Fasciola hepatica ile doğal enfekte sığırlarda antioksidan seviyesinin belirlenmesi
Determination of antioxidant level in naturally infective cattle with fasciola hepatica
Yazar: SİNAN KUZUCU
Danışman: PROF. DR. ZAHİD TEVFİK AĞAOĞLU
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Antioksidan enzimler = Antioxidant enzymes ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Fasciola hepatica = Fasciola hepatica ; Hayvan hastalıkları = Animal diseases ; Sığır hastalıkları = Cattle diseases ; Sığırlar = Cattles ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Sığır yetiştiriciliği Türkiye'de büyükbaş hayvan yetiştiriciliğinde en büyük paya
sahiptir. Türkiye ekonomisinde önemli bir yeri olan sığır yetiştiriciliğinin en büyük
sorunlarından birisi Fasciola hepatica'dır. F. hepatica, büyükbaş ve küçükbaş olmak
üzere çok sayıda evcil ve yabani memelide karaciğere yerleşimi olan, yeryüzünde
yaygın, zoonotik özellikli bir parazittir. Bu çalışmada, F. hepatica tespit edilen
sığırlarda antioksidan seviyesinde meydana gelebilecek değişimlerin belirlenmesi
amaçlanmıştır.
Araştırma materyalini çeşitli büyükbaş hayvan işletmeleri ve ekstansif sığır
yetiştiriciliği yapılan işletmelerdeki 281 baş sığır oluşturdu. Çalışma yapılacak
hayvanların genel klinik muayenesi yapıldıktan sonra gaita, kan ve KC örnekleri
toplandı. Gaita örneklerinde Fasciola spp. yumurtalarının saptanması amacıyla
sedimentasyon-çinko sülfat flotasyon metodu kullanıldı. Ayrıca gaita örneklerinde F.
hepatica antijenleri ELISA ile araştırıldı. Serum örneklerinde antioksidan seviyesinin
belirlenmesi için Malonaldehit (MDA), Süperoksitdismutaz (SOD),
Glutatyonperoksidaz (Gpx) ve Katalaz (CAT) analizleri yapıldı.
Gaita örneklerinin mikroskobik muayenesi sonucunda 281 örnekte 6 (% 2.12) pozitif
olduğu tespit edildi. Serum örneklerinden yapılan ELISA sonucunda 20 örnek pozitif
bulundu. Yapılan antioksidan analizi sonucunda SOD ve MDA ya ait verilerin normal
dağılım gösterdiği, nonparametrik test (Mann Whitney-U testi) ile karşılaştırıldığında
hasta-sağlıklı grup karşılaştırmalarında dört değişkenden sadece CAT için anlamlı fark
bulunduğu gözlendi.
Sonuç olarak, kronik fasiolazisin sığırlarda hematolojik ve hemostatik parametrelerde
önemli değişikliklere neden olabileceği kanısına varılmıştır.

Abstract:
Cattle breeding has the largest share of cattle breeding in Turkey. One of the biggest
problems of breeding cattle which has an important place in Turkey's economy is
hepatica. F. hepatica is a common, zoonotic parasite on the liver that has a large
number of domestic and wild mammals, including bovine and ovine.In this study, it
was aimed to determine the changes in antioxidant level in cattle with F. hepatica.
The research material consisted of 281 cattle in various cattle holdings and
extensively cattle raised holdings. Fecal, blood and liver samples were collected after
general clinical examination of the animals. Fasciola spp. eggs were used for the
determination of sedimentation-zinc sulfate flotation method. In addition, F.
hepatica antigens were investigated by ELISA in stool samples. Malonaldehyde
(MDA), Superoxidedismutase (SOD), Glutathione peroxidase (Gpx) and Catalase
(CAT) analyzes were performed to determine the antioxidant level in serum samples.
As a result of microscopic examination of stool samples, 6 (2.12%) were positive in
281 samples. Serum ELISA results showed that 20 samples were positive. As a result
of the antioxidant analysis, it was observed that the data of SOD and MDA showed
smooth distribution and when compared with the nonparametric test (Mann
Whitney-U test), there was a significant difference in patient-healthy group
comparisons from four variables for CAT alone.
In conclusion, it is concluded that chronic fasciolasis may cause significant changes
in hematological and hemostatic parameters in cattle.