Türkiye-İsrail askeri işbirliğinin Türkiye'nin Ortadoğu politikasına etkileri
The effect of Turkey Israel military collaboration on Turkey's politics towards Middle East
Yazar: MEHMET ERDEM
Danışman: PROF.DR. MÜMTAZ'ER TÜRKÖNE
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Türkiye bulunduğu coğrafyada kendisi gibi benzer bir yönetim tarzınasahip srail'le ilişkilerini son yıllarda geliştirmiş ve geliştirmeye devametmektedir. Türkiye-srail ilişkilerinin geliştirilmesinde önemli bir yer tutan veimzalandığı günden beri Arap ülkelerinden yoğun tepki alan Türkiye-srailAskeri Eğitim ve şbirliği Anlaşması, Orta Doğu'da yeni bir güç dengesimeydana getirmiştir.Askeri boyutta başlayan iki ülke ilişkileri zamanla ekonomik ve siyasiaçıdan da benzer gelişme göstermiştir. Bu işbirliğinin gelişmesinde iki ülkenintarihten gelen dostluğunun ve Ortadoğu bölgesinde benzer problemlerle karşıkarşıya bulunmalarının oldukça büyük etkisi olmuştur. 1996 yılındangünümüze kadar olan zaman sürecinde iki ülke yöneticilileri ve siyasi liderleribirçok kez karşılıklı olarak ziyarette bulunmuşlardır. Bu ziyaretlerde, Türkiye-srail Stratejik şbirliğinin önemi ve iki ülke açısından faydaları vurgulanmıştır.Çalışmada, 1996 Yıllarında Askeri Eğitim ve şbirliği Antlaşması ilezirveye çıkan Türkiye-srail Stratejik şbirliği'nin, tarihsel bir süreç içinde tümyönleri ile incelenerek iki ülkeyi yakınlaşmaya iten sebepler ve bu ittifakınfayda ve mahsurlarının tespiti amaçlanmıştır. Yine tezde, Türkiye-srailStratejik şbirliği'nin Türkiye'nin Ortadoğu ve Araplara yönelik politikalarına negibi etkisinin olduğu araştırılmıştır.Türkiye'nin orta ve uzun vadede srail'le olan stratejik işbirliğininboyutlarının neler olacağı ve ki ülkenin bölge ile ilgili çıkarlarının çatışmasıdurumunda nasıl bir politika uygulayacakları hala belirsizliğini korumaktadır.Diğer yandan, Türkiye ya da srail'in çevresindeki ülkelerle bir savaşagirişmesi ya da küçük çaplı bölgesel bir çatışma yaşaması durumunda, diğerülke nasıl bir tepki gösterecektir? Türkiye-srail Stratejik şbirliği'ninsorgulanması gereken en önemli unsurunun bu konu olduğunudeğerlendiriyorum.

Abstract:
Turkey, have been recently devoloping and continue to develop itsrelations with Israel which has a similar administrative structure to its own inthe Middle East. Turkey-Israel Military Education and Cooperation Treaty,which has been signed between Turkey and Israel and which has not beenwelcomed by the Arab states, created a very new balance of power in theMiddle East.The relations, which firstly started in the military aspects, have beendiversified in the other aspects like economics and the politics. The reasonsof these good relations can be seen as a result of their historical friendshipand their similar problems that they encounter in the Middle East. Because ofthese relations, the administers of both country have visited each other veryoften since 1996 and during these visits, the importance of the Turkish-IsraeliStrategic Cooperation has been emphasized for the both country.In this study, I proposed to explain the Turkish-Israeli strategiccooperation which has been experiencing its very close relationship since theMilitary Education and Cooperation Treaty in 1996 by evaluating both sidesspecial historical and contemporary situations that have made them standcloser with advantages and the disadvantages of that kind of relationship.Lastly, the effects of the relations on the rest of the Middle East are alsoinvestigated.Furthermore, I tried to understand the nature of the relationshipbetween these two countries and also tried to anticipate their possible actionsin more difficult times, like warfare. I am convinced that the most importantsubject about the relationship between these countries is both sides?capacities and limits to improve their strategic cooperation.