Dijital ebeveynlik farkındalığının siber zorbalık ve ekran bağımlılığı üzerindeki yordayıcı rolü
The predictive role of digital parenting awareness on cyberbullying and screen addiction
Yazar: EMİNENUR TURHAL
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN ATİK ; ÖĞR. GÖR. ÖYKÜ MANÇE ÇALIŞIR
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Dijital ebeveynlik = Digital parenting ; Ebeveynler = Parents ; Ekran bağımlılığı = Screen addiction ; Farkındalık = Awareness ; Siber mağduriyet = Cyber victimization ; Siber zorbalık = Cyberbullying ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada, ebeveynlerin dijital ebeveynlik farkındalığını sergileme şekli ve çocuklardaki siber zorbalığı ve ekran bağımlılığını yordamada dijital ebeveynlik farkındalığının rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya toplam 286 ortaokul öğrencisi ve bu öğrencilerin ebeveynleri (n = 286) katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Dijital Ebeveynlik Farkındalık Ölçeği, Çoklu Ekran Bağımlılığı Ölçeği ile Siber Zorbalık ve İnternet Saldırganlığını Tarama Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada basit ve çoklu regresyon analizi yöntemleri kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, ebeveynlerin en sık dijital ebeveynlik farkındalığı sergileme şekli alt boyutlara göre sırasıyla; dijital ihmal, olumsuz model olma, verimli kullanım ve risklerden koruma olarak belirlenmiştir. Yapılan çoklu regresyon analizleri sonucunda, dijital ebeveynlik farkındalığı ve siber zorbalık değişkenleriyle ilgili; olumsuz model olma, verimli kullanım ve risklerden koruma alt boyutlarının siber zorbalık yapma ve siber mağdur olma düzeylerini negatif yönde anlamlı olarak yordadığı; dijital ihmal alt boyunun ise pozitif ve anlamlı olarak yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Dijital ebeveynlik farkındalığı ve ekran bağımlılığı değişkenleri ile ilgili ise; olumsuz model olma alt boyutu dışında dijital ebeveynlik farkındalığında dijital ihmal, verimli kullanım ve risklerden koruma alt boyutlarının ekran bağımlılığını yordamada anlamlı birer yordayıcı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine which sub-dimensions parents prefer while displaying digital parenting awareness and digital parenting awareness in predicting cyberbullying and screen addiction in children. A total of 286 students and their parents (n = 286) participated in the study. Digital Parenting Awareness Scale, Multiple Screen Addiction Scale, Cyber Bullying and Internet Aggression Screening Scale were used as data collection tools in the research. Simple and multiple regression analysis methods were used in the study. According to the findings, the way parents most frequently exhibited digital parenting awareness sub-dimensions, respectively, digital neglect, being a negative model, efficient use and protection from risks. As a result of multiple regression analyzes, related to digital parenting awareness and cyberbullying variables, sub-dimensions of being a negative model, efficient use and protection from risks significantly predicted cyberbullying and victimization levels in a negative way; it was concluded that digital neglect sub-dimension predicted positively and significantly. Regarding digital parenting awareness and screen addiction variables; it was concluded that digital parenting, digital neglect, productive use and protection from risks, apart from being a negative model, can was considered as meaningful predictors of screen addiction.