Kadın sporcularda kariyer belirleyicisi olarak Pygmalion ve Golem etkisinin değerlendirilmesi
Evaluating the Pygmalion and Golem effects as career determinants in female athletes
Yazar: İLKNUR GÖKKAYA
Danışman: DOÇ. DR. AHMET YAVUZ KARAFİL
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports

Özet:
Kadın sporcuların kariyer başarılarına etki eden birçok faktör bulunmaktadır. Bu faktörler, sporcuların sporda başarılı veya başarısız bir kariyer süreci yaşamalarına neden olabilir. Özellikle, toplum içinde yakın çevreden edinilen olumlu veya olumsuz beklentiler, bu kariyer sürecine doğrudan etki eden önemli unsurlar olarak değerlendirilebilir. Bu çalışmanın amacı, kadın sporcuların kariyer başarısı üzerindeki olumlu ve olumsuz beklentilerin etkilerini araştırmaktır. Araştırmanın yöntemi, sporcuların yaşadığı olumlu ve olumsuz deneyimlerden yola çıkarak fenomenolojik desen üzerine kurgulanmıştır. 
Araştırmaya, olumlu ve olumsuz beklentilerin sonuçlarını deneyimleyen toplam 19 kadın sporcu katılmıştır. Katılımcıların yaşamış oldukları deneyimler, yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Görüşmeler sonucunda, Pygmalion etkisi olarak bilinen olumlu beklentiler teması altında iki kategori ortaya çıkarılmıştır. Bu kategoriler, psikolojik ve sosyal destek ile olumlu geri bildirimler ve övgüler şeklindedir. Öte yandan, kadın sporcular üzerinde gerçekleştirilen olumsuz beklentiler olarak değerlendirilen Golem etkisi teması altında üç kategori ortaya çıkarılmıştır. Bu kategoriler ise, olumsuz beklentilerin psikolojik etkileri, toplumsal ve cinsiyet temelli eleştiriler ve kişisel motivasyon ve hedefler şeklindedir. Sonuç olarak, kadın sporcular üzerinde oluşturulan olumlu ve olumsuz beklentilerin, onların sportif kariyer başarısı veya başarısızlığı üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu söylenebilir.

Abstract:
Many factors influence the career success of female athletes. These factors can lead to either a successful or unsuccessful career trajectory in sports. In particular, positive or negative expectations acquired from one's immediate environment within society can be considered critical elements directly affecting this career process. The aim of this study is to investigate the impact of positive and negative expectations on the career success of female athletes. The research methodology is designed around a phenomenological pattern, based on the positive and negative experiences of the athletes.
A total of 19 female athletes who experienced the outcomes of positive and negative expectations participated in the study. The experiences of the participants were collected through semi-structured interview forms. As a result of the interviews, two categories emerged under the theme of positive expectations, known as the Pygmalion effect. These categories are psychological and social support and positive feedback and praise. On the other hand, under the theme of negative expectations, considered as the Golem effect, three categories emerged. These categories are the psychological effects of negative expectations, social and gender-based criticisms, and personal motivation and goals. In conclusion, it can be said that positive and negative expectations formed around female athletes have a significant impact on their sports career success or failure.