Diyabetik anne bebekleri ve makrozomik doğan çocuklarda çocukluk döneminde erken aterosklerotik risk faktörleri
Early childhood atherosklerotic risk factors in infants of diabetic mothers and children born macrosomic
Yazar: SULTAN CEREN SEÇKİN
Danışman: PROF. DR. HACER YAPICIOĞLU YILDIZDAŞ
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Bebekler = Infant ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Karotis intima media = Carotid intima media ; Makrozomi = Macrosomia ; Çocuk hastalıkları = Child diseases

Özet:
Amaç:  Tüm dünyada gebelikte diyabetin görülme sıklığı artmakta ve intrauterin hiperglisemi maruziyetinin çocukların kardiyovasküler sağlığı üzerinde uzun vadeli olumsuz bir etkiye neden olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı hastanemizde doğan makrozomik bebekler ve diyabetik anne bebeklerinin, sağlıklı gebelik sonucu doğan aynı yaşlardaki kontrol grubu ile 8-9 yaşlarında ateroskleroz risk faktörleri ve karotis arter intima-media kalınlık ölçümü açısından karşılaştırılmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde 2011-2012 yıllarında doğan 49 diyabetik anne bebeği (DAB grubu), 13 makrozomik bebek (Makrozomi grubu) 8-9 yaşlarında çalışmaya alındı ve aynı yaşlardaki sağlıklı, normal ağırlıkta doğmuş, annelerinde diyabet olmayan 26 çocuk (Kontrol grubu) ile karşılaştırıldı. Ailelerin bilgilendirilmiş yazılı onamları alındıktan sonra ateroskleroz risk faktörleri için antropometrik ölçümleri, biyokimyasal analizleri ve ultrasonografik karotis arter intima-media kalınlık (KİMK) ölçümleri yapıldı.
Bulgular: Grupların yaş, cinsiyet, antropometrik ölçümler, kan basıncı ölçümleri, laboratuvar parametrelerinde, ateroskleroz risk faktörlerinde anlamlı farklılık saptanmadı. Gestasyon yaşı DAB grubunda daha düşüktü (p<0,001), doğum ağırlığı ise Makrozomik grupta daha yüksekti (p<0,001). DAB grubunda yüksek dansiteli lipoprotein düzeyi hem Kontrol, hem de Makrozomik gruptaki çocukların değerinden daha düşüktü (p=0,002, p= 0,003). DAB grubu çocuklarda sadece anne sütü ile beslenme süresi ve toplam emzirilme süresi Kontrol grubuna göre daha düşüktü (ikisi de p<0,001). DAB grubunda 6 aydan az emzirilen çocuklarda VKİ, cilt kıvrım kalınlığı, bel/kalça oranı, bel/boy oranı daha yüksekti. DAB [0,43±,0,047 (0,34-0,60)] ve Makrozomik gruptaki çocukların KİMK değerleri [0,40±,0,055 (0,33-0,50)] Kontrol gruba [0,34±0,047 (0,26-0,45)] kıyasla daha fazlaydı (sırasıyla p<0,001, p=0,002). 
Sonuç: Çalışmamızda diyabetik anne bebekleri ve makrozomik doğan bebeklerde çocukluk döneminde aterosklerotik risk faktörlerinde anlamlı farklılık saptamadık. Fakat subklinik ateroskleroz ölçümünde kullanılan KİMK ölçümleri DAB ve Makrozomik grupta daha fazlaydı. Bu durum her iki grupta da inutero etkilenimin olduğunu göstermekte olup bu çocukların değişik yaşlarda tekrar değerlendirilmeleri gerektiğini düşündürtmektedir. 

Anahtar sözcükler: Ateroskleroz risk faktörleri, karotis arter intima-media kalınlığı, diyabetik anne bebeği, makrozomik bebek

Abstract:
Objective: The prevalence of diabetes during pregnancy is increasing all over the world and exposure to intrauterine hyperglycemia is presumed to cause a long-term adverse effect on cardiovascular health of children. The aim of this study is to compare the atherosclerosis risk factors and carotid artery intima-media thickness (CIMT) measurement in macrosomic born children with non-diabetic mothers, in children of diabetic mothers and in healthy controls at 8-9 years old.
Materials and Methods: 49 diabetic mothers' babies (IDM group) and 13 macrosomic babies (Macrosomia group) born between 2011-2012 at Çukurova University Faculty of Medicine Balcalı Training and Research Hospital were included in the study. They were compared with 26 children (Control group) with normal birth weight and healthy mothers. After obtaining the written informed consents of the families, anthropometric measurements for atherosclerosis risk factors, biochemical analysis and ultrasonographic CIMT measurements were performed.
Results: There were no significant differences in terms of age, gender, anthropometric measurements, blood pressure measurements, laboratory parameters, atherosclerosis risk factors of the groups. Gestational age was lower in the IDM group (p <0.001), and birth weight was higher in the Macrosomic group (p <0.001). High density lipoprotein level of the IDM group was lower than the value of both the Control and Macrosomic groups (p = 0.002, p = 0.003). The duration of breastfeeding and total breastfeeding time in the IDM group were lower than the Control group (both p <0.001) The BMI, skinfold thickness, waist / hip ratio, waist / height ratio were higher in children breastfed for less than 6 months in the IDM group. CIMT of IDM [0.43 ±0,047 (0.34-0.60) and Macrosomic group [0.40 ±, 0.055 (0.33-0.50)] were higher compared to the Control group [0.34 ± 0.047 (0.26-0.45)] (p <0.001, p = 0.002, respectively).
Conclusion: In this study, we could not find any significant atherosclerotic risk factors in childhood in IDM and Macrosomic infants. However, CIMT measurements were higher in both these groups. This findings show intrauterine involvement in IDM and Macrosomic groups and these children should be re-evaluated in different age groups.  

Keywords: Atherosclerosis risk factors, carotid artery intima-media thickness, infant of diabetic mothers, macrosomic baby