Hacettepe Üniversitesi, Çocuk Hastanesi Polikliniği'ne gelen 0-12 Yaş çocukların malnutrisyon prevalansı ve malnutrisyonu etkileyen faktörler üzerine bir çalışma
A study on the prevalence and associated factors of malnutrition among children aged 0-12 years, who attended to H.Ü. Children's Hospital Polyclinic
Yazar: HÜSEYİN HÜSREV TURNAGÖL
Danışman: PROF. DR. TURGAY COŞKUN
Hacettepe Üniversitesi / Çocuk Sağlığı Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1988
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışma ülkemizde okul öncesi ve okul çağı çocukları için önemli sağlık sorunlarından biri olan malnutrisyonun, hasta çocuklardaki prevalansını, farklı sosyo ekonomik statüye bağlı olan annelerin çocuk besleme alışkanlıkları ve bilgilerini saptamak amacıyla yapılmıştır. Eylül 1985-Ağustos 1986 tarihleri arasında Hacettepe Üniversitesi, Çocuk Hastanesi Polikliniği'ne başvuran çeşitli hastalıklara sahip çocuklar arasından rastgele seçilen 819 okul öncesi (0-72 aylık) ve 181 okul çağı (73-144 aylık) çocuk çalışmaya dahil edilmiştir. Okul öncesi çocuklarından 473'ü normal (%57.8), 346'sı malnutrisyonlu (%42.2) olarak bulunmuştur. Waterlow'un sınıflamasına göre ise, %18.4 oranında malnutrisyon belirlenmiştir. Okul çağı çocuklarından 48'i normal (%26.5), 133'ü malnutrisyonludur (%73.5). Waterlow'un sınıflamasına göre de %38.1 oranında malnutrisyon saptanmıştır. Malnutrisyon ile bazı bağımsız değişkenler karşılaştırıldığında aşağıdaki sonuçlar elde edilmiştir: Okul öncesi çocukların anne yaşı, çocukların cinsiyeti, doğum ağırlığı, mama tüketimi, annelerin eğitim düzeyi, okul öncesi ve okul çağı çocuklarının, doğum ağırlığı ile malnutrisyon arasındaki ilişki istatistiksel olarak önemli bulunmuştur (p<0.05). Okul çağı çocuklarının cinsiyeti, okul öncesi ve okul çağı çocuklarının tümünde kişi başına düşen gelir, ailede yaşayan kardeş sayısı, çocuk sırası, aile büyüklüğü, geçirilmiş hastalıklar ile şimdiki hastalık tanıları, okul öncesi çocuklarında emzirilme süresi, kolostrum tüketimi ile malnutrisyon arasındaki ilişki ise istatistiksel olarak önemsiz bulunmuştur (p>0.05). Araştırma kapsamına giren çocuklarda ek besinlere başlama zamanları, meyva suyuna erken, pilava geç başlanması dışında, önerilen zamanlara uygun bulunmuştur. Araştırmaya alınan çocukların doğum ağırlığı ortalaması 3259±620 gm., doğum aralığı ortalaması ise 47.14±33.30 aydır. Çocuklarda görülen sağlık ve beslenme sorunlarının çözümünde yaygın bir beslenme eğitiminin yapılması, bağışıklamanın halkın gidebileceği uygun yerler ve uygun saatlerde yapılması, annelerin eğitim düzeylerinin artırılması gerçeği vurgulanmıştır.

Abstract:
Malnutrition has been considered as a significant issue in preschool and school aged children in Turkey.  Therefore, the purpose of this study was to determine the prevalence of malnutrition in children with illness and mothers' child feeding knowledge and practices with regard to socioeconomic level. A total of 1000 children (819 preschool children aged 0-72 months and 181 school children aged 73-144 months) with illness who attended to Hacettepe University Cildren's Hospital Polyclinic between the period of September 1985 to August 1986 were randomly included in the study. Prevalence of malnutrition in  preschool children and school children were 57.8% and 73.5%, respectively.  With regard to Waterlow's classification 18.4% of preschool children and 38.1% of school children were suffering from malnutrition.  Malnutrition were associated with birthweight in both preschool and school children (p<0.05). Child's sex, child's total food consumption, age and education level of the mother were significantly related to malnutrition in preschool children (p<0.05). However, no significant association between malnutrition, and income per capita, the number of siblings living with the family, birth order, family size, previous diseases and current diseases diagnosis was observed in either preschool or school children (p>0.05).  Child's sex in school children, and duration of breastfeeding and colostrum consumption in preschool children were not significantly associated with malnutrition (p>0.05). Timing to initiate additional foods was within the recommed period, while drinking fruit juice was early and eating rice was late. Participants' average birthweight and the age gap between the siblings were  3259±620 g and 47.14±33.30 months. To overcome the health and nutritional issues in children, implementing nutrition education programs, immunization at accessable day time and places, and enhancing mothers' educational level have been emhasized.