Otizm spektrum bozukluğu olan çocukların iletişim işlevlerinin incelenmesi
Examination of communicative functions of children with autism spektrum disorders
Yazar: ARİF BABACAN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM HALİL DİKEN
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Erken Çocuklukta Özel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-çocuk etkileşimi = Mother-child interaction ; Baba-çocuk etkileşimi = Father-child interaction ; Otistik çocuklar = Autistic children ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Ölçekler = Scales ; İletişim = Communication ; İletişimsel işlev = Communicative function

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) olan çocukların iletişim işlevlerinin incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu yirmi OSB olan çocuk ve anneleri oluşturmaktadır. OSB olan çocukların iletişim işlevlerini belirlemek amacıyla, İletişim İşlevleri Gözlem Formu (İİGF), annelerin etkileşimsel davranışlarını belirlemek amacıyla Ebeveyn Davranışı Değerlendirme Ölçeği – Türkçe Versiyonu (EDDÖ-TV; Diken, 2009) , Otistik Bozukluk İndeksi (OBİ) puanlarını belirlemek amacıyla Gilliam Otistik Bozukluk Derecelendirme Ölçeği -2- Türkçe Versiyonu (GOBDÖ-2-TV; İ.H.Diken, Ardıç ve Ö. Diken 2011) kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, OSB olan çocukların, yönerge takip (361), onaylama (175), eylem reddetme (96), nesne talep etme (67), nesne reddetme (48), durumu  yorumlama (28), eylem talep etme (27), soru cevaplama (23), olayı yorumlama (2) ve bilgi talep etme (1) iletişim işlevlerini sergiledikleri belirlenmiştir. Ebeveynlerin başarı odaklı-yönlendirici olma davranışı ile iletişim işlevlerinin çeşitliliği ve sıklığının ilişkili olduğu, OSB'den etkilenme düzeyi ile iletişim işlevleri çeşitliliği arasında negatif yönde bir ilişki olduğu bulunmuştur.

Abstract:
The aim of this research is to examination the communicative functions of children with Autism Spectrum Disorders (ASD). The working group of the research is composed of twenty children with ASD and their mothers. Communicative Function Observation Form (CFOF) which is used to determine the communicative functions of children with ASD. Parental Behavior Rating Scale – Turkish Version (EDDO-TV; Diken, 2009), to identify the interactional behaviors of the mothers, and Gilliam Autism Rating Scale -2- Turkish Version (GARS-2-TV; İ.H. Diken, Ardıç and O. Diken 2011) to determine the scores of Autistic Index (AI) are used. According to the results, during mother-child interaction, it has been determined that they have exhibited the functions of communication as listed according to the frequency of display; directive follow-up (361), approval (175), rejecting an action (96), requesting an object (67), rejecting an object (48), interpreting a situation (28), requesting an action (27), answering a question (23), interpreting an event (2), requesting information (1). At the same time, it was found that there is a positive relationship between parental interaction behaviors' being achievement-oriented, and the diversity and frequency of communication functions but a negative relationship is discovered between the level of being affected of ASD and the diversity of communication functions.