Adölesan gebelerde öz bakım eğitiminin öz bakım benlik saygısı ve beden imajına etkisi
Influence of self-care training to on self-care self-esteem and body image in pregnant adolescents
Yazar: GÜLBEYAZ BARAN DURMAZ
Danışman: DOÇ. DR. FATMA GÜDÜCÜ TÜFEKCİ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Beden imajı = Body image ; Benlik saygısı = Self esteem ; Ergenler = Adolescents ; Gebelik = Pregnancy ; Gebelik-adolesans = Pregnancy in adolescence ; Hemşirelik = Nursing ; Özbakım = Self-care

Özet:
Amaç. Adölesan gebelerde öz bakım eğitiminin öz bakım gücü, benlik saygısı ve beden imajına etkisini belirlemektir. 
Materyal ve Metot. Araştırma, Diyarbakır İl Merkezi?nde sosyo-ekonomik düzeyi düşük olan bölgelerdeki altı aile sağlığı merkezinde Ağustos 2012-Haziran 2013 tarihleri arasında 12-19 yaş arası 66 adölesan gebe ile öntest-sontest yarı deneme modeli olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma verilerinin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Özbakım Gücü Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Beden İmajı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmacılar tarafından hazırlanan Öz Bakım Kitapçığı ile adölesan gebelere öz bakım eğitimi yapılmıştır. Veriler bilgisayar ortamında değerlendirilmiş, ortalama, yüzdelik, t testi ve korelasyon analizleri uygulanmıştır. Etik ilkelere bağlı kalınmıştır.
Bulgular. Adölesan gebelerin öz bakım gücü, benlik saygısı düzeyleri ve beden imajı algılarının öz bakım eğitiminden sonra arttığı, öz bakım gücü ile benlik saygısı düzeyleri arasında ve beden imajı ile benlik saygısı düzeyleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0.05). 
Sonuç.  Adölesan gebelerin izlendiği kurumlarda gebelik öncesinde başlayarak doğum sonu döneme kadar öz bakımlarını geliştirmek ve yükseltmek için programların oluşturulması ve sürekliliğinin sağlanması, bu programların özellikle kırsalda yaygınlaştırılması, yapılacak araştırmalarda, adölesan sağlığı için risk oluşturan gebeliğin adölesanlardaki diğer yönlerinin incelenmesi önerilmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Beden İmajı, Benlik Saygısı, Eğitim, Adölesan Gebe, Öz Bakım Gücü, Hemşire

Abstract:
Aim. The purpose of the present study was to determine the influence of self-care training given to pregnant adolescents on self-care ability, self-esteem and body image. 
Materials and Method. The study was carried out as a pretest-posttest semi-experimental model with 66 pregnant adolescents aged between 12 and 19 registered to 6 Family Health Centers between August 2012 and June 2013 in regions with a low socio-economic level in the central town of Diyarbakır. In order to collect the research data, the Personal Information Form, Self-care Agency Scale, Rosenberg Self-Esteem Scale and Body Image Scale were used. The pregnant adolescents were given self-care trainings and the Self-Care Booklet. The data evaluated in computer environment, for the analyses of the data, mean scores, percentages, t-test and correlations were used. Ethical principles adhered. 
Results. It was found out that the pregnant adolescents? perceptions of body image, their self-esteem levels and their self-care abilities increased following the self-care training given and that there was a significantly positive relationship between self-care ability and self-esteem levels and between body image and self-esteem levels (p<0.05). 
Conclusion. As a suggestion to be put forward depending on the findings obtained, in institutions where pregnant adolescents are observed it is important to organize programs for the purpose of developing pregnant adolescents? self-care levels from the pre-pregnancy period till the postnatal period, to maintain the sustainability of these programs and to spread these programs especially in country sides. In addition, in future studies to be conducted, other aspects of adolescents? pregnancy that pose a risk for their health could be examined. 
Key Words: Body Image, Self-Esteem, Training, Adolescent Pregnant, Self-Care Ability, Nurse