Budist Dönemi Türk şiiri üzerine incelemeler; An-tsang'a ait bir şiir metni: Metin, tercüme, notlar, dizin, tıpkıbasım
Studies on Turkish poetry of Buddhist Period; a poem text which belongs to An-tsang: Text, translation, notes, index, facsimile
Yazar: AYŞE KILIÇ
Danışman: PROF. DR. A. MELEK ÖZYETGİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Budizm = Buddhism ; Türk şiiri = Turkish poem ; Uygur edebiyatı = Uighur literature ; Uygurca = Uighur language ; Uygurlar = Uighurs ; Şiir = Poem

Özet:
An-tsang tarafından çevirisi yapılan Buddhavata?saka Sutra'dan alınan ve Doğu Türkistan seferleri sırasında ele geçirilmiş olan bu eser, British Museum Or. 8212/ 108 numaralı mecmuada kayıtlı olup aynı mecmuanın 54. sayfasından 62. sayfasının sonuna kadar 151 satır, 200 mısra ve 50 dörtlükten meydana gelmektedir.Eserde Mahayana Buddhizminin felsefesi, Buddhist öğretileri, Buddha ve Bodhisattvaların evreni algılayış biçimleri açıklanır. Uygur dönemine ait zengin bir kelime hazinesi ve özellikle dinî terimlerin kullanılış biçimleri ve sıklığı göze çarpar.Çalışma 5 bölümden meydana gelmektedir. Giriş bölümünde Buddhizm ve Buddhizmin temel öğretileri, Türklerin Buddhizmi kabulü, Buddhist Uygur edebiyatı, üzerinde çalışılan eserin içeriği ve eseri Uygur Türkçesine aktaran şahıs hakkında bilgi verilmiştir. Metin bölümünde eserin transliterasyonu, transkripsiyonu ve günümüz Türkçesine çevirisi verilerek yapılan okumalar, eser üzerine yapılmış olan diğer yayınlarla karşılaştırılmış ve önceki okumalarda gösterilmeyen bir takım kelimeler metne eklenmiş, metinde düzeltmeler yapılmıştır. Dizin bölümünde eserdeki kelimelerin anlamlarını içeren dizini oluşturulmuştur. Notlar bölümünde ise eserdeki Türkçe, Sanskritçe, Soğdca ve Çince kelimelerin, etimolojik sözlüklerdeki ve tarihî metinlerdeki kullanımları karşılaştırılmış ve notlar oluşturulmuştur. Tıpkıbasım bölümünde ise British Museum'dan temin edilen mikrofilmler çalışmaya eklenmiştir.

Abstract:
Buddhavata?saka Sutra which was translated by An-tsang and captured with journal number of 8212/108 in British Museum, in the same journal between 54th and 62th pages, it consists of 151 lines, 200 verses and 50 quatrain.In the manuscript, it is described philosophy of the Mahayana Buddhism, Buddhist doctrine, Bodhisattva?s perception form of the universe. It is stood out a rich vocabulary which belongs to Uigur period, especially usage form of religious terms and their frequency.The study consists of 5 parts. In the part for Introduction, it was informed about Buddhism and main doctrines of Buddhism, Buddhism embracement of Turks, Buddhist Uigur literature, the content of manuscript worked on and the person who translated the manuscript in Uigur Turkish. In the part for Text, readings of transliteration, transcription and Turkey Turkish translation compared with other edition studied on manuscript and some words not showed on previous readings added to manuscript, and revisions were made in manuscript. In the part for ?Index?, index that covers the meaning of words in manuscript was composed. In the part for Notes, Turkish, Sanskrit, Sogdian language and Chinese words in manuscript were compared with their usage in etymological dictionaries and historical texts, so notes were composed. In the part for ?Facsimile?, microfilms, provided from British Museum, were added to study.