Kil içerikli bakır cevherinin flotasyonunda elektrolitlerin etkisi
Effect of electrolytes on the flotation of copper ore containing clay
Yazar: SHAFIKA KHALIDOVA
Danışman: DOÇ. DR. VİLDAN ÖNEN
Konya Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
İnorganik iyonların ara yüzeyleri etkileyerek kabarcıklarla taneler arasındaki kolloidal etkileşimleri değiştirdiği ve minerallerin flotasyonunu etkilediği bilinmektedir. Bu çalışmada toplayıcı- köpürtücü kullanımıyla, inorganik tuzlarla killerin varlığındaki kalkopirit flotasyonu araştırılmıştır. Tuz tipi  (NaCl, KCl, CaCl2, MgCl2, Al2(SO4)3, konsantrasyonu, ortam pH'ı, flotasyon süresi, kaolen-montmorillonit miktarı (%5-10-15) çalışılan deneysel parametrelerdir. Kilsiz cevherle, farklı tuz tipi ve konsantrasyonlarında gerçekleştirilen deneylerde, optimum sonuç 0.001 M NaCl konsantrasyonunda  % 51.89 CuFeS2 tenör,  %72.40 verim değeriyle elde edilmiştir. Tuzlarla gerçekleştirilen deneylerde ortak bulgu, yüksek tuz konsantrasyonlarında tenörde düşüşün, verimdeyse artışın gözlemlenmesidir. Tuz tipi-konsantrasyonunun köpük yüksekliğine etkisinin belirlendiği deneylerde köpük yüksekliğinin artışıyla en iyi tenör-verim değerlerinin elde edildiği belirlenmiştir. Artan kil miktarı köpük yüksekliğinde genel olarak bir değişime sebep olmamış, fakat  %15 montmorillonitin ilavesi köpük yüksekliğinde düşüşe neden olmuştur. Bu durum yüksek şişme potansiyeline sahip olan montmorillonitin pülp vizkozitesini değiştirmesine bağlanmıştır. 0.001 M NaCl ortamında cevhere eklenen kil miktarının artmasıyla; kaolen eklenen deneylerde tenör düşerken verim artmış, montmorillonit eklenen deneylerde ise artan kil oranı hem konsantre tenörünü hem de verimini daha da düşürmüştür. Kaolenle yapılan deneylerde montmorillonite göre  daha iyi sonuçlar elde edilmiştir. Çeşme suyu-deniz suyu-0.001 M NaCl ortamındaki  % 10 kil içerikli deneylerde en düşük verim deniz suyunda elde edilmiş, sebebi tuz içeriğinin yüksekliğiyle ilişkilendirilmiştir.

Abstract:
It is known that inorganic ions affect interfaces, altering colloidal interactions between bubbles-particles and affect flotation.  In this study, flotation of clayey chalcopyrite was investigated in the presence of inorganic salts by using collector and frother. Parameters as salt type  (NaCl, KCl, CaCl2, MgCl2,  Al2(SO4), concentration, pH medium, flotation time, kaolinite-montmorillonite amount (5-10-15%) were studied. As a result with different ore types-concentrations with no clay addition, optimum result was obtained in 0.001 M NaCl, with 51.89% CuFeS2 grade and 72.40% yield. The common finding was decrease in grades and increase in yield values at high salt concentrations. Salt type-concentration effects investigations on foam height showed, that the best grade-yield were obtained by increasing of the foam height. Generally this parameter doesn't affect results, but addition of 15% montmorillonit decreased froth height sharply because of changes in montmorillonite's pulp viscosity, which has high swelling potential. With increasing amount of added clay in 0.001 M NaCl solution; as concentrate's grade decreased with kaolinite, recovery increased; as for  montmorillonite both of them  were decreased. Generally kaolinite's results were better. In flotation with 10% clay in tap-sea water-0.001 M NaCl, the lowest yield was obtained in sea water because of it's high salt content.