Biyofilik tasarım elemanlarının iç mekânlarda algıya ve davranışa etkisi
The effect of biophilic design elements on perception and behavior in indoor spaces
Yazar: LÂL DALAY
Danışman: PROF. DR. GÜLŞEN AYTAÇ
İstanbul Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı / Peyzaj Mimarlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mimarlık = Architecture ; Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture ; İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Algı = Perception ; Bilişsel davranışlar = Cognitive behaviours ; Biyofili = Biophilia ; Çevresel davranışlar = Environmental behaviours ; Çevresel sürdürülebilirlik = Sustainable environment ; İnsan doğa ilişkisi = Human nature relations

Özet:
Bu tez çalışması, biyofilik tasarım elemanlarının, iç mekânlar özelinde, insanların mekân algısına ve davranışlarına etkisini araştırmaktadır. Bu bağlamda, insan-doğa-mekân arasındaki ilişki ortaya konarak, biyofili kavramının temelleri açıklanmış, biyofilik tasarım teorisi detayları ile tanımlanmış ve tasarım elemanları hem fiziksel hem de sanal mekân boyutunda algı ve davranış ile ilişkiyi ortaya çıkarmak üzere kullanılmıştır. 
Tez çalışmasının amacı, insan ve doğa arasındaki ilişkinin biyofilik tasarım stratejisi kapsamında iç mekânlara nasıl yansıdığını, insanların algı ve davranış sistemlerinin biyofilik tasarım elemanlarından nasıl etkilendiğini analiz etmektir.
Tezin hedefine ulaşmak için;
-"Doğa-insan-mekân üçlemesinin tarihi süreç boyunca ilişkisi ve biyofilik tasarım çerçevesinde günümüz çevresine yansıması nasıl olmuştur?"
-"Biyofilik tasarım elemanları iç mekânlarda stratejik olarak nasıl uygulanır ve duyusal etkileri nelerdir?" 
-"Biyofilik tasarım elemanlarının duyusal ve sanal mekân deneyimi boyutlarında algı ve davranış üzerinde etkisi nasıldır?"
sorularına cevap aranmıştır. Bu doğrultuda şekillenen tezin kavramsal çerçevesi ise dört ana bölümden oluşmuştur ve "Biyofili Kavramı", "Biyofilik Tasarım Teorisi", "İç Mekânlardaki Biyofilik Unsurların, Duyusal Algı ve Davranış İle İlişkisi", "Sanal Biyofili Deneyimi Alan Çalışması: Arkas Sanat Merkezi "Doğa, Bahçeler, Düşler" Sergisi" başlıkları altında tez şekillenmiştir. 
Tezin ilk üç bölümünde literatürden edinilen bilgiler, amaca yönelik bir kurgu ile sunulmuştur. Dördüncü ve son bölüm olan alan çalışması bölümünde ise, literatürde sanal sergi mekânı özelinde biyofili deneyimine yönelik bir çalışmaya rastlanmaması doğrultusunda odak daraltılarak, biyofilik unsurların sanal sergi mekânı deneyiminde davranış ve algıya etkisine mercek tutulmuştur. Tezde biyofili özelinde işlenen doğanın entegrasyonu, yürütülen alan çalışması ile, hem doğanın sanatsal temsili boyutunda, hem de sanal mekâna yansıması boyutlarında ele alınmıştır. Alan çalışması özelinde, biyofilik unsurları güçlü bir şekilde barındırdığı tespit edilen Arkas Sanat Merkezi, "Doğa, Bahçeler, Düşler" sergisinin sanal deneyimine yönelik bir anket uygulaması gerçekleştirilmiştir. COVID-19 Pandemi koşulları ise biyofilik mekân deneyiminin sanal ortamda yürütülmesine yön vermiştir. Tezin hedefi doğrultusunda iç mekânlarda biyofilik tasarım elemanlarının algı ve davranışa etkisinin analizi, 110 kişilik katılımcı grubunun anket cevaplarından elde edilen veriler doğrultusunda tartışılarak sunulmuştur.
Çalışmadan elde edilen bulgular, biyofilik tasarım unsurlarının, fiziksel ve çok duyulu bir ortamda nasıl etki ettiğini ve alan çalışması ile sanal ortamda bu unsurların deneyimcilerin algı ve davranışları üzerinde nasıl etkilere sahip olduğunun anlaşılmasını sağlamıştır. Bununla birlikte alan çalışması ile sanal biyofili deneyimin, sergi mekânı odağında algı ve davranışa etkisinin ortaya çıkarılması, sanal sergi mekânlarının biyofilik açıdan değerlendirilmesi için bir referans oluşturmuştur.

Abstract:
This thesis investigates the effects of biophilic design elements on people's perception and behavior of space, with a focus on interiors. In this context, by revealing the relationship between human-nature-space, the foundations of the concept of biophilia are explained, the biophilic design theory is defined in details, and the design elements are used to reveal the relationship with perception and behavior in both physical and virtual space dimensions.
The aim of the thesis is to analyze how the relationship between human and nature is reflected in the interiors within the scope of biophilic design strategy, and how people's perception and behavior systems are affected by biophilic design elements.
In order to achieve the aim of the thesis, answers to the following questions are sought; 
-"How has the nature-human-space relationship developed throughout the historical process and how has it been reflected in today's environment within the framework of biophilic design?"
-"What are the sensory effects of biophilic design elements and how are they strategically applied in interiors?"
-"How do biophilic design elements affect perception and behavior in the dimensions of sensory and virtual space experience?" 
The conceptual framework of the thesis, which shaped in this direction, consisted of four main parts and the thesis shaped under the headings "The Concept of Biophilia", "Biophilic Design Theory", "The Relationship of Biophilic Elements in Indoor Spaces with Sensory Perception and Behavior", "Virtual Biophilia Experience Field Study: Arkas Art Center "Nature, Gardens, Fantasies" Exhibition".
In the first three chapters of the thesis, the information obtained from the literature is presented with a purpose-oriented structure. In the field study section, which is the fourth and last part, the focus has been narrowed, in the literature, in line with the absence of a study on the experience of biophilia specific to the virtual exhibition space, and the effect of biophilic elements on behavior and perception in the virtual exhibition experience has been focused. In the field study, a survey was conducted on the virtual experience of Arkas Art Center's "Nature, Gardens, Fantasies"exhibition, which was determined to strongly contain biophilic elements. The COVID-19 Pandemic conditions, on the other hand, have led the biophilic space experience to be carried out in the virtual environment. In line with the aim of the thesis, the analysis of the effect of biophilic design elements on perception and behavior in interior spaces is presented by discussing the data obtained from the survey answers of the 110 participants.
The findings obtained from the study revealed how biophilic design elements affect people in a physical and multi-sensory environment, and also provided an understanding of how these elements have effects on the perception and behavior of the experiencers in the virtual environment with the field study. In addition, revealing the effect of the virtual biophilic experience on perception and behavior in the focus of the exhibition space with the field study has created a reference for the evaluation of virtual exhibition spaces through a biophilic perspective.