8. sınıf öğrencilerinin veri işleme öğrenme alanına ilişkin matematiksel kavram yanılgılarının ve nedenlerinin incelenmesi
An investigation of 8th grade students' mathematical misconceptions and reasons related to the data analysis in learning area
Yazar: LEYLA PALA
Danışman: DOÇ. DR. GÜLAY AGAÇ ; DR. MEDİNE COŞKUN
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Bu çalışmanın amacı ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin veri işleme öğrenme alanına ilişkin matematiksel kavram yanılgılarının ve nedenlerinin incelenmesidir. Çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden nitel-betimsel desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu Gaziantep ilinde bulunan bir ortaokulun 114 sekizinci sınıf öğrencisinden oluşmaktadır. Çalışmanın verileri araştırmacı ve alan uzmanları tarafından geliştirilen "Veri İşleme Kavram Yanılgılarını Belirleme Sınavı" veri toplama aracının uygulanması ile toplanmıştır. Elde edilen veriler, MAXQDA 2020 nitel veri analiz programı kullanılarak içerik analizine tabi tutulmuştur. Bu programda her bir öğrenciye ait olan cevaplar soru-soru incelenerek ilk olarak hangi kavram yanılgısına sahip oldukları belirlenmiştir. Daha sonra bu kavram yanılgılarını ortaya çıkaran etmenler kodlanmıştır. Son olarak aşırı genelleme, aşırı özelleme, kısıtlı algı ve yanlış tercüme kavram yanılgısı türleri içerisinde kavram yanılgılarının nedenleri sınıflandırılmış ve veri analiz süreci tamamlanmıştır.
Elde edilen bulgular neticesinde, öğrencilerin veri işleme öğrenme alanında matematiksel kavram yanılgılarının olduğu ve konuyu anlamakta zorlandıkları görülmüştür. Yapılan incelemede, öğrencilerin ilgisiz/sınıflandırılamayan cevaplarının çok ve doğru cevaplarının az olduğu anlaşılmıştır. Aynı zamanda öğrenci cevaplarında kavram yanılgısı türlerinin tamamına rastlanmaktadır.  Bu doğrultuda aşırı genelleme kavram yanılgılarının hız-zaman grafiğine veya sütun grafiğine ait bilgileri yol-zaman grafiğine genelleme nedeni ile açığa çıktığı tespit edilmiştir. Aşırı özelleme kavram yanılgılarının farklı sütun grafiklerini kıyaslarken daha kısa sütunların daha fazla değere sahip olamayacağını düşünme nedeni ile açığa çıktığı belirlenmiştir. Kısıtlı algı kavram yanılgılarının grafik türlerine dair eksik veya zayıf öğrenmeler, kavramları birbirinden ayırt edememe ve grafikleri birbiri ile ilişkilendirememe nedenleri ile açığa çıktığı anlaşılmıştır. Yanlış tercüme kavram yanılgılarının verilerin daire grafiğinde bütünü temsil ettiğini fark edememe nedeni ile açığa çıktığı görülmüştür. Yanılgı türleri kapsamında öğrencilerin en az aşırı özelleme; en çok kısıtlı algı kavram yanılgılarına düştükleri görülmüştür. Grafik türleri bakımından öğrencilerin en az sütun grafiklerini; en çok çizgi grafiklerini okuma ve yorumlamada yanılgıya düştükleri anlaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the mathematical misconceptions and reasons of eighth grade secondary school students regarding the data analysis learning area. In the study, qualitative-descriptive design, one of the qualitative research methods, was used.  The study group of the research consists of 114 eighth grade students of a secondary school in Gaziantep.  The data of the study was collected by applying the "Data Processing Misconceptions Determination Exam" data collection tool developed by the researcher and field experts.  The data obtained was subjected to content analysis using the MAXQDA 2020 qualitative data analysis program. In this program, each student's answers were examined question by question and it was first determined which misconception they had.  Then, the factors that revealed these misconceptions were coded. Finally, the causes of misconceptions were classified into overgeneralization, overspecification, limited perception and mistranslation misconception types, and the data analysis process was completed.
The findings show that students have mathematical misconceptions in the field of learning data processing and have difficulty understanding the subject In the analysis, it was understood that the students had many irrelevant/unclassifiable answers and few correct answers. In this regard, it has been determined that overgeneralization misconceptions occur due to generalizing the information of the speed-time graph or column graph to the distance-time graph. It has been determined that over-specification misconceptions arise when comparing different column charts, thinking that shorter columns cannot have more value. It has been understood that limited perception misconceptions arise due to incomplete or weak learning about graphic types, inability to distinguish concepts from each other, and inability to associate graphics with each other.  It has been observed that mistranslation misconceptions occur due to failure to realize that the data represents the whole in the pie chart. Within the scope of misconception types, students' at least overspecification;  It has been observed that they mostly fall into limited perception misconceptions.  In terms of chart types, students should use at least column charts;  It was understood that they mostly made mistakes in reading and interpreting line graphs.