Grup rehberliğinin anne - babaların çocuklarına yönelik davranışları ve çocuklarının sınav kaygısı düzeylerine etkisi /
Yazar: ALİM KAYA
Danışman: DOÇ. DR. SERDAR ERKAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikolojik Danışma ve Rehberlik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1997
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Davranış = Behavior ; Grup rehberliği = Group guidance ; Rehberlik = Guidance ; Sınav kaygısı = Test anxiety ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu araştırmada, anne-babalara yönelik grup rehberliğinin, anne-babalann çocuklarına yönelik davranışları ve çocuklarının sınav kaygısı düzeylerine etkisi incelenmiştir. Araştırma, 27'si deney 27'si kontrol grubunda olmak üzere toplam 54 anne-baba ve bunların çocuklarıyla, deney ve kontrol gruplu ön-test, son-test ve izleme ölçümlü desen ile yürütülmüştür. Araştırmanın denekleri 1996-1997 öğretim yılında Malatya Özel Merkez Dersanesi'ne devam eden öğrencilerin anne-babalan arasından seçilmiştir. Araştırmada anne-babalann çocuklarına yönelik davranışları araştırmacı tarafından geliştirilen Anne-Baba Davranış Envanteri Anne-Baba Formu (ABDE-AB Formu) ile anne-babalann algılan, Anne-Baba Davranış Envanteri-Öğrenci Formu (ABDE-Ö Formu) ile de çocukların algılarına göre ölçülmüştür. Araştırmacı tarafından geliştirilen bu iki ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Öğrencilerin sınav kaygısı ise Öner (1990) tarafından Türk kültürüne uyarlanan Sınav Kaygısı Envanteri (SKE) ile ölçülmüştür. Aynca, deney ve kontrol gruplarının sosyo-ekonomik düzey açısından betimlenebilmesi için Bacanlı (1992) tarafından geliştirilen Sosyo- Ekonomik Düzey Ölçeği kullanılmıştır. Deney grubundaki anne-babalar 10 hafta süreyle grup rehberliği sürecine katılmışlardır. Anne-babalann çocuklarına yönelik davramşlan grup rehberliği süreci öncesinde, sonrasında ve 10 hafta sonraki izleme ölçümünde anne-babalann kendi algılan ve çocuklarının algılarına göre ABDE-AB ve ABDE-Ö Formlan ile ölçülmüştür. Aynı şekilde, çocukların sınav kaygısı düzeyleri de SKE ile ölçülmüştür. Ön-test, son- test ve izleme ölçümünde elde edilen veriler varyans analizinin özel bir hali olan Tekrarlanmış Ölçümler için Çift Yönlü Varyans Analizi tekniği ile analiz edilmiş ve şu bulgular elde edilmiştir: 1. Anne-babalara yönelik grup rehberliği, anne-babalann çocuklarına yönelik davranışlarının olumlu yönde değişmesinde etkili olmuştur.2.Anne-babalann davranışlanndaki bu olumlu değişim deney ve kontrol gruplarındaki anne-babalann çocuklarının ABDE-Ö Formu'ndan ön-test, son-test ve izleme ölçümünde almış oldukları puanlara ilişkin analizler tarafindan da desteklenmiştir. 3.Anne-babalara yönelik grup rehberliği çocukların sınav kaygısı düzeylerinin azaltılmasında etkili olmamıştır.

Abstract:
In this research, the effects of Parent Training Program over the behaviors of parents towards their offsprings and the test anxiety of their children are investigated. The research sample is consisted of 27-parent in the experimental group and 27- parent in the control group. In the present research, therefore, a research design, including a pre-test, post-test and follow-up-test was used. The research subjects were selected from the parents of students, attending a private University Entrance Exam Preparation Course, in Malatya, during the term of 1996-1997. The behaviors of parents towards their offsprings were measured through a developed Parental Behavior Inventory-Parent Form to investigate parent's perceptions, and Parental Behavior Inventory- Child Form to point out the perceptions of their children. The reliability and validity studies of these two scales tested by the researcher, were performed appropriately. In order to examine test- anxiety of the children, the Test- Anxiety Inventory, adapted to Turkish Culture by Öner (1990) was applied. The parents in the experimental group attended to a 10-week Parent Training Program. The parental behaviors of parents toward their offsprings were measured prior to the application of the program, and aftermath of the program following 10-week interval by the means of previously mentioned inventories. Therefore, the test anxiety level of the offsprings were measured by the Test Anxiety Inventory. Having analized the data, obtained From the Pre-test, Post-test, and Follow-up-test through the two-way Variance Analysis Technique for Repeated Measure, following findings were obtained: 1. The Parent Training Program, facilitated by the researcher, was effective in terms of modifying the parental behaviors. 2. These positive changes in the parental behaviors were also supported by the analysis of scores of children on the Parental Behaviors Inventory-Child Form. 3. The Parent Training Program had no effect on reduction of the test-anxiety. Having interpreted these findings, some suggestions were made in respect to these results. V