Çölyak hastalığı tanısı ile takip edilen hastalarda helicobacter pylori enfeksiyonu ve atrofik gastrit sıklığının araştırılması
The investigation of helicobacter pylori infection and atrophic gastrit resistance in patients with a diagnosis of celiac disease
Yazar: GÖZDE AĞDAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ERKAN ÇAĞLAR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Atrofi = Atrophy ; Gastrit = Gastritis ; Gastrit-atrofik = Gastritis-atrophic ; Helicobacter enfeksiyonları = Helicobacter infections ; Helicobacter pylori = Helicobacter pylori ; Çölyak hastalığı = Celiac disease

Özet:
ÖZET 
Amaç 
Çölyak hastalığı (ÇH), genetik olarak yatkın bireylerde tahıl ve tahıl ürünlerinde bulunan glutene karşı duyarlılık sonucu gelişen otoimmun, familyal özellikli bir hastalıktır. Hastalar asemptomatik olabildiği gibi, karın ağrısı, şişkinlik, kilo kaybı, ishal gibi malabsorbisyon semptomları ile prezente olabilir. Bu çalışma ile amacımız çölyak hastalığı olan bireylerde eşlik edebilecek mide patolojileri açısından mide biyopsisi alınmasını önermek ve çölyak hastalığı ile beraber bulunabilecek lenfostik gastrit(LG), Helicobacter pylori (H.pylori) enfeksiyonu ve atrofik gastrit sıklığını değerlendirmektir. 
Gereç ve Yöntem 
Bu çalışmada Ocak 2010 ile Mart 2018 tarihleri arasında Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Kliniğinde ÇH tanısı konulan hastalar içinde aynı zamanda endoskopi sırasında mide biyopsisi de alınanlar hasta grubu olarak kabul edildi. Kontrol grubu ise Ocak 2017 ile Mart 2018 tarihleri arasında dispeptik şikayetler nedeniyle İç Hastalıkları ve Gastroenteroloji polikliniklerimize başvuran ve endoskopi endikasyonu bulunan, endoskopileri sırasında mide biyopsisi alınan hastalar arasından rastgele seçildi. İki gurup arasında mide biyopsi sonuçları karşılaştırıldı. Veriler IBM SPSS V23 ile analiz edildi. 
 
Bulgular Çalışmaya dahil edilen 94 hastanın 47 si çölyak hastalığı, 47 si ise dispepsi nedeniyle takip edilen hastalardı. Her iki gurupta da 20 erkek 27 kadın hasta bulunmaktaydı. Hastalık türüne göre ortalama yaşlar arasında fark yoktu (p=0.955). ÇH olanlarda ortalama yaş 37.3 iken dispepsi olanlarda ortalama yaş 37.4 olarak elde edildi. Her iki guruptan alınan mide biyopsilerinin patoloji sonuçları karşılaştırıldı. Atrofi sıklığı gruplara göre farklılık göstermemektedir (p=0.322). H.pylori sıklığı gruplara göre farklılık göstermemektedir (p=0.269). Fakat yapılan binary regresyon analizinde mide biyopsilerinde H.pylori saptanan kişilerde ÇH varlığı anlamlı olarak artmıştır. 
xi 
 
LG sıklığı gruplara göre farklılık göstermektedir (p=0.011). ÇH grubunda %12.8 oranında LG var iken dispepsi grubundaki hiçbir hastada görülmemiştir. Ek olarak çölyaklı LG'li hastaların %83 ünün duodenal biyopsisinde şiddetli villüs atrofisi saptanmıştır (MARSH skoruna göre hastaların 5'i Marsh 3b, 1'i Marsh 0). Metaplazi sıklığı gruplara göre farklılık göstermemektedir (p=0.307).  
Sonuç 
Çölyak hastalığından şüphe edilen bireylerde endoskopik inceleme sırasında eşlik edebilecek mide patolojilerinin de olması nedeniyle mideden biyopsi alınması oldukça önemlidir. Çölyak hastalığıyla beraber bulunabilecek LG, H.pylori enfeksiyonu ve atrofik gastrit gibi durumlar hastada glutensiz diyete rağmen, başta düzelmeyen anemi, geçmeyen dispeptik semptomlar vb. şikayetlere  neden olabilir. 
 
Anahtar Kelimeler: Çölyak hastalığı, Atrofik gastrit, H.pylori

Abstract:
ABSTRACT 
Introduction and Aim: 
Celiac disease (CD) is an autoimmune, familial disease characterized by susceptibility to gluten in cereal and cereal products in genetically susceptible individuals. Patients may be asymptomatic or may present with malabsorption symptoms such as abdominal pain, bloating, weight loss, diarrhea. Our aim with this study is to evaluate the incidence of gastric biopsy in terms of stomach pathologies that can be accompanied by celiac disease and to evaluate the frequency of lymphocytic gastritis(LG), Helicobacter pylori( H. pylori) infection and atrophic gastritis with celiac disease. 
 
Materials and Methods 
 
In this study, among the patients diagnosed with CD in the Kayseri Training and Research Hospital Gastroenterology Clinic between January 2010 and March 2018, patients who received stomach biopsy during endoscopy were accepted as the patient group. The control group was randomly selected between January 2017 and March 2018 among the patients who were admitted to our Internal Medicine and Gastroenterology outpatient clinics due to dyspeptic complaints and who had endoscopy indications and received gastric biopsy during endoscopy. The gastric biopsy results were compared between the two groups. The data was analyzed with IBM SPSS V23. 
 
Results 
 
Of the 94 patients included in the study, 47 were celiac disease patients and 47 were dyspepsia patients. There were 20 males and 27 females in both groups. There was no difference in mean age according to disease type (p = 0.955). The mean age at diagnosis was 37.3 years and the mean age at diagnosis was 37.4 years. The pathology results of stomach biopsies from two groups were compared. 
xiii 
 
The atrophy frequency did not differ according to the groups (p = 0.322). The frequency of H. pylori did not differ according to the groups (p = 0.269) but the presence of H. pylori significantly increased in those who detected H. pylori in stomach biopsies in the binary regression analysis. LG frequency differs according to the groups (p = 0.011). In the CD group, 12.8% of the patients were not seen in the dyspepsia group. In addition, 83% of celiac disease patients with LG had duodenal biopsy with severe villous atrophy. (5 to Marsh 3b, 1 to Marsh 0 according to MARSH score).Metaplasia frequency did not differ according to the groups (p = 0.307). 
 
Conclusions 
 
It is very important to take a biopsy from the midline because of the presence of gastric pathologies that may be accompanied by endoscopic examination in individuals suspected of having celiac disease. Although cases such as LG, H. pylori infection and atrophic gastritis, which may be present with celiac disease, are referred to as gluten-free in the patient, symptoms such as unstable anemia, dissipative symptoms, may cause complaints. 
 
 
Key words: Celiac disease, Atrophic gastritis, H. pylori