Gaziantep Üniversitesi'nin sağlıkla ilgili fakültelerindeki ilk ve son sınıf öğrencilerinin beslenme alışkanlıkları ve obezite sıklığı
Nutritional habits and obesity frequency of Gaziantep University's first and last year students in faculty related to health
Yazar: FERİT YETKİNŞEKERCİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NERİMAN AYDIN
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme bozuklukları = Nutrition disorders ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Obezite = Obesity ; Öğrenciler = Students ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Tanımlayıcı-kesitsel tipteki bu çalışma, Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi, Diş Hekimliği Fakültesi ve Sağlık Bilimleri Fakültesi'nde öğrenim görmekte olan ilk ve son sınıf öğrencilerinin beslenme alışkanlıklarını ve obezite sıklıklarını saptamak ve bu durumu etkileyebilecek faktörleri ortaya koymak amacıyla yapılmıştır (n=1068). Evrene ulaşım oranı %88,0 olarak gerçekleşti. Araştırmada veri toplama aracı olarak soru kâğıdı kullanılmıştır.  Toplanan veriler tanımlayıcı istatistikler, Kruskal Wallis, Mann-Whitney U ve ki-kare testleri kullanılarak analiz edildi. p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Çalışmada yer alan öğrencilerin %61,5'i kadın, %38,5'i erkek ve BKİ ortalamaları 21,93 ± 3,16 kg/m² olarak bulundu. Araştırmaya katılan üniversite öğrencilerinin %12,2'sinin zayıf, %72,4'ünün normal kilolu ve %15,4'ünün fazla kilolu veya obez olduğu tespit edildi. Erkek cinsiyette olan ve tıp fakültesinde eğitim görmekte olan öğrencilerin beden kitle indeksine göre kilolu veya obez olma durumu anlamlı düzeyde yüksek olarak saptandı. Öğrencilerin yaklaşık yarısının günde 2 öğün ve daha az yemek yediği, en çok atlanan öğünün ise kahvaltı olduğu tespit edildi. 1. sınıfta eğitim gören öğrencilerde her gün süt ve süt ürünleri, meyve ve sebze tüketimi anlamlı düzeyde yüksek bulunurken (Sırasıyla p=0,024 ve p=0,007), son sınıfta eğitim gören öğrencilerde sigara ve alkol kullanma durumu anlamlı düzeyde yüksek bulundu (Sırasıyla p=0,040 ve p=0,026). Aile veya akraba ile birlikte kalmanın tüketilen besinler üzerinde olumlu etkisinin olduğu saptandı. Öğrencilerin %31,6'sının en az 1 kez diyet yaptığı, %33,9'nun düzenli egzersiz yaptığı görüldü. Sonuç olarak üniversite öğrencilerinde obez veya kilolu olma durumunun yaygın olduğu belirlendi. Elde edilen sonuçlar öğrencilerde obezitenin önlenmesi için yeterli ve dengeli beslenme alışkanlıklarının kazandırılmasının, düzenli ve yeterli fiziksel aktivite yapmayı günlük yaşamlarının bir parçası haline getirmelerinin sağlanmasının önemli olduğu; sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının geliştirilmesi amacıyla eğitimin ilk aşamalarından itibaren öğrencilerin bilinçlendirilmelerinin gerekliliğini göstermektedir.

Abstract:
This was a descriptive-cross sectional study aimed to determine nutritional habits and obesity prevalance of the first and last year students of Gaziantep University Faculty of Medicine, Faculty of Dentistry and Faculty of Health Sciences and to determine the influential factors (n=1068). Response rate was 88.0%. Questionnaires were used as data collection tool. The data collected were analyzed using descriptive statistics, Kruskal Wallis, Mann-Whitney U and Chi-square tests. p<0.05 has been accepted as statistically significant. Of the students, 61.5% were female and 38.5% were male. The Body Mass Index (BMI) mean was calculated as 21.93 ± 3,16 kg/m². It was determined that 12,2% of the participants were underweight 72,4% of the participants were normal weight, 15,4% of the participants were overweight or obese. Students who were male and who were studying at the medical school were found to be overweight or obese significantly higher. Approximately, half of the students were eating 2 meals a day or less, and the most skipped meals were breakfast. The consumption of milk and milk products, fruits and vegetables daily was found significantly higher among the first year students (p=0.024 and p=0.007 respectively), smoking and alcohol use was found significantly higher among the last year students (p=0.040 and p=0.026 respectively). Staying with family or relatives was found to have a positive effect on the food consumed. Of the students, 31,6% declerad that they had slimming diet at least once, and 33,9% were doing regular exersize.  As a result, it was determined that obesity or overweight was common in university students. According to the results, it is important to ensure that adequate and balanced eating habits, and doing regular and adequate physical activity is a part of their daily lives to avoid obesity. Consiciousness of healthy lifestyle habits should be raised beginning from the first stage of education.