Batı'da çokkültürlülük söylemi ve yükselen İslamofobia: Kavramlar, kuramlar, pratikler
Multiculturalism discourse and rising Islamophobia in the west: Concepts, theories, practices
Yazar: FATİH AKYÜZ
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN YELKEN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: 11 Eylül 2001 olayı = Event of September 11th ; Batı ülkeleri = Western countries ; Din sosyolojisi = Religious sociology ; Müslümanlar = Muslims ; Çok kültürlülük = Multiculturalism ; İslamofobi = Islamophobia ; Şiddet = Violence

Özet:
Günümüzde çokkültürlülük ve İslamofobi konularıyla ilgili hem Batı'da hem de ülkemizde pek çok
bilimsel çalışma kaleme alınmış ve alınmaya devam etmektedir. Öyle ki her iki kavram doğrudan
ya da dolaylı olarak sürekli gündeme gelmektedir. Bir yanda farklı kimlikleri ve kültürleri, asgari
şartlar altında bir arada tutma işlevini gören çokkültürlülük; öte yanda ise güvenlik, risk ve korku
gibi söylemlerle finanse edilen farklılıkları ortadan kaldırmak için bilenmiş azmettirici olarak
İslamofobi. Bahse konu olan mefhum ve içeriklerinin hangi şekilde doldurulup-boşaltılacağı
küresel siyasal dilin mevcut durumuna göre belirlenmektedir. Siyasal durumun ve konjonktürel
yapıların farklılaşmasıyla, kavramlara yüklenen anlamlarda değişip dönüşmektedir.
Birarada yaşama olgusu modern dünya insanının en sorunlu alanlarından biridir. Yanı sıra sosyal
bilimlerde üzerine en çok konuşulan en çok çözüm aranılan alanlarından bir tanesidir. Günümüz
dünyasında farklılıkların birarada barış ve huzur içinde yaşaması bütün toplumların en temel
problemlerinden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Mevcut devletlere bakıldığında doğal olarak
farklı inanç, kültür ve dinlerden biraraya gelmektedir. Dolayısıyla bugün birçok problemin
görünmeyen temelinde farklılıkların birarada barış ve huzur içerisinde yaşama problemi olduğunu
görmekteyiz. Bu bağlamda çokkültürlülüğün temel esprisi farklı kültürlerin birarada yaşaması,
birbirine hoşgörü gösterebilmesidir. Ancak bugün Batı Avrupa'da ortaya çıkan İslamofobi olgusu,
Müslümanların neredeyse hayat hakkını bile kabullenememektedir.
Çalışma üç bolümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, çokkültürlülük kavramının anlamı, tarihi ve
nasıl bir konjonktürel yapı içerisinden ortaya çıktığı ve çokkültürlülüğün gündeme getirmiş olduğu
kavramlar üzerinde durulacaktır. Çokkültürlülük tartışmaları ve araştırmaları sosyal bilimler
alanında yakın zamanlarda gündeme geldiği için kavramsal bir altyapının oluşturulması
çalışmamızın verimliliği açısından önemli görülmüştür. İkinci bölümde İslamofobinin tarihsel
evirilme süreci ele alınacaktır. Üçüncü bölümde ise bugüne değin yaşanmış olan ve diğer yaşanan
hadiselere nazaran daha çok etki bırakan örnek olaylar irdelenecektir. Bu bağlamda konu, literatür
taramasıyla açıklanmaya çalışılacaktır.

Abstract:
Today, many scientific studies have been written about multiculturalism and Islamophobia both in
the West and in our country. So much so that both concepts come directly or indirectly to the
agenda. On the one hand, multiculturalism, which functions to hold different identities and cultures
together under minimum conditions; on the other hand, Islamophobia as a sharpened instigator to
eliminate differences financed by discourses such as security, risk and fear. The way in which the
mentioned concepts and contents are filled and emptied are determined according to the current
state of the global political language. With the differentiation of the political situation and cyclical structures, it changes and transforms in the meaning attributed to the concepts.
The fact of living together is one of the most problematic areas of the modern world people. In
addition, it is one of the most sought-after areas in the social sciences, most talked about. It is one of the most fundamental problems of all societies that differences live together in peace and
tranquility in today's world. When looking at the existing states, naturally different cultures,
different beliefs and different religions come together. Therefore, today we see that the differences in the invisible basis of many problems are the problem of living together in peace and peace. In this context, the basic joke of multiculturalism is that different cultures live together and can tolerate each other. However, the phenomenon of Islamophobia, which has emerged in Western
Europe today, almost cannot even accept the right of life for Muslims.
This study consists of three parts. In the first part, the meaning of the concept of multiculturalism, its history and what kind of cyclical structure it emerges and the concepts that multiculturalism has brought to the agenda will be emphasized. Since multiculturalism debates and research have recently been brought to the agenda in the field of social sciences, creating a conceptual infrastructure has been considered important for the efficiency of our study. In the second part, the historical evolution of Islamophobia will be emphasized. In the third part, "the examples that have been experienced until today and which have had more impact than other events have been discussed. In this context, the subject will be tried to be examined by literature review.