Mimari tasarımda biyomimetik yaklaşımların işlevsel esneklik amaçlı kullanımı
Biomimetic approaches in architectural design use for functional flexibility
Yazar: ÖZGE ZENTER
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET TAYFUN YILDIRIM
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Teknolojinin gelişmesi ile birlikte toplumların kültürleri, yaşam biçimleri, ihtiyaçları ve beklentileri hızlı bir şekilde değişmektedir. Mimarlık da bu gelişimlerden ve değişimlerden etkilenmektedir. Yakın bir döneme kadar mimarlıkta kalıcılık, yapıların zamana karşı dayanımı en önemli tasarım ölçütlerinden biriyken, günümüzde yapının değişebilir dönüştürülebilir olması, dış koşullara ayak uydurabilmesi, hızla değişen ihtiyaçlara cevap verebilmesi, beklentileri karşılayabilmesi gün geçtikçe aranan özelliklerden biri halini almıştır. Bu nedenle "İşlevsel Esneklik" kavramı tasarımda güncel bir kavramdır. Mimaride hareket kavramı uzun yıllar kullanılmasına karşın, "Kinetik Mimarlık" yeni bir kavramdır. Kinetik yapı elemanlarının tasarımda kullanılmasıyla birlikte, biçim değiştirebilen, fiziksel çevre denetimi yapabilen, enerji tasarrufu sağlayabilen ve cephelerde farklı görsel etki yaratabilen binaların tasarlanması mümkün olmaktadır. Bu bağlamda işlevsel esneklik ve kinetik mimarlık kavramlarında, doğadaki oluşumlardan etkilenme, simüle etme yaklaşımları olan "Biyomimetik", tasarımda harekete ve işlevsel esnekliğe olanak sağlamaktadır. Doğa, oldukça karmaşık kinetik yapıları ve büyüleyici mekanizmaları kapsayan geniş bir yelpaze sunmaktadır. Doğada olanın incelenip uygulanmasında, sadece biçim ya da strüktür olarak doğanın esin kaynağı olması yetersiz olacaktır. Bu nedenle düşünce ve anlayış olarak da doğanın referans alınması gerekmektedir. Bu tez çalışmasında amaç, kinetik biyomimetik oluşumların işlevsel esneklik sağlama amacıyla kullanılarak, mimarlık, mühendislik ve biyolojinin kesişiminde, hareketli ve doğa esinli mimari tasarım önerileri yapmaktır. Bu bağlamda mimari tasarım ile ilişkili olarak esnek sistemler, kinetik sistemler ve biyomimetik sistemler incelenmiştir. Alan çalışması olarak; biçim değiştiren doğal organizmaların örnekleri ele alınmış ve bunların çalışma prensipleri stilize edilmiştir. Bu çalışmada doğal organizmaların mekanik çalışma prensiplerinin, bina formuna ve strüktür sistemine adaptasyonu üzerinde durulmuştur.

Abstract:
With the development of technology, the cultures, lifestyles, needs and expectations of societies are rapidly changing. Architecture is also affected by these developments and changes. It is one of the most recently sought-after features that construction can be transformed, adapt to external conditions, respond to rapidly changing needs, and meet expectations, while sustainability in architecture up to a near turn is one of the most important design criteria of structures against time. For this reason, the term "functional flexibility" is a contemporary concept in design. Although the concept of motion in architecture has been used for many years, "Kinetic Architecture" is a new concept. With the use of kinetic building elements in design, it is possible to design buildings that can change shape, perform physical environment control, provide energy saving and create different visual effects on the facades. In this context, "Biomimetics", which is a modeling approach to influence and influence on the concepts of functional flexibility and kinetic architecture, allows for action and functional flexibility in design. Nature offers a wide range of highly complex kinetic structures and fascinating mechanics. It would be inadequate for nature to be studied and applied, not only as a source of inspiration for nature as a form or structure. For this reason, it is necessary to refer to nature as an idea and understanding. The purpose of this thesis is to make animated and nature-inspired architectural design recommendations at the intersection of architecture, engineering and biology by using kinetic biomimetic formations to provide functional flexibility. In this context, flexible systems, kinetic systems and biomimetic systems have been examined in relation to architectural design. As field work; examples of natural organisms that change shape have been addressed and their working principles have been stylized. In this study, adaptation of mechanical working principles of natural organisms to building form and structure system is emphasized.