Temporomandibular bozuklukların ortognatik cerrahi ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship of temporomandibular disorders and orthognatic surgery
Yazar: BAHADIR GÖKBERK YAŞAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CANAY YILMAZ ASAN
Erciyes Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Çalışmanın amacı, dentofasiyal iskeletsel maloklüzyon nedeni ile ortognatik cerrahi planlanan, temporomandibuler eklem bozukluğu (TMB) olan ve preoperatif TME'ye yönelik tedavi uygulanan hastalarla, herhangi bir tedavi uygulanmayan hastaların, klinik ve radyografik bulgularının karşılaştırılmasıdır. 
Gereç ve Yöntemler: Bu retrospektif çalışmaya, bilateral sagittal split ramus osteotomisi (BSSO) yapılan hastalar içerisinden preoperatif ve postoperatif bilgisayarlı tomografi görüntüleri olup, preoperatif ve/veya postoperatif TME muayene kayıtlarında TMB semptomları bulunan hastalar dahil edildi. Hastalar, preoperatif TME tedavisi görmeyenler (Grup 1), preoperatif TME tedavisi görenler (Grup 2) ve preoperatif TMB semptomu olmayıp postoperatif semptom gelişen hastalar (Grup 3) olarak üç grupta incelendi. Hastaların preoperatif-postoperatif tomografilerinde, kondillerinin analizleri ve TME muayene formlarındaki veriler kaydedildi ve gruplar arası karşılaştırmalar yapıldı.
Bulgular: Gruplarda 30'ar hasta olacak şekilde çalışmaya toplam 90 hasta dahil edildi (31 erkek, 59 kadın). Hastaların yaş ortalaması 22,46 ± 5,15 idi. Klinik semptomlar incelendiğinde, Grup 2'deki hastaların Grup 1'e göre postoperatif dönemde deviasyon ve eklem seslerindeki azalma anlamlı idi. Radyografik ölçümlerde, kondillerin anterior-konsentrik-posterior yerleşimleri karşılaştırıldığında, preoperatif ve postoperatif veriler arasında herhangi bir farklılık gözlenmedi (p>0,05). Bununla birlikte Grup 1'de sağ kondilin mediale rotasyonu istatistiksel olarak anlamlıydı (p=0,012). Grup 3'te hem sağ hem de sol posterior eklem boşluklarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma tespit edildi. (p=0,003; p=0,020). Tüm gruplarda kondil boyu uzunluğundaki azalma istatistiksel olarak anlamlıydı (p=0,039; p=0,004; p=0,042). 
Sonuç: BSSO öncesi TMB'ye yönelik tedavi uygulanması, postoperatif dönemde klinik semptomların gerilemesine katkı sağlar. Posterior eklem boşluklarındaki azalma, postoperatif TME semptomlarının ortaya çıkmasında etkili olabilir. BSSO sonrası, kondil boyu uzunluğunda meydana gelen azalma, TME'deki postoperatif adaptif değişikliklerin bir göstergesidir.

Abstract:
Objective: The aim of this study was to compare the clinical and radiographic findings between patients undergoing orthognathic surgery due to dentofacial skeletal malocclusion, who had pre-existing TMD symptoms and received preoperative TMD treatment and those who did not receive any treatment.
Materials and Methods: This retrospective study analyzed patients who underwent BSSO and had both preoperative and postoperative CBCT images, as well as those with documented TMD symptoms in their preoperative and/or postoperative examination records. Patients were categorized into three groups: Group-1 received no preoperative TMD treatment, group-2 received preoperative TMD treatment, and group-3 did not exhibit preoperative TMD symptoms but developed symptoms postoperatively. Condylar analyses from preoperative and postoperative tomographies, along with data from TMD examination forms, were recorded for intergroup comparisons.
Results: The study included 90 patients, evenly distributed among the three groups (31 males, 59 females), with a mean age of 22.46±5.15 years. Patients in group-2 showed a significant reduction in postoperative deviation and joint noises compared to group-1 in the clinical symptom evaluation. Radiographically, there were no significant differences in anterior-concentric-posterior condylar positioning between preoperative and postoperative data(p>0.05). However, medial rotation of the right condyle was statistically significant in Group-1(p=0.012). Group-3 demonstrated a significant decrease in posterior joint spaces(p=0.003,p=0.020). Additionally, there was a statistically significant reduction in condylar length across all groups (p=0.039,p=0.004,p=0.042).
Conclusion: Preoperative TMD treatment prior to BSSO helps to reduce postoperative clinical symptoms. Reduction in posterior joint space may lead to postoperative TMD symptoms. Reduction in condylar length after BSSO suggests adaptive changes in TMD.