Ankilozan spondilit hastalarında irritabl barsak sendromu sıklığı /
Yazar: OKAN AVCI
Danışman: DOÇ. DR. RAFET METE
Namık Kemal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology

Özet:
GİRİŞ: 
İrritabl barsak sendromu (İBS) organik bir patoloji ile açıklanamayan, barsak alışkanlıklarında değişim ve defekasyon ile rahatlayan kronik karın ağrısı ile karakterize bağırsağın fonksiyonel bir hastalığıdır. İBS'nin depresyon, anksiyete, kronik yorgunluk sendromu ve fibromiyalji gibi psikosomatik hastalıklarla artmış birlikteliği bilinmektedir. Bunun yanında literatürde İBS patofizyolojisinde inflamasyonun rolü olduğuna dair önemli bulgular elde edilmesine rağmen bu konu henüz netleştirilebilmiş değildir. Bu bilgilerle paralel olacak şekilde inflamatuar barsak hastalığı (İBH), romatoid artrit (RA), sistemik lupus eritematozus (SLE) gibi kronik inflamatuvar patolojilerde İBS'nin artmış olduğuna dair literatürde yayınlar mevcuttur. Ankilozan Spondilit (AS) başlıca aksiyel iskelet sistemini tutan, yeni kemik oluşumları ile karakterize, ilerleyen dönemde ankiloz gelişimi ile beraber hareket kısıtlılığı ve sakatlık ile sonuçlanabilen kronik inflamatuvar bir hastalıkdır. Çalışmamızın amacı bu bilgiler ışığında inflamatuar bir hastalık olan AS'de İBS sıklığını tespit etmektir.

HASTALAR VE METOD: 

Çalışmaya Namık Kemal Üniversitesi hastanesi romatoloji polikliniğinde takip edilen modifiye New York kriterlerine göre AS tanısı olan ardışık 145 hasta dahil edildi.  Hastaların demografik, klinik ve laboratuar verileri kaydedildi. Hastaların fonksiyonel durumları BASFI ile (Bath Ankilozan Spondilit Fonksiyonel Indeks ), hastalık aktiviteleri ise BASDAI (Bath Ankilozan Spondilit Hastalık Aktivite Indeksi) ile değerlendirildi. Ardından her hastada ROMA III kriterlerine göre İBS tanısı ve tipi sorgulandı.  
Sürekli değişkenler için ortalama ve standart deviasyon değerleri verildi. Kategorik değişkenler yüzde olarak ifade edildi. İki grup arasında sürekli değişkenlerin karşılaştırılmasında Mann-Whitney U testi kullanılırken, kategorik değişkenler için ki kare testi kullanıldı. P<0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. 

SONUÇLAR:

AS hastalarındaki İBS sıklığı %31.7 olarak saptandı. İBS sıklığı hastalık aktivitesi yüksek olan (BASDAI>4) ve biyolojik ajan tedavisi  alanlarda anlamlı şekilde daha yüksek oranda tespit edildi (p değerleri sırası ile; <0.001, 0.010). Cinsiyetler arasındaki sıklığa bakıldığında ise İBS kadın hastalarda anlamlı şekilde daha yüksek saptandı (p: 0.012) (tablo7).

TARTIŞMA:

IBS;  AS hastalarında %31,7 gibi normal popülasyona kıyasla (Türkiye'de Özden ve arkadaşlarının yaptığı çalışmada İBS sıklığı %19 olarak bulunmuştur) daha yüksek oranda tespit edildi. Bu çalışmadaki amaç AS' li hastalarda İBS sıklığını tesbit etmekti. Ayrıca AS aktivite skorları da kullanılarak (BASDAİ,BASFİ) bu sıklığın inflamasyon ile ilişkisi ortaya konmaya çalışıldı. Bu konuda daha kesin sonuçlar elde edilebilmesi için kolon mukoza biyopsisi ve inflamatuar sitokin düzeylerini içine alan daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır. Sonuç olarak özellikle hastalık aktivitesi yüksek olan AS hastalarında gastroenterolojik şikayetler sorgulanmalı, IBS tanısı alanlar tedavi sürecinde göz ardı edilmemelidir. 

ANAHTAR KELİMELER: İrritabl barsak sendromu, Ankilozan spondilit, inflamasyon

Abstract:
PREVALENCE OF  IRRITABLE BOWEL SYNDROME IN PATIENTS WITH ANKYLOSING SPONDYLITIS 
SUMMARY
BACKGROUND: 
Irritable bowel syndrome ( IBS ) is a functional bowel disease that can not be explained with an organic pathology, characterized by a change in bowel habits and abdominal pain that relaxes with defecation. It is well known that IBS has an increased association with psychosomatic illnesses such as depression, anxiety, chronic fatigue syndrome and fibromyalgia. Although important evidence in the literature related to the role of inflammation in the pathophysiology of IBS is available, this has not been clarified yet. In parallel to this information, publications are available in the literature showing that IBS has an increased association with chronic, painful inflammatory pathologies such as inflammatory bowel disease (IBH), rheumatoid arthritis (RA) and systemic lupus erythematosus (SLE).
Ankylosing spondylitis (AS)  is a chronic inflammatory disease of the axial skeleton, that is characterized by new bone formation and can eventually cause ankylosis and limitation of motion and disability.
Accordingly, we aimed to assess the prevalence of IBS in patients with AS.

METHODS: 

The study was conducted at the rheumatology clinic of Namık Kemal University hospital and  145 consecutive patients diagnosed with AS according to the modified New York criteria were included. Patients demographics, clinic and laboratory data were recorded. Patients' functional status was evaluated with BASFI (Bath Ankylosing Spondylitis Functional Index) and disease activity with BASDAI (Bath Ankylosing Spondylitis Activity Index). 
Then in each patient, the diagnosis and type of IBS were examined according to ROME III criteria. The mean and standard deviation values for continuous variables were given. Categorical variables were expressed as a percentage. While Mann-Whitney U test was used for comparison of continuous variables between two groups, Qui Square test was used for categorical variables. P <0.05 was considered statistically significant.


RESULTS: 
Prevalence of IBS in patients with AS was found to be 31.7%. Frequency of IBS was found to be significantly higher in higher disease activity group (BASDAI>4) and in patients treated with biological agents.  (p values <0.001, 0.010 ,respectively). Prevalence of IBS was found to be significantly higher in female patients (p: 0.012) (table 7).

DISCUSSION: 
IBS, when compared to the normal population, was found to be higher (%31,7) in patients with AS (IBS prevalence was found to be 19% in the study of Ozden and the colleagues). The aim of this study was to evaluate the prevalence of IBS in patients with AS. Furthermore, by means of AS activity scores we aimed to reveal the relationship between this high frequency and inflammation. More comprehensive studies including colon mucosal biopsy and inflammatory cytokine levels are needed to obtain more accurate results in this regard.
 As a result, in patients with AS, especially with high disease activity, gastroenterological complaints should be questioned; and the diagnosis of IBS should not be ignored in the treatment process.

KEY WORDS: Irritable bowel syndrome, Ankylosing spondylitis, inflammation