Okul öncesi öğretmenlerinin, üstün yetenekli çocuklar hakkındaki algı, görüş ve eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesi
Determining preschool teachers' perceptions, views and educational needs regarding gifted children
Yazar: ŞENER GÜLKAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DENİZ ÖZCAN
Yakın Doğu Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada okul öncesi öğretmenlerinin üstün yetenekli öğrencilere
yönelik algı, görüş ve eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesi amaçlanmıştır.
Tarama modeli niteliğinde olan araştırmanın evrenini Kuzey Kıbrıs'ta Milli
Eğitim ve Kültür Bakanlığı, İlköğretim kademesinde bulunan 99 ilköğretim okulu
bünyesinde ve 13 anaokulunda 2015-2016 eğitim-öğretim yılında görev yapan 100
okul öncesi öğretmeni oluşturmuştur.
Araştırmadan elde edilen veriler Demirok ve Özcan (2016) tarafından
geliştirilen "Üstün Yetenekli Öğrencilere Yönelik Algı Ölçeği" ve Demirok (2012)
tarafından geliştirilen "Üstün Yetenekli Öğrencilere Yönelik Görüş Ölçeği" ve
"Üstün Yetenekli Öğrencilerin Eğitim İhtiyaçlarının Belirlenmesi" anketi ile
toplanmıştır. Araştırmada verilerin çözümlenmesinde aritmetik ortalama, standart
sapma, en düşük ve en yüksek değerler, parametrik testler olan t-testi ve tek faktörlü
varyans (One-Way ANOVA), parametrik olmayan testlerden ise Mann-Whitney U ve Kruskal Wallis Testi kullanılmıştır. Anova testi sonrasında farklılıkları belirlemek
için tamamlayıcı post-hoc analizi olarak Scheffe testi kullanılmıştır. Analiz verileri
tablo haline getirilmiş ve yorumlanarak sonuçlara ulaşılmıştır.
Araştırmada, okul öncesi öğretmenlerinin üstün yetenekli öğrencilere yönelik
algılarının ortalama puanı "katılıyorum" sınırları içerisinde belirlenmiştir. Bu anlamda,
okul öncesi öğretmenlerinin üstün yetenekli öğrencilere yönelik algılarının olumlu
yönde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Okul öncesi öğretmenlerinin üstün yetenekli
öğrencilere yönelik görüşlerine bakıldığında ise okul öncesi öğretmenlerinin üstün
yetenekli öğrencilere yönelik görüşlerinin ortalama puanı da "katılıyorum" sınırları
içerisinde belirlenmiştir. Bu bulgu, okul öncesi öğretmenlerinin üstün yetenekli
öğrencilere yönelik olumlu görüşe sahip oldukları sonucunu ortaya koymuştur. Okul
öncesi öğretmenlerinin üstün yetenekli öğrencilere yönelik eğitim ihtiyaçlarının
belirlenmesindeki ortalama puanı "çok ihtiyaç hissediyorum" sınırları içerisinde
belirlenmiştir. Elde edilen bulgulardan hareketle araştırmada yer alan okul öncesi
öğretmenlerinin üstün yetenekli çocukların eğitime olan ihtiyaçları ile ilgili yeterli
donanıma sahip olmadıkları ve üstün yetenekli çocuklar hakkında bilgi düzeylerinin
daha üst seviyede olması gerektiği belirlenmiştir. Bu eksikliğin üstün yetenekli
öğrencilerin eğitim sürecini olumsuz etkilememesi için hem hizmet öncesi hem de
hizmet içi eğitim seminerlerine ihtiyaç duyulduğu sonucunu ortaya çıkarmıştır.

Anahtar kelimeler: Üstün yetenekliler, okul öncesi öğretmeni, özel eğitim, algı,
görüş, eğitim ihtiyaçları.

Abstract:
The present study aimed at determining preschool teachers' perceptions,
views and educational needs regarding gifted students.
The universe of this survey model study included 100 preschool teachers
from 99 elementary schools and 13 kindergartens belonging to the Ministry of
National Education in Northern Cyprus in the academic year of 2015-2016.
The research data were collected via "Perception Scale for Gifted Students"
developed by Demirok and Özcan (2016), the questionnaire for "Determining Gifted
Students' Educational Needs", and "Opinion Scale for Gifted Students" developed by
Demirok (2012).
In the study, for the analysis of the data, mean scores, standard deviations,
lowest and highest values, parametric tests of t-test and one-way ANOVA and nonparametric
tests of Mann-Whitney U Test and Kruskal Wallis Test were used.
Following the test of ANOVA, for the purpose of determining the differences,
Scheffe test as complementary post-hoc analysis was used. The results of the
analyses were presented in tables and interpreted to draw related conclusions. In the study, it was found that the mean score for the preschool teachers'
perceptions regarding the gifted students was at the level of "I Agree". In this respect,
the preschool teachers' perceptions regarding the gifted students were found to be
positive. When the preschool teachers' views about gifted students were examined, it
was found that the mean score for the preschool teachers' views about gifted students
was at the level of "I Agree". This finding revealed that the preschool teachers had
positive views about gifted students. In the study, the preschool teachers' mean score
regarding determining the educational needs of gifted students was found to be at the
level of "I need a lot". Depending on the findings obtained, it could be stated that the
preschool teachers were not sufficiently knowledgeable about the educational needs of
gifted students and that preschool teachers should have higher levels of knowledge
about gifted children. In order to avoid any negative influence of this deficiency on the
educational process of gifted children, seminars involving both preservice and inservice
trainings should be organized.

Key Words: Gifted students, preschool teachers, special education, perception, view,
educational needs.