Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servis'inde akut pulmoner tromboemboli tanısı alan hastaların geriye dönük analizi
Acute pulmonary disease in Muğla Training and Research Hospital Emergency Service retrospective analysis of patients diagnosed with thromboembolism
Yazar: AHMET AKSAKAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET DEMİR
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Emboli ve tromboz = Embolism and thrombosis ; Mortalite = Mortality ; Muğla = Muğla ; Pulmoner emboli = Pulmonary embolism ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Tromboembolizm = Thromboembolism ; Venöz tromboz = Venous thrombosis

Özet:
Amaç: Akut pulmoner tromboemboli (PTE) için klinik özellikler ile laboratuvar 
parametrelerinden üretilmiş prognostik göstergeler ve risk sınıflamaları 
tanımlanmıştır. Doğru risk sınıflaması, uygun tedaviyi belirlemede ve tedavinin neden 
olabileceği komplikasyonların en aza indirilmesinde çok önemlidir. Bu çalışmada acil 
serviste PTE tanısı konulan olguların incelenmesi, acil servis başvuruları sırasında 
tespit edilebilen faktörlerin prognoza etkisini araştırmak ve akut PTE yönetimindeki 
bazı risk sınıflama modellerinin [Avrupa Kardiyoloji Derneği (ESC) 2019 Akut 
Pulmoner Emboli Kılavuzu'nun önerdiği risk sınıflama algoritması (2019 ESC 
modeli), modifiye FAST skoru, Bova skoru] mortaliteyi öngörme performansını 
karşılaştırmak amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışma 1 Ocak 2018-1 Ocak 2021 tarihleri 
arasında Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi Erişkin Acil Servis'ine başvuran ve 
acil serviste PTE tanısı alan hastaları kapsamaktadır. Çalışmaya dahil edilen tüm 
olguların sosyodemografik özellikleri, klinik özellikleri, görüntüleme yöntemleri ve 
sonuçları, laboratuvar parametreleri gibi veriler, hastane kayıt sistemi, muayene 
dosyaları, konsültasyon notları ve epikrizler incelenerek oluşturuldu. Mortalite ve 
prognozu tahmin etmede kullanılan, 2019 ESC modeli, Bova ve modifiye FAST
skorları her olgu için kaydedildi.
Bulgular: Akut PTE tanısı kesinleşen 85'i kadın (%51.2) olan toplam 166 olgu 
çalışmaya dahil edilmiştir. 20 olgunun (%12) acil servis başvurusundan itibaren 30 
gün içinde hayatını yitirdiği, 146 olgunun (%88) ise yaşadığı tespit edildi. Bova skoru 
>4 puan kesme değeri alındığında mortalite tahmini açısından sensivitesi %84.1, 
spesifitesi %58 ve eğri altındaki alan (EAA) değeri 0.797 bulunmuştur. Modifiye 
FAST skoru ≥3 kesme değeri alındığında mortalite tahmini açısından sensivitesi 
%80.2, spesifitesi %61 ve EAA değeri 0.775'dir. 2019 ESC modelinin mortaliteyi 
tahmin etmede, sensivitesi %85.2, spesifitesi %68.2 ve EAA değeri 0.776'dır. Bova 
skoru >4 puanlı kesme değeriyle orta yüksek riskli grupta olanlar düşük riskli olanlara 
göre anlamlı derecede daha yüksek mortalite oranlarına sahipti (Log-rank testi= 
21.321; P <0.001). 2019 ESC modeli (Log-rank testi = 21.065; P <0.001) ve modifiye
FAST skoru (Log-rank testi = 12.109; P <0.001) ile tespit edilen orta yüksek riskli 
olguların mortalite oranı, düşük riskli olgulara göre daha yüksekti.
Sonuç: 71 yaşın üzerinde olmak, immobilizasyon, plazma laktat düzeyinin 2.1 
mmol/L' den fazla olması ve mekanik ventilatör ihtiyacının olması PTE'de erken 
mortalite için bağımsız risk faktörleridir. Bova skorunun mortaliteyi öngörme 
performansı 2019 ESC modeliyle eşdeğer bulduk. Bova ve modifiye FAST skoru acil 
hekimlerinin orta-yüksek riskli hastaları kolayca belirlemelerine yardımcı olabilir.

Abstract:
Objectives: Clinical features of acute pulmonary thromboembolism (PTE) together 
with prognostic predictors and risk stratifications derived from laboratory parameters 
have been identified. Accurate risk stratifications is essential for determining the 
appropriate treatment and minimizing possible complications (related to the 
treatment). The aim of this study is to analyze the cases with acute PTE diagnosis that 
are confirmed in the emergency department (ED); investigate the influence of the 
factors, which were detected in the course of their admittance to the ED, over the 
prognosis and to compare the mortality prediction performances of certain risk 
stratification models regarding the management of acute PTE, such as the risk 
stratification algorithm proposed in 2019 European Society of Cardiology (ESC) 
Guidelines for Acute Pulmonary Embolism (2019 ESC model), the modified FAST 
score and the Bova score.
Materials and Methods: This retrospective study is performed for the patients who 
were admitted to the Muğla Training and Research Hospital Adult Emergency 
Department and were diagnosed with PTE in the ED between 01.01.2018 and 
01.01.2021. The data concerning the cases, namely sociodemographic factors, clinical 
features, imaging methods and their results, laboratory parameters, evaluated in this 
study were derived via thorough inspections of the patient registration system, medical 
examination files, consultation papers and epicrises. The 2019 ESC model, the 
modified FAST and the Bova scores which were utilized for predicting the mortality 
and the prognosis of each case were reported. 
Results: A total of 166 cases, of which 85 (51.2%) are female, with confirmed acute 
PTE diagnosis were included in this study. It was recorded that 20 of these cases (12%) 
died within 30 days from their admittance to ED and 146 cases (88%) remained. A 
cut-off value of >4 points for Bova score in terms of predicting mortality yielded a 
sensitivity of 84.1%, a specificity of 58% and an area under the curve (AUC) value of 
0.797. A cut-off value of >3 points for modified FAST score in terms of predicting 
mortality yielded a sensitivity of 80.2%, a specificity of 61% and an AUC value of 
0.775. The 2019 ESC model in terms of predicting mortality yielded a sensitivity of 
85.2%, a specificity of 68.2% and an AUC value of 0.776. Having a cut-off value of
>4 points for the Bova score, intermediate-high-risk patients had significantly higher 
mortality rates than low-risk patients (Log-rank test= 21.321; P <0.001). The mortality 
rates of the intermediate-high-risk cases determined via the 2019 ESC model (Logrank test = 21.065; P <0.001) and the modified FAST score (Log-rank test = 12.109;
P <0.001) were higher than of those with low-risk.
Conclusion: To be over the age of 71, immobilization, to have a plasma lactate level 
higher than 2.1 mmol/L and to receive mechanical ventilation are independent risk 
factors of early mortality in PTE. The prediction performance of the Bova Score for 
mortality was obtained to be equivalent to that of 2019 ESC model. Bova and modified 
FAST scores may prove to be instrumental to emergency physicians in detecting the 
intermediate-high-risk patients.