Yoğun bakım hemşirelerinde duygusal zekânın üretkenliğe aykırı çalışma davranışları üzerine etkisi
The effect of emotional intelligence on work behaviors against productivity in icu nurses
Yazar: BERNA AYDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NÜKHET BAYER
LOKMAN HEKİM ÜNİVERSİTESİ / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma, yoğun bakım hemşirelerinde duygusal zekâ ile üretkenliğe aykırı çalışma davranışı arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır.
Araştırma, Ankara'da bir kamu hastanesinin dört farklı branştan (3 Koroner Yoğun Bakım, 5 Genel Yoğun Bakım, 2 Kardio Vasküler Cerrahi Yoğun Bakım ve 2 Transplantasyon Yoğun Bakım) toplam 12 erişkin yoğun bakımında yapılmıştır. Araştırmada amaçlı örneklem yöntemi kullanılmıştır. Bu bağlamda araştırmaya katılımda gönüllü hemşirelere ulaşılmıştır. Araştırmanın verileri; hemşirelerin bireysel ve mesleki özelliklerini içeren bilgi formu, Duygusal Zekâ Değerlendirme Ölçeği (DZDÖ) ve Üretkenliğe Aykırı Çalışma Davranışı Ölçeği (ÜAÇDÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizlerinde SPSS 22.0 programı kullanılmıştır. Ölçümle belirlenen değişkenler, ortalama ± standart sapma (X±SS) olarak ifade edilmiştir, sayımla belirlenen değişkenler için yüzde (%) değeri hesaplanmıştır. İki bağımsız grubun karşılaştırılmasında T-Testi, ikiden fazla bağımsız grupların karşılaştırılmasında Anovo Testi ve Post Hoc: Tukey kullanılmıştır. Hemşirelerin ölçek düzeylerini belirleyen boyutlar arasındaki ilişkiler pearson korelasyon ve lineer regresyon analizleri aracılığıyla incelenmiştir.
Araştırma sonuçlarına göre yoğun bakım hemşirelerinin DZDÖ toplam puanı 112,811±21,310 (Min=30; Maks=150), ÜAÇDÖ toplam puan ortalaması 1,324±0,656 (Min=1; Maks=5) olarak bulunmuştur. Yapılan lineer regresyon analizi sonucunda; duyguların farkında olma alt boyut, duygularını yönetme alt boyutu, kendini motive etme alt boyutu, sosyal beceriler alt boyutu ile ÜAÇDÖ toplam puanı arasında negatif yönde ve zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Duyguların farkında olma alt boyutu ÜAÇDÖ toplam puanını azaltmaktadır.
Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre yoğun bakım hemşirelerinin DZDÖ puanlarının ortalamanın üstünde, ÜAÇDÖ puanlarının ortalamanın altında olduğu tespit edilmiştir. Yapılan korelasyon analizi neticesinde DZDÖ ile ÜAÇDÖ arasında negatif korelasyon bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This research was conducted to examine the relationship between emotional intelligence and unproductive work behavior in intensive care nurses.
The research was carried out in a total of 12 adult intensive care units from four different branches (3 Coronary Intensive Care, 5 General Intensive Care, 2 Cardio Vascular Surgery Intensive Care and 2 Transplantation Intensive Care) of a public hospital in Ankara. Purposive sampling method was used in the research. In this context, volunteer nurses were reached for participation in the research. The data of the research; The information form, which includes nurses' individual and professional characteristics, was collected using the Emotional Intelligence Assessment Scale (EIAS) and the Work Behavior Against Productivity Scale (WBAPS). SPSS 22.0 program was used for statistical analysis of the data. Variables determined by measurement were expressed as mean ± standard deviation (x±sd), percentage (%) was calculated for variables determined by counting. T-Test was used to compare two independent groups, Anova Test and Post Hoc: Tukey were used to compare more than two independent groups. Relationships between dimensions determining nurses' scale levels were examined through pearson correlation and linear regression analyses.
According to the results of the research, the total score of EIAS the ICU nurses was found to be 112.811±21,310 (Min=30; Max=150), and the mean total score of WBAPS was 1.324±0.656 (Min=1; Max=5). As a result of the linear regression analysis; A negative and weakly significant relationship was found between awareness of emotions sub-dimension, managing one's emotions sub-dimension, self-motivation sub-dimension, social skills sub-dimension and the total score of WBAPS. The sub-dimension of being aware of emotions decreases the total score of WBAPS.
According to the results obtained from the study, it was determined that the ICU nurses' EIAS scores were above the average, and their WBAPS scores were below the average. As a result of the correlation analysis, it was concluded that there was a negative correlation between EIAS and WBAPS.