Akciğer tüberkülozunda plazmada stromal hücre kökenli faktör 1 alfa ölçümünün değeri
Plasma stromal derived factor 1 alpha levels in pulmonary tuberculosis
Yazar: İLKAY KOCA KALKAN
Danışman: DOÇ. DR. A. BELGİN SAMURKAŞOĞLU
Sağlık Bakanlığı / Ankara Atatürk Göğüs Has. ve Göğ. Cerr.Eğt. ve Arş. Hast. / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2006
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery

Özet:
Türkçe Özet: Giriş: Tüberküloz global epidemik hastalığın tüm karakteristik özelliklerini taşımaktadır ve dünyada yaygındır. M. tuberculosis ile enfekte kişilerin zamanında tam olarak saptanması ve hızlı laboratuvar doğrulamasının yapılması tüberküloz epidemisi ile savaşta alınabilecek iki etkili halk sağlığı ölçütüdür. M. tuberculosis enfeksiyonunu takiben gelişen sitokin cevabı tüberküloz patogenezinde önemli rol oynamaktadır. Pulmoner tüberkülozda alveolar makrofaj ve çok çekirdekli dev hücreler tarafından üretilen stromal hücre kökenli faktör 1 alfa (SDF-1α) çeşitli hücreler için kemoatraktan olarak görev yapmaktadır. Plazma SDF-1α düzeyinin tüberkülozda yükseldiğini tarifleyen birkaç çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmada; kemokin CXC alt ailesinin bir üyesi olan SDF-1α düzeyinin, aktif tüberküloz tanısı koymaya yardımcı bir tetkik olarak kullanılıp kullanılamayacağını göstermeyi amaçladık. Ayrıca tüberküloz enfeksiyonunu belirlemede plazma SDF-1α düzeyinin etkinliğini ve tüberkülin cilt testi ile karşılaştırmayı amaçladık. Yöntem: Çalışmamıza, 30 yatarak tedavi gören yeni vaka yayma pozitif akciğer tüberkülozu tanısı konmuş hasta, 15 kür sağlanmış geçirilmiş akciğer tüberkülozu hastası tedavi bittiği andan itibaren, 15 tüberkülozlu hastalarla teması olan kişi, 15 enfeksiyona bağlı akut atakta kronik obstrüktif akciğer hastalığı olan hasta ve 15 sağlıklı kişi dahil edildi. Çalışmaya alınan olguların başvuru semptomları, klinik özellikleri, demografik verileri, laboratuar tetkikleri ve radyolojik bulguları oluşturulan forma kaydedildi. Tüm olgulardan alınan plazma örneklerinde SDF-1α değerleri, SDF-1α belirteci için spesifik kit olan Quantikine Human SDF-1α  ( R & D Systems, Minneapolis, MN USA) kiti ile ölçüldü. Ayrıca tüm olgulara TCT uygulandı. 
Bulgular: Ortalama SDF-1 düzeyleri açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p= 0,54). Semptom varlığı ile SDF-1 düzeyi arasındaki ilişki incelendiğinde ateşi ve balgamı olanlarda SDF-1 düzeyi yüksekliği lehine anlamlı ilişki bulundu (sırasıyla p=0,03, p=0,02). Akciğer grafisinde infiltrasyon ve infiltrasyon + kaviteli hastalığı olanlarda, ayrıca akciğer grafisinde bilateral tutulumu olanlarda SDF-1α düzeyleri anlamlı olarak daha yüksek idi (p=0,01). Ortalama SDF-1 düzeyleri ile TCT değerleri arasında anlamlı ilişki bulunamadı (p=0,7). 
Sonuç: SDF-1α'ın aktif enfeksiyon ve inflamasyon varlığında plazma düzeyinin arttığı, ancak önceki yapılmış çalışmaların aksine bu artışın yeni vaka akciğer tüberkülozlu olgular lehine ayırıcı olamayacağı ve aktif tüberkülozlu olguların tayininde belirteç olarak kullanılamayacağı kanaatindeyiz.

Abstract:
Timely and accurate identification of persons infected with M. tuberculosis and rapid laboratory confirmation of tuberculosis (TB) is important, while struggling against TB epidemics. Recently, increased plasma level of stromal derived factor 1 alpha (SDF-1α), a chemokine which has a broad range of action such as chemotaxis of inflammatory cells, was detected in patients with TB and considered as a marker for the activity of pulmonary TB. In this study, we aimed to find out the diagnostic yield of SDF-1α in active pulmonary TB and latent TB infection and also compared it with tuberculin skin test (TST). 
Methods: We studied SDF-1α in plasma of 30 smear positive active TB, 15 cured TB, 15 chronic obstructive pulmonary disease (COPD) with acute exacerbation due to nonspecific pulmonary infection, 15 direct contacts of active TB patients and 15 healthy control subjects by ELISA method. TST was performed to all of these 90 participants. 
Results: SDF-1α levels showed no statistically significant difference between the groups (p=0.54). Considerably high SDF-1α levels have been determined in patients with fever and sputum (p= 0.03 and p=0.02 respectively) and with infiltration, cavitations and bilateral involvement in their chest X-rays (p=0.01). The increased SDF-1α rate was significantly more in subjects with active inflammation (active TB and COPD with acute exacerbation groups) versus subjects with no inflammation (p=0.03). There was no correlation between induration of the TST and SDF-1α levels (p=0.99).
Conclusion: We conclude that SDF-1α nonspecifically increases in the presence of active infection and inflammation, and in opposition with former researchers it cannot be used as a diagnostic marker for active TB.