Bir üniversite hastanesinde çalışan hemşirelerde işe yabancılaşmayı yordayan değişkenlerin incelenmesi
Studying at a university hospital predictors of alienation among nurses work
Yazar: PINAR DÖNMEZ
Danışman: DOÇ. DR. DİLEK ÖZMEN
Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Hizmetleri Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırma, tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte olup, hemşirelerde işe yabancılaşmayı yordayan değişkenlerin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Yöntem: Araştırmanın evreni, Celal Bayar Üniversitesi Hafsa Sultan Hastanesi'nde çalışan 327 hemşireden oluşmaktadır (n=327). Araştırmaya gönüllü olarak katılmak isteyen toplam 268 hemşire örneklemi oluşturmuştur (n=268). Araştırmanın verileri "Hemşire Tanıtıcı Bilgi Formu'' ve ''Hemşirelikte İşe Yabancılaşma Ölçeği'' ile toplanmıştır. Araştırma analizleri SPSS 15.0 istatistik analiz programı ile analiz edildi. Hemşirelikte İşe Yabancılaşma Ölçeği'nin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testi ile, hemşirelerin tanıtıcı özelliklerinin dağılımı frekans dağılımı (sayı ve yüzde) ile, hemşirelerin işe yabancılaşma düzeyi ve alt boyut puan ortalamaları aritmetik ortalama ve standart sapma ile, hemşirelerin işe yabancılaşma düzeyi ile tanıtıcı özelliklerinin karşılaştırılması bağımsız gruplarda t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Kruskal Wallis ve LSD Post Hoc testi ile değerlendirildi. Sonrasında çok değişkenli analizler yapıldı. Ölçeğin iç tutarlılığı Cronbach Alfa değeri ile test edildi.
Bulgular: Araştırmaya katılan hemşirelerin yaş ortalaması 31,12±5,55'dir. Hemşirelerin %55,2'si lisans mezunu, %61,6'sı servis hemşiresi olarak görev yapmakta, %78,0'i hemşireliği kendi isteği ile tercih etmiştir. Hemşirelikte işe yabancılaşma toplam puan ortalaması  75,27±10,33 olarak "orta-düşük düzeyde" saptanmıştır. Çalışmada, bekar olan, Sağlık Meslek Lisesi/Önlisans mezunu olanların, meslekte çalışma süresi daha az olan, yönetici olarak görev yapmayan, ameliyathane/yoğun bakımda çalışanların, hemşirelik dışı-destek hizmetleri sunan, mesleki derneklere üye olmayan, mesleki yayınları takip etmeyen hemşirelerin daha yüksek düzeyde işe yabancılaştıkları saptanmıştır (p<0,05).
Sonuç: İşe Yabancılaşma Ölçeği puanları üzerinde en fazla etkiye sahip değişkenlerin medeni durum, iş yerindeki pozisyon, mesleki derneklere üye olma durumu ve meslekle ilgili yayınları takip etme durumu olduğu saptandı.

Abstract:
Study Objective: This is a descriptive cross-sectional study. The aim of the study was to determine the variables that predicted the alienation in nurses.
Methodology: The study population included 327 nurses working at Celal Bayar University's Hafsa Sultan Hospital (n=327). The sample of the study included 268 nurses who agreed to participate in the study on a voluntary basis (n=268). The study data were collected using Personal Information Form for Nurses and Alienation at Work among Nurses Scale. The study data were analyzed using SPSS version 15.00 statistical analysis program. The fitness of the Alienation at Work among Nurses Scale for the normal distribution was assessed using Kolmogorov–Smirnov test. The distribution of the nurses' introductory characteristics was tested using frequency distribution (numbers and percentages. The nurses' alienation levels and subdimension mean scores were assessed using means and standard deviation. The comparison of the nurses' alienation levels and introductory characteristics was made using independent samples t test and one-way analysis of variance, Kruskal–Wallis test, and least significant difference post-hoc test. The authors tested the internal consistency of the scale using Cronbach's alpha coefficient.
Findings: The mean age of the participant nurses was 31.12±5.55. Of the participants, 55.2% had undergraduate degrees, 61.6% worked as service nurses, and 78% decided to become a nurse by themselves. The total mean score of alienation at work was 75.27±10.33, which was a lower–moderate level. The study found that the nurses who felt alienated from their work more were those who were single, medical vocational high school graduates, had associate's degrees, had a shorter length of service, did not work as a nurse manager, woked at operation rooms and intensive care unit, provided out-of nursing and support services, were not members of any associations, and did not follow professional publications.
Result: The variables that had the greatest influence on the scores on Alienation at Work Scale were marital status, position at work, being a member of any association, and following the professional publications.