Bir mobilya fabrikasında iş kazalarının önlenmesi ve iş güvenliğinin arttırılmasına yönelik kaızen öneri sisteminin geliştirilmesi
Prevention of occupational accidents in a furniture fabric and improvement of kaizen suggestion system intented to increasing job security
Yazar: CANSU SÖZTANACI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İLHAMİ EMRAH DÖNMEZ ; YRD. DOÇ. DR. ABDULLAH SÜTÇÜ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ağaç İşleri = Wood Products ; Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Mobilya endüstrisi Türkiye imalat sanayi içerisinde iş yeri sayısı açısından %10,7'sini, çalışan sayısı açısından ise % 5,5'ini oluşturan önemli bir sektördür. Sektörün işgücü yoğun bir sektör olması iş kazası riskini de arttırmaktadır. Bu da iş güvenliği konusuna gerekli önemin verilmesini zorunlu kılmaktadır. Bu çalışma ile iş kazalarının önlenmesi ve iş güvenliğinin arttırılmasına yönelik kaizen öneri sistemi kullanılmıştır. Kaizen öneri sistemi, Masaaki Imai ile ortaya çıkan Japon yönetiminde sadece üretime değil aynı zamanda insana ve onların çabalarına öncelik veren bir yönetim tarzıdır. Bu yöntemde tüm çalışanların önemi büyüktür. Çünkü  üretim ve yönetimde çalışanların tamamının bu çalışmaya ortak olmaları gerekir. Bu kapsamda 6331 sayılı yasanın da gerekliliği doğrultusunda İSG çalışmaları orta ölçekli bir mobilya imalat atölyesinde uygulanmış, bu süreçte kaizen öneri sistemi tüm aşamalarda doğrudan kullanılmıştır. 

Uygulama sürecinde öncelikle firmanın tüm çalışanlarına gerekli eğitimler verilmiş, firma için geliştirilen kaizen öneri formları belirli periyotlarda kullanılarak öneriler alınıp değerlendirilmiştir. Gerçekleşen performans iyileşmeleri analiz edilerek yorumlanmıştır. İşletmenin risk değerlendirmesi yapılmış, çok tehlikeli ve tehlikeli durumlara öncelik verilerek iyileştirmeler yapılmış, düzeltici önleyici faaliyet ile risk dereceleri düşürülmüştür. 

Çalışma sonucunda; kabul edilemez riskler ve önemli risklerin tamamı kabul edilebilir risk seviyesine düşürülmesine rağmen, orta düzeydeki riskler ise %76 azaltılmıştır.  Ayrıca firmada meydana gelebilecek iş kazaları %57 oranında azalmış, çalışanların moral-motivasyonlarının gelişimi ve kendini güvende hissetmesi ile psikolojik olarak gözlemlenen iyileşmelerin yanında kaynak kullanımında artış olmaksızın  üretimde %12,7'lik bir verimlilik  artışı sağlanmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Kaizen, mobilya endüstrisi, iş sağlığı ve güvenliği, öneri sistemi, risk değerlendirmesi, risk analizi, düzeltici önleyici faaliyet (DÖF)

Abstract:
Furniture industry is an important sector that comprises 10,7% at manufacturing industry  in terms of workplace in Turkey, at the same time, %5,5 in terms of employment. The reality of requiring intensive labour force increases the risk of occupational accident. This cause makes precautions obligatory against occupational accident. With this work, kaizen suggestion system is used with the intension of prevention of occupational accidents and increasing of occupational safety. Kaizen suggestion system is a management  that appears with  Masaaki Imai in Japanese regime, it is not only such production, at the same time it is a management style that prioritise human and their efforts. In such method, all worker's importance is great because it is necessary for all workers to be common in production and management process. Within this scope and 6331 numbered legislation requirements, OHS works have been applied in a medium-sized furniture manufacturing shop and kaizen suggestion system have been directly used in all steps in this process.

During the implementation process, primarily, the necessary training process is given to the workers, and also; by using kaizen suggestion forms periodically that are developed for company,  suggestions have been taken and evaluated. Actual performance improvements have been analyzed and commented. Management's risk evaluation have been carried out, what's more,by giving priority to too dangerous and dangerous situations, improvements have been done and risk categories are decreased with corrective and preventative actions.

As a result of these studies, though unacceptable risks and the complete of important risks have been decreased to the level  of acceptable risk, mid-range risks are decreased %76. In addition to that, occupational accidents are decreased 57%, besides recovering of worker's morale and motivation and feeling themselves in secure with the observation of  psychologically improvements, a %12,7 increase of  productivity growth is provided in production without an increase in sourcing.

Key words: Kaizen, Furniture industry, occupational health and safety, employee suggestion system, risk evaluation, risk analysis, corrective and preventive action(capa).