Meme kanserinin ilk evrelemesinde FDG PET/BT'nin rolü
The role of FDG-PET/CT in the initial staging of breast cancer
Yazar: MURAT İSMAİLOĞLU
Danışman: PROF. DR. ERHAN VAROĞLU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Lenf nodları = Lymph nodes ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Neoplazm metastazları = Neoplasm metastasis ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Prognoz = Prognosis

Özet:
Amaç: Meme kanseri tanısı almış, tedavi görmemiş, ilk evreleme amacıyla PET/BT yapılan hastalarda, aksiller ve aksilla dışı bölgesel lenf nodu metastazlarını saptamada ve uzak metastazları değerlendirmede FDG PET/BT'nin rölünü araştırmak ayrıca primer lezyonu olan olgularda primer lezyon SUVmax değeri ile bazı prognostik faktörler arasındaki ilişkiyi incelemektir.
Yöntem: Meme kanseri tanısı almış olup  ilk evreleme amacıyla Mart 2008 ile Eylül 2012 tarihleri arasında FDG PET/BT yapılan 114 hasta çalışmaya dahil edildi. Ortalama yaşları 57,6 (±13,8) olan hastaların 113 tanesi kadın, 1 tanesi erkek idi. Primer lezyondan tru-cut (core) veya ince iğne biyopsisi veya aksilladaki LAP'tan biyopsi ile meme kanseri tanısı almış primer lezyonu mevcut olan 38 hasta, eksiyonel biyopsi veya mastektomi+aksillar diseksiyon uygulanmış primer lezyonu olmayan 76 hasta bulunuyordu.
Bulgular: 114 hastanın 48'inde (%42,1) uzak metastaz saptandı. 24 hastada (%21,0) kemik-kemik iliği, 11 hastada (%9,6) akciğer, 10 hastada (%8,7) karaciğer, 27 hastada (%23,6) mediastinal ve hiler lenf nodu, 6 hastada (%5,2) karşı taraf aksilla ve aksilla dışı bölgesel lenf nodu, 17 hastada (%14,9) ise diğer yapılarda metastaz bulgusu mevcuttu. Ayrıca 17 hastada (%14,7) ipsilateral aksilla dışı bölgesel lenf nodu metastazı tespit edildi. Aksiller bölgeye invazif işlem uygulanmamış 43 hastanın 31'inde (%72,0) ipsilateral aksiller lenf nodu pozitifliği saptandı. Hastaların primer lezyonlarının SUVmax değeri ile primer lezyon boyutu ve CA 15-3 yüksekliği arasında arasında anlamlı bir korelasyon saptanırken, SUVmax değeri ile uzak metastaz görülme sıklığı, cerb-B2 protoonkogen varlığı, ER-PR reseptör durumu arasında anlamlı ilişki bulunamadı. 
Sonuç: FDG PET/BT'nin meme kanserli hastalarda ilk evrelemede aksiller lenf nodlarını, değerlendirilmesi nispeten güç olan aksilla dışı bölgesel lenf nodlarını ve uzak metastazları tespit ederek, konvansiyonel yöntemlerin yerini alabileceği düşünülmektedir. Ancak bu alanda daha yüksek hasta sayıları ile daha uzun süre hasta takiplerinin yapıldığı çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Meme kanseri, inisyal evreleme, FDG PET/BT

Abstract:
Aim: To investigate the role of initial staging FDG PET/CT in evaluating distant metastases and in detecting axillary lymph node metastases as well as the other local lymph node metastases in patients diagnosed with breast cancer but not receiving chemotherapy and radiotherapy; and to clarify the relationship between maximum standardized uptake value (SUVmax) of primary lesions and some prognostic factors for the cases in which primary lesions are present.
Methods: 114 patients diagnosed with breast cancer who underwent FDG PET/CT between March 2008 and September 2012 for the purpose of initial staging were included the study. 113 out of 114 patients with the average age of 57,6 (±13,8) were female, whereas one was male. There were 38 patients with primary lesions who were diagnosed with breast cancer by means of tru-cut/core or FNAB which were obtained from the primary lesions or from axillary LAPs, and there were 76 patients without primary lesions who were performed excisional biopsy or mastectomy+axillary dissection.
Results: Of 114 patients, 48 (42.1%) were found to have distant metastases. In 24 patients (21%) bone/bone marrow metastases, in 11 patients (9.6%) lung metastases, in 10 patients (8.7%) liver metastases, in 27 patients (23.6%) mediastinal and hilar lymph node metastasis, in 6 patients (5.2%) contralateral axillary-supraclavicular-infraclavicular-internal mammarian lymph node metastasis and in 17 patients (14.9%) different metastases were seen. In addition to that, in 17 patients (14.7%) ipsilateral axillary lymph node metastases was detected. In 31 of 43 patients not undergoing invasive intervention to axillary regions, ipsilateral axillary lymph nodes were found positive. A significant correlation between SUVmax of primary lesions and the size of such primary lesions, increased level of Ca 15-3 was revealed; whereas a significant association between SUVmax value and the other prognostic factors including, frequency of distant metastasis, the presence of proto-oncogene c-erbB2 and ER-PR receptor status were not reported.
Conclusion: It is considered that FDG PET/CT can replace the conventional methods for patients with breast cancer by detecting axillary lymph nodes, and other local lymph nodes that are relatively hard to evaluate and distant metastasis at initial staging. However, there is a need for studies with higher number of patients and longer term follow-up.

Key words: Breast cancer, initial staging, FDG PET/CT