Sedanter kadın bireylerde farklı egzersiz modellerinin vücut yağ düzeyleri ve kemik mineral yoğunluğuna etkisi
The effect of different exercise models on body fat levels and bone mineral density in sedentary female individuals
Yazar: EBRU CEVİZ
Danışman: PROF. DR. OKTAY ÇAKMAKÇI
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu araştırma; sedanter kadın bireylerde farklı egzersiz modellerinin (kollar, bacaklar, gövde, android, gynoid, toplam) vücut yağ düzeylerine etkisinin incelenmesi amacı ile yapılmıştır.
Araştırmaya dahil edilen sedanter 24 gönüllü kadın deneklerin vücut kompozisyonları, yaşları ve genel yağlanma düzeyleri incelenerek, grupların özellikleri benzer olacak şekilde tabakalı randomizasyon yöntemi ile 4 gruba ayrılmıştır.
Bu gruplar; Core grubu (C) (n=6), Core+yürüyüş grubu (CY) (n=6) Yürüyüş grubu (Y) (n=6), Step grubu (S) (n=6) belirlenmiş ve çalışmaya yaş ortalamaları 35,42±3,99 olan 4 farklı grubun; Core grubu (C, n=6) (vücut ağırlığı 59,334,61 kg), (boy 1,62,10 cm), Core+yürüyüş grubu (CY, n=6) (vücut ağırlığı 73,9714,45 kg), (boy 1,69,05 cm), Yürüyüş grubu (Y, n=6) (vücut ağırlığı 68,9010,00 kg), (boy 1,65,08 cm), Step grubu (S, n=6) (vücut ağırlığı 63,705,48 kg), (boy 1,66,05 cm) olarak isimlendirilmiştir.
Antrenman gruplarına 8 haftalık antrenman periyodu boyunca haftada 3 gün, günde 60'ar dakika 4 gruba ayrılan egzersiz içeriğinin birbirinden farklı bir biçimde egzersiz programları tasarlanarak; Core (C) grubu direnç egzersizlerine bağlı anaerobik ağırlıkta egzersiz, Yürüyüş (Y) grubu aerobik tip de egzersiz Core+Yürüyüş (CY) grubu direnç egzersizlerine bağlı anaerobik ağırlıkta ve bununla birlikte aerobik tipte egzersizi içine alan ve step (S) grubu ise anaerobik eşik düzeyinde egzersiz içeriği oluşturularak antrenmanlar 8 hafta süresince uygulanmıştır.
Antrenman periyodu öncesinde ve sonrasında deneklerin deri altı yağ düzeylerinin belirlenmesinde Skinfold (deri kıvrım kalınlığı) ölçüm yöntemi, genel vücut yağı, adipoz ve batın bölgesi yağ kütlesinin belirlenmesinde Dual-Energy X-Ray Absorbsiyometri (DEXA) görüntüleme cihazı kullanılmıştır.
Verilerin istatistiki analizlerinde SPSS 24 paket programı kullanılmıştır. Gruplar arası farklılıkların belirlenmesinde Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ile gerçekleştirilmiştir. Farklılığın hangi gruptan kaynaklandığının belirlenmesinde ise Post-hoc Testlerinden Tukey analizi kullanılmıştır. (p<0,05) anlamlı düzey olarak kabul edilmiştir.
Yapılan analizler neticesinde grupların öntest-sontest parametreleri karşılaştırıldığında; C grubu katılımcıların vücut ağırlığı, VKİ, bel, kalça, üst bacak sağ, üst bacak sol, kol sol, chest, subscapula, triceps, biceps, abdominal, suprailiac A, kollar, toplam BMD, kollar yağ, bacaklar yağ, gövde yağ, android yağ, gynoid yağ, toplam yağ ölçümlerinde anlamlı (p<0,05) azalış bulunmuştur. Diğer değerlerde anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. CY grubunun göğüs, bel, kalça, üst bacak sağ, üst bacak sol, chest, subscapula, triceps, biceps, abdominal, suprailiac A, suprailiac B, thigh, calve, kollar, bacaklar, kollar yağ, bacaklar yağ, gövde yağ, android yağ, gynoid yağ, toplam yağ ön-test ve son-test değerleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı (p<0,05) düzeyde azalma tespit edilmiştir. Diğer değerlerde anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Y grubunun, Vücut ağırlığı, VKİ, göğüs, bel, kalça, üst bacak sağ, üst bacak sol, alt bacak sağ, alt bacak sol, subscapula, triceps, biceps, abdominal, suprailiac_A, suprailiac B, thigh, calve, kollar, bacaklar, kostalar, kollar yağ, bacaklar yağ, gövde yağ, gynoid yağ, toplam yağ değerlerinde anlamlı (p<0,05) azalma tespit edilmiştir. Diğer değerlerde anlamlı farklılık bulunmamıştır. S grubunun, vücut ağırlığı, VKİ, göğüs, bel, kalça, üst bacak sağ, üst bacak sol, alt bacak sağ, alt bacak sol, chest, subscapula, triceps, biceps, abdominal, suprailiac_A, suprailiac B, thigh, calve, spine, toplam BMD, kollar yağ, bacaklar yağ, gövde yağ, Android yağ, gynoid yağ, toplam yağ parametrelerinde anlamlı (p<0,05) azalma bulunmuştur. Diğer değerlerde anlamlı bir farklılık bulunmamıştır.
Gruplar arası öntest parametreler karşılaştırıldığında tüm parametrelerde ön-test değerleri arasında gruplar arası istatistiksel açıdan anlamlı farklılık tespit edilmemiştir. Ko parametresinde C grubunun CY grubundan önemli (p<0,05) düzeyde düşük olduğu tespit edilmiş olup diğer gruplar arası farklılıkların önemli olmadığı görülmüştür. TBMD düzeyleri incelendiğinde C ve CY gruplarının son-test parametreleri arasında C grubunun CY grubundan önemli (p<0,05) düzeyde düşük olduğu görülmüştür. Diğer gruplar arası değerler benzerdir.
Sonuç olarak; sedanter kadın bireylere uygulanan 8 haftalık farklı egzersiz modellerini içeren antrenman periyodu sonucunda Core, Core+yürüyüş, Yürüyüş ve Step tüm grupların çevre ve vücut yağ oranlarında genel olarak bir azalma görüldüğü fakat gruplar arasında istatistiki manada bir farklılığın olmadığı tespit edildi. Nitekim; farklı tiplerde uygulanan antrenman yöntemlerinin en azından bu çalışmada bir farklılık oluşturmadığı görülmüştür.

Abstract:
The present research was conducted to examine the effects of different exercise models (arms, legs, body, android, gynoid, total) on body fat levels in sedentary female individuals.
The body composition, age and general fatness levels of 24 sedentary female volunteers included in the study were examined and divided into 4 groups by stratified randomization method, so that the characteristics of the groups were similar.
These groups were determined as Core group (C) (n=6), Core+walking group (CY) (n=6), Walking group (Y) (n=6), Step group (S) (n=6) and the average age along with average body weight were as follows: 35.42±3.99 of 4 different groups; Core group (C, n=6) (body weight 59.33±4.61 kg), (height 1,62±,10 cm), Core+walk group (CY, n=6) (body weight 73.97±14.45 kg), (height 1,69±,05 cm), Walking group (Y, n=6) (body weight 68.90±10.00 kg),(height 1,65±,08 cm), Step group (S, n=6) (body weight 63.70±5.48 kg), (height 1,66±,05 cm).
Different exercise programs designed and the exercise content created and divided into 4 groups for 60 minutes a day as 3 days a week that lasted for 8 weeks. Core (C) group includes anaerobic weight exercise due to resistance exercises, Walking (Y) group includes aerobic type exercise, Core+Walk (CY) group includes anaerobic weight exercise due to resistance exercises and also includes aerobic type exercise, and Step (S) group includes at the level of anaerobic type exercise.
Skinfold (skinfold thickness) measurement method was used to determine the subcutaneous fat levels of the subjects before and after the training period, and Dual-Energy X-Ray Absorptiometry (DEXA) imaging device was used to determine the general body fat, adipose and abdominal fat mass.
SPSS 24 package program was used for statistical analysis of the data. One-Way Analysis of Variance (ANOVA) was used to determine the differences between the groups. Tukey analysis, which is one of the Post-hoc Tests, was used to determine which group caused the difference and the significance level is accepted as (p<0,05).
As a result of the analyses, when the pretest-posttest parameters of the groups were compared; A significant (p<0,05) decrease was found regarding Group C participants' body weight, BMI, waist, hip, upper leg right, upper leg left, arm left, chest, subscapula, triceps, biceps, abdominal, suprailiac A, arms, total BMD, arms fat, legs fat, body fat, android fat, gynoid fat and total fat measurements. No significant difference was found in other values. There was statistically significant (p<0,05) decrease regarding between pre-test and post-test values of CY group's chest, waist, hip, upper leg right, upper leg left, chest, subscapula, triceps, biceps, abdominal, suprailiac A, suprailiac B, thigh, calve, arms, legs, arms fat, legs fat, body fat, android fat, gynoid fat and total fat. No significant difference was found in other values. A significant (p<0,05) decrease was found regarding Group Y, Body weight, BMI, chest, waist, hip, upper leg right, upper leg left, lower leg right, lower leg left, subscapula, triceps, biceps, abdominal, suprailiac A, suprailiac B, thigh, calve, arms, legs in ribs, arms fat, legs fat, body fat, gynoid fat and total fat values. No significant difference was found in other values. A significant (p<0,05) decrease was found regarding Group S, body weight, BMI, chest, waist, hip, upper leg right, upper leg left, lower leg right, lower leg left, chest, subscapula, triceps, biceps, abdominal, suprailiac A, suprailiac B, thigh, calve, spine in total BMD, arms fat, legs fat, body fat, android fat, gynoid fat and total fat parameters. No significant difference was found in other values. 
When the pretest parameters between the groups were compared, no statistically significant difference was found between the pretest values in all parameters. It was determined that the C group was significantly (p<0,05) lower than the CY group in the Co parameter, and the differences between the other groups were not significant. When TBMD levels were examined, it was seen that the post-test parameters of the C and CY groups were significantly (p<0,05) lower than the CY group. Other intergroup values were similar.
In conclusion, during 8-week training period, which included different exercise models applied to sedentary female individuals, there was a general decrease in the circumference and body fat ratios of all groups Core, Core+walking, Walking and Step, but there was no statistical difference between the groups. It was observed that different types of training methods did not make a difference, at least in this study.