Okul müdürlerinin toksik liderlik davranış düzeyleri ile öğretmenlerin örgütsel mutlulukları arasındaki ilişki
The relationship between toxic leadership behavior levels of school principals and teachers' organizational happiness
Yazar: MERVE BAKIR
Danışman: PROF. DR. ŞEFİKA ŞULE ERÇETİN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Müdürler = Directors ; Okul yöneticileri = School administrators ; Okul yönetimi = School administration ; Toksik liderlik = Toxic leadeship ; Örgütsel mutluluk = Organizational happiness ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilkokullarda ve ortaokullarda görev yapan öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin toksik liderlik davranış düzeyleri ile öğretmenlerin örgütsel mutluluk düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Afyonkarahisar'ın merkezinde yer alan ilkokul ve ortaokul düzeyindeki okullarda görev yapan 2370 öğretmen arasından basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle seçilen 567 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri "Toksik Liderlik Ölçeği" ve "Örgütsel Mutluluk Ölçeği" aracılığı ile toplanmıştır. Uygulanılacak ölçeklerin yanında demografik bilgilerin elde edilmesi amacıyla kişisel bilgiler formu kullanılmıştır. Araştırma verilerinin incelenmesinde aritmetik ortalama, standart sapma, Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis H testleri; Spearman korelasyon analizi ve regresyon analizinden yararlanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre öğretmenlerin okul müdürlerinin toksik liderlik davranışı sergilediklerine katılmadıkları ve örgütsel mutluluk düzeylerinin yüksek olduğu saptanmıştır. Araştırmada öğretmenlerin okul müdürlerinin toksik liderlik davranışları algılarının ve örgütsel mutluluk düzeylerinin öğretmenlerin medeni durum, yaş, mesleki kıdem, branş ve çalıştıkları okul türüne göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Toksik liderliğin öğretmenlerin örgütsel mutluluğunu anlamlı bir biçimde yordadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the relationship between school principals' toxic leadership behavior levels and teachers' organizational happiness levels according to the perceptions of teachers who work in primary schools and secondary schools. The relational survey model of quantitative research methods was used in the study. The sample of the study consists of 567 teachers selected by simple random sampling method among 2370 teachers working in primary and secondary schools in the center of Afyonkarahisar in 2021-2022 academic year. The data of the study was gathered through "Toxic Leadership Scale" and "Organizational Happiness Scale". In addition to the scales, the form of personal information was used to obtain demographic information. Arithmetic average, standard deviation, Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis H tests, Spearman correlation analysis and regression analysis were used in the examination of data. According to the results, teachers do not agree the idea that school principals show toxic leadership behaviors and teachers have been found to be highly high levels of organizational happiness. In the study, it was concluded that teachers' perceptions of school principals' toxic leadership behaviors and organizational happiness levels differed significantly according to their marital status, age, professional seniority, branch and type of school they work in. It has been found that toxic leadership predict the organizational happiness of the teachers.