Hemşirelerde boyun eğici davranışlar ile örgütsel adalet ve örgüt kültürü ilişkisi
Correlation between submissive behaviours along with organizational justice and organizational culture in nurses
Yazar: EZGİ DİLAN ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. ÜLKÜ BAYKAL
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı /  Hemşirelikte Yönetim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Adalet = Justice ; Boyuneğicilik = Submissive ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Örgüt kültürü = Organizational culture ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; İtaat = Deference

Özet:
Bu çalışma, Sağlık Bakanlığı, üniversite ve özel hastanelerde çalışan hemşirelerin boyun eğici davranış düzeylerinin kişisel- mesleki özelliklere göre karşılaştırılması ile çalıştıkları kurumun örgüt kültürü ve örgütsel adalet algıları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla tasarlanmıştır. Araştırma, İstanbul ilinde üç farklı hastanede 469 hemşireyle gerçekleştirilmiştir. Veriler "Tanıtıcı Bilgi Formu", "Boyun Eğici Davranışlar Ölçeği", "Örgütsel Adalet Ölçeği" ve "Örgüt Kültürü Ölçeği" kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; bağımsız örneklemler t- testi, tek yönlü varyans analizi, Kruskal Wallis testi, Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Hemşirelerin boyun eğici davranışlarını etkileyen kişisel-mesleki değişkenler açısından yapılan karşılaştırmalarda; yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, mesleki ve kurumsal deneyim, çalışılan birim, çalışılan kurumdaki pozisyon ile istatiksel olarak anlamlı farklılıkların (p < .05) olduğu saptanmıştır. Araştırma bulgularına göre, özel hastanede çalışan hemşirelerin diğer hastanelerdeki hemşirelere göre boyun eğici davranış düzeylerinin anlamlı şekilde daha yüksek olduğu; hemşirelerin yaşı ve eğitim düzeyleri arttıkça boyun eğici davranış düzeylerinin anlamlı olarak düştüğü; erkek hemşirelerin kadın hemşirelere göre boyun eğici davranış düzeylerinin anlamlı şekilde daha yüksek olduğu saptanmıştır. Ayrıca boyun eğici davranışlarla örgütsel adalet arasında anlamlı bir ilişki olmamasına karşın, örgüt kültürü ile arasında pozitif yönde çok zayıf bir ilişkinin olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Boyun eğici davranışlar, örgütsel adalet, örgüt kültürü, hemşirelik, hemşirelik yönetimi

Abstract:
This study, was planned to determine the effects of correlation between nurses', who work for Health Ministry, university and private hospitals, organizational justice perceptions and evaluations of organizational culture of the institutions they work for along with personal-professional characteristics affecting the level of submissive behaviors. The study was carried out with 469 nurses from three different hospitals in Istanbul. Data is gathered by using "Introductory Information Form", "Submissive Acts Scale", "Organizational Justice Scale and Organizational Culture Scale" and analyzed by independent samples t-test, one-way analysis of variance, Kruskal Wallis test, Pearson correlation analysis. In the comparisons among personal-professional variants that affect nurses' submissive behaviors; it is determined that there are significant differences statistically (p < .05) together with age, gender, marital status, education status, professional and corporate experience, unit of work, position in the institution. According to research findings, submissive behaviors of nurses who work in private hospitals are considerably more frequent than ones in other hospitals. Male nurses' submissive behaviors are more frequent than female nurses'. Addition to that, as age and level of education of nurse increases; the level of submissive behavior decreases. On the other hand, as their operation time increases in their profession, position and institution; their level of submissive behavior becomes less frequent. Although there is not a significant correlation between submissive behaviors and organizational justice, there is a very poor relationship between organizational culture positively.

Keywords: Submissive behaviors, organizational justice, organizational culture, nursing, nursing management