Söylem ve ideoloji bağlamında 7 haziran 2015 genel seçimlerinin basına yansıması üzerine eleştirel söylem çözümlemesi
Critical discourse analysis on the reflection of the 7 june 2015 general elections in the press in the context of discourse and ideology
Yazar: GÖZDE UYSAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ATIL CEM ÇİÇEK
Kafkas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Basın = Press ; Eleştirel söylem çözümlemesi = Critical discourse analysis ; Gazeteler = Newspapers ; Genel seçimler = General elections ; Seçimler = Elections ; Söylem = Discourse ; Söylem analizi = Discourse analysis ; İdeoloji = Ideology

Özet:
Bireysel veya toplumsal bir olay ya da olgu ile yapılan sözlü çalışmalar olarak nitelendirilen söylem, tarihsel süreç içerisinde toplumsal alanların hemen hemen hepsiyle ilintili bir terim haline gelmiştir. Bu doğrultuda toplumsal bir olgu olan ideoloji, bireylerin, grupların ve eylemlerin fikir sistemleri olarak tanımlanırken, bu fikir sistemini aktarabilmek için söyleme ihtiyaç duymaktadır. Bu minvalde söylem ve ideoloji, birbirini etkileyen, sınırlandıran veya birbirinden beslenen simbiyotik alana sahip iki kavram olarak düşünülmesi kaçınılmazdır. 
Söylem ve ideoloji ilişkisinin medya çerçevesinde ele alındığı bu çalışmanın amacı, gazetelerin seçim haberlerindeki ideolojik boyutu ortaya çıkartarak, kullandıkları söylem dilini analiz etmektir. Bu çalışma kapsamında söylem kavramı, söylem teorileri, sembol kavramı, ideoloji gibi konular ele alınarak 2015 Genel Seçimleri sürecinde Sözcü, Sabah, Yeni Şafak ve Cumhuriyet gazetelerinde yer alan manşet ve manşet haberleri, haberin ideolojik sunumunu ortaya çıkarma açısından önemli görülen Teun Van Dijk'e ait olan eleştirel söylem analizi yöntemiyle incelenmiştir. Çalışma sonucunda farklı siyasal kimliklere sahip olan gazetelerin, partilere ait seçim çalışma ve politikaları ile ilgili yayınlanan haberler üzerinde yapılan incelemede; haberlerin tamamında habere konu olan olayları gazetelerin kendi ideolojik bakış açıları bağlamında yeniden ürettikleri ve okuyucunun algısını yönlendirerek bu üretimleri sundukları tespit edilmiştir.

Abstract:
Discourse, which is described as verbal studies with an individual or social event or phenomenon, has gained a term dimension related to almost all social fields. In this respect, ideology, which is a social phenomenon, is defined as the idea systems of individuals, groups and actions and it needs discourse in order to convey this system of ideas. In this sense, it is inevitable that discourse and ideology are considered as two concepts that have a symbiotic field that affects, limits or nourishes each other. 
The aim of this study, which explores the relationship between discourse and ideology within the framework of media, is to express the discourse language used by newspapers by revealing the ideological dimension in the election news. In this study, topics such as the concept of discourse, discourse theories, symbol concept and ideology are discussed and headline and headline news in the newspapers Sözcü, Sabah, Yeni Şafak, Cumhuriyet during the 2015 General Elections were analysed by Teun Van Dijk's method of critical discourse analysis, which was considered important in terms of revealing the ideological presentation of the news. As a result of the study, when the news published by the newspapers with different political identities regarding the election activities and policies of the parties were examined, it was determined that, in all of the news, the newspapers reproduce the events that are the subject of the news from their own ideological points of view and present these productions by directing the perception of the reader.