H. 1311 ( M. 1893 ) tarihli Kastamonu Vilayeti Salnamesi' nin transkripsiyon ve değerlendirilmesi
Transcription and evaluation of yearbook of Kastamonu Province (AS 1311 (AD. 1893)
Yazar: UĞUR İNAN
Danışman: Y.DOÇ.DR. ŞAKİR BATMAZ
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Arşiv = Archive ; Dokümantasyon ve Enformasyon = Documentation and Information ; Tarih = History

Özet:
H.1311 (M.1893) Tarihli Kastamonu Vilâyeti Sâlnâmesi'ni yeni harflere çevirerek,hakkında, bir başlık altında incelenebilecek kadar bilgi olan konuların tespitiniyaptık. Böylece Sâlnâmemizi; askerî yapı, eğitim sistemi, ekonomik yapı,Kastamonu idarî taksimatı, Kastamonu idarî yapısı, nüfus, sağlık, ulaşım,tarîkatlar ve dinî müesseseler, tarih ve coğrafî yapı başlıkları altındadeğerlendirmeye karar verdik.Ana kaynak olarak H.1311 (M.1893) Kastamonu Vilâyeti Sâlnâmesi'nikullanmakla birlikte karşılaştırma yapmak amacıyla H.1296 (M.1878) KastamonuVilâyeti Sâlnâmesi'nden de faydalandık. H.1311 (M.1893) dönemi ile ilgilikurumlar ve bunların tarihî gelişimi hakkında açıklamalar yapılırken tetkikeserler ve ansiklopedi gibi kaynaklardan, Sâlnâmenin yeni harflere çevirisiniyaparken de imlâ kılavuzu ve sözlüklerden faydalandık.1893 yılında Kastamonu merkeze bağlı vilâyetler arasında yer alır. Vilâyetsancaklara, sancaklar kazalara, kazalarda nahiyelere ayrılmıştır. Vilâyetinbaşında vali, sancağın başında mutasarrıf, kazanın başında kaymakam, nahiyeninbaşında ise nahiye müdürü bulunur. Vilâyet Erkânı; Merkez Nâibi, Alay Beyi,Mektupçu ve Defterdardan oluşmaktadır. Vilâyetin idaresi; başta Vilâyet İdareMeclisi olmak üzere Mektubî Kalemi, Şer'iyye Mahkemesi, Bidâyet Mahkemesi vediğer mahkemeler; Maarif Dairesi, Alay Beyliği, Sicill-i Ahval Komisyonu gibimeclis, daire, kalem ve komisyonlar vasıtasıyla sağlanmaktadır. NizamiyeKuvvetleriyle beraber Zaptiye Teşkilâtı ile buna bağlı olarak Polis İdaresi görevyapmaktadırNüfus olarak Müslümanlar ağırlıkta olup Müslim ve gayrimüslim nüfus beraberyaşamaktadır. Üst düzey yöneticiler Müslüman'dır. Gayrimüslimler özellikletercümanlık, banka, ulaşım ve tabiplik gibi iş sahalarında görev almaktadır.Eğitim yeni ve eski usûl olarak ikiye ayrılmış durumdadır. Ulaşım ve haberleşmesistemi gelişmiştir.Bu dönemde Kastamonu'da bulunan en büyük tarîkatlar; Halvetiye, Kadiriye,Halidiye, Mevleviye, Saidiye, Rifaîye ve Celvetiyedir.

Abstract:
In this research, we translated the Yearbook of the historical province Kastamonu[AS.1311 (AD.1893)] to new letter and we determined the subjects which are full ofknowledge that can be researched under a line, so we decided to examine theyearbook which includes in Kastamonu army, education, economical andmanagment systems of it, population, health, translation, religious order, andreligious foundations below history and geography linesWhen we prepared this research, we took [AS 1311 (AD.1893)] the yearbook of theKastamonu Province as our main origin, and we made use of [AS 1296 (AD. 1878)]yearbook about Kastamonu Province. When explonations were done aboutassociations which were interested in [AS 1311(AD.1893)] term and historicaldevelopment of them, we made use of scrutiny study, encyclopedia, when wetranslated it to new letters, we made use of spelling guides and dictionaries.In 1893 Kastamonu was one of the provinces depended on center. Provinces hadbeen divided to starboards, starboards had been divided to adminstration ofjustice, adminstration of justice had been divided to districts. Province was leadedby governor, Town was leaded by kaimakam, district was leaded by districtdirector. Province notables was occured with Merkez Naibi, Alay Beyi, Mektupçuand Defterdar. Province was managed by Vilayet İdare Meclisi, Mektubi Kalemi,Şer?iyye Mahkemesi, Bidayet Mahkemesi, Maarif Dairesi, Alay Beyliği, Sicill-iAhval Komisyonu. Province order was maintained by Nizamiye Kuvvetleri,Zaptiye Teşkilatı and Polis İdaresi.Muslim people were more than non Muslim people but they lived together. Inprovince, banners and towns notables governors were Muslim. Non Muslims tookmission more than Muslims, especially in banks, transportation and doctorship.Education was divided into two groups as old system and new system.Communication system was also developed.In that time the biggest religious orders were Halvetiye, Kadiriye, Halidiye,Mevleviye, Saidiye, Rifaîye and Celvetiye.