İşgörenlerin duygusal zekaları ve psikolojik sermayeleri ile iş akış deneyimleri ve yenilikçi çalışma davranışları arasındaki ilişkide lider üye etkileşiminin aracı rolüne ilişkin bir araştırma
A research on the mediator role of leader-members interaction in the relationship between employees' emotional intelligence and psychological capital and their workflow experiences and innovative work behaviors
Yazar: KÜBRA COŞKUN YİĞİT
Danışman: PROF. DR. HAKKI AKTAŞ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Örgütsel Davranış Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu araştırma işgörenlerin duygusal zekaları ve psikolojik sermayeleri ile iş akış deneyimleri ve yenilikçi çalışan davranışına yönelik tutumları arasındaki ilişkide lider üye etkileşiminin aracılık rolünü belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada iş sonuçları (yenilikçi çalışan davranışı) ve iş süreçleri (iş akış deneyimi) ile kişisel (psikolojik sermaye, duygusal zeka) faktörler arasındaki ilişkide kişilerarası (lider üye etkileşimi) faktörlerin aracı rolünün bütüncül bir perspektifle incelenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Türkiye'deki 400 beyaz yakalı özel sektör çalışanı oluşturmaktadır. Veriler kolayda örnekleme yoluyla toplanmış olup veriler SPSS 25.0 programında analiz edilmiştir. Bulgulara göre psikolojik sermaye ve duygusal zeka ile hem iş akış deneyimi hem de yenilikçi çalışan davranışına yönelik tutum arasındaki ilişkide lider üye etkileşiminin kısmi aracılık rolü bulunmaktadır. Psikolojik sermaye ile duygusal zeka lider üye etkileşimini arttırmakta ve lider üye etkileşimi hem iş akış deneyimini hem de yenilikçi çalışan davranışına yönelik tutumu arttırmaktadır. Ayrıca iş akış deneyiminin yenilikçi çalışan davranışına yönelik tutumu arttırdığı bulgulanmıştır. Farklılık analizi sonuçlarına göre; 25 yaşın altındaki çalışanların yenilikçi çalışan davranışlarına yönelik tutumları ve psikolojik sermayeleri diğer yaş gruplarına göre düşüktür. Çocuğu olmayanların psikolojik sermayeleri iki çocuğu olanlara göre daha düşük, tek çocuğu olanların lider üye etkileşimi kalitesi iki çocuğu olanlara göre daha yüksektir. Uzaktan çalışan kişiler için lider üye etkileşimi kalitesi, hibrit çalışanlara göre daha yüksektir. Erkek çalışanların lider üye etkileşimi ortalamaları kadın çalışanların ortalamasından daha yüksektir. Aynı amirle 16 yıl ve daha uzun süre çalışan kişilerin psikolojik sermayeleri, aynı amirle 16 yıldan daha az süredir çalışan kişilere göre daha düşüktür. Aynı amirle 1 yıldan az süredir çalışan kişilerin duygusal zekası ise aynı amirle 1-10 yıl arasında çalışanlara göre daha yüksektir.

Abstract:
This research was conducted to determine the mediating role of leader-member interaction in the relationship between employees' emotional intelligence and psychological capital and their workflow experiences and attitudes towards innovative employee behavior. In the research, the mediating role of interpersonal (leader-member interaction) factors in the relationship between business results (innovative employee behavior) and business processes (workflow experience) and personal (psychological capital, emotional intelligence) factors was examined from a holistic perspective. The working sample of the research consists of 400 white-collar private sector employees in Turkey. The data was collected through convenience sampling and analyzed in the SPSS 25.0 program. According to the findings, leader-member exchange has a partial mediating role in the relationship between PsyCap and emotional intelligence, workflow experience and attitudes towards innovative work behavior. PsyCap and emotional intelligence increase leader-member exchange, and leader-member exchange increases both the workflow experience and the attitude towards innovative work behavior. It has also been found that workflow experience increases attitudes towards innovative work behavior. According to the results of difference analysis; The quality of leader-member exchange of remote workers is higher than that of hybrid workers. According to the results of difference analysis; The quality of leader-member exchange of remote workers is higher than that of hybrid workers. According to the results of the difference analysis; Attitudes of employees under 25 years of age towards innovative work behavior and their PsyCap is low compared to other age groups. The PsyCap of those who do not have children is lower than those who have two children, and the quality of leader-member exchange of those with one child is higher than that of those with two children. The quality of leader-member exchange for people who work remotely is higher than for hybrid workers. Leader-member exchange averages of male employees are higher than the average of female employees. The PsyCap of people who have been working with the same superior for 16 years or more is lower than those who have been working with the same superior for less than 16 years. And the emotional intelligence of people who have been working with the same superior for less than 1 year is higher than those who have been working with the same superior for 1-10 years.