Armodafinil'in dipalmitoilfosfatidilkolin lipitleri ile etkileşmesinin biyofiziksel yöntemlerle incelenmesi
Investigation of the interaction armodafinil with dipalmitoylphosphatidilcholine lipids by biophysical methods
Yazar: HANDAN KIRKOÇOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. SEVGİ TÜRKER KAYA
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyofizik = Biophysics

Özet:
Uyku bozuklukları yaşam kalitesini ciddi derecede etkileyen ve günümüzün en yaygın görülen hastalıklarından biridir. Uyku bozuklukları tedavisinde yaygın olarak kullanılan Armodafinil (ARM) rasemik bileşik olan Modafinilin R-enantiomeridir. ARM'nin hücresel aksiyon mekanizması henüz tam olarak açıklanamamıştır. Bu çalışmada ARM'nin uyanıklığı tetikleyici aktivitesi ile ilgili yardımcı bilgiler elde etmek amacıyla değişen konsantrasyonlardaki (yüzde 1, 5, 10, 20 mol) ARM'nin dipalmitoilfosfatidilkolin (DPPC) lipitlerinden oluşturulmuş lipozomlarla etkileşimi Fourier Dönüşüm Kızılötesi (FT-IR) Spektroskopisi ve Diferansiyel Taramalı Kalorimetre (DSC) ile incelendi. 
FT-IR sonuçlarına göre artan ARM konsantrasyonlarıyla birlikte, lipit gerilme bantlarında değişiklikler tespit edildi. Bu verilere göre ARM'nin, DPPC lipitlerinin kafa gruplarının ve kafa grubuna yakın bölgelerinin hidrojen bağı yapma kapasitelerini değiştirdiğini ayrıca lipitlerin daha düzenli hale geçmesini sağladığı bulundu. DSC verilerine göre ise ARM'nin DPPC ana faz geçiş sıcaklık(Tm), kooperativite(CU) ve ana faz geçiş entalpi değerlerini azalttığı görüldü.
Çalışmadan elde edilen sonuçlara dayanarak, ARM'nin DPPC zar lipitleri ile etkileşime girmesi, hücre zarında yüksek oranda bulunan PC (Fosfatidilkolin) lipitlerinin ARM'nin hücresel aksiyon mekanizmasında belirgin bir role sahip olduğu söylenebilir. 

Anahtar Kelimeler: Armodafinil (ARM), Modafinil, Dipalmitoilfosfatidilkolin (DPPC), Fourier Dönüşüm Kızılötesi Spektroskopisi (FT-IR), Diferansiyel Taramalı Kalorimetre (DSC)

Abstract:
Sleep disorders are one of the common and serious diseases affecting the quality of life today. Armodafinil  (ARM), R enantiomer of the racemic compound modafinil, is widely used in the treatment of sleep disorders. Cellular mechanism of action of ARM has not been explained yet. In the present study we aiming to obtain additional information about its awakeness stimulating activity the interaction of ARM at varying concentrations (1, 5, 10, 20 percent mol) with dipalmitoylphosphatidylcholine (DPPC) liposomes by using Fourier Transform Infrared(FT-IR) Spectroscopy and Differantial Scanning Calorimetry (DSC) was investigated.
According to FT-IR results, it was found that, as the ARM concentrations increased, the frequency value of lipid stretching bands were shifted. This data reveals that ARM has ability to change the hydrogen bonding capacities head groups and near the head group of DPPC lipids. Additionally, it enable lipids to become more ordered. DSC data showed that ARM towered to main phase transition temperature, cooperativity and the main phase transition entalphy values of DPPC. 
Our results revealed that the interaction of ARM with DPPC membrane lipids might mean that phosphatidylcholine lipids, widely found in cell membrane, may have a prominent role in its cellular mechanism of action. 

Keywords: Armodafinil (ARM), Modafinil, Dipalmitoylphosphatidylcholine (DPPC), Fourier transform infrared spectroscopy (FTIR), Differential scanning calorimetry (DSC)