Parametrik tasarım yöntemlerinin kuyumculukta uygulanması ve bir model önerisi
Parametric design methods for jewelry applications and a model proposal
Yazar: MEHMET TUNAHAN KAMÇI
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT ONUR TURAN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Enformatik Ana Bilim Dalı / Bilgisayar Ortamında Sanat ve Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Endüstri Ürünleri Tasarımı = Industrial Design

Özet:
Türkiye'de Kuyumculuk endüstrisi sürekli gelişen ve değişen bir sektör konumundadır. Sektördeki fabrika ve atölye sahipleri bu gelişmeleri var olan teknolojilerini ve kullandıkları yöntemleri geliştirerek maliyet, hız ve zamandan tasarruf etmek yönünde takip etseler de, yeni teknolojilere çok sıcak bakmamaktadır. Çünkü yeni teknoloji demek, deneme ve yanılma sürecinde iş gücü ve vakit kaybı, AR-GE çalışmaları ve ek maliyet demektir. Yeniliklere kapalı olmalarına rağmen bu yenilikleri uygulayan öncü şirketler, rakiplerinin önüne geçerek avantaj sağlamaya başladığında, neredeyse bütün sektör bunu takip etmektedir.

Tasarım konusunda kuyumculuk firmalarının çok büyük bir kısmı geleneksel bir yöntem olan kâğıt-kalem üzerinde tasarımı hazırladıktan sonra, bilgisayar destekli tasarım programlarıyla üç boyutlu yazıcıya hazır hale getirme yöntemini uygulamaktadır. Geleneksel yöntemlerle bilgisayarlı tasarımda genellikle hazırlanan model üzerinde yapılacak değişikler modelin baştan çizilmesini gerektirmekte ve bilgisayar yardımıyla yaratıcı model ve desen tasarlama imkânı olmamasından dolayı bütün tasarım, tasarımcının hayal gücüyle sınırlı kalmaktadır. Usta-çırak eğitimiyle üç boyutlu bilgisayar destekli tasarım öğrenen tasarımcının yetileri, ustasından öğrendiği bilgilerin ötesine geçememektedir. Bu tez, "Pırlanta yüzük tasarımı" ve "Ajurlu modeller için iki boyutlu desen tasarımı" konularında geleneksel tasarım yöntemlerini ve parametrik tasarım yaklaşımının bu yöntemlere uygulanabilirliğini araştırarak parametrik tasarımın kuyumculuk tasarımına bu yönde uygulanabilirliğini, hız ve maliyet açısından faydalı olabileceği noktaları ve sektörün bu yönteme karşı ilgisini incelemektedir. Konu ile ilgili sektörün içerisinden tasarımcılar ile karşılaştırmalı uygulama çalışmaları yapılmış ve kuyumculuk sektöründe kullanılabilecek "Howlet" adında parametrik desen üretici fikri üzerine çalışma yapılarak eklenti hazırlanmıştır.

Tez içerisinde kuyumculuk, bilgisayarlı tasarım, parametrik tasarım ve parametrik tasarım yönteminin kullanımı beş bölüm içerisinde incelenmiştir. Birinci bölümde tezin amacı, kapsamı ve yöntemi anlatılmış, ikinci bölümde kuyumculuğun tarihi, gelişimi, makineleşme süreci ve tasarımın yeri, üçüncü bölümde bilgisayarlı destekli tasarım, parametrik tasarım ve parametrik tasarımın kuyumculuğa uygulanması incelenmiştir. Dördüncü bölümde konuyla ilgili iki uygulama çalışması yapılmış ve seri üretimde uygulanabilirliği tartışılmıştır. Beşinci bölümde tezden elde edilen verilere sektörün içerisinde olan firmaların yaklaşımları ele alınmıştır.

Abstract:
Jewelry industry in Turkey is constantly evolving and changing sector. While the factory and workshop owners in the sector try follow these developments in order to save cost, speed and time by developing their existing technologies and methods, they do not accept the new technologies easily. Because the new technology means, labor and time loss during the trial and error process, R & D studies and additional costs. Although the jewelry industry is a closed sector for technologic developments, almost all employers follow these innovations when the leading companies implementing these technological innovations to take advantage of their competitors.

In the design process, a large part of the jewelry companies have designed their models by using traditional methods, the paper and pen sketches. Then they prepare the model with computer-aided design programs and send the prepared model to the three-dimensional printers. In the models prepared by using traditional methods, the changes to be made on the model mostly require the model to be drawn from the beginning and the whole design process is limited by the imagination of the designer due to the fact that there is no possibility to design creative models and patterns with the help of computer. The skills of the designers who learns three-dimensional computer-aided design with master-apprentice training cannot go beyond the knowledge they have learned from their masters. This thesis examines the applicability of traditional design methods and parametric design approach to these methods in the design of "diamond ring design" and "two dimensional pattern design for openwork models" and the points that the parametric design can be applied to the jewelry design in this direction and it can be useful in terms of speed and cost. Comparative application studies have been made with designers in the industry and a parametric pattern creator idea and a plug-in, which called "Howlet" has been prepared to be used in the jewelry industry.
In this thesis, goldsmithing, computer-aided design, parametric design and the use of parametric design methods are examined in five chapters. In the first chapter, the aim, scope and method of the thesis are explained. In the second chapter, the history of jewelry, its development, mechanization process and the place of design, in the third part computer-aided design, parametric design and application of parametric design to jewelry are examined. In the fourth chapter, two applications related to the subject were done and its applicability in mass production was discussed. In the fifth chapter, the approaches of the companies in the sector to the outcomes of the thesis are examined.