Romatolojik hastalarda akut faz reaktanlarının değerlendirilmesi
Evaluation of acute phase reactants in rheumatological patient
Yazar: METİN BAĞCI
Danışman: PROF. DR. RECEP TUNÇ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Romatoloji = Rheumatology

Özet:
Amaç: Bu çalışmada romatolojik tanı almış kronik inflamasyonu bulunan hastalarda ESH,
CRP, fibrinojen gibi akut faz reaktanlarının, lokosit, hemoglobin, trombosit sayısının,
serum protein elektroforezindeki (spe) bantların birbiriyle karşılaştırılması, akut faz
cevabından bağımsız eritrosit sedimentasyon hızı yüksekliği değerlendirilecektir.
Yöntem: Çalışmaya romatolojik tanısı bulunan 103'ü kadın toplam 124 hasta alındı.
Çalışmada, tedavi değişikliği yapılmadan alınmış kan örneklerinden çalışılmış hemogram,
ESH, CRP, fibrinojen, protein elektroforezi değerleri kullanıldı. Hastalar ESH, CRP
düzeylerine göre (normal, yüksek olacak şekilde) gruplanarak değerlendirildi. SLE ve RA
tanısı bulunan hastaların verileri birbiriyle ve diğer hastalarla karşılaştırıldı.
Bulgular: RA ve SLE hastaları karşılaştırıldığında; ESH her iki grupta benzer olmasına
karşın, fibrinojen (p<0.01) ve CRP'nin (p=0.02) RA hastalarında, poliklonal gammapatinin
de (p=0.041) SLE hastalarında anlamlı derecede yüksek olduğu görüldü. RA ile
SLE+Sjögren hastaları karşılaştırıldığında ESH yönünden iki grup arasında fark
görülmezken, CRP (p=0,006), fibrinojen (p<0,001), alfa1 bandı (p=0,008) ve alfa2 bandı
(p=0,004) yüksekliğinin RA tanılı grupta anlamlı derecede yüksek olduğu görüldü.
Poliklonal gamapati ise SLE+Sjögren hastalarında anlamlı derecede yüksekti (p=0.007).
Sedimantasyon gama bandıyla orta kuvvette doğrusal bir ilişki gösterirken(p<0,001), CRP
ve fibrinojenin poliklonal gammapati ile korele olmadığı görüldü. ESH, CRP ve fibrinojen
aralarında kuvvetli doğrusal ilişki bulundu(p<0,001).
Sonuç: SLE ve Sjögren hastalarında ESH yüksek, CRP normaldir. Bu hastalardaki ESH
yüksekliğine poliklonal gammapati neden olmaktadır. Bu hastalardaki CRP'nin normalliği,
CRP'nin üretimi ile ilgili patolojilerin aksine hücresel immünite aktivitesinin düşüklüğüne
bağlı olabilir.

Abstract:
Objectives: Our aim in this study was to compare acute phase reactants (like ESR, CRP
and fibrinogen), LÖKOSİT and platelet count, bands in serum protein electrophoresis
(SPE) with each other and also to evaluate ESR elevation independent of acute phase
response in patients with rheumatological disease.
Method: We recruited 124 patients (103 female, 21 male) with rheumatological disease.
Blood samples were taken without treatment cahange and we measured serum levels of
CRP, fibrinogen, ESR and complete blood cell count. Study groups were classified
according to ESR and CRP level (Normal, High). Results in SLE and RA patients were
compared with each other and other patients.
Results: When we compared SLE and RA patients; although ESR was similar in both
groups, fibrinogen (p <0.01) and CRP (p = 0.02) in patients with RA; the polyclonal
gammopathy (p = 0.041) in patients with SLE were found to be significantly higher. When
we compared SLE + Sjögren's and RA patients; serum levels of CRP (p = 0.006),
fibrinogen (p <0.001), alpha1 band (p = 0.008) and alpha2 band (p = 0.004) were
significantly high in patients with RA while there was no difference between two groups
according to ESR. Also the polyclonal gammopathy was significantly higher in SLE +
Sjögren patients (p = 0.007). While there was a linear relationship between ESR and
polyclonal gammopathy with a medium strength (p <0.001), the levels of CRP and
fibrinogen were not shown any correlation with polyclonal gammopathy. But strong linear
relationship was found between ESR, CRP and fibrinogen (p <0.001).
Conclusion:. While ESR is high in SLE and Sjögren's patients, CRP is normal. Polyclonal
gammopathy is the cause of high ESR in those patients. Normal CRP levels in those
patients may be due to low activity of cellular immunity; not related to defects of CRP
production.