Isı değiştirici üretim hattında hat ve ürün bazlı hat dengeleme çalışması yapılması
Line and product based line balancing working in the heat exchanger production line
Yazar: SEDA KUĞU
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN KÖSE
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering
Dizin: Hat dengeleme = Line balancing ; Isı değiştiriciler = Heat exchangers ; Verimlilik = Productivity ; Yalın üretim = Lean production

Özet:
Günümüz şartlarında rekabet içinde olan sürekli üretim yapan ve emek yoğun olarak çalışan işletmelerde hat dengeleme problemleri büyük kayıplara sebep olmaktadır. Üretimde oluşan; yarı mamul ara stok fazlalıkları, bir önceki veya bir sonraki prosesin birbirini bekleme durumları, bir operatörün çok iş yükü varken diğer operatörün daha az iş yüküne sahip olması, darboğaz noktaları gibi problemlerin ana sebebi hat dengeleme çalışması yapılmamasından kaynaklanmaktadır. Üretimde bu şekilde oluşan problemler; ürün kalitesinde düşüklüğe, üretim planlarının tutmamasına, verilen terminlerin
uzamasına sebep olurken işletmede verimsiz çalışan hatlar oluşturmaktadır. Müşteri memnuniyetsizliğine kadar giden bu problemlerin çözülmesi prestij açısından da önem arz etmektedir. Yapılan bu çalışmada, eşanjör üretimi yapılan üretim hattındaki hat dengeleme problemi ele alınmıştır. Üretim hattı uzun süre gözlemlenerek hat dengesi ve yerleşim planları için senaryolar oluşturulmuş ve optimum iyileştirmeyi sağlayacak şekilde üretim düzenlenmiştir. Hat dengeleme çalışması için Arena 16.1 simülasyon programından yardım alınmıştır. Mevcut durum ve gelecek durum için oluşturulan senaryo, simule edilerek çalışma desteklenmiştir. Çalışmanın sonunda üç üretim hattında ortalama olarak çevrim sürelerinde %44,7 iyileştirme yapılarak hedef tutturulmuştur. Üretim adetlerinde de ortalama olarak %47 oranında artış sağlanmıştır. Çalışma
sonucunda üretim hattının kapasitesi arttırılıp setup süreleri kısaltılarak daha verimli çalışan hatlar elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Hat dengeleme, ısı değiştirici, verimlilik, yalın üretim.

Abstract:
Line balancing problems cause great losses in continuous manufacturing and labour intensive enterprises recent conditions. The main reason for unbalancing problems describe as too much buffer stocks of semi-finished products, waiting processes for each other, differences of work load density between workers, bottleneck points ans so on. These problems lead to low product quality, to disrupt production plan, longer lenght of term since inefficient working lines occur in the factory which subjects lead to customer dissatisfaction and should bu solved in terms of reputation. In this study, line balancing
problem in the production line is dealt with where the heat exchangers are produced. By observing the production line for a long time, scenarios were created for line balance and layout plans and production was arranged to ensure optimum improvement. For the line balancing Arena simülation software was used. By the created scenario current and future
status were supported. As a result of the study, the target was achieved by making an average of 44,7% improvement in cycle times in three production lines. An average increase of 47% was achieved in the number of product and also more effective lines were obtained by increasing the capacity of the production line and shortening the setup times

Key Words: Line balancing, heat exchanger, efficiency, lean manufacturing