3005 alüminyum alaşımı levhaların derin çekilme kabiliyetinin araştırılması
Investigation of the deep drawing capability of 3005 aluminium alloy plates
Yazar: YUSUF ÖZÇETİN
Danışman: PROF. DR. KEREM ALTUĞ GÜLER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Malzeme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering
Dizin: Alüminyum alaşımları = Aluminum alloys ; Derin çekme = Deep drawing ; Levhalar = Plates

Özet:
3005 alüminyum alaşımı endüstride yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Bu alaşım özellikle derin çekme uygulamalarına yatkın olduğundan; levha presleme ile üretilmiş derin kap tarzı ürünler elde edilebilmektedir. Bu çalışmada; ikiz
merdaneli döküm yöntemiyle düşük ve yüksek magnezyumlu olmak üzere 2 farklı 3005 alaşımı dökümü yapılmıştır. Bu alaşımlar farklı termomekanik proses işlemlerine tabii tutulmuştur. Bu proseslerde ara tav işleminin nihai derin çekme
özelliklerine etkisi araştırılmıştır. Ara tav işlemleri 1 mm ve 2 mm kalınlıklarda uygulanmıştır. Bir proseste de ara tav işlemi uygulanmamıştır. Proseslerden bağımsız olarak ise iki alaşım arasındaki %0,2'lik magnezyum elementi farkının
derin çekme özelliklerine etkisi de incelenmiştir. Çalışmada, optik mikroskoptan elde edilme polarize ve BF mikroyapılar, 3 yönlü çekme testi sonuçları, Erichsen çökertme ve Erichsen derin çekme testleri uygulanarak numuneler karakterize edilmiştir. Derin çekme davranışı açısından sonuçlar değerlendirilmiştir. Ara tav içeren ve içermeyen prosesler açısından derin çekme davranışı incelendiğinde ara tavsız proseste en iyi sonuçlar elde edilmiştir. Magnzeyumu fazla olan alaşıma ait levhaların proseslerinde ise düşük olan levhaya göre derin çekilebilme davranışının geliştiği görülmüştür.

Abstract:
3005 aluminium alloy is widely used in different industries. Since this alloy is particularly prone to deep drawing applications; It is possible to obtain deep cup style products produced by plate pressing. In this study; 2 different 3005 alloys, low and high magnesium, were cast by twin roll casting method. These alloys were subjected to different thermomechanical processes. In these processes, the effect of intermediate annealing on the final deep drawing properties was investigated. Intermediate annealing processes were applied in 1 mm and 2 mm thicknesses. Intermediate annealing was not applied in a process. Regardless of the processes, the effect of the 0.2% magnesium element difference between the two alloys on the deep drawing properties was also investigated. In the study, the samples were characterized by applying polarized and BF microstructures obtained from optical microscope, 3-way tensile test results, Erichsen cupping and Erichsen deep drawing tests. The results were evaluated in terms of deep drawing behavior. When the deep drawing behavior is examined in terms of processes with and without intermediate annealing, the best results were obtained in the process without intermediate annealing. On the other hand, in the processes of the plates of the alloy with high magnesium, it was observed that the deep drawing behavior improved compared to the plate with low magnesium content.