Amatör çocuk orkestralarının sosyokültürel yapısının incelenmesi ve diğer disiplin çalışmalarındaki yeri ve önemi: Bornova-Naldöken örneği
Investigation of the socio-cultural structure of amateur children's orchestras and their place and importance in other discipline studies: the case of Bornova-Naldöken
Yazar: SELİN DOĞAN
Danışman: PROF. DR. ADNAN METİN KARKIN
İzmir Demokrasi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzikoloji Ana Bilim Dalı / Müzik Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Müzik = Music
Dizin: Kişisel gelişim = Personal development ; Orkestra = Orchestra ; Sosyokültürel yapı = Socio-cultural structure ; Vakıflar = Foundations ; Çocuklar = Children ; İzmir-Bornova = İzmir-Bornova

Özet:
Toplumlar, içerisinde çeşitli sosyokültürel çevrelerden gelen bireyleri barındırmaktadır. 
Bu çeşitlilik hali ekonomik, sosyal, kültürel eşitsizliklere yol açmakta, bu eşitsizliklerin 
derinleşmesi ise bireylerin bir arada yaşama becerilerini geliştirmesini zorlaştırmaktadır. 
Müzik toplumsal bir unsur olarak ele alındığında, toplumların inşa edilmesinde oldukça 
etkili bir yöntem olarak düşünülebilir. Bu düşünceyle birlikte bireylerin müzikal becerileri,
çocukluk döneminde daha etkin ve verimli bir biçimde geliştirilebilmektedir. Bu bağlamda
amatör çocuk orkestralarının önemli bir rolü olduğu görülmektedir. 1975 yılında 
Venezuela'da kurulan El Sistema müzik eğitimi modeli, ülkenin dezavantajlı bölgelerinde 
yaşayan çocuklarının amatör çocuk orkestraları ve çocuk koroları yoluyla toplumla 
bütünleşmeleri amaçlamıştır. Amatör çocuk orkestralarının Türkiye'deki ilk örneği ise 2005 
yılında İstanbul'da kurulan Barış İçin Müzik Vakfı'dır. Türkiye'nin çeşitli şehirlerinde 
kurulan amatör çocuk orkestrası örneklerinden biri ise İzmir'de kurulan İnci Vakfı Çocuk 
Orkestrası'dır.
Bu araştırmada Bornova ilçesinin Naldöken Mahallesi'nde kurulmuş olan İnci Vakfı 
Çocuk Orkestrası'nın sosyokültürel yapısı ve farklı disiplinlerle ilişkisi incelenmiştir. Veri 
toplama araçları olarak gözlem, görüşme ve doküman analizi yöntemleri kullanılmıştır. Bu 
bağlamda, bu araştırma nitel bir araştırmadır. Araştırma kapsamında, orkestrada yer alan 
çocukların enstrüman eğitimi yoluyla elde ettikleri kazanımların belirlenmesi amaçlanmıştır.
Bu doğrultuda çocukların orkestra kayıt listeleri incelenmiş, orkestranın 2017-2021 yılları
arasındaki çalışmaları gözlemlenmiş ve orkestrada yer alan 38 çocuk, 23 ebeveyn ve 3
eğitmen ile birebir görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen bulgular frekans ve yüzde analizi ile 
yorumlanmıştır.
Araştırma sonucunda İnci Vakfı Çocuk Orkestrası'nın, orkestrada yer alan çocuklara, 
çocukların ailelerine ve buna bağlı olarak Naldöken Mahallesi sakinlerine büyük ölçüde olumlu katkılar sağladığı belirlenmiştir. Elde edilen bu olumlu sonuçlardan yola çıkılarak, 
yeni öneriler geliştirilmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Müzik, Çocuk Orkestrası, Bireysel Gelişim, İnci Vakfı Çocuk 
Orkestrası

Abstract:
Societies contain individuals from various socio-cultural backgrounds. This state of 
diversity leads to economic, social and cultural inequalities, and the deepening of these 
inequalities makes it difficult for individuals to develop their ability to live together. When 
music is considered as a social element, it can be considered as a very effective method in 
the construction of societies.With this thought, the musical skills of individuals can be 
developed more effectively and efficiently during childhood. In this context, it is seen that 
amateur children's orchestras play an important role. El Sistema music education model, 
which was established in Venezuela in 1975, aimed to integrate children living in 
disadvantaged regions of the country into society through amateur children's orchestras and 
children's choirs. The first example of amateur children's orchestras in Turkey is Music for 
Peace Foundation which was established in 2005 in Istanbul. One of the examples of amateur 
children's orchestras that established in various cities of Turkey is İnci Foundation Children's 
Orchestra which was established in Izmir.
In this research, the socio-cultural structure of the İnci Foundation Children's 
Orchestra, which was established in Naldöken Neighbourhood of Bornova District, and its 
relationship with different disciplines were investigated. Observation, interview and 
document analysis methods were used as data collection tools. In this context, this research 
is a qualitative research. Within the content of the research, the aim of the research is to 
determine the achievements of the children in the orchestra through musical instrument 
training. In this direction, the orchestra registration lists of the children were examined, the 
works of the orchestra between 2017-2021 were observed, and one-on-one interviews were 
conducted with 38 children, 23 parents and 3 trainers from the orchestra. Obtained findings 
were interpreted by frequency and percentage analysis.
It has been determined that the İnci Foundation Children's Orchestra contributes to the 
children in the orchestra, their families and Naldöken Neighborhood in a highly positive 
way. Based on these positive results, new suggestions have been developed.
Keywords: Music, Children's Orchestra, Individual Development, İnci Foundation 
Children's Orchestra