Üstün yetenekli çocuklarda yaratıcılığın duygu düzenleme ve mizah anlayışı ile ilişkisi
The relationship between creativity and emotion regulation and sense of humour in gifted children
Yazar: HABİBE ESİN ESEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA DUYGU KAYA YERTUTANOL
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Mizah = Humour ; Yaratıcılık = Creativity ; Ölçekler = Scales ; Üstün yetenekli çocuklar = Gifted children

Özet:
Bu araştırma; üstün yetenekli çocuklarda, yaratıcılığın duygu düzenleme ve mizah anlayışlarıyla ilişkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Veri toplama araçları olan, Araştırma için Geliştirilen Kişisel Bilgi Formu, Ergenler için Duygu Düzenleme Ölçeği (EİDDÖ) ve Çocuklar İçin Çok Boyutlu Mizah Anlayışı Ölçeği (ÇMAÖ), araştırmanın kriterlerine göre önceden belirlenmiş 108 katılımcıya elden verilmiş ve cevaplamaları istenmiştir. Bulgular incelendiğinde yaratıcılık ile içsel işlevsel olmayan duygu düzenleme puanları arasında pozitif yönde anlamlı farklılık gözlemlenirken (p<0,05), yaratıcılık ile diğer duygu düzenleme alt boyutları arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır (p>0,05). Aynı zamanda yaratıcılık ile mizah yoluyla başa çıkma puanları arasında negatif yönde anlamlı bir farklılık gözlemlenirken (p<0,05), yaratıcılık ile mizah anlayışının diğer alt boyutları arasında anlamlı bir ilişki saptanamamıştır (p>0,05). Üstün yetenekli çocukların duygu düzenleme ve mizah anlayışları arasındaki korelasyona bakıldığında, dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme ile mizah üretme ve mizah anlayışı toplam puanı arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişki bulunmuştur (p<0,05). Dışsal işlevsel duygu düzenleme ile mizah üretme (p<0,05), mizah yoluyla başa çıkma (p=0,01), mizahı beğenme (p<0,05) ve mizah anlayışı toplam puanı (p<0,01) arasında da pozitif yönlü ve anlamlı ilişki saptanmıştır. İlişkili bulunan değerler üzerinde yapılan regresyon analizinde, yaratıcılığın içsel işlevsel olmayan duygu düzenlemeyi pozitif, mizah yoluyla başa çıkmayı negatif yönde yordadığı görülmüştür. Mizah üretme alt boyutunun, içsel işlevsel duygu düzenlemeyi pozitif yönde yordadığı ve dışsal işlevsel, içsel işlevsel ve dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme alt boyutlarının ise mizah anlayışı toplam puanını pozitif yönde yordadığı saptanmıştır.

Abstract:
This study aimed to examine the relationship of creativity with emotion regulation and sense of humor in gifted children. Personal Information Form developed for this research, Emotional Regulation Scale for Adolescents and Multidimensional Sense of Humor Scale For Children were used as data collection tools and given to 108 participants to fill out. When the findings were examined, there was a significant difference between creativity and internal dysfunctional emotion regulation scores (p<0.05), but no significant difference was found between creativity and other emotion regulation sub-dimensions (p> 0.05). At the same time, while a negative difference was observed between creativity and coping with humor (p <0.05), no significant relationship was found with other sub-dimensions of creativity and sense of humor (p> 0.05). Findings related to correlation between gifted children's emotion regulation and sense of humor, a positive and significant relationship was found between external dysfunctional emotion regulation and total sense of humor scores  (p <0.05). External functional emotion regulation scores were found positively and significantly correlated with creating humor (p <0.05), coping with humor (p = 0.01), appreciating humor (p <0.05) and total sense of humor scores (p <0.01). Based on the findings in regression analyses, it was found that creativity significantly predicted internal dysfunctional emotion regulation positively and coping with humor negatively. It was found that the sub-dimension of creating humor positively predicted internal functional emotion regulation, and the sub-dimensions of external functional, internal functional and external dysfunctional emotion regulation positively predicted the sense of humor total score.