Matematiksel düşünme odaklı öğretim: Ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının planlama becerileri ve görüşleri
The instruction focused on mathematical thinking: Preservice secondary mathematics teachers' skills in planning and opinions
Yazar: GÜLCAN ÖZTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. GÖZDE AKYÜZ
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Matematiksel düşünme = Mathematical thinking

Özet:
Bu araştırma ile matematiksel düşünme odaklı öğretim uygulamasının, öğretmen adaylarının matematik öğretimini planlama becerilerine etkisinin ve uygulamaya katılan öğretmen adaylarının görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla literatürde yer alan öğrencilerin matematiksel düşünmelerine odaklanmayı temel alan öğretim uygulamalarının karması olma özelliğini taşıyan bir öğretim uygulaması tasarlanmıştır. Öğrencilerin matematiksel düşünmelerini geliştirmek için yapılması gerekenleri vurgulayan bu öğretim uygulaması 40 ortaöğretim matematik öğretmen adayının katılımı ile gerçekleştirilmiştir. 
Araştırma sorularına dayalı olarak araştırma amacının seçimi, araştırma verilerinin toplanması ve araştırma sorularını yanıtlamaya yardımcı olacak şekilde araştırma verilerinin analiz edilmesinde farklı yaklaşımların kullanıldığı tek model ve karma model desenleri araştırmanın modelini oluşturmuştur. Matematiksel düşünme odaklı öğretim uygulamasının öğretmen adaylarının matematik öğretimini planlama becerilerine etkisini belirlemek için öğretim uygulamasının öncesinde, sonrasında ve bir yarıyıl sonrasında, çalışmaya katılan öğretmen adaylarından üst düzey düşünme süreçlerini içeren problemleri kullanarak planlar yapmaları istenmiştir. Bu planlar araştırmanın dayandığı teorik çerçeveye uygun bir araç olan ders planlama öğeleri rubriği ile incelenerek analiz edilmiştir. Öğretim uygulamasına katılan öğretmen adaylarının görüşlerini belirlemek için öğretmen adaylarıyla yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış ve analiz edilmiştir. 
Yapılan analizler sonucunda matematiksel düşünme odaklı öğretim uygulamasının öğretmen adaylarının öğrencilerin matematiksel düşünmelerini dikkate alan planlar yapma becerilerine olumlu etkisinin olduğu görülmüştür. Görüşmelerin analizlerinden çalışmaya katılan öğretmen adaylarının matematiksel düşünme odaklı dersler planlamada önemli olan özellikleri vurgulayan görüşler belirttikleri ve öğretim uygulaması hakkındaki görüşlerinin olumlu olduğu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
In this study, it is aimed to determine the effect of the instruction focused on mathematical thinking on preservice teachers' skills in planning mathematics teaching and the opinions of the preservice teachers who participated in the instruction. For this purpose an instructional programme, which is a mixed model of the instructional practices that focused on students' mathematical thinking in the literature, was designed. This instructional programme emphasizing what needs to be done to improve students' mathematical thinking was implemented with 40 preservice secondary mathematics teachers. 
The research model consisted of monomethod and mixed model designs involving different approaches of selecting the research objective based on the research questions, collecting research data and analyzing the research data to help answer the research questions. In order to determine the effect of the instruction focused on mathematical thinking on preservice teachers' skills in planning mathematics teaching, the preservice teachers, who participated in the instruction, were asked to plan lessons that used tasks with a high level of cognitive demand before, right after and one semester after the instruction. These plans are assessed and analyzed with scoring rubric for attention to students' thinking which is a tool compatible with the theoretical framework of the research. In order to determine the opinion of the preservice teachers who participated in the instruction, semi-structured interviews were conducted and analyzed.
As a result of analysis, it was observed that the instruction had positive effect on the preservice teachers' skills in planning mathematics teaching focused on students' mathematical thinking. From the analysis of the conducted interviews, it came out that the preservice teachers participated in the study emphasized the features that are important for planning lessons focused mathematical thinking and their opinions about the instruction were positive.