Şeker pancarı (Beta vulgaris L.) çeşitlerinin hidroponik koşullarda tuz stresine karşı geliştirdiği fizyolojik ve kök morfolojik tolerans stratejileri
Physiological and root morphological salt tolerance strategies of sugar beet (Beta vulgaris L.) cultivars under hydroponic conditions
Yazar: AYŞE DÖŞEYİCİ
Danışman: DOÇ. DR. ABDULLAH ULAŞ
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma 2021-2022 yılları arasında farklı tuz seviyelerinde on farklı şeker pancarı çeşidinin fizyolojik ve kök morfolojik özelliklerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Deneme, laboratuvar ve iklimlendirme odasında hidroponik sistem kullanılarak yürütülmüştür. On farklı Bernache F1, Gregoria F1, İndira F1, Salama F1, Taurus F1, Setenil F1, Mohican F1, Tuna F1, Beta Rodeo F1, Preziosa F1 şeker pancarı çeşidi, farklı EC seviyesinde kontrol ve üç farklı tuz ortamında (8,16 ve 32 dS/m) sürekli olarak havalandırma yapılan besin çözeltisi ile dolu 8 L'lik kaplarda yetiştirilmiştir. EC seviyeleri, besin çözeltisine NaCl ilave edilerek düzenlenmiştir. Şeker pancarı çeşitlerinin yeşil aksam ve kök yaş ve kuru ağırlığı (g/bitki), kök uzunluğu (cm/bitki), yaprak alanı (cm²/bitki), yaprak klorofil içeriği (SPAD) ve karotenoid miktarı, fotosentez, kök uzunluğu (cm/bitki), kök çapı (mm/bitki) ve kök hacmi (cm3 /bitki), kök ve yapraklarda iyon sızıntısı, bitki ekstraktında klor belirlemesi ve bitkide element analizleri (makro ve mikro elementleri) üç farklı tuzluluk seviyesinde araştırılmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlara göre 8 dS/m tuz seviyesinden çeşitler etkilenmemiştir ve iyi gelişim göstermiştir. Genel olarak 8,16 ve 32 dS/m tuz seviyelerinde Beta rodeo F1, Mohican F1, Salama F1, Taurus F1 ve Tuna F1 türleri bitki büyümesi ve tuz toleransında daha iyi bir performans göstermiştir.

Anahtar kelimeler: Şeker pancarı çeşitleri, tuz toleransı, su kültürü, fizyolojik tolerans, kök morfolojik tolerans

Abstract:
This study was carried out to determine the physiological and root morphological characteristics of sugar beet species with ten different genotypes at different salt levels between the years 2021-2022. The experiment was carried out using a hydroponic system in the laboratory and air conditioning room. Ten different strains of Bernache F1, Gregoria F1, Indira F1, Salama F1, Taurus F1, Setenil F1, Mohican F1, Tuna F1, Beta Rodeo F1, Preziosa F1 sugar beet, different EC level control and three different salt media (8, 16 and 32 dS/m) were grown in 8 L containers filled with continuously aerated nutrient solution. EC levels were regulated by adding NaCl to the nutrient solution. Green parts and root fresh and dry weight (g/plant), root length (cm/plant), leaf area (cm²/plant), leaf chlorophyll content (SPAD) and carotenoid content, photosynthesis, root length (m/plant) of sugar beet species plant), root diameter (mm/plant) and volume (cm3/plant), ion leakage in roots and leaves, chlorine determination in plant extract and element analysis (macro and microelements) in the plant were investigated at three different salinity levels. According to the results obtained in the research, genotypes were not affected by 8 dS/m salt level and showed good development. In general, at salt levels of 8,16 and 32 dS/m, Beta rodeo F1, Mohican F1, Salama F1, Taurus F1, and Tuna F1 species performed better in plant growth and salt tolerance.

Keywords: Sugar beet species, salt tolerance, aquaculture, physilogical tolerance, root morphological tolerance