Türkçedeki fiilimsi yapıların Fransızcaya çevirilerinin örneklem üzerinden incelenmesi
Examination of the translation of the verbal structures in Turkish into French through sample
Yazar: EMEL ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. ZİYA TOK
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Batı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Fransız Dili ve Edebiyatı = French Linguistics and Literature ; Mütercim-Tercümanlık = Translation and Interpretation
Dizin: Dil bilgisi = Grammar ; Dil bilgisi-eylem = Grammar-verb ; Dil bilim = Linguistics ; Fransızca = French language ; Türkçe = Turkish ; Çeviri = Translation ; Çeviri bilim = Science of translation

Özet:
Duyguların, düşüncelerin ve isteklerin aktarılmasında kullanılan, kaynağını yaşamdan
alan ve nesiller boyu süregelen dil yaşanılan bir süreçtir. Bu sürecin içerisinde
kaçınılmaz bir biçimde var olan iletişim ise toplumların kendilerini yeniden
üretebilmelerinde ve yenileyebilmelerinde gerekli olan verileri başka sistemlerden
almak için kullanılan bir araçtır. Toplumlar arası iletişim ise ancak çeviri yoluyla
gerçekleşir. Bilindiği üzere Türkçe sondan eklemeli ve kelime köklerine gelen yapım
ekleriyle yeni kelimeler üreten bir dildir. Avrupa dillerine göre farklı bir dilbilgisel
yapıya sahip olan Türkçeden başka bir dile çeviri yaparken birtakım zorluklarla
karşılaşmak olası bir durumdur. Bu zorlukların ortaya çıkabileceği dilbilgisel
yapılardan biri de Türkçedeki fiilimsi yapılardır. Bu çalışmanın amacı Türkçedeki
fiilimsi yapıların Fransızcaya çevirilerinin incelenmesidir. Çalışmada örneklem olarak
Orhan Pamuk'un "Benim Adım Kırmızı" adlı romanı ve bu romanın Gilles Authier
tarafından Fransızcaya çevirisi alınmıştır. Adı geçen çalışma Gideon Toury tarafından
geliştirilen betimleyici çeviri çalışmaları bağlamında "öncül" "süreç öncesi" ve "çeviri
süreci" normları açısından ele alınmıştır. Bu normlar bağlamında çalışmadaki örnek
çözümlemelerin "yeterlilik" ve "kabul edilebilirlik" kutuplarından hangisine daha
yakın olduğu belirlenmeye çalışılmıştır. Örneklemde geçen fiilimsiler betimleyici
çeviri çalışmaları doğrultusunda karşılaştırmalar yapılarak incelenmiştir. Bu tez
çalışmasının öncelikle çeviri, çeviribilim, mütercim-tercümanlık ve Fransızcanın
yabancı dil olarak öğretimi alanlarında yapılacak olan çalışmalar olmak üzere bu alana
ilgi duyan herkese katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Language, which is used to convey feelings, thoughts and wishes, takes its source from
life and continues for generations, is a lived process. Communication, which inevitably
exists in this process, is a tool used to obtain the data necessary for societies to
reproduce and renew themselves from other systems. Inter-communal communication
takes place only through translation. As it is known, Turkish is a agglutinative
language and that produces new words with derivational affixes. It is possible to face
the difficulties when translating from Turkish into another language which has a
different grammatical structure compared to European languages. One of the
grammatical structures in which these difficulties may arise is the gerundial structures
in Turkish. The purpose of this study is to examine of translations the gerundial
structures in Turkish into French. In this study, Orhan Pamuk's novel called "My
Names is Red" chosen as a paradigm for the study was translated into French by
translator Gilles Authier by the name of "Mon Nom est Rouge". The translation work
has been studied within the "initial norms", "preliminary norms" and "operations
norms" prescribed by the target-oriented translation approach of Gideon Toury. Within
the context of the norms, it is tried to determine whether the translations is closer to
the "adequacy" pole or the "acceptability" pole. The gerundial structures in the
paradigm were analyzed using descriptive and comparative strategies. It is hoped that
this thesis will contribute to everyone who is interested in this field, primarily in the
fields of translation, translation studies, translation-interpretation and the teaching of
French as a foreign language.