Bir üniversite hastanesinde invazif gereçlerle ilişkili hastane infeksiyonlarının maliyet analizi
Cost analysis of hospital infections associated with invasive devices in a university hospital
Yazar: OSMAN FARUK BAYRAMLAR
Danışman: PROF. DR. SELMA KARABEY
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Cerrahi yara = Surgical wound ; Cerrahi yara enfeksiyonu = Surgical wound infection ; Hastaneler = Hospitals ; Hastaneler-üniversite = Hospitals-university ; Kohort çalışmaları = Cohort studies ; Maliyet analizi = Cost analysis ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Standartlaşma = Standardization ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Arka Plan ve Amaç: İnsan sağlığı açısından yol açtığı kayıpların yanında ek maliyetleri nedeniyle de hastane infeksiyonları (Hİ) önemli bir halk sağlığı sorunudur. Bununla beraber bu konu Türkiye Cumhuriyeti (T.C.)'nde yeterince çalışılmamış bir alandır. Bu araştırmada, İstanbul Tıp Fakültesi (İTF) Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı'na bağlı yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) görülen invazif gereçle ilişkili hastane infeksiyonları (İGİHİ) ve maliyetlerinin, hastalara ait faktörlerle ilişkisi değerlendirilmiştir. Ayrıca hastane ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK)'nun perspektifinden maliyetler ile farklı maliyet analizi perspektifleriyle infeksiyona atfedilen ek mortalite, ek maliyet çıktıları da karşılaştırılmıştır. Bunların yanı sıra, yeni bir bakış açısıyla yatış sürelerinin kontrol altına alındığı günlük maliyetlerin hesaplanması da amaçlanmıştır. 

Gereç ve Yöntem: İlgili YBÜ'de 1 Ocak 2016 – 31 Aralık 2018 tarihleri arasında tedavi gören ve İTF Hastane İnfeksiyon Kontrol Komitesi tarafından yürütülmekte olan aktif, hastaya dayalı, prospektif yöntemlerle toplanmış 700 yatışın verileri, retrospektif kohort tipinde bir tasarımla İGİHİ maliyetlerinin analizi üzerinde incelenmiştir. Analiz için hastane perspektifinden direkt tıbbi maliyetler esas alınmıştır. İGİHİ varlığı ve maliyetinin diğer değişkenlerle karşılaştırılması, tüm hasta grubu ve birebir eşleştirmeler ile yapılmıştır. Analizler, hem birebir eşleştirme sonucu ortaya çıkan vaka-kontrol gruplarıyla; hem eşleştirme yapılmamış tüm yatışlar ele alınarak ve hem de bir adet Hİ tanısı almış yatışlara ayrı mercek tutularak yapılmıştır. Hİ'lerin günlük maliyetinin, yatış süresi faktörü kontrol edilerek hesaplanabilmesi için direkt standardizasyon yöntemi kullanılmıştır ve bu çalışma maliyetler üzerine standardizasyon tekniğinin kullanıldığı ilk çalışmadır. 

Bulgular: İGİHİ olmuş yatışlarda, hem yatış süresi hem de maliyetler anlamlı fark ile yüksek bulunmuştur. Sırasıyla Hİ, İGİHİ, ventilatör ile ilişkili pnömoni (VİP), kateter ile ilişkili kan dolaşımı infeksiyonu (KİKDİ) ve kateter ile ilişkili üriner sistem infeksiyonu (KİÜSİ) ile yatışlardan "bir adet tanısı olanların toplam hasta gün sayısı" 33,7, 34,4, 48,2, 27,3 ve 27,8 gün ve bunların neden olduğu "ek yatış süresi" 15,8, 16,2, 23,6, 14,0 ve 13,2 2 gün olarak bulunmuştur. "Ortalama yatışlarının maliyeti" ise $ 10.540, $ 11.286, $ 13.537, $ 10.377 ve $ 13.794'tür. Birebir eşleştirme sonucunda bu miktarlarda bir miktar düşüş olmakla birlikte anlamlı fark mevcuttur. Sırasıyla Hİ, İGİHİ, VİP, KİKDİ ve KİÜSİ'lerin yatış süresinden bağımsız standardize günlük maliyetleri $ 191,23, $ 196,81, $ 159,18, $ 302,20 ve $ 463,04 olarak hesaplanmıştır. 

Sonuç: İGİHİ'lerin ekonomik etkileri ciddi boyutlardadır. Karar vericilerin özellikle fırsat maliyetleri üzerinden durumu değerlendirip, infeksiyon kontrol komiteleri tarafından yürütülen infeksiyon kontrol programlarına desteklerini artırmaları, insan sağlığı açısından olduğu kadar, sağlık hizmetlerinin parasal boyutu açısından da önem taşımaktadır.

Abstract:
Background and Aims: In terms of human health, besides the losses it causes, healthcare-associated infections (HCAI) are an important public health problem due to additional costs. However, the area is'nt sufficiently studied in Turkey. In this study, the relation between the device-associated infections and the costs related with the patients in the intensive care unit (ICU) of the Istanbul Medical Faculty, Department of Anesthesiology and Reanimation was evaluated. In addition, costs from the perspective of the hospital and Social Security Institution and additional mortality attributed to infection with different cost analysis perspectives, additional cost outcomes were also compared. 

Materials and Methods: The data of 700 hospitalizations, which were treated between January 1, 2016 and December 31, 2018 in the relevant ICU and collected by the Hospital Infection Control Committee of Istanbul Medical Faculty , were analyzed for the analysis of device-associated infections costs with a retrospective cohort type design. For the analysis, direct medical costs were taken from the hospital perspective. Comparison of device-associated infections presence and cost with other variables was done with the whole patient group and one-to-one matching. Analyzes were made with case-control groups that emerged as a result of one-to-one matching; as well as all of the unpaired hospitalizations. In addition, hospitalizations diagnosed with HI have been analyzed separately. Direct standardization method was used to calculate the daily cost of hospitalization by controlling the length of HCAI diagnosed hospitalizations and this is the first study using standardization technique on costs. 

Results: In device-associated infection diagnosed hospitalizations, the length of hospitalization and the costs were found to be high with a significant difference. HCAI, device-associated infection, ventilator-associated pneumonia (VAP), central lineassociated bloodstream ınfection (CLABSI) and catheter-associated urinary tract ınfection (CAUTI) hospitalizations, respectively; "The total length of hospitalization for single diagnose" are 33,7, 34,4, 48,2, 27,3 and 27,8 days, while "additional hospitalization length" are 15,8, 16,2, 23,6, 14,0 and 13,2 days. On the other hand, "average hospitalization costs" are $ 10,540, $ 11,286, $ 13,537, $ 10,377 and $ 13,794 4 respectively. As a result of one-to-one matching, these costs decrease slightly, but there is a significant difference. And the standardized daily costs, regardless of the hospitalization length; It has been calculated as $ 191.23, $ 196.81, $ 159.18, $ 302.20 and $ 463.04. 

Conclusion: The economic effects of device-associated infection are serious. The fact that decision makers evaluate the situation over opportunity costs and increase their support for infection control programs carried out by infection control committees is important in terms of human health as well as the monetary aspect of health services.