Derebağ (Yahyalı-Kayseri) bölgesindeki Pb-Zn yataklarının minerolojisi, parajenezi ve jeolojisi
Geology, minerology and genesis of zinc-lead deposits of Derebağ (Yahyalı-Kayseri) region
Yazar: ENDER TURAN
Danışman: Y.DOÇ.DR. MUSTAFA GÜRHAN YALÇIN
Niğde Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Bu çalısmada, Derebağ (Yahyalı-Kayseri) mevkiinde bulunan Pb-Zn cevherlesmesinin jeolojisi,minerolojisi ve jenezinin belirlenmesi amaçlanmıstır. ?nceleme alanı, Orto Toroslar'da, naptektoniğinin kırık ve faylarının yoğun olduğu bir alan içerisinde yer almaktadır. Devoniyen-AltKratese zaman aralığında olusan çesitli özelliklerdeki karbonatlı kayaçlar içerisinde, irili ufaklıçok sayıdaki kursun-çinko cevherlesmesi damar, damarcık ve genellikle K-G, D-B ve KD-GByönlerindeki tektonik kırıklarla karst bosluklarında gözlenmektedir.Söz konusu yataklarda birincil cevher minerali olarak galenit, sfalerit, pirit, kalkopirit, fahlerz(frayberjit), ikincil mineral olarak smitsonit, serüzit, anglezit, hidrozinkit, malakit, azurit,lepidokrokit, gang minerali olarak ise kalsit, dolomit ve kil mineralleri belirlenmistir. Cevherparajenezlerine ait olusan bu mineraller ve bunların optik özelikleri ile sfalerit ve galenitinbünyesinde bulunan Fe, Cu, Mn, Al, Mg, Ni, Ti, V, W, Co, Cd ve Ge elementlerinin varlığı,bize cevherlesmenin hidrotermal olarak olustuğuna isaret etmektedir. Cevherin kaynağını, levhahareketlerine göre olusan ve inceleme alanına yakın civarında görülen Üst Paleosen-Alt Eosenyaslı Yahyalı Granatoid'ine bağlı metal iyonlarınca zengin cevher magmasının zayıf zonları katederek yankayaçların kırık ve çatlaklarına yerlesmis olabileceği düsünülmektedir. Söz konusu,cevherin yerlesiminden sonra, atmosferik sartlar ve hidrotermal etkilesim sonucu karstlasma,remobilizasyon ile damarlar içerisindeki sedimantasyon sonucu cevherlesme son halini almıstır.Anahtar sözcükler: Kursun, Çinko, Cevher Mineralleri, Hidrotermal, Aladağlar

Abstract:
In this project, geology, mineralogy and genesis of Pb-Zn minerals have been Derebağ(Yahyalı-Kayseri) region. The area under investigation in middle Touros mountain lies whenfault and cracks of nape tectonic are mostly seen. In the period from Devoien to LowerCretaceous, a number of small and big lead-zinc mineralization with in numerous differentcarbonates-rocks deposited are found an carst caved as veins, vein like and generally along thetectonic fractures trending N-S and NE-SW directions.In the abone mentioned deposits, primary one minerals galena, sphalerite, pyrite, kaskopyrite,freibergite, secondary ore minerals; ceruzite, anglesite, smithsonite, hidrozinkite, malachite,azurite and lepidocrosite, gang minerals calsite, dolomite, clay minerals are determined. Theminerals paragenesis and the featuns of these with the existence of sphalerite and galena whichcountain Fe, Cu, Mn, Al, Mg, Ni, Ti, V, W, Co, Cd and Ge, additionaly existabce, belongs tothe same paragenesis, indicate that mineralization took place by hydrotermal procers. Oredepozite, is thought to be formed from magma rich in metal ions which belong to YahyalıGranatoid formed in the period from upper Paleocene to Lower Eosene that is seen in the studyregion and dependly on tectonic plate movement, it goes through weak zones and remains in thebreak fructures of side rock after this movement, this remanatt one takes its final form thesementation which takes places in vein by mobilazitain and the formation of carast due toatmospharic candition and hydrotermal reactions.Key Words: Lead, Zinc, Ore Minerals, Hydrotermal, Aladağlar