Kazakistan etnik denge siyasetinin temeli olarak Kazakistan Halk Asamblesi
As the basis of Kazakhstan ethnic balance policy Assembly of People of Kazakhstan
Yazar: NURKEN ARALBEKOV
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM ERDEM
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Sosyal Bilimler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Etnik denge = Ethnic balance ; Etnik gruplar = Ethnic groups ; Etnisite = Ethnicity ; Kazakistan = Kazakhstan ; Kazakistan Halk Asamblesi = The Assembly of People of Kazakhstan

Özet:
Bu tez çalışmasında Kazakistan'daki etnik siyasetin durumu ve Kazakistan Halk Asаmblesi'nin bu etnik siyaset içindeki rolü incelenecektir. 1991 yılında Kazakistan bağımsızlığını ilan ettiğinden itibaren barış, hoşgörü ve yapıcı bir diyalog ideallerine yönelmiş modern, laik bir devlet kurmayı amaçlamıştır. Bu çerçevede devletin milli siyaseti Kazakistan toplumunun "vatandaşlar ortaklığı" olarak kurulmasına yönelik biçimde şekillendirildi. Ülke içindeki farklı gruplar arasındaki ilişkilerin, ortak bir model çerçevesinde kurulması, farklı kültür ve dinler arasında diyalog başlatılması, etnik ve dini farklılıklardan bağımsız olarak tüm vatandaşların eşitliğinin pratikte uygulanması, toplumun "vatandaşlar ortaklığı" olarak kurulmasının temel bileşenlerini oluşturmuştur. Etnik ve dini ilişkiler alanında Kazakistan Cumhuriyeti'nin yasal çerçevesinin oluşmasında 1995 ile 1996 yılları önemli bir yer teşkil etmiştir. Mart 1995'te Devlet Başkanlığı'nın istişare-danışmanlık organı olarak, Kazakistan Halk Asamblesi kurulmuştur. Kurumsallaşma sürecinde Asamble, devletin halklararası anlayış modelinin kilit unsuru, toplumun güçlü bir istikrar saglayıcı faktörü olmuştur. Çalışma üç bölüm ve sonuç kısmından oluşmaktadır. Çalışmanın giriş bölümü araştırma konusunun belirlenmesi ve sınırlandırılması, araştırmanın amacı ve önemi ve araştırmanın yöntemini kapsamaktadır. Tez çalışmasının dayandığı iki temel sav, araştırmanın amacı içerisinde ortyay konmuştur. Bu savlardan ilki, Kazakistan Halk Asamblesi'nin, Kazakistan'da etnik denge siyasetini kurmada ve toplumsal tutunumu sağlamada etkili bir kurum olduğudur. İkinci sav ise Kazakistan'a özgü bu modelin, Kazakistan dışında, etnik sorunlar yaşayan diğer ülkelere de örnek bir model olabileceğidir. Birinci bölümde araştırma konusuna dair etnisite, etnik grup, ulus, yurttaşlık ve ulus devlet kavramları kuramsal ve tarihsel olarak tartışılmıştır. İkinci bölümde Kazakistan Cumhuriyeti'nin nüfus yapısı ve ülkede yaşayan farklı etnik gruplar, bağımsızlık sonrası süreçte ülkedeki etnik ilişkilerin anayasal temelleri ve ilkeleri analiz edilmıştır. Üçüncü bölümde Kazakistan'da hoşgörüye dayanan etnik denge siyaseti ve toplumsal uzlaşma modeli olarak şekillenen Kazakistan Halk Assamblesi üzerinde durulmuştur. Bu bölümde Kazakistan Halk Asamblesi'nin oluşum süreci ve Anayasal statüsü üzerinde durulmuştur ve siyasi karar alma süreçlerinde Asamble'nin rolü ve faaliyetleri ele alınmıştır. Son olarak Asamble'nin uluslararası yeri ve etkisi incelenmiştir. Sonuç kısmında ise varılan bulgular özetlenerek, tezin giriş bölümünde ifade edilen savların doğruluğu analiz edilmiştir.

Abstract:
In this study, the position of ethnic politics in Kazakhstan and the role of Kazakhstan Assembly of People in this ethnic politics will be considered. Kazakhstan had aimed to establish a modern and secular state with reference to peace, tolerance and constructive dialogue since its independence in 1991. With in this framework, the national policy of the state was shaped according to the "common citizenship" for Kazakh society. Establishment fo the relation among different groups in the country, initiation of dialogues among various cultures and religious, practical implementation of the equality of all citizens independent from ethnic and religious differences were the primary compounds for the occurrence of the "common citizenship". For the formation of the legal frame in the fields of ethnic and religious relations in the Republic of Kazakhstan, 1995 and 1996 are important years. As the consultancy organ of the Presidency of the Republic, Assembly of People of Kazakhstan was formed in March 1995. During the institutionalisation of the Assembly, it became the key factor of the inter-peoples understanding model of the state as a strong stabiliser for the society. The study consists of three parts and the conclusion. The introduction part includes the determination and limitation of the research matter, the objective and the importance of the research, and the method of the research. Two basic claims on which the study is established were defined within the aim of the study. First of these two claims is that Assembly of People of Kazakhstan is an effective institution to establish the ethnic balance policies and to provide the social attachment. The second claim is that this model unique to Kazakhstan can be an example for the countries having ethnic troubles. In the first part, the concepts related with the research matter like ethnicity, ethnic group, nation, citizenship and nation-state are discussed. In the second part, demographic structure of the Republic of Kazakhstan and various ethnic groups in the country, the constitutional bases and principles of the ethnic relations in the process following the independence are analysed. In the third part, Kazakhstan Assembly of People that was shaped as the model of social consent and ethnic balance policy on the basis of tolerance was mentioned. The formation process Assembly of People of Kazakhstan and its constitutional statue are also considered together with the role of the Assembly in the political decision-making processes. The place and effect of the Assembly in the international area are also considered in the part. In the conclusion part, the findings are summed and the correctness of the claims in the introduction part of the study is analysed.