Yeniden işlevlendirilen endüstri yapılarının yakın çevreleri üzerindeki etkileri; Kadir Has Üniversitesi Cibali semt örneği
The effects of re-functioned industrial buildings on the near environments; Kadir Has University Cibali semt example
Yazar: CANSU ÖNDER YILMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİYE CEREN ONUR
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Restorasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Endüstri mirası = Industrial heritage ; Endüstrileşme = Industrialization ; Yeniden işlevlendirme = Refunctioning ; Çevresel etki = Environmental impact

Özet:
İngiltere'de 18. yy.'da meydana gelen bütün Avrupa'yı etkileyen, üretimde makineleşmeyi başlatmış olan Endüstri Devrimi; insanlık tarihinin ekonomik, siyasi, teknolojik ve sosyolojik yönden dönüm noktası olmuştur. Kullanılmakta olan makinelerin biçimi, işlevi ve boyutu çerçevesinde endüstri yapıları şekillenmeye başlamıştır. Bu yapılar zaman içerisinde yaşanmış olan teknolojik gelişmelere uyum sağlayamamış dolayısıyla atıl durumda kalarak terk edilmişlerdir. Endüstri yapılarından inşa edilmiş oldukları döneme ait veriler okunabilmektedir. Bu yapıların geleceği, özellikle 20. yy.'ın ortasında tartışma konusu haline gelmiş ve bu doğrultuda endüstriyel miras kavramı, kültürel mirasın bir parçası haline gelmiştir. Endüstriyel miras olarak kabul gören yapıların korunabilmesi adına yeniden işlevlendirme uygun bir yöntem olarak kabul edilmektedir. 
İşlevsel biçimde kullanılmamakta ancak varlığını fiziksel olarak devam ettirmekte olan endüstri yapılarının sahip olduğu mimari ve tarihsel değerlerinin korunarak gelecek dönemlere aktarılabilmesi adına, tarihi yapısının zarar görmeden eklemelerin yapılması ve bu yapının korunması yeniden işlevlendirmenin konusudur. Bu konuda Türkiye'de gerçekleştirilmekte olan çalışmalar farklı şekillerde ve farklı işlevlerde görülmektedir. Endüstri mirası yapılarda gerçekleştirilmekte olan mimari mekan değişimleri ve söz konusu yapıların yeniden işlevlendirilmesi sonucunda kazandırılmış olan yeni işlevler sürdürülebilir olması, kültürel miras yapılarının mimarisinin korunması açısından önemlidir.
Yeniden işlevlendirilerek hayata katılan bu miras yapılarının fiziksel ve toplumsal çevreye etkileri söz konusudur. Miras yapılarının yeni işlevleri ile çevrede yarattıkları değişimler kentsel anlamda olumlu ve olumsuz yönleri ile ele alınmaktadır. Endüstri mirası yapıların yeniden işlevlendirilmesinin yakın ve uzak çevrelerinde oluşturdukları etkiler, çalışma kapsamında belirlenen başarı kriterleri çerçevesinde incelenerek çalışmaya yön verilmiştir.
Çalışma kapsamında Cibali Sigara ve Tütün Fabrikasının Kadir Has Üniversitesi olarak yeniden işlevlendirilmesi ele alınarak Cibali Mahallesinde ki çevresel etkileri, alan için belirlenmiş olan yeniden işlevlendirme başarı kriterleri çerçevesinde incelenmiştir. İncelemeler sonucunda kriterler olumlu/olumsuz olarak değerlendirilmiş ve dönüşümün yakın çevresinde ki olumlu sonuçlar oluşturduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The Industrial Revolution, which occurred in England in the 18th century, which affected all of Europe and initiated the mechanization of production; It has been a turning point in human history economically, politically, technologically and sociologically. Within the framework of the form, function and size of the machines being used, industrial structures have begun to take shape. These structures could not adapt to the technological developments experienced over time, so they were abandoned in an idle state. Data from industrial structures to the period in which they were built can be read. The future of these structures became a subject of discussion, especially in the middle of the 20th century, and in this direction, the concept of industrial heritage became a part of cultural heritage. In order to preserve the structures accepted as industrial heritage, re-functioning is accepted as an appropriate method. 
In order to preserve the architectural and historical values of industrial buildings that are not used functionally but continue their existence physically, and to transfer them to future periods, the historical structure is the subject of re-functioning. The studies carried out in Turkey on this subject are seen in different ways and in different functions. The architectural space changes being realized in industrial heritage buildings and the new functions gained as a result of the re-functioning of these structures are also emphasized and discussed in terms of the preservation of architecture. 
These heritage structures, which are re-f functioned and added to life, have effects on the physical and social environment. The new functions of heritage buildings and the changes they create in the environment are handled with positive and negative aspects in the urban sense. The effects of the re-functioning of industrial heritage structures in their immediate and distant surroundings were examined within the framework of the success criteria determined within the scope of the study.
Within the scope of the study, the re-functioning of the Cibali Cigarette and Tobacco Factory which is re-functioned as Kadir Has University, was discussed and its environmental effects in the Cibali Neighborhood were examined within the framework of the re-functioning success criteria determined for the area. As a result of the examinations, the criteria were evaluated as positive / negative and it was determined that the transformation created positive results in the close environment.