Antalya'da sulama işletmeciliği faaliyetleri, üreticilerin sulama suyu talebi ve sulama işletmeciliğine katılım düzeyinin değerlendirilmesi
An evaluation of irrigation management activities associated with the participation level of farmers demand for irrigation water in Antalya
Yazar: BETÜL SAYIN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM YILMAZ
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Sulama = Irrigation ; Sulama kooperatifleri = Irrigation cooperatives ; Sulama yönetimi = Irrigation management ; Verimlilik analizi = Productivity analysis ; Yönetim sorunları = Management problems ; Yönetime katılma = Participation management

Özet:
Bu çalışmada Antalya İlinde bulunan tarım alanlarında su dağıtımını sağlayan 29 sulama organizasyonu incelenmiş; fiziksel, kurumsal ve ekonomik yapıları irdelenerek, sulama işletmeciliğinin mevcut durumu ortaya konulmuştur. Sulama birlikleri, sulama kooperatifleri, köy tüzel kişilikleri ve belediyelerden oluşan sulama organizasyonlarının bulunduğu araştırma alanı gayeli olarak seçilmiştir. Sulama organizasyonlarının yöneticileri ile yüz yüze görüşülerek anket yapılmış, yürütülen işletme ve bakım faaliyetleri, organizasyonların çiftçi ile ilişkileri, yönetimler arası faaliyetlerin çeşitli değişkenler itibariyle farklılık ve başarı durumlarının analizi ile organizasyonların teknik, idari ve finansal sorunlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca, seçilen sulama organizasyonlarının etkinliklerinin karşılaştırılması amaçlanmış, bunun için veri zarflama analizi yapılarak sulama organizasyonlarına ait etkinlik değerleri ölçülmüştür. Buna göre analiz edilen 19 sulama organizasyonu arasında, CCR modeline göre 5 sulama organizasyonu, BCC modeline göre ise 10 sulama organizasyonu etkin bulunmuştur. Elde edilen teknik etkinlik değeri incelenen organizasyonların çıktılarında hiçbir azalma olmaksızın yönetim ve bakım-onarım masraflarının %23 oranında azaltılabileceğini göstermektedir.Araştırma ile su dağıtımından faydalanan 139 üretici ile yüz yüze anket yoluyla görüşülerek; arazi varlığı, ürün deseni, kullanılan sulama yöntemleri, sulama hakkında bilgi ve bilinç düzeyleri, sulama organizasyonu yönetimine ilişkin düşünceleri, sulama işletmeciliğine katılım durumu, sulama ve su talebi ile ilgili sorunları, su dağıtım sistemindeki aksaklıklara ilişkin görüş ve önerilerinin incelenmesi amaçlanmıştır.Araştırma sonuçlarına göre sulama tesislerinin çok eski olduğu, sulama ücretlerinin işletme bakım onarım giderlerini karşılamada yetersiz kaldığı, işletmeciliği yürüten kurumların kurumsal ve ekonomik yönden sulama yönetiminin kapsamını oluşturan faaliyetleri yürütmede önemli zorluklar yaşadığı belirlenmiştir. Su dağıtımından faydalanan üreticilerin sulama şebekesinin yenilenmesine maddi katılım sağlamada istekli olmadığı, bölgede suyun genellikle yeterli ve zamanında alınabildiği, ancak üreticilerin çoğunluğunun sulama organizasyonlarını işletmecilik yönünden başarılı bulmadığı ve sulama ücretlerini pahalı bulan üreticilerin çoğunlukta olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, 29 irrigation organizations that provide water distribution are reviewed; present situation of the water management is introduced by exploring their physical, institutional and economical structures. The research field consisting of irrigation unions, irrigation cooperatives, legal entities of villages and municipalities where irrigation organizations located is selected on purpose. Applying a face to face survey done with irrigation organizations? managers, management and maintenance actions carried out, the relations between organizations and farmers, the analysis of variety and successfulness of activities between administrations as plenty of variables concerned, and stating of technical, executive and financial problems, is aimed. Furthermore, the comparison of activities of selected irrigation organizations is aimed, hence, by doing data enveloping analysis, the efficiency values belonging to irrigation organizations is measured. In consequence, in between the 19 irrigation organizations analyzed, 5 irrigation organizations for CCR model, and for BCC model, 10 irrigation organizations are found efficient. The technical efficiency value found, shows that, without any reduction in the outputs of organizations reviewed, their management and maintenance-repairing expenses may be reduced by 23%.By a face to face questionnaire method of meeting with the 139 producers benefiting from water distribution; land presence, pattern of products, applied methods of irrigation, knowledge and consciousness level about irrigation, their thoughts about irrigation organization administration, the status of accession to irrigation industry, their problems about water demand and irrigation, examining of their opinions and suggestions related to the hitches in the water distribution system, is aimed.Regarding to the conclusions of the research; the irrigation facilities are too old, the irrigation fees are not enough to pay the maintenance and repairing expenses and the establishments prosecuting the industry is facing serious difficulties in prosecuting the activities constituting the coverage of irrigation administration by the ways of institution and economics, is determined. And also the following situations: ?The producers? unwillingness in supporting the renewal of irrigation network economically, the water is received on time and sufficient in the area, but the most of the producers see the irrigation organizations unsuccessful in an institutional way and the producers are plenty who think that the irrigation fees are expensive? are determined.