Halka arz edilen hisselerin kısa dönem performansını etkileyen faktörler: Borsa İstanbul A.Ş.'de bir uygulama
The factors affecting short run performance of initial public offerings: An application on Borsa Istanbul
Yazar: TANER ÇELİK
Danışman: DR. İSMET DEMİRKOL
Bahçeşehir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Fiyat hareketi = Price movement ; Halka açılma = Public offering ; Hisse senedi değeri = Stock valuation ; Hisse senedi getirileri = Stock returns ; Hisse senetleri = Stocks ; Performans = Performance ; Performans değerlendirme = Performance evaluation

Özet:
Bu çalışmanın amacını, Türkiye'de gerçekleştirilen ilk halka arzların incelenerek kısa dönemde düşük fiyatlama olgusunun var olup olmadığı ile halka arzdan sonra kısa dönemde hisse performansına etki eden faktörlerin tespit edilmesi oluşturmaktadır. Çalışmada kısa dönemde hisselerin anormal getirileri hesaplanarak halka arz şekli, halka arz büyüklüğü, halka arz oranı, şirketin faaliyet süresi, işlem görülen pazar, halka arz ıskonto oranı, yatırımcı sayısı ve faaliyette bulunan sektör gibi faktörlere göre farklılık gösterip göstermediği analiz edilmiştir. Daha sonra ilk halka arz sonrası hisselerin fiyat performansına etki eden faktörler ile anormal getiriler arasında ilişkinin var olup olmadığı ve varsa ilişkinin hangi yönde olduğu En Küçük Kareler yöntemi kullanılarak tespit edilmeye çalışılmıştır. 

Çalışmada literatüre paralel olarak Türkiye'de 2011-2015 döneminde gerçekleşen ilk halka arzlarda düşük fiyatlama yapıldığı sonucuna ulaşılmış ve ilk gün anormal getiri oranı ortalama yüzde 3,80 olarak hesaplanmıştır. İlk gün anormal getiriler dikkate alındığında, söz konusu dönemde gerçekleşen 89 ilk halka arzın 59'unun diğer bir ifade ile yüzde 66'sının düşük fiyatlandığı sonucuna ulaşılmıştır. Türkiye'de söz konusu dönemde hesaplanan yüzde 3,80 oranındaki düşük fiyatlama oranı, başta ABD, Almanya ve İngiltere olmak üzere birçok ülkedeki araştırmacılar tarafından çeşitli dönemlerde hesaplanan düşük fiyatlama oranlarına göre oldukça düşüktür.

Bununla birlikte kısa dönemde elde edilen anormal getiriler, halka arz şekli, halka arz büyüklüğü, halka arz oranı, şirketin faaliyet süresi, işlem görülen pazar, halka arz ıskontosu, halka arza katılan toplam yatırımcı sayısı ve faaliyette bulunan sektöre göre farklılık göstermektedir. Ayrıca, söz konusu dönemde halka arz sonrası elde edilen anormal getiriler üzerinde sermaye artırımı yoluyla yapılan halka arzların, ortak satışı yoluyla yapılan halka arzların ve halka arz ıskontosunun negatif ve anlamlı etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to research the initial public offerings (IPOs) in Turkey whether there is any underpricing or not in short run and identify the factors affecting share performance in short run after IPO. In this study, abnormal returns of shares calculated in short run and analyzed whether change or not change according to IPO method, IPO size, IPO ratio, the company's operating period, markets that the shares are trading, IPO discount rate, the number of investors and sectors. Later, whether there is a relationship or not between the factors affecting share performance and the abnormal returns after IPO and the direction of this relationship are tried to determine with using the least squares method.

As a result of this study, parallel to literature underpricing was done in IPOs during the period between 2011-2015 in Turkey and the average first day abnormal return is calculated 3,80 percent. Considering the first day abnormal returns, 59 of 89 İPOs, in other words 66 percent of the IPOs are underpriced in this period. The 3,80 percent of underpricing calculated in Turkey is quite lower than founded many researchers in many countries particularly in the United States, Germany and the United Kingdom in various periods.

However, abnormal returns in the short run are changed according to IPO method, IPO size, IPO ratio, the company's operating period, markets that the shares are trading, IPO discount rate, the number of investors and sectors. Also, IPO by increasing the capital, IPO by sale of existing shareholder and IPO discount rate have negative and significant effects on abnormal returns in this period.