Ev hizmetlerinde çalışan göçmen kadınların sorunları ve bu sorunlarla mücadele stratejileri
Problems of migrant women working in domestic services and strategies to struggle these problems
Yazar: ÜMRAN BERFİN GÜNEYSU
Danışman: DOÇ. DR. DUYGU ALPTEKİN
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Ele alınan bu çalışma Türkiye'de ev hizmetlerinde çalışan kadınların sorunlarının neler olduğunu ve bu sorunlarla nasıl mücadele ettiklerini anlama çabası taşımaktadır. Bu hedef doğrultusunda kartopu örnekleme tekniği ile kendilerine ulaşılmış ve çoğunluğu Türkmenistanlı olan içlerinde Kırgız asıllı ve Moldovyalı olan 8 göçmen kadın ile iletişime geçilmiştir. İçlerinde derinlemesine görüşmenin de tekrardan yapıldığı iki görüşmecinin çalışma mekanları ve çalışma deneyimleri uzun süreli olarak bizzat yakından gözlemlenmiş ve saha deneyimi elde edilmiştir. Nitel araştırma çerçevesinde oluşturulan bu çalışmada yorumlayıcı fenomenolojik bir araştırma deseninden faydalanılmış ve görüşmecilere yönlendirilen yarı yapılandırılmış mülakat soruları ile bulgular belirlenmeye çalışılmıştır. Katılımcılara yönlendirilen bu sorularla kişilerin demografik özellikleri belirlenmiş, Türkiye'ye olan göç süreçlerinin (öncesi ve sonrası) nasıl gerçekleştirildiği durumu ortaya çıkarttırılmış, çoğunluğunun kayıt dışı olan veya yaşamının bir kısmını kayıt dışı olarak geçiren kadınların çalışma yaşamlarına dair zorlu süreçleri ve mücadele stratejileri ele alınıp değerlendirilmiştir. Özel alan kamusal alan muğlaklığını çalışma piyasasında deneyimleyen göçmen kadın emeği, toplumsal cinsiyet ve ataerkil kapitalizm ilişkileri bağlamında değerlendirilmiş kadın emeğinin ve bedeninin sömürge aracı olarak kullanılmasında kilit nokta olan göç olgusunun kadın yaşamını nasıl etkilediği sonucu ortaya çıkartılmıştır. Son olarak ise bulguları tahlil edilen bu araştırma sonucunda kadınların enformel sektöre bağlı olan bu iş piyasasında tüm eril zorbalıklara maruz kaldığı ve bu zorbalıklarla mücadelenin onlar açısından kısıtlılığı ortaya çıkartılmıştır. Göçmen, kayıt dışı, kadın, eş ve anne olan kadınlar bir yandan başkası için özel alanda emek üretirken bir yandan da kendi ailesi için özel emek üretmeye devam etmişlerdir. Geleceğe dair çok fazla beklentilerinin olmadığı bu kadınların, benlikleri de ataerkil pratikler etrafında şekillenmeye devam etmektedir.

Abstract:
This study aims to understand what the problems of women are working in domestic services in Turkey and how they struggle with these problems. In line with this goal, they were contacted with snowball sampling technique and 8 migrant women, most of whom were from Turkmenistan, including Kyrgyz origin and Moldovans, were contacted. The working places and working experiences of the two interviewers, in which an in-depth interview was also repeated, were observed closely for a long time and field experience was obtained. In this study, which was created within the framework of qualitative research, an interpretive phenomenological research design was used, and the findings were tried to be determined with semi-structured interview questions directed to the interviewers. With these questions directed to the women, the demographic characteristics of the women were determined, the situation of how the migration processes to Turkey (before and after) were carried out was revealed, the difficult processes and struggle strategies of the working lives of women, most of whom are unregistered or spend part of their lives unregistered, were discussed and evaluated. Migrant women's labor, which experiences the ambiguity of the private sphere public sphere in the labor market, has been evaluated in the context of gender and patriarchal capitalism relations, and it has been revealed how the phenomenon of migration, which constitutes a key point in the use of women's labor and body as a colonial tool, affects women's lives. Finally, as a result of this research, the findings of which were analysed, it was revealed that women are exposed to all male bullying in this job market which is connected to the informal sector and that the struggle against these bullying is limited for them. Women who were immigrants, informal, women, wives and mothers continued to produce private labor for their own families while producing labor in the private sphere for someone else. The selves of these women, who do not have much expectation about the future, continue to be shaped around patriarchal practices.