15-49 yaş grubu kadınların evlilik uyumları ve toplumsal baskı yaşama durumları arasındaki ilişki
The relationship between the harmony in marriage in women aged 15-49 and their exposure to social pressure
Yazar: AYTEN YILMAZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İLKNUR AYDIN AVCİ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Cinsel kimlik = Gender identity ; Halk sağlığı = Public health ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırma, 15-49 yaş grubu evli kadınların evlilik uyumları ve toplumsal cinsiyet boyutuyla baskı yaşama durumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla kesitsel ve kalitatif araştırma ilkelerine uygun olarak yapılmıştır.Bu araştırma Samsun Hançerli Aile Sağlığı Merkezi'nde 03 Nisan ? 15 Mayıs 2009 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmaya bu aile sağlığı merkezine kayıtlı 15- 49 yaş grubu 3200 evli kadın alınmıştır, Örnekleme büyüklüğü Win Episcope 2.0 bilgisayar programıyla belirlenmiş, araştırma kapsamına 435 kadın alınmıştır. Bu kadınlar aile sağlığı merkezindeki dört doktorun bilgisayarlarından basit rastgele seçilmiş, kadınlara telefonla ulaşılarak aile sağlığı merkezine davet edilerek ya da evlerine gidilerek veriler toplanmıştır. Verilerin toplanmasında literatür doğrultusunda araştırmacı tarafından hazırlanan 39 sorudan oluşan tanımlayıcı özellikler anket formu ve Locke ve Wallace tarafından 1959 yılında geliştirilmiş, ülkemizdeki geçerlilik ve güvenirlik çalışması 1999 yılında Kışlak tarafından yapılan ?Evlilikte Uyum Ölçeği? kullanılmıştır. Veriler bilgisayarda 16.00 SPSS paket programı ile bilgisayar ortamında değerlendirilmiştir. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistiklerle, t testi, ANOVA, Pearson korelasyon analizi, Mann-Whitney U ve Kruskal Wallis testleri kullanılmıştır. Kalitatif sorular kavram analiziyle değerlendirilmiştir.Araştırmada elde edilen veriler göre; kadınların gelir durumunun, sosyal güvencesinin, kadınların eşlerinin eğitim durumunun, evlenme şeklinin, çocuk sahibi olma durumunun, ailede alınan kararlarda söz hakkına sahip olabilme durumunun, evlendikten sonra ailece komşu ve akraba ziyaretlerine gitme durumlarının, şiddete uğrama durumlarının ve cinsiyetlerini değiştirmeyi isteme durumlarının evlilik uyumlarını etkilediği ve sonucun istatistiksel olarak anlamlı olduğu bunmuştur (p<0.05).Bu araştırma kadınların yaşam kalitesini etkileyen toplumsal cinsiyet özellikleri açısından baskı yaşama ya da etkilenme durumlarının evlilik uyumunu etkilediğini göstermektedir. Halk sağlığı hemşireleri toplumda bireylere en yakın çalışan sağlık personelidir. Bu nedenle halk sağlığı hemşiresinin kadınların cinsiyet ayrımcılığına maruz kaldığının kabul edip, hayatın vazgeçilmez parçası olan evlilik kurumunda bu durumun evlilik uyumunu bozmasını önleyici ve multidisipliner çalışmaları yürütmeleri önerilebilir.

Abstract:
This research was done on a qualitative and descriptive basis so as to determine the relationship between the harmony of the marriage in women aged 15-49 and their exposure to social pressure stemming from their gender. The married women aged 15-49 who are registered in Hançerli family center between April 3 and May 15 2009 are the cosmos of the research. The size of the sampling was determined via win Episcope 2.0 computer programme and 435 women were included in the research. The women in question were chosen randomly from the computers of 4 doctors in family center. The data were gathared by calling, visiting or inviting the women to the center. A descriptive questionnaire form consisting of 39 questions devised by Locke and Wallace in 1959 and the validity and reliance of which were approved by Kışlak were used as the medium of data-gathering.The data were evaluated on the computer environment via 16 SPSS computer programme.The descriptive statistics, t test, ANOVA, pearson correlation analysis, Mann whitney U, Kruskal Wallis tests were used in the statistical analysis of the data. The concept analysis method was used in the evaluation of the qualitative questions. In accordance with the data obtained from the study, it has been found out that The women?s status of social security, level of income, educational background of their husbands, the way of marriage, having a say, in the decisions made in the family, visiting relatives and the neighbours after marrying, their exposure to violence, the desire for changing the gender all influence the harmony in marriage and the result is statistically significant.(p <0,05)This research demonstrates that exposure to social pressure influencing their quality of life and the level of this influence have an impact on the harmony in marriage. Public health nurses are the medical staff who have the closest relationship with the public. For this reason, bearing that women are exposed to gender discrimination in mind, public health nurse might be advised to conduct some multidisciplinary studies to maintain the harmony in marriage, a vital institution of the society.