Elmacık Dağı (batı kesimi)'nın vejetasyon coğrafyası özelliklerinin CBS temelli incelenmesi
Analaysing vegetation geography featurs of Elmacık Mountain (west part) based on GIS
Yazar: DERYA EVRİM KILIÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CERCİS İKİEL
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Bitki coğrafyası = Plant geography ; Coğrafi bilgi sistemleri = Geographical information systems ; Elmacık Dağı = Elmacık Mountain

Özet:
Araştırma alanındaki vejetasyonun dağılışı ekolojik koşullara bağlı olarak dikey yönde değişiklik göstermektedir. Bu durumun, literatür taraması, arazi çalışmaları, bitki türlerinin tespiti, oluşturulan bitki listesi, yörede yapılan mülakatlar, hazırlanan grafikler ve coğrafi bilgi sitemi teknikleri kullanılarak üretilen haritalar ile analitik bir yaklaşımla incelenerek değerlendirilmesi bu çalışmanın amacını oluşturur.Araştırma alanını oluşturan ?Elmacık Dağı'nın Batı Kesimi?, Karadeniz Bölgesi'nin Batı Karadeniz Bölümü'nün batısında yer alır. Bu alan; Sakarya, Bolu ve Düzce illeri arasında olup 30º 36´ - 31º 00´ doğu boylamları ve 40º 34´ - 40 º 45´ kuzey enlemleri arasındadır.İnceleme alanında vejetasyonu ve dağılışını etkileyen ekolojik koşulları; iklim, jeolojik, jeomorfolojik, toprak ve biyotik özellikler oluşturmaktadır.İnceleme alanı, kendisini çevreleyen depresyonlar (Adapazarı 31m. ve Düzce 175 m.) ve Mudurnu çayı vadisinden oldukça eğimli yamaçlar ile yükselir. Kuzey ve güneyden aktif Kuzey Anadolu Fayı (KAF) ile sınırlanan doğu ? batı uzanışlı bu dağlık sahanın önemli yükseltileri; Erenler Tepe (1830 m), Dikmen Tepe (1729 m) ve Keremali Tepe (1549 m) dir. Yüksek platolar ile Mudurnu Çayı, Aksu Dere, Göksu Dere ve kollarının bulunduğu derin vadiler başlıca jeomorfolojik birimleri oluşturur.Vejetasyon üzerinde iklim elemanlarından sıcaklık ve yağışın etkisi diğer iklim elemanlarına göre daha fazladır. Erinç 1984'e göre Batı Karadeniz kıyıları ve hinterlandında etkili olan kışı soğuk, yazı daha az sıcak nemli iklim (Köppen iklim sınıflandırması, Cf) özelliklerine sahiptir. Bu iklim tipi ?Batı Karadeniz iklim tipi? olarak bilinir. Ancak inceleme alanında iklim özellikleri coğrafi koşulların etkisi ile yer yer farklılık gösterir. Ayrıca sahanın yağışsız mevsiminin olmayışı, mevsimlere göre düzenli yağış alması, en fazla yağışı kış ve sonbahar mevsimlerinde alması inceleme alanında ?Karadeniz Yağış Rejiminin? hâkim olduğunu göstermektedir.İnceleme alanında genellikle Mollisol grubu topraklar yaygındır. Ancak eğimin azaldığı birikme alanlarında Entisol grubu topraklar da bulunur. Sahadaki toprak grupları araştırma sahasındaki vejetasyon üzerinde ayırt edici bir etkiye sahip değildir.Araştırma alanında literatür ve arazi çalışmaları sonucunda tespit edilen doğal bitki türleri, Davis'in (1965) kullandığı grid sistemine göre A3 karesi için tanımlanan türlere uygunluk gösterir. Bu bitkiler Avrupa ? Sibirya fitocoğrafik bölgesinin Öksin provensi içinde yer alır (Avcı, 1993).Araştırma alanının özellikle jeomorfolojik karakteri ve klimatik özellikleri nedeniyle doğal bitki örtüsünün dağılışı farklılıklar göstermektedir. Bu durum arazi çalışmalarıyla ve coğrafi bilgi sistemleri kullanılarak incelenmiş ve açıklanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
The distribution of the vegetation in the research area shows difference in the vertical direction depending on the ecological conditions. The aim of this study is comprised of literature scanning, work carried out in the field, determination of plant types, the plant list that is formed, the interviews made in the region, the graphics prepared, maps which have been formed by making use of geographical information system techniques, and an evaluation made by an examination through an analytical approach.The ?Western Part of the Elmacık Mountain? which is the research area is on the western part of the Black Sea Region. This area is between the provinces of Sakarya, Bolu, and Düzce, and it is also between eastern longitudes of 30º 36´ - 31º 00´ and northern latitudeThe vegetation in the research area and the ecological conditions which effects its distribution forms the geological, geomorphological, climatic, soil and biotic features.The research area is surrounded escalated by the depressions (Adapazarı 31 m and Düzce 175 m) and with pretty steep slopes from the Mudurnu River valley. The important heights of this mountainous area which is surrounded by the active North Anatolian Fault (NAF) on the north and on the south and which extends between the east and the west are Erenler Hill (1830 m), Dikmen Hill (1729 m) and Keremali Hill (1549 m). The high plateaus and Mudurnu River, Aksu Creek and Göksu Creek and the deep valleys in which their branches flow form the major geomorphological units.The effects of the climatic elements temperature and rainfalls on the vegetation in the research area are more than the other elements of climate. According to Erinç 1984, the humid climate which is cold in the winter and less hot in the summer and which is influential and effective at the Western Black Sea coast and its hinterland has the characteristics of Köppen climate classification, Cf). This climate type is known as ?Western Black Sea Climate Type?. However, the climatic characteristics of the research area show differences due to the effects of the geographical conditions. And also, the Black Sea Rainfall Regime prevails in the region due to the fact that the research area doesn?t have any season without precipitations and that the area has regular precipitations in accordance with the seasons and the area has more precipitations in the winter and in the autumn.In the research area the type soil is Mollisol and it is widely seen in the area. However in the accumulated parts of the area where there is less slope, the type of soil is Entisol. The types and groups of soil in the area do not have a discriminative effect on the vegetation in the research area.The natural plant types found as a result of the research and studies on the land and the literature on the land show conformance to the types described for the A3 square in the grid system that Davis (1965) used for the flora in Turkey. These plants amongst the plants of the Euxine province of the Euro ? Siberian phytogeographical region (Avcı, 1993).Distribution of natural vegetation varies due to morphologic character and climatic features of research area. This situation was examined and tried to be defined by applying field surveys and geographical information systems.