Atık su örneklerinde bisfenol A ve fitalat düzeylerinin belirlenmesi
Determination of bisphenol A and phthalete levels in wastewater
Yazar: MANSUR AKÇAY
Danışman: PROF. DR. AHMET ATA ALTURFAN
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Adli Tıp Enstitüsü / Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Biyokimya = Biochemistry ; Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Atık su = Waste water ; Bisfenol = Bisphenol ; Endokrin sistem = Endocrine system

Özet:
Dünya nüfusunun hızlı artışı, sanayi ve teknolojinin gelişmesi, çevre bilincinin yeterli düzeyde oluşamaması dünyada içilebilir su miktarının ve kalitesinin giderek azalmasına sebep olmaktadır. Günümüzde yetersiz olan temiz su kaynaklarına alternatif olarak içme ve kullanma suyu ihtiyacını karşılamak için evsel ve endüstri kaynaklı atık suların kullanılması bir çözüm seçeneği oluşturmaktadır. Şehir nüfusuyla birlikte su kullanımının artması, çok miktarda atık su oluşmasına neden olmaktadır. Dünya genelinde plastik imalatında, tarım sektöründe, hayvancılıkta, boya imalatında bisfenol A (BFA), fitalatlar, atrazin, dioksinler, dietilstilbesteron ve genistein gibi endokrin bozucu kimyasalların (EBK) kullanımı her geçen gün artmakta ve bu kimyasallar kanalizasyon sistemleri aracılığıyla atık su arıtma tesislerine (AAT) gelmektedir. AAT'de arıtılan sular park ve bahçelerin sulanması, yeraltı su kaynaklarına takviye yapılması gibi pek çok alanda kullanılmaktadır. Ancak arıtma işleminin bu sulardaki EBK'ları elimine edip etmediği tam olarak bilinmemektedir ve bu kimyasalların belirlenmesi ve miktarının bilinmesi çevre ve insan sağlığını koruma adına önem taşımaktadır. Çalışmamızın amacı AAT'den temin edilen giriş ve çıkış su örneklerindeki BFA ve fitalat konsantrasyonlarını belirlemektir. Bu amaçla AAT'den temin edilen giriş ve çıkış suyu örneklerinde BFA ve total fitalat konsantrasyonları Enzim İşaretli İmmnusorbent Analiz (ELİSA) metodu ile ölçülmüştür.  BFA ve fitalat ölçümleri örneklerdeki BFA ve total fitalatların spesifik monoklonal antikorlar ile kompetetif olarak ölçümü şeklinde gerçekleştirilmiştir. 									Sonuçlarımıza göre AAT giriş sularındaki BFA ve toplam fitalat düzeylerini sırasıyla 7.69 μg/L ve 78.27 μg/L, çıkış sularında ise sırasıyla 3.17 μg /L ve 25.56 μg /L olarak bulunmuştur. Çıkış suyundaki BFA ve fitalatların konsantrasyonunu giriş suyuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede azalmıştır (p<0.001). 				Çalışmamızın toplum ve çevre sağlığının korunması adına AAT giriş ve çıkış sularında BFA ve fitalat konsantrasyonlarının izlenmesine, risk analizlerinin yapılmasına, atık sulardaki diğer EBK'ların tespitine yönelik çalışmaların ve denetimlerin sıklaştırılıp yaygınlaştırılmasına, yeni yasa ve yönetmeliklerin çıkarılmasına ve doğru arıtım teknolojilerinin uygulanmasına ışık tutacağına inanmaktayız.

Abstract:
The rapid growth of the world population, the development of industry and technology, and the inability of environmental awareness to occur at sufficient levels are leading to a gradual decline in the quantity and quality of potable water in the world. As an alternative to clean water sources that are currently inadequate, the use of domestic and industrial wastewater to meet drinking and utility water needs offers a solution option. The increase in the use of water together with the population of the city causes a lot of wastewater to form. The use of endocrine disrupting chemicals (EDC) such as bisphenol A (BPA), phthalates, atrazine, dioxins, diethylstilbesterone and genistein are increasing day by day in plastic manufacturing, agriculture sector, livestock industry and paint manufacturing in the world and these chemicals via sewage systems accumulate in wastewater treatment plants (WTP). Treated waters in WTP are used in many areas such as irrigation of parks and gardens, reinforcement of ground water resources. However, it is not fully known whether the treatment eliminates the EDCs in wastewaters, and the determination and quantification of these chemicals is important for protecting the environment and human health. The aim of this study is to determine BPA and phthalate concentrations in the influent and effluent water samples from WTP. For this aim, BPA and total phthalate concentrations were measured by enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) method in the influent and effluent water samples obtained from WTP. Measurements of BFA and phthalate were performed in a competitive manner with BFA and total phthalates in specimens with specific monoclonal antibodies.
According to the results, BPA and total phthalate levels in the WTP influent waters were found to be respectively 7.69 μg / L and 78.27 μg / L, and respectively in the effluent waters 3.17 μg / L and 25.56 μg / L. The concentration of BPA and phthalates in the effluent water significantly decreased compared to the influent water (p <0.001).
We believe that our work will shed light on BPA and phthalate concentrations in the influent and effluent water samples, risk analyzes, the extension and review of new laws and regulations the identification of other EDCs in wastewater the frequent and widespread inspections and the application of proper treatment technologies in order to protect community and environmental health.