Sağlık kurumlarında insan kaynakları uygulamaları ile motivasyon ilişkisi: İstanbul ilinde bir araştırma
The relationship between human resources practices and motivation in health institutions: A research in Istanbul
Yazar: NAZ KOPAN
Danışman: PROF. DR. HATİCE NECLA KELEŞ
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kariyer yönetimi = Career management ; Motivasyon = Motivation ; Performans = Performance ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Sağlık kuruluşları = Health institutions ; İnsan kaynakları = Human resources ; İnsan kaynakları yönetimi = Human resources management

Özet:
Bu araştırma, sağlık kurumlarında insan kaynakları uygulamaları ile motivasyon 
arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Bu amaçtan hareketle yapılan 
nicel araştırmada insan kaynakları uygulamaları ölçeği ve iş motivasyonu ölçeği 
kullanılmıştır. İnsan kaynakları yönetimi uygulamaları ölçeği; insan kaynakları
planlaması ve iş analizi, insan kaynağı bulma ve seçme, eğitim ve geliştirme, 
performans değerlendirme ve kariyer yönetimi, ücret yönetimi ve ödül sistemi, iş 
sağlığı ve güvenliği olmak üzere altı boyutludur. İş motivasyonu ölçeği, içsel ve dışsal 
motivasyon olmak üzere iki boyutludur. Araştırmaya İstanbul'da faaliyet gösteren 
sağlık kurumlarında görev yapan 400 kişi katılmıştır. Araştırmaya katılan sağlık 
kurumu çalışanlarının cinsiyetlerine, yaşlarına, görevlerine, mesleki kıdemlerine, 
kurumda çalışma sürelerine göre insan kaynakları uygulamalarına yönelik algılarında 
istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Öğrenim durumlarına göre eğitim ve 
geliştirme; idari görevlerinin olup olmamasına göre; eğitim ve geliştirme, performans 
değerlendirme ve kariyer yönetimi boyutları dışında ana boyutta ve tüm alt boyutlarda 
istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Aylık gelirlerine göre istatistiki 
olarak anlamlı farklılık bulunamamıştır. Araştırmaya katılan sağlık kurumu 
çalışanlarının cinsiyetlerine, yaşlarına, medeni durumlarına, idari görevlerinin olup 
olmamasına göre dışsal motivasyon ve iş motivasyonu ana boyutunda; mesleki 
kıdemlerine, kurumda çalışma sürelerine göre dışsal motivasyon düzeylerinde 
istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunurken, görevlerine göre içsel motivasyon 
düzeylerinde anlamlı farklılık bulunmuştur. Sağlık kurumu çalışanlarının insan kaynakları yönetimi uygulamalarına yönelik genel algı düzeyleri orta seviyede ve iş 
motivasyonu düzeyleri yüksek seviyede bulunmuştur. Sonuç itibariyle; insan 
kaynakları uygulamaları alt boyutları ile içsel motivasyon arasında pozitif yönlü, 
anlamlı, orta düzeyde; dışsal motivasyon arasında pozitif yönlü, anlamlı, yüksek 
düzeyde bir ilişki olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This research was conducted to reveal the relationship between human resources 
practices and motivation in health institutions. For this purpose, the human resources 
practices scale and the work motivation scale were used in the quantitative research. 
The scale of human resource management practices; It has six dimensions: human 
resource planning and job analysis, finding and selecting human resources, training 
and development, performance evaluation and career management, wage management 
and reward system, and occupational health and safety. The work motivation scale has 
two dimensions: intrinsic and extrinsic motivation. 400 people working in health 
institutions operating in Istanbul participated in the research. A statistically significant 
difference was found in the perceptions of the health institution employees 
participating in the research regarding human resources practices according to their 
gender, age, duties, professional seniority, and working time in the institution. Training 
and development according to educational status; according to whether they have 
administrative duties; Statistically significant differences were found in the main 
dimension and all sub-dimensions, except for the dimensions of training and 
development, performance evaluation and career management. No statistically 
significant difference was found according to their monthly income. In the main 
dimension of extrinsic motivation and work motivation, according to the gender, age, 
marital status, and administrative duties of the health institution employees 
participating in the research; While there was a statistically significant difference in the extrinsic motivation levels according to their professional seniority and working 
time in the institution, a significant difference was found in the intrinsic motivation 
levels according to their duties. The general perception levels of health institution 
employees towards human resources management practices were found at medium 
level and their job motivation levels were found to be high. As a result; positive, 
significant, moderate level between human resources practices sub-dimensions and 
intrinsic motivation; It was concluded that there is a positive, significant and high level 
relationship between extrinsic motivation.