Beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğretim elemanlarında örgütsel bağlılık ve yönetsel etkililik ilişkisi
The relation between organizational commitment and managerial effectiveness in instructors at school of physical education and sports
Yazar: EYUP DALKIRAN
Danışman: DOÇ. DR. ERKAN FARUK ŞİRİN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Spor = Sports
Dizin: Beden eğitimi ve spor yüksekokulları = Physical education and sport faculty ; Yönetsel etkinlik = Managerial effectiveness ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Öğretim elemanları = Instructors

Özet:
Bu araştırmada beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğretim elemanlarında örgütsel bağlılık ve yönetsel etkililik ilişkisi incelenmiştir. Ayrıca bazı değişkenlere göre, örgütsel bağlılık ile yönetsel etkililiğin farklılaşıp farklılaşmadığı, üniversitelerin eğitim kalitelerini ne denli etkilediği incelenmeye çalışılmıştır.
Araştırmada, mevcut durumu ortaya çıkartmayı amaçlayan betimsel taramaya (survey) ve ilişkisel taramaya yönelik bir yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın örneklem grubunu 29 beden eğitimi ve spor yüksekokulundan toplam 232 öğretim elemanı oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, örgütsel bağlılığı ölçmek için Meyer ve ark (1993) tarafından geliştirilen 18 maddelik "Örgütsel Bağlılık Ölçeği" kullanılmıştır. Yönetsel etkililiği ölçmek için Murry (1993) tarafından geliştirilen ve 2009 yılında güncellenen ve Türkçe uyarlaması İra ve Şahin (2010) tarafından yapılan "Yönetsel Etkililik Ölçeği" kullanılmıştır.
Verilerin analizinde, ikili karşılaştırmalar için Mann-Whitney U Testi ve çoklu karşılaştırmalar için Kruskal-Wallis Varyans Analizi kullanılmıştır. Çoklu karşılaştırmalarda Kruskal Wallis Varyans Analizi sonucu anlamlı farkın çıktığı durumlarda bu farkın hangi gruplar arasından kaynaklandığını belirlemek için Mann Whitney U Testi uygulanmıştır. Öğretim elemanlarının örgütsel bağlılık düzeyleri ile yönetsel etkililik düzeyleri arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmak için de Spearman Brown Sıra Farkları Korelasyon (r) katsayısı tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmada anlamlılık düzeyi için α=0,05 seçilmiştir.
Araştırmaların sonucunda, öğretim elemanlarının kurumlarına en çok duygusal bağlılık gösterdikleri, daha sonra devam bağlılık gösterdikleri ve en az normatif bağlılık gösterdikleri belirlenmiştir. Öğretim elemanlarının örgütsel bağlılık ölçeği duygusal bağlılık boyutunu cinsiyet, yaş ve mesleki kıdem değişkenlerine göre; devam bağlılık boyutu yaş, unvan ve mesleki kıdem değişkenine göre; normatif bağlılık boyutu ise görev yaptıkları bölümlere, mesleki kıdemlerine ve idari görevli olup-olmama değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar göstermiştir. Yönetici olarak görev yapan öğretim elemanlarının, planlama ve karar verme, örgütleme ve insan kaynakları yönetimi, ekip çalışması, iletişim ve liderlik gibi yönetsel yeterlilik düzeylerinin orta derecede olduğu belirlenmiştir. Öğretim elemanlarının yönetsel etkililik ölçeğinin planlama ve karar verme boyutunda cinsiyet, unvan, mesleki kıdem ve idari görevli olup olmama değişkenine göre; örgütleme ve insan kaynakları yönetimi boyutunda cinsiyet, yaş, mesleki kıdem ve idari görevli olup-olmama değişkenine göre; ekip çalışması boyutunda yaş ve mesleki kıdem değişkenine göre; iletişim boyutunda yaş, görev yaptığı bölüm, mesleki kıdem ve idari görevli olup-olmama değişkenine göre; liderlik boyutunda yaş, görev yaptığı bölüm ve mesleki kıdemlerine göre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Öğretim elemanlarının örgütsel bağlılık ölçeği duygusal bağlılık boyutu ile yönetsel etkililiğin tüm alt boyutları arasında orta düzeyde pozitif yönlü, örgütsel bağlılığın devam boyutu ile yönetsel etkililiğin ekip çalışması ve iletişim boyutları arasında düşük düzeyde pozitif yönlü, örgütsel bağlılığın normatif boyutu ile yönetsel etkililiğin tüm alt arasında orta düzeyde pozitif yönlü, genel örgütsel bağlılık düzeyleri ile yönetsel etkililiğin tüm alt boyutları arasında orta düzeyde pozitif yönlü anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir.

Abstract:
This research has been conducted to determine organizational commitments and perceptions of managerial effectiveness of the instructors who work in sports colleges, to investigate the effect of demographic variables on organizational commitment and perceptions of managerial effectiveness and to determine whether there is a relation between organizational commitment and perception of managerial effectiveness.
Sample modelling of this research which is a descriptive attribution of the relational screening model has been consists of 232 instructors from 29 Physical Education and Sport Academies. As data collection tool; "Personal Information Form", "Organizational Commitment Scale" and "Managerial effectiveness Scale" have been used 18Meyer and fri. 1993).
In the analysis of data, Mann-Whitney has been used for pairwise comparision and U test for multiple comparision. In the multiple comparision, in circumstances when a significant difference has occurred according to the results of Kruskal Wallis Varyans analysis, Mann Whitney U test has been conducted to determine in which groups this difference has occured. To detect organizational commitment levels of lecturers' , Spearman Brown's rank order correlation (r) coefficient technique has been used. In this research, a=0,05 has been chosen for significance level.
 As a result of research, lecturers mostly show emotional commitment, then, continuing commitment, and normative commitment the least. Lecturers' organizational commitment scale shows significant difference in emotional commitment dimension according to variables of  age, sex and Professional seniority, while in emotional dimension, a significant difference has been detected according to variables of  age, title and professional seniority, and in normative dimension, a significant difference has been detected according to departments they work, Professional seniority or according to being administrative officer or not. It has shown that  in the lecturers' managerial effectiveness scale there are significant differences in the variables of sex, title, professional seniority,and being administrator officer or not in the dimension of planning  and decision making;  in the variables of organization and perception level of human resources administration, sex, age, professional seniority or being administrative officer or not;  in  the perception level of team work  there is significant difference according to variables of  age and professional seniority; in the perception of communication dimension  according to variables of age, the departments they work, professional seniority and being administrator officer or not; in the dimension of perception  there are significant differences according to variables of the departments they work and professional seniority. It has been detected that there are positive relationships between  emotional commitment dimension and managerial effectiveness and all the subscales of managerial effectiveness in the lecturers' organizational commitment scale; low positive relationships  between continuing commitment dimension and perception of team work and communication levels of  managerial effectiveness; moderate positive relationships between normative commitment dimension of organizational commitment and subscale perception levels of managerial effectiveness .