2013-2018 yılları arasında yaşanmış kaldırma ve iletme ekipmanları kazalarının değerlendirilmesi
Evaluation of lifting equipment accident between 2013-2018
Yazar: ALİ KAAN ÇOKTU
Danışman: DOÇ. DR. HASAN BASRİ ULAŞ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kazalar = Accidents
Dizin: İstatistik = Statistics ; İş güvenliği = Work safety ; İş kazaları = Occupational accidents ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Endüstrinin hızlı gelişmesi, artan rekabet koşulları ve gelişen teknolojiyle birlikte, çalışma koşulları hızlı değişmektedir. Çalışma yaşamında gerek tehlikeli ortam, gerek insan davranışları kaynaklı, gerekse organizasyonel nedenlerden dünyanın çeşitli ülkelerinde birçok iş kazası meydana gelmektedir. Yeterli önlem alınmaması, nitelikli işgücü eksikliği, bilgi eksiklikleri, teknolojik yetersizlikler gibi nedenlerle birçok insan yaralanmakta veya hayatını kaybetmektedir. Türkiye'deki iş kazaları incelendiğinde ekipman bazında kayıt tutulmaması sebebiyle kaldırma araçlarında yaşanan kazaların etkisi ve büyüklüğü ile ilgili somut veriler bulunmamaktadır. Bu durum özellikle inşaat ve imalat sektörü gibi Türkiye'de çalışan nüfusunun ağırlıklı olarak dâhil olduğu sektörlerde yaygın olarak kullanılan kaldırma iletme ekipmanlarının iş sağlığı ve güvenliği kapsamında değerlendirilmesini zorlaştırmaktadır. Kaldırma ve iletme ekipmanları iş verimliliğinde artış, maliyetlerde düşüş, çalışanlarda yorgunluk azalması gibi faydalar getirmesiyle beraber yeterli önlem alınmadan yapılan çalışmalarda yaralanmaların, ölüm vakalarının kaçınılmaz olduğu bir gerçektir.
Bu çalışmada İş ekipmanlarının kullanımında sağlık ve güvenlik şartları yönetmeliğinde yer alan ve çalışma hayatında yoğun olarak kullanılan kaldırma ve iletme ekipmanları kullanım amaçları ve iş sağlığı ve güvenliği boyutlarıyla değerlendirilmiştir. 2013-2018 yılları arasında yaşanan 486 ölümlü ekipman kazası, demografik özellikler, kazanın meydana gelme şekli, kaza kök nedeni, kaza zamanına yönelik parametreler ışığında ayrıntılı olarak analiz edilmiştir. Çalışma kapsamında özellikle yaş, temel iş sağlığı ve güvenliği bilgisi, sektör etkisi, mevsim etkisi ve çalışma saatine bağlı olarak kaldırma ve iletme ekipmanlarında meydana gelen kazalar incelenmiştir.

Abstract:
Together with the rapid development of the industry, increasing competitive conditions and developing technology, working conditions are changing rapidly. Many work accidents occur in working life due to dangerous environment, human behaviour, and organizational reasons in various countries of the world. Many people are injured or lose their lives due to reasons such as insufficient precautions, lack of qualified workforce, lack of information, technological deficiencies. When examining occupational accidents in Turkey, there are no concrete data on the impact and magnitude of accidents in lifting vehicles due to the fact that records are not kept on the basis of equipment. This situation makes it difficult to evaluate the lifting equipment commonly used in sectors where the working population in Turkey is mainly included, especially in the construction and manufacturing sectors, within the scope of occupational health and safety. Although lifting equipment brings benefits such as increased work efficiency, reduced costs, and reduced fatigue in employees, it is a fact that injuries and death cases are inevitable at work conducted without adequate precautions. In this study, the lifting equipment included in the regulation on health and safety conditions for the use of work equipment was evaluated with occupational health and safety dimensions. 486 fatal equipment accidents occurred between 2013-2018 were analysed in detail within the scope of demographic characteristics, the way the accident occurred, the root cause of the accident, and the parameters for the time of the accident. Within the scope of the study, accidents that occur in lifting  equipment are examined, especially depending on age, basic occupational health and safety information, sector effect, seasonal effect and working hours.