İstanbul Latin İmparatorluğu tarihi (1204-1261)
A history of the Latin Empire of Constantinople (1204-1261)
Yazar: ABDURRAHMAN ONUR ÇALIŞIR
Danışman: PROF. DR. YUSUF AYÖNÜ
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
İstanbul Latin İmparatorluğu, 1204 yılında, Dördüncü Haçlı Seferi‟nin Fransız ve
Venedikli Haçlıları tarafından Bizans İmparatorluğu toprakları üzerinde kurulmuş feodal
bir Haçlı devletidir. En önemli rakipleri kendilerini Bizans İmparatorluğu‟nun mirasçısı
olarak gören Epir Despotluğu ile İznik İmparatorluğu ve Bulgar Çarlığı‟dır. İstanbul
Latin İmparatorluğu, en nihayetinde, 1261 yılında İstanbul‟u İznik İmparatorluğu‟na
kaybetmesi neticesinde fiilen yıkılmıştır. Modern tarih yazımında İstanbul Latin
İmparatorluğu‟nun siyasî tarihine ilgi gösterilmemiş ve az sayıda çalışma yapılmıştır.
Literatürdeki boşluğu gidermek amacıyla, imparatorluğun siyasî tarihi, birincil
kaynaklara dayanılarak bu doktora tezinde bir bütün olarak ele alınmıştır. Araştırmanın
sonucunda, İstanbul Latin İmparatorluğu‟nun 1206 yılından 1222‟ye kadar bölgelerarası
bir güç olarak, 1223‟ten 1261‟e kadar ise bölgesel bir güç olarak varlığını sürdürdüğü
gözlenmiştir. Rakiplerine karşı yakın ve uzak siyasî güçlerle başarılı ve başarısız
diplomatik temaslarda bulunmuştur. İmparatorluk daima insan ve malî kaynağa muhtaç
hâlde varlığını sürdürmüştür. Ayrıca tarihinin inişler çıkışlarla dolu olduğu, yaygın
kanaatin aksine baştan yıkılmaya mahkûm olmadığı görülmüştür. İstanbul Latin
İmparatorluğu, yarattığı tahribatla Bizans İmparatorluğu‟nun 13. yüzyıl öncesindeki
gücüne bir daha asla ulaşamamasına neden olmuştur. Fakat öte yandan Venedik
Cumhuriyeti‟nin Doğu Akdeniz‟deki hegemonyasının başlamasına ve Yunanistan‟da
Frenk devletlerinin kurulmasına yol açmıştır.
Anahtar Kelimeler: Tarih, Haçlı Seferleri, İstanbul Latin İmparatorluğu, Bizans
İmparatorluğu, Doğu Akdeniz, Doğu Avrupa, Anadolu, İstanbul.

Abstract:
The Latin Empire of Constantinople was a feudal Crusader state founded in 1204 by the
French and Venetian Crusaders of the Fourth Crusade on the lands of the Byzantine
Empire. Its most important rivals were the Despotate of Epirus and the Empire of
Nicaea, who saw themselves as the heirs of the Byzantine Empire, as well as the
Bulgarian Empire. The Latin Empire of Constantinople ended de facto when it lost
Constantinople to the Empire of Nicaea. In modern historiography, the political history
of the Latin Empire has received little attention and few studies have been conducted on
the subject. To fill the gap in the literature, the history of the empire is analyzed as a
whole in this PhD dissertation based on primary sources. As a result of the research, it is
observed that the Empire existed as an interregional power from 1206 to 1222 and as a
regional power from 1223 to 1261. It had successful and unsuccessful diplomatic
contacts with political powers near and far against its rivals. It has always existed in
need of human and financial resources. It has also been observed that its history is full
of ups and downs, and contrary to popular belief, it is not doomed to collapse from the
beginning. The Latin Empire of Constantinople caused the Byzantine Empire never to
regain its pre-13th-century power. On the other hand, its very existence led to the
beginning of the hegemony of the Republic of Venice in the Eastern Mediterranean and
the establishment of Frankish states in Greece.
Keywords: History, Crusades, Latin Empire of Constantinople, Byzantine Empire,
Eastern Mediterranean, Eastern Europe, Anatolia, Constantinople.