Distopya yazınını Amerikan tarihi üzerinden okumak: Demir Ökçe romanı
Reading dystopian literature through American history: The Iron Heel novel
Yazar: ELİFNUR DÜZSÖZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET YETİŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Amerikan Kültürü ve Edebiyatı = American Culture and Literature ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Amerikan tarihi = American history ; Distopya = Dystopia ; London, Jack = London, Jack ; Oligarşik = Oligarchic ; Roman = Novel

Özet:
Mevcut gerçekliğin eleştirisi olarak ortaya çıkan distopyalar yirminci yüzyıl itibariyle popülerlik kazanmaya başlamıştır. Jack London 1908 yılında kaleme aldığı ve Amerikan oligarşinin ezilen halk yığını üzerindeki tahakkümünü anlattığı Demir Ökçe adlı eseriyle distopya edebiyatını öncüleyen isimlerden biri olmuştur. Literatür incelendiğinde bu romanın içerik analizinin detaylı bir biçimde yapıldığı ancak yazılmasında etkili olan tarihsel arka plan üzerinde yeteri kadar durulmadığı sonucuna varılmıştır. Eserin çoğunlukla soyut sayılabilecek teorik kavramlar çerçevesinde tartışılması, esas olarak dayandığı tarihsel değişimle birlikte okunmasını güçleştirmiştir. Oysa distopyaların ortaya çıkmalarındaki en önemli problematiğin yazarların yaşadıkları toplumsal koşulların sorunlarına ve çelişkilerine yanıt arama amacı olduğu düşünülmektedir. Dolayısıyla bu tezin amacı Jack London'ın yaşadığı dönemin Amerika'sındaki gerçekliği ne şekilde algıladığını analiz etmek ve bu noktaların yazarın düşünce dünyasındaki yansımalarını Demir Ökçe (1908) romanı üzerinden okumak olmuştur. Çalışma, London tarafından yazılanlar ile gerçekte yaşanan hadiseler arasında güçlü bir bağlantı olduğunu ortaya koymuştur. London kapitalist sistemi, dini, hukuku, askeri yapılanmayı ve medyayı elinde bulunduran oligarşik yapılanmayı eleştirerek, işçi sınıfının bu yapılanma altında ezileceğine dair okuyucuları uyarmıştır. Bununla birlikte elde edilen bulgular, Amerika'daki işçilerin durumlarının, London'ın eserinde betimlediği kadar kötü olmadığını göstermiştir. Bu durumun sebepleri, Amerika'da yaşayan işçilerin iş bolluğu sebebiyle başka bir iş bulmakta zorlanmamaları ve ailelerini asgari düzeyde geçindirebilecek kadar maaş almaları olarak saptanmıştır. Araştırmanın kapsamı dahilindeki yıllarda Amerika'da, reel ücretler hiçbir zaman düşmemiş ve işçiler için istihdam imkânı azalmamıştır. Ancak işçilerin kazançları artsa da çalışma koşulları ve saatleri kötüleşmiştir. İşçiler için niceliksel anlamda olumlu artışlar yaşanmış olsa da niteliksel açıdan olumsuz gelişmeler vuku bulmuştur. Dolayısıyla London'ın eserine konu olan sınıfsal eşitsizliğin, gelişim ve iyileşmenin topluma simetrik bir biçimde yayılamamış olmasından kaynaklandığı sonucuna varılmıştır. Bu çalışmanın, siyaset felsefesinin devlet tahayyülleri bağlamında negatif bir biçimini oluşturan distopya literatürüne katkı sağlaması ve toplumdaki siyasi, ekonomik ve sosyal dönüşümlerin edebiyatı ne derece etkilediğini gözler önüne sermesi hedeflenmiştir.

Abstract:
Dystopias, which emerged as a criticism of the current reality, started to gain popularity as of the twentieth century. Jack London became one of the pioneers of dystopian literature with his work Iron Heel, which he wrote in 1908 and talks about the domination of the American oligarchy over the oppressed masses. When the literature was examined, it was concluded that the content analysis of this novel was made in detail, but the historical background that was effective in its writing was not emphasized enough. Discussing the work within the framework of mostly abstract theoretical concepts made it difficult to read together with the historical change on which it was based. However, it is thought that the most important problematic in the emergence of dystopias is the aim of seeking answers to the problems and contradictions of the social conditions in which the authors live. Therefore, the aim of this thesis is to analyze how Jack London perceived the reality in the America of his time and to read the reflections of these points in the author's world of thought through the novel Iron Heel (1908). The study revealed a strong connection between what was written by London and what happened in the history. London criticized the oligarchic structure that controls the capitalist system, religion, law, military construction, and the media, and warned the readers that the working class will be crushed under this structure. The findings, however, showed that the plight of workers in America was not as bad as London had described in his work. The reasons for this situation were determined as the fact that the workers living in the USA did not have difficulty in finding another job due to the abundance of opportunities and that they received a minimum wage to support their families. In the years covered by the study, real wages have never fallen and employment opportunities for workers have not decreased in America. However, although workers' earnings have increased, working conditions and hours have deteriorated. Although there have been positive increases for the workers in quantitative terms, there have been negative developments in qualitative terms. Therefore, it has been concluded that the class inequality, which is the subject of London's work, is due to development and improvement could not spread to the society in a symmetrical manner. This study also aims, contribute to the dystopian literature, which constitutes a negative form of political philosophy in the context of state imaginations, and to reveal how political, economic, and social transformations in society affect literature.