Dijital çağda kitap okuma kültürünün görselleşmesi ve kitap kapağı tasarımının kitap satın alma davranışına etkisi
Visualization of book reading culture in the digital age and the effect of book cover design on book purschase behavior
Yazar: ÖZCAN ÖKSÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESİN KARTOPU
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Yayıncılık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Kitap kapağı = Book cover ; Kitap okuma = Book reading ; Satın alma = Purchasing ; Satın alma davranışı = Purchasing behavior ; Sayısallaştırma = Digitization ; Tasarım = Design ; Yayıncılık = Publishing ; Yayınevleri = Publishers ; Yayınlar = Publications

Özet:
Dijitalleşme, hayatımızın kaçınılmaz bir parçası haline gelmektedir. Hayatımızın birçok 
alanında büyük değişimler yaratmış, mesafeleri kısaltmış ve toplumları birbirine yakınlaştırmıştır. 
Dijitalleşmenin etkide bulunduğu alanlardan biri de kaçınılmaz bir şekilde kitap yayıncılığı 
olmuştur. Papirüsten matbaa üretimi kodekse, kodeksten günümüzde dijitalleşmenin bir ürünü 
olan e-kitaba kadar gelen süreçte okuma kültürleri de değişime uğramıştır. Artık insanlar, uzun 
metinler yerine kısa notlar ve görsel yoğunluklu metinleri tercih etme eğilimi göstermektedir. 
Dolayısıyla okuma kültürü de bu şekilde biçimlenmektedir. Bunun yanı sıra, eski zamanlarda 
daha basit, sade ve hatta tek tip olan kitap kapağı tasarımları da dijitalleşmenin yarattığı teknolojik 
imkanlar ve kapak tasarımcılarının tasarım ufkunun genişlemesiyle birlikte bir değişime giderek 
eskisine oranla daha canlı, estetik, renkli ve görsel açıdan ilgi çekici hale gelmiştir. Bu çalışmada 
kitap kapağı tasarımının tüketicinin satın alma davranışına etkisi, dijital çağın kitap okuma 
kültürüne etkisi ve kitap okumayı görselleştirmesi çerçevesine oturtulmuştur. Bu amaçla literatür 
taraması yöntemine başvurularak bahsi geçen konu hakkında daha önceden yapılmış olan 
akademik çalışmalar ve makalelerden, kitap ve dergi yazılarından faydalanılmıştır. Çalışmanın 
devamında, kitap okurunun kitap satın alırken, kitap kapağı tasarımından ne şekilde etkilendiği
yarı yapılandırılmış anket yöntemiyle ölçümlenmiştir. Yarı yapılandırılmış anket sonucunda elde 
edilen veriler eleştirel söylem analizi yöntemiyle incelenmiştir. Kitap okurlarının kitap kapağı 
tercihlerinde yayınevine, klasik tasarıma ve kapak tasarımının kitap içeriğiyle uyumuna önem 
verdiği görülmüştür. Dolayısıyla yayınevi ve onun kitap tasarım politikası tüketici olarak kitap 
okurunu etkilemektedir.

Abstract:
Digitization is becoming an inevitable part of our lives. It has created great changes in 
many areas of our lives, shortened distances and brought societies closer together. One of the 
areas where digitalization has had an impact has inevitably been book publishing. Reading 
cultures have also changed in the process from papyrus to printing codex, from codex to e-book, 
which is a product of digitalization today. Now people tend to prefer short notes and visually 
intensive texts over long texts. Therefore, the culture of reading is shaped in this way. In addition, 
book cover designs, which were simpler, plain and even uniform in the past, have become more
lively, aesthetic, colorful and visually interesting compared to the past, with the technological 
opportunities created by digitalization and the widening of the design horizon of cover designers. 
In this study, the effect of the book cover design on the consumer's purchasing behavior is placed 
within the framework of the effect of the digital age on the book reading culture and the 
visualization of the book reading. For this purpose, by applying the literature review method, 
previous academic studies and articles, books and journal articles on the subject matter were 
used. In the continuation of the study, how the book reader was affected by the book cover design
while buying a book was measured with the semi-structured questionnaire method. The data 
obtained as a result of the semi-structured questionnaire were analyzed with the method of critical 
discourse analysis. It has been observed that book readers give importance to the publisher, 
classical design and the harmony of the cover design with the content of the book in their book 
cover preferences. Therefore, the publishing house and its book design policy affect the book 
reader as a consumer.