Aile içi iletişim ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkide zihinselleştirme ve psikolojik esnekliğin etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of mentalization and psychological flexibility on the relationship between family communication and psychological resilience
Yazar: MERVE GÜL BUÇAKCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURÇİN AKIN SARI
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aile içi iletişim = Family communicatin ; Psikolojik esneklik = Psychological flexibility ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Zihinselleştirme = Mentalization ; İletişim = Communication

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı bireylerin büyüdükleri evdeki aile içi iletişim yaklaşımları ile şu andaki psikolojik sağlamlıkları arasındaki ilişkide zihinselleştirme ve psikolojik esnekliklerinin etkilerinin incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda aile içi iletişim yönelimlerinin psikolojik sağlamlıkla olan ilişkisinde zihinselleştirmenin aracı ve psikolojik esnekliğin düzenleyici etkisi olup olmadığı araştırılmıştır. Araştırmanın örneklemi, 18-70 yaş aralığındaki (M = 31.78, SS = 9.25) en az ergenlik dönemine kadar bir ailede büyümüş 610 katılımcıdan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Kişisel Bilgi Formu, Aile İletişim Kalıpları, Yetişkin Psikolojik Sağlamlık Ölçeği, Zihinselleştirme Ölçeği, Psikolojik Esneklik Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizi için SPSS programı ve Hayes'in PROCESS macro eklentisi kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre; uyum ve diyalog yönelimli aile içi iletişim, zihinselleştirme ve psikolojik esneklik ile psikolojik sağlamlığın arasındaki ilişki anlamlı bulunmuştur. Araştırmada yaşın psikolojik sağlamlık ile bir ilişkisi tespit edilmemiş olup psikolojik sağlamlığın cinsiyete göre de farklılaşmadığı görülmüştür. Ayrıca hem diyalog yönelimli aile içi yaklaşım hem de uyum yönelimli aile içi yaklaşımla psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkiye zihinselleştirme aracılık etmektedir. Ek olarak, psikolojik esnekliğin uyum yönelimli aile içi iletişim yaklaşımı ile psikolojik sağlamlık arasındaki zihinselleştirme aracılığıyla olan dolaylı ilişkiyi düzenleyebildiği görülmüştür. Bulgular alanyazın doğrultusunda tartışılmış olup verilerin hem kuramsal alanda hem de klinik uygulamalarda kullanılabilecek önemli bilgiler sunduğu düşünülmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Aile içi iletişim, psikolojik sağlamlık, zihinselleştirme, psikolojik esneklik, aile içi iletişim kalıpları

Abstract:
The main purpose of this research is to examine the effects of mentalization and psychological flexibility on the relationship between individuals' family communication approaches at home and their current psychological resilience. For this purpose, it was investigated whether mentalization has a mediator and psychological flexibility has a moderating effect on the relationship between family communication orientations and psychological resilience. The sample of the study consisted of 610 participants in the 18-70 age range (M = 31.78, SD = 9.25) who grew up in a family at least until puberty. Personal Information Form, Family Communication Patterns Scale, Adult Resilience Scale, Mentalization Scale, and Psychological Flexibility Scale were used as data collection tools in the study. SPSS program and PROCESS macro plugin were used to analyze the obtained data. According to the findings of the research; the relationship between conformity and conversation orientation in family communication, mentalization, psychological flexibility and resilience was found to be significant. In the study, there is no significant difference gender and psychological resilience and no significant relationship between age and resilience. Moreover, mentalization mediates the relationship between both the conversation-oriented family approach and the conformity-oriented family approach and psychological resilience. In addition, it has been observed that psychological flexibility can moderate the indirect relationship between the conformity-oriented family communication approach and psychological resilience through mentalization. The findings were discussed in line with the literature, and it is thought that the data provide important information that can be used both in the theoretical field and in clinical applications.

Keywords: Family communication, resilience, mentalization, psychological flexibility, family communication patterns