Su basar orman ekosistemlerinde tahribat derecelerinin türlerin strateji ve ekolojik gösterge değerlerine göre belirlenmesi
Determining of disturbance levels in swamp forest ecosystems according to plant strategies and ecologi̇cal indicator values
Yazar: BURAK SÜRMEN
Danışman: PROF. DR. HAMDİ GÜRAY KUTBAY
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Botanik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Botanik = Botany

Özet:
Bu tez çalışması, Karadeniz ve Marmara Bölgesi'nde farklı lokalitelerde bulunan su basar ormanlarda bazı bitki türlerinin ekolojik özelliklerinin belirlenmesi ve su basar ormanların oluşumunda önemli unsurlardan biri olan taban suyu seviyesinin değişimini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Bu ormanlar Samsun Hacıosman, Sinop Sarıkum, Sakarya Hendek-Süleymaniye ve Kırklareli İğneada su basar ormanıdır. Çalışmada her bir su basar ormanda belirlenen türlerin Ellenberg gösterge değerleri ve Grime strateji tipleri belirlenmiştir. Ayrıca her bir su basar ormanın taban suyu seviyesinin yıllık olarak nasıl değiştiği belirlenmiştir. Tahribatın en az olduğu su basar ormanlar Samsun Hacıosman ve Kırklareli İğneada su basar ormanlarıdır. Tahribatın en yüksek olduğu ormanlar ise Hendek-Süleymaniye ve Sinop Sarıkum su basar ormanıdır. Tespit edilen hedef türlerin sayısı sırasıyla; Hacıosman ormanında 43, İğneada ormanında 39, Sarıkum ormanında 31 ve Hendek-Süleymaniye ormanında ise 22'dir. Elde edilen Ellenberg gösterge değerleri incelendiğinde; Işık, Nem ve N indikat değerleri yönünden Sarıkum su basar ormanı en yüksek değerlere sahipken, Işık, N bakımından en düşük değerlere Hacıosman ormanı sahiptir. Tuzluluk her ormanda çok düşük değerlere sahip olduğundan dikkate alınmamıştır. Grime strateji tipleri incelendiğinde, Hacıosman ormanı C/SC, İğneada ormanı C/CSR, Sarıkum ormanı SC/CSR ve son olarak Hendek-Süleymaniye ormanı CR/CSR strateji tipine sahip olduğu buşunmuştur. Son olarak taban suyu seviyeleri incelendiğinde; Hacıosman ve İğneada ormanlarında yıl boyunca ormanlarının en alçak yerinde su baskınlığı görülürken, Sarıkum ormanında ise yıl boyunca suyun toprak yüzeyinde olduğu tespit edilmiştir. Hendek-Süleymaniye ormanında ise yıl boyunca su seviyesinin toprak altında olduğu tespit edilmiştir Sonuç olarak taban suyu seviyesindeki düzensizlikler tahribatın başlıca kaynağı olup,  bu durumun tür çeşitlilğini değiştirdiği ayrıca yeryüzünün özel ekositemleri olan su basar ormanların yok olmasına zemin hazırladığı tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was carry out in order to determine the ecological characteristics of some plant species and to determine the change of ground water table level, which is one of the most important factors in the formation of swamp forests in different localities in the Black Sea and Marmara Region. In the study, the Ellenberg indicator values and the Grime strategy types of the species in each swamp forest were determined. It has also been determined how the annual water table level of each swamp forest changed. Swamp forests with the lowest disturbance were Samsun Hacıosman and Kırklareli İğneada swamp forests. The forests with the highest disturbance were Hendek-Süleymaniye and Sinop Sarıkum swamp forest. The number of studied species are; 43 in Hacıosman, 39 in İğneada, 31 in Sarıkum and 22 in Hendek-Süleymaniye swamp forest. When the obtained Ellenberg indicator values are examined, The Sarıkum swamp has the highest values in terms of light, humidity and N values, while Hacıosman forest has the lowest values in terms of light and N. Salinity has not been taken into consideration as it has very low values in every swamp forest. When the Grime strategy types are analyzed, Hacıosman forest C / SC, İğneada forest S / CSR, Sarıkum forest C / CSR and finally Hendek-Süleymaniye forest SC / CSR strategy type. Finally when ground water levels are analyzed; Hacıosman and İğneada forests were found to have water dominance at the lowest area of the forests throughout the year and in the Sarıkum forest, water table was found to be on the soil surface throughout the year. In the Hendek-Süleymaniye forest, it was determined that the water table level was below the ground throughout the year. As a result, differences in the groundwater level are the main cause of the disturbance and it has been found that this species changes the diversity of the species and also sets the ground for the disturbance of the swamp forests.