İdari usule katılım
Participation in administrative procedure
Yazar: ZELİHA HACIMURATLAR
Danışman: PROF. DR. METİN GÜNDAY
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / İdare Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Hukuk devleti = State of law ; Kamu yararı = Public interest ; Katılım = Participation ; İdare hukuku = Administrative law ; İdari işlemler = Administrative processes ; İdari usul = Administrative procedure

Özet:
İdarenin işleyişini hukuk kurallarına bağlayan idari usul kurumu, ilk olarak, Avusturya'da 1925 yılında yürürlüğe girmiştir. İkinci Dünya Savaşının ardından, idari usulün pek çok Avrupa ülkesinde kanunlaştığına tanık olundu. Avrupa ülkelerinde olduğu gibi, ABD'de de idari usul kurumu 1946 tarihli kanun ile düzenlenmiştir.İdari usul, ilk ortaya çıktığı zamandan beri, idare hukukunda en çok incelenen ve irdelenen konulardan olmuştur. İdari usul, tüm dünyada demokratik hukuk devletinin bir gereği olarak kabul edilmiş ve savunulmuştur. İdari usul kurumuyla, sadece idarenin hangi kurallara tabi olarak işleyeceğinin kuralları tespit edilmemektedir. Aynı zamanda, idare dışındaki özel kişilerin sürece katılımları sağlanmaktadır. Özel kişiler, kişisel menfaatlerini doğrudan ve dolaylı olarak etkileyecek olan idari işlemlerin yapılışından önce, idare karşısında kendi menfaatlerini savunma imkanına idari usul kanununda düzenlenen görüş bildirme hakkıyla kavuşmuşlardır. İdari usul kanunlarının yürürlüğe girmesinden önce, menfaatini etkileyen idari işlemden, işlem yapılıp tamamlandıktan sonra haberdar olan kişiler, bu işleme karşı ancak idari itiraz veya dava yoluna başvurmaktaydı. İdari usul kanunlarından sonra ise, kişilere işlem yapılmadan önce, bu işlem karşısında haklarını koruma imkânı tanınmıştır.Bugün artık, özel kişilerin sadece kendi menfaatlerini etkileyecek olan bireysel idari işlemlerin yapılışına katılacakları anlayışı terk edilmiş ve özel kişilerin düzenleyici idari işlemlerin yapılışı sürecine katılımını sağlayan hükümlere idari usul kanunlarında yer verilmeye başlanmıştır. Düzenleyici işlemin yapılışına katılan kişiler, ileri sürecekleri görüşlerle işlemin içeriğinin belirlenmesine katkıda bulunacaklardır. Diğer bir anlatımla, idare, belli bir konu ve faaliyet alanını düzenleyecek genel kuralları tespit ederken, idari usul sürecine katılıp görüş ileri süren ilgililerin de görüşlerini dikkate alacak ve değerlendirecektir.İdarenin bireye kapalı, tek yanlı işleyişini değiştiren-dönüştüren idari usul kurumu ile idare hukukuna ilişkin temel bazı konu ve kavramalarda önemli değişiklikler olmuştur. İdarenin daha önce, kendi iç işleyişi ile ilgili görülen ve yargısal denetime konu yapılmayan pek çok konu, idari usul kurumu ile birlikte hukuksal anlamda önem kazanmış ve idari işlemlerin hukuka uygunluk kriterleri arasında sayılır olmuşlardır.

Abstract:
Administrative procedure institution that is hinged on law rules the functioning of the administration entered into force in Austria in 1925. After the Second World War, the legalization of administrative procedure witnessed in many European countries. In USA as well as European countries, administrative procedure institution regulated by the law dated 1946.Since first appearance, Administrative procedure is one of the topics of administrative law has been the most studied and investigated issues. All over the word administrative procedure has been accepted and defended as a requirement of democratic rule of law. Just as the administration will commit subject to the rules of conduct which are not detected with administrative procedure institution. At the same time, as long as the participation of private persons outside the administration are provided into process. Before the personal interests is being affected directly and indirectly of the administrative acts are consummeted, the opportunity to defend their interests against the administration in the administrative procedure law now have the right to express an opinion. Administrative procedure laws before the entry into force the laws, the people who are aware of this process about administrative acts affecting the interests of administrative procedure have been litigated and have been filed an appeal against the administrative act. After the administrative procedure laws, the people before process, possibility of protection of the rights recognized in the face of this transaction.Today, the interests of private individuals, which will affect not only their own individual sense of abandonment and private individuals will participate in administrative proceedings in making regulatory administrative acts that allows participation in the process of construction has been given to the provisions of the law of administrative procedure. Persons participated in making the regulatory act, there will further determine the content of opinions will contribute to the process. In other words, administration, and operating in a particular subject area when determining the general rules to regulate, participate in the process of administrative procedure in the opinion suggesting that the views of those concerned to consider and evaluate. Individual off of the administration, unilaterally altering the functioning of the institution-transforming administrative procedure law and the administration have been significant changes on the basis of some issues and clutches. Before the Administration, subject to audit their internal functioning of the judicial review has not been seen on many issues, together with the institution of administrative procedures and administrative processes has gained importance in the legal sense, were counted among the eligibility criteria of the law.