Evrensel tasarım prensipleri bağlamında konut tasarımı üzerine bir değerlendirme: Çorlu Nova city Projesi konut örneği
An evaluation on housing design in the context of universal design principles: Çorlu Nova City Project housing example
Yazar: AYFER AYÇA GÜLER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİYE NİDA ÇELEBİ ŞEKER
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration

Özet:
Gelişen teknolojiyle birlikte insanlar, artık ihtiyaçlarına cevap verebilen, hayatlarını kolaylaştıran, tasarruflu yaşam sağlayan konut ve çevre güvenliğinin kontrolünün yanında herkes tarafından kullanılabilecek bağımsız çevre sunabilen, konforlu ve güvenli yaşam alanlarına sahip olmak istemektedir. Kullanıcının beklenti, istek ve ihtiyaçlarını karşılayan konutların tasarımı, tasarımcının sahip olduğu evrensel tasarım anlayışıyla mümkün olabilmektedir.
Çalışma, hızla sanayileşen ve nüfus artışı gözlemlenen Tekirdağ'ın Çorlu İlçesinde yer alan "Nova City Projesi Konut Örneği" üzerinden bina çevresi, bina ve konut iç mekânlarının tasarımı evrensel tasarım prensiplerine uygunluğu bakımından ele alınmıştır. Çalışmanın amacı bir konut tasarımında "herkes için tasarım" kavramını vurgulamak ve bu doğrultuda erişilebilir ve kapsayıcı bir yaşam alanı oluşturmanın önemini ortaya koymak olmuştur. 
Konut örneği üzerinden evrensel tasarım prensipleri bağlamında konut tasarımının değerlendirilmesi hedeflenen bu çalışma, dört ana bölümde kurgulanmıştır. Birinci bölümde amaç, kapsam ve yöntem açıklanmış, ikinci bölümde evrensel tasarımın tanımı, tarihsel gelişimi ve prensipleri ele alınmış, konut kavramı ve kullanıcı ilişkisi incelenmiştir. Üçüncü bölümde, konut tasarımının bina çevresinin, bina ve konut iç mekânlarının evrensel tasarım prensiplerine uygun olarak nasıl düzenlenmesi gerektiği anlatılmıştır. Nova City Projesi konut örneği, üçüncü bölümde oluşturulan evrensel tasarım değerlendirme parametreleri bağlamında ele alınmış ve dördüncü bölümün sonunda değerlendirilmiştir.
Çalışmada kullanılan yöntemler arasında literatür araştırması ve alan çalışması yer almaktadır. Literatür araştırması kapsamında, evrensel tasarım prensipleri, konut tasarımında erişilebilirlik ve kullanılabilirlik gibi konular üzerine yapılan mevcut çalışmalar, standartlar ve kılavuzlar incelenmiştir. Alan çalışmasında ise, seçilen konut örneği evrensel tasarım prensipleri bağlamında değerlendirilmiş, elde edilen bulgular çizelge ve görsellerle desteklenmiştir.
Çalışma, evrensel tasarım prensiplerinin konut tasarımında uygulanmasının, herkes için erişilebilir ve kullanıcı dostu yaşam alanları yaratmada ne kadar kritik olduğunu ortaya koymaktadır. Elde edilen değerlendirme sonuçları, projelerde bu standartların uygulamasında hala eksiklikler olduğunu göstermektedir. Bu eksikliklerin giderilmesi, gelecekteki konut tasarımlarının daha kapsayıcı ve erişilebilir olmasına önemli katkı sağlayacaktır. Çalışmada standartlara dayanarak oluşturulan çizelgeler bir tasarım rehberi altlığını oluşturmakta ve bu tasarım rehberi mimarlar, inşaat firmaları ve tasarımcılar için değerli bir kılavuz niteliğinde olup, projelerin tasarım ve yapım süreçlerinde rehberlik sunarak, herkes için erişilebilir, sürdürülebilir ve konforlu yaşam alanları inşa edilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır.

Abstract:
With the developing technology, people now want to have comfortable and safe living spaces that can meet their needs, make their lives easier, provide economical living, offer an independent environment that can be used by everyone, as well as the control of housing and environmental safety. The design of dwellings that meet the expectations, wishes and needs of the user is only possible with the universal design understanding of the designer.
The study examines the design of the building environment, building and residential interiors in terms of compliance with universal design principles through the "Nova City Project Housing Sample" located in Çorlu District of Tekirdağ, which is rapidly industrializing and population growth is observed. The aim of the study was to emphasize the concept of "design for all" in a residential design and to reveal the importance of creating an accessible and inclusive living space in this direction. 
This study, which aims to evaluate the housing design in the context of universal design principles through the housing example, is organized in four main sections. In the first section, the purpose, scope and methodology are explained, in the second section, the definition, historical development and principles of universal design are discussed, and the concept of housing and the relationship between the user are analyzed. In the third part, it is explained how the building environment, building and housing interiors should be organized in accordance with universal design principles. The Nova City Project housing example is discussed in the context of the universal design evaluation parameters established in the third chapter and evaluated at the end of the fourth chapter.
The methods used in the study include literature research and fieldwork. Within the scope of the literature review, existing studies, standards and guidelines on universal design principles, accessibility and usability in housing design were examined. In the field study, the selected housing sample was evaluated in the context of universal design principles and the findings were supported with charts and visuals.
The study reveals how critical the application of universal design principles in housing design is in creating accessible and user-friendly living spaces for everyone. The evaluation results show that there are still gaps in the implementation of these standards in projects. Addressing these gaps will contribute to making future housing designs more inclusive and accessible. The charts created based on the standards in the study form the basis of a design guide, which is a valuable guide for architects, construction companies and designers, and aims to contribute to the construction of accessible, sustainable and comfortable living spaces for everyone by providing guidance in the design and construction processes of projects.