Dicle Üniversitesi Hastanesi'nin antibiyotik tüketim indeksi ve antibiyotik kullanımına müdahalenin sonuçları
The comsumption index of antibiotics at Dicle University Hospital and results of a new antibiotic policy
Yazar: MUSTAFA KEMAL ÇELEN
Danışman: DOÇ.DR. SALİH HOŞOĞLU
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2003
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases

Özet:
ÖZET Bir hastanede objektif olarak antibiyotik kullanım yoğunluğu Dünya Sağlık Örgütü tarafından önerilen "Antibiyotik Tüketim İndeksi" (ATİ)=Toplam Gün-Doz (TGD)/100 Yatış-Gün (YG) ile hesaplanmaktadır. Antibiyotik tüketiminin objektif ölçümü amacıyla Dicle Üniversitesi Hastanesi'nde seçilen dokuz klinikte ilk altı ayda antibiyotik kullanım indeksi hesaplandı. İkinci altı ay içinde bu kliniklerden dördünde antibiyotik kullanımına eğitim ve konsültasyon hizmetleriyle müdahale edildi. Kontrol grubu olarak müdahale edilmeyen iki klinik alındı, ilk ve ikinci altı aylık dönemde bu kliniklerde hastane enfeksiyon insidansları takip edildi. Çalışma sonunda ilk altı ayda Dicle Üniversitesi Hastanesinde ATİ değeri 90,7 TGD/100YG olarak bulundu. ATİ değerleri; Göğüs Kalp Damar Cerrahisi (GKDC) Kliniğinde 102,7 TGD/100-YG, Nefrolojide 109,8, Yanık Ünitesinde 128, Nöroşirurjide 71,5, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyolojide 88,4, Gastroenterolojide 62,7, Hematolojide 103, Göğüs Hastalıklarında 70, Çocuk Hastalıkları Kliniğinde 75 TGD/100-YG olarak bulunmuştur. Hastane genelinde en fazla kullanılan antibiyotikler sırasıyla seftriakson, siprofoksasin ve sefazolin idi. Yanık ünitesi, GKDC, Nöroşirurji ve Nefroloji Kliniklerinde antibiyotiklerin kullanımı müdahale sonrasında sırasıyla 83, 90, 84 ve 64 TGD/100-YG olarak bulundu. Kontrol grubu olarak alınan Gastroenteroloji ve Hematoloji Kliniklerinin ATİ değerleri ikinci altı ayda sırasıyla 60,7 ve 106,5 TGD/100-YG olarak bulundu. Müdahale edilen dört klinikte; müdahale sonucunda altı ayda yaklaşık 80.000 dolar tasarruf sağlandı. Aynı kliniklerde ilk dönemde hastane enfeksiyon insidansı ortalama %8,30 ikinci altı aylık dönemde %4,94 idi. Sonuç olarak eğitimin ve Enfeksiyon Hastalıkları konsültasyonu istemenin antibiyotik tüketimini azalttığını ve hastane enfeksiyonu gelişme oranında artışa yol açmadığı görülmüştür. 37

Abstract:
SUMMARY The Consumption Index Of Antibiotics At Dicle University Hospital And Results Of A New Antibiotic Policy The objective consumption rate of antibiotics at Dicle University Hospital has been measured using 'antibiotic consumption index' (ACI=defined daily doses (DDD)/100- bed-days (BD)) described by World Health Organization. In the first level of study, antimicrobial consumption was measured in DDDs among the nine major departments for six months. In the second level, an educational intervention program was started for four of these departments (the study departments). Two other departments without educational intervention were accepted for the control group. The incidence of hospital infections was monitored during the first and second six- month periods. In the first semester, ACI was found 90.7 DDDs/100-BD. The index was 128.0 in Burn Unit, 109.8 in Department of Nephrology, 103.0 in Haemotology, 102.7 in Thoracic and Cardiac Surgery (TCS), 88.4 in Infectious Diseases, 75.0 in Pediatrics, 71.5 in Neurosurgery, 70.0 in Pulmonary Diseases and 62.7 in Gastroenterology. The most used antibiotics throughout the hospital were ceftriaxone, ciprofloxacin and cefazoline. In the second semester, antibiotic consumption has remarkablely decreased in the study departments that 83 DDDs/100-BD in Burn Unit, 90 DDDs/100-BD in TCS, 84 DDDs/100-BD in Neurosurgery and 64 DDDs/100-BD in Nephrology. There was no remarkable change in control departments that 60.7 DDDs/100-BD in Gastroenterology and 106.5 DDDs/100-BD in Haematology. Approximately 80,000 USD were saved from antibiotic budget in the four study departments during the second semester. In the study departments, nosocomial infection rate was found 8.30% in the first semester and 4.94% in second semester. As a conclusion, educational programs for rational 38