Deri ve yumuşak doku enfeksiyonu etkeni olan toplum ve hastane kaynaklı staphylococcus aureus izolatlarının antimikrobiyal duyarlılık durumlarının ve panton valentıne leukocıdın toksini sıklığının araştırılması
Investigation of panton valentine leukocidin toxin frequency and antimicrobial susceptibilities of community and hospital acquired staphylococcus aureus isolates related with skin and soft tissue infections
Yazar: TÜLİN DEMİR
Danışman: DR. NİLAY ÇÖPLÜ
Sağlık Bakanlığı / Ankara Refik Saydam Hıfsısıhha Merkezi / Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology

Özet:
Bu çalışmada S.aureus izolatlarında PCR yöntemi ile PVL geni varlığı ve
metisilin direncinin tespitinde kullanılan fenotipik yöntemler ile mecA geni analizi
sonuçları karşılaştırıldı. Bu amaçla çeşitli kliniklere ayaktan başvuran ve yatan
hastaların deri/yumuşak doku örnekleri çalışmaya dahil edildi. Hastaneye ayaktan
başvuran poliklinik hastalar toplum kaynaklı, hastanede yatmakta iken örnek alınan
hastalar ise hastane kaynaklı grup olarak sınıflandırıldı. Örneklerin 242'sinde
S.aureus saptandı.
PCR yöntemi ile 242 S.aureus suşundan 77'sinde (% 31.8) mecA geni varlığı
belirlendi. mecA geni taşıyan 77 izolatın tümü oksasilin-tuz agarı tarama testi ile,
76'sı oksasilin 1 μg disk difüzyon testi ve sefoksitin 30 μg disk difüzyon testi ile
metisiline dirençli olarak saptandı. mecA taşımayan beş izolat oksasilin disk difüzyon
testi ve oksasilin-tuz agarı tarama testi ile, dört izolat sefoksitin disk difüzyon testi ile
metisiline dirençli olarak saptandı. mecA gen analizi sonuçlarına göre oksasilin disk
difüzyon testi, sefoksitin disk difüzyon testi ve oksasilin-tuz agarı tarama testinin
duyarlılıkları sırasıyla; % 98.7, % 98.7, % 100 ve özgüllükleri ise sırasıyla; % 96.9,%
97.5, % 96.9 olarak belirlendi. Metisilin direncinden sorumlu birden çok mekanizma
varlığı ve alınan uyumsuz sonuçlar nedeniyle metisilin direncinin tespitinde birden
fazla yöntemin birlikte değerlendirilmesi ya da güvenilir bir konvansiyonel yöntem
ile moleküler yöntem kombinasyonun kullanılmasının gerekliliği sonucuna varıldı.
mecA geni toplum kaynaklı izolatların % 12'sinde, hastane kaynaklı
izolatların ise % 44'ünde saptandı. Hastane kaynaklı suşların mecA geni taşıma
riskleri toplum kaynaklı suşlardan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek
bulundu. MRSA izolatlarında PCR ile PVL geni tespit edilemedi. Ondört (% 15.2)
toplum kaynaklı, sekiz (% 5.3) hastane kaynaklı olmak üzere toplam 22 MSSA
izolatında PVL toksini gösterildi.
Çalışmamızda; PVL geni genç hasta grubunda, fronkül ve karbonkülü
olanlarda, ailede benzer lezyonu olanlarda, ailede hastanede kalma öyküsü olanlarda
ve refakatçi olarak kalanlarda yüzdesel olarak daha yüksek bulundu. PVL toksini
taşıma yönünden toplum kaynaklı izolatların hastane kaynaklı izolatlara göre daha
riskli olduğu belirlendi.
66
Toplum kaynaklı hasta grubunda MRSA enfeksiyonu için daha önceden
tanımlanan risk faktörlerinin değerlendirilmesi ile; son bir yıl içinde hastanede
yatma, cerrahi müdahale geçirme, aile fertlerinde hastanede kalma, refakatçi olma ve
tekrarlayan deri enfeksiyonu varlığının MRSA enfeksiyonu gelişimini yüzdesel
olarak artırdığı, ancak sadece refakatçi kalma durumunun istatistiksel olarak ilişkili
bulunduğu belirlendi (p=0.037). Hasta grubunun örneklerinden saptanan 11 (% 4.5)
MRSA izolatının sadece beşinin gerçek TK-MRSA tanımı ile uyumlu olduğu
saptandı.
Toplum kaynaklı izolatlar mupirosin ve fusidik asit dışındaki tüm
antibiyotiklere hastane kaynaklı izolatlardan daha duyarlı olarak izlendi. Vankomisin
ve teikoplanine her iki hasta grubunda da direnç izlenmedi. Üç toplum kaynaklı, iki
hastane kaynaklı izolatta yüksek düzey mupirosin direnci tespit edildi.
PVL taşıyan izolatlar eritromisin, rifampisin ve gentamisine PVL geni
taşımayan izolatlardan daha duyarlı bulundu. İstatistiksel olarak anlamlı
bulunmamakla birlikte; PVL taşıyan izolatlarda trimetoprim-sulfametoksazol ve
fusidik asit direnci sırasıyla; % 4.5, % 4.5 olarak belirlendi ve bu oranların PVL
taşımayan izolatlardan daha yüksek olduğu tespit edildi.
Çalışmamızda PVL üretimi saptanan MSSA izolatlarının moleküler
tiplendirilmesi yapılamadığı için genetik olarak MRSA tipleri ile ilişkisi
belirlenememiştir. Hastane kaynaklı ve toplum kaynaklı izolatların klonal
ilişkilerinin moleküler tiplendirme yöntemleri ile belirlenmesinin bu konuya açıklık
kazandıracağını düşünmekteyiz. Hastanelerin de hasta populasyonu, MRSA
izolasyon sıklığı, metisilin direnci ve PVL toksini taramasında kullanılacak
yöntemlerde maliyet-zarar etkinliğini değerlendirerek kendi politikasını
geliştirmesinin, tüm dünya genelinde dramatik bir artış gösteren PVL üreten MSSA
ve MRSA nedenli enfeksiyon ve salgınların kontrolünde etkin bir yöntem
olabileceğini düşünmekteyiz.

Abstract: