Dislipidemik bireylerde fındık tüketiminin serum L-karnitin ve iskemi modifiye albümin düzeyleri üzerine etkisi
The effect of hazelnut consumption on serum L-carnitine and ischemia modified albumin levels in dyslipidemic individuals
Yazar: UTKU UÇAR
Danışman: DOÇ. DR. S. CANER KARAHAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Kardiyovasküler hastalıklar ve buna bağlı ölümler günümüzde özellikle gelişmiş ülkelerde en önemli sağlık problemlerinin başında gelmektedir. Epidemiyolojik çalışmalar ve ikincil tedavi çalışmaları kardiyovasküler hastalık riskinin azalması ile sebze, meyve ve sert kabuklu meyvelerin tüketiminin ilişkili olduğunu göstermiştir. Doymuş yağ asidi yönünden fakir, MUFA özellikle oleik asit yönünden zengin, PUFA miktarı yeterli ve antioksidan potansiyeli yüksek olan fındık ve fındık yağına günlük diyette yer verilmesinin, aterosklerotik kardiyovasküler hastalıklardan korunmada yararlı olacağı öne sürülmüştür. Karnitin uzun zincirli yağ asitlerinin açil-karnitin yoluyla sitoplazmadan mitokondriye transportunu ve beta oksidasyonunu düzenleyen esansiyel bir kofaktördür. Son yıllarda bu esas fonksiyonun yanında karnitinin ??ketoasitlerin metabolizması, sitozol ve mitokondri arasındaki açil-CoA/CoA oranı, piruvat dehidrogenaz enzim aktivitesi üzerindeki etkileri ile yağ metabolizması yanında glukoz ve keton cismi metabolizmasına etkili olduğu, hücre bütünlüğü sağlamada önemli olduğu ayrıca serbest radikal temizleyici olarak antioksidan etkisi olduğu ortaya konulmuştur. Normal veya dislipidemik bireylerde fındık tüketiminin lipid düzenleyici ve antioksidan etki mekanizmaları tam olarak açıklanamamıştır ve fındığın lipid metabolizması için esansiyel olan L-karnitin seviyelerine etkisini gösteren bir çalışma mevcut değildir. Bu çalışmada dislipidemik şahıslarda fındık tüketiminin kan lipid seviyeleri yanında L-karnitin seviyelerine etkisi araştırıldı. Ayrıca, dislipidemik bireylerde miyokard iskemisinin sensitif markörü olan IMA seviyelerindeki değişim de belirlenerek IMA ile fındık tüketimi, lipid seviyeleri ve L-karnitin arasındaki ilişki incelendi.Bu çalışmaya NCEP ATP III kriterlerine göre ilaç tedavisi gerektirmeyen hiperkolesterolemik toplam 17 gönüllü birey dahil edildi. Bireylere vücut kitle indeksine, vücut ağırlığına ve belirlenen yağ yüzdelerine göre ideal sınırlara gelebilmeleri için başlangıçtan itibaren bir ay boyunca metabolik stabilizasyon diyeti uygulandı. Takip eden ikinci bir aylık dönemde şahısların diyetlerine günlük enerji ihtiyacının % 18-20'sini karşılayacak şekilde fındık ilave edildi. Son bir aylık dönemde ise bireylere eşdeğer kaloriye karşılık gelen fındıksız kontrol diyeti uygulandı. Bireylerden çalışmanın başlangıcında (0.gün), metabolik stabilizasyon diyeti sonunda (30.gün), fındık diyeti sonunda (60.gün) ve fındıksız kontrol diyeti sonunda (90.gün) olmak üzere 4 farklı zamanda kan örnekleri alındı. Serum total kolesterol, trigliserid, HDL-kolesterol ve LDL-kolesterol tayinleri Roche/Diagnostics Modülar DPP otoanalizörlerinde kendi orijinal kitleri kullanılarak gerçekleştirildi. Plazma L-karnitin (serbest karnitin ve karnitin esterleri) ve amino asitleri tayinleri Applied Biosystems API 3200 tandem MS sistemleri kullanılarak yapıldı. Serum IMA tayinleri için Bar-Or ve ark. tarafından geliştirilen kolorimetrik ?Albümin Kobalt Bağlama (ACB)? metodu kullanıldı. Çalışmaya dahil edilen 17 şahıstan 4 farklı dönemde alınan kan örneklerinden elde edilen ölçüm değerleri aritmetik ortalama ve standart sapma (X±SD) şeklinde ifade edildi.Dislipidemik bireylerde çalışmanın 4 farklı döneminde ölçülen parametrelerden vücut ağırlığı (p<0.001), BMI (p<0.001), total karnitin (p<0.05), serbest karnitin (p<0.05), açil/serbest karnitin (p<0.01), total kolesterol (p<0.001), LDL-kolesterol (p<0.001), HDL-kolesterol (p<0.05) ve IMA (p<0.05) değerleri dönemler arasında anlamlı olarak farklı bulundu. Ancak açil-karnitin (p=0.603) ve TG (p=0.105) miktarları yönünden anlamlı bir fark yoktu. Fındık tüketiminin çalışma parametreleri üzerine etkisi incelendiğinde (fındık dönemi öncesi ve sonrasında elde edilen değerlerin karşılaştırılması ile) total karnitin (p<0.05), serbest karnitin (p<0.05), HDL-kolesterol (p<0.05) miktarlarında anlamlı bir yükselme, total kolesterol (p<0.05), vücut ağırlığı (p<0.05), BMI (p<0.05) değerlerinde ise anlamlı bir azalma olduğu görüldü. Ancak açil-karnitin (p>0.05), TG (p>0.05), LDL-kolesterol (p>0.05) ve IMA (p>0.05) miktarlarında önemli bir değişiklik meydana gelmedi. Fındık tüketimi ile karnitin değerlerinde önemli değişiklik olmasına rağmen karnitin ile ölçülen diğer parametreler arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı.Fındık tüketimi özellikle doymuş yağ asidi yönünden fakir, MUFA yönünden zengin ve antioksidan potansiyeli yüksek olması nedeniyle aterosklerotik kardiyovasküler hastalıklardan korunmada yararlı etkileri gösterilmiştir. Çalışmamızda günlük kalorinin % 18-20'sini karşılayacak düzenli fındık tüketiminin serum L-karnitin düzeylerinde önemli oranda artışa neden olduğu gözlendi. Buna ilaveten fındık tüketimi ile kan total kolesterol, vücut ağırlığı, BMI miktarları anlamlı olarak azalırken HDL-kolesterol düzeylerinde ise önemli bir artış olduğu görüldü. Bu bulgulara göre sonuç olarak, fındık diyeti sonrası kan karnitin miktarlarının önemli oranda artması fındık tüketiminin lipid metabolizmasına özellikle de kolesterol seviyelerine ve vücut kitlesi üzerine yaptığı olumlu etkileri açıklamaya katkı sağlayabilir.Anahtar kelimeler: Dislipidemi, Fındık, L-karnitin, IMA

Abstract:
Cardiovascular disease and deaths related with this comes at the beginning of the most important health problems in developed countries. Epidemiological and secondary treatment studies has shown a relation between vegetable, fruit and nuts consumption and a decrease in the risk of cardiovascular disease. It has been suggested that taking nut and nut oil in daily diet which is rich MUFA especially oleic acid and containing no saturated fatty acid and sufficient PUFA and having high antioxidant potential is useful for protection atherosclerotic cardiovascular diseases. Carnitine facilitates fatty acid oxidation by acting as a cofactor in the transport of acyl groups across the inner mitochondrial membrane and regulate the beta-oxidation. In recent years, in addition to this primary function, carnitine plays a role in the ?-ketoacids metabolism, modulates the ratio of acyl-CoA/CoA between cytosol and mitochondria. It was known that carnitine had effects on pyruvate dehydrogenase enzyme activity and so that on lipid and also glucose and ketone body metabolism, ıts antioxidant effect and roles on cell integrity was also demonstrated. Lipid regulating and antioxidant effect mechanism of nut consumption on normolipidemic and dyslipidemic individuals have not been explained yet also there is no study about the effects of the nut on the L-carnitine, which is the essential for lipid metabolizm. In this study, effects of nut consumption in dyslipidemic subjects on serum lipid and L-carnitine levels were investigated. Additionally, IMA values, a sensitive marker of myocardial ischemia, were determined and correlation between IMA and nut consumption, lipid levels and L-carnitine was also investigated.İn this study, total 17 hypercholesterolemic volunteers were included who doesn?t required drug therapy according to the NCEP ATP III criteria. Individuals were applied metabolic stabilization diet since one month for get ideal limit of body mass index, body weight and fat percentage. Following the second month period we supply hazelnut for providing 18-20 % of daily energy needs in individual diet. At the last month we apply hazelnut-free control diet which corresponds to equivalent amount. At four diffrerent times we get blood samples at the beginning of the study (0. day), at the end of the metabolic stabilization diet (30. day), at the end of the nut diet (60. day) and nut-free control diet (90. day). For determination serum total cholesterol, triglyceride, HDL-cholesterol and LDL-cholesterol the Roche / Diagnostics Modular DPP autoanalyser were used in own original kits. Determination of plasma L-carnitine (free carnitine and carnitine esters) and amino acids were performed with Applied Biosystems API 3200 tandem MS system. We detect the serum IMA according to the study of Bar-Or et. all. in which they used colorimetric "Albumin Cobalt Binding (ACB)" method. The measurements of seventeen individual blood samples obtained from four different periods of time were in the arithmetic mean values and standard deviation (X ± SD).In dyslipidemic individuals, the parameters including body weight (p<0.001 ), BMI (p<0.001), total carnitine (p<0.05), free carnitine (p<0.05 ), acyl/free carnitine (p<0.01), total cholesterol (p<0.001), LDL-C (p<0.001), HDL-C (p<0.05) and IMA (p<0.05) measured in four different period of the study were found significant different between periods. There was no significant difference in acyl-carnitine (p=0.603) and TG (p=0.105) levels. When the parameters were compared before and after the nut consumption, total carnitine (p<0.05), free carnitine (p<0.05), HDL-C (p<0.05) levels were found significant higher and total cholesterol (p<0.05), body weight (p<0.05), BMI (p<0.05) values were lower. No significant difference were obtanined in acyl-carnitine (p>0.05), TG (p>0.05), LDL-C (p>0.05) and IMA (p>0.05) levels after nut consumption. Carnitine levels were altered after nut consumption but no significant correlation were seen between carnitine levels and other parameters.Nut is poor of saturated fatty acids, enriched of MUFA and has a high antioxidant potential so it has protective effects on atheresclerosis. In the present study, nut consumption that supplied 18-20 % of daily calories requirement improved serum L-carnitine levels. In addition, total cholesterol, body weight, BMI levels significantly decreased and HDL-C levels increased. As a result of these findings, increasing serum carnitine levels after nut diet may contribute to explain its positive effects on lipid metobolism, especially cholesterol levels and body weight.Key Words: Dyslipidemia, Hazelnut, L-Carnitine, IMA