Sanal müzede öğrenmenin bağlamsal modelinin kullanımının öğrencilerin akademik başarısı, motivasyonu ve memnuniyet düzeylerine etkisi
Using the contextual model of learning effect of academic achievement, motivation and satisfaction levels of students in virtual museum
Yazar: ADNAN ÖZER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NECMETTİN TEKER
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Ana Bilim Dalı / Eğitim Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Bağlam temelli yaklaşım = Context based approach ; Eğitim teknolojisi = Education technology ; Havacılık müzesi = Aviation museum ; Motivasyon = Motivation ; Müzeler = Museums ; Sanal müze = Virtual museum ; Teknoloji destekli öğretim = Technology based instruction ; Ölçekler = Scales ; Öğrenci memnuniyeti = Student satisfaction

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğrenmenin bağlamsal modelinin (ÖBM); sanal müze ortamında öğrencilerin akademik başarısı, motivasyonu ve memnuniyet düzeylerine etkisini, sanal müzelerden öğrenmeyi sağlamak için yararlı bir çerçeve oluşturup oluşturmadığını tespit etmektir. 
Tek grup öntest-sontest çok faktörlü (gruplararası) deneysel desen şeklinde yürütülen bu araştırma üç aşamadan oluşmaktadır. Birinci aşamada, "ÖBM kapsamında havacılık tarihinin öğretimine imkân verecek şekilde Sanal Hava Müzesi (SHM) geliştirilmiştir. İkinci aşamada, ÖBM'ye ilişkin verileri belirlemeye yönelik anket, gözlem formu, Akademik Başarı Testi (ABT) geliştirilmiş, "Sanal Müze Sanal Tur Memnuniyet Ölçeği (SMSTM)" Türk dili ve kültürüne uyarlanmıştır. Üçüncü aşamada, SHM, Işıklar Askeri Hava Lisesinde 30 gün süreyle 10. sınıfında eğitim gören 200 öğrencinin kullanımına açılmış, geliştirilen anket ve testler, motivasyon ölçeği ile birlikte uygulama öncesi ve sonrasında öğrencilere uygulanmıştır. 
Araştırmanın bağımlı değişkeni, akademik başarı ve motivasyon puanları, bağımsız değişkeni ise ÖBM anlayışı (ÖBM'nin 11 faktörü) çerçevesinde SHM deneyimidir.
Araştırmada, öntest ve sontest puanları arasında anlamlı bir fark olup olmadığını tespit etmek için bağımlı örneklem t testi, ÖBM kapsamında belirlenen faktörler ile ABT, motivasyon ölçeği ve SMSTM ölçeği arasındaki ilişkiyi belirlemek için bağımsız t-testi, tek faktörlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Deneysel işlemlerin gruplar üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla öntest puanları kontrol edilerek, belirlenen düzeltilmiş sontest puanlarının karşılaştırması için kovaryans analizi (ANCOVA) kullanılmıştır. 
Bu çalışmanın sonuçları, SHM'den öğrencilerin havacılık tarihini öğrendiğini göstermiştir. Öğrencilerin akademik başarısı ve motivasyon düzeylerinin; ziyaret motivasyonu ve beklentilerinden, önceki ilgi ve bilgi düzeylerinden, seçim ve kontrol düzeylerinden, ön düzenleyicileri kullanmalarından, sanal sergilerden etkilenme süresinden, sanal müze sanal sergi ve sanal müze uygulamasına ilişkin görüşlerinden olumlu olarak etkilendiği, önceki deneyimlerinden, sosyal etkileşim düzeylerinden, yönlendirilme durumlarından sınırlı olarak etkilendiği, fiziksel ortamından etkilenmediği bulunmuştur. SMSTM Ölçeği sonucunda, öğrencilerin SHM'ye ilişkin memnuniyet düzeylerinin genelde yüksek (altı üzerinden 4,516; X̅=4.516/6.000) olduğu bulunmuştur.
ÖBM'nin, sanal müzelerden öğrenmeyi açıklayan tam bir çerçeve oluşturmamakla birlikte, sanal müzeler için iyi bir model olabileceğini söyleyebiliriz.




Anahtar Kelimeler: Müze, Sanal Müze, Sanal Hava Müzesi, Havacılık Tarihi,
Öğrenmenin Bağlamsal Modeli, Kişisel Bağlam, Sosyo-Kültürel Bağlam, Fiziksel
Bağlam.

Abstract:
The aim of this study is to determine the effects of 'The Contextual Model of Learning (CML) In a Virtual Museum Environment' on student academic achievement, motivation and satisfaction levels, and whether it presents a useful framework to enable learning from virtual museum environments.
This research, conducted in the form of a single group pretest-posttest multifactorial pattern (intergroup) experimental design, consists of three stages. In the first stage, the Virtual Aviation Museum (VAM) has been developed under CML allowing the study of aviation history. In the second phase, polls, the observation form, and an Academic Achievement Test (AAT) have been developed to determine data for the CML, and The Virtual Museum Virtual Tour Satisfaction Scale (VMVTSS) was adapted to the Turkish language and culture. In the third stage, the VAM was made available to be used by twohundred 10th-grade Işıklar Military Air High School students for 30 days, and previously developed questionnaires and tests were administered to the students via motivation scale before and after the study.
The dependent variable of the research is the academic achievement and motivation scores, whereas the independent variable is the experience of VAM in the context of CML concept (11 factors of CML).
In this study, a dependent sample t test was used to determine whether there is a significant difference between the pretest and posttest, whereas an independent t-test and single-factor analysis of variance (ANOVA) were used to determine the relationship between the AAT and factors identified under CML, in addition to the motivation scale and VMVTSS. In order to determine the impact of experimental procedures on groups by way of controlling the pretest scores, analysis of covariance (ANCOVA) was used for the purpose of comparing the determined corrected test scores.
The results of this study showed that students learned aviation history by using Virtual Aviation History Aviation Museum. It was found that The academic achievements and motivation level of students were positively affected by their motivation for the visit and expectations, previous interest in and knowledge levels, choice and control levels, the use of pre-regulators, the duration of exposure to the virtual exhibition, opininons on virtual museum, virtual exhibition and a virtual museum application. Limitedly affected by previous experience, the level of social interaction, directed status, and not affected by the physical environment. As the result of the Virtual Museum Virtual Tour Satisfaction Questionnaire it was found that the satisfaction level of students regarding the Virtual Aviation Museum was generally high (X̅=4.516/6.000).
It can be said that The Contextual Model of Learning can describe learning from virtual museums and therefore be a good model, but not to be considered as a complete framework for creating virtual museums.



Keywords: Museum, Virtual Museum, Virtual Aviation Museum, History of Aviation,
Contextual Model of Learning, Personal Context, Sociocultural Context, Physical
Context