İhtiyatî tedbir yargılamasında hukukî dinlenilme hakkı
Right to be heard in civil interim injunction proceedings
Yazar: RABİA ŞAHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİLAL ÜNAL KAYA
Türk-Alman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
İhtiyati tedbir yargılaması, normal yargılama süreci devam ederken veya henüz hiç başlamamışken taraflarca sıkça başvurulan ve uygulanan bir mekanizmadır. Yargılama, her durumda zaman gerektirecektir. Bu zaman içerisinde yargılama konusunun kaybedilmesi yahut zarara uğrama ihtimali mevcuttur. Bu nedenle dava henüz sonuçlanmadan dava konusu üzerinde ilgili tarafı zarara uğratacak herhangi bir durumun önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı alınabilir. İhtiyatî tedbir yargılaması, ihtiyatî tedbir talep eden kişi lehine ispat yükü gibi önemli konularda bazı kolaylıklar sağlamaktadır. Etkin bir hukukî koruma sağlanabilmesi için ilgili taraf lehine basitleştirilmiş ve kolaylaştırılmış bir süreç sunan ihtiyatî tedbir yargılamasının, aleyhine ihtiyati tedbir kararı verilen kişinin hukukî dinlenilme hakkını ihmal ettiği çalışmamızın ana çıktılarındandır. Bu ihmalin önlenmesi için önerdiğimiz korunma dilekçesi sicilinin hukuk sistemimize uygun olup olmadığı hususu ise çalışma sonucunda ulaşmak istediğimiz sorudur.
Çalışmamızın ilk bölümünde ihtiyati tedbir yargılaması ve hukukî dinlenilme hakkı kavramı detaylı olarak incelenmiştir. Böylece çalışmamız içerisinde değerlendirme yapacağımız iki temel kavram açıklanmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde bu iki kavramın birbiri üzerindeki etkisi ve ihtiyati tedbir yargılamasında aleyhine tedbir kararı alınan tarafın hukukî dinlenilme hakkının sağlanabilmesi için hukuk sistemimizde mevcut olan koruma mekanizmaları ele alınmıştır. Ele alınan bu mekanizmaların aleyhine ihtiyatî tedbir kararı alınan kişinin hukukî dinlenilme hakkını ne ölçüde sağladığı değerlendirilmiştir. Son bölümde, ihtiyati tedbir yargılamasında hukukî dinlenilme hakkının etkin bir şekilde sağlanması için kullanılmasını önerdiğimiz yeni bir mekanizma, Korunma Dilekçesi modeli, incelenmiştir. Korunma dilekçesi modelinin Türk Hukuk sisteminde tanınırlığını sağlamak ve mevcut koruma mekanizmalarına entegre edilebilmesini kolaylaştırmak adına örnek belgeler paylaşılmıştır.

Abstract:
Interim injunctions are frequently used and applied by the parties while the regular proceedings are in progress or have not commenced. In any case, every proceeding will require time. During this time, there is a possibility of loss or damage to the subject matter of the proceedings. For this reason, an interim injunction may be granted before the case is concluded to prevent any situation that may cause damage to the relevant party. The interim injunction proceedings provide some conveniences in essential issues, such as the burden of proof in favor of the person requesting an interim injunction. One of the main conclusions of our study is that the interim injunction proceedings, which offer a simplified and facilitated process in favor of the relevant party to provide adequate legal protection, neglect the right to be heard by the person against whom an interim injunction is granted. The question of whether the protection petition registry, which we propose to prevent this neglect, is suitable for our legal system is the question we want to reach at the end of the study.
In the first part of our study, the interim injunction proceedings and the concept of the right to be heard are examined in detail. Thus, the two fundamental concepts we will evaluate in our study are explained. The second part of the study discusses the effect of these two concepts on each other and the protection mechanisms available in our legal system to ensure the right to be heard of the party against whom an injunction is taken in the interim injunction proceedings. The extent to which these mechanisms ensure the right to be heard of the party against whom an interim injunction is granted is evaluated. The last section analyzes a new mechanism, the Protection Letter model, which we propose to be used to ensure the right to be heard effectively in the interim injunction Proceedings. Sample documents are shared to ensure the recognition of the protection letter model in the Turkish legal system and to facilitate its integration into existing protection mechanisms.