Tekirdağ koşullarında farklı sulama uygulamalarının ceviz ağaçlarının su kullanımı ve vejetatif gelişme unsurlarına etkisinin belirlenmesi
Determination of the effect of different irrigation applications on walnut trees water use and vegetative growth parameters under Tekirdag conditions
Yazar: ERHAN GÖÇMEN
Danışman: PROF. DR. TOLGA ERDEM
Namık Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyosistem Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Damla sulama = Drip irrigation

Özet:
Bu araştırmada Tekirdağ koşullarında farklı sulama suyu uygulamalarının ceviz ağaçlarının su kullanımı ve vejetatif gelişme unsurlarına etkileri araştırılmıştır.  Bu çalışmada, her ağaç sırasına çift sıra lateral tertip ve ağaç gövdesi etrafına sarılan salkım tertip olmak üzere iki farklı tertip biçimi kullanılmıştır. Ayrıca, sulama suyu 5 gün sulama aralığında A sınıfı buharlaşma kabından ölçülen buharlaşma değerlerinin % 75, 100 ve 125' i olarak üç farklı düzeyde uygulanmıştır. Çalışmanın ilk yılında ölçülen toplam buharlaşma miktarı 595,6 mm, ikinci yıl 585,9 mm olmuştur. Denemenin ilk yılında 23 sulama uygulaması yapılırken ikinci yılında 22 sulama uygulaması yapılmıştır. Büyüme periyodunda hesaplanan toplam bitki su tüketimi miktarları birinci yıl 726,1 mm ile 983,9 mm aralığında, ikinci yıl 604,9 mm ile 905,7 mm aralığında olmuştur. Referens bitki su tüketimi değerleri FAO 56-PM yöntemi ile belirlenmiş ve 2015 yılında 1,85 mm/gün ile 5,79 mm/gün aralığında elde edilirken, 2016 yılında 2,77 mm/gün ile 6,47 mm/gün aralığında olmuştur. Tekirdağ koşullarında ceviz için aylık ortalama bitki katsayısı değerleri hesaplanmış ve Nisan ayı için 0,46, Mayıs için 0,54, Haziran için 1,09, Temmuz ve Ağustos için 1,22, Eylül ayı için 1,06 ve Ekim için 0,62 olarak önerilmiştir. Ayrıca her konuda toprağın matriks potansiyeli 30 cm ve 60 cm derinliğe çakılan tansiyometrelerle takip edilmiş, 30 cm derinlikte % 75 ve % 100 sulama konuları için 50 cb civarında sulamanın yapılabileceği önerilmiştir. Denemede ceviz ağaçlarında gövde çapı, gövde kesit alanı değerleri, bitki boyu, taç yüksekliği, taç genişliği ve taç hacmi değerleri elde edilmiştir. Elde edilen sonuçların varyans analizleri yapılmış, farklı tertip ve farklı su düzeylerinin vejetatif gelişim parametrelerine etkisi değerlendirilmiştir. Buna göre iki yıl için ceviz ağaçlarının farklı lateral tertip biçimi ve farklı sulama düzeylerine göre vejetatif gelişme parametrelerinde bir farklılık olmamasından ve ayrıca daha az su kullanımından dolayı % 75 konusu önerilmiştir. Ayrıca bitki verim yıllarında olmadığından % 100 sulama düzeyinin de önerilebileceği ve bu konudaki bitki katsayısı değerlerinin kullanılabileceği belirtilmiştir.

Abstract:
In this research, the effects of different irrigation applications on water use and vegetative growth parameters of walnut trees under Tekirdag conditions were investigated.In this study, two different arrangement forms were used. These were double lateral arrangement for each tree rows and loop system for each tree. Irrigation water was applied at three different levels as 75%, 100% and 125% of the evaporation values measured from the A-class evaporation pan in the 5-days irrigation interval. The total amount of evaporation was measured as 595,6 mm in the first year of the study and it was measured as 585,9 mm for the second year. The number of irrigation applications for the first and second year were 23 and 22, respectively.The total amount of evapotranspiration during the growth period for the first and second year were calculated between 726,1-983,9 mm and 604,9-905,7 mm respectively. The reference evapotranspiration values were determined by the FAO 56-PM method and these values were between 1,85-5,79 mm day-1 in 2015 and 2,77-6,47 mm day-1  in 2016. The monthly average plant coefficient values for walnut were suggested as 0,46 for April, 0,54 for May, 1,09 for June, 1,22 for July and August, 1,06 for September and 0,62 for October under Tekirdag conditions. In addition, the matric potential of soil was followed by tensiometer at 30 and 60 cm depth. It has been  suggested that approximately 50 cb irrigation can be implemented  at 30 cm depth for 75% and 100% irrigation levels. In the experiment, trunk diameter, trunk cross-sectional areas, plant height, canopy height, canopy width and canopy volume were obtained in the walnut trees. The variance analyzes of results were performed and the effects of different lateral arrangements and different water levels on the vegetative growth parameters were evaluated. Accordingly, 75% irrigation level which consumes less water than other irrigation levels were suggested because walnut trees did not show any difference in terms of  different lateral arrangements and irrigation levels. Since trees have not been in yield stage, it has been stated that 100% irrigation level could be suggested and the plant coefficient values in this subject could be used.