İkinci trimesterdeki gebelerde postür egzersizlerinin ayak postürü ve kas iskelet sistemi rahatsızlıklarına etkisi
The effect of posture exercises on foot posture and musculoskeletal system disorders in second trimester  pregnant  women
Yazar: CEYDA CANSEVEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİS KOSTANOĞLU
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Ayak = Foot ; Duruş = Posture ; Egzersiz = Exercise ; Egzersiz = Exercise ; Gebelik = Pregnancy ; Gebelik = Pregnancy ; Kas-iskelet hastalıkları = Musculoskeletal diseases ; Kas-iskelet sistemi = Musculoskelatal system

Özet:
Gebelik döneminde meydana gelen anatomik, fizyolojik ve hormonal değişimler ile
birlikte görülen kilo artışı postüral adaptasyonlara ve ağrıya yol açmaktadır.
Çalışmamızın amacı ikinci trimester dönemindeki gebelere verilen postür
egzersizlerinin ayak postürüne ve kas iskelet sistemi rahatsızlıklarına olan etkisini
araştırmak için amaçlanmıştır.
Çalışmaya 18-35 yaş arası 50 gebe dahil edildi. Gebeler çalışma grubu ve kontrol
grubu olarak 25'şer kişilik iki gruba ayrıldı. Kontrol grubundaki gebelere sadece vücut
mekaniklerinin doğru kullanımına ilişkin postür eğitimi verildi. Çalışma grubundaki
gebelere ise postür eğitimine ek olarak 6 hafta boyunca haftada iki gün postür
egzersizleri verildi. Demografik ve klinik bilgileri araştırmacı tarafından hazırlanan
demografik bilgi formu ile sorgulanarak kaydedildi. Gebelerin ayak postür
değerlendirilmesi, Harris Tabakası ile yapıldı. Ayak izi ölçümleri ise Harris tabakası
kullanılarak ölçüm yöntemlerinden Staheli indeksi ölçüm yöntemi ile yapıldı. Postür
analizi New York Postür Değerlendirme Yöntemi (NYPDY) ile kas iskelet sistemi
rahatsızlıkları ise Genişletilmiş Nordic Kas İskelet Sistemi Anketi (GNKİSA) ile
yapıldı. Çalışmanın veri analizinde İstatistiksel analiz için IBM SPSS Statistics 22
(Statistical Package for the Social Sciences) analiz programı kullanıldı. İstatistiksel
anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi.
Yapılan ölçümler sonucunda sağ ve sol ayak ölçümlerinin 1. ve 2. ölçüm değerleri
arasında anlamlı fark bulundu(p<0,05). Ayak ölçümlerinin karşılaştırıldığında
egzersiz ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark
bulunmadı(p>0.05).Gebelerin vücudu 13 ayrı kısımda incelenerek, NYPDY ile postür
değişikliklerinin değerlendirilmesi sonucunda her iki grupta da postür değişimleri
görüldü. Egzersiz grubundaki gebelerin NYPDY ile yapılan toplam puan değerleri
arası anlamlı fark olduğu görüldü (p<0,05). Kontrol grubundaki gebelerin de NYPDY
ile yapılan toplam puan değerleri arası anlamlı bir ilişki olduğu görüldü (p<0,05).
Grupların NYPDY toplam skorları karşılaştırıldığında iki grup arasındaki fark
istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05).Kas iskelet sistemi ağrı yakınmaları her
iki grupta da görüldü. Egzersiz grubunda 22 katılımcıda en fazla yakınma bel ve sırt
ağrısı (%72,73) olarak bulundu. Kontrol grubunda ise 22 katılımcıda en fazla yakınma
bel ağrısı (%100), sırt ağrısı (%86,36), kalça ağrısı (%59,09) olarak bulundu. Grupların
ağrı yakınmaları karşılaştırıldığında sonuçlar klinik olarak anlamlı gözükse de
istatistiksel olarak sadece bel bölgesindeki ağrı yakınma sonuçlarında gruplar arası
farkın anlamlı olduğu bulundu (p<0,05). Çalışma sonuçlarına göre gebelik döneminde
görülen postüral değişimler her iki gruptaki gebelerde çalışma sürecinde devam etmesi
ve ağrı yakınmaların oluşması görüldü. Kontrol grubunda egzersiz grubuna göre postürlerindeki değişim ve kas iskelet sistemi rahatsızlıklarında daha yüksek skorlar
elde edilmiştir.
Sonuç olarak, ikinci trimesterdeki tüm gebelerde ayak postürünün bozulduğunu,
postür egzersizi yapmayan katılımcıların bel bölgesinde ağrı yakınmalarının olduğu
bulunmuştur.

Abstract:
Anatomical, physiological and hormonal changes that occur during pregnancy lead to
postural adaptations and pain. The aim of this study was to investigate the effects of
posture exercises on foot posture and musculoskeletal disorders in second trimester
pregnant women.
50 pregnant women aged between 18-35 years were included in the study. Pregnant
women were divided into two groups as study group and control group. Pregnant
women in the control group were given posture training only for the correct use of
body mechanics, while the pregnant women in the study group were given posture
exercises twice a week for 6 weeks in addition to posture training. Demographic and
clinical information was recorded by questioning the demographic information form
prepared by the researcher. The foot posture was evaluated with Harris Mat. Footprint
measurements were made by using Staheli index measurement method using Harris
Mat. Posture analysis was performed with the New York Posture Evaluation Method
and musculoskeletal disorders were performed with the Nordic Musculoskeletal
System Questionnaire. Data were analyzed using IBM SPSS Statistics 22 (Statistical
Package for the Social Sciences). Statistical significance level was accepted as p <0,05.
As a result of the measurements, a significant difference was found between the 1st
and 2nd measurements of the right and left foot measurements (p<0,05). when
comparing the foot measurements, there was no statistically significant difference
between the exercise and control groups (p> 0.05). The body of the pregnant women
were examined in 13 different parts and posture changes were observed in both groups
as a result of evaluating postural changes with NYPDY. It was seen that there was a
significant difference between the total score values of the pregnant women in the
exercise and control groups with NYPDY (p <0.05). When NYPDY total scores of the
groups were compared, the difference between the two groups was statistically
significant (p <0.05). Musculoskeletal pain complaints were seen in both groups. The
most common complaints in the exercise group were low back and back pain
(72.73%). The most common complaints in the control group were low back pain
(100%), back pain (86.36%), and hip pain (59.09%). When the pain complaints of the
groups were compared, the results were found to be clinically significant, but
statistically significant differences were found only between the groups (p <0.05).
According to the results of the study, postural changes observed during pregnancy
continued in the study process and pain complaints occurred in both groups. The
control group had higher scores in postural changes and musculoskeletal disorders than
in the exercise group. As a result, it was found that the foot posture was impaired in all pregnant women in
the second trimester and there were pain complaints in the waist area of the participants
who did not do posture exercise.