Gestasyonel hipertansiyonu olan gebelerde müziğin anksiyete düzeyi, kan basıncı, fetal kalp atımı ve maternal-fetal bağlanma üzerine etkisi
The effect of music on anxiety level, blood pressure, fetal heart rate and maternal-fetal attachment in pregnant women with gestational hypertension
Yazar: BÜŞRA GÜNGÖR
Danışman: PROF. DR. GÜLTEN GÜVENÇ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kadın Hastalıkları ve Doğum Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırma, gestasyonel hipertansiyonlu gebelerde müziğin arteriyel kan basıncı, anksiyete düzeyi, maternal fetal bağlanma, fetal kalp atım hızı ve nonstress test sonucu üzerindeki etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma randomize kontrollü müdahale çalışması olup, 01 Nisan 2023 - 01 Eylül 2023 tarihleri arasında Ankara Etlik Şehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Hastanesi Perinatoloji Servisinde gestasyonel hipertansiyon tanısı ile yatışı yapılan  90 gebe  (müdahale:45, kontrol:45) ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya başlamadan önce etik kurul izni ve hastanede çalışma izni alınmıştır. Müdahale ve kontrol gruplarına atama rastgele randomizasyon yöntemi ile yapılmıştır. Çalışma verileri 'Kişisel Bilgi Formu, Durumluk Kaygı Ölçeği, Maternal-Fetal Bağlanma Skalası ile toplanmıştır. Her bir hastanın kan basıncı kalibrasyonu yapılmış tansiyon aleti ile, fetal kalp atım hızı ve fetal hareketler Elektronik Fetal Monitorizasyon ile Nonstress testi yapılarak ölçülmüştür. Müdahale ve kontrol grubundaki gebelerin uygulama öncesinde anksiyete düzeyi, maternal -fetal bağlanma düzeyi, kan basıncı ve fetal kalp atımları değerlendirilmiştir. Daha sonra müdahale grubuna üç gün boyunca her gün 20 dakika müzik dinletilmiştir. Kontrol grubu standart doğum öncesi bakım almıştır. Her müzik dinletisi sonrası hem müdahale hem de kontrol grubunun kan basınçları ölçülmüş ve fetal kalp atımları değerlendirilmiştir. Üç gün sonrasında her iki gruba tekrar Durumluk Kaygı Ölçeği ve Maternal-Fetal Bağlanma Skalası uygulanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS Statistics 26.0 lisanslı paket programı kullanılarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: Araştırmada müdahale ve kontrol grubundaki gebelerin sosyodemografik ve obstetrik özellikleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktur. Çalışmada müdahale ve kontrol grupları arasında son test Durumluluk Kaygı Ölçeği puanları bakımından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Müdahale grubunun anksiyete puan ortalamasında istatistiksel olarak anlamlı bir düşme (ön test 39,44±8,83, son test 29,96±5,59), kontrol grubunun anksiyete puan ortalamasında anlamlı bir yükselme (ön test 40,91±8,97, son test 42,44±8,78) saptanmıştır. Maternal-Fetal Bağlanma Skalası puan ortalaması açısından müdahale grubunda istatistiksel olarak anlamlı bir artma  (ön test 3,89±0,48, son test 4,12±0,424) (p<0.05), kontrol grubunda ise anlamlı bir düşme (ön test 3,73±0,389, son test 3,59±0,396) (p<0.05) görülmüştür. Müdahale grubunda her müzik dinletisi sonrası sistolik ve diyastolik kan basıncı ölçümlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş saptanırken (p<0.01) kontrol grubunda ise eş zamanlı yapılan her iki ölçümde anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Müziğin nonstress test sonuçları ve fetal kalp hızında da müdahale grubu lehine anlamlı fark yarattığı,  müdahale grubunda fetal kalp atım hızının kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde daha düşük olduğu belirlenmiştir (p<0.05).
Sonuç: Gestasyonel hipertansiyonlu gebelere müzik dinletmenin kan basıncını düşürdüğü, anksiyeteyi azalttığı, maternal fetal bağlanmayı arttırdığı ve  fetal kalp atım hızını düşürdüğü belirlenmiştir. Perinatoloji servislerinde gestasyonel hipertansiyonlu gebelerin bakımında müzik dinletisinden yararlanması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Gestasyonel hipertansiyon, anksiyete, müzik, kan basıncı, maternal fetal bağlanma, fetal kalp atımı, hemşirelik

Abstract:
Objective: This study was conducted to investigate the effect of music on arterial blood pressure, anxiety level, maternal fetal attachment, fetal heart rate and nonstress test results in pregnant women with gestational hypertension.
Materials and Methods: The study was a randomized controlled intervention study and was conducted with 90 pregnant women (intervention: 45, control: 45) who were hospitalized with the diagnosis of gestational hypertension in the Perinatology Service of Ankara Etlik City Hospital Gynecology and Obstetrics Hospital between April 01, 2023 and September 01, 2023. Ethics committee approval and permission to work in the hospital were obtained before starting the study. Assignment to the intervention and control groups was made by random randomization method. The study data were collected with Personal Information Form, State Anxiety Scale, Maternal-Fetal Attachment Scale. Blood pressure of each patient was measured with a newly calibrated classical manual sphygmomanometer, fetal heart rate and fetal movements were measured with Electronic Fetal Monitoring and Nonstress test. Anxiety level, maternal-fetal attachment level, blood pressure and fetal heart rate of pregnant women in the intervention and control groups were evaluated before the intervention. Then, the intervention group listened to music for 20 minutes every day for three days. The control group received standard prenatal care. After each music playback, blood pressure and fetal heart rate were measured in both the intervention and control groups. Three days later, the State Anxiety Scale and Maternal-Fetal Attachment Scale were administered again to both groups. The data obtained were evaluated using IBM SPSS Statistics 26.0 licensed package program.
Results: There was no statistically significant difference in the sociodemographic and obstetric characteristics of the pregnant women in the intervention and control groups. There was a statistically significant difference between the intervention and control groups in terms of post-test State Anxiety Scale scores (p<0.05). There was a statistically significant decrease in the mean anxiety score of the intervention group (pre-test 39.44±8.83, post-test 29.96±5.59) and a significant increase in the mean anxiety score of the control group (pre-test 40.91±8.97, post-test 42.44±8.78). There was a statistically significant increase in the mean Maternal-Fetal Attachment Scale score in the intervention group (pre-test 3,89±0,48, post-test 4,12±0,424) (p<0.05) and a significant decrease in the control group (pre-test 3,73±0,389, post-test 3,59±0,396) (p<0.05). In the intervention group, a statistically significant decrease was found in systolic and diastolic blood pressure measurements after each music recital (p<0.01), while no significant difference was found in both measurements performed simultaneously in the control group (p>0.05). It was also determined that music made a significant difference in favor of the intervention group in nonstress test results and fetal heart rate, and fetal heart rate was significantly lower in the intervention group compared to the control group (p<0.05).
Conclusion: It was determined that playing music to pregnant women with gestational hypertension decreased blood pressure, decreased anxiety, increased maternal-fetal bonding and decreased fetal heart rate. It is recommended that perinatology services should utilize music in the care of pregnant women with gestational hypertension.
Keywords: Gestational hypertension, anxiety, music, blood pressure, maternal fetal relations, fetal heart rate, nursing