Sistemik lupus eritematozus hastalarında otoimmün tiroid hastalıkları ile tiroid disfonksiyonunun sıklığı ve klinik bulgularla ilişkisi
The frequency of autoimmune thyroid diseases and thyroid dysfunction in patients with systemic lupus erythematosus and its relationship with clinical
Yazar: AYSEL KÖROĞLU
Danışman: PROF. DR. AYTEN YAZICI
Kocaeli Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Lupus eritematozus-sistemik = Lupus erythematosus-systemic ; Otoimmün hastalıklar = Autoimmune diseases ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases

Özet:
Giriş ve amaç: Sistemik lupus eritematozusda (SLE) tiroid disfonksiyonu ve otoimmün tiroid hastalığı (OİTH) sık olarak bildirilmektedir. SLE hastalık aktivitesi ile tiroid hastalıkları arasındaki ilişki tartışmalıdır. Bu çalışmada SLE hastalarında tiroid disfonksiyonu ve OİTH sıklığı ile bunların klinik bulgular ve hastalık aktivitesi ile ilişkisini araştırmayı amaçladık.
Gereç ve yöntem: Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları AD Romatoloji polikliniğinde takip edilen ve 1997'de revize edilmiş ACR kriterlerini karşılayan 18-75 yaş arası 200 SLE hastası alındı. Çalışmaya alınan hastaların demografik verileri, klinik bulguları, laboratuvar verileri ve kullandığı ilaçlar hastaların dosyalarından ve hastanenin veri tabanından elde edilmiştir. SLE hastalık aktivitesi için SLE Hastalık Aktivitesi İndeksi (SLEDAI)-2K, hasar için ise Sistemik Lupus Uluslararası İşbirliği Klinikleri (SLICC)/ACR Hasar İndeksi kullanıldı.
Bulgular: Hastalarımızın %18,5'inde OİTH, %26,5'inde tiroid disfonsiyonu saptandı. Tiroid disfonksiyonu olanlarda nörolojik tutulum (p=0,017), lenfopeni (p=0,016), hemolitik anemi (p=0,006) ve direk coombs pozitifliği (p=0,034) daha yüksek saptanırken OİTH olanlarda cinsiyet (p=0,005), hemolitik anemi (p=0,001), AFS antikoru (p=0,032) ve direk coombs pozitifliği (p=0,023) daha sıktı. Risk faktörleri incelendiğinde nörolojik tutulum (OR= 6,5), hemolitik anemi (OR= 4,6) ve direk coombs pozitifliğinin (OR= 2,2) tiroid disfonksiyonunu arttırdığı AFS ve kompleman düşüklüğünün ise azalttığı saptandı. OİTH riskini ise sadece hemolitik aneminin 5,2 kat arttırdığı görüldü.
Tiroid disfonksiyonu olan hastalarda aktivitede sınırda anlamlı yükseklik saptandı (p=0,049). SLEDAİ skoru için 6 sınırı kullanıldığında da disfonksiyonu olanlarda aktivite daha yüksek saptandı (p=0.036). 
Sonuç: SLE'de tiroid disfonksiyonu ve OİTH varlığı için nörolojik tutulum, hemolitik anemi ve direk coombs pozitifliği risk faktörleri olarak bulunmuştur. Hastalık aktivitesi için daha geniş prospektif çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar sözcükler: Sistemik lupus eritematozus, tiroid disfonksiyonu, otoimmün tiroid hastalığı

Abstract:
Aim: Thyroid dysfunction and autoimmune thyroid disease (AITH) are frequently reported in systemic lupus erythematosus (SLE). The relationship between SLE disease activity and thyroid diseases is controversial. In this study, we aimed to investigate the frequency of thyroid dysfunction and AITH in SLE patients and their relationship with clinical findings and disease activity.
Materials and methods: 200 SLE patients aged 18-75 years, who were followed up in the Rheumatology outpatient clinic of Kocaeli University Faculty of Medicine Department of Internal Medicine and met the ACR criteria which revised in 1997, were recruited. Demographic data, clinical findings, laboratory data and drugs used by the patients included in the study were obtained from the files of the patients and the database of the hospital. The SLE Disease Activity Index (SLEDAI)-2K was used for SLE disease activity, and the Systemic Lupus International Collaboration Clinics (SLICC)/ACR Damage Index was used for damage.
Results: AITH was detected in 18.5% of our patients, and thyroid dysfunction was found in 26.5%. Neurological involvement (p=0.017), lymphopenia (p=0.016), hemolytic anemia (p=0.006) and positivity for direct coombs (p=0.034) were found to be higher in patients with thyroid dysfunction, while gender (p=0.005), hemolytic anemia (p=0.001), APS antibody (p=0.032) and positivity for direct coombs (p=0.023) were more common in those with AITH. When the risk factors were examined, it was determined that neurological involvement (OR= 6.5), hemolytic anemia (OR= 4.6) and positivity for direct coombs (OR= 2.2) increased thyroid dysfunction, while APS and low complement decreased it. It was observed that only hemolytic anemia increased the risk of AITH by 5.2 times.
A borderline significant increase in activity was found in patients with thyroid dysfunction (p=0.049). When a limit of 6 was used for the SLEDAI score, activity was found to be higher in those with dysfunction (p=0.036).
Conclusion: Neurological involvement, hemolytic anemia and direct coombs positivity were found to be risk factors for thyroid dysfunction and AITH in SLE. Larger prospective studies are needed for disease activity.
Key words: Systemic lupus erythematosus, thyroid dysfunction, autoimmune thyroid disease.