Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde dinleme becerisi için metin uyarlama
Text adaptation for listening skill in teaching Turkish as a foreign language
Yazar: SAMET ERİŞKİN
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA UZDU YILDIZ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil bilim = Linguistics ; Dil öğretimi = Language teaching ; Dinleme becerisi = Listening skill ; Metin uyarlama = Text adaptation ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil = Foreign language ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching

Özet:
Yabancı dil öğretiminde hem öğrenici, hem de öğreticiler açısından özgün metinler büyük bir öneme sahiptir ve sıklıkla kullanılmaktadır. Birçok katkı sunmalarına karşın gereksinimleri tam olarak karşılayamadıkları durumlarda olumsuz yönlerini azaltıp avantajlı yönlerini artırmak için özgün metinler üzerinde metin uyarlama işlemleri uygulanmakta, bu sayede onlardan elde edilen verim artırılabilmektedir. Alanyazın taramalarında, yabancı dil öğretiminde yer verilen özgün metinlerin çok büyük bir oranda yalnızca okuma becerisi için uyarlandığı ve dinleme becerisinin genellikle ihmal edilmiş olduğu gözlemlenmektedir. Bu çalışmada, dinleme ve okuma becerileri kapsamlı biçimde karşılaştırılmış, metin uyarlama aşamaları ayrıntılı olarak incelenmiş ve Türkiye'nin en önemli yazarlarından biri olan Sabahattin Ali'nin Sırça Köşk ve Beyaz Bir Gemi adlı iki öyküsü A2 ve B2 dil düzeylerindeki yabancı dil olarak Türkçe öğrenicileri için uyarlanmıştır. Krashen'in anlaşılır girdi kuramı ile birlikte bazı önemli araştırmacıların etkinliği kanıtlanmış önerilerinden de yararlanılan uyarlama işlemleri, yabancı dil olarak Türkçe öğreticilerinin de yararlanabilmeleri amacıyla ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Çalışmanın sonunda üretilen bütün uyarlanmış metinler öğrenicilerin ve öğreticilerin yararlanabilecekleri biçimde hizmete sunulmuştur.

Abstract:
In foreign language teaching, authentic texts are of great importance for both learners and teachers and are frequently used. In cases where they don't fully meet the requirements despite their many contributions, text adaptation processes are applied on the authentic texts in order to reduce their negative qualities and increase their advantageous aspects, thus increasing the efficiency obtained from them. In the literature reviews, it is observed that the authentic texts used in foreign language teaching are mostly adapted for reading skills, while listening skills are generally neglected. In this study, listening and reading skills were comprehensively compared, the stages of text adaptation were examined in detail, and two stories of Sabahattin Ali, named Sırça Köşk (Glass Palace) and Beyaz Bir Gemi (A White Ship), were adapted for learners of Turkish as a foreign language at A2 and B2 language levels. Adaptation processes, which benefit from Krashen's comprehensible input theory and the proven recommendations of some important researchers, are explained in detail so that Turkish as a foreign language teachers may also benefit. All adapted texts produced at the end of the study were put into service in a way that learners and instructors can benefit from.