Heykel ve işlev günümüz Türk heykel sanatı ürünleri içinde yer alan ve işlevsel niteliği olan heykeller
Sculpture and function-statues in contemporary Turkish sculpture and with functional features
Yazar: TUĞBA SÖNMEZ
Danışman: Y.DOÇ.DR. MUSTAFA YÜKSEL
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Heykel Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
"Heykel ve şlev-Günümüz Türk Heykel Sanatı Ürünleri çinde Yer Alan veşlevsel Niteliği Olan Heykeller" konulu araştırma, "işlev" kavramını tarihsel bir dizgeiçinde inceleyen ve bu kavramın sanat ürününe yansımasını ele alan bir çalışmadır.Araştırmanın ikinci bölümü, "işlev" ile "heykel" kavramlarının incelenmesindenoluşmaktadır.Araştırmanın üçüncü bölümünde, ilkel topluluklarda; Anadolu, Mısır, Yunan veRoma uygarlıklarında; 12. yüzyıldan 20. yüzyıla gelinceye kadar görülen sanat akım veanlayışları çerçevesinde işlev-heykel ilişkisi irdelenmiş; örnek olarak seçilen yapıtlarüzerinde kısa bir değerlendirme yapılmıştır.Aynı bölümde, 20. yüzyıl sanat akımları içinde "işlev" olgusuna ilişkin öneriler vetartışmalar sunulmuştur. Burada Konstrüktivizm, Bauhaus Okulu, Groupe Espace, PublicArt ve Public Sculpture incelenmiş; 20. yüzyıl heykel sanatı ürünleri içinde işleve yerveren ve "işlev" olgusunu bir öğe olarak kullanan yapıtlara değinilmiştir.Araştırmanın dördüncü bölümünde, Sanayi-i Nefise Mektebi Âlisi, Türk heykelsanatında Avrupa etkileri, 20. yüzyılın önde gelen Türk heykelcileri ve çağdaş Türk heykelsanatının gelişimi incelenmiştir.lkçağlardan bu yana, Anadolu'da ve dünyada heykel-işlev ilişkisine genel bir bakışsunulduktan sonra, beşinci bölümde, araştırmanın ana konusunu oluşturan "çağdaş Türkheykel sanatında işlevsel nitelik taşıyan heykeller" incelenmiştir. Günümüz çağdaş Türkheykel sanatındaki gelişim içinde "işlev" olgusunun yer alış biçimiyle ilgili verilerin biraraya getirilmesi amaçlanmıştır.Araştırma, günümüz sanatçılarının kendi heykel çalışmalarında "işlev" olgusunanasıl ve hangi amaçlarla yer verdiklerine ilişkin açıklamalarla sona ermektedir.Anahtar Sözcükler: işlev, işlevselcilik, heykel, sanat, uygarlık, akım, hareket, estetik,fayda.

Abstract:
This study titled ?Sculpture and Function-Statues in Contemporary TurkishSculpture and With Functional Features? presents the ?function? concept from a historicalpoint of view and points out the effect of this concept on the artistic work.The second part of this study present a detailed ecxplanation of the concepts of?function? and ?sculpture?.In the third part of this study, the relationship between function and sculpture inprimitive communities; in the Anatolian, Egyptian, Greek and Roman civilizations; withinthe artistic movements that occurred between 12th and 20th centuries, with briefevaluations through some selected pieces of art, is revealed.In the same part, several opinions and discussions about the ?function?phenomenon in the 20th century art movements are presented. This part includesConstructivism, Bauhaus School, Groupe Espace, Public Art and Public Sculpture andmentions about the artworks that carry functional features and utilizes the ?function?phenomenon as an element in the 20th century sculpture.The fourth part of this study uncovers subjects such as stanbul School of Fine Arts,European effects on Turkish sculpture, leading Turkish sculptors of the 20th century, andthe development of contemporary Turkish sculpture.Following a general viewpoint about the relationship between function andsculpture in Anatolia and across the world from the primeval times until today the mainsubject of this study, statues with functional features in contemporary Turkish sculpture, isdiscussed in the fifth part. Here the goal is to compile all data relating to the participationof the ?function? phenomenon in the development of contemporary Turkish sculpture.The study ends with the personel explanations of today?s sculptors about how andwhy they have made use of the ?function? phenomenon in their own works.Key Words: function, functionalism, statue, art, civilization, group, movement, aesthetics,benefit.