Koyun (Ovis aries)' ların trake, bronkus ve bronkulus mukoza glikokonjugatlarının histokimyasal karakterizasyonu
The histochemical characterization of mucosa glycoconjugates of trachea, bronchus and bronchulus of sheep (Ovis aries)
Yazar: EMEL DEMİRBAĞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. KENAN ÇINAR
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology

Özet:
Bu çalışmada koyun (Ovis aries) üst ve alt trake, primer ve sekonder bronkus, bronkulus verus, bronkulus respiratoryus mukozalarının klasik histokimyasal yapısı ile Ulex europaeus aglutinin (UEA I), Canavalia ensiformis aglutinin (Con A), Dolichos biflorus aglutinin (DBA), Arachis hypogaea aglutinin (PNA), Bandeiraea simplicifolia aglutinin (BSA I-B4), Triticum vulgare aglutinin (WGA) lektinleri kullanılarak glikokonjugatların mukozal lokalizasyonlarının belirlenmesi amaçlandı.Çalışılan bölgelere ait mukozaların histolojik yapısının, solunum yolları mukozalarının genel özelliklerini taşıdığı belirlendi. Trake ve bronkus mukozalarında çoğunlukla kıkırdak dokuya yakın yerleşimli çok sayıda seröz ve müköz bez bulunduğu saptandı.Uygulanan histokimyasal yöntemler sonucunda çalışılan tüm solunum yolları mukozalarından güçlü sülfatlı, sülfat esterli, asidik, nötral, sülfatlı ve siyalik asitli mukosubstans salgılandığı belirlendi. Ancak üst trake, primer bronkus, bronkulus verus ve respiratoryusların epitel hücrelerinde güçlü sülfatlı ve sülfat esterli; sekonder bronkus bezleri ve bronkulus respiratoryuslarda sülfatlı mukosubstanslara rastlanmadı.Çalışmada kullanılan lektinlerin bağlandıkları glikokonjugatların çalışılan bölge mukozalarındaki dağılımlarının farklılık gösterdiği tespit edildi. Üst trakeal bezlerin müköz hücrelerinde çok güçlü WGA, alt trakeal bezlerin seröz hücrelerinde güçlü Con A reaksiyonu saptandı. Primer bronkus lamina epitelyalis yüzeyi ve goblet hücreleri ile bezlerin seröz ve müköz hücrelerinde çok güçlü WGA reaksiyonu belirlendi. Bronkulus verus ve bronkulus respiratoryus lamina epitelyalislerinin yüzeyinde WGA, BSA I-B4, PNA ve Con A pozitivitesi tespit edildi. UEA I ve DBA pozitivitesi gösteren hücrelerin genellikle iri granüllere sahip olduğu gözlendi. Alt trake ve primer bronkus bezlerinde PNA; sekonder bronkus, bronkulus verus ve bronkulus respiratoryus epitel hücrelerinde UEA I ve DBA reaksiyonlarına rastlanmadı.

Abstract:
In this thesis it was aimed to determination of conventional histochemical structure of mucosa of upper and lower trachea, primary and secondary bronchus, bronchulus verus, bronchulus respiratorius of sheep (Ovis aries) and mucosal localization of glycoconjugates using Ulex europaeus agglutinin (UEA I), Canavalia ensiformis agglutinin (Con A), Dolichos biflorus agglutinin (DBA), Arachis hypogaea agglutinin (PNA), Bandeiraea simplicifolia agglutinin (BSA I-B4), Triticum vulgare agglutinin (WGA) lectins.It was determined that the histological structures of the studied regions had the general properties of the respiratory tract mucosa. It was appointed that there were a large number of serous and mucous gland mainly located close to the cartilage tissue in mucosa of the trachea and bronchus.As a result of applied histochemical methods, it was established that strongly sulphated, sulfate estered, acidic, neutral, sulphated and sialylated mucosubstances were secreted from mucosa of all the studied respiratory tract regions. But there were no strongly sulphated and sulfate estered mucosubstances in epithelial cells of upper trachea, primary bronchus, bronchulus verus and respiratorius, and sulphated mucosubstance in secondary bronchus glands and bronchulus respiratorius.It was obtained that the distribution of glycoconjugates binding lectins used this study differed in mucosa of the studied regions. There were very strong WGA reaction in the mucous cells of upper tracheal glands, strong Con A reaction in the serous cells of lower tracheal glands. The very strong WGA reaction was determined in the surface of lamina epithelialis, goblet cells and serous and mucous cells of glands in primary bronchus. WGA, BSA I-B4, PNA and Con A positivity were in the surface of lamina epithelialis of bronchulus verus and bronchulus respiratorius. It was observed that the cells showed UEA I and DBA positivity had generally large granules. There were no PNA reaction in glands of lower trachea and primary bronchus, and UEA I and DBA reaction in epithelial cells of secondary bronchus, bronchulus verus and bronchulus respiratorius.