Bilgi işlemsel düşünmenin öğretiminde öğretmen özyeterlikleri ve öğrenci becerilerinin ortaokul düzeyinde boylamsal incelenmesi
A longitude examination of teacher self-efficiencies and student skills in teaching computational thinking at secondary school level
Yazar: MEHMET AKİF MALATYALI
Danışman: DOÇ. DR. ÇETİN GÜLER
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgi işlemsel düşünme = Computational thinking ; Bilişim teknolojileri ve yazılım dersi = Information technology and software course ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokul öğretmenleri = Secondary school teachers ; Programlama öğretimi = Programming instruction ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; Öğretmen yeterliliği = Teacher proficiency

Özet:
Araştırmanın amacı; ortaokul düzeyinde Bilişim Teknolojileri ve Yazılım (BTY) dersi öğretim programıyla gerçekleştirilen programlama öğretiminin, öğrencilerin bilgi işlemsel düşünme (BİD) becerilerine ve öğretmenlerin özyeterliklerine etkisinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesidir. Araştırmada karma yöntemin sıralı açıklayıcı deseni kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda iki faktörlü karışık yarı deneysel model, nitel boyutunda ise bireysel görüşmeler yapılmıştır. Çalışma grubunu 2018-2021 yılları arasında Van ilinde 10 ortaokuldaki,  öğrenim gören beşinci sınıf öğrenciler ve BTY dersi öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırma verileri, öğrenciler için Bilgisayarca Düşünme Beceri Düzeyler Ölçeği; öğretmenler için Hesaplamalı Düşünmenin Öğretimine İlişkin Özyeterlik Algısı Ölçeği, Görüşme Formu ve öğretmen ve öğrenciler için oluşturulan Demografik Bilgi Formu kullanılarak toplanmıştır. Ölçekler programlama öğretimi öncesinde, sonrasında ve üç yıl sonrasında uygulanmıştır. Nicel verilerin analizinde, tek faktörlü ve iki faktörlü ANOVA, Friedmann, Mann-Whitney U ve betimsel istatistikler kullanılmış; nitel verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Verilerin analizi sonucunda öğrencilerin BİD becerilerinin tekrarlı ölçümlerde arttığı belirlenmiştir. Bu durum cinsiyet ve bilgisayara sahip olma değişkenleri için kontrol edildiğinde farklılaştığı görülmüştür. Ayrıca öğrencilerin BİD'in alt becerilerinden yalnızca problem çözme becerilerinde anlamlı farklılık bulunmuştur. Öğretmene ilişkin bulgularda; BİD'in öğretimine ilişkin özyeterliklerin tekrarlı ölçümlerde farklılaşmadığı bulunmuştur. Bu durumun cinsiyet ve yaş değişkenleri kontrol edildiğinde de farklılaşmadığı görülmüştür. Nitel bulgular, nicel bulguları desteklemiştir. Araştırmada, nitel çalışmaların sonunda çeşitli bulgulara ulaşılmıştır. Bulgulara dayalı olarak etkili ve kalıcı şekilde BİD'in öğretimi için uygulayıcılara, araştırmacılara ve ilgili kurumlara yönelik öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Purpose of the research; The aim of this study is to examine the effects of programming teaching carried out with the Information Technologies and Software (ITS) curriculum at the secondary school level on students' computational thinking (CT) skills and teachers' self-efficacy in terms of various variables. The sequential explanatory design of the mixed method was used in the research. Two-factor mixed quasi-experimental model was used in the quantitative dimension of the research, and individual interviews were conducted in the qualitative dimension. The study group consists of fifth grade students and ITS course teachers in 10 secondary schools in Van between 2018-2021. Research data, Computational Thinking Skills Scale for students; It was collected using the Self-Efficacy Perception Scale for Teaching Computational Thinking for teachers, the Interview Form, and the Demographic Information Form created for teachers and students. The scales were applied before, after and three years after the programming teaching. In the analysis of quantitative data, one-factor and two-factor ANOVA, Friedmann, Mann-Whitney U and descriptive statistics were used; Content analysis was used in the analysis of qualitative data. As a result of the analysis of the data, it was determined that the students' CT skills increased in repeated measurements. When this situation was controlled for the variables of gender and having a computer, it was observed to differ. In addition, a significant difference was found only in the problem-solving skills of the students from the CT sub-skills. In the findings related to the teacher; It was found that the self-efficacy of CT teaching did not differ in repeated measurements. It was observed that this situation did not differ when the gender and age variables were controlled. The qualitative findings supported the quantitative findings. In the research, various findings were reached at the end of qualitative studies. Based on the findings, suggestions for practitioners, researchers and relevant institutions were presented for the effective and permanent teaching of CT.