Grek heykeltıraşlığında heykel tipleri
Greek sculpture types
Yazar: ABDULHADİ DURUKAN
Danışman: DOÇ. DR. ALİ YALÇIN TAVUKÇU
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Grek Dönemi = Greek Period ; Heykel = Sculpture ; Heykel sanatı = Sculpture art ; Heykeltraşlar = Sculptors ; Mitoloji = Mitology ; Tanrılar = Gods ; Tanrıçalar = Goddesses ; Tipler = Characters

Özet:
Elinizdeki bu tez kapsamında Grek Heykeltıraşlığının Arkaik, Klasik, Helenistik Dönemi'nin genel sanat özellikleri irdelenmiş ve bu alanda kullanılan tipler ele alınmıştır. Bu çerçevede bağımsız heykeller, kabartmalar ve portre sanatına dair geniş bir yelpazede incelenen eserlerde gerek stil gerekse de malzeme ve teknik konularında ayrıntılı bir çalışma gerçekleştirilmiştir. 
Çalışmanın ilk bölümünde Grek heykeltıraşlığının izlendiği bağımsız heykeller, kabartmalar ve portre sanatı hakkında genel bir bilgi verilmiştir. Arkaik, Klasik ve Helenistik Dönemler de çağlarının sanat anlayışına ışık tutan eserler yine bu bölümde ele alınan konular arasındadır.
İkinci ve tez konusunun ele alındığı asıl bölümde genel başlıklar altında tiplere yer verilmiştir. Bunlar arasında Tanrı-Tanrıça tipleri ile başlanmış daha sonra sırasıyla Heros (Kahraman)'lar, Mitolojik Yaratıklar, Erkek ve Kadın tipleri başlıklarıyla ikonografik, stil ve teknik bir inceleme yoluna gidilmiştir. Böylece Grek heykeltıraşlığının önemli ve karakteristik özellikler sergileyen heykel tipleri bu çalışmayla bir bütün halinde değerlendirilmiştir. Sonuç bölümüyle "Grek Heykeltıraşlığında Heykel Tipleri" isimli doktora tezi tamamlanmıştır. 
Bilimsel araştırmada örnek alınan eserlerin kimliği, isminin kökeni, bağlantılı olduğu eserler betimsel özelliklerine dayanılarak tanımlanmıştır. Ayrıca bu tez çalışmasında sadece tiplerin ortaya çıktığı dönem değil aynı zamanda zaman içerisinde süregiden kullanımla devam eden tipler de belirtilmiştir. Böylece heykeltıraşlık sanatının sanatsal anlamının yanı sıra kültürel bir olgu olduğu gerçeği de hatırlatılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Heykel, Heykeltıraşlık, Grek, Tip, Tanrı, Tanrıça, Mitoloji

Abstract:
Within the scope of the thesis in your hand, the general art features of the Archaic, Classical, Hellenistic Period are examined and the types used in the field of sculpting are discussed. In this framework, a detailed study on style, material and technique was exhibited in the works, which are examined in a wide range of independent sculptures, reliefs and portrait art. Within the scope of the thesis, the general outlines of the important sculptures and works of Greek sculpture were first mentioned.
In the main section where the second and thesis topics are dealt with, types are given under general headings. Among them, God-Goddess types were started and then an iconographic, stylistic and technical examination was made with the titles Heros (Hero), Male and Female types respectively. Thus, with this study, for the first time in Archeology, the types were evaluated as a whole, starting from the most important examples of Greek sculpture. Immediately after this section, child types were also discussed and a thesis titled "Greek Sculpting Types" was completed with the evaluation and conclusion sections.
In scientific research, the identity of the works taken as an example, the origin of the name, and the works to which it is related are defined based on their descriptive features. In addition, in this thesis, not only the period when the types appeared, but also the types that continued to be used in the late periods. Thus, the fact that the art of sculpting is a cultural phenomenon as well as its artistic meaning is recalled.
Keywords: Statue, Sculpture, Greek, Type, God, Goddess, Mythology