Kentsel gelişim arterlerindeki yüksek yapıların kent kimliğine etkisi, Ankara Eskişehir Yolu örneği
High rise buildings on the urban development arterial roads and their affects on urban identity, Ankara Eskisehir Highway case
Yazar: İREM ŞAHİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLÜFER GÜRER
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Kent kimliği = Urban identity ; Kent planlama = Urban planning

Özet:
Kent kimliği; bir kenti diğer kentlerden ayırt etmeye, bir anlamda başkalaştırmaya yardımcı olan nitelikler ve kente özgü olduğu tartışma götürmeyen öğelerdir.  Kente özgü bu nitelikler uzun bir zaman dilimi içerisinde birikimli bir süreçle meydana gelmektedir. Kent kimliği durağan değil dinamik bir yapıya sahiptir; diğer bir ifadeyle sürekli değişim içerisindedir. Günümüzde modern mimarinin göstergesi olarak ifade edilen yüksek yapılar, yüksekliklerinden kaynaklı olarak kentlerin yapılı çevrelerinde baskın formlarıyla dikkat çekmektedir. Küreselleşmenin etkisiyle, kentlerin küresel ekonomik yarışa etkin biçimde katılımını ve isimlerini duyurmalarını sağlayan yüksek yapılar, prestij göstergesi olarak nitelendirilmektedir. Dünyadaki hızla artan yükselme yarışının farklı bir boyutu da Türkiye'de ve başkent Ankara'da yaşanmaktadır. Bu artış da kent kimliği tartışmalarında yüksek yapıların dikkate değer bir öneminin olması sonucunu doğurmaktadır. Çalışma kapsamında, kent kimliği ve yüksek yapı etkileşimi Ankara Eskişehir Yolu özelinde incelenmektedir. Bu incelemede, kent kimliği ve yüksek yapı konularında literatür araştırmaları yapılmış ve kent kimliği-yüksek yapı etkileşimi ortaya konmaya çalışılmıştır. Alan araştırması kapsamında, arazi (arazi kullanımı ve yükseklik analizi) ve anket çalışmaları aracılığıyla Eskişehir Yolu'ndaki yüksek yapıların kent kimliğine etkisi sorgulanmıştır. Tez çalışması ile yüksek yapıların kent kimliğine hem olumlu hem de olumsuz etkilerinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yüksek yapıların kent içindeki konumları ve kümelenme durumları kent kimliğine olan katkıları açısından farklı değerlendirilmiştir. Eskişehir Yolu üzerindeki yüksek yapıların ve Ankara özelinde Atakule'nin kentlinin hafızasında yer edinmiş olması ve bu yapıların sembolik açıdan kenti temsil etmeleri yüksek yapıların kent kimliğine olumlu katkısı olarak nitelendirilebilir. Buna karşın benzer teknolojilerle, benzer mimari yapım tarzları ve malzemeler ile inşa edilen yüksek yapılar, kentlerin birbirlerine benzemesine neden olmakta ve bu da kimlik kaybı yaratmaktadır.

Abstract:
Urban identity can be defined as the elements that help differentiate one city from another, in a sense as the qualities that help to alternate it and unquestionably as the elements are special to the city. These qualities that are authentic to the city are formed throughout a cumulative process in a long period of time. Urban identity has a dynamic structure, not static one; in other words, it is in a constant change. High-rise buildings, which are expressed today as a sign of the modern architecture, attract attention as the dominant forms in the built environments of the cities due to their heights. With the effect of globalization, high-rise buildings, which enable cities to participate in the global economic competition effectively and make their names known, are described as prestige indicators. A different dimension of the increasing race for heightening that has been taking place in the world, is also being experienced in Turkey and in its capital Ankara. This increase makes high-rise buildings an important issue in the discussions on urban identity. Within the scope of this study, urban identity and high-rise building interaction are examined in the case of Ankara - Eskisehir Road. In this thesis, literature on urban identity and high-rise buildings are reviewed and the interaction between urban identity and high-rise buildings is tried to put forward. In the case study, the effect of the high-rise buildings of the Eskisehir Road on urban identity is questioned with the help of field studies (land use and height analysis) and surveys. The results of this study showed that high-rise buildings have both positive and negative effects on urban identity. The location of high rise buildings and cluster situations are evaluated differently in terms of their contribution to the urban identity. The high-rise buildings on the Eskisehir Road and Atakule have been imprinted on the public's memory and these are representing the city in the symbolic sense - so these can be considered as positive contributions of high-rise buildings to the urban identity. However, the high-rise buildings built with similar technologies, similar architectural constructional styles and materials cause the cities to resemble each other and this creates the loss of identity.