Hiperkolesterolemi modelinde lipit birikimi ve aterogenezde rol oynayan faktörlerin aydınlatılması
Investigation of molecular mechanisms that play role in lipid accumulation during atherogenesis
Yazar: PERİNUR BOZAYKUT
Danışman: PROF. DR. NESRİN KARTAL ÖZER
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Hiperkolesterolemi = Hypercholesterolemia ; Lipidler = Lipids ; Matriks metalloproteinazlar = Matrix metalloproteinases ; Nükleer faktör-E2-ilişkili faktör 2 = Nuclear factor-E2-related factor 2 ; Reseptörler-sitoplazmik ve nükleer = Receptors-cytoplasmic and nuclear

Özet:
Ateroskleroz, inme ve kalp krizi gibi komplikasyonları ile tüm dünyada ba?lıca ölüm sebepleri arasındadır. Genetik ve çevresel ko?ulların yanında, serum kolesterol düzeylerindeki artı? ve oxLDL gibi faktörler, aterosklerozu indükleyen en önemli faktörler arasındadır. Bu çalı?mamız ile hiperkolesterolemik tav?anlarda olu?turan ateroskleroz ile ilişkili oksidatif strese kar?ı ileri redoks sinyal yolaklarının incelenmesi planlanmı?tır. Çalı?mamızda, 2-4 aylık 21 adet erkek albino tavşan 3 farklı gruba ayrıldı: (i) Vitamin E den fakir yem ile beslendi. (ii) % 2 kolesterol içeren Vitamin E'den fakir yem ile beslendi. (iii) % 2 kolesterol içeren Vitamin E?den fakir yem beslendi ve Vitamin E i.m. olarak 50 mg/kg/gün uygulandı. Dört hafta sonunda, torasik aortalar ı?ık mikroskobu ile incelendi ve kolesterol ile beslenen tav?anlarda aterosklerotik lezyonlar geliştirken, Vitamin E verilen tavşanlarda lipit birikiminin ve köpük hücre oluşumunun azaldığı gözlendi.Hiperkolesterolemik diyetin daha ileri etkilerini incelemek amacıyla aorta dokusunda PPARg, ABCA1 ve MMP-1 mRNA ekspresyonları kantitatif RT-PCR ile ve MMP-1 ve Nrf2 protein ekspresyonları immunblotlama tekniği ile karşılaştırılmalı olarak incelendi ve vitamin E' nin bu değişiklikler üzerine olan etkisi araştırıldı. Bu çalı?ma sonucunda, aorta dokusunda hem PPARg hem de ABCA1 mRNA ekspresyonlarinin kolesterol grubunda kontrollere göre azaldığı, vitamin E grubunda kolesterol grubuna kıyasla arttığı bulundu. MMP-1 protein ve mRNA ekspresyonlarının ise kolesterol grubunda, kontrol grubuna göre yüksek oranda artış gösterirken, vitamin E verilen grupta bu artı?ın azaldığı gözlendi. Bunların yanında, Nrf2 ekspresyonlarının hem kolesterol grubunda hem de Vitamin E grubunda artış gösterdiği bulundu.

Abstract:
Atherosclerosis and complications such as stroke and myocardial infarction are major causes of the death worldwide. Besides several genetic and environmental factors, increased serum cholesterol and oxLDL are considered to be inducing factors of atherosclerosis. In the present study, we investigated redox signalling pathways involved in cellular defence against oxidative stress associated with atherogenesis in hypercholesterolemic rabbits. Twenty-one male albino rabbits were assigned randomly to three groups fed: (i) vitamin E deficient diet, (ii) vitamin E deficient diet containing 2% cholesterol, and (iii) vitamin E deficient diet containing 2% cholesterol with daily intramuscular injections of vitamin E (50 mg/kg). After four weeks, thoracic aortae were examined by light microscopy. Cholesterol fed rabbits exhibited atherosclerotic lesions and endothelial damage compared to control rabbits wheras lipid accumulation and foam cell formation was detectable in animals fed cholesterol and treated with vitamin E.The consequences of hypercholestrolemic diet and vitamin E effect were further examined determining PPARg and ABCA1 and MMP-1 mRNA levels by quantitative RT-PCR and protein levels of Nrf2 and MMP-1 by immunoblotting in aorta. As a result, PPARg and ABCA1 mRNA levels decreased in cholesterol group compared to control group and increased in vitamin E treated group compared to cholesterol group. Both MMP-1 protein and mRNA expression was increased in cholesterol group but decreased in cholesterol and vitamin E treated group compared to controls. In addition, Nrf2 protein expression was found to be increased both in the cholesterol and vitamin E group.