Farklı kök patlarının apikal sızıntısının bilgisayarlı sıvı filtrasyon yöntemi ile değerlendirilmesi ve kanal patlarının kök kanal dentini ile olan bağlantılarının push-out tekniği ve SEM ile incelenmesi
Evaluation of the apical leakage with different root canal sealers using a computerized fluid filtration method and the investigation of bond strenghts of different root canal sealers to root canal dentin by using push-out test method and SEM exami..
Yazar: HASAN ORUÇOĞLU
Danışman: DOÇ.DR. ABDULKADİR ŞENGÜN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Farklı kök kanal patlarının apikal sızıntısının bilgisayarlı sıvı filtrasyon yöntemi ile değerlendirilmesi ve kanal patlarının kök kanal dentini ile olan bağlantılarının push-out tekniği ve SEM ile incelenmesi Modern endodontik tedavinin amacı, kök kanal sisteminden tüm organik materyalleri temizlemek, şekillendirmek ve bu sistemi üç boyutlu olarak kapatmaktır. Birçok farklı doldurma teknikleri olmasına rağmen en çok tercih edilen teknik güta- perka ile beraber bir kanal dolgu patının kullanılmasıdır. Kanal dolgu patı güta-perka ile kanal duvarı arasında bağlayıcı ajan olarak görev yapmasına karşılık güta-perka asıl dolgu materyali olarak kullanılmaktadır. Buna ek olarak kanal dolgu patı, güta- perka konları arasında veya güta-perka ile dentin duvarları arasındaki boşlukların doldurulmasına ayrıca güta-perkanın daha kolay bir şekilde yerleştirilmesine de yardımcı olur. Kanal dolgu patlarının sızdırmazlığı ve adezyon özelliği endodontik tedavinin uzun dönem başarısında çok önemlidir. Günümüzde farklı içerikte çok sayıda kanal dolgu patları bulunmaktadır. Kanal dolgu patları içeriklerine göre genel olarak 5 kategoriye ayrılmaktadır; polimer esaslılar, cam iyonomer esaslılar, öjenol esaslılar, paraformaldehit içerikliler ve kalsiyum hidroksit esaslılar.Kanal patlarının apikal sızıntısı için boya, radyoizotop, bakteriyel penetrasyon, elektrokimyasal metot kullanılarak birçok çalışma yapılmaktadır. Günümüzde sıvı filtrasyon tekniği de kanal dolgu patlarının sızıntısının ölçümünde kullanılmaktadır. Bu tekniğin nicel sonuçlar vermesi ve örneklerin zarar görmemesi gibi birçok avantajı bulunmaktadır. Kanal dolgu patlarının adezyon özelliklerini araştırmak için shear, tensile ve mikrotensile testleri kullanılmaktadır. Ancak bu test metotları ile kanal dolgu patlarının kanal duvarı dentini ile bağlantısının belirlenmesinde bazı handikaplar vardır. Bu in vitro çalışmanın amacı, farklı kanal dolgu patlarının apikal sızıntısının bilgisayarlı sıvı filtrasyon yöntemi ile değerlendirilmesi ve kanal dolgu patlarının kök kanal dentini ile olan bağlantılarının push-out tekniği ve SEM ile incelenmesidir. Bu çalışmada 150 adet ortodontik amaçla çekilmiş tek köklü tek kanallı insan premolar dişleri temin edildi. Dişler çekimden sonra formalin solüsyonunda saklandı. Dişlerin kuronları mine-sement sınırından düşük hızlı bir elmas separe aracılığı ile kesildi. Foramen apikale #15 numaralı eğe ve dijital radyografi ile belirlenerek kanallar apikal foramenden 1 mm kısa olacak şekilde Maillefer GTT dönen kök kanal aletleri ile step-back tekniğine göre şekillendirildi. Dişler rasgele 10 farklı kanal dolgu patı grubuna ayrıldı (n=15). Kanal patları imalatçı firmaların belirttiği şekilde karıştırıldı. Kanallar güta-perka konu ve kanal dolgu patı kullanılarak lateral kondansasyon tekniği ile dolduruldu. Kök kanal dolguları tamamlanan dişler, 1 hafta süreyle 37 °C % 100 nemli ortamda bekletildi. Her bir kök düşük hızlı elmas separe kullanılarak parçalara ayrıldı. Sızıntı çalışması için apikal 10.00±0.05 mm.lik parça bilgisayarlı sıvı filtrasyon ölçüm düzeneğine yerleştirildi. Sızıntı miktarı %Lp olarak hesaplandı.Güta-perka ve kanal dolgu patı ile doldurulmuş olan köklerden 1.13±0.06 mm kalınlığında kuronal kök parçaları push-out test cihazına bağlandı. Kök kanal dolgusu üzerinde konumlandırılan bir metal çubuk 1 mm/dak.lık hız ile kanal dolgusu kanaldan bütünüyle uzaklaşana kadar uygulandı. Bağlanma dayanımı MPa olarak hesaplandı. istatistiksel analiz için tek yönlü varyans analiz, Post Hoc Tukey HSD ve Korelasyon testleri kullanıldı. Bu çalışmanın sonuçlarına göre, Kanal dolgu patlarının apikal sızıntısı ile bağlanma dayanımları arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif bir ilişkinin olduğu bulundu (p<0.05). Test edilen kanal dolgu patları az da olsa sızıntı gösterdi. Tüm gruplar arasında en az sızıntı ve en yüksek bağlanma değerini polimer esaslı kanal dolgu patı olan Diaket gösterirken, en fazla sızıntı değeri ile en düşük bağlanma değerini yine polimer esaslı kanal dolgu patı olan EndoREZ gösterdi. Bu durum kullanılan maddelerin fiziksel ve kimyasal özelliklerinin veya polimerizasyon büzülmelerinin farklılığından kaynaklanabilir. Çalışmada kullanılan bilgisayar kontrollü sıvı filtrasyon tekniğinin istatistiksel olarak güvenilir bir metot olduğu göz önünde bulundurulduğunda bundan sonraki çalışmalar için bir örnek oluşturulabilir. Klasik shear veya tensile test metotlarıyla ölçülemeyen kanal dolgu patlarının bağlanma dayanımlarının push-out metoduyla ölçülebilmesi kanal dolgu patlarının bağlanma dayanımının ölçülmesinde yenilikler oluşturabilir. İn vitro çalışma sonuçlarının in vivo çalışmalarla ve klinik çalışmalarla teyit edilmesi sonucunda daha net bulgulara ulaşılabilir.

Abstract:
Evaluation of the apical leakage with different root canal sealers using a computerized fluid filtration method and the investigation of bond strenghts of different root canal sealers to root canal dentin by using push-out test method and SEM examination. The objectives of modern endodontic theraphy are to clean and shape the root canal system removing all organic material, and to seal this system with a permanent three-dimensional filling. Altough there are numerous obturation techniques available, the obturation material most commonly used is gutta-percha with a sealer. The gutta-percha serves as the core-filling material, whearas the sealer acts as a binding agent. In addition, the sealer fills in the discrepancies between the individual gutta-percha cones and between the cones and the dentinal walls. It also serves as a lubricant for the easier placement of the core material. Perfect sealing ability of the sealers' and it's adhesive properties has crucial importance in the success of endodontic treatment. There are different containing and a lot of types of root canal sealers in use today. They generally can be divided into five categories based on their ingredients: resin-based, glass-ionomer cements, eugenol-containing, paraformaldehyde containing, calcium hydroxide-based. In the past, leakage of endodontic materials has been measured by penetration of dyes, isotopes, microorganisms or electrochemical means. Today fluid filtration method is a very popular system. This type of system has various advantages. It provides quantitative and nondestructive. Several tests have been developed for determining sealer's adhesion properties. These include shear bond, tensile bond, microtensile etc. Compared to other test utilizing, the push-outprocedure was selected, allowing determining sealer's bond-strenght to root canal wall. The purposes of this in vitro study were to evaluate of the apical leakage of different root canal sealers using a computerize fluid filtration method and to investigate of bond strenghts of different root canals to root canal dentin by using push-out test method and SEM examination. A hundred and fifty orthodontically-extracted single-rooted human premolar teeth with one canal were used in this study. All teeth were stored in formalin immediately after extraction. The crown of the teeth was sectioned at the cementoenamel junction using a low speed diamond saw. A working lenght for each root was then establised at 1 mm short of the apical foramen using digital radiography and a #15 file. Root canals were instrument with GT RotaryT files and step-back technique at the established working lenght. The teeth were randomly divided 10 different sealer groups of 15 teeth each. The sealers were mixed according to the manufacturers' directions. The teeth were obturated with laterally condensed of gutta-percha. After filling the teeth were stored 100% humidity at 37°C for 1 week. Each root was divided into parts using low speed diamond wheel. For leakage study a apical root of 10.00±0.05 mm were attached computerized fluid filtration device. Leakage quantity was determine of %Lp. A coronal root disc of 1.13±0.06 mm including obturated root canal with gutta percha and sealers were attached to push-out test apparatus. The root pieces were placed on a metal plate with a hole in the centre. Force was applied along the long axis of the cylinder, and the maximum force required to loosen the cylinder wasdetermined using a instron testing machine at a cross-head speed of 1 mm min"1. Bond strenghts quantity was determine of Mpa. One-way ANOVA and Post Hoc Tukey HSD and Correlation tests were used for statistical analysis. According to results of this study; it was found out that there is a significant negative correlation between apical leakage of sealers and adhesion (p<0.05). The sealers that are tested have shown so little leakage. Among all the groups that are tested, while the Diaket that is resin based sealer indicated the least leakage and the highest adhesion value, EndoREZ that is another resin based sealer indicated the most leakage and the lowest adhesion value. This situation can be a result of the pyhsical and chemical characteristics of the materials that are used or the difference of polimerization contractions. When it is taken into consideration that computerized fluid filtration method used in this study is a statistically reliable method, this can be an example for further research. The fact that the measurability of the bond strenghts of the sealers that cannot be measured by classical shear or tensile test methods is possible with push-out method can be a basis for future innovations. Clearer results can be obtained by the confirmation of in vitro study results with in vivo study results and clinical studies.