Tasarım odaklı düşünme yaklaşımına dayalı STEM uygulamalarının 7.sınıf öğrencilerinin tasarım odaklı düşünme, öğrenci eylemliliği ve gelecek düşüncesi düzeylerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of design thinking based STEM activities on the 7th grade students' design thinking, student agency and futures thinking
Yazar: MERVE GÜNSAL
Danışman: PROF. DR. İLKNUR GÜVEN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada ortaokul 7.sınıf Bilim Uygulamaları dersinde Tasarım Odaklı Düşünme 
yaklaşımına göre hazırlanan STEM uygulamalarının öğrencilerin tasarım odaklı 
düşünme, öğrenci eylemliliği ve gelecek düşüncesi düzeylerine etkisini incelemek 
amaçlanmıştır. Nicel araştırma yöntemlerinden zayıf deneysel desen kullanılan 
çalışmanın araştırma grubunu 2022-2023 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Şişli 
ilçesinde bir devlet ortaokulunda 7.sınıfa giden 46 öğrenci oluşturmuştur.
Araştırmada uygulama öncesinde ve sonrasında Tasarım Odaklı Düşünme Ölçeği, 
Öğrenci Eylemliliği Ölçeği ve Gelecek Düşüncesi Testi uygulanarak, ön test ve son test 
puanları arasında anlamlı bir fark olup olmadığı istatiksel olarak değerlendirilmiş ve 
uygulanan tasarım odaklı düşünme yaklaşımına dayalı STEM uygulamaları ders 
etkinliklerinin, öğrencilerin tasarım odaklı düşünme, öğrenci eylemliliği ve gelecek 
düşüncesi üzerinde etkisinin olup olmadığı değerlendirilmiştir.
Araştırma sonrasında elde edilen nicel veriler bir istatistik program kullanılarak analiz 
edilmiştir. Tasarım Odaklı Düşünme Ölçeği ve Öğrenci Eylemliliği Ölçeği analizleri 
için parametrik testlerden bağımlı t testi, Gelecek Düşüncesi Testi analizleri için 
nonparametrik testlerden Wilcoxon İşaretli Sıralar testi kullanılmıştır. Araştırma 
sonucunda Tasarım Odaklı Düşünme yaklaşımına göre hazırlanan STEM 
uygulamalarının çalışma grubu öğrencilerinin tasarım odaklı düşünme, öğrenci 
eylemliliği ve gelecek düşüncesi düzeylerinde olumlu etkisi olduğu sonucuna 
varılmıştır. Tasarım odaklı düşünme yaklaşımına yönelik önerilerde bulunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: tasarım odaklı düşünme, öğrenci eylemliliği, gelecek düşüncesi, fen 
bilimleri eğitimi.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the effects of Design Thinking based STEM 
activities applied in 7th grade Science Applications lesson on design thinking, student 
agency and futures thinking levels of the students. Weak experimental design that is one 
of the quantitative research methods, was used in the study. The research group of the 
study consisted of 46 7th grade students in a state middle school in Şişli Istanbul on 
2022-2023 academic year.
In the research, by applying Design Thinking Scale, Student Agency Scale and Futures
Thinking Test before and after the application, it was statistically evaluated whether 
there was a significant difference between the pre-test and post-test scores. With the 
analysis of the data, the effect of the application on design thinking, student agency and 
futures thinking levels of the students were evaluated. 
The quantitative data analyzed with a statistical program. Dependent t test, one of the 
parametric tests, was used for the analyzes of the Design Thinking Scale and Student 
Agency Scale. Wilcoxon Signed Rank test, one of the nonparametric tests, was used for 
the analyzes of the Futures Thinking Test. As a result of the research, it was concluded 
that Design Thinking based STEM activities had a positive effect on the design thinking, 
student agency and futuresthinking levels of the study group students. Suggestions have 
been made regarding the design thinking approach.
Keywords: design thinking, student agency, futures thinking, science education.