Panik bozukluğunda bilşsel işlevler
Cognitive functions in panic disorder
Yazar: DİLŞAD BİNGÖL
Danışman: PROF. DR. NALAN KALKAN OĞUZHANOĞLU
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Biliş = Cognition ; Biliş = Cognition ; Bilişsel işlev = Cognitive function ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Panik bozukluk = Panic disorder ; Panik bozukluk = Panic disorder ; Psikolojik testler = Psychological tests

Özet:
Panik bozukluğu (PB); panik atakları ve beklenti anksiyetesi ile seyreder. Çalışmamızda PB'de nörobilişsel değerlendirilmenin yapılması, belirti şiddeti ile nörobilişsel veriler arasında bir ilişki olup olmadığının, çocukluk çağı travmaları ve COVID-19 pandemisi sürecinin PB üzerine olan etkisinin anlaşılması amaçlanmıştır. Çalışmamız 18-50 yaş aralığında 30 sağlıklı birey ile COVID-19 pandemisi öncesi çalışmaya dahil edilen 13 ve pandeminin başlangıcıyla zaman ilişkisi bulunan ve pandeminin başlatıcı etken olarak kabul edildiği atakları olan 13 olmak üzere toplam 26 PB tanılı birey ile tamamlanmıştır. Katılımcıların tümüne sosyodemografik veri formu, Hamilton Anksiyete Ölçeği, DSM-5 Panik Bozukluğu Ölçeği, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği ile bilişsel işlevleri değerlendirmek için PEBL (The Psychology Experiment Building Language)-Berg's Card Sorting Test, PEBL-Victoria Stroop Testi, PEBL-Bağlantılar Testi, PEBL-Corsi Blok Testi uygulanmıştır. Kullandığımız tüm nörobilişsel testler incelendiğinde, PB'de, bireyin problem çözme ve değişen şartlara uygun olarak stratejisini değiştirebilme,  karmaşık dikkat, özellik belirleme, kavramsallaştırma, soyut düşünme gibi önemli bilişsel işlevsellik alanlarında bozulmalar bulunabileceği, ancak bilişsel süreçlerin tümünün genel olarak etkilenmemiş olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çocukluk çağı travmaları açısından sağlıklı bireyler ile PB tanılı kişiler arasında farklılık olmadığı görülmüştür. Pandemi sürecinin PB hastalarının semptomları üzerindeki etkisine bakıldığında ise katılımcıların tamamı, az ya da çok, etkilenme bildirmiştir. Bu durum, pandemi öncesinde alınan hastalar ile karşılaştırıldığında, belirti şiddeti, anksiyete düzeyleri ve nörobilişsel test performanslarına yansımamıştır. Anahtar Kelimeler: panik bozukluğu, bilişsel işlevler, çocukluk çağı travmaları COVID-19, pandemi

Abstract:
Panic disorder (PD) is a disorder which consist of panic attacks and anticipation anxiety. In our study, it was aimed to make neurocognitive evaluation in PD, to understand whether there is a relationship between symptom severity and neurocognitive data, and the effect of childhood traumas as well as effect of      COVID-19 pandemic course on PD. Our study was completed with 30 healthy individuals between the ages of 18-50, 13 who were included in to the study before the COVID-19 pandemic and 13 who had a time relationship with the onset of the pandemic and had attacks in which the pandemic was considered the initiating factor, a total of 26 individuals with a diagnosis of PD. Sociodemographic data form, Hamilton Anxiety Scale, DSM-5 Panic Disorder Scale, Childhood Trauma Scale and in order to evaluate cognitive functions; PEBL (The Psychology Experiment Building Language) -Berg's Card Sorting Test, PEBL-Victoria Stroop Test, PEBL-Connections Test, PEBL-Corsi Block Test were applied to all participants When all the neurocognitive tests we use were examined, it was concluded that there may be impairments in important cognitive functionality areas such as problem solving and changing strategy in accordance with changing conditions, complex attention, feature determination, conceptualization, abstract thinking; but not all cognitive processes are generally affected. It was concluded that there was no difference between healthy individuals and people with PD in terms of childhood traumas. Considering of the impact of the pandemic process on the symptoms of PD patients, all of the participants reported more or less affected. This situation was not reflected in to the symptom severity, anxiety levels and neurocognitive test performance when compared with the patients who were taken before the pandemic. Keywords: panic disorder, cognitive functions, childhood trauma COVID-19, pandemic