Soğuk savaş sonrası Ortadoğu ekseninde Türk-Amerikan ilişkileri
Turkish-American relations in the axis of the Middle East after the cold war
Yazar: ÖZLEM DEMİRKIRAN
Danışman: DOÇ.DR. EROL KURUBAŞ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
ÖZETSOĞUK SAVAŞ SONRASI ORTADOĞU EKSENİNDE TÜRK-AMERİKANİLİŞKİLERİÖzlem DEMİRKIRANSüleyman Demirel Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü, Yüksek Lisans Tezi,248 sayfa, Ağustos 2005Danışman: Doç. Dr. Erol KurubaşBu tezin amacı, 1946'da başlayan Türk-Amerikan ilişkilerinin özellikleSoğuk Savaş sonrasında Ortadoğu bölgesinde ortaya çıkan gelişmeler çerçevesindene şekilde geliştiğini ortaya koymaktır. Ancak, Türkiye'nin ABD'yle ilişkilerininüzerine inşa edildiği temeller, ilişkilerin ilk gününden bugüne genel seyri veOrtadoğu ekseninde 1990 öncesinde yaşanan gelişmeler de çalışmanın kapsamı içinegirmektedir. Bununla birlikte, çalışmanın esas konusu olan Soğuk Savaş sonrasındaTürk-Amerikan ilişkilerini etkileyen Ortadoğu gelişmeleri ayrıntılı olarak ortayakonulmaktadır.Çalışma, Türkiye'nin ABD'yle müttefik haline geldikten sonra izlenen dışpolitikada, Amerika'nın ve Amerikan çıkarlarının baskın hale geldiği, 1990sonrasında da Türkiye'nin çok istekli olmamasına rağmen bu durumun devam ettiğisavına dayanmaktadır. 1991 Körfez Savaşı sonrasında ortaya çıkan bazı gelişmelerinTürkiye'nin ABD ile ilişkilerini yoğunlaştırmakla birlikte kendi toprak bütünlüğünütehdit ettiği inancını yaratması Türkiye'nin çelişkili politikalar uygulamasına nedenolmuştur. 2003 Irak Savaşı sırasında TBMM'nin 1 Mart tezkeresini reddetmesininardından ABD-Türkiye ilişkileri gerilmiş ve Türkiye'nin cezalandırıldığı hissiniyaratan gelişmeler yaşanmıştır. Savaş sonrasında ABD'nin Türkiye'nin kırmızıçizgilerine özen göstermemesi Türkiye'deki Amerikan karşıtlığını ve Amerikapolitikalarına duyulan güvensizliği artırmıştır. Yaşanan gelişmeler, Ortadoğu'nunKürt sorunu nedeniyle ABD ile Türkiye'yi çatışma noktasına getirebilecek birpotansiyele sahip olduğunu göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Türk-Amerikan İlişkileri, Ortadoğu, Kuzey Irak'ta KürtDevleti Oluşumu, Türkiye-İsrail Ortaklığı, Genişletilmiş Ortadoğu ve Kuzey AfrikaGirişimi, PKK

Abstract:
ABSTRACTTURKISH-AMERICAN RELATIONS IN THE AXIS OF THEMIDDLE EAST AFTER THE COLD WARÖZLEM DEMİRKIRANSüleyman Demirel University, Department of International RelationsM.S. D., 248 pages, August 2005Supervising Professor: Assoc. Prof. Dr. Erol KurubaşThe aim of this thesis is to bring up how Turkish-American relations thatstarted in 1946, developed in the frame of the Middle East events especially after theCold War. But, basis of Turkey-US relations that founded on, general movement ofrelations from the first day to today and developments that happened before 1990 inthe axis of the Middle East is also enter into scope of the subject. Neverthless theMiddle East events that effect Turkish-American relations after the Cold War areexplained in detailed.This study, depends on thesis that US and US interests were superior inTurkish foreign policy after they became allies, and after 1990 this situationcontinued in spite of Turkey didn?t be volunteer. Incidents that appeared after 1991Gulf War both intensified Turkish-American relations and created the belief of threatto its integrity of land and caused to apply contradictory policies. After the refusal ofMarch, 1st permit During 2003 Iraq War US-Turkey relations strained and eventshappened that create the feeling of Turkey being punished. US?s not being carefulabout red lines of Turkey, increased American opposition and nonconfidence that feltto American policies in Turkey. The events shows that Middle East carries potentialof bringing Turkey and US into a clash because of the Kurdish problem.Key Words: Turkish-American Relations, Middle East, Formation of the KurdishState in Northern Iraq, Turkish-Israel Relations, Broader Middle East and NorthAfrica Initiative, PKK.