İlköğretim ikinci kademe öğrencileri ve annelerinin yiyecek satın alma davranışları ve bunu etkileyen faktörler üzerine bir araştırma
A search about second grade primary school students' and their mothers' behaviour of buying food and factors which affect this
Yazar: NURPER SEZGİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NAZAN AKTAŞ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Ev Yönetimi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu araştırma, ilköğretim öğrencileri ve annelerinin yiyecek satın alma davranışları ve bunu etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla Karaman İl Merkezindeki ilköğretim okulu ikinci kademede okuyan, yaşları 12-15 arasında değişen, 85 kız 85 erkek olmak üzere toplam 170 öğrenci ve 170 anne üzerinde yürütülmüştür. Araştırma verilerinin elde edilmesinde anket tekniği kullanılmıştır.Araştırma sonuçlarına göre ilköğretim öğrencilerinin yaş ortalaması 12,78±0,8 annelerin yaş ortalaması ise 37,6± 5,18 olarak bulunmuştur. Annelerin %75,9'unun ilköğretim mezunu, %18,8'inin ortaöğretim mezunu, %5,3'ünün ise üniversite mezunudur. Üniversite mezunu olan annelerinin %77,7'si yiyecek alışverişlerinde peşin ödeme yaparken, %22,3'ü kredi kartı ile ödeme yapmaktadırlar. Annelerin %62,4'ü yiyecek alışverişine eşiyle beraber çıkmaktadırlar. Annelerin %16,5'i çocuklarının alış veriş listesi veya ihtiyaçlar dışında alınmasını istedikleri yiyecekleri satın alırken, %24,1'i satın almamakta, %59,4'ü ise bazen satın almaktadırlar. Ailelerin %64,1'i, yiyeceğin sağlıksız olduğunu düşündükleri için talep edilen yiyeceği satın almamaktadır. Annelerin %32,4'ü gazlı içecekleri haftalık satın alırken, %2,9'ü bu ürünleri hiç tüketmemektedirler. Annelerin %78.2'si eşinin tercihlerini çok önemli bulurken, %1.8'i önemsiz bulmaktadır.Erkek öğrencilerin %57,6'sı, kız öğrencilerin %55,3'ü harçlıklarını yiyeceğe harcamaktadır. Öğrencilerin büyük çoğunluğu (%74,0) yiyecek maddelerindeki etiket bilgilerini okumaktadır. Öğrencilerin ailelerinden kendileri için satın almalarını istedikleri yiyeceklerin başında et ürünleri gelmektedir (%22,7). Öğrencilerin ikinci olarak istedikleri yiyecekler şeker ve şekerlemelerdir (%13,6). Meyve tercih eden öğrencilerin oranı %3,8, sebze tercih eden öğrencilerin oranı %8,7 olarak bulunmuştur. Öğrencilerin büyük bir çoğunluğu (%76,5) yiyecek satın alırken dikkat edilmesi gereken kurallara yönelik bilgileri ebeveynlerinden edinmişlerdir. Annelerin %94,1'i, öğrencilerin %84,1'i yiyecek satın alırken, ?yiyeceğin sağlık üzerindeki olumlu etkisi? faktörünü çok önemli bulmaktadırlar.Anahtar Kelimeler: İlköğretim öğrencileri, yiyecek satın alma, satın almada etkili faktörler, annelerin satın alma davranışları

Abstract:
This research was carried out in Karaman on 170 mother and 170 second degree students;85 girls and 85 boys whose ages are changing between 12 and 15, in order to determine primary school students? and their mothers? food buying attitudes and factors that effect these attitudes.According to research results students? age average was found as 12,7±0,8and mothers? age average was found as 37,6± 5,18 . 75,9% of mothers were graduated from primary school, 18,8% of mothers were graduated from secondary school and 5,3% of mothers were graduated from university. 77,7% of mothers who were graduated from universtiy are paying cash while buying food. 62,4% of mothers are doing their food shopping with their husbands. While 16,5% of mothers buying their childrens shopping list and foods which are out of needs, 24,1% of mothers don?t buy, 59,4% of mothers sometimes buy. 64,1% of families don?t buy the demanded food for thinking that it?s unhealthy. 32,4% of mothers buy gaseous drinks weekly and 2,9% never consume these drinks. 78,2% of mothers find their husbands thoughtoso important, 1,8% find unimportant. 57,6% of boys and 55,3% of girls spend their pocketmoney for food. Most of the studunts read the labels. Students mostly want meat from their parents to buy(22,7%). Students secondly want candy from their parents(13,6%). The average of students which prefer fruit is 3,8 % and the average of students which prefer vegetable is 8,7%. Most of the students(76,5%) learnt shopping rules and information. 94,1 % of mothers and 84,1% of students find foods? positive effect on healt very important.Key words: Primary school students, buying food, factors that effect shopping, mothers? shopping attitudes