Okul öncesi öğretmen adaylarının çocuklarla felsefe etkinlikleri sırasındaki akıl yürütme örüntülerinin incelenmesi: Epistemolojik inançların etkisi
Examining preschool teacher candidates' reasoning patterns during philosophy for children activities: The effect of epistemological beliefs
Yazar: SEMRA KARASULAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ YİĞİT KUTLUCA
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akıl yürütme = Reasoning ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Öğretmen adayları =

Özet:
Günümüz erken çocukluk eğitim programlarının birincil amacı, çocukların merak, sorgulama, keşfetme, problem çözme ve akıl yürütme gibi üst düzey düşünme becerilerini geliştirmektir. Bu kapsamda, okul öncesi öğretmenlerinin çocuk merkezli epistemolojik anlayışa sahip olmaları ve bunu kendi öğretimlerine dâhil edebilmeleri önemlidir. Bunun için de sorgulama ve akıl yürütme temelli etkinliklerin özellikle hizmet öncesi dönemden itibaren okul öncesi öğretmen eğitiminde ele alınması gerekmektedir. Tüm bu belirtilenler ışığında, bu çalışmada okul öncesi öğretmen adaylarının epistemolojik inançlarının çocuklarla felsefe (P4C) etkinlikleri sırasındaki informal akıl yürütme örüntüleri üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Ayrıca erken çocuklukta düşünme becerileri ve çocuklarla felsefe ile ilgili eğitimin okul öncesi öğretmen adaylarının epistemolojik inançlarını anlamlı bir şekilde değiştirip değiştirmediği de incelenmiştir. Nitel ve nicel araştırma desenlerinin birlikte kullanıldığı bu karma yöntem araştırmasına üçüncü sınıfta öğrenim gören 25 okul öncesi öğretmen adayı katılmıştır. Araştırma, sıralı dönüşümsel tasarıma bağlı kalınarak gerçekleştirilmiştir. Toplamda 14 hafta süren uygulama-veri toplama sürecinde tüm katılımcılara öncelikle Öğrenmeye Yönelik Epistemolojik İnanç Ölçeği (ÖYEİÖ) uygulanmıştır. Katılımcılar, bu uygulamadan aldıkları puanlara göre üçer kişilik gruplara ayrılmışlardır. Ardından ilk dokuz haftalık süreçte erken çocuklukta düşünme becerileri ve çocuklarla felsefe ile ilgili teorik derslere dâhil edilmişlerdir. Son dört haftalık süreçte ise farklı bağlamlardan oluşan toplamda dokuz çocuklarla felsefe etkinliği aracılığıyla küçük grup etkinliği gerçekleştirmişlerdir. Sürecin sonunda tüm katılımcılara ÖYEİÖ uygulanmıştır. Analiz sürecinde, epistemolojik inancı en yüksek ve en düşük olan iki grubun çocuklarla felsefe etkinlikleri sırasındaki informal akıl yürütme örüntüleri değerlendirilmiştir. Bu şekilde, epistemolojik inancın informal akıl yürütme örüntüleri üzerindeki etkisi belirlenmiştir. Buradaki analizler Sadler ve Zeidler, (2005) tarafından geliştirilen informal akıl yürütme rubriği aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Diğer yandan, tüm katılımcıların sürecin başında ve sonundaki epistemolojik inançlarını karşılaştırmak amacıyla da ön ve son ÖYEİÖ puanları üzerinde t-testi yapılmıştır. Analiz sonuçları, epistemolojik inançların mantıksal akıl yürütmeleri arttırdığını ortaya çıkarmıştır. Diğer yandan, çocuklarla felsefe etkinliklerindeki daha çok ikilem içeren bağlamların katılımcıların sezgisel akıl yürütmelere başvurmalarına neden olduğu tespit edilmiştir. Konu bağlamı, akıl yürütme örüntülerinin niteliğini epistemolojik inançlardan bağımsız bir şekilde etkileme eğilimindedir. Ulaşılan bu sonuçlar, literatür eşliğinde derinlemesine tartışılarak önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The primary purpose of today's early childhood education programs is to develop children's higher-order thinking skills such as curiosity, inquiry, discovery, problem solving and reasoning. In this context, it is important for preschool teachers to have a child-centered epistemological understanding and to be able to include it in their own teaching. For this reason, reasoning and inquiry-based activities should be addressed in preschool teacher education, especially from the pre-service period. In the light of all these, the effect of preschool teacher candidates' epistemological beliefs on their informal reasoning patterns during philosophy for children (P4C) activities was investigated in this study. In addition, it was also examined whether education on philosophy for children and thinking skills in early childhood significantly changed the epistemological beliefs of preschool teacher candidates. 25 preschool teacher candidates studying in the third grade participated in this mixed method research in which qualitative and quantitative research designs were used together. The research was carried out through sequential transformative design. During the implementation-data collection process, which lasted for 14 weeks in total, the Epistemological Belief Scale towards Learning (EBSTL) was applied to all participants. Participants were divided into groups of three according to the scores they received from this application. Then, during the first nine weeks, they were included in early childhood thinking skills and theoretical courses on philosophy for children. In the last four weeks, all groups carried out small group discussions through nine P4C events representing different contexts. At the end of the process, all the participants were again applied the EBSTL. In the analysis process, the informal reasoning patterns of the two groups with the highest and lowest epistemological beliefs during P4C activities were evaluated. In this way, the effect of epistemological belief on informal reasoning patterns was determined. The analyzes here were carried out through the informal reasoning rubric developed by Sadler and Zeidler, (2005). On the other hand, to compare the epistemological beliefs of all participants at the beginning and end of the process, a t-test was conducted on the pre- and post- EBSTL scores. The results of the analysis revealed that epistemological beliefs increase rationalistic reasoning. On the other hand, it was determined that the contexts involving more dilemmas in P4C activities caused the participants to resort to intuitive reasoning. Subject context tends to affect the quality of informal reasoning patterns independently of epistemological beliefs. These results were discussed in depth in the light of the literature and suggestions were made.