Buhûrizade Mustafa Efendi (Itri)'nin Neva Kâr adlı eserinin yorum farklılıkları bağlamında müzikal analizi
Musical analysis of Buhûrizade Mustafa Efendi (Itri)'s work named Neva Kar in the context of differences in interpretation
Yazar: ÖZGE EYYÜPOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERHAN ÖZDEMİR
İstanbul Okan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Müzik Ana Sanat Dalı / Müzik Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2024
Konu: Müzik = Music

Özet:
Bu çalışmada Klasik Türk Müziği'nin bestekârlarından biri olan Buhurizade Mustafa (Itrî) Efendi'nin kısa hayatı ve dönemi araştırılmıştır. Neva makamında ve kâr formunda bestelemiş olduğu eserin, Bekir Sıtkı Sezgin'in ve Münir Nurettin Selçuk'un icraları ile Darülelhan İcra Korosu kayıtları incelenmiş, bu icralar notaya alınarak yorum farklılıkları üzerinden analizleri yapılmış ve bu farklılıklar tez içerisinde yer alan ilgili bölümlerde vurgulanmıştır.
Bu konunun ele alınmasındaki amaç; Itrî ve Neva Kâr'ı hakkında güncel ve yazılı bir kaynak daha ortaya koymak ve araştırmada incelenen sanatçıların icraları aracılığı ile yorum farklılığı konusunun önemi üzerinde bir kez daha durmaktır.
Çalışmamızın ikinci bölümünde tarihsel arka plan üzerinde durularak, Buhurizade Mustafa (Itrî) Efendi'nin hayatı, eserleri, yaşadığı yıllardaki siyasi yapı ve müzik etkileşimi hakkında bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde kuramsal çerçeve içerisinde Türk Müziği'nde yorum unsuruna değinilerek yorum unsurlarında kullanılan icra teknikleri tanımsal bağlamda ele alınmıştır. Dördüncü bölümde ise Kâr formu hakkında genel bilgi verilerek, eser farklı icracılardan ayrı ayrı dinlenerek dikte edilmiş ve elde edilen notalar üzerinden yorum farklılıklar belirlenmiştir. Belirlenen farklılıklar üç icra yapısı içinde karşılaştırmalı şekilde yapısalcı analize tabi tutularak detaylıca irdelenmiştir.

Abstract:
This study investigates the short life and period of Buhurizade Mustafa Efendi (Itrî), one of the composers of Classical Turkish Music. The performances by Bekir Sıtkı Sezgin, Münir Nurettin Selçuk and the recordings of the Darülelhan Execution Choir of the work he composed in the makam of Neva and in the form of kâr were examined, these performances were notated and analyzed for differences in interpretation, and these differences are emphasized in the relevant sections below.
The purpose of addressing this issue is to provide another up-to-date and written source about Itrî and Neva Kâr and to emphasize once again the importance of the differences in interpretation through the performances of the artists examined in the study. In the second part of the analysis, we first focused on the historical background and gave information about Buhurizade Mustafa Efendi Itrî's life, his works, the interaction between the political structure and music in his years. In the third part; the interpretation element in Turkish Music is mentioned within the theoretical framework and the performance techniques used in the the interpretation elements are discussed in a definitional context. In the fourth part; general information about kâr form is given, the work is dictated by listening to different performers seperately, and differences in interpretation are determined based on the notes obtained. The identified differences are analyzed comparatively within the three enforcement structures by subjecting them to structuralist analysis