Bireysel, örgütsel yaratıcılık ve yaratıcılık için iş çevresinin düzenlenmesi: Bir araştırma
Individual, organizational creativity and assessing work environment for creativity: A research
Yazar: HÜLYA GÜNDÜZ ÇEKMECELİOĞLU
Danışman: PROF. DR. EROL EREN
Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Firmalar = Firms ; Tesis yerleşim düzenlemesi = Facility layout ; Yaratıcılık = Creativity

Özet:
Kaynakların giderek kıt hale geldiği, rekabetin yoğunlaştığı, emek ve teçhizat maliyetinin arttığı çağımızda organizasyonların yaşaması ve başarılı olması kadar, ulusların ve hatta bireylerin de gelişmesi, kalkınması yaratıcı düşünce, ürün ve faaliyetler sayesinde olacaktır. Yaratıcılığa önem veren firmalar, farklı ve yeni ürünler, hizmetler üreterek içinde bulundukları pazarda rekabet avantajı kazanabilecek ve hatta öncü firmalar rolünü üstlenebileceklerdir. Yaratıcılık yaratıcı bireyin bir faaliyeti ve eylemidir. Yaratıcı kişi farklı fikir, ürün ve hizmetler üreterek yaratıcılığım sergiler, ancak, yaratıcılığın sağlanması ve geliştirilmesi, içinde bulunulan sosyal çevre faktörlerine bağlıdır. Bu nedenle organizasyonların yaratıcı olmaları, çalıştırdıktan bireyleri yaratıcı kılacak bir iş çevresi oluşturmaları ile mümkün olacaktır. Bu iş çevresi yaratıcılığı teşvik edecek bazı unsurlara sahip olduğu kadar, yaratıcılığı önleyecek bazı engelleri de ortadan kaldırmalıdır. Bu tez çalışmasının araştırma kısmı Türkiye'nin ilk 500 büyük firması baz alınarak yapılmıştır. İlk 500 büyük firmaya posta yoluyla gönderilen anketlerden geri dönen 126 firmanın anket sonuçlan değerlendirilerek iş çevresi ile yaratıcılık arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırmada, iş çevresinin teşvik edici değişkenleri ile engelleyici değişkenlerinin yaratıcılık üzerinde bir etkisinin olup olmadığı ve varsa hangi yönde olduğu incelenmiştir. Araştırma sonucunda iş çevresi değişkenlerinin yaratıcılık üzerinde etkili oldukları ispat edilmiş ve kurulan teorik modelin doğruluğu kanıtlanmıştır.

Abstract:
Creative ideas, products and activities will contribute to devolepment and progress of nations and individuals as well as to the success and survival of organizations in an era of increasing resource scarcity, intensifying competetion and increasing labor and equipment cost. Firms paying attention to creativity will obtain competition advantage in the markets and role of pioner firm by producing novel, new and useful product and services. Creativity is a performance and action of creative individuals. Cerative individuals producing different ideas, products and services exhibits his/her creativity, however obtaining and improving creativity depend on social environment factors involved. Thus, being creative for organizations will be possible with providing a work environment which will make employees creative. This work environment should be eliminating certain obstacles preventing creativity, as well as involving certain elements stimulating it. Application of this study has been done by taking the biggest 500 firms of Turkey as a base. Surveys were mailed to those firms and 126 responces were received. The relationship between work environment and creativity was examined evaluating these responces. Existance and direction of effects of stimulating and obstacles variables of work environment on creativity has been studied. At the end, our theoratical model has been proved and it has been indicated that work environment variables are effective on creativity.