Küresel krizlerin Antalya kent makroformuna etkisi Aksu ilçesi Çalkaya kentsel dönüşüm ve gelişim alanı örneği
The effect of global crises on Antalya city macroform Aksu district Çalkaya urban transformation and development area example
Yazar: BERRAK ÇİÇEKLİYURT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ENGİN KEPENEK
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
1980'li yıllardan beri tartışmalara konu olan küreselleşme olgusu, bir ülkenin diğer ülkelere bağlılığının yüksek olması sonucunu getirmekte ve dünyanın farklı bölgelerinde gelişen olumlu ve olumsuz koşulların diğer ülkeleri de etkilemesi anlamına gelmektedir. Küresel düzlemde bir ülkede yaşanan kriz, diğer ülkeleri hızla etkisi altına almaktadır. Türkiye de bu süreçte bölgesel ve küresel ölçekte krizlerin yansımaları ile karşı karşıya kalmaktadır. Tüm dünya ülkelerini etkisi altına alan COVID-19 Pandemisinin hemen ardından Rusya ve Ukrayna arasında 2022 yılında patlak veren sıcak savaş dönemi, deniz komşusu olan Türkiye'yi de etkilemiştir.  
Bu tez, küresel krizlerden olumsuz etkilenen Türkiye'de yabancı göç ve ikamet sayısındaki artış açısından iller arasında ikinci sırada yer alan Antalya'da, kentsel büyümenin kentin makroformu üzerindeki biçimsel etkilerini incelemektedir.
Özellikle kentsel büyüme sürecinin hızla geliştiği dönemlerde yerel yönetimlerin kentsel yönetim ve kaynakların sürdürülebilirliği açısından bilgiye dayalı politikalar üretmesi son derece önemlidir. Bu nedenle, kentlerin büyüme süreçlerini şekillendiren itici güçlerin, iç ve dış dinamiklerin tespit edilebilmesi, kentsel saçaklanmanın boyutunun ölçülebilmesi ve tanımlanabilmesi önemlidir.
Araştırma alanı olarak iç ve dış dinamiklerden çarpıcı biçimde etkilenen Antalya ilinde yer alan; Altıntaş ve Güzelyurt Mahallelerinin tamamı ile Hacıaliler, Mandırlar, Kemerağzı Mahallelerinin bir bölümünü kapsayan "Çalkaya Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı" seçilmiştir.
Araştırma kapsamında öncelikle Antalya kent makroformunda 1990-2018 yılları arası dönem, kendi dinamikleri açısından incelenmiştir. 2020 yılında yapılaşmanın önünde hukuki engellerin kaldırıldığı araştırma alanında, savaş sonrası göçe bağlı kentsel alandaki artış küresel etkiler ışığında analiz edilmiştir. Yöntem olarak nicel ve nitel araştırmaların birlikte değerlendirildiği karma metot kullanılmıştır. Literatür taraması ile daha önce yapılan çalışmalar incelenmiş, kurumlar tarafından yayımlanan istatistiki veriler temin edilmiş, ek olarak nitel analiz yöntemlerinden biri olan derinlemesine mülakat yöntemi ile sahada paydaş görüşmeleri gerçekleştirilerek, araştırma alanını etkileyen ekonomik ve sosyal koşullar belirlenmiştir. 
Bu çerçevede nicel analiz yöntemlerinden olan CORINE arazi kullanım verisinden yararlanılarak kent makroformunda kentsel büyümenin artışı ortaya konulmuş, fraktal analiz yönteminden yararlanılarak kentsel büyümenin boyutu ve büyüme biçimi belirlenerek Antalya kent makroformundaki yeri tespit edilmiştir.
Seçilen alanda hazırlanan ilk akademik çalışma olması ve mekansal etkilerin sosyo-ekonomik koşullar ışığında değerlendirilmesi bu çalışmanın özgün taraflarıdır.

Abstract:
The phenomenon of globalization, which has been the subject of debates since the 1980s, results in a country's high dependence on other countries and means that positive and negative conditions developing in different parts of the world affect other countries as well. A global crisis in one country quickly affects other countries. In this process, Turkey is also faced with the reflections of the crises on a regional and global scale. The hot war period that broke out in 2022 between Russia and Ukraine right after the COVID-19 Pandemic, which affected all countries of the world, also affected Turkey, which is its maritime neighbor.
This thesis examines the formal effects of urban growth on the macroform of the city in Antalya, which ranks second among the provinces in terms of the increase in the number of foreign migration and residence in Turkey, which has been negatively affected by the global crises.
It is extremely important for local governments to produce information-based policies in terms of urban management and sustainability of resources, especially in the periods when the urban growth process develops rapidly. For this reason, it is important to identify the driving forces, internal and external dynamics that shape the growth processes of cities, and to be able to measure and define the size of urban sprawl.
Located in the city of Antalya, which is strikingly affected by internal and external dynamics as a research area; "Çalkaya Urban Transformation and Development Area" has been selected, which covers all of Altıntaş and Güzelyurt Neighborhoods and parts of Hacıaliler, Mandırlar, Kemerağzı Neighborhoods.
Within the scope of the research, the period between 1990 and 2018 in Antalya city macroform was examined in terms of its own dynamics. In the research area, where legal obstacles to construction in 2020 have been removed, the increase in the urban area due to post-war migration has been analyzed in the light of global effects. As a method, the mixed method, in which quantitative and qualitative researches were evaluated together, was used. With the literature review, previous studies were examined, statistical data published by institutions were obtained, in addition, with the in-depth interview method, which is one of the qualitative analysis methods, stakeholder interviews were conducted in the field and the economic and social conditions affecting the research area were determined.
In this framework, using the CORINE land use data, which is one of the quantitative analysis methods, the urban growth process and form in the urban macroform and the research area were revealed, and the size of the urban growth was determined with the fractal analysis.
Being the first academic study in the selected area and evaluating the spatial effects in the light of socio-economic conditions are the original aspects of this study.