Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı Polikliniği'ne başvuran 0-12 aylık bebeği olan annelerde depresyon prevalansı, risk faktörleri ve sosyal destek düzeyi
The prevalence of postpartum depression, risk factors causing postpartum depression and level of social support among mothers of 0-12 months old babies at Ondokuz Mayis Universty Medical faculty department of family medicine outpatient clinic
Yazar: FEYZA PARLAK KABAKCIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA FEVZİ DİKİCİ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anneler = Mothers ; Bebekler = Infant ; Depresif bozukluk = Depressive disorder ; Depresyon = Depression ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Prevalans = Prevalence ; Risk faktörleri = Risk factors ; Sosyal destek = Social support

Özet:
AMAÇ: Postpartum depresyon önemli bir toplum sağlığı sorunudur. Bu çalışma doğum sonrası ilk yılda depresyon prevalansını, postpartum depresyonun risk faktörlerini ve algılanan sosyal destek ile postpartum depresyon (PPD) ilişkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
GEREÇ ve YÖNTEM: Tanımlayıcı ve kesitsel tipteki araştırma 01 Nisan – 01 Eylül 2015 tarihleri arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği polikliniğinde yürütülmüştür. 0-12 aylık bebeği olan 195 anne çalışmaya dahil edilmiştir. Veriler sosyodemografik anket formu, Edinburg Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği (EDSDÖ), Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ile toplanmıştır. EDSDÖ 13 ve üzerinde puan alanlar PPD olarak kabul edilmiştir. Veriler IBM SPSS V.23 ile analiz edilmiştir, kategorik değişkenler Ki Kare testi, nicel veriler Mann Whitney U testi, değişkenler arası korelasyon Spearman korelasyon testi ile değerlendirilmiş, Sosyal destek ve EPDS arasındaki ilişkinin incelemesinde ise basit lineer regresyon analizi uygulanmıştır. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak alınmıştır.
BULGULAR: Annelerin % 22,6'sında PPD saptamıştır. Olası risk faktörlerinden genç anne yaşı, çalışmama, gebelikte düzenli doktor kontrolüne gitmeme, emzirmeme, sorunlu evlilik ilişkisi istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Algılanan Sosyal Destek puanları ile EDSDÖ puanları arasında korelasyon (r=-0,49, p<0.001) tespit edilmiş, basit lineer regresyon analizinde EPDS total puanı = 18,48+ (-0,169 x sosyal destek total puanı) şeklinde bulunmuştur.
SONUÇ: Türk kadınlarında sık görülen PPD ile algılanan sosyal destek arasında anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Bu konu hakkında birinci basamakta bilgi düzeyinin artırılması anne, bebek ve aile üzerinde olumsuz etkileri olan PPD'nin önlenmesi ve erken tanınmasında önemlidir. Daha çok sayıda kadının doğum sonrası takibi ile yapılacak çalışmalarda risk faktörleri daha iyi değerlendirilebilir.

Anahtar Kelimeler: Postpartum depresyon; Risk faktörleri; Sosyal destek

Abstract:
Aim: Postpartum depression (PPD) is a public health problem. The study was planned to determine the prevalence and risk factors of PPD during the first postpartum year and to determine the relationship between PPD and perceived social support.
Material and Method: This descriptive, cross-sectional study was conducted at Ondokuz Mayıs Universty Medical Faculty, Department of Family Medicine between April 1, 2015 and September 1, 2015. The study included 195 women whose baby at 0-12 months. Data were collected through sociodemographic questionnaire, Edinburg Postpartum Depression Scale (EPDS) and Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS). The mothers whose EPDS scores greater than 12 accepted PPD. Data were analyzed with IBM SPSS V.23 and Fisher Chi-square, non-parametric Mann Whitney U, Spearmen correlation tests were used. To determine social support and EPDS relationship linear regression analysis were used. The significance level of p value were taken <0,05.
Results: The prevalence of PPD was 22,6%. There were statistically significant differences between depressed and non- depressed mothers in young maternal age, poor marital relationship, lack of breastfeeding, unemployment and lack of medical care during pregnancy. There was a negative correlation (r=-0,49, p<0.001) between MSPSS and EPDS scores and the linear regression analysis found EPDS total score = 18,48+ (-0,169 x social support total score).
Conclusion: PPD is common among Turkish women and associated with low social support. İmproving primary care provider's knowledge about these issues is important for prevention and early recognition of PPD which has negative effects on mother, baby and family. The risk factors would be detected much better in studies that a greater number of women were followed up after birth.

Keywords: Postpartum depression; risk factors; Social support