Prediyabet ve diyabet tanısında 1,5-anhidroglusitolün HbA1c ve fruktozamin ile karşılaştırılması
Comparison of 1,5-anhydroglucitol with HbA1c and fructosamine in diagnosis of prediabetes and diabetes mellitus
Yazar: ÜMİT YAVUZ MALKAN
Danışman: PROF. AHMET ÇORAKCI
Ufuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Fruktozamin = Fructosamine ; Hemoglobin A-glikolize = Hemoglobin A-glycosylated ; Prediabetik durum = Prediabetic state ; Teşhis = Diagnosis

Özet:
Diabetes mellitus, günümüzde önemli morbidite ve mortalite nedeni olan sık görülen bir hastalıktır. Prediyabet, diyabet tanısı koyduracak kadar yüksek olmayan ancak normalden yüksek kan glukoz seviyelerini belirtmek için kullanılan bir tanımdır. Prediyabetik dönemde de diyabet komplikasyonları görülebilmektedir. Diyabete bağlı morbidite ve mortalitenin önlenmesi için erken tanı çok önemlidir. Prediyabet ve diyabet tanısının altın standart testi oral glukoz tolerans testidir. Tarama amaçlı ise açlık plazma glukozu ölçümü önerilmektedir. 
Çalışma, açlık durumu gerektirmeyen bir belirteç olan 1,5-anhidroglusitol?ün prediyabet ve diyabet tanısındaki yerini saptamak ve tanıdaki etkinliğini HbA1c ve fruktozamin ile kıyaslamak için gerçekleştirilmiştir. Nisan 2012-Aralık 2012 tarihleri arasında OGTT yapılan toplam 128 olgu çalışmaya dahil edilmiştir. Olguların demografik özellikleri, OGTT değerleri, 1,5-anhidroglusitol, HbA1c, fruktozamin, lipid profilleri, açlık insülin ve C-peptid değerleri alınmış, sistolik ve diyastolik kan basınçları, boy, kilo ve bel çevresi ölçümleri yapılmıştır. Olgular, OGTT sonuçlarına göre bozulmuş açlık glikozu, glukoz intoleransı, bozulmuş açlık glukozu+glukoz intoleransı, aşikar diyabet ve kontrol grubu olmak üzere toplam beş gruba ayrılmıştır. Ortalama serum 1,5-AG düzeyleri diyabetik grupta 33,38 nmol/ml, bozulmuş açlık glikozu grubunda 59,83 nmol/ml, glukoz intoleransı grubunda 54,44 nmol/ml, bozulmuş açlık glikozu+glukoz intoleransı grubunda 51,98 nmol/ml ve kontrol grubunda 73,24 nmol/ml bulunmuştur. Ortalama serum 1,5-anhidroglusitol düzeyleri diyabetik grupta, prediyabetik gruba göre ve kontrol grubuna göre daha düşük olarak saptanmıştır. Plazma 1,5-anhidroglusitol düzeyleri tüm gruplarda incelendiğinde erkek ve kadın arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Tüm gruplar beraber incelendiğinde 1,5-anhidroglusitol ile yaş arasında ters yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (P=0,036). Alt grup analizlerinde de, kontrol grubunda plazma 1,5-anhidroglusitol düzeyleri ile yaş arasında ters yönde bir ilişki saptanmıştır (P=0,087). Belirteçlerin tanısal değerleri ROC (receiver operating characteristic) yöntemi ile karşılaştırılmıştır. 1,5-anhidroglusitol?ün, prediyabet ve diyabet tanısında, HbA1c ve fruktozamine göre daha az etkin olduğu bulunmuştur. Prediyabet ve diyabet tanısında en etkin belirteç açlık plazma glukozu olmuştur. Prediyabet ve diyabet tanısında istenmesi gereken ilk belirteç, açlık plazma glukozu olmalıdır. 
Bu çalışma ülkemizde 1,5-anhidroglusitol?ün prediyabet ve diyabet tanısında kullanımı ile ilgili yapılmış ilk klinik çalışmadır. Ülkemizde prediyabet ve diyabet tanısında, 1,5-anhidroglusitol eşik değerleri ve 1,5-anhidroglusitol referans değerleri ilk kez ortaya konmuştur. Bu çalışma, literatürdeki 1,5-anhidroglusitol?ün prediyabet ve diyabet tanısındaki yeri, 1,5-anhidroglusitol?ün prediyabet ve diyabet tanısı için optimal eşik değeri konusundaki tartışmalara katkıda bulunmaktadır. Gelecekte daha fazla olgu sayısıyla ve daha sık kullanılan standardize 1,5-anhidroglusitol ölçüm yöntemleri kullanılarak, 1,5-anhidroglusitol?ün prediyabet ve diyabet tanısındaki rolü hakkında daha fazla araştırma yapılması gereklidir.

Abstract:
Diabetes mellitus, is a frequently encountered disease with important morbidity and mortality. Prediabetes is the stage before diabetes mellitus and in this period diabetic complications can also occur. In order to prevent morbidity and mortality early diagnosis is essential. The gold standart test for the diagnosis of prediabetes and diabetes mellitus is the oral glucose tolerance test. For screening prediabetes and diabetes, fasting plazma glucose measurement is suggested. 
This study aims to document the importance of 1,5-anhydroglucitol in the diagnosis of prediyabetes and diabetes mellitus and compare 1,5-anhydroglusitol with HbA1c and fructosamine in order to understand which one is the better diagnostic tool. Between April 2012-December 2012, 128 participants enrolled in the study. Participants, demographic data, OGTT values, 1,5-anhydroglucitol, HbA1c, fructosamine, lipid profile, fasting insulin and C-peptide levels and systolic and dyastolic blood pressure, height, weight, waist circumference data were measured. Participants, by their OGTT results, were split into five groups that are IFG, IGT, IFG+IGT, diabetic and control groups. The mean serum 1,5-anhydroglucitol levels in the diabetic group (33,38 nmol/ml) were lower than, IFG (59,83 nmol/ml) ,IGT (54,44 nmol/ml) , IFG+IGT (51,98 nmol/ml) and control groups (73,24 nmol/ml). In diabetic group, serum 1,5-anhydroglucitol levels were lower than the prediabetic group and lower than the control group. When analyzed in all groups serum 1,5-anhydroglucitol levels did not differ by gender significantly. When analyzed in all groups 1,5-anhydroglucitol correlates inversely with age significantly (P=0,036). In subgroup analyzis, in the control group, serum 1,5-anhydroglucitol level was also inversely correlated with age (P=0,087).Diagnostic value of markers were compared by ROC(receiver operating characteristic) methode. For the diagnosis of prediabetes and diabetes, 1,5-anhydroglucitol found to be less effective than HbA1c and fructosamine. The best marker for the diagnosis of prediabetes and diabetes was fasting plasma glucose. 1,5-anhydroglucitol was not found to be effective for the diagnosis of diabetes mellitus. For the screening of prediabetes and diabetes, the first test to be asked should be fasting plasma glucose. 
This study, is the first clinical study in our country which focuses on the role of the 1,5-anhydroglucitol in prediyabetes and diabetes diagnosis. First time in our country, by this clinical study, the cut-off values of 1,5-anhydroglucitol for the diagnosis of prediabetes and diabetes, and the referance values of 1,5-anhydroglucitol were described. This study, contributes to our knowledge of the efficiency and cut-off values of 1,5-anhydroglucitol for the diagnosis of prediabetes and diabetes mellitus. In future, there is a need for larger studies with more standardized and commonly used measurement methods for 1,5-anhydroglucitol, in order to evaluate the efficiency of 1,5-anhydroglucitol for the diagnosis of prediabetes and diabetes mellitus.