Geçici koruma statüsü'ne sahip Suriyeli kadınların toplumsal cinsiyete ilişkin deneyimleri ve sosyal hizmet uygulamaları
Gender-related experiences with Syrian women with temporary protection status and social work practices
Yazar: FATMA NUR DURAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET ALİ KÖROĞLU
Uşak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Geçici hukuki korumalar = Temporary legal protection ; Göçler = Migrations ; Göçmenler = Emigrants ; Kadınlar = Women ; Sosyal hizmetler = Social services ; Suriyeliler = Syrians ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Uluslararası göç = International migration

Özet:
Bu araştırmanın amacı, toplumsal cinsiyete dayalı rollerin göç sürecinde yaşamış
olduğu değişimleri Geçici Koruma Statüsü' ne sahip Suriyeli kadınlar özelinde
incelemek, göç ederek Türkiye' ye gelmenin toplumsal cinsiyet deneyimlerine ve
dönüşümlerine olan etkisinin belirlenmesidir.
Göç, tarihin en eski dönemlerinden beri yapılmakta olan, çağ açıp kapatan, sebepleri
ve sonuçları insan hayatını yakından etkileyen bir olgudur. Göç edilen ülke ile varılan
ülke arasındaki farklılıklar hem göç edenler hem de varılan ülkelerdeki insanlar için
birtakım yenilikler anlamına gelmektedir. Son yıllarda göç konusunda özellikle dikkat
çeken ülke, iç savaş sonucu verilen göç sayısının çokluğu sebebiyle Suriye olmuştur.
Göç literatüründe göçten olumsuz anlamda en çok etkilenen grubun kadınlar olduğuna
dikkat çekilmektedir. Bu da göç alanında çalışanlar tarafından kadının cinsiyeti
sebebiyle daha kırılgan olmasıyla açıklanmaktadır. Suriyeli kadınlar, toplumsal
cinsiyet rollerinin net bir şekilde ayrıldığı ve ataerkil toplum yapısına sahip bir 

III
bölgeden Türkiye' ye göç etmiş bireylerdir. Kadınların Suriye' deki yaşam biçimleri,
Türkiye' ye yaptıkları göç sonrasında da devam etmiştir. Bu bağlamda bu çalışmanın
hedefleri; toplumsal cinsiyete dayalı rol değişimini, göç etmiş Suriyeli kadınlar
özelinde incelemek ve toplumsal cinsiyete dayalı rollerin sebep olduğu olumsuzluklar
neticesinde sosyal hizmetlere duyulan ihtiyacın ne şekilde olduğunu analiz etmektir.
Araştırma, Geçici Koruma Statüsü' ne sahip 20 Suriyeli kadının katılımıyla
gerçekleşmiştir. Çalışma evreni ise İzmir ilinde ikamet eden ve Konak Sosyal Hizmet
Merkezi'nden hizmet almış ya da almakta olan kadınları kapsar.
Araştırmanın modeli nitel yöntemdir. Veriler nitel araştırma içerik analizi tekniği ile
çözümlenmiştir.
Araştırma sonucunda elde edilen bulgularda, Geçici Koruma Statüsü' ne sahip Suriyeli
kadınların kültürel olarak benimsemiş oldukları toplumsal cinsiyet rollerinin göç
sonrasında değişime uğradığı, bu değişimlerin neticesinde de aile içerisinde
parçalanmalar yaşandığı, eşler arası çatışmaların ortaya çıktığı, bunların sonucunda da
kadınların -kültürel olarak çocuk bakma sorumluluğu olduğu için- sosyal hizmetlere
başvurduğu görülmüştür. Ayrıca Suriyeli kadınların sosyal hizmet gereksinimlerinin
yüksek olduğu; kadınlara sosyoekonomik destek, danışmanlık ve eğitim gibi alanlarda
hizmet sunulduğu görülmektedir.
Bu bağlamda sosyal hizmet merkezlerindeki sosyal hizmet uzmanlarının, kadınların
güçlendirilmesi, sosyal işlevselliklerinin geri kazandırılması noktasında etkin rol
oynadıkları anlaşılmış ve eksik olduğu düşünülen kısımlar için öneriler getirilmiştir.
Sonuç olarak, yapılan bu araştırmadan sosyal hizmet alanı için önemli bulgular elde
edilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the alteration of the gender-based roles in Syrian
women and to determine the effects of their migration to Turkey on their gender norms
and transitions.
Migration is a longstanding phenomenon and it results in some significant conditions
for both immigrants and native populations due to the differences occurred in cultural
states. In recent years, Syria has an important position as a sending country due to the
civil war. In the literature, current studies state that women are more negatively
affected by their migration experience as a result of being more fragile. It was seen
that after coming from patriarchal structure and clearly delineated gender roles in
Syrian society, women have continued to live in a similar society in terms of gender
roles and expectations after emigrating to Turkey.
In this context, the aim of this study is to examine changes in gender roles in the
context of Syrian women immigrated to Turkey and to analyze the need for social
services as a result of negative condions due to gender-based roles. In this study, the
sample consisted of 20 Syrian women with temporary protection status receiving
service in Konak Social Service Center in İzmir. Qualitative research method was used
as the research method, and the findings were interpreted with content analysis.

V
According to the research findings, the culturally adopted gender roles of Syrian
women with temporary protection status have changed after migration. It was found
that conflicts and breakups within the family members occur as a result of these gender
role changes and women consult to social services because of culturally having a
responsibility to take care of their children. Additionally, it was found that Syrian
women have high needs for social service and these services are mostly offered in
areas for socio-economic support, counselling and training.
In this context, it was revealed that social workers in social service centers have an
important role in empowering Syrian women and regaining their social functionality.
Consequently, significant research findings has been obtained from this research for
the field of social work