İlk manik epizot ve ardışık iyilik döneminde ıcam, vcam ve E-selektin düzeyleri
ICAM, VCAM, and E-selectin levels ın the fırst manic episode and subsequent remission period
Yazar: ÇETİN TURAN
Danışman: PROF. DR. SERMİN KESEBİR
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Giriş ve Amaç: İki uçlu olgularda kardiyovasküler hastalık nedeniyle ölüm oranlarının, diğer hastalıklardan iki kat daha fazla olduğu bilinmektedir. Ateroskleroz oluşumunda hücre adezyon moleküllerinin önemli rolü vardır. Kardiyovasküler hastalık riskini ortaya çıkarıcı araştırmalardan bazıları hücre adezyon molekülleri üzerine yapılmıştır. Bu hücre adezyon moleküllerinden başlıcaları, intraselüler adezyon molekülü (ICAM), vasküler hücre adezyon molekülü (VCAM) ve E-selektindir. 
Bu çalışmanın amacı, insanlarda aterosklerozun prognozunda ve progresyonunda potansiyel biyolojik belirleyiciler olarak düşünülen hücre adhezyon moleküllerinin (ICAM, VCAM, E-selektin) ilk manik epizot ve ardışık iyilik dönemindeki durumunu araştırmak ve sağlıklı bireylerden farklılaşıp farklılaşmadığını ortaya koymaktır.
Yöntem: Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde bilgilendirilmiş onamı alınan, DSM IV-TR tanı kriterlerine göre mani tanısı alan, ilk atak ve daha önce antipsikotik tedavi almamış 50 hasta ile sağlıklı gönüllülerden oluşan 50 kişilik kontrol grubu çalışmaya alındı. Her iki grup ve maniyi izleyen iyilik dönemi (s= 40) plazma ICAM, VCAM ve E-selektin, açlık kan şekeri, total kolesterol, LDL kolesterol, HDL kolesterol ve trigliserid düzeyi ölçümlenerek karşılaştırıldı. İyilik döneminin onanması için Young Mani Değerlendirme Ölçeği ve Hamilton Depresyon Değerlendirme Ölçeği uygulandı. 
Bulgular: İlk epizot manide  ICAM (f:3.388 , P: 0.037) ve VCAM (f:108.030  p<0.001) değerleri, ardışık iyilik dönemi ve sağlıklı bireylerde olduğundan yüksek bulunmuştur. 
İlk epizot manide ölçülen ICAM düzeyleri ile kolesterol ve LDL düzeyleri arasında (r= 0.315, p= 0.029 ve r= 0.279, p= 0.055) zayıf bir ilişki gösterilmiştir. Yine manik dönemde ölçülen ICAM, VCAM ve E-selektin düzeyleri ile BKI arasında zayıf bir ilişki mevcuttur (r= 0.238, p= 0.054; r= -0. 278, p= 0.049 ve r= 0.298, p= 0.046).

Sonuç:  İki Uçlu Bozukluk'ta Metabolik Sendrom ve Kardiyovasküler Hastalık için risk etkeni olarak tanımlanan proinflamatuar ve protrombik durumu ilk kez inceleyen bu çalışmada, ilk manik epizot olgularında ICAM ve VCAM düzeyleri, ardışık iyilik dönemi ve sağlıklı bireylerde olduğundan yüksek bulunmuştur. Çalışma grubumuz ilk epizot hastalar olduğundan, bu sonuçlara psikotrop kullanımının süregen etkisi sözkonusu değildir. Yükselmiş ICAM ve VCAM düzeylerinin yansıttığı olası KVH riski iki uçlu hastalarda, hastalığın başlangıcından itibaren mevcuttur. İkinci olarak, manik dönemde artan ICAM ve VCAM düzeyleri, ardışık iyilik döneminde normale dönmektedir. Yani sözkonusu risk manik dönem için geçerlidir. Tekrarlayan hastalık dönemlerinin ardından, bu düzeylerin iyilik döneminde sağlıklı bireylerden farklılaşıp farklılaşmayacağı ise, elimizdeki verilerle cevaplanamayan ucu açık bir sorudur.

Abstract:
Background and Objective: It is known that mortality rates in first episode mania and remission period patients having cardiovascular disorders and death rate ratios are twice higher than other diseases. Cell adhesion molecules have feature in the formation of aterosclerosis. Some of the researches that reveal the risks of cardiovascular disease were conducted on adhesion molecules. The main adhesion molecules are intracellular adhesive molecule (ICAM), vascular cell adhesive molecule (VCAM), and E-selectin. The aim of this study is to determine whether ICAM, VCAM, E-selectin levels, which are considered as potential biological determinants in prognosis and progression of aterosclerosis, change or not, in first episode mania, bipolar patients according to controls and treatment.
Method: In Erenköy Research and Training Hospital for Mental and Neurological Disorders, 50 patients who are diagnosed as first episode mania according to DSM-IV-TR diagnostic criteria and never received an antipsychotic treatment before and a control group consisting of 50 healthy volunteers were enrolled the study.  At the beginning of the study (n:50) and after the remission (n:40), ICAM, VCAM and E-selectin, Fasting Blood Glucose, Total Cholesterol, LDL Cholesterol, HDL Cholesterol, and Triglyceride levels were checked in plasma of each patient and compared with each other.  For the control group, only the same biochemical parameters at the beginning of the study were investigated. In order to assess termination of acute episode, the patient group was given Young Mania and Ham-d Scales in the beginning and at the remission periods.
Results: Patients who diagnosed as first episode mania, it was found out that ICAM (F:3.388, p: 0.037) ve VCAM (F:108.030, p< 0.001) values were greater than the sequential remission period and healthy people (control group). 
ICAM, cholesterol and LDL levels which were measured during the first episode mania were poorly related (r= 0.315, p= 0.029 ve r= 0.279, p= 0.055). Whereas in comparison ICAM, VCAM and E-selectin levels, and BKI levels which were also measured in the first episode mania were poorly correlated (r= 0.238, p= 0.054; r= -0. 278, p= 0.049 ve r= 0.298, p= 0.046).
Conclusion:   In Bipolar Disorder, proinflamatuar and protrombic situations which were known as risk factors for Metabolic Syndrome and KVH disease were firstly investigated in this study. It was found that, ICAM and VCAM levels were higher in the first episode mania cases than the sequential remission period and healty people (control group). There is no perpetual influence of the psychotrope use, because that our experimental group involved the first episode mania patients. The KVH risk in the bipoler disorder cases which was presented by the elevated ICAM and VCAM levels, was existed from the beginning of the disease. Secondly, in manic period, ICAM and VCAM increasing levels turned into normal ranges during the sequential remission period. Aformentioned risk is valid for manic period. After the recurrent periods of illness, if these levels while in the remission period would differentiate from healthy people, is an open ended question which can not be answered with our findings.