Yükselen ekonomiler arasındaki ticaret hacminin çekim modeli ile ekonometrik analizi
The econometric analysis  of trade volume between emerging market economies by using gravity model
Yazar: SEVCAN KAPKARA
Danışman: DOÇ. DR. SELÇUK KOÇ
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Teorisi ve Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Cazibe modelleri = Gravity models ; Ekonometrik analiz = Econometric analysis ; Gelişme ekonomisi = Development economics ; Gelişmekte olan piyasalar = Emerging markets ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Ticaret = Trade ; Ticaret hacmi = Trade volume ; Uluslararası ticaret = International trade

Özet:
Yoğun küresel rekabet ortamında, rekabet güçlerini her geçen gün arttıran yükselen ekonomiler, diğer gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerden farklı yapılarıyla dikkat çekmektedirler. Ülkedeki adil olmayan gelir dağılımı, zayıf endüstriyel ve sosyal altyapı ve aşırı nüfus gibi problemleri ortadan kaldırmak için reformlar yapmaya karar veren ve uzun dönemli planlar oluşturan, bu planları uygulamaya koyan ve bu faaliyetler sonrası kişi başına GSMH da artış kaydeden ülkeler yükselen ekonomi olarak isimlendirilmektedir. Çalışmanın amacı yükselen ekonomilerin uluslararası ticaretinde ihracat hacmine etki eden faktörlerin belirlenmesi ve çekim modelinin yükselen ekonomilerinin ticaret akımını açılayıp açıklayamadığı panel veri analizi kullanarak test etmektir. Bu doğrultuda modele bağımlı değişken olarak yükselen piyasa ekonomileri ihracat verileri; bağımsız değişken olarak da bu ülkelerin başkentleri arasındaki mesafe, ülkelerin GSYİH değerleri ve nüfusları dahil edilmiştir. Oluşturulan model yardımıyla yükselen piyasaların kendi ülke grubu içerisinde yaptıkları ihracatın, GSYİH, mesafe ve nüfus değişkenleri ile ilişkileri belirlenmeye çalışılmaktadır. Analizden elde edilen bulgularda yükselen ekonomilerden Çin, Çek Cumhuriyeti, Rusya ve Vietnam için çekim modelinin uygun olduğu görülmüştür. 

Anahtar kelimeler: Yükselen Ekonomiler, Uluslararası Ticaret, Çekim Modeli, Panel Veri

Abstract:
In a fierce global competition environment, emerging economies, whose competitiveness increases day by day, draw attention with their structure different from developing and developed economies.  Economies that undertake reforms and implement long term plans in order to eliminate problems such as unfair distribution of incomes, weak industrial and social structure or over-population and which as a result of these activities register an increase in their GNP per capita, are called emerging economies.
The purpose of this study is to determine the factors that affect emerging economies' export volume inside the international trade platform and to test whether gravity model can be used to explain the trade flow of emerging market or not, by using panel data series. Accordingly, the emerging economies' export data will be used in model dependently; whilst variables such as the distance between capital cities of the countries, these countries' GDP values and their population will be included in the model independently. With the help of this model, the relationship between exports of emerging markets inside the same country group, these countries' GDP values and their variables of distance and population will be determined. Based on the obtained results, we can conclude that for emerging economies of China, Czech Republic, Russia and Vietnam gravity model is considered appropriate.

Keywords: Emerging Market, International Trade, Gravity Model, Panel Data