Ekip kaynak yönetimine temellendirilen simülasyon destekli pediatrik kardiyopulmoner resüsitasyon eğitiminin bilgi, tutum ve performansa etkisi
The effect of simulation-supported paediatric cardiopulmonary resuscitation training based on team resource management on knowledge, attitude, and performance
Yazar: SİĞNEM ANOL KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. FİGEN YARDIMCI
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giriş: EKY; KPR gibi riskli görevlerde teknik bilgi ve becerinin yanı sıra teknik olmayan becerileri geliştirerek eldeki tüm mevcut kaynakları etkin şekilde kullanma ve güvenliği arttırmayı hedefleyen bir yönetim eğitimi sistemidir. 
Amaç: Bu araştırma pediatri yoğun bakım ünitesindeki sağlık ekibine uygulanan Ekip Kaynak Yönetimi ilkelerine temellendirilen simülasyon destekli pediatrik kardiyopulmoner resüsitasyon eğitiminin bilgi, tutum ve performans üzerindeki etkinliğini değerlendirmek amacıyla planlanmıştır.
Yöntem: Prospektif randomize kontrollü tipte olan bu araştırmanın evrenini Ege Üniversitesi Hastanesi Çocuk Yoğun Bakım (n=36) ve Çocuk Acil Ünitesinde (n=31) çalışan, hemşire ve asistan hekimler (n=56) oluşturmuştur. Girişim grubu olarak belirlenen Pediatri Yoğun Bakım Ünitesi (n=35) ve kontrol grubu olarak belirlenen Çocuk Acil Servisi'nde (n=35) çalışan örneklem kriterlerine uygun hemşire ve asistan hekimler örnekleme alınmıştır. Girişim ve kontrol grupları oluşturulurken asistan hekimlerin ve hemşirelerin pediatrik mesleki tecrübe yılı hedef alınarak tabakalı rastgele örneklem seçimi yapılmış ve gruplar arası homojenlik sağlanmıştır. Girişim grubuna EKY Temelli Pediatrik KPR Eğitimi verilmiş olup; kontrol grubunun Pediatrik KPR yönetimini klinik görevleri gereğince bildikleri varsayılmıştır. Girişim ve kontrol grubundaki tüm KPR ekiplerine, pediatrik kardiyak arrest senaryolarını içeren simülasyon uygulaması yapılmıştır. Araştırmada veri toplanma aracı olarak 'Sağlık Ekibi Sosyo-Demografik Veri Toplama Formu', 'Pediatrik KPR Bilgi Formu', 'Ekip Çalışması Tutumları Ölçeği', 'Pediatrik KPR Ekip Performans Kontrol Listesi', 'Öğrenmede Öğrenci Memnuniyeti ve Özgüven Ölçeği' kullanılmıştır. Araştırmada demografik verilerinin değerlendirilmesinde, tanımlayıcı istatistikler kullanılmıştır. Grupların homojenliğini test etmek için ki kare analizi uygulanmıştır. Kullanılan verilerin normal dağılıma uygunluğu test edilmiştir. Normal dağılım gösteren niceliksel verilerin karşılaştırılmasında iki bağımsız grup arasındaki fark için bağımsız t testi, iki bağımlı aşama karşılaştırılmasında ise bağımlı t testi uygulanmıştır.
Bulgular: Girişim grubunun Pediatrik KPR Bilgi Formu sontest toplam puan ortalamasının 87.09±7.27, kontrol grubunun ise 66.29±6.60 olduğu saptanmıştır. Girişim grubunun EÇTÖ sontest toplam puan ortalamasının 129.57±3.70, kontrol grubunun ise 118.77±8.02 olduğu saptanmıştır. Girişim grubunun bilgi ve tutum sontest puan ortalamalarının, kontrol grubunun sontest puan ortalamalarından daha yüksek olduğu ve puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır (p=0.000). Girişim grubunun KPR-KL toplam puan ortalamasının 98.20±1.97, kontrol grubunun ise 58.00±9.88 olduğu saptanmıştır (p=0.000). Girişim grubunun puan ortalamasının, kontrol grubunun puan ortalamasından daha yüksek olduğu ve puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır (p=0.000). Girişim grubundaki sağlık ekibinin Şimdiki Öğrenme İle İlgili Memnuniyet Boyutu puan ortalaması 4.87±0.28 iken, kontrol grubundaki sağlık ekibinin puan ortalaması 4.72±0.34 olduğu saptanmıştır. Girişim grubundaki sağlık ekibinin Öğrenmede Özgüven Boyutu puan ortalaması 4.58±0.34 iken, kontrol grubundaki sağlık ekibinin puan ortalaması 4.29±0.44 olduğu saptanmıştır. Girişim grubunun öğrenmede memnuniyet (p=0.043) ve özgüven (p=0.002) puan ortalamalarının, kontrol grubunun puan ortalamalarından daha yüksek olduğu ve puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Pediatri yoğun bakım ünitesindeki sağlık ekibine uygulanan Ekip Kaynak Yönetimi ilkelerine temellendirilen simülasyon destekli pediatrik kardiyopulmoner resüsitasyon eğitiminin bilgi, tutum, performans, öğrenmede memnuniyet ve özgüven düzeyleri üzerinde olumlu etkisinin olduğu saptanmıştır.                 
Anahtar Kelimeler; ekip kaynak yönetimi, kpr, multidisipliner sağlık ekibi, çocuk hemşireliği, hasta simülasyonu

Abstract:
Introduction: CRM is a training system that aims to use all available resources effectively and increase safety by developing non-technical skills as well as technical knowledge and skills in risky tasks such as CPR.
Objective: This study was planned to evaluate the effectiveness of simulation-based pediatric cardiopulmonary resuscitation training based on Team Resource Management principles on knowledge, attitude, and performance of the healthcare team in the pediatric intensive care unit.
Method: The population of this prospective randomized controlled study consisted of physician assistants (n=56) and nurses working in the Pediatric Intensive Care Unit (n=36) and Pediatric Emergency Unit (n=31) of Ege University Hospital. Nurses and physician assistants working in the Pediatric Intensive Care Unit (n=35), which was determined as the intervention group, and in the Pediatric Emergency Unit (n=35), which was determined as the control group, were included in the sample. While forming the intervention and control groups, stratified random sampling was performed by targeting the years of pediatric professional experience of resident physicians and nurses, and homogeneity between the groups was ensured. The intervention group received CRM based pediatric CPR training and the control group was assumed to know pediatric CPR management as per their clinical duties. All CPR teams in the intervention and control groups were simulated with pediatric cardiac arrest scenarios. 'Healthcare Team Socio-Demographic Data Collection Form', 'Pediatric CPR Information Form', 'Teamwork Attitudes Scale', 'Pediatric CPR Team Performance Checklist', 'Student Satisfaction in Learning and Self-Confidence Scale' was used to collect the data for the study. Descriptive statistical methods were used to evaluate the research data. Chi-square analysis was applied to test the homogeneity of the groups. The suitability of the data used for normal distribution was tested. In the data with normal distribution, the independent t-test was applied for the difference between two independent groups in the comparison of quantitative data, and the dependent t-test was applied in the comparison of two dependent stages.
Results: The mean posttest total score of the Pediatric CPR Information Form of the intervention group was 87.09±7.27 and 66.29±6.60 in the control group. The mean posttest total score of the intervention group was 129.57±3.70 and 118.77±8.02 in the control group. It was found that the posttest mean scores of knowledge and attitude of the intervention group were higher than the posttest mean scores of the control group and there was a statistically significant difference between the mean scores (p=0.000). The mean CPR-CL total score of the intervention group was found to be 98.20±1.97 and 58.00±9.88 in the control group (p=0.000). It was found that the mean score of the intervention group was higher than the mean score of the control group and there was a statistically significant difference between the mean scores (p=0.000). While the mean score of the health care team in the intervention group was 4.87±0.28, the mean score of the health care team in the control group was 4.72±0.34. The mean score of the health care team in the intervention group was 4.58±0.34, while the mean score of the health care team in the control group was 4.29±0.44. It was found that the mean scores of satisfaction in learning (p=0.043) and self-confidence (p=0.002) of the intervention group were higher than the mean scores of the control group and there was a statistically significant difference between the mean scores.
Conclusion: Simulation-based pediatric cardiopulmonary resuscitation training based on the principles of Team Resource Management applied to the healthcare team in the pediatric intensive care unit was found to have a positive effect on knowledge, attitude, performance, satisfaction in learning, and self-confidence levels.
Keywords; crew resource management, cpr, multidisciplinary health, team pediatric nursing, patient simulation