Avrupa Birliği'nin aday ve potansiyel aday ülkelere yaptığı mali yardımlar ve Türkiye
European Union's financial aid to candidate and potential candidate countries and Turkey
Yazar: HÜLYA TUĞRUL
Danışman: PROF. DR. NURETTİN BİLİCİ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği ve Uluslararası Ekonomik İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ekonomi = Economics ; Maliye = Finance ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Aday ülkeler = Candidate countries ; Avrupa Birliği = European Union ; Avrupa Yatırım Bankası = European Investment Bank ; Ekonomik yardımlar = Economic aids ; Gümrük Birliği = Customs Union ; Türkiye = Turkey

Özet:
Bu tezde amaçlanan, Avrupa Birliği'ne aday ve potansiyel aday ülkeler ile bu ülkelerin yararlandıkları mali yardımların ortaya çıkış ve gelişimini, Avrupa Birliği mali yardım kaynakları çerçevesinde incelemek ve bu bağlamda Avrupa Birliği'ne aday ve potansiyel aday ülkelerin günümüze kadar almış olduğu mali yardımları değerlendirmektir. Tezin temel sorunsalı ise adaylık sürecinde olan Türkiye'nin geçmişten günümüze Avrupa Birliği'nden aldığı mali yardımlar, diğer aday ve potansiyel aday ülkelerle karşılaştırıldığında, alınan bu mali yardımların yeterli olup olmadığı konusudur. Bu çerçeveye dayanarak tezde; Avrupa Birliği'ne aday ve potansiyel aday ülkelerin Avrupa Birliği ile ilişkilerinin gelişim sürecine değinildikten sonra Avrupa Birliği'ne aday ve potansiyel aday ülkelerin temel ekonomik göstergeleri ve ticari ilişkileri açıklanmış, yararlandıkları mali yardımların gelişim süreçlerine ve mali yardım miktarlarına yer verilmiştir. Türkiye'ye günümüze kadar yapılan mali yardımlar miktarları, içerikleri, kaynakları ve yönlendirildiği projeler açısından detaylı bir şekilde incelendikten sonra Türkiye ile diğer aday ve potansiyel aday ülkelere Avrupa Birliği tarafından sağlanan mali yardımların karşılaştırılması, aday ve potansiyel aday ülkeler ile bu ülkelerin nüfusları baz alınarak, ülke başına ve kişi başına düşen yardım tutarları hesaplanarak yapılmıştır. Son olarak Türkiye'ye yapılan mali yardımlar ile Avrupa Birliği üyesi ülkelere ve üçüncü ülkelere yapılan mali yardımlar karşılaştırılarak Türkiye'nin Avrupa Birliği'nden yeterince mali yardım alamadığı ortaya konulmuştur.Anahtar Kelimeler: Avrupa Birliği, Avrupa Birliği mali yardımları, Avrupa Yatırım Bankası, Avrupa Birliği bütçesi, Avrupa Birliği'ne aday ülkeler, Avrupa Birliği'ne potansiyel aday ülkeler, IPA, Gümrük Birliği, ülke başına düşen mali yardım miktarı, kişi başına düşen mali yardım miktarı.

Abstract:
The goal with this thesis is to examine, within the framework of European Union financial aid resources, the candidate and potential candidate countries to European Union and appearance and development of financial aids that these countries benefits from, and to evaluate, in this context, the financial aid that candidate and potential candidate countries to the European Union have received so far. The basic argument in the thesis is whether financial aid received by Turkey, which is still a candidate, so far from European Union is sufficient or not when compared with other candidate or potential candidate countries. In the thesis, based on this framework, after dwelling on the development process of the relations of candidate or potential candidate countries with European Union, basic economic indicators and commercial relations of candidate or potential candidate countries are explained, and the development processes of the financial aid they benefited from and the amounts thereon are included. After analyzing in detail the financial aids granted Turkey so far in terms of amount, contents, resources and the projects where they were allocated, the comparison of the financial aids granted Turkey with those granted other candidate and potential candidate countries is made by calculating amounts of financial aids per country and per individual predicating on the potential candidate countries and their population. Finally, the financial aid granted to Turkey and to European Union member countries and to other third countries are compared, and it is concluded with whether Turkey has received sufficient financial aid from European Union or not.Keywords: European Union, financial aids of European Union, European Investment Bank, budget of European Union, candidate countries for European Union, potential candidate countries for European Union, IPA, Customs Union, amount of financial aid per country, amount of financial aid per individual.