Türkiye'deki spor örgüt yöneticileri üzerinde duygusal zeka ve liderlik davranışları ilişkisinin incelenmesi
The relationship between emotional intelligence and leadership behaviour characteristics among the directors of sport organizations in Turkey
Yazar: ÖZLEM ÖZDİNÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FATMA PERVİN BİLİR
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Spor = Sports
Dizin: Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü = General Directorate of Youth and Sports ; Liderlik = Leadership ; Spor = Sports ; Spor işletmeleri = Sport enterprises ; Spor yönetimi = Sport management ; Türkiye = Turkey ; Yöneticiler = Managers ; Örgüt yönetimi = Organizational management

Özet:
Bu tez çalışmasının amacı Türkiye'deki üst düzey spor yöneticilerinin liderlik davranışları ve duygusal zeka yetenekleri arasındaki olası bir ilişkinin varlığını sorgulamaktır. İlgili yabancı ve yerli yazında konuyu farklı iş kollarındaki işletme, eğitim kurumu ve güvenlik güçleri yöneticileriyle inceleyen çalışmaların çokça olmasına karşın, spor yöneticileri genelinde araştıran çalışma sayısı oldukça azdır. Bu açıdan çalışmamız, üst düzey Türk spor yöneticisinin tipik özelliklerinin tanımlanmasına ve genellikle benimsediği liderlik tarzı ile duygusal zeka yeteneği arasındaki ilişkinin belirlenmesine olanak sağlaması nedeniyle önem taşımaktadır. Ana kütlesi Türkiye'deki tüm Spor Federasyonu Başkanları ve Genel Sekreterleri ile Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlerinden oluşan çalışmamızda anakütlenin tam sayımına gidilerek toplam 205 üst düzey spor yöneticisine çalışmaya katılım çağrısında bulunulmuştur. Katılım sağlayan 103 (%50.2) spor yöneticisinden elde edilen verilerin analiz sonuçları, çalışmamızın amacına yönelik iki temel konuda önemli bulgular sunmaktadır. Bunlardan ilki, duygusal zeka skorunun yaş, görev süresi ve spor geçmişi gibi 'zaman' temelli değişkenlerin hiçbirine göre farklılık göstermediğidir. İkinci grup analiz sonuçları da liderlik tarzı ile duygusal zeka arasında pozitif yönlü güçlü bir ilişki olduğuna yöneliktir. Ancak bu ilişki hem kişiye-yönelik hem de işe-yönelik lider tarzını benimseyen spor yöneticilerinde gözlenmiştir. Çalışmanın son bölümünde, araştırma kısıtlarının bulgular üzerindeki olası etkisi ile konu üzerine gelecekteki çalışmalar için yol gösterici öneriler sunulmaktadır.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the existance of a possible relationship between the leadership behaviours and emotional intelligence of senior level sports directors in Turkey. The relevant literature is abundant in studies examining this topic on leaders in business, education and military environments, however it has overlooked leaders in sport contexts. The present study attempts to fill this gap as it not only facilitates a description reflecting the typical characteristics of a Turkish senior sport manager, but also reveals a concomitancy between the leadership behaviour and emotional intelligence ability of sport managers. A census of 205 senior sport managers were invited for participation in a survey, representing the nationwide population of directors and secretaries of all Sport Federations and the directors of local Youth Services and Sport Directorships in all cities. The analysis of data gathered from 103 (50.2%) responding sport managers uncovered two main groups of facts. The first of those indicated that emotional intelligence was independent of changes in variables that are time-dependent in their nature, such as age, duration of duty and the lenght of sportsmanship. The second group of findings showed a positive relationship between leadership style and emotional intelligence. Interestingly, this relationship was strong for task-oriented sport managers, as well as for those person-oriented. Possible influence of some research limitations on findings are discussed and implications for future research are provided accordingly.