Lomber disk hernisinde enstrüman yardımlı yumuşak doku mobilizasyonu ve tetik nokta tedavisinin ağrı, yaşam kalitesi ve fonksiyonellik üzerine etkisinin araştırılması
In lumbar disc instrument-assisted soft tissue mobilisation and trigger point therapy investigation of the effect on pain, quality of life and functionality
Yazar: SELİN ŞENSOY
Danışman: DR. DEMET BİÇKİ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Bel ağrısı = Back pain

Özet:
Bu çalışma, lomber disk hernisi olan hastalarda alet destekli yumuşak doku mobilizasyonu ve tetik nokta tedavisinin ağrı, yaşam kalitesi ve fonksiyonellik üzerindeki etkisini araştırmak amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya 18-55 yaş arası 42 kişi dahil edilmiştir. Hastalar, değerlendirmenin ardından dahil etme ve hariç tutma kriterlerine göre çalışmaya dahil edildi. Olgular randomize edildi ve kontrol (n=14), EYYDM (n=14) ve TN (n=14) grupları olmak üzere üç gruba ayrıldı. Her bir gruba 4 hafta boyunca haftada iki kez 20 dakikalık TENS ve klasik bel egzersizlerinden oluşan toplam 8 seanslık klasik fizyoterapi uygulanmıştır. EYYDM grubuna ek olarak, enstrüman destekli yumuşak doku mobilizasyonu 4 hafta boyunca haftada iki kez olmak üzere toplam 8 seans uygulanmıştır. EYYDM tekniği, bölge için özel olarak tasarlanmış şekil ve boyutlardan oluşan aletler yardımıyla uygulandı. EYYDM tedavisi aletlerle priformis, gluteal kaslar, paraspinal kaslar ve fasya gruplarına 45 ve 30 derecelik açılarla uygulandı. Tetik nokta tedavisi grubuna klasik fizyoterapi programına ek olarak 4 hafta boyunca haftada iki kez olmak üzere toplam 8 seans tetik nokta tedavisi uygulandı. Tetik nokta terapisi gluteal kaslar, priformis, paraspinal kaslar ve fasya gruplarına parmak ya da alet yardımıyla miyofasyal gevşetme tekniklerinden direkt bir teknik olan iskemik kompresyon şeklinde her bir noktaya 90 saniye boyunca sabit basınçlar şeklinde uygulandı. İlk değerlendirmenin ardından seansa başlamadan önce ağrı değerlendirmesi için VAS, bel ağrısına bağlı fonksiyonelliğin değerlendirilmesi için ODI, yaşam kalitesi ölçümü için EuroQol EQ-5D-3L anketi uygulandı. Sekiz seansın sonunda anketler son test olarak tekrarlanmıştır.  Elde edilen sonuçlar NCSS (Number Cruncher Statistical System) 2007 yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. Tüm testler p˂0.01 ve p˂0.05 anlamlılık düzeylerinde değerlendirilmiştir. Tedavi programlarından sonra, her üç grupta da VAS, ODI genel skoru ve EuroQol genel skorunda anlamlı iyileşmeler bulundu (p˂0.01). Gruplar arasında VAS, ODI ve EuroQol EQ-5D-3L skorlarındaki değişimde anlamlı bir fark bulunmazken, her grupta VAS, ODI ve EuroQol EQ-5D-3L yaşam kalitesi değerlendirmelerinde anlamlı iyileşmeler gözlenmiştir (p˂0.01). Gruplar arası karşılaştırmada, Oswestry alt parametrelerinden hareket değerinin alet destekli yumuşak doku mobilizasyonu grubunda tetik nokta tedavisi grubuna göre daha fazla azaldığı (p˂0.05), ayrıca kontrol grubunun ayakta durma değerinin tetik nokta grubunun ayakta durma değerine göre azaldığı anlamlı bulunmuştur (p˂0.05).  Çalışma sonunda lomber disk hernili hastalarda klasik fizyoterapi uygulamaları ile EYYDM ve TN tedavisi arasında anlamlı bir fark olmadığı, ancak genel ölçümlerde anlamlı bir iyileşme gözlendiği için fizyoterapi programlarına eklenebileceği sonucuna varıldı.
Anahtar Kelimeler: bel ağrısı, alet yardımlı yumuşak doku mobilizasyonu, tetik nokta tedavisi, lomber disk hernisi, yaşam kalitesi, ağrı değerlendirmesi, fonksiyonellik değerlendirmesi

Abstract:
This study was conducted to investigate the effect of instrument-assisted soft tissue mobilization and trigger point therapy on pain, quality of life and functionality in patients with lumbar disc herniation. The study included 42 patients aged 18-55 years. Patients were included in the study according to inclusion and exclusion criteria after evaluation. The subjects were randomized and divided into three groups: control (n=14), IYDM (n=14) and TN (n=14) groups. Each group received a total of 8 sessions of classical physiotherapy consisting of 20 minutes of TENS and classical back exercises twice a week for 4 weeks. In addition to the EYYDM group, instrument-assisted soft tissue mobilization was applied twice a week for 4 weeks for a total of 8 sessions. EYYDM technique was applied with the help of instruments consisting of shapes and sizes specially designed for the region. EYYDM therapy was applied to the priformis, gluteal muscles, paraspinal muscles and fascia groups with 45 and 30 degree angles. In addition to the classical physiotherapy program, the trigger point therapy group received a total of 8 sessions of trigger point therapy twice a week for 4 weeks. Trigger point therapy was applied to the gluteal muscles, priformis, paraspinal muscles and fascia groups with the help of finger or instrument in the form of ischemic compression, which is a direct technique from myofascial release techniques, with constant pressures on each point for 90 seconds. After the initial evaluation, VAS for pain assessment, ODI for assessment of functionality due to low back pain, and EuroQol EQ-5D-3L questionnaire for quality of life measurement were applied before starting the session. At the end of eight sessions, the questionnaires were repeated as a post-test.  The results were analyzed using NCSS (Number Cruncher Statistical System) 2007 software. All tests were evaluated at p˂0.01 and p˂0.05 significance levels. After the treatment programs, significant improvements were found in VAS, ODI overall score and EuroQol overall score in all three groups (p˂0.01). While there was no significant difference in the change in VAS, ODI and EuroQol EQ-5D-3L scores between the groups, significant improvements were observed in VAS, ODI and EuroQol EQ-5D-3L quality of life assessments in each group (p˂0.01). In the intergroup comparison, it was found that the movement value among the Oswestry sub-parameters decreased more in the instrument-assisted soft tissue mobilization group than in the trigger point treatment group (p˂0.05), and the standing value of the control group decreased compared to the standing value of the trigger point group (p˂0.05).  At the end of the study, it was concluded that there was no significant difference between classical physiotherapy applications and EYYDM and TN treatment in patients with lumbar disc herniation, but since a significant improvement was observed in general measurements, it can be added to physiotherapy programs.
Keywords: low back pain, instrument assisted soft tissue mobilization, trigger point therapy, lumbar disc herniation, quality of life, pain assessment, functionality assessment