Kayaklı koşuda antrenör sporcu ilişkisi ve psikolojik beceriler ile başarı motivasyonu arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between coach-athlete relationship and psychological skills and achievement motivation in cross-country skiing
Yazar: HAMZA DURSUN
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA VURAL
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Spor = Sports
Dizin: Antrenör = Trainer ; Kayaklı koşu = Cross-country skiers ; Kış sporları = Winter sports ; Motivasyon = Motivation ; Psikolojik beceriler = Psychological skills ; Spor = Sports ; Spor performansı = Athletic performance ; Spor psikolojisi = Sport psychology ; Sporcular = Sportsmen

Özet:
Yapılan bu araştırma kayaklı koşuda antrenör sporcu ilişkisi ve psikolojik becerileri ile başarı motivasyonu arasındaki ilişkinin incelenmesi amacı ile yapılmıştır. Araştırmaya 12 ile 32 yaş aralığında olmak üzere 112 erkek 74 kadın olmak üzere toplamda 186 sporcu dâhil edilmiştir.Araştırmada uzman görüşü alınarak yazar tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu,Rocchi ve ark. (2017) tarafından geliştirilen, "Sporda Kişiler arası Davranışlar Ölçeği" (SKDÖ), Smith R, Schutz R, Smoll F ve Ptacek J (1995)1 tarafından sporcuların psikolojik becerilerini değerlendirmek için psikolojik beceri değerlendirme anketi (PBDA), Willis tarafından 1982 yılında geliştirilen Spora Özgü Başarı Motivasyonu Ölçeği (SÖBMÖ) kullanılmıştır.. Üç ayrı ölçme aracı bir araya getirilerek bütünleşik bir anket formu amaçlandığından 3 farklı anket uygulanmıştır. 
Sporcular tarafından doldurulan anket formları SPSS 26 istatistik paket programına aktarılmıştır. Verilerin alt boyutlarında elde edilen çarpıklık (skewness) ve basıklık (kurtosis) değerleri -1.5~+1.5 aralığında olduğundan veri setinin normal bir dağılıma sahip olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde betimsel istatistikler (frekans, yüzdelik dağılım); katılımcıların kişiler arası davranışları, başarı motivasyonları ve psikolojik berelerini cinsiyet, yaş, eğitim durumu ve milli sporcu olma durumları, spor yapma yılı ve antrenman yapma sıklıkları arasındaki farklılaşmayı belirlemek amacıyla bağımsız örneklem t testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve Scheffe çoklu karşılaştırma testi kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar ise p<.05 önem düzeyine göre değerlendirilmiştir. Katılımcılarda sporda kişiler arası davranış ölçeği ve sporda psikolojik becerileri değerlendirme ölçeği ile spora özgü başarı motivasyonu ölçeği alt boyutları arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmak için de Pearson Korelâsyon (r) katsayısı tekniğinden yararlanılmıştır. 
Ulaşılan bulgular sonucuna göre SÖBMÖ ile SPBDÖ arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. SÖBMÖ ile SKDÖ ölçekleri alt boyutları arasında düşük düzeyde negatif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. SÖBMÖ ile SPBDÖ arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Yine SÖBMÖ alt boyutu ile SPBDÖ alt boyutları arasında orta düzeyde pozitif yönlü ilişkiler tespit edilmiştir. 
Son olarak SÖBMÖ başarısızlıktan kaçınma alt boyutu ile diğer ölçek alt boyutları arasında düşük ve orta düzeyde negatif ile pozitif yönlü ilişkiler tablolarda görüldüğü üzere tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Spor, kayaklı koşu, antrenör sporcu ilişkisi, başarı motivasyonu, psikolojik beceriler.

Abstract:
This research was carried out with the aim of examining the relationship between the coach-athlete relationship and the psychological skills and success motivation of the athletes who ski running in the ski branch. A total of 186 athletes, 112 men and 74 women, between the ages of 12 and 32, were included in the study. In the research, the "Personal Information Form" prepared by the author by taking expert opinion, was prepared by Rocchi et al. (2017), the "Interpersonal Behaviors in Sports Scale" (SKDÖ) was developed by Smith R, Schutz R, Smoll F, and Ptacek J (1995)1 to evaluate the psychological skills of athletes (PBDA), and was developed by Willis in 1982. The Sports-Specific Achievement Motivation Scale (SÖBMÖ) developed was used. . As an integrated questionnaire was aimed by bringing together three different measurement tools, 3 different questionnaires were applied. The questionnaire forms filled by the athletes were transferred to the SPSS 26 statistical package program. Since the skewness and kurtosis values obtained in the sub-dimensions of the data were in the range of -1.5~+1.5, it was determined that the data set had a normal distribution. Descriptive statistics (frequency, percentile distribution) in the analysis of the obtained data; Independent sample t-test, One-Way Analysis of Variance (ANOVA) and Scheffe multiple comparison test were used to determine the differences between participants' interpersonal behaviors, success motivations and psychological characteristics, gender, age, educational status and being a national athlete, years of doing sports and frequency of training. used. The results obtained were evaluated according to the p<.05 significance level. The Pearson Correlation (r) coefficient technique was used to reveal the relationship between the participants' scale of interpersonal behavior in sports, the scale of evaluation of psychological skills in sports and the sub-dimensions of the scale of success motivation specific to sports.  According to the results of the findings, a moderately positive relationship was determined between SÖBMÖ and SPBDÖ. A low-level negative correlation was found between the sub-dimensions of SÖBMÖ and SKDÖ scales.  A moderately positive relationship was found between SÖBMÖ and SPBDÖ. Again, moderate positive correlations were found between the SÖBMÖ sub-dimension and SPBDÖ sub-dimensions. Finally, low and moderate negative and positive correlations were determined between the SÖBMÖ failure avoidance sub-dimension and the other scale sub-dimensions, as seen in the tables.

Keywords: Sport, cross country, coach-athlete relationship, achievement motivation, psychological skills.