Jeopolitik bir entite olarak K.K.T.C.'nin Türkiye'nin ekonomik güvenliğine etkileri
As being a geopolitical entity impacts of Turkish Republic of Northern Cyprus on Türkiye's economic security
Yazar: ALTUĞ GÜRKAN BAL
Danışman: DOÇ. DR. HALUK KARADAĞ
Başkent Üniversitesi / Avrupa Birliği Uluslararası İlişkiler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Doğu Akdeniz = East Mediterranean ; Ekonomi = Economy ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Ekonomik güvenlik = Economic security ; Jeopolitik = Geopolitic ; Jeopolitik konum = Geopolitic position ; Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti = Turkish Republic of Northern Cyprus ; Kıbrıs = Cyprus ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Kıbrıs meselesi 1955 yılından bugüne Türk dış politikasının en önemli konuları arasında yer almaktadır. Kıbrıs meselesi tahlil edilirken öncelikle uluslararası sistemdeki güç dağılımındaki değişim tespit edilmelidir. Dünya düzeni 2008 yılından sonra çok kutuplu bir yapıya dönüşmektedir. Çok-kutuplu dünya düzeni neo-realist bir perspektifle devletleri uluslararası ilişkilerde ana aktör olarak ön plana çıkararak güç merkezli politikaların egemen olmasına sebebiyet vermektedir. Bu durum, orta büyüklükte bir devlet olan Türkiye'nin bölgesinde daha aktif bir dış politika izlemesine imkân vermektedir. Türkiye'nin ekonomik güvenliğinin sağlanmasında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (K.K.T.C.) jeopolitik bir entite olarak stratejik bir öneme haizdir. K.K.T.C.'nin varlığı, Doğu Akdeniz hidrokarbon kaynakları üzerindeki egemenlik çatışmasında coğrafi konumu sebebi ile Türkiye'nin ekonomik olarak ihtiyaç duyduğu enerji kaynakları üzerinde hak sahibi olmasına imkân tanımaktadır. Bunun yanı sıra, K.K.T.C.'nin varlığı ve Ada'da Türk askeri gücü, Türkiye'ye alternatif enerji nakil projelerinin gerçekleşmesini engelleyerek, Türkiye'nin enerji merkezi olma politikasını desteklemektedir. Türkiye'nin uluslararası enerji politikası çerçevesinde İskenderun Körfezi kritik öneme sahip bir coğrafi kesimdir. Aynı zamanda dış ticaretinin %60'ını deniz yolu ile yapan Türkiye'nin en önemli ihracat limanları Mersin ve İskenderun Limanlarıdır. Deniz jeopolitiğinin temel prensipleri olan deniz ticaret ve enerji iletim hatlarının korunmasında Türkiye için K.K.T.C.'nin varlığı stratejik önemdedir. Türkiye'nin en önemli gelir kaynaklarından biri olan turizm sektörünün merkezlerinden biri Antalya'dır. Antalya Körfezi'nin askeri güvenliği Türkiye'nin turizm sektöründen ekonomik kazanım elde etmesi için vazgeçilmezdir. Antalya Körfezi'nin güvenliği için de K.K.T.C.'nin varlığı stratejik öneme sahiptir. Türkiye'nin kurulu elektrik gücünün yaklaşık %20'si ve yapımı devam eden Akkuyu Nükleer Reaktörü Kıbrıs coğrafyasına çok yakın bir mesafededir. Kıbrıs'ta K.K.T.C.'nin varlığını ortadan kaldıracak siyasi bir değişim Türkiye'nin askeri güvenliğini doğrudan tehdit edecek ve Türkiye'nin güney sınırları saldırıya açık hale gelecektir. Bu durum sadece Türkiye'nin genel güvenliğine değil, muhtelif yönlerden ekonomik alt yapısının önemli bir kısmını da barındıran güney coğrafyasının tehdit altına girmesinden dolayı ekonomik güvenliğini de doğrudan etkileyecektir. Bu sebeplerden dolayı, Kıbrıs'ın Türkiye'nin ekonomik güvenliğine etkisinin temel taşı K.K.T.C.'nin varlığıdır.

Abstract:
Cyprus issue has a pivotal role in the Turkish foreign policy issues since 1955. Before analyzing Cyprus issue, change of power distribution in international system should be examined at first glance. World order has been changing in a multipolar structure since 2008. Multipolar world order with a neorealistic perspective causes domination of power politics by featuring states as main actors in international relations. This situation allows Türkiye to implement a more active foreign policy as a middle size state. Turkish Republic Of Northern Cyprus (TRNC) has a strategic importance as a geopolitical entity for providing economic security of Türkiye. In the conflict of East-Mediterranean hydrocarbon reserves, because of its geographic location, TRNC, allows Türkiye eligible for energy reserves which is economically vital for Türkiye. Besides this, TRNC and Turkish military presence on the island support Türkiye's energy-hub policy by preventing energy supply lines alternative to Türkiye route. İskenderun Bay is a geographical zone which has a vital a role in the framework of Türkiye's international energy policy. Moreover, Mersin and İskenderun Ports have a critical role in Türkiye's foreign trade approximately %60 of which is realized in sea lanes. TRNC has also a vital role for Türkiye in protecting sea trade and energy transport lines which are the basic parameters of sea geopolitics. One of the centers of tourism industry which is vital for Turkish economy in Türkiye is Antalya province. Security of Antalya Bay is irrevocable for Türkiye to gain economic revenue from tourism industry. To secure Antalya Bay in a military perspective, TRNC has a strategic importance as well. Approximately %20 of Türkiye's installed capacity and ongoing Akkuyu Nuclear Reactor are located very near distance of Cyprus geography. A political change which causes disappearance of TRNC in Cyprus will directly threat Türkiye's security and southern coasts of Türkiye become vulnerable to an amphibious assault. This situation not only effects on Türkiye's general security condition but also directly effects on Türkiye's economic security by threatening the southern coasts of Türkiye in many respects which contains an important part of Turkish economic infrastructure. As a result, the milestone of Turkish economic security in Cyprus is keeping the geopolitical entity of TRNC under shelter.