Anayasal zeminde doğal yargıç ilkesi
The principle of natural judge on constitutional ground
Yazar: ŞEYDA SARİBAY
Danışman: DOÇ. DR. ŞAFAK EVRAN TOPUZKANAMIŞ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Adil yargılanma = Fair trial ; Anayasa = Constitution ; Anayasa hukuku = Constitutional law ; Bağımsızlık = Independence ; Doğal yargıç = Natural judge ; Kamu hukuku = Public law ; Tarafsızlık = Impartiality

Özet:
Doğal yargıç ilkesi, pek çok alt ilke ve haktan oluşan adil yargılanma hakkının temel bileşenlerinden biridir. Bu ilke aynı zamanda, adil yargılanma hakkının ve hukuk devleti ilkesinin güvencesi niteliğindedir. Adil yargılanma hakkının gereklerine uygun bir yargılama faaliyeti için öncelikle doğal yargıç ilkesine uygun kurulan mahkemelere ihtiyaç duyulmaktadır.
 Mahkemelerin kanunla ve yargılama konusu olaylardan önce kurulması temeline dayalı doğal yargıç ilkesi, olağanüstü mahkemelerin kurulmasını yasaklamaktadır. Bu çerçevede, ilkenin çalışmamızda detaylandırılacak üç alt unsurdan oluştuğu söylenebilir. Birbirini tamamlayan bu unsurlardan birinin yokluğu halinde, ilke ihlal edilmiş olacaktır. 
 Doğal yargıç ilkesi, ulusal hukuk metinleri olan devlet anayasalarında ve uluslararası insan hakları belgelerinde düzenlenmesi bakımından oldukça önemlidir. Bu düzenlemeler ile ilkeye ulusal ve uluslararası hukuki koruma sağlanması amaçlanmıştır. 
 Bu tez, doğal yargıç ilkesine kavramsal bir çerçeve oluşturmak ve ülkemizde söz konusu ilkeyi ihlal ettiği ileri sürülen yargılamaları, dönemin anayasal düzenlemeleri doğrultusunda değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır. 
 Anahtar Kelimeler: Doğal Yargıç İlkesi, Kanuni Hâkim İlkesi, Adil Yargılanma Hakkı, Bağımsızlık ve Tarafsızlık, Hukukun Temel İlkeleri.

Abstract:
The principle of natural judge is one of the fundamental components of the right to a fair trial, which consists of many sub-principles and rights. Additionally this principle is a guarantee of the right to a fair trial and principle of state of law. Initially, for a judicial activity in accordance with the requirements of the right to a fair trial, courts established in accordance with the principle of natural judge are needed.
 The principle of natural judge, which is based on the establishment of courts by law and before the events subject to trial, prohibits the establishment of extraordinary courts. In this framework, it can be asserted that the principle consists of three sub-elements that will be detailed in our study. In the absence of one of these complementary elements, the principle will be violated.
 The principle of a natural judge is considerable in terms of its regulation in state constitutions that are text of national law and international human rights documents. These regulations are intended to provide national and international legal protection to the principle.
 This thesis has been prepared in order to create a conceptual framework for the principle of natural judge and to evaluate the trials that are alleged to violate the said principle in our country, in line with the constitutional regulations of the period.
 Key Words: Principle of Natural Judge, Principle of Legal Judge, Right to Fair Trial, Independence and Impartiality, General Principles of Law.