Güz yemişi (Elaeagnus umbellata Thunb.) meyve ve yaprak ekstraktlarının antioksidant ve üreaz inhibisyon aktivitelerinin araştırılması
The investigation of autumn olive (Elaeagnus umbellata thunb.) fruit and leaf extracts of antioxidant and urease inhibitory activity
Yazar: SEMİHA YENİGÜN
Danışman: DOÇ. DR. TEVFİK ÖZEN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Güz Yemişi (Elaeagnus umbellata Thunb.) Elaeagnaceae ailesi Elaeagnus cinsine ait bir iğde çeşididir. Tez çalışmasında, güz yemişi meyve ve yapraklarının metanol, etanol, su, etilasetat, aseton ve hekzan ekstraktlarının bileşen analizleri (toplam fenolik madde, toplam flavonoid, toplam antosiyanin, β-karoten, likopen ve askorbik asit), antioksidant (toplam antioksidant, hidrojen peroksit giderme, hidroksil radikali giderme, süperoksit anyonu giderme, indirgeme gücü, serbest radikal giderme, metal şelat, lipid peroksidasyonu inhibisyonu, deoksiriboz ve ABTS.+ radikali giderme) ve enzim inhibisyon (üreaz) aktiviteleri spektrofotometrik olarak tayin edildi. Farklı çözücülerde hazırlanan ekstraktlardan fenolik madde güz yemişi meyve metanol ekstraktında, flavonoid güz yemişi meyve metanol ekstraktında, antosiyanin yaprakta, β-karoten güz yemişi yaprak hekzan ekstraktında, likopen güz yemişi meyve hekzan ekstraktında ve askorbik asit içeriği yaprakta en yüksek olduğu belirlendi. Antioksidant aktivite testlerinde pozitif kontrol olarak bütillenmiş hidroksi anisol, bütillenmiş hidroksi toluen, troloks, tert-bütilhidrokinon, E vitamini ve askorbik asit kullanıldı. Farklı konsantrasyonlardaki (50-500 μg/mL) ekstrakt ve standart maddelerin antioksidant aktivitelerinin konsantrasyona bağlı olarak arttığı ve ekstraktların aktiviteleri standartlara göre yüksek olduğu belirlendi. Örneklerin üreaz inhibisyonu testinde güz yemişi meyve aseton ekstraktında en etkili olduğu bulundu ve güz yemişi meyve aseton ekstraktının IC50 değeri 180 μg/mL'dir.
Aktivite ve inhibisyon sonuçları SPSS (Statistical Packages for the Social Sciences) 20.00 paket programındaki ANOVA ve DUNCAN testleri kullanılarak sonuçlar arasında anlamlı fark olup olamadığı değenlendirildi. Ayrıca örneklerin farklı çözücülerdeki ekstraktlarının farklı konsantrasyonlardaki fenolik madde ve flavonoid miktarları ile farklı antioksidant aktivite testlerinin sonuçları doğru orantılı olarak değiştiği belirlendi.

Abstract:
Autumn olive (Elaeagnus umbellata Thunb.) is variety the angustifolia belonging to the Elaeagnus genus Elaeagnacea family. In thesis, the methanol, ethanol, water, ethyl acetate, acetone and hexane extracts of autumn olive fruit and leaves were determined spectrophotometrically component analysis (total phenolic content, total flavonoids total anthocyanins, β-carotene, lycopene and ascorbic acid), antioxidant (total antioxidant, hydrogen peroxide troubleshooting, hydroxyl radical scavenging, superoxide anion removal, reducing power, free radical scavenging, metal chelates, lipid peroxidation inhibition, deoxyribose and ABTS.+ radical scavenging) and urease inhibition activites. The phenolics of autumn olive fruit methanol extract, the flavonoids of autumn olive fruit methanol extract, the anthocyanin of autumn olive leaf, β-carotene of autumn olive leaf hexane extract, the lycopene of autumn olive fruit hexane extracts and ascorbic acid of content autumn olive leaf were the highest found in the extracts prepared from the different solvents Butylated hydroxyanisole, butylated hydroxytoluene, trolox, tert-butylhydroquinone, vitamin E and ascorbic acid were used as a positive control in antioxidant activity assays. The extracts and the standards prepared different concentrations (50-500 μg/mL) were increased antioxidant activity as concentration dependent and also the activities of extracts were exhibited higher than Standard antioxidants. The acetone extract of autumn olive fruit was found to be the most effective. The IC50 value of the autumn olive fruit acetone extract was 180 μg/mL in the urease inhibition test.
The results of the activity and inhibition were evaluated the using ANOVA and DUNCAN tests in the SPSS (Statistical Packages for the Social Sciences; 20.0) software package and whether or not significant difference between results. In addition, the results were found to vary in direct proportion between the phenolic and flavonoid contents prepared different concentrations in the different solvent extracts and the results of different antioxidant activity tests.