Bilgisayar kontrollü baskı sistemlerinin kalite faktörlerinin tesbiti
Determination of quality factors in computer controlled printing systems
Yazar: GÜLHAN BÜYÜKPEHLİVAN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET OKTAV
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matbaa Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Matbaacılık = Typography
Dizin: Matbaa mürekkepleri = Printing inks ; Matbaa teknolojisi = Printing technology ; Matbaacılık = Printing

Özet:
Son birkaç yılda ülkemize farklı baskı sistemlerinde çalışan 1000 civarında bilgisayar kontrollü baskı makinesi ithal edilmiştir. Bu sistemlerde kullanılan baskı altı malzemelerinin büyük miktarı ülkemizde üretilmektedir. Ancak, yerli malzemelerle standartlara uygun kaliteli baskılar gerçekleştirebilmek için kalite ve üretim parametrelerinin tespit edilmesi zorunludur. Maalesef bugüne değin gerek sektör gerekse eğitim kurumları tarafından bu çalışma yapılmamış, dolayısıyla bu makineler tam kapasite ile çalıştırılamamış ve optimum sonuçlar elde edilememiştir. Bu durum üretimde zaman, emek ve ekonomik kayıplara neden olmaktadır.Çalışmanın amacı ülkemizde ve dünyada çok yeni olan bilgisayar kontrollü baskı sistemlerinde bugüne kadar tespit edilmemiş kaliteye etki eden faktörler ve bunlara ait optimum parametrelerin tespit edilmesidir. Bu parametreler her baskı sistemi için; fiziksel şartlar, verebildikleri renk evrenleri, baskı altı malzemelerinin nitelikleri, mürekkep, kalıp, makine baskı hızı olarak tespit edilmiştir.Çalışmada yüksek, düz, çukur, elek ve dijital baskı sistemlerinde baskı altı malzemesi olarak en çok kullanılan malzemeler seçilmiştir. Bu malzemelerin basılabilirlik açısından fiziksel özellikleri tespit edilmiş, özel hazırlanan test skalaları ile kalıpları hazırlanarak uygun malzemelerle beş ana baskı sistemiyle test baskıları yapılmıştır. Test baskılarının yüzey ve ara yüzey inceleme ve değerlendirmeleri densitometre, spektrofotometre gibi elektronik ve bilgisayarlı kalite kontrol sistemleriyle yapılmıştır. Baskıların mikroskopla alınan görüntüleri ile nokta kazancı, renk densite değeri, mürekkep üstüne mürekkep kabulü, renk oturması, malzeme mürekkep tutunması gibi kaliteyi birinci derecede etkileyen parametreler fiziksel ve görsel olarak tespit edilmiştir. Bu tesbitlere göre;?Bütün baskı sistemlerinde baskı ortamının optimum fiziksel şartları 23-25 oC ve % 65-70 nispi nemde olmalıdır.?Plastik ve metalize filmlerde maksimum kalitenin elde edilmesi için yüzey gerilimi 20-30 dyn/cm olmalı ve yüzey korona işlemi mürekkebin malzemeye tutunması için muhakkak yapılmalıdır.?Ofset baskıda bilgisayardan kalıba direkt filmsiz görüntüleme sitemleri ile hazırlanan kalıplarla yapılan baskılarda nokta kazancı konvansiyonel kalıplara göre daha azdır ve 70 lpc tram sıklığı sorunsuz basılmaktadır.?Flekso baskıda kaliteli baskı sonuçları için kullanılan mürekkeplerin viskozitesi 14-18 sn arasında olmalıdır.?Bütün baskı sistemlerinde baskı hızı kaliteye direkt etki eder. Ancak baskı hızı için kesin bir parametre belirtmek mümkün olamamaktadır. Çünkü baskı odasının değişen fiziksel şartları ve baskı malzemelerinin stabilitesi optimum baskı hızına etki etmektedir. Bu nedenle optimum baskı hızı baskı anında malzemenin çalışma performansına göre belirlenmektedir.?Beş temel baskı yöntemiyle yapılan test baskıları üzerinde yapılan ölçme ve değerlendirmeler sonucunda en iyi renk evrenini ofset baskı sisteminin verebildiği görülmüştür.?Yapılan test baskılarının incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda renklerin aslına en yakın tonlarda basılabildiği baskı sistemi ise serigrafi baskı olarak tespit edilmiştir.?Bilgisayar kontrollü baskı sistemlerinin kalite faktörlerinin tespit edilmesinde ve sürekliliğinin sağlanmasında elektronik ve bilgisayarların kullanılması optimum sonuçların alınmasında zorunludur. Örneğin, çıplak gözle iki renk arasındaki %7-8 lik sapma ancak tespit edilebilirken bilgisayarlı spektrofotometre ile %1 lik sapma bile tespit edilebilmektedir. Ancak maalesef ülkemizdeki basım işletmelerinin henüz %10 u bile spektrofotometre kullanmamaktadır.

Abstract:
In the last few years, about 1000 thousand computer-assisted machines that work with different systems have been imported. Most of the printing substrates that are used in these systems are produced in our country. However, it is necessary to determine the quality parameters in order to achieve quality printing in these systems. Unfortunately, so far neither the education institutions nor the sector has done anything and as a result these machines cannot be operated full capacity with optimum output. This leads to loss of time, effort and finance.The goal of the study is to determine the factors that have not been identified so far but that affect the quality in printing and to determine the optimum parametre values. The parameters are physical conditions, the structure of the substrate in printing, ink, plate and printing speed.In the study, the substrates which are widely used locally in flexo, offset, screen, gravure and digital printing systems were chosen. Physical characteristics of these materials were tested for printability in five main systems. Surface and intra surface investigations and evaluations of the test prints were conducted with densitometers and spectrophotometers. The images of the prints taken under microscope were used to determine the parametric values of : dot gaining, colour density ratio, printing on ink, colour penetration, substrate ink penetration. They are:?In all printing systems, optimum physical conditions should be 23oCwith a moisture of % 65-70.?Surface tension should be 20-30 dyn /cm and corona process should beused for ink penetration in order to attain maximum quality in plastic films.?In printings carried out by computer directly, without film imaging, dotgaining seems to be lower than those conventional plates and 70 1pc tram frequency can be printed without fault.?Viscosity of the inks used in CtP plates in flexo printing should be14-18 seconds.?The speed of printing affects quality directly in all printing systems. However it is not possible to define parameters exactly for printing speed. Because of the changing conditions of press room and stabilisation of the substrates which affect optimum printing speed therefore determining the optimum printing speed subject to the working performance of the material during printing .?The best colour gamut was observed and evaluated on offset test printings among five basic printing processes .?The best printable colour tone (closer tone value) to the original colour tone were found with screen printing tests as a result of evaluation and observation of all test printings.?In order to determine the quality factors in computer controlled printing systems and to provide consistency of them that using electronic and computer are obligation to achive optimum results on printings. For example although human eye can perceive 7-8% colour deviation between two colours, computerized spectrophotometers can determine subtle 1% colour deviation between two colours. But unfortunately even ten percent printing houses do not use spectrophotometer in our country.