Endobronşiyal lezyonların neden olduğu komplikasyonların tedavisinde argon plazma koagulasyon tedavisinin etkinlik ve güvenilirliği
The efficiency and reliability of apc therapy in the treatment of complications caused by endobronchial lesions
Yazar: ADNAN TOLGA ÖZ
Danışman: DOÇ. DR. TUNCAY GÖKSEL
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Argon = Argon ; Argon kaynağı = Argon welding ; Bronşiyal neoplazmlar = Bronchial neoplasms ; Bronşlar = Bronchi ; Cerrahi tedavi = Surgical treatment ; Cerrahi-akciğer = Surgery-lung ; Kan pıhtılaşması = Blood coagulation ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Akciğer kanseri tüm dünyada milyonlarca insanın ölümüne neden olan,insidansı giderek artan ve çoğunlukla geç tanı konulan tümörlerden birisidir. Akciğerkanserli olguların büyük bir kısmı evre III ve evre IV olarak karşımıza çıkmaktadır. Buolguların %90'ı hastalıkları boyunca palyatif tedavilere gereksinim duymaktadır. İlerievre akciğer kanserinde uygulanan tedavilerde amaç; olguların semptomlarınınpalyasyonunu sağlamak ve yaşam kalitesini arttırmaktır. Özellikle ileri dönem akciğerkanserli olgularda nefes darlığı, öksürük, hemoptizi ve postobstrüktif pnömoni sıkgörülen semptom ve bulgulardır. Bronkoskopi akciğer kanserlerinin teşhis veevrelendirilmesinde yaygın olarak kullanılmasının yanında son yıllarda palyatiftedavilerde de kullanılabilmektedir. Girişimsel bronkoskopik yöntemlerle yakınmalarortadan kaldırılabilir. Ayrıca; medikal olarak cerrahiye uygun olmayan erken evrekanserli olgularda uygulanan bronkoskopik endobronşiyal tedaviler ile başarılı sonuçlaralınmaktadır.Trakeobronşiyal obstrüksiyonun en sık nedeni bronkojenik karsinomlardır.Ayrıca; benign tümörler, entübasyon sonrası gelişen trakeal stenoz ve granülomatözdurumlar da hava yolu obstrüksiyonuna neden olmaktadır. Girişimsel pulmonologlarözellikle santral hava yollarını etkileyen bu benign durumlar için cerrahiden daha iyialternatifler sunabilmekte ve uygulanan girişimsel bronkoskopik yöntemlerle buolgularda kür sağlayabilmektedir.Girişimsel bronkoskopik yöntemler arasında lazer, elektrokoter, argon plazmakoagülasyon, kriyoterapi, brakiterapi, fotodinamik terapi ve stent uygulaması yeralmaktadır. Gecikmiş etkileri bulunan kriyoterapi, brakiterapi ve fotodinamik terapininaksine, santral hava yolu obstrüksiyonu ve kanamasında lazer rezeksiyon, elektrokoter,argon plazma koagülasyon ve stent uygulaması hemen palyasyon sağlayan tekniklerdir.Stentler dıştan bası veya bronş duvar zayıflığı nedeniyle meydana gelenobstrüksiyonlarda tercih edilmektedir.Yeterli hava yolu açıklığı elde edebilmek için genellikle eş-zamanlı ya dabirbirini takiben bu tedavi yöntemlerinin birlikte kullanımı gerekmektedir. Hangitekniğin kullanılacağı obstrüksiyonun etiyolojisi, fizyolojisi yanı sıra bronkoskopistinbireysel tercihine, hastane olanaklarına, eğitimli personele de bağlıdır.Çalışmamızda APC yönteminin, benign ve malign lezyonlarda gelişenobstrüksiyonlarda ve kanamalardaki etkinliği, olası komplikasyonları, diğerendobronşial yöntemlerle birlikte uygulanabilirliği ve sağkalıma etkisi araştırılmıştır.Endobronşiyal lezyonların neden olduğu obstrüksiyonlar nedeniyle nefesdarlığı, pnömoni ve hemoptizi nedeniyle başvuran 47 olguya endobronşiyal tedaviuygulanmıştır. Çoğunluğu (%85.1) malign olan bu olguların lezyonlarının büyük birkısmının trakea, sol ve sağ ana bronşta yer aldığı görülmüştür. Olguların 32'sindeobstrüksiyon, 13'ünde obstrüksiyon distalinde gelişen pnomoni, ikisinde de hemoptizivarlığı tedavi nedenini oluşturmuştur. Tüm olgularda bronkoskopi ile saptanan ortalamadarlık %83.4'tür.Tüm olgulara uygulanan APC işlemi sonrasında mekanik temizleme için gerekgörülen olgularda (n=32) kriyoterapi de uygulamalara eklenmiştir. APC sonrasıobstrüksiyonu açılan uygun olgularda brakiterapi (n=16) ve stent (n=3) uygulamasıtedavi şemasına dahil edilmiştir.Tedavi öncesi ve sonrası havayolu darlıkları karşılaştırıldığında malignolgularda daha yüksek bir iyileşme yüzdesi elde edilmekle beraber hem benign hem demalign olgularda istatistiksel olarak anlamlı iyileşmeler sağlanmıştır. Uygulamalarsonrasında tüm olgularda %85.1 oranında bronkoskopik, %54.1 oranında radyolojikyanıt elde edilmiştir.Hemoptizi ile başvuran olguların ikisinde de (%100) hemoptizi kontrol altınaalınmıştır. Nefes darlığı ve pnömoni semptomları ile başvuran 13 olgudan sekizindepnömoni semptomlarının gerilediği görülmüştür. Nefes darlığı semptomu olan olguların%86.7'sinde nefes darlığı kontrol altına alınmıştır.Sağkalım sürelerinin benign ve malign olgularda sırasıyla 115.6±68.1 ve36.0±46.5 hafta olduğu görülmüştür. Sağkalım sürelerinde farklılık görülmemesinekarşın havayolu darlıklarında iyileşme oranı brakiterapi eklenen grupta anlamlı olarakdaha yüksek bulunmuşturUygulamalar sırasında yaşamı tehdit eden bir komplikasyon görülmezken; beşolguda hemoraji, üç olguda taşikardi, iki olguda hipoksi ve yedi olguda da hipertansifatak görülmüştür. Hemoraji ve hipertansiyon işlem sırasında kontrol altına alınmıştır.Bu çalışma fleksibl bronkoskop ile APC kullanımının; hemorajinin kontrolaltına alınmasında trakeobronşiyal lezyonların çıkarılmasında, benign ya da malignnedenlerle oluşan havayolu darlıklarını gidermede uygulanabilirliğini, etkinliğini vegüvenirliğini gösteren bir çalışmadır. APC yönteminin; tüm tedavilere cevapsızolgularda diğer endobronşiyal tedavi yöntemleri ile birlikte de kullanılabilirliği; busayede endobronşiyal lezyonların endoskopik olarak ortadan kaldırılması ile sağ kalımıuzattığı, olguların yakınmalarında gerileme sağlayarak yaşam kalitesini arttırdığıgörülmüştür. Ek olarak ekipmanın; müdahalelerin yoğun bakım ünitelerinde olgularınbaşucunda kullanılabilecek şekilde genişletilmesine olanak veren işlevsel kolaylığını veportatifliğini doğrulamaktadır.Günümüzde endobronşiyal tedavi yöntemlerinin sağkalım, yaşam kalitesi gibisonuçlarının karşılaştırıldığı randomize çalışmalar bulunmamaktadır. Ancak; havayolları obstrüksiyonu bulunan olgularda hızlı palyasyon için, olguların bugünkütedavilerinde bronkoskopi teknikleri, örneğin ekstraluminal stenoz icin stent koyma vemekanik kitle cıkarılması ile birlikte tümor koagulasyonu için sıcak teknikler (lazerrezeksiyonu, elektrokoter, APC) kesin olarak belirlenmiştir. Lazer rezeksiyonu,brakiterapi ve PDT ile karşılaştırıldığında, elektrokoter ve kriyoterapi gibi intralezyoneltedaviler uygulanması daha basit ve düşük bakım giderleri olan tekniklerdir.Çalışmamızda da gösterildiği üzere APC sağ kalımı uzatmış, olguların yakınmalarındagerileme sağlamış güvenli bir yöntemdir.

Abstract:
Argon plasma coagulation was performed in 47 cases with benign or malign endobronchial lesions. Argon plasma coagulation is a safe and effective treatment modality for complications that caused by endobronchial lesions.