Tropikal theileriozisli sığırlarda aneminin venöz kan gazları üzerine etkisi
The effects of anemia on venous blood gases in cattle with tropical theileriozis
Yazar: MEHMET TEMİZ
Danışman: DOÇ. DR. NURİ ALTUĞ
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Anemi = Anemia ; Hematoloji = Hematology ; Kan gaz analizi = Blood gas analysis ; Kan gaz analizi = Blood gas analysis ; Sığırlar = Cattles ; Theileriasis = Theileriasis

Özet:
Tropikal Theileriozisli Sığırlarda Aneminin Venöz Kan Gazları Üzerine Etkisi, Y.Y.Ü. Sağlık Bilimleri Enstitüsü İç Hastalıkları Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Van, 2012. Bu çalışmada, theileriozisli sığırlarda aneminin derecesi ve venöz kan gazları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlandı. Araştırma, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Veteriner Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı kliniğine getirilen, klinik muayene ve mikroskopik bakı ile theileriozis teşhisi konulan 28 sığır ve sağlıklı 7 sığır (kontrol grubu) üzerinde yürütüldü. Theileriozisli sığırlar hematokrit değerlerine göre; anemik olmayan (Hct ?26), hafif (Hct: 20-26), orta (Hct: 14-19) ve şiddetli (Hct: 10-13) anemik olmak üzere 4 gruba ayrıldı. Tüm hayvanlardan vena jugularisden kan örnekleri alındı. Hematolojik parametreler, kan gazı ve elektrolit düzeyleri belirlendi. Theileriozisli gruplarda Hct değerdeki azalmaya paralel olarak Hgb konsantrasyonlarının grup1'den grup 4'e doğru azaldığı (p<0.001) belirlendi. En düşük Hgb konsantrasyonu şiddetli anemik grupta (grup 4) saptandı. Platelet sayılarının ise kontrol grubuna göre tüm gruplarda düşük (p<0.01) olduğu, ancak gruplar arasında farklılık arz etmediği saptandı. WBC, granülosit ve lenfosit/monosit sayısının aneminin şiddetinin artması ile paralel olarak istatistiki bir farklılık saptanmamasına rağmen arttığı gözlendi. Kontrol grubuna göre theileriozisli tüm hayvanlarda PCO2 (p<0.01), HCO3 (p<0.01), TCO2 (p<0.01) ve Na (p<0.05) düzeylerinin azaldığı belirlendi. Bununla birlikte; pH, AnGAP, PO2, SO2, K ve Cl düzeylerinde ise istatistiksel bir farklılık saptanmadı. PCO2` nin kontrol grubuna göre diğer theileriozisli gruplarda (grup 2 hariç) düşük olduğu ve şiddetli anemik gruptaki (grup 4) azalmanın diğer gruplara göre de önemli (p<0.01) olduğu belirlendi. HCO3 ve TCO2 konsantrasyonları kontrol grubuna göre theileriozisli gruplarda azalmakla birlikte, sadece şiddetli anemik gruptaki (grup 4) azalmanın kontrol ve diğer gruplara göre anlamlı (p<0.05) olduğu saptandı. SO2 düzeyleri kontrol grubu ile theileriozisli gruplar arasında farklılık arz etmemesine rağmen, theileriozisli gruplar arasında grup 2'den grup 4'e doğru tedrici olarak arttığı ve şiddetli anemik gruptaki (grup 4) artışın grup 1 ve 2'ye göre önemli (p<0.05) olduğu belirlendi. Gruplar arası karşılaştırmada pH, AnGAP, PO2, Na, K ve Cl'da ise istatistiki bir farklılık saptanmadı. Sonuç olarak, theileriozisli hayvanlarda gelişen metabolik asidozisin aneminin şiddetlenmesiyle kompanze edilemeyen bir karakter kazandığı, bu nedenle theileriozisli hastalarda kan gazlarının değerlendirilmesinde anemi derecesinin gözönünde bulundurulmasının yararlı olacağı kanısına varıldı.Anahtar sözcükler: Theileriozis, Sığır, Kan Gazları, Hematoloji, Anemi

Abstract:
The Effects of Anemia on Venous Blood Gases in Cattle with Tropical Theileriozis. University of Yüzüncü Yıl Health Sciences Institute Master Thesis in Department of Internal Medicine, Van, 2012. This study was conducted to determine the degree of anemia and the relations among the venous blood gases in the cattle with theileriozis. It was carried out on 28 cattle with theileriozis, which was diagnosed with clinical signs and microscopic examination and on 7 healthy cattle as the control group. The cattle with theileriozis were divided into 4 groups according to their PCV values; cattle with PCV of ?26 being put on non-anemic (group 1), PCV of 20-26 on mild anemic (group 2), PCV of 14-19 on moderate anemic (group 3), and PCV of 10-13 on severe anemic (group 4). Venous blood samples were collected via the jugular vein from all the animals included in the study, and hematological parameters, blood gas and electrolyte levels were measured. In the experiment groups, a steady decrease was seen in the Hgb concentrations starting from the group 1 throughout the group 4 (p<0.001), in parallel with the decrease in the PCV level. The lowest Hgb concentration was, of course, detected in the severe anemic group (group 4). Platelet counts in all the groups were lower (p <0.01) than those in the control group but there were no statistical differences among the experimental groups. As the severity of anemia increased, the levels of the WBC, granulocyte and lymphocyte/monocyte counts increased with insignificant numerical differences. The PCO2 (p<0.01), HCO3 (p<0.01), TCO2 (p<0.01) and Na (p<0.05) levels lowered significantly in all the animals in the experiment groups, as compared to those in the animals of the control group. However, no statistical differences were seen in the pH, AnGAP, PO2, SO2, K and Cl levels. The PCO2 levels in the experiment groups, except the group 2, were lower than those of the control group. Yet, they were significantly low (p <0.01) in the severe anemic group, as compared to those in the other anemic groups. Although the concentrations of HCO3 and TCO2 decreased in all the groups with theileriozis, as compared to those in the control group, this reduction was significant in the severe anemic group only (p <0.05). There were no significant differences on the SO2 levels between the control and experiment groups. On the other hand, the SO2 level increased gradually from the group 2 to group 4, and the increase was significant in the severe anemic group (p <0.05), as compared to those in the group 1 and 2. No statistical differences were determined among the experiment groups on the levels of pH, AnGAP, PO2, SO2, Na, K and Cl. Consequently, because of the finding of this study that metabolic acidosis developing with theileriozis acquired an uncompensated character, with severe anemia, it is beneficial to consider the degree of anemia upon the evaluation of the blood gases in animals with theileriozis.Key Words: Theileriozis, Cattle, Blood Gases, Hematology, Anemia