İnternet bağımlısı fazla kilolu ve obez ergenlere verilen bilişsel davranışçı terapi temelli eğitimin beden kitle indeksi üzerine etkisi
The effect of cognitive behavioral therapy based training given to overweight and obese adolescents with internet addiction on body mass index
Yazar: ZEYNEP YAZTÜRK
Danışman: PROF. DR. BEHİCE ERCİ
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı internet bağımlısı fazla kilolu ve obez ergenlere verilen Bilişsel Davranışçı Terapi temelli eğitimin beden kitle indeksi üzerine etkisini belirlemektir.
Materyal Metot: Araştırma ön test-son test kontrol gruplu deneme modeli olarak yapılmıştır. Araştırma evrenini 2022- 2023 eğitim öğretim döneminde Ankara Çankaya ilçesinde bulunan 66 adet lisede eğitim gören, 10. sınıfta okuyan ve BKİ değeri 25 ve üzeri olan ergenler oluşturmaktadır. Araştırma 38 deney ve 38 kontrol grubu olmak üzere toplam 76 kişi ile tamamlandı. Deney grubunda bulunan kişilere Bilişsel Davranışçı-Terapi temelli eğitim uygulandı. Verilerin toplanmasında; kişilerin boy ve kilo ölçümleri yapılıp, Tanıtıcı Özellikler Soru Formu ve İnternet Bağımlılığı Ölçeği kullanıldı.
Bulgular: Deney grubundaki bireylerin kilo ortalaması eğitim öncesi 84,42±13,69 iken, eğitim sonrası 82.71±13.05 çıkıp istatistiksel önemli bir fark bulunmuştur (p˂0.05). Deney grubundaki bireylerin İnternet Bağımlılığı Ölçeği toplam puan ortalamasının eğitim öncesi 62.05±11.69, eğitim sonrası 47.63±12.41'e düşüp istatistiksel olarak önemli bir fark bulunmuştur (p˂0.05). Deney grubundaki bireylerin Beden Kitle İndeksi düzeyinin ortalaması eğitim öncesi 28.26±3.07, eğitim sonrası 27.76±3.07 bulunarak istatistiksel olarak önemli bir fark bulunmuştur (p˂0.05). 
Sonuç: İnternet bağımlısı fazla kilolu ve obez ergenlere verilen Bilişsel Davranışçı Temelli bu eğitimin obezite değerlerinde ve internet bağımlılığı düzeyinin azalmasında etkili olduğu saptandı.
Anahtar kelimeler: Ergen, internet bağımlılığı, obezite, bilişsel davranışçı terapi, eğitim, hemşirelik

Abstract:
Aim: The aim of this study is to determine the effect of Cognitive Behavioral Therapy-based training given to internet addicted, overweight and obese adolescents on body mass index.
Material and Method: The research was conducted as a pretest-posttest control group trial model. The research population consists of adolescents who are studying in 66 high schools in Ankara Çankaya district in the 2022-2023 academic year, are studying in the 10th grade and have a BMI value of 25 and above. The research was completed with a total of 76 people, 38 in the experimental group and 38 in the control group. Cognitive Behavioral-Therapy based training was applied to the people in the experimental group. In collecting data; People's height and weight measurements were taken, the Descriptive Characteristics Questionnaire and Internet Addiction Scale were used.
Results: While the average weight of the individuals in the experimental group was 84.42±13.69 before the training, it decreased significantly to 82.71±13.05 after the training, and a statistically significant difference was found (p˂0.05). While the Internet Addiction Scale total score average of the individuals in the experimental group was 62.05±11.69 before the training, it decreased significantly to 47.63±12.41 after the training, and a statistically significant difference was found between them (p˂0.05). While the average Body Mass Index level of the individuals in the experimental group was 28.26±3.07 before the training, it was 27.76±3.07 after the training, and a statistically significant difference was found (p˂0.05).
Conclusion: It was determined that this Cognitive Behavioral-Based training given to internet addicted overweight and obese adolescents was effective in reducing obesity values and internet addiction level.
Keywords: Adolescent, internet addiction, obesity, cognitive behavioral therapy, education, nursing