Epilepside nöropatik ağrı duyarlılığı ve gelişim mekanizmasının absans epileptik WAG/RIJ sıçanlarda periferal sinir hasarıyla tetiklenen modelde incelenmesi
Investigation of neuropathic pain sensitivity and development mechanism in peripheral nerve damage-induced model in absence epileptic WAG/RIJ rats
Yazar: ASİYE MALKOÇ
Danışman: PROF. DR. AHMET AYAR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Ağrı = Pain ; Epilepsi = Epilepsy ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Nöropatiler = Neuropathies ; Periferik sinir hasarları = Peripheral nerve injuries ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Siyatik sinir = Sciatic nerve ; Sıçanlar = Rats ; Trigeminal ganglion = Trigeminal ganglion

Özet:
Ağrı sendromlarının epilepsi ile birlikteliği oldukça sık görülmektedir. Bu sendromlar arasında periferik ya da merkezi sinir sisteminde oluşan bir lezyon ya da hastalık sonucu açığa çıkan nöropatik ağrı da bulunmaktadır. Ayrıca sinir sistemindeki inhibisyon ve eksitasyon arasındaki dengenin hem epileptik hem de nöropatik ağrılı kişilerde bozulması; bu iki durumun altında bazı ortak mekanizmaların yatıyor olabileceği sorusunu akla getirmektedir.
Bu sorudan yola çıkarak gerçekleştirilen tezde, epilepsinin kronik bir ağrı durumu olan nöropatik ağrı modelinde ağrı duyarlılığını nasıl değiştirdiği ve bazı muhtemel gelişim mekanizmaları incelendi. Bu çalışma iki bölümden oluşmaktadır. İlk olarak, yaşa bağımlı başlangıçlı bir absans epilepsi modeli olan WAG/Rij ve onların ataları olan Wistar cinsi sıçanlarda nöropatik ağrı tetiklendi. Bunun için siyatik sinire kronik konstriksiyon zedelenme modeli kullanıldı. Ardından davranışsal ağrı testlerinden olan termal plantar test ve elektronik von Frey kullanılarak, nöropatik ağrının karakteristik fenomenlerinden olan hiperaljezi ve allodini değerlendirildi. İkinci kısımda ağrının üretildiği, taşındığı ve modüle edildiği duraklardan bazıları olan dorsal kök gangliyonu, trigeminal gangliyon,  rostral ventromeduller medulla, retiküler talamik nükleus, periakuaduktal gri cevher ve anterior singulat korteksteki;  transient reseptör potansiyeli vaniloid 1, N-metil D-aspartat, interlökin 1 beta ve nörokinin 1 reseptörlerine ait mRNA ifade seviyeleri gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyon yöntemiyle incelendi. 
Davranışsal ağrı deneylerinde siyatik sinir ligasyonunu takiben hem ısı hem de mekanik ağrı eşiği değerlerinde anlamlı düşüş tespit edildi. Bu ağrı duyarlılığı artışı sağlıklı Wistar ve WAG/Rij epileptik sıçanlarda uyumluydu. Moleküler analiz verileri, artmış ağrı duyarlılığı ile ideal bir uyum göstermedi. 
Bu tez çalışmasının bulguları epilepside nöropatik ağrı geliştiğini göstermektedir. Ancak bulgular nöropatiye santral ya da periferal mekanizmaların hangisinin daha belirgin katkısı olduğunu açıklayamamakta olup, bu modelde her iki mekanizmanın da bu fenomene katkısı olabileceği şeklinde yorumlanabilir.
Anahtar kelimeler: Epilepsi, nöropatik ağrı, siyatik sinir hasarı, TRPV1

Abstract:
The comorbidity of pain syndromes with epilepsy is very common. Neuropathic pain, caused by the disease or a lesion in the peripheral or central nervous system, is among these syndromes. Furthermore, the balance between inhibition and excitation in the nervous system is impaired in both, individuals with epilepsy and neuropathic pain. These raises the question that there may be some common mechanisms underlying these two conditions. 
In this thesis, how epilepsy changes the pain sensitivity in a model of neuropathic pain, a chronic pain condition, and some possible developmental mechanisms are examined. This study consists of two parts. Firstly, neuropathic pain was triggered in WAG/Rij, an age-dependent onset absence epilepsy model, and Wistar rats, their healthy ancestors. Chronic constriction injury of the sciatic nerve for triggering model was used. Afterwards, hyperalgesia and allodynia were evaluated using thermal plantar test and electronic von Frey which are behavioral pain tests.  Secondly, the expression levels of transient receptor potential vanilloid receptor 1, N-methyl D-aspartate, interleukin-1 beta and neurokinin 1 receptors were investigated by real-time polymerase chain reaction in dorsal root ganglion, trigeminal ganglion, rostral ventromedullar medulla, reticular thalamic nucleus, periaquaductal gray matter and anterior cingulate cortex where points are pain is produced, transported and modulated. 
In behavioral pain protocol it was determined that, both in heat and mechanical stimulation, following sciatic nerve ligation the pain threshold was decreased. This increased pain sensitivity was evident in both healthy Wistar and epileptic WAG/Rij rats. The findings of molecular analysis was not ideally correlated with the behavioral increased pain sensitivity findings. 
Results from this thesis study indicated that neuropathic pain develops in epilepsy. But, these findings fail to clarify whether central or peripheral mechanism contribute to this and it was concluded that both mechanisms could be contributing to this phenomenon in this model.
Key words: Epilepsy, neuropathic pain, sciatic nerve injury, TRPV1