Suriyeli çocukların yaşamış olduğu psikososyal sorunlar ve gelecek kaygısı: Ümraniye örneği
Psychosocial problems and future anxiety experienced by Syrian children: The case of Ümraniye
Yazar: AYSUN CEYHAN
Danışman: PROF. DR. İSMAİL BARIŞ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Düzensiz göç = Irregular immigration ; Suriye = Syria ; Zorunlu göç = Forced emigration ; Çocuk Hakları Sözleşmesi = Children Rights Convention ; Çocuk hakları = Children's rights ; Çocuklar = Children ; Çocukların korunması = Child protection

Özet:
Bu araştırmada Suriyeli çocukların Türkiye'de yaşadıkları psikososyal sorunlar ve gelecek kaygılarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma 12-16 yaş aralığında olan, Ümraniye ilçesinde geçici koruma statüsünde yaşayan, 15 Suriyeli çocukla gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu eşliğinde Suriyeli çocuklarla yapılan görüşmelerden elde edilen nitel verilerle elde edilmiştir. Araştırma verileri nitel araştırma yönteminde yer alan betimsel analizle incelenmiştir. Araştırma sonucunda Suriyeli çocukların göç deneyimleri boyunca pek çok psikososyal sorun yaşadıkları tespit edilmiştir. Sosyal uyum sorunları, sosyal kabul ve toplumsal katılım sorunları, aile içi iletişimsizlik başta olmak üzere birçok problem ile karşı karşıya kaldıkları ve psikososyal sorunlar yaşadıkları ortaya çıkmıştır. Araştırma sonucunda Suriyeli çocukların geleceklerine karşı ümitsiz, endişeli, kaygılı bir bakış açısı içerisinde olduğu bulgusu elde edilmiştir. Suriyeli çocuklar gelecek kaygılarını, Türkiye'de yaşadıkları maddi geçim sıkıntıları, hukuki statüleri, toplumun Suriyelilere karşı olumsuz bakış açısı ile ilişkilendirmektedir. Suriyeli çocukların yaşadıkları bir diğer sorun ise okul ve eğitim deneyimleriyle ilişkilidir. İfadelerine göre; göç sorunları, öğretmen ve akranlarının tutumu, dışlanma ve ayrımcılıkla karşılaşma gibi sebeplerle okula gitme motivasyonlarının ve derslerdeki performanslarının düşük olduğu bulgusu elde edilmiştir. Ayrıca katılımcılardan elde edilen bilgilerle göç süreci boyunca pek çok travmatik deneyim yaşadıkları sonucuna varılmıştır. 
       Tüm bu sonuçlar Suriyeli çocuklar özelinde psikososyal destek hizmetlerinin önemini ve gerekliliğini ortaya koymuştur. Araştırmada elde edilen bulguların gelecekte Suriyeli çocuklara yönelik geliştirilecek önleyici, gelişimsel ve koruyucu müdahaleler için psikososyal hizmet sağlayan; sosyal hizmet uzmanları, psikologlar, psikolojik danışmanlar gibi uygulayıcılara aydınlatıcı bilgiler sunabileceği düşünülmektedir. Ayrıca araştırma okul yönetimlerinin ve okullardaki mevcut eğitim sisteminin göçe duyarlı eğitim anlayışına geçmesi için önemli çıktılar sunmaktadır.
       Anahtar kelimeler: Suriyeli çocuk, psikososyal sorun, gelecek kaygısı, sosyal hizmet, psikososyal destek.

Abstract:
This study aims to examine the psychosocial problems and future concerns of Syrian children in Turkey. The research was conducted with 15 Syrian children between the ages of 12-16, living under temporary protection status in Ümraniye district. The research data were obtained through qualitative data obtained from interviews with Syrian children accompanied by a semi-structured interview form. The research data were analyzed through descriptive analysis, which is a qualitative research method. As a result of the research, it was determined that Syrian children experienced many psychosocial problems throughout their migration experiences. Social adaptation problems, social acceptance and social participation problems, and miscommunication within the family are some of the main psychosocial problems that Syrian children face. As a result of the research, it was found that Syrian children have a hopeless, worried and anxious perspective towards their future. Syrian children associate their future worries with the financial difficulties they face in Turkey, their legal status, and society's negative view of Syrians. Another problem experienced by Syrian children is related to their school and education experiences. According to their statements, it was found that their motivation to go to school and their performance in lessons were low due to reasons such as migration problems, the attitudes of teachers and peers, exclusion and discrimination. In addition, it was concluded from the information obtained from the participants that they had many traumatic experiences during the migration process.
       All these results revealed the importance of psychosocial support services for Syrian children. It is thought that the findings obtained in the study can provide enlightening information to practitioners such as social workers, psychologists, psychological counselors who provide psychosocial services for preventive, developmental and protective interventions to be developed for Syrian children in the future. In addition, the research provides important outputs for school administrations and the current education system in schools to adopt a migration-sensitive education approach.
       Keywords: Syrian child, psychosocial problem, future anxiety, social work, psychosocial support.