İflâs masası
Bankrupts estate
Yazar: HÜLYA TAŞ KORKMAZ
Danışman: PROF. DR. HAKAN PEKCANITEZ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Hukuk = Law
Dizin: İflas = Bankruptcy ; İflas hukuku = Bankruptcy law ; İflas masası = Bankrupts estate

Özet:
ÖZET "İflâs masası", terimi Türk ve İsviçre Hukukunda birden fazla anlamda kullanılmaktadır. Bu terim ilk olarak, dar ve geniş anlamda kullanılmaktadır. Dar anlamda "iflâs masası", müflisin haczedilebilen malvarlığı unsurlarının bütünüdür. Bu anlamdaki iflâs masasına "aktif masa" da denilmektedir. İnceleme konumuz esas olarak bu anlamdaki iflâs masasının nesnel sınırlarını, yani müflisin hangi malvarlığı unsurlarının masaya gireceğini belirlemektir. Geniş anlamda iflâs masası, müflisin haczedilebilen malvarlığı unsurları ile borçlarından oluşan malvarlığı anlamında kullanılmaktadır. Diğer bir ifadeyle, müflisin aktif ve pasiflerinden oluşan bütün de iflâs masası olarak adlandırılmaktadır. İflâs masası terimi ile, üçüncü olarak, iflâs alacaklılarının bütünü ifade edilmektedir. Son olarak da, iflâs masası terimi, iflâs idaresi anlamında kullanılmaktadır. "İflâs masası" terimi ile birden fazla kavramın ifade edilmesi gerek yasal düzenleme açısından gerek yorum ve uygulama açısından güçlüklere yol açmaktadır. Kanımızca İcra ve İflâs Kanunu'nda bu terim, bazı ifade yanlışlıkları dışında esas olarak iki anlamda kullanılmıştır. Birincisi, müflisin haczedilebilen malvarlığı unsurlarından oluşan bütün, diğeri ise bu malvarlığı topluluğuna kanunen tanınan kendine özgü (sui generis) hukuk sujeliğidir. İflâs masası tüzel kişi değildir. Ancak Kanunda, iflâs masası, iflâs tasfiyesinin gerçekleştirilmesi amacına yönelik olarak hak sahibi sayılan kendine özgü bir hukuk sujesi olarak kabul edilmiştir. İflâs idaresi de bu kendine özgü hukuk sujesinin temsilcisidir. Anılan Kanunda, masa teriminin bu iki esas anlamının dışında kullanılmasına yol açan hükümlerindeki ifadelerin düzeltilmesi ve iflâs masası teriminin asıl anlamları dışında kullanılmamasının yorum ve uygulama açısından daha isabetli olacağı kanısındayız. İflâs masası, iflâsın açılması anında kendiliğinden oluşur. İflâs masasına yasal olarak masaya girmesi gereken şeyler yani haczedilebilen ve müflise ait olan malvarlığı unsurları dahildir. Ancak iflâsın açılması anında müflisin elinde olan tüm malvarlığı unsurları, haczedilemeyenler ve müflise ait olmadığı iddia edilenler de dahil bu iddialar ile birlikte mevcudat defterine kaydedilir. Haczedilemeyen malvarlığı unsurları masaya kaydedilse de müflise bırakılır. Müflise ait olmayan malvarlığı unsurları da masadan çıkartılır. Bu arada müflisin iptale tabitasarruflarla elden çıkardığı mallar için iflâs idaresi tarafından bu malları edinen kişilere karşı iptal davası açılarak söz konusu mallar masaya dahil edilir. Bu şekilde, yasal olarak olması gereken masa ile el konularak tasarruf altına alınan masanın sınırları bağdaştırılmaya çalışılır. İflâs masasına iflâsın açılması anında müflise ait olan malvarlığı unsurları girdiği gibi, iflâsın kapanmasına kadar müflisin edindiği malvarlığı unsurları da dahildir. Yalnız iflâsın açılmasından sonra müflisin kişisel çalışması karşılığı edindiği şeyler masaya girmez. Haczedilemeyen malvarlığı unsurları iflâs masasının dışında kalır. Haczedilmezliğin tespiti bakımından esas alınacak olan an, iflâsın açılması anıdır. Müflisin haczedilebilen malvarlığı unsurları nerede bulunursa bulunsun iflâs masasına dahildir. Bu nedenle müflisin yurt dışında bulunan malvarlığı unsurları da, kural olarak, iflâs masasına girer. Ancak, malların bulunduğu ülke ile Türkiye arasında, iflâsın yurt dışı etkilerinin tanınmasına ilişkin bir anlaşma yoksa bu mallar fiilen iflâs masasına dahil edilemez. Bunun için Türkiye'nin Avrupa Birliği' ne girmeye aday bir ülke olarak İflâs Kanununu, Avrupa Topluluğunun, üye ülkelerin sınır aşıcı etkileri olan aciz usullerinin birleştirilmesi amacıyla hazırladığı Avrupa Topluluğu "Aciz Usulleri Tüzüğü"ne uyumlu hale getirmesi gereklidir. İflâs masasına müflise ait haczedilebilen tüm malvarlığı unsurları dahildir. Müflisin sahip olduğu taşınır ve taşınmaz mallar iflâs masasına girdiği gibi onun sahip olduğu sınırlı ayni haklar da masaya dahildir. Bu malvarlığı unsurlarına müflisin tek başına ya da paylı mülkiyet kurallarına göre sahip olması önemli değildir. Müflisin sahip olduğu hakların tam hak ya da beklenen hak olmaları da masaya girmeleri açısından önemli değildir. Müflisin fikri ve sınai haklardan doğan mali hakları alenileşmiş olmak koşulu ile iflâs masasına dahildir. Son olarak, müflisin alacaklarının da iflâs masasına girdiği belirtilmelidir. Bunların muaccel olup olmaması, şarta ya da vadeye bağlı olması, paraya ya da başka bir şeye ilişkin olması mevcut yada gelecekteki bir alacak olması masaya girmeleri bakımından önemli değildir. Önemli olan iflâs açıldığı anda bunların hukuki bir temelinin bulunmasıdır. VI

Abstract:
ABSTRACT The term "bankrupts estate" is used for more than one meaning in Turkish and Swiss law. First of all, the term is referred to both wide and narrow sense. In its narrow sense, bankrupts estate is the total of elements of attachable assets of bankrupt. Bankrupts estate in this sense is also called as "active estate". Our subject of examination is principally to establish the objective limits of bankrupt's estate in this sense. In other words, it is to establish that which elements of assets of bankrupt are to be included in the bankrupt's estate. Bankrupts estate in its wide sense points out assets composed of elements of attachable assets and debts of bankrupt. In other words, the total that composed of active and liability assets of bankrupt is also called as bankrupt's estate. The term bankrupts estate, at the same time, implies the total credits of bankruptcy. Finally, the term refers to bankruptcy office. On the other hand, since "bankrupt's estate" is used to describe for more than one concept, some difficulties arises with respect to the legal regulations, interpretations of the problem in question and also, in practice. In our opinion, the term referred in the Enforcement and Bankruptcy Law essentially covers two meanings with the exception of some error of expressions. The first is the total containing the elements of attachable assets of bankrupt, and the second is sui generis law subject of this assets group recognized by the Law. Bankrupts estate is not a legal personality. However, in the Law, it is accepted as a sui generis subject in law for the purpose of conclusion of dissolution of bankruptcy. Bankruptcy office is the representative of this sui generis law subject, too. In the said Law, we are in the opinion that it is more appropriate with respect to interpretation and practice that the provisions involving some other terms which lead the use of estate term differently from these two main meanings should be revised and the term bankrupts estate should not be referred in another senses except its principal meanings. Bankrupts estate ex officio appears at the moment of opening of bankruptcy. The things, in other words, elements of assets to be attachable and belongs to bankrupt, are involved in the bankrupt estate as a requirement of law. However, at the moment of opening of bankruptcy, all elements of assets in the hands of bankrupt including not attachable ones and the ones claimed as not belonging to bankrupt are recorded in list together with these claims. Even though VII