Çekme, darbe ve sertlik testlerinde laboratuvarlar arası karşılaştırma ve yetkinlik testleri ve değerlendirmesi
Interlaboratory comparison and proficiency testing for tensile, impact and hardness tests and assessment of the tests
Yazar: ŞABAN TOROS
Danışman: DOÇ. DR. ERGÜN KELEŞOĞLU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering

Özet:
Laboratuvarlar arası karşılaştırma ve yetkinlik deneyleri yaygın olarak pek çok amaçla kullanılabilmektedir ve bu karşılaştırmanın yapılması laboratuvarların uluslararası tanınırlığını ve güvenilirliğini arttırmaktadır. Laboratuvarlar arası karşılaştırma testleri sadece firmalar için değil, birçok kurum ve kuruluş için de önemli bir yer tutar. Akredite kuruluşların devamlılığı sağlaması için bu testler bir ihtiyaçtır. Akredite olmayanlar için ise bu testler, laboratuvarlarının ne durumda olduğunu, gerektiğinde nasıl bir düzenleme yapılması gerektiğine karar vermeleri için uygun bir testtir.
Günümüzde malzeme muayene laboratuvarlarında akreditasyon zorunluluğu yoktur. Bu nedenle çoğu laboratuvar akredite olmadan test yapmaya devam etmektedirler. Bu çalışma ile akreditasyon ve ölçüm belirsizliği hakkında fikir sahibi olmayan laboratuvarlara bu testlerin önemini anlatılmıştır. Yapılan tüm testler ve çalışmalar sonucunda görülmüştür ki akredite laboratuvarlar diğerlerine nazaran çok iyi sonuçlar elde etmiştir. Bu sayede akredite olmayan laboratuvarlar bunun farkını görme imkânı bulmuşlardır.
Bu çalışmada oda sıcaklığında çekme testi, oda sıcaklığında darbe testi ve Rockwell C sertlik testi (HRC) için laboratuvarlar arası karşılaştırma testi yapılmış ve bu testlerin sonuçları kullanılarak detaylı bir rapor hazırlanmıştır. Bu çalışma ile bu testlerin sonucuyla ilgili yorum ve açıklamalara yer verilmiştir. Testlerin sonucuna göre önermeler ve çıkarımlar yapılmış, daha sonraki çalışmalar için dikkat edilmesi gerekenler belirtilmiştir.

Abstract:
Inter-laboratory comparisons and proficiency testing is widely available in many purposes. This comparison is done for increasing the reliability of laboratories and international recognition. Inter-laboratory comparison tests have an essential role for not only for companies but also many organizations and institutions. Those tests are required in order to maintain the continuity of the accredited institutions. For non-accredited laboratories, those tests demonstrate the currents sate and position of the laboratories. Furthermore, laboratories are able to make required regulations after testing.
Today, accreditation is not compulsory in material testing laboratories. Therefore, many of them continue to test without accreditation. In this study, importance of accreditation and uncertainty of measurement are explained to laboratories. As the consequence of tests and studies, better results of accredited laboratories than the other laboratories are observed. By virtue of those tests, non-accredited laboratories can perceive the difference.
In this study, inter-laboratory comparisons are made for tensile and impact test at room temperature and Rockwell C hardness test (HRC). Then, detailed report is prepared by using test results. Moreover, comments and explanations related to these results are written. According to test results, propositions and inferences are made and milestones of inter-laboratory comparisons and proficiency testing are underlined for the following studies.