Çocuk adalet sisteminde çalışan uzmanların psikolojik dayanıklılık durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of psychological resilience of the experts working in the juvenile justice system
Yazar: TUĞBA ATA SOLMAZ
Danışman: PROF. DR. SERMİN KESEBİR
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışma modern çocukluk yaklaşımıyla birlikte adalet sistemine giren çocuklara has bir sistem olarak inşa edilen çocuk adalet sistemi ile bu alanda çalışan meslek elemanlarının psikolojik dayanıklılık durumlarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda araştırma genel tarama modelinde tasarlanmış betimleyici bir araştırmadır. Araştırmada veriler anket yöntemi ile elde edilmiştir. Verilerin elde edilmesinde Sosyo Demografik Veri Formu (SDF) ve Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği (YİPDÖ) kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi ise çocuk adalet sistemi içerisinde doğrudan çocuk ile temas kuran, çocukların öykülerinin hakkında derinlemesine bilgi sahibi olan ve doğrudan insanların iyilik halini artırmaya yönelik çalışmalar yürüten meslekler olarak avukat, psikolog, sosyal çalışmacı,  ve sivil toplum çalışanı olarak görev yapan 141 meslek çalışanından oluşmaktadır. Elde edilen verilerin analizinde sayısal değişiklik karşılaştırması için t test, sınıfsal değişiklik karşılaştırması için ki kare testi kullanılmıştır. 
Yapılan istatistiki analizler sonunda adalet sistemi çalışanlarının psikolojik dayanıklılık toplam puanlarının ve alt boyut (yapısal stil, gelecek algısı, aile uyumu, kendilik algısı, sosyal yeterlilik ve sosyal kaynaklar) puanlarının ortalamanın üstünde olduğu görülmüştür. Bununla birlikte adalet sistemi çalışanlarının, gelecek algısı ve sosyal kaynaklar puanları, cinsiyetine göre istatistiki bakımdan anlamlı farklılaşmakta ve kadın çalışanların gelecek algısı ve sosyal kaynaklar puanları erkek çalışanlara göre daha yüksek olduğu görülmektedir. Adalet sisteminde psikolog olarak çalışanların aile uyumu puanlarının, pedagog, avukat ve sivil toplum çalışanlarının aile uyumu puanlarına göre daha yüksek olduğu ve bu durumun istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. 
Araştırma sonucunda adalet sistemi çalışanlarının, yetişkinler için psikolojik dayanıklılık, yapısal stil, gelecek algısı, aile uyumu, kendilik algısı, sosyal yeterlilik ve sosyal kaynaklar puanları, çalışma sürecinde yaşanılanlar ile beklentinin uyuşma durumuna, ebeveyn kaybı yaşamış çocuklar ile çalışma sıklığına, suça sürüklenmiş çocuklar ile çalışma sıklığına, iş ortamından memnuniyet durumuna göre istatistiki bakımdan anlamlı farklılaşmadığı ortaya koyulmuştur. Farklılıklara bakıldığında ise adalet sistemi çalışmalarında ebeveyni cezaevinde olan çocuklar ile ve mağdur çocuklar ile çalışma sıklığı sık sık olan çalışanların sosyal kaynaklar puanlarının, adalet sistemi çalışmalarında ebeveyni cezaevinde olan çocuklar ile çalışma sıklığı hiç ve ara sıra olan çalışanlara göre daha yüksek olduğu ve bu durumun istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. 
Son olarak işin özel yaşamda kısıtlamaya/sınırlamaya neden olmadığı çalışanların psikolojik dayanıklılık, gelecek algısı ve kendilik algısı puanlarının işin özel yaşamda kısıtlamaya/sınırlamaya neden olan çalışanlara göre daha yüksek olduğu ve bu durumun istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. İşin özel yaşamda kısıtlamaya/sınırlamaya bazen neden olan çalışanların aile uyumu puanlarının işin özel yaşamda kısıtlamaya/sınırlamaya neden olan çalışanlara göre daha yüksek olduğu ve bu durumun istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. İşte kendini güvende bazen hisseden çalışanların gelecek algısı puanlarının, işte kendini güvende hisseden çalışanlara göre daha yüksek olduğu ve bu durumun istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
This study aims to reveal the psychological resilience and coping styles of the juvenile justice system, which was built as a system specific to children face with the crime with the modern childhood approach, and the professionals in this field. In this context, the research is a descriptive research designed in the general survey model. The data in the study were obtained by the survey method. The Socio-Demographic Data Form and the Adult Resilience Scale were used to obtain the data. The sample of the study consists of 141 professionals working as lawyers, psychologists, social workers, sociologists and non-governmental workers as professions that directly contact children in the juvenile justice system. In the analysis of the obtained data, t test was used for numerical change comparison and chi-square test was used for class change comparison. 
At the end of the statistical analyzes, it was seen that the psychological resilience total scores and sub-dimension (structural style, future perception, family harmony, self-perception, social competence and social resources) scores of the justice system employees were above the average. In addition, the future perception and social resources scores of the justice system employees differ statistically according to their gender, and the future perception and social resources scores of female employees are higher than male employees. It has been determined that the family harmony scores of the psychologists in the justice system are higher than the family harmony scores of the pedagogues, lawyers and non-governmental workers, and this situation is statistically significant.
As a result of the research, the psychological resilience, structural style, perception of the future, family harmony, self-perception, social competence and social resources scores for adults, the compatibility of the expectations with the experiences in the working process, the frequency of working with children who have lost their parents, and the children who were driven to crime. It has been revealed that there is no statistically significant difference according to the frequency of work and satisfaction with the work environment. When looking at the differences, it is seen that the social resources scores of the employees who frequently work with children whose parents are in prison and with the victim children in the justice system studies are higher than those who work with children whose parents are in prison frequently than those who work with children whose parents are in prison, and this situation is statistically significant. was found to be significant.
Finally, it was determined that the psychological resilience, future perception and self-perception scores of employees whose work does not cause restriction / limitation in private life are higher than those of employees whose work causes restriction / limitation in private life, and this situation is statistically significant. It has been determined that the family harmony scores of the employees whose work sometimes causes restriction/limitation in private life are higher than those of the employees whose work causes restriction/limitation in private life, and this situation is statistically significant. It has been determined that the future perception scores of the employees who sometimes feel safe at work are higher than those of the employees who feel safe at work, and this situation is statistically significant.