Gebelerde psikososyal sağlık düzeyinin ve kilo alımına etkisinin incelenmesi
Examination of psychosocial health level and its effect on weight gain in pregnancy
Yazar: OĞUZHAN TEMİZ
Danışman: PROF. DR. OKCAN BASAT ; DR. SİBEL TUNÇ KARAMAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Gebelik = Pregnancy ; Kilo alma = Weight gain ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Giriş ve Amaç: Bu çalışmada; gebelerde psikososyal sağlık düzeyinin araştırılması,
etkileyen faktörlerin ve gebelikte kilo alımına etkisinin incelenmesi amaçlandı.
Yöntem: Bu prospektif çalışma; tanımlayıcı-ilişki arayıcı desende planlandı.
Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniği'ne
02.03.2023-30.05.2023 tarihleri arasında başvuran, gebeliğinin son 3 ayında (37-42
haftalık gebeler) olan gebelerden çalışmaya dahil etme kriterlerine uyanlar ile
gerçekleştirildi. Verilerin elde edilmesinde; Hasta Bilgi Formu ve Gebelikte
Psikososyal Sağlığı Değerlendirme Ölçeği (GPSDÖ) kullanıldı. Anlamlılık p<0.05
düzeyinde değerlendirildi.
Bulgular: Yaşları 18 ile 52 arasında değişmekte olan (ortalama 28,90±5,86) toplam
209 gebenin gebelik haftaları ortalama 37,83±0,99 hafta idi. Beden Kitle İndeksi (BKİ)
ortalaması gebelik öncesi 23,98±4,24 kg/m2 iken gebelikte 28,91±4,44 kg/m2 idi.
Gebelikte alınan kilo ortalama 13,07±5,53 (min:1-max:30) kg idi. GPSDÖ toplam
puanı ortalama 4,27±0,46 (min:2,41-max:4,96) idi. Çalışanların, gelir düzeyi düşük
olanların, riskli gebeliği olanların, daha önceki ve şimdiki gebeliğinde sağlık sorunu
yaşayanların ve eşi psikolojik açıdan destek olmayanların GPSDÖ toplam puanları
anlamlı şekilde düşüktü (p:0,004; p:0,001; p:0,018; p:0,035; p:0,037; p:0,004,
sırasıyla). Gebelik öncesi ve şimdiki BKİ ve gebelikte alınan kilo ile GPSDÖ alt boyut
ve toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki yoktu.
Sonuç: Bu çalışmaya göre gebelerin psikososyal sağlık düzeyleri çok iyi düzeyde idi.
Çalışmak, düşük gelir düzeyi, riskli gebelik, gebelikte sağlık sorunu yaşamak ve eşi
tarafından psikolojik destek görmemek psikososyal sağlık düzeylerini olumsuz
etkileyen faktörler idi. Gebelikte kilo alımı ile psikososyal sağlık düzeyi arasında ise
anlamlı ilişki saptanmadı. Gebelerin psikososyal sağlık düzeyleri yakından takip
edilmeli ve riskli gebelere gerekli müdahaleler planlanmalıdır.

Abstract:
ABSTRACT
Introduction and Purpose: In this study; it was aimed to investigate the psychosocial
health level of pregnant, to examine the affecting factors and their effects on weight
gain during pregnancy.
Method: This prospective study was planned in identifier-relationship-seeker design.
It was carried out with pregnant women who met the inclusion criteria of the last 3
months of pregnancy (37-42 weeks pregnant) who applied to Gaziosmanpaşa Training
and Research Hospital Family Medicine Outpatient Clinic between 02.03.2023 and
30.05.2023. In obtaining the data; The Patient Information Form and the Psychosocial
Health Assessment in Pregnancy Scale (PHAPS) were used. Significance was
evaluated at the p<0.05 level.
Findings: The average gestational age of 209 pregnant women, whose ages ranged
from 18 to 52 (mean 28,90±5,86), was 37,83±0,99 weeks. While the mean Body Mass
Index (BMI) was 23,98±4,24 kg/m2 before pregnancy, it was 28,91±4,44 kg/m2
during pregnancy. The mean weight gained during pregnancy was 13,07±5,53 (min:1-
max:30) kg. The mean PHAPS total score was 4,27±0,46 (min:2,41-max:4,96). The
total PHAPS scores of the workers, those with low income, risky pregnancies, health
problems in their previous or current pregnancy, and those whose spouses did not
support psychologically were significantly lower (p:0,004; p:0,001; p:0,018; p:0,035;
p: 0,037; p:0,004, respectively). There was no statistically significant correlation
between pre-pregnancy and current BMI, weight gained during pregnancy and PHAPS
sub-dimension and total scores.
Conclusion: According to this study, the psychosocial health levels of the pregnant
women were at a very good level. Working, low income level, risky pregnancy, having
health problems during pregnancy and not receiving psychological support from their
spouses were the factors that negatively affected their psychosocial health levels.
There was no significant relationship between weight gain during pregnancy and
psychosocial health level. Psychosocial health levels of pregnant women should be
closely monitored and necessary interventions should be planned for risky pregnant.