Aktif çalışan öğretmenlerde fiziksel aktivitenin yaşam kalitesi ve psikolojik dayanıklılık üzerine etkisi
The effect of physical activity on psychological resilience and quality of life in active teachers
Yazar: ZEKERİYYA ALTINTOP
Danışman: DOÇ. DR. ADEM CİVAN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu araştırmada amaç, aktif çalışan öğretmenlerde fiziksel aktivitenin, psikolojik dayanıklılık ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin incelenmesidir.
Araştırmaya gönüllü 320 kadın, 258 erkek toplamda 578 öğretmen katıldı. Öğretmenlere bilgilendirilmiş onam formu, Sf 36 kısa form yaşam kalitesi ölçeği, uluslararası fiziksel aktivite anketi ve Moss'un psikolojik dayanıklılık anketi uygulandı. Ölçeklerden elde edilen puanların normal dağılıma uygunluğu Shapiro Wilk testi ile incelenmiş olup normal dağılıma uymadığı görüldü. Demografik özelliklerin karşılaştırılmasında Mann-Whitney U testi veya Kruskal Wallis testi kullanıldı. Gruplar arasındaki farklılık için Dunn's çoklu karşılaştırma testi kullanıldı. Fiziksel aktivite puanı ile ölçeklerden elde edilen puanlar arasındaki ilişkiler Spearman korelasyon analizi ile incelendi. Analizler SPSS 22.0 programı ile analiz edildi. p<0,05 anlamlılık seviyesi seçildi.
Araştırmada, cinsiyete göre, kadın öğretmenlerin psikolojik dayanıklılığının daha yüksek olduğu görüldü. Cinsiyet ve yaş değişkenine göre fiziksel aktivite puanları ve yaşam kalitesi puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmedi (p<0,05). Fiziksel aktivite puanının 30-39 yaş aralığında, psikolojik dayanıklılık puanının ise 20-29 yaş aralığında daha düşük olduğu görüldü. Araştırmaya göre 50 ve üzeri yaşta yaşam kalitesi ölçeği fiziksel fonksiyon puanı daha düşük bulunurken, yaşamsallık puanı daha yüksek olduğu bulundu. 21 ve üzeri yıldır deneyime sahip öğretmenlerde fiziksel aktivite puanları düşük iken, yaşam kalitesi puanları ve psikolojik dayanıklılık puanları daha yüksek bulundu. Yaşam kalitesi ölçeği alt boyutlarından fiziksel fonksiyon puanı 0-5 yıl mesleki deneyime sahip öğretmenlerde daha yüksek bulundu. Medeni durum değişkenine göre fiziksel aktivite puanları bekar öğretmenlerde yüksek bulunurken yaşam kalitesi ve psikolojik dayanıklılık puanları evli öğretmenlerin daha yüksek bulundu. Fiziksel aktivite puanı, yaşam kalite ölçeği alt boyutlarından ağrı, genel sağlık algısı, yaşamsallık, sosyal fonksiyon, mental sağlık puanları eğitim durumlarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermedi (p>0,05). Yaşam kalite ölçeği alt boyutlarından mental rol puanı yüksek lisans mezunlarında daha yüksek bulundu. Psikolojik dayanıklılık ölçeği puanları ve yaşam kalite ölçeği alt boyutlarından fiziksel fonksiyon ve fiziksel rol güçlüğü puanlarının ise doktora mezunlarında daha düşük olduğu görüldü. 
Sonuç olarak yapılan bu araştırmada, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesi ölçeği alt boyutlarından fiziksel fonksiyon, yaşamsallık ve mental rol puanları arasında; fiziksel aktivite ve psikolojik dayanıklılık ölçeği ve alt boyutlarından, olumlu değerlendirme puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı, pozitif yönde ve çok zayıf bir ilişki tespit edildi. 

Anahtar Sözcükler: Aktif Çalışan Öğretmenler; Fiziksel Aktivite; Psikolojik Dayanıklılık; Yaşam Kalitesi.

Abstract:
The aim of this study is to examine the effect of physical activity on psychological resilience and quality of life in actively working teachers. Total of 578 teachers, 320 female and 258 male, participated in the study voluntarily. Informed consent form, P 36 short form quality of life scale, international physical activity questionnaire and Moss's psychological resilience questionnaire were applied to the teachers. The conformity of the scores obtained from the scales to the normal distribution was examined with the Shapiro Wilk test and it was observed that they did not comply with the normal distribution. Mann-Whitney U test or Kruskal Wallis test was used to compare demographic features. Dunn's multiple comparison test was used for the difference between the groups. The relationships between the physical activity score and the scores obtained from the scales were analyzed by Spearman correlation analysis. The results were analyzed with the SPSS 22.0 program. significance level was determined as p<0,05. 
In the study, it was observed that the psychological resilience of female teachers was higher according to gender. There was no statistically significant difference between physical activity scores and quality of life scores according to gender and age variables (p<0.05). It was observed that the physical activity score was lower in the 30-39 age range, and the psychological resilience score was lower in the 20-29 age range. According to the study, while the physical function score of the quality-of-life scale was found to be lower at the age of 50 and above, the vitality score was found to be higher. While physical activity scores were lower in teachers with 21 or more years of experience, quality of life scores and psychological resilience scores were found to be higher. Physical function score, one of the sub-dimensions of the quality-of-life scale, was found to be higher in teachers with 0-5 years of professional experience. According to the marital status variable, physical activity scores were higher in single teachers, while quality of life and psychological resilience scores were higher in married teachers. Physical activity score, pain, general health perception, vitality, social function, and mental health scores from the sub-dimensions of the quality-of-life scale did not differ statistically according to educational status (p>0.05). Mental role score, which is one of the sub-dimensions of the quality-of-life scale, was found to be higher in master's degree graduates. Psychological resilience assessment scores and quality of life data, sub-dimensions of physical functions and physical role strength scores were found to be lower in PhD graduates.
In conclusion, in this study, between physical activity and quality of life sub-dimensions, physical function, vitality and mental role scores; A statistically significant, positive, and very weak relationship was found between the physical activity and resilience scale and its sub-dimensions, the positive evaluation score.

Keywords: Active Teachers; Physical Activity; Psychological Resilience; Quality of Life