Dalaman sahili'nde iribaş kaplumbağa (Caretta caretta) yuvalarında görülen omurgasız istilası üzerine araştırmalar
Investigaons on invertebrate infestation observed in loggerhead sea turtle (Caretta caretta) nests in Dalaman beach
Yazar: YUSUF KATILMIŞ
Danışman: Y.DOÇ.DR. RAŞİT URHAN
Pamukkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
ÖZET 2002-2003 üreme sezonunda Dalaman Kumsalı'nda yapılan bu çalışmada, iribaş kaplumbağa (Caretta caretta) yuvalarında (yavrular ve yumurtalar) bazı omurgasızların verdiği zararlar kaydedildi. Yuva içerisinde bulunan omurgasızlar eldeki kaynaklara göre familya ve cins düzeyinde tayin edildi. Bu zararlı omurgasızların Pimelia sp. (Tenebrionidae, Coleoptera), Elater sp. (Elateridae, Coleoptera), Scarabeidae (Coleoptera), Myrmeleonidae (Neuroptera), Muscidae (Diptera), Sphecidae (Hymenoptera), Araneidae (Aranea), Enchytridae (Oligochaeta) ve Cryptostigmata (Acari) gruplarmdan olduğu bulunmuştur. Yuvalarda tespit edilen bu omurgasızlardan yumurtalara ve yavrulara en fazla Pimelia sp. 'nin zarar verdiği belirlenmiştir. 2002 üreme sezonunda kontrol açılışı gerçekleştirilen 66 yuvadan 24'ünde (%36,3) ve 2003 üreme sezonunda ise 59 yuvadan 20'sinde (%33,89) bu larva tespit edilmiştir. Bu larvanın bulunduğu yuvalarda 2002 yılında 1773 yumurtadan 188 (%10,6) yumurtada ve 2 (%0,28) yavruda, 2003 yılında 1622 yumurtadan 159 (%9,8) yumurtada delik açmak suretiyle zarar verdiği tespit edilmiştir. Ayrıca yuvalarda en çok karşılaşılan grubun Muscidae familyası üyeleri olduğu tespit edilmiştir. Omurgasız istilasına zemin hazırlayan fiziksel faktörler test edilmiş ve Pimelia sp. için en önemli faktör olarak yuvaların vejetasyona olan uzaklığı, Muscidae familyası için ise en önemli faktörün yuva derinliği olduğu tespit edilmiştir. Her iki grubun istilasına etki eden ortak faktör olarak yuvaların vejetasyona olan uzaklığı bulunmuştur. Bu grupların predator mü parazit mi yoksa çürükçül mü oldukları tartışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Dalaman Kumsalı, Caretta caretta, yumurta, yuva, Pimelia sp., Muscidae, istila.

Abstract:
VI ABSTRACT The damage caused by some invertebrates to the eggs and hatchlings of loggerhead turtles, Caretta caretta, were investigated during the summer of 2002 and 2003 on Dalaman beach, Turkey. The specimens, identified only dawn to family or genus levels. These were Elateridae, Scarabeidae and Tenebrionidae (Coleoptera), Muscidae (Diptera), Sphecidae (Hymenoptera), Enchytridae (Oligochaeta), Araneidae (Aranea), Myrmeleonidae (Neuroptera), Oniscidae (Isopoda) and Cryptostigmata (Acari). The heaviest impacts of these invertebrates on loggerhead turtle nests were Pimelia sp. (Tenebrionidae, Coleoptera). 24 (36.3 %) out of randomly selected 66 in 2002 and 20 (33.89%) out of randomly selected 59 in 2003 loggerhead hatched nests were effected by these larvae. The larval damage of Pimelia sp. was recorded in 188 (10.6 %) out of 1773 eggs and only in 2 (0.28 %) hatchlings in 2002 and in 159 (9.8%) out of 1622 eggs in 2003. However it was determined that, Muscidae individuals was encounterd in loggerhead turtle nests. The Physical factors were analyzed causing invertebrate infestation and found that most significant factor for Pimelia sp. was the distance of nest to the vegetation and most significant factor for Muscidae was the depth of eggs. The distances of nests to the vegetation were found to be the most significant factor for both of Pimelia sp and Muscidae. The questions of whether these invertebrates are predators, parasites or detritivores were discussed. Key words: Dalaman beaches, Caretta caretta, egg, nest, Pimelia sp., Muscidae, infestation.