Cumhuriyetin ilk yıllarında Türk resminde konu sorunu (1923-1950)
The matter problem in Turkish painting in inital years of republic (1923-1950)
Yazar: FATOŞ ALEV BAYRAK
Danışman: Y.DOÇ.DR. MEHMET ÜSTÜNİPEK
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Sanat Tarihi = Art History

Özet:
Bir sanat eserinde biçim ve içerik birbirini tamamlayan iki önemli öğedir.Eser, biçiminin yanı sıra konusu, sanatçısının kişiliği ve eserin içinden çıktığı kültürortamı da dikkate alınarak değerlendirilirse doğru ve bilimsel bir incelemedengeçirilmiş olur.Cumhuriyet'in ilk yarısında üretilmiş sanat eserlerini incelerken biçimin yanısıra içerik ve toplumsal ortam gibi etmenler de dikkate alınmalıdır. Türkiye'dekisanat ortamını değerlendirmek için, bu ortamın oluşum sürecini incelemek gerekir.Cumhuriyetin ilanını izleyen süreçte Türkiye'nin bir çok kurumunda vetoplumsal hayatında önemli yenilik ve değişimler yaşanmıştır. Bu yıllarda Türkresim sanatı bu değişimlerden büyük ölçüde etkilenerek gelişmiştir.Cumhuriyet'in ilk yıllarında Türkiye'de devlet destekli yürüyen sanatortamının bir sonucu olarak milli mücadele ve inkılap konulu resimler önemli bir yertutmuştur. Ayrıca yine ulusal değerlerin vurgulanması ve kültürel bir kimlikoluşturma amacıyla çeşitli Anadolu görüntüleri tasvir edilmiştir.Cumhuriyet'in ilk yıllarında Türk resim sanatında, eserlerin devletinbeklentileri doğrultusunda şekillenmiş söz konusu içeriklerinin yanı sıra, sanatçılarınsanatçı kişiliklerinin de konu üzerinde etkileri olmuştur.Sanat eserlerindeki söz konusu içeriksel değerler çeşitli resim konularıçerçevesinde ele alınarak yansıtılmıştır. Türk resminde yoğun olarak ele alınmış bukonular manzara, iç mekan, günlük yaşam, tarihi konular, portre, nü ve ölü doğadır.Türk resmindeki bu önemli gelişmeler meydana gelirken devletin beklentileriile sanatçıların batı kültüründen aldıkları yenilikler kimi zaman çatışmalarıberaberinde getirmiş ve bunlar dönemin sanat eserlerine yansımıştır.

Abstract:
`Form? and `meaning? are the main elements of art. Their separately rolesand their relations to each orher for defining the artistic expression have always beena matter of art.After Republic of Turkey established in 1923, renovations and changes inTurkish social structure through the western culture and science have been increased.During this period and within this cultural atmosphere developments in Turkishpainting have been bolder.Through the cultural policy of government, young artists have been sent towestern art capitals where they learned modern art and new formal tendencies.Following their return to Turkey they have introduced modern painting which ismostly `formal? through the activities and exhibitions organized by state and by theirown. On the other hand, State?s expectation from art was `meaning? through therecent Independence War and revolutions.Nevertheless, the gap between the young artists `formal? attitude to thepainting and state?s expectation of `meaning? has been fulfilled by both the state andthe artists. Turkish painting during the first years of Republic era has developed as aresult of this relations between the artists and state.