İnsan kaynakları yönetimi çerçevesinde kamu kesiminde işe alma faaliyetlerinin yeniden düzenlenmesi: Kariyer uzmanlıklar örneği
Re-regulation public recruitment activities within the framework of human resources management: Career expertise
Yazar: SERKAN YÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. AYKUT GÖKSEL
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kamu kuruluşları = Public institutions ; Kamu personeli = Public personnel ; Kariyer = Career ; Kariyer uzmanlık = Career experts ; İnsan kaynakları = Human resources ; İnsan kaynakları yönetimi = Human resources management ; İşe alma = Recruitment

Özet:
Bu çalışmada; insan kaynakları yönetimi yaklaşımı ve bu yaklaşım çerçevesinde yerine getirilen işe alma faaliyetleri, insan kaynağını seçme süreci ve insan kaynağı seçiminde yararlanılan iş analizi, yetkinlik belirleme, psikometri, kişilik testleri, mülakat ve elektronik işe alım yöntemleri dikkate alınarak incelendikten sonra, kamu kurumlarında ilgili mevzuat çerçevesinde kariyer uzman olarak istihdam edilen çalışanlara yönelik olarak kurgulanan uzman yardımcılığına alınma ve uzmanlığa geçiş süreci ele alınmıştır. Kariyer uzmanlıklarda işe alma sürecindeki fiili uygulamanın ortaya konulması ve mevcut sorunlar ile olası çözüm önerilerinin tespit edilebilmesi için, gömülü teori ve eylem araştırması deseninin birlikte dikkate alındığı bir nitel araştırma yapılmıştır. Araştırma kapsamında; çoğu insan kaynakları birim yöneticisi olarak sürece katılmış olan kamu çalışanları ile birim yöneticisi, uzman, eğitim uygulayıcısı ve özel sektör insan kaynakları temsilcisi pozisyonlarındaki farklı çalışanların bulunduğu toplam 25 katılımcının görüşlerine başvurulmuştur. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme ile toplanmış ve kodlama ile sürekli karşılaştırmalı analiz yöntemleriyle analiz edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular, işe alım süreciyle ilgili tema ve kategoriler itibarıyla gruplandırılarak sunulmuştur. Bulgular, işe giriş sürecinde, başta sözlü sınav aşaması olmak üzere, bazı alanlarda hukuki durum-fiili durum farklılıkları ve seçim sürecinin geçerliliği ile güvenilirliğini olumsuz etkileyen uygulama sorunları bulunduğunu göstermiştir. Bu sorunlar ve katılımcılar tarafından dile getirilen çözüm önerileri de dikkate alınarak, kariyer uzmanlıklardaki işe alma faaliyetlerinin insan kaynakları yönetimi çerçevesinde yeniden düzenlenmesine ilişkin model önerisinde bulunulmuştur. Model önerisinde, işe giriş sürecinde kullanılan araçların kurumsal iş ve yetkinlik analizleri temelinde yapılandırılması vurgulanmıştır. Ayrıca, seçimin geçerlilik ve güvenilirliğini artırmaya yönelik olarak; yazılı sınavların zorunlu hale getirilmesi, merkezi bir eğitim ve sertifika programı ile görüşmeci havuzu oluşturulması, sözlü sınavların tüm adaylar açısından eşdeğer olacak şekilde yapılandırılması, kayıt altına alınması ve bağımsız gözlemciler tarafından izlenmesi, puanlamanın davranış göstergelerine göre gerekçeli olarak yapılması, eğitim ve tez sürecinin merkezi bir eğitim kurumu tarafından akademisyen desteği alınarak koordine edilmesi ve uzmanlığa geçiş aşamasında yardımcılık dönemindeki performans da dikkate alınarak yeterlik değerlendirmesi yapılması gibi alt öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
In this study; human resources management perspective and the recruitment activities carried out within the framework of this perspective, the recruitment and selection process and the job analysis, identification of competencies, psychometry, personality tests, interviews and electronic recruitment methods which are used in the selection of human resources were examined.  Then, the process of recruiting as an assistant expert who is employed within the framework of relevant legislation in public institutions and also the transition process of becoming a expert were handled. Qualitative research has been carried out in which the grounded theory and activity research pattern were combined, to reveal the de facto application in the recruitment process in career specialities and to identify current problems and possible solutions. In the scope of the research, The views of 25 participants, most of them human resources managers, department managers,  experts, training practitioners and private sector human resources representatives were consulted. The data were collected through semi-structured interviews and analyzed by coding and continuous comparative analysis methods. The findings of the study were grouped according to the themes and categories related to the recruitment process. The findings indicated that there were differences between the legal status and actual situation in some areas, especially in the oral exam phase, and implementation problems that negatively affected the validity and reliability of the selection process. Taking into consideration these problems and the solutions proposed by the participants, a model was proposed for the reorganization of recruitment activities in career specialties within the framework of human resources management. In the model proposal, it is emphasized that the tools used in the recruitment process should be structured based on corporate job and competency analyzes. In addition, in order to increase the validity and reliability of the selection; sub-recommendations have been developed such as making written exams compulsory, establishing a pool of interviewers using a central training and certification program, structuring oral exams to be equivalent for all candidates as well as recording and monitoring by independent observers, scoring by specifying the justification considering the behavioral indicators, coordinating the education and thesis process with the support of academicians from a central educational institution and conducting a competence assessment at the phase of transition to expertise, by taking into account the performance during the assistance period.