İhracat teşviklerinin firmaların ihracat performanslarına etkisi: Karaman Organize Sanayi Bölgesi örneği
The effect of export incentives on export performances of companies: Case of Karaman Organized Industrial Zone
Yazar: SELMAN ŞAHİNER
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN KUTBAY
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Firma performansı = Firm performance ; Karaman = Karaman ; Organize endüstri bölgesi = Organized industrial area ; Performans = Performance ; Teşvikler = Incentives ; Uluslararası ticaret = International trade ; İhracat = Export ; İhracat teşvikleri = Export promotion

Özet:
İhracat teşvikleri, kısa sürede döviz gelirlerinin artmasını kolaylaştırarak ülke varlıklarını ihracat sektörlerine yönlendirmek için uzun zaman sürecinde bir dizi önlemi ifade etmektedir. Bu çalışma, ülke ekonomisi açısından son derece önemli olan ihracatın, Karaman'daki faaliyet gösteren firmaların performanslarına etkisi, karşılaştıkları sorunların belirlenmesi ve faydalandıkları devlet destekleri hakkında bilgilerin ortaya konulması, Karaman İli özelinde firmaların faydalandığı ihracat teşviklerinin firmaların performansları üzerindeki etkisini incelemek amacıyla kesitsel türde tanımlayıcı bir çalışma olarak planlanmıştır. Araştırma, Karaman İli Organize Sanayi Bölgesi' nde yer alan ve 2020 yılı içerisinde herhangi bir ihracat teşvikinden en az bir kez yararlanmış olan toplam 75 firma ile yürütülmüştür. Araştırmada firmaların tanıtıcı özellikleri, yararlandıkları ihracat teşviki ile ilgili bilgileri içeren ve firmanın ihracat teşvikinin ihracat performansı üzerinde etkisini belirlemeye yönelik olan araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda oluşturulan anket formu kullanıldı. Elde edilen veriler, tanımlayıcı istatistikler, faktör analizleri, normallik testleri, ANOVA testi ile değerlendirildi. Yapılan testler sonucunda verilerin normal dağılıma uyduğu, iyi uyum değerlerine sahip olduğu ve modelin fit olduğu belirlendi. İhracat teşviklerinin firmalara sağladığı katkıların likert sorularının ortalama ve standart sapma değerleri 40,78±14,68 (min=13, maks=65) ve Chronbach alfa katsayısı ,97 olup (13 madde) oldukça yüksek bulundu. Firmaların bazı özellikleri ile  ihracat teşviklerinin firmalara sağladığı katkılar ve firmaların ihracat teşvikleri kullanımlarında karşılaştıkları sorunları içeren likert tipteki sorulara verdikleri yanıtların puan ortalamalarının karşılaştırmasına göre; firmaların hukuki yapıları ve faaliyet alanları  arasında  istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulundu (p<0,05).

Abstract:
Export incentives refer to a series of measures over a long period of time to direct the country's assets to export sectors by facilitating the increase in foreign exchange revenues in a short time. This study is a cross-sectional descriptive study in order to determine the effect of exports, which is extremely important for the country's economy, on the performance of companies operating in Karaman, to identify the problems they encounter and to reveal information about the state supports they benefit from, and to examine the effect of export incentives benefited by companies in Karaman Province on the performance of companies. planned as a study. The research was carried out with a total of 75 companies located in the Organized Industrial Zone of Karaman Province and benefited from any export incentive at least once in 2020. In the research, a survey form, which contains information about the introductory features of the companies, the export incentives they benefit from, and which aims to determine the effect of the export incentive of the company on the export performance, was used by the researcher in line with the literature. The obtained data were evaluated with descriptive statistics, factor analysis, normality tests, ANOVA test. As a result of the tests, it was determined that the data fit the normal distribution, had good fit values and the model was fit. The mean and standard deviation values of the Likert questions of the contributions of export incentives to the companies were 40.78±14.68 (min=13, max=65) and the Chronbach alpha coefficient was .97 (13 items), which was quite high. According to the comparison of the average scores of the answers given to the likert type questions, which include some characteristics of the companies, the contributions of the export incentives to the companies and the problems faced by the companies in the use of export incentives; A statistically significant difference was found between the legal structures and fields of activity of the companies (p<0.05).