Giresun ili Merkez ilçede fındık yetiştiren işletmelerin ekonomik analizi, üretim ve pazarlama sorunlarının belirlenmesi üzerine bir araştırma
A research on the determination of the production and marketing problems, economic analysis of farms growing hazelnut in Central district of Giresun province
Yazar: ERDAL SIRAY
Danışman: PROF. DR. YAŞAR AKÇAY
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ziraat = Agriculture ; İşletme = Business Administration

Özet:
Bu araştırmada, Giresun Merkez İlçesinde fındık yetiştiren işletmelerin ekonomik analizi yapılmış ve üretim ve pazarlama sorunlarının tespiti ortaya konulmuştur. Araştırmada kullanılan veriler fındık yetiştiriciliği yapan 126 adet işletmeden anket yoluyla elde edilmiştir. Elde edilen veriler 2008?2009 üretim dönemine aittir. Analiz aşamasında; işletmeler iki kuşağa ayrılmış, ilk kuşak 0 - 499 metre arası ve yüksek kuşak ise 500 metre ve üzeri rakımdaki köylerden seçilmiştir. Örnek hacmi bulunurken Neyman yöntemi uygulanmıştır. İlk kuşakta 86 ve yüksek kuşakta 40 adet işletme ile anket yapılmıştır.Analizde işletmelerin sosyo - ekonomik yapısı ortaya konmuştur. İlk kuşak işletmelerde aktif sermaye yüksek kuşak işletmelere göre daha yüksek hesaplanmış olup, aktif sermaye içinde her iki kuşak işletmelerde de yaklaşık %97 oranında arazi sermayesi tespit edilmiştir. Yine her iki kuşak işletmelerde de pasif sermaye içinde yaklaşık %90 oranında öz sermaye hesaplanmıştır. Üretim faaliyetleri bazında brüt marj analiz yöntemi uygulanmış ve brüt hasıla içinde fındık üretimi ilk kuşak işletmelerde %99,43 ve yüksek kuşak işletmelerde de %98,43 oranla en büyük paya sahip olduğu görülmüştür. İşletme bir bütün olarak ele alınmış ve faaliyet sonuçları tespit edilmiş, tarımsal gelir yıllık (her iki kuşak içinde geçerli) yaklaşık 3.000 TL civarında hesaplanmıştır. Toplam aile geliri içinde tarımsal gelir her iki kuşak işletmelerde de ancak yaklaşık 1/3 oranında yer almakta olduğu, kişi başına ortalama yıllık aile gelirinin de ilk ve yüksek kuşakta 2,8 bin TL civarında olduğu belirlenmiştir. Araştırmanın ana konusunu teşkil eden fındığın maliyet analizi yapılmış ve kilograma ilk kuşakta 7,91 TL/kg ve yüksek kuşakta ise 7,53 TL/kg olduğu hesaplanmıştır. Ayrıca üretimde en önemli sorunun girdilerin pahalı olması yer alırken, pazarlama sürecinde ise serbest piyasada ürün fiyatının düşüklüğü en önemli sorun olarak karşımıza çıkmaktadır.

Abstract:
In this study, economic analyses of hazelnut grown farms located in the center town of Giresun province were evaluated, and the problems related to production and marketing were determined and presented. The data used in the study were obtained with a face to face questionnaire of 126 hazelnut growers. The data belonged to the 2008-2009 production season. The farms were divided into two groups based on the locations of the farms. The first group was selected from farms located between 0 to 499 m altitude, and the second group was from above 500 m altitude. The Neyman method was applied to determine the sample volume. The questionnaires were conducted with 86 farms in the first group and 40 farms in the second group.Socio-economic structures of the farmers were found out with the analyses. The active capital in the first group farms was calculated higher than those located in the second group farms. The land capital in both group farms was composed approximately 97% of active capital. The rate of owned capital in both farm groups was calculated approximately 90%. Gross share analyses method was applied at the production activities level and hazelnut production within the gross income occupied 99,43% in the first group farms and 98,43% in the second group farms, respectively. The farm was evaluated as a whole and outputs of the activities were determined. The annual agricultural income (for both types of farms) was calculated as somewhere around 3.000 TL. The agricultural income was approximately 1/3 of the family income in both farm groups. Annual income per family for both farms was determined as 2,8 thousand TL. The total cost required for the hazelnut production was calculated as 7,91 TL/kg in the first group farm and 7,53 TL/kg in the second group farm. The most important problem in the production was the high cost of the inputs, and in the marketing; the price of hazelnut is considered the most important handicap.