Oltu taşı atıklarının geri kazanımı için safsızlıklarından arındırılması ve iyileştirilmesi
Purification and recovery of Oltu stone wastes
Yazar: ÜMİT BORA AKBULAK
Danışman: DOÇ. DR. GÜLŞEN TOZSİN
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering

Özet:
Amaç: Oltu Taşının hem ocaktan çıkarılması esnasında hem de atölyelerde işlenmesi sırasında büyük çoğunluğunun atık olarak ortaya çıktığı yalnızca çok küçük bir oranının ürüne dönüştüğü bilinmektedir. Bu tez çalışması kapsamında; Oltu Taşı çıkartılması ve işlenmesi esnasında ortaya çıkan, miktarı oldukça yüksek olan atıkların atıl biçimde durmasının önüne geçerek, atıkları tekrar kullanıma uygun hale getirmek için safsızlıklarından arındırmak ve orijinal (ham) Oltu Taşı kalitesine oldukça yakın bir ürün elde etmek için iyileştirmek amaçlanmıştır.
Yöntem: Tez çalışmasında Elek Analizi, Kül Tayini ve Yüzdürme Batırma Testi uygulanmıştır. Atölyelerden ve ocaklardan toplanan atıklara ilk önce elek analizi uygulanmış ve sınıflandırılarak fraksiyonlara ayrılmıştır. Fraksiyonlar tek tek yıkanarak safsızlıklarından arındırılmış, ardından kül tayini ve yüzdürme batırma testleri uygulanmıştır.
Bulgular: Yapılan çalışmalar sonucunda Oltu Taşı atıklarını safsızlıklarından arındırıldıktan sonra yapılan kül testi sonucunda ham Oltu Taşı gibi özellikler gösterdiği saptanmıştır. Böylelikle atıkların mamul Oltu Taşı yapımında kullanılabileceği tespit edilmiştir. 
Sonuç: Oltu Taşı atıkları atıl durumdan çıkarılıp safsızlıklarından arındırıldıktan ve iyileştirme işlemlerinden geçirildikten sonra ürün haline getirilip kullanılan Oltu Taşı parçalarıyla aynı özellikleri göstermektedir. Bu sebeple, Oltu Taşı atıklarının mamul yapımında ürün özelliklerini kaybetmeden kullanılabileceği değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Oltu Taşı atıkları, Oltu Taşı atıklarının arındırılması. Oltu Taşı atıklarının yüzeyinin temizlenmesi

Abstract:
Purpose: It is known that the vast majority of the Oltu Stone is produced as waste both during the extraction from the quarry and workshop during the processing of stones and only a very small proportion turns into products. Within the scope of this study, it is aimed to prevent the release of wastes, which are produced during the extraction and processing of Oltu Stone and to purify the wastes from impurities in order to make them suitable for re-use and to improve them in order to obtain a product that is very close to the quality of the pure Oltu Stone.
Method: Sieve Analysis, Ash Determination and Sink-Float Tests were applied in the thesis study. Waste collected from workshop and quarries was first applied with sieve analysis and classified and divided into fractions. Fractions were washed one by one, purified from impurities and improved quality, and then ash determination  and sink-float tests were applied.
Findings: As a result of the studies, it has been determined that after the Oltu Stone wastes are purified from its impurities, it has features such as raw Oltu Stone used in making the same product. Thus, it has been determined that its waste can be used in the production of Oltu Stone products.
Results: After the Oltu Stone wastes are purified from their impurities, they show the same properties as the Oltu Stone pieces used in product. For this reason, it is thought that Oltu Stone wastes can be used in making products without losing their properties.

Keywords: Oltu stone waste, waste purification, surface cleaning, sink-float test