Ailelerin beslenme tutumları ve okul öncesi dönemdeki çocukların beslenme alışkanlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between the nutrition attitudes of the families and the nutritional habits of the children in preschool period
Yazar: EVİN KARATAŞ
Danışman: PROF. DR. NURHAN ÜNÜSAN
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu araştırmada; ailelerin beslenme tutumları ve okul öncesi dönemdeki çocukların beslenme alışkanlıkları arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırma; nicel araştırma yöntemlerinden tanımlayıcı ve korelasyonel tipte betimleyici bir modele uygun olarak düzenlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 3-6 yaş arasında çocukları olan ebeveynler oluşturmuştur. Ebeveynlerin ve çocukların beslenme alışkanlıkları değerlendirilmesi amacıyla, amaçsal ve teorik örneklem seçim tekniği kullanılmıştır. Araştırmada ailelerin beslenme tutumları ve okul öncesi dönemdeki çocukların beslenme alışkanlıklarının belirlenmesine yönelik "Demografik Bilgi Formu", "Beslenme Süreci Anne Tutumları Ölçeği (BSATÖ)" ve "Çocuklarda Yeme Davranışı Değerlendirme Ölçeği (ÇYDDÖ) kullanılmıştır. Verlerin analizinde; demografik değişkenler medyan, minimum ve maksimum değerler ile verilmiştir. İki bağımsız grup arasında karşılaştırmalarda MannWhitney U testi, üç veya daha fazla bağımsız grubun karşılaştırılmasında ise Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiler Spearman korelasyon katsayısı ile incelenmiştir. Çocuğun yemek esnasında sergilediği olumsuz yeme davranışları ile anne tutumlarının annenin eğitim durumu değişkenine göre anlamlı düzeyde farklılaştığı belirlenmiştir. Anne öğrenim durumu çocuğun beslenmesinde önemli bir faktördür. Bu çalışmada; ilköğretim düzeyindeki annelerin, çocuğunun beslenmesiyle ilişkili başkalarının yaptıklarını eleştirilere daha fazla olumsuz tepkileri verdikleri belirlenmiştir.  İlköğretim mezunu annelerin "öğün sırasındaki negatif duygu durumu" ortalamaları, üniversite ve üstü düzeyde mezunlardan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksektir. Çocuğun yemek esnasında sergilediği olumsuz yeme davranışları ile annenin beslenme sürecindeki tutumları incelendiğinde; negatif besleme stratejileri ve zorla besleme alt boyutlarının, annenin yaşadığı yere göre anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study; The relationship between families' nutritional attitudes and pre-school children's eating habits was investigated. Research; It was arranged in accordance with a descriptive and correlational descriptive model, one of the quantitative research methods. The study group of the research consisted of parents with children between the ages of 3-6. Purposeful and theoretical sample selection technique was used to evaluate the nutritional habits of parents and children. In the study, "Demographic Information Form", "Nutrition Process Mother Attitudes Scale" and "Eating Behavior Assessment Scale for Children (CYDSS)" were used to determine the nutritional attitudes of families and the eating habits of preschool children. In the analysis of data; demographic variables are given with median, minimum and maximum values. The MannWhitney U test was used for comparisons between two independent groups, and the Kruskal Wallis H test was used for comparisons of three or more independent groups. The relationships between the variables were examined with the Spearman correlation coefficient. It was determined that the negative eating behaviors of the child during the meal and the mother's attitudes differed significantly according to the mother's educational status variable. Educational status of the mother is an important factor in the nutrition of the child. In this study; It was determined that mothers at primary education level gave more negative reactions to criticisms made by others regarding their child's nutrition. The mean "negative mood during meals" of mothers who graduated from primary school is statistically significantly higher than those who graduated from university or higher. When the negative eating behaviors of the child during the meal and the attitudes of the mother during the feeding process are examined; negative feeding strategies and force feeding sub-dimensions were found to differ significantly according to the mother's place of residence.