COVİD-19 pandemisinin sosyal hizmet çalışanlarının tükenmişlik ve mesleki doyum düzeylerine etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of the COVİD-19 pandemic on the burnout and professional satisfaction levels of social workers
Yazar: ERAY KÖYLÜ
Danışman: ÖĞR. GÖR. YALÇIN ÖNDER
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Doyum düzeyi = Satisfaction level ; Motivasyon = Motivation ; Pandemiler = Pandemics ; Sosyal hizmet uzmanları = Social workers ; Sosyal hizmetler = Social services ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik düzeyi = Burnout level ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Sosyal adalet, insan hakları, toplumsal refahın sağlanması ve toplum içindeki farklılıklara duyulan saygı, sosyal hizmet mesleğinin merkezidir. Sosyal hizmet insanların yaşam kalitesini ve işlevselliğini en iyi seviyeye getirmeyi amaçlayan bir meslek ve disiplindir. Covid-19 sürecinde sosyal hizmetler daha fazla önemli hale gelmiştir. Olağanüstü bir duruma hazırlıksız yakalanan tüm dünya bazı olumsuzluklar ile karşı karşıya kalmıştır. Bunların en başında da çalışanların iş yükü, çalışma saatlerinin artışı ve Covid-19'un etkileri gelmektedir.
Covid-19 pandemisinin sosyal hizmet çalışanlarının tükenmişlik ve mesleki doyum düzeylerine etkilerinin değerlendirilmesi ve sosyal hizmet kapsamında bütüncül bir değerlendirmenin sağlanması bu araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Bu araştırma, Covid-19 pandemisi süresince sosyal hizmet kuruluşlarında aktif olarak çalışmış olan personelin, Covid-19 süreci ile İş Doyumu ve Tükenmişlik Düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemeyi amaçlayan, kesitsel ve tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Bu çalışmanın evrenini, Tokat ilinde bulunan sosyal hizmet kuruluşlarında pandemi döneminde aktif olarak çalışmakta olan 420 personel oluşturmaktadır. Bu çalışmanın örneklemi ise Tokat il merkezindeki sosyal hizmet kuruluşlarında pandemi döneminde aktif olarak çalışan 220 kişi ile yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak Sosyodemografik Anket, Çapri Tükenmişlik Ölçeği ve Minnesota İş Doyumu Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada t-testi, Tukey testi kullanılmış ve ortalamalar arasındaki farkın anlamlı olup olmadığı tek yönlü varyans analizi ile incelenmiştir. 
Çalışmaya katılan 220 katılımcının %61,8'i (n=136) erkek, %38,2'si (n=84) ise kadındır. Katılımcıların kurumlara göre dağılımı incelendiğinde %34,1'i Tokat Huzurevi Müdürlüğünde, %26,4'ü Tokat Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğünde, %18,6'sı Tokat Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğünde, %10,9'u Tokat Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğünde ve %10'u Tokat Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğünde görev yapmaktadır. Katılımcıların yaş ortalaması 40 ± 4,1 olup, %12,9'u 22-30 yaş grubunda, %32,7'si 31-40 yaş grubunda, % 41,9'u 41-50 yaş grubunda ve %12,4'ü de 50+ yaş grubundadır. İçsel doyum ve dışsal doyum ile tükenmişlik düzeyleri kurumlara göre anlamlı düzeyde farklılık göstermemektedir (p>0,05). Diğer bir ifade ile farklı kurumlardaki kişilerin içsel doyum ve dışsal doyum düzeyi ile tükenmişlik düzeyleri benzerdir. Bağımsız gruplarda içsel doyum ve dışsal doyum ile tükenmişlik düzeyleri cinsiyete göre anlamlı düzeyde farklılık göstermemektedir (p>0,05). Diğer bir ifade ile kadın ve erkeklerin içsel doyum ve dışsal doyum düzeyi ile tükenmişlik düzeyleri birbirine yakındır. İçsel doyum düzeyi eğitim durumuna göre anlamlı düzeyde farklılık gösterirken (p<0,05), dışsal doyum ile tükenmişlik düzeyi eğitim durumuna göre anlamlı düzeyde farklılık göstermemektedir. Tükenmişlik ölçeğinin haftalık çalışma süresine göre anlamlı düzeyde farklılık gösterdiği görülürken (p<0,05), içsel ve dışsal doyum düzeyinin haftalık çalışma süresine göre anlamlı derecede farklılık göstermediği görülmüştür. İçsel ve dışsal doyum düzeyleri ile tükenmişlik düzeylerinin meslekte çalışma süresine göre anlamlı düzeyde farklılık göstermediği görülmüştür (p>0,05). Diğer bir ifade ile meslekte farklı çalışma sürelerine sahip kişilerin içsel ve dışsal doyum ile tükenmişlik düzeyleri benzer seviyededir. 
Çalışma sonucunda,  55 saat ve daha fazla haftalık çalışma süresi olanların tükenmişlik düzeylerinin diğer gruplardan anlamlı derecede daha yüksek olduğu, vardiyalı çalışmayanların içsel doyum düzeyinin vardiyalı çalışanlardan anlamlı derecede daha yüksek olduğu saptanmıştır. Sosyal hizmet çalışanlarına kendilerine zaman ayırmaları ve stresle başa çıkabilmeleri için fırsatlar sunulması önemlidir. 

Anahtar Kelimeler: Covid-19, Sosyal Hizmet, Tükenmişlik, Motivasyon.

Abstract:
Social justice, human rights, social welfare, and respect for differences in society are central to the social work profession. Social work is a profession and discipline that aims to optimize people's quality of life and functionality. Social services have become more important during the Covid-19 process. The whole world, caught unprepared for an extraordinary situation, has faced some negativities. At the beginning of these are the workload of the employees, the increase in working hours and the effects of Covid-19.
The purpose of this research is to evaluate the effects of the Covid-19 pandemic on the burnout and professional satisfaction levels of social workers and to provide a holistic assessment within the scope of social work. This research is a cross-sectional and descriptive study aiming to determine the relationship between the Covid-19 process and Job Satisfaction and Burnout Levels of the personnel who have worked actively in social service organizations during the Covid-19 pandemic. The universe of this study consists of 420 personnel who are actively working in the social service institutions in the province of Tokat during the pandemic period. The sample of this study was made with 220 people who were actively working in social service institutions in the city center of Tokat during the pandemic period. Sociodemographic Questionnaire, Diabetes Burnout Scale and Minnesota Job Satisfaction Scale were used as data collection tools. In the study, t-test and Tukey test were used and whether the difference between the means was significant or not was examined with one-way analysis of variance.
Of the 220 participants who participated in the study, 61.8% (n=136) were male and 38.2% (n=84) were female. When the distribution of the participants according to the institutions is examined, 34.1% is in the Tokat Nursing Home Directorate, 26.4% is in the Tokat Care and Rehabilitation Center Directorate, 18.6% is in the Tokat Children's Homes Site Directorate, and 10.9% is Tokat Family and Social They work in the Provincial Directorate of Services and 10% in the Tokat Social Service Center Directorate. The mean age of the participants was 40 ± 4.1%, 12.9% in the 22-30 age group, 32.7% in the 31-40 age group, 41.9% in the 41-50 age group and 12.4% ' of them are in the age group of 50+. Internal satisfaction, external satisfaction and burnout levels do not differ significantly according to institutions (p>0.05). In other words, the levels of internal and external satisfaction and burnout of people in different institutions are similar. In the independent groups, the levels of internal and external satisfaction and burnout did not differ significantly according to gender (p>0.05). In other words, the level of internal and external satisfaction and burnout levels of men and women are close to each other. While the level of internal satisfaction differs significantly according to educational status (p<0.05), the level of external satisfaction and burnout do not differ significantly according to educational status. While it was observed that the burnout scale differed significantly according to the weekly working time (p<0.05), it was observed that the internal and external satisfaction levels did not differ significantly according to the weekly working time. It was observed that the levels of internal and external satisfaction and burnout levels did not differ significantly according to the length of time they worked in the profession (p>0.05). In other words, the levels of internal and external satisfaction and burnout of people with different working hours in the profession are at similar levels.
As a result of the study, it was determined that the burnout levels of those who worked 55 hours or more per week were significantly higher than the other groups, and the internal satisfaction level of those who did not work in shifts was significantly higher than those who worked in shifts. It is important that social workers are given opportunities to take time for themselves and cope with stress.

Keywords: Covid-19, Social Work, Burnout, Motivation.