Manyetik rezonans spektroskopi ve bilişsel işlevler açısından şizoaffektif bozukluğun şizofreni ve bipolar bozuklukla ilişkisi
The relationship between magnetic resonance spectoscopy and cognitive abilities of schizoaffective disorder among bipolar and schizophrenia spectrum
Yazar: DEMET KALAYCI
Danışman: DOÇ. DR. OSMAN ÖZDEL
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Bu çalışmada şizoaffektif bozuklukla, bipolar bozukluk, şizofreni ve kontrolgrubu, MRS metabolit değerleri ve bilişsel yetiler açısından karşılaştırılmış,şizoaffektif bozukluğun, bipolar ve şizofreni spektrumu arasındaki yeriaraştırılmıştır.Çalışmamız Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı,duygudurum bozukluğu ve psikoz polikliniğinden takip edilen DSM- IV tanıölçütlerine göre ötimik bipolar I bozukluk tanısı konulan 15 hasta, kısmi veya tamremisyonda şizofreni tanısı konulan 15 hasta, kısmi ya da tam remisyondaşizoaffektif bozukluk tanısı konulan 15 hasta ve 15 sağlıklı kontrol grubu ilegerçekleştirildi. Katılımcılara Sosyodemografik veri formu, DSM-IV YapılandırılmışKlinik Görüşme Formu (SCID- I); bipolar hastalara Hamilton DepresyonDerecelendirme Ölçeği ve Young Mani Derecelendirme Ölçeği; Şizoaffektikhastalara Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi (Schedule forAffective Disorders and Schizophrenia / SADS); şizofreni hastalarına NegatifBelirtileri Değerlendirme Ölçeği (SANS) ve Pozitif Belirtileri Değerlendirme Ölçeği(SAPS) uygulandı. Hastalara ve kontrol grubuna bilateral dorsalateral prefrontalkorteks (DLPFK) ve bilateral medial frontal korteks bölgelerinden 1H MRS(Magnetik Rezonans Spektroskopi) çekildi. Wisconsin Kart Eşleme Testi (WKET),Stroop Testi, Bender Gestalt Görsel Motor Algı Testi II (Bender Visual-MotorGestalt Test, BGT-II), Kaufman Kısa Zekâ Testi (K-BIT) yapıldı.Sağ ve sol dorsolateral prefrontal NAA, tüm gruplarda kontrol grubuna göreanlamlı düşük ve şizoaffektif grupta NAA düzeyleri bipolar grup ile benzer bulundu.Sağ ve sol DLPFK, sağ medial frontal kolin düzeyi bipolar ve şizoaffektif gruptahem şizofreni hem de kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde düşük, sol medialfrontal kolin ise tüm gruplarda kontrole göre anlamlı düzeyde düşük saptandı. Sağ2DLPFK kreatinin düzeyi ve sol-sağ medial frontal kreatinin düzeyi, bipolar veşizoaffektif grupta kontrole göre, sol DLPFK kreatinin düzeyi de tüm gruplardakontrole göre anlamlı düşük saptandı. Sol dorsolateral ve medialfrontal prefrontalkortekste NAA/Cho oranının artmasıyla bilişsel fonksiyonlardan WKET'de başarılıperformans izlenmiştir.Şizofrenlerde hem sağ hem de sol DLPFK ve medial frontal Glx artışıWKET'de farklı fonksiyonlarda negatif bağıntılı bulunmuştur. Tüm gruplarda yaş ilebilişsel fonksiyonlar arasında bağıntı izlendi.Bu çalışmadan elde edilen bulgularla şizoaffektif grubun MR spektroskopibulgularına göre bipolar gruba, bilişsel testlere göre ise şizofrenik gruba yakınolduğu izlenmiştir. Ayrıca beklendiği gibi spektroskopik değişikliklerle bilişselfonksiyonlar da bağıntılı bulunmuştur.

Abstract:
İn this study, we compared schizoaffective disorder, bipolar disorder,schizophrenia and control groups according to MRS metabolite values and cognitiveabilities, also we researched the position of schizoaffective disorder among bipolarand sschizophrenia spectrum.We performed the study with 15 patients who are diagnosed as eutimic bipolarI disorder, 15 patients who are diagnosed as schizophrenia in partial or totalremission, 15 patients who are diagnosed as schizoaffective disorder in partial ortotal remission according to DSM IV diagnosis criteria and 15 healthy controlsubjects. All the individuals were followed in Pamukkale University School ofMedicine Psychiatry Department emotional disorders and psychosis clinic foroutpatients. Participitants fulfilled sociodemographic data sheet, Structured ClinicalInterview for DSM-IV (SCID-I); bipolar disordered patients fulfilled HamiltonDepression Rating Scale and Young Mania Rating Scale; schizoaffective patientsfulfilled Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia; schizophrenia patientsfulfilled Scale for Assessment of Negative Symptoms (SANS) and Scale forAssessment of Positive Symptoms (SAPS). We performed 1H MRS (MagneticResonance Spectroscopy) of dorsolateral and medial prefrontal cortex bilaterallyin patient and control groups. We applied Wisconsin?s Card SortingTest (WCST),Stroop Test, Bender Visual Motor Gestalt Test II (BGT-II) and Kaufman?s Basicİntelligence Test (K-BİT).Right and left dorsolateral prefrontal NAA were found significantly lower inall groups compared with the control group. NAA levels in schizoaffective groupwere found similiar with those of bipolar group. Cholin levels of right and leftdorsolateral prefrontal cortex and right medial frontal area were significantly lower2in bipolar disorder and schizoaffective group compared with both schizophrenia andcontrol groups. Besides this, cholin levels of left medial frontal area weresignificantly lower in all groups compared with the control group. Creatin levels ofright dorsolateral prefrontal cortex and left-right medial frontal area weresignificantly lower in bipolar disorder and schizoaffective groups compared with thecontrol group. Creatin levels of left dorsolateral prefrontal cortex were significantlylower in all groups compared with the control group. When NAA/Cho ratio in leftdorsolateral and mediofrontal prefrontal cortex increased, successful performancewas observed in WCST which is one of the cognitive functions. Both left and rightdorsolateral prefrontal cortex and medial frontal Glx increase in schizophrenia groupwas found negatively correlated with different functions in WCST. Correlationamong age and cognitive functions was observed in all groups.With the findings that we obtained from this study, we observed thatschizoaffective group was closer to bipolar disordered group according to MRSpectroscopy findings, and schizoaffective group was closer to schizophrenia groupaccording to cognitive tests. Also, we found that spectroscopic changes werecorrelated with cognitive functions as expected.