9-11 yaş grubu çocuklarda sağlık ve sağlık personeli algısının projektif resimleme yöntemiyle incelenmesi
Examining the health and medical staff perception with the method of projective i̇llustration in children aged 9-11
Yazar: EMİNE ERÇİN
Danışman: DOÇ. DR. ŞENAY ÇETİNKAYA
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Algı = Perception ; Doktorlar = Physicians ; Hemşireler = Nurses ; Projektif testler = Projective tests ; Resim çizme = Drawing ; Resimler = Pictures ; Sağlık = Health ; Sağlık bilinci = Health awareness ; Çocuklar = Children

Özet:
Çocuklarda sağlık bilincinin oluşmasında çevrenin ve deneyimlerinin yanı sıra hemşire-doktor-çocuk ilişkisinin de rolü büyüktür. Çocukların ruhsal, bedensel ve aynı zamanda kişiliklerinin gelişiminde resim önemli bir araç, etkin bir yoldur. Çocukluk döneminde resim yapmak, çocuğun kendini tanıması ve tanıtması açısından önemli bir iletişim sürecidir. Çocukların "sağlık-sağlık personeli" algısını, projektif resimleme yöntemiyle belirleyebilmek mümkündür. Araştırma nitel bir çalışmadır ve 27.10.2017-10.01.2017 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırma, Çukurova Üniversitesi Balcalı Hastanesinde bulunan 32 kronik hastalığa sahip çocuk ve bir ilköğretim okulunda bulunan 30 sağlıklı çocuk rastgele örnekleme yöntemiyle seçildi. Öncelikle çocuğa ve annesine sosyo-demografik özellikleri hakkında anket yapıldı. Sonra çocuklara 12 adet renkli kuru boya ile resim kağıdı verilerek 30 dakika boyunca ''sağlık-hemşire-doktor'' deyince akıllarına gelen ilk şeyi çizmeleri istendi. Çocuklara çizdikleri resimler hakkında sorular soruldu. Çalışma sonunda toplanan resimler çocukların bilgileri doğrultusunda sınıflandırıldı. Resimler literatürden yararlanarak oluşturulan resim değerlendirme kriterlerinden yararlanılarak değerlendirildi. Araştırmada hastane grubundaki 28 çocuğun (%87.5), okul grubundaki çocukların tamamının (%100) resimlerinin mesajının olumlu olduğu belirlendi. Hastane grubundaki 17 çocuğun doğa figürlerini yetersiz çizdiği, okul grubundaki 24 çocuğun doğa figürlerinden zengin resim çizdiği görüldü. Resim sonrası her iki gruptaki çocukların tamamında olumlu duyguların olduğu olduğu görülmüştür. Çocuklarda sağlık ile ilgili kavramların doğru biçimlenebilmesi için sağlık çalışanlarının, iletişim araçlarının, öğretmenlerin ve ailelerin büyük sorumlulukları bulunmaktadır. 
Anahtar Sözcükler: Sağlıklı ve hasta çocuklar, Sağlık bilinci, Sağlık-Hemşire-Doktor algısı, Projektif resim çizme yöntemi.

Abstract:
Besides the environment and experience, nurse-doctor-child relationship has an important role on the formation of health awareness in children. Picture is an important tool and an effective way on the development of children's spiritual, physical and as well as their personality. Drawing pictures in childhood is an important communication process for children's self-knowledge and introducing themselves. Children designate health and medical staff with the method of projective illustration. Research is a qualitative study and it was conducted between 27.10.2017-10.01.2017. For the research, 32 children who have chronic diseases in the Çukurova University Balcalı Hospital and 30 healhty children studying in a primary school randomized. Firstly, a questionnaire was applied to the children and their mothers about their socio-demographic characteristics. Then, it was said that drawing pictures during 30 minutes by giving them 12 color crayons and drawing paper about what they figure out firstly about health-nurse-doctor. Questions were asked to the children about the pictures they drew. Evaluation of the images were made by criterions generated by utilizing the literature and used pictures evaluation criterias. It was determined 28 children (87.5%) in the hospital group and all children (100%)  in the school group had positive messages in their pictures. It was determined that 17 children in the hospital group drew weak nature figures and 24 children in the school group drew rich nature figures in their pictures. It was seen that all of the children in two groups had positive feelings after drawing the pictures. The health workers, communication tools, teachers and parents have great responsibilities for the formation the concepts related to health in children. 
Key words: Healthy and sick children, health conscious, health-nurse-doctor perception, projective drawing method