Patent foramen ovale saptanan hastalarda migren sıklığının araştırılması
Investigation of migraine frequency in patients with patent foramen ovale
Yazar: ŞÜKRİYE FERYAL KAPICIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET BAKİ GÖKSAN
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
Migren günlük yaşamı etkileyen, otonomik sinir sistemi disfonksiyonunun ve nörolojik semptomlar şeklinde ortaya çıkan auranın eşlik edebildiği başağrısıdır. Patofizyolojik mekanizmalar belirsiz olsa da, migren başağrısı ve patent foramen ovale (PFO) birlikteliği birbirleri ile ilişkili görünmektedir. Bu çalışmada, PFO saptanan hastalarda migren başağrısının görülme sıklığının ve migren başağrısının özelliklerinin belirlenmesini amaçladık.
İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı ve İ.Ü.  Kardiyoloji Enstitüsü polikliniklerinden değerlendirilmek üzere yönlendirilen ve herhangi bir medikal nedenle Transözofageal ekokardiyografik (TEE) inceleme ile PFO tanısı alan 57 olgu çalışmaya dahil edildi. Olgular, bugüne kadar başağrısı yaşayıp yaşamadığı, varsa başağrısının klinik özellikleri, başağrısı öykü süresi, tetikleyicileri, varsa aural belirtileri, ağrı tipi, sıklığı, şiddeti ve özgeçmişlerinde iskemik inme bulunma durumları açısından ayrıntılı olarak değerlendirildi. 
Tüm hasta grubunda 26 olguda (%45,6) migren başağrısı saptandı. Migren tanısı alan grup ise 16'sı auralı migren (tüm hasta grubunda %28,1), 10'u aurasız migren (tüm hasta grubunda %17,5) olmak üzere iki alt grupta incelendi.  31 olgu ise migreni olmayan grup olarak değerlendirildi. Bu oranlar, PFO'su olan hastalarda, normal popülasyona göre, özellikle auralı migren olmak üzere daha yüksek oranda migren başağrısı görüldüğünü destekledi.
Sonuç olarak çalışmamız göstermiştir ki PFO'lu olgularda migren başağrısı oranı, diğer çalışmalarla uyumlu olarak, neredeyse yarıya yakın oranda ve yüksek bulunmuştur. Migrenin toplumda sık görüldüğü, günlük aktiviteleri engellediği ve kişinin yaşam kalitesini büyük ölçüde etkilediği düşünüldüğünde, migren ve PFO arasındaki ilişki göz önüne alınarak, PFO'ya sahip bireylerde migren varlığı akla gelmeli ve hastalar bu açıdan dikkatlice sorgulanmalıdır. 

Anahtar Kelimeler: Migren, patent foramen ovale, sağdan sola şant, inme

Abstract:
Migraine is a kind of headache affecting the daily life and may be accompanied by  auras and autonomic nervous system dysfunction. Although the underlying pathophysiologic mechanisms are unclear, comorbidity of migraine headaches and patent foramen ovale (PFO) seem to be associated.,İn this study, we aimed to determine the prevelance and characteristics of the migraine headaches of PFO patients. 
We enrolled 57 cases whom had been referred to I.U. Cerrahpasa Medical Faculty Cardiology Departement and I.U. Instute of Cardiology clinics for any medical reason and diagnosed with PFO by transesophageal echocardiography in this study. Cases were asked whether they have ever experienced a headache, and if they have, questioned further on the details of the headache; clinical characteristics, duration, trigger factors, aura symptoms (if any), pain type, frequency, severity. Previous ischemic stroke history has also been questioned.  
Twenty-six patients (45.6%) had migraine headaches. Sixteen out of these 26 patients had migraine with aura (28.1% of all patients), 10 patients had migraine without aura (17.5% of all patients). Remaining thirty-one patients were classified as non-migraine group. These rates of migraine, especially migraine with aura, in PFO patients were higher in comparison to normal population. 
In conclusion, our study revealed that the rate of migraine headaches in patients with PFO is higher. Considering that migraine is frequently seen in society; the relationship between migraine and PFO should be kept in mind. Migraine headaches should be carefully questioned in PFO patients. 
  
Keywords: Migraine, patent foramen ovale, right to left shunt, stroke