Laparoskopik kolesistektomi sonrası hastalara yapılan ayak masajının ağrı ve anksiyete düzeyine etkisi
The effect of foot massage on pain and anxiety level after laparoscopic cholecystectomy
Yazar: AYŞEGÜL ABDULLAYEV
Danışman: PROF. DR. AYFER ÖZBAŞ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Çalışma, laparoskopik kolesistektomi ameliyatı sonrası hastalara uygulanan ayak refleksoloji masajının hastaların ağrı düzeyleri, yaşamsal bulguları, analjezik kullanımları ve anksiyete düzeyleri üzerine etkisini belirlemek amacıyla prospektif, tek merkezli, deneysel ve randomize kontrollü olarak planlandı ve gerçekleştirildi.
Araştırma, bir üniversite hastanesinin genel cerrahi kliniğine laparoskopik kolesistektomi ameliyatı uygulanmak üzere kabul edilen ve araştırma kriterlerine uyan 90 hasta ile gerçekleştirildi. Hastalar, deney (n=30), kontrol (n=43) ve plasebo (n=30) gruplarına ayrıldı. Deney grubundaki hastalara, ameliyat sonrası ilk 1. ve 3. Saatte 30 dakika boyunca ayak refleksoloji masajı uygulandı. Plasebo grubundaki hastaların ayaklarına, deney grubu hastalarına uygulanan masaj noktalarından farklı bölgelere ve yüzeyel bir biçimde 10 – 15 dakika süren masaj uygulandı. Kontrol grubundaki hastalara ise rutin tedavi ve bakım uygulandı. Hastaların belirli zaman aralıklarındaki fizyolojik değişkenleri, ağrı ve anksiyete düzeyleri ve ilk 24 saatteki analjezik kullanım miktarları izlendi. Araştırma sonucunda elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 2018 programı kullanılarak analiz edildi. Hastaların fizyolojik değerlerinin ayak masajı öncesi ve sonrası değişimi incelendiğinde; deney ve plasebo grubu hastalarının 1. ve 2. masaj öncesi nabız, sistolik kan basıncı, solunum sayısı ve oksijen satürasyonu değerlerinin masaj sonrasına göre farklılık göstermediği, kontrol grubu hastalarının 1. masaj sonrası nabız sayısı, sistolik ve diyastolik kan basıncının öncesine göre, 2. masaj sonrası diyastolik kan basıncı, oksijen satürasyonu ve solunum sayısı değerlerinin öncesine göre düşük olduğu (p<0,05), hastaların ameliyat öncesi durumluluk kaygı puan ortalamalarının, sonrasına göre anlamlı düzeyde düştüğü, düşüş miktarının gruplara göre farklılık göstermediği ( p>0,05), hastaların 1. ve 2. masaj sonrası ağrı puanlarının, tüm gruplarda masaj öncesine göre düştüğü,  deney grubunda yer alan hastaların 2. masaj sonrası hissettikleri ağrının, plasebo grubundaki hastaların ağrı puanlarına göre daha düşük olduğu bulundu (p<0,01). Hastalara ameliyattan sonraki ilk 24 saatte uygulanan analjeziklerin miktar ve uygulanış zamanı bakımından farklılık göstermediği bulundu (p>0,05).

Abstract:
The study was planned and conducted as prospective, single-centered, experimental and randomized control in order to determine the effect of foot reflexology massage administered to patients of laparoscopic cholecystectomy operation on pain levels, vital signs, use of analgesic and anxiety levels of patients
The study was conducted by including 90 patients in the study, who admitted in the general surgery inpatient clinic of a university hospital for laparoscopic cholecystectomy operation and meet the study criteria. The patients were divided into the test (n=30), control (n=43) and placebo (n=30). Foot reflexology massage was administered to the patients in the test group throughout 30 minutes at postoperative first hours 1 and 3. Massage lasting 10 to 15 minutes was administered to the patients in the placebo group superficially to the sites different from the massage points administered to the patients in the test group. Only routine treatment and care were administered to the patients included in the control group. Of the patients, physiological variables at certain time intervals, pain and anxiety levels and the use of analgesic within the first 24 hours were monitored. The data obtained from the study were analyzed using the SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 2018 program. When the physiological values of the patients were reviewed before and after the foot massage, it was found that the pulse, systolic blood pressure, respiration count and oxygen saturation parameters recorded before the 1st and 2nd massage administered to the patients in the test and placebo groups do not differ from the parameters recorded after the massage, the pulse, systolic and diastolic blood pressure parameters of the patients in the control group after the 1st massage and the diastolic blood pressure, oxygen saturation and respiration count parameters after the 2nd massage were low compared to previous parameters (p<0.05), their preoperative average anxiety scores regressed significantly compared to the postoperative parameters and amount of regression does not demonstrate a difference according to the groups (p>0.05), pain scores of the patients after the 1st and 2nd massages regressed in all groups compared to the parameters recorded before massages, and the pain felt by the patients in the test group after the 2nd massage was lower than the pain scores of the patients in the placebo group (p<0.01). It was found that the analgesics administered to the patients within the postoperative first 24 hours do not differ in terms of amount and time of administration (p>0.05).