Avrupa Birliği'nde insan haklarının gelişimi
Progress in human rihts in the European Union
Yazar: İREM BELİN
Danışman: Y.DOÇ.DR. DENİZ KIZILSÜMER ÖZER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Avrupa Toplulukları, her ne kadar ekonomik bütünleşmeyi ön plandatutarak kurulmuş olsa da, zamanla, siyasal bütünleşme eğilimi Toplulukiçerisinde ağırlığını hissettirmiştir. Bu bağlamda, temel hak ve özgürlüklerkonusu gün geçtikçe artan bir önem kazanmıştır. Kurucu Andlaşmalarda temelhak ve özgürlükler konusunda spesifik hükümlerin bulunmaması, Toplulukkurumlarının sahip oldukları geniş yetkileri kullanırken bireyin temel haklarınıihlâl edebilecekleri sorununu gündeme getirmiştir. Avrupa Toplulukları AdaletDivan'ın konu ile ilgili içtihatları da mevcuttur. Bununla birlikte ATAD'ınoluşturduğu içtihat sistemi zamanla ihtiyaçlara cevap vermekten uzak kalınca,Birlik Hukukunda temel hak ve özgürlüklerin korunması sorunu önemkazanmıştır. İşte Avrupa Birliği içerisinde insan hakları konusu yarım asrı aşanbir süredir önemini korumakta olup, bundan sonra da korumaya devamedecektir.Çalışmamız beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, insan haklarıkavramı, gelişimi ve korunması üzerinde durulmuştur.İkinci bölümde, Topluluk kurumlarının insan haklarının korunması ileilgili girişimleri, Topluluğun Kurucu Andlaşmalarında insan hakları ile ilgilidüzenlemeler ve ATAD'ın bu konudaki içtihat sistemi incelenerek AB'de TemelHaklar Şartı'nın kabulüne kadar olan dönem ele alınmıştır.Üçüncü bölümde, AB'nin insan hakları alanında üye olmayan ülkelerleve diğer örgütlerle yaptığı işbirliği incelenmiştir.Dördüncü bölümde, AB Temel Haklar Şartı incelenmiştir. Bu bölümdeŞart'ın oluşum nedeni, ortaya çıkış süreci, kapsamı ve statüsü üzerindedurulmuştur.Beşinci bölümde, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ile Topluluk Hukukuilişkisi ele alınmış olup, Sözleşme'nin Topluluk Hukukundaki yerine, AB'ninAİHS'ne katılmasına ve Temel Haklar Şartı ile AİHS arasındaki ilişkiyedeğinilmiştir.Anahtar Kelimeler: 1) Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ,2) Temel Hak ve Özgürlükler, 3) Avrupa Birliği.

Abstract:
Even, European Communities have been established for economicentegrity at the first instance, the tendency of politicial entegrity accuited somewight in the Communities as the time goes by. In that context, fundamentalright and freedoms gain some importance as well. As the Establishing Treatiesdon?t contain any specific provisions on fundamental right and freedoms, it wasonly agenda that the Communities institutions may violate the human rightswhile they are using their extensive authorities. Although The Court of Justiceof European Communities has some jurisprudence on human rights, theydidin?t serve the needs completely. Protection of human rigts in the EuropeanUnion has gain a new perspective.Our study consist of five chapters. In chapter one, the consept, progressand protection of human rights have been examined.In chapter two, the initiatives taking by Community institutions on theprotection of human rights, the regulations about the human rights in theEstablishing Treaties, and CJEC jurisprudence on human rights till theacceptance of Charter of Fundamental Rights in the EU have been analised.In chapter three, the cooperation between the EU and non memberstates and international organizations on human rights has been examined.In chapter four, progress, the scope, and the status of Charter have beenhandled.In chapter five, the relationship between European Convention onhuman rights and the Community Law has been dealed. The place ofConvention in the Community Law, EU accession to the Convention and therelationship between the Charter and Convention have been analised.Key Words : 1)The European Convention on Human Rights2) Fundamental Right and Freedoms, 3) European Union