Üniversite öğrencilerinin yaşamdaki riskleri algılamaları üzerinde toplumsal cinsiyet etkisinin incelenmesi
The examination of the gender influence on risk perceptions of college students in life
Yazar: FİLİZ YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ŞENGÜL HABLEMİTOĞLU
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ev Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ev Ekonomisi = Home Economics ; Sosyal Hizmetler = Social Services ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Bu araştırma; üniversite öğrencilerinin yaşamdaki riskleri algılamaları üzerinde toplumsal cinsiyet etkisini belirlemek amacıile planlanıp yürütülmüştür. Araştırmada Ankara Üniveritesi'nde eğitim öğretime devam eden 127 kız ve 136 erkek öğrenciolmak üzere 263 üniversite öğrencisi ile yüzyüze görüşülmüştür. Araştırma materyalinin toplanmasında beş düzeyli(tamamen katılıyorum - hiç katılmıyorum) Likert tipi ölçeklerin yer aldığı soru formu kullanılmıştır. Likert tipi cümlelereverilen yanıtlar puanlanmış, soru formunda ?Risk Algısı?, ?Ekonomik Risk?, ?Sosyal Risk (Bireysel - Aile - ToplumsalKaynaklı)?, ?Psikolojik Risk?, ?Fiziksel Risk?, ?İşlevsel/Performans Risk? ölçeklerinin yapı geçerliğini kontrol etmek içinbir faktör analizi tekniği olan ``Döndürülmüş (Varimax) Temel Bileşenler Analizi'' uygulanmış, soru formunun güvenirliğiiçin iç tutarlılık katsayısı olan ?Cronbach Alpha? hesaplanmıştır. Her altı ölçeğin % 61 - % 80 arasında geçerli ve güvenilirölçekler olduğu saptanmıştır.Araştırmada toplumsal cinsiyet değişkeninin üniversite öğrencilerinin yaşamdaki riski algılamaları üzerindeki etkisininbelirlenebilmesi için ?Independent-samples t test?, ?One sample t test? kullanılmıştır. Toplumsal cinsiyete dayalı olaraküniversite öğrencilerinin risk algıları ve risk çeşitlerini algılamaları arasındaki ilişki için ?Pearson Korelasyon Analizi?uygulanmıştır.Araştırma kapsamına alınan kız öğrencilerin çoğunluğunun yurtta, erkek öğrencilerin arkadaşlarıyla birlikte ortak bir evdekaldıkları, kız ve erkek öğrencilerin eğitim amacıyla genel olarak farklı kentlerden geldikleri, kendi ekonomik durumlarını?iyi? olarak değerlendirdikleri; büyük çoğunluğunun ailelerinden gelen para ile eğitim-öğretimlerine devam ettiklerisaptanmıştır.Risk ve yaşamdaki olası risk çeşitleri üniversite öğrencileri tarafından farklı algılanmakla birlikte; işlevsel/performansrisklerin en çok (142.568), bireysel kaynaklı sosyal risklerin en az (83.202) algılandığı, üniversite öğrencilerinin genel olarakriskleri ve yaşamdaki risk çeşitlerini algıladıkları; ancak kız öğrencilerin özellikle aile kaynaklı sosyal risk (46.90) ile fiziksel(37.80) ve işlevsel/performans (58.95) riskler konusunda erkek öğrencilerden (45.07, 34.25, 57.07) daha duyarlı olduklarısaptanmıştır. Erkek öğrencilerin (31.91) ise toplumsal kaynaklı sosyal riske kız öğrencilerden (30.53) daha duyarlı olduklarıbelirlenmiştir.Risk algısı ve risk çeşitleri arasında toplumsal cinsiyetin etkilediği önemli bir ilişki bulunduğu saptanmıştır. Araştırmayakatılan üniversite öğrencilerinin genel olarak risk algıları; ekonomik (p<0.01), sosyal (p<0.01), psikolojik (p<0.01) veişlevsel/performans riske (p<0.01) ilişkin tutumları üzerinde etkilidir. Kız öğrencilerin risk algılarının sosyal (p<0.01),psikolojik (p<0.01) ve işlevsel/performans risk (p<0.05) çeşitlerini etkilediği görülürken, erkek öğrencilerin risk algılarınınise ekonomik (p<0.05), sosyal ve psikolojik risk (p<0.01) çeşitleri için belirleyici olduğu anlaşılmıştır.Kız öğrenciler için ekonomik risk algılarının, psikolojik (p<0.05) ve işlevsel/performans (p<0.01) risk algıları üzerinde etkiliolduğu; erkek öğrenciler için ise ekonomik riskin sosyal (p<0.01), psikolojik (p<0.01) ve işlevsel/performans risk (p<0.01)tutumlarını etkilediği bulunmuştur.Kız ve erkek öğrencilerin sosyal risk algılarının psikolojik (p<0.01), fiziksel (p<0.01, p<0.05) ve işlevsel/performans risk(p<0.01, p<0.05) tutumları için belirleyici bir etkisi olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca hem kız hem de erkek öğrenciler içinpsikolojik risk algısının işlevsel/performans risk (p<0.01) algılarını etkilediği belirlenmiştir. Fiziksel risk ile ilgili tutumlarınhem kız hem de erkek öğrenciler için işlevsel/performans risk (p<0.01) ile ilgili tutumları etkilediği saptanmıştır.2007, 119 sayfaAnahtar Kelimeler: Üniversite öğrencileri, risk algılama, risk çeşitleri, toplumsal cinsiyet

Abstract:
This study was planned and conducted to define the gender influence on risk perceptions of university students in life. In thisstudy was interviewed face to face a total of 263 üniversity students, consisting of 127 girls and 136 males are studying inAnkara University. Survey tecniques include five-point Likert-type scale with choices ranging from exactly participate tocertainly not participate were used in gathering the research material. Answers given to Likert-type sentences were scoredand ?Rotated (Varimax) Principal Component Analysis? as a factor analysis tecnique were used to check the validity of?Risk Perception?, ?Economic Risk?, ?Social Risk (Individual - Family-Community Origin)?, ?Psychological Risk?,?Physical Risk? and ?Functional / Performance Risk? scales in survey. In order to test the reliability of questionnaire werecalculated by ?Cronbach Alpha? as inner consistency coefficient. Every six scales were found valid and reliable at the rate of61 % - 80 %.?Independent-samples t test? and ?One sample t test? were used to define the impact of the variable of gender on riskperceptions of üniversity students in life. ?Pearson Correlation Analysis? was applied for the relationship among the riskperceptions of üniversity students and perceptions of risk sorts.It was found that the majority of the girl students included in this study stayed in dormitory; boy students stayed in a sharedhome with firiends; the purpose of the education girl and boy students came from different cities as general; evaluated as?good? their economic status; the majority of the students studying with the money come from families.In addition by the üniversity students percepted differently risk and a possible sorts of the risk in life; it was found out thatthe most was percepted functional/performance risk (142.568), the least was percepted social risk (individual origin, 83.202).University student percepted risk and a probable sorts of risk in life as general; but girl students especially are more sensitivethan boy students (45.07, 34.25, 57.07) about social risk (family origin, 46.90) along with physical risk (37.80) andfunctional/performance risk (58.95). It was determined that boy students (31.91) are more sensitive that girl students (30.53)about social risk (community origin).It was found an important relationship among risk perception and sorts of risk was impacted by gender. General riskperceptions of üniversity students included in this study are impacted on their attitudes related to the economic risk (p<0.01),social risk (p<0.01), psychological risk (p<0.01) and functional/performance risk (p<0.01). While risk perceptions of girlstudents were viewed to impacted sorts of social (p<0.01), psychological (p<0.01) and functional/performance risk (p<0.05),it was understood that risk perceptions of boy students are determinative for sorts of economic risk (p<0.05), social risk andpsychological risk (p<0.01).It was found that their perceptions of economic risk influenced on perceptions of psychological risk (p<0.05) andfunctional/performance risk (p<0.01) for the girl students, economic risk effected social risk (p<0.01), psychological risk(p<0.01) and functional/performance risk attitudes (p<0.01) for the boy students.It was figured out that social risk perceptions of girl and boy students have a determinatived effect for psychological risk(p<0.01), physical risk (p<0.01, p<0.05) and functional/performance risk attitudes (p<0.01, p<0.05). It was also determinedthat perception of psychological risk affected perceptions of functional/performance risk (p<0.01) for both gender. It wasobserved that attitudes relate to physical risk for both of the gender influenced attitudes concerning functional/performancerisk (p<0.01).2007, 119 pagesKey Words: University students, risk perception, sorts of risk, gender