Yetişkin bireylerde aile içi ilişkiler ve yaşam doyumu arasındaki ilişkide bağlanma stillerinin aracı etkisi
Intermediate role of attachment styles in the relationship between family relations and life satisfaction in adult individuals
Yazar: YILMAZ TOKDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SUAT KILIÇARSLAN
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada yetişkin bireylerde aile içi ilişkiler ve yaşam doyumu arasındaki ilişki ve
bu ilişkide bağlanma stillerinin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın veri
grubunu İç Anadolu Bölgesi'ndeki Nevşehir, Kayseri, Niğde, Aksaray ve Ankara illerinde
yaşayan 20-40 yaş arasındaki yetişkin bireyler oluşturmaktadır. Araştırma verileri Yaşam
Doyumu Ölçeği, İlişki Ölçekleri Anketi, Aile Değerlendirme Ölçeği ve Demografik Bilgi Formu
kullanılarak toplanmıştır. Araştırmada ilişkisel model kullanılmış ve verilerin analizinde basit
doğrusal regresyon analizi, korelasyon analizi, SPSS Process Makro analizi, t testi ve tek yönlü
varyans analizi kullanılmıştır.
Araştırmada elde edilen bulgulara göre aile içi ilişkiler ve yaşam doyumunun yaş ve
medeni duruma göre, güvenli, korkulu ve saplantılı bağlanma stillerinin cinsiyete göre anlamlı
bir farklılık olduğu görülmektedir. Aile içi ilişkiler, yaşam doyumu ve bağlanma stilleri alt
boyutlarından kayıtsız bağlanma stilinin cinsiyete göre anlamlı bir farklılık göstermediği
görülmüştür. Tüm alt boyutlarıyla bağlanma stillerinin yaş ve medeni duruma göre istatistiksel
olarak anlamlı bir farklılık göstermediği görülmüştür. Araştırmanın regresyon analizi kısmına
bakıldığında aile içi ilişkilerin yaşam doyumu ve güvenli bağlanma stilini negatif yönde anlamlı
düzeyde, korkulu ve saplantılı bağlanma stillerini pozitif yönde ve anlamlı düzeyde yordadığı
kayıtsız bağlanma stiliyle de anlamlı bir ilişki olmadığı görülmüştür. Analizin devamında güvenli
bağlanma stilinin yaşam doyumunu pozitif yönde ve anlamlı düzeyde, kayıtsız ve korkulu
bağlanma stillerinin yaşam doyumunu negatif yönde ve anlamlı düzeyde yordadığı saplantılı
bağlanma stilinin de yaşam doyumuyla anlamlı bir ilişki olmadığı görülmüştür. Araştırmanın
sonucunda yetişkin bireylerde aile içi ilişkiler ve yaşam doyumu arasındaki ilişkide güvenli
bağlanma ve korkulu bağlanma stilleri aracılık rolü olduğu; kayıtsız ve saplantılı bağlanma
stillerinin ise aracılık rolü olmadığı bulgularına ulaşılmıştır.

Anahtar kelimeler: Aile içi ilişkiler, yaşam doyumu, bağlanma stilleri, yetişkin bireyler.

Abstract:
This study aimed to examine the relationship between family relationships and life
satisfaction in adult individuals and the mediating role of attachment styles in this relationship.
The data group of the research consists of adult individuals between the ages of 20-40 living in
the provinces of Nevşehir, Kayseri, Niğde, Aksaray and Ankara in the Central Anatolia Region.
Research data were collected using the Life Satisfaction Scale, Relationship Scales Survey,
Family Evaluation Scale and Demographic Information Form. Relational model was used in the
research and simple linear regression analysis, SPSS Process Macro analysis, t test and one-way
analysis of variance were used to analyze the data. According to the findings of the research, it is
seen that there is a significant difference in family relations and life satisfaction according to age
and marital status, and secure, fearful and preoccupied attachment styles according to gender. It
was observed that the dismissing attachment style, which is among the sub-dimensions of family
relations, life satisfaction and attachment styles, did not show a significant difference according
to gender. It was observed that attachment styles with all their sub-dimensions did not show a
statistically significant difference according to age and marital status. When looking at the
regression analysis part of the research, it was seen that family relationships predicted life
satisfaction and secure attachment style negatively and significantly, fearful and preoccupied
attachment styles positively and significantly, and that there was no significant relationship with
dismissive attachment style. In the continuation of the analysis, it was seen that the secure
attachment style predicted life satisfaction positively and significantly, the dismissing and fearful
attachment styles predicted life satisfaction negatively and significantly, and the preoccupied
attachment style did not have a significant relationship with life satisfaction. As a result of the
research, secure attachment and fearful attachment styles have a mediating role in the relationship
between family relationships and life satisfaction in adult individuals; It was found that
dismissive and preoccupied attachment styles did not have a mediating role.

Keywords: Family Relations, Life Satisfaction, Attachment Styles, adult individuals.