Ortaokul fen bilimleri ders kitaplarında bulunan etkinliklerin yaşam becerileri yönünden incelenmesi
Examination of the activities in science textbooks in terms of life skills
Yazar: NURAN REVŞEN
Danışman: DOÇ. DR. SÜLEYMAN AYDIN
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programlarında tüm bireylerin fen okuryazarı bireyler olarak yetiştirilmesi amaçlanmıştır. Fen okuryazarı bireyler; araştıran, sorgulayan, mantıklı kararlar veren, problem çözebilen, özgüvenli, işbirliğine ve iletişime açık, girişimci, yenilikçi düşünen, sürdürülebilir kalkınma bilinciyle hayat boyu öğrenen bireylerdir. Fen okuryazarı bireyler yetiştirmek için ise 21. yy becerilerinden biri olan yaşam becerilerini öğrencilere kazandırmak oldukça önemlidir. Bu çalışma ortaokul fen bilimleri ders kitaplarında yer alan etkinliklerin içinde yaşam becerilerini barındırma düzeyini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada doküman analizi yöntemi kullanılmış ve 5., 6., 7. ve 8. sınıf okul ders kitapları incelenmiştir. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından alan yazından faydalanılarak hazırlanıp geliştirilen yaşam becerileri değerlendirme rubriği kullanılmıştır. Fen bilimleri ders kitaplarında yer alan her bir etkinlik oluşturulan rubrik sayesinde ayrı ayrı analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular her sınıf düzeyi için ayrı olacak şekilde, ortalama ve yüzde değerleri ile grafik haline getirilmiştir. Sonuç olarak 5. Sınıf fen bilimleri ders kitabında yer alan etkinliklerin %50 oranında, 6. Sınıf fen bilimleri ders kitabında yer alan etkinliklerin %52 oranında yaşam becerilerini bulundurma düzeyleri tespit edilmiştir.  7. Sınıf fen bilimleri ders kitabında yer alan etkinliklerinin %55 oranında, 8. Sınıf fen bilimleri ders kitabında yer alan etkinliklerinin ise %60 oranında yaşam becerilerini bulundurma düzeyleri tespit edilmiştir. Ayrıca tüm sınıf düzeylerinde bulunan fen bilimleri ders kitapları içerisinde yer alan 127 etkinliğin toplam %54 oranda yaşam becerilerini kazandırmaya yönelik olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar sözcükler: Ortaokul fen bilimleri ders kitapları, Ders kitabı etkinlikleri, 21. yy becerileri, Yaşam becerileri

Abstract:
In the Science Curriculum, it is aimed to raise all individuals as science literate individuals. Science literate individuals; They are individuals who research, question, make logical decisions, solve problems, are self-confident, open to cooperation and communication, entrepreneurial, innovative thinking, and lifelong learners with the awareness of sustainable development. In order to raise science literate individuals, it is very important to bring life skills, which is one of the 21st century skills, to students. This study was carried out to evaluate the level of inclusion of life skills in the activities in the secondary school science textbooks. In the study, document analysis method was used and 5th, 6th, 7th and 8th grade school textbooks were examined. As a data collection tool, a life skills assessment rubric, which was prepared and developed by the researcher using the literature, and used. Each activity in the science textbooks was analyzed separately throuhg the created rubric. The findings were graphed separately for each grade level, with mean and percentage values. As a result, 50% of the activities in the 5th grade science textbook and 52% of the activities in the 6th grade science textbook were found to have life skills. It has been determined that 55% of the activities in the 7th grade science textbook and 60% of the activities in the 8th grade science textbook have life skills. In addition, it was concluded that 127 activities included in the science textbooks at all grade levels were aimed at gaining life skills at a total rate of 54%.
Keywords: Secondary school science textbooks, Textbook activities, 21st century skills, Life skills