Çocuk yetiştirme tutumları ile 3-6 yaş arası çocuklardaki davranış sorunlarının ebeveyn öz yeterliği üzerindeki etkileri
Investigation of effect of parental attitudes and behavioral problems in children aged 3 to 6 years on parental self-efficacy
Yazar: BANU ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. EMEL SARI GÖKTEN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Davranış biçimleri = Behavior patterns ; Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Davranış değişiklikleri = Behavioral changes ; Ebeveyn davranışı = Parenting behaviors ; Ebeveynler = Parents ; Yeterlilik = Sufficiency ; Çocuk eğitimi = Child education ; Çocuk yetiştirme = Child rearing ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Araştırmanın amacı, çocuk yetiştirme tutumları ile 3-6 yaş arası çocuklardaki davranış sorunlarının ebeveyn öz yeterliği üzerindeki etkilerinin incelenmesidir.
Yapılan bu araştırma doğrultusunda 3-6 yaş arasında çocuk sahibi olan 33'ü erkek 137'si kadın olmak üzere toplamda 170 ebeveyne bazı ölçekler uygulanmıştır. Ölçekler Kâşif Eğitim Kurumları Bahçelievler ve Yenibosna şubeleri ile İstanbul ilinin Bahçelievler ilçesinde yaşayan ebeveynlere uygulanmıştır. Uygulanan ölçekler arasında Ebeveyn Yetkinlik Ölçeği, Ebeveyn Tutum Ölçeği, Okul Öncesi Davranış Sorunları Tarama Ölçeği ve sosyodemografik bilgi formu yer almaktadır.
Araştırmada elde edilen bulgulara göre; katılımcıların cinsiyet, eğitim durumu, çalışma durumu ve gelir durumlarına göre Ebeveyn Yetkinlik Ölçeği (EYÖ) puanları karşılaştırıldığında gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. Kadınların EYÖ ortalama puanı erkeklerden yüksektir. Sosyodemografik bilgiler kendi içinde incelendiğinde yüksek lisans ve üzeri, çalışmayan, 3001-4000 TL gelir düzeyine sahip olan kişilerin öz yeterlik düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların yaşı ile "Ebeveyn Yetkinlik" ölçek puanı arasında korelasyon incelendiğinde negatif yönde, çok zayıf, istatistiksel olarak anlamlı olmayan doğrusal ilişki bulunmuştur. Katılımcıların "Ebeveyn Yetkinlik" ölçek puanı ile "Ebeveyn Tutum" ölçeği alt boyut puanları arasındaki doğrusal ilişkiler incelendiğinde, "koruyucu" alt ölçek puanı ile negatif yönde, "izin verici" alt boyut puanı ile pozitif yönde, zayıf düzeyde, istatistiksel olarak anlamlı korelasyonlar bulunmuştur. "Demokratik" ve "otoriter" alt boyut puanları ile bulunan korelasyonlar istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Katılımcıların "Ebeveyn Yetkinlik" ölçek puanı ile "Okul Öncesi Davranış Sorunları Tanımlama" ölçeği alt boyut puanları arasındaki doğrusal ilişkiler incelendiğinde, tüm alt boyutlar ile negatif yönde, istatistiksel olarak anlamlı korelasyonlar bulunmuştur.
Bu çalışma özellikle davranış sorunlarının ebeveyn öz yeterliği üzerindeki etkileri açısından önem arz etmektedir.


Anahtar kelimeler: Ebeveyn Öz Yeterliği, Öz Yeterlik, Davranış Sorunları, Ebeveyn Tutumları

Abstract:
The aim of the study is investigation of effect of Parental attitudes and behavioral problems in children aged 3 to 6 years on parental self-efficacy.
In line with this research, some scales was applied to 170 people who have children aged 3-6 years consisting of 33 men and 137 women. The scales were applied to the parents living in the Bahçelievler district of the Istanbul province and Kaşif Educational Institutions Bahçelievler and Yenibosna branches. The scales used included the Parenting Scale, the Parental Attitude Scale, and the Pre-School Behavior Problems Screening Scale.
According to the findings of the study; There was no statistically significant difference between the groups according to the gender, educational status, working status and income status of the participants. The average EYÖ score of women is higher than men. When sociodemographic information is examined in itself, it is determined that self-efficacy levels of people who have master's degree and above, who do not work and have income level of 3001-4000 TL are higher. When the correlation between the age of the participants and the Parental Competence Scale score was examined, a very weak, non-statistically significant linear relationship was found. When the linear relations between the Parental Self-Efficacy Scale score and the Parental Attitude Scale subscale scores were examined, the protective subscale score was found to be negative, and the Affirmative subscale score was positive and weak, statistically significant correlations were found. The correlations with the democratic and authoritarian sub-dimension scores were not statistically significant. When the relationship between the Parental Competence Scale score of the participants and the sub-dimension scores of the Pre-School Behavior Problems Identification Scale were examined, statistically significant correlations were found with all sub-dimensions in negative direction.
This study is particularly important in terms of the impact of behavioral problems on parental self-efficacy.


Key Words: Parental Self-Efficacy, Self-Efficacy, Behavioral Problems, Parental Attitudes