65-85 yaş arası Türkçe konuşan bireylerin konuşma akıcısızlıklarının incelenmesi
Examination of speech disfluencies of Turkish-speaking individuals between 65-85 years
Yazar: MERVE YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET EMRAH CANGİ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Kekemelik = Stuttering ; Konuşma = Speech ; Konuşma akıcılığı = Speech fluency ; Türkçe = Turkish ; Yaşlılar = Aged ; Yaşlılık = Old age

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkçe konuşan yaşlı bireylerin konuşma akıcısızlıklarına ilişkin ilk normatif nitelikte ön verileri sunmaktır. Çalışmanın katılımcılarını anadili Türkçe olan, 65-85 yaş arası 60 birey oluşturmaktadır. Demans tanısını dışlamak için Standardize Mini Mental Test (SMMT) kullanılmıştır. Katılımcılar yaş bakımından genç yaşlılık (65-74 yaş) ve orta yaşlılık (75-84 yaş) olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Veri toplama sürecinde katılımcılardan beş dakikalık bir konuşma örneği alınmıştır. Bu videolardan 400 hecelik bir kesit kullanılmıştır. Örnekler incelenmeden önce deneyimli bir öğretim üyesinden videolar üstünde konuyla ilgili bir eğitim alınmış ve ardından normal ve kekemelik benzeri olan akıcısızlık tipleri bakımından betimsel istatistikler hesaplanmıştır. Tüm örneklerin rastgele seçilmiş %20'si bir başka dil ve konuşma terapisi yüksek lisans öğrencisi tarafından incelenmiş ve bu iki değerlendirici arasında uyum önemli ya da yüksek derecede bulunmuştur (κ=0,61-1,00). Verilerin analizinde Mann-Whitney U ve Spearman korelasyon testi kullanılmıştır.  Bulgulara bakıldığında en sık gözlemlenen akıcısızlık türü, sesli doldurulmuş duraklama (%2,30) ve tereddüt (%1,18) olmuştur. Tek heceli kelime tekrarının ve kekemelik benzeri olan toplam akıcısızlığın yaşla anlamlı bir ilişkisi bulunurken, toplam normal akıcısızlık sıklığının yaşla anlamlı bir ilişkisi bulunmamıştır. Fakat çoğu normal akıcısızlık türünde orta yaşlı grup daha sık akıcısızlık sergilemiştir, ancak bu fark anlamlı değildir. Cinsiyet bakımından yalnızca revizyon ve yarıda kesilmiş cümlelerin kadınlarda anlamlı derecede yüksek olduğu görülmüştür. Sonuç olarak Türkçe konuşan yaşlı bireylerin akıcısızlık dağılımının diğer gelişim dönemlerinden farklı olabileceği görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to present the first preliminary normative data on speech disfluency of elderly turkish-speaking individuals. The participants of the study consist of 60 individuals whose native language is Turkish, between the ages of 65 and 85. The Standardized-Mini-Mental Test (SMMT) was used to exclude a diagnosis of dementia. Participants were divided into two groups in terms of age: young old (65-74 years) and middle-old (75-84 years). Before examining the speech samples, a training on the subject was taken from an experienced lecturer on videos, and then descriptive statistics were calculated in terms of normal and stuttering-like types of disfluency. %20 of randomly selected samples were examined by another speech and language therapy graduate student, and agreement between these two raters was significant or high (κ=0,61-1,00). Mann-Whitney U and Spearman correlation tests were used in the analysis of the data. Considering the findings, the most frequently observed type of disfluency was filled pauses (%2,30) and hesitation (%1,18). While monosyllabic word repetition and stuttering-like total disfluencies were significantly associated with age, the total frequency of normal disfluency was not significantly associated with age. However, in most normal types of disfluency, the middle-old group exhibited more frequent disfluencies, but this difference was not significant. In terms of gender, only revision-abandoned sentences were found to be significantly higher in women. As a result, it was seen that the distribution of disfluency in elderly Turkish-speaking individuals may be different from other developmental periods.