Okulöncesi öğretmen adaylarının içsel motivasyonlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Examining the prospective preschool teacher's intrinsic motivations by the means of several variables
Yazar: KADİFE KOYUNCU
Danışman: DOÇ. DR. ÇAVUŞ ŞAHİN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Demografik değişkenler = Demographic variables ; Motivasyon = Motivation ; Motivasyon = Motivation ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğretmenler = Teachers ; İçsel ilişkiler = Internal relations

Özet:
Akademik içsel motivasyon, eğitim söz konusu olduğunda öğretim etkinliklerinin
amacına ulaşmasında veya akademik başarı ya da başarısızlığın nedenini anlamada hem
eğitimciler hem de öğrenciler ve aileler açısından çok önemlidir. Öğrencilerin öğrenme
istekliliği farklı kaynaklardan veya değişkenlerden etkilenebilir. Okul öncesi öğretmen adayları
ile yapılan bu araştırmada çeşitli demografik değişkenlerin akademik içsel motivasyonla (AİM)
arasında ilişki olup olmadığı araştırılmıştır.
Öncelikle aslı Deci ve Ryan (1985) tarafından hazırlanan, Uyulgan ve Akkuzu (2014)
tarafından geçerlilik ve güvenirliği sağlanarak Türk kültürüne uyarlanan AİM ölçeğine
ulaşılmış, gerekli izinler alındıktan sonra ölçek hazır hale getirilmiştir.
Araştırma, 2015-2016 bahar yarıyılında Marmara Bölgesi, İstanbul il merkezindeki
kamu ve vakıf Üniversiteleri bünyesinde bulunan, Eğitim Fakültelerinin, Okul Öncesi Eğitimi
bilim dalında (1.2.3.4. sınıflarda) okumakta olan 642 okul öncesi öğretmeni adayları ile
gerçekleştirilmiştir.
Çalışma ilişkisel tarama modelinde yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak AİM Ölçeği
ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Bu araştırmada öğretmen adaylarının AİM düzeylerinin
cinsiyet, yaş, sınıf düzeyi, gelir düzeyi, akademik not ortalaması, barınma ortamı, öğretmen
olma istekleri vb. bağımsız değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı belirlemek için
betimsel istatistik, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü Anova, Tukey testi % ve frekans
değerleri kullanılmıştır. Araştırma sırasında uygulanan istatistiksel analizler için SPSS istatistik
programlarından faydalanılmıştır. Çalışmada ölçeğin güvenirlik analizi için Cronbach alfa
katsayısına bakılmıştır. Değişkenlerin normal dağılım gösterip göstermediğini anlamak için 
Kolmogrow Smirnov testi uygulanmış, değişkenler normal dağılım gösterdiği için parametrik
testler uygulanmıştır.
Akademik içsel motivasyon ölçeği uzmanlık, başarısızlık korkusu, sosyal kabul ve
başarı gereksinimi adı altında dört boyuttan oluşmaktadır. Sonuçlar incelendiğinde öğrencilerin
AİM'lerinin cinsiyet, yaş, barınma ortamı ve baba eğitim seviyesi arasında anlamlı bir farklılık
olmadığı belirlenmiştir. Sınıf seviyesi, akademik not ortalaması, öğretmen olma istekleri,
üniversite türü, anabilim dalı tercih bilinci, anne eğitim düzeyi, anne-babasının öğretmen olma
düzeyi ve sosyo ekonomik düzey arasında anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Bunun yanında
orta veya yüksek seviyede akademik içsel motivasyonu olan bir okul öncesi öğretmen adayının
ileride bu mesleği yapacağı sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar kelimeler: Akademik Motivasyon, İçsel Motivasyon, Motivasyon, Okul
Öncesi Öğretmen Adayı,

Abstract:
Analyzing of the Academic Internal Motivations of Prospective Preschool Teachers with
Using Several Variables in Different Perspectives
Academic internal motivation has great importance to reach the aim of the activities of
students, their families and instructors to understand the reason of success or failure.
Willingness to learn of students is affected by different sources or variables. In this study, the
relation between internal and external variables and academic internal motivation (AIM) of
prospective preschool teachers was searched with the aim of finding if demographic variables
have effect on academic internal motivation.
Firstly, the AIM scale which developed by Deci and Ryan (1985) was adapted to
Turkish culture properly by ensuring its reliability and validity. After essential permissions
were taken, the scale was prepared and promoted with personal information form.
The research was carried out in 2015-2016 spring term in Marmara Region. The study
was implemented with 642 prospective preschool teachers studying on preschool education
(including 1.,2.,3.,4. classes) in Faculties of Education combining to public and private
universities in the center of Istanbul.
Research was carried out according to relational screening model. The AIM scale and
personal information form were used to collect the data. To determine the differentiations based
on independent variables according to the AIM levels of prospective preschool teachers
(gender, age, class level, the rate of academic grade, the environment of sheltering, willingness
of being instructor etc.) descriptive statistics, independent samples t-test and one-way ANOVA,
Tukey, and frequency values were used. In this research, SPSS program were used for statistical
analysis. And also Cronbach's alfa reliability coefficient was used to analyze the reliability of
the scale. Kolmogrow Smirnov test was used to determine variables normality distribution. 
The scale of academic internal motivation is consisting of four dimensions; expertness,
the fear of failure, social acknowledgment and the need of success. The results determined that
there is no meaningful difference between the AIM's of the student's gender, age, the
environment of sheltering and the education level of father. On the other side there is a
meaningful difference between the level of class, the rate of academic grade, the willingness of
being instructor, type of university, the awareness of choosing the department, the level of
mother's education, the size of being teacher by mother and father and socio-economic level.
Moreover, another result was reached that prospective preschool teacher who has medium or
high academic motivation will choose this job in future.
Keywords: Academic motivation, Internal motivation, Motivation, Prospective preschool
teacher