Osmanlı sefer organizasyonlarına taşradan bakış: Sivas şehrinde sefer hazırlıkları (1787-1850)
A glance from the province to the Ottoman the campaign organization: The campaign preparation in Sivas (1787-1850)
Yazar: AHMET YÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. ADNAN GÜRBÜZ
Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Yeniçağ Tarihi Ana Bilim Dalı / Tarih Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Tarih = History
Dizin: Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Seferberlik = Mobilization

Özet:
Osmanlı Devleti'nin en önemli güç odağı olan ve sayıları zaman zaman yüz binlerle ifade edilen ordusunun seferler öncesinde ne şekilde organize edildiğini ve bu ordunun ihtiyaçlarının hangi sayı ve miktarlarda tedarik edildiğini anlayabilmek devletin kuruluş ve yükselişindeki başlıca amîllerin yanı sıra yıkılışının sebeplerinin de daha iyi anlaşılması açısından önemli bir konuyu oluşturmaktadır. Bu doğrultuda sefer hazırlıklarının işleyişinin nasıl olduğu Sivas şehrinden hareketle incelenmeye çalışılacaktır. Özellikle de bu hazırlık sürecinde bugüne kadar pek de açık olarak vurgulanmamış olan, Anadolu insanın üstlenmiş olduğu daha doğru bir ifadeyle üstlenmek zorunda bırakıldığı sorumluluğa dikkat çekilecektir. Aynı şekilde bu organizasyonda devlet ile halk arasında her türlü bağlantıyı sağlamakla yükümlü olan merkezî ve yerel memurların sorumluluklarına ve sefer organizasyonlarındaki tüm faaliyetlerine elden geldiğince değinilmeye çalışılacaktır. Ayrıca gücünü bu organizasyonların eksiksiz ve kusursuz bir şekilde gerçekleştirilebilmesinden ve başarıya ulaştırılmasından alan devletin tüm bu etkinlikler sırasında nasıl bir tavır takınmış olduğuna ve ne gibi hassasiyetleri olduğuna da değinilecektir. Bu bağlamda devletin en telaşlı ve sancılı dönemleri olarak kabul edilen sefer hazırlıkları sürecinde merkez-taşra ilişkilerinin nasıl geliştiğine de temas edilecektir.Daha önce herhangi bir seferden hareketle Osmanlı Devleti'nde sefer organizasyonlarının ne şekilde gerçekleştiği ele alınmışken bu seferlerin halk için nasıl ağır bir yük oluşturduğu hususuna pek de dikkat çekilmemiştir. Yine aynı şekilde söz konusu organizasyonların eksiksiz ve mükemmel bir şekilde gerçekleştiği konusunda mevcut çalışmalar hemfikirken bu organizasyonlardaki eksik ve hatalı noktalara çok da açık olarak işaret edilmemiştir. İşte bu çalışmada söz konusu eksikliklere de yeri geldiğince temas edilmek suretiyle Osmanlı Devleti'nde sefer organizasyonlarının işleyişinin daha iyi bir şekilde anlaşılmasına çalışılacaktır.Son olarak yine bu çalışma sayesinde Osmanlı döneminde Sivas şehrinin ekonomik ve sosyal düzenine ilişkin yeni verilere ulaşılacağından şehir tarihinin aydınlatılmasına da imkânlar dâhilinde katkıda bulunulacağına inanılmaktadır.Bu araştırmada temel olarak Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Arşivi'ndeki Maliyeden Müdevver Defterler ile çeşitli tasnifler ve Ankara Milli Kütüphane'deki Sivas Şeriyye Sicilleri birinci elden kaynaklar olarak kullanılmıştır. Ayrıca incelenen döneme ve konuya ait olan ikinci elden kaynaklardan ve araştırma- inceleme eserlerinden de yararlanılmıştır.

Abstract:
It is important to understand that how the Ottoman army that were the most important power focus of the Ottoman State and whose numbers are being expressed as hundreds of thousands was organized and which figures and amounts of the necessities were provided before the campaign to main effects during the foundation and improving as well as the causes of falling of the state. In such a case it will be tried to investigate how was the treat of the preparing of the campaign from setting out Sivas City. Especially in this preparing process the responsibilities undertaken by the Anatolian people or in right parlance to be forced to undertake will be noticed. Besides it will be explained how was the behavior and what were the sensitiveness of the state who taken its force from realizing the campaign completely and perfectly. In this respect how did process the relationships of centre-province during the process of preparing campaign which is accepted as the hastiest and painful eras.Although how did the campaign organization realize had already studied from setting out any campaign it was not noticed how these campaigns constituted weight for the local folk. Also though all available studies are like minded on the topic about the complementation and perfection of these campaigns it was not pointed out the incompletes and imperfects points of the campaigns. In this study while explaining these incompletes in necessary times it will be tried to understand better the functioning of the process of the military campaign in the Ottoman State.Finally via in this study since the new data will be achieved about the economic and social regular of Sivas city it is believed that some new formation will be added in order to illuminate the history of the city.In this study mainly the archive documentaries from Maliyeden Müdevver Defters of the General Directorship of Ministry Archive (General Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü) and some kinds of classification and the Sivas Şeriyye Sicils in Ankara National Library (Ankara Milli Kütüphane) were used as the original sources. Besides the second hand sources and research- investigation publishing about the time and subject investigated were also used.