Doğum öncesi hidronefroz tanısı konulan çocuklarda bir yıllık izlem sonuçları ve renal fonksiyonların değerlendirilmesi
One year follow-up results of patients prenatally diagnosed hydronephrosis and evaluation of renal functions
Yazar: SİBEL YEL
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN POYRAZOĞLU
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giris ve amaç: Ultrasonografinin yaygın kullanımı ile doğum öncesidönemde tespit edilebilen en sık ürolojik anomali hidronefrozdur. Obstruktif üropatiuzun dönemde renal hasar ile renal fonksiyon kaybına ve renal replasman tedavigereksinimine yol açarak ciddi morbidite ve mortalite nedeni olmaktadır.Çalısmamızda doğum öncesi hidronefroz sebepleri ve sıklığını ortaya koymayı, biryıl sonunda hastaların son durumlarını değerlendirmeyi, çalısma sonundaki böbrekfonksiyonları ile baslangıç parametreleri arasında bir iliski varlığını arastırmayı vemuhtemel prognostik faktörleri belirlemeyi amaçladık.Hastalar ve metod: Nisan 2006 ve Ekim 2007 tarihleri arasında doğan vedoğum öncesi dönemde kadın-doğum uzmanı tarafından yapılan fetal USG'dehidronefroz tespit edilerek fakültemiz pediatri nefroloji polkliniğine basvurantoplam 48 bebek doğumdan sonra izlem programına alındı. Doğumdan sonra 72 saat-7. gün, 4-6. hafta, 3.ay, 6.ay ve 12. aylarda hastalar değerlendirildi. Herdeğerlendirmede ultrasonografi ile böbrek boyutları değerlendirildi ve böbrekfonksiyon testleri ölçüldü.Bulgular: Toplam 96 böbreğin doğum öncesi hidronefroz derecesi ile 93böbreğin çalısma sonu hidronefroz derecesinin durumu karsılastırıldığında, çalısmasonunda hidronefroz ciddiyetinin istatistiksel olarak anlamlı derecede azaldığı tespitedildi (p<0.05).Doğum öncesi ultrasonografik değerlendirmede hidronefroz tespit edilen 76böbrekten 22'sinde geçici hidronefroz belirlendi (%29.3). Üreteropelvik bileskedarlığı en sık hidronefroz sebebi olarak belirlendi (%58.9). ?zlem boyunca 32hastada idrar yolu enfeksiyonu belirlendi (%66.6) ve en sık belirlenen etkenEshericia coli idi. ?zlem sonunda sadece bir hastada Evre 2 kronik böbrekyetersizliği mevcut idi (GFR 68.3 ml/dk/1.73m2).Çalısma sonu GFR düzeyleri ile 3. ay ve 1.yıl fraksiyone potasyum atılımdüzeyleri arasında, 3. ve 6. ay fraksiyone magnezyum atılım düzeyleri arasındavinegatif iliski belirlendi (p<0.05). Yine çalısma sonu GFR düzeyleri ile 1. yıl tübülerfosfor emilimi arasında pozitif, 1. yıl serum BUN ve kreatinin düzeyleri arasındanegatif iliski belirlenirken (p<0.05), fraksiyone sodyum atılım düzeyi arasındaanlamlıya yakın negatif iliski tespit edildi (p<0.056).Sonuç: Doğum öncesi hidronefrozların önemli bir kısmı doğum sonrasıgeçici hidronefroz olarak değerlendirilmektedir. Kalıcı hidronefrozun önemli birnedeni üreteropelvik bileske darlığıdır. Hidronefrozu devam eden hastalarda erkendönemde tubuler fonksiyon testleri bozulabilir. Doğum öncesi hidronefrozluhastaların doğum sonrası izlemlerinin devam etmesi gerekir ve aralıklı tubulerfonksiyon testlerinin değerlendirilmesi böbrek hasarının gidisatı konusunda yolgösterici olabilir. Ancak gerek çalısmamızın kısa süreli olması, gerekse hastasayımızın az olması nedeniyle bu konuda kesin hüküm vermek kolay değildir. Dahauzun izlem süreli ve büyük hasta gruplarında yapılacak çalısmalara gereksinimolduğunu düsünüyoruz.Anahtar kelimeler: Doğum öncesi hidronefroz, böbrek fonksiyonları,böbrek ultrasonografisi

Abstract:
Introduction and Aims: By the recent advances in ultrasound techniques,hydronephrosis became the most common urologic anomaly detected in the fetus.Obstructive uropathy can cause long-term mortality and morbidity by leading torenal damage and decreasing renal functions which require renal replacement therapy.We aimed to determine the etiological reasons and frequency of prenatal determinedhydronephrosis, to evaluate the association between some parameters and renalfunctions during study.Patients and method: 48 patients born between April 2006-October 2007with antenatally detected hydronephrosis were followed prospectively in ErciyesUniversity Medical Faculty Pediatric Nephrology department. The US scan and renalfunctioning tests were performed on day 3-7 of life and repeated on week 4-6,months 3, 6 and 12.Results: The degree of hydronephrosis at the end of study was decreasedsignificantly when compared to antenatal hydronephrosis severity (p<0.05).In 22 (%29.3) of 76 renal unit with prenatal hydronephrosis transienthydronephrosis was diagnosed. Ureteropelvic junction obstruction was the mostcommon cause of antenatal hydronephrosis. Thirty-two patients (%66.6) had urinarytract infections during study. Eshericia coli was the most common cause of urinarytract infection. Only one patient had stage 2 chronic renal failure at the end ofstudy(GFR 68.3 ml/dk/1.73m2).There was a negative correlation between GFR of at the end of study andfractione K+ excretion at the 3th month and 1st year (p<0.05). There was a negativecorrelation between GFR of at the end of study and fractione Mg++ excretion at theviii3th and 6th months(p<0.05). There were positive correlation between GFR at theend of study and tubuler reabsorption of phosphate at 1st year and negativecorrelation between GFR of at the end of study and serum BUN and creatinine levelsof 1st year. Otherwise a negative correlation tendency between GFR of at the end ofstudy and fractione Na+ excreation of 1st year was determined (p<0.05).Conclusion: Transient hydronephrosis is one of the most important reasonsof prenatally detected hydronephrosis. Ureteropelvic junction obstruction is the mostcommon underlying pathology. Tubular functioning test may be impaired earlystages. The patients with antenatal hydroneprosis must be followed-up closely andthe episodic evaluation of tubular functions may predict renal damage before renalfailure development. However, our study group is small and follow-up time is short.So we need further investigations made larger study group.Key words: Antenatal hydronephosis, renal functions, renal ultrosonography