Sosyal bilgiler ve Türkçe öğretmenliği lisans öğrencilerinin genel profilleri (Fırat Üniversitesi ve Marmara Üniversitesi örneği)
General profiles of undergraduate students in social studies  and turkish language teaching (A case study from Fırat University and Marmara University)
Yazar: OZAN DENİZ
Danışman: DOÇ. DR. YAŞAR ÇELİKKOL
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Öğrenci profili = Student profile ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
İçinde bulunduğumuz toplumun geleceğine yön verecek kişiler olan öğretmen adaylarının profilleri, mevcut eğitim sisteminin ve mevcut toplumsal yapının kısa ve orta vadedeki gelişmişlik düzeyini ortaya koyan önemli bir göstergedir. Çeşitli Avrupa ülkelerinde öğrenci profiline ve öğrenci yaşayışına ilişkin detaylı araştırmalar yapılmaktadır. Örneğin Almanya'da DSW,  İtalya'da RUI ve Fransa'da OVE, gibi örgütler belirli periyotlarda üniversite öğrencilerinin profillerini ortaya koymakta ayrıca öğrencilerin sorunlarını ve isteklerini tespit etmektedir.

     Bu araştırma Eğitim Fakültelerinin Sosyal Bilgiler Öğretmenliği ve Türkçe Öğretmenliği bölümünde öğrenim gören öğretmen adaylarının genel profillerini belirlemeyi ve araştırmacı tarafından belirlenen altı alt amaç doğrultusunda çeşitli farklılaşmaları ortaya koymayı amaçlamaktadır. Uzman görüşleri ile hazırlanan anket, Marmara Üniversitesi ve Fırat Üniversitesinin Sosyal Bilgiler Öğretmenliği ve Türkçe Öğretmenliği lisans programlarında 1., 2., 3., ve 4. sınıfta öğrenim gören toplam 776 öğretmen adayına uygulanmıştır. Anketten elde edilen veriler tek tek kontrol edilerek SPSS programına girilmiş ve yüzde, frekans, ki-kare değerleri tespit edilmiştir.  Yapılan araştırmada genel tarama modeli uygulanmıştır.

     Araştırma sonucunda, Fırat Üniversitesinde Sosyal Bilgiler Öğretmenliği bölümünde öğrenim gören öğretmen adaylarının, Fırat Üniversitesinde Türkçe Öğretmenliği programında öğrenim gören öğretmen adaylarına kıyasla yıl içerisinde panel ve konferans gibi etkinliklere genellikle hiç katılmadığı görülmüştür. Marmara Üniversitesinde Türkçe Öğretmenliği programında öğrenim gören öğretmen adaylarının, Marmara Üniversitesinde Sosyal Bilgiler Öğretmenliği programında öğrenim gören öğretmen adaylarına kıyasla öğrenim gördüğü üniversiteden memnun olmadığı görülmüştür. Marmara Üniversitesinde Sosyal Bilgiler Öğretmenliği programında öğrenim gören öğretmen adaylarının annelerinin, Fırat Üniversitesinde Sosyal Bilgiler Öğretmenliği programında öğrenim gören öğretmen adaylarının annelerine kıyasla daha çok işçi olduğu görülmüştür. Fırat Üniversitesinde Türkçe Öğretmenliği programında öğrenim gören öğretmen adaylarının yabancı dil bilme düzeyinin, Marmara Üniversitesinde Türkçe Öğretmenliği programında öğrenim gören öğretmen adaylarına kıyasla çok az olduğu görülmüştür. Sosyal Bilgiler Öğretmenliği programında öğrenim gören kadın öğretmen adaylarının, erkek öğretmen adaylarına kıyasla televizyonda genellikle dizi-film ve eğlence-magazin programları izlediği görülmüştür. Türkçe Öğretmenliği programında öğrenim gören erkek öğretmen adaylarının, kadın öğretmen adaylarına kıyasla genellikle siyasi kitaplar okuduğu görülmüştür.

Abstract:
Profiles of teacher candidates who will shape the future of the society that we live in are significant indicators that present the level of development  of the current education system and the social structure in short and medium terms. Detailed researches are being made on student lifestyles and profiles in different European countries. For example, organisations such as DSW in Germany, RUI in Italy and OVE in France periodically publish undergraduate/graduate students' profiles, and they also identify students' problems and demands as well. 

     This research aims to analyse overall profile of students who study Social Studies Teaching and Turkish Language Teaching and to provide several contrasts in accordance with the six goals set by the researcher.  The survey created by taking experts' opinion into account has been carried out on 776 teacher candidates who are the 1st, 2nd, 3rd and 4th year students in Social Studies Teaching and Turkish Language Teaching in Firat University and Marmara University. Data from the survey has been individually  controlled and transferred to a SPSS platform, and percentage, frequency and chi square rates have been analysed. In the research  general scanning model has been applied by using maximum variation sampling.

     As a result of this research, it has been found that the teacher candidates in Social Sciences Teaching in Firat University almost never attends to the panels or conferences during the academic year comparing to the teacher candidates in Turkish Language Teaching. It has been seen that the teacher candidates in Turkish Language Teaching in Marmara University are not satisfied with their university as much as the teacher candidates who are studying Social Science Teaching in the same university. It has been seen that mothers of the teacher candidates in Social Sciences Teaching  in Firat University are rather employee comparing to the mothers of the teacher candidates in Turkish Language Teaching. The level of foreign language proficiency of the teacher candidates in Turkish Language Teaching in Firat University  is quite lower than the teacher candidates in Turkish Language Teaching in Marmara University. It has been found that the female teacher candidates who are studying Social Science Teaching in Firat University watch  TV programs such as drama/film or entertainment/magazine  more than the male teacher candidates.  It has been found that the male teacher candidates who are studying Turkish Language Teaching read mostly political books comparing to the female teacher candidates.