Alabama Ebeveyn Davranışları Ölçeği Çocuk Formunun Türkçeye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması
Adaptation of the Alabama Parenting Gustionnaire Child Form into Turkish: Validity and reliability study
Yazar: FATMA NUR İSPENOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ALİ ÇEKİÇ
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ebeveyn davranışı = Parenting behaviors ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmanın amacı Frick (1991) tarafından geliştirilen orijinal adı 'Alabama Parenting Questionnaire Child Form' olan Alabama Ebeveyn Davranışları Ölçeği Çocuk Formunun (AEDÖ-ÇF) Türkçeye uyarlanması, geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının yapılmasıdır. Ebeveyn davranışlarının ölçülmesi amacıyla geliştirilen AEDÖ-ÇF 5'li likert tipinde 42 madde ve beş alt boyuttan oluşmaktadır. Uyarlama çalışması ilkokul ve ortaokula devam eden 679 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir.   AEDÖ-ÇF'nin uyarlanması için ilk olarak ölçeği geliştiren araştırmacının onayı alınmıştır. Ölçeğin orjinal formu alan uzmanı üç uzman tarafından İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir. Türkçe form Türkçe Öğretmenliği alan uzmanı tarafından incelenmiş ve önerileri doğrultusunda gerekli değişiklikler yapılmıştır. Elde edilen Türkçe form ilkokulda farklı sınıf düzeyinden 15 öğrenciye uygulanarak, alınan geri bildirimler doğrultusunda son hali verilmiştir. Ölçeğin faktör analizi için uygun olup olmadığına karar vermek için Kaiser-Mayer-Olkin (KMO) katsayısı hesaplanmış, verilerin çok değişkenli normal bir dağılımda olup olmadığı ise Bartlett Küresellik (Sphericity) testi ile incelenmiştir. Ayrıca Skewness (çarpıklık) ve Kurtosis (basıklık) değerlerine bakılmıştır. Yapı geçerliği için doğrulayıcı faktör analizi [DFA] yapılmıştır. Ölçeğin güvenirlik analizleri için test- tekrar test güvenirliği, Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı, Spearman sıra farkları ilgileşim katsayısı, Kolmogorav-Smirnov değerleri ve Spearman-Brown değerleri hesaplanmıştır. Ölçeğin uyarlanan formu ile toplanan verilerin güvenirliğini belirlemek amacıyla, madde toplam korelasyonları bulunmuş ve madde özellikleri tespit edilmiştir. Maddelerin iç tutarlılıkları hakkında bilgi sahibi olmak amacıyla ölçeğin tamamının cronbach alfa katsayısı hesaplanmıştır. Araştırma bulguları, AEDÖ-ÇF'nin Türk kültürü için geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermiştir.

Abstract:
The purpose of this study is to adapt the 'Alabama Parenting Questionnaire Child Form' which was originally developed by Frick (1991) into the Turkish language, to check its reliability and validity. The APQ-CF was developed to measure parental behavior and it consists of forty-two points and five subdimensions on a five-point Likert scale. The adaptation study was implemented on 679 students in primary and middle school. Primarily to adapt APQ-CF the approval of the scale developer was obtained. The original form of the scale was translated from Turkish to English by three domain experts. The Turkish form was inspected by a Turkish Teaching domain expert and essential alterations were made upon their proposal. The acquired Turkish form was applied to 15 students from different grade levels in primary school, and it was finalized in line with the feedback received. Kaiser-Mayer-Olkin (KMO) has been calculated, its data is very good and validated to decide whether it is suitable for factor analysis for selection to calculate its reliability, its data is very comprehensive and if not combined, it is targeted with the Bartlett (sphericity) significance level test. In addition, Skewness and kurtosis values were checked. Confirmatory factor analysis was performed for construct validity. For the reliability analyzes of the scale, repeat-test reliability analyses, Cronbach Alpha internal orderliness, Spearman ordinal values, differences in Spearman values, Kolmogorov-Smirnov and Spearman-Brown values were calculated. The things that are related to the reliability of the scale with the collected data are the item comprehensiveness. To have information about the contents of the items, the Cronbach alpha of the entire content was calculated. For the research, it is used to benefit from the suitable ones.