Tip 2 diyabetes mellitus hastalarında yeme bağımlılığı sıklığının ve ilişkili faktörlerin incelenmesi
Examining the prevalence and related factors of food addiction among patients with type 2 diabetes mellitus
Yazar: İSKENDER ARDA NACAR
Danışman: PROF. DR. KENAN SAĞLAM
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Yeme bağımlılığı = Food addiction ; Yeme bağımlılığı = Food addiction ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Yeme bağımlılığı tıp yazınında son 10 yılda gündeme gelmeye başlamış bir kavramdır ve çeşitli metabolik ve ruhsal bozukluklarla ilişkisine dair veriler mevcuttur. Çalışmamızda tip 2 diyabetes mellitus (T2DM) hastalarında yeme bağımlılığı sıklığı, sosyodemografik verilerle ve metabolik değişkenlerle olan ilişkisinin incelenmesi amaçlanmaktadır.
Yöntem: Çalışmaya T2DM tanılı 220 katılımcı dahil edildi. Katılımcıların yaşı, cinsiyeti, medeni durumu, boyu, kilosu, aktif sigara ve alkol kullanım durumu, öğrenim düzeyi, çalışma durumu, gelir düzeyi, eşlik eden hastalıkları, kullandığı ilaçlar, diyabetin süreğen komplikasyonlarına sahip olma durumu ve hemoglobin A1c (HbA1c) düzeylerine ilişkin veriler toplandı ve katılımcılara Yale Food Addiction Scale 2.0 ölçeği uygulandı.
Bulgular: Çalışmamızdaki katılımcıların yaş ortalaması 54,2 idi ve %53,6'sı kadındı. Tip 2 diyabetes mellitus hastalarında yeme bağımlılığı sıklığı %44,1 olarak saptandı. Yeme bağımlılığı olanlarda kilo ve vücut kitle indeksi (VKİ) daha yüksek iken, yaş daha düşüktü. HbA1c düzeyleri ve kötü glisemik kontrole sahip olma oranları yeme bağımlılığı olanlarda daha yüksekti. Diyabetik mikrovasküler komplikasyon, diyabetik nöropati ve diyabetik nefropati görülme sıklığı yeme bağımlılığı olanlarda daha yüksek saptandı. Son olarak, güncel HbA1c değeri ve VKİ yeme bağımlılığı riski ile bağımsız ilişki gösteren değişken olarak tespit edildi.
Sonuç: Yeme bağımlılığı T2DM hastalarında sık görülmekteydi. Diyabetli hastalarda yeme bağımlılığının tespit ve önlenmesine yönelik müdahaleler, diyabetin yönetiminde faydalı olabilir. Gelecekte T2DM ve yeme bağımlılığı ilişkisi inceleneceği kontrollü çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Tip 2 Diyabetes Mellitus, Yeme Bağımlılığı, Yale Food Addiction Scale 2.0

Abstract:
Aims: Food addiction is a concept that has come to the fore in the medical literature in the last decade, and there are data on its relationship with various metabolic and mental disorders. In our study, we aimed to examine the frequency of food addiction in patients with type 2 diabetes mellitus (T2DM) and its relationship with sociodemographic data and metabolic variables.
Methods: 220 participants diagnosed with T2DM were included in the study. Data on participants' age, gender, marital status, height, weight, active smoking and alcohol use, education level, employment status, income level, comorbidities, medications, chronic complications of diabetes, and hemoglobin A1c (HbA1c) levels were collected and the Yale Food Addiction Scale 2.0 was administered to the participants.
Results: The mean age of the participants in our study was 54.2, and 53.6% of the participants were women. The prevalence of food addiction in patients with type 2 diabetes mellitus was 44.1%. While weight and body mass index (BMI) were higher in those with food addiction, age was lower. HbA1c levels and rates of poor glycemic control were higher in those with food addiction. The incidence of diabetic microvascular complications, diabetic neuropathy and diabetic nephropathy was higher in those with food addiction. Finally, the current HbA1c value and BMI were found to be independent variables with food addiction risk.
Conclusions: Food addiction was common in T2DM patients. Interventions to detect and prevent food addiction in patients with diabetes may be beneficial in the management of diabetes. There is a need for controlled studies to examine the relationship between T2DM and food addiction in the future.
Keywords: