Spor psikoloğu (spor uzmanı) ile çalışan ve çalışmayansporcuların iyi oluş ve sporda psikolojik becerilerininincelenmesi
Examining well-being and psychological skills in athletesworking with and without sports psychologists (sportspecialist)
Yazar: MURAT MUYAN
Danışman: DOÇ. DR. EMRE OZAN TİNGAZ
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Sporda Psikososyal Alanlar Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports

Özet:
Bu çalışma, spor psikoloğu (spor uzmanı) ile çalışan ve çalışmayan sporcuların iyi oluş düzeyleri ve sporda psikolojik becerilerini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu doğrultuda, olimpik branşlarda yarışan 154 sporcuya kişisel bilgi formu, Sporcuların Psikolojik Becerilerini Değerlendirme Ölçeği ve Sporcu Ruh Sağlığı Sürekliliği-Kısa Formu uygulanmıştır. Elde edilen veriler, SPSS 22.0 aracılığıyla Bağımsız Grup t-testi, tek yönlü ANOVA ve Pearson Korelasyon analizleri kullanılarak incelenmiştir. Bu analizler, gruplar arasındaki farkların ve değişkenler arasındaki ilişkilerin istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığını belirlemek amacıyla uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, sporcuların iyi oluş düzeyleri arttıkça spordaki psikolojik becerilerinin de arttığı bulunmuştur. Ancak, spor psikoloğu ile çalışan ve çalışmayan sporcular arasında iyi oluş düzeyleri ve spordaki psikolojik beceriler açısından anlamlı bir fark bulunamamıştır. Ayrıca, analizler sonucunda elde edilen diğer bulgular, farklı yaş grupları ve lisans süreleri gibi değişkenlerin de psikolojik beceriler ve iyi oluş üzerindeki etkilerinin incelenmesine olanak tanımıştır, ancak bu değişkenler arasında da anlamlı farklar gözlemlenmemiştir. Bu sonuçlar, sporcuların iyi oluşlarını ve psikolojik becerilerini geliştirmek için alternatif veya ekstradan başvurulabilecek farklı yöntemlerin (antrenör, aile, akran vb.) olabileceğini göstermektedir. Bu bulgular, spor psikolojisi uygulamalarının etkisini deneysel, nitel ve karma araştırma gibi yöntemleriyle detaylı incelemek ve sporcuların bireysel ihtiyaçlarına yönelik daha özelleştirilmiş müdahaleler geliştirmek gerektiğini göstermektedir.

Abstract:
This study aimed to investigate the well-being levels and psychological skills in sports of athletes who work with a sports psychologist (sports expert) and those who do not. To this end, 154 athletes competing in Olympic disciplines were administered a personal information form, the Athlete Psychological Skills Inventory, and the Athlete Mental Health Continuum-Short Form. The collected data were analyzed using Independent Group T-test, one-way ANOVA, and Pearson Correlation analysis via SPSS 22.0. These analyses were conducted to determine whether the differences between groups and the relationships between variables were statistically significant. The results of the study indicated that as the well-being levels of athletes increased, their psychological skills in sports also improved. However, no significant difference was found between athletes who worked with a sports psychologist and those who did not in terms of well-being levels and psychological skills in sports. Other findings from the analyses allowed for the examination of the effects of variables such as different age groups and license durations on psychological skills and well-being, but no significant differences were observed among these variables either. These results indicate the existence of alternative or additional methods (such as coaches, family, peers, etc.) that can be utilized to enhance the well-being and psychological skills of athletes. These findings indicate the need to examine the impact of sports psychology practices in greater detail using qualitative and mixed research methods and to develop more specific interventions tailored to the individual needs of athletes.