Doğum sonu stres etkenleri ölçeği Türkçe geçerlilik ve güvenilirliği
Turkish validity and reliability of the postpartum stressors scale
Yazar: GAMZE ŞAHBAZ
Danışman: PROF. NÜLÜFER ERBİL
Ordu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Doğum = Delivery ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Stres = Stress ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu çalışma, Doğum Sonu Stres Etkenleri Ölçeği'ni (DSSEÖ) Türkçeye uyarlayarak, geçerlilik ve güvenilirliğini incelemek amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Metodolojik tipte olan çalışmanın örneklemine, araştırmaya katılmayı kabul eden, 18 yaşın üzerinde olan, doğum sonu ilk altı ayda olan, psikiyatrik hastalık tanısı almamış ve ilkokul mezunu olan 177 kadın alındı. Çalışmanın verileri, kişisel bilgi formu, DSSEÖ ve Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ) ile 24 Eylül 2018-24 Ocak 2019 tarihleri arasında toplandı. DSSEÖ'nün dil ve kapsam geçerliliği sağlandıktan sonra, verilerin analizi açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, Cronbach's alfa katsayısı ve korelasyon analiz testi ile yapıldı.
Bulgular: DSSEÖ'nün çeviri-geri çeviri yöntemi ile dil geçerliliği ve uzman görüşlerine göre kapsam geçerliliği sağlandı. Faktör analizi sonrası DSSEÖ'nün Türkçe formunun orijinal yapıdaki gibi üç alt boyuttan oluşmadığı belirlendi. Bu nedenle, DSSEÖ tek boyutlu ölçeğin faktör yüklerinin 0.481-0.678 arasında değiştiği, açıklanan varyansın (%35.3) yeterli olduğu belirlendi. Doğrulayıcı faktör analizi sonuçlarına göre, modele ait faktör yüklerinin 0.40 ile 0.64 arasında değiştiği ve tüm maddelere ait t değerinin 1.96'nın üzerinde olduğu belirlendi. Yapısal eşitlik modellemesi sonucunda; ölçeğe ilişkin elde edilen uyum indeksi değerlerinin x2/SD değeri 1.88, GFI 0.93, AGFI 0.88, CFI 0.95, RMSEA 0.071 ve SRMR 0.065 olduğu ve modelin bu hali ile kabul edilebilir olduğu saptandı. DSSEÖ'nün Cronbach alfa katsayısı 0.76 bulundu. DSSEÖ'nün tüm maddelerinde madde toplam puan korelasyonlarının 0.30'un üzerinde olduğu ve ölçekten madde çıkarılmasına gerek olmadığı saptandı. DSSEÖ ile ASÖ arasında pozitif yönde "orta" düzeyde anlamlı ilişki bulundu (p=0.000). Ölçek alt %27 ve üst %27'lik dilim puan ortalamaları karşılaştırıldığında istatistiksel olarak gruplararası anlamlı fark belirlendi (p=0.000). DSSEÖ puan ortalaması 16.67±5.74 olarak belirlendi.
Sonuç: Araştırma sonucunda, DSSEÖ'nün Türkçe formunun geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu saptandı.

Anahtar Kelimeler: Doğum Sonu Stres, Geçerlilik, Güvenilirlik, Ölçme Aracı, Türkçe Form.

Abstract:
Aim: This study was conducted to examine the validity and reliability of the Postpartum Stresssor Scale (PPSS) in Turkish.
Material and Method: The sample of the study, which was a methodological type, included 177 women who were over 18 years of age, who were in the first six months of postpartum, who were not diagnosed with psychiatric disease and who were primary school educated. The data of the study were collected with the personal information form and PPSS, Perceived Stress Scale (PSS) between 24 September 2018 and 24 January 2019. After the validity of the language and content of PPSS, exploratory factor analysis and confirmatory factor analysis (CFA), Cronbach alpha coefficient and correlation analysis test were performed. 
Results: The validity and validity of PPSS according to the language validity and expert opinions was provided by the translation-back translation method. It was determined that the Turkish form of the PPSS did not occur in three sub-dimensions such as the original structure. Therefore, the factor loadings of the PPSS one-dimensional scale ranged from 0.481 to 0.678, and explained variance (35.3%) was sufficient. According to the results of CFA, factor loadings of the model ranged from 0.40 to 0.64, and t values of all substances were above 1.96. As a result of structural equation modeling; The obtained fit index values of the scale were found to be x2 / SD 1.88, GFI 0.93, AGFI 0.88, CFI 0.95, RMSEA 0.071 and SRMR 0.065, and the model was acceptable. The Cronbach's alpha reliability coefficient of PPSS was 0.76. In all items of PPSS, item total score correlations were found to be over 0.30 and there was no need to exclude item from the scale. PPSS was determined as a reliable and valid toot for Turkish society. There was a positive significant correlation between PPSS and PSS (p =0.000). When the mean scores of lower 27% and upper 27% were compared, statistically significant difference was found between the groups (p = 0.000). The mean score of PPSS was 16.67±5.74.
Conclusion: As a result of the study, it was determined that the Turkish version of PPSS was a valid and reliable measurement tool.

Key Words: Postpartum Stress, Validity, Reliability, Measurement Tool, Turkish version.