Hidrojen gazı ile oksi-gaz kaynak tekniğinde kaynak yapılan çelik ve alüminyum levhaların birleştirme özelliklerinin incelenmesi
Investigation of the joint properties of steel and aluminium plates welded by oxy gas welding method with hydrogen
Yazar: MUHAMMED EMİN ÇAKIR
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN ATEŞ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metal Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering ; Teknik Eğitim = Technical Education
Dizin: Hidrojen = Hydrogen ; Kaynak = Welding ; Mikrosertlik = Microhardness ; Mikroyapı = Microstructure

Özet:
Bu çalışmada hidrojen gazı ile oksi ? gaz kaynak tekniğinde kaynak yapılan çelik ve alüminyum levhaların birleştirme özellikleri incelenerek, hidrojen gazının kullanılabilirliğinin gösterilmesi amaçlanmıştır.Oksi ? Gaz kaynağında yanıcı gaz olarak hidrojen ve asetilen gazları kullanılarak 1,5 mm kalınlıkta St 37 çelik ve 3 mm kalınlıkta 1100 serisi alüminyum malzemelere yatayda alın birleştirme yöntemi ile 80 mm uzunluğunda dikişler çekilmiştir. Her iki kaynak yönteminde de kaynak hızları (115 mm/dak) ve üfleç büyüklükleri (2 numara) aynı seçilmiş, kaynaklı birleştirmeler aynı kaynakçı tarafından gerçekleştirilmiştir.Kaynaklanan malzemelerin çekme deneyleri ile mikro sertlik testleri gerçekleştirilmiştir. Numunelerin mikroyapı incelemeleri optik mikroskopta gerçekleştirilmiştir. Hidrojen gazı kullanılarak kaynaklanan numunelerle asetilen gazı kullanılarak kaynaklanan numuneler arasında akma, çekme, kopma ve yüzde uzama miktarları gibi çekme değerleri ile sertlik sonuçları ve mikroyapı karşılaştırmaları yapılmıştır.Yapılan deneysel çalışmalarda oksi asetilen alevi ile yapılan birleştirmelerde çelik malzemeler için akma dayanımlarının oksi hidrojen alevi ile yapılan birleştirmelere göre % 8 ? 10, Alüminyum malzemeler için oksi hidrojen alevi ile yapılan birleştirmelerin akma dayanımlarının oksi asetilen alevi ile yapılan birleştirmelere göre % 1,4 ? 5 oranında daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Mikro sertlik ölçümlerinde ise oksi asetilen alevi ile yapılan birleştirmelerde sertlik alınan bütün bölgelerde (ana metal, ITAB ve kaynak metali) sertlik değerlerinin oksi hidrojen alevi ile yapılan birleştirmelere göre çelik malzemelerde daha yüksek, alüminyum malzemelerde ise daha düşük olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, utilization of hydrogen gas oxy gas welding methods had been for joining steel and aluminum sheets with of hydrogen gas had been investigated.80 mm long seams had been welded with horizontal butt weld method on 3 mm thick St 37 steel sheet and 3 mm thick 1100 aluminum sheets by employing oxy-hydrogen and oxy-acetylene welding methods. Identical welding speed and torch sizes, 115 mm/min and #2 (1 ? 2 mm) respectively, had been employed for both type of materials and welds had been conducted by the same welder.Tensile strength tests and micro hardness tests had been carried out on welded materials. Optical microscope had been employed for micro structure analysis of the specimens. Micro structures and hardness results of upper and lower yielding points, elasticity modulus, ultimate tensile strength had been compared for hydrogen gas welding and acetylene gas welding.Experimental studies revealed that oxy-acetylene welding resulted %8 ? 10 higher yield point for steel sheets compared to oxy-hyrogen welding and on the contrary oxy-hydrogen welding resulted %10 higher yielding point for aluminum sheets. Micro hardness measurements revealed that hardness values for all zones (as received metal, welded metal and heat affected zone) resulted higher values with oxy-acetylene welding compared to oxy-hydrogen welding.