Memlûk-Kıpçak Türkçesi söz varlığı incelemesi: Mutfak ve yemek kültürüne ait isimler
The Mamluk-Kıpchak period Turkish vocabulary: The names of the cuisine and food culture
Yazar: KÜBRA DİLAVER YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. AYŞE MELEK ÖZYETGİN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Adlar = Nouns ; Memlük Kıpçakçası = Mamluk Kipchak ; Mutfak = Kitchen ; Söz varlığı = Vocabulary ; Sözlükbilim = Lexicology ; Yemek kültürü = Food culture

Özet:
"Memlûk-Kıpçak Türkçesi Söz Varlığı: Mutfak ve Yemek Kültürüne Ait İsimler" adını taşıyan tez, Memlûk-Kıpçak sahası sözlüklerindeki mutfak ve yemek kültürüne ait söz varlığı üzerinde tarihî ve çağdaş Kıpçak Türk dili alanında ilgili söz varlığının filolojik incelenmesidir. Tez çalışmamızın konusunu Memlûk-Kıpçak Türkçesi sözlük ve gramer kitaplarındaki mutfak ve yemek kültürüne ait isimlere dayalı söz varlığı oluşturmaktadır. Tezimizin amacı, Memlûk-Kıpçak sahası söz varlığındaki mutfak ve yemek kültürüne ait söz varlığına dayalı dil malzemesinin temelinde, Kıpçak Türkçesinin şekillenme ve gelişme sürecini ortaya koymak ve Genel Türk dili içindeki yerini tayin etmek, Eski Kıpçak diyalekt alanı ile Modern Kıpçak diyalekt alanı arasındaki ilişkilerin ve uygunlukların boyutunu ve seyrini tespit etmektir. Bunun yanında Memlûk-Kıpçak sözlüklerindeki söz varlığı dönemin Türk kültürü ile ilgili zengin yapısını ortaya koyması bakımından önemlidir. Memlûk-Kıpçak Türkçesinin söz varlığında bulunan yiyecek isimleri, sosyo-kültürel hayata ışık tutar. 334 sayfa olan tezimiz, beş ana bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın Giriş kısmında konu ve konunun ele alınma, incelenme yöntemleri ve korpus hakkında bilgi verilmiştir. Tezimizin 2. Bölüm'ünde Kıpçak Türklerinin genel siyasi ve kültür tarihi ile Memlûk-Kıpçak sahasındaki Türk etnik durumu hakkında bilgi verilmiştir. 3. Bölüm'de mutfak ve yemek kültürü ile ilgili bilgi verilmiştir. 4. Bölüm'de, Memlûk-Kıpçak Türkçesi söz varlığında mutfak ve yemek kültürüne ait söz varlığının filolojik açıdan detaylı bir incelemesi yer almaktadır. Çalışmamızın Sonuç kısmında elde ettiğimiz bulgular yorumlanmıştır. Çalışmamızın sonuna 4. bölüm'de incelenen söz varlığının dizini de eklenmiştir. Tezin son kısmında Kaynaklar eklenmiştir.

Abstract:
The thesis named "Mamluk-Kıpçak Turkish Vocabulary: Names of Cuisine and Food Culture" is the philological examination of the historical vocabulary in the field of historical and contemporary Kipchak Turkish language on the vocabulary of cuisine and food culture in the Mamluk-Kipchak dictionaries. The subject of our thesis work is the vocabulary based on the names of culinary and food culture in Mamluk-Kıpçak Turkish dictionaries and grammar books. The aim of our thesis is to reveal the formation and development process of Kipchak Turkish and to determine its place in the General Turkish language on the basis of the language material of the kitchen and food culture in the Mamluk-Kipchak field vocabulary. To determine the size and course of the conformities. Besides, the presence of vocabulary in Mamluk-Kıpçak dictionaries is important in terms of revealing the rich structure of the period related to Turkish culture. Food names in the vocabulary of Mamluk-Kipchak Turkish shed light on socio-cultural life. Our thesis, which has 334 pages, consists of five main sections. In the introduction part of the study, information was given about the subject, the methods of examination, examination and corpus. In the second part of our thesis, information is given about the general political and cultural history of Kipchak Turks and Turkish ethnic status in Mamluk-Kipchak field. In Chapter 3, information about cuisine and food culture is given. In Chapter 4, there is a philological detailed examination of the vocabulary of culinary and food culture in Mamluk-Kıpçak Turkish vocabulary. At the end of our study, the index of the vocabulary examined in chapter 4 was added. References were added in the last part of the thesis.