Sınıf öğretmenlerinin eleştirel düşünme ve öğretimine yönelik yaklaşımlarının incelenmesi
Investigation of classroom teachers' approaches to critical thinking and teaching
Yazar: ERDİ EROL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMEL BAYRAK ÖZMUTLU
Ordu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin eleştirel düşünme becerisi ve öğretimi konusundaki yaklaşımlarını incelemektir. Öğretmenlerin eleştirel düşünme yaklaşımları görüşleri ve araştırma kapsamında hazırlamış oldukları planlara dayalı olarak incelenmiştir. Öğretmenlerin eleştirel düşünme becerisi öğretimine ilişkin yaklaşımları onların görüşleri temelinde şu sorular altında incelenmiştir: Öğretmenler eleştirel düşünme becerisini nasıl tanımlamaktadır, eleştirel düşünme becerisinin öğretimini nasıl gerekçelendirmektedir, eleştirel düşünme becerisi öğretiminin zorluklarını nasıl açıklamaktadır, eleştirel düşünme becerisi öğretiminde planlamanın önemini nasıl ele almaktadır, eleştirel düşünme becerisi öğretimini ne sorunu olarak ele almaktadır ve eleştirel düşünme becerisinin öğretiminde kullanılabilecek yöntemleri neler olarak açıklamaktadır. İkinci olarak öğretmenlerin eleştirel düşünme becerisi öğretimine ilişkin yaklaşımları onların araştırma kapsamında geliştirmiş olduklar planlar temelinde şu sorular altında incelenmiştir: Öğretmenler planlarında eleştirel düşünme becerisini geliştirmek için hangi yöntem ve teknikleri seçmektedirler, planlarında sınıfta eleştirel düşünmenin geliştirilmesine yönelik hangi çalışmalara yer vermektedirler, planlarında öğrenme ortamının eleştirel olup olmadığına nasıl karar vermektedirler ve öğrencilerin eleştirel düşünme becerisine sahip olup olmadığına nasıl karar vermektedirler. Araştırmada bir nitel araştırma deseni olan durum araştırması kullanılmıştır. Öğretmenlerin eleştirel düşünme becerisi ve öğretimine yönelik yaklaşımlarının derinlemesine ve çok yönlü inceleyebilme konusunda durum araştırmasının uygun olduğuna karar verilmiştir. Araştırmayı 2022-2023 eğitim öğretim yılında Ordu ilinde görev yapmakta olan 55 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın katılımcıları amaçlı örnekleme yönteminden, tipik durum örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak görüş görüş formu, eleştriel düşünme öğretimi plan formatı ve yansıtıcı değerlendirme formu kullanılmıştır. Araştırma verileri içerik analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırma bulguları araştırmanın birinci ve ikinci alt soruları çerçevesinde şekillenmiştir. Araştırmanın birinci alt sorusu "Sınıf öğretmenlerinin eleştirel düşünme becerisi ve öğretimine yönelik yaklaşımları onların görüşleri temelinde nasıl bir görünüme sahiptir?" temelinde bulgular elde edilmiştir. Bulgular çerçevesinde: Katılımcıların görüşleri temelinde eleştirel düşünme becerisinin ne olduğuna ilişkin yaklaşımlarında sorgulama, katılımcıların görüşleri temelinde eleştirel düşünme becerisinin öğretiminin gerekçelerine ilişkin yaklaşımlarında doğruya ulaşan bireyler, katılımcıların görüşleri temelinde eleştirel düşünme becerisinin öğretiminde karşılaşılan güçlüklere ilişkin yaklaşımlarında eleştirel düşünmeyi geliştirmenin zorluğu, katılımcıların görüşleri temelinde eleştirel düşünme becerisinin öğretiminde
kullanılan planlamanın önemine yönelik yaklaşımlarda hedefe ulaşma, katılımcıların görüşleri temelinde eleştirel düşünme becerisinin öğretimi ne sorunu olarak ele alınmasında düşünme süreçlerini aktif olarak kullandırma sorunu, katılımcıların görüşleri temelinde eleştirel düşünme becerisinin öğretiminde kullanılabilecek yöntemlere yönelik yaklaşımlarda tartışma ilk sıralarda yer almışlardır.
Araştırmanın birinci alt sorusunda ağırlıklı olarak yer alan katılımcı görüşlerine bakıldığında eleştirel düşünmeye olumlu katkılar sağlayacak ve eleştirel düşüncenin varlığına ve gelişimine fayda sağlayacak başlıkların yer aldığı görülmektedir.
Araştırmanın ikinci alt sorusu "Sınıf öğretmenlerinin eleştirel düşünme becerisi öğretimine yönelik yaklaşımları geliştirdikleri planlar temelinde nasıl bir görünüme sahiptir?" temelinde bulgular elde edilmiştir. Bulgular çerçevesinde: Öğretmenlerin eleştirel düşünme planlarında kullandıkları yöntem ve tekniklerde soru cevap, öğretmenlerin eleştirel düşünme planlarında öğrenme ortamının eleştirel olup olmadığına karar verme ölçütlerinde çeşitli düşünceler üretilebiliyorsa, öğretmenlerin eleştirel düşünme planlarında sınıfta eleştirel düşünmenin geliştirmesine yönelik gerçekleştirdikleri çalışmalarda örnek durum olay odaklı çalışmalar, öğretmenlerin eleştirel düşünme planlarında öğrencilerin eleştirel düşünme becerisine sahip olduğuna karar verme ölçütü düşüncede çeşitlilik ilk sıralarda yer almışlardır.
Araştırmanın ikinci alt sorusunda ağırlıklı olarak yer alan planlarda öğretmenlerin eleşitrel düşünceyi geliştirici çalışmalara yer verdikleri görülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Eleştirel Düşünme, Eleştirel Düşünme ve Öğretimi, Sosyal Bilgiler ve Eleştirel Düşünme

Abstract:
The purpose of this research is to examine teachers' approaches to critical thinking skills and teaching. The critical thinking approaches of the teachers were examined based on their opinions and the plans they prepared within the scope of the research. Teachers' approaches to teaching critical thinking skills were examined under the following questions based on their views: How do teachers define critical thinking skills, how do they justify teaching critical thinking skills, how do they explain the difficulties of teaching critical thinking skills, how do they address the importance of planning in critical thinking skills teaching, critical thinking skills It deals with teaching teaching as a what problem and explains the methods that can be used in the teaching of critical thinking skills. Secondly, teachers' approaches to teaching critical thinking skills were examined on the basis of the plans they developed within the scope of the research, under the following questions: What methods and techniques do teachers choose to develop critical thinking skills in their plans, what studies do they include in their plans for the development of critical thinking in the classroom, whether the learning environment is critical in their plans. How do they decide whether or not students have critical thinking skills? The case study, which is a qualitative research design, was used in the study. It has been decided that a case study is appropriate in terms of examining teachers' critical thinking skills and their approaches to teaching in depth and in multiple ways. The research consists of 55 classroom teachers working in Ordu in the 2022-2023 academic year. The participants of the study were determined by the purposeful sampling method, the typical case sampling method. Opinion form, critical thinking teaching plan format and reflective evaluation form were used as data collection tools in the research. Research data were analyzed by content analysis method. The research findings were shaped within the framework of the first and second sub-questions of the research. The first sub-question of the research is "What does the classroom teachers' critical thinking skills and approaches to teaching look like based on their views?" based on the findings. Within the framework of the findings: questioning the participants' approaches to critical thinking skills on the basis of their opinions, individuals who reached the truth in their approaches to the rationale for teaching critical thinking skills on the basis of the participants' views, the difficulty of developing critical thinking in their approaches to the difficulties encountered in teaching critical thinking skills on the basis of the participants' opinions, In the approaches to the importance of planning used in the teaching of the skill, the problem of reaching the goal, the problem of actively using the thinking processes on the basis of the opinions of the participants, the problem of using the thinking processes as the problem of teaching the critical thinking skill, and the discussion on the approaches to the methods that can be used in the teaching of the critical thinking skill based on the opinions of the participants took place in the first place.
When we look at the participant's views, which are mainly included in the first sub-question of the research, it is seen that there are topics that will make positive contributions to critical thinking and benefit the existence and development of critical thinking.
The second sub-question of the research is "What does the approach of primary school teachers towards teaching critical thinking skills look like on the basis of the plans they developed?" based on the findings. Within the framework of the findings: If various ideas can be produced in the criteria of question-answer in the methods and techniques used by the teachers in their critical thinking plans, in the criteria of deciding whether the learning environment is critical in the teachers' critical thinking plans, case studies in the studies carried out by the teachers for the development of critical thinking in the classroom in the critical thinking plans, the teachers' critical thinking Diversity in thought was the criterion for deciding that students have critical thinking skills in their plans.
It is seen that the teachers included activities that develop critical thinking in the plans that are predominantly included in the second sub-question of the research.
Keywords: Critical Thinking, Critical Thinking and Teaching, Social Studies and Critical Thinking