Kızıldağ (Hatay) ofiyoliti volkanik  kayaçların petrografisi ve jeokimyası
The petrography and geochemistry of volcanic rocks of the Kizildag (Hatay) ophiolite
Yazar: ZEHRA GÜZELMANSUR
Danışman: DOÇ. DR. UTKU BAĞCI
Mersin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Kızıldağ ofiyoliti güney Türkiye'de en iyi korunmuş ofiyolitik masiflerden birisi olup tabandan tavana doğru (tektonitler, ultramafik-mafik kümülatlar, izotrop gabro, levha dayk kompleksi, plajiyogranit, volkanikler ve örtü sedimanları) tam bir istif sunmaktadır. Volkanik kayaçlar Kömürçukuru-Tahtaköprü ve Altınözü yolu üzeri Habin Neccar Dağı eteklerinde yüzeylenme göstermekte, çok ayrışmış olup ayrışma yastık debili olup, küresel, yassılaşmış ve uzamış oval şekillerde gözlenmektedir. Afanitik doku sunan volkanik kayaçlar mikroskobik olarak bazalt olarak tanımlanmış, intersertal doku göstermekte klinopiroksen ve plajiyoklaz minerallerinden oluşmaktadır. İkincil mineral olarak kalsit, klorit içermektedir. Volkanik kayaçların ana ve iz element kimyası dalma-batma zonu üstü ofiyolitler ile uyumludur. Kondrite göre normalize edilmiş nadir toprak elementler (REE) desenleri magma kaynağının ada yayı toleyitik (IAT) ve boninitik karakterde olduğunu göstermektedir.  Hem ada yayı toleyitik, hem de boninitik karakterdeki magma kaynağının varlığı, ofiyolitin yitim ile ilişkili (SSZ) yay önü tektonik ortamda oluştuğuna işaret etmektedir.  Tüm bu veriler Kızıldağ ofiyolitine ait volkanik kayaçların yitim zonu üstü tektonik ortamda oluştuğu ve Geç Kretase döneminde Neotetis okyanusal baseninin güney kolundan türeyerek Arap levhasının pasif kıta kenarına yerleştiği önerilmektedir.

Abstract:
The Kizildag ophiolite is one of the best preserved Neotethyan ophiolites in southern Turkey and displays a well-preserved ophiolite pseudostratigraphy in an ascending order: mantle tectonites, ultramafic-mafic cumulates, isotropic gabbros, sheeted dike complex, plagiogranite extrusives and associated sediments. The volcanic rocks crop out Kömürçukuru-Tahtaköprü area and on the slopes of Habin Neccar Mountain on the Altınözü road, it is very weathered, the weathering is pillow flow, and is observed in spherical, flattened and elongated oval shapes.  Volcanic rocks presenting an aphanitic texture are microscopically defined as basalt, showing intersertal texture and consist of clinopyroxenes and plagioclases. It contains calcite and chlorite as the secondary mineral.  Major and trace element chemistry of volcanic rocks is compatible with subduction zone supra ophiolites. Rare earth elements (REE) patterns normalized to chondrite show that the magma source is island arc tholeiitic (IAT) and boninitic in character. The existence of both island arc tholeiitic and boninitic magma sources indicates that ophiolite was formed in subduction-related (SSZ) fore-arc tectonic environment. All these data suggest that the volcanic rocks of the Kızıldağ ophiolite formed in the tectonic environment above the subduction zone and originated from the southern branch of the Neotethys oceanic basin in the Late Cretaceous period and settled on the passive continental margin of the Arabian plate.