Uluslararası halkla ilişkiler perspektifinde ülke imajı ve marka algısı üzerine bir araştırma
A Study on image and brand perception in the perspective of international public relations
Yazar: TUĞBA BAMYACIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA AKDAĞ
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; Turizm = Tourism

Özet:
Ülkelerin, ekonomik refahı ve toplumsal gelişmişliğinde ülke imajı konusu önemli bir yer tutmaktadır. Bu çalışmanın teorik kısmında ülke imajı, iletişim bilimleri ve işletme alanının kesişimine konumlandırılarak, kapsayıcı bir yaklaşımla ele alınmıştır. Halkla ilişkilerin ilişki kuran ve yöneten rolünün, uluslararası düzeyde ülke imajı ve ulus markası inşasında nasıl işlevsel olabileceği, bu konuda rolü olan aktörlerle birlikte incelenmiştir. Araştırmanın ana amacı, Türkiye'nin ülke imajını güçlü ve zayıf yönleriyle ortaya koymak ve geleceğin ulus markalama vizyonunun hangi ilkeler üzerine inşa edilmesi gerektiğini belirlemektir. Bu nedenle araştırmanın uygulama kısmında insani gelişmişlik seviyesi yüksek bir ülke olan Norveç, aynı zamanda turizm açısından da nitelikli bir hedef kitle olduğu için araştırma evreni olarak belirlenmiştir. Ülke imajı 4 boyutlu ülke imajı ölçeği ile ölçülürken, seyahat davranışı ise planlı davranış teorisinin yapıları aracılığıyla ölçülmüştür. Ulaşılan sonuçlara göre Türkiye'nin Norveç halkındaki en yüksek imajını  estetik değerler oluştururken, en düşük imajını küresel, çevresel ve insani değerlere yönelik normatif imajı oluşturmaktadır. Türkiye'nin Norveçli katılımcılardaki duygusal imajını inşa eden en önemli unsurun ise normatif değerler olduğu görülmüştür. Türkiye'yi ziyaret etmiş olmanın gelecekte yeniden ziyaret etme niyetini kolaylaştırdığı görülürken, ziyaret etmiş katılımcıların etmeyenlere göre estetik ve duygusal algılarının daha olumlu olduğu ortaya konulmuştur. Planlı davranış teorisinin modele dahil edildiği sonuçlarda ise Türkiye'ye dair duygusal imajın seyahat niyetine etkisinde, seyahate yönelik tutumun ve sübjektif normların aracılık rolleri tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Ülke İmajı, Ulus Markalama, Uluslararası Halkla İlişkiler, Planlı Davranış Teorisi, Seyahat Niyeti.

Abstract:
The concept of country image plays a crucial role in the economic prosperity and social development of nations. The theoretical part of this study comprehensively addresses the concept of country image, positioning it at the intersection of communication sciences and business administration. The study examines how public relations, which establish and manage relationships, can function in constructing country image and nation brand at the international level, along with the actors involved. The main purpose of the research is to reveal Türkiye's country image, its strengths and weaknesses, and to determine the principles on which the future nation's branding vision should be built. Therefore, in the application part of the research, Norway a country with a high human development level has been chosen as the research population, as it is also a qualified target audience in terms of tourism. Country image was measured using the 4-dimensional country image scale, while travel behavior was assessed through the structures of the theory of planned behavior. According to the results, the highest-rated dimension is the aesthetic image, while the lowest-rated is the normative image, which measures global, environmental, and human values. It was observed that normative values are the most important element in constructing the emotional image of Türkiye among Norwegian participants. It was found that having visited Türkiye moderated the intention to revisit in the future, and that the aesthetic and emotional perceptions of participants who had visited were more positive than those who had not. In the results where the theory of planned behavior was included in the model, the mediating roles of travel attitude and subjective norms in the effect of Türkiye's emotional image on travel intention were determined.
Keywords: Country Image, Nation Branding, International Public Relations, Planned Behaviour Theory, Travel Intention.