Vitreomakuler ara yüzey hastalıklarında makula vaskülar anatomisinin değerlendirilmesi
Evaluation of macular vascular anatomy in vitreomacular interface diseases
Yazar: PÜREN IŞIK ERİÇEK
Danışman: DOÇ. DR. SELÇUK SIZMAZ
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Anjiyografi = Angiography ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Makula dejenerasyonu = Macular degeneration ; Makula lutea = Macula lutea ; Retina = Retina ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence ; Vitreus = Vitreous

Özet:
Giriş
Bu çalışmada vitreomakular ara yüzey hastalıklarında cerrahi öncesi ve sonrasında makulanın değişen yapısal anatomisiyle birlikte yüzeyel ve derin mikrovaskuler dinamik sisteminde de değişiklikler olabileceği hipoteziyle yeni bir görüntüleme sistemi olan optik koherens tomografi-anjiyografi ile elde edilen vaskuler parametreler ve bu parametrelerin yapısal ve görsel sonuçlarla ilişkisi incelenmiştir.
Metod
Çalışmamıza vitreoretinal cerrahi sonrası 6 ay takip edilen 32 hastanın 33 gözü dahil edildi. On altı sağlıklı bireyin 32 gözü kontrol grubu olarak belirlendi. Hasta grubunun cerrahi öncesi ve cerrahi sonrası 1.,3.ve 6.ayda en iyi düzeltilmiş görme keskinlikleri, tam oftalmolojik muayeneleri kaydedilerek optik koherens tomografi-anjiyografi tetkiki yapıldı. Aynı işlemler kontrol grubu için de yapıldı. Optik koherens tomografi anjiyografi tetkiki ile yüzeyel ve derin kapiller pleksus FAZ alanı değeri (mm2), vaskuler yoğunluk (%) ve akım indeksi parametreleri yanında santral foveal kalınlık, parafoveal ve iç parafoveal kalınlık (µ) değerleri de kaydedildi. Cerrahi öncesi ve sonrası elde edilen vaskuler parametreler hasta grubu ve kontrol grubu arasında karşılaştırılarak, bu parametrelerin görsel ve anatomik sonuçlarla ilişkisi analiz edildi.
Bulgular
Yüzeyel ve derin kapiller pleksus ortalama FAZ alanı değerleri, cerrahi öncesinde kontrol grubuna göre anlamlı yüksek bulunurken, cerrahi sonrası 1.,3. ve 6.ay değerleri karşılaştırıldığında anlamlı bir fark izlenmedi (p>0,05). Aynı analiz sadece iç limitan membran soyulan olgular dahil edilerek yapıldığında cerrahi sonrası FAZ alanı değerleri, cerrahi öncesi değerler ile karşılaştırıldığında tüm aylarda anlamlı azalma saptandı (tüm değerler için p<0,001). Cerrahi öncesi ve sonrası aylarda sadece derin kapiller pleksus akım indeksi ölçüm değerleri kontrol grubuna göre anlamlı düşük bulunmakla (p<0,05) birlikte yüzeyel ve derin kapiller pleksus akım indeksi değerleri cerrahi öncesi ve sonrasında karşılaştırıldığında anlamlı bir fark izlenmedi (p>0,05). Ortalama parafoveal yüzeyel ve derin kapiller pleksus vaskuler yoğunluğu cerrahi öncesi ve sonrası tüm aylarda kontrol grubuna göre anlamlı düşük bulunurken (p<0,05), hasta grubunda cerrahi öncesi ve sonrası değerler karşılaştırıldığında anlamlı bir fark izlenmedi (p>0,05).
Cerrahi sonrası yüzeyel ve derin kapiller pleksus FAZ alanı değeri ile en iyi düzeltilmiş görme keskinliği arasında pozitif yönlü anlamlı bir korelasyon ilişkisi bulunurken (p>0,001), vaskuler yoğunluk değerleri ile anlamlı bir korelasyon ilişkisi izlenmedi. Bununla birlikte cerrahi sonrası 3. ve 6. aylarda foveal kalınlık ölçümü ile FAZ alanı arasında anlamlı negatif bir korelasyon ilişkisi saptandı. 

Sonuç

Optik koherens tomografi anjiografi ile makula vaskuler anatomisinin yüzeyel ve derin katmanları segmental olarak değerlendirebilmesi hastalıkların patofizyolojisinin anlaşılması  ve görsel prognozun öngörülmesinde  yol gösterici olabilir.


Anahtar sözcükler: Epiretinal membran, makular delik, optik koherens tomografi-anjiografi

Abstract:
It is thought that there may be changes in the microvascular dynamic system with the changing structural anatomy of the macula before and after surgery in vitreomacular interface diseases. In this study, vascular parameters measured by optical coherence tomography-angiography which is a new imaging system and the relationship between these parameters with structural and visual results were evaluated.
Methods
Thirty-three eyes of 32 patients followed for 6 months after vitreoretinal surgery were included in our study. Thirty-two eyes of 16 healthy subjects were determined as control group. 
The best corrected visual acuities and complete ophthalmologic examinations of the patient group at the 1st, 3rd and 6th months were recorded and optical coherence tomography angiography was performed. The same procedure was performed for the control group. Superficial and deep retinal capillary plexus FAZ field values (mm2), vascular densities (%), flow indexes and central foveal, parafoveal and inner parafoveal thickness parameters (µm) were evaluated by optical coherence tomography angiography.
Results
The mean FAZ area values of superficial and deep capillary plexus were higher than control group before surgery (p<0.05) while no difference was observed to compare with 1. 3. and 6.months after surgery (p>0.05). When the same analysis was performed with only the internal limiting membrane peeled cases, the postoperative values of the  FAZ field were decreased in all months compared to the preoperative values (p<0.001 for all values). The values of deep capillary plexus flow indexes were lower in preoperative and postoperative months compared to the control group (p<0.05). However, there was no difference between the superficial and deep capillary plexus flow index values before and after the surgery (p> 0.05). Mean parafoveal superficial and deep capillary plexus vascular density were lower in all months before and after surgery (p <0.05), but no significant difference was observed in preoperative and postoperative values in the patient group (p>0,05). While superficial and deep capillary plexus FAZ area values were correlated with the best corrected visual acuity after the surgery (p>0,001), there was no correlation was observed with vascular density values (p>0,05). There was a negative correlation between foveal thickness measurement and FAZ area at 3 and 6 months postoperatively (p>0.05).
Conclusion
The evaluation of the superficial and deep layers of macular vascular anatomy by optical coherence tomography angiography can be a guide for understanding the pathophysiology of diseases and predicting the visual prognosis.

Keywords: Epiretinal membrane, macular hole, optic coherens tomography-angiography