Böbrek hastalarının nakil sonrası süreçlerine uyumlarında danışmanlık vermenin etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of efficiency of giving counselling in the post-operation adaptation process of individuals who had kidney patients
Yazar: GÜL ERGÜN
Danışman: PROF. DR. GÜLTEN ÖZALTIN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Nefroloji = Nephrology ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Böbrek = Kidney ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Danışma hizmetleri = Reference services ; Danışmanlık = Consulting ; Danışmanlık hizmetleri = Consulting services ; Hemşirelik = Nursing ; Uyum = Adaptation ; Uyum süreci = Adaptation process

Özet:
Bu araştırma, böbrek nakli olan bireylere operasyon öncesinden başlayarak nakil sonu 1. aya kadar verilen danışmanlık hizmetinin nakil sonrası süreçlerine uyumları üzerine etkisini belirlemek amacıyla deneysel olarak yapılmıştır.Araştırmanın evrenini, bir üniversite hastanesinin organ nakli ünitesinde Temmuz 2009 ile Ekim 2010 tarihleri arasında böbrek nakli olan 417 hasta oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise ?Basit Rastgele Örnekleme? yöntemi ile seçilen 74 (37 kontrol, 37 deney) kişi oluşturmuştur.Araştırmada deney grubu ile nakil öncesinden başlayan, taburculuk sonrası 6. ayı da kapsayan 12 görüşme yapılmıştır.Araştırma verileri, böbrek nakli sonrası 1, 3 ve 6. ayda Kişisel Bilgi Formu, Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri, Beck Depresyon Envanteri, Yaşam Kalitesi Ölçeği ve Psikososyal Uyum-Özbildirim Ölçeği kullanılarak toplanmıştır.Araştırmanın verileri bilgisayar ortamında değerlendirilmiştir. Sosyodemografik özelliklerin değerlendirilmesinde Ki-kare testi, deney ve kontrol grubu arasındaki farkların ve ölçeklerin puan ortalamalarının değerlendirilmesinde Student t testi, ölçek puanlarının 1, 3 ve 6. aydaki değişimlerinin incelenmesinde Tekrarlı Ölçümlerde Anova testi kullanılmıştır.Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre; 1, 3 ve 6. ayda yapılan kontrollerde yaşam kalitesi puanının deney grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı farkla yüksek olduğu bulunmuştur. Deney grubundaki bireylerin sürekli kaygı envanteri puanının kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı farkla daha düşük olduğu, durumluk kaygı envanter puanlarının ise deney grubunda 3 ve 6. ayda istatistiksel olarak anlamlı farkla düşük olduğu saptanmıştır.Sonuç olarak; çalışmada deney grubunda danışmanlık hizmeti verilen hastaların depresif belirtilerinin uzun dönemde azaldığı, durumluk ve sürekli kaygı düzeylerinin düştüğü, psikososyal uyum ve yaşam kalitesinin arttığı belirlenmiştir.

Abstract:
This research was conducted experientially in order to determine the effect of consultancy service given to individuals, who had kidney transplant, from the pre-operation process until the first month after transplantation in the post-operation adaptation process.The population was constituted of 417 patients of a university hospital?s transplantation unit who had kidney transplant between the dates of July 2009 and October 2010. The sample was constituted of 74 persons (37 control, 37 experiment) chosen by using ?Simple Random Sampling? method.In this research, 12 interviews, beginning in the pre-operation process and including the sixth month after discharge from hospital, have been done with the experiment group.Survey data were collected by using Personal Information Form, State-Trait Anxiety Inventory, Beck Depression Inventory, Quality of Life Scale and Psychosocial Adjustment to Illness Scale in the 1st, 3rd and 6th months of post-operation.Survey data were evaluated in computer environment. In the evaluation of sociodemographic variables, Chi-Square Test, in the evaluation of differences between experiment and control groups and point average of scales, Student t test, and in the inquisition of the scale points? change in the 1st, 3rd and 6th months in the repetitive measurements Anova test were used.According to the results of this study, in the controls that are made in the 1st, 3rd and 6th months, it was seen that quality of life points were statistically relatively higher in the control group when compared to the experimental group.In conclusion, it was determined in this study that depressive disorder symptoms of the patients, to whom consultancy service was given, decrease in the long term; state-trait anxiety levels drop away and also psychosocial adaptation and life quality levels increase.