Sınıf öğretmenlerinin üstbilişsel farkındalıkları ve üstün yetenekli eğitimine yönelik tutumlarının incelenmesi
Examining classroom teachers metacognitive awareness and attitudes towards gifted education
Yazar: ZEYNEP KAPLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DEMET GÜLALDI
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışma, sınıf öğretmenlerinin üstbilişsel farkındalıkları ile üstün yetenekli öğrencilerin eğitimlerine yönelik tutumlarını konu almaktadır.  Araştırmanın temel amacı, sınıf öğretmenlerinin üstün yetenekli eğitimine yönelik tutumlarının, sahip oldukları üst bilişsel farkındalık düzeyleri ile arasında ilişki olup olmadığını ortaya koymaktır. Araştırmada, nicel araştırma tekniklerinden ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2023-2024 eğitim-öğretim yılında İstanbul'un Tuzla ilçesinde görev yapan 236 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak Sınıf İçi Öğretimin Planlanması, Uygulanması ve Yönetimine İlişkin Metabilişsel Farkındalıklar Ölçeği (Kutluca ve diğ., 2021) ve Üstün Yetenekliler Eğitimi Tutum Ölçeği (Tortop, 2014) kullanılmıştır. Veriler SPSS'27 programında analiz edilmiş ve sonucunda sınıf öğretmenlerinin üstbilişsel farkındalıkları ile üstün yetenekli eğitimine yönelik tutumları arasında çok düşük düzeyde bir ilişki bulunmuştur. Buna karşın, üstün yetenekli öğrencilere yönelik eğitim alan öğretmenlerinin üstbilişsel farkındalıklarının daha yüksek olduğu bulunmuştur.  Araştırma aynı zamanda, sınıf öğretmenlerinin üstün yetenekli öğrencilere yönelik eğitim programlarına ilişkin olumlu tutumlar sergilediğini ortaya koymuştur. Sonuç olarak bu çalışma, sınıf öğretmenlerinin eğitim süreçlerinde kendi farkındalık düzeylerini artırmalarının, üstün yetenekli öğrencilere yönelik eğitim programlarını daha etkili bir şekilde tasarlamalarına yardımcı olabileceğini göstermekte; eğitim politikalarının ve eğitim programlarının geliştirilmesi aşamasında sınıf öğretmenlerinin rolünün ve eğitimlerinin önemini vurgulamaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Üstbiliş, üstbilişsel farkındalık, üstün yetenekli eğitimi, sınıf öğretmenleri

Abstract:
This study focuses on the metacognitive awareness of classroom teachers and their attitudes towards gifted education.  The main purpose of the study is to reveal whether there is a relationship between classroom teachers' attitudes towards gifted education and their metacognitive awareness levels. Relational survey method, one of the quantitative research techniques, was used in the study. The sample of the study consists of 236 classroom teachers working in Tuzla district of Istanbul in the 2023-2024 academic year. Metacognitive Awareness Scale for Planning, Implementation and Management of Classroom Instruction (Kutluca and others., 2021) and Gifted Education Attitude Scale (Tortop, 2014) were used as data collection tools. The data were analyzed using the SPSS'27 program and as a result, a very low level of relationship was found between classroom teachers' metacognitive awareness and their attitudes towards gifted education. However, it was found that the metacognitive awareness of teachers who received training for gifted students was higher.  Research also revealed that classroom teachers had positive attitudes towards gifted education programs. In conclusion, this study shows that increasing the level of self-awareness of classroom teachers during the educational process can help them design educational programs for gifted students more effectively and emphasizes the importance of the role and training of classroom teachers in the development of educational policies and educational programs.

Keywords: Metacognition, metacognitive awareness, gifted education, classroom teachers