Okul öncesi eğitimine devam eden ve etmeyen ilköğretim üçüncü sınıf öğrencilerinin öz kavramlarının ve anne baba tutumlarının incelenmesi
The study of self-concepts and parental aititudes of 3 rd grade students who attended and who did not attended preschool education
Yazar: FATMA NESRİN DABAKOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYŞE B. AKSOY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Ev Yönetimi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Benlik kavramı = Self concept ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Okul öncesi Eğitime Devam Eden ve Etmeyen İlköğretim Üçüncü Sınıf Öğrencilerinin Öz kavramlarının ve Anne Baba Tutumlarının incelenmesi. Bu araştırma, Okul öncesi eğitime devam eden ve etmeyen üçüncü sınıf öğrencilerinin anne-baba tutumları ve öz kavramları arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemi, 2002-2003 Eğitim -Öğretim yılında Ankara İli Çankaya İlçesi 'nde M.E.B.'na bağlı 13 ilköğretim okulunda birinci kademe üçüncü sınıfa devam eden toplam 560 öğrenciden oluşmuştur. Araştırmanın verilerini toplamak amacıyla; araştırmanın bağımlı değişkeni olan öz kavramı ve ana-baba tutumlarını ölçmek üzere "Piers-Harris Çocuklar İçin Geliştirilmiş Öz Kavramı Ölçeği", Polat'ın geliştirmiş olduğu "Anne-baba tutum ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanan öğrencilere yönelik kişisel bilgileri içeren kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Veri toplama araçları, öğrencilere araştırmacı tarafından uygulanarak, çocuklara ölçeklerle ilgili gerekli açıklamalar yapılmış, mümkün olduğunca objektif sonuçlar alınması ve gerçek durumun yansıtılması için sadece çocuğun sorularına, kendi görüşlerini ortaya koyacak biçimde yöneltme yapacak dönüt sorularla cevap verilmiştir. Veri toplama araçlarının uygulanması esnasında; belli bir süre sınırlaması yapılmadan, çocukların kendi cevaplandırma hızlarına bağlı kalınarak rahat bir ortam sağlanmaya çalışılmıştır. Bu araştırmada, örnekleme alınan ilköğretim üçüncü sınıf öğrencilerinin kendileri ve aileleri ile ilgili tanıtıcı bilgiler, tablolar halinde frekans ve yüzdelik değerleriyle birlikte belirtilmiştir. Araştırmada, okul öncesi eğitime devam eden ve etmeyen öğrencilerin; a- Öz kavram düzeyleri b- Anne tutumları c- Baba tutumları arasında öğrenciye ilişkin cinsiyet, kardeş sahibi olma, doğum sırası, anne ve babanın yaş, öğrenim ve meslek durumlarına yönelik olarak, bazı değişkenlere göre anlamlı bir fark olup olmadığı iki boyutlu varyans analizi ile incelenmiştir. Bu analizde,analize alman değişkenlerin ölçek puanları üzerindeki temel etkilerinin yanı sıra analize alman iki değişkenin ortak etkilerinin de test edilmesi mümkün olmaktadır. Temel etki testlerinde, karşılaştırılan grup sayısının üç ve ya daha fazla olması durumunda, sonuç anlamlı çıkmış ise grup ortalama puanları arasındaki farklılıkları belirlemek için scheffe testi uygulanmıştır. Öğrencilerin, öz kavram düzeyleri ve anne - baba tutumları arasındaki ilişki, Pearson korelasyon katsayısı ile belirtilmiş, anlamlılık düzeyi için.05 temel alınmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; okul öncesi eğitime devam eden ve etmeyen ilköğretim üçüncü sınıf öğrencilerinin öz kavram düzeyleri arasında okulöncesi eğitime devam edenler lehine anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur. İlköğretim üçüncü sınıf öğrencilerinin okul öncesi eğitime devam etme durumuna göre anne-baba tutumları arasında okul öncesi eğitime devam edenler lehine anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur. Ayrıca, örneklemi oluşturan öğrencilerin okul öncesi eğitime devam etme durumlarına göre öz kavram düzeyleri ile anne-baba tutumları arasında anne-babası demokratik tutum sergileyenler lehine anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Öz kavram ile anne-baba tutumları arasındaki ilişki okul öncesi eğitime devam eden öğrenciler için incelendiğinde, öz kavram ile hem anne hem baba tutumları arasında negatif anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Öz kavram ile anne tutumu arasındaki ilişki okul öncesi eğitime devam etmeyen öğrenciler için incelendiğinde, okulöncesi eğitime devam edenler kadar yüksek düzeyde olmasa da öz kavram düzeyi ile hem anne hem baba tutumları arasında negatif anlamlı bir ilişki vardır. Bu bulgular, araştırmaya katılan öğrencilerden okulöncesi eğitime devam edenlerin bu eğitime devam etmeyenlere nazaran anne-baba tutumlarının daha yüksek düzeyde demokratik eğilim içinde olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Okul öncesi Eğitimin Önemi, Öz Kavram Gelişimi, Anne-Baba Tutumları.

Abstract:
The Study Of Self-Concepts And Parental Attitudes Of 3rd Grade Students Who Attended And Who Did Not Attend Preschool Education The purpose of this study is to investigate self-concepts and parental attitudes ird of 3 grade students who attended and who didn't attend pre-school education. The sample of the study consist of 560 3rd grade students from 13 separate public secondary schools in Ankara. In order to determine self-concepts of students Piers-Harris Children's Self- Concept Scale was applied. Parental attitudes of students were measured by Parental Attitudes Scale which was developed by Polat. The other measure used in the study is a Personal Information Form which was developed by the researcher for this research. In the study, self-concepts an parental attitudes of students were compared by Pearson correlation coefficient. In order to compare groups and analysis of variance (ANOVA) were applied. When the difference of groups were significant, schefee test was used to determine the source of difference. Overall results of the study revealed that there is a significant difference between self-concept levels of 3rd grade students who attended and who did not attend preschool education in the favor of students attended preschool education. Results indicated that there is a significant difference between parental attitudes of 3rd grade students who attended and who did not attend preschool education in the favor of students attended preschool education. Results also indicated that the students whose parents had democratic attitudes had higher scores oh self concept scale.IV Finally, results showed that there is a negative significant relationship between self-concepts and both mothers' and fathers' attitudes of students who attended preschool education. The correlation of self-concepts and mothers' attitudes of students who attended preschool education was. The correlation of self-concepts and fathers' attitudes of students who attended preschool education was. On the other hand, according to results there is also a negative significant relationship between self-concepts and both mothers' and fathers' attitudes of students who did not attended preschool education. The correlation of self-concepts and mothers' attitudes of students who didn't attended preschool education was. The correlation of self- concepts and fathers' attitudes of students who didn't attended pre-school education was. These results indicate that parental attitudes of students who attended pre-school education were more democratic than of students who did not attended preschool education. Key Words: Importance of Preschool Education, Development of Self- Concept, Parental Attitudes.