Edirne il merkezinde 20-40 yaş arası kadınların meme kanseri risk ve farkındalıklarının değerlendirilmesi
Evaluation of breast cancer risk and awareness of women between 20-40 years in edirne city center
Yazar: FURKAN TAMİN
Danışman: PROF. DR. SERDAR ÖZTORA
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Edirne = Edirne ; Farkındalık = Awareness ; Kadınlar = Women ; Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Risk faktörleri = Risk factors

Özet:
Çalışmamızın amacı Edirne il merkezindeki aile sağlığı merkezlerine kayıtlı 20-40 yaş arası kadınların meme kanseri risk düzeyini belirlemek, meme kanseri ve tarama yöntemleri hakkında bilgi düzeylerini, tutum ve davranışlarını değerlendirmek, farkındalık oluşturmaktır.
Çalışmanın örneklemini Edirne'deki aile sağlığı merkezlerine kayıtlı 20-40 yaş arası 167 kadın oluşturmaktadır.  Veriler 38 sorudan oluşan bir anketle toplanmıştır. Anketin içinde 6 sorudan oluşan meme kanseri değerlendirme formu uygulanmıştır.
Çalışmamıza katılan kadınların yaş ortalaması 30,48±5,47 idi. Katılımcıların %64,7'si evli, %54,5'i üniversite mezunuydu. Katılımcıların %9,8'inde ailesel meme kanseri öyküsü, %1,2'sinde kişisel meme kanseri öyküsü vardı. %47,3'ünün hiç çocuğu yoktu. %9,6'sının menstruasyon başlama yaşı 11 ve altı, %35,9'u şişmandı. Katılımcıların %96,4'ü düşük risk grubundaydı. Kadınların ortalama risk puanı 116,65±49,90 (düşük risk) idi.
Katılımcıların %56,3'ü kendi kendine meme muayenesi yapıyordu. Kendi kendine meme muayenesi yapmayanların büyük bir kısmı bilmediği için yapmadığını belirtti. Kendi kendine meme muayenesi yaparken bir değişiklik fark ettiklerinde %53,9'u genel cerrahi uzmanına başvuracağını belirtti. Katılımcıların %34,1'i klinik meme muayenesi yaptırmıştı ve %72,0'si genel cerrahi uzmanına yaptırmıştı. Klinik meme muayenesi yaptırmayanların %87'3'ü şikayeti olmadığı için yaptırmamıştı. %67,7'sinin mamografi hakkında bilgisi vardı. 
Çalışmamızda 30-39 yaş grubundakilerin, evlilerin, çocuk sahibi olanların, ailesinde meme kanseri öyküsü olanların, geçirilmiş meme rahatsızlığı olanların, orta-yüksek risk düzeyinde olanların ve mamografi hakkında bilgi sahibi olanların kendi kendine meme muayenesi yapma oranları anlamlı yüksekti. 30-39 yaş grubunda olanların, evlilerin, eğitim durumu lise ve altı olanların, çocuk sahibi olanların, geçirilmiş meme rahatsızlığı olanların ve kendi kendine meme muayenesi yapanların klinik meme muayenesi yaptırma oranları anlamlı yüksekti. 
Katılımcıların meme kanseri ve tarama yöntemleri ile ilgili bilgi sorularına verdikleri ortalama doğru yanıt sayısı 13,24±3,58'di. Geçirilmiş meme rahatsızlığı olanların, meme kanseri konusunda eğitim almış olanların, kendi kendine meme muayenesini bilenlerin ve mamografi hakkında bilgi sahibi olanların, kendi kendine meme muayenesi ve klinik meme muayenesi uygulamalarını kullananların ortalama doğru yanıt sayıları anlamlı yüksekti. 
Çalışmamızdan elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde, kadınların meme kanseri alarm bulguları ve tarama yöntemleri hakkında yeterli bilgiye sahip olmadıkları, tarama yöntemlerini uygulamada yetersiz oldukları görülmüştür. Hastalarla ilk temas noktası olan aile hekimleri başta olmak üzere kadınlara düzenli ve belli aralıklarla eğitimler verilmeli, farkındalıkları arttırılmalı ve bilgilerinin kalıcı olması sağlanarak tarama yöntemlerini kullanmaları için teşvik edilmelidir.

Abstract:
The aim of our study is to determine the level of breast cancer risk among women between the ages of 20 and 40 registered at family health centers in Edirne province, to assess their attitudes and behaviours and to create awareness about breast cancer and methods of scanning.
167 women between the ages of 20 and 40 are registered at family health centres in Edirne as an example of this study. The data are collected by a survey of 38 questions. A breast cancer assessment form consisting of six questions was applied in the survey.
The average age of women participating in our study were 30.48±5.47. The rate of participants who are married were 64,7% and who are university graduates were 54,5%. The rate of participants who had a familial history of breast cancer were 9.8%, who had a history of breast cancer were 1.2%, who had no children were 47.3%, who had 11 years old or younger of menstruation were 9.6%, who are obese were 35.9%. The rate of participants who are in the low-risk group were 96.4%. The average risk score for women was 116.65±49.90 (low risk).
The rate of participants who were performing self-examination were 56.3%. most of those who have not performed any self-examination stated that they were not doing it because they did not know how. When performing a breast examination, 53.9% stated that they would seek a general surgeon when they noticed a change during examination. The rate of participants who had a clinical breast exam were 34.1% and who had a breast exam by a general surgeon were 72.0%. 87.3% of those who didn't have a clinical breast exam  said they didn't get it because they didn't have a complaint. The rate of participants who knew about mammography were 67.7%.
Breast self-examination rates were significantly higher for the 30-39 age group, the married, the children, the family with a history of breast cancer, those with a history of breast cancer, those with a mid-high-risk breast disease, and those with knowledge of mammography were significant. Clinical breast examination rates were significantly higher for those who aged 30-39, married, high school degree or less, has children, history of breast disease and self examined women.
The average number of correct answers given by participants to questions about breast cancer and scanning methods was 13.24± 3.58. The average number of correct responses for those who history of breast disease, those who received an education on breast cancer, those who knew about breast self-examination and those who had knowledge of breast self-examination and clinical breast examination applications was significant.
İt has been shown that women do not have sufficient knowledge of breast cancer  signs and screening methods, and are inadequate to apply their screening methods. Women, especially family doctors, who are the first point of contact with patients, should be given regular and specific training, awareness-raising and encouraged to use screening methods by ensuring that their information is permanent.