Türkiye ve Singapur matematik ders kitaplarının TIMSS bilişsel alanlarına ve bilişsel istem düzeylerine göre incelenmesi
Examination of Turkish and singapore mathematics textbooks in terms of TIMSS cognitive domains and cognitive demands
Yazar: HİLAL SEZER
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN BAHADIR YANIK
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişsel istem düzeyleri = Cognitive demand levels

Özet:
Bu çalışmanın amacı Türkiye ve Singapur 6., 7. ve 8. sınıf matematik ders kitaplarında yer alan cebir öğrenme alanına yönelik görevlerin TIMSS bilişsel alanlarına, temsil biçimlerine, yanıt türlerine, bağlamsal özelliklerine ve bilişsel istem düzeylerine göre incelenerek karşılaştırılmasıdır. Bu amaç doğrultusunda ders kitaplarında bulunan görevler TIMSS 2019 bilişsel alanlarına (bilme, uygulama, akıl yürütme), temsil biçimlerine (sembolik, sözel, görsel, karma), yanıt türlerine (açık uçlu, kapalı uçlu), bağlamsal özelliklerine (bağlama dayalı, bağlam temelli olmayan) ve bilişsel istem düzeylerine (ezberleme, ilişkilendirmeye dayanmayan matematiksel yöntem, ilişkilendirmeye dayanan matematiksel yöntem, matematik yapma) göre incelenmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiş ve ders kitaplarının karşılaştırılması için analitik araştırma modeli seçilmiştir. Çalışmanın sonunda tüm sınıf düzeylerinde bilme ve akıl yürütme bilişsel alanındaki görevlerin Singapur ders kitaplarında ağırlıkta olduğu, uygulama bilişsel alanındaki görevlerin Türkiye ders kitaplarında ağırlıkta olduğu görülmüştür. Temsil biçimleri açısından iki ülkede de sembolik temsil türünde görevlerin, yanıt türleri açısından kapalı uçlu görevlerin, bağlamsal özellikleri açısından bağlam temelli olmayan görevlerin ağırlıkta olduğu belirlenmiştir. Bilişsel istem düzeyleri açısından iki ülkede de düşük düzey bilişsel istem gerektiren görevlerin oranının daha fazla olduğu, iki ülke kıyaslandığında Singapur ders kitaplarında Türkiye ders kitaplarına göre yüksek düzey bilişsel istem gerektiren görevlerin oranının daha fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine and compare the tasks related to algebra learning in the 6th, 7th and 8th grade mathematics textbooks of Turkey and Singapore according to TIMSS cognitive domains, representation styles, response types, contextual features and cognitive demand levels. For this purpose, the tasks in the textbooks are classified according to TIMSS 2019 cognitive domains (knowing, applying, reasoning), representation styles (symbolic, verbal, visual, mixed), response types (open-ended, closed-ended), their contextual characteristics (application, non-application) and cognitive demand levels (memorization, procedures without connections mathematical method, procedures with connections mathematical method, doing mathematics). Qualitative research method was adopted in the research and analytical research model was chosen for the comparison of textbooks. At the end of the study, it was seen that the tasks in the cognitive field of knowing and reasoning at all grade levels were predominant in the Singapore textbooks, and the tasks in the application cognitive field were dominant in the Turkish textbooks. In terms of representation types, it was determined that in both countries, tasks in the symbolic representation type, closed-ended tasks in terms of response types, and non-context-based tasks in terms of contextual characteristics were determined. In terms of cognitive demand levels, it was concluded that the ratio of tasks requiring low-level cognitive demand was higher in both countries, and when the two countries were compared, the proportion of tasks requiring high-level cognitive demand was higher in Singapore textbooks than in Turkish textbooks.