Kültürlerarası bakış açısıyla annelerin çocuk sosyalleştirme hedeflerinin incelenmesi
Investigation of mothers' child socialization goals from an intercultural perspective
Yazar: SHAIMAA ALİ ISLAM
Danışman: PROF. DR. ZELİHA YAZICI
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Bilimler Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada Türk ve Kuzey Iraklı annelerin çocuk sosyalleştirme hedeflerinde benzerlikler ve farklılıklar incelenmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden kültür analizi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Türkiye'nin Antalya şehrinde yaşayan 20 anne, Kuzey Irak'ın Duhok şehrinde yaşayan 20 anne olmak üzere toplam 40 anne oluşturmaktadır. Araştırmada katılımcıların sosyo-demografik özelliklerini belirlemek amacıyla kişisel bilgi formu, sosyalleştirme hedeflerini belirlemek amacıyla Sosyalleştirme Hedefleri Envanteri (SHE) kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz ve nitel içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Türk ve Kuzey Iraklı annelerin kendini gerçekleştirme ve topluma uyum bağlamında  çocuk sosyalleştirme hedeflerinin  benzerlikler gösterdiği saptanmıştır. Her iki kültürdeki annelerin kendini gerçekleştirme psikolojik gelişim kategorisinde özgüvene odaklandığı görülmüştür. Her iki kültürdeki annelerin özdenetim yönündeki sosyalleştirme hedeflerinin de benzer olduğunu görülmüştür. Her iki kültürdeki anneler için çocuk sosyalleştirmede empatik ve yardımsever davranışların sergilenmesi, bencillik, kin ve nefret gibi davranışlardan uzak durmanın önemli görüldüğü saptanmış. Kuzey Iraklı ve Türk annelerin çocuk sosyalleştirme hedeflerinde benzer boyutlar olduğu gibi farklı boyutlarında olduğu görülmüştür. Örneğin, Türk annelerin kendini gerçekleştirme boyutunda duygusal ve fiziksel iyilik haline yönelik; Kuzey Iraklı annelerin ise daha çok kişisel ve ekonomik potansiyeli geliştirmeye yönelik hedeflere odaklandığı belirlenmiştir. Kuzey Iraklı ve Türk annelerin sosyalleştirme hedeflerine yönelik farklılıklardan bir diğerinin ise Türk annelerin aksine, Kuzey Iraklı annelerin "mücadele etmede güçlü-cesur karaktere sahip olma ve hakkını savunma" davranışlarına daha fazla vurgu yaptığı görülmüştür.

Abstract:
In this research, similarities and differences in child socialization goals of Turkish and North Iraqi mothers were examined. The study employed a qualitative research method called cultural analysis. The study group consisted of 20 mothers living in Antalya, Turkey, and 20 mothers living in Duhok, North Iraq, making a total of 40 mothers. A personal information form was used to determine the socio-demographic characteristics of the participants, and the Socialization Goals Inventory (SHE) was used to determine their child socialization goals. Descriptive analysis and qualitative content analysis were used to analyze the data.
As a result of the research, it was determined that Turkish and North Iraqi mothers showed similarities in child socialization goals related to self-realization and social adaptation. Both cultures of mothers focused on self-confidence in the psychological development category. Their socialization goals related to self-control were also found to be similar. It was observed that both groups of mothers emphasized the display of empathetic and helpful behaviors while avoiding behaviors such as selfishness, hatred, and animosity when it came to child socializatio.. Although there were similar dimensions in child socialization goals between North Iraqi and Turkish mothers, there were also differences in certain dimensions. For instance, Turkish mothers tended to focus on emotional and physical well-being in the dimension of self-realization, while North Iraqi mothers focused more on developing personal and economic potential. Another difference was that, unlike Turkish mothers, North Iraqi mothers placed greater emphasis on behaviors related to "being strong and brave in coping and defending one's rights."