Birey merkezli psikolojik danışmaya dayalı yaşamı gözden geçirme yönteminin beliren yetişkinlik ve ileri yetişkinlik dönemindeki bireylerin yaşam doyumuna ve yaşam anlamına etkisi
The effect of life review intervention based on person centered psychological counseling on life satisfaction and the meaning of life of individuals in emerging adulthood and late adulthood period
Yazar: MERT ONGUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANİFE KAHRAMAN
Ege Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Genç yetişkinler = Young adult ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Yaşamın anlamı = Life meaning ; Yaşlılık = Old age

Özet:
Bu araştırmanın amacı Birey Merkezli Psikolojik Danışma'ya dayalı Yaşamı
Gözden Geçirme Yöntemi'nin beliren yetişkinlik ve ileri yetişkinlik dönemindeki
bireylerin yaşam doyumu ve yaşam anlamı üzerindeki etkisini incelemektedir.
Araştırma, Ege Üniversitesi'nin çeşitli fakültelerinde son sınıfta öğrenim gören
18-29 yaş arası beliren yetişkinlik dönemindeki bireylerle ve Buca Sosyal Yaşam
Kampüsü'nde yaşayan 65 yaş ve üzeri ileri yetişkinlik dönemindeki bireylerle
yürütülmüştür. Araştırmada, beliren yetişkinlik ve ileri yetişkinlik olmak üzere iki
çalışma grubu oluşturulmuştur. Beliren yetişkin çalışma grubunda, 13'ü deney ve 17'si
kontrol grubunda olmak üzere toplam 30 denekle çalışılmış olup, bu denekler deney
ve kontrol grubuna rastgele atanmıştır. İleri yetişkin çalışma grubunda, 12'si deney ve
13'ü kontrol grubunda olmak üzere toplam 25 denekle çalışılmış olup, bu denekler
deney ve kontrol grubuna rastgele atanmıştır. Her iki çalışma grubuna da ön test olarak
Kişisel Bilgi Formu, Yaşam Doyumu Ölçeği ve Yaşamın Anlamı Ölçeği uygulanmıştır.
Deney grubu her oturumu bir saat süren ve 6 oturumdan oluşan Birey Merkezli
Psikolojik Danışmaya dayalı Yaşamı Gözden Geçirme Yöntemine tabii tutulmuştur.
Kontrol grubuna ise herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Uygulama bitiminde
her iki gruba da son test olarak aynı ölçekler tekrar uygulanmıştır. Bununla birlikte
deney grubundaki bireylerin Yaşamı Gözden Geçirme Yöntemine dair deneyimlerini
almak üzere programın sonunda üç adet soru sorulmuş ve bu sorular üzerinden içerik
analizi uygulanmıştır.
Nicel analizler sonucunda, Birey Merkezli Psikolojik Danışmaya dayalı
Yaşamı Gözden Geçirme Yönteminin ileri yetişkinlik ve beliren yetişkinlik
dönemindeki bireylerde yaşam doyumu ve yaşamda mevcut anlam düzeyini artırdığı
ortaya çıkmıştır. Nitel analizler sonucunda ise, beliren yetişkinlik dönemindeki
bireylerde yaşamı gözden geçirme sürecinin sonunda kimlik keşfi, kimlik inşası,
değişim, öğrenme, zorlanma, kararlar, kaygılar, umut temaları ortaya çıkmıştır.
Uygulanan program sonucu ortaya çıkan temalar aracılığıyla yaşamı gözden geçirmek
bireylerin yaşam doyumu ve yaşam anlamı üzerinde etkili olmuştur. İleri yetişkinlik
dönemindeki bireylerde ise rahatlama, değişim, öğrenme, değerlendirme, farkındalık,
kabul, paylaşım, güven ve onay temaları ortaya çıkmıştır. Birey Merkezli Psikolojik
Danışmaya dayalı Yaşamı Gözden Geçirme Yöntemi aracılığıyla süreç sonunda ortaya
çıkan temalar, bireylerin yaşam doyumu ve yaşam anlamı düzeyini arttırmıştır.
Elde edilen nitel ve nicel veriler alanyazın dikkate alınarak tartışılmıştır.

Abstract:
The objective of this study has been to examine the effects of Life Review
Intervention based on Person-Centered Psychological Counselling in terms of the level
of life satisfaction and meaning in life on individuals going through emerging
adulthood and older adulthood.
The study was conducted on individuals who are senior students at various
faculties of Ege University going through emerging adulthood between ages 18-29,
and those who reside in Buca Sosyal Yaşam Kampüsü going through older adulthood
aged 65 or older. The study involved two groups, the emerging adulthood and the older
adulthood. The group of emerging adulthood included 30 subjects, of which 13 were
in the experimental group and 17 in the control group. The group of older adulthood
included 25 subjects, of which 12 were in the experimental group and 13 in the control
group. All subjects were assigned to their respective groups randomly. Both study
groups were administered a personal information form, a life satisfaction scale, and a
meaning in life scale as pretest. The experimental group has been subjected to Life
Review Intervention based on Person-Centered Psychological Counselling which
consisted of 6 sessions with each lasting one hour. There was no intervention on the
control group. At the end of the practice both groups were administered the same scales
again as posttest. However, the individuals in the experimental group were asked three
questions in order to find out about their experiences regarding Life Review
Intervention and content analysis has been made based on these questions.
Quantitative analyses reveal that Life Review Intervention based on PersonCentered Psychological Counselling has increased the level of life satisfaction and
sensed meaning in life for individuals going through emerging adulthood and older
adulthood. Qualitative analyses, on the other hand, reveal themes of identity
exploration, identity construction, change, learning, having difficulties, decisions,
anxiety, hope at the end of the life review process for individuals going through
emerging adulthood. Life review with the help of the themes revealed by the applied
program has been effective in terms of the life satisfaction and meaning in life of the
individuals. Themes of relaxation, change, learning, evaluation, awareness,
acceptance, sharing, trust, and assent have been observed in individuals going through
older adulthood. The themes revealed at the end of the process by Life Review
Intervention based on Person-Centered Psychological Counselling increased the
individuals' level of life satisfaction and meaning in life.
The qualitative and quantitative data acquired has been discussed with
attention to the literature.