Lokal düşük doz ısı uygulamasının dismenore üzerine etkileri
The effects of local low dose heat application on dysmenorrhea
Yazar: DİLEK COŞKUNER POTUR
Danışman: DOÇ. DR. NURAN KÖMÜRCÜ
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma, Dismenore sorunu yaşayan kız öğrencilerin ağrılarını gidermede lokal düşük doz ısı uygulamasının etkisini belirlemek amacıyla, prospektif deneysel olarak planlanmıştır. Araştırmanın evrenini İstanbul ilinde, bir kamu üniversitesinin, Eğitim ve Fen Edebiyat Fakültelerinde 2007 - 2008 Eğitim Öğretim yılı güz döneminde ikinci sınıfta öğrenim gören kız öğrenciler oluşturmuştur. Örneklem grubunu belirleyebilmek için evrendeki kız öğrencilere dismenore tanılama formu uygulanmış, kontrol grubuna 66, analjezi grubuna 61 ve ısı bandı grubuna 66 olmak üzere toplam 193 dismenore yaşayan ve çalışma kriterlerimize uyan kız öğrenciler araştırma kapsamına alınmıştır. İki menstrüel siklusu kapsayan uygulama döneminde, kontrol grubu hiçbir yöntem kullanmadan; analjezi grubu kendilerinin belirlediği bir analjezik ilacı ve ısı bandı grubu da alt abdomene iç çamaşırın altında kalacak şekilde bant uygulamıştır. Veriler, ön uygulaması yapılan, veri toplama formu, dismenore izlem formu, görsel kıyaslama ve genel konfor ölçeği ile toplanmıştır. Elde edilen veriler, yüzdelik dağılımlar, Ki-kare, Kruskal Wallis, ANOVA, Repeated ANOVA, ANCOVA, T testi ve Pearson Korelasyon Analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırma bulgularına göre; iki menstrüel siklusta da sekiz saatlik ağrı şiddetlerinin ölçümü sonucu ısı bandı grubundaki kız öğrencilerin ağrı şiddeti açısından, analjezi ve kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı fark belirlenmiştir ( p<0,001). Birinci ve ikinci menstrüel siklusta; kontrol, analjezi ve ısı bandı gruplarının ağrı başladığında, dördüncü saatte ve sekizinci saatte ağrı şiddetlerinin birbirine benzer olduğu ve aralarında anlamlı bir farkın olmadığı görülmüştür (p>0.05). Araştırmamızda elde edilen bulgular doğrultusunda ısı bandı uygulamasının dismenore ağrısını azaltmada etkili olduğu belirlenmiştir. Uygulaması kolay ve noninvazif bir yöntem olan ısı bandının menstrüel ağrıyı azaltmak için hemşireler tarafından önerilebileceği sonucuna varılmıştır.Anahtar kelimeler: Ağrı şiddeti, analjezi, dismenore, ısı bandı, konfor

Abstract:
The research was planned as prospective experimental to determine the effect of locally low dose heat application for fixing the pain of the females who have dysmenorrhea problem. The scope of the research was the second class female students of Faculties of Education, Science and Letters in 2007-2008 Academic Year Fall Semester in a state university in Istanbul. Female students was filled out the Dysmenorrhea Identification Form to determine the sample group and totally 193 female students who have the eligible criteria attended the research as control group, 66, analgesia group, 61, heat wrap group, 66. Control group didn?t apply any technique, analgesia group applied a some analgesic drugs and, heat wrap group applied heat wrap on lower abdomen under their underwears in application period which contains two menstrual period. Data were collected by Data Collection Form, Dysmenorrhea Monitoring Form, Visual Analog Scale and General Comfort Questionnaire. The data were examined with percentage, chi-square analysis, Kruskal Wallis, ANOVA, Repeated ANOVA, ANCOVA, T tests and Pearson correlation analysis. There were significantly statistical difference in the heat wrap group versus control group and analgesia group in term of pain severity according to results of measuring pain severity for eight hours (p<0,001). Control, analgesia and heat wrap groups had similar pain severity at the baseline, fourth and eighth hours and no statistical differences between them in first and second menstrual periods (p>0.05). According to the results of research heat wrap is an effective method to decrease dysmenorrheal pain. In conclusion, heat wrap which is easy to apply and a non-invasive method can be recommended to decrease the menstrual pain by nurses.Key words: Analgesic, comfort, dysmenorrhea, heat wrap, pain intensity