KOBİ'lerin uluslararası pazarlara açılmasında sektörel dış ticaret şirketleri modeli ve konserve meyve-sebze sektöründe uygulanabilirliğinin araştırılması
Foreing trade companies model for SMEs? expansion in foreign markets and investigation of the model in canned fruits- vegetables sector
Yazar: AKİLE GÜLNİHAL ERGEN
Danışman: DOÇ. DR. DİLBER ULAŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Dış ticaret sermaye şirketleri = Foreign trade corporate companies ; KOBİ = Small and Medium Sized Firms ; Konserve endüstrisi = Canned industry ; Meyve konservesi = Fruit canned ; Meyveler = Fruits ; Pazarlama = Marketing ; Sebze konservesi = Vegetable canned ; Sebzeler = Vegetables ; Sektörel dış ticaret = Sectoral foreign trade ; Sektörel dış ticaret şirketleri = Sectoral foreign trade firms ; Örgütlenme = Organization

Özet:
Türkiye'de Sektörel Dış Ticaret Şirketleri (SDŞ), yüksek üretim potansiyelimizin olduğu ve rekabet üstünlüğümüzün bulunduğu sektörlerde başarılı bir şekilde çalışmaktadır. Ayrıca, Konserve Meyve-sebze Sektöründe, üretim için gerekli hammaddenin tamamına yakını ülke kaynaklarından karşılanmaktadır. Üretim ve ihracat kapasitesinin yüksek olduğu bu sektörde, ihracatçı KOBİ'lerin ortaklığında kurulacak bir SDŞ'nin iç ve dış pazarlarda başarılı olması beklenmektedir. Ayrıca, ihracat yapamayan imalatçı işletmeler SDŞ çatısı altında işbirliği yaparak üretim kapasitelerini arttırabilir, ihracata yönelebilir ve büyük firmalar karşısında rekabet edebilirler. Bu çalışma ile ülkemizde KOBİ'lerin güçlü yanları ve problemleri, KOBİ'lerin uluslararası pazarlara açılmasında örgütlenmenin önemi ve gelişimi ile bir örgütlenme modeli olarak SDŞ'ler ele alınmıştır. Amacımız, SDŞ'lerin mevcut durumlarını değerlendirerek, konserve meyve-sebze sektöründe faaliyet gösteren işletmelere modelin tanıtılmasını sağlamak ve uygulanabilirliğini göstermektir. Bu amaçla, 2010 yılı itibariyle SDŞ statüsüne sahip 5 şirketin ihracat sorumlularıyla ve DTM İhracat Müdürlüğü'nde ilgili kişilerle görüşmeler yapılmıştır. Modelinin bahsedilen sektördeki uygulanabilirliğinin saptanması içinse, Ege ve Marmara Bölgesinde, İzmir, Manisa, Bursa ve Balıkesir'de faaliyet gösteren 51 imalatçı işletmeye anket uygulanmıştır. Nitel ve nicel veriler birlikte değerlendirilmiş, modelin teori ve uygulamasındaki farklılıklar incelenerek, konserve sektöründe uygulanmasına ve modelin iyileştirilmesine yönelik öneriler verilmiştir.Anahtar Kelimeler: Sektörel Dış Ticaret Şirketleri, KOBİ, örgütlenme, işbirliği, uluslararasılaşma, ihracat, konserve meyve-sebze.

Abstract:
Sectoral Foreign Trade Companies (SFTC) in Turkey successfully operate in sectors where there is a high production potential and competitive superiority. In Turkey, in the Sector of Canned Fruits-Vegetables, almost all of the raw material necessary for the production is met by the country sources. A SFTC, which will be established in partnership with exporter SMEs in this sector, where the production and export capacity is high, is expected to be successful in domestic and foreign markets. In addition, non-exporter manufacturers under the umbrella of SFTC would increase their production capacities and compete against large companies. In this study, the strengths and problems of SMEs, the importance of networks in SMEs? access to international markets and SFTCs as a network model are discussed. Our goal is to evaluate the current situation of SFTCs, to enable the introduction of the model to the enterprises operating in the sector of canned fruits-vegetables and show the applicability of it. Hence, export specialists of 5 SFTCs and the officials of Secretariat of Foreign Trade were interviewed. To investigate the model in the mentioned sector, 51 manufacturing enterprises, operating in İzmir, Manisa, Bursa and Balıkesir, were surveyed. Qualitative and quantitative data were evaluated together, the differences in the theory and application of the model were examined, and recommendations were given for the improvement of the model and the implementation in canning industry.Keywords: Sectoral Foreign Trading Companies, SME, networking, cooperation, internationalization, export, canned fruits- vegetables.