Ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin inovasyon beceri düzeyleri ile STEM kariyer ilgilerinin sosyodemografik özelliklere göre incelenmesi
Research of middle school 8th class students' innovation skill levels and stem career interests in sociodemographic case
Yazar: GÜRSEL AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. HİLAL AKTAMIŞ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Beceri = Skill ; Beceri performansı = Skill performance ; Bireysel yenilikçilik = Individual innovativeness ; FeTeMM = STEM ; Kariyer = Career ; Ortaokullar = Secondary schools ; STEM eğitim yöntemi = STEM training method ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; İnovasyon = Innovation

Özet:
Bu çalışma ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin sosyodemografik özelliklerinin (cinsiyet, öğrencinin yaşamının büyük çoğunluğunu geçirdiği yerleşim yeri, kardeş sayısı, anne-baba mesleği, anne-baba eğitim düzeyi, aile aylık geliri) STEM kariyer ilgileri ile İnovasyon beceri düzeylerine etkisini araştırmak amacıyla yapılmıştır. 
Araştırma ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırma kapsamında 2018-2019 eğitim öğretim yılında Mardin ilinin 5 ilçesinden (toplamda 20 farklı okul) 1427 öğrenciden veri toplanmıştır. Araştırma verilerinin toplanmasında "Kişisel Bilgi Formu", "STEM Kariyer İlgi Ölçeği" ve "İnovasyon Beceri Ölçeği" kullanılmıştır. Analiz kısmında verilerin normal dağılım göstermesi sebebiyle parametrik testlerden Bağımsız Grup t-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) teknikleri kullanılmıştır. Gruplar arası analizlerde anlamlı farkın hangi gruplar arasında olduğunu bulmak amacıyla da Scheffe Testi uygulanmıştır. 
Analizler sonucunda öğrencilerin inovasyon beceri düzeylerinin cinsiyete göre farklılaşmadığı ancak STEM kariyer ilgisinin erkekler lehine anlamlı fark oluşturduğu görülmüştür. Öğrencilerin yaşamının büyük çoğunluğunu geçirdiği yere göre STEM kariyer ilgileri anlamlı farklılık göstermemiştir. Ancak inovasyon becerileri genellikle ilde yaşayanlar lehine anlamlı sonuçlar vermiştir. Öğrencilerin STEM kariyer ilgileri ile inovasyon becerilerinin anne mesleğiyle anlamlı ilişkisine rastlanmamıştır. Öğrencilerin inovasyon beceri düzeyleri ile baba mesleği arasında anlamlı bir ilişkiye rastlanmazken STEM kariyer ilgilerinin babası memur olanlar lehine farklılaştığı görülmüştür. İnovasyon beceri düzeyi ile STEM kariyer ilgisi kardeş sayısı az olanların (1-3) lehine anlamlı farklılık göstermiştir. Annesi okula gitmemiş olan öğrencilerin hem inovasyon beceri düzeylerinin hem de STEM kariyer ilgilerinin düşük olduğu ortaya konulmuştur. Baba eğitim düzeyindeki sonuçlar ise her iki ölçek içinde babası üniversite mezunu olanların lehinedir. Ayrıca araştırma sonucunda öğrencinin aile aylık geliri arttıkça genellikle inovasyon beceri düzeyi ve STEM kariyer ilgilerinin de arttığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This study aims to research the relationship between STEM career interests and innovation skill levels with various sociodemographic features (gender, the settlement in which the student spends the majority of his/her life, number of siblings, parent's occupation, parent's education level, family's monthly income) of middle school 8th class students.
The research was designed in relational survey model. The scope of the research includes the data which was collected from 1427 students from 5 districts (totally 20 different schools) of Mardin province in 2018-2019 academic year. "Personal Data Form", "STEM Career Interest Scale" and "Innovation Skills Scale" were used in the collection of research data. In the analysis section, from parametric tests; Independent Samples t-Test, One-Way Analysis of Variance (ANOVA) techniques were used due to the normal distribution of the data. The Scheffe test was also applied to find out between which groups there are significant differences in intergroup analyses.
The analysis result showed that the students' innovation skill levels did not differ by gender, but STEM career interest made a significant difference in favor of men. STEM career interests did not differ significantly according to where students spent the vast majority of their life. But generally innovation skills have yielded meaningful results in favour of those who live in the city and against those who live in the village. Students' STEM career interests and innovation skills have no significant relationship with the maternal profession. While there is no significant relationship between the students' innovation skill levels and the paternal profession, STEM career interests differed in favor of those who fathers are civil servants. Innovation skill levels and STEM career interests differed significantly in favor of those who have less siblings (1-3). Both innovation skill levels and STEM career interests of students have had consequences for those whose mother did not attend school. The results at the father's education level are in favor of those whose father graduated from the university in both scales. In addition, research has shown that the increase of family's monthly income increases innovation skill level and STEM career interest of the student as well.