Estetik perspektifteki dalgalanma: Fransız yeni dalgası ve mekan /
Yazar: BERNA BAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELMA KAYHAN TUNALI
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Mimarlık = Architecture ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration

Özet:
Modern insanın hayatı daha önce hiçbir bireyin, hiçbir dönemin deneyimlemediği yeniliklerle doludur. Bu kadar fazla yeniliğin oldukça kısa bir süre içerisinde gerçekleşmesi modern çağın toplumlarının hafızasında sonu gelmeyecek travmalar yaratmış, dönemin insanının davranışlarında benzeri görülmemiş tepkilere neden olmuştur. Kendini bu ortam içerisinde icat edilmiş olarak bulan sinemanın emeklemeye başladığı yıllarda, modernizmin altın çağı yaşanmakta ve sinema onu ilk defa deneyimleyecek olan insanlara hareket ve mekân birlikteliğini beyaz bir perde aracılığıyla göstermekteydi. Modern dönemin yıldız icatlarından olan sinema sadece dönemin getirilerini insanlara aktarmakla kalmamış, önceki yüzyıldan kalma eğlence anlayışlarını modern ögelerle yoğurarak kendi eğlence ekolünü yaratmıştır. Akşam gezmelerinde ve şık davetlerde kendisinden sıklıkla bahsedilen ve kitleleri keyiflendiren, popüler kültürün yeni gözdesi olan sinema, modernizmin güçlü bir temsilcisi haline gelmiştir. Yaratılan her yeni kavram ve olgunun zaman içerisinde gelenekselleşmeye mahkûm oluşu, modernizmin "yukarı ve ileri doğru kalkınma" sloganının yeniyi teşvik edişi, hiç kuşkusuz sinemanın mekân ile olan ilişkisini derinden etkilemiştir. Uzun ve sancılı bir sürecin sonrasında "yedinci sanat" olarak adlandırılacak olan "modern sinema", döneminin sosyo- politik durumunu, sanatsal ve düşünsel kuramlarını kendi üslubuyla harmanlayarak yepyeni bir güncelliği modern topluma tanıtmıştır. Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra meydana gelen klasizm ve avangart çatışmasıyla oluşan estetik dalgalanma, 1950'lerin başında yeşerecek olan Fransız Yeni Dalga Sineması'ndaki tezahürleriyle görsel ve düşünsel anlamda belgelenmiştir. Akımın temel ilkelerini oluşturan kuramlar ise onun, geleneksel sinema kültürünün aksine, hayatı tüm gerçekliğiyle aktarmasını sağlamıştır. Sinema mekânı, sekanslarda bazen estetik bir arka plan, bazen duygusal bir deneyim, bazense politik bir unsur olarak eleştirinin ta kendisi olmuştur.

Abstract:
The life of a modern individual filled with innovations that no era, no person has experienced before. Emergence of these innovations at short notice created non-ending traumas within the memory of the modern society therefore shaped unprecedented attitudes which displayed by the modern men. At the time of cinema's invention during these times with turmoil, the golden age of modernism was experienced and cinema showed to the people who will acquire it for the first time, the combination of motion and space through a white curtain. Being one of the favourite inventions of modern times, cinema not only narrated proceeds of modernity but it also fused customs, traditions and understandings of entertainmet from the previous century with modern tendencies therefore built its own ecole of amusement. The primary topic of soirees and chic invitations and a notion which exhilarated masses, cinema the major component of popular culture became a well-rounded representative of the modernism. The obligation of newly founded notions and phenomenons to become traditional and the promotion of new by "progress forward and upwards", a principle of modernism, inarguably influenced cinema's relation with space. After a long period of chaos and turmoil, the future "seventh art" modern cinema represented a new actuality to modern society by blending socio-political situation of his era with artistic, intellectual theories which enacted by nouveau thinking methods via its own style of narration. Aesthetic fluctuation formulated by the clash of classicism and avangard after the Great War was clearly documented in French New Wave with its visual and intellectual inclinations. Theories formulating the core principles of the movement, channeled the whole, real life as opposed to traditional cinema. Thus, in some instances cinematic space became an aesthetic background, on occassion an emotional experience and every so often a center figure of critique as a political element.