Cezalandırmanın amacı bakımından yapay zekâlı varlıkların cezalandırılması
Punishment of artificial intelligent beings in terms of the purpose of punishment
Yazar: ARAS ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. MURAT VOLKAN DÜLGER
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bilişim Hukuku Ana Bilim Dalı / Bilişim Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Yapay zekâ, teknolojinin ilerlemesiyle birlikte gündelik hayatımızın hemen her alanında kullanılır hâle gelmiştir. Günümüzde insanların hizmetine sunulan ve işlerini kolaylaştıran bu varlıkların gelecekte insan statüsü elde edecekleri ve bazı meslekleri yapabilecekleri ve hatta bu alanlarda işsizlik yaratacakları tahmin edilmektedir. Bu değişiklikler, bazı hukuki ve cezai sorunları da ortaya çıkarmıştır. Yapay zekâlı varlıkların hukuki statüsü, kullanımları nedeniyle meydana gelebilecek suçlarda cezai sorumluluğun kime ait olacağı ve ceza yargılamasındaki rollerinin ne olduğu güncel sorunlar arasındadır. Çalışmanın amacı, yasal düzenlemeler dikkate alınarak ortaya çıkan bu sorunlar üzerinde kapsamlı bir değerlendirme yapmaktır. Çalışma, literatür taraması yoluyla yürütülmüştür. Çalışma, yapay zekâlı varlıkların kullanımları nedeniyle ortaya çıkan suçlardan -en azından günümüz itibariyle- sorumlu tutulamayacaklarını ve ceza yargılamasına önemli bir katkı sağlasalar da (hâkim, savcı, avukatlar gibi) yargılamanın süjelerinin yerini alamayacakları sonucuna ulaşmıştır. Bu bağlamda mevcut yasalar, yapay zekânın günümüz itibariyle geldiği konum itibariyle, ortaya çıkacak sorunları büyük ölçüde çözme yeteneğine sahiptir. Yapay zekânın kişi statüsü elde etmesi durumunda ise, hukuk sistemimizde önemli değişiklikler yapılması gerekecektir. Bu bakımdan yapay zekâlı varlıkların cezalandırılmasının, cezalandırmanın amacı bakımından değerlendirilmesi yapılmıştır.

Abstract:
Artificial intelligence is used in almost every aspect of our daily lives with the advancement of technology. Today, it is estimated that these beings, which are offered to the service of people and facilitate their work, will obtain human status in the future and will be able to perform some professions. These changes have raised some legal and criminal questions. These questions include the legal status of artificial intelligent beings, who will be criminally responsible for the offences that may occur due to their use, and what their role is in criminal proceedings. The aim of the study is to make a comprehensive evaluation on these questions that arise by taking into account the legal regulations. The study is conducted through a literature review. The study found that cannot be held responsible for the offences arising from their use, and although they make an important contribution to criminal proceedings (such as judges, prosecutors, lawyers), they cannot replace the subjects of the proceedings. In this context, existing laws have the ability to solve the problems that will arise to a great extent. In the event that artificial intelligence obtains human status, significant changes will need to be made in our legal system. In that context the classification of these artificially intelligent individuals and the purpose of punishment are also evaluated.