Travma sonrası spinal kord hasarlı bireylerin sosyodemografik özelliklerinin ve psikososyal uyumun incelenmesi
The review of the sociodemographic  property and psychosocial adjustment of Spinal cord patients with post traumatic stress disorder
Yazar: AYTEN ÖZTÜRKMEN
Danışman: PROF. DR. HÜSNÜ ERKMEN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Hastalar = Patients ; Psikososyal uyum = Psychosocial harmony ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Spinal kord hastalıkları = Spinal cord diseases ; Travma = Trauma

Özet:
Bu çalışmada travma sonrası spinal kord hasarlı bireylerin psikososyal uyum düzeyleri, sosyodemografik özellikler açısından incelenmiştir. Bu amaçla Ankara Gaziler Fizik Tedavi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde ayaktan veya yatarak tedavi gören spinal kord hasarlı 63 hasta ile çalışılmıştır. Yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim düzeyi, mesleki durum, psikiyatrik öykü, tıbbi öykü, çalışma durumu ve travma tipi değişkenler olarak alınmıştır. Çalışmada Hastalığa Psikososyal Uyum-Öz Bildirim Ölçeği kullanılmıştır. Puanlar normal dağılım gösterdiğinden parametrik testler uygulanmıştır. Değişkenler arasındaki ilişki incelenirken korelasyon analizi yapılmıştır. Ortalama puanlar arasındaki farkların anlamlılığı test edilirken, süreksiz değişkenin iki olduğu durumlarda bağımsız gruplar t-testi kullanılmıştır. Süreksiz değişkenin ikiden fazla olduğu durumlarda ortalama puanlar arasındaki farklılıkları saptamak için Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) yapılmıştır. ANOVA testinde anlamlı çıkan sonuçlar için, farkın hangi gruplar arasında ve kimin lehine olduğunu bulmak amacıyla Post-Hoc testlerinden yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda spinal kord hasarlı bireylerin hastalığa kötü psikososyal uyum gösterdikleri bulunmuştur. Ayrıca tüm değişkenler açısından psikososyal uyumda istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılığın olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Alt boyutlara bakıldığında yaş ve travma tipi değişkeni açısından sağlık bakımına oryantasyon boyutuyla tıbbi öykü değişkeni açısından psikokolojik distres boyutunda anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. Aile çevresinin mesleki çevre ve seksüel ilişki boyutu ile pozitif yönde, psikokolojik distresin geniş aile ilişkileri boyutuyla negatif yönde anlamlı ilişkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Psikososyal uyum, spinal kord, parapleji, tetrapleji.

Abstract:
In this study, psychosocial adaptation levels of individuals with traumatic spinal cord injury were examined in terms of sociodemographic characteristics. For this purpose, 63 patients with spinal cord injury in outpatient or inpatient treatment were studied in Ankara Veterans Physical Therapy Training and Research Hospital. Age, gender, marital status, education level, occupational status, psychiatric history, medical history, working status and trauma were taken as variables. Psychosocial Adaptation-Self-Report Scale was used in the study. Since the scores were normally distributed, parametric tests were applied. Correlation analysis was performed while examining the relationship between variables. While the significance of the differences between the mean scores was tested, independent groups t-test was used in cases where the discontinuous variable was two. One-way analysis of variance (ANOVA) was performed to determine the differences between the mean scores in cases where the discontinuous variable was more than two. For the ANOVA test, Post-Hoc tests were used in order to find out which groups were in favor of the difference. As a result of the study, it was found that individuals with spinal cord injury had a bad psychosocial adaptation to the disease. In addition, it was concluded that there is no statistically significant difference in psychosocial adjustment for all variables. In terms of age and type of trauma, it was found that there was a significant difference in the dimension of orientation to healthcare with respect to medical history variable in terms of psychokological distress. It was concluded that the family environment has a positive relationship with the professional environment and sexual relationship dimension, and psychocological distress has a negative relationship with the family dimension.

Key Words: Psychosocial adjustment, spinal cord, paraplegia, tetraplegia