Cam tavan algısının toplumsal cinsiyet eşitliği açısından değerlendirilmesi: Bir vakıf üniversitesi örneği
Evaluation of glass ceiling perception in terms of gender equality: An example of a foundation university
Yazar: TUĞÇE YILDIRIM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BERNA EREN
Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management

Özet:
Toplumsal cinsiyet, biyolojik bakımdan dişi ya da erkek cinsiyet özellikleriyle doğan
bireylere, toplum tarafından belirlenen normlardan ortaya çıkan, cinsiyet rollerine ve
beklentilerine atfedilen unsurları ifade etmekte ve toplumun kültürel dinamikleri
tarafından şekillendirilmektedir. Cinsiyete dayalı normlar toplumsal cinsiyet
eşitsizliğini de beraberinde getirmektedir. Toplum yapısı ve politikaları genel olarak
erkekler üzerinden şekillenmekte; bu durum toplumsal cinsiyet ayrımcılığına yol
açmaktadır. Toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin yol açtığı bir boyut olan cam tavan
kavramı, kadınların mesleki yetenekleri, eğitim seviyeleri göz ardı edilerek iş
hayatında daha üst pozisyonlara gelmelerini engelleyen, gözle görülemeyen ve
aşılması güç, bireysel, örgütsel ve toplumsal faktörlerden kaynaklanan engeller olarak
tanımlanmaktadır. Bu kavram genellikle kadınlar ve azınlıklar için kullanılsa da
günümüzde cam tavanın sadece bahsedilen gruplara özgü olmadığı, erkek çalışanların
da bu engellere maruz kaldığı görülmektedir. Bu tez çalışmasının amacı, İstanbul'da
bulunan bir vakıf üniversitesinde görev yapmakta olan akademik ve idari yöneticilerin
toplumsal cinsiyet ile ilgili görüş ve deneyimlerini belirlemek ve cam tavan engelleri
ile ilgili algılarını ve cam tavan algılarının demografik değişkenlerle arasındaki ilişkiyi
ortaya koymaktır. Bulgular, idari ve akademik yöneticilerin toplumsal cinsiyet eşitliği
algıları arasında farklılıklar olduğunu; akademik yöneticilerin cam tavan engellerine
yönelik algılarında demografik özelliklerine göre anlamlı bir farklılık görülmemekle
birlikte, idari yöneticilerin cam tavan engellerine yönelik algılarında eğitim
durumlarına bağlı anlamlı bir farklılık olduğunu göstermektedir. Çalışmanın,
üniversitedeki çalışma ortamında toplumsal cinsiyet eşitliği ve cam tavan engelleri
konusunda farkındalığı artıracağı ve üniversitenin toplumsal cinsiyet eşitliği
çalışmalarına girdi sağlayacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Cam Tavan, Toplumsal Cinsiyet, Akademik Yöneticiler, İdari
Yöneticiler, Üniversite Yönetimi

Abstract:
Gender, referring to individuals born with female or male biological characteristics,
encompasses elements attributed to gender roles and expectations arising from societal
norms determined by society's cultural dynamics. Gender-based norms also bring
about gender inequality. The structure of society and policies are generally shaped
around men, leading to gender discrimination. The concept of the glass ceiling, a
dimension resulting from gender inequality, is defined as invisible and formidable
barriers rooted in individual, organizational, and societal factors that hinder women
from advancing to higher positions in the workforce by ignoring their professional
abilities and education levels. Although this concept is often used for women and
minorities, it is observed that the glass ceiling is not exclusive to these groups, and
male employees also face these barriers. The purpose of this thesis is to determine the
views and experiences of academic and administrative managers working at a
foundation university in Istanbul regarding gender and to reveal their perceptions of
glass ceiling barriers and the relationship between these perceptions and demographic
variables. The findings indicate differences in the perceptions of gender equality
among administrative and academic managers. While there is no significant difference
in the perceptions of academic managers towards glass ceiling barriers based on
demographic characteristics, there is a significant difference in the perceptions of
administrative managers depending on their educational backgrounds. The study is
expected to increase awareness of gender equality and glass ceiling barriers in the
university's working environment and contribute to the university's gender equality
initiatives.
Keywords: Glass Ceiling, Gender, Academic Managers, Administrative Managers,
University Management Administration