Tam buğday ve beyaz ekmek tüketiminin hafif şişman ve obez bireylerde postprandiyal glukoz, insülin ve inkretin yanıtları üzerine etkisi
The effect of the consumption of whole wheat bread and white bread among mildly overweight (BMI 25-30 kg/m2) and obese (BMI 30-35 kg/m2) persons on postprandial glucose, insulin and incretin hormones responses
Yazar: MERVE KAYALI
Danışman: PROF. DR. NEVİN DİNÇÇAĞ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Ülkemizde son zamanlarda farklı ekmek çeşitlerinin ve tam buğday unlu gıdaların tüketimi artsa da birçok nedenle yaygın kullanılan beyaz ekmek tüketimi daha fazladır. Yaşları 28-50 ve BKİ 25-35 kg/m2 aralığında gönüllü olarak çalışmaya istekli olan, 75 gram glukozlu OGTT ile karbonhidrat metabolizması normal olduğu saptanmış 21 gönüllü [10 kilolu=hafif şişman (BKİ 25-30 kg/m2) ve 11 obez birey (BKİ 30-35 kg/m2)] çalışmaya dahil edildi. Bireylere birer hafta ara ile kahvaltıda 50 gram CHO içeren test ekmekleri; 102 gramlık beyaz ekmek ve 114 gramlık tam buğday ekmeği; verildi. Test ekmeği tüketiminin başlangıcından itibaren 0, 60, 120 ve 180. dakikalarda glukoz, insülin ve GLP-1 düzeylerini belirlemek üzere kan örnekleri alındı. Test ekmeklerinin glukoz, insülin ve GLP-1 düzeylerine etkileri hesaplandı; yükseltme hızları eğri altında kalan alanları (AUC) hesaplanarak belirlendi. Bireylerin postprandiyel glukoz, insülin , GLP-1 ortalama düzeyleri değerlendirildiğinde beyaz ekmeğin, tam buğday ekmeğine kıyasla bireylerin teste giriş açlık glukoz değeri daha yüksek olmasına ragmen, daha hızlı emilime yol açarak postprandiyal glukoz değerlerini yükselttiği, insülin sekresyonunu ivmeli artırdığı saptanırken, GLP-1 düzeylerini de artırdığı görüldü. Kilolu bireylerde beyaz ekmekle yapılan test ekmeği uygulamasında postabsorbtif ve postprandiyal fazlarda glukoz, insülin cevaplarında artış olmasına ragmen; farklılık anlamlı bulunmazken, GLP-1 düzeyi 120. dakikada anlamlı düzeyde (p˂0.05) yüksek bulunmuştur. Bu cevap, kilolu bireylerde glukoza GLP-1 yanıtının korunması olarak yorumlanabilir. Obez bireylerin beyaz ekmek ve tam buğday ekmeğine verdikleri metabolik değişikliklerde glukozun tüm tokluk fazlarında, insülinin ise 60. dakika toklukta hızlı cevaplı olduğu görülürken, GLP-1 düzeyinde anlamlı değişiklikler saptanmamıştır. Bu durum obezlerde glukoza GLP-1 yanıtının bozulmuş olduğunu, sekresyonun azaldığını düşündürmektedir.  

Anahtar Sözcükler: GLP-1, ekmek tüketimi, inkretin, insülin, karbonhidrat türü

Abstract:
In our society, bread is a widely used carbohydrate type. Even though lately the consumption of different types of bread and whole-wheat flour bread is on the rise within our country, the consumption of the common white bread is still more due to several reasons. 21 volunteers [10 overweight = mildly overweight (BMI 25-30 kg/m2) and 11 obese persons (BMI 30-35 kg/m2)] who are between ages 28-50 and have normal carbohydrate metabolism have participated into this work. As breakfast with one-week intervals, 102 grams of white bread and 114 grams of whole-wheat test bread, which contain 50 grams of CHO, were given to the subjects. From the beginning of bread consumption, in order to determine the glucose, insulin and GLP-1 levels, blood samples were taken within 0, 60, 120 and 180 minutes. During the white bread and whole-wheat bread administration, no significant difference (p˃0.05) was observed in the beginning and post absorptive period (60 minutes) GLP-1 plasma value, while in the white bread administration the 120 minutes GLP-1 plasma value was significantly higher (p˂0.05) than the whole-wheat administration. The lifting speeds of the test breads' glucose and insulin values are determined by calculating the areas below the curve (AUC). While it is observed that the white bread is boosting up glucose by causing fast absorption and is raising rapidly the insulin secretion, it is seen that the GLP values were also increased. 

Keywords: GLP-1, bread consumption, incretin, insulin, carbohydrate type