Öğrenci matematik günlüklerinin başarı, üstbilişsel farkındalık ve motivasyon düzeylerine etkisi: Karma yöntem deseni
Effects of student mathematics diaries on success, motivation and metacognitive awareness: Mixed methods design
Yazar: GÜLCENUR KESEBİR
Danışman: PROF. DR. CUMALİ ÖKSÜZ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişüstü farkındalık = Matacognitive awereness ; Farkındalık = Awareness ; Günlük = Daily ; Karma yöntemler = Mixed methods ; Matematik = Mathematics ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Motivasyon = Motivation ; Öğrenme günlükleri = Learning logs ; Üstbiliş = Metacognitive

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğrencilerin yazdıkları matematik günlüklerinin, çevre ölçme konusu kapsamındaki akademik başarılarına, üstbilişsel farkındalık ve derse yönelik motivasyon düzeylerine etkisini araştırmaktır. Araştırma nitel ve nicel karma araştırma modeli olarak desenlenmiştir. Nicel boyutu ile deneysel desenlerden yarı deneysel desen yöntemi ile yürütülen çalışma, nitel boyutu ile bütüncül tek durum deseni kapsamında örnek olay çalışması olarak yapılandırılmıştır. 
Araştırmanın çalışma grubu, karma desenlerde örnekleme alma metoduna uygun biçimde karma yöntem örnekleme türlerinden sıralı ve eşzamanlı karma yöntemiyle belirlenmiştir. Örnekleme almada sıra olarak önce Nicel örnekleme alma yöntemi ve sonrasında buna bağlı Nitel örnekleme alma yöntemi belirlenmiştir. Nicel boyutun örneklemi seçkisiz örnekleme yöntemlerinden, tesadüfi örnekleme alma metoduyla biri deney (n=16) diğeri ise kontrol (n=16) olmak üzere 4. Sınıfta eğitim gören toplam 32 öğrenci belirlenmiştir. Nitel boyutun çalışma grubu ise sıralı-eşzamanlı karma yöntem örneklemi doğrultusunda, matematik günlüklerinin kullanımı gerçekleştirilen deney grubunun 16 öğrencisinden oluşmuştur. 
Araştırmada 4. Sınıf öğrencilerinin matematik günlükleri kullanmasının etkilerini belirleyebilmek amacıyla gerekli nicel verilerin toplanmasında veri toplama araçları olarak; Genç ve Öksüz (2018) tarafından geliştirilen İlkokul Çevre Ölçme Başarı Testi, Ersoy ve Öksüz (2015) tarafından geliştirilen İlkokul Matematik Motivasyon Ölçeği ve Sperling, Howard, Miller ve Murphy (2002) tarafından geliştirilen ve Karakelle ve Saraç tarafından Türkçe'ye uyarlanan Üst Bilişsel Farkındalık Ölçeği kullanılmıştır. Aynı amaç doğrultusunda nitel verilerin toplanmasında öğrenciler tarafından tutulan yapılandırılmış matematik günlükleri kullanılmıştır. 
Elde edilen nicel verilerin istatistiksel analizleri SPSS 21.0 programında, gruplar arası anlamlı bir farklılık olup olmadığı tekrarlı ölçümler için tek faktörlü ANCOVA testi ile bulunurken grupların kendi ölçümleri arasında anlamlı bir farklılığın olup olmadığını bulmak amacıyla ilişkili örneklemler için t testi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın nitel boyutunda matematik günlüklerinden elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Deney ve kontrol gruplarının ön test ortalama puanlarına göre düzeltilmiş son test puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan tek yönlü kovaryans analizi sonucunda, başarı [F(1,29)=  28.510;  p= .000]. η 2 = 0.49]., üstbilişsel farkındalık [F(1,29)=  15.218;  p= .001]. η 2 = 0.34]. ve motivasyon düzeyi [F(1,29)=  43.478;  p= .000]. η 2 = 0.60]. bağlamında grupların ön test ortalama puanlarına göre düzeltilmiş son test puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklar bulunmuştur. Her bir analizde Etkinin büyüklüğü geniş düzeydedir. 
 Araştırmanın nitel sonuçları göz önüne alındığında; öğrencilerin matematik günlüklerindeki ifadelerine göre akademik başarı, üstbilişsel farkındalık ve motivasyon düzeylerinde uygulama sürecinin başından sonuna doğru olumlu bir gelişim göstermiş oldukları ortaya konulmuştur. Araştırmanın nicel ve nitel verileri ile karşılaştırmalı olarak yapılan karma analizde araştırmanın nicel boyutundan elde edilen bulgular ile nitel verilerden elde edilen bulguların birbirini destekler ve nitel bulguların nicel bulguları açıklar nitelikte olduğu belirlenmiştir. Araştırmanın nicel sonuçları göz önüne alındığında; matematik günlükleri kullanımının, günlüklerin kullanılmadığı bir öğrenme ortamına göre başarıyı, üstbilişsel farkındalığı ve motivasyonu önemli ölçüde arttırdığı tespit edilmiştir. Araştırmanın nitel sonuçları göz önüne alındığında; öğrencilerin matematik günlüklerindeki ifadelerine göre akademik başarı, üstbilişsel farkındalık ve motivasyon düzeylerinde uygulama sürecinin başından sonuna doğru bir gelişim göstermiş oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın nicel ve nitel verileri ile karşılaştırmalı bir analiz yapılmıştır. Yapılan analiz sonuçları değerlendirildiğinde, araştırmanın nicel boyutundan elde edilen bulgular ile nitel verilerden elde edilen bulguların birbirini destekler nitelikte olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The aim of this study was to study the effects of mathematics diaries written by children on academic success on perimeter measurement subject, metacognitive awareness and motivation level towards the course. The study was designed as a mixed model using both qualitative and quantitative methods. In its quantitative dimension, the study utilized a quasi-experimental design while in its qualitative dimension it was a case study which is a holistic single product design.  
Study group of the research was determined using and sequential mixed method. While taking sampling first quantitative sampling method used and then based on that, qualitative sampling method was determined.  The sample of the quantitative dimension was determined using random sampling method and in this way 32 fourth grade students attending a state school were randomly chosen and divided into control (n=16) and experimental (n=16) groups. In accordance with the concurrent-sequential mixed method sampling method, study group of qualitative dimension was composed of 16 students of experimental group who were writing mathematic diaries. 
In the study, in order to identify the effects of keeping mathematic diaries following instruments were used to collect qualitative and quantitative data; Primary School Perimeter Measurement Success Test developed by Genç and Öksüz (2018), Primary School Mathematics Motivation Scale developed by Ersoy and Öksüz (2015) and Metacognitive Awareness Inventory developed by Sperling, Howard, Miller and Murphy (2002) and adapted into Turkish by Karakelle and Saraç (2007).  In accordance with the same aim, structured mathematic diaries kept by students were used to collect qualitative data. Collected quantitative data were analyzed using SPSS 21.0 package program; One-way ANCOVA was used to identify whether there were any differences between the groups for repeated measures and paired samples t-test was used to determine if there were any significant differences within the groups' own measurements.  Qualitatively gathered data from the mathematic diaries were analyzed using content analysis method. At the end of the one-way covariance analysis that was used to identify whether there was a statistically significant difference between control and experimental groups in terms of their adjusted average post test scores according to their pre-test average scores, there was a significant difference  in success [F(1,29)=  28.510;  p= .000]. η 2 = 0.49], metacognitive awareness  [F(1,29)=  15.218;  p= .001]. η 2 = 0.34], and motivation level [F(1,29)=  43.478;  p= .000]. η 2 = 0.60] in terms of their adjusted average post test scores according to their pre-test average scores. In each analysis the effect size was high. 
When the qualitative results of the study considered, according to the statements in student diaries, it was found that success, metacognitive awareness and motivation levels improved positively from the beginning of the implementation till the end. In mixed analysis that was done comparatively with qualitative and quantitative data, it was concluded that findings from data gathered quantitatively and data gathered qualitatively supports each other and qualitative findings explained quantitative findings.  When quantitative findings of the study considered it was identified that keeping mathematic diaries when compared to an environment that the diaries were not utilized, increased the success significantly. Moreover, development of metacognitive awareness was significantly higher with students who kept mathematic diaries. In addition to that according to the findings that was reached at the end of qualitative analyses about motivation level, it was reported that there was a significant increase in students' motivation level who kept mathematical diaries when compared to the students who did not. When qualitative results are examined, according to the statements in student diaries, it was concluded that students had shown a development from the beginning of the program implementation till the end in terms of academic success, metacognitive awareness and motivation levels. A comparative analysis was conducted with qualitative and quantitative data. When the analysis results were examined, findings from quantitative dimension of the research and findings from the qualitative dimension were concurrent and supported each other.