İnovasyonun ihracat ve büyümeye etkisi: Türkiye örneği
The impact of innovation on export and growth: The case of Turkey
Yazar: FEHMİ FARUK TATOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OĞUZHAN YILMAZ
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik büyüme = Economic growth ; Ekonomik etki = Economic effect ; Gayri safi yurtiçi hasıla = Gross domestic product ; Zaman serileri analizi = Time series analysis ; İhracat = Export ; İnovasyon = Innovation

Özet:
Ülkelerin uluslararası ticarette rekabet edebilmesi için, inovasyon
faaliyetlerine ağırlık vermeleri elzem hale gelmiştir. Bu çalışmada, Türkiye' deki
inovasyonun ihracata ve reel GSYH' ye olan etkisi araştırılmıştır.
Çalışmanın ekonometrik bölümünde 1988-2018 dönemini kapsayan yıllık
verileriyle inovasyonun, ihracata ve büyümeye olan etkisi analiz edilmiştir.
Değişkenlere sırasıyla birim kök testleri uygulanmış, hepsinin aynı mertebeden
durağan olduğu sonucuna varılmıştır. Johansen eşbütünleşme testi uygulanmış,
inovasyon değişkeni olarak yurt içi patent başvuruları ve yurt dışı patent başvuruları
alınmış ve uzun dönem ilişkisinin varlığı tespit edilmiştir. Elde edilen neticelere
göre, yurt içi patent başvurularının ve yurt dışı patent başvurularının ihracata ve
büyümeye olan etkisi negatif olduğu sonucuna varılmıştır. Daha sonra EngleGranger eşbütünleşme testi uygulanmış: İnovasyon değişkeni olarak toplam patent
başvuruları ve toplam ticari marka başvuruları alınmıştır. Değişkenler arasında
herhangi bir ilişki tespit edilememiştir. Analize kontrol değişkenler eklenerek
tekrardan Engle- Granger eşbütünleşme testi yapılmıştır. Test sonuçlarında toplam
ticari marka başvurularının ihracata ve reel GSYH' ye etkisinin ise pozitif yönde
olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In order for countries to compete in international trade, it has become
essential for them to concentrate on innovation activities. In this study, the effect of
innovation in Turkey on exports and real GDP has been investigated.
In the econometric part of the study, the impact of innovation on exports and
growth has been analyzed with annual data covering the period 1988-2018. Unit root
tests were applied to the variables, respectively, and it was concluded that all of them
were stationary at the same level. Johansen cointegration test was applied, domestic
patent applications and foreign patent applications were received as innovation
variable and the existence of long-term relationship was determined. According to
the results obtained from the cointegration test, it was concluded that the effect of
domestic patent applications and foreign patent applications on exports and growth
was negative. Then, the Engle-Granger cointegration test was applied: Total patent
applications and total trademark applications were taken as innovation variable.
According to the result of this test, no relationship was found between the variables.
By adding control variables to the analysis, Engle-Granger cointegration test was
performed again. The test results showed that the effect of total trademark
applications on exports and real GDP was positive.