Uzunçayır baraj gölündeki (Tunceli) Acanthobrama marmid Heckel, 1843 populasyonunun biyolojik özelliklerinin belirlenmesi
Determination of biological characteristics of Acanthobrama marmid Heckel, 1843 population in the Uzuncayir dam lake (Tunceli)
Yazar: FATİH GÜNDÜZ
Danışman: PROF. DR. AHMET ALP
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu çalışma, Ocak 2013-Aralık 2013 tarihleri arasında Tunceli Uzunçayır Baraj Gölü'nden yakalanan Acanthobrama marmid Heckel, 1843 türü üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışma süresince incelenen 415 adet A. marmid bireyinin % 50,84'ünü dişi ve % 49,16'sını ise erkek bireylerin oluşturduğu ve populasyonun I-VII yaş grupları arasında dağılım gösterdiği tespit edilmiştir. Ortalama total boy değerlerinin dişi bireylerde 10,75-25,26 cm arasında, erkek bireylerde 9,80-22,80 cm arasında değiştiği; ortalama ağırlık değerlerinin dişi bireylerde 11,53–128,33 g erkek bireylerde 8,12-118,79 g arasında değiştiği belirlenmiştir. Dişi bireylerde boy-ağırlık arasındaki ilişki W= 0,009*TL3,093 (R2= 0,92, n= 211) olarak, erkek bireylerde W= 0,006*TL3,169 (R2= 0,95, n= 204) olarak ve tüm populasyon için de W= 0,006*TL3,169 (R2= 0,92, n= 415) olarak saptanmıştır. Her iki eşeyde de "b" değeri istatistiki olarak 3'ten farklı olduğundan pozitif allometrik büyüme görüldüğü belirlenmiştir. A. marmid populasyonunda ortalama kondisyon faktörü dişi bireylerde 0,940–1,053 arasında, erkek bireylerde 0,785–1,010 arasında saptanmıştır. Kondisyon faktörü değerlerinin her iki eşeyde de IV. yaş grubundan sonra düştüğü bulunmuştur. 
Uzunçayır Baraj Gölü A. marmid populasyonunda gonadosomatik indeks (GSİ) değerlerinin dişi bireylerde 0,820–40,520 arasında, erkek bireylerde 0,271–32,589 arasında değiştiği ve GSİ değerlerinin Haziran ayında en üst seviyede olup bu aydan itibaren hızla düşüş gösterdiği tespit edilmiştir. Yumurta çapı değerlerinin 0,503 (Kasım)-1,428 (Haziran) mm arasında değişim gösterdiği ve en yüksek ortalama yumurta çapı değeri de 1,326 mm olarak Haziran ayında bulunmuştur. Tüm bu verilerden yola çıkarak Uzunçayır Baraj Gölü A. marmid populasyonunun üreme dönemi Haziran-Ağustos ayları olarak belirlenmiştir. Eşeysel olgunluğa ulaşma boyu dişilerde 13,78 cm, erkeklerde ise 11,87 cm olarak; eşeysel olgunluğa ulaşma yaşı da her iki eşey için III. yaş grubu olarak saptanmıştır. Fekonditeler 2033-23368 arasında değişmiş ve ortalama fekondite 9612±1120,86 olarak hesaplanmıştır. Yaş ilerledikçe yumurta sayısının arttığı, yumurta çapı ile yumurta sayısı arasında ilişki olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was conducted on Acanthobrama marmid Heckel, 1843 individuals caught from Tunceli Uzunçayır Dam Lake between January 2013 – December 2013. From caught 415 A. marmid individuals 49.16% were determined as male, 50.84% were determined as female and the population has showed distribution between I-VII age groups. Average total length values were changed in males as 9.80-22.80 cm and in females 10.75-25.26 cm; average total weight values were changed in males as 8.12-118.79 g and in females as 11.53-128.33 g. Length – weight equation in were determined as in males W=0.006*TL3.169 (R2= 0.95, n= 204), in females W= 0.009*TL3.093 (R2= 0.92, n= 211) and in all population W= 0.006*TL3.169 (R2= 0.92, n= 415). Positive allometric growth was observed for both sexes due to the "b" values were statistically different from 3. Average condition factor values changed in males as 0.785–1.010 and in females 0.940–1.053. Condition factor values were determined that decreased after IV. age group in both sexes. 
Gonadosomatic index (GSI) values were changed in males as 0.271-32.589 and in females 0.820-40.520, and it showed maximum peak in June and then decreased rapidly after this month. Egg diameters ranged 0.503 (November)-1.428 (June) mm and the highest average egg diameter was determined as 1.326 mm in June. Spawning season of A. marmid population living in Uzunçayır Dam Lake was detected as June-August by using of all these data. First maturity length was estimated in males as 11.87 cm and in females as 13.78 cm, and first maturity age was estimated as III. age group for both sexes.  Fecundity changed between 2033-23368 and average fecundity was forecasted as 9612±1120.86.  It increased according to age, and fecundity-egg diameter relation was not.