İç mekânda dijital deneyim tasarımı: Sanat-mimarlık ara kesitinde hibrit mekânlar
Designing digital experience in interior space: Hybrid spaces at the intersection of art and architecture
Yazar: EDANUR FETTAHOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ERKAN AYDINTAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration

Özet:
Yaşamımızın her alanına yansıyan dijital kültür; sanat ve mimarlık disiplinlerini de doğrudan etkilemiştir. Dijitalleşmenin bu disiplinlerde gündeme getirdiği gelişmeler, kullanıcıya dijital bir mekânsal deneyim sunan hibrit mekânların oluşumunun önünü açmıştır. Fiziksel ve dijital gerçeklikler arasında köprü kuran bu mekân türünün tasarım süreci merak konusu olmuş ve araştırmanın çıkış noktasını oluşturmuştur. Amaç, hibrit mekânların tasarım sürecinin ve gelecek potansiyellerinin, ortaya çıkarabileceği olumlu ve olumsuz sonuçların araştırılması; tasarımcılara öngörü oluşturarak bu alanda literatürdeki boşluğun doldurulmasıdır. 
Multidisipliner bir tasarım süreci sonunda yaratılan hibrit mekânların mimari tasarım bağlamında ele alınmasının gerekliliği yapılan araştırmada yönlendirici olmuştur. Bu doğrultuda, dört aşamada yürütülen araştırmanın hazırlık aşamasında, literatür incelemesi yapılarak araştırmanın kuramsal çerçevesi oluşturulmuştur. Veri toplama aşamasında, proje örneklerinin analizi, tasarım stüdyoları ile görüşmeler ve yerinde tespit çalışması olmak üzere üç farklı kaynaktan veri elde edilmiştir. Veri analizi aşamasında; elde edilen veriler öncelikle ayrı ayrı analiz edilmiş, ardından bir bütün olarak ele alınmış ve irdelenmiştir. Araştırma sonucunda; hibrit mekân tasarım sürecinin mimari tasarım süreci ile benzerlikler taşıdığı ile birlikte; teknoloji hakimiyetinde sürdürülmesi, birçok farklı alandan uzmanın bir arada çalışmasını gerektirmesi, kullanılan araç ve yöntemlerin çeşitliliği ve niteliği bakımından farklılaştığı tespit edilmiştir. İlgili mekân türünün yaygınlaşma potansiyelinin yüksek olduğu ve birçok farklı işleve yönelik tasarlanabileceği sonucuna ulaşılmış; bu bağlamda ortaya çıkabilecek olanakların ve risklerin neler olduğu sorgulanarak tasarımcı ve araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur. Bu çalışma Karadeniz Teknik Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından desteklenmiştir. Proje numarası: FYL-2022-10153

Abstract:
Digital culture has influenced the realms of art and architecture, permeating every facet of our existence. The advancements resulting from digitalization have laid the groundwork for hybrid spaces that provide users with immersive digital experiences. The design process of these spaces, serving as a conduit between physical and digital realms, has sparked curiosity and served as a focal point for this research. The objective is to explore the design processes and potentials of hybrid spaces, examining their potential positive and negative consequences while bridging the gap in the literature by providing valuable insights for designers.
The imperative to address the hybrid spaces formed through multidisciplinary design processes within the realm of architectural design has served as a guiding principle for this research endeavor. Accordingly, this study was conducted in four phases. In the preparatory phase, a literature review was conducted to develop a theoretical framework. In the data collection phase, information was collected from three sources: analysis of project examples, interviews conducted with design studios, and on-site surveys. In the data analysis phase, the data were analyzed individually and then examined as a cohesive whole. The findings indicate that while hybrid spaces and architectural design processes share similarities, they diverge in terms of technological dominance. They necessitate the collaboration of experts from diverse fields and showcase variations in the range and caliber of tools and methodologies. Furthermore, the findings highlight the substantial potential for proliferation in digital space, showcasing its versatility to be designed for a wide range of functions and purposes. This study explored both the opportunities and risks associated with hybrid spaces and offered practical recommendations for designers and researchers in navigating this evolving domain. This study was supported by the Scientific Research Projects Unit of Karadeniz Technical University. Project number: FYL-2022-10153