Anne otelinde kalan bebeğini emzirememiş annelere video ve emzirme simülatörü destekli verilen eğitim etkinliğinin karşılaştırılması
Comparison of the education activity given with the support of the video and breastfeeding simulator to mothers staying at the mother's hotel, WHO cannot breast
Yazar: HATİCE TETİK METİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FERİDE YİĞİT
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Anne eğitimi = Mother education ; Anneler = Mothers ; Emzirme = Breast feeding ; Video filmleri = Video films

Özet:
Çalışma, bebeği yenidoğan yoğun bakım ünitesinde olan ve anne otelinde kalan annelere video ve simülatör kullanarak verilen emzirme davranışı geliştirme eğitiminin etkinliğinin değerlendirilmesi amacıyla randomize kontrollü ön test- son test kontrol gruplu deneme modeli yöntemiyle yapılmıştır. Araştırma, Haziran 2022 ve Mart 2023 tarihleri arasında Bitlis İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı Bitlis Devlet Hastanesi Anne Otelinde yürütülmüştür. Çalışmada gönüllü katılımcı anneler (n:111), randomize kontrollü olarak kontrol grubu:37, video grubu:37, simülatör grubu:37 olmak üzere üç gruba ayrılmıştır. Araştırma toplamda 100 gönüllü anne (kontrol grubu: 33, video eğitim grubu: 33, simülatör eğitim grubu: 34)  ile tamamlanmıştır. Veriler sosyo-demografik veri anketi, annelerin emzirmeye yönelik bilgi düzeyleri ve tutumları formu, emzirme öz yeterlilik ölçeği (kısa formu) ve matermal bağlanma ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin toplanılması için katılımcı annelere veri toplama araçları ile ön test, son test ve tekrar test uygulanmıştır. Kontrol grubundaki annelere ön test sonrası eğitim verilmemiş olup veri toplama araçlarıyla 1 ay sonra son test uygulanmıştır. Video grubundaki annelere ön test sonrası araştırmacı tarafından eğitim içerikleri IMB ( bilgi, motivasyon, davranış becerileri modeli) modeline dayandırılarak hazırlanmış video ile eğitim verilmiştir. Eğitim sonrası gruptaki annelere veri toplama araçlarıyla son test uygulanmış olup, son testten 1 ay sonra tekrar test uygulanmıştır. Simülatör grubundaki annelere ön test sonrası emzirme simülatörüyle araştırmacı tarafından IMB modeline dayandırılarak hazırlanmış eğitim verilmiştir. Eğitim sonrası gruptaki annelere veri toplama araçlarıyla son test uygulanmış olup, son testten 1 ay sonra tekrar test uygulanmıştır. Verilerin analizi SPSS 21.0 ile yapılmış ve %95 güven düzeyinde çalışılmıştır. Ön test puanları gruplar açısından incelendiğinde; ön test puanları, gruplara göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermemektedir (p>0,05). Başlangıçta homojenliğin sağlandığı görülmüştür. Eğitim sonrası Emzirme öz yeterlilik son test ortalamaları video grubunda 57,21±9,24, simülatör grubunda 63,38±5,19 ve kontrol grubunda 57,09±9,04, tekrar test ortalamaları video grubunda; 62,91± 6,37 ve simülatör grubunda; 66,44±3,88 olarak bulunmuştur. Maternal bağlanma son test ortalamaları video grubunda 84,4±7,82, simülatör grubunda 92,62±4,92 ve kontrol grubunda ise 90,36±7,01, tekrar test ortalamaları video grubu; 91,88±8,47 ve simülatör grubu 94,88±6,18 olarak son teste göre biraz daha yükselmiştir. Emzirmeye yönelik bilgi düzeyi ve tutum son test ortalamaları video grubunda; 12,39±1,17, simülatör grubunda; 13,82± ,46 ve kontrol grubunda 10,48±1,48 olup, tekrar test ortalamaları video grubunda; 12,45±1,09, simülatör grubunda; 13,91± ,38 olarak bulunmuştur. Çalışmamızın sonucunda kadınlara simülatör destekli olarak verilen emzirme eğitiminin emzirme başarısını, emzirme öz yeterlilik algısını, maternal bağlanma ve emzirmeye yönelik tutum ve bilgi düzeyini arttırmada video yöntemine ile verilen eğitime göre daha etkili olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Anne Oteli, Video Destekli Eğitim, Simülatör Destekli Eğitim, IMB Modeli

Abstract:
In this study it was aimed to evaluate the effectiveness of breastfeeding training by video and simulators for supporting breastfeeding mothers, staying at the mother's hotel, who are away from the non-term and intensive care unit babies. For this purpose, randomized controlled pretest-posttest control group trial model was used.The study was performed in between June 2022 and March 2023 in Bitlis State Hospital Mother Hotel affiliated to the Bitlis Provincial Health Directorate. Breastfeeding volunteer mothers (n=111)  participated to the stduy and participants were divided in to three gorups as follows; Control group (n=37), Video group (n=37), Simulator group (n=37) in a randomized controlled manner. Study was completed with a total of 100 participants (Control:33, Video:33, Simulator:34 respectively).Data was collected by sociodemographic questionnaire, attitudes and levels of knowledge about breastfeeding form, breastfeeding self-efficacy scale (short form) and maternal attachment scale. During the study pretest, posttest and retest were applied to the participant mothers. At the beginning of the study all groups were subjected to pretest. The mothers in the Control group were not subjected to training after the pre-test application, and the post-test was applied 1 month after following the pre-test. Video group was trained with an educational video prepared by researcher based on knowledge, motivation, behavioral skills (IMB) model. After the training, posttest was applied to the Video group mothers and re-test was applied 1 month after the posttest. Further, simulator group mothers were subjected to a breastfeeding simulator education based on IMB model after pretest and post test for Simulator mother group was applied at the end of the education. Re-test for the Simulator group mothers was performed 1 month after. Data analysed by SPSS 21.0 programme and performed at 95% confidence level. According to our results, pre-test scores of all groups did not show a statistically significant difference (p>0.05). Data homogeneity was observed. Post-training breastfeeding self-efficacy posttest averages of groups were presented as follows: Video group; 57.21±9.24, Simulator group; 63.38±5.19, Control group; 57.09±9.04. Re-test averages were evaluated as: Video group; 62.91±6.37 and Simulator group; 66.44±3.88 respectively. Maternal attachment post-test averages were estimated as: Video group; 84.4±7.82, Simulator group; 92.62±4.92, Control group; 90.36±7.01. Re-test averages of groups were slightly higher than the posttest and represented as Video group; 91.88±8.47, Simulator group; 94.88±6.18. The post-test averages of the knowledge level and attitude towards breastfeeding were figured out as: Video group; 12.39±1.17, Simulator group; 13.82±.46 and Control group 10.48±1.48. Re-test averages for this variable were evaluated as for Video group; 12.45±1.09, Simulator group; 13.91±.38. In accordance with our results we indicated in this study that simulator education was more effective than video method on breastfeeding success, breastfeeding self-efficacy perception, maternal attachment and breastfeeding attitude and knowledge level.
Keywords: Mother's Hotel, Video-Assisted Education, Simulator-Assisted Education, IMB Model