Koroner yavaş akımı olan hastalarda kalp hızı değişkenliği, elektrokardiyografik değişiklikler ile serum galectin 3 düzeyi ilişkisi
Relation of heart rate variability, electrocardiographic changes and serum galectin 3 levels in patients with coronary slow flow
Yazar: ASLIGÜL CÜREOĞLU
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA DEMİRTAŞ
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Elektrokardiyografi = Electrocardiography ; Fibroz = Fibrosis ; Galektin-3 = Galectin-3 ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kalp hızı = Heart rate ; Koroner dolaşım = Coronary circulation

Özet:
Amaç:Koroner yavaş akımda (KYA) inflamasyon, endotel disfonksiyonu ve koroner mikrovasküler disfonksiyon en çok sorumlu tutulan patofizyolojik mekanizmalar olarak bilinir ve iskemi ilişkili klinik tablolara neden olabilmektedir. Ayrıca KYA'da altta yatan mekanizmadan bağımsız, iskemi ve ventrikül heterojenitesi ile ilişkili olabilecek bazı elektrokardiyografik ve laboratuvar parametrelerinde değişiklikler gözlenebilmektedir. Bu çalışmada KYA'da iskemi ilişkili muhtemel fibrozisi göstermek için serum Galectin-3 (Gal-3) düzeyi ile elektrokardiyografik değişiklikler ve kalp hızı değişkenliği parametrelerinin incelenmesi amaçlandı. 
Yöntem: Çalışmaya koroner anjiyografi (KAG) yapılıp KYA saptanan 45 ve kontrol grubu olarak da normal koroner arter (NKA) saptanan 40 hasta alındı. Tüm hastalardan 12 saat açlık sonrası rutin biyokimyasal tetkikler, tam kan sayımı ve Gal-3 düzeyi için kan örneği alındı ayrıca elektrokardiyografik parametreler değerlendirildi ve kalp hızı değişkenliği analizi için 24 saatlik Holter elektrokardiyografi kayıtları alındı. 
Bulgular: KYA erkek cinsiyette (%67,4p=0,007) ve vücut kitle indeksi (VKİ) fazla olanlarda daha sık tespit edildi (NKA grubunda ortalama VKİ 29,6 kg/m2, KYA grubunda ise 31,8 kg/m2 olarak ölçüldü, p=0,02). Sigara ve ilaç kullanımı açısından her iki grup arasında anlamlı fark bulunmadı. Elektrokardiyografik parametrelerden PR mesafesi KYA grubunda anlamlı olarak daha uzun tespit edilmekle (p=0,038) birlikte diğer parametrelerde (QT mesafesi, QTd (düzeltilmiş QT) mesafesi, QTd dispersiyonu, Tp-e (Tpeak to end), Tp-e/QT oranı, Tp-e/QTd oranı, ST segment depresyonu, fragmente QRS (f-QRS), J dalgası vb) her iki grup arasında anlamlı fark bulunmadı. Benzer şekilde kalp hızı değişkenliği parametreleri (Ortalama Kalp hızı, Ortalama RR (ms), SDNN (ms), RMSSD (ms), SDNN indeks (ms), SDANN indeks (ms), PNN50 (%), VLF(ms2), LF(ms2), HF (ms2), LF/HF oranı vb) ve serum Gal-3 düzeyi açısından da gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı.
Sonuç: Çalışmamızda elde edilen sonuçlar literatürde KYA ile ilgili elektrokardiyografi ve kalp hızı değişkenliği parametrelerinde gözlenen bulgular ile uyumlu değildi.Daha önce KYA'da çalışılmamış bir kardiyak fibrozis belirteci olan serum Gal-3 düzeyinin de bu çalışmada KYA ile ilişkisi gösterilememiştir. Ancak daha geniş hasta grubunda çalışıldığında ve koroner dolaşımı daha objektif olarak değerlendirebilen ek yöntemler (intravasküler ultrason (IVUS) ve optik koherens tomografi (OCT) vb)kullanıldığında bu sonuçların değişebileceği kanaatine varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Elektrokardiyografi,Galectin 3, Kalp Hızı Değişkenliği, Koroner Yavaş Akım

Abstract:
Aim: Inflammation, endothelial dysfunction and coronary microvascular dysfunction are known as the most responsible pathophysiological mechanisms in coronary slow flow (CSF) and can cause ischemia-related clinical manifestations. In addition, independent of the underlying mechanism, some changes in electrocardiography and laboratory parameters that may be associated with ischemia and ventricular heterogenity can be observed in CSF. In this study, It is aimed to investigate electrocardiographic changes, heart rate variability parameters and serum Galectin-3 (Gal-3) levels in order to show possible ischemia-related fibrosis in CSF. 
Method: Forty five patients who were determined CSF in coronary angiography (CA) and 40 patients with normal coronary artery (NCA) as a control group were included into the study. Blood samples for routine biochemical tests, complete blood count and serum Gal-3 levels were collected after 12 hours fasting from all patients. Additionally electrocardiographic parameters were also evaluated and 24 hour holter electrocardiography records were obtained for heart rate variability analysis.
 Results: CSF was more frequent in men (67,4% p=0.007) and with higher body mass index (BMI), (Mean BMI 29,6 kg/m2 in the NCA group and 31,8 kg/m2 in the CSF group, p=0,02). There was no significant difference between the two groups in terms of smoking and drug use. Although PR distance was found to be significantly longer among the electrocardiographic parameters in CSF group. (p=0,038) There was no significant difference between the two groups in the other parameters (QT distance, QTc distance, QTc dispersion, Tp-e, Tp-e / QT ratio, Tp-e / QTc ratio, ST segment depression, fragmented QRS (f-QRS), J wave etc). Similarly, heart rate variability parameters (mean heart rate, mean RR (ms), SDNN (ms), RMSSD (ms), SDNN index (ms), SDANN index (ms), PNN50 (%), VLF (Msec2), HF (msec2), LF / HF ratio, etc.) and serum Gal-3 levels were not significantly different between the groups.
Conclusion: The results obtained in this study were not consistent with findings in the literature regarding electrocardiography and heart rate variability parameters associated with CSF. Serum Gal-3, a cardiac fibrosis biomarker previously not studied in CSF, could not be correlated with CSF in this study as well. However, it is concluded that these results may change when a wider group of patients are studied with and additional methods (intravascular ultrasound (IVUS) and optical coherence tomography (OCT) etc.) that can evaluate coronary circulation more objectively are used.

Key Words: Electrocardiography, Galectin-3, Heart Rate Variability, Coronary Slow Flow