Akut koroner sendromlu hastalarda koroner arter hastalığı yaygınlığı ile inflamatuar belirteç düzeyleri arasındaki ilişkinin araştırılması
the relation between inflammatory markers and coronary artery disease severity in patients with acut coronary sendrom
Yazar: ECE HASTAŞ USTA
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN DUMAN
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Akut koroner sendrom = Acute coronary syndrome ; Biyobelirteçler = Biomarkers ; Gensini skoru = Gensini score ; Kalp = Heart ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Koroner arter hastalığı = Coronary artery disease ; Ölçekler = Scales ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Giriş ve Amaç: Koroner arter hastalığı (KAH) ve akut koroner
sendromlar(AKS) günümüzde ülke ve dünya çapında en sık ölüm nedenlerinin
başında gelmektedir. 2015 yılında KAH %15,6 oran ile dünya çapında en sık
ölüm nedeni olarak saptanmıştır. Ülkemizde ise Türkiye İstatistik Kurumu
verilerine göre 2018 yılında tüm ölüm vakalarının %38,4'ü dolaşım sistemi
hastalıkları nedeniyle gerçekleşmiştir ve ilk sırada yer almıştır. KAH'ın en önemli
mekanizması olan aterosklerozun sadece bir lipid bozukluğu sonucu oluşan bir
patoloji olmadığı, aynı zamanda kronik inflamatuar patofizyolojiye sahip olduğu
çalışmalarla gösterilmiştir. Akut koroner sendromların mortalite ve
morbiditelerinin yüksek olmaları nedeniyle prognozun iyi belirlenmesi ve
yönetimi önemlidir. Bu nedenle hastalığın yaygınlığı ve prognozunu belirlemek,
hatta tedavilerine yol göstermek için birçok skorlama sistemi geliştirilmiştir. En
yaygın olarak kullanılan skorlamalar SYNTAX (SYNergy between PCI with
TAXUS and Cardiac Surgery) ve Gensini skorlamalarıdır. Çalışmamızda akut
koroner sendromlu hastalarda inflamatuar belirteçler ile koroner arter hastalığı
yaygınlığı arasındaki ilişki incelenmiştir.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya prospektif olarak 15.04.2021 ile
01.10.2021 tarihleri arasında Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Tıp Fakültesi
Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Kliniği Koroner Yoğun Bakım
Ünitesinde Myokard Infarktus (MI) tanısı ile yatan ve koroner ajiyografi sonrası
peruktan koroner girişim yapılan toplam 190 hasta dahil edilmiştir. Çalışmaya
katılan hastaların isim, cinsiyet ve yaş bilgileri alındı. Hastaların ek hastalıkları,
komorbit durumları ve kullandıkları ilaçlar sorgulandı. Hastaların koroner
anjiografi sonrası bilgileri kayıt altına alınarak koroner arter hastalığı yaygınlıkları
skorlama sistemleri ile belirlendi. Skorlama sonuçları doğrultusunda KAH
yaygınlığına göre gruplandırılmalar yapıldı. Hastalarda yatış sırasında alınan kan
tetkiklerinden tam kan sayımı, rutin biyokimyasal parametreler, sensitif CRP
kaydedildi. Rutin diyaliz hastaları, geçirilmiş CABG öyküsü olanlar, enfeksiyon,
malignite kronik inflamatuar hastalığa sahip olanlar çalışmaya dahil edilmedi.
vi
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 190 hastanın %16,3'ü (n=31) kadın,
%83,7'si (n=159) erkektir. Hastaların ortalama yaş 61,09±11,39 olarak
bulunmuştur. Çalışmamızda SYNTAX ve Gensini skorları yüksek olan hastalarda
temel inflamatuar belirteç değerlerinin yüksek olması göze çarpmıştır. SYNTAX
skoru ile sırasıyla CRP, WBC, Nötrofil sayısı, Nötrofil/Lenfosit oranı (NLR) ve
C-reaktif protein/Albumin Oranı (CAR ) arasında pozitif yönlü istatistiksel olarak
anlamlı bir ilişki bulunmuştur (SYNTAX ile sırasıyla CRP; p=0.013; wbc
p=0.015; nötrofil sayısı p=0.004; NLR p=0.002; CAR; p=0,003). Benzer yönde
gensini skorlaması ile sırasıyla CRP; p=0.006, WBC; p=0.007, nötrofil sayısı;
p=0.025, CAR; p=0,001 anlamlı olacak şekilde ilişki saptanmıştır.
Sonuç: Çalışmamızdaki hastalarda SYNTAX ve Gensini skorları kullanılarak
hesaplanan koroner arter hastalığı yaygınlığı ile inflamatuar belirteçlerden CRP,
CRP/Albumin oranı (CAR), beyaz küre sayısı, nötrofil sayısı, Nötrofil/Lenfosit
oranı (NLR) arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif ilişki saptanmıştır.

Abstract:
Introduction and Aim: Coronary artery disease (CAD) and acute
coronary syndromes are among the most common causes of death in our country
and the world today. Although these diseases, which arise on the basis of
atherosclerosis, have multifactorial aspects such as genetic and environmental,
recent studies have shown us that atherosclerosis is an inflammatory process.
Because of the high mortality and morbidity rates of acute coronary syndromes, it
is important to determine and manage the prognosis well. For this reason, many
scoring systems have been developed to determine the extent and prognosis of the
disease, and even to guide their treatment. The most commonly used scorings are
syntax and gensini scoring. In our study, we aimed to determine whether there is a
relationship between inflammatory markers and the prevalence of coronary artery
disease determined by scoring in patients with acute coronary syndrome .
Material and Methods: A total of 190 patients with the diagnosis of acute
coronary syndrome admitted to the Cardiology Coronary Intensive Care Service
of Recep Tayyip Erdoğan University Faculty of Medicine for 6 months between
15.04.2021 and 01.10.2021 were included in this study. The name, gender and age
information of the patients participating in the study were obtained. The patients'
backgrounds were investigated for additional hypertension, diabetes mellitus,
hypercholesterolemia, and coronary artery disease. In addition to these, the
presence of family history in terms of cardiovascular disease, smoking and obesity
were questioned. Coronary artery disease prevalence was determined by scoring
systems by recording the information after coronary angiography performed
during the treatment of the patients. They were grouped according to their scores.
It was investigated whether there was a relationship between inflammatory marker
values measured during hospitalization and scoring classifications.
Results: Of the 190 patients included in the study, 16.3% (n=31) were
female and 83.7% (n=159) were male. Their ages ranged from 32 to 89 years,
with a mean age of 61.09±11.39 years. In our study, it was observed that the basic
viii
inflammatory markers were higher in patients with high Syntax and Gensini
scores. A statistically significant positive correlation was found between
SYNTAX and CRP, WBC, Neutrophil count, Neutrophil/Lymphocyte ratio
(NLR) and CAR, respectively (with SYNTAX, CRP; p=0.013; WBC p=0.015;
neutrophil count p=0.004; NLR, p=0.002; CAR; p=0.003). A relationship with
Gensini scoring in a similar direction was found with CRP; p=0.006, WBC;
p=0.007, neutrophil count; p=0.025, CAR p=0.001 being significant.
Conclusion: A statistically significant and positive correlation was found
between the calculated SYNTAX and Gensini scores and inflammation markers,
which CRP, White Blood Cell (WBC), Neutrophil count, Neutrophil/Lymphocyte
ratio (NLR) and CAR, respectively in the patients in our study.