Gebelik haftası 37-40 hafta arasında ,ek hastalığı bulunmayan,doğum salonu travayda doğum yapmış kadınların maternal kanda ve anne sütünde ağır metal düzeylerinin değerlendirilmesi
The evaluation of heavy metal levels in maternal blood and breastmilk of women without additional diseases,who have given birth in delivery room at 37-40 gestational weeks
Yazar: DİDEM KAYMAK
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM MORALOĞLU TEKİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Zekai Tahir Burak Kadın Sağlığı Eğitimi ve Araştırma Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Ağır metaller = Heavy metals ; Doğum = Delivery ; Doğum ağrıları = Labor pain ; Gebelik = Pregnancy ; Kadmiyum = Cadmium ; Kan = Blood ; Kurşun = Lead

Özet:
ÖZET
Amaç: Postpartum kadınlarda, kolostrum ve anne kanında ağır metal düzeylerinin
ölçümü ve bunların sosyodemografik, obstetrik ve yenidoğan sonuçlarıyla ilişkisini
göstermek.
Materyal Metod: Prospektif olan bu çalışmaya Ankara Dr. Zekai Tahir Burak Kadın
Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Doğum Salonu ve Kliniği'nde Mayıs-Ağustos
tarihleri arasında doğum yapmış olan 95 adet hasta dahil edildi. Çalışmaya dahil eden
hastalardan antekübital venden kan örneği; bebek emzirmesini takiben de her 2
memeden 5-10 ml süt örneği alındı.Hastalara yaş, boy, kilo, yaşadığı yer, ısınma
şekli, su tüketimi gibi sosyodemografik sorular soruldu. Obstetrik anamnezi alındı ve
yenidoğan sonuçları kaydedildi. Alınan örnekler atomik absorbsiyon yöntemiyle
çalışıldı. İstatistik analizinde sosyodemografik özellikler için Pearson korelasyon
analizi, gruplar arası karşılaştırmada Man Whitney U testi kullanılmıştır.
Bulgular: Maternal kandaki ağır metal düzeylerini literatürle benzer, anne sütündeki
ağır metal düzeylerini literatüre göre daha yüksek olarak bulduk. Sadece kolostrum
sütünden ağır metal çalıştığımız için metal ölçümünün matür sütte de bakılması
gerektiğini tekrar vurguladık. Ev içi ısınma şekli soba olanların kanda nikel
seviyesinin anlamlı yüksek olduğunu (p= 0,035), su tüketimi olarak kaynak ve çeşme
suyu kullananların kanında kadmiyum seviyesinin anlamlı yüksek olduğunu
(p=0,025) bulduk. Ayrıca büyükşehirde yaşayanların kanlarındaki demir miktarını
ilçe ve köylerde yaşayanlara göre anlamlı olarak daha düşük bulduk (p=0,023).
Kandaki kurşun, nikel, kobalt ve mangan seviyesiyle anne sütündeki demir
arasındaki negatif korelasyon tespit ettik (p=0,015 p=0,001)
Sonuç: Ağır metallerin potansiyel zararları, insan ve çevre sağlığı açısından son
yıllarda daha iyi anlaşılmıştır. Ev içi ısınma şeklinin, tüketilen suyun, kullanılan
ilaçların bile kanda ve anne sütünde ağır metal düzeylerini etkileyebileceği akılda
tutulmalıdır. Gebelikte demir eksikliği anemisinin de ağır metal toksisitesi riskini
arttırabileceği konusunda dikkatli olunmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Ağır metal, anne sütü, maternal kan, kurşun, kadmiyum

Abstract:
ABSTRACT
Objective:To measure the levels of in the breast milk and the blood of postpartum
women and to analyse and the correlation with sociodemographic, obstetric and
neonatal outcomes.
Material and Method: This prospective study was carried out in Ankara Zekai
Tahir Burak Women's Health Training and Research Hospital and included 95
patients who gave birth between May and August. The blood samples were taken
from antecubital vein. Breast milk samples 5 to 10 ml were taken from both breast
after breast-feeding. Sociodemographic information regarding age, height, weight,
area of residency, heating system in recidency, water consumption were asked.
Obstetric anamnesis was taken and newborn results were recorded. Examples were
studied by atomic absorption spectrometry. In statistical analysis, Pearson
correlation analysis was used for sociodemographic characteristics and Man Whitney
U test was used for comparison between groups.
Results: We found that the heavy metal levels on the maternal blood were similar to
the literature and the heavy metal levels on the breast milk were higher than the
literature. We only worked heavy metal from the colostrum, so we again emphasized
that metal measurement should be done in matur milk. We found that the blood
nickel level was significantly higher (p = 0.035) in those who had domestic warming
stoves, and the cadmium level was significantly higher in the patients who used tap
water as water consumption (p =0.025). Furthermore, we found that the amount of
iron in the blood of the residents of the metropolitan area was significantly lower
than those living in the towns and villages (p = 0.023). We found a negative
correlation between lead, nickel, cobalt and manganese level of blood the and iron
ilevel of the breast milk (p = 0,015 p = 0,001).
Conclusıon: Potential damages of heavy metals have been better understood in
recent years in terms of human and environmental health. It should be kept in mind
that domestic warming, consumed water, even drugs used can affect the levels of
heavy metals in the blood and human's milk. Care should be taken that the anemia of
iron deficiency in pregnancy may also increase the risk of heavy metal toxicity.
Keywords: Heavy metal, breast milk, maternal blood, lead, cadmium, iron