Hafif kognitif bozukluk tanılı parkinson hastalarında transkraniyal elektriksel uyarımın bilişsel fonksiyonların üzerine etkisi
The effect of transcranial electrical stimulation on cognitivefunctions in patients with parkinson's disease mild cognitive impairment
Yazar: SERKAN AKSU
Danışman: PROF. DR. FATMA AYTÜL UYAR ; PROF. DR. SACİT KARAMÜRSEL
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı / Fizyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Bilişsel işlev = Cognitive function ; Elektrikle uyarma = Electric stimulation ; Nöropsikoloji = Neuropsychology ; Parkinson hastalığı = Parkinson disease ; Uyarılmış potansiyeller = Evoked potentials

Özet:
Transkraniyal Doğru Akım Uyarımı uygulamasının sağlıklı yaşlı bireylerde bilişsel işlevlerin performansını arttırdığı gösterilmiş ve Alzheimer Hastalığı ya da Parkinson Hastalığı-Hafif Kognitif Bozuklukta etkili olduğuna ilişkin öncül kanıtlar bildirilmiştir. Bu çalışmada ilk kez Parkinson Hastalığı-Hafif Kognitif Bozukluk tanılı bireylerde dorsolateral prefrontal kortekse uygulanan bilateral transkraniyal Doğru Akım Uyarımı uygulamasının Olaya İlişkin Potansiyeller üzerine etkisi incelenmiştir. Çalışma seçkisiz çift-kör sham-kontrollü olarak tasarlanmıştır. Parkinson Hastalığı-Hafif Kognitif Bozukluk tanılı 26 katılımcı aktif ve sham gruplarına ayrıldıktan sonra nöropsikolojik ve elektrofizyolojik değerlendirme yapılmıştır. Katılımcılara 5 gün boyunca günde 2 kez 20 dakika aktif ya da sham prefrontal transkraniyal Doğru Akım Uyarımı uygulaması yapılmıştır. Uygulamalar tamamlandıktan hemen sonra ve bir ay sonrasında yeniden nöropsikolojik testler ve elektrofizyolojik ölçümler yapılarak sonuçlar karşılaştırılmıştır. Uygulamalardan sonra ve bir ay sonrasında aktif grupta Stroop testinde interferans süresinde azalma ve Wechsler Bellek Ölçeği gecikmiş anımsama skorlarında artma gözlenmiştir. Aktif grupta oddball testinde uygulama sonrasında ve uygulamalardan bir ay sonrasında davranışsal performansın yanı sıra dikkat ve ayırt etme becerisini gösteren N1 genliklerinde artma saptanmıştır. Aktif grupta Sürekli Performans Testi'nde davranışsal performansın yanısıra bilişsel kontrol ve performans monitörizasyonunu gösteren Basma koşulundaki N2 genliklerinde artma gözlenmiştir. Bu sonuçlar Parkinson Hastalığı-Hafif Kognitif Bozuklukta transkraniyal Doğru Akım Uyarımı uygulamasının klinik kullanım açısından ümit vadeden bir potansiyel taşıdığını göstermektedir.

Abstract:
Transcranial Direct Current Stimulation was shown to improve cognitive functions in healthy elderly and preliminary results were reported about its efficacy in Alzheimer's Disease and Parkinson's Disease Mild Cognitive Impairment. The present study assessed the effects of bilateral transcranial Direct Current Stimulation over the dorsolateral Prefrontal cortex via Event-Related Potentials in individuals with Parkinson's Disease Mild Cognitive Impairment for the first time. The present study has a double-blind randomized sham-controlled design. Twenty-six individuals with Parkinson's Disease Mild Cognitive Impairment were allocated into active or sham groups and were performed neuropsychological and electrophysiological evaluation. The individuals were administered 20 minute sessions of active or sham prefrontal transcranial Direct Current Stimulation twice a day, for five days. Neuropsychological and electrophysiological evaluations were conducted immediately and one month after the administrations to compare the results between active and sham groups. Wechsler Memory Scale delayed recall scores increased and Stroop interference time decreased both after the applications and one month after the applications in the active group. In the oddball test, behavioral performance improved and N1 amplitudes- reflecting attention and discriminability, increased in the active group. In the Continuous Performance Test, behavioral performance improved and Nogo N2 amplitudes reflecting cognitive control and performance monitorization increased in the active group. The present results demonstrate that prefrontal transcranial Direct Current Stimulation has a promising potential for the clinical use in Parkinson's Disease Mild Cognitive Impairment.