Sekizinci sınıf öğrencilerin fizik algıları ve fen bilimleri ile ilişkili motivasyonları
Eight grade student's perceptions of physics and their motivation towards science
Yazar: AYŞEN CESUR
Danışman: PROF. DR. MUHAMMED SAİT GÖKALP
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Fizik = Physics ; Motivasyon = Motivation ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Ölçekler = Scales ; Öğrenci algısı = Students perceptions

Özet:
Bu araştırmada öğrencilerinin fen bilimlerine ilişkin motivasyonlarının tespit edilmesi ve bunun fizik algıları ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Fen bilimleri eğitimi bağlamında araştırmanın, motivasyonun fen öğrenimi ve öğrenme çıktıları üzerinde olumlu bir etkisi olduğu göz önüne alındığında, öğretim için öğrenci motivasyonunun belirlenmesi önemlidir. Öğrencilerin fen öğrenmeye ve fen bilimleri dersine yönelik motivasyonları ile bunların öğrencinin zihnindeki fizik algıları ile ilişkisinin incelenmesi araştırmanın çıkış noktası olmuştur. Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinin bir deseni olan nedensel-karşılaştırma araştırma deseninin kullanılmıştır. Araştırmanın hedef evreni Kütahya ilindeki MEB'e bağlı ortaokullarda okuyan tüm sekizinci sınıflar oluşturmuştur. Ulaşılabilir evren ise Kütahya Merkezinde MEB'e bağlı ortaokullarda okuyan tüm sekizinci sınıflardır. Örneklem Kütahya merkezde öğrenim gören yedi farklı okuldaki 630 sekizinci sınıf öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmanın katılımcıları gönüllülük esasına göre belirlenmiştir. Katılımcıları seçmek için uygun örneklem yöntemi kullanılmış ve ölçekler araştırmacıların gözetiminde uygulanmıştır. Araştırmada iki farklı ölçek kullanılarak veri toplanmıştır. Bunlardan ilki Fizik Algıları ölçeği, ikincisi ise; Fen Bilimleri Motivasyon Ölçeğidir. Öncelikle Fizik Algıları  Ölçeği'nin Türkçeye adaptasyonu sağlanmıştır. Fizik algıları ölçeğinin Türkçeye çevirisi ve uyarlaması üç araştırmacı tarafından yapılmıştır. CoPQ ölçme aracında iki farklı boyuttan oluşan toplam 15 madde yer almaktadır. Fizik algıları ölçeği parçalı (fragmented) ve bağlı (cohesive) olmak üzere iki boyuta sahiptir. Birinci boyutta Parçalı (Fragmented) yedi madde, ikinci boyutta bağlı (Cohesive) sekiz madde bulunmaktadır. Maddeler ile ilgili uzman görüşü alınmıştır. Fen Bilimleri Motivasyon ölçeğinde ise öğrencilerin fen motivasyonlarını ölçmek hedeflenmiştir. Bu ölçek beşli Likert formatında 30 tane madde içermektedir. Ölçek altı alt boyuttan oluşmaktadır. Veri analizi için SPSS 25.0 paket programı kullanılarak yapılmıştır. Fizik algıları ölçme aracından alınabilecek en yüksek değer 75, en düşük değer ise 15'tir. Fen Bilimleri Motivasyon Ölçeğinde ise, toplanabilecek en yüksek puan 140 ve en düşük puan da 28'dir. Bu araştırma yardımıyla öğrencilerin Fen Bilimleri dersi kapsamında fiziği nasıl algıladıkları ortaya konmuş ve bunun Fen Bilimleri dersine olan motivasyon ile ilişkisi incelenmiştir. Ölçeğin öğrencilerin zihninde yaratacağı fizik kavramı uygunluğuna doğrulayıcı faktör analizi ile bakılmıştır. Ölçeğin geçerliliği, doğrulayıcı ve açıklayıcı faktör analizi sonucunda kanıtlanmıştır. Ayrıca cinsiyetin fen motivasyonu ölçeğinin tek faktörü ile ilişkili olduğu diğer faktörler ile ilişkili olmadığı gözlemlenirken okul türünün fizik algıları açısından etkili bir faktör olduğu görülmüştür. İleride yapılacak farklı deneysel çalışmalarda farklı kontrol mekanizmaları uygulanarak bu etkileşimlerin yönü araştırılabilir. Bu bağlamda bu çalışmanın sonuçlarının fen eğitimine katkı sağlayacağı beklenmektedir.
Anahtar Kelimeler: Fen Eğitimi, Fizik Algıları, Motivasyon

Abstract:
In this research, it was aimed to determine the motivation of students towards science and to examine its relationship with their perceptions of physics. In the context of science education, it is important to determine the student motivation regarding lessons, considering the positive effect of motivation on learning science and success. The starting point of the research was to examine the motivations for the science course and their relationship with the physics perceptions in the mind of the student. The causal-comparison research design, which is a pattern of quantitative research methods, was used in the research. The target population of the study consisted of all eighth graders studying in secondary schools affiliated to the Ministry of National Education in Kütahya. The accessible universe was all eighth graders studying in secondary schools affiliated to the Ministry of National Education in Kütahya. The sample consisted of 630 eighth grade students from seven different schools in Kütahya. Appropriate sampling method was used to select the participants and the scales were applied under the supervision of the researchers. Data were collected using two different instruments in the study. The first one is the physics perception scale and the second is the physics perception scale; The Science Motivation Scale. The translation and adaptation of the CoPQ tool into Turkish was done by three researchers. The CoPQ measurement tool has a total of 15 items consisting of two different dimensions. The CoPQ measurement tool has two dimensions as fragmented and cohesive. There are seven Fragmented items in the first dimension and eight Cohesive items in the second dimension. Expert opinion on the items was taken. In the Science Motivation Questionnaire (SMQ), which was developed by Glynn and Koballa (2006), it was aimed to measure student motivation to learn science. This scale includes 30 items in a five-point Likert format. The scale consists of six sub-dimensions: intrinsic motivation to learn science, extrinsic motivation to learn science, interest in learning science, determination to learn science, self-efficacy about learning science, and anxiety about science exams. The maximum value that can be obtained from the physics perception measurement tool is 75 and the minimum value is 15. In the Science Motivation Questionnaire developed, the highest score that can be collected is 140 and the lowest score is 28. With the help of this research, how students perceive physics within the scope of Science course was revealed and its relationship with motivation to Science course was examined. The suitability of the concept of physics that the scale would create in the minds of students was examined by confirmatory factor analysis. As a result of confirmatory and explanatory factor analyzes, the validity of the measurement tools was proven. Moreover, it was observed that gender was not related to physics perception, while school type would be an effective factor in terms of physics perceptions. The direction of these interactions can be examined by applying different control mechanisms with various experimental researches to be made from now on. In this context, it is expected that the results of this study will contribute to science education.

Key Words: Motivation, Physics Perceptions, Science Education