Yerel basında sosyal medyanın haber kaynağı ve haber iletim aracı olarak kullanılması
The use of social media as news source and news transmission tool in the local press
Yazar: TURAN ULAŞ
Danışman: PROF. DR. RUHDAN UZUN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Haber kaynakları = News sources ; Haberler = News ; Medya = Media ; Sosyal medya = Social media ; Yerel basın = Local press ; İletişim = Communication ; İletişim araçları = Communication means

Özet:
Sosyal medya uygulamaları hızı, anlık etkileşim olanağı, kolaylıkla erişilebilir olması ve büyük bir kullanıcı grubuna hitap edebilmesi gibi özellikleri sayesinde günümüzde sık kullanılan bir iletişim mecrası haline gelmiştir. Sosyal medya, geleneksel medyadan farklı olarak bir takım avantajlar sunduğu için basın-yayın kuruluşlarının habercilik faaliyetleri içerisinde de kullanılmaya başlanmıştır. Bilhassa, bir takım ekonomik ve teknolojik sorunlarla yayıncılık faaliyetinde bulunmaya çalışan yerel gazeteler için sosyal medya uygulamaları hem haber oluşturma sürecinde bir haber kaynağı hem de haberlerin okuyucuya/takipçiye gönderildiği bir iletişim alanı olarak kullanılabilecek bir araç haline gelmiştir. Bu çalışma, yerel basın kuruluşlarının gazetecilik faaliyetleri içerisinde sosyal medya uygulamalarını hem haber kaynağı hem de gazetelerde oluşturulan haberlerin yayınlandığı önemli bir iletişim aracı olarak kullandıkları varsayımına dayanmaktadır. Çalışmanın temel amacı, Türkiye'deki yerel gazetelerin haber kaynağı olarak sosyal medya uygulamalarından yararlanıp yararlanmadığını ve yerel gazetelerde oluşturulan haberlerin sosyal medya ortamlarında paylaşılıp paylaşılmadığını belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda, olasılıklı örnekleme yöntemlerinden orantısız tabakalı yöntem kullanılarak Türkiye'deki yerel gazeteler içerisinden seçilmiş örneklemle telefon yoluyla anket çalışması yapılmıştır. Çalışma sonunda, sosyal medyanın yerel basın kuruluşlarında daha fazla okuyucu/takipçiye ulaşabilmesi açısından önemli bir konuma geldiği ve günlük, haftalık gibi belirli sürelerle yayımlanan basılı gazetelerle kıyaslandığında, son dakika gelişen olay ve olguların anında topluma ulaştırılabilmesi açısından etkili bir araç olarak kullanıldığı görülmüştür. Bununla birlikte politika başta olmak üzere polis-adliye ve spor türündeki haberlerin hem haber kaynağı hem de sosyal medya uygulamalarında paylaşılan içerikler olarak yerel basın haberleri içerisinde diğer haber türlerine oranla daha yoğun bir yapıda olduğu belirlenmiştir. Ayrıca yerel gazetelerin tirajlarıyla kurumsal sosyal medya takipçi sayıları karşılaştırıldığında sosyal medya uygulamalarının, gazetelerin tirajından yaklaşık olarak sekiz kat daha fazla okuyucu/takipçiye ulaşabildikleri saptanmıştır. Son olarak, resmi kurum ve kuruluşlar ile birlikte yerel düzeydeki önemli kişilerin (siyasiler, bürokratlar, kanaat önderleri vb.) sosyal medya hesaplarının yerel basın kuruluşları tarafından haber kaynağı olarak sıklıkla takip edildiği ve son 5-6 yıllık süreç içerisinde yerel gazetelerin sosyal medya uygulamalarını kullanma eğiliminin arttığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler:Sosyal Medya, Yerel basın, Haber kaynağı, Haber İletim Aracı

Abstract:
The social media applications have become a frequent used communication channel thanks to their some features, such as their instant interaction capability, ease of accessibility and appeal to a large group of users. Social media is also started to used in the journalism activities of media organizations as it offers a number of advantages over traditional media. Notably, the social media applications have become a news source in news creation process as well as a tool that can be used as a communication field in which the news is sent to reader/follower, for the local newspapers that seek publishing activities despite various economic and technologic problems. This study is based on the hypothesis that local media institutions use social media applications through journalism activities as a news source and an important communication tool in which the news is published. The main objective of the study is to determine that whether the local newspapers in Turkey utilise social media applications and whether the news created by local newspapers is shared on social media or not.  For this purpose, a disproportionately stratified method among the other probability sampling methods is used, and the survey is conducted with the sample which is defined among local newspapers in Turkey. At the end of the study, it is seen that social media has reached an important position for attain to more readers / followers for local press. Also, it has been observed that social media has been used as an effective means, in terms of delivering the last minute events to the mass media instantly when compared to the daily newspapers. Besides, it has been determined that especially politic news, crime and sport news are moreintense in local pres than other types of news regard to news source and sharing in social media. In addition, when compared to the circulation of local newspapers and the number of social media followers, it was determined that social media applications could reach readers / followers approximately eight times more than the circulation of newspapers. Finally, it was determined that the social media accounts which belong to important local people, like politicians, bureaucrats, opinion leaders, etc., are frequently followed as a news source by local press and has gradually increased the tendency of using social media tools by local newspapers in the last 5-6 years.

Key Words : Social Media, Local Press, News Source, News Transmission Tool