Türk müziğinde kullanılan çokseslilik yaklaşımlarının karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Comparative analysis of Turkish music polyphony approaches
Yazar: MUZAFFER SONER YILMAZ
Danışman: PROF. ÇAĞHAN ADAR
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzik Ana Sanat Dalı / Müzik Bilim Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2024
Konu: Müzik = Music

Özet:
Bu çalışma, Türk müziğinde çoksesliliğin; besteleme, icra ve eğitim boyutlarıyla değerlendirilmesi, Türk müziği çokseslendirilirken kullanılan uygulama ve yaklaşımların benzerlik ve farklılık durumlarının ortaya konulması, belirlenen yaklaşımlar özelinde tampere sisteme aktarılmış makamsal eserler yazılması ve eserlerin piyano için çokseslendirilmesi amaçlarını taşımaktadır. Çalışma kapsamında çağdaş Türk müziği bestecileri ve özellikle eğitim müziği bestecileri tarafından sıklıkla tercih edilen, müzik eğitimi ders müfredatlarında da öğretilmesi istenilen "Hüseyni, Hicaz ve Kürdi" makamlarında yazılan ezgiler, belirlenen Türk müziği çokseslilik uygulama ve yaklaşımları özelinde çokseslendirilmiş ve uzman görüşüne başvurulmuştur. Nitel araştırma modeline dayalı betimsel yöntemlerin kullanıldığı çalışmada 8 çağdaş Türk müziği bestecisi ve lisans düzeyinde mesleki eğitim veren müzik kurumlarında görev yapan 6 müzik eğitimcisi ile görüşme yapılmıştır. Bu bağlamda Türk müziği çokseslendirilirken genel olarak üç farklı yaklaşım kullanıldığı, çokseslendirme aşamasında geleneksel yapıya zarar verilmemesi gerektiği, Kemal İlerici'nin "Dörtlü Armoni", Ahmet Samim Bilgen'in "Tonal Armoni" ve Veysel Arseven'in "Kanon/Kontrpuan" yaklaşımları temel alınarak, araştırmacı tarafından yazılan ve piyano için çokseslendirilen ezgilerin ise piyano eğitiminde kullanılabileceği gibi sonuçlara ulaşılmıştır.

Abstract:
This study aims to evaluate polyphony in Turkish music in terms of composition, performance, and education, to reveal the similarities and differences of the practices and approaches used when polyphoning Turkish music, to write maqam works based on the determined approaches and to polyphony the works for the piano. Within the scope of the study, melodies written in the "Hüseyni, Hicaz and Kürdi" modes, which are frequently preferred by contemporary Turkish music composers and especially educational music composers and are wanted to be taught in music education course curricula, were polyphonized in line with the determined Turkish music polyphony practices and approaches, and expert opinion was consulted. In the study, which was based on a qualitative research model and used descriptive methods, interviews were conducted with 8 contemporary Turkish music composers and 6 music educators working in music institutions providing vocational education at the undergraduate level. In this context, three different methods are generally used when polyphonic Turkish music, the traditional structure should not be damaged during the polyphony stage, Kemal İlerici's "Quadruple Harmony", Ahmet Samim Bilgen's "Tonal Harmony" and Veysel Arseven's "Canon/Counterpoint" approaches are the basic principles. It has been concluded that the melodies written by the researcher and performed for the piano can be used in piano education.