İş kazaları ve meslek hastalıklarının bazı değişkenler açısından analizi: Türkiye Cumhuriyeti örneği
Analysis of work accidents and occupational diseases by different parameters: example of Turkish Republic
Yazar: MERVE ISLATTI
Danışman: PROF. DR. AGAH SİNAN ÜNSAR
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kazalar = Accidents ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kazalar = Accidents ; Meslek hastalıkları = Occupational diseases ; Türkiye = Turkey ; Çalışanlar = Workers ; İş hayatı = Work life ; İş kazaları = Occupational accidents ; İşçiler = Workers

Özet:
Ülke ekonomilerinin yaşadığı önemli içsel sorunların başında gelen iş kazaları ve meslek hastalıkları çalışma hayatı içerisinde işçi ve işverenler açısında hem maddi hem de manevi kayıplara yol açmaktadır. Bu sorunlar çalışanların kendilerini ve ailelerini sosyo ekonomik ve psikolojik olarak olumsuz etkilemektedir. Ülkemizin iş sağlığı ve güvenliği alanında karar mekanizması durumunda olan kurum ve kuruluşlar bu sorunları en aza indirmek ve önlemek amacıyla birtakım yasal düzenlemeler ve uygulamalar yürürlüğe koymaktadırlar. Ülkemiz uluslararası hukuk özellikle AB hukuku dahilinde bu konuyu ele alıp araştırmakta ve tedbirler geliştirmeye çalışmaktadır. Ülkemizin iş sağlığı ve güvenliği kapsamında elde ettiği sonuçlar incelendiğinde 2010-2016 yılları arasında hedeflenen oranlara ulaşılamadığı ve AB üyesi ve aday ülke statüsünde olan devletler arasındaki başarı sıralamasının değişmediği görülmektedir. Bunun sonucu olarak ülkemiz genelinde güncel ve sürdürülebilir çalışmalar yapılmakta, sorunun çözümüne katkı sağlayacak araştırmaların çeşitliliği arttırılmakta böylelikle iş sağlığı ve güvenliği konusunda ölçülebilir pozitif ilerleme kaydedilmesi hedeflenmektedir. 

Bu çalışmanın amacı; iş kazaları ve meslek hastalıklarıyla ilgili alan yazımı taranması sonucu kavramsal arka planın oluşturulmasına bağlı olarak Türkiye örneğini konu alan SGK istatistiklerine dayalı veri araştırmasının ve analizinin yapılmasıyla ülkemizin bu konudaki mevcut durumunun ve iş sağlığı ve güvenliği yasal süreç yönetme, uygulama, izleme ve değerlendirme kapasitesinin tespit edilerek bir dizi sonuçlara ulaşılmasıdır.

 	Nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin birlikte kullanıldığı bu çalışma temel olarak üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde iş kazaları tanımlanmıştır. İş kazalarının nedenlerine bağlı farklı sınıflandırılmaları yapılmış, konuya ilişkin kavramsal ve hukuki çerçeve çizilmiştir. İş kazalarına yol açan etmenler incelenmiş ve bu etmenlerin detaylı açıklamalarına yer verilmiştir. İkinci bölümde meslek hastalıkları ile ilgili tanımlara yer verilmiştir. Ülkemizde meslek hastalıklarıyla ilgili süreç uluslararası düzeydeki örnek uygulamalar ile kıyaslamalı olarak irdelenmiş önleme ve korunma yöntemleri analiz edilmiştir Üçüncü bölümde konuya ilişkin SGK tarafından yayınlanan ve yukarıdaki yılları kapsayan istatistiki verilere yer verilmiş ve analiz edilmiştir. Son bölümde ise yorumlanan istatistik verilere dayanan sonuç ve öneriler anlatılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Work accidents and occupational diseases happen in work life which is an indispensable part of state economies cause are financial and emotional losses by the employees and employers. It effect on workers their families and results with serious concerns. States struggle to these concerns by relevant institutions to minimize the impact and prevent them to happen. This issue is under investigation international level and relevant organizations are trying to find preventions. Our country is not at a sufficient level on this manner. Current place of the country, even in similar level states doesn't seem sufficient. Local and international level studies are on-going for this purpose and aimed to precede development. This study's aim is to prepare a field study about Turkey's example after building background of terms regarding work accidents and occupational diseases. Study consists 4 chapters. First chapter is regarding work accidents. Classification of work accidents, term and legal frame has been created. Causes of work accidents have been investigated and detailed explanations aimed to be given.

Second chapter gives definitions regarding occupational diseases. Turkey's status of occupational diseases has been given comparatively by the World and prevention methods concerned. Third chapter is about a relevant field study. Fourth and the last chapter are findings and synthesis, result, proposals.