Teke Yöresi Yeleme Köyü Çerkeslerinde geleneksel müzik pratikleri
Traditional music practices in Circassians of Yeleme Village ofTeke Region
Yazar: ALEV TÜRKAN ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. SİBEL PAŞAOĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Müzik = Music
Dizin: Antalya-Korkuteli = Antalya-Korkuteli ; Antalya-Korkuteli-Yeleme = Antalya-Korkuteli-Yeleme ; Gelenekler = Traditions ; Geleneksel değerler = Traditional values ; Müzik = Music ; Müzik dinleme = Music listening ; Müzik eserleri = Music works ; Müzik kültürü = Music culture ; Teke yöresi = Teke region ; Çerkezler = Circassians

Özet:
Bu çalışmada Antalya ili, Korkuteli ilçesi Yeleme Köyü'nün sahip olduğu geleneksel müzik ve müzik pratikleri üzerinde durulmuştur. Bu bağlamda kaynak kişiler ile çeşitli tarihlerde gerçekleştirilen yapılandırılmış ve yapılandırılmamış görüşmeler doğrultusunda, Çerkes toplumunun sahip olduğu sosyokültürel yaşamı, geleneksel müzik ve pratiklerine dayalı bulgular elde edilmiştir. 1817 ile 1864 yılları arasında gerçekleşmiş olan Rus-Kafkas savaşı, Rus Çarlığının Kafkasya'da kontrolü ele geçirmesi ile son bulmuştur. Bu sebeple zorlayıcı yaptırım ve baskıların artması, Çerkes halkını Osmanlı topraklarına zorunlu göçe mecbur bırakmıştır. Çalışmada ele alınmış olan Yeleme köyünün geleneksel müzik pratikleri, savaş sonrası Rus Çarlığının bölgede uyguladığı sosyal ve siyasi politikaları sonucu, Osmanlı Devleti sınırları içerisine zorunlu göç etmiş olan, nüfus yoğunluğunu Abzehlerin oluşturduğu Çerkes toplumunun özgünlüğünü yansıtmaktadır.
Çalışmada doğumdan ölüme kadar süregelen pratikler üzerinde durulmuş ve bu çerçevede derlenen repertuvar ele alınmıştır. Söz konusu Yeleme Köyü'nün müzikal pratikleri bağlamında düğün, eğlence, tarımsal üretim, çalışma alanlarında yapılan, ulaşılabilen ve notaya alınan şarkı ve manilere yer verilmiştir. Ayrıca çalgıların ve şarkıların kullanım alanları, müzik pratiklerinin sosyal yaşamlarındaki rolü ve önemi üzerinde durulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Teke Yöresi, Çerkesler, Yeleme Köyü, Müzik Pratikleri

Abstract:
In this study, the traditional music and music practices of Yeleme Village in Korkuteli, Antalya, were emphasized. In this context, in accordance qith the structured and unstructured interviews conducted with the source people and on various dates, findings based on the sociocultural life, traditional music and practices of the Circassian society were obtained. The Russian-Caucasian war that took place between 1817 and 1864 ended with the Russian Tsarist taking control in the Caucasus. For this reason, the increase of of coercive sanctions and pressures forced the Circassian people to migrate to Ottoman lands. The traditional music practices of Yeleme Village, which was discussed in the study, reflect the originality of the Circassian community formed by the Abzekhs, whose population density was forced to migrate into the borders of the Ottoman State as a result of the social and political policies of the postwar Russian Tsardom.
The study focuses on the ongoing practices from birth to death and the repertoire compiled in this context. In the context of the musical practices of Yeleme Village, the songs and idioms that were made all in the fields of weddings, entertainment, agricultural production and works, which can be reached and recorded, are included. In addition, the use of instruments and songs, the role and importance of music practices in social life are emphasized.

Key Words: Teke Region, Circassians, Yeleme Village, Music Practices