Çocuk edebiyatında fantastik kurgu incelemeleri: Harry Potter örneği
In children's literature a review on the fantasy genre: Harry Potter example
Yazar: GİZEM EMİNE BULUT
Danışman: PROF. DR. ESMA DUMANLI KADIZADE
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Fantastik = Fantastic ; Fantastik edebiyat = Fantasy literature ; Fantastik hikaye = Fantastic tale ; Fantastik roman = Fantastic novel ; Harry Potter = Harry Potter ; Kurgu = Fiction ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature ; Çocuk kitapları = Children's books

Özet:
Fantastik; kaynağı mitlere dayanan, reel ve irreel düzlemleri içinde barındıran kurgusal bir 
türdür. Olayların ve uzamların gerçekliği konusunda kesin bir kanıya varılamaması durumu olan 
kararsızlık, fantastiğin en önemli belirleyicisidir. Fantastik edebiyat, Aydınlanma Çağı'yla beraber
akılcılığa karşı duran yazınsal bir tür olarak ortaya çıkar. Fransız yazar Cazotte'un "Âşık Şeytan"
adlı eseri fantastik tür romanın ilk örneği olarak kabul edilmektedir. 18. yüzyılda ise William 
Beckford'un "Vathek" adlı eseri, İngiliz edebiyatında fantastik türün temelini oluştururken 19. 
yüzyılda E.T.A. Hoffman Alman edebiyatında fantastik türün özelliklerini taşıyan eserler verir. 
Sanayi devrimiyle teknolojinin gelişmesi, modern anlamda fantastiğin oluşmasını sağlar. Lewis 
Carroll'ın "Alice Harikalar Diyarında" adlı çocuk romanı bu bağlamda modern fantastiğin
örneklerinden biridir. 20. yüzyıl sonrasında J.K. Rowling'in "Harry Potter" serisini kaleme 
almasıyla fantastik edebiyatın popülerliği artarak sınırları genişler. Bu çalışmada da çocuk 
edebiyatı eserleri arasında yer alan J.K. Rowling'in "Harry Potter" serisini fantastik kurguları 
inceleme teorisine göre incelemek amaçlanmaktadır. Nitel bir araştırma olan bu çalışmada veri 
toplama tekniği olarak belge tarama yöntemi, verilerin analizinde içerik analizi tekniği 
kullanılmıştır. Basit seçkisiz örneklem yöntemiyle seçilen J.K. Rowling'in "Felsefe Taşı", "Sırlar 
Odası", "Azkaban Tutsağı", "Ateş Kadehi", "Zümdürüanka Yoldaşlığı", "Melez Prens", "Ölüm 
Yadigârları" adlı telif eserleri; insanlar-kişiler, kaçış ve uzaklaşma, uzam (zaman ve mekân), 
yolculuk, tılsımlı nesne, düş ve kararsızlık kodlarına göre incelenmiştir. Çalışma kapsamında 
örneklemi oluşturan eserlerde fantastik kodlarının tamamının var olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Fantastic is a literary genre that is based on myths and includes real and unreal spaces. Indecision, 
which is the state of not being able to reach a definite conclusion about the reality of events and 
spaces, is the most important determinant of the fantastic genre. Fantastic literature emerged as 
a literary genre with the Age of Enlightenment. Cazotte's novel "The Devil in Love" is considered 
to be the first example of the fantastic genre novel. In the 18th century, William Beckford formed 
the basis of the fantastic genre in English literature with his novel "Vathek". In German literature, 
in the 19th century, E. T. A. Hoffman gives examples of the fantastic genre. The development of 
technology with the industrial revolution provides the creation of the modern sense of fantastic. 
Lewis Carroll's children's novel "Alice in Wonderland" is an example of modern fantastic genre.
In this study, which is a qualitative research, document review and content analysis technique 
will be used. After the 20th century, J. K. Rowling's writing of the "Harry Potter" series, the 
popularity of fantastic literature continues to expand its boundaries. The aim of this study is to 
examine Rowling's "Harry Potter" series, which is among the works of children's literature, 
according to its fantastic genre's codes. "The Sorcerer's Stone", "The Chamber of Secrets", "The 
Prisoner of Azkaban", "The Goblet of Fire", "The Order of the Phoenix", "The Half-Blood Prince", 
"The Deathly Hallows" are selected by simple random sampling method in this study. The selecten 
books will be examined according to fantastic genre's codes; the characters, the escape and
distance, the time and space, the journey, the magical object, the dream and the indecision. As a 
result, it was concluded whether the "Harry Potter" series is suitable for fantastic fiction.