İstanbul, Haliç'te zooplankton kompozisyonu ve yoğunluğundaki mevsimsel değişimler
Seasonal changes of the density and composition of zooplankton in Istanbul Haliç
Yazar: ZEYNEP DORAK
Danışman: DOÇ.DR. MUSTAFA TEMEL
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı / İç Sular Biyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Kasım 2002- Kasım 2003 tarihleri arasında 4 istasyonda aylık olarak yapılan buçalışmada Haliç' in zooplankton kompozisyonu ve yoğunluğunda mevsimsel değişimlerincelenmiştir. Aynı zamanda yüzey ve dip sularının bazı fiziko-kimyasal özellikleri debelirlenmiştir.Haliç' in yıllık zooplankton topluluğunu Cladocera, Copepoda, Rotatoria, Ostracoda,Protozoa ( Ciliophora, Dinophyta ), Chordata, Chaetognatha ile Ctenophora,Siphonophora, Annelida ve Mollusca larvaları tarafından temsil edilmiştir. Haliç' inzooplanktonunu oluşturan Cladocera 4, Copepoda 6, Rotatoria 5, Ostracoda 1 tür iletemsil edilmiştir. Diğer organizma grupları ise farklı taksonlara ait 7 türden oluşmuştur.8 farklı larva tipi ( ostracoda, Ascida aspersa, poliket, ktenefor, gastrapod, cirriped,nauplius ve zoea ) tespit edilmiştir. Yıllık ortalama zooplanktonun ( 4228076 birey/m3 )büyük çoğunluğu ( % 86) deniz orijinli, az bir kısmı da ( % 14 ) tatlı su orijinliorganizmalar tarafından oluşturulmuştur. tespit edilen 19 tür arasında deniz orijinliNoctiluca miliaris ( Macartney, Kofoid et Swezy)( % 18 ) ile tatlı su orijinli Asplanchna priodonta ( Gosse ) ( % 7 ) dominant olarakbulundu. Yıllık zooplankton hacmi de 292 cm3/m3 olarak tespit edildi.Zooplankton kompozisyonu ve yoğunluğu mevsimlere ve istasyonlara göre değişiklikgösterdi. Eylül 2003' de en yüksek değer ( 1664 cm3/m3 ) 3. istasyonda, Mart 2003' deise en düşük değer ( 28 cm3/m3 ) 4. istasyonda bulundu.Yıl boyunca zooplanktonda her ay ve bol olarak sırasıyla Noctiluca scintillans ,Polychaeta larvası ve Mytilus galloprovincialis larvası Lamarck ; en seyrek ve azolarak da Paracalanus parvus ( Claus ), Evadne nordmanni ( Loven ), Agalma elegans( M. Sars ) ve Sagitta setosa ( Mueller )türlerine rastlanmıştır. Zooplankton yoğunluğutatlı su girişinin olduğu ve sığ olan 1. istasyonda en yüksek ( 406 cm3/m3 ), en düşük dederin olan 4. istasyonda (198 cm3/m3 ) bulunmuştur. Organizma tür çeşitliliğibakımından ( birey/m3 ) farklılık olduğu görülmüştür.Yıl boyunca tüm istasyonlarda yüzey sularında oksijen değerleri dip sularına göre çokyüksek, tuzluluk değerleri ise daha düşük bulunmuştur. Yapılan bulanıklık ölçümlerinegöre dip sularının daha bulanık olduğu görülmüştür. Dip ve yüzey sularındaki tuzlulukoranının Alibeyköy istikametinden Galata Köprüsü' ne doğru artış gösterdiği,bulanıklığın ise bunun aksine azaldığı görülmüştür. Ölçülen yüzey suyu sıcaklığı da 8ºC( Aralık 2002 ) ile 24ºC ( Temmuz 2003 ) arasında değiştiği saptanmıştır.

Abstract:
In the study, seasonal changes of the composition and density of İstanbul Haliç wereinvestigated between November 2002- November 2003. Samples were taken monthlywith a closing net at four sampling sites. At the som eline physical and chemicalparameters of surface and deep waters were determined.In the study period zooplankton was represented 19 species that belong to Cladocera,Copepoda, Rotatoria, Ostracoda, Protozoa ( Ciliophora, Dinophyta ), Chordata,Chaetognatha and larvae of Ctenophora, Siphonophora, Annelida ve Mollusca. InHalic, zooplankton were represented by four taxon of Cladocera, six taxon ofCopepoda, five taxon of Rotatoria and one taxa of Ostracoda. Seven taxon from othergroups and eight different larvae ( ostracoda, Ascida aspersa,polychaeta, ctenephora,gastrapoda, cirripedia, nauplius and zoea ) were also determined. Marine orjinedorganism constitute % 86 of annual total members ( 4228076 individual/m3 ) freshwaterspecies composed only % 14 of the total. Noctiluca miliaris was dominant organism inmarine species while Asplanchna priodonta was dominant in freshwater organism.Annual total zooplankton volume was estimated as 292 cm3/m3.Composition and density of the zooplankton changed with season and between studysites. Highest numbers were recorded as 1664 cm3/m3 in September 2003 at 3. site. Thelowest members were seen in March 2003 28 cm3/m3 at 4. site. Noctiluca miliaris,larvae of polychaeta and larvae of Mytilus galloprovincialis were recorded every monthand abundance while Paracalanus parvus, Evadne nordmanni, Agalma elegans andSagitta setosa were seen rarely and in low members mostly.In the study period the average highest density was recorded at 1. site which is shallowand receives freshwater where the lowest was found at the deepest fourth site. Dissolvedoxygen in surface waters were quite high companed lower at all sites. Surface watersalinity increased from Alibeyköy toward Galata Bridge but turbidity decreased in thesame direction. Surface water temperature varied between 8ºC ( December 2002 ) and24ºC ( July 2003 ).