Erken çocukluk döneminde özel gereksinime sahip çocuğu bulunan ailelerin gereksinimleri /
Yazar: FEHİME ALIŞ
Danışman: PROF. DR. AYŞEGÜL ATAMAN
European University of Lefke / Yurtdışı Enstitü
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı özel gereksinime sahip erken çocukluk döneminde çocukları
bulunan ailelerin gereksinimlerini cinsiyet, yaş, gelir düzeyi, çocuk sayısı, eğitim
durumu açısından incelemektir. Çalışmaya özel gereksinimli çocuğu olan toplam 89
ebeveyn katılmıştır. Katılımcıların yaşları 23-51 arasında değişmekte olup yaş
ortalamasının 34.87±6.41 olduğu görülmüştür. Çalışmaya katılan ebeveynlerin 73'ü
(%82) kadın, 16'sı (%18) ise erkekti. Katılımcıların ölçekten elde ettiği ortalama
puanlar dikkate alındığında en fazla gereksinimin 2.74±.51 ortalama puan ile bilgi
gereksinimi, en az gereksinimin ise 1.98±.77 ortalama puan ile çocuğumun
durumunu diğerlerine açıklamak gereksinimi olduğu görülmüştür. Özel gereksinimli
çocuğu olan ebeveynlerin yaşı ile aile gereksinimleri arasında ilişki olduğu
bulunmuştur. Annelerin ailenin işleyişine ilişkin gereksinim düzeyinin, Babaların ise
maddi gereksinim, bilgi gereksinimi, çocuğumun durumunu diğerlerine açıklama
gereksinimi, toplumsal servisler ve destek gereksinimin daha yüksek olduğu saptansa
da gruplar arasındaki farkın istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde olmadığı görüldü.
Eğitim düzeyinin aile gereksinimlerinde anlamlı bir farklılığa neden olmadığı
görülmüştür. Ebeveynlerin mesleğine göre aile gereksinimlerinde anlamlı bir
farklılaşma olmadığı görülmüştür. Özel gereksinimli çocuğu erkek olan ailelerin
ailenin işleyişi, maddi gereksinim ve bilgi gereksinimi düzeyinin özel gereksinimli
çocuğu kız olanlara göre anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Katılımcıların toplam
çocuk sayısı ile aile gereksinimleri arasında ilişki saptanmadı. Katılımcıların özel
gereksinimli çocuklarının doğum sırası ile aile gereksinimleri arasında ilişki
bulunmamıştır. Özel gereksinimli çocuğu olan ebeveynlerin gelir düzeyi ile aile
gereksinimleri arasında ilişki bulunmamıştır. Ailenin işleyişi ile maddi gereksinim,
bilgi gereksinimi ve toplumsal servisler arasında pozitif yönde, orta düzeyde,
çocuğumun durumunun diğerlerine açıklama ve destek gereksinimi arasında pozitif
yönde ve düşük düzeyde ilişki olduğu görülmüştür. Maddi gereksinim ile bilgi
gereksinimi ve toplumsal servisler arasında pozitif yönde ve orta düzeyde,
çocuğumun durumunu diğerlerine açıklama ve destek gereksinimi arasında pozitif
yönde ve düşük düzeyde; bilgi gereksinimi ile çocuğumun durumunu diğerlerine
açıklamak ve toplumsal servisler arasında pozitif yönde ve orta düzeyde, destek
gereksinimi arasında pozitif yönde ve düşük düzeyde ilişki olduğu görülmüştür.
Çocuğumun durumunun diğerlerine açıklamak ile toplumsal servisler arasında pozitif
yönde ve orta düzeyde, destek gereksinimi arasında pozitif yönde ve düşük düzeyde
ilişki olduğu görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Özel Gereksinimli Çocuk, Aile, Aile Gereksinimleri

Abstract:
The aim of this study is to examine the needs of families with children with special
needs in early childhood in terms of gender, age, income level and educational status.
A total of 89 parents with children with special needs participated in the study. The
ages of the participants ranged from 23 to 51, with a mean age of 34.87±6.41. Of the
parents participating in the study, 73 (82%) were female and 16 (18%) were male.
Considering the average scores obtained by the participants from the scale, it was
seen that the most need was the need for information with an average score of
2.74±.51, and the least need was the need to explain the situation of my child to
others with an average score of 1.98±.77. There was no relationship between the age
of parents who have children with special needs and family needs. Although it was
determined that the level of need for the functioning of the family of the mothers,
and the need for the financial needs of the fathers, the need for information, the need
to explain my child's situation to others, the need for social services and support, the
difference between the groups was not statistically significant. It was determined that
education level did not cause a significant difference in family needs. It was
observed that there was no significant difference in family needs according to the
profession of the parents. The functioning of the family, the level of financial needs
and information needs of families with a boy with special needs were found to be
significantly higher than those with a girl with a child with special needs. There was
no relationship between the total number of children and family needs of the
participants. No relationship was found between the birth order of the participants'
children with special needs and their family needs. No relationship was found
between the income level of parents with special needs children and their family
needs. A positive and moderate relationship was found between the functioning of
the family and financial needs, information needs and social services, and a positive
and low level relationship was found between my child's need to explain his
condition to others and support. There is a positive and moderate level between
financial need and information need and social services; There was a positive and
moderate relationship between the need for information and explaining my child's
situation to others and social services, and a positive and low relationship between
the need for support. There was a positive and moderate relationship between
explaining my child's situation to others and social services, and a positive and low
relationship between the need for support.
Keywords: Child with Special Needs, Family, Family Needs