Çocuk Youtuberların ürettikleri içeriklerde ve izleyici yorumlarında görülen siber zorbalık durumları
Cyber bullying conditions seen in the content created by children's Youtubers and in viewer comments
Yazar: SEDA NAMDAR
Danışman: PROF. DR. EMEL BAŞTÜRK
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Eleştirel söylem çözümlemesi = Critical discourse analysis ; Siber zorbalık = Cyberbullying ; Sosyal ağlar = Social networks ; YouTuber = YouTuber ; Zorbalık = Bullying ; Çocuklar = Children

Özet:
YouTube'da izleyici rolünden sıyrılıp üretici konumunda olan çok sayıda çocuk YouTuber olduğu bilinmektedir. Ancak çocuk YouTuberların ürettikleri içeriklerde siber zorbalık durumlarının yaşanabileceği tartışılmaktadır. Her kullanıcının yorumda bulunduğu bu ağda, herkese açık yorumların ise siber zorbalığı besleyebilme potansiyelinin olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmada çocuk YouTuberların ürettikleri içeriklerde ve izleyici yorumlarında siber zorbalığın hangi söylemsel pratiklerde dolaşıma girdiği sorusuna yanıt aranmaya çalışılmıştır. 
Çalışmanın temel amacı, YouTube ortamında çocukların siber zorbalığa maruz kalma durumlarını ve siber zorbalık davranışlarını incelemektir. Bu amaçla 10-16 yaş grubunda yer alan, en fazla abone ve izlenme sayısına sahip 10 çocuk YouTuberın ürettiği toplamda 10 içerik van Dijk'ın eleştirel söylem analizi yöntemiyle incelenmiş; söz konusu içerikler ve incelemeye dahil edilen izleyici yorumlarında siber zorbalığı besleyecek söylemler tespit edilmeye çalışılmıştır. Elde edilen verilerde; çocuk YouTuberların videolardaki anlatım dilinde seçici davranmak adına bir kontrol mekanizması kurmadıkları, ürettikleri içeriklerde kişi ve mekan mahremiyeti ihlallerinde bulundukları ve sosyal çevrelerindeki zorbalık durumlarını içeriklerine taşıyabildikleri sonucuna ulaşılmıştır. 
İzleyici yorumları incelendiğinde; karalama, alay etme ve münakaşaya girme durumlarının yaşandığı ayrıca kaba dil kullanımı ve hakaret söylemlerinin siber zorbalığı döngüye soktuğu tespit edilmiştir. Analiz sonucunda; medyanın sorunlu kullanıldığı, YouTube politikalarının pratiğe dökülmediği ve YouTube Kids uygulamasının çocuklar tarafından tercih edilmediği görülmüştür. Çalışmanın sonunda, siber zorbalık durumlarının önlenmesi ve çocukların dijital dünyaya güvenli katılımları konusunda YouTube yönetimine, çocuk ve ebeveynlerin yanı sıra okul personeline, toplumsal aktörlere ve kanun koyuculara öneriler sunulmuştur.

Abstract:
It is known that there are many children YouTubers who get rid of the role of audience and become producers on YouTube. However, it is discussed that cyberbullying situations can occur in the content produced by child YouTubers. In this network where every user comments, it is thought that public comments have the potential to feed cyberbullying. In this study, it has been tried to find an answer to the question of which discursive practices cyberbullying is circulating in the content produced by child YouTubers and in the audience comments.
The main purpose of the study is to examine children's exposure to cyberbullying and their cyberbullying behaviors in the YouTube environment. For this purpose a total of 10 content produced by 10 child YouTubers in the 10-16 age group with the highest number of subscribers and views were analyzed with van Dijk's critical discourse analysis method; It has been tried to determine the discourses that will feed cyberbullying in the content in question and in the audience comments included in the review. In the data obtained; It has been concluded that child YouTubers do not establish a control mechanism in order to be selective in the language of expression in the videos, they violate the privacy of the person and place in the content they produce, and they can bring the bullying situations in their social environment to their content.
When the audience comments are examined; It has been determined that there are cases of defamation, ridicule and quarrelling, as well as the use of rude language and insulting speeches, which put cyberbullying in the loop. As a result of the analysis; It has been seen that the media is used problematically, YouTube's policies are not put into practice, and the YouTube Kids application is not preferred by children. At the end of the study, suggestions were presented to YouTube management, children and parents as well as school personnel, social actors and legislators for the prevention of cyberbullying situations and the safe participation of children in the digital world.