Kalıcı hemodiyaliz kateterlerinde kapama solüsyonu olarak %26 NaCl ve Heparinin karşılaştırılması
Comprasion of 26% NaCl solution with heparin as a lock solution in permanent hemodialysis catheters
Yazar: ÇİĞDEM PALA
Danışman: PROF. DR. OKTAY OYMAK
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Nefroloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Kateterizasyon = Catheterization ; Kateterler-kalıcı = Catheters-indwelling ; Komplikasyonlar = Complications ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; Salin solüsyonları-hipertonik = Saline solution-hypertonic ; Tromboz = Thrombosis ; Yara enfeksiyonu = Wound infection

Özet:
AMAÇ : Kateter ilişkili enfeksiyonlar, son dönem böbrek yetmezliği nedeniyle düzenli hemodiyaliz tedavisi altındaki hastalarda yüksek oranda mortaliteve morbidite ileilişkilidir. Bu çalışmada kateter kapama solüsyonu olarak kullanılan %26 NaCl solüsyonu ve heparin kombinasyonunun hemodiyaliz kateterlerindeki enfeksiyon ve tromboza olan etkisi araştırıldı.HASTALARVEMETOD : Çalışmaya kalıcı hemodiyaliz kateteri takılan 56 hasta dahil edildi. Hastalar kateter kapama solüsyonu olarak %26 NaCl solüsyonu ve heparin kombinasyonu kullanılanlar (26 hasta) ile standart heparin kullanılanlar (30 hasta) olmak üzere iki gruba ayrıldı. Hastalar yaklaşık olarak bir yıl boyunca enfeksiyon ve tromboz gelişmesi açısından takip edildiler. %26 NaCl solüsyonunun in vitro antimikrobiyal aktivitesi test edildi. Sıfırıncı, sekizinci ve yirmi dördüncü saatte %26 NaCl ile %13 NaCl, %6.5 NaCl ve %0.9 NaCl solüsyonlarının antimikrobiyal etkinlikleri karşılaştırıldı.BULGULAR : Her iki grup yaş, cinsiyet, alt hastalık, kateter yeri, hemodiyaliz nedeni ve warfarin kullanımı açısından benzerdi. Ortalama kateter kalış süresi, %26 NaCl ve heparin grubunda, standart heparin grubundan anlamlı olarak daha fazlaydı (sırasıyla 129.5±5 gün, 103.3±59 gün, p=0.008). Kateter ile ilişkili bakteriyemi prevalansı %26 NaCl ve heparin grubunda 1.1/1000 hasta günü, standart heparin grubunda ise 0.96/1000 hasta günü olarak bulundu (p>0.05). Kateter tromboz oranlarında her iki grup arasında anlamlı fark bulunmadı. %26 NaCl ve heparin grubunda 26 hastadan 4 (%15.4) hastada standart heparin grubunda 30 hastadan 3 (%10) hastada kateter trombozu görüldü. Kateter enfeksiyon oranlarında da her iki grup arasında anlamlı fark bulunmadı. %26 NaCl ve heparin grubunda 26 hastadan 4 (%15.4) hastada standart heparin grubunda 30 hastadan 3 (%10) hastada kateter enfeksiyonu ortaya çıktı. Enfeksiyon gelişme zamanı %26 NaCl ve heparin grubunda 98.2±52.4 gün standart heparin grubunda 92.3±88.6 gündü. Tromboz gelişme zamanı %26 NaCl ve heparin grubunda 79.7±24.4 gün standart heparin grubunda 51.6±21.0 gün olarak bulundu. Gruplar arasında enfeksiyon ve tromboz gelişme zamanı ve sıklığı açısından anlamlı fark bulunmadı. İn vitro analizlerde diğer solüsyonlarla karşılaştırıldığında, %26 NaCl solüsyonunun Pseudomonas aeruginosa, Escherichia coli gibi gram negatif bakterilerde sekizinci ve yirmi dördüncü saatlerde üremeyi anlamlı olarak azalttığı gösterildi. Fakat Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermidis gibi gram pozitif bakterilere etkisizdi.SONUÇ : Hemodiyaliz kateterlerinde kateter kapama solüsyonu olarak kullanılan %26 NaCl solüsyonu ve düşük doz heparin kombinasyonunun, standart heparin ile karşılaştırıldığıda tromboz ve enfeksiyon oranlarına yararlı bir etkisinin olmadığı saptanmıştır.ANAHTAR KELİMELER : Kateter kapama solüsyonları, kateter ile ilişkili enfeksiyon, tromboz, NaCl solüsyonu

Abstract:
AIM :Catheter related infections are related with high mortality and morbidity in the hemodialysis patients with end stage renal disease. In this study, we investigated the effect of %26 NaCI solution and heparin combination therapy as catheter lock solutions on the infections and thrombosis in hemodialysis catheters.PATIENTS AND METHOD : Fifty six patients with permanent hemodialysis catheter were included in the study. The patients were divided into two groups for catheter lock solutions as %26 NaCI and heparin combination group (26 patients) and only standart heparin group (30 patients). The patients were followed for one year for the infections and thrombosis development. The antimicrobial activity of %26 NaCI solution was detected in vitro and compared with %13 NaCI solution, %6.5 NaCI solution, %0.9 NaCI solution in the 0th, 8th, 24th hours.RESULTS : The two groups were similar for age, gender, underlying disease, catheter insertion site, cause of hemodialysis and use of warfarin. The mean catheter time was significantly higher in the %26 NaCI solution and heparin group than standart heparin group (respectively 129± 50 days, 103±59 days, p=0.008). Catheter related bacteriemia prevalance was 1.1/1000 patient day in the %26 NaCI and heparin group and 0.96/1000 patient day in the standart heparin group, p>0,05). There was no significant difference in the ratio of catheter infections between the two groups. Catheter infection occurred in 4 of 26 patient (%15.4) in the %26 NaCI and heparin group and 3 of 30 patient (%10) in the standart heparin group. Time to infection was 98±52 days in the %26 NaCI and heparin group, 92±88 days in the standart heparin group ( p>0.05). Time to thrombosis was found as 79.7±24.4 days in the %26 NaCI and heparin group and 51.6±21.0 days in the heparin group. No significant difference was found for time to catheter thrombosis and time to catheter infection between the two groups. The in vitro analysis of %26 NaCI solution with the other solutions showed that the %26 NaCI solution reduced significantly the growth of the gram (-) bacteries like Pseudomonas aeruginosa, Escherichia coli in 8th and 24 th hours but was ineffective in the gram (+) bacteries like Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermidis which were growth significantly lower in the %26 NaCI solution.CONCLUSION : It was demonstrated that the combination of the %26 NaCI solution and heparin as catheter lock solutions in the hemodialysis catheters had no beneficial effect on development of catheter infections and/or thrombosis when compared to standart heparin.KEY WORDS : Catheter lock solution, catheter related infection, thrombosis, NaCl solution.