X, Y ve Z kuşaklarının çevrim içi tüketim davranışları ve reklam engelleyici kullanımları: Yayıncı ve tüketiciler üzerine bir araştırma
Online consumption behaviors and ad blocker usage of generations X, Y and Z: A study on broadcasters and consumers
Yazar: CENAP COŞKUN
Danışman: PROF. DR. RUKİYE GÜLAY ÖZTÜRK
İstanbul Ticaret Üniversitesi / İletişim Bilimi ve İnternet Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Reklamcılık Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler ve Reklamcılık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Reklamcılık = Advertising
Dizin: Reklam engelleyici = Ad blocker ; Reklamlar = Advertisements ; Sayısal reklamcılık = Digital advertising ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Tüketim davranışları = Consumption behaviours ; X kuşağı = Generation X ; Y kuşağı = Generation Y ; Z kuşağı = Generation Z ; Çevrimiçi reklamcılık = Online advertising ; İnternet reklamları = Internet advertisings

Özet:
Geçmişten günümüze değişen teknoloji toplumun tüketim alışkanlıklarını da değiştirdiği bilinmektedir. Kişilerin gündemi takip etmek amacıyla aldığı basılı gazetelerin okunma sayılarının düşmesi ve yeni bilgi alma yönteminin gazetelerin internet siteleri ve uygulamaları olması aynı zamanda fiziksel mağazalardan alışveriş yerine internet sitelerinden alışverişin artması mevcut duruma örnek verilebilmektedir. Toplumun gündem hakkında bilgi sahibi olmak, eğitim ve alışveriş için kullandığı çevrim içi teknolojiler markaların mesajlarını tüketicilerine ulaştırmak için kullandıkları önemli araçlardan biri olduğu bilinmektedir. Markaların mesajlarını hedef kitlelerine iletmek amacıyla veya bir ürünü satmak için kullandıkları dijital reklamlar ise yıllar itibariyle hem çeşitlenmiş hem de hızla artmıştır. Artan reklam yoğunluğu ise içeriğe ulaşmada zorluk, reklam yoluyla veri hırsızlığı, internet sayfalarının geç yüklenmesi, internet kotalarının yüksek boyutlu reklamlardan dolayı çabuk tükenmesi ve yoğun reklam gösterimlerinden dolayı oluşan rahatsızlıklar sebebiyle reklam engelleyicilerin kullanımının arttığı bilinmektedir. Reklam engelleyiciler kişilerin gezdiği internet sitelerinde veya uygulamalarda reklamların gösterimini engelleyen veya hangi reklamların gösterileceğine kullanıcıların karar verdiği yazılım veya eklenti olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışma X, Y ve Z olarak tanımlanan kuşakların çevrim içi tüketim davranışlarını ve reklam engelleyici kullanımını araştırmakta olup reklam engelleyicilerin etkilediği taraflar olan tüketiciler ve reklamdan gelir elde eden yayıncılara olan etkilerini araştırmaktadır. Araştırma yöntemi ise tüketici grubu olan X, Y ve Z kuşakları özelinde anket yöntemi, yayıncılar özelinde ise derinlemesine mülakat yöntemi kullanılmıştır.

Abstract:
It is known that changing technology from the past to the present has also changed the consumption habits of society. The decrease in the number of printed newspapers read for the purpose of following the agenda and the fact that the new method of obtaining information is newspaper websites and applications, as well as the increase in online shopping rather than shopping in physical stores, are examples of the current situation. Online technologies used to be informed about the agenda of society, education and shopping are known to be one of the important tools used by brands to reach their messages to consumers. Digital advertisements used by brands to convey their messages to target audiences or to sell a product have both diversified and rapidly increased over the years. The increasing advertising density is known to have increased the use of ad blockers due to difficulties in accessing content, data theft through advertising, slow loading of internet pages, the quick depletion of internet quotas due to large-sized ads, and discomfort caused by heavy ad displays. Ad blockers are software or extensions that block or allow users to decide which ads to display on the internet sites or applications visited by people. This study investigates the online consumption behaviors and ad blocker usage of the X, Y, and Z generations and examines the effects on consumers, who are the parties affected by ad blockers, and publishers, who earn income from advertising. The research method used is the survey method for the consumer group of the X, Y and Z generations, and the in-depth interview method for publishers.