Okul psikolojik danışmanlarının stresle başa çıkma tarzlarının duygusal zeka ve öz şefkat ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between school psychological counselors' stress coping styles with emotional intelligence and self-compassion
Yazar: FATMA BÜŞRA KERKİT
Danışman: DOÇ. DR. NİLGÜN ÖZTÜRK
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, psikolojik danışmanların stresle başa çıkma tarzlarının cinsiyet, medeni durum, çocuk sahibi olma durumu, mezun olunan bölüm, öğrenim düzeyi,  kurum türü, çalışılan kurumdaki psikolojik danışman sayısı, okul kademesi, mesleki kıdem, hizmet verilen öğrenci sayısı değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediğini ve okul psikolojik danışmanlarının stresle başa çıkma tarzlarının duygusal zekâ ve öz şefkat ile ilişkisini incelemektir. Araştırmanın örneklemini 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Türkiye'nin 7 farklı bölgesinde, okullarda çalışmakta olan 464 psikolojik danışman oluşturmaktadır. Araştırma verileri Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği, Duygusal Zekâ Özelliği Ölçeği-Kısa Formu, Öz Anlayış Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu ile toplanmıştır. Psikolojik danışmanların stresle başa çıkma tarzlarının cinsiyet, medeni durum, çocuk sahibi olma, mezun olunan bölüm, öğrenim düzeyi, kurum türü, çalışılan kurumdaki psikolojik danışman sayısına göre anlamlı farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesinde bağımsız örneklemler t-testi; okul kademesi, mesleki kıdem, çalışılan kurumda hizmet verilen öğrenci sayısı değişkenleri için tek yönlü varyans analizi (ANOVA) yapılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiyi incelemek için Pearson Korelasyon Analizi ve çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Mevcut araştırmanın bulgularına göre, psikolojik danışmanların stresle başa çıkma tarzları cinsiyet, mezun olunan bölüm, öğrenim düzeyi, okul kademesi,  hizmet verilen öğrenci sayısı değişkenleri açısından anlamlı bir farklılık göstermezken; medeni durum, çocuk sahibi olma,  kurum türü, çalışılan kurumda bulunan psikolojik danışman sayısı, mesleki kıdem değişkenleri açısından ise anlamlı bir şekilde farklılaştığı görülmüştür. Duygusal zekâ ve öz şefkat düzeylerinin ise stresle başa çıkma tarzlarını anlamlı düzeyde yordadığı görülmüştür. Araştırmadan elde edilen bulgular alanyazın ışığında tartışılarak önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this research is to examine whether the way in which psychological counselors' coping styles with stress according to the variables of gender, marital status, having children, graduated department, level of education, type of institution, number of psychological counselors, educational stage, professional seniority, the number of students served and to examine the relationship between the ways in which counselors' coping styles with stress and emotional intelligence and self-compassion. The sample of the research consists of 464 counselors in 7 different regions of Turkey in the 2023-2024 academic year. The research data were collected with the Coping Styles Scale, Emotional Intelligence Trait Scale-Short Form, Self-Compassion Scale and Personal Information Form. Independent samples t-test was used to determine whether counselor's coping styles with stress differed significantly according to gender, marital status, having children, graduated department, level of education, type of institution, and the number of counselors; ANOVA was performed for the variables of educational stage, professional seniority and the number of students served. Pearson correlation and multiple regression analysis was conducted to examine relationship between the variables. According to the findings of the research, it was observed that while the counselors' coping styles with stress didn't differ significantly in terms of gender, graduated department, level of education, educational stage and number of students served; they differed significantly in terms of marital status, having children, type of institution, number of counselors and professional seniority variables. It was observed that emotional intelligence and self compassion levels significantly predicted coping styles with stress. The findings obtained from the research were discussed in the light of the literature and suggestions were made.