Türkiye'de doğrudan gelir desteği uygulamaları
The implementations of direct income support in Turkey
Yazar: İLYAS ÇETİN
Danışman: Y.DOÇ.DR. NURAY KIZILASLAN
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZET TÜRKİYE'DE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ UYGULAMALARI İlyas ÇETİN Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi 2005, 154 Sayfa Danışman: Yrd.Doç.Dr. Nuray KIZILASLAN Jüri: Prof.Dr. A.Zafer GÜRLER Jüri: Yrd.Doç.Dr. Nuray KIZILASLAN Jüri: Yrd.Doç.Dr. Mehmet BOZOĞLU Bu çalışmada, öncelikle bugüne kadar uygulanan tarımsal destekleme politikaları ve bu politikalardaki değişikliklerin sebepleri açıklanmıştır. Bununla ilgili olarak Türkiye'nin uluslararası kuruluşlarla ilişkileri tartışılmıştır. Son yıllarda diğer destekleme araçlarının yerine uygulamaya konulan Doğrudan Gelir Desteği'nin tanımı, amacı, uygulama şekli, olumlu- olumsuz yönleri ve dünyadaki uygulamaları incelenmiştir. Türkiye'deki uygulamalar kapsamlı bir şekilde incelenmiş ve tarımsal istatistikler ışığında uygulamanın değerlendirmesi yapılmıştır. Araştırma sonucuna göre; üretimden bağımsız olarak uygulanan Doğrudan Gelir Desteği tarımsal üretim ve verimde artışa yol açmamış, tam tersine Doğrudan Gelir Desteği'nin uygulandığı yıllarda tarımsal üretim ve verim azalmıştır. Tarımın Gayri Safı Milli Hasıla' ya olan katkısı azalmıştır. Verilen desteğin önemli bir kısmı tarımsal üretimde kullanılmamıştır. ÜDE (Üretici Destek Eşdeğeri) ve TDE (Tüketici Destek Eşdeğeri) oranları uygulamadan önceki yıllarda olduğu gibi; hem OECD ülkelerinden hem de AB ülkelerinden düşük seviyede gerçekleşmiştir. Uygulamanın başladığı 2001 yılında ise ÜDE ve TDE oranları en düşük seviyede gerçekleşmiş ve söz konusu yılda Türkiye OECD ülkeleri arasında tarıma en düşük seviyede destek veren ülkeler arasında yer almıştır. Anahtar Kelimeler: Türkiye, Doğrudan Gelir Desteği, Tarımsal Destekleme Politikaları.

Abstract:
11 ABSTRACT THE IMPLEMENTATIONS OF DIRECT INCOME SUPPORT IN TURKEY Ilyas ÇETİN Gaziosmanpaşa University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Agricultural Economics Master Thesis 2005, 154 pages Supervisor: Asist.Prof.Dr. Nuray KIZILASLAN Jury: Prof.Dr. A.Zafer GÜRLER Jury: Asist.Prof.Dr. Nuray KIZILASLAN Jury: Asist.Prof.Dr. Mehmet BOZO?LU In this study, agricultural support policies employed to date in Turkey together with the reasons of changes in these policies and the relationship between Turkey and international foundations related to support policies were explored. In addition, definition, purposes, application and advantages and disadvantages of the DIS (Direct Income Support) all over the world, specially in Turkey were examined. The effectiveness of the DIS assesed for Turkish case by using appropriate statistical methods. Research results suggested that the DIS application decreased agricultural yield while reverse case over expected. At the same time, the contribution of agriculture to Gross National product declined. It was fixed based on the research results that most the DIS did not use for the purpose of agricultural production. The rate of PSE (Producer Support Estimate) and CSE (Consumer Support Estimate) in Turkey were lower than that of the OECD and the EU contries. In 2001 year, the lowest PSE and CSE rates occured in Turkey resulting in taking place among the OECD countries having the lowest level of support to their agriculture. Key Words: Turkey, Direct Income Support, Agricultural Support Policy.