Parapleji ve tetraplejili hastalarda epidomiyolojik özellikler, gelişen komplikasyonlar ve tedavi öncesi ve sonrasındaki mevcut klinik tablo
Epidemiologi?cal findings, complications, clinical outfindings before and after rehabilitation in paraplegia and tetraplegia
Yazar: OZAN YAŞAR
Danışman: PROF. DR. HATİCE UĞURLU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Depresyon = Depression ; Epidemiyolojik faktörler = Epidemiologic factors ; Komplikasyonlar = Complications ; Kuadripleji = Quadriplegia ; Mortalite = Mortality ; Parapleji = Paraplegia ; Spinal kord = Spinal cord ; Spinal kord yaralanmaları = Spinal cord injuries

Özet:
Amaç: Omuriliğin çeşitli nedenlerle yaralanması, beraberinde getirdiği fiziksel, psikososyal ve ekonomik sorunlar ile hem bireysel hem de toplumsal açıdan önemli bir sorun oluşturmaktadır. Hastalar uzun dönemde, özellikle nörolojik iyileşme tamamlandıktan sonra kontrollerini aksatmaktadır. Bu da hastaların uzun dönem takiplerinde, özellikle geç dönemde klinik durumlarının değerlendirilmesini engellemektedir. Bu çalışmamızda; son 10 yıl içinde rehabilitasyon için kliniğimize başvurmuş olan spinal kord yaralanmalı hastaların uzun dönem takiplerinde mevcut klinik durumlarında ne gibi değişiklikler olduğunu değerlendirmek istedik.Yöntem: Çalışmaya 2001-2011 yılları arasında Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi FTR servisinde yatarak parapleji ve tetrapleji tanılarıyla tedavi görmüş olan hastalar alındı.Eşlik eden travmatik beyin hasarı olan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Hastaların yaş, cinsiyet, meslek gibi epidemiyolojik özellikleri; fizik muayene bulguları ve hastanede kaldıkları süre boyunca gelişen komplikasyonlar kayıtlardan elde edildi. Çalışmanın ikinci kısmında 48 hasta kontrole çağrıldı. Hastaların sistem sorgusu yapıldı ve ayrıntılı fizik muayene uygulandı. Hastaların nörolojik seviyesi ASIA (American Spinal Injury Association) skalası uygulanarak belirlendi. Hastaların duyu ve motor seviyeleri tespit edildi. Hastaların fonksiyonel durumları Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği (FBÖ) kullanılarak değerlendirildi. Beck Depresyon skalası kullanılarak hastalar depresyon açısından değerlendirildi.Bulgular: Çalışmanın birinci kısmında hastane kayıtları incelenen 204 hastanın 67 (%32,8) ?si kadın, 137 (%67,8)? si erkek idi. Hastaların ortalama yaşı spinal kord yaralanması geliştiği dönemde 41±17,3; median yaşı 40 olarak saptandı. Çalışmaya dahil edilen hastalarda spinal kord yaralanmasının nedenleri sırasıyla; araç içi trafik kazası 58 (% 28,4), yüksekten düşme V45 (% 22,1) , diğer 48 (%23,5), iatrojenik 17 (% 8,3) ,malignite 16 (% 7,8) , iş kazası 12 (%5,9) , araç dışı trafik kazası 5 (% 2,5), spor yaralanması 2 (%1) olarak saptandı. Hastaların hastanede yattıkları dönemde gelişen komplikasyonlar incelendiğinde; derin ven trombozu 15(%7,4), pulmoner emboli 7 (%4,5), septisemi 3 (%1,9), pnömoni 3 (%1,9), dekübit ülseri 41(%20,1), üriner sistem infeksiyon 63 (%30,9), ürolithiazis 3 (%1,9), renal fonksiyon bozukluğu 1 (%0,5), fraktür 8 (%3,9) ve diğer komplikasyonların 92 (%45,1) sıklıkta görüldüğü saptandı. Çalışmanın ikinci kısmında; 48 hastanın 2 (%4,2)? sinde motor güçte azalma, 7 (%14,6)? sinde duyu seviyesinde gerileme gözlendi. 48 hastanın 22 (%45,8)? sinde spastisite saptandı. Çalışmamızda hastaların sistem sorgularında en sık şikayetleri; inkontinans, konstipasyon, ağrı, eklem ağrısı ve sinirlilik idi. Kontrole gelen hastaların 22(%45,8)? si ağrı, nöropatik ağrı, spastisite, inkontinans ya da konstipasyon için ilaç kullanıyordu. 11 (%22,9) hasta idrar inkontinansı için, 15 (% 31,2) hasta nöropatik ağrı için, 8(%16,7) hasta spastisite için, 3 (%6,2) hasta ağrı için medikal tedavi almaktaydı.Sonuç: SKY günümüzde halen hem bireysel hem de toplumsal açıdan önemli bir sağlık sorunudur. SKY sonrası akut dönemde, hastaların hayatını tehdit edebilen ya da rehabilitasyon programını sekteye uğratabilen komplikasyonlar görülebilmektedir. Ayrıca SKY? lı hastalar uzun dönemde mesane kanseri, KAH gibi ciddi komplikasyonlar açısından da yakından takip edilmelidir. Çalışmamızda 286 hastanın yalnızca 78? ine ulaşılabilmiş, hastaların 12? si exitus olmuş, 15? i çalışmaya dahil olmak istememiş, gelen hastaların yalnızca 48 tanesi dahil edilme kriterlerini karşılamştır. Hastaların uzun dönem takiplerinde karşılaştıkları sorunlar, klinik durumlarında gösterdikleri değişimler açısından daha çok sayıda hastanın katılımı ile yapılan çalışmalara ihtiyaç vardır.Anahtar kelimeler: Spinal kord yaralanması, komplikasyonlar, depresyon, spinal kord yaralanması sonrası mortalite

Abstract:
Objectives: Variety of reasons of spinal cord injury brought about physical, pyssicosocial and economic prblems remains a majör challenge, both indivisually and socially. In the long term, especially when neurologic improvement has been completed, patients disturb their controls. This prevents the long term follow up of the patients which complicates to decide patiets outputs. In this study; we aimed to find out outputs of the SCI patients who were treated between 2001-2011 in our rehabilitation clinic.Methods: In this study we examined patients diagnosed as paraplegia or tetraplegia who were treated in Necmettin Erbakan University Faculty of Meram Medicine, Department of Physical Medicine and Rehabilitation Clinic between 2001-2011. Patients who had also traumatic brain injury were excluded. Epidemiological features of the patiens like their age, gender, job; physical examination and the complications which were seen while they were treated in the hospital were acquired from the records. In the second part of the the search 48 patients were invited. Physical examination was performed in patients. Patients neurologic levels were recorded according to ASIA scala. Functional capacity of the patiens were examined by using FIM. Depression was examined by using Beck Depression Scale.Results: In the first step of the study 204 patiens were participated. 67 (%32,8) of the participants are female and 137 (%67,8) are male. The mean age of patients was 41±17,3 when the SCI happens. The etiology of the SCI are; traffic accident in vehicle 58 (% 28,4), fall from height 45 (%22,1), other 48 (%23,5), iatrogenic 17 (% 8,3), malignancy 16 (% 7,8), occupational accident 12 (%5,9), traffic accident out of the vehicle 5 (% 2,5), sports injury 2 (%1). Complications which were happened while the patiens were treated in the hospital are; deep vein trombosis 15 (%7,4), pulmonary emboly 7 (%4,5), septicemia 3 (%1,9), pneumonia 3 (%1,9), decubitis ulcer 41 (%20,1), uriner tract infection 63 (%30,9), urolithiazis 3 (%1,9), VIIrenal failure 1 (%0,5), fractures 8 (%3,9), other complications 92 (%45,1). In the second part of the study; 2 (%4,2) of the participants have decreased motor function, 7 (%14,6) of the participants have decreased sensation, 22 (%45,8) of the participants have spasticity. In general systems review; the most complaints of the patients are incontinans, constipation, pain, joint pain and nervousness. 22 (%45,8) of the participants were using medication for either pain, neuropathic pain, spasticity or incontinans. 11 (%22,9) of the participants were using medicine for uriner incontinans, 15 (%31,2) of the participants were using medicine for neuropathic pain, 8 (%16,7) of the participants were using medicine for spasticity, 3 (%6,2) of the participants were using medicine for pain.Conclusion: SCI is still an important health problem in both individual and social point of view. After SCI in early times of rehabilitation; complications which can threat life and disturb rehabilitation can be seen. In the long term complicaions like bladder cancer and coronary arter diseases can be seen and because of this patients must be followed up regularly. In our study, we can only contact seventy-eight of the two hundred and eighty six patients, Twelve of the patients were died, fifteen of the patients didn?t want to participate the study. Forty eight of the fifty one patients fullfills the inclusion criteria. More studies with more patients are needed to define the outputs of the patients with SCI.Keywords: Spinal cord injury, complications, depression, mortality after spinal cord injury