Respiratuar sinsityal virus ile Respiratuar sinsityal virus dışı bronşiyolit geçiren çocuklarda tekrarlayan hışıltı, atopi riski ve serum interlökin-4, interlökin-13, interferon-gama düzeylerinin karşılaştırılması
Comparision of serum interleukin-4, interleukin-13, interferon-gamma levels and risk of recurrent wheezing, atopy between Respiratory syncytial virus and nonrespiratory syncytial virus bronchiolitis
Yazar: BURÇAK TATLI GÜNEŞ
Danışman: PROF. DR. ÖZKAN KARAMAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Atopia = Atopia ; Respiratuvar sinsityal virüsleri = Respiratory syncytial viruses ; Sitokinler = Cytokines ; Solunum sesleri = Respiratory sounds ; İnterferonlar = Interferons ; İnterlökin 13 = Interleukin 13 ; İnterlökin 4 = Interleukin 4

Özet:
AMAÇ: Akut bronşiyolit (AB), özellikle iki yaş altı çocuklarda alt solunum yollarının en sık görülen hastalığıdır. Bir yaş altı çocuklarda en sık hastaneye yatış nedenlerinden biridir. Vakalarının %50-90'ından respiratuar sinsityal virüs (RSV) sorumludur. Yapılan çalışmalarda hayatın erken döneminde RSV enfeksiyonu geçiren infantlarda tekrarlayan hışıltı ataklarının görülebildiği ve astım gelişme riskinin arttığı gösterilmiştir. Bu çalışmanın amacı; RSV enfeksiyonu geçiren çocuklarda tekrarlayan hışıltı atakları ile atopi ve serum sitokin [ interlökin-4 (IL-4), IL-13, interferon-gama (IFN-gama)] düzeyleri arasındaki ilişkinin saptanması, RSV dışı viral bronşiyolit geçiren hastalarla bu hastaların kıyaslanması ve tekrarlayan hışıltı patogenezinde sitokinlerin rolünün tartışılmasıdır.HASTALAR VE YÖNTEM: Çalışma Ocak 2006 ile Kasım 2008 tarihleri arasında Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı'nda gerçekleştirildi. Solunum ve Allerji polikliniği, Acil Servis ve yataklı servisde görülerek ilk kez AB tanısı alan, nazofarengeal yıkama sıvısında RSV antijeni çalışılan (PCR ile) 0-36 ay arası çocuklar çalışmaya alındı. Hastalar altı ayda bir aynı hekim tarafından değerlendirildi. Hastaların cinsiyeti, doğum haftası, doğum ağırlığı, sigara teması, anne sütü alma süresi, annenin eğitim durumu, ailenin gelir durumu, kardeş sayısı, yaşadıkları evin özellikleri, evde tüylü hayvan beslenmesi, ailede astım, allerjik rinit ve atopi öyküsü, ilk bronşiyolit geçirdiği yaş, çocukta allerjik rinit, atopi ve tekrarlayan hışıltı atakları izlem sırasında kaydedildi. Hastalar en az bir yıl izlendikten sonra bir kereye mahsus olmak üzere kan örneği alındı. Total eozinofil sayısı, serum immunglobulin E (IgE), IL-4, IL-13 ve IFN-gama düzeyleri çalışıldı. Atopinin değerlendirilmesi amacıyla her hastaya deri prick test yapıldı.BULGULAR: 70 hasta çalışmaya alındı. Bu hastaların 40'ı (%57,1) RSV pozitif, 30'u (%42,9) RSV negatif grupta yer almaktadır. Çalışmaya katılan hastaların 29'u (%41,4) kız, 41'i (%58,6) erkektir. Prematüre doğum öyküsü olan hastalar çalışmaya dahil edilmemiştir. Her iki grup arasında doğum şekli, prenatal ve postnatal sigara teması, annelerin eğitim durumu, ailenin ortalama aylık geliri, yaşadıkları evin özellikleri, kreşe gitme, ailede allerjik hastalık öyküsü benzerdir. Respiratuar sinsityal virüs negatif grupta doğum ağırlığı daha düşük saptanmıştır (p=0,015). Respiratuar sinsityal virüs pozitif grupta hastaneye başvuru yaşı ortalama 6,4 ay (1-33 ay), RSV negatif grupta 9,5 ay (1-30 ay) olup; RSV negatif grupta başvuru yaşı daha düşük bulunmuştur (p=0,031). Respiratuar sinsityal virüs pozitif grupta %35 hastada, RSV negatif grupta %53,3 hastada tekrar hışıltı atağı gözlenmiştir. Her iki grup arasında tekrarlayan hışıltı açısından anlamlı fark saptanmamıştır (p=0,064). Total eozinofil sayısı ve serum IgE düzeyi her iki grupta benzerdir. Serum IL-4 düzeyi RSV pozitif grupta ortalama 20,43 pg/mL, RSV negatif grupta 40,77 pg/mL saptanmış olup RSV negatif grupta anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p=0,002). Serum IL-13 düzeyi RSV pozitif grupta 22,61 pg/mL, RSV negatif grupta 63,68 pg/mL'dir. Her iki grup arasında serum IL-13 düzeyleri benzer saptanmıştır (p=0,565). Serum IFN-gama düzeyi ise RSV pozitif grupta ortalama 90,12 pg/mL, RSV negatif grupta 162,57 pg/mL olup RSV negatif grupta daha yüksek saptanmıştır (p=0,003). Total eozinofil sayısı, serum IgE, IL-4, IL-13 ve IFN-gama düzeyleri ile tekrarlayan hışıltı atakları açısından anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Her iki grupta birer hastada deri prick test pozitifliği saptanmış ve atopi gelişimi açısından değerlendirme yapılamamıştır. Doğum ağırlığı, doğum şekli, prenatal ve postnatal sigara teması, annenin eğitim durumu, ailenin ortalama aylık geliri, ailede allerji öyküsü, yaşadıkları evin özellikleri, kreşe gitme ile tekrarlayan hışıltı arasında korelasyon saptanmamıştır.SONUÇ: Respiratuar sinsityal virüs bronşiyoliti ile RSV dışı bronşiyolit arasında tekrarlayan hışıltı atakları açısından bir fark saptanmamıştır. Total eozinofil sayısı, IL-13 ve IgE düzeyleri her iki grupta benzerdir ve tekrarlayan hışıltı atakları bu parametrelerle tek başına anlamlı bulunmamıştır. Serum IL-4 ve IFN-gama düzeyleri RSV negatif grupta daha yüksek bulunmuştur ancak tekrarlayan hışıltı atakları ile anlamlı korelasyon saptanmamıştır. Hışıltı ve astım patogenezi multifaktöriyeldir. Respiratuar sinsityal virüs dışındaki viral enfeksiyonlar da tekrarlayan hışıltıya neden olabilir. Patogenezin daha iyi anlaşılması ve hangi viral etkenin hışıltı patogenezinde daha fazla sorumlu olduğunun bulunması için daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.

Abstract:
AIM: Acute bronchiolitis (AB) is the most frequent disorder of lower respiratory tract, particularly in children below 2 years of age. The disease is one of the most common causes of hospitalization in children below 1 year of age. Respiratory syncytial virus (RSV) is responsible from 50-90% of the cases. It has been demonstrated in a number of studies that recurrent wheezing episodes might be encountered and the risk for asthma is increased in infants suffered from RSV infection during their early lives. The aims of this study are (i) to detect the relationship between the recurrent wheezing episodes in children suffered from RSV infection and atopy and serum cytokine [interleukin-4 (IL-4), IL-13, and interferon-gamma (IFN-gamma)] levels, (ii) to compare these children with those suffered from non-RSV viral bronchiolitis, and (iii) to discuss the role of cytokines in the etiopathogenesis of recurrent wheezing.SUBJECTS AND METHOD: The study was conducted between January 2006 and November 2008 in Department of Pediatrics, Medical Faculty, Dokuz Eylul University. Children aged between 0-36 months who were diagnosed to have AB for the first time following evaluation in Division of Pediatric Pulmonology and Allergy, Division of Pediatric Emergency Medicine or pediatric inpatient unit and nasopharyngeal lavage fluid of whom were analyzed with PCR for RSV antigen were recruited for the study. The patients were evaluated biannually by the same physician. During the follow-up, data regarding gender, gestational age, birth weight, exposure to cigarette smoke, duration of breastfeeding, maternal educational level, family income, the number of siblings, the properties of the house being lived, presence of feathery pet at the home, family history for asthma, allergic rhinitis and atopy, the age at the time of first bronchiolitis, allergic rhinitis, atopy, and recurrent wheezing episodes in the study patient were recorded. A blood sample, only for once, was obtained once the patients were followed for at least one year. Total eosinophil count, serum immunoglobulin E (IgE), IL-4, IL-13, and IFN-gamma levels were measured. Skin prick test was performed in each patient in order to evaluate atopy.FINDINGS: A total of 70 patients were included in the study. Among them, 40 (57.1%) were in RSV positive group and 30 (42.9%) in RSV negative group. Twenty-nine of the patients (41.4%) were females and 41 (58.6%) males. Premature born children were excluded from the study. There were no differences between the two groups regarding the type of birth, prenatal and postnatal exposure to cigarette smoke, maternal education level, mean monthly family income, the properties of the house being lived, day care center attendance, and family history for allergic disease. Birth weight was found to be lower in RSV negative group (p=0.015). Mean age at admission to hospital was 6.4 months (1-33) in RSV positive group and 9.5 months (1-30) in RSV negative group; the age at admission was found to be lower in RSV negative group (p=0.031). Recurrent wheezing episode was observed in 35% of the patients in RSV positive group and in 53.3% of RSV negative group. No significant difference was detected between the two groups regarding recurrent wheezing (p=0.064). Total eosinophil count and serum IgE levels were similar in the two groups. Mean serum IL-4 level was detected to be 20.43 pg/mL in RSV positive group and 40.77 pg/mL in RSV negative group, significantly higher in RSV negative group (p=0.002). Mean serum IL-13 level was 22.61 pg/mL in RSV positive group and 63.68 pg/mL in RSV negative group. Serum IL-13 levels were comparable between the two groups (p=0.565). Mean serum IFN-gamma levels were detected to be 90.12 pg/mL in RSV positive and 162.57 pg/mL in RSV negative group, significantly higher in RSV negative group (p=0.003). No significant relation was detected between recurrent wheezing episodes and total eosinophil count, serum IgE, IL-4, IL-13, and IFN-gamma levels. Skin prick test positivity was found in only one patient in each group and evaluation regarding atopy could not be made. No correlation was observed between recurrent wheezing and birth weight, type of birth, prenatal and postnatal exposure to cigarette smoke, maternal education level, mean monthly family income, family history for allergy, properties of the house being lived, and day care center attendance.CONCLUSION: No difference could be detected between Respiratory syncytial virus and non-RSV bronchiolitis regarding subsequent recurrent wheezing episodes. Total eosinophil count, IL-13, and IgE levels were similar in the two groups and no significant relation of solely these parameters could be detected with recurrent wheezing episodes. Serum IL-4 and IFN-gamma levels were detected higher in RSV negative group, however, significant correlation of these findings was not detected with recurrent wheezing episodes. The pathogenesis of wheezing and asthma is multifactorial. Viruses other than Respiratory syncytial virus might lead to recurrent wheezing. More studies are needed to understand the pathogenesis better and to detect the most responsible viral agent in pathogenesis of wheezing.