Üst uyluk çevresi ölçümünün SCORE2 kardiyovasküler hastalık risk skorlama sistemi kullanılarak hesaplanan 10 yıllık kardiyovasküler morbidite ve mortalite riski ile olan ı̇lişkisi
The relationship between thigh circumference and 10-year risk of cardiovascular morbidity and mortality calculated via the use of the SCORE2 cardiovascular risk model
Yazar: MUSTAFA ATİLLA AKGÜL
Danışman: PROF. DR. CENK AYPAK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim Ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Femur = Femur ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kardiyovasküler sistem = Cardiovascular system ; Koruyucu hekimlik = Preventive medicine ; Morbidite = Morbidity ; Mortalite = Mortality ; Risk faktörleri = Risk factors ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Üst uyluk çevresi (ÜUÇ) ölçümünün Sistemik Koroner Risk Hesaplaması 2 (Systemic COronary Risk Evaluation 2 (SCORE2)) kardiyovasküler hastalık (KVH) risk skorlama sistemi kullanılarak hesaplanan 10 yıllık kardiyovasküler (KV) morbidite ve mortalite riski ile olan ilişkisini belirleyerek koruyucu hekimlik anlamında aile hekimliği uzmanlarının elini güçlendirebilecek bir aracı aydınlatmayı umuyoruz.
Gereç ve yöntem: Çalışma 18 Nisan 2022 tarihli etik kurul onayını takip eden 1 (bir) aylık süre dahilinde Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Hasköy Aile Hekimliği semt polikliniklerinde yürütülmüştür. Dahil edilme kriterlerini karşılayan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 382 hasta çalışmaya alınmıştır.
Katılımcıların sosyodemografik verileri (cinsiyet, yaş, aktif sigara kullanım durumu, ek hastalık öyküsü), antropometrik ölçümleri (boy uzunluğu (BU), vücut ağırlığı (VA), bel çevresi (BÇ), kalça çevresi (KÇ), vücut kitle indeksi (VKİ), vücut şekil indeksi (VŞİ), bel/kalça oranı (BKO), ve üst uyluk çevresi (ÜUÇ)), sistolik ve diyastolik kan basınçları (SKB, DKB) ve son 6 (altı) ay içerisindeki laboratuvar değerleri (total kolesterol (TK), yüksek dansiteli lipoprotein kolesterol (HDL-K), düşük dansiteli lipoprotein kolesterol (LDL-K), trigliserid (TG)) belirlenen standartlar doğrultusunda değerlendirilmiştir.
Bulgular: SCORE2 skoru risk düzeyi grupları ile vücut ölçümleri arasında: <50 yaş kadınlarda anlamlı bir farklılık saptanmazken (p>0,05), 50-69 yaş kadınlarda VŞİ ve BKO arasında anlamlı bir farklılık saptanmıştır (sırasıyla p=0,030 ve p=0,026). <50 yaş erkeklerde ve 50-69 yaş erkeklerde sırasıyla VKİ ve ÜÜÇ arasında anlamlı bir farklılık saptanmıştır (sırasıyla p=0,016 ve p=0,003).
Sonuç: Çalışmamızda başta VŞİ olmak üzere, ÜUÇ, BKO ve VKİ gibi antropometrik ölçümler ile KVH mortalite ve morbidite riski arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. ÜUÇ'nin alt vücut yağ ve kas kütlesini ve ona bağlı meydana gelebilecek metabolik ve KV hadiseleri temsil eden erişimi kolay, ucuz ve basit bir antropometrik ölçüm aracı olduğunu düşünmekteyiz. ÜUÇ koruyucu hekimlik pratiğinde tarama yöntemi olarak dikkate alınması halinde halk sağlığına önemli katkılar sağlayabilir. Alt ekstremite kas kütlesini artırıp adipoz doku kütlesini azaltacak modifikasyonlar KV hastalıklar için preventif ve terapötik öneme sahip olabilir.
Anahtar kelimeler: Uyluk, antropometri, kardiyovasküler hastalık, morbidite, mortalite, skor, koruyucu hekimlik

Abstract:
Aim: The aim of our study is to determine the relationship between thigh circumference and 10-year cardiovascular disease (CVD) morbidity and mortality risk calculated via the use of the Systemic COronary Risk Evaluation 2 (SCORE2) cardiovascular risk model.
Materials and Methods: This study was conducted at the Hasköy Family Medicine Outpatient Clinics of Health Sciences University Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Training and Research Hospital during the 1 (one) month period following approval from the ethics commitee on April 18, 2022. A total of 382 patients that met inclusion criteria and volunteered to join the study were recruited.
Participants were evaluated for sociodemographic data (sex, age, active smoking, comorbidities), anthropometric measurements (height (H), weight (W), waist circumference (WC), hip circumference (HC), body mass index (BMI), body shape index (ABSI), waist-hip ratio (WHR), and upper thigh circumference (UTC)), systolic and diastolic blood pressure (SBP, DBP) and laboratory results (total cholesterol (TC), high density lipoprotein cholesterol (HDL-C), low density lipoprotein cholesterol (LDL-C), trigliseride (TG)) dating back to the last 6 (six) months.
Results: Risk groups obtained from the SCORE2 model were compared with each other based on anthropometric parameters: Women aged under 50 years old showed no significant difference between groups (p>0,05), while women between 50-69 years of age showed significant differences based on BMI and WHR (p<0,05). Men aged under 50 years old showed significant differences based on ABSI and WHR (p=0,030 and p=0,026, respectively), while men between 50-69 years of age showed significant differences based on BMI and UTC (p=0,016 and p<0,01, respectively).
Conclusions: Our study concluded that anthropometric parameters such as UTC, WHR, BMI and especially ABSI show a significant correlation with CVD morbidity and mortality. We believe that UTC is an easy-to-access, affordable and basic anthropometric parameter that reflects lower body fat and muscle mass, and in turn the metabolic and CV events they may lead to. Considering UTC as an everyday screening instrument for risk evalutation and preventive causes may contribute significantly to public health. Exercises that increase lower extremity muscle mass and decrease adipose tissue may be beneficial fort he prevention and treatment of CVD. 
Key words: Thigh, anthropometry, cardiovascular disease, morbidity, mortality, score, preventive medicine