Bir zincir otelde alakart menü hizmeti satın alan müşterilerin davranışlarını belirlemeye yönelik doğal gözlem çalışması
A natural observation study to determine the behaviors of customers purchasing a'la carte menu service in a hotel chain
Yazar: GÜLŞAH KESKİN
Danışman: DOÇ. DR. VEDAT ACAR
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Bu çalışma, COVİD-19 döneminde İstanbul'da faaliyet gösteren bir zincir otel işletmesinde alakart menü hizmeti satın alan müşterilerin yiyecek içecek davranışlarını (yöresel yiyecek içecek tercihi, bahşiş, etkileşim, israf, fotoğraf çekme vb.) ortaya koymayı amaçlamaktadır. Nitel araştırma yönteminin benimsendiği bu çalışmada, veri toplama tekniği olarak doğal gözleme başvurulmuştur. Çalışma kapsamında öncelikle literatürden yararlanılarak bir doğal gözlem formu oluşturulmuştur. Gözlem formunun kapsam geçerliliğini sağlayabilmek için 15 Temmuz 2021 tarihinde bu alanda uzman 7 kişinin (5 araştırmacı, 2 deneyimli otel çalışanı) görüşüne başvurulmuştur. Uzman görüşü neticesinde gözlem formunda düzenlemeye gidilerek 4 Ağustos- 29 Eylül 2021 tarihleri arasında pilot çalışma gerçekleştirilmiştir. Pilot çalışma kapsamında toplam 23 müşterinin (17 kadın, dört erkek, iki çocuk) yiyecek içecek davranışı gözlemlenmiştir. Pilot çalışmadan elde edilen bulgular ışığında doğal gözlem formunda yapılan düzenlemeler neticesinde 7 Ekim 2021- 28 Ocak 2022 tarihleri arasında araştırmaya konu olan zincir otelin restoranında alakart menü hizmeti satın alan toplam 341 müşterinin (140 erkek, 161 kadın, 40 çocuk) yiyecek içecek davranışları gözlemlenmiştir. Gözlemler esnasında yiyecek-içecek ve ödeme bilgilerinin yazılı olduğu otel otomasyon sisteminden edinilen belgeler de düzenli olarak incelenmiştir. Araştırma neticesinde, alakart yemek hizmeti satın alan müşterilerin % 52'sinin yemek rezervasyonu yaptırmadığı tespit edilirken rezervasyon yaptıran müşterilerin ise yaklaşık % 59'unun söz konusu zincir otelde konaklamadığı tespit edilmiştir. Ayrıca müşterilerin % 59,23'ünün yemek hizmetini "aile fertleriyle birlikte "aldıkları; % 69'unun yemek yeme eylemine birlikte başladıkları; % 56'sının ödemeleri "nakit" gerçekleştirdiği; % 48'inin yöresel yiyecek içecek tercihinde bulunduğu; % 41'inin tabaklarında artık yemek bıraktığı ve % 43.6'sının bahşiş bıraktığı ortaya koyulmuştur. Diğer yandan çok az sayıda müşterinin (% 6) şikayet etme yönünde davranış sergilediği tespit edilmiştir. 
Anahtar Sözcükler: Yiyecek İçecek Davranışı, Turist Davranışı, Şikâyet, Bahşiş, Alakart menü hizmeti, Doğal Gözlem.

Abstract:
This study aims to reveal the food and beverage purchasing behaviors (local food and beverage preferences, tipping, interaction, food waste, taking photos, etc.) of customers buying a'la carte menu service in a chain hotel business operating in İstanbul during the COVID-19 pandemic. Natural observation technique was used as the data collection tool for this study in which qualitative research method was adopted. Within the scope of the study, a natural observation form was created by deriving from the literature. To ensure the content validity of the observation form, seven experts (five researchers, and two experienced hotel employees) were consulted on 15th July 2021. As a result, the observation form was revised and then, pilot study was carried out between 4 August-29 September 2021. During the pilot study, food and beverage behaviors of 23 customers (17 women, four men, two children) were observed. After the revisions made on the natural observation form, 341 customers (140 men, 160 women and 40 children) purchasing a'la carte menu service in the restaurant of the hotel chain were observed between 7 October 2021 and 28 January 2022. During observations, the documents obtained from the hotel automation system, in which food and beverages and payment information were written, were regularly examined as well. As a result, it was determined that 52% of the customers who purchased a'la carte menu services did not make any reservations while approximately 59% of the customers with reservation did not stay at the hotel in which the research was conducted. In addition, it was also revealed that 59.23% of the customers had a meal together with their family members; that 69% of them started to eat meal together; that 56% of them paid in "cash"; that 48% of them preferred local food and beverages; that 41% of them left food on the plate, and that 43.6% of them gave tip.  On the other hand, it was observed that very few customers (6%) exhibited complaint behavior. 

Keywords: Food and Beverage Behavior, Tourist Behavior, Complaint,  Tipping, A la carte menu service, Natural Observation.