Halk eğitim kursiyerlerinin rekreasyon farkındalık, serbest zaman doyum ve mental iyi oluş düzeylerinin incelenmesi
Reviewing recreation awareness, leisure time satisfaction and mental well-being levels of public education trainees
Yazar: SEHER BÜŞRA ALTUNTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ZEKİYE BAŞARAN
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Spor = Sports
Dizin: Farkındalık = Awareness ; Halk eğitim merkezleri = Public education centres ; Halk eğitimi = Public education ; Kursiyerler = Trainees ; Mental iyi oluş = Mental well-being ; Rekreasyon = Recreation ; Rekreasyonel aktiviteler = Recreational activities ; Serbest zaman doyumu = Leisure time satisfaction ; Serbest zaman eğitimi = Leisure education ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı; Halk eğitim merkezi kursiyerlerinin katıldıkları
rekreatif etkinliklerin sağladığı faydalar hakkındaki farkındalık düzeylerini,
katıldıkları etkinliklerden aldıkları doyum düzeyi ve bu etkinliklerin mental iyi oluş
düzeyleri üzerindeki etkisini incelemektir.
Yöntem: Araştırmanın örneklem grubunu İzmit Halk Eğitim Merkezi'nde çeşitli
kurslara gitmekte olan 470 kadın kursiyer oluşturmaktadır. Katılımcılara kolayda
örneklem metoduyla ulaşılmıştır. Verilerin bir kısmı yüz yüze, bir kısmı Google
Formlar aracılığıyla elde edilmiştir. Veri toplama aracı olarak araştırmacılar
tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu, Rekreasyon Farkındalık Ölçeği, Serbest
Zaman Doyum Ölçeği ve Mental İyi Oluş Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde
SPSS 25.0 paket programı kullanılmıştır. Analizlerde anlamlılık düzeyi p<0,05
olarak kabul edilmiştir. Testlerden ikili karşılaştırmalarda Mann-Whitney U Testi,
çoklu karşılaştırmalarda Kruskal-Wallis testi kullanılmıştır. İki değişken arasındaki
ilişkiyi incelemek için Spearman's korelasyon testi uygulanmıştır.
Bulgular: Araştırmadan edinilen bulgulara göre; eğitim durumu ve meslek
gruplarına göre dağılım incelendiğinde, 71'i (%15,1) ilköğretim, 49'u (%10,4)
ortaöğretim, 198'i (%42,1) lise, 134'ü (%28,5) lisans, 18'i (%3,8) lisansüstü eğitim
düzeyinde olup, 264'ü (%56,2) ev hanımı, 60'ı (%12,8) kamu sektörü, 65'i (%13,8)
özel sektör, 9'u (%1,9) esnaf/serbest meslek, 40'ı (%8,5) emekli, 8'i (%1,7)
çalışmamakta ve 24'ü (%5,1) öğrencidir. Katıldıkları kursa göre dağılım
incelendiğinde, 165'i (%35,1) el sanatları, 19'u (%4,0) resim, 14'ü (%3,0) müzik,
132'si (%28,1) spor, 140'ı (%29,8) birden fazla kursa katılmaktadır.
Sonuç: Katılımcıların yaş değişkenine göre mental iyi oluş puanlarının
karşılaştırılmasında istatistik olarak genç yaş gruplarının lehine anlamlı fark tespit
edilmiştir. Eğitim değişkenine göre rekreasyon farkındalık ölçeği haz/eğlence alt
boyutunda eğitim düzeyi yüksek olanlar lehine ve serbest zaman doyum ölçeği
toplam, psikolojik, sosyal, ve estetik alt boyutlarında eğitim düzeyi düşük k olanlar
lehine anlamlı farklar belirlenmiştir. Serbest zaman doyum ölçeği puan
ortalamalarının meslek grubu değişkenine göre karşılaştırılmasında serbest zaman
doyum sosyal alt boyutunda öğrenciler lehine istatistiksel olarak anlamlı fark
saptanmıştır. Mental iyi oluş, rekreasyon farkındalık ve serbest zaman doyum
arasında ilişkiye bakıldığında; mental iyi oluş puan ortalamaları ile serbest zaman
doyum puan ortalamaları arasında negatif yönlü düşük düzeyde, rekreasyon
farkındalık puan ortalamaları ile serbest zaman doyum puan ortalamaları arasında
pozitif yönlü orta düzeyde istatistiki olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. Katılımcıların
rekreasyon farkındalık düzeyleri arttıkça serbest zaman doyumları da artmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Rekreasyon Farkındalık, Serbest Zaman Doyum, Mental İyi Oluş

Abstract:
Purpose: The purpose of this study was to review the awareness levels of trainees in
public education center regarding the benefits of recreational activities, the level of
satisfaction with activities, and the effect of these activities on their mental wellbeing.
Method: 470 female trainees attending various courses in İzmit Public Education
Center comprised the research sample group. Participants were reached by
convenience sampling method. A part of the data was obtained face-to-face and some
through Google Forms. A part of the data was obtained face-to-face and some
through Google Forms. The personal Information Form, Recreation Awareness
Scale, Leisure Time Satisfaction Scale, and Mental Well-Being Scale that were
developed by researchers were used as data collection tools. SPSS 25.0 packaged
software analyzed the data. The level of significance in the analysis was accepted as
p<0.05. Mann-Whitney U Test was used for pairwise comparisons while we utilized
the Kruskal-Wallis test for multiple comparisons.
Findings: According to the findings, we can say when the distribution by education
level and occupational groups is examined that 71 (15.1%) of participants are at
primary school, 49 (10.4%) of them are at secondary school, 198 (42.1%) of them
are at high school, 134 (28.5%) of them are at undergraduate and finally, 18 (3.8%)
of them are at the graduate level. Again, 264 (56.2%) of them are housewives, 60
(12.8%) of them are in the public sector, 65 (13.8%) of them are in the private sector,
9 (1.9%) of them are tradesmen/self-employed, 40 (8.5%) of them are retired, 8
(1.7%) of them are not working and finally, 24 (5.1%) of them are students.
Conclusion: A statistically significant difference was found in favor of the younger
age groups regarding the comparison of mental well-being scores of the participants
according to the age variable. Significant differences were observed in favor of those
with higher education levels in the pleasure/entertainment sub-dimension of the
recreation awareness scale and also in favor of those with low education levels
regarding leisure time satisfaction scale total, psychological, social, and aesthetic
sub-dimensions according to the education variable. A statistically significant
difference was found in favor of the students in the social sub-dimension of leisure
satisfaction In the comparison of the mean scores of the leisure satisfaction scale
according to the occupational group variable. It can also be said regarding the
relationship between mental well-being, recreation awareness, and leisure
satisfaction that there is a negatively directed and low level of the statistically
significant relationship between mean scores of mental well-being and mean scores
of leisure time satisfaction while there is a moderately positive relationship between
mean scores of recreation awareness and mean scores of leisure satisfaction. As the
recreational awareness levels of the participants increase, their leisure time
satisfaction increases at the same time.

Keywords: Recreation Awareness, Leisure Time Satisfaction, Mental Well-Being