Türkiye'de toplumsal eşitsizliklerin kaynağı olarak kurumsal kimlik
Institutional identity as the source of social inequity in Turkey
Yazar: MURAT ÇAĞATAY
Danışman: DOÇ. DR. ALİ ÇAĞLAR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Sosyal Bilimler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Eşitsizlik = Inequality ; Kimlik = Identity ; Kurumsal kimlik = Corporate identity ; Milli kimlik = National identity

Özet:
ÖZET Bu tez çalışmasının temel problemi, modernleşmeci elitler eliyle yaratılan Türkiye Cumhuriyeti Ulusal Kimliği'nin kuruluşundan bugüne kadar olan dönemdeki yapısını incelemek, bu yapının özellikle kamu kurumlarına, dolayısıyla bürokrasiye sağlanmış olan ayrıcalıklar ve imtiyazlardan hareketle bugün neden yetersiz kaldığını ve ne tür sosyal eşitsizliklerin kaynağı olduğunu araştırmaktır. Çalışmada, kimlik, ulusal kimlik, uluslaşma ve sosyal eşitsizlik gibi temel kavramlar tanımlanmış ve bu tanımlardan yola çıkarak Türk ulusal kimliğinin geriplanı, kurgulanış süreci, bu kurguyu yapan ve sürdüren kadrolar ve kuruluşundan bugüne kadar ki süreç işlenmiştir. Bu süreç içerisinde dikkat edilen husus, bir modernleşme vaadi olan Cumhuriyet Kimliği'nin, başlangıçta kimlere neler vaad ettiğini, süreç içerisinde bu vaadlerin ne kadarının ve kimler için yerine getirildiğinin araştırılmasıdır. Buradaki amaç, Cumhuriyet Kimliği'nin vaadleri ve bu vaadleri gerçekleştirme oranına göre vatandaşlar nezdinde yarattığı maddi ve manevi tatminin yeterli olup olmadığının bulunması, bu yeterliliğin toplumun tüm kesimleri için aynı olup olmadığının incelenmesi ve eşitsizlik algısında olan kesimleri için sonucun ne olduğunun bulunabilmesidir. Tüm bu incelemeler sırasında, daha önce benzer çalışmalarda ele alınmamış olan ve Türkiye'de kamu kurumlarında çalışma sonucu elde edilen 'Kurumsal Kimlik' in ve bu kimliğin sağladığı ayrıcalık ve izolasyonun, ulusal kimliğin benimsenmesine ve uluslaşma sürecine etkilerinin değerlendirilmesi önemli bir yer tutmaktadır.Ill Çalışma sonuç olarak, Türk ulusal kimliğinin benimsenmesine ve uluslaşma sürecinin gelişimine katkıda bulunabilmeyi ve bu alandaki literatüre katkı yapmayı amaçlamıştır. Çalışma sonucunda, Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunda tasarlanan ulusal kimliğin, sonraki yıllarda, özellikle Atatürk'ün ölümünden sonra, devlet memurları lehine ve halkın diğer kesimleri aleyhine ayrıcalıklar ve eşitsizlikler yarattığı, bu eşitsizliklerin sağlık, eğitim, karayolu, elektrik, içme suyu gibi hizmetlerden yararlanmada, hem coğrafi olarak hem de devlette çalışmaya bağlı olarak ortaya çıktığı açıkça görülmüştür. Bununla beraber kamu personeline tanınan lojman, sosyal tesis, makam aracı ve bunlar gibi pek çok ayrıcalık, bu haklardan yararlanamayan ve bu eşitsizliğin nedenini, kamu personelinin yaymakla görevli olduğu ulusal kimlik ile bağdaştıran geniş halk kitleleri için ulusal kimliği yereti kadar sahiplenmeme ve alternatif kimlik arayışlarına yönelme olarak ortaya çıkmıştır.

Abstract:
IV ABSTRACT This dissertation aims to explain the key factors of the establishment, development and the current situation of Turkish Republic's national identity, by taking into consideration that the level of acknowledgement among different groups of the Turkish society, due to their chance of enjoying the privileges and the social inequality that those privileges create. Key terms such as identity, national identity, nation building and social inequality were explained. In the light of these explanations, background, fiction process and the cadres that established and proceeded this identity were investigated from the establishment of the Turkish Republic till now. Special attention was paid to find who enjoyed and to which degree of the benefits of the national identity, which was a promise of modernization. The aim of this research is to compare the beginning promises with the current level of satisfaction of the monetary and moral needs of people in order to examine whether this satisfaction level is equal for every group in the society or not. One of the other main point is to find the posssible solutions of the precieved inequality among the social groups. The term 'Institutional Identity' was introduced in this dissertation, which was not used in similar researches. It was used different than institutional stationary or logo's of the private companies but rather an identity gained by working in a state institution in Turkey, which gives privileges and creates an isolated working and living athmosphere for the one who hold it. Having an institutional identity was discussed with its effects on the acknowledgement of the national identity and the process of nation building.The overall aim of this dissertation is to contribute to the acknowledgement of the Turkish national identity and the process of nation building and also to fill the gap in the related literature. The achieved data and findings shows that there is a perception of inequality by the ordinary citizen towards the state officials. The main reasons of this perception is based on the fact that benefiting from social services such as education, health, drinking water and proper roads, changes geographically and due to the affiliation with the state as an official (and worker) or being an ordinary citizen.