Hemodiyaliz hastaları için hazırlanan örnek diyetlerin protein kalitesinin belirlenmesi
Determination of protein quality of sample diets prepared for hemodialysis patients
Yazar: JOUDİ DABBAGH
Danışman: DOÇ. DR. JALE ÇATAK
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Son dönem böbrek hastalığı (SDBH) tanısı konmuş hastalarda, en yaygın tercih edilen tedavi yöntemlerinden biri hemodiyaliz (HD) tedavisidir. HD tedavisi gören hastalarda protein enerji kaybının (PEW) görülme sıklığı yaklaşık olarak %30 ile %70 arasında değişmektedir. HD sırasında, diyaliz sıvısıyla protein, amino asit ve peptid kayıpları olmaktadır. Kaybedilen amino asitlerin negatif azot dengesi oluşturmaması için yerine konulması gereklidir. Bu çalışmanın amacı, Türk Böbrek Vakfı (TBV) tarafından HD hastaları için hazırlanan örnek diyetlerin protein kalitesinin Protein Sindirilebilirliği Düzeltilmiş Amino Asit Skoru (PDCAAS) yöntemi ile belirlenmesidir. TBV tarafından hazırlanan altı farklı diyetin protein kalitesi incelenmiştir. Diyetlerde yer alan besinlerin miktarlarında Türk Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı (TÜRKOMP) ve Amerika Birleşik Devletleri Tarım Bakanlığı (USDA) veri tabanlarından elde edilen amino asit içerikleri temel alınmıştır. Çalışma sonuçlarına göre, hayvansal ürünler, tahıl ve tahıl ürünleri ve kuru baklagiller arasında en yüksek PDCAAS skoruna sahip grup hayvansal ürünlerdir. Protein kalitesi değerlendirmelerde en düşük PDCAAS değerlerine sahip besinler sırasıyla kuskus (%36,55), galeta (%39,03), makarna (%53,55), buğday unu (%62,10) ve pirinç (%68,64) olarak bulunmuştur. Ayrıca, benzer protein miktarlarına sahip bazı besinler arasında PDCAAS değerleri açısından farklılıklar gözlemlenmiştir. Tüm bilgiler ışığında, HD hastaları için hazırlanmış bu diyetler bireyin sağlığı için protein miktarının yanı sıra protein kalitesi açısından da değerlendirilmelidir. Ayrıca HD hastalarının sağlık durumlarına göre diyetlerin sodyum, potasyum ve fosfor gibi mikro besin ögesi alımları dikkatlice ayarlanmalıdır.

Abstract:
In patients diagnosed with End-Stage Renal Disease (ESRD), hemodialysis (HD) is one of the most commonly preferred treatment methods. The prevalence of ProteinEnergy Wasting (PEW) among patients undergoing HD treatment varies approximately between 30% and 70%. During hemodialysis, protein, amino acid and peptide losses occur with the dialysis fluid. Lost amino acids must be replaced to prevent negative nitrogen balance. The aim of this study is to determine the protein quality of sample diets prepared for HD patients by the Turkish Kidney Foundation (TBV) using the Protein Digestibility Corrected Amino Acid Score (PDCAAS) method. The protein quality of six different sample diets prepared by TBV was analyzed. The amounts of nutrients in the diets were based on the amino acid contents obtained from the Turkish National Food Composition Database (TURKOMP) and the
United States Department of Agriculture (USDA) databases. According to the study results, animal products are the group with the highest PDCAAS score among animal products, grain and grain products and legumes. In protein quality evaluations, the foods with the lowest PDCAAS values were found to be couscous (36,55%), grissini(39,03%), pasta (53,55%), wheat flour (62,10%) and rice (68,64%), respectively. Additionally, differences in PDCAAS values have been observed between some foods
with similar protein amounts. In light of all the information, these diets prepared for HD patients should be evaluated in terms of protein quality as well as protein quantity for the health of the individual. In addition, the intake of micronutrients such as sodium, potassium and phosphorus in the diet should be carefully adjusted according to the health status of HD patients.