İlköğretim II. kademe türkçe öğretiminde ölçme ve değerlendirme
The evaluation and testing in the teaching of Turkish in the second grade of primary education
Yazar: ALİ GÖÇER
Danışman: PROF.DR. MUKİM SAĞIR
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
IV ÖZET DOKTORA TEZİ İLKÖĞRETİM II. KADEME TÜRKÇE ÖĞRETİMİNDE ÖLÇME ve DEĞERLENDİRME Ali GÖÇER Danışman: Prof. Dr. Mukim SAĞIR 2005- SAYFA: 261 Jüri: Prof. Dr. Mustafa CEMİLOĞLU Prof. Dr. Ahmet KIRKKILIÇ Prof. Dr. Mukim SAĞIR Doç. Dr. Osman GÜNDÜZ Yard. Doç. Dr. Şükrü ADA Türkçe eğitimi uygulamaları, öğrencinin sosyal, kültürel ve diğer gelişim özellikleri göz önünde bulundurularak yürütülmesi ve onların sahip olduğu bilgi, birikim ve yeteneklerine göre biçimlendirilmesiyle anlam kazanır. Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin uygulamalarından hareketle Türkçe eğitiminde yürütülen ölçme - değerlendirme etkinliklerini tespit edip yönetmeliklerle ve genel ölçütlere uygunluğu ortaya çıkarmak ve Türkçe öğretiminde kullanılabilecek yeni ve uygulanabilir bir ölçme - değerlendirme yaklaşımını öğretmenlerin istifadesine sunabilmektir. Nitel araştırma yaklaşımıyla 2003-2004 öğretim yılında Kayseri'de görev yapan 101 Türkçe öğretmeniyle görüşme yapılarak doküman temin edilmiş, görüşme yapılan öğretmenlerden 10'u ders ortamında gözlemlenmiştir. Görüşme için araştırmacı tarafından hazırlanan görüşme sorulan 5 kişilik ön deneme grubuna yöneltilmiş ve (klasik) görüşme formunun sorularına son şekli verilmiştir. Klasik görüşme sorularına araştırmacı tarafından cevap olabilecek seçenekler konularak test türü görüşme formu geliştirilmiştir. Öğretmenlere ilk olarak klasik görüşme formu sorulan yöneltilmiş, daha sonra da test türü görüşme formunun soruları uygulanmıştır. Elde edilen veriler analiz çeşitlemesi yoluyla klasik sorulardan oluşan görüşme formu cevaplan nitel veri çözümleme tekniği kullanılarak temalarla kodlanmış, test türü görüşme sorularıyla elde edilen veriler de nicel veri çözümleme tekniği kullanılarak rakamlarla betimlenmiştir. Elde edilen bulguların karşılaştırmalı yorumu yapılarak birtakım sonuçlara ulaşılmıştır. Öğretmenlerin ilk verdikleri cevaplarla sonraki cevapların tutarlığı araştırılarak çalışmanın geçerlik ve güvenirlik niteliğini kazanması amaçlanmıştır. Doküman olarak toplanan Türkçe yazılı sınav sorulan taksonomik açıdan incelenmiş, soruların programdaki genel ve özel amaçlara uygunluğu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Tezi hazırlayan araştırmacı tarafından geliştirilen gözlem formu kullanılarak öğretmenlerin sınıf içi etkinlikler çerçevesinde ölçme ve değerlendirme uygulamaları gözlemlenmiştir. Söz konusu veri toplama teknikleriyle elde edilen veriler ve bunların analizi sonucu ulaşılan bulgular, genel ölçütler (bilimsel araştırma, yönetmelik vb.) ışığında yorumlanmıştır. Bulgular ve yorumlara göre; öğretmenlerin farklı veri toplama araçlarında verdikleri cevaplar açısından tutarlı olduğu görülmüştür. Ancak, ölçme ve değerlendirme uygulamalarının kulaktan dolma bilgi ve geleneksel yöntemlerle yürütüldüğü, öğrenci üzerinde olumlu görüş belirtebilmek için öğretmenlerin yazılı ve sözlü yoklamalarda somut veriler görme anlayışını bırakamadıkları ve genel olarak süreç değerlendirmeyi uygulamadıkları anlaşılmıştır. Bulgulardan hareketle; varılan sonuçların ışığında, okullarımızdaki ölçme ve değerlendirmenin eğitsel yaklaşımlarla yürütülmesi ve hedef kitle üzerinde istenilen değişiklikleri gerçekleştirilmesinde yararlı olabilecek birtakım öneriler çalışma sonunda verilmiştir.

Abstract:
ABSTRACT Ph. D. THESIS THE EVALUATION AND TESTING IN THE TEACHING OF TURKISH IN THE SECOND GRADE OF PRIMARY EDUCATION Ali GÖÇER Supervisor: Prof. Dr. Mukim SA?IR 2005 -PAGE: 261 Jury: Prof. Dr. Mustafa CEMÎLO?LU Prof. Dr. Ahmet KIRKKILIÇ Prof. Dr. Mukim SA?IR Assoc. Prof. Dr. Osman GÜNDÜZ Assist. Prof. Dr. Şükrü ADA Turkish training applications make sense by taking students social, cultural and other developmental properties into consideration and by raising them according to their knowledge, experience and abilities. The aim of this study was to determine the methods used in measuring and evaluating in teaching Turkish based on the applications of teachers of Turkish, to show wether they are in accordance with the regulations and criteria for the teaching of Turkish and to put a new and applicable measuring and evaluating approach which can be used in the teaching of Turkish into the service of teachers of Turkish. With qualitative approach, 101 teachers of Turkish working in Kayseri in 2003 -2004 academic year were interviewed and then documents were obtained and 10 out of the interviewed 101 teachers were observed in the classroom setting. The interview questions prepared by the researcher were asked a-pre trial group of 5 teachers and the final questions of the classical interview were determined. In addition, an interview form of multiple choice test type based on the classical interview questions was made. Firstly, the questions of the classical interview form and then multiple test type questions were asked the teachers. The findings of the questions were defined with analysis - variation, the answers to the questions of the classical interview form, were coded with qualitative data solving and the data obtained through the multiple - choice test type questions were shown with numbers using the method of qualitative data solving some conclusions were reached after the comparative evaluations of the findings were done. The coherence between the answers given by the teachers to the classical type and multiple choice type questions was investigated and this study was aimed to have the quality of validity and reliability. The Turkish written examination questions obtained as document were studied taxonomically and were aimed to determine whether the questions were suitable to the general and specific purposes of the program. The teachers' measuring and evaluating applications in the classroom settings were observed using the observation from made by the researcher. The data obtained with the above mentioned methods and the finding reached as a result of their analysis were evaluated in common evaluation methods such as scientific research methods, regulations, etc.... It was seen that the teachers were consistent in terms of their answers given in different methods of data obtaining as a result of the findings and evaluations. However, it was seen that the teachers did the measuring and evaluating applications without scientific methods but with traditional methods and that they could not give up the understanding of seeing solid evidences in written and oral examinations to be able to have positive views about students and that in general, they did not apply the process evaluation. In the lights of the conclusion reached from the findings, some suggestions have been made as a result of the study to carry out the measuring and evaluating in schools using scientific approaches and to make the required changes in target groups.