İliofemoral ve femoropopliteal arterlerin tıkanıklığında endovasküler girişimler ile greft bypass cerrahisi tekniklerinin karşılaştırılması
Comparison of endovascular interventions and graft bypass surgery techniques in  iliofemoral and femoropopliteal arterial occlusi̇on
Yazar: MEHMET BOZKURT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MOHAMMAD ALŞALALDEH
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery
Dizin: Arteryel oklüzif hastalıklar = Arterial occlusive diseases ; Cerrahi tedavi = Surgical treatment ; Endovasküler tedavi = Endovascular treatment ; Femoral arter = Femoral artery ; Periferik arter hastalığı = Peripheral arterial disease ; Popliteal arter = Popliteal artery ; Stentler = Stents ; Transplantlar = Transplants ; İliyak arter = Iliac artery

Özet:
Alt ekstremite periferik arter hastalığı (PAH), ilerleyici aterosklerozisin sonucunda, abdominal aort ve aortun bifurkasyon seviyesinin distalindeki arterlerde daralma veya tıkanıklık ile kendini gösteren bir hastalıktır. Total kolesterol düzeylerinin yüksek olması, yaygın sigara içimi, obezite ve metabolik sendrom, diyabet ve hipertansiyon gibi risk faktörleri etyolojisinde rol oynamaktadır. Gelişen teknoloji sayesinde tanı yöntemleri artmış olup, cerrahi ya da endovasküler tedavi imkanları morbidite ve mortalite oranlarını azaltmıştır. 
Ocak 2015- Aralık 2020 yılları arası Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi ve Kardiyoloji bölümlerinde iliofemoral ve femoropapliteal arterlerin tıkanıklığında endovasküler girişim ile cerrahi girişimlerin uygulandığı 97 hastanın 5 yıllık süreçte kontrol için kliniğe geri gelen 60'ı ele alındı. Çalışmamızda cerrahi veya endovasküler tedavi görmüş periferik arter hastalarının uygulanmış olan greft ile stentlerin açıklık oranlarını karşılaştırdık. 
Çalışmamıza birçok parametreyi dahil ettik. Cinsiyet, yaş, ek hastalıklar ( Diyabet, hipertansiyon, hiperlipidemi, KOAH (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı), sigara-alkol kullanım öyküsü sorgulandı. Preop dönemdeki HGB (Hemoglobulin), WBC (White Blood Cell), KR (Kreatinin) ve postop dönemdeki KR düzeyleri karşılaştırıldı. Kan nakli ve hastanede yatış süreleri kıyaslandı. Cerrahi grup için daha fazla kan nakli gerektiğini gördük. Ayrıca cerrahiye giden hastaların hastanede yatış süreleri daha fazlaydı. Her iki grup için görüntüleme yöntemlerinden en sık BT (Bilgisayarlı Tomografi) Anjio, 2. Sıklıkla Dopler USG (Ultrasonografi) tercih edildiğini gördük.
Cerrahi tedavi görmüş grup için alt ekstremide en sık tutulum yeri femoral arter iken, endovasküler tedavi görmüş grup için en sık tutulum yeri iliak arter olduğu gözlemlendi. Cerrahi tedavi için en sık dacron greft kullanılmış olup, en az tercih edilen safen ven greft olduğu görüldü. En başarılı greft dacron greft, en başarısız olan ise PTFE ringli greft olduğu saptandı. Ayrıca lokalizasyon olarak değerlendirmek gerekirse Grup I'de cerrahi uygulanan, iliak lokalizasyonu tutulup greftleme yapılan 7 hastanın 7'sinin (%100), femoral lokalizasyonu tutulup greftleme yapılan 24 hastanın 17 sinin (%70) greftleri açık olduğu görüldü. Grup II'de stent uygulanan, iliak lokalizasyonu tutulup stent yapılan 18 hastanın 6'sının (%33), femoral lokalizasyonu tutulup stent yapılan 3 hastanın 1'inin (%33) greftleri açık olduğu görüldü. Sonuç olarak tüm lokalizasyonlarda greftlemenin  stente göre üstün olduğu görülmüştür. Cerrahi tedavinin daha başarılı olduğunu düşünüyoruz. 
Anahtar Kelimeler: Kladikasyo, Periferik Arter Hastalığı, Stent, Greft

Abstract:
Lower extremity peripheral artery disease (PAH) is characterized by narrowing or occlusion of the arteries distal to the level of the abdominal aorta and bifurcation of the aorta, most often present as a result of progressive atherosclerosis, especially in the elderly. High total cholesterol levels, smoking, obesity, metabolic syndrome, diabetes, and hypertension play a role in its etiology. Surgical techniques, instruments, and diagnostic methods have improved siginificantly in the last few decades. As a result, both open surgical and endovascular treatment options have improved and reduced morbidity and mortality rates.
This study was done at Pamukkale University - Medical Faculty Hospital Cardiovascular Surgery department between January 2015 and December 2020; 60 of 97 patients were taken into this study, 27 patients underwent endovascular intervention, and 33 patients surgical interventions for iliofemoral femoropopliteal arteries occlusion. Our goal was to find the better patency rate of both treated vessels.
We checked out patients' gender, age, comorbidities such as (diabetes, hypertension, hyperlipidemia, COPD (Chronic Obstructive Pulmonary Disease), smoking, alcohol use history. HGB (Hemoglobulin), WBC (White Blood Cell), were recorded preoperatively, while Cr (creatinine) was recorded pre and postoperatively. In addition, blood transfusion and hospitalization time were also recorded, analyzed, and compared too.  The most commonly performed imaging method for both groups was CT (Computerized Tomography) Angiography and   Doppler USG (Ultrasound), respectively.
We found that the most common site of involvement in the lower extremity was the femoral artery for the surgically treated group and the iliac artery was the most common site for the endovascular treated group.We studied the patency rate of the grafts and stents according to their localization and treatment style. In group I, we found that seven patients had iliac grafting. They all still have open grafts, while only 17 of 24 patients (70%) with femoral localization grafting have open grafts. In group II: there were only six stents of 18 iliac stents open (33%), and 1 of 3 femoral stents was open (33%) 
As a result: surgical grafting was superior to the stent in all studied localizations. We think that surgical treatment is more successful in the supraguinal lower extremity.
Keywords: Claudication, Peripheral Artery Disease, Stent, Graft