Üniversite öğrencilerinde kendini sabotaj, olumsuz değerlendirilme korkusu, öz-anlayış ve psikolojik esneklik arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between self-handicapping, fear of negative evaluation, self-compassion and psychological flexibility
Yazar: MERYEM AVCI
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KILIÇ
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Kendini sabotaj = Self handicapping ; Olumsuz değerlendirilme korkusu = Fear of negative assessment ; Psikolojik esneklik = Psychological flexibility ; Ölçekler = Scales ; Öz anlayış = Self-understanding ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu çalışmanın amacı üniversite öğrencilerinin kendini sabotaj, olumsuz değerlendirilme korkusu, öz-anlayış ve psikolojik esneklik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu amaçla üniversite öğrencilerinin kendini sabotaj düzeyleri cinsiyet, sınıf düzeyi, yaş, fakülte, anne ve baba eğitim durumu açısından incelenmiştir. Araştırma ilişkisel tarama modeli doğrultusunda gerçekleştirilmiştir. Çalışma grubunu 2022-2023 eğitim öğretim yılında Ankara ilinde bir vakıf üniversitesinde öğrenim gören 691 (505 Kadın, 186 Erkek) üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Üniversite öğrencilerinden veri toplanması için  "Kendini Sabotaj Ölçeği", "Olumsuz Değerlendirilme Korkusu Ölçeği Kısa Formu", "Öz-Anlayış Ölçeği", "Kabullenme ve Eylem Ölçeği-II" ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Araştırmada verilerin analizi; Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi, Pearson Korelasyon analizi ve Çoklu Doğrusal Regresyon analiziyle gerçekleştirilmiştir. Çalışmada öğrencilerin kendini sabotaj düzeylerinin, cinsiyet, sınıf düzeyi, yaş, fakülte, anne ve baba eğitim durumuna göre farklılık göstermediği sonucuna varılmıştır. Aynı zamanda kendini sabotaj ile olumsuz değerlendirilme korkusu arasında pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu (r=.449, p<.05), kendini sabotaj ile öz-anlayış arasında negatif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu (r= -.598, p<.05), kendini sabotaj ile psikolojik katılık (psikolojik esneklik düzeyinin düşük olması) arasında pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu (r= .622, p<.05) belirlenmiştir. Ayrıca olumsuz değerlendirilme korkusu ile öz-anlayış arasında negatif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu (r= -.578, p<.05), olumsuz değerlendirilme korkusu ile psikolojik katılık (psikolojik esneklik düzeyinin düşük olması) arasında pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu (r= .604, p<.05), öz-anlayış ile psikolojik katılık (psikolojik esneklik düzeyinin düşük olması) arasında negatif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu (r= -.699, p<.05) sonucuna ulaşılmıştır. Aynı zamanda psikolojik katılık (psikolojik esneklik düzeyinin düşük olması) ile öz-anlayışın, kendini sabotaj üzerinde varyansın %44'ünü açıkladığı belirlenmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between university students' levels of self-handicapping, fear of negative evaluation, self-compassion, and psychological flexibility. For this purpose, the self-handicapping levels of university students were examined in terms of gender, grade level, age, faculty, mother and father education status. The research was carried out in accordance with the relational screening model. The study group of the research consists of 691 (505 Female, 186 Male) university students studying at a foundation university in Ankara in the 2022- 2023 academic year. The "Self-Handicapping Scale", the "Brief Fear of Negative Evaluation Scale", the "Self-Compassion Scale", the "Acceptance and Action Questionnaire-II" and the personal information form were used to collect data from university students. In the analysis of data in research; Mann Whitney U test, Kruskal Wallis H test, Pearson Correlation analysis and Multiple Linear Regression analysis were performed. In the study, it was concluded that the self-handicapping levels of the students did not differ according to gender, grade level, age, faculty, mother and father education status, there was no relationship according to the variable. At the same time, it was determined that a positive and significant relationship between self-handicapping and fear of negative evaluation (r=.449, p<.05), a negative and significant relationship between self-handicapping and self-compassion (r= -.598, p<.05), a positive and significant relationship between self-handicapping and psychological inflexibility (low level of psychological flexibility) (r= .622, p<.05). Also, there was a negative and significant relationship between fear of negative evaluation and self-compassion (r= -.578, p<.05), a positive and significant relationship between fear of negative evaluation and psychological inflexibility (low level of psychological flexibility) (r= .604, p<.05), a negative and significant relationship between self-compassion and psychological inflexibility (low level of psychological flexibility) (r= -.699, p<.05). At the same time, it was determined that psychological inflexibility (low level of psychological flexibility), and self-compassion explained 44% of the variance on self-handicapping.