Yakın ilişkide psikolojik şiddete maruz kalma ile affetme arasındaki ilişkide benlik saygısının aracı rolü
The mediator role of self-esteem in the relationship between exposure to psychological violence in intimate relationships and forgiveness
Yazar: SİNEM ÇELİK YETİŞKİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET SAPANCI
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı yakın ilişkide psikolojik şiddetin affetme ile olan ilişkisinde benlik saygısının aracılık rolünün saptanmasıdır. Araştırmada nicel araştırma desenlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın bağımsız değişkeni psikolojik şiddet, bağımlı değişkeni affetme, aracı değişkeni ise benlik saygısıdır. Araştırmanın katılımcıları 18 yaş üstü 375 yetişkin kadın bireyden oluşmaktadır. Araştırmada Yakın İlişkilerde Psikolojik Şiddet Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Heartland Affetme Ölçeği ve demografik bilgi formu kullanılmıştır. Ölçeklerden elde edilen puanlar IBM SPSS 25, IBM SPSS AMOS 25 ve Lisrel 8.8 paket programları ile analiz edilmiş olup, Bağımsız Örneklem t-Testi, ANOVA ve Yapısal Eşitlik Modeli kullanılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda psikolojik şiddet ve benlik saygısı puanları arasında pozitif yönlü anlamlı; benlik saygısı ve affetme puanları arasında ise negatif yönlü anlamlı ilişkinin olduğu ve psikolojik şiddet ve affetme arasındaki ilişkide benlik saygısının tam aracı role sahip olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Demografik değişkenlere yönelik yapılan analizlerde, toplam psikolojik şiddet puanlarında katılımcıların yaş, öğrenim düzeyleri ve ilişki durumlarına göre anlamlı farklılaşmaların olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Toplam benlik saygısı ve affetme puanlarında ise demografik değişkenlere göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılaşmanın olmadığı görülmüştür.

Abstract:
The aim of this research is to determine the mediating role of self-esteem in the relationship between psychological violence and forgiveness in close relationships. Relational screening model, one of the quantitative research designs, was used in the research. The independent variable of the study is psychological violence, the dependent variable is forgiveness, and the mediator variable is self-esteem. The participants of the study consisted of 375 adult female individuals over the age of 18. In the study, the Psychological Violence in Close Relationship Scale, Rosenberg Self-Esteem Scale, Heartland Forgiveness Scale and demographic information form were used. The scores obtained from the scales were analyzed with IBM SPSS 25, IBM SPSS AMOS 25 and Lisrel 8.8 package programs, and Independent Sample t-Test, ANOVA and Structural Equation Model were used. In line with the findings obtained, there was a positive significant difference between psychological violence and self-esteem scores; It was concluded that there is a negative significant relationship between self-esteem and forgiveness scores and that self-esteem has a full mediator role in the relationship between psychological violence and forgiveness. In the analyzes made on demographic variables, it was concluded that there were significant differences in total psychological violence scores according to the age, education level and relationship status of the participants. It was observed that there was no statistically significant difference in total self-esteem and forgiveness scores according to demographic variables.