1960-1980 arası Türk romanında kadın
Women in Turkish novel between 1960-1980
Yazar: ZİLFİ YILDIRIM KARATAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET FETİH YANARDAĞ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebi inceleme = Literary analysis ; Kadın edebiyatı = Women literature ; Kadınlar = Women ; Roman = Novel ; Tematik inceleme = Thematic analysis ; Türk romanı = Turkish novel

Özet:
Edebiyat topluma tutulan bir ayna ise bu aynada rolü en çok değişen kadınlardır. 
Tanzimat döneminden itibaren değişimin, modernleşmenin sembolü olarak kurgulanan 
kadının 1960-1980 arası eserlerde nasıl şekillendiğine odaklanan bu tezde kadının 
toplumda kendine yer edinmek için hangi yollara başvurduğu, kim ve ne ile mücadele 
ettiği irdelenmiştir. Çalışma, 1960-1980 yıllarında edebiyatçıların kadın olgusuna nasıl 
baktıkları ve bunu romanlarda hangi açıdan ele aldıkları sorusuna cevap aramaktadır. 
Özne olma yolundaki kadın karakterlerin, "genç kız, anne, eş" rolleri içinde yaşadıkları 
değişim ve gelişim, ruhsal ve sosyolojik açıdan incelenmiştir. Çalışmada geçmişten 1960-
1980 dönemine kadar edebiyatımızda kadın konusuna değinilmiş, seçilen on altı romanda 
kadın karakterler çok katmanlı olarak irdelenmiştir. Tezin ilk bölümünde geçmişten 
günümüze edebiyatımızda kadın konusuna değinilmiş, ikinci bölümde 1960-1980 arası 
dönemde kadın konusu, üçüncü bölümde ise seçilen on altı romanda kadın karakterler 
çok katmanlı olarak irdelenmiştir. Ailede, evlilikte, çalışma hayatında ve ataerkil 
toplumda kadın olmanın zorluğunu yaşayan kadın karakterlerin özgürleşebilmek için 
hangi süreçlerden geçtiği, başarılı olup olamadıkları, yaşadıkları bunalım, çatışma ve 
yabancılaşma tezin ana eksenini oluşturmaktadır. 1960-1980 arası kadın tarihinin 
kadınlar tarafından yeniden inşa edilme süreci olduğundan bu dönem tercih edilmiştir. 
Seçilen romanlarda sadece kadın yazarlara odaklanılmamış, erkek yazarların gözünden 
kadına bakış da incelemeyi genele yaymak adına tercih edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kadın, edebiyat, roman,1960-1980 dönemi,

Abstract:
Literature is a mirror directed to the society, and women are those whose role has 
changed most in this 'mirror'. This thesis focuses on how the figure of woman, who was 
conceived as the indicator of change and modernization as of Tanzimat Reform Era, 
shaped in the works between 1960 and 1980. It studies in what ways women tried to gain 
a seat in the society and with what and whom they struggled. The question this thesis tries 
to answer is how litterateurs saw the women and how they handled them in their novels 
between 1960 and 1980. The change and development which female characters 
experienced throughout their roles as "young lady, mother, wife" have been examined 
psychologically and sociologically. The study focuses on the women in our literatüre 
between 1960 and 1980 and probes women characters in chosen 16 novels in a 
multilayered way. The main frame of the thesis is the processes that women went through 
in order to become free in a patriarchial society where women had lots of difficulties 
related to family, marriage and business life, the depressions, conflicts and alienation that 
they faced. The reason why the 1960-1980 period was chosen is that this period is when 
the history of women was reshaped by women. Not only were female characters focused 
on the chosen novels, but also the perceptions of male authors about the women were 
examined. 
Key Words: Woman, literature, novel, 1960-1980 period