Türkiye'de Aile Hekimliği uzmanlık öğrencilerinin ve aile hekimlerinin otizm spektrum bozukluğu hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of information attitudes and behaviors of family medicine specialist students and family doctors about autism spectrum disorder in Turkey
Yazar: FATMA NUR ERZURUMLUOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. RAZİYE ŞULE GÜMÜŞTAKIM
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Davranış = Behavior ; Erken teşhis = Early diagnosis ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Teşhis = Diagnosis ; Tutumlar = Attitudes ; Tıp eğitimi = Education-medical ; İntörnlük ve asistanlık = Internship and residency

Özet:
Amaç: Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB)  son yıllarda sıklığı artan, toplumsal bir sağlık problemidir. Birinci basamak sağlık hizmeti sunan kuruluşlar hastaların en sık başvurdukları yerler olup, OSB'nin erken tespitinde birinci basamakta çalışan aile hekimlerine önemli bir rol düşmektedir. Çalışmamızda Türkiye genelinde görev yapan aile hekimlerinin ve aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin OSB hakkında bilgi düzeylerinin tespit edilmesi, davranış ve tutumlarının değerlendirilmesi, bilgi düzeyine etki eden faktörlerin belirlenmesi ve hekimlerin farkındalıklarının arttırılması amaçlanmıştır.
Materyal ve Metod: Çalışmamız Mart 2022-Haziran 2022 arasında yapılan, Türkiye'de aile hekimliği uzmanı, aile hekimliği asistanları ve aile hekimi olarak görev yapan hekimlerin katılımıyla gerçekleşen tanımlayıcı ve kesitsel tipte bir çalışmadır. Çalışma 392 hekim ile 50 soruluk anketin yüz yüze ve dijital ortamda doldurulmasıyla gerçekleştirilmiştir. Anket formu; toplamda 50 sorudan oluşmaktadır. Birinci bölümde sosyodemografik bilgileri, otizm ile ilgili bilgi düzeyini etkileyebilecek faktörleri ve OSB hakkında tutum ve davranışları sorgulayan 31 adet sorudan oluşan veri formu, ikinci bölümde ise 19 sorudan oluşan Sağlık Çalışanlarının Çocukluk Çağı Otizmi Hakkında Bilgi Anketi (SÇ-OBA) bulunmaktadır.
Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 32.8±7.9 olup 238'i (%60.7) kadın,  154'ü (%39.3) erkek idi. 197'si (%50.3) aile hekimliği asistanı, 85'i (%21.7) aile hekimliği uzmanı, 67'si (%17.0) aile hekimi, 43'ü (%11.0) sözleşmeli aile hekimi uzmanlık eğitiminde (SAHU) asistan olarak görev yapmaktaydı. Hekimlerin SÇ-OBA puan ortalaması 14.1±2.6 olup; alanlardan alınan ortalama puanlar ise sırasıyla Alan 1'de 7.1±1.2, Alan 2'de  0.8±0.4, Alan 3'te 2.7±1.0, Alan 4'te 3.5±1.5'ti. OSB tarama yapma durumuyla (p=0.004) ve OSB takibi yapma durumuyla bilgi düzey algısı arasında ilişki olduğu belirlendi (p=0.028). Katılımcıların pediatri rotasyonu almasıyla (p=0.004), otizmle ilgili eğitim almasıyla (p=0.004) ve otizmli hasta takip etmiş olmasıyla (p=0.035) SÇ-OBA ölçeğinden aldığı puanların arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardı. Hekimlerin %98.2'si otizmli çocukların özel eğitim alması gerektiğini düşünüyordu. %79.6'sı otizmin bu toplulukta sosyal bir damgaya sahip olduğunu düşünüyordu. %52'si otizm teşhisinin çocuğa karşı ayrımcılığa yol açabileceğine inanıyordu.
Sonuç: Katılımcıların OSB'ye eşlik eden hastalıklar, otizmin az görülen bulguları konusunda bilgi düzeylerinin eksik olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte bilgi düzeyini arttıran faktörlerin pediatri rotasyonu yapmış olmak, OSB ile ilgili eğitim almak ve otizmli hasta takibi yapmak olduğu belirlenmiştir. Ek olarak tarama yapmanın ve OSB'li hasta takip etmenin ise hekimlerin kendilerine olan güveni arttırdığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Aim: Autism Spectrum Disorder (ASD) is a social health problem that has increased in frequency in recent years. Institutions providing primary health care services are the places where patients apply most frequently, and family physicians working in primary care have an important role in the early detection of ASD. In our study, it was aimed to determine the knowledge level of family physicians and family medicine residency students working throughout Turkey, to evaluate their behaviors and attitudes, to determine the factors affecting the level of knowledge and to increase the awareness of physicians.
Materials and Methods: Our study is a descriptive and cross-sectional study conducted between March 2022 and June 2022, with the participation of family medicine specialists, family medicine assistants and physicians working as family physicians in the Republic of Turkey. The study was carried out by filling out a 50-question questionnaire with 392 physicians face-to-face and digitally. Survey form; It consists of 50 questions in total. In the first part, a data form consisting of 31 questions questioning sociodemographic information, factors that may affect the level of knowledge about autism, and attitudes and behaviors about ASD, and in the second part, Knowledge about Childhood Autism among Health Workers, consisting of 19 questions (KCAHW). 
Result: The mean age of the participants was 32.8±7.9, 238 (60.7%) women and 154 (39.3%) men. 197 (50.3%) of them. 197 (50.3%) family medicine residents, 85 (21.7%) family medicine specialists, 67 (17.0%) family physicians, 43 (11.0%) contracted family medicine residency training (SAHU) assistants was doing. The physicians' DS-OBA mean score was 14.1±2.6; The mean scores from the fields were 7.1±1.2 in Field 1, 0.8±0.4 in Field 2, 2.7±1.0 in Field 3, 3.5±1.5 in Field 4, respectively. . It was determined that there was a relationship between screening for ASD (p=0.004) and following ASD and perception of knowledge level (p=0.028). There was a statistically significant correlation between the participants' pediatric rotation (p=0.004), receiving education about autism (p=0.004), and having followed up a patient with autism (p=0.035) and their scores on the SS-OBA scale. 98.2% of the physicians thought that children with autism should receive special education. 79.6% thought that autism had a social stigma in this community. 52% believed that a diagnosis of autism could lead to discrimination against the child.
Conclusion: It was determined that the participants were deficient in the diseases accompanying ASD, rare findings of autism, and in guiding individuals with ASD. However, it has been determined that the factors that increase the level of knowledge are having a pediatric rotation, receiving training on ASD, and following up on patients with autism. In addition, it has been determined that screening and following patients with ASD increase the self-confidence of physicians.