İslam Hukuku ve Osmanlı uygulamasında devlete isyan (bağy) suçu
The application of the Islamic Law in offences against the state in Ottomans
Yazar: SEVİNÇ OKKA
Danışman: PROF. DR. S. GÜL AKYILMAZ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Devlet karşıtı = Against the state ; Fetvalar = Fatwas ; Osmanlı hukuku = Ottoman law ; İslam ceza hukuku = Islamic criminal law ; İslam hukuku = Islamic law ; İslam hukuku = Islamic law ; İsyanlar = Rebellions

Özet:
İslam hukuku ve Osmanlı uygulamasında Devlete İsyan (Bağy) suçu konulu tezimde özet olarak şu hususlara değinilmiştir:İslam ceza hukuku sistemi içinde devlete isyan suçu, adi suç-siyasi suç ayrımı içinde siyasi suç olarak nitelendirilmektedir. Fukahanın ekserisine göre, cezası Kur'an-ı Kerim'de gösterilmektedir. Hanefiler devlete isyan suçunu, meşru devlet başkanına karşı haksız bir şekilde başkaldırmaktır şeklinde kısa ve öz olarak tarif etmişlerdir.Bağy suçunun oluşabilmesi için öncelikle suçun kanuni bir hükümle yasaklanması, suç filinin oluşması suçlunun suçtan sorumlu tutulabilmesi ve hukuka aykırılık unsurunun bulunması gerekmektedir. Devlete isyan suçu işleyen baği'lerin (isyancıların) hem cezâi, hem hukukî sorumlulukları bulunmaktadır.Osmanlı hukuk sisteminde, devlete isyan suçu ile ilgili düzenlemelerde, fıkıh kitaplarında belirtilen hükümler korunmuş olmakla birlikte, yasama faaliyetinin oldukça geniş olduğu bir alandır. Çoğu zaman yollanan adaletnamelerle asayiş sağlanmaya çalışılmış, bazen de şiddetli bir bastırmacı siyaset izlenmiştir. Özellikle ?kardeş katli meselesi, İslam Hukuk Sistemi açısından oldukça tartışmalı bir konu olma özelliğini korumaktadır.Günümüz ceza hukukunda devlete isyan niteliğindeki suçlar, Anayasa ile güvence altına alınmış ve cezalandırılmıştır.Sonuç olarak; devlete isyan suçu gerek İslam hukuku gerek Osmanlı hukuku ve gerekse günümüz hukuku açısından önemle mütalaa edilmiştir. Bu önem devlet kavramına verilen değerden kaynaklanmaktadır.Suç ile ceza arasındaki hassas dengenin korunması ve cezalandırma ile güdülen gayenin gerçekleşmesi için hukuk kuralları tarihi gelişim içinde bir takım değişikliklere uğramıştır.Anahtar Kelimeler: İslam Hukuku, Osmanlı Hukuku, Devlete karşı isyan, Fetva, Fıkıh

Abstract:
The application of the Islamic Law in offences against the state in Ottomans had been the subject of my thesis and the particular points mentioned are brifely summerized below:Under the Islamic Criminal Law, the offence of mutiny is distincly identified as a simple offence rather than a political one. According mostly of muslim jurists; it?s punishment is shown in the Quron. Hanafi?s simply define mutiny as an unrightful act that is being committed towards the rightful president of the countryIn order for a BAGI (mutinious) offence to occur, the act being committed should primarily be prohibited by the Legitimate State, the wrongdoer must breach that prohibition by doing that act and also be held responsible and finally, there must be existence of an unlawful element. Bagi?s who are liable for mutiny against the government have both criminal as well as other lawful responsibilities.Under the Otoman Legal System, the amedments made in relation tho the offence of mutiny in Figh (Islamic Law) boks had also been protected, thus making it a vast area for the jurisdiction to operate within that regard. The public order had mostly been sustained by giving a number of Adaletname (Laws) and less commonly, a strict suppressing policies had been followed. Most specifically, the issue of ?frat ricide? had always been the subject of a continious debate within the Islamic Law.Within today?s criminal law; the mutious offences have been secured by the constitution and the wrondoes receive their punishments accordingly. As a result, mutuious offences had been considered important in İslamic Law, in Otoman Law and today?s criminal law.The amount of importance being given to these offences show how high the concept of state is being valued. Law has changed in some in historical development for protecting the sensitive balance in between crime and punishment and subjecting the aim to punishment.Key Words: Islamic Law, Otoman Law, Offences against the state, Fatwa, Muslim jurisprudence