Diz osteoartriti olan hastalarda propiyoseptif çalışmanın radyolojik evrelere göre etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effectiveness of propioceptive training according to radiological stages in patients with knee osteoarthritis
Yazar: SİBEL GAYRETLİ ATAN
Danışman: DOÇ. DR. ESRA PEHLİVAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Amaç: Çalışmanın amacı diz osteoartriti olan hastalarda propiyoseptif eğitimin radyolojik evrelere göre etkinliğini değerlendirmek ve hastalığın hangi evresinde rehabilitasyon programına eklenmesi gerektiğini tespit etmektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya diz osteoartrit tanısı alan, 35-70 yaş aralığındaki 34 hasta dahil edildi. Hastalar randomize olarak iki gruba ayrıldı. Grup 1 Evre 1-2 olan 17 hastadan, Grup 2 ise Evre 3-4 olan 17 hastadan oluşmaktaydı. Her iki grup için propiyosepsiyon egzersizlerine ek olarak kuvvetlendirme egzersizleri yaptırıldı. Egzersizler 4 hafta boyunca, haftada 3 kez telerehabilitasyon aracılığıyla uygulandı. Hastalar tedavi öncesinde ve 4 haftalık tedavi sonrasında yüzyüze hastanede değerlendirildi. Ağrı Vizuel Analog Skala (VAS), Basınç Ağrı Eşiği (BAE) dijital algometre, Eklem Pozisyon Hissi (EPH) ve Eklem Hareket Açıklığı (EHA) dijital gonyometre, kas kuvveti manuel kas testi, fonksiyonellik Western Ontario and McMaster Universities Arthritis Index (WOMAC), fiziksel performans süreli kalk yürü testi, fiziksel aktivite International Physical Activitiy Questionnaire (IPAQ), yaşam kalitesi Short Form-36 (SF-36) ve hasta memnuniyeti Global Değişim Ölçeği (GDÖ) ile değerlendirildi.
Bulgular: Tedavi sonrasında her iki grupta da ağrı, EHA, EPH, kas kuvveti, fonksiyonellik, fiziksel performans ve yaşam kalitesi değerlerinde iyileşme görüldü (p<0,05). Gruplar arasında BAE ve kalça fleksiyonu EHA değerlerinde Grup 1'de (p=0,024, p=0,01) daha çok gelişme vardı. Diz ekstansiyon EHA değerlerinde ise Grup 2' de daha çok gelişme vardı (p=0,036). 
Sonuç: Çalışma sonuçlarımıza göre diz osteoartritli hastalarda tüm radyolojik evrelerde propiyoseptif eğitimin ağrı, EPH, EHA, kas kuvveti, fonksiyonellik, fiziksel performans ve yaşam kalitesi üzerine olumlu etkisi vardır.  Ancak propiyoseptif eğitimin etkinliği açısından gruplar arasında önemli fark bulunmamaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Diz, kuvvetlendirme, osteoartrit, propiyosepsiyon

Abstract:
Aim: The aim of the study was to evaluate the effectiveness of proprioceptive studies in patients with knee osteoarthritis according to radiological stages and to determine at which stage of the disease it should be added to the rehabilitation program.
Materials and Methods: 34 patients diagnosed with knee osteoarthritis, aged between 35-70 years, were included in the study. The patients were randomly divided into two groups. Group 1 consisted of 17 patients with Grade 1-2, and Group 2 consisted of 17 patients with Grade 3-4. In addition to proprioceptive exercises, strengthening exercises were performed for both groups. The exercises were applied via telerehabilitation 3 times a week for 4 weeks. The patients were evaluated face-to-face in the hospital before and after 4 weeks of treatment. Pain was assessed using Visual Analog Scale (VAS), Pressure Pain Threshold (PPT) using digital algometer, Joint Position Sense (JPS) and joint Range of Motion (ROM) using digital goniometer, muscle strength using manual muscle testing, functionality using Western Ontario and McMaster Universities Arthritis Index (WOMAC), physical performance using timed up and go test, physical activity using International Physical Activity Questionnaire (IPAQ), quality of life using Short Form-36 (SF-36) and patient satisfaction using Global Rating of Change (GRC).
Results: After treatment, there was an improvement in pain, joint range of motion, joint position sense, muscle strength, functionality, physical performance and quality of life values in both groups (p <0.05). After the treatment, there was more improvement in pressure pain threshold and hip flexion ROM values in Group 1 (p=0.024, p=0.01). In terms of knee extension ROM values, there was more improvement in Group 2 (p=0.036). 
Conclusion: According to our study results, proprioceptive study has a positive effect on pain, EPH, ROM, muscle strength, functionality, physical performance and quality of life in patients with knee osteoarthritis in all radiological stages. However, there is no significant difference between the groups in terms of the effectiveness of proprioceptive study.

Key Words: Knee, osteoarthritis, proprioception, strengthening