Rıza Şah Pehlevi dönemi İran'da ordu (1925-1941)
Army in Iran during the Reza Shah Pahlavi period (1925-1941)
Yazar: OĞUZHAN İMAMOĞLU
Danışman: PROF. DR. CAVID QASIMOV
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Tarih = History
Dizin: Pehleviler Dönemi = Pehleviler Period

Özet:
İran'da Kaçar hanedanına son vererek Pehlevi iktidarını İran'da tesis eden Rıza Şah Pehlevi'nin hükümdarlığı sırasında orduda önemli değişiklikler yapıldı. 1925'te iktidara gelen Rıza Şah, İran ordusunu modernize edip güçlendirmenin yollarını aradı. İran'ın bağımsızlığını ve egemenliğini sürdürmek için güçlü bir ordunun gerekli olduğuna inanıyordu. Rıza Şah'ın hükümdarlığı sırasında yapılan önemli değişikliklerden biri zorunlu askerliğin getirilmesiydi. 18 ila 25 yaş arasındaki tüm İranlı erkeklerin iki yıl süreyle orduda hizmet etmesi gerekiyordu. Bu, ordunun boyutunu artırmaya ve düzenli bir eğitimli asker arzı olmasını sağlamaya yardımcı oldu. Reza Şah ayrıca ordunun teçhizatını ve altyapısını modernize etmeye büyük yatırım yaptı. Tank, uçak ve top gibi ağır silahlar da dahil olmak üzere Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri'nden yeni silahlar ile silah üretiminde kullanılmak üzere teknoloji satın aldı. Ayrıca ülke çapında yeni askeri üsler ve eğitim tesisleri inşa etti. Rıza Şah'ın hükümdarlığı sırasında yapılan bir diğer önemli değişiklik, profesyonel bir subay birliğinin oluşturulmasıydı. Bundan önce birçok İranlı subay, askeri uzmanlıklarından ziyade sosyal statülerine göre atanıyordu. Reza Şah, subay yetiştirmek için bir askeri akademi kurdu ve liyakata dayalı terfilerin önemini vurguladı. Genel olarak Rıza Şah'ın reformlarının İran ordusu üzerinde önemli bir etkileri oldu. 1941'de tahttan çekilmek zorunda kaldığında İran, saltanatının başında olduğundan çok daha güçlü ve daha modern bir orduya sahipti. Ancak zorunlu askerlik ve zorunlu toplumsal modernizasyon gibi bazı politikaları da İran toplumunun belirli kesimlerinin direnişiyle karşılaştı.

Abstract:
During the reign of Reza Shah Pahlavi in Iran, significant changes were made to the country's military. Reza Shah, who came to power in 1925, sought to modernize and strengthen the Iranian army. He believed that a strong military was essential for maintaining Iran's independence and sovereignty. One of the key changes made during Reza Shah's reign was the introduction of conscription. All Iranian men between the ages of 18 and 25 were required to serve in the military for a period of two years. This helped to increase the size of the army and ensure that there was a steady supply of trained soldiers. Reza Shah also invested heavily in modernizing the military's equipment and infrastructure. He purchased new weapons and technology from Europe and the United States, including tanks, airplanes, and artillery. He also built new military bases and training facilities throughout the country. Another significant change made during Reza Shah's reign was the creation of a professional officer corps. Prior to this, many Iranian officers were appointed based on their social status rather than their military expertise. Reza Shah established a military academy to train officers and emphasized the importance of merit-based promotions. Overall, Reza Shah's reforms had a significant impact on Iran's military. By the time he was forced to abdicate in 1941, Iran had a much stronger and more modernized army than it had at the beginning of his reign. However, some of his policies, such as conscription and forced modernization, were also met with resistance from certain segments of Iranian society.