Cerceris (Crabronidae:Hymenoptera) türlerinin ayrımında geometrik morfometrik yöntemin kanat morfolojisine uygulanabilirliğinin test edilmesi
(Crabronidae:Hymenoptera) testing the feasibility of geometric morphometric methods for discrimination of cercerisspecies
Yazar: BÜŞRA ATAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YAŞAR GÜLMEZ
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Bu çalışmada Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Entomoloji Araştırma Laboratuvarında muhafaza edilen Cerceris (Insecta:Hymenoptera) cinsine ait kuru böcek örneklerinin sağ ön kanatları incelenmiştir. Daha önceden teşhis edilmiş olan 16 türe ait toplam 194 kanat örneği, landmark tabanlı geometrik morfometri yöntemiyle karşılaştırılmıştır. Çalışmada kulanılan türler: Cerceris tuberculata, Cerceris ruficornis, Cerceris quadrifasciata, Cerceris quadricinta, Cerceris sabulosa, Cerceris circularis dacica, Cerceris specularis, Cerceris eryngii, Cerceris arenaria, Cerceris lunata, Cerceris rubida, Cerceris rybyensis, Cerceris bupresticida, Cerceris flavilabris, Cerceris flavicornis, Cerceris quinquefasciata'dır. Hazırlanan preparatların dijital ortamda fotoğrafları çekilmiş ve bilgisayar ortamında depolanmıştır. Öncelikli olarak 194 örnek TpsUtil32 modulüne tanıtılmıştır. Burada kanat kesişim bölgelerine uygulanan 24 landmark noktası her örnek için tekrarlanmıştır. Tps formatına dönüştürülen bu görüntüler ayrı bir dosya halinde saklanmıştır. Kanat görüntüleri üst üste çakıştırılarak 194 örnek için 24 landmark noktasının kartezyen koordinatları alınmıştır. Büyüklük değişkeni ortadan kaldırılarak istatistiksel analizler uygulanmıştır. İstatistiksel analizler sonucu tür içi ve türler arası varyasyon PCA (Temel Bileşen Analizi) ve CVA (Kanonik Varyans Analizi) ile tespit edilmiştir. Büyüklüğe bağlı olarak değişim gösteren şekildeki farklılıkları Regresyon analizinde görüntülenmiş ve ANOVA analizi ile de bu değişimler anlamlı sonuçlar olarak yorumlanmıştır (p<0,005). Ancak bu sonuçların tek başına tür ayırımında yeterli olmadığı, diğer yöntemlerle birlikte tür ayırımında kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
In this study, the right forewings of dry insect specimens of the genus Cerceris (Insecta: Hymenoptera) were examined which are deposited in the Gaziosmanpaşa University Faculty of Science and Arts, Biology Department Entomology Research Laboratory. A total of 194 wing specimens belonging to 16 previously identified species were compared by landmark based geometric morphometry method. The species used in the work are: Cerceris tuberculata, Cerceris ruficornis, Cerceris quadrifasciata, Cerceris quadricinta, Cerceris sabulosa, Cerceris circularis dacica, Cerceris specularis, Cerceris eryngii, Cerceris arenaria, Cerceris lunata, Cerceris rubida, Cerceris rybyensis, Cerceris bupresticida, Cerceris flavilabris, Cerceris flavicornis, Cerceris quinquefasciata. Prepared wings were photographed in digital media and stored in a computer environment. First of all, 194 examples have been introduced to the tpsutil32 module. Here, 24 landmark points applied to the wing intersection areas are repeated for each example. These images were converted to tps format and stored as a separate file. Wing images were superimposed to obtain cartesian coordinates of 24 landmark points for 194 samples. The statistical analysis was applied by removing the size dependent variation. Differences within and among groups were revealed by statistical analyzes. The results obtained from ANOVA analyses are significant (p <0.005). However, it is thought that these results alone can not be used for species discrimination but can be used together with other methods.