112 Acil Sağlık Hizmetleri çalışanlarının karşılaştıkları mesleki riskler ve risk yönetimi
112 occupational risks faced by Emergency Health Services workers and risk management
Yazar: AYŞE ŞÜKRAN KARAGÖZ
Danışman: PROF. DR. İLKNUR MAYA
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Afet Eğitimi ve Yönetimi Ana Bilim Dalı / Afet Eğitimi ve Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: 112 Acil Çağrı Merkezi = 112 Emergency Call Center ; Acil servis = Emergency service ; Acil tıp servisleri = Emergency medical services ; Mesleki risk = Career risk ; Risk = Risk ; Risk yönetimi = Risk management ; Sağlık personeli = Health personnel ; Çalışanlar = Workers

Özet:
Araştırmada, hastane öncesi dönemde topluma hizmet sağlayan 112 acil sağlık 
hizmetleri çalışanları olan acil tıp teknisyeni (ATT), paramedik ve doktorların mesleklerinde 
gördükleri riskler ve bu riskler karşısında uyguladıkları risk yönetimi davranışlarının 
belirlenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmada 112 acil sağlık hizmetleri çalışanlarının 
karşılaştıkları mesleki riskler ve bu riskleri nasıl yönettiklerini derinlemesine incelenmek 
amacıyla nitel araştırma yöntemi ve yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. 
Örneklem grubu, Giresun İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı çalışan dört yüz personelden kartopu 
örnekleme yoluyla seçilmiş elli altı kişiden oluşmaktadır. Araştırma sonucunda elde edilen 
veriler alt problemler temelinde gruplandırılmış ve içerik analizi yapılmıştır. Verilerin 
analizinde, tümevarımcı analiz kullanılmıştır. 112 acil sağlık hizmetleri çalışanlarının risk 
ve mesleki risk kavramlarına ilişkin görüşlerinde, büyük çoğunluğun kısmen doğru ve eksik 
tanımlama yaptıkları, bir kısmının doğru tanımlama yaptıkları görülmekle birlikte bazı 
çalışanların tanımlama yapamadan örneklendirme yoluna gittikleri görülmektedir. 112 acil 
sağlık hizmetleri çalışanlarının mesleki risk olarak tanımladıkları durumlara bakıldığında, 
en çok hasta ve hasta yakınları tarafından uğradıkları darp, şiddet, küfür vs. maruz kalmak, 
ambulans ve trafik kazaları, bulaşıcı hastalıklar, enfeksiyon hastalıkları, salgın olduğu 
görülmektedir. 112 acil sağlık hizmetleri çalışanlarının karşılaştıkları mesleki risklerin 
meslekleri üzerindeki etkileri bakımından en çok psikolojik olarak korku ve üzüntü yaşamak, 
daha sonra agresif, stresli, kaygılı, gergin olmak ve sağlık açısından etkilenmek olduğu 
anlaşılmaktadır. 112 acil sağlık hizmetleri çalışanlarının, mesleki risklerle karşılaştıklarında 
uyguladıkları risk yönetimleri incelendiğinde ise, en çok yüzleşme, kabullenme, hiçbir şey 
yapmamak, beyaz kod vermek, güvenlik güçlerinden destek almak olduğu görülmektedir. 
v
Araştırma neticesinde hasta ve hasta yakınlarından görülen şiddet davranışlarına karşın halk 
112 sistemi ve çalışanları üzerine bilinçlendirilebilir. Ek olarak 112 sistemi emniyet güçleri 
ile daha entegre çalışabilir. Ambulans ve trafik kazalarına karşın personel ek sürüş eğitimleri 
ile desteklenebilir. Yaşanılan psikolojik sıkıntılara karşın personele psikolojik destek 
sağlanabilir.
Anahtar Kelimeler: Hastane Öncesi, Acil Sağlık, Mesleki Risk, Risk Yönetimi.

Abstract:
This research aims to determine the risks that emergency medical technicians (ATT), 
paramedics, and doctors, who are "112" emergency health services workers that provide 
service to the community in the pre-hospital period may face, and the risk management 
behaviors which they apply for these risks. The qualitative research method and a semistructured interview technique has been used in the research to examine in depth the 
occupational risks faced by 112 emergency health services workers and how they manage 
these risks. The sample group consists of fifty-six people that have been selected by snowball 
sampling from four hundred personnel working under the Giresun Provincial Health 
Directorate. The data has obtained as a result of the research has been grouped on the basis 
of sub-problems and content analysis has been performed. Inductive analysis has been used 
for analyzing the data. In the views of 112 emergency health services workers on the 
concepts of risk and occupational risk, it has been seen that the vast majority of these people 
define them partially correctly and incompletely, and some of them define the concepts of 
risk and occupational risk correctly, but some employees choose to exemplify without being 
able to define. Considering the situations defined as occupational risks by the "112" 
emergency health services workers, it has been seen that the most common cases are beating, 
violence, swearing, etc., suffered by the patients and their relatives, exposure, ambulance 
and traffic accidents, infectious diseases, infectious diseases, epidemics. In terms of the 
effects of the occupational risks faced by the "112" emergency health services workers on 
their profession, it has been found that the most common psychological conditions are fear 
and sadness, being aggressive, stressed, anxious, nervous, and badly affected in terms of 
health. When the risk management applied by the "112" emergency health services workers 
vii
when they encounter occupational risks are examined, it has been seen they are mostly 
confrontation, acceptance, doing nothing, giving white code, getting support from the 
security forces. As a result of the research, the public can be made aware of the 112 system 
and its employees despite the violent behavior seen by the patients and their relatives. In 
addition, the 112 system can work more integrated with the security forces. Despite 
ambulance and traffic accidents, personnel can be supported with additional driving training. 
In addition to that, a better psychological support can be provided to the personnel for the 
psychological problems.
Keywords: Prehospital, Emergency Health, Occupational Risk, Risk Management.