Avrupa İnsan Hakları sözleşmesi bağlamında Türk Ceza Hukukunda suçta ve cezada kanunilik ilkesi
Legality principle in Turkish Criminal Law within the context of ECHR
Yazar: GÜLŞAH BOSTANCI
Danışman: DOÇ. DR. ADEM SÖZÜER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hukuk = Law

Özet:
?Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Bağlamında Türk Ceza Hukukunda SuçtaVe Cezada Kanunilik İlkesi? başlıklı tez çalışmasında, Türkiye'nin de taraf olduğuAvrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde ve Türk Hukukunda düzenlenen suçta ve cezadakanunilik ilkesi incelenmiştir.Tezimizde, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 7. maddesi bağlamında suçtave cezada kanunilik ilkesi incelenirken, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin ilkeyeilişkin kararlarından da yararlanılmıştır. Bu kararların, sözleşmeye taraf olandevletlerin ilkeyi yorumlaması ve değerlendirmesi bakımından yol gösterici nitelikteolduğu görülmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, kanunilik ilkesi kapsamında,sadece suç ve ceza içeren hükümlerin açık bir biçimde kanunla belirlenmesigerekliliğini değerlendirmemektedir. Bu bağlamda, kararlarında, suç ve ceza içerenhükümlerin, fail aleyhine geriye yönelik olarak uygulanmaması ve kıyasa yol açacakşekilde yorumlanmaması gerektiğini de önemle vurgulamaktadır.Türk Hukuku incelendiğinde, suçta ve cezada kanunilik ilkesinin 1982Anayasası'nın Temel Hak Ve Ödevlere İlişkin İkinci Kısmında yer alan 38. maddedeve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun Temel İlkeler Ve Tanımlar başlıklı BirinciBölümünde yer alan 2. maddede düzenlendiği görülmektedir. İlke 5237 sayılı TürkCeza Kanunu'nda, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'ndan farklı olarak daha ayrıntılı elealınmıştır. Özellikle, kanunların suç ve ceza içeren hükümlerinin uygulanmasıbakımından kıyas yapılamayacağı açık bir biçimde madde metninde yer almaktadır.Ayrıca, uzun bir süre doktrinde tartışılan yürütmenin düzenleyici işlemleri ile suç veceza yaratıp yaratamayacağı konusuna da açıklık getirilmiştir. Tezimizde suçta vecezada kanunilik ilkesinin yanı sıra bu ilkeye bağlanan sonuçlar olarak ifade edilenbelirlilik ilkesi, kıyas yasağı, idarenin düzenleyici işlemleri ile suç ve cezayaratılamayacağı, geriye yürümezlik ilkesi ve istisnaları ele alınmıştır.

Abstract:
In this dissertation, on ?The Principal of legality was examined in-depth inconnection with both the European Convention On Human Rights whereby Turkeyalso a contracting state and the Turkish Criminal Law.In respect to the ECHR, we look into consideration the precedents of EuropeanCourt of Human Rights for clarification and to provide a clear view as to how theEuropean Court of Human Rights actually interprets and applies the principle. Thenseen that the approach of the European Court of Human Rights in interpreting theprinciple has been followed by the contracting states? jurispedences. The EuropeanCourt of Human Rights does not merely appraise the principle in a manner thatcrimes and punishments must be determined under law but states and even emphasisesbeyond this that criminal and penal provisions must not be interpreted aganist theaccused and must not be construed in such a way which would result in analogy.In respect to the Turkish Law, on the other hand, the principle can be seen inseveral statues such as Article 38 of Turkish Constitution of 1982 where the Articlestipulates Basic Rights and Obligations and Article 2 of New Turkish Criminal Codewhere Basic Principles and Definitions are explained. Unlike the abolished TurkishPenal Code, the principal is well laid down under the new Turkish Panel Codeparticularly, where it clearly states that ?analogy is not to be used in appliyingprovisions of crime and punishment.