Türkiye ve Azerbaycan'daki okul yöneticisi rollerinin öğretmen görüşlerine göre incelenmesi
An investigation of school administrator roles in Türki̇ye and Azerbaijan according to teachers' views
Yazar: MAHAMMAD ASLANLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ÖZDOĞRU
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma; Türkiye ve Azerbaycan'daki okul yöneticilerinin sergiledikleri yönetici rollerine yönelik öğretmen görüşlerinin düzeyini saptamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda kişisel bilgi formu ile Tok ve Doğan'ın (2019) geliştirdiği "Okul Yöneticisi Rolleri Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmaya 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Türkiye ve Azerbaycan Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 418 öğretmen gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler bilgisayar ortamında SPSS 22.0 istatistik programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Araştırmada Türkiye ve Azerbaycan'daki öğretmenlerin okul yöneticisi rollerine ilişkin algıları arasında tüm boyutlarda anlamlı bir fark saptanmıştır. Buna göre Azerbaycan'da görev yapan öğretmenlerin okul yöneticisi rollerini algılama düzeyleri Türkiye'deki öğretmenlere göre daha yüksektir.  Araştırmaya katılan öğretmenlerin okul yöneticisi rollerine ilişkin algılarının "Ara sıra" düzeyinde olduğu saptanmıştır. Ayrıca kadın öğretmenlerin okul yöneticisi rollerini algılama düzeyleri erkek öğretmenlere göre daha yüksektir. Eğitim durumu değişkenine göre lisansüstü mezunu öğretmenlerin algıları lisans mezunu öğretmenlerin algılarından yüksektir. Öğretmelerin yaşı ve kıdemi arttıkça okul yöneticilerinin sergiledikleri yönetici rollerini algılama düzeyleri de artmaktadır. Okul kademesine göre lise öğretmenlerinin okul yöneticisi rollerini algılama düzeyleri ilkokul ve ortaokul öğretmenlerinin algılarından daha yüksektir. Branş değişkenine göre en düşük ortalamaya sahip grup, branşı sosyal bilimler olan öğretmenler olarak belirlenmiştir
Anahtar Kelimeler: Eğitim Yönetimi, Okul Yöneticisi Rolleri, Okul Yöneticisi, Okul Yönetimi, Okul Müdürü, Yönetici Yetiştirme

Abstract:
This study was conducted to determine the level of teachers' views on the administrative roles of school administrators in Türkiye and Azerbaijan. For this purpose, a personal information form and the 'School Administrator Roles Scale' developed by Tok and Doğan (2019) were used. In the 2021-2022 academic year, 418 teachers working in official primary, secondary and high schools affiliated to the Ministry of National Education of Türkiye and Azerbaijan voluntarily participated in the study. The data obtained from the research were analyzed with SPSS 22.0 statistical program. In the study, a significant difference was found between the perceptions of teachers in Türkiye and Azerbaijan regarding the roles of school administrators in all dimensions. Accordingly, the level of perception of school administrator roles of teachers working in Azerbaijan is higher than that of teachers working in Türkiye.  It was determined that the perceptions of the teachers participating in the study about school administrator roles were at the level of "Occasionally". In addition, female teachers' perceptions of school administrator roles are higher than male teachers. According to the education level variable, the perceptions of postgraduate teachers are higher than the perceptions of undergraduate teachers. As the age and seniority of teachers increase, their perception levels of school administrators' administrative roles also increase. According to school level, high school teachers' perceptions of school administrators' roles are higher than primary and secondary school teachers' perceptions. According to the branch variable, the group with the lowest mean was determined as teachers whose branch is social sciences.
Keywords: Administrator Training, Educational Management, School Administrator Roles, School Administrator, School Management, School Principal