Bütünüyle katı-hal kontak katyon seçici elektrotlar ve Na+-seçici elektrot
All solid-state contact cation selective electrodes and Na+-selective electrode
Yazar: SELİN GÜNDÜZ
Danışman: DOÇ. DR. MÜBERRA ANDAÇ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada, ticari sodyum iyonofor olarak bilinen N, N, N', N'-tetrasiklohegzil-1,2- fenilendioksiasetamit (sodyum iyonofor III, ETH 2120)+kullanılarak bütünüyle katı-hal kontak PVC-membran ve kompozit-membran Na -seçicielektrotlar hazırlandı. Hazırlanan elektrotların cevap zamanı, yaşam süresi, doğrusalçalışma aralığı, pH çalışma aralığı, tayin limiti, seçicilik katsayısı ve tekrarlanabilirlikgibi potansiyometrik performans özellikleri durgun ortamda bilgisayar kontrollüpotansiyometrik bir sistemde araştırıldı. Hazırlanan bütünüyle katı-hal kontak PVC-membran ve kompozit-membran Na+-seçici elektrotların tamamı ana iyon çözeltisinekarşı her 10 kat derişim farkı için Nernst davranışına yakın davranış sergilemektedir.Her iki tip elektrodun cevap süreleri oldukça kısa, yaşam süreleri ise uzundu. Elektrotlar1x10-1-1x10-5 mol.L-1 konsantrasyon aralığında ana iyon çözeltisine karşı doğrusaldavranış sergilemekteydi. Elektrotların tayin limitleri 10-5-10-6 M arasında olduğubelirlendi. Hazırlanan her iki tip elektrodun ana iyon yanında girişim yapan iyonlarakarşı seçicilik katsayıları ?ayrı çözelti metodu'' ile hesaplandı ve elektrotların diğeriyonlar yanında Na+ iyonuna karşı oldukça seçici olduğu görüldü. Kompozit-membranNa+-seçici elektrodun Akış Enjeksiyon Analiz (AEA) sisteminde dedektör olarakkullanılarak, gatorade, powerade gibi enerji verici içeceklerde ve serum numunelerindeNa+ iyonu miktarı belirlendi. Elde edilen sonuçların, AAS tekniği ile belirlenendeğerlerle ve teorik değerlerle uyum içerisinde olduğu görüldü.Anahtar Kelimeler: Na+-Seçici Elektrot, Bütünüyle Katı-Hal Kontak PVC-membranElektrot, Kompozit-membran Elektrot, N, N, N', N'-tetrasiklohegzil-1,2-fenilendioksiasetamit (sodyum iyonofor III, ETH 2120)

Abstract:
In the study, all solid-state contact PVC-membrane and composite-membraneNa+-selective electrodes were prepared by using N, N, N', N'-Tetracyclohexyl-1,2-phenylene dioxydiacetamide which is known as commercial sodium ionophore, ETH2120. Potentiometric performance characteristics of the prepared electrodes such asresponse time, life-time, linear working range, pH working range, dedection limit,selectivity coefficient and reproducibility were tested in stable conditions by using acomputer-controlled potentiometric system. Both all solid-state concact PVC-membraneand composite-membrane Na+-selective electrodes prepared during this work showsNernstian behaviour against main ion concentration. While their life spans were longerthan that of commercially available counterparts, response times were very short. Bothelectrodes showed linear response over the concentration range of 10-1-10-5 M. Theirselectivity coefficients wer calculated with ``separate solution method?? and foundselectivity toward Na+ ion than the other ions. The amount of sodium ion in energydrinks (Gatorade and Powerade) and serum samples were determined using composite-membrane Na+-selective electrode as a dedector in Flow Injection Analyze (FIA)system. The results were in a good agreement with the values obtained by AAStechnique and theoretical values.Keywords: Na+-Selective Electrode, All solid-state contact PVC-membrane Electrode,Composite-membrane Electrode, N, N, N', N'-Tetracyclohexyl-1,2-phenylenedioxydiacetamide (sodium ionophore III, ETH 2120)