Pandemi döneminde yetişkinlerde "COVID-19 fobisi" ile fonksiyonel dengesizlik ilişkisinin incelenmesi
Examination of relationship between "COVID-19 phobia" and functional dizziness in adults during the pandemic period
Yazar: SEMİRE ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. SONGÜL AKSOY
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Odyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Baş dönmesi = Dizziness ; COVID 19 = COVID 19 ; Dengesizlik = Imbalance ; Fobiler = Phobic disorders ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Pandemiler = Pandemics ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Literatürde insan dengesine olumsuz etkileri olan çeşitli fobiler bildirilmiştir. Bu çalışmada Covid-19 pandemisi ile literatüre giren koronafobi ile fonksiyonel dengesizlik ilişkisini incelemek amaçlanmıştır. Katılımcıların koronafobi düzeyini ölçmek amacıyla Koronavirüs-19 Fobi Ölçeği (C19P-S), denge değerlendirmesi içinse Vertigo Semptom Skalası- Kısa Form (VSS-SF), Aktiviteye Özgü Denge Güven Ölçeği (ABC), Sayısal Derecelendirme Ölçeği (SDÖ) kullanılmıştır. Çalışmaya dahil olan bireylerden Covid-19 geçiren ve geçirmeyen bireylerde ilişki katsayılarının farklılık gösterip göstermediği araştırılmıştır. Kaygının dengeye olumsuz etkileri olduğu bilinmektedir. Bu çalışmaya katılan bireylerin kaygı düzeyleri Durumluk ve Sürekli Kaygı Envanteri -II (STAI-II) ile ölçülmüş ve dengesizlik bulgularıyla ilişkisi incelenmiştir. Dengesizliğe neden olabilecek etkenler dışlama kriteri olarak belirlenmiştir. Çalışmaya dahil olma kriterlerini sağlayan 18-65 yaş arasındaki 178 bireyin ölçek puanları değerlendirilmiştir. C19P-S toplam puanı, Psikolojik, Psiko-somatik, ekonomik ve sosyal alt boyut puanları ile VSS-SF, ABC ve SDÖ arasındaki ilişkiler ayrı ayrı incelenmiştir. C19P-S puanları ile VSS-SF ve SDÖ puanları arasında zayıf ve anlamlı ilişkiler, ABC ölçeği puanları ile zayıf, ters yönlü anlamlı ilişkiler elde edilmiştir (p<0,005). Covid-19 geçirme durumu ile VSS-SF arasında zayıf ve ters yönlü anlamlı ilişkiler elde edilirken ABC ve SDÖ ile anlamlı ilişki görülmemiştir. STAI-II ile VSS-SF, ABC ve SDÖ arasında anlamlı ilişki görülmemiştir. Bu çalışma grubunda kaygının dengeye etkisi olmadığı görülmüştür. Koronafobinin dengeyi sağlamaya ve aktivitelerde dengeye duyulan güvene olumsuz etkileri olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Various phobias which have negatif effects on human balance have been reported in the literature. In this study, it was aimed to examine the relationship between coronaphobia and functional imbalance, which entered the literature with the Covid-19 pandemic. The Coronavirus-19 Phobia Scale (C19P-S) was used to measure the coronaphobia level of the participants, and the Vertigo Symptom Scale-Short Form (VSS-SF), Activity-Specific Balance Confidence Scale (ABC), and Numerical Rating Scale (NRT) were used for balance assessment. It was investigated whether the correlation coefficients differed among the individuals included in the study who were infected with covid-19 and those who were not. It is known that anxiety has negative effects on balance. The anxiety level of the individuals participating in this study was measured with State and Trait Anxiety Inventory - II (STAI-II) and its relationship with the imbalance findings was examined. Factors that may cause imbalance were determined as exclusion criteria. The scale scores of 178 individuals between the ages of 18-65 who met the criteria for inclusion in the study were evaluated. Relationships between C19P-S total score, Psychological, Psycho-somatic, Economic and Social sub-scores and VSS-SF, ABC and NRT were examined separately. Weak and statistically significant relationships were found between C19P-S scores and VSS-SF and NRT scores, and weak and inversely significant relationships were found with ABC scale scores (p<0.005). There was no statistically significant relationship between STAI-II and VSS-SF, ABC, and NRT.