Türk dili ve edebiyatı derslerinde metin çözümlemesinde Hüseyin Nihal Atsız'ın tarihi romanlarına üslûp bilim açısından yaklaşım
Stylistyics approach to historical novels of Hüseyin Nihal Atsız on text analysis in subject of Turkish literature and language
Yazar: ERKAN YEKE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YUSUF AVCI
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Atsız, Hüseyin Nihal = Atsız, Hüseyin Nihal ; Ders programları = Curriculum ; Edebiyat dersi = Literature lesson ; Edebiyat öğretimi = Teaching literature ; Metin inceleme = Text examination ; Metin tanıma = Text recognition ; Roman = Novel ; Tarihi roman = Historical novels ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Üslup = Stylistic ; Üslup analizi = Stylistic analysis

Özet:
Edebiyat dili kullanmadaki becerinin en iyi örneklerinin sergilendiği sanat dalıdır. Edebi metinlerin öğrenciler ya da okuyucular tarafından anlaşılması ve bu metinlerle ilgili gerekli becerilerin kazanılması için etkin bir metin çözümleme etkinliğine ihtiyaç vardır. Bu etkinliklere katkıda bulunabilmesi için üslûp bilimin yöntemlerinden faydalanılması gerekir.Bu araştırmada üslûpbilimin yöntemlerinden yararlanılmaya çalışılarak, edebiyat derslerinde metin çözümlemesinde metin merkezli bir yaklaşımın nasıl olması gerektiğine dair yöntem ve tespitlerde bulunulmuştur.Çalışmada üslûp bilim, göstergebilim ve dil bilimle ilgili yöntem ve kavramlardan bahsedilmiş, tarihçeleri ve bu alanlarda çalışma yapmış araştırmacılar hakkında bilgiler sunulmuştur. Daha sonra edebi metinlerin edebiyat öğretimine katkısı ve edebiyat öğretimiyle olan ilişkisi üzerinde durulmuştur. Buradan hareketle edebi metin türleri hakkında bilgiler verilmiş, bu metinlerin okuma ve anlama yönünden nasıl çözümlenmesi gerektiğine dair ölçütler belirlenmiştir.Elde edilen bulguların yardımıyla Türk Edebiyatında yaptığı edebi çalışmalarla edebiyatımıza ismini kazıyan Hüseyin Nihal Atsız'ın tarihi romanlarından ders kitaplarında yer alabilecek metinler seçilerek, üslûpbilim çözümlemesiyle yorumlanmıştır.Sonuç bölümünde ise genel bir değerlendirme yapılarak edebiyat öğretiminin ve üslûpbilim çalışmalarının daha iyi bir seviyeye getirilmesi konusunda önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Literature is the specific kind of art in which the special and literally the best examples of using the ability of language are seen. Students and readers need text analyzing activities to understand and comprehend a literary text and to get the necessary skills in this field. It is necessary to use all the methods of stylistics to contribute these activities.In this research, by getting help from the methods of stylistics, we determine some procedures over how an approach based on texts should be in a literature lesson.In this study, some methods and definitions related to linguistics, stylistics and semiology are mentioned and some information about the researchers studying in this area is presented. Later, the contribution of the literary text on teaching literature and its relation with it is emphasized. By this way, information about the variety of literary texts is told and some criteria are detected about analyzing texts in terms of reading and understanding.With the help of the findings gained, Hüseyin Nihal Atsiz, who has an important effect on our literature and some of whose text form the historical novels which can be studied in course books were chosen to be interpreted in a stylistics way.Finally, some advices to improve teaching methods of literature and stylistics studies are presented by making an overall evaluation.