İskeletsel Sınıf II anomaliye sahip bireylerde uygulanan fonksiyonel aygıtların hyoid kemik konumunda oluşturdukları değişikliklerin ve mandibula hareketi ile olan ilişkisinin incelenmesi
Investigation of changes in hyoid bone position with functional appliances used in individuals with skeletal Class II anomalies and the relationship of changes to mandibular movement
Yazar: ÖYKÜ ÖZEN
Danışman: PROF. DR. FERABİ ERHAN ÖZDİLER
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Bu çalışmada iskeletsel Sınıf II maloklüzyon tedavisinde uygulanan mandibulayı önde konumlandıran fonksiyonel apareylerin hyoid kemikte oluşturdukları değişim ve mandibulanın bu yeni konumu ile hyoid kemik konumundaki değişimin retrospektif olarak incelenmesi hedeflenmiştir. Aktivatör ile tedavi sonunda hyoid kemikteki konum değişikliklerinin daha net açıklanabilmesi için tedavi edilmemiş sınıf II bireylerdeki değişimlere bakılması amaçlanmıştır, bu sebeple çalışma iki grup olacak şekilde planlanmıştır. Bu amaçla her grup 22 kişi olacak şekilde çalışmaya 44 birey dahil edilmiştir. Tedavi grubuna dahil edilen bireylerin sefalometrik değerlerinin ve profillerinin aktivatör tedavisi için uygun olmasına dikkat edilmiştir. Tedavi grubu yaş ortalaması 12±1,16 yıl olan 22 bireyden, kontrol grubu ise 11,8±1,09 olan 22 bireyden oluşturulmuştur. Tedavi grubundaki bireylerde kullanılan aktivatör, sagittal yönde molarlarda Sınıf I ilişki, vertikal yönde bireyin istirahat konumunun 2-3 mm üzerinde olacak şekilde hazırlanmıştır. Tedavi grubunda, tedavi öncesi (T0) ve ortalama 15±4,1 ay sonra tedavi sonrası (T1) dönemlerinde toplanan, kontrol grubunda, gözlem süresi öncesi (T0) ve ortalama 16,32±7,4 ay sonra gözlem süresi sonrası (T1) dönemlerinde toplanan 88 sefalometrik radyografi ve 88 el-bilek radyografi ile çalışma materyali oluşturulmuştur. Aktivatör tedavisi ile sınıf I ilişki olması sonucunda çalışma materyali toplanmıştır, ancak kassal-iskeletsel adaptasyon oluşması beklendiği için 6 aydan önce herhangi bir kayıt toplanmamıştır. Yapılan sefalometrik analizler sonucunda elde edilen veriler grup içinde T0-T1 dönemleri arasındaki değişimlerin incelenebilmesi için Eş yapma t- testi'ne; gruplar arası karşılaştırma için ise Student t-testi'ne tabi tutulmuştur. Hyoid kemik ile diğer parametreler arasındaki ilişki ise Pearson korelasyon katsayısı ile belirlenmiştir. Sefalometrik değerlendirmede büyüme yönüne bağlı olarak her iki grupta da tüm noktalar aşağı yönde hareket etmiştir. Beklenildiği üzere tedavi grubunda mandibula üzerindeki noktalar horizontal yönde ileri hareket etmiştir. Tedavi grubunda SNB°'nin artışı ile ANB° normal değerlere yaklaşmıştır. A noktası hariç tüm noktaların orijine mesafesi tedavi grubunda daha fazla artış göstererek aşağı-ileri yönde hareket etmiştir. Aynı zamanda hyoid kemik ile servikal kolumn arasındaki mesafe de CV2 ve CV3 seviyesinde artış gözlenmiştir, havayolu boyutlarındaki tedavi grubunda anlamlı şekilde olmasa da daha fazladır. Hyoid kemik de her iki grupta aşağı ve öne yönde hareket göstermiştir ve gruplar arasında anlamlı bir fark yoktur. Hyoid kemik konumundaki değişimin her iki grupta da benzerdir bu sonuçlar bize tedavi sonucunda nüksün daha az olacağının göstergesi olabilir. Hyoid kemik ile mandibular parametreler arasında bir ilişki olduğu görülmüştür. Bu ilişki kassal yapılar arasındaki denge bozulmadığı için gruplar arasında anlamlı olmasa da kontrol
grubunda daha güçlü çıkmıştır.

Abstract:
The aim of this study was to examine retrospectively the changes in the hyoid bone following the use of functional appliances which move the mandible anteriorly and the changes in the hyoid bone position with this new mandibular position in the treatment of Class II skeletal malocclusions. To understand the effects of the activator treatment on the hyoid bone position, the changes in untreated Class II subjects were investigated. For this purpose, a two-group study was designed. The study comprised 44 individuals, with 22 individuals in each group. The cephalometric values and profiles of the individuals in the treatment group were considered appropriate for activator treatment. The treatment group included 22 individuals with a mean age of 12±1.16 years and the control group included 22 individuals with a mean age of 11.8±1.09 years. The activator used in the treatment group was designed to achieve a Class I relationship in the molars in the sagittal direction and 3-4 mm above the freeway space in the vertical direction. The study material included 88 cephalometric radiographs and 88 hand-wrist radiographs obtained before the observation period (T0) and after the observation period (T1) after a mean of 15±4.1 months in the treatment group and before the observation period (T0) and after the observation period (T1) after a mean of 16.32±7.4 months in the control group. The study records were collected after a Class I relationship was achieved with activator treatment. Records were not collected before 6 months because of the musculoskeletal adaptation. The data obtained as a result of cephalometric analyses were subjected to paired t-test to examine changes between T0-T1 periods within the group and Student t-test to compare between groups. The relationship between the hyoid bone and other parameters was determined by Pearson's correlation coefficient. In the cephalometric analysis, all points moved downwards in both groups, according to the direction of growth. As expected, the points on the mandible moved forward in the horizontal direction in the treatment group. In the treatment group, ANB° approaches normal values as SNB° increases. The distance to the origin of all points except point A moved downwards and forwards. The increase was more significant in the treatment group. There was also an increase in the distance between the hyoid bone and the cervical column at CV2 and CV3, which is likely to be greater in the treatment group, although not significant, although airway dimensions were not measured directly. The hyoid bone also showed downward and forward movement in both groups, and there was no significant difference between the groups. The changes in hyoid bone position were similar in both groups, and these results may indicate that relapse is less after treatment. A positive linear correlation was observed between the hyoid bone and the mandibular parameters. Although this relationship was not statistically significant between the groups, but it was found to be stronger in the control group, which may be because the balance between the muscles was not disturbed in the control group.