"yaş kupa (hacamat) tedavisinin" ağrı şikayeti üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of "wet cupping (hijama) treatment" on pain complaints
Yazar: AYŞEGÜL KALAYCI
Danışman: DOÇ. FUNDA YILDIRIM BAŞ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
"Yaş Kupa (Hacamat) Tedavisinin" Ağrı Şikayeti Üzerine Etkisinin Değerlendirilmesi
Ağrı, toplumda sık görülen, işlev bozukluğu ve hayat kalitesinde bozulmaya 
yol açan, birinci basamak sağlık hizmetlerine başvuru sebeplerinin başında gelen 
şikayetlerdendir. Yaş kupa (hacamat) tedavisinin etki mekanizmaları arasında nöral 
hipotez, taibah teorisi, refleks zon teorisi gibi bilinen birçok etki mekanizması 
mevcuttur. Bu mekanizmalar sayesinde hacamat uygulamasının ağrının reseptör 
düzeyinden başlayıp kortekste algılanmasına kadar farklı basamaklarda etkili olduğu 
bulunmuştur. Bu çalışma, yaş kupa tedavisinin, ağrı şikayeti üzerine etkisini 
belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Tanımlayıcı özellikte olan bu çalışmaya 01.07.2022-31.12.2022 tarihleri 
arasında SDÜ GETAT Polikliniğine herhangi bir ağrı şikayeti ile başvuran ve 
çalışmaya dâhil edilme kriterlerine uyan 104 kişi dâhil edilmiştir. Veriler yüz yüze ve 
online olarak toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından 
hazırlanan Kişisel Bilgi Formu, Mcgill Ağrı Ölçeği Kısa Formu ve Revize Oswestry 
Bel Ağrısı Engellilik Anketi kullanılmıştır. Veriler SPSS 26.0 (Statistical Program 
for Social Sciences) paket programı kullanılarak uygun testlerle değerlendirilmiştir.
Araştırmamıza katılanların %56,7'si (n=59) kadın, %43,3'ü ( n=45) erkekti. 
Yaş ortalamaları 43,7 idi. % 84,6 sı (n=88) evli, %15,4'ü (n=16) bekar; %64,4'ü 
(n=67) lisansüstü, % 35,6'sı (n=37) lisans altı eğitim düzeyine sahipti. Çalışan 
kişilerin oranı %66,3 (n=69) çalışmayanların oranı %33,7 (n=35) dir.
Katılımcılar hacamat uygulaması öncesi ve sonrası karşılaştırıldığında 
kadınlar erkeklere göre daha fazla analjezik kullanmaktaydı ve tedavi sonrası 
analjezik kullanımı anlamlı azalmıştır. Obez ve evli bireylerde devamlı ağrıya; 
normal kilolu ve bekar kişilerde periyodik ağrıya daha sık rastlanmıştır. Çalışanlarda 
ve üniversite mezunu olanlarda devamlı ağrı ve ilaç kullanımı tedavi sonrası azalsa 
da çalışmayanlara ve lisans eğitimi olmayanlara göre daha yüksek saptanmıştır.
Sayısal değerlendirme ölçeği, Mcgill Ağrı Ölçeği Kısa Formu alt ölçekleri ve 
Revize Oswestry Bel Ağrısı Engellilik Anketi skorları hacamat tedavisi öncesi ve 
sonrası kıyaslandığında ağrı şiddetinde ve engellilik puanında anlamlı iyileşmeler 
olduğu görülmüştür.
Çalışmamızın sonuçları göz önünde bulundurulduğunda ağrı şikayeti olan 
bireylere uygun şartlarda belirli zamanlarda yaş kupa tedavisi önerilebilmektedir.

Abstract:
Evaluation of the Effects of "Wet Cupping (Hijama) Treatment" on Pain  Complaints
Pain is one of the most common complaints in the community, leading to 
dysfunction and deterioration in quality of life, and one of the leading reasons for 
applying to primary health care services. There are many known mechanisms of 
action such as neural hypothesis, taibah theory, reflex zone theory among the action 
mechanisms of wet cupping therapy. Thanks to these mechanisms, it has been found 
that the application of cupping is effective in different steps from the level of the 
receptor to the perception of pain in the cortex. This study was conducted to 
determine the effect of wet cupping therapy on pain complaints.
This descriptive study included 104 people who applied to the SDU GETAT 
Polyclinic between 01.07.2022 and 31.12.2022 with any complaint of pain and met 
the inclusion criteria of the study. Data were collected face-to-face and online. 
Personal Information Form, Mcgill Pain Scale Short Form and Revised Oswestry 
Low Back Pain Disability Questionnaire prepared by the researcher were used as 
data collection tools. The data were evaluated with appropriate tests using the SPSS 
26.0 (Statistical Program for Social Sciences) package program.
Of the participants in our study, 56.7% (n=59) were female and 43.3% (n=45) 
were male. The mean age was 43.7. 84.6% (n=88) were married, 15.4% (n=16) were 
single; 64.4% (n=67) had postgraduate education, 35.6% (n=37) had undergraduate 
education. The rate of working people is 66.3% (n=69) and the rate of non-working 
people is 33.7% (n=35).
When the participants were compared before and after the application of 
cupping, women were using more analgesics than men, and the use of analgesics 
after treatment decreased significantly. Continuous pain was more common in obese 
and married individuals, and periodic pain was more common in normal weight and 
single individuals. Although continuous pain and drug use decreased after treatment 
in employees and university graduates, it was found to be higher than those who did 
not work and those who did not have a bachelor's degree.
When the numerical evaluation scale, Mcgill Pain Scale Short Form subscales 
and Revised Oswestry Low Back Pain Disability Questionnaire scores were 
compared before and after cupping treatment, significant improvements were 
observed in pain severity and disability score.
Considering the results of our study, wet cupping therapy can be 
recommended at certain times under appropriate conditions for individuals with pain 
complaints.