Borsa İstanbul'da yer alan teknoloji şirketlerinin finansal rasyolarının çok kriterli karar verme yöntemleri ile ölçümü
Measurement with multi-criteria decision methods of technology companies financial ratios in Borsa İstanbul
Yazar: BEYZA BOZKIR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜNAY DENİZ DURSUN
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Muhasebe ve Finansal Yönetim Ana Bilim Dalı / Muhasebe Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Gri ilişkisel analiz = Grey relational analysis ; Hisse senetleri = Stocks ; Rasyolar = Ratios ; TOPSIS = TOPSIS ; Teknoloji = Technology ; Teknoloji sektörü = Technology sector ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
İnsanoğlunun ihtiyaçları ile birlikte ortaya çıkmaya başlayan, zamanla gelişim gösteren bir özelliğe sahip olmakla birlikte bilgi, beceri ve tekniklerin oluşturduğu bütün olarak ifade edilen bir kavram olan teknoloji, günümüzde her alan için önemli ve vazgeçilmez olan bir niteliğe sahip olmuştur. Teknolojinin küreselleşmesi ile ortaya çıkan ve ekonomide büyük ve güçlü bir paya sahip olan teknoloji sektörü ekonominin en önemli unsurlarından biri haline gelmiştir.  Günümüzde finansal bilgi kullanıcıları için oldukça önemli bir yere sahip olan bu sektör, yakından takip edilmekte ve gün geçtikçe daha değerli bir hale gelmektedir. Teknoloji şirketleri, globalleşen dünyada büyüme hızları ve gelecekte büyüme potansiyelleri yüksek olan bir sektöre sahiptir.  Bu sektöre ait şirketlerin, finansal performanslarının belirlenmesi de yöneticiden yatırımcıya tüm finansal bilgi kullanıcılarının atacakları adımları belirleyebilmeleri ve geleceğe yönelik planlama yapabilmeleri açısından önemlidir.
 Bu çalışmada, araştırmanın örneklemini oluşturan BİST Teknoloji Sektörü şirketlerinin finansal performanslarının değerlendirilmesi amacıyla on farklı finansal rasyo seçilmiştir. Kamu Aydınlatma Platformu kullanılarak şirketlerin 2014-2018 yıllarına ait faaliyet raporları incelenmiş, finansal rasyoların hesaplamaları yapılmış ve TOPSIS ve Gri İlişkisel Analiz yöntemlerine göre sıralamaları elde edilmiştir. İki yöntemin uygulama sonuçlarının farklılık göstermesi ile bilgi kullanıcılarına ihtiyacı olduğu bilgiyi en doğru şekilde sunabilmek, göz önünde bulundurulması gereken yöntemin belirlenmesi ve bu yöntemden elde edilen sonuçlar ışığında değerlendirmelerde bulunup, öneriler sunulabilmesi, iki yöntem arasındaki istatistiksel bağın çözülmesi amacı ile Kendall's Tau korelasyon katsayısı hesaplanmıştır. Bu katsayının sonucuna göre iki yöntem arasında ilişki bulunmadığı görülmüştür. Çalışmadan elde edilen sonuca göre, Gri İlişkisel Analiz yöntemi sonuçlarına göre değerlendirme yapmasının daha uygun olduğu ve bu yöntemin kullanılması ile birlikte cevap aranan probleme ilişkin verimli ve ihtiyaç duyulan bilgilere ulaşılabileceği belirlenmiş ve konuya ilişkin önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Technology which arose with the needs of mankind has become an inevitable and vital part of our daily lives. It is defined as the combination of knowledge, ability and accumulation and has an ever-growing existence. Technology sector which has risen with the globalisation of technology has an enormous role in economy and has become one of the most important factors. Today, this sector, which has an important position for financial information users, is followed closely and gains even more popularity day by day. Thus it gets even more and more precious.Technology companies, in the world of globalisation, have a sector which is prone to expand and develop up to great potentials. Determination of the financial performances is especially vital for bath the managers and the investors. 
In this present study, ten different financial ratios were chosen as to evaluate the financial performances of Borsa İstanbul technology sector which composes the samples of the research. Via Public Illumination Report, activity report of the companies belonging to years 2014-2018 were analysed, financial ratious calculated and their rankings in accordance with TOPSIS and Grey Relational Analysis were acquired. With the application results of two methods showing differences, presenting the information which showing differences, presenting the information which users need the best way possible, determining the method to be considered and making evaluatinons in the light of the results acquired from this methodi presenting reconmendations with the aim of solving the statistic relation between the two methods, Kendall's Tou's correlation coefficiency was calculated. According to the result of this coefficient, no relation between the two methods were observed. It was observed from the study that ,making evaluations in accordance with the Grey Relational Analysis Method results seemed to be more approptiade, proper and that via using this method.