Kayısılarda elma çoklu sürgün fitoplazması hastalığının (Candidatus phytoplasma mali) aşı ve kök kaynaşması yolu ile taşınma etkinliklerinin araştırılması
Studies on efficiency of transmission of apple proliferation phytoplasma (Candidatus phytoplasma mali) by grafting and root bridges apricot
Yazar: HACER GÜLTEKİN
Danışman: PROF. DR. KADRİYE ÇAĞLAYAN
Mustafa Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Aşı uyuşması = Graft unions ; Aşılama-bitki = Grafting ; Bitki hastalıkları = Plant diseases ; Fitoplazma = Phytoplasma ; Kayısı = Apricot

Özet:
Bu çalışma ile Elma Çoklu Sürgün Fitoplazması (EÇSF) ("CandidatusPhytoplasma mali")'nın arazi koşullarında enfekteli aşı gözü kullanımı ve kökkaynaşması yoluyla taşınma etkinliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Böylece hastalığındoğal koşullarda vektörler dışında taşınma ve yayılma durumu hakkında elde edilecekverilerden yararlanılarak hastalığın kontrolüne yönelik önemli bulgular elde edilmesihedeflenmiştir. EÇSF fitoplazmasının aşıyla taşınma etkinliklerinin belirlenmesi içinülkemizde kayısı için en yaygın kullanılan çöğür zerdali anacı üzerine enfekteliağaçlardan alınan aşı gözleri 100 adet anaca Temmuz 2009'da durgun göz aşısı ileaşılanmıştır. Kök kaynaşma çalışmaları için ise ülkemizde yaygın yetişen çeşitlerdenolan zerdali anacı üzerine aşılanmış Hacıhaliloğlu ve Sakıt kayısıları kullanılmıştır. Herbir çeşitten otuz bitki çiftler halinde aynı saksıya dikilmiş ve çiftlerden bir tanesi dahaönceki çalışmalarla pozitif bulunan referans EÇSF izolatı ile inokule edilmiştir.Denemede her bir çeşit için 15 tekerrür kullanılmıştır. Her iki denemede de kullanılantüm bitkiler periyodik aralıklarla Polimeraz Zincir Reaksiyonu-Restriksiyon FragmentiUzunluk Polimorfizmi (PZR-RFUP) yöntemi ile testlenmişlerdir. Testleme sonuçlarınagöre EÇSF'nın aşı ile taşınma oranı %12,76 olarak bulunmuştur. Kök kaynaşması yoluile taşınma sonuçlarından tutarlı bir sonuç alınamamıştır. Bunun nedeni deneme süresiboyunca bitki çiftleri arasında kök anastomisis olayının gerçekleşmemesi olarakdeğerlendirilmiştir.

Abstract:
This study has been carried out to determine transmission efficiency of Appleproliferation (AP) phytoplasma ( Candidatus Phytoplasma mali) by using field infectedbuds and also by formation of root bridges. It was aimed to obtain data on otherdissemination ways of this phytoplasma rather than vectors. This data will be veryuseful in order to develop control strategies to AP. For the graft transmission efficiencyexperiments, 100 budwoods were collected from the field-infected trees and grafted onzerdali seedlings which are the most common rootstocks for apricots in Turkey, in July-2009. Two local apricot cultivars (cv. Sakıt and cv. Hacıhaliloğlu) grafted on wildapricot seedlings were used for the experiment of transmission by rootbridges. Thirthyplants as pairs for each cultivar were planted and one of the pairs was inoculated byusing bark of AP reference isolate, which were detected in previous studies. The studywas replicated 15 times for each cultivar. All plants used for both experiments wereperiodically tested by PCR-RFLP analyses. According to PCR analyses grafttransmission rate of AP was found as 12,76 %. However no consistent results wereobtained by root-bridge transmission. It might be due to obtaining no anastomosisbetween pairs during this study.2011, 41