Doğum sonrası farklı eğitim yöntemleriyle verilen taburculuk eğitiminin taburculuğa hazır oluşluk, doğum sonu uyum süreci ve emzirme öz-yeterliliğine etkisi
The effect of discharge education given with different postpartition education methods on discharge ready, postpartition adaptation process and breastfeeding self-efficiency
Yazar: RUKİYE DEMİR
Danışman: PROF. DR. AYTEN TAŞPINAR
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ebelik = Midwifery
Dizin: Doğum = Delivery ; Emzirme = Breast feeding ; Eğitim yöntemleri = Education methods ; Hasta eğitimi = Patient education ; Taburcu olmak = Patient discharge ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Amaç: Araştırmanın amacı, doğum sonrası farklı eğitim yöntemleriyle verilen taburculuk eğitiminin taburculuğa hazır oluşluk, doğum sonu uyum süreci ve emzirme öz-yeterliliğine etkisini incelemektir. 
Gereç Yöntem: Araştırma deneysel olarak, 2019-2021 tarihleri arasında Tekirdağ Devlet Hastanesi'nde yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini Tekirdağ Devlet Hastanesi'nde doğum yapan kadınlar; örneklemini (müdahale 1 n=30, müdahale 2 n=30 ve kontrol grubu n=30) toplam 90 anne oluşturmuştur. Müdahale grubundaki annelere doğum sonu farklı eğitim yöntemleriyle (müdahale 1 grubuna video yöntemi ve müdahale 2 grubuna resimli rehber eşliğinde sözlü anlatım yöntemiyle) taburculuk eğitimi, kontrol grubuna ise rutin lohusalık bakımı verilmiştir. Araştırmanın verileri "Kişisel Bilgi Formu, Hastane Taburculuğuna Hazır Oluşluk Ölçeği-Yeni Doğum Yapmış Anne Formu, Doğum Sonu Emzirme Öz-Yeterlilik Ölçeği (Kısa Form), Postpartum Kendini Değerlendirme Ölçeği'' ile toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler olarak, sürekli değişkenler için ortalama değer, standart sapma, ortanca, minimum ve maksimum değerler; kategorik değişkenler için ise sayı ve yüzde değerleri hesaplanmıştır. Başlangıç analizleri olarak normal dağılımın değerlendirilmesinde Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk testleri, verilerin analizinde Kruskal-Wallis testi, Likelihood ratio, Pearson Ki-kare, Kruskal-wallis testi, Bonferroni, Fisher'ın kesin testi kullanılmış, p<0,05 istatistiksel anlamlı olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Araştırmada müdahale 1 grubundaki annelerin Emzirme Öz-Yeterlilik Ölçeği (Kısa Formu)'nden aldıkları puan ortalamasının (66,03±3,94), müdahale 2 (62,30±3,42) ve kontrol grubunda yer alan annelerin puan ortalamasından  (36,96±5,73) yüksek olduğu ve bu farkın istatistiksel anlamlı olduğu; müdahale 1 grubundaki annelerin Hastane Taburculuğuna Hazır Oluşluk Ölçeği-Yeni Doğum Yapmış Anne Formu toplam puan ortalamasının (145,53±8,74), müdahale 2 grubundaki (137,10±6,54) ve kontrol grubundaki annelerin puan ortalamasından (65,03±9,32) yüksek olduğu ve gruplar arasındaki bu farkın istatistiksel  olarak anlamlı olduğu; müdahale 1 ve müdahale 2 gruplarındaki annelerin Postpartum Kendini Değerlendirme Ölçeği toplam puan ortalamasının benzer  olduğu (sırasıyla 175,06±12,83 ve 176,13±13,29), kontrol grubundaki annelerin puan ortalamasının müdahale gruplarındaki annelerden düşük (225,16±18,90) ve müdahale ile kontrol grupları arasındaki bu farkın da istatistiksel düzeyde anlamlı olduğu bulunmuştur (p<0,05).
Sonuç: Annelere video yöntemi ve resimli rehber eşliğinde sözlü anlatım yöntemi şeklinde verilen taburculuk eğitiminin, annelerin taburculuğa hazır oluşluğunun, emzirme öz-yeterliliğinin ve doğum sonrası döneme uyumunun artmasında olumlu yönde etkisi olduğu görülmüştür.

Abstract:
Objective: The aim of the study is to examine the effects of postpartum discharge training given with different training methods on readiness for discharge, postpartum adjustment process and breastfeeding self-efficacy.
Material and Methods: The research was carried out experimentally in Tekirdağ State    Hospital between 2019-2021. The population of the research is women who gave birth in Tekirdağ State Hospital; the sample (intervention 1 n=30, intervention 2 n=30 and control group n=30) consisted of a total of 90 mothers. The mothers in the intervention group were given postpartum discharge training with different postpartum training methods (video method for intervention 1 group and verbal narration method with illustrated guide for intervention group 2), and routine postpartum care for the control group. The data of the study were collected with "Personal Information Form, Readiness for Hospital Discharge Scale-Newly Born Mother Form, Postpartum Breastfeeding Self-Efficacy Scale (Short Form), Postpartum Self-Assessment Scale". As descriptive statistics, mean value, standard deviation, median, minimum and maximum values for continuous variables; number and percentage values were calculated for categorical variables. Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk tests were used in the evaluation of normal distribution as initial analysis, Kruskal-Wallis test, Likelihood ratio, Pearson Chi-square, Kruskal-wallis test, Bonferroni, Fisher's exact test were used in the analysis of data, p<0.05 statistically significant has been accepted as.
Resullts: In the study, the mean score of the mothers in the intervention 1 group from the Breastfeeding Self-Efficacy Scale (Short Form) (66.03±3.94), the mean score of the mothers in the intervention 2 (62.30±3.42) and control group (36,96±5.73) and the difference was statistically significant; The mean score of the mothers in the intervention 1 group on the Readiness for Hospital Discharge Scale-Newly Born Mother Form (145.53±8.74), the mean score of the mothers in the intervention 2  group (137.10±6.54) and the control group (65.03) ±9.32) high and this difference between the groups was statistically significant; Postpartum Self-Assessment Scale mean scores of mothers in the intervention 1 and intervention 2 groups were similar (175.06 ± 12.83 and 176.13 ± 13.29, respectively), while the mean scores of the mothers in the control group were lower than those in the intervention groups (225.16 ± 18). ,90) and this difference between the intervention and control groups was found to be statistically significant (p<0.05).
Conclusion: It has been observed that the discharge education given to mothers in the form of video method and verbal narration method accompanied by a picture guide has a positive effect on the readiness of mothers for discharge, breastfeeding self-efficacy and adaptation to the postnatal period.