Yeni Zelanda tavşanında (oryctolagus cuniculus) penetran keratoplasti sonrası trombositten zengin plazma, otolog serum ve göbek kordonu serumunun kornea iyileşmesi üzerine etkileri
Effects of thrombocyte rich plasma, autologous serum and umbilical cord serum on corneal healing after penetrating keratoplasty in New Zealand rabbit (oryctolagus cuniculus)
Yazar: HARUN ÇINAR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA DOĞA TEMİZSOYLU
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Kornea = Cornea ; Korneal hastalıklar = Corneal diseases ; Korneal transplantasyon = Corneal transplantation ; Oryctolagus cuniculus L. = Oryctolagus cuniculus L. ; Serum = Serum ; Tavşanlar = Rabbits ; Trombositten zengin plazma = Platelet rich plasma ; Yara iyileşmesi = Wound healing

Özet:
Bu çalışmada, penetran keratoplasti sonrasında otolog kan serumu (OKS), trombositten zengin plazma (TZP) veya göbek kordon serumu (GKS) uygulamlarının kornea iyileşmesi, greft re-epitelizasyonu ve sağlam epitelyum koruması üzerine olası etkilerini ortaya koymak amaçlandı. Çalışmanın hayvan materyalini 120 Yeni Zelanda tavşanı oluşturdu. Penetran keratoplasti sonrası tavşanlar; TZP, OKS, GKS, Penetran Keratoplasti (PK), kontrol ve donör kornea olmak üzere uygulama gruplarına ve bunlar da kendi içerisinde postoperatif 7, 14, 21 ve 84 gün süreyle takip edilen beşerli alt gruplara ayrıldı. Penetran keratoplasti sonrası korneal iyileşme sürecinin klinik değerlendirmesinde; korneal vaskülarizasyon bakımından gruplar arasında istatistiksel olarak bir fark saptanmazken (p>0,05), haftalara göre 3 ve 12 haftalık grupların ortalamaları 1 haftalık gruba göre yüksek ve istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). Histopatolojik değerlendirmede; stromanın paralel lamella diziliminin PK grubunda 12 haftada ulaştığı değere OKS ve TZP gruplarında 3 haftada ulaşmasının yanında 1, 2 ve 3 haftalık gruplardan elde edilen bulguların ortalamaları, 12 haftalık gruba göre yüksek ve istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). Penetran keratoplasti sonrası tavşanların % 30'unda stromal overgrowth gelişiminin uygulama gruplarına göre dağılımı PK grubunda % 50, TZP'de % 35, GKS'de % 20 ve OKS'de % 15 oranlarında tespit edildi. Korneada yara bölgesi damar sayısının haftalara göre sürekli arttığı ve hem uygulama gruplarında hem de 12 haftalık alt uygulama gruplarında OKS, TZP ve GKS'nin PK grubuna göre istatistiksel olmayan ancak gözleme dayalı düşük olduğu dikkat çekti. Korneadaki yangısal hücre sayısının da haftalara paralel olarak zaman içerisinde arttığı gözlendi ancak 12 haftalık grupta önceki haftalara göre istatistiksel olarak anlamlı ölçüde yüksek bulundu ve yangısal hücre sayısı ile damar sayısı arasında pozitif bir korelasyon belirlendi. İmmunohistokimyasal değerlendirmede; CD4+, CD8+ ve MHC-II bakımından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmezken, 12 haftalık grupta diğer haftalara göre yüksek ve anlamlı bulundu (p<0,05). PK sonrası ilk üç haftalık süreçte
xxviii
OKS, TZP ve GKS'nin, PK grubuna göre MHC-II ve CD4+ hücre aktivasyonu arttırmadığı fakat uygulanan kan ürünlerinin 12. haftada MHC-II ve CD4+ sayısını istatistiksel olarak anlamlı derecede arttırdığı tespit edildi (p<0,05). OKS, TZP'nin, PK grubuna göre postoperatif ilk üç haftada CD8+ T hücre aktivasyonunda artışa neden olmadığı fakat 12 haftada istatistiksel olarak anlamlı derecede bir artışın şekillendiği görüldü. Bu reaksiyonların OKS ve TZP aracılı olarak hem CD4+ hem de CD8+ T lenfosit yanıtını içerdiği görüldü. GKS aracılı olarak ise daha çok CD4+ T hücre aracılı yanıtın şekillendiği dikkati çekti. Sonuç olarak penetran keratoplasti sonrası OKS, TZP ve GKS'nin korneal iyileşmede, greft re-epitelizasyonu, paralel lamella dizilimi ve vaskülarizasyon üzerine olumlu etkileri varken 12. haftada yara bölgesinde CD4+, CD8+ ve MHC-II pozitif hücre sayısını arttırdığı kanısına varıldı.

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate of the possible effect of autologous blood serum (ABS), platelet rich plasma (PRP) and umbilical cord serum (UCS) on cornea healing, graft re-epithelization and intact epithelium protection. The animal material of the study consisted of 120 New Zealand Rabbits (Oryctolagus Cuniculus). Rabbits were divided into groups as PRP, ABS, UCS, Penetrating Keratoplasty (PK), control and donor cornea group after penetrating keratoplasty and these groups were also divided into five subgroups which are followed for 7, 14, 21 and 84 days postoperatively. In the clinical evaluation of the corneal healing process after penetrating keratoplasty; while there was no statistically significant difference between the groups in terms of corneal vascularization (p> 0.05), the averages of the groups of 3 and 12 weeks were higher and statistically significant compared to the 1-week group (p <0.05). In the histopathological examination, the OBS and PRP groups reached a value in 3 weeks while the parallel lamella formation reached in the same value in 12 weeks in PK group, and the mean of the findings obtained from the 1, 2 and 3 week groups was higher and statistically significant compared to the 12 weeks' group (p<0.05). The stromal overgrowth development in 30% of rabbits after PK according to the application groups was seen in 50% of PK, 35% in PRP, 20% in UCS and 15% in ABS. It was noted that the mean number of wound area vessels increased continuously compared to weeks, and that both ABS, PRP and UCS were not statistically significant but observationally low compared to PK both in application groups and 12-week sub-application groups. The number of corneal inflammatory cells increased over time in parallel with the weeks, but it was found statistically significantly higher in the 12-week group compared to previous weeks and a positive correlation was found between the number of inflammatory cells and the number of vessels. In the immunohistochemical evaluation; in terms of CD4, CD8 and MHC-II, no statistically significant relationship was found between the application groups, while the 12-week group was found to be higher and significant compared to the other
xxx
weeks in the evaluation made by weeks (p<0.05). In the first three weeks post-PK, it was found that ABS, PRP and UCS did not increase MHC-II and CD4+ cell activation compared to PK, but these blood substances increased the number of MHC-II and CD4+ cells statistically at 12 weeks (p<0.05). It was observed that ABS, PRP did not cause an increase in CD8+ T cell activation in the first three weeks postoperatively compared to PK, but a statistically significant increase occurred in 12 weeks. These reactions were found to include both CD4+ and CD8+ T lymphocyte response mediated by ABS and PRP. It was noted that mostly CD4+ T cell mediated response was occurred by UCS. As a result, we suggest that ABS, PRP and UCS have positive effects on corneal healing, graft re-epithelization, parallel lamella formation and vascularization, but they increased CD4+, CD8+ and MHC-II positive cells at the 12th week.