Türk kayaklı koşucularda peroksizom proliferatör-aktive reseptör alfa (rs4253778) ve interlökin-6 (rs1800795) polimorfizimlerinin fenotipik değerler ile karşılaştırılması
Comparison of peroxisome proliferator-activated receptor alfa (rs4253778) and interleukin -6 (rs1800795) polymorphism with phenotypic values in turkish cross-country skiing athletes
Yazar: DERYA KAZANCI
Danışman: PROF. DR. KORKUT ULUCAN
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic

Özet:
İnterlökin-6 (IL6) ve peroksizom proliferatör aktive reseptör-alfa (PPARA)'nın ürünleri olan proteinler enerji (şeker/yağ)  ve inflamasyon oluşumu (pro/anti-inflamatuar) metabolizmaları üzerinde etkili olan moleküllerdir. Bu çalışmanın amacı, sedanterlerde ve milli kayaklı koşularda IL6 ve PPARA genleri üzerindeki fonksiyonel rs1800795 ve rs4253778 polimorfizmlerinin dağılımlarının karşılaştırılması ve ardından sporcu genotiplerinin 1km-koşu sürelerinin araştırılması sonucu dayanıklılık performansı için olası "süre/oran avantajlı" genotip varyasyonlarının belirlenmesidir. Çalışmada 50 sedanter, 30 milli kayaklı koşucu yeralmıştır. Örneklerden DNA izolasyonu yapıldıktan sonra genotiplemeler real-time PCR metodu ile gerçekleştirilmiştir. 
Kayaklı koşucularda, PPARA rs4253778 polimorfizminde süre ve oran avantajlarında  istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar elde edilememiştir. IL6 rs1800795 polimorfizminde ise sadece erkek kayaklı koşucu grubundaki  GC genotipinde, süre ve oran avantajlarında  anlamlı istatistiksel fark saptanmıştır (sırasıyla p=0.009, p=0.055). Ayrıca aynı grubun hızlı alt-grubunda IL6 1800795 G ve C allelleri arasındaki oranın, yavaş alt-gruba göre birbirine daha yakın olduğu belirlenmiştir (p=0.0398). 
Kombinatif genotipler de ise yine sadece erkek kayaklı koşucu grubunda "IL6 rs1800795 GC/ PPARA rs4253778 GG" varyasyonunda, süre ve oran avantajında (sırasıyla p=0.015, p=0.0105) istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Bu varyasyon dayanıklılık fenotipi için erkeklerde ideal genotip kombinasyonu olabilir. Hipotetik olarak, "bu kombinasyonda yer alan IL6 rs1800795 GC'nin glikolitik yolu zayıflatabilir, PPARA rs4253778 GG'nin ise oksidatif yolu güçlendirebilir olduğu" ve  "bahsi geçen polimorfizmlerinin cinsiyet faktöründen etkilenebilir olduğu" söylenebilir.
Ayrıca ortak çalışma alanında görev alan bu polimorfizmler birbiriyle etkileşiyor (hatta IL6, PPARA genini baskılayarak haplogrup oluşturuyor) olabilir (p=0.0256). Bu araştırmada yer alan çalışma grubundaki sporcu sayısı  araştırmanın kısıtını oluşturmuştur. Konu ile ilgili daha fazla araştırmaya ve meta-analizlere ihtiyaç vardır.


Anahtar Kelimeler: IL6, PPARA, kayaklı koşu, dayanıklılık, atletik performans, spor genetiği

Abstract:
Interleukin-6 (IL6) and peroxisome proliferator-activated receptor-alpha (PPARA) proteins are molecules that are effective on energy (sugar/fat) and inflammation (pro/anti-inflammatory) metabolism. The aim of this study was to compare the distribution of functional rs1800795 and rs4253778 polymorphisms on IL6 and PPARA genes in sedentary and national cross-country skiing athletes and then to determine possible "time/rate advantageous" genotype variations for endurance performance by investigating the 1km-run times of athlete genotypes. The study included 50 sedentary and 30 national cross-country skiing athletes. After DNA isolation from the samples, genotyping was performed by real-time PCR method. 
In the PPARA rs4253778 polymorphism, no statistically significant differences were found in time and rate advantages in skiing runners. In IL6 rs1800795 polymorphism, a significant statistical difference was found only in the GC genotype in the male skiing runner group in time and rate advantages (p=0.009, p=0.055, respectively). In addition, the ratio between IL6 1800795 G and C alleles in the fast sub-group of the same group was found to be closer to each other than in the slow sub-group (p=0.0398).
In the combined genotypes, statistically significant differences were found only in the "IL6 rs1800795 GC/ PPARA rs4253778 GG" variation in time and rate advantage (p=0.015, p=0.0105, respectively) in the male skiing runner group. This variation may be the ideal genotype combination for endurance phenotype in males. Hypothetically, it can be said that "IL6 rs1800795 GC in this combination may weaken the glycolytic pathway and PPARA rs4253778 GG may strengthen the oxidative pathway" and "these polymorphisms may be affected by sex factor".
In addition, these polymorphisms in the common study area may interact with each other (even IL6 suppresses PPARA gene and forms a haplogroup) (p=0.0256). The limitation of this study was the number of athletes in the study group. Further research and meta-analyses on the subject are needed.

Keywords: IL6, PPARA, cross-country skiing, endurance, athletic performance, sport genetic