Gelişmekte olan ülkelerde dış borçların ekonomik büyüme üzerine etkisi: panel analizi
The effect of external debt on economic growth in developing countries: A panel analysis
Yazar: TUĞÇE GÜMÜŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZHAN TUNCAY
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Finansal Ekonomi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Dinamik panel teknikleri = Dynamic panel techniques ; Dış borçlanma = External borrowing ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Ekonomik etki = Economic effect ; Gelişmekte olan ülkeler = Developing countries ; Genelleştirilmiş momentler yöntemi = Generalized method of moments ; Panel veri modelleri = Panel data models

Özet:
Gelişmekte olan ülkelerin esas sorunlarından bir tanesini yetersiz sermaye ve
iç tasarruf oranı oluşturmaktadır. Sürdürülebilir ekonomik büyümeyi gerçekleştirmek
için başvurulan kaynaklardan biri ise dış borçlardır. Alınan dış borçlar kullanım
alanlarına göre ekonomik büyümeye katkı sağlarken verimsiz kullanımında ülkeyi
daha borçlu bir hale getirmektedir. Küreselleşmenin de doğal sonuçlarından biri olarak
günümüzde ülke içi olası krizlerin küresel kriz statüsüne gelme olasılığının artmış
olması gelişmekte olan ülkelerin dış borç alma gereksinimini daha çok artırmaktadır.
Yapılan çalışmada, 2010-2017 yıllarını kapsayan yıllık veriler kullanılarak,
gelişmekte olan sekiz ülkenin (Türkiye, Arjantin, Meksika, Hindistan, Endonezya,
Brezilya, Rusya ve Filipinler) ekonomik büyümelerinde etkisi olan faktörler
araştırılmaktadır. Öncelikli olarak dış borçlar olmak üzere çalışmada, sabit sermaye
yatırımları, ticaret açıklığı, reel efektif döviz kuru, tasarruflar, dış ticaret haddi ve bütçe
açığı değişkenleri kullanılmıştır. Bu çalışma ile ekonomik büyümeye etki eden
faktörler dinamik panel veri yöntemi ve Arellano-Bond (1991)'un GMM tahmincisi
kullanılarak belirlenmeye çalışılmış ve elde edilen sonuçlar kapsamında yorumlamalar
ortaya konulmuştur.

Abstract:
One of the main problems of developing countries is insufficient stock and
domestic savings rate. External debt is one of the resources used to achieve sustainable
economic growth. While the borrowed foreign debts contribute to economic growth
according to their usage areas, their unproductive usage can make the country more
indebted. As one of the natural consequences of globalization, the increasing
probability of possible domestic crises to reach the status of global crisis has increased
the foreign borrowing requirement of developing countries.
In this study, the factors affecting economic growth for eight developing
countries (Turkey, Argentina, Mexico, India, Indonesia, Brazil, Russia and the
Philippines) tried to be determined by using annual data covering the period 2010-
2017. The variables of fixed capital investments, trade deficit, real effective exchange
rate, savings, terms of trade and budget deficit were used in the study, primarily foreign
debt. With this study, the factors affecting the economic growth were tried to be
determined using the dynamic panel data method and the GMM estimator of ArellanoBond (1991) and interpretations were presented within the scope of the obtained
results.