COVİD-19 hastalarında pulmoner arter çapının ve pulmoner arter çapının asendan aorta çapına oranının prognozu göstermedeki değerliliğinin araştırılması
Investigation of the valuation of the value of the pulmonary artery diameter and the ratio of the pulmonary artery diameter to the diameter of the asceding aorta in demonstrating the prognosis in COVİD-19 patients
Yazar: MUSTAFA ÖCAL
Danışman: DOÇ. DR. TOGAY EVRİN
Ufuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine
Dizin: Aort = Aorta ; COVID 19 = COVID 19 ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Prognoz = Prognosis ; Pulmoner arter = Pulmonary artery ; Çap artımı = Diameter increment

Özet:
Giriş: Pulmoner arter (PA) gövde büyümesi akut santral pulmoner emboli ve kalp yetmezliği gibi hemodinamik instabiliteyi düşündüren iyi bilinen bir göstergedir (7-9). PA gövdesinin genişlemesi muhtemelen kalp ve damar hasarlanmasını, intrapulmoner inflamasyona ek olarak anormal kan pıhtılaşmasını yansıtmaktadır. Bu çalışmanın amacı COVID-19 hastalarında BT görüntülemede ölçülen pulmoner arter çapının ve pulmoner arter çapının asendan aorta çapına oranının prognostik değerinin olup olmadığını tanımlamaktır.
Materyal-metot: Bu çalışma Ufuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalında yapılmış retrospektif kayıt araştırmasıdır. Çalışma 11.03.2020 -24.03.2022 tarihleri arasında pandemi servis ve pandemi yoğun bakım ünitesinde yatan 393 hasta üzerinde yapılmıştır. Hastaların Bilgisayaralı Toraks Tomografide pulmoner arter çapı, asendan aorta çapı ve pulmoner arter çapının asendan aorta çapına oranı transvers aksiyel görüntülerde pulmoner arter bifurkasyonu seviyesinde ölçülmüştür. Pulmoner arter (PA) çapının ve pulmoner arter çapının asendan aorta (AA) çapına oranının prognozu gösteren diğer değerlerle korelasyonları bakılmıştır. Analizlerde Mann Whitney U testi, t testi, binary lojistik regresyon analizi, Spearman korelasyon analizi, ROC analizi kullanılmıştır. p<0.05 değeri istatistiksel olarak önemli kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen 393 hastanın yaş ortalaması 66.81±14.89 (min=20-max=99)'dur. Hastaların %81.4'ünde servis yatışı, %18.6'sında yoğun bakım yatışı vardır ve hastaların %13'ü yatıştan sonra ex olmuştur. Hastaların ortalama serviste yatış gün sayısı 3.75, yoğun bakım yatış süresi 4.81 gündür. Yoğun bakıma yatışı olan hastaların WBC, nötrofil, CRP, D-Dimer, LDH, Ferritin, PA/AA oranlarının istatistiksel olarak önemli düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur. Mortalite gelişen hastalarda WBC, nötrofil, CRP, D-Dimer, LDH, Ferritin, PA/AA oranlarının yatış yapılan hastalarda istatistiksel olarak önemli düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur. PA/AA oranı ile lenfosit ile negatif yönde zayıf, WBC, nötrofil, CRP, D-Dimer, LDH, Ferritin ile pozitif yönde zayıf korelasyon olduğu bulunmuştur. PA/AA oranının ve pulmoner arter çapının hastaların geliş anında mortalite ayrımı yapmada kullanılabilirliğine bakıldığında eğri altındaki alanın PA/AA oranı için 0.997, pulmoner arter çapı için 0.974 olduğu bulunmuştur. PA/AA oranının mortalite kestirimi yapmada kullanılacak cut-off 0.9386 olarak bulunmuştur. Bu değer için sensitivite %98 spesifite %97'dir. PA çapı için mortalite kestirimi yapmada kullanılacak cut-off 3.315 olarak bulunmuştur. Bu değer için sensitivite %98 spesifite %89'dir. Mortalite riskini tahmin etmek için kurulan lojistik regresyon analizinde PA/AA oranı 0.93'ten yüksek olan hastalarda ise mortalite riskinin 221 kat, PA çapının 3.315'den fazla olan hastalarda ise 65 kat daha fazla olduğu bulunmuştur.
Sonuç: PA/AA oranın ve PA çapının mortalite gelişmesini ayırt etmede güçlü bir belirteç olduğu bulunmuştur.

Anahtar kelimeler: pulmoner arter çapı/asendan aorta çapı oranı, COVID-19, prognoz

Abstract:
Introduction: Pulmonary artery (PA) trunk enlargement is a well-known indicator suggesting hemodynamic instability such as acute central pulmonary embolism and heart failure (7-9). The enlargement of the PA body likely reflects cardiovascular injury, intrapulmonary inflammation, as well as abnormal blood coagulation. The aim of this study is to define whether the ratio of pulmonary artery diameter measured on CT imaging and pulmonary artery diameter to ascending aorta diameter has a prognostic value in COVID-19 patients.
Material-method: This is a retrospective record study conducted in the Department of Emergency Medicine at Ufuk University Faculty of Medicine. The study was conducted on 393 patients hospitalized in the pandemic service and pandemic intensive care unit between 11.03.2020 -24.03.2022. Pulmonary artery diameter, ascending aorta diameter and the ratio of pulmonary artery diameter to ascending aorta were measured at the pulmonary artery bifurcation level in transverse axial images in Computerized Thorax Tomography. The correlations between the pulmonary artery (PA) diameter and the ratio of the pulmonary artery diameter to the diameter of the ascending aorta (AA) with other values indicating prognosis were examined. Mann Whitney U test, t test, binary logistic regression analysis, Spearman correlation analysis, ROC analysis were used in the analysis. A value of p<0.05 was considered statistically significant.
Finding: The mean age of 393 patients included in our study was 66.81±14.89 (min=20-max=99). 81.4% of the patients had ward admission, 18.6% had intensive care hospitalization, and 13% of the patients died after hospitalization. The average number of days of hospitalization in the ward of the patients was 3.75, and the length of stay in the intensive care unit was 4.81 days. WBC, neutrophil, CRP, D-Dimer, LDH, Ferritin, PA/AA ratios were found to be statistically significantly higher in patients admitted to the intensive care unit. WBC, neutrophil, CRP, D-Dimer, LDH, Ferritin, PA/AA rates were found to be statistically significantly higher in hospitalized patients in patients who developed mortality. It was found that there was a weak negative correlation with the PA/AA ratio with lymphocytes, and a weak positive correlation with WBC, neutrophils, CRP, D-Dimer, LDH, Ferritin. Considering the usability of PA/AA ratio and pulmonary artery diameter to discriminate between patients' mortality at the time of admission, it was found that the area under the curve was 0.997 for PA/AA ratio and 0.974 for pulmonary artery diameter. The cut-off to be used for estimating mortality of PA/AA ratio was found to be 0.9386. The sensitivity for this value is 98%, the specificity is 97%. The cut-off to be used for estimating mortality for PA diameter was found to be 3.315. The sensitivity for this value is 98%, the specificity is 89%. In the logistic regression analysis established to estimate the mortality risk, the mortality risk was found to be 221 times higher in patients with a PA/AA ratio higher than 0.93, and 65 times higher in patients with a PA diameter greater than 3.315.
Conclusion: PA/AA ratio and PA diameter were found to be strong markers in differentiating the development of mortality.

Key words: pulmonary artery diameter/ascending aorta ratio, COVID-19, prognosis