Sofralık üzüm çeşitlerinin farklı dönemlerdeki yıllık dal içyapı ve vejetatif gelişim özelliklerinin belirlenmesi
Determination of petiole, internal structure and vegetative development characteristics of table grape varieties in different periods
Yazar: MERVE YİRŞEN
Danışman: PROF. DR. ALPER DARDENİZ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Yapılan araştırma denememizde Yalova İncisi, Cardinal, Yalova Çekirdeksizi, Italia, Kozak Beyazı ve Müşküle üzüm çeşitleri kalemlerinin farklı dönemlerdeki yıllık dal içyapı ve vejetatif gelişim özelliklerinin belirlenmesi amacıyla, 2015 ve 2016 yıllarında yürütülmüştür. ÇOMÜ Dardanos Yerleşkesi 'Ziraat Fakültesi Çiftliği Bitkisel Üretim Araştırma ve Uygulama Birimi'nde bulunan 'Sofralık Üzüm Çeşitleri Uygulama ve Araştırma Bağı'ndan 15 Kasım (1. dönem), 15 Aralık (2. dönem), 15 Ocak (3. dönem), 15 Şubat (4. dönem) ve 15 Mart (5. dönem) tarihleri temel alınarak yapılmıştır. Yıllık dalların 3.–10. boğum aralıklarından 20'şer adet alınan çubuk örneklerinin 10'ar adedi Bahçe Bitkileri Bölümü'ne ait iklim odasında 2°C'de muhafaza edilmiş, kalan 10'ar adet kalem örnekleri dijital kumpas aleti yardımı ile çap, kabuk+floem, ksilem, öz, çap/öz, ksilem/öz,  kabuk+floem/öz parametreleri 4 tekerrür şeklinde incelenmiştir. İklim odasında muhafaza edilen örnekler ise, Nisan ayı içerisinde tek gözlü kalemler haline getirilmiş ve perlit doldurulmuş PVC kaplar içerisine 3 tekerrür olarak dikilmiştir. Dikim yapılmadan önce mantar hastalığına karşı çelikler hazırlanmış ilaçlı suda steril edilmiştir.  Bir tekerrürde 15 adet kalem olmak üzere, her bir üzüm çeşidi için toplamda 225 adet tek gözlü kalem kullanılmıştır. Haziran ayı içerisinde sökümü gerçekleştirilen kalemlerde; sürme yüzdesi (%), yeşil sürgün uzunluğu (cm), boğum (yaprak) sayısı (adet), yeşil sürgün ağırlığı (g), köklenme yüzdesi (%), kök sayısı (adet), kök skalası (0–5), yaş kök ağırlığı (g) ve kalem ağırlığı (g), parametreleri incelenmiştir. Üzüm çeşitlerinde tek gözlü kalemlerin yıllık dal içyapı ve vejetatif gelişim özelliklerinin farklı dönemler bazında farklılıklar gösterdiği belirlendiğinden, kalem alım tarihlerinin bu kriterler dikkate alınarak yapılmasının uygun olacağı sonucuna varılmıştır.
Anahtar Sözcükler: Kalem, Kış gözü, Köklenme Yüzdesi, Vitis vinifera L.

Abstract:
This research study was conducted to determine the vegetative development characteristics of grape scion variety such as Yalova İncisi, Cardinal, Yalova Cekirdeksizi, Italia, Kozak Beyazı and Müşküle in years of 2015 and 2016. 15th of November (1st period) 15th December (2nd period), 15th January (3rd period), 15th February (4th period) and 15th March (5th period) from the 3rd to 10th nodes, 10 samples were taken from each 20 nodes that located in Table Grape Varieties Research and Application Center of COMU Dardanos Campus. 10 of the cane samples were kept at 2°C in the climate room in Horticulture Department; diameter, bark + phloem, xylem, pith, diameter/pith, xylem/pith, bark+phloem/pith parameters of the other 10 cane samples were examined by using digital caliper. The samples conserved in the climate chamber were transformed into monocular scions in April and planted into PVC containers filled with perlite as 3 replications. The parameters collected from scions obtained in June such as riding percentage (%), green shoot length (cm), leaf number at node (number), rooting percentage (%), root number (number), root scale (0−5), fresh root weight (g) and scion weight (g) have been analyzed. Since it is observed that the internal structure and vegetative growth characteristic of scions on grape varieties showed differences by seasonally; this process would be more efficient when grape scions are planted in suitable season.
Keywords: Vitis vinifera L., Scion, Winter Bud, Rooting Percentage