Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Acil Yardım ve Afet Yönetimi Bölümü öğrencilerinin KBRN olaylarına karşı hazırlık algıları ve bilgi düzeylerinin belirlenmesi
Determination of preparatory perceptions and knowledge levels of Çanakkale Onsekiz Mart University Department of Emergency and Disaster Management Students against CBRN events
Yazar: MURAT KIZILKAYA
Danışman: PROF. DR. AHMET EVREN ERGİNAL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Afet Eğitimi ve Yönetimi Ana Bilim Dalı / Afet Eğitimi ve Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Afet hazırlığı = Disaster preparation ; Afet yönetimi = Disaster management ; Afetler = Disasters ; KBRN = CBRN

Özet:
KBRN kavramı; Kimyasal Biyolojik Radyoaktif ve Nükleer nitelikteki tehlikeli maddelerin meydana getirdiği zararlı ve tehlikeli durumların tamamını ifade etmektedir. Bireylerin yaşanabilecek olası KBRN olaylarının etkilerinden korunma yollarını bilmesi tıpkı ilk yardım gibi kayıpların ve zararların azaltılması noktasında önemlidir. KBRN ajanları ile karşılaşılması durumunda hazırlıklı olmak ve mevcut şartları yönetebilmek için bu ajanlar ile ilgili kapsamlı bir bilgi birikimi ve analiz kabiliyeti gerekmektedir Bu kapsamda çalışmanın amacı; bir KBRN olayı için acil yardım, hazırlık, müdahale ve kurtarma aşamalarında KBRN ile ilişkilendirilen Acil Yardım ve Afet Yönetimi Öğrencilerinin hazırlık algıları, bilgi düzeyleri ve ayrıca bu düzeyleri etkileyen faktörlerin belirlenmesi ve birbirleri ile ilişkilerini tespit etmektir.
Bu çalışmada ilişkisel tarama modeli ve anket tekniği kullanılmıştır. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Acil Yardım ve Afet Yönetimi Bölümünde 2018-2019 yılında kayıtlı olan, okula devam eden, kaydını dondurmayan, devamsızlık yapmayan 226 öğrenci çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırma, kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak tüm öğrencilerin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak KBRN olaylarına karşı hazırlık algısı ölçeği ve KBRN bilgi düzeyi ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizleri SPSS 21.0 paket programı ile gerçekleştirilmiştir. Aritmetik ortalama, yüzde, standart sapma, frekans dağılımı değerleri ve çarpıklık katsayıları verilmiştir. Ortalamaları karşılaştırmak amacıyla Tek Yönlü Varyans Analizi Testi ve Bağımsız Örneklem T-Testi kullanılmıştır. İlişkilerin incelenmesi için ise Basit Doğrusal Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Çalışma sonucunda öğrencilerin KBRN hazırlık evresi, afet sonrası ve genel olarak KBRN hazırlık algısının yüksek düzeyde; müdahale evresine ilişkin hazırlık algısının orta düzeyde; KBRN bilgi düzeyinin ise orta düzeyde olduğu bulguları elde edilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerinin KBRN olaylarına hazırlık algısı ile KBRN bilgi düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı; buna karşın müdahale evresine ilişkin hazırlık algısı yüksek olan öğrencilerin KBRN bilgi düzeyinin yüksek olduğu; afet sonrası evresine hazırlık algısı yüksek olan öğrencilerin kimyasal, biyolojik ve nükleer ajanlara ilişkin bilgi düzeyinin yüksek olduğu bulguları elde edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: KBRN, Afet, Hazırlık, Ajan, Olay, Bilgi

Abstract:
CBRN concept; refers to Chemical Biological all harmful and dangerous situations caused by dangerous substances of radioactive and nuclear nature. It is important for individuals to know how to protect themselves from the effects of probable CBRN events, such as first aid, in terms of reducing losses and damages. In the event that CBRN agents are encountered, a comprehensive knowledge and analysis ability is required to be prepared and manage the current conditions. The aim of the course is determine the perceptions, knowledge levels of the Emergency Aid and Disaster Management Students associated with CBRN during emergency aid, preparation, response and rescue stages for a CBRN event, and to determine the factors that affect these levels and to determine their relations with each other.
In this study, were used relational survey model and questionnaire technique. The sample of the study consisted of 226 students enrolled in the Department of Emergency and Disaster Management in Çanakkale Onsekiz Mart University School of Health in 2018-2019, not freezing their enrolment, attending school and not absent. The research was carried out with the participation of all students using the easy sampling method. As a data collection tool were used preparedness perception scale and CBRN knowledge level scale against CBRN events. Data analysis was performed with SPSS 21.0 package program. Arithmetic mean,  are givenpercentage, standard deviation, frequency distribution values and skewness coefficients. One-way ANOVA and Independent Sample T-Test were used to compare the means. Simple Linear Correlation Analysis was used to investigate the relationships. As a result of the study, the students' CBRN preparation stage, high level of perception of CBRN preparation after disaster; the perception of preparedness regarding the intervention phase is moderate; although there was no statistically significant difference relationship between the students' perception of readiness for CBRN events and CBRN knowledge level however, CBRN knowledge level of the students with a high level of preparedness perception regarding the intervention phase was high; It was found that students with high perception of preparedness for disaster stage had a high level of knowledge about chemical, biological and nuclear agents.
Keywords: CBRN, Disaster, Preparation, Agent, Event, Information