Özel yetenek tanısı almış ve almamış ilkokul 3. ve 4. sınıf öğrencilerin mükemmeliyetçilik, umut ve kaygı düzeyleri arasındaki ilişkinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi
A comparative study of the relationship between perfectionism, hope and anxiety of primary school 3rd and 4th grade students with and without special ability diagnosis
Yazar: RECAİ ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. AYSUN TÜLAY BOZKURT ; DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEGÜL İŞLEKELLER BOZCA
İSTANBUL TOPKAPI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Kaygı = Anxiety ; Mükemmeliyetçilik = Perfectionism ; Umut = Hope ; Özel yetenek = Special ability ; Özel yetenekliler eğitimi = Gifted education ; Üstün yetenekli çocuklar = Gifted children ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Bu araştırmanın konusunu, özel yetenekli tanısı almış ve almamış ilkokul 3. ve 4. sınıf öğrencilerin mükemmeliyetçilik özellikleri ile kaygı düzeyleri arasındaki ilişkide öğrencilerin umut düzeylerinin biçimlendirici rolünün incelenmesi oluşturmaktadır. Ayrıca araştırmanın mükemmeliyetçilik ile kaygı düzeyinin demografik değişkenlere (cinsiyet, anne-baba eğitim düzeyi, sosyo-ekonomik statüleri) göre farklılaşması da test edilmiştir. 
Çalışmaya İstanbul ilinde bilim ve sanat merkezleri ve ilkokullarda 3. ve 4. sınıfa devam eden toplam 551 öğrenci katılmıştır. Araştırma örnekleminde 276 özel yetenekli tanısı almış öğrenci ve 275 özel yetenekli tanısı almamış öğrenci bulunmaktadır. 
Araştırmadan elde edilen sonuçlar incelendiğinde, özel yetenek tanısı almış öğrencilerin hem mükemmeliyetçilik hem de kaygı puanları tanı almamış öğrencilere kıyasla daha yüksektir. Her iki grupta da öğrencilerin umut ve kaygı düzeyleri arasında negatif yönlü ve anlamlı bulunmuştur. Özel yetenek tanısı almış öğrencilerde, mükemmeliyetçilik düzen alt boyutu negatif; hatalara aşırı ilgi, ailesel eleştiri, davranışlardan şüphe, aile beklentileri puanları ile kaygı arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Umut düzeyinin mükemmeliyetçilik ile kaygı arasında biçimlendirici etkisinin araştırıldığı modelde ise örneklem gruplarından sadece normal zekaya sahip öğrencilerde mükemmeliyetçiliğin kişisel standartlar alt boyutu ile umut düzeyi etkileşimimin kaygıyı anlamlı düzeyde yordadığı bulunmuştur. Ayrıca her iki grupta da anne-baba eğitim durumunun, mükemmeliyetçilik ve kaygı puanları üzerinde etkisi olduğu bulunmuştur.

Abstract:
The subject of this research is to examine the formative role of students' hope levels in the relationship between perfectionism characteristics and anxiety levels of primary school 3rd and 4th grade students who have been diagnosed as gifted or not gifted. In addition, the differentiation of perfectionism and anxiety level of the research according to demographic variables (gender, education level of parents, socio-economic status) was also tested.
A total of 551 students attending the 3rd and 4th grades in science and art centers and primary schools in Istanbul participated in the study. In the research sample, there are 276 students who were diagnosed as gifted and 275 students who were not diagnosed as gifted.
When the results obtained from the study are examined, both perfectionism and anxiety scores of students diagnosed with special talent are higher than students who have not been diagnosed. In both groups, students' hope and anxiety levels were found to be negative and significant. In the perfectionism order sub-dimension is negative in the students diagnosed with special abilities; A positive and significant relationship was found between the scores of excessive attention to mistakes, familial criticism, suspicion of behavior, family expectations and anxiety. In the model in which the formative effect of hope level between perfectionism and anxiety was investigated, it was found that the interaction between perfectionism's personal standards sub-dimension and hope level significantly predicted anxiety only in students with normal intelligence from the sample groups. In addition, it was found that the educational status of the parents had an effect on perfectionism and anxiety scores in both groups.