Gaziantep iline özgü ekolojik bir üniversite önerisi
A suggestion of ecological university for Gaziantep province
Yazar: SUNA UTAR ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. SEVİLAY ŞAHİN
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ekoloji = Ecology ; Ekolojik faktörler = Ecological factors ; Ekolojik özellikler = Ecological properties ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Gaziantep = Gaziantep ; Üniversiteler = Universities

Özet:
Günümüzde üniversitelerin temel misyonu sadece eğitim ve araştırma olmaktan çıkmış, üniversitelerden bulundukları bölgeyi ekonomik, kültürel, sosyal yönlerden de kalkındırmaları beklenmektedir. Bu nedenle üniversiteler çevrelerinin beklentilerini karşılamak için sıklıkla yapısal değişikliklere, yeni düzenlemelere gitmek zorunda kalmaktadır. Ancak mevcut üniversite sistemi ve yapılanması, istenen değişimi ve çevrenin beklentilerini karşılamakta yine de yetersiz kalmaktadır. İlgili literatürde yüzyılın gerektirdiği değişim ve gereksinimlerine uyum sağlayabilen birkaç postmodern üniversite modeli önerilmektedir. Ekolojik üniversite de bu uygulanabilir modellerden biridir.  Bu üniversite modeli, üniversitenin yedi ekosistemle organik bağlarla bağlantılı olduğunu hatta bu yedi ekosistemin içinde gömülü olduğunu belirtmektedir. Bu yedi ekosistem; ekonomi, bilgi, öğrenme, sosyal kurumlar, bireyler, kültür ve doğal çevre olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışma, üniversitenin bu ekolojilerden üçüyle nasıl bağlantılı olduğunu ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Ayrıca bu tezle ekonomi, kültür ve doğal çevre ekolojilerine duyarlı bir üniversitenin ne tür niteliklere sahip olması gerektiği, nasıl bir yapılanmaya gidilmesi gerektiğinin de araştırılması hedeflenmiştir.  Bu çerçevede sanayi, kültür ve doğal çevre ekolojilerinde otorite kabul edilen insanlarla görüşülmüş, bu kişilerin görüşleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışma nitel verilere dayanan keşfedici desende yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunda her üç boyutu temsil eden katılımcıların olması doğrultusunda ölçüt örnekleme yapılmış, araştırma verileri yarı yapılandırılmış görüşme tekniğiyle toplanmıştır.  Toplanan veriler NVIVO 12 nitel veri analizi programı kullanılarak içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Sonuçlar, üniversitenin ekolojik üniversite modelinde belirtildiği gibi dış dünyasıyla organik bağları olduğunu göstermektedir. Bulgular, üniversitenin hem kendisinin hem de dış dünyasının gelişimini sağlayabilmek için ekosistemindeki diğer kurumlarla sistematik olarak çalışması gerektiğini, çevresini kalkındırmak ve sürdürebilirliğini sağlamak için sahip olduğu kaynakları toplumun yararına kullanması gerektiğini ortaya koymuştur.

Abstract:
Today, the modern university's role is no longer limited to teaching or research; the university must also take on other missions such as advancing culture, region, and society. There are several postmodern utopian university models that may be able to adapt to the new changes in the twenty-first century. One of these feasible utopian universities is the ecological university. According to this university model, the university is embedded in seven systems: the economy, knowledge, learning, institutions, persons, culture, and the natural environment. This research aimed to investigate how the university is associated with three of these ecologies: industry, culture, and the natural environment, as well as what qualities a university should possess. Therefore, the perspectives of key people in the economy, culture, and natural environment were studied. The research was planned as an exploratory study based on qualitative data. Semi-structured interviews were done with 33 key people from within and outside the university in Gaziantep, Turkey, who were selected using maximum variation and criterion sampling methods. The collected data were analyzed using the content analysis method with the NVIVO 12 qualitative data analysis software. The findings suggest that the university has biological ties to its surroundings, as indicated by the ecological university model. The findings also support the idea that the university should collaborate with the other institutions in its ecosystem in order to sustain the development of both itself and its surroundings.