İlköğretim öğrencilerinin psikolojik uyumlarının incelenmesi: Süleymaniye il örneği
Examination of psychological adjustment of primary school students: Suleymaniye province case
Yazar: HIMDAD ALİ HASSAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NECDET TAŞKIN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Irak-Süleymaniye = Iraq-Sulaymaniyah ; Psikolojik uyum = Psychological adjustment ; Uyum = Adjustment ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu araştırma, Kuzey Irak Bölgesel Yönetimindeki ilköğretim okullarında okuyan öğrencilerin psikolojik uyumlarının ne olduğunu ve psikolojik uyumlarının devam ettikleri okul türü, cinsiyet, yaş, anne ve babanın öğrenim düzeyi, anne ve babanın çalışma durumu ve ailenin aylık geliri değişkenlerine göre farklılık olup olmadığını ortaya koymayı amaçlamaktadır.  
Betimsel tarama modelinde gerçekleştirilen bu araştırmanın örneklemini Irak'ın Süleymaniye kentinin ilköğretim okullarında 2015- 2016 akademik yılında öğrenim gören ve uygun örnekleme yöntemiyle seçilen 12-14 yaş arası 260 öğrenci oluşturmaktadır. Nicel veri toplama araçlarının kullanıldığı bu araştırmada veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından öğrencilerin sosyo-demografik bilgilerini elde etmeye yönelik hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ve öğrencilerin psikolojik uyumlarını tespit etmek amacıyla yine araştırmacı tarafından geliştirilen 28 madde ve üç faktörden oluşan likert tipi İlköğretim Öğrencileri Psikolojik Uyum Ölçeği kullanılmıştır. 
Araştırma sonucunda elde eilen verilerin analizinde yüzde, frekans, ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum değerler, açımlayıcı faktör analizi, güvenirlik testi, varyans, parametrik testlerden t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve homojenite testi ile post-hoc testlerinden Tukey testi kullanılmıştır. 
	Araştırmada elde edilen sonuçlar şu şekildedir: 
Bulgular, İlköğretim Öğrencileri Psikolojik Uyum Ölçeğinin güvenirliği yüksek, geçerli bir test olduğunu göstermektedir. Elde edilen veriler, hem ölçeğin toplam puan ortalamaları düzeyinde hem de her bir alt ölçeğin ortalama puanları düzeyinde öğrencilerin psikolojik uyumlarının iyi düzeyde olduğunu göstermektedir. İlköğretim öğrencilerinin cinsiyetleri ile psikolojik uyumları arasında anlamlı bir farklılık bulunmaktadır. Sözkonusu farklılığın kızların lehine olduğu görülmektedir. Öğrencilerin psikolojik uyumları ile yaşları arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Yaş küçüldükçe öğrencilerin psikolojik uyum ölçeği puanlarında aldıkları puan artmaktadır. Bulgular, hem babaların hem de annelerin öğrenim durumlarının öğrecilerin psikolojik uyumlarını etkileyen bir değişken olmadığını göstermektedir. Benzer şekilde ilköğretim öğrencilerinin devam ettikleri okul türü ile psikolojik uyumları arasında anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır. Elde edilen veriler, ailelerinin aylık gelir durumlarının öğrecilerin psikolojik uyumlarını etkileyen bir değişken olmadığını göstermektedir. Ekonomik sıkıntıların öğrencilerin psikoljik uyumları üzerinde olumsuz bir etkisinin olmadığının bulgulanması dikkat çekici ve önemlidir.

Abstract:
This research, aims to figure out psychological adjustment level of primary education students in North Iraq Regional Governance and whether psychological adjustments of students differ from according to school type, gender, age, the education level of parents, the employment situation of parents, monthly income of family. 
	Having carried about with descriptive survey model, the sample of this research is 260 primary school students who are age of 12-14 studying at primary schools in Suleymaniye city of Iraq in 2015-2016 academic year and are selected appropriate sampling method. In this study quantitative data tools are used and Personal Information Form created by researcher is used to gather socio-demographic information of students and Primary Student Psychological Adjustment Scale again created by researcher that is a likert scale and consisted of 28 items and three factors to determine psychological adjustment of students. 
	At the end of research, percentage, frequency, mean, standard deviation, minimum and maximum values, descriptive factor analysis, reliability test, variance, of parametric tests t-test, one way variance analysis (ANOVA) and homogeneity test and of post-hoc tests Tukey test are used in the analysis of obtained data. 
	The results obtained in the research are as follows: Findings, reliability of Primary Student Psychological Adjustment Scale is high, and it shows that it is a valid test. Obtained data show that psychological adjustment of students are on acceptable level according to both on level of total points of scale and on level of total points of a subscale. There is a meaningful difference between gender and psychological adjustment of primary school students. It seems that the difference is in favor of girls. A statistically meaningful relationship is found between age and psychological adjustment of primary school students. As the age decreases, the score of students' scores on psychological adjustment scale    increases. Findings show that the learning status of both fathers and mothers is not a variable that influences students' psychological adjustment . Similarly, there is no significant difference between school type and psychological adjustment of primary school students. The data obtained show that monthly income status of the families is not a variable that influences the psychological adjustment of the students. It is remarkable and important that the economic difficulties detect the absence of any adverse effect on the psychological adjustment of the students.