Karbonmonoksit solutulmuş sıçanlarda N-methyl-L-argirinin (L-NAME) ve nitrogliserinin pulmoner surfaktant sentezindeki histomorfolojik değişikliklerin araştırılması
The investigation of changes in pulmonary surfactant synthesis in carbon monoxide inhaled and L-NAME and nitroglycerin injected rats
Yazar: GÜLSÜM SEDA GÜLEÇ YILMAZ
Danışman: PROF.DR. OKTAY ARDA
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Morfoloji = Morphology

Özet:
ÖZET Karbon monoksit (CO), zehirleyici toksik bir gazdır. Hemoglobin ve demir içeren 'nema' gruplarına bağlanır. CO'in toksik etkileri akciyerin respiratuar bölümlerini hasara uğratır. Surfaktant, bir lipoproteindir. Alveolar Tip 2 Pnömositler (AT2P) tarafından sentezlenir. Deterjan özelliğine sahiptir. Bu çalışmada her biri 8 Wistar-Albino sıçandan oluşan dört grup oluşturuldu. Deney her grup için 7 gün sürdü. Hayvanlara % 6 oranında CO içeren hava solutuldu, uygulama süresi 30 sn idi. Birinci grup kontroldü ve intraperitoneal 0,5 ml serum fizyolojik injeksiyonu yapıldı. İkinci gruptaki hayvanlara intraperitoneal enjeksiyonun yanı sıra CO solutuldu. Üçüncü gruba intraperitoneal L-NAME (1,6 mg/kg) enjeksiyonu yapıldı ve 45 dakika sonra CO solutuldu. Dördüncü grup hayvanlara intraperitoneal Nitrogliserin (3 mg/kg) enjeksiyonu yapıldıktan 5 dakika sonra CO solutuldu. Işık mikroskobu ve elektron mikroskobuyla yaptığımız morfolojik incelemelerde CO soluyan tüm hayvanlarda çok ciddi doku hasarı tespit edildi. Ayrıca pulmoner fibrozis buna eşlik ediyordu. Pulmoner surfaktant sekresyon mekanizması da bozulmuştu. AT2P yoğun miktarda surfaktant sekresyonu yaptılar. Bu hücrelerin hipertrofik mitokondrileri AT2P metabolik aktivitelerinin hızlandığını açık olarak belli ediyordu. GER ve ER morfolojik bozukluklar gösterdi. En dramatik değişiklik NTG (NO donorü) grubundaydı.En az hasar ise L-NAME (NO inhibitörü) grubundaydı. Bu araştırmada CO maruz bırakılan sıçanlarda AT2P morfolojilerini ve surfaktant sekresyon mekanizmasını araştırıldı. L-NAME, cGMP kullanarak CO inhibe etti ve NTG de aynı mekanizmayı kullanarak etkiyi artırdı. Sonuçta CO, hücre içi sinyalizasyon mekanizmalarında açısından NO ile aynı etkiye sahiptir. CO, surfaktant mekanizmasında da NO ile aynı etkiyi gösterir. 46

Abstract:
SUMMARY Carbon monoxide (CO) is a poisonous toxic gas. It binds to hema group of hemoglobin and iron containing enzymes resulting tissues hypoxia. Toxic effects of (CO) damages respiratory portion of the lung. Surfactant is a lipoprotein. Alveolar Type 2 Pnomocytes (AT2P) synthesizes it. It has a detergent characteristic. In this research, 4 groups prepared, each having 8 Wistar-Albino rats. The experiment lasted 7 days for each group. The amount of CO that we introduced to the animals was 6% and the duration period was 30 seconds. First group was the control and intraperitonealy injected with 0.5 ml of serum physiologic. Second group treated exactly like control; in addition to this the animals inhaled CO. The third group received intraperitoneal injection of L- NAME (1,6 mg/kg) and they inhaled CO 45 minutes later. The fourth group had intraperitoneal injection of NTG (3 mg/kg) 5 minutes before inhalation of CO. Light and electron microscopy revealed serious tissue damage of the rats that inhaled CO in their lungs. There was pulmonary fibrosis. The surfactant secretion mechanism impaired. AT2P extensively secreted surfactant. Their hypertrophic mitochondria expressed the increased metabolic activities of AT2P. GER and ER showed morphological deformities. The most dramatic changes occurred in NTG (NO donor) group. The least damage took place in L- NAME (NO inhibitor) group. We investigated the changes in AT2P morphology and the secretion mechanism of surface active material in CO exposed rats. L-NAME inhibited the action of CO using cGMP. NTG provoked CO action using the same path. We conclude that CO has the same affect with NO and surfactant mechanism influenced as well. 47