Yoğun bakımdaki sepsis hastalarında enteral, parenteral ve kombine enteral parenteral beslenme: İnsülin ihtiyacı ve kan glukoz düzeylerinin değerlendirilmesi
Enteral, parenteral and combined enteral parenteral nutrition in sepsis patients in intensive care: Evaluation of insulin need and blood glucose levels
Yazar: ONUR GÜRSU
Danışman: UZMAN ŞENAY GÖKSU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Enteral beslenme = Enteral nutrition ; Kan glükozu = Blood glucose ; Parenteral beslenme = Parenteral nutrition ; Parenteral beslenme-total = Parenteral nutrition-total ; Sepsis = Sepsis ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; İnsülin = Insulin

Özet:
Amaç: Nutrisyon desteği yoğun bakım hastalarında tedavinin önemli bir parçasıdır. Yoğun bakım hastalarındamalnutrisyonenfeksiyon, organ yetmezlikleri, elektrolit düzensizlikleri gibi komplikasyonlara yol açarak yoğun bakımda kalış süresinin uzamasına, morbidite ve mortalitede artışa neden olmaktadır. Yoğun bakımda yatan non-diyabetik sepsis tanılı hastalarda malnutrisyon gelişme riski yüksektir. 
Nutrisyon desteği, bu grup hastaların hızlı tedavi ve iyileşmelerinin önemli bir parçasıdır, ancak nutrisyon desteğinin hangi yolla sağlandığı önemlidir. Beslenme yöntemlerinin kendine göre avantajı ve dejavantajı bulunmaktadır. Yoğun bakımdaki sepsis tanılı hastaları normoglisemik tutmak önemlidir. Normoglisemiyi sağlamak için eksojen insülin kullanımı gerekebilmektedir. 
Çalışmamızda yoğun bakımda non-diyabetik sepsis tanılı hastalarda enteral, parenteral ve kombine (enteral/parenteral) nutrisyon uygulama yollarının insülin ihtiyacının ve kan glukoz düzeylerine etkilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem:Bu çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Kliniği`nde 01.12.2021-30.04.2022 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya yoğun bakımda cerrahi ve dahili nedenler ile yatarak tedavi almakta olan ve Surviving Sepsis Campaign 3 protokolüne göre sepsis tanısı almış 60 hasta dahil edilmiştir.Çalışmaya dahil edilen hastalar yoğun bakıma alındıklarında randomize olarak enteral nutrisyon grubu (20 hasta), parenteral nutrisyon grubu (20 hasta), kombine enteral ve parenteral nutrisyon grubu (20 hasta)şeklinde üç gruba ayrılmıştır.

Bulgular:Çalışmamıza aldığımız yoğun bakım hastalarımızın demografik özellikler, günlük aldıkları kalori miktarları, SOFA skorları, APACHE II skorları açısından anlamlı farklılık yoktu. Hastalarımızdan enteral beslenenlerin 1. ve 3. gün kan glukoz düzeylerinin daha stabilseyrettiği, hiperglisemi atak sayısının diğer gruplara göre anlamlı düşük olduğu saptanmıştır. Ayrıca bu hastalara 3. gün kullanılan insülin dozu diğer gruplara göre anlamlı düşüktü. Çalışmamızda parenteral beslenen hasta grubunda ise ortalama kan glukoz düzeyi 3. günde ilk güne göre daha yüksek saptanmış ve bu hastalara ilk gün yüksek miktarda insülin uygulanmıştır. Bu hasta grubunda ilk günkü hiperglisemi atak sayısı yüksekti. Çalışmamızdakombine beslenen hasta grubunda 1. ve üçüncü günlerde kan glukoz düzeyleri anlamlı olarak instabil seyretmiş ve hiperglisemi kontrolü sağlanamadığı görülmüştür.  

Sonuç:Sonuç olarak sepsis tanılı yoğun bakım hastalarında enteral beslenmede, parenteral beslenme ve kombine beslenmeye göre eksojen insulin dozu ve hiperglisemik atak sayısı daha az olmaktadır. 

Anahtar kelimeler:Yoğun bakım, sepsis, enteral beslenme, parenteral beslenme, hiperglisemi.

Abstract:
Objective: Glycemic control is essential to successful treatment for critically ill patients at department of anesthesiology and reanimation. Exogenous insulin is often required to maintain normoglycemia after enteral and parenteral nutritional support. However, mechanisms underlying differential effects of the feeding route on insulin and blood glucose concentrations are not fully known yet, but probably involve the anabolic response to nutrients. Therefore, the purpose of study was to examine the effect the route of delivery [enteral (EN), parenteral (PN) and combined enteral/parenteral (COM)] of nutrition on insulin and blood glucose concentrations in patients diagnosed with sepsis in the intensive care unit

Matarial and Methods:This study was carried out between 12.01.2021 and 04.30.2022 at Department of Anesthesiology and Reanimation, the Health Sciences University Umraniye Training and Research Hospital, İstanbul. Randomly selected 20 EN, 20 PN and 20 COM patients were included in the study; who were hospitalized in the intensive care unit for surgical and internal reasons and were diagnosed with sepsis according to the "Surviving Sepsis Campaign" protocol. The participants' glucose, insulin, daily calorie intake, SOFA scores, and APACHE II scores of intensive care patients were obtained from the hospital record files.

Results: The blood glucose levels of patients who were fed enterally on the 1st and 3rd days were more stable, and the number of hyperglycemic attacks was significantly lower than that of the other two groups. Also, the insulin dose used on the 3rd day in these patients was significantly (< 0.05) lower than in the other groups.  The mean blood glucose level in the parenterally fed patient group was found to be higher on the 3rd day compared to the first day, and high amounts of insulin were administered to these patients on the first day. Furthermore, blood glucose levels were significantly unstable (< 0.05) on the first and third days in the patient group with COM

Conclusion: The dose of exogenous insulin and the number of hyperglycemic attacks are lower in EN in intensive care patients with sepsis diagnosis compared to PN and COM. Based on these results, nutrition and the route of administration of nutrition influences the circulating on insulin and blood glucose concentrations patterns.  These findings may be aid to clinicians how to deal with sepsis if needed enteral and parenteral nutritional support.

Keywords: Intensive care, sepsis, enteral nutrition, parenteral nutrition, hyperglycemia.