Osmanlı Seraskeri binası ve Seraskeri köşkleri dekorasyonu üzerine bir araştırma
A Study of Ottoman Seraskeri building and Seraskeri pavilions decoration
Yazar: AKIN TUNCER
Danışman: PROF. DR. ZEKİ SÖNMEZ
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Mimarlık = Architecture ; Sanat Tarihi = Art History ; Tarih = History

Özet:
ÖZETSeraskeri Binası ve Seraskeri Köşkleri, stanbul, Süleymaniyemahallesinde II. Beyazıt Külliyesi ve Süleymaniye Külliyesi'nin arasında yeralmaktadır. Yapı, 1864 -1866 arasında inşa ettirilmiştir. Beyazıt meydanınabakan ana giriş kapısı ve iki yanına simetrik kuruluşlu köşkler bir bütün olaraktasarlanmıştır. Seraskeri binası ana giriş kapısının kuzeyinde yer almaktadır.Kuzeydeki Süleymaniye kapısı, Doğudaki Vezneciler kapısı ile BatıdakiMercan kapısı ikinci dereceden öneme sahip kapılardır.Mimarı olarak Bourgeois, Mühendis Bekir Paşa ve Sarkis Balyan'ın adıgeçmektedir. Ancak uygulamayı Ali Paşa yürütmüştür. Bina eminliğiniAltunizade smail Zühtü Paşa yapmıştır.Ana giriş kapısı, üç açıklıklı ana kütle ve iki yanında simetrik yerleşimlimazgallı birimlerden oluşmaktadır.Köşkler, ana giriş kapısının doğu ve batısında simetrik olarak yeralmaktadır. Doğudaki köşk Şehzadeler Dairesi, batıdaki köşk Biniş Dairesiolarak inşa edilmiştir. Plan ve mimari özellik bakımından iki yapı da birbirinitekrarlamaktadır. Yapı, bodrum kat ve giriş kat olarak iki katlı planlanmıştır.Köşkler, geleneksel dört eyvanlı plan şemasına sahiptir. Güney eyvanı dışataşkındır. Giriş dilimli atnalı kemer formunda üç açıklıklıdır. Yan cepheler vegüney cephesi atnalı kemerli düzenlemeye sahiptir. Saçak bölümündepalmetli friz yer almaktadır.Serakeri binası doğu-batı yönünde gelişen enine dikdörtgen biryapılanmaya sahiptir. Zemin kat dahil üç katlı olarak tasarlanmıştır. Dörtyönde simetrik kuruluşlu birer giriş kapısı bulunmaktadır. Üç kademelitasarlanmış cephe yuvarlak ve yaya kemerli pencere düzenlemesine sahiptir.Yapıların iç dekorasyonunda yoğun bir bezeme görülmektedir. Duvarve tavan yüzeyleri boşluk kalmayacak biçimde bezenmiştir. Üslup olarakOryantalizm'in etkisi dikkat çekerken, bezeme detayları içinde gelenekselsüsleme anlayışını yansıtan unsurlara da rastlanmaktadır. Bununla birlikteSeraskerlik Binası cephe düzenlemesinde ve iç bölümde görülen mimariplastikte Neo-Rönesans üslubu görülürken, galeri ve birkaç odada Baroküsluplu bezemeler görülmektedir.Gerek mimari yapılanma, gerek dekorasyon anlayışı içinde görülençeşitlilik nedeniyle Seraskerlik Binası ve köşklerinin Oryantalizmin egemenolduğu eklektik bir bezeme üslubuna sahip olduğunu belirtmek mümkündür.

Abstract:
SUMMARYThe Seraskeri Building and the Seraskeri Pavilions are located in theSüleymaniye borough of Istanbul, between the Beyazit and Süleymaniyecomplex. They were built between 1864 and 1866. The main entrance,overlooking the Beyazit Square, and the two pavilions on either side weredesigned as a whole. The Süleymaniye building is located at the north of themain entrance. The East Treasury and West Mercan gates are of secondaryimportance.Bourgeois was the architect, and Bekir Paşa and Sarkis Balyan werethe engineers. Ali Paşa was in charge of the project. Altunizade smail ZühtüPaşa worked as the official in charge of the construction.At the main entrance, there are three open spaces, with symmetricallyplaced embrasures on either side.The pavilions are placed symmetrically to the west and the east of themain entrance. The East pavilion was built as the arch prince?s residence, theWest pavilion as the (get on) department. From a planning and architecturalpoint of view, the East and West pavilions are replicas of each other. Theywere planned to cover 2. floors arch- with a basement and ground floor level.The pavilions were built according to a traditional four (eyvan) plan. Theentrance has three open arched spaces. The side areas and south areashave (atnalı) arches. The fringes are situated on a band palmets.The Serakeri Building was built on an east-west rectangle. It wasdesigned to cover three storeys, including the ground floor. It has doorsplaced symmetrically on all four sides of the building. The fringes of thebuilding have three echelons. The windows are rounded with arched borders.The interior of the building is extensively decorated with no emptyspaces on the walls or ceilings. For the way, inspiration was taken fromOrientalism and European sources, with details of the decoration usingtraditional ornaments. In addition the design of the façade and thearchitectural plastic inside of the building display the neo renaissance style,expect one gallery and same rooms have decorations in baroque style.Because of the variety in architectural settings as well as indecorations, we can conclude that the Seraskeri buildings and pavilions haveon eclectic decoration style dominated Orientalism .