İtiraf kültürü: Kitle iletişim araçlarında mahremiyet ve yeni özne konumları
Culture of confession: Privacy and new subject situations at mass media
Yazar: DERYA ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. M. AYŞE İNAL
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Türkiye'de 1980'li yıllar, siyasal alanda bir yandan baskı ve kısıtlamaların dönemi olurken, bir yandan da ne kadar çelişkili gibi görünse de, daha sivil bir söylemin ağırlığını hissettirdiği bir dönem olmuştur. Baskı ortamının medyayı siyasal alandan özel yaşam alanına çekmesi, özel yaşam alanının yeni bir tür haber kaynağı olarak ağırlık kazanmasına neden olmuştur. İlerleyen süreçte, medyada sıradan insan, özel yaşamı, gündelik yaşamı ve bu yaşamda karşılaştığı sorunlarla daha görünür hale gelmiştir. İnsanların medyada daha görünür hale gelmesi ve kişisel sorunlarını, sıkıntılarını, acılarını medyada yansıtması, bunların itiraf edimine konu olmasını da beraberinde getirmiştir.Düşünümsel süreçten ve özgürleşme süreci içinden okunabilecek itiraf edimine, Türkiye'nin, yapının katı olması ve daha çok cemaat yapısı özelliklerini taşıması nedeniyle henüz yabancı olduğu gözlenmektedir. Çalışmada ele aldığımız ve çözümlediğimiz, bir talk show türü olan Reha Muhtar'a İtiraf programında bu yabancılığı görmek mümkündür. İnsanlar, vicdani sorgulama, özeleştiri yapma, yaptıklarından ders çıkarma gibi bir ahlaki benlik oluşumu içinde olmak yerine, cemaat değer yargılarının baskısı nedeniyle, iç sesini gizleme, kendini saklama, inkâr ve ret içine girmektedirler. Ele alınan konulara/sorunlara nasıl yaklaşıldığına bakıldığında, daha çok cinsiyetçi muhafazakâr ataerkil söylemin ve bu söyleme eklemlenen cemaat yapısının izdüşümleri görülmektedir.Anahtar Sözcükler:Düşünümsellik, itiraf, bireyselleşme, özel yaşam, ataerkil söylem, cemaat, cinsiyetçilik, toplumsal cinsiyet.

Abstract:
When we looked at the 1980s years in Turkey, we can notice so many restricts and pressure in politic area but on the other hand even it seemed like contradiction, that years there were more civilian discourse. In that years pressure situation took mass media attention to private life from the politic area. So in mass media private lifes took attention as a new news source. In this process, ordinary person more appears in mass media with his/her private life and private life?s difficulties. When people appear more in media and reflect his/her personal problems, all these caused to appear a new subject which called confession in mass media.Because of strict comunity and commune life in Turkey the people are stranger for confession culture because confession can just work out in reflexivity and freedom process. It is possible to see this alienation in The confession to Reha Muhtar talk show programme. People instead of making self-criticism, conscience interrogation and take lessons from the activities they don?t hear their inner voice, they just deny themselves because of the commune pressure. When we look at the subjects and problems in this programmes we can see more sexist, conservative, patriarchal discourse and projection of commune structure in this discourse.Key Words:Reflexivity, confession, individuation, private life, patriarchal discourse, commune, sexist, societal sex.