İlkokullarda Türkçe dersinde kullanılan metinlerin çoklu zekâ kuramı açısından incelenmesi
Examination of Turkish textbooks used in elementary schools in terms of the theory of multiple intelligences
Yazar: GİZEM İNAN
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN DEDEOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Metin = Text ; Metinden öğrenme = Text learning ; Nitel araştırma = Qualitative research ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Çoklu Zeka Kuramı = Multiple Intelligence Theory

Özet:
Bu araştırmada, "Türkçe Dersi Öğretim Programında yer alan öğrenme öğretme sürecinde ilkokul düzeyi Türkçe ders kitaplarındaki metinlerde, çoklu zekâ alanlarına ne ölçüde yer verildiği, (1) ilköğretim düzeyindeki Türkçe dersi öğrenci ders ve çalışma kitaplarında bulunan etkinliklerin, "Çoklu Zekâ Kuramı" kapsamındaki sekiz zekâ alanının tümünü örneklendirip örneklendirmediği, (2) ilköğretim düzeyindeki Türkçe dersi öğrenci ders ve çalışma kitaplarında bulunan metinlerin türleri ile "Çoklu Zekâ Kuramı" kapsamındaki zekâ alanları arasında nasıl bir ilişki olduğu, (3) ilköğretim düzeyindeki Türkçe dersi öğrenci ders ve çalışma kitaplarında bulunan etkinliklerin yer aldığı farklı sınıf düzeyleriyle "Çoklu Zekâ Kuramı" kapsamında nasıl bir ilişki olduğunun incelenmesi amaçlanmıştır.
Araştırma nitel bir araştırma olup doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonunda elde edilen sonuçlara göre, Türkçe kitaplarında kullanılan metinlerde Çoklu Zekâ Kuramı'ndaki zekâ alanlarına yer verilmeye çalışıldığı görülmektedir. Ancak, kuramda belirlenen sekiz zekâ alanının hepsinin bulunmadığı; ağırlıklı olarak sözel-dilsel zekâ, görsel-uzamsal zekâ, içsel zekâ ve kişilerarası zekâ alanlarına yer verildiği saptanmıştır. İlkokul düzeyindeki Türkçe dersi öğrenci ders ve çalışma kitaplarında bulunan metinlerin türleri ile "Çoklu Zekâ Kuramı" kapsamında zekâ alanları arasındaki ilişkiye bakıldığında kuramın özelliklerinin yansıtılmaya çalışıldığı ancak, etkinliklerde de olduğu gibi, sadece belirli zekâ alanlarına ağırlık verildiği saptanmıştır. 
İlkokul düzeyindeki Türkçe dersi öğrenci ders ve çalışma kitaplarında bulunan etkinliklerin yer aldığı farklı sınıf düzeyleriyle Çoklu Zekâ Kuramı arasındaki ilişkiye bakıldığında 1. ve 2. sınıf düzeylerinde en çok sözel-dilsel zekâ, görsel-uzamsal zekâ ile içsel zekâ alanlarının desteklendiği saptanmıştır. 3. ve 4. sınıf düzeylerinde ise en çok sözel-dilsel zekâ, görsel-uzamsal zekâ, içsel zekâ ve kişilerarası zekâ alanlarına yönelik etkinliklerin bulunduğu belirlenmiştir.

Abstract:
This study examines the activities in the Turkish textbooks and exercise books at the primary school level, within the scope of eight intelligence fields of the "Multiple Intelligences Theory". The analyze is carried out in terms of (1) to what extent the principles of the "Multiple Intelligences Theory" are covered in the teaching – learning processes of the texts in the books which are structured on the Primary Level Turkish Lesson Teaching Program; (2) examination of the relations between the texts of the books and the eight intelligence dimensions in the "Multiple Intelligences Theory"; (3) the relations between various grade levels of activities in the books and "Multiple Intelligence"s dimensions.
This study is a qualitative research in nature on which document analysis method is employed. According to the results of the research, it is seen that the fields of the Multiple Intelligences Theory are included in the texts of Turkish text books. However, it is found that not all of the eight fields of intelligences theory are included; mainly the verbal – linguistic intelligence, visual – spatial intelligence, internal intelligence and inter-personal intelligence are seen to be contained.
When the relations between the types of the texts in Turkish text and exercise books of primary schools and the fields of intelligences within the scope of the "Multiple Intelligences Theory" is considered, it is seen that the characteristics of the theory  are reflected but just certain fields are mainly included.
When the relation between the types of the activities at various grades in Turkish text and exercise books of primary schools and the fields of intelligences within the scope of the "Multiple Intelligences Theory" is considered, it is seen that mainly the verbal – linguistic intelligence and visual – spatial intelligence are supported in 1st and 2nd grades. For the 3rd and 4th grades, mainly the verbal – linguistic intelligence, visual – spatial intelligence and internal intelligence are supported.