Öğretmen adaylarının eğitim inançları ile "Öğretmen" ve "Öğrenci" kavramlarına yönelik metaforik algılarının karşılaştırılması
The comparison between prospective teachers' educational beliefs and their metaphorical perceptions towards the concepts of teacher and student
Yazar: BEGÜM ALTINOK ARICAN
Danışman: PROF. DR. BEGÜM ÖZ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada müzik derslerini yürüten farklı branşlardaki öğretmen adaylarının sahip oldukları eğitim inançlarıyla "öğretmen" ve "öğrenci" kavramlarına yönelik algıları arasındaki ilişki incelenmiştir. 

Araştırmada, nicel ve nitel veri toplama yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma desen yöntemlerinden "eş zamanlı çeşitleme" yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2022-2023 eğitim öğretim yılında Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesi Müzik Eğitimi, Okul Öncesi Eğitimi ve Sınıf Eğitimi ana bilim dallarında öğrenim gören öğretmen adaylarından (n=139) oluşmaktadır. Araştırma kapsamında veri toplama aracı olarak, öğretmen adaylarının demografik özelliklerinin ve yıl içinde okunan kitap sayısının belirlenmesine yönelik kişisel bilgi formu; eğitim inançlarının belirlenmesine yönelik Yılmaz, Altınkurt ve Çokluk (2011) tarafından geliştirilen "Eğitim İnançları Ölçeği" kullanılmış ve "öğretmen" ve "öğrenci" kavramlarına dair sahip oldukları metaforları belirlemek amacıyla "Öğretmen...gibidir. Çünkü..." ve "Öğrenci...gibidir. Çünkü..." metafor soruları sorulmuştur. "Eğitim İnançları Ölçeği"nden elde edilen verilerin analizi SPSS 25.0 programı kullanılarak yapılmıştır.  Katılımcıların geliştirdikleri metafor cümlesi aracılığı ile elde edilen verilerin analiz aşamaları MAXQDA Analytical Pro 2022 programı aracılığı ile yapılmıştır. Çalışmada, açık uçlu sorular aracılığı ile elde edilen verilerin analiz edilmesinde içerik analizi kullanılmıştır.

Araştırma bulgularına göre, öğretmen adaylarının en çok tercih ettiği eğitim inancının İlerlemecilik olduğu ve bunu sırasıyla Daimicilik, Esasicilik, Varoluşçu Eğitim ve Yeniden Kurmacılığın izlediği sonucuna ulaşılmıştır. "Cinsiyet" değişkeninin öğretmen adaylarının sahip oldukları inanç türleri üzerinde sadece Varoluşçu Eğitim boyutunda anlamlı bir fark yarattığı, "yaş, bölüm, sınıf düzeyi ve kitap okuma oranı" değişkenlerinin ise eğitim inançları üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık yaratmadığı belirlenmiştir. Sınıf düzeyi değişkeni ise Esasicilik boyutunda anlamlı bir farklılık yaratmış ve son sınıf öğrencilerinin esasici eğitim inancına daha fazla sahip olduğu görülmüştür. 

Katılımcıların ürettikleri metaforlara bakıldığında öğretmeni en çok rehber, pusula ve yol göstericiye benzettikleri görülmüştür. Ölçek ve anket formu sonuçları karşılaştırıldığında ilerlemeci eğitim inancında öğretmenin rolünün rehberlik etme ve yönlendiren kişi olduğu görülmektedir. Katılımcıların öğrenci hakkında ürettikleri metaforlara bakıldığında öğrenciyi en çok çiçek, fidan, bitki ve ağaca benzettikleri görülmüştür. Üretilen metaforların öğretmen merkezli olması, esasici felsefi anlayışa uyum sağladığını göstermektedir. 

Anahtar Kelimeler: Müzik Eğitimi, Eğitim İnançları, Eğitim Felsefesi, Çağdaş Eğitim Yaklaşımları, Öğretmen Adayları.

Abstract:
In this research, the relationship between the educational beliefs of prospective teachers in different branches teaching music lessons and their perceptions of the concepts of "teacher" and "student" was examined.

In the research, the "simultaneous triangulation" method, one of the mixed design methods in which quantitative and qualitative data collection methods are used together, was used. The study group of the research consists of teacher candidates (n = 139) studying in the departments of Music Education, Preschool Education and Classroom Education at Çanakkale Onsekiz Mart University Faculty of Education in the 2022-2023 academic year. As a data collection tool within the scope of the research, a personal information form was used to determine the demographic characteristics of teacher candidates and the number of books read during the year; The "Education Beliefs Scale" developed by Yılmaz, Altınkurt and Çokluk (2011) was used to determine the educational beliefs of the students and was used to determine the metaphors they had about the concepts of "teacher" and "student". "Teacher is like...Because…" and "Student is like…." Because…" metaphor questions were asked. The analysis of the data obtained from the "Educational Beliefs Scale" was made using the SPSS 25.0 program. The analysis stages of the data obtained through the metaphor sentence developed by the participants were carried out through the MAXQDA Analytical Pro 2022 program. In the study, content analysis was used to analyze the data obtained through open-ended questions.

According to the research findings, it was concluded that the most preferred educational belief by teacher candidates was Progressivism, followed by Perennialism, Essentialism, Existential Education and Reconstructionism, respectively. It was determined that the "gender" variable made a significant difference on the types of beliefs held by the teacher candidates only in the Existential Education dimension, while the "age, department, grade level and book reading rate" variables did not create a statistically significant difference on their educational beliefs. The grade level variable created a significant difference in the Essentialism dimension, and it was observed that senior students had more essentialist education beliefs. The analysis of the data obtained from the "Educational Beliefs Scale" was made using the SPSS 25.0 program. The analysis stages of the data obtained by transferring the metaphor sentence developed by the participants were carried out with the MAXQDA Analytical Pro 2022 program. In the study, content analysis was used to analyze the data obtained through open connections and relationships.

 When looking at the metaphors produced by the participants, it was seen that they most likened the teacher to a guide, compass and directive. When the results of the scale and the survey form are compared, it is seen that the role of the teacher in the belief in progressive education is to guide and direct. When we look at the metaphors that the participants produced about the student, it was seen that they most likened the student to flowers, saplings, plants and trees. The fact that the metaphors produced are teacher-centered shows that they comply with the essentialist philosophical understanding.

Keywords: Music Education, Educational Beliefs, Educational Philosophy, Contemporary Educational Approaches, Teacher Candidates.