Tarihi yarımada Hanlar bölgesi Caferiye Han koruma önerisi
Conservation proposal for Caferiye Inn located in the Historical peninsula Inns zone
Yazar: EMİNE GÜLŞAH YETGİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEVLÜDE KAPTI
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Restorasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Tez kapsamında öncelikle, yapının tarihi ve inşa edildiği dönemdeki koşulları ile yapının içerisinde bulunduğu Hanlar Bölgesi'nin konumu, tarihsel gelişimi ve ticari yönden önemi üzerine çalışmalar yapılmıştır.
İstanbul İli, Fatih İlçesi, Beyazıt Semti, Mercan Mahallesi, Mercan Caddesi'nde bulunan hanın, kitabesinde 1888 tarihi yazmaktadır. Yapı,  İran'dan İstanbul'a göç eden tüccar Ali Ekber Karadağlı tarafından yaptırılmıştır. 
Yapının tarihsel süreci ve geçirdiği evreleri görmek için farklı dönemlere ait hava fotoğrafları, haritalar, ticaret yıllıkları incelenmiştir. Kaynaklardan, yapının yıllar boyunca terzi, komisyoncu, parfümerici gibi farklı ticari işlevlere ev sahipliği yaptığı öğrenilmektedir.
Yapı, günümüzde tekstil ürünlerinin satıldığı ve atölyelerin bulunduğu bir han olup özgün işlevine uygun olarak kullanılmaktadır. 20. yüzyıl başında çıkarılan bir ticaret yıllığında adı geçen han, İstanbul Fatih bölgesinde bakımsızlık ve bazı tahribatlara rağmen özgün plan şemasını, yapı elemanları ve malzemelerini koruyarak günümüze kadar ulaşan önemli bir örnektir.
Yapının plan özellikleri, cephe özellikleri, taşıyıcı sistem özellikleri, örtü sistemi, mimari elemanları gibi tüm mimari özellikleri detaylı olarak incelenmiştir. Hanın geleneksel avlulu planı, 19. yüzyıl mimari üslubu ve teknolojisi ile inşa edilmiştir. Caferiye Han nitelikli taş işçiliği, özenli cephe düzenleri ve döneminin teknolojisini yansıtan yapı elemanları ile özgün bir yapı olarak nitelendirilebilir. 
Yapılan araştırmaların ve yapı üzerinde tespit edilen izlerin değerlendirilmesi sonucunda, yapının uğradığı bozulmalar tespit edilerek özgün haline yönelik çıkarımlarda bulunulmuştur. Yapı, plan şemasını büyük oranda korumasına rağmen mekânsal olarak bir takım bozulmalara maruz kalmıştır. 
Yapılan tüm tespitler ve değerlendirmelerden elde edilen sonuçlar doğrultusunda restitüsyon önerisinde bulunulmuştur. Önerilen restitüsyon projesinde, yapının ilk yapıldığı tarihte sahip olduğu plan şeması, cephe düzeni ve taşıyıcı sistem özellikleri korunmaya çalışılmıştır. 
Yapı üzerindeki izler doğrultusunda özgünden uzaklaşmayarak mevcut fonksiyonunu koruyan bir restorasyon projesi hazırlanmıştır. Yapılan restorasyon projesi ile yapının özgün unsur ve işlevinin kaybedilmeden korunabilmesi hedeflenmektedir.
Caferiye Han, yapıldığı dönemdeki işlevini korumakta ve 19. yüzyılda yapılmış açık avlulu yapı örneği olarak nitelendirilmektedir. Yapım teknikleri ve bezeme bakımından döneminin karakteristik özelliklerini taşıyan Caferiye Han'ın restorasyonunu ve yeniden kullanımını içeren bu tez, yapının gelecek kuşaklara aktarılabilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.

Abstract:
Within the scope of the thesis first, studies have been conducted on the building's history and the conditions of the construction era with location, historical development of Inns Zone in which the building is situated, its importance in respect of commerce and conservation decisions that affect the zone.
The date of 1888 has been written on the legend of the inn which is located in Istanbul Province, Fatih District, Beyazıt Precinct, Mercan Quarter, Mercan Avenue. The building has been constructed by Ali Ekber Karadağlı, a merchant immigrated from Iran to Istanbul. 
Aerial photos, maps, commerical yearbooks from different periods have been examined to be able to see the historical process and the stages passed by the building. It İs learned from the resources that the building has been used for different commercial function such as tailor, commissioner, perfumery shop.
At the present time, the building is an inn in which textile products are sold and workshops are situated, and it is used in compliance with its original function. This inn, which was referred in a commercial yearbook published in the beginning of 20th century, is an important example that could achieve to reach up to the present by conserving its unique plan scheme, construction elements and materials in spite of some damages and neglects in the Fatih region.
All architectural features of the building such as plan properties, frontal properties, bearing system properties, covering system, architectural elements have been examined in detail. The traditional courtyard plan of the inn has been constructed with 19th century architectural style and technology. It can be qualified as a unique building with its stone masonry in the nature of Caferiye Inn, elaborate frontal layouts and structural elements reminiscent of that era's technology.
These researches and studies contucted, have inferred that the deteriorations suffered by the building and on its unique manner as a result of the evaluation of the traces detected on the building. The building has been exposed to certain spatial deteriorations despite largely maintaining its plan scheme.
Restitution proposals have been put forward in line with the conclusions obtained from all these detections and evaluations. In the proposed restitution project, a great effort has been put for conservation of the building's plan scheme, frontal layout and bearing system properties as of the first construction date.
A restoration project, adhering to the current function and not leaving the orginal in accordance with the traces on the buiilding, has been drawn up. With this restoration project, it is aimed to conserve the building without losing its orginal element and function.
Caferiye Inn, which is a quite interesting example in respect of being the one example with open courtyard constructed in 19th century, is particulary an attractive example also in respect of maintaining its function of that period it was built. This thesis, which covers the re-use and resemblance, is of great importance in terms of carrying the building into future generations.