Grafik,sembol ve resimlerden yararlanılarak oluşturulan şarkı haritalarının okul şarkılarının öğretimindeki başarıya etkisi
The effect of song maps created by using graphs, symbols and images on the success of teaching
Yazar: ÇİĞDEM YİĞİT
Danışman: DOÇ. DR. SEZEN ÖZEKE
Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzik = Music
Dizin: Başarı = Success ; Grafik simgeler = Graphical symbols ; Müzik = Music ; Müzik eğitimi = Music education ; Resimler = Pictures ; Semboller = Symbols ; Çocuk şarkıları = Child songs ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Şarkılar = Songs

Özet:
Ülkemizde son yıllarda İlkokul Öğretim Programları çerçevesinde yaratıcılığı ve etkin
öğrenmeyi esas alan pek çok öğretim stratejisi geliştirilmiş ve bu stratejiler görsel
materyallerle de desteklenerek aktif bir öğrenme ortamı oluşturulmuştur. Bu kapsamda,
eğitimin farklı alanlarındaki derslerde kullanılan kavram ve zihin haritaları ile öğrencilerin
derslere aktif olarak katılımı hedeflenmiştir. Daha etkili bir öğretimin gerçekleşmesi için
kullanılan görsel materyallerin, bilgilerin somutlaştırılmasında, akılda kalıcılık düzeyinde ve
dersin ilgi çekici hale gelmesinde önemli rol oynadığı bilinmektedir. İlkokulda çoğunlukla
kulaktan şarkı öğretimi yapılan 4. Sınıfta, öğrencilerin bilişsel gelişimleri dikkate alınarak
bilgilerin, hatta şarkıların görsel materyallerle desteklenip sembolize edilerek öğretilmesi
gerektiği düşünülmektedir. Bu araştırma ile, araştırmacı tarafından oluşturulan şarkı
haritalarının okul şarkılarının öğretiminde ne ölçüde etkili olduğu, farklı bir şarkı öğretim
yaklaşımı olarak öğretmen ve öğrenciler açısından uygulanabilirlik durumunun belirlenmesi
amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda Bursa ili Nilüfer ilçesine bağlı bir ilkokulda 2015-
2016 Güz yarıyılında 4. Sınıflardan seçilen deney (N=25) ve kontrol (N=23) gruplarıyla 6
hafta süresince uygulama gerçekleştirilmiştir. İlkokul 4. Sınıf Müzik Dersi Öğretim Programı
çerçevesinde 6 tane şarkı seçilerek araştırmacı tarafından haritalandırılmıştır. Uygulama
öncesinde ve sonrasında araştırmacı tarafından hazırlanan okul şarkılarını öğrenme başarısı
vi
ölçme aracı kullanılarak ön test ve son test yapılmıştır. Ayrıca şarkı haritalarının öğrenciler
üzerindeki görüşlerini belirlemek amacıyla yine araştırmacı tarafından şarkı haritalarına
yönelik öğrenci görüşlerini ölçme aracı hazırlanmış ve son derste deney grubundaki
öğrencilere uygulanmıştır. Verilerin analizi için Mixed ANOVA Testi yapılmış ve bunun için
SPSS 23 paket programından yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda, deney grubundaki
öğrencilerin şarkıyı öğrenme başarısının, kontrol grubundaki öğrencilerin şarkıyı öğrenme
başarısından daha yüksek olduğu, bununla birlikte şarkı haritalarının akılda kalıcılığı arttırdığı
ve öğrenciler üzerinde de olumlu bir etki bıraktığı görülmüştür.
Anahtar sözcükler: Müzik eğitimi, şarkı haritası, şarkı öğretimi

Abstract:
In recent years, various teaching strategies based on creativity and effective learning
have been developed within the scope of the Turkish Elementary Education Programs. These
strategies are reinforced with visual materials to establish an active learning environment. In
doing so, the aim is to ensure active participation of students in courses by means of using
concept and mind maps in different fields of education. Visual materials are known to play an
important role in achieving more effective teaching by means of materializing knowledge,
increasing memorability and making courses attractive for the students. It is believed that
visual materials must be used to symbolize while teaching the fourth grade students
knowledge, and even songs, taking account of their cognitive development. This study aims to
find out to what extent the song maps developed by the author are affective in teaching
students school songs and to determine the practicability of these maps for teachers and
students as a another song teaching approach. In line with this purpose, we performed an
experiment throughout a period of 6 weeks with experimental (N=25) and control groups
(N=23) comprising of fourth grade students from an elementary school in the Nilüfer District
of Bursa in the school year 2015/16. 6 songs were chosen in line with the Fourth Grade Music
Course Curriculum and these songs were mapped by the author. Before and after the
experiment, the scale for measuring the success of learning school songs prepared by the
author was used in the pre-test and post-test. Besides, another scale measuring students'
opinions on song maps was prepared by the author and administered on the students in the
experimental group in the final course to determine their opinions. A Mixed ANOVA was
viii
carried out for data analysis using the SPSS 23 package program. The findings of the study
showed that the success levels of the experimental group in learning the songs were higher
than those of the control group. Moreover, song maps were found to increase memorability
and to have positive impact on the students.
Key Words: Music education, song map, song teaching.