Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık düzeyleri ve öğretim programına bağlılık durumları
Teachers' curriculum literacy levels and curriculum fidelity
Yazar: ŞÜKRİYE GÜRBÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİME ŞENAY ŞEN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bağlılık = Commitment ; Eğitim programları = Education programs ; Program okuryazarlığı = Curriculum literacy ; Ölçekler = Scales ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; Öğretmen bağlılığı = Teacher loyalty ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık düzeyleri ve öğretim programına bağlılık durumlarının incelenmesidir. Bu amaçla, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu Gaziantep ili Şehitkamil ilçesindeki Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı devlet okullarında 2019-2020 eğitim öğretim yılı II. Dönemi ve 2020- 2021 eğitim öğretim yılı I. Döneminde görev yapan 449 öğretmenden oluşmaktadır. Veriler, "Kişisel Bilgi Formu"; öğretim programı okuryazarlık düzeyi için "Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği (Bolat, 2017); öğretim programına bağlılık için "Öğretim Programına Bağlılık Ölçeği (Yaşaroğlu & Manav, 2015) aracılığıyla elde edilmiştir. Verilerin analizinde önce Kolmogorov- Smirnov normallik testi yapılmış sonrasında öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık düzeyleri ve öğretim programına bağlılık durumlarını belirlemek için betimsel istatistiklerden ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmıştır. Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık düzeyleri ve programa bağlılıklarının cinsiyete göre farklılık gösterip göstermediği bağımsız örneklem T-testi; branş, mezun olunan okul türü, mesleki kıdem ve görev yapılan okul kademesine göre farklılık gösterip göstermediğinin tespiti için tek yönlü varyans analizi yapılmıştır. Öğretmenlerin, öğretim programı okuryazarlık düzeyi ve öğretim programına bağlılık durumlarının arasında ilişki olup olmadığı "pearson korelasyon analizi" ile analiz edilmiştir.  Araştırma sonucunda öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık düzeyleri ve öğretim programına bağlılıklarının yüksek olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin okuryazarlık düzeyleri cinsiyetlerine göre değişmezken kadın öğretmelerin öğretim programına bağlılıkları daha yüksektir. En yüksek program okuryazarı olan öğretmenler Türkçe- Türk Dili Edebiyatı öğretmenleridir. Öğretmenlerin öğretim programına bağlılıkları branşlarına göre farklılık göstermemiştir. Eğitim fakültesinden mezun olan öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık düzeyleri diğer fakültelerden mezun olan öğretmenlere göre daha yüksektir. Öğretmenlerin öğretim programına bağlılıkları mezun oldukları okul türüne göre farklılık göstermemiştir. Öğretmenlerin deneyimleri arttıkça öğretim programına bağlılıkları azalırken, öğretim programı okuryazarlıkları mesleki kıdemlerine göre değişiklik göstermemiştir. Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık düzeyleri ve öğretim programına bağlılıkları görev yaptıkları kademeye göre farklılık göstermemiştir. Son olarak, öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlıkları ve öğretim programına bağlılıkları arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda öğretim programı okuryazarlığı yeterliliklerinin ve öğretim programına bağlılığın bütüncül yaklaşımla derinlemesine ele alınması; öğretim programı okuryazarlığı becerilerinin eğitim taksonomilerine göre sınıflandırılması; kadın öğretmenlerin program okuryazarlık düzeyleri ve öğretim programına bağlılıkları üzerine farklı yöntemlerle; öğretmenlerin programa  bağlılıklarını etkileyen unsurları tespit eden çalışmalar yapılması ve mesleki kıdemi yüksek öğretmenlerin öğretim programına bağlılık düzeyleri ile mesleki deneyimin öğretim programına bağlılığa olan etkileri üzerine araştırmalar yapılması önerilmiştir. Ayrıca, öğretmen yetiştirme kurumlarının eğitim programlarında öğretim programı okuryazarlık yeterliliklerinin yerinin tespit edilmesi; öğretim programı okuryazarlığı için hizmet öncesi ve hizmet içi eğitim çalışmalarının planlanması, öğretim programına bağlılığı etkileyen faktörlerin tespiti ile akademi ve Millî Eğitim Bakanlığı iş birliği ile program geliştirme çalışmalarının yürütülmesi; mesleğe yeni başlayan öğretmenlerle deneyimli öğretmenler arasında partnerlik programları ile öğretim programına bağlılığın arttırılması tavsiye edilmiştir.

Abstract:
This study aimed to investigate teachers' curriculum literacy levels and the status of curriculum fidelity. The pattern of the research is survey, one of the quantitative research designs. The participants were composed of 449 teachers working at public schools of Ministry of National Education during the 1st semester of 2019- 2020 academic year and the 2nd semester of 2020- 2021 academic year in Gaziantep province Şehitkamil county. As data collection tools, "Personal Information Form"; Curriculum Literacy Scale (Bolat, 2017)" for the curriculum literacy levels and "Curriculum Fidelity Scale (Yaşaroğlu& Manav, 2015) for the curriculum fidelity status were implemented. To analyze the data collected, firstly Kolmogorov- Smirnov test of normality was applied and then mean and standard deviation values, of descriptive statistics, were calculated to determine teachers' curriculum literacy levels and curriculum fidelity. Independent sample T-test to determine whether teachers' curriculum literacy levels and curriculum fidelity differ according to gender and one-way analysis of variance was conducted to determine whether they differ according to the field of teaching, graduated faculty type, length of service and school grades they teach in. Whether there is a relationship between teachers' curriculum literacy level and their curriculum fidelity was analyzed by "Pearson correlation analysis". As a result of the research, teachers' curriculum literacy levels and their curriculum fidelity are high. While the literacy levels of the teachers do not change according to their gender, female teachers' commitment to the curriculum is higher. The teachers with the highest program literacy are Turkish-Turkish Language and Literature teachers. Their fidelity to the curriculum does not differ according to their field of teaching. Curriculum literacy levels of teachers who graduated from faculty of education are higher than teachers who graduated from other faculties. Teachers' fidelity to curriculum does not differ according to faculty they graduated from. As the experience of the teachers increase, their commitment to fidelity to curriculum decrease, while their curriculum literacy levels do not differ according to their professional seniority. The teachers' literacy levels and their fidelity to the curriculum do not differ according to the grade they teach. Finally, it was concluded that there is a positive relationship between teachers' curriculum literacy and their fidelity to the curriculum. In line with these results, it is suggested that researchers could be carried out studies such as an in-depth consideration of curriculum literacy qualifications and fidelity to the curriculum with a holistic approach; a classification of curriculum literacy skills according to educational taxonomies; on the curriculum literacy levels of female teachers and their fidelity to the curriculum with different methods; on the factors affecting teachers' commitment to the curriculum and on the curriculum fidelity of senior teachers and  the effects of length of service on their fidelity to curriculum. In addition, it is recommended to conduct studies on revealing curriculum literacy qualification in the education programs of teacher training institutions; planning pre-service and in-service training sessions for curriculum literacy, fulfilling curriculum development in cooperation with the academy and the Ministry of National Education through determining the factors affecting adherence to the curriculum and partnership programs between newly- graduated teachers and senior teachers in order to increase the curriculum fidelity.