Perikardiyal effüzyonlu hastalarda subksifoid perikardiostomi ve perkütan ekokardiyografi veya tomografi eşliğinde katater drenaj yöntemlerimiz
Subxfoid pericardiostomy and percutan echocardiography or CT cathater drenage metods for the patients with pericardial effusions
Yazar: ABDURRAHİM ÇOLAK
Danışman: PROF. DR. NECİP BECİT
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery
Dizin: Drenaj = Drainage ; Ekokardiyografi = Echocardiography ; Kateterizasyon = Catheterization ; Perikardial efüzyon = Pericardial effusion ; Perikardial pencere teknikleri = Pericardial window technics ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed

Özet:
Normalde 15 ? 50 ml arasında bulunan kalbin sürtünmesiz bir ortamda çalısmasınısağlayan perikardial sıvı, visseral perikarddan salınıp, paryetal parikarddan drene olmaktadır.Perikardın fonksiyonları; vücudun pozisyon değisikliklerine rağmen kalbi anatomik olarakfikse etmek, kalp ile etraf dokular arasındaki sürtünmeyi önlemek, mekanik bariyerolusturarak kalbi etraf dokuların enfeksiyonlarından korumak, myokardın dayanıklığınıartırarak kalp üzerinde koruyucu rol oynamak, kalbin asırı dilatasyonunu önlemek veventrikül sistolü sırasında intraperikardiyal basıncı düsürerek atriumların kanla dolusunukolaylastırmaktır. Çalısmamızda Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar CerrahisiAnabilim Dalı'nda subksifoid tüp perikardiostomi, ekokardiyografi veya tomografi esliğindeperkütan katater drenajı uygulanan perikardiyal effüzyonlu hastalarımızın verilerininretrospektif olarak değerlendirilerek uygulanan metotların efektivitelerinin değerlendirilmesiamaçlanmıstır.Kalp ve Damar Cerrahisi Anabilim Dalı'nda 1990- 2009 yılları arası perikardiyaleffüzyon nedeniyle subksifoidal tüp perikardiyostomi yaptığımız 480 hasta (Grup A), 2005-2009 yılları arasında tomografi esliğinde perkütan katater drenaj yaptığımız 28 hasta (GrupB) ve 2004-2009 yılları arası ekokardiyografi esliğinde perkütan katater drenajı yapılanperikardiyal effüzyonlu 45 hasta (Grup C) verileri retrospektif olarak değerlendirilipkarsılastırıldı.Her üç grupta da hastaların en önemli semptomları dipse ve ana muayene bulgusutasikardi idi. Tüp perikardiostomi yaptığımız hastalarda sebep daha çok üremik perikardit,bilgisayarlı tomografi esliğinde katater drenajı yapılan olgularda operasyona sekonder veekokardiyografi esliğinde katater drenaj uyguladıklarımız olgularda ise en çok malignensiyebağlı perikardiyal effüzyon mevcuttu. Her üç gruptada islemden sonra semptomlardarahatlama görüldü. ?sleme bağlı mortalite tüm gruplarda olmadı. Tüberküloz perikarditliolgularımızda rekürren perikardiyal effüzyon ve/veya konstriksiyon gelisme oranları; tüpperikardiostomilerde %2,9 , EKO esliğnde katater drenajı yapılan hastalarda ise%2,2 olaraktespit edildi.Sonuç olarak, perikardiyal effüzyonun tedavisinde birçok yöntem olmasına rağmen hangihastaya hangi metodun uygulanacağı dikkatli bir inceleme ve değerlendirme yapılarakhastaların kliniği ve tedavinin etkinliği göz önüne alınarak seçilmelidir. Hasta konforunun önplanda olduğu ve tanısal amaçlı doku örneklerinin alınmasına gerek olmadığı kalp ameliyatıolan olgular gibi durumlarda BT esliğinde katater drenajı yönteminin tercih edilmesi gerektiğikanaatindeyiz. Ekokardiyografi esliğinde katater drenaj yöntemi özellikle tamponatlıhastalarda acil rahatlama sağlayacağı için yatak bası yapılabilecek seçkin bir tedavi yöntemiolmakla birlikte doku örneği alma imkanı olmadığı için sadece sıvı incelemesiyle tanısalbeklentileri karsılama açısından yetersiz kalabileceği kanaatindeyiz. Subksifoid tüpperikardiostominin perikardiyal doku örneği alınmasına, çıplak gözle perikardın içininincelenmesine, gerektiğinde digital olarak yapısıklıkların giderilmesine ve mayinin efektifolarak drenajına olanak veren daha effektifve güvenilir bir yöntem olduğu kanaatindeyiz.Anahtar kelimeler: Perikardiyosentez, perikardiyal effüzyon, kardiyak tamponat,perikardiostomiVI

Abstract:
Pericardial fluid, which normally exists in human beings between 15-20 ml, provides africtionless environment for heart. Pericardial liquid is released from visseral pericardium andbe drained in parietal paricardium. The functions of pericardium are anatomically fixing theheart against every positions of body, to prevent the friction between heart and surrondingtissues, to protect the heart from infections in surronding tissues like a mechanical barrier, toplay a protective role on heart by increasing the resistance of myocardia, to prevent excessdilatation of heart and to facilitate the filling of atriums with blood by decreasing theintrapercardial pressure during ventricle systole. In this study at Cardiovasculer SurgeryDepartment of Atatürk University Medical Faculty, it is aimed that retrospectively comparingthe patients with pericardial effusion on whom subxyfoid tube pericardiostomy method andpercutan catheter drainage with echocardiography or tomography are applied, andevaluating the effectiveness of implemented methods by using datas received from patientgroups to which different methods are applied .In Cardiovasculer Surgery Department, 480 patients which is treated by subksfoidalpericardiostamy due to the pericardial effusion between 1990?2009, 28 patients on whompercutan catheter drainage with tomography is implemented between 2005?2009 and 45patients with pericardiumial effusion on whom percutaneous catheter drainage withecocardiagraphy is made between 2004?2009, are retrospectively evaluated and compared.The most important symptom was dipse for each of three groups. The mainexamination finding was tachycardia in all groups. The reason was mainly uremic pericarditisfor patients tube pericardiostomy is applied on. Operationel seconder effusion was existingin events BT catheter drainage is made and pericardial effusion connected to malignencywas mainly existing in patients ECO catheter drainage was implemented on. A relaxation isobserved in all three groups after the operation. Mortality related to the operation did notexist in all groups. Recurrent pericardial effusion and/or constriction is observed because ofthe low socioculturel stage and patient treatment inadaptibility in some parts of patients withTuberclosis pericarditis. It is determined respectively, 2.9% in tube pericardiostomies,2.2% in patients that EKO catheter drainage is used on. The main reason of high uremicpericarditis ratios in our serial is that uremic patients come from neighbor hospitals andthere are deficiencies in survelliance and control of these patients.As a result, while choosing the convenient method for the treatment of patient,although there are many methods for the treatment of pericardial effusion, patient?s clinic andthe effectiveness of the treatment should take into consideration with a cautious analysis andevaluation. We believe that catheter drainage with BT method should be preferred in casessuch as heart surgeries when patient comfort is more important and taking tissue samples fordiagnosis is not necessary. Catheter drainage with ecocardiagraphy method is adistinguished treatment method which can especially be used at bedhead on tamponedpatients for an urgent relaxation. We have the opinion that it might be insufficient to meet thediagnostic expectations because of the fact that biopsi opportunity do not exist and onlyliquid analysis is possible. We believe that subxyfoid tube pericardiostomy is a more reliablemethod in diagnosis and effective drainage of the fluid because it makes possible to takepericardial issue samples, to examine the internal parts of the pericarditis with bare eyes and,if required, to digitally remove the cohesion.Key Words: Pericardiocentesis, pericardial effusion, cardiac tamponade, Pericardiastomy