Türk Sosyal Güvenlik Hukukunda genel sağlık sigortası
General health insurance in Turkey Social Security Law
Yazar: BÜLENT ARPAT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. OSMAN SARI
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Çalışma Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Sigortacılık = Insurance ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Sağlık hizmetleri = Health services ; Sağlık sigortası = Insurance-health ; Sigorta = Insurance ; Sigorta sistemi = Insurance system ; Sosyal güvenlik = Social security ; Sosyal güvenlik hukuku = Social security law ; Sosyal güvenlik sigortaları = Social security insurances

Özet:
Genel sağlık sigortası (GSS), bir toplumdaki tüm bireylere sunulacak sağlık hizmetlerinin finanse edilmesi amacıyla oluşturulmuş ve hizmeti alacak bireylerden prim toplama esasına dayandırılan sosyal bir sigortadır. Kavram itibarıyla GSS, bir sağlık hizmeti sunumu modeli olmayıp, bir finansman modelini ifade etmektedir. GSS' nda, gelecekte ortaya çıkacak hastalık riskine karşı, bireylerin sağlık hizmetlerinin finansmanına gelirleri ile orantılı olarak katılımları sağlanmaktadır.Bu tez hazırlanırken öncelikle internet üzerinden erişilebilen süreli yayınların taraması yapılmış, tam metin erişilebilen yayınlardan internet alıntısı yoluyla faydalanılmıştır. Konu başlığı ve özet şeklinde elde edilebilen yayınlar ise kütüphaneler ya da ilgili kuruluş-sendikalardan temin edilmiştir. Çalışmada yararlanılan tezler Yüksek Öğretim Kurulunun veri tabanından taranarak ya da ilgili enstitülerden tarama yapılmak suretiyle araştırmaya dâhil edilmiştir. Ayrıca kütüphane taraması yoluyla da süreli yayınlar ile diğer yayınlara erişim sağlanmıştır.Üç bölümden oluşan çalışmanın birinci bölümünde hastalık etmenini oluşturan sosyal riskler ile sosyal güvenlik kavramlarına değinilmiş ve sağlık kavramı ile sağlığın finansman modelleri, bireylerin sağlık hakkı ve bunu deklare eden ulusal ve uluslar arası kaynaklar değerlendirilmiştir. Yine genel sağlık sigortasına geçiş sürecinin başlangıç eşiğinde yer alan ve genel sağlık sigortasının etkin uygulanmasını ve geniş kapsamını garanti altına alan kanunlarda bu bölümde incelenmiştir.İkinci bölümde 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası kanununun yürürlüğe girişi, iptali ve yeniden tasarımın ardından kademeli yürürlüğe girişi incelenmiş, genel sağlık sigortasının kapsamı, tescili, sona ermesi, bakmakla yükümlü olunan kişiler, finansmanı sağlanan sağlık hizmetleri, sağlık hizmetlerinden yararlanma şartları, prim oranları ve primlerin ödenmesi, finansmanı sağlanan ilaçlar, tıbbi malzemeler, yol gideri, gündelik ve refakatçi gideri ödemeleri ile yurt dışında tedavi konuları kanun kapsamında değerlendirilmiştir. Bu değerlendirmede ikincil mevzuattan da faydalanılmıştır.Çalışmanın üçüncü bölümünde yurt dışından sağlık sistemleri örnekleri ile sağlık hizmetlerinin kurumsal yapısı ve Türkiye' de ki kurumsal yapı incelenmiştir. Ülkemizin sağlık hizmetleri yapısında teşkilatlanmasında finansman alanında Sosyal Güvenlik Kurumu, hizmetlerin planlanması ve gerçekleştirilmesi alanında da Sağlık Bakanlığının teşkilat kanunları değerlendirilmiştir.

Abstract:
General health insurance, a social insurance presenting health services all individuals in a community with the purpose of financing individuals paying insurance premium. As a concept, it is not a service model presentation, but financing model. In this model, arise in the future of individuals against the risk of disease to health care financing as a proportion of income is provided for participation.To prepare this thesis first publihed texts were searched via internet , and some excerpts were made from accesed full texts. Libraries, institutions and trade unions, higher education institutions and periodicals in the database were also included in the study.In the first section of study, disease risk factors that comprise social concepts and social security and health are addressed with the concept of health financing models, and the health of individuals who declared it a national and international sources were evaluated.Moreover, general health insurance at the beginning of the transition process and effective implementation of public health insurance and to ensure wide coverage in areas of law in this section were examined.In the second section, coming into force , cancellation and revision of Social Insurance and General Health Insurance Law was analysed. And scope, registrary and ending of insurance , dependent person, financed health services, terms of access of health services, premium rates and payment of premiums, funded drugs, medical equipments, travel expense, accompanying expense payments, and treatment abroad subjects were assessed under the law. It has been benefiting from the secondary legislation.In the third section, examples of the health system and institutional structure of health services abroad and the institutional structures in Turkey were examined. Social Security Agency was evaluated in terms of forming, organizing and financing health services. Furthermore, ministry of health law was also evaluated planning and implementation of these services.