Dinamik vakum sistemli protez kullanan unilateral transtibial amputelerin denge fonksiyonel mobilite ve protez memnuniyetinin incelenmesi
Evaluation of the effect of the prosthetic dynamic vacuum suspension system on balance, functional mobility, and prosthetic satisfaction in unilateral transtibial amputee
Yazar: AYŞENUR ŞENGÖZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERPİL ÇOLAK
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortez-Protez Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Denge = Equilibrium ; Hareketlilik = Mobility ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Ortotik cihazlar = Orthotic devices ; Protezler ve implantlar = Prostheses and implants ; Vakum = Vacuum

Özet:
Ampute bireylerde kullanılan protezin süspansiyon sisteminin seçimi bireyin denge, fonksiyonel mobilite ve protez memnuniyeti üzerinde etkilidir. Bu çalışmada, dinamik vakum sistemli protez kullanan unilateral transtibial ampute bireylerin denge, fonksiyonel mobilite ve protez memnuniyetinin incelenmesi amaçlandı. Çalışma dinamik vakum sistemi ve aktif vakum sistemi kullanan 20-55 yaş aralığındaki 14 unilateral trantibial ampute birey ile yürütüldü. Değerlendirmeler fonksiyonel mobilite (PLUS-M), denge (Tandem-Romberg, Zamanlı Kalk Yürü Testi, Pedebarografik Plantar Basınç Analizi), protez memnuniyeti (Protez Memnuniyet Anketi- SATPRO) olarak üç bölümden oluşturuldu. Çalışmadaki veriler STATISTICA version 13.5.0.17 programıyla analiz edildi. Dengeyi değerlendirdiğimiz Tandem-Romberg test sonuçları karşılaştırıldığında her iki grup arasında anlamlı fark bulundu (p<0,05). Zamanlı Kalk Yürü (ZKY) Testi sonuçları karşılaştırıldığında dinamik vakum sistemi (DVS) kullanan ve aktif vakum sistemi (AVS) kullanan ampute katılımcılar arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark bulunmadı (p>0,05). DVS kullanıcılarının fonksiyonel mobiliteleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmedi (p>0,05). DVS kullanan ampute katılımcılar ve AVS kullanan ampute katılımcılar arasında statik duruşta sağlam ekstremitenin arka ayak plantar basınçları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark gözlemlendi (p<0,05). DVS kullanan ampute katılımcılar ile AVS kullanan ampute katılımcıların protez memnuniyetleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0,05). Çalışmada DVS'nin unilateral transtibial amputelerde denge, mobilite ve protez memnuniyeti üzerinde fark yaratmadığı görüldü.

Anahtar Sözcükler: Aktif vakum sistemi, Dinamik vakum sistemi, Mobilite, Transtibial, Ptotez memnuniyeti

Abstract:
The type of the prosthetic suspension system is effective on the individual's balance, functional mobility, and prosthesis satisfaction. In this study, it was aimed to evaluate the effect of dynamic vacuum system on balance, functional mobility, and prosthesis satisfaction in unilateral transtibial amputees. 14 unilateral transtibial amputees (aged 20-55 years) who were using a dynamic vacuum system and active vacuum system have participated in this study. the assessment was made in three categories consist of functional mobility (PLUS-M), Balance (Tandem-Romberg, Timed Up and Go Test, Pedebarographic Plantar Pressure Analysis), and prosthesis satisfaction (Prosthesis Satisfaction Questionnaire-SATPRO). The data were analyzed with the STATISTICA software version 13.5.0.17. No statistical changes were observed in the functional mobility of amputees using a dynamic vacuum system (p>0,05). When Tandem-Romberg test results were compared, there was a significant difference between the two groups (p<0.05).When the results of the timed-up-and-go test(ZKY) were compared, there was no statistically significant difference between amputee participants using dynamic vacuum system (DVS) and active vacuum system (AVS) (p>0.05). A statistically significant difference was observed between the amputee participants using DVS and the amputee participants using AVS, in hindfoot plantar pressures of the intact extremity in static stance (p<0.05). Comparison of the prosthetic satisfaction in amputee participants using DVS and amputee participants using AVS showed a statistically significant difference (p<0.05). It was observed that DVS did not make any difference in balance, mobility, and prosthesis satisfaction in unilateral transtibial amputees.

Keywords: Active vacuum system, Dynamic vacuum system, Mobility, Transtibial, Prosthetic satisfaction.