Arama motorlarında görsellere erişimde dil sorunu
Language problem in retrieving images on web search engines
Yazar: NESLİHAN ER
Danışman: PROF. DR. TÜLAY FENERCİ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management
Dizin: Arama motorları = Search engines ; Bilgi erişim = Information access ; Dil problemleri = Language problems ; Görsel-işitsel materyaller = Audio-visual materials ; Çok dillilik = Multilingualism

Özet:
Web'deki bilgi kaynakları hızlı bir biçimde katlanarak artmaktadır. Bütün dünyadaki birçok bilgi kaynağına arama motorları aracılığıyla kolaylıkla erişilebilmektedir. Ancak Web, bilgiye erişimde coğrafi engelleri aşmış olmasına rağmen, dil hala bir sorun teşkil etmektedir. Başka bir deyişle temel sorun çeşitli dillerde üretilmiş bilgiye erişmek değil, onlardan etkin bir biçimde yararlanamama sorunudur. Birçok arama motoru kullanıcılarının yabancı dildeki bir kaynağı bulup ondan yararlanabilmesi için metin tabanlı bilgi kaynaklarında çeviri desteği sunmaktadır. Fakat görselleri aramada böyle bir çeviri desteği sağlamamakta ve anahtar sözcük diline bağlı sonuçlar sunmaktadırlar.Web'in sayısal uçurumu aşmada çözüm olduğuna dair yaygın kanı, gerçekçi değildir. Bu kanının geçerliliği görseller için doğru varsayılabilir; çünkü görseller metin tabanlı kaynaklara göre içeriklerinden daha bağımsızdırlar. Bu çalışmanın amacı, görsellere erişimde ve görselleri kullanmada dilin bir engel olduğunu göstermektir.Çalışmamızda farklı arama motorlarında farklı dillerde sorgular yapılarak dil engeli ölçülmeye çalışılmıştır. Buna bağlı olarak Google, Yahoo! ve Bing'de dile göre bilgi erişim performansı ilk 10 ve 20'lik kesme noktalarına göre kesin isabet, göreli erişim isabeti, dilden bağımsızlık ve kapsam ölçütlerine göre değerlendirilmiştir.Çalışmamızdaki bulgulara göre, arama motorlarında görsellere erişimde dil engeli bulunmaktadır. Bu engel, arama motorlarında görüntüsel özellikler ve çapraz dilde bilgi erişim tekniği kullanılarak çok dilde bilgi erişimin mümkün kılınması ile aşılabilecektir.

Abstract:
Information sources are increasing rapidly and exponentially on the Web. Many kinds of information sources from all over the world can be accessed easily through search engines. Although Web is successful to overcome the geographical barriers in access to information, language is still a problem to overcome. In other words the main issue is not retrieving the documents in various languages, but to be able to utilize from them. Many search engines provide ?translation support? so that their users are able to find and use text based sources in foreign languages. But in case of searching for images, they don?t provide ?translation support? and give the results depending on search keywords.Therefore the general judgment which depends on the current belief that Web will be a solution for digital divide, is not completely realistic yet. The validity of this idea may be considered as true for image sources also, because images are more effective than text based documents in conveying their content. The aim of this study is to show that language is still a barrier in retrieving and using images.In this study the language barrier/problem for queries in different languages on different search engines is tested. According to this, information retrieval performance of Google, Yahoo! and Bing are evaluated in terms of precision ratio, relative recall ratio and language independence ratio with first 10 and 20 cut-off points of total results.According to our findings, search engines have language barrier/problem in retrieving images. Solution which is presented, to overcome this problem may be providing multilanguage information retrieval by using cross language information retrieval method and visual features.