Ankara Şehir Hastanesi Aile hekimliği araştırma görevlilerinin sporcu muayenesi ve spor öncesi değerlendirme hakkındaki bilgi düzeylerinin ve düşüncelerinin araştırılması
Investigation of the knowledge levels and thoughts of Ankara City Hospital Family Medicine research assistants on athlete examination and pre-participation physical evaluation in sports
Yazar: SAİD HİSARKAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BASRİ FURKAN DAĞCIOĞLU ; UZMAN İSMAİL KAYA
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Araştırma görevlileri = Research assistants ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Doktorlar = Physicians ; Doktorlar-aile = Physicians-family ; Fizik muayene = Physical examination ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; İntörnlük ve asistanlık = Internship and residency

Özet:
Ankara Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Araştırma Görevlilerinin Sporcu 
Muayenesi ve Spor Öncesi Değerlendirme Hakkındaki Bilgi Düzeylerinin ve 
Düşüncelerinin Araştırılması
Giriş ve Amaç: Sporun beden ve ruh sağlığına faydaları tüm dünyada olduğu 
gibi ülkemizde de insanların spora yönelimini arttırmıştır. Spor ve tıp dünyasının 
zaman içinde ortak kararı sonucu spora başvurmadan önce bir ön değerlendirme 
ihtiyacı gündeme gelmiştir. Spor faaliyetleri esnasında ani kardiyak ölüm vakaları 
nedeniyle ailelerde ve hatta hekimlerde altta yatan kardiyovasküler hastalık endişesi 
artmaktadır. Bu durum spora katılım öncesi değerlendirmenin önemini ortaya 
çıkarmaktadır. Ülkemizde birinci basamak hekimleri için; spor öncesi değerlendirme 
ve talep edilen spor yapabilir raporunu verme konusunda henüz bakanlığımızca 
standardize edilmiş bir kılavuz mevcut değildir. Bu çalışmada birinci basamak 
hekimlerinin spor öncesi değerlendirme ve sporcu muayeneleri hakkında bilgi
düzeylerinin ölçülmesi, deneyimlerinin araştırılması, birinci basamak sağlık 
hizmetlerinin konuyla ilgili yeterliliği/sevk kriterlerinin değerlendirilmesi ve 
hekimlerin konu hakkındaki eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız kesitsel tipte bir araştırma olarak 
planlanmıştır.Çalışmanın evrenini Ankara Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Kliniğinde 
görevli asistan hekimler oluşturmaktadır. Klinikte görevli tüm aile hekimliği 
asistanlarının çalışmaya dahil edilmesi hedeflenmiştir. Çalışmamız, 01.09.2020 ile 
31.03.2021 tarihleri arasında Ankara Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Kliniğinde 
internet üzerinden anket doldurma yöntemi ile yapılmıştır. Anket formları 
oluşturulurken araştırıcı tarafından literatür taranarak amaca uygun anket soruları 
belirlenmiştir. Anketimiz, 3 bölüm ve 26 sorudan oluşmaktadır. Verilerin analizinde 
SPSS 25.0 paket programı kullanılmıştır. Tüm istatistiksel analizlerde p<0,05 
anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Araştırmamıza dahil edilen 153 katılımcının %63,4'ü (n=97) 
kadın, %36,6'sı (n=56) erkekti. Katılımcıların yaş ortalaması 29,9±4,6 olarak 
bulundu. Katılımcıların hekimlik mesleğinde geçirdikleri ortalama yıl 5,2±4,6 iken, asistanlık süresi ortalamaları 2,7±2,8 yıl idi. Katılımcılar bulunduğu kurumdaki 
çalışma statüsüne göre iki gruba ayrıldı. Katılımcıların %10,5'i (n=16) 
SAHU(Sözleşmeli aile hekimliği uzmanlığı) asistanı, %89,5'i (n=137) tam zamanlı 
aile hekimliği asistanıydı. Katılımcılardan daha önce spora katılım raporu verenlerin 
oranı %60,1 (n=92) idi. Spora katılım raporu verme konusunda %89,5'i (n=137) 
kendini yeterli görmemekteydi. Katılımcıların %96,1'i (n=147) spora katılım öncesi 
değerlendirme hakkında daha önce eğitim almadığını belirtti. Sporcu muayenesi ve 
spor yapabilir raporunun kim tarafından verilmesinin uygun olduğu sorulduğunda; 
aile hekimi fizik muayene sonucu ile rapor verebilir' seçeneğini katılımcıların sadece 
%5,9'u (n=9), 'Kardiyoloji+Spor hekimliği ortak kararı ile verilebilir' seçeneğini 
%77,1'i (n=118) işaretledi. Çalışmamızda bilgi düzeyi değerlendirmek adına sorulan 
16 soruya verilen yanıtlara göre katılımcıların ortalama değeri 9,0±2,1 olarak 
bulundu. İncelenen değişkenler ve başarı durumu arasında anlamlı ilişki bulunmadı.
Sonuç: Aile hekimi, nüfusuna kayıtlı sporcuların akut/kronik hastalıklarının 
tanı, takibi ve tedavisini karşılayan ilk tıbbi temas noktasıdır. Ancak birinci basamak 
sağlık hizmetlerinin spor öncesi değerlendirmedeki yeri henüz bir kılavuz olmaması 
ve eğitim eksiklikleri nedeniyle hala tartışmaya açık bir konu olarak durmaktadır.
Eğitim eksiklikleri seçmeli rotasyonlar ve saha eğitimleri, ilgili branşlarında dahil 
edildiği eğitim günleri, sempozyum ve kongrelerle giderilebilir. Birinci basamak için 
bakanlığımızca hazırlanmış bir kılavuz ile sporcunun spora katılım öncesi 
değerlendirmesi çok daha verimli bir şekilde sağlanabilecektir.
Anahtar Kelimeler: Spora Katılım Öncesi Değerlendirme, Katılım Öncesi 
Sporcu Taramaları, Sporcularda Ani Kardiyak Ölüm, Aile Hekimliği

Abstract:
Investigation of The Knowledge Levels and Thoughts of Ankara City Hospital 
Family Medicine Research Assistants on Athlete Examination and
Pre-Participation Physical Evaluation in Sports
Objectives: The benefits of sports on physical and mental health have 
increased the tendency of people to sports in our country and all over the world. As a 
result of the joint decision of the sports and medical world over time, the need for a 
preliminary evaluation before applying to sports has come to the fore. Due to sudden 
cardiac death cases during sports activities, the concern of underlying cardiovascular 
disease in families and even physicians is increasing. This situation reveals the 
importance of pre-sport evaluation. There is no standardized guide for primary care 
physicians in our country on pre-sport evaluation and the requested sports 
performance report. This study aimed to measure the knowledge level of primary 
care physicians about pre-participation evaluation and athlete examinations,
investigate their experiences, evaluate the adequacy/referral criteria of primary health 
care services and determine physicians training needs on the subject.
Materials and Methods: Our study was planned as a cross-sectional study.
The population of the study consists of assistant physicians working in Ankara City 
Hospital Family Medicine Clinic. It was aimed to include all family medicine 
research assistants working in the clinic in the study.This study was carried out by 
filling out an online questionnaire at Ankara City Hospital Family Medicine Clinic 
between 01.09.2020 and 31.03.2021.While the questionnaire forms were being 
created, the relevant questionnaire questions were determined by scanning the 
literature by the researcher.Our survey consists of 3 parts and 26 questions. The 
SPSS 25.0 package program was used in the analysis of the data. In all statistical 
analyses, p<0.05 was accepted as significant.
Results: Of the 153 participants included in our study, 63.4% (n=97) were 
female and 36.6% (n=56) were male. The average age of the participants was 
29.9±4.6.While the average experience of the participants in their profession of 
medicine was 5.2±4.6 years, the average duration of research assistantship was 2.7±2.8 years. Participants were divided into two groups according to their working 
status in their institution. Of the participants 10.5% (n=16) were CFMS (Contracted 
Family Medicine Specialization) assistant, and 89.5% (n=137) were full-time family 
medicine assistant. The rate of participants who had previously given a report which 
allows participating in sports was 60.1% (n=92), while 89.5% of them (n=137) did 
not consider themselves sufficient in reporting those reports, and 96.1% (n=147) of 
the participants stated that they had not received training on pre-participation 
evaluation in sports. When asked who is appropriate to give the athlete's examination
and the participation of sports reports; only 5.9% (n=9) of the participants chose the 
option 'The family physician can give reports with the result of the physical 
examination', and 77.1% (n=118) of them chose the option 'the joint decision of 
Cardiology+Sports medicine can give the reports'. The mean value of the participants 
was found to be 9.0±2.1 according to the answers given to 16 questions asked to 
evaluate the level of knowledge. There was no significant relationship between the 
variables examined and achievement status.
Conclusion: The family physician is the first medical contact point that 
meets the diagnosis, follow-up and treatment of acute/chronic diseases of registered 
athletes. However, primary health care services in pre-participation evaluation are
still a controversial issue due to the lack of a guideline and lack of education. 
Educational deficiencies can be eliminated with optional rotations and field training, 
training days in their respective branches, symposiums, and congresses. With a 
guideline prepared by our ministry for primary care, the pre-participation evaluation 
of the athlete will be provided much more efficiently.
Keywords: Pre-Participation Evaluation in Sports, Pre-Participation Sports 
Screening, Sudden Cardiac Death in Athletes, Family Medicine.