Farklı sıra aralığı ve fosfor dozlarının maş fasulyesi 'nde  [Vigna radiata (L.) Wilczek] verim ve bazı verim unsurları üzerine etkisi
Row spacing and phosphorus doses mas beans in yield and yield components and the effect on [Vigna radiata (L.) Wilczek]
Yazar: FATİH BAYDEMİR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÖNDER
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
?Farklı sıra aralığı ve fosfor dozlarının maş fasulyesi'nde  [Vigna radiata (l.) wilczek] verim ve bazı verim unsurları üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla bu araştırma, S.Ü. Alaaddin Keykubat Kampüsü içerisinde bulunan Ziraat Fakültesi deneme tarlalarında 2013 yılında yapılmıştır. Araştırmada; Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakütesi? nde mevcut olan Karaman menşeyli Başyayla isimli maş fasulyesi yerel çeşidi (genotip) kullanılmıştır. Deneme; 4 farklı fosfor dozu (0,4,6 ve 8 kg/da), 4 farklı sıra aralığı mesafesi (30, 40, 50 ve 60 cm) ve 3 tekerrür olmak üzere 48 parselden oluşmuştur. Tekniğine uygun olarak hazırlanan tohum yatağına önce yeterli miktarda taban gübresi atılarak, parselasyon işleminden sonra elle ekim yapılmıştır. Denemede parsel ebatları; 3x2=6 m2 olmak üzere toplam deneme alanı 350 m2 dir. Tarla kontrolleri dikkatli bir şekilde yapılarak, deneme parsellerinin durumuna göre sulama, çapalama ve zirai mücadele işlemleri yapılmıştır.
 Araştırma sonuçlarına göre; Başyayla genotipinin sıra arası mesafelerin ortalaması olarak en yüksek tane verimi fosfor dozunun 6 kg/da uygulandığı parsellerden (83.73 kg/da), en yüksek protein oranı ise fosfor dozunun 8 kg/da uygulandığı parsellerden (%22.40) elde edilmiştir. Fosfor dozu ortalaması dikkate alındığında ise; en yüksek tane verimi sıra arası 60 cm uygulandığı parsellerden (73.39 kg/da), en yüksek protein oranı ise sıra arası mesafesi 40 cm uygulandığı parsellerden (%21.83) elde edilmiştir.
 Sıra arası mesafeleri ve fosfor dozları ortalaması olarak; tane verimi 71 kg/da, protein oranı %21.59, protein verimi 15.44 kg/da,  bin tane ağırlığı 51.66 g, bakla sayısı 17.51 adet/bitki, yaprak sayısı 17.49 adet/bitki, dal sayısı 7.15 adet/bitki, bitki boyu 40.39 cm, ilk bakla yüksekliği 10.39 cm, çiçeklenmeye başlama süresi 70.29 gün, çiçeklenme süresi 73.35 gün, bakla bağlama süresi 77.58 gün ve  vejetasyon süresi 110.48 gün  olarak tespit edilmiştir. Fosfor dozu artışının tane verimi üzerinde olumlu etkisi olmakla birlikte, ortalama fosfor dozunda sıra arası mesafe arttıkça tane veriminin arttığı izlenmiştir.

Abstract:
This research has been made in trial croplands of the agricultural faculty which is stated in Alaaddin Keykubat Campus, in 2013, with intent to evaluate the effects of distances between different row spacing and the doses of phosphorus upon yield and yield components in mung bean. In research local type of Karaman derivated Başyayla mung bean is used, which is available in Agricultural Faculty of Selcuk University. Trial 4 is made up of 48 parcels consisting; four different phosphorus doses (0,4,6 and 8 kg/da) four different row spacing distances ( 30,40,50 and 60 cm) and three recidivism. First the seedbed, which is prepared in accordance with its technique, is sufficiently dressed with bottom fertilizer and then hand seeding is done. In trial total trial field is 350 m2 with each parcel 3x2 m = 6 m². By controlling the field watchfully ;trial parcels are irrigated, weeded and agriculturally controlled in accordance with the state of trial parcels.
According to the search results; when we count in average of the distances between different row spacing the highest grain yield(83.73 kg/da ) is acquired from the parcels, in which phosphorus is applied 6 kg/da dose and highest protein rate(%22.40) is acquired from the parcels in which phosphorus is applied 8 kg/da doses.
When we count in average phosphorus doses; the highest grain yield(73.39kg) is acquired from the parcels in which distances between the different row gaps are 60cm. The highest protein rate is acquired from the parcels in which the distances between the different row spacings are 40cm.
When we count in average distances between different row spacings and average phosphorus doses , it is ascertained that; grain yield at 71.6kg , protein rate %21.59 , protein yield 15.44kg , a thousand grain weigh 51.66g , 17.51 broad bean piece/plant, 17.49 leaf piece/plant , 7.15 branch piece/plant, plant height 40.39cm, first broad bean height 10.39cm , inflorescence starting time70.29 day , inflorescence  time 73.35 day, to bear broad bean77.58 day and the vegetation time as 110.48 day.