Kamu kurumlarında tekno-stresin nedenleri, etkileri ve tekno-stresle başa çıkma mekanizmaları
Causes, effects, and coping mechanisms of techno-stress in public institutions
Yazar: MERYEM KESİM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER FARUK OKTAR
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilişim Sistemleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Yönetim Bilişim Sistemleri = Management Information Systems

Özet:
Gelişen teknolojiye paralel olarak hayatımıza giren tekno-stres kavramının nedenleri, etkileri ve tekno-stresle başa çıkma yöntemleri kişilerin hayat tarzı, çalışma alanları, bilgi birikimleri ve eğitimleri, yaş ve cinsiyetleri gibi pek çok faktöre bağlı olarak değişkenlik göstermektedir. Bu tezde kamu kurumlarında teknoloji-yoğun işlerde çalışan kişilerde tekno-stresin nedenleri, etkileri ve tekno-stresle başa çıkma mekanizmalarının keşfedilmesi amaçlanmış, 14 katılımcı (7 erkek, 7 kadın) ile yapılan yarı-yapılandırılmış görüşmeler MAXQDA 2020 programı vasıtasıyla nitel yöntemlerle analiz edilmiştir. Tekno-stesin nedenleri ve etkilerinin daha belirgin olacağı düşünüldüğünden çalışma grubu, "amaçlı örnekleme yöntemleri"nden "ölçüt örnekleme" yöntemiyle seçilen teknoloji-yoğun işlerde çalışan kamu personellerinden oluşturulmuştur.
Analiz sonucunda kamu kurumu çalışanlarında tekno-stresi yaratan nedenler, tekno-stresin etkileri ve tekno-stresle başa çıkma mekanizmalarının literatürdeki araştırmalarla büyük ölçüde paralel olduğu görülmüştür. Katılımcılarda örgütten kaynaklı sorunların, tekno-stresin birincil nedeni olduğu ve benzer şekilde iş ve görevden kaynaklı faktörlerin, tekno-stresin etkileri arasında en başta yer aldığı sonucuna ulaşılmıştır. Örgütten kaynaklanan tekno-stresin en büyük nedeninin acele, süreli ve yeni işler, iş ve görevden kaynaklı tekno-stresin en büyük etkisinin ise odaklanma ve sağlıklı karar alma sorunu ile panik olduğu keşfedilmiştir. Tekno-stresle başa çıkabilmek için katılımcıların ortamdan uzaklaşmayı ve yalnız kalmayı daha çok tercih ettikleri görülmüştür. 

Anahtar Kelimeler: Tekno-stres, Tekno-stresin Nedenleri, Tekno-stresin Etkileri, Kamu Kurumlarında Tekno-stres, Tekno-stresle Başa Çıkma Mekanizmaları.

Abstract:
In line with the advancing technology, the concept of techno-stress has emerged in our lives. The causes, effects, and coping mechanisms for techno-stress vary based on individuals' lifestyles, work environments, knowledge, education, age, and gender. This thesis aims to explore the causes and effects of techno-stress, as well as the mechanisms for coping with it among individuals working in technology-intensive roles within public institutions. Semi-structured interviews conducted with 14 participants (7 men and 7 women) were qualitatively analyzed using the MAXQDA 2020 software. Considering that the causes and effects of techno-stress would be more pronounced, the study group consisted of public sector employees selected through the "criterion sampling" method, which is one of the "purposeful sampling methods."
The analysis revealed that the causes, effects, and coping mechanisms for techno-stress among public sector employees largely align with the findings in the literature. Organizational issues were identified as the primary cause of techno-stress, while work-related factors were found to be the most significant effects of techno-stress. The main organizational cause of techno-stress was identified as urgent, time-bound, and new tasks, while the primary effect of work-related techno-stress was discovered to be difficulties in focusing and making healthy decisions, accompanied by panic. To cope with techno-stress, participants preferred to distance themselves from the environment and seek solitude.

Keywords: Techno-stress, Causes of Techno-stress, Effects of Techno-stress, Techno-stress in Public Institutions, Coping Mechanisms for Techno-stress