Trombolitik tedavi alan akut miyokard infarktüslü hastalarda p-dalga dispersiyonunun reperfüzyonu ve infarkt ilişkili arter açıklığını belirlemede kullanımı
The usefulness of p-wave dispersion to determine reperfusion and infarct related artery patency in acute myocardial infarction patients who received thrombolytic therapy
Yazar: ÜMMÜ TAS
Danışman: PROF. DR. ÖZHAN GÖLDELİ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Elektrokardiyografi = Electrocardiography ; Miyokard enfarktüsü = Myocardial infarction ; P dalgası = P wave ; ST segmenti = ST segment ; ST segmenti = ST segment ; Trombolitik terapi = Thrombolytic therapy

Özet:
Giriş ve Amaç: Yüzey EKG?de ölçülen P-dalga dispersiyonu (PDD) değerinin koroner iskemide uzadığı gösterilmiştir. Akut STEMİ hastalarında da reperfüzyon tedavisi ile PDD değerlerinin başlangıç değerlere göre kısaldığı çeşitli çalışmalarla gösterilmişir. Çalışmamızın amacı; akut STEMİ tanısı ile ilk 12 saatte başvuran ve trombolitik tedavi uygulanan hastalarda, PDD değerinin başarılı reperfüzyonu ve infarkt ilişkili arter açıklığını öngördürmede ek bir parametre olarak kullanılıp kullanılamayacağını belirlemektir.
Çalışma Planı: Çalışmamıza 01.01.2010 ? 01.12.2011 tarihleri arasında DEÜTF Kardiyoloji AD?na akut STEMİ tanısıyla başvuran ve semptomların ilk 12 saati içinde trombolitik tedavi uygulanan 150 hasta alındı. Veriler geriye dönük olarak incelendi. Hastaların demografik özellikleri, rutin laboratuar parametreleri kaydedildi. Trombolitik tedavinin 0, 30, 60, 90 ve 120. dakikalarında çekilen 12 derivasyonlu EKG kayıtlarına ulaşıldı. Tüm EKG?lerde maksimum, minimum P dalga süreleri ve PDD hesaplandı. ST segment rezolüsyon oranları belirlendi, tüm hastalar ST segment rezolüsyonuna göre komplet rezolüsyon, inkomplet rezolüsyon ve yetersiz rezolüsyon gruplarına ayrıldı. Ayrıca hastaların koroner anjiyografi görüntüleri değerlendirilip infarkt ilişkili arterdeki TIMI kan akımı ve TIMI kare sayısı hesaplandı. PDD değerleri ile ST segment rezolüsyonu ve infarkt ilişkili arter açıklığı arasındaki ilişki değerlendirildi. 
Bulgular: Trombolitik tedavi başlangıcında ölçülen PDD değeri 50.79±14.12 msn iken 90. dk PDD değeri 48.34±15.60 ve 120. dk?da ölçülen PDD değeri 47.85±10.87 msn olarak saptandı, aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildi (p= 0.07). PDD değerleri, ST segment rezolüsyon grupları ile karşılaştırıldığında; 120. dk?da ölçülen PDD değerinin komplet rezolüsyon sağlanan grupta, inkomplet ve yetersiz rezolüsyon sağlanan gruplara göre anlamlı olarak daha düşük olduğu saptandı (sırasıyla; 42.10±9.55, 49.65±10.60, 56.08±7.44 msn; p<0.001). 120. dakikadaki PDD değeri, TIMI kare sayısı ? 40 olan grupta (yeterli reperfüzyon), TIMI kare sayısı > 40 olan (yetersiz reperfüzyon) gruba göre anlamlı olarak daha düşük saptandı (46.12±10.87 msn?ye karşın 51.83±10.11 msn; p=0.005). 120. dk PDD değerinin 46 msn ve üzerinde olması, %65 sensitivite ve %43 spesifite ile infarkt ilişkili arterdeki yetersiz reperfüzyon ile ilişkili olarak saptandı.
Sonuç: Trombolitik tedavi uygulanan akut STEMİ hastalarında tedavi ile PDD değerlerinin azalmaması, yetersiz reperfüzyonu öngördürmede ST segment rezolüsyonu ile kombine olarak kullanılabilir.

Anahtar Kelimeler: P-dalga dispersiyonu, trombolitik tedavi, ST elevasyonlu miyokard infarktüsü, ST segment rezolüsyonu

Abstract:
SUMMARY
Introduction and Aim: The value of P-wave dispersion (PWD) on the surface electrocardiogram was showed to be increased in coronary ischemia. It was also showed in the previous studies that PWD was decreased with repefusion therapy in acute STEMI. The aim of this study is to investigate whether PWD is able to be used as an additional parameter to predict successful reperfusion and infarct related artery patency in patients with acute STEMI who admitted in the first 12 hours and received thrombolytic therapy.
Methods: 150 patients were included to our study who admitted Dokuz Eylül University Cardiology department with acute STEMI between 01 January 2010 and 01 December 2011 and received thrombolytic  therapy in the first 12 hours of the symptoms. Data was evaluated retrospectively. Demographical features, routine laboratory parameters were recorded. Standart 12-lead surface electrocardiograms of each patient were obtained which were taken before and at 30, 60, 90 and 120 minutes after the start of thrombolytic therapy. Maximum,  minimum P-wave duration and PWD were calculated on each electrocardiogram and ST segment resolution was determined. Also coronary angiography images were evaluated to determine TIMI flow grade and TIMI frame count of the infarct related artery. The relationship between PWD and ST segment resolution and infarct related artery patency was investigated.
Results: While PWD at the start of the thrombolytic therapy (TT) was 50.79±14.12 ms, PWD at 90th minute of TT was calculated as 48.34±15.60 and PWD at 120th minute of TT was calculated as 47.85±10.87 ms, the difference was not statistically significant (p= 0.07). When PWD values compared with ST segment resolution groups, PWD at 120th minute of TT was found to be significantly lower in complete resolution group than incomplete and inadequate resolution groups (42.10±9.55, 49.65±10.60, 56.08±7.44 ms respectively; p<0.001). PWD at 120th minute of TT was found to be significantly lower in the patients whose TIMI frame count ? 40 (adequate reperfusion) than those whose TIMI frame count >40 (inadequate reperfusion) (46.12±10.87 ms vs. 51.83±10.11 ms; p=0.005). But, there was no significant relationship between PWD values measured during TT and the TIMI flow grade groups. A ? 46 ms PWD value at 120th minute of TT was determined to be a predictor of inadequate reperfusion of infarct related artery with %65 sensitivity and %43 specifity.
Conclusion: PWD values not decreasing with thrombolytic therapy in acute STEMI patients, can serve as a marker of failed reperfusion in combination with ST segment resolution.

Key Words: P-wave dispersion, thrombolytic therapy, ST elevated myocardial infarction, ST segment resolution