Afşin-Elbistan termik santral sahasında kazı-dolgu alanının tarımsal üretim açısından değerlendirilmesi
Evaluation in terms of agricultural production of excavator-filling areas soils in Afsin-Elbistan coal-fired power plant basin
Yazar: ALPER SÖĞÜT
Danışman: PROF. DR. KADİR SALTALI
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, Afşin Elbistan Termik Santrali havzasındaki kazı-dolgu alanında tarımsal üretim açısından değerlendirmek için yürütüldü. Bu amaçla, 21 farklı noktadan  0-30, 30-60, 60-90 cm toprak derinliklerinden örnekler alındı.  Toprak örneklerinde bazı fiziksel, kimyasal toprak özellikleri ve ağır metal analizleri yapıldı. Genel olarak, çalışma alanı toprakları orta tekstürlü, hafif ve orta alkalin reaksiyona sahip, orta ve yüksek kireç içeriği ve hafif ve orta tuz içeriğine sahiptir. Toprakların yüksek pH ve EC değerleri,  linyit almak için kazılan alanlara, termik santralinden çıkan pH  (12.87) ve EC (14.61 dSm-1) değeri yüksek uçucu külün dolgu malzemesi olarak kullanılmasından kaynaklanabilir. Ayrıca, araştırma alanı topraklarında alınabilir Zn noksanlığı görülmektedir. Diğer taraftan, genel olarak toprakların toplam ve alınabilir kadmiyum (Cd) ve nikel (Ni) içerikleri literatürlerde önerilen sınır değerlerden yüksek bulunmuştur. Sonuç olarak, toprakların yüksek pH, EC, Cd ve Ni içerikleri ormancılık ve tarımsal üretim için bitki gelişimini olumsuz yönde etkileyebilir. Bölgede kazı dolgu alanlarının ormancılık veya tarımsal (tarımsal ormancılık) amaçlı kullanılması planlanıyorsa, linyiti alabilmek için kazılan alanların doldurulması sırasında, termik santralinde atık olarak çıkan kül ve cürufların,  mümkün olduğu kadar derinlere serilmesi ve serildikten sonra üzerine serilen toprakların sıkıştırılarak bariyer oluşturulması önerilebilir.  Sıkıştırma ile oluşturulan bariyer,  pH ve EC değeri yüksek külün olumsuz etkilerinin kapillarite ile bitki kök bölgesine çıkmasını azaltabilir. Bölgede bu konuda daha detaylı araştırmaların yapılması önerilebilir.

Abstract:
This research was carried out to evaluate in terms of agricultural production of excavator-filling areas soils in Afşin-Elbistan Coal-Fired Power Plant basin, in Turkey.   For his purpose, 63 soil samples were taken from 0-30, 30-60 and 60-90 cm soil depth, and analyzed for some physical, chemical properties and heavy metals. In general, the experimental soils have medium texture, slightly and medium alkaline in reaction (pH), moderate and high level calcareous, and slightly and medium salty. The high EC and pH values of the soils can be attributed to the use as filler material in excavated areas of coal-power plant ash having high EC (14.61 dSm-1) and pH (12.87) values.  Besides, available zinc content was usually found to be deficient in the soil samples. On the other hand, total and available cadmium (Cd) and nickel (Ni) contents are generally higher than the limit and literature data. As a result, high levels of the pH, EC, Cd and Ni for forestry and agricultural production in the areas surveyed can affect plant growth negatively. If the excavation areas are planned for forestry or agriculture, during the filling of the excavated areas, ash and slag can be spread to depth as far as possible. It is advisable to form the barrier by compressing the soils after they are laid. The barrier formed by compaction can reduce the adverse effects to plant root zone by capillarity of pH and EC. It may be advisable to conduct further research in this area.