6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerinin şekilsel yaratıcılıklarının farklı program yaklaşımlarına göre incelenmesi
Investigation of formal creativity of 6th, 7th and 8th grade students according to different program approaches
Yazar: AYBÜKE EVREN
Danışman: PROF. DR. GÜNSELİ ORHON
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişsel gelişim = Cognitive development ; Cinsiyet = Gender ; Eğitim programları = Education programs ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Sanat eğitimi = Art education ; Sanatsal yaratıcılık = Artistic creativity ; Yaratıcılık = Creativity ; Şekil = Shape

Özet:
Bu araştırma ile ergenlik dönemi 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerinin yaratıcılık düzeylerinin okul programı, cinsiyet ve sınıf düzeyi gibi çeşitli değişkenler açısından incelenerek değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Değişkenler ile yaratıcılık düzeyleri arasında bulunan ilişkinin etkilerini belirlemek adına ilişkisel tarama modelinden yararlanılmıştır. 

Araştırmanın örneklemini 2021-2022 eğitim-öğretim yılı için Antalya / Muratpaşa ilçesinde bulunan Atatürk Ortaokulu ve Uğur Okulu ile Antalya/Alanya ilçesinde bulunan Waldorf Okulu 6.,7. ve 8. sınıf öğrencileri (n:187) oluşturmaktadır. 

Verilerin toplanması için Torrance Yaratıcı Düşünme Testi Şekilsel A Formundan yararlanılmıştır. Yaratıcılık düzeyinin ölçülmesine ilişkin toplam yaratıcılık puanları ile yaratıcılığın alt boyut puanlarından (Şekilsel Akıcılık, Şekilsel Orijinallik, Başlıkların Soyutluğu, Zenginleştirme, Erken Kapamaya Direnç, Yaratıcı Kuvvetler Listesi) yararlanılmıştır.

Veriler SPSS 26.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bazı verilerin normal dağılım göstermemesi sebebiyle hem parametrik hem de parametrik olmayan analizlerden yararlanılmış, değerlendirme için Kruskal Wallis Testi, Mann Whitney U Testi, Tamhane's T2 Testi ve Anova Testi kullanılmıştır.

Analiz sonuçlarına göre öğrencilerin toplam yaratıcılık puanları ile sınıf düzeyleri arasında göre anlamlı farklılık bulunmuştur. Bu farklılığın ağırlıklı olarak 8. sınıf düzeyi öğrencilerin lehine olduğu belirlenmiştir. Toplam yaratıcılık puanı ile okul türü arasında ise yalnızca Waldorf okulları lehine anlamlı farklılığa rastlanmıştır. Toplam yaratıcılık puanlarında cinsiyet türüne göre anlamlı bir fark bulunamamıştır.

Yaratıcılığın alt boyut puanları incelendiğinde ise örneklem grubunun tamamının birer sınıf düzeyinde toplanması sonucunda elde edilen tüm grup sınıf düzeylerinde 8. sınıflar lehine anlamlı farklılık görülürken, yalnızca zenginleştirme alt boyutunda 6. sınıflar lehine de anlamlı fark olduğu görülmüştür. Alt boyutların okul türü açısından değerlendirilmesi ile birlikte ''şekilsel akıcılık'' puanlarının Waldorf okulları, ''şekilsel orijinallik'' puanlarının hem Waldorf hem Uğur okulları, ''başlıkların soyutluğu'' puanlarının Atatürk Ortaokulu ile Uğur Okulları lehine anlamlı farklılığa sahip olduğu belirlenmiştir. Diğer alt boyutlar olan ''zenginleştirme'', ''erken kapamaya direnç'' ve ''yaratıcı kuvvetler listesi'' boyut puanları ile okul türleri arasında anlamlı farklılık bulunamamıştır.

Abstract:
With this study, it was aimed to evaluate the creativity levels of 6th, 7th and 8th grade adolescence students by examining them in terms of various variables such as school program, gender and grade level. In order to determine the effects of the relationship between the variables of the study and the creativity levels of the students, the relational screening model used.
The sample of the study was taken for the 2021-2022 academic year at Ataturk Secondary School and Uğur School located in Antalya / Muratpaşa district with the Waldorf School is located in the Antalya/Alanya district with 6.,7. and 8. the class consists of students. 
In order to collect the data, the Torrance Creative Thinking Test Formal A Form was used. The total creativity scores related to measuring the level of creativity and the sub-dimension scores of creativity (Formal Fluency, Formal Originality, Abstractness of Titles, Enrichment, Resistance to Early Closure, List of Creative Forces) were used.
The data were analyzed using SPSS 26.0 package program. Since some data did not show a normal distribution, both parametric and nonparametric analyses were used, Kruskal Wallis Test, Mann Whitney U Test, Tamhane's T2 Test and Anova Test were used for evaluation.
According to the results of analysis, there was a significant difference between the total creativity scores of the students and their grade levels. It has been determined that this difference is predominantly in favor of 8th grade students. A significant difference was found between the total creativity score and the type of school in favor of only Waldorf schools. There was no significant difference in total creativity scores according to gender type.
When the sub-dimension scores of creativity were examined in terms of the whole group, a significant difference was observed in favor of 8th graders. Only in the enrichment sub-dimension, there was a significant difference in favor of both 8th and 6th grades. With the evaluation of the sub-dimensions in terms of school type, a significant difference was found in the "fluency" scores in favor of Waldorf schools. There was a significant difference between the "originality" scores in favor of both Waldorf and Uğur schools. On the other hand, it was concluded that there is a meaningfulness in favor of both Atatürk Secondary School and Uğur Schools in the "Abstractness of Titles" score. No significant difference was found between the other sub-dimensions of "enrichment", "resistance to early closing" and "list of creative forces" dimension scores and school types.