Merkez bankalarında iletişimin önemi ve TCMB'nin yayınladığı metinlerin doğal dil işleme algoritmaları ile analiz edilmesi
The importance of communication in central banks and analysis of the texts published by the CBRT with natural language processing algorithms
Yazar: BORA KOÇ
Danışman: DR. ARMAĞAN CANAN
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Doğal dil işleme = Natural language processing ; Finansal iletişim = Financial communication ; Merkez Bankası = Central Bank ; İletişim = Communication

Özet:
Merkez bankaları, ekonominin merkezinde yer alan, piyasalara yön veren kurumlar olarak ülkelerin ekonomilerinde kritik bir öneme sahiptir. Bu önemli sorumluluklarla beraber bağımsız bir yapıda olması ve kendi belirlediği para politikası araç kullanım politikaları ile diğer kurumlardan çok farklı bir noktada yer almaktadırlar.
Bağımsızlık özelliği merkez bankalarına sorumluluk yüklemiş, net bir iletişim politikasına sahip olması konusunda bir beklenti oluşturmuştur. Aksi halde nedeni anlaşılmayan bir finansal hareket veya belirsiz bir para politikası, ülke ekonomisi açısından büyük bir risk oluşturma potansiyeline sahiptir. Bu belirsizliği gidermek için merkez bankaları iletişim politikasına büyük önem vermiş, farklı ülkelerin dinamiklerine göre de bunu farklılaştırmıştır. 
Çalışmanın amacı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın 2015-2022 yılları arasında temel iletişim kanalı olan para politikası metinlerini inceleyerek metinlerde hangi konulara daha çok önem verdiği ve hangi durumlarda  bu netmi değiştirdiğini tespit etmektedir. Çalışma yöntemi olarak Doğal Dil İşleme (Natural Language Processing - NLP) adı verilen bir bilgisayar disiplini kullanılmış, 2015-2022 yılları arasındaki metinler analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda metin içeriklerinin küresel olaylarla ve güncel ekonomik durumla doğrudan ilişkili olduğu görülmüştür.

Abstract:
Central banks have a critical importance in the economies of countries as institutions that are at the center of the economy and direct the markets. Along with these important responsibilities, they are at a very different point from other institutions with their independent structure and their own monetary policy and vehicle usage policies.
The independence feature has given responsibility to the central banks and created an expectation that they should have a clear communication policy. Otherwise, an inexplicable financial movement or an uncertain monetary policy has the potential to pose a great risk for the country's economy. In order to eliminate this uncertainty, central banks gave great importance to communication policy and differentiated it according to the dynamics of different countries.
The aim of the study is to examine the monetary policy texts, which is the main communication channel of the Central Bank of the Republic of Turkey, between the years 2015-2022, and to determine which subjects it gives more importance to in the texts and in which cases it changes this net. A computer discipline called Natural Language Processing (NLP) was used as a working method, and texts between the years 2015-2022 were analyzed. As a result of the study, it has been seen that the contents of the texts are directly related to global events and the current economic situation.