2013 okul öncesi eğitim programının karakter eğitimi açısından değerlendirilmesi
An analysis of the 2013 pre-school education curriculum in terms of character education
Yazar: EVRİM KOCALAR
Danışman: DOÇ. DR. ERDAL BAY
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim programları = Education programs ; Karakter = Character ; Karakter eğitimi = Character education ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens

Özet:
Okul öncesi dönem çocuğun karakterinin büyük bir kısmının şekillendiği, gelecekte nasıl bir kişi olacağının temellerinin atıldığı kritik bir dönemdir. Bu nedenle de bu dönemde çocuğa verilecek olan karakter eğitimi ve eğitimin niteliği büyük bir önem arz etmektedir. 
Bu çalışmanın genel amacı, okul öncesi eğitimi karakter eğitimi bağlamında analiz etmektir. Üç aşamalı olarak gerçekleştirilen çalışmada ilk olarak 2013 Okul Öncesi Eğitim Programı ve 2013 Okul Öncesi Eğitim Programları Etkinlik Kitabı ile 2018 Okul Öncesi Etkinlik Kitabı karakter eğitimi açısından analiz edilmiştir. İkinci aşamada 2013 Okul Öncesi Eğitim Programının analizinden çıkarılan karakteristik özelliklerin gerçekleşme ve önem düzeyine yönelik öğretmen görüşleri belirlenmiştir. Üçüncü aşamada ise yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla okul öncesi öğretmenlerinin, karakter eğitimine ilişkin görüşlerinin neler olduğu saptanmaya çalışılmıştır.
Araştırmada nitel ve nicel veri yöntemlerinin bir arada kullanıldığı karma araştırma yöntemi, desen olarak da açıklayıcı sıralı desen kullanılmıştır. 
Araştırma 2018-2019 eğitim - öğretim yılında Gaziantep ili Şahinbey ilçesindeki resmi, bağımsız anaokullarında görev yapan okul öncesi öğretmenleri üzerinde gerçekleştirilmiştir.
Araştırmada veri toplama aracı olarak "2013 Okul Öncesi Eğitim Programı, 2013 Okul Öncesi Eğitim Programları Etkinlik Kitabı, 2018 Okul Öncesi Etkinlik Kitapları", araştırmacı tarafından geliştirilen anket ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır.  
Araştırma kapsamında dökümanlar ve yarı yapılandırılmış görüşme formundan elde edilen veriler betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Anket formundan elde edilen veriler ise SPSS paket programıyla betimleyici istatistikler belirlenerek analiz edilmiştir. 
Araştırma sonuçlarına göre; 2013 Okul Öncesi Eğitim Programında en fazla dikkatli, yetenekli, yaratıcı ve bağımsız karakter özelliklerine yer verildiği saptanmıştır. Yine 2013 Okul Öncesi Eğitim Programı ile 2013 Okul Öncesi Eğitim Programları Etkinlik Kitabının ve 2018 Okul Öncesi Etkinlik Kitabının karakter eğitimi açısından uyumlarının olduğu görülmüştür. Okul öncesi öğretmenlerine göre, programdan çıkarılan kırk yedi karakteristik özelliğin önem düzeylerinin bir özellik hariç çok önemli olarak görüldüğü; yine bu karakteristik özelliklerin gerçekleşme düzeylerinin ise iki özellik haricinde yüksek gerçekleşme düzeyinde olduğu bulunmuştur. Yarı yapılandırılmış görüşme sorularından elde edilen sonuçlarda, okul öncesi öğretmenlerinin karakter eğitimini sıkça değer eğitimi ile karıştırdıkları; okul öncesi dönem çocuklarına verilmesi gereken karakter özelliklerinin başında saygı, sevgi ve dürüstlük özelliklerinin geldiği; karakter eğitimini etkileyen en önemli faktörün aile ve daha sonra da okulun bulunduğu çevre olduğu tespit edilmiştir. Görüşme sorularından elde edilen bir diğer sonuç ise karakter eğitiminin mevcut okul öncesi eğitim programına ek kazanımlar aracılığıyla eklenmesidir. Öğretmenlerin ise karakter eğitimi hakkında çeşitli hizmetiçi eğitimlerle bilgi sahibi olmalarının sağlanması gerektiği sonucu da bir diğer görüşme verileri sonucu olarak bulunmuştur. Sonuç olarak; okul öncesi dönemde karakter eğitimi uygulamalarının önemi ve neler yapılması gerektiği konusunda araştırmacılara, uygulayıcılara ve politika yapıcılara yönelik öneriler getirilmiştir.

Anahtar kelimeler: Okul Öncesi Eğitim Programında Karakter Eğitimi, Okul Öncesi Karakter Eğitimi, Karakter, Karakter Eğitimi.

Abstract:
The pre-school period is a critical period when a major part of a child's character is shaped and the foundations of their future personality are formed. For this reason, character education and the quality of the education to be given to the child during this period is of great importance. 
The overall aim of this study is to analyze character education in the context of preschool education. In the first phase of this three-phase study, the 2013 Pre-School Education Curriculum, the 2013 Pre-School Education Curriculum Activity Book, and the 2018 Pre-School Activity Book were analyzed in terms of character education. In the second phase, teachers' views on the realization and importance of character traits obtained from the analysis of the 2013 Pre-School Education Curriculum were determined. In the third phase, the researchers tried to determine the opinions of pre-school teachers regarding character education through a semi-structured interview format.
In this study, a mixed research method employing a combination of qualitative and quantitative data methods and an explanatory sequential design were applied. 
The research was carried out during the 2018-2019 academic year on teachers working at the official, independent kindergartens in the Şahinbey district of Gaziantep province.
The 2013 Pre-School Education Curriculum, the 2013 Pre-School Education Curriculum Activity Book, and the 2018 Pre-School Activity Book, as well as a questionnaire and semi-structured interview form developed by the researcher were used in the research as data collection tools.  
The data obtained from the documents and the semi-structured interview form within the scope of the research was analyzed using a descriptive analysis method. The data obtained from the questionnaire was analyzed by determining descriptive statistics with the SPSS package software. 
According to the results of the research, it has the most careful, talented, creative and independent character traits in the 2013 Pre-School Education Curriculum. Again, it has been observed that the 2013 Pre-School Education Curriculum, the 2013 Pre-School Education Curriculum Activity Book and 2018 Pre-School Activity Book are consistent in terms of character education. According to pre-school teachers, the level of importance of 46 of the 47 character traits derived from the program were found to be considered very important; likewise, the realization levels of these character traits were found to be high, except for two. In the results obtained from the semi-structured interview questions, it was determined that preschool teachers frequently mistook character education with value education, that respect, love and honesty were considered to be the top character traits that should be instilled in pre-school children, and that the most important factor that affects character education was family followed by the school environment. Another result obtained from the interview questions is the inclusion of character education in the existing pre-school education curriculum through additional gains. The conclusion, that teachers should be informed about character education by various in-service training programs, was found to be a further result obtained from the interview data. In conclusion, suggestions have been made to researchers, practitioners and policy makers on the importance of character education practices during the pre-school period and proposals for what should be done.

Keywords: Character Education in Pre-School Education Curriculum, Pre-School Character Education, Character, Character Education