Gadoterat meglumin'in bozunma ürünlerinin varlığında yüksek basınçlı sıvı kromatografisi ile analizi
Analysis of Gadoterate meglumine in the presence of degradation products by high pressure liquidchromatography
Yazar: MERVE GÖKŞEN
Danışman: PROF. DR. İNCİLAY SÜSLÜ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Analitik Kimya Ana Bilim Dalı / Analitik Kimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology ; Kimya = Chemistry
Dizin: Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid

Özet:
Gadolinyum kontrast maddeleri, manyetik rezonans görüntülemede kullanılan kimyasal maddelerdir. Vücuda enjekte edildiğinde, gadolinyum kontrast maddesi manyetik rezonans görüntülerinin kalitesini artırır ve iyileştirir. Bu maddeler vücudumuzda herhangi bir hastalık veya anormallik olup olmadığını daha doğru bir şekilde rapor edilmesini sağladığı için manyetik rezonans görüntülemede yaygın olarak kullanılır. Bu çalışmada, gadolinyum kontrast maddesi olan gadoterat meglumin'i içeren enjeksiyonluk çözeltisinde etkin madde ve ilgili safsızlıklarının analizleri için yüksek basınçlı sıvı kromatografisi yöntemi geliştirilmiş ve yöntem valide edilmiştir. Gadoterat meglumin aktif maddesinin, safsızlıklarının ve farmasötik preparatının farklı stres koşullarına maruz kalması sonucu oluşan bozunma ürünlerinin analizleri, geliştirilen HPLC yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Geliştirilen HPLC yönteminde en iyi koşullar; Phenomenex Luna Fenil-Hekzil kolonda (250 x 4.6 mm, 3 μm), 0.4 mL/dak akış hızı ve 200 nm UV dalga boyunda elde edilmiştir. 40 mM fosfat tamponu (pH = 4.3) hareketli faz A olarak, 40 mM fosfat tamponu (pH = 4.3): asetonitril (90 : 10, h/h) hareketli faz B olarak kullanılarak gradiyent program uygulanmıştır. Örneklerin çözelti stabilitesini sağlayabilmek amacıyla örnekleyici sıcaklığı 4°C'ye ayarlanmıştır. Geliştirilen analitik yöntemde farmasötik preparata ve plaseboya stres çalışmaları (asit, baz, peroksit, ısı, ışık bozundurması) uygulanarak olası bozunma ürünleri belirlenmiştir. Geliştirilen analitik yönteme seçicilik, doğrusallık, doğruluk, kesinlik, duyarlılık, kararlılık ve sağlamlık parametreleri uygulanarak valide edilmiştir. Geliştirilen ve valide edilen bu yöntemin gadoterat meglumin etkin maddesi ile ilgili DOTA ve DO3A safsızlıklarının analizlerinde kullanılabileceği önerilmiştir. Valide edilen bu kromatografik yöntem, gadoterat meglumin ve safsızlıklarını içeren farmasötik preparatının analizine başarılı bir şekilde uygulanmıştır.

Abstract:
Gadolinium contrast agents are chemicals used in magnetic resonance imaging. When injected into the body, gadolinium contrast agent enhances and improves the quality of magnetic resonance imaging. These substances are commonly used in magnetic resonance imaging as they allow more accurate reporting of how our body whether there are any diseases or abnormalities. In this study, high performance liquid chromatography method was developed and validated for the analysis of active substance and its impurities in the solution for injection containing gadoterate meglumine, which is a gadolinium contrast agent. Analysis of the gadoterate meglumine active substance, its impurities and degradation products formed by the exposure of its pharmaceutical formulations, to different stress conditions were carried out by the developed HPLC method. The optimum conditions in the developed HPLC method; on Phenomenex Luna Phenyl-Hexyl column (250 x 4.6 mm, 3 μm column), flow rate of 0.4 mL/min and UV wavelength of 200 nm. was obtained. Gradient program was applied using as 40 mM phosphate buffer (pH = 4.3) mobile phase A, 40 mM phosphate buffer (pH = 4.3): acetonitrile (90 : 10, v/v) mobile phase B. The sampler temperature was adjusted to 4°C in order to ensure the solution stability of the samples. In the developed analytical method, by applying stress studies (acid, base, peroxide, heat and light decomposition) to the pharmaceutical formulation and placebo, possible degradation products were determined. 
The developed analytical method was validated by applying the parameters of selectivity, linearity, accuracy, precision, sensitivity, stability and robustness. It has been suggested that this developed and validated method can be used for analysis of gadoterate meglumine active ingredient and related to DOTA and DO3A impurities. This validated chromatographic method was successfully applied to the its pharmaceutical preparation containing gadoterate meglumin and its impurities.