Sağlıklı bireylerin Covıd-19 sürecinde kişilik özelliklerine göre kaygı ile psikosomatik yakınma arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between anxiety and psychosomatic complaints according to the personal characteristics of healthy individuals during the Covid-19 process
Yazar: İLKAY OSANMAZ
Danışman: PROF. DR. DEVRAN TAN
İSTANBUL NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
İnsanların sosyal yaşantısı ve toplumsal durumlarını etkileyen sebepler her yüzyılda bulunmaktadır. Bu çalışmada, dünya üzerinde etkisini gösteren küresel salgınlar ele alınarak insanların psikolojik ve toplumsal yapıları incelenmiştir. Küresel salgın ve pandemilerin oluşması sonucunda bireylerin yaşadıkları psikolojik ve fizyolojik değişimler gözlemlenmiş, incelenmiş ve ele alınmıştır. Bu çalışmada, genel tarama modellerinden biri olan betimsel nitelikte ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 182 kadın, 41 erkek olmak üzere 223 18-55 yaş aralığındaki sağlıklı bireyler oluşturmaktadır. Araştırmada demografik bilgi formu, Scl 90, Beş Faktörlü Kişilik Envanteri, Beck Anksiyete Ölçeği, Koronavirüs Kaygı Ölçeği kullanılmıştır. Toplumda karşımıza hemen hemen her gün çıkabilecek olan sosyal anksiyete gibi kaygı bozukluklarının sebebi ve tedavisi incelenmiş kendi grupları içlerinde maddelenmiştir. Özellikle Covid-19 pandemi döneminde uygulanan kısıtlamalar ve tedbirlerin kişilerin sosyal hayatlarını ve kaygı düzeylerine olan etkileri gözlemlenmiştir. Bireylerin pandemi dönemi ile ruhsal sağlık sorunları arasında ki bağlantılar araştırılmış ve bu dönemde artışlar olduğu görülmüştür. Özellikle pandemi döneminde kişilerin yaşadıkları ruhsal sorunların artması, kaygı, edişe gibi duyguların kontrolden çıkması kişilerin günlük yaşam standartlarını düşürmüştür. Bunun yanı sıra kişilik modelleri ve beş faktörlü kişilik modeli incelenerek kişiliği oluşturan temel yapılar nelerdir? Sorusuna cevaplar verilmiştir. Ayrıca kişilik farklılıkları beş faktörlü kişilik modelinin yanı sıra farklı faktörlerin de etkisi incelenmiştir. Araştırmada çevresel faktörlerin, kalıtsal faktörlerin, kültürel faktörlerin ve aile yapısının da etkisine bakılmıştır.

Abstract:
There are reasons that affect people's social life and social status in every century. In this study, the psychological and social structures of people were examined by considering the global epidemics that had an impact on the world. As a result of global epidemics and pandemics, the psychological and physiological changes experienced by individuals have been observed, examined and discussed. In this study, the descriptive relational survey model, one of the general survey models, was used. The sample of the study consists of 223 healthy individuals between the ages of 18-55, 182 women and 41 men. Demographic information form, Scl 90, Five Factor Personality Inventory, Beck Anxiety Inventory, Coronavirus Anxiety Inventory were used in the study. The cause and treatment of anxiety disorders such as social anxiety, which can be encountered in the society almost every day, were examined and their own groups were itemized. Particularly, the effects of restrictions and measures applied during the Covid-19 pandemic period on people's social lives and anxiety levels have been observed. The links between the pandemic period of individuals and their mental health problems were investigated and it was observed that there were increases in this period. Especially during the pandemic period, the increase in mental problems experienced by people and the out of control of emotions such as anxiety and worry have reduced the daily living standards of people. In addition, personality models and the five-factor personality model are examined and what are the basic structures that make up personality? Answers have been given to the question. In addition to the five-factor personality model, the effects of different factors on personality differences were examined. In the study, the effects of environmental factors, hereditary factors, cultural factors and family structure were also examined.