Gebeliğinde COVİD-19 enfeksiyonu geçiren anne bebeklerinin kardiyolojik açıdan değerlendirilmesi
Cardiological evaluation of babies of mothers with COVID-19 infection during pregnancy
Yazar: TUBA ÖZDEMİR CEVİZCİ
Danışman: PROF. DR. TAMER BAYSAL
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anneler = Mothers ; Bebekler = Infant ; COVID 19 = COVID 19 ; Gebelik = Pregnancy ; Kalp = Heart ; Kardiyoloji = Cardiology ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Perinatal dönem = Perinatal period

Özet:
Coronavirüs hastalığı 2019 (COVID-19), Ocak 2020'de Çin'in Hubei eyaleti Wuhan'da
pnömoni salgını şeklinde başlayıp hızlı şekilde küresel sağlık sorunu haline gelen bir
hastalıktır. Hamile kadınların enfeksiyonlara karşı savunmasız oldukları iyi bilinmektedir.
Hem hamile kadınlar hem de yeni doğanlar COVID-19 açısından risk altında kabul
edilmelidir. Bazı çalışmalarda dikey geçişten söz edilmektedir. Bu nedenle, önleme ve
enfeksiyon kontrolüne yönelik stratejiler geliştirmek için COVID-19'un morbidite,
mortalite, perinatal, maternal ve fetal açıdan hamile kadınlar ve yenidoğanlar üzerindeki
etkisini anlamak çok önemlidir. Bu çalışma ile gebeliğinde COVID-19 enfeksiyonu geçiren
anne bebeklerinin kardiyak etkilenmesinin olup olmadığının araştırılması amaçlanmaktadır.
 Bu çalışmada, 2021-2022 yılları arasında Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp
Fakültesi Çocuk Kardiyoloji ve Neonatoloji Bilim Dalı'na başvuran, gebelikte COVID-19
tanısı alan anne bebekleri kardiyolojik olarak değerlendirilmiştir. Başvuruda fizik muayene,
kalp sesleri, ekokardiyografi (EKO) ve elektrokardiyografi (EKG) parametreleri
değerlendirildi. Verilerin istatistiksel analizi, SPSS 27,0 paket programı (IBM SPSS,
Chicago, IL, USA) kullanılarak yapıldı. İstatistiksel olarak p<0,05 olduğu durumlar anlamlı
kabul edildi.
 Gebeliğinde COVID-19 enfeksiyonu geçiren anneden doğan 31 bebeğin %41,9'u
(n=13) kız, %58,1'i (n=18) erkekti. Gebeliğinde COVID-19 enfeksiyonu geçirmeyen
anneden doğan 32 bebeğin ise %56,3'ü (n=18) kız, %43,8'i (n=14) erkekti. Cinsiyet
açısından gruplar arasında anlamlı fark yoktu (p=0,256). Gebeliğinde COVID-19 geçiren
annelerin bebeklerinin %25,8'i (n=8) prematür, %74,2'si (n=23) matür; gebeliğinde
COVID-19 geçirmeyen annelerin bebeklerinin ise %15,6'sı (n=5) prematür, %84,4'ü (n=27)
matürdü. Bebeklerin doğum haftası ile annelerin gebeliğinde COVID-19 geçirme durumu
arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p=0,318). Yenidoğan dönemde bebeklerde
semptom varlığı ve yenidoğan döneminde yoğun bakım ünitesine yatış durumu ile annelerin
gebeliğinde COVID-19 enfeksiyonu geçirme durumu arasında fark yoktu. Gruplar arasında
bebeklerin doğum ağırlığı açısından fark yoktu (p=0,896). Bebeklerin kilo alım hızları
arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p=0,123). Bebeklerin yoğun bakım
ünitesinde yatış süresi ile annelerin gebeliklerinde COVID-19 geçirme durumu arasında
anlamlı fark tespit edilmedi. EKO'da bakılan parametrelerin değerlerinin, gebelikte COVID19 geçiren ve geçirmeyen annelerin bebeklerinde benzer olduğu tespit edildi (p>0,05).
COVID-19 geçiren ve geçirmeyen anneden doğan bebeklerin EKG'lerinde ölçülen P
dalgasının maksimum değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark vardı (p=0,048).
EKG'de ölçülen diğer değerlerin her iki grupta benzer olduğu, aralarında istatistiksel olarak
anlamlı fark olmadığı tespit edildi (p>0,05).
 İntrauterin COVID-19 maruziyeti ve dikey geçişle ilgili veriler hala yetersizdir.
Literatür taramasında gebeliğinde COVID-19 geçiren anne bebekleri ile ilgili yeterli veriye
rastlayamadık. Bu nedenle daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır. Ancak çalışmamızda
intrauterin kardiyak etkilenmeye rastlanmadı.

Abstract:
COVID-19 is a disease that started as a pneumonia epidemic in Wuhan, China's Hubei
province in January 2020, and quickly became a global health problem. There are also
pregnant women in the affected group. It is well known that pregnant women are vulnerable
to infections. Both pregnant women and newborns should be considered at risk for COVID19. In some studies, vertical transition is mentioned. Therefore, it is crucial to understand
the impact of COVID-19 on morbidity, mortality, perinatal, maternal and fetal aspects of
pregnant women and newborns in order to develop strategies for prevention and infection
control. The aim of this study is to investigate the infants of mothers who had COVID-19
infection during pregnancy have cardiac effects.
 In this study, babies of mothers who applied to NE University Meram Medical Faculty
Pediatric Cardiology and Neonatal Department between 2021-2022 and diagnosed with
COVID-19 during pregnancy were evaluated cardiologically. Physical examination, heart
sounds, ECO (echocardiografi) and ECG (electrocardiografi) parameters were evaluated at
admission. Statistical analysis of the data was performed using the SPSS 27.0 package
program (IBM SPSS, Chicago, IL, USA). Statistically, cases where p was less than 0.05
were considered significant.
 41.9% (n=13) of 31 infants born to mothers who had COVID-19 infection during
pregnancy were girls and 58.1% (n=18) was boys. 56.3% (n=18) of 32 babies born to
vii
mothers who did not have COVID-19 infection during pregnancy were girls and 43.8%
(n=14) were boys. There was no significant difference between the groups in terms of gender
(p=0.256). 25.8% (n=8) of the babies of mothers who had COVID-19 during pregnancy were
premature, 74.2% (n=23) were mature; 15.6% (n=5) of the babies of mothers who did not
have COVID-19 during pregnancy were premature and 84.4% (n=27) were mature. There
was no statistically significant difference between the birth week of the babies and the status
of having COVID-19 during the pregnancy of the mothers (p=0.318). There was no
difference between the presence of symptoms in the newborn period and hospitalization in
the intensive care unit in the newborn period and the situation of the mothers having COVID19 infection during pregnancy. There was no difference between the groups in terms of birth
weight of the babies (p=0.896). There was no statistically significant difference between the
weight gain rates of the babies (p=0.123). There was no significant difference between the
length of stay of the babies in the intensive care unit and the status of the mothers having
COVID-19 infection during their pregnancies. The values of the parameters measured in
ECHO were found to be similar in babies of mothers who had and did not have COVID-19
during pregnancy (p>0.05). There was a statistically significant difference between the
maximum values of the P wave measured in the ECGs of babies born to mothers with and
without COVID-19 positivity (p=0.048). It was found that the other values measured on the
ECG were similar in both groups, there was no statistically significant difference between
them (p>0.05).
 Data on intrauterine exposure to COVID-19 and vertical transmission are still
insufficient. In the literature review, we could not find sufficient data about the babies of
mothers who had COVID-19 during pregnancy. Therefore, further studies are needed.
However, no intrauterine cardiac involvement was found in our study.