hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Âl-i İmrân sûresindeki kırâat farklılıkları ve anlama etkisi
Differences in the qirah in the surah Ali-İmran and their effect on the meaning
Yazar: FAKRİ ÖZCAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SAHİP AKTAŞ
Bingöl Üniversitesi / Kıraat İlmi Enstitüsü / Kur’an-ı Kerim Okuma ve Kıraat İlmi Ana Bilim Dalı / Kıraat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Kur'ân-ı Kerîm, Arapçanın dil yapısının ve Arap yazısının henüz teşekkül etmesinin bir sonucu olarak rivayet tarikleriyle de desteklenen çeşitli okuyuş farklılıklarını içermektedir. Bu okuyuş farklılıkların Kur'ân ayetlerinin anlamına etkisi, Âl-i İmrân sûresi özelinde çalışmanın konusu olarak belirlenmiştir. Nitel yöntemin doküman analizi tekniği kullanılarak yapılan bu çalışma giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşturlmuştur. Giriş bölümünde araştırmanın konusu, önemi, metodu ve araştırmada kullanılan kaynakların değerlendirilmesine yer verilmiştir. Birinci bölümde kırâat ilmi, kırâatlerin sınıflandırılması, kırâat farklılıkları ve kırâat ilminin tarihi serüveni incelenmiştir. İbn Mücâhid'in bu ilmin teşekkülündeki ve sistemleşmesindeki rolünün bir hayli etkin olduğu görülmüştür İkinci bölümde ise genel hatlarıyla Âl-i İmrân sûresi, bu sûredeki sahih veya şâz türünden kırâat farklılıkları ve bunların anlama etkileri üzerinde durulmuştur. Sûrede usûlî ve ferşî şeklinde değerlendirilen farklılıkların her iki kısmından bir hayli bulunduğu ve bu iki kısım farklıklıklardan sadece ferşi farklılıkların bazen anlama etki ettiği tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kur'ân, Kırâat, Âl-i İmrân, Kırâat Farklılıkları, Anlam

Abstract:
As a result of the linguistic structure of Arabic and the formation of the Arabic script, the Qur'an contains various reading differences supported by narrations. The effect of these reading differences on the meaning of the Qur'anic verses has been determined as the subject of the study in the special case of Surah Âl-i İmrân. This study, which was conducted using the document analysis technique of the qualitative method, consists of an introduction, two chapters and a conclusion. In the introduction, the subject, importance, method and evaluation of the sources used in the research are given. In the first chapter, the science of qiraat, the classification of qiraat, the differences of qiraat and the historical adventure of the science of qiraat were analyzed. Ibn Mujāhid's role in the formation and systematization of this science has been seen to be very effective. In the second part, in general terms, the Surah Âl-i İmrân, the differences of the sahih (true to the original)  or shazih (leave the rule) qiraat in this Surah and their effects on the understanding of this Surah were emphasized. It has been determined that there are a lot of both parts of the differences, which are evaluated as usuli (procedural) and fershi (structural), in the surah and that only fershi differences sometimes affect the meaning.
Keywords: The Qur'an, Qiraat/Recitation, Âl-i İmrân, Recitation Differences, Meaning.
John Holloway'da iktidar ve devrim
Power and revolution in John Holloway
Yazar: HALİT KARATAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT BAYRAM
Bingöl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Biyopolitika = Biopolitics ; Siyasal felsefe =   ; İktidar felsefesi = Power philosophy

Özet:
-Marksist düşüncenin güncel temsilcilerinden olan John Holloway, devrim fikrinin 
nasıl değişmesi gerektiği üzerine çalışmalarda bulunmuştur. Eleştirel teorinin ve 
eleştirel teorinin güçlü bir temsilcisi olan Adorno aracılığıyla fikirlerini 
geliştirmiştir. Negatif diyalektik kavramı üzerinden Marx'ın, Marksizmin, yeniden 
yorumlanmasıyla kapitalizme farklı bir açıdan başkaldırı sağlamaktadır. 
Kapitalizmin dinamiklerinin neler olduğu, bunların ne şekilde çözüleceği üzerinde 
yaptığı çalışmalar ve fikirleri ele alınmıştır. Çalışmada elde edilen bulgulara göre 
Holloway'ın özellikle "Biz" kavramı üzerinden bir çıkış noktası olduğu
anlaşılmaktadır. Negatif diyalektik kavramı ile Biz'e dönüş felsefesini 
temellendirdiği bu kavramlar üzerinden yeni bir devrim sürecine işaret ettiği 
anlaşılmaktadır. Yeni bir devrim süreci bakımından Holloway düşünceleri üzerinde 
durulmaya değer bulunmuştur. Literatürde böyle bir çalışmanın olmaması 
çalışmayı özel kılan vasıflarındandır. Bu çalışmanın ana fikri, iktidarsız bir devrim
düşüncesinin olup olamayacağıdır. Devrim fikrinin günümüze kadar geçirdiği 
süreçler, uğradığı değişimler ve bu doğrultuda Marksist hareketin yapılanma biçimi 
ele alınmıştır.

Abstract:
John Holloway, one of the current representatives of Marxist thought, has worked 
on how the idea of revolution should change. He developed his ideas through 
Adorno, a strong representative of critical theory and critical theory. With the
reinterpretation of Marx, Marxism, through the concept of negative dialectic, it 
provides a rebellion against capitalism from a different persperctive. His studies 
and ideas on what the dynamics of capitalism are and how to solve them are 
discussed. According to the findings obtained in the study, it is understood that 
Holloway is a starting point especially through the concept of "we"it is understood 
that the concept of negative dialectic and the philosophy of returning to us are based 
on these concepts, pointing to a new revolutionary process, Holloway's thoughts 
are worth emphasizing. The absence of such a study in the literature is one of the 
features that makes the study special. The main idea of this study is whether there 
can be an impotent idea of revolution. The processes that the idea of revolution has 
gone through, the changes it has undergone and the way the Marxist movement is 
structured in this direction are discussed.
Ortadoğu perspektifinde İran petrolleri
Iranian oil in Middle East perspective
Yazar: ŞİLAN BORAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET KAYA
Bingöl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
Araştırmanın asıl konusuna girilmeden önce petrolün tarihsel boyutu, petrol piyasasının genel rakipleri, yeni üreticiler, tüketiciler ve dağıtım kollarının tanıtımı yapılmıştır ve ardından dünyadaki petrol rezervlerinin üretimi, tüketimi ve bunlarla ilgili üretim ve dağıtım maliyetleri üzerinde detaylı bilgi verilmiştir.
Hazırlamış olduğum bu tezde Petrolün keşfi ve petrolün etrafında sirayet eden küresel rekabet ve bunun İran devletinin egemenliğine ve varlığına yönelik tehdidi işlenmeye çalışılmıştır.

Petrol, gerek enerji sektöründe, gerekse de üretici ülkelerin ekonomisinde büyük bir öneme sahiptir.
Bu araştırmada, İran ekonomisinde petrolün önemi ve petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların İran ekonomisi üzerindeki etkileri incelenmiştir. ABD ve OPEC'in petrol piyasasındaki ağırlığı ve aynı zamanda İran'nın 4.büyük petrol üretici konumunda olması, petrol fiyatlarındaki keskin dalgalanmalardan en çok bu ülkelerin etkilenmesine yol açmıştır.

Abstract:
Before delving into the main topic of the research, an introduction is provided regarding the historical dimension of oil, general competitors in the oil market, new producers, consumers, and the introduction of distribution channels. Detailed information is then given on the production and consumption of global oil reserves, as well as production and distribution costs associated with them. In this thesis, I have attempted to address the discovery of oil and the global competition surrounding oil and its threat to the sovereignty and existence of the Iranian state.

Oil holds significant importance both in the energy sector and in the economies of producing countries. In this research, the importance of oil in the Iranian economy and the impact of fluctuations in oil prices on the Iranian economy have been examined. The weight of the United States and OPEC in the oil market, coupled with Iran being the fourth-largest oil producer, has led to these countries being most affected by sharp fluctuations in oil prices.
Solhan ilçesinin farklı loksayonlarında üretilen balların bazı fenolik bileşik ve aroma bileşenlerinin belirlenmesi
Determination of some phenolic compounds and aroma components of honey produced in different locations of solhan district
Yazar: İRFAN BOZKURT
Danışman: DOÇ. DR. YASİN DEMİR
Bingöl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Arı ve Arı Ürünleri Anabilim Dalı / Fen Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada Bingöl İlinin Solhan ilçesinde farklı lokasyonlarda üretilen balların fenolik bileşik ve aroma bileşenleri incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda Şerafettin dağı, Arslanbeyli, Gençtavus ve Gelintepe bölgelerinde üretilen ballardan toplamda 16 süzme bal örneği analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre bütün bölgelerde ballarda en fazla bulunan aroma bileşeni "D-Alanıne" olarak belirlenmiştir. Bal örneklerinde 91 fenolik bileşik taraması yapılmış ve bu bileşiklerden sadece 4 tanesinde bölgeler arasındaki fark anlamlı bulunmuştur. Bölgeler arasında farklı bulunan fenolik bileşiklerden olan "Benzoic acid" en fazla Şerafettin Dağı bölgesinde, "Vanillic acid" ve "3,4-dihydroxybenzaldehyde" en fazla Arslanbeyli bölgesinde bulunmuştur. "Coumaric acid" ise en fazla Arslanbeyli ve Gelintepe bölgesinde tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, phenolic compounds and aroma components of honey produced in different locations in Solhan district of Bingöl province were investigated. For this purpose, a total of 16 strained honey samples were analyzed from the honeys produced in Şerafettin mountain, Aslanbeyli, Gençtavus and Gelintepe regions. According to the results obtained, the most common aroma component in honey in all regions was determined as "D-Area". In honey samples, 91 phenolic compounds were screened, and only 4 of these compounds showed a significant difference between regions. "Benzoic acid", which is one of the phenolic compounds found differently between regions, was found mostly in the Şerafettin Mountain region, "Vanillic acid" and "3.4-dihydroxybenzaldehyde" were found the most in Aslanbeyli region. "Coumaric acid" was detected mostly in Aslanbeyli and Gelintepe regions.
145 numaralı Mühimme Defterinin transkripsiyonu	ve değerlendirilmesi (s.261-372)
Transcription and assessment of Mühimme Notebook no.145 (Page range 261-372)
Yazar: MUHİTTİN İSLAMOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. CELALETTİN UZUN
Bingöl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
Divan-ı Hümâyûn, Osmanlı Devleti'nde Padişah başkanlığında toplananarak inceleme, karar alma ve yürütme organı olarak görev görürdü. Burada siyasi, askeri, sosyal ve iktisadi gibi her türlü konu görüşülüp bir karara bağlanırdı. Alınan kararlar padişah tarafından onaylanır onaylanmaz bir suretleri deftere kaydedilirdi. Tutulan bu defterlere
17. yüzyılın sonlarından itibaren mühimme adı verilmiştir. Mühimme defterleri Osmanlı Tarihini doğru ve tarafsız bir şekilde ortaya koyan ana kaynak niteliğindedir. Mühimme defterleri, Divan-ı Hümâyûna başkanlık yapan devlet görevlisine göre dört farklı şekilde gruplandırılmıştır.
Bunlardan birincisi, Padişah İstanbul'da iken Sadrazam başkanlığında toplanan divanda alınan kararların yazıldığı defterler, İkincisi padişah ve sadrazamın birlikte İstanbul'da olmadığı zaman sadaret kaymakamının başkanlık ettiği divanda alınan kararların kaydedildiği defterler, üçüncüsü Ordu mühimmesi adı altında seferde tutulan defterler, dördüncüsü de Sadrazam seferde iken Rikâb-ı hümâyûn kaymakamının başkanlık ettiği divanda alınan kararların yazıldığı rikap mühimmeleridir.
Transkripsiyon ve değerlendirilmesi yapılan 145 nolu mühimme defterinin 261-372 sayfa aralığı, Sultan I. Mahmud döneminin 1739 yılına ait siyasi askeri, iktisadi ve sosyal alanlardaki hükümleri içermektedir.

Abstract:
The "Divan-ı Hümâyûn" served as the examining, decision-making, and executive body in the Ottoman Empire, convened under the presidency of the Sultan. It discussed various subjects, including political, military, social, and economic matters, and reached decisions that were recorded in a register as soon as they were approved by the Sultan. These recorded registers were called "mühimme" from the late 17th century onwards and were considered primary sources presenting an accurate and impartial account of Ottoman history. The "mühimme" registers were classified into four different groups, depending on the government official presiding over the Divan-ı Hümâyûn.

The first group consisted of registers in which decisions were written during the Sultan's presence in Istanbul, under the presidency of the Grand Vizier. The second group included registers in which decisions were recorded when both the Sultan and Grand Vizier were absent from Istanbul, and the deputy of the Grand Vizier led the sessions. The third group comprised registers kept during military campaigns, known as "Ordu mühimmesi." The fourth group was called "Rikap mühimmeleri" and contained decisions made during the Grand Vizier's absence, with the deputy of the Rikâb-ı hümâyûn Chief presiding over the meetings.

The 145th numbered "mühimme" register, transcribed and evaluated within pages 261 to 372, contains political, military, economic, and social rulings from the reign of Sultan Mahmud I in the year 1739.
Sürekli kesirler ve Pell denklemlerine uygulamaları
Continued fractions and applications to Pell equations
Yazar: ABDURRAHMAN AKGÜL
Danışman: PROF. DR. ZAFER ŞİAR
Bingöl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Tez çalışmamız 4 ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm girişten oluşmaktadır. Bu bölümde sürekli kesirlerin ve Pell denkleminin tarihçesinden bahsedilmiştir. 
İkinci bölümde ise Sürekli kesirler başlığı altında, sonlu ve sonsuz sürekli kesirlerin yaklaşımları, bu yaklaşımlarla ilgili bazı teoremler, √d'nin periyodik açılımı,  periyodik sürekli kesirler ve tamamıyla periyodik sürekli kesirlerden bahsedilmektedir. Ayrıca, Pell denklemlerinin çözümünde yardımcı olacak sonsuz sürekli kesirlerin yaklaşımları ile ilgili teoremler verilmiştir. 
Üçüncü bölümde ise sonsuz sürekli kesirlerin yaklaşımlarını kullanarak d tamkare olmayan bir tamsayı olmak üzere, x^2-dy^2=±1 Pell denkleminin temel çözümü ve tüm tamsayı çözümlerinin nasıl bulunacağından bahsedilmiştir. 
Dördüncü bölümde ise sonuç ve önerilerden bahsedilmiştir.

Abstract:
Our study consists of 4 main sections. The first section is the introduction. In this section, the history of continued fractions and the Pell equation is discussed. 
In the second section, under the title of Continued Fractions, the approximations of finite and infinite continued fractions, some theorems related to these approximations, the periodic expansion of √d, periodic continued fractions, and completely periodic continued fractions are discussed. Also, the theorems related to the approximations of infinite continued fractions that assist in solving Pell equations are given.
In the third section, using the approximations of infinite continued fractions, it is discussed how to find the fundamental solution and all integer solutions of the equation x^2-dy^2=±1, where d is a non-square positive integer.
The fourth section discusses the results and recommendations.
Maʻârif Gazetesinin (41-50 sayılarının) transkripsiyonu ve değerlendirmesi
Transcription and evaluation of Maʻâri̇f Newspaper (issue 41-50)
Yazar: YASEMİN BOLLUK
Danışman: PROF. DR. SITKI ULUERLER
Bingöl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
Basın tarihiyle ilgili önemli bir süreli yayın organı olan Maârif Gazetesi Osmanlı Devletinin ve Avrupalı devletlerin siyasi, kültürel ekonomik ve sosyal yapılarıyla ilgili önemli bilgiler içermektedir. Kendi dönemine ışık tutan önemli bir kaynak niteliği taşımaktadır.
Gazetenin ilk sayısı 26 Muharrem 1309 ( 1 Eylül 1891 ) çıkarıldı. son sayısı
ise; 10 Eylül 1896  çıkarılmış. Maârif Gazetesi haftada bir defa perşembe günleri çıkan edebi ve fenni bir gazetedir. Gazetenin sahibi Kaspar, imtiyaz sahibi ise Ahmet Naci'dir

Abstract:
Maârif Newspaper, an important periodical on the history of the press, contains important information about the political, cultural, economic and social structures of the Ottoman state and European states. It is an important source that sheds light on its period.
The first issue of Maârif Newspaper was published on 26 Muharrem 1309  september 1,1891) issued on  10 September 1896 
Maârif Newspaper, is a literary and scientific newspaper published once a week on Thursdays. The owner of the newspaper was Kasbar and the concessionaire
was Ahmet Naci.
İlk İmami Şiilerde antropomorfik düşünce
Anthropomorphic thought in early Imami Shiites
Yazar: AYETULLAH HANSU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLHAN BARAN
Bingöl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Mezhepleri Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Bu çalışma, "İlk İmami Şiîlerde Antropomorfik Düşünce" başlığı altında Tanrı tasavvuru
dâhil birçok teolojik konuyu dinler ve mezhepler bağlamında ele almayı hedeflemiştir.
Çalışma bir giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde çalışmada öne çıkan
kavramlarla ilgili bilgi verilmiş, yanı sıra genel manada antropomorfizmim tarihsel
gelişimine değinilmiştir. Birinci bölümde, Yahudilik, Hiristiyanlık ve İslamiyet öncesi
Arap inancında yer alan antropomorfik düşünce işlenmiştir. İkinci bölümde, İslam
düşüncesinde antropomorfizm, teşbih ve tecsim kavramları çerçevesinde ele alınmıştır.
Üçüncü bölümde ise ilk Şiî imamilerde antropomorfist düşüncenin öncülüğünü yapan
şahsiyetler, tarihsel ve kültürel çerçevede incelenmiştir. Bu bağlamda ilk Şiî İmamilerde
antropomorfik düşüncenin savunucuları olduklerı iddia edilen Hişâm b. Hakem, Hişâm
b. Sâlim el-Cevâlîkî, Yunus b. Abdurrahman el-Kummî, Ebû Ca„fer Muhammed b.
Nu„mân el-Ahvel ele alınmıştır.

Abstract:
This study, under the title of "Anthropomorphic Thought in the Early Imami Shiites",
aims to address many theological issues, including the conception of God, in the context
of religions and sects. The study consists of an introduction and three chapters. In the
introduction, information about the prominent concepts in the study is given, as well as
the historical development of anthropomorphism in general. In the first part, the
anthropomorphic thought in Judaism, Christianity and pre-Islamic Arab beliefs is
discussed. In the second part, anthropomorphism in Islamic thought is discussed within
the framework of the concepts of tashbih and tajsim. In the third part, the personalities
who pioneered anthropomorphic thought in the early Shiite Imams are analyzed within
the historical and cultural framework. In this context, Hishām b. Hakam, Hishām b.
Sālim al-Jawālīqī, Yunus b. 'Abd al-Rahman al-Qummī, Abū Ja'far Muhammad b.
Nu'mān al-Ahwal, who are claimed to be the proponents of anthropomorphic thought in
the early Shī'ah Imamis, are discussed.
Şehâbeddin el-Karâfî'nin el-Furûk isimli eseri bağlamında tasavvufî kaidelerin fıkhî tahlili
Shihab al-Din al-Qarafi, el-Furûk in the context of his work in the context of the fiqh analysis of sufi rules
Yazar: HASAN CEBECİ
Danışman: DOÇ. DR. MUHİTTİN ÖZDEMİR
Bingöl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Tezimizde, Şehâbeddin Karâfî'nin, Furûk adlı eseri, Furûk adlı eserdeki tasavvufi konuların fıkhı boyutu ve analizinin yapıldığı bölümün daha iyi anlaşılması için çalışılmıştır. Günümüzdeki benzer konulara ışık tutulması, yeri geldiğinde çözüm bulunmasına yardımcı olması amaçlanmıştır. Bunlarla beraber fıkıh ve tasavvuf arasındaki ilişki ve bağlantıların daha iyi anlaşılması için gayret gösterilmiştir. Bu sayede tasavvuf, ahlak ve fıkıh meselelerinin tatbikinin doğru ve kolay olmasına yardımcı olması için gayret gösterilmiştir. Çalışmamız Envârü'l-burûḳ fî envâʾi'l-furûḳ isimli eserin dördüncü bölümündeki maddeler halinde yer alan "farklar" diye adlandırılan başlıklarda işlenen konulardan olmuştur. Maddeler halindeki farklar dil yönünden titizlikle incelenip tercüme edilmiştir. Sonrasında 'Fark'lardaki konular tek tek ele alınmış, gerek Karâfî'nin görüşleri olsun gerek eserdeki atıf yapılan kişilerin görüşleri olsun fıkhî açıdan tek tek incelenmiştir. Karâfî yer yer kendi görüşlerini sunmuş ve yer yer de atıflar yaparak sunduğu görüşlerden birine uyduğunu veya bu görüşlerden uygun ya da uyulabilir olanları bizlere sunmuştur. Çalışmamızda tasavvufi konuların fıkhî boyutunun olduğunu hatta durum, şart, konum ve kişiye göre hükmünün de değişebildiği tespit edilmiştir.

Abstract:
In this thesis, it is aimed to recognize the work of Shihab al-Din al-Qarafi especially his work called el-Furûk, as well as other Works, to better understand the chapter in which the jurisprudense and analysi of the mystical issues in the work, and to shed light on similar issues today and help find solutions when apprapriate.In addition to these, İt is intended to better understand the relationship and connections between fiqh and mysticism and thus to prevent misunderstandings. In this way, it has been studied to help the practiseof sufism, morality and fiqh issues be correct and easy. Our study was based on the titles called differeces in the fourth part of the work called Envârü'l-burûḳ fî envâʾi'l-furûḳ. The differences were carefully studied in terms of language and then translated.Afterwords the subjects in the differences were discussed one by one and the opinions of Qarafi himself, as well as the opinions of people cited in the work, were examined one by one in terms of jurishprudence.Qarafi sometimes presents her own views, and sometimes she makes references to one of the views she has presented, or offers us the appropriate or applicable ones.As a result, we have seen in our study that mystical issues have a fiqh dimension, and that their judgement can change according to the situation, condition, position and person. However, we have better understood that there ara legal aspects and frameworks in mysticalmoral issues.