Datça-Bozburun yarımadası orta ve büyük memeli türlerinin vejetasyon tiplerine bağlı dağılımının belirlenmesi
Determining large and medium-sized mammalian species depending on the vegetation types in the region of Datça-Bozburun peninsula
Yazar: YASİN İLEMİN
Danışman: PROF. DR. BEHZAT GÜRKAN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Ekolojik çevre = Ecological environment

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye'nin önemli doğa alanlarında biri olan Datça-Bozburun Özel Çevre Koruma Bölgesindeki orta ve büyük memeli türleri tespit edilmiştir. Tespit edilen bu türlerin alanda mevcut üç farklı vejetasyon tipindeki dağılımları ve aktivasyon özellikleri incelenmiştir.Orta ve büyük memeli türlerinin saptanması, habitat tercihleri ve aktivasyon özelliklerinin ortaya konulmasında foto-kapan yöntemi kullanılmıştır. Alanda mevcut olan frigana vejetasyonu, maki vejetasyonu ve kızılçam olmak üzere üç farklı vejetasyon tipine foto-kapan istasyonları yerleştirilmiştir. Bu istasyonlardan elde edilen veriler ışığında, tespit edilen türlerin aktivasyon özellikleri ile vejetasyon tiplerinin memeli türleri açısından tür çeşitliliği ve benzerlik hesaplamaları yapılmıştır.Foto-kapan istasyonlarından elde edilen verilerin değerlendirilmesi sonucunda çalışma alanlarında 13 farklı memeli türü saptanmıştır. Tespit edilen türlerin çalışma alanlarındaki göreceli bollukları hesaplanmıştır.Sus scrofa (yabandomuzu), Vulpes vulpes (kızıl tilki), Lepus europaeus (yaban tavşanı) ve Meles meles (porsuk) genel yayılım gösteren, vejetasyon ve habitata fazla özelleşmeyen türler olarak saptanmıştır. Caracal caracal (karakulak), Felis silvestris (yaban kedisi), Capra aeagagrus (yaban keçisi), Martes foina (kaya sansarı), Hystrix indica (oklu kirpi) ve Ursus arctos (bozayı) ise daha çok belli vejetasyon ve habitat istekleri olan türler olarak bulunmuştur.Caracal caracal (karakulak), Felis silvestris (yaban kedisi) ve Hystrix indica (Oklu kirpi) türleri bölge için ilk kayıt olması açısından önemlidir.Tür çeşitliliği her iki yarımada için de frigana vejetasyonunda yüksektir. Bu durum insan etkisinde olan frigana vejetasyonunda fırsatçı ve habitata özelleşmeyen türlerin bulunmasından kaynaklanabilir. Türlerin aktivasyon özellikleri daha önce yapılan çalışmalarla karşılaştırılmış ve benzer bulunmuştur.

Abstract:
In this study, medium and large mammalian species in one of Turkey's most important natural areas, Datça-Bozburun Special Environmental Protection Area, have been determined. Activation patterns and distribution of the determined species that exist in three different vegetation types were investigated.Camera-trap method was used to detect medium and large mammal species, to exhibit their habitat preferences and activation patterns. Camera-trap stations were placed to the fields represent three different types of vegetation, red pine forest, maquis vegetation and phrygana vegetation exist in the area. In the light of data gathered from these stations, species activation patterns, species diversity and similarity calculations of vegetation types in terms of mammalian species were evaluated.As a result of the evaluation of the data obtained from camera-trap stations, 13 different species were documented in the study area. The relative abundance of species determined in the study area were calculated.Sus scrofa (wild boar), Vulpes vulpes (red fox), Lepus europaeus (brown hare) and Meles meles (eurosian badger) has been determined as speices showing the general spread, habitat generalist according to vegetation and habitat. Caracal caracal (Caracal), Felis silvestris (wildcat), Capra aeagagrus (cretan wild goat), Martes foina (beech marten), Hystrix indica (indian crested porcupine) and Ursus arctos (brown bear) were found as speices that are more habitat specialist species according to types of vegetation and habitat.Caracal caracal (caracal), Felis silvestris (wildcat) and Hystrix indica (indian crested porcupine) species are important to be the first record of the region.Species diversity is high in phrygana vegetation for both of the peninsulas. This situation can be caused by the presence of opportunistic and habitat generalists species in phrygana vegetation, on which is under human disturbance. Speciesactivation characteristics were compared with the previous studies and were found similar.