Aydın bölgesinde yüzey sulama sisteminden toplu basınçlı sulama sistemine geçilen arazilerde sulama uygulamalarının değerlendirilmesi
Evaluation of irrigation applications in the lands intervened from surface irrigation system to collective pressurized irrigation system  in Aydin region
Yazar: ALİ NALBANTOĞLU
Danışman: PROF. DR. FUAT SEZGİN
Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Ülkemizde kısıtlı olan tatlı su kaynaklarımızın kullanımında daha az su, enerji ve iş gücü kullanımını sağlayan doğru projelendirilmiş basınçlı sulama teknolojilerinin uygulamaya konulması, tarımsal üretimimizin daha istikrarlı ve sürdürülebilir olması için büyük önem taşımaktadır. Bu araştırma, Aydın ili Karacasu ilçesi Ataeymir beldesindeki Ataeymir Sulama Kooperatifine ait yer altı kuyularından çıkarılan suyla yapılan yüzey sulama sisteminden, toplu basınçlı sulama sistemine geçiş  sonrasında bölgede yaşanan değişikliklerin tespit edilmesi amacıyla yapılmıştır. Sulama sistemindeki değişikliğin ürün desenine, ürün verimine, uygulanan sulama tekniklerine, sulama yönetimi biçimine, su kullanımına, çiftçi davranışlarına, sulama sahasının gelişimine ve sulama maliyetlerine etkileri incelenmiştir. Bu amaçla çalışma sahasında incelemelerde bulunulmuş ve rastgele seçilen Ataeymir Sulama Kooperatifi üyesi 60 kişi ile anket çalışması yapılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda yüzey sulamadan, toplu basınçlı sulamaya geçiş sırasında proje paydaşları tarafından çiftçilere sulama konusunda teorik ve uygulamalı eğitim verilmediği tespit edilmiştir. Bunun sonucu olarak da parsel içi damla sulama sistemini hatalı döşeyip değiştirenlerin oranı  % 22 olarak belirlenmiştir. Toplu basınçlı sulama sisteminden çiftçilerin    % 100'ünün memnun olduğu tespit edilmiştir. Yüzey sulamadan damla sulamaya geçişle sağlanan verim artışı en yüksek % 21-30 arası olanların oranı % 24 ve en düşük hiç verim artışı olmayanların oranı % 10 olarak belirlenmiştir. Yabancı otlanmadaki azalmanın oranı en yüksek % 41-60 arası olanlar % 30 ve en düşük hiç yabancı otlanmada azalma olmayanların oranı     % 10 olarak tespit edilmiştir. Sulama işçiliğindeki azalmanın oranı en yüksek % 61-80 arası  olanların oranı     % 29 ve en düşük sulama işçiliğindeki azalmanın oranı % 5-20 arası olanların oranı  % 13 olarak belirlenmiştir. Parsel içi damla sulama sisteminde kullanılan lateral borular üzerinde on line damlatıcı kullananların oranı % 57, in line damlatıcı kullananların oranı % 32 ve mini yağmurlayıcı kullananların oranının % 11 olduğu tespit edilmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Toplu basınçlı sulama sistemi, damla sulama, yüzey sulama, Ataeymir Sulama Kooperatifi.

Abstract:
Implementing pressured irrigation technologies that are well conceptualized the projected provided less utilization of water, energy and labour into usage of restricted water resources in the country has a huge importance to be more consistent and sustainable in the country. This research was carried out to determine amendments consisted of in the region after intervened from surface irrigation system performed by the water obtained from underground holes belonging to Irrigation Cooperative of Ataeymir to collective pressured irrigation system placed in Ataeymir town in Karacasu district located in Aydın province. The effects of alteration in the irrigation system on crop pattern, product yield, applied irrigation techniques, irrigation management style, water utilization, farmer behaviours, development of irrigation area and irrigation costs were analysed. For this purpose, some investigations were conducted in the research region and also a survey study was performed with 60 persons randomly selected, who are the members of Irrigation Cooperative of Ataeymir. According to the research result, theoretical and applied training on irrigation could not be given to the farmers by the project stakeholders during intervened from surface irrigation system to collective pressurized irrigation system. As a consequence of this,   the rate of the farmers, who also changed the drip irrigation system due to improper practices, was 22%. It is defined that 100% of the farmers are pleased to use collective pressured irrigation system. While the farmers defined highest yield increase 21-30% rate as 24%, the lowest rate as the farmers identified no yield increase, as 10% with transition from surface irrigation to drip irrigation. While the farmers determined the highest rate as 41-60% in decreasing of weed occurring as 30%, the lowest rate as the farmers defined no decreasing in weed occurring as 10%. While the farmers stated the highest rate as 61-80% in decreasing of irrigation labour as 29%, the lowest rate, 5-20% as the farmers determined as 13%. The rates of the farmers using on line drippers, in line drippers, and small springs on the lateral pipes using in interior drip irrigation of parcel system are defined as 57%, 32% and 11%, respectively. 
Key Words: Pressurized irrigation system, drip irrigation, surface irrigation, Irrigation Cooperative of Ataeymir.