Düzce ilinde 15-65 yaş arası bireylerde obezite prevalansı ve etkileyen faktörler
The prevalance of obesity and affecting factors between 15-65 years in düzce
Yazar: TUĞBA KARAMANCI AKTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CEMİL IŞIK SÖNMEZ
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Düzce = Düzce ; Obezite = Obesity ; Prevalans = Prevalence ; Risk faktörleri = Risk factors ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Düzce ili kırsal ve kentsel bölgelerinde obezite prevalansının belirlenmesi ve etkileyen risk faktörleriyle ilişkisinin saptanması amaçlanmıştır.
Yöntem: Kesitsel tanımlayıcı olan bu çalışmanın evrenini Düzce ilinde herhangi bir Aile Hekimliği Birimine Kayıtlı 15-65 yaş arası 246.813 erişkin oluşturmaktadır. 18.02.2019- 30.04.2019 tarihleri arasında seçtiğimiz ASM'lerde bulunan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 935 gönüllü ile görüşülmüştür. ASM'lerden seçilecek kişilerin yaş ve cinsiyet kriterleri dikkate alınmadan, belirlenen sayıya sistematik rastgele örnek seçim yöntemiyle ulaşılmıştır. BKİ'ye göre dört grup yapılmış olup; <18,5 olanlar zayıf, 18,5-24,99 olanlar normal kilolu, 25-29,99 olanlar fazla kilolu ve ≥30 olanlar ise obez olarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: 528 kadın, 407 erkek katılımcıdan oluşan bu çalışmada obezite prevalansı genelde %31,8 iken kadınlarda %34,1, erkeklerde ise %28,7 bulunmuştur. Fazla kiloluluk ise kadınlarda %30,5, erkeklerde %38,8 ve genelde %34,1' dir. Bel çevresi ortalama değerleri hem erkek hem de kadınlardan obez olanlarda üst sınırın üzerindedir. Obezite evlilerde ve ev hanımlarında daha sık, yaş ile pozitif, eğitim düzeyi ile negatif koreledir. Her iki cinsiyette de en yüksek SKB ve DKB değerleri obez gruptadır. BKİ arttıkça DM, HT, hipotiroidi KAH ve hiperlipidemi sıklığı anlamlı düzeyde artmaktadır. Obez gruptakiler en sık özel araçla işe gitmekte ve hareketsizlik diğer gruplardan fazladır. Egzersiz yapma sıklığı ile obezite arasında negatif bir korelasyon vardır. Günlük televizyon ve internete ayrılan vakit arttıkça obezite de artmaktadır. Obezlerde daha sık gece yeme alışkanlığı bulunmakta ve yeme hızı arttıkça BKİ de artmaktadır Çocukken şişman olanlar ve ailesinde obez bulunanlarda obezite daha sıktır. Zayıflamak için herhangi bir merkeze başvurmayanlar tüm BMİ gruplarında en fazladır, başvuranlar ise en az 1. basamağı tercih etmektedir. Katılımcıların çoğunda obezite ile ilgili bilgi alınan kaynak yazılı/görsel medyadır. 
Sonuç: Sıklığı giderek artan obeziteyle mücadele konusunda birinci basamağın rolünün çok mühim olduğu düşünülmektedir. Obeziteye sebep olabilecek risk faktörlerinin tanınması ve değiştirilebilir olanların ortadan kaldırılması kritik bir öneme sahiptir. Obez olmayanlarda obezitenin önlenmesi, obezlerde ise kilo kaybının sağlanması, komplikasyonları önlemeye yönelik sıkı takip ve zamanında gerekli müdahalelerin yapılması gerektiği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Obezite, prevalans, risk faktörleri, Beden Kitle İndeksi (BKİ)

Abstract:
Aim: The aim of this study was to determine the prevalence of obesity in rural and urban areas of Düzce province and to determine its relationship with risk factors.
Method: The population of this cross-sectional descriptive study consisted of 246,813 adults aged between 15-65 years who were registered in any Family Medicine Unit in Düzce. Between 18.02.2019 and 30.04.2019, 935 volunteers from the Family Health Centers who agreed to participate in the study were interviewed. Regardless of the age and gender criteria of the individuals to be selected from Family Health Centers, the determined number was reached by systematic random sample selection method. Four groups were determined according to BMI;  those with <18.5 were considered to be underweight, 18.5-24.99 with normal weight, 25-29.99 with overweight and ≥30 with obese.
Results: In this study, the prevalence of obesity was found to be 31.8%, 34.1% for women and 28.7% for men. Overweight is 30.5% in women, 38.8% in men and 34.1% in general. The average waist circumference values are higher than the upper limit of obese men and women. Obesity is more frequent in married and housewives, positively correlated with age and negatively correlated with education level. The highest SBP and DBP values were obese in both genders. As BMI increased, the frequency of DM, HT, hypothyroidism CAD and hyperlipidemia increased significantly. People in the obese group most often go to work with a private car and inactivity is higher than the other groups. There is a negative correlation between exercise frequency and obesity. Obesity increases as the time spent on daily television and internet increases. Obese people have more frequent night eating habits and BMI increases as the rate of eating increases. Obesity is more common in individuals who are fat as a child and those who have obese family. In all BMI groups, those who do not apply to any center for weight-loss are the highest, and those who prefer at least primary health care center. In most of the participants, the source of information about obesity is printed / visual media.
Conclusion: The role of primary care is thought to be very important in the fight against increasing obesity. The recognition of risk factors that may cause obesity and the elimination of modifiable ones is critical. It is thought that obesity should be prevented in non-obese, weight loss should be ensured in obese, strict follow-up to prevent complications and timely interventions should be performed.

Keywords: Obesity, Prevalence, Risk Factor, Body Mass, Index (BMI)