Sosyal bilgiler dersinde öğretmen-öğrenci ilişkisinin öğrencilerin akademik başarısına etkisi
The effect of the teacher-student relationships on the academic success of the students in the social studies course
Yazar: ÇİĞDEM KOZANER
Danışman: PROF. DR. CENGİZ DÖNMEZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Bilimler ve Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Başarı = Success ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Öğretmen-öğrenci ilişkileri = Teacher-student relations

Özet:
Bu araştırmanın amacı, sosyal bilgiler dersinde öğretmen öğrenci ilişkisinin öğrencilerin akademik başarısına etkisinin olup olmadığını belirtmektir. Araştırmada nicel araştırma modeli olan tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırma, Ankara ili merkez ilçelerinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullarda 384 öğrenci ile yürütülmüştür. Wilkins (2014) tarafından geliştirilen öğretmen- öğrenci ilişkisi ölçeği Türkçe'ye uyarlanarak örnekleme veri toplamak amacıyla uygulanmıştır. Öğrencilerin akademik başarılarını belirlemek amacıyla başarı testi uygulanmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin cinsiyetleri, sınıf düzeyi, öğrenim gördükleri okul türü, dersi sevip sevmeme durumu değişkenine göre öğretmen- öğrenci ilişkisi ölçeği puanları ortalamaları karşılaştırıldığında öğrencilerin cinsiyetine göre kız öğrencilerin lehine anlamlı farklılık, sınıf düzeyine göre 5. Sınıf öğrencilerinin lehine anlamlı farklılık, öğrenim gördükleri okul türüne göre özel okulda öğrenim görenlerine lehine anlamlı farklılık, dersi sevip sevmeme durumlarına göre, sosyal bilgiler dersini seven öğrencilerin lehine anlamlı farklılık gözlenmiştir. Öğrencilerin öğretmen öğrenci ilişkisi ölçeği ile akademik başarıları arasındaki ilişki karşılaştırıldığında başarılı olanların lehine anlamlı farklılık gözlenmiştir. Öğrencilerin öğretmenlerinin cinsiyetlerine göre, yaşadıkları yerleşim yerine göre öğretmen-öğrenci ilişkisi ölçeği puanları karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark gözlenmemiştir Öğrencilerin cinsiyetleri, öğretmen cinsiyeti ve öğretmen öğrenci ilişki ölçeği ile akademik başarıları arasındaki ilişkiyi karşılaştırmak için uygulanan çoklu regrasyon testi analiz sonuçlarına göre öğrencinin cinsiyeti, öğretmenin cinsiyeti ve öğretmen öğrenci ilişkisi değişkenleri birlikte öğrenci başarısı üzerinde anlamlı bir ilişki (R=,676, R2=,457) sergilemişlerdir.  Öğrenci başarısı üzerinde etkisi olduğu düşünülen yerleşim yeri, öğrenim görülen okul türü ve öğretmen öğrenci ilişkisi gibi değişkenlerin öğrenci başarısını ne şekilde yordadığını ortaya koymaya yönelik olarak yapılan çoklu doğrusal regresyon analizi sonucunda yerleşim yeri, öğrenim görülen okul türü ve öğretmen öğrenci ilişkisi değişkenleri birlikte öğrenci başarısı üzerinde anlamlı bir ilişki (R=,686, R2=,471) sergilemişlerdir.  Öğrenci başarısı üzerinde etkisi olduğu düşünülen sınıf düzeyi, dersi sevip sevmeme ve öğretmen öğrenci ilişkisi gibi değişkenlerin öğrenci başarısını ne şekilde yordadığını ortaya koymaya yönelik olarak yapılan çoklu doğrusal regresyon analizi sonucunda sınıf düzeyi, dersi sevip sevmeme ve öğretmen öğrenci ilişkisi değişkenleri birlikte öğrenci başarısı üzerinde anlamlı bir ilişki (R=,690, R2=,476) sergilemişlerdir.

Abstract:
The aim of this research is to indicate whether the teacher-student relationship in the social studies course has an impact on the academic success of the students. Survey method which is a quantitative research model was used in the study. The research was conducted with 384 students in the schools affiliated to the Ministry of National Education in the central provinces of Ankara. The teacher-student relationship scale developed by Wilkins (2014) was adapted to Turkish and applied with the purpose of collecting sampling data. Achievement test was applied to determine the academic achievement of the students. It was observed that there was a significant difference in favor of the girls according to the gender of the students, in favor of the 5th grade students according to class level, in favor of the students studying at private school according to the type of school they are studying, in favor of students who like social sciences courses according to whether they liked the lesson, when the average of the teacher-student relationship scale scores were compared according to the gender, class level, the type of school they attended of the students participated in the research and the variable of whether they liked the class. There was a significant difference in favor of those who succeeded when the relationship between the academic achievement of the students and the teacher-student relationship scale of the students were compared. It was observed that there is no statistically significant difference when the teacher-student relationship scale scores were compared according to the gender of the teachers of the students and the place of residence. The gender of the student and the teacher, and the teacher-student relationship variables together showed a significant relationship (R=.676, R2=.457) on student achievement, according to the multiple regression test analysis results which applied to compare the gender of the students and the teacher with the teacher-student relationship scale and academic achievement. The type of school they are studying and the teacher-student relationship variables together showed a significant relationship (R=.686, R2=.471) on student achievement, as a result of the multiple linear regression analysis which conducted to reveal how variables thought to have an impact on student achievement such as place of residence, type of school they are studying, and the teacher-student relationship predict student achievement. Class level, whether students like the course and the teacher-student relationship variables together showed a significant relationship (R=.690, R2=.476) on student achievement, as a result of multiple linear regression analysis conducted to determine how the variables thought to have an impact on the success of the students such as class level, whether they like the course, and the teacher-student relationship predict student achievement.