Bir kız teknik ve meslek lisesinde öğrencilerin kahvaltı alışkanlıklarının akademik başarı ve beslenme durumuna etkisi
The effects on academic success and nutritional status of students' breakfast habits at a girl technical and vocational high school
Yazar: GAMZE SÜRCAN
Danışman: PROF. DR. GÜLDEN FATMA GÖKÇAY
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Beslenme Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Kahvaltı = Breakfast ; Kız teknik okulları = Girls' technical schools ; Meslek liseleri = Vocational high schools ; Meslek ve teknik lise öğrencileri = Vocational and technical high school students ; Öğrenciler = Students

Özet:
Amaç: Bir kız teknik ve meslek lisesinde öğrencilerin kahvaltı alışkanlıklarının akademik başarı ve beslenme durumuna etkisini değerlendirmek. 
Gereç ve Yöntem: Bu araştırma İstanbul Bahçelievler Kocasinan Kız Teknik ve Meslek Lisesi 10. sınıfında okuyan 350 öğrencide yapılmıştır. Öğrencilerin kahvaltı alışkanlıkları ve bilgileri, öğrenci kahvaltı anketi ile elde edilmiş ve bir anket puanı hesaplanmıştır. Öğrencilerin kahvaltıda tükettikleri besinlerin enerji ve besin öğesi içerikleri Bebis v.7 programı ile değerlendirilmiştir. Öğrencilerin beslenme durumlarının antropometrik değerlendirmesi için tartı ve boy ölçümleri alınmış, hesaplamalar DSÖ Anthro Plus v.1.0.4 programı ile elde edilmiştir. Öğrencilerin akademik başarı verileri okul yönetiminden alınmıştır. Elde edilen bulgular, SPSS v.22 programı kullanılarak karşılaştırılmıştır.
Bulgular: Yaş ortalaması 16,18±0,57 yıl olan öğrencilerin %32,6'sı düzenli, %58'i düzensiz kahvaltı yaptıklarını, %9,4'ü hiç kahvaltı yapmadıklarını bildirmişlerdir. Öğrencilerin kahvaltı sıklığı ve akademik başarıları ile anket puanları arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Haftada 3-4 günden fazla kahvaltı yapan öğrencilerin kahvaltıda önerilen günlük alımın fazlasını karşılayacak oranda karbonhidrat, sodyum, ve doymuş yağ asidi aldığı görülmüştür. Öğrencilerin kahvaltı sıklığı ile akademik başarı ve beslenme durumu arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır.  Buna karşın, düzenli kahvaltı yapan öğrencilerin kahvaltıda aldıkları enerji ve karbonhidratın önerilen günlük alımı karşılama oranları ile tartı, yaşa göre beden kitle indeksi persentili, yaş göre beden kitle indeksi z-skoru ve beden kitle indeksi arasında p<0,01 ve p<0,05 düzeylerinde negatif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmuştur.
Sonuç: Düzenli, yeterli ve dengeli bir kahvaltı ergen kızların beslenme durumunu düzeltir. Öğrencilerin kahvaltı alışkanlıkları ve bilgileri arttıkça akademik başarıları artar.

Abstract:
Aim: To assess the effects on academic success and nutritional status of students' breakfast habits at a girl technical and vocational high school.
Material and Method: This research was carried out in 350 students studying in Istanbul Bahçelievler Kocasinan Girls Technical and Vocational High School 10th grade. Breakfast habits and knowledge of the students obtained with the student breakfast questionnaire and a questionnaire score was calculated. The energy and nutrient value of the breakfast food that consumed by students were obtained by Bebis v.7 software. Students' weight and height were measured to assess the nutritional status, anthropometric calculations were obtained by WHO Anthro Plus v.1.0.4 software. Students' academic success data were taken by the school administration. The findings were compared using SPSS v.22 software.
Results: 32,6% of the students with an average age of 16,18 ± 0,57 years reported that they had regular, 58% of them had an irregular breakfast and 9,4% of them did not have any breakfast. With breakfast frequency and academic success of the students found a significant relationship between survey scores. The students who eat breakfast over 3-4 days per week were taking meet more than half of the recommended dietary allowance ratio of carbohydrate sodium, and saturated fatty acids. With breakfast frequency of student academic success and nutritional status of significant relationship was not found. The energy intake and the daily intake of carbohydrates recommended by the students at regular breakfasts were found to be between p <0,01 and p <0,05 for body weight index, body mass index for age, body mass index and body weight index There were significant negative relationships in the levels.
Conclusion: Regular, adequate and balanced breakfast improves the nutritional status of adolescent students. As students' breakfast habits and knowledge increase, academic achievement increases.