Kişisel verilerin korunması hukuku ve şirketlerin yükümlülükleri
Personel data protection law and obligations of companies
Yazar: MUSTAFA ÇAĞRI TUNA
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN ŞAHAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Kişisel Verilerin Korunması Kanunu = Personal Data Protection Law ; Kişisel veri = Personal data

Özet:
6698 sayılı KVKK'nun mehaz düzenlemesi olarak kabul ettiğimiz 95/46/EC sayılı direktif, kendisinden sonra gelen düzenlemeler ile ortaya konulmak istenilen modern bakış açısına ilişkin sürecin bir parçasıdır. Süreç bağlamında kişisel verilerin özel hayatın gizliliği şemsiyesi altından çıkarılarak, münhasıran bir temel hak vasfını kazanması ve dikey anlamda verilerin korunması yerine, yatay anlamda koruma konseptine geçilmesi, ciddi bir perspektif değişikliğini ortaya çıkarmıştır. 1995 tarihli bir düzenlemenin, kendisinden sonra ihdas edilen hukuki düzenlemeleri, yaşanan teknolojik, sosyal ve ticari gelişmeleri nazara almaksızın Türk Hukukuna aktarılmasının, uygulamada bir perspektif kaymasına neden olduğu düşünülmektedir. Söz konusu perspektif kayması konunun teorik olarak gelişmesine ve mukayeseli hukuka uyumuna engel olmaktadır.
Çalışmamız ile söz konusu perspektif kaymasının nedenleri, sonuçları ve bu kapsamda mağduriyet riski taşıyan şirketlerin yükümlülükleri ele alınarak, literatüre katkı sağlamak hedeflenmiştir. Bu bakımdan öncelikle kişisel veri mahremiyetini tartışmaya açan liberal teoriden günümüze yaşanan süreç sonucunda ortaya çıkan ekonomik temelli veri koruma bakış açısı inceleme altına alınmış, sonrasında ise bu bakış açısının gerektirdiği yapısal veri koruma konsepti ve önleyici hukuk kuralları bağlamında şirketlerin yükümlülükleri değerlendirilmiştir.
Çalışmamız gerek 95/46/EC sayılı direktifi revize etmesi gerek Kişisel Verileri Koruma Kurulunun birçok karar ve görüşünde atıfta bulunması gerekse güncele en yakın hukuki düzenleme olması hasebiyle Avrupa Genel Veri Koruma Tüzüğü hükümleri temelinde kurgulanmış, ABAD ve AİHM içtihatları ile desteklenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, Kişisel Veri, Türk Ticaret Kanunu, Şirket, Hukuki Uyum Süreci.

Abstract:
Directive 95/46/EC, the legal predecessor of Law No. 6698, is a part of the process which intends to develop a modern point of view via subsequent regulations. In this context, the differentiating protection of personal data from right to privacy , acquisition of independent fundamental right status and the transition to the concept of horizontal protection from vertical protection has led to a tectonic perspective change. It is accepted that transposition of an EU act dated 1996 while ignoring subsequent regulations, and technological, social and commercial developments, has caused a perspective shift in the implementation of Law No. 6698.
Our study aims to contribute to the literature by addressing the causes and consequences of this perspective shift and the obligations of companies at risk of sanctions exposure. In this respect, firstly, the economic-based data protection perspective that has emerged under the influence of liberal theory that handles the issue of data privacy to the present day is examined, and then the obligations of companies in the context of the structural data protection concept and preventive legal measures are evaluated.
Our study is based on the provisions of the European General Data Protection Regulation, as it revises aforementioned Directive, referred to in many decisions and opinions of the Personal Data Protection Board, is the most relevant current regulation, and is supported by the case law of CJEU and ECHR.
Keywords: Law on Protection of Personal Data, Personal Data, Turkish Commercial Code, Company, Legal Compliance Process.