Şanlıurfa ekolojik koşullarında bazı yaprak gübresi uygulamalarının, pamuğun (Gossypium hirsutum L.) verim ve verim ögelerine etkisi
Determination of the effects of some foliar fertilizer applications on yield and yield components at cotton (Gossypium hirsutum L.) under Şanlıurfa ecological conditions
Yazar: MEHMET EMİN SERT
Danışman: PROF. DR. AHMET YILMAZ
Harran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Lif teknolojisi = Fiber technology ; Pamuk = Cotton ; Verim = Yield ; Yaprak gübresi = Leaf fertilizer

Özet:
Bu çalışma; yaprak gübresi uygulamalarının, pamuğun verim ve verim unsurlarına etkisini belirlemek amacıyla 2021 yılı pamuk üretim sezonunda ana ürün olarak Şanlıurfa ekolojik koşullarında planlanmış ve yürütülmüştür. Denemede bitki materyalini "MAY-505" ve "MAY-455" pamuk çeşitleri oluşturmuştur. Yaprak gübresi olarak Ravel/Şamar (Solin), Detabeta Micromix ve Lebosol Nutriphos isimli gübreler, prospektüsünde belirtilen zaman, ve dozda uygulanmıştır. Deneme bölünmüş parseller deney desenine göre 3 tekerrürlü olarak planlanmış ve yürütülmüştür. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; yapraktan uygulanan besin elementlerinin, çırçır randımanı (%), koza ağırlığı (g), koza kütlü ağırlığı(g), 100 tohum ağırlığı (g), lif indeksi (%), koza sayısı (adet/bitki), kütlü verimi (kg/da), meyve dalı sayısı (adet/bitki), bitki boyu (cm), lif uzunluğu (mm), lif inceliği (mic/index) ve lif mukavemeti (g/tex) üzerinde önemli etkiye sahip olduğu, ancak odun dalı sayısı (adet/bitki) ve erkencilik üzerinde (%) herhangi bir etkisinin olmadığı saptanmıştır. May-505 çeşidinden, 419,75 kg/da, May-455 çeşidinden ise 416,00 kg/da kütlü pamuk verimi elde edilmiştir. Sonuç olarak bitki besin maddeleri tavsiye edilen miktarda ve zamanda pamuğa uygulandığında, kontrole göre daha yüksek verim alınabildiği sonucu ortaya çıkmıştır. Yapılan ekonomik analiz sonucuna göre; en düşük maliyetin Ravel/Şamar uygulamasıyla, en yüksek maliyetin ise Lebosol Nutriphos uygulamasıyla yapıldığı sonucu ortaya çıkmıştır.

ANAHTAR KELİMELER: pamuk (Gossypium hirsutum L.), yaprak gübresi, verim, verim unsurları, ekonomik analiz

Abstract:
MAY-505 and MAY-455 cotton seeds were used as plant material in the research. Ravel/Şamar (Solin), Detameta Micromix and Lebosol Nutriphos formed were used as foliar fertilizer material. The experiment was established and carried out in 3 replications according to the Split plot experimental design. Lebosol Nutriphos, Detabeta Mikromix, Ravel-Şamar foliar fertilizers used in the experiment were used in the recommended amount in the propect. As a result of the research; Foliar applied nutrients have a significant effect on ginning yield, boll weight, boll seed weight, 100 seed weight, fiber index, boll number, seed yield, fruit branch, wood branch, plant height, fiber length, fiber fineness and fiber strength. However, it was found that it did not have any effect on the number of wood branches and earliness. The seed cotton yield was 416,00 kg/da from May-505 variety and 419,75 kg/da from May-455 variety. As a result, it was concluded that when the plant nutrients are used in the recommended amount and time, higher yields can be obtained compared to the control application. According to the results of the economic analysis; it was concluded the lowest cost was made with Ravel/Şamar application, and the highest cost was with the Lebosol Nutriphos application.

KEY WORDS: cotton (Gossypium hirsutum L.), foliar fertilizers, yield, yield components, economical analysis.