Öğretmen adaylarının ölçme ve değerlendirme yeterlik algılarının incelenmesi
The analysis of teacher candidates? competency perceptions on measurement and assessment
Yazar: SAMİ PEKTAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ZEKERİYA NARTGÜN
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Ana Bilim Dalı / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Yeterlilik = Sufficiency ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğretmen algısı = Teacher perception ; Öğretmen yeterliliği = Teacher proficiency ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, AİBÜ Eğitim Fakültesinde öğrenim gören öğretmen adaylarının ölçme ve değerlendirmeye yönelik yeterlik algılarını ve bu algıların cinsiyet, öğretim türü ve öğrenim görülen alan değişkenleri bakımından farklılık gösterip göstermediğini tespit etmektir.Tarama modelinde gerçekleştirilen bu araştırmanın katılımcıları 2009?2010 eğitim-öğretim yılında Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesinin çeşitli bölümlerinin dördüncü sınıfında öğrenim gören 627 (435 kız, 192 erkek) öğretmen adayıdır.Öğretmen adaylarının ölçme ve değerlendirmeye yönelik yeterlik algılarının belirlenmesinde Nartgün (2008) tarafından geliştirilen, ?Ölçme ve Değerlendirme Genel Yeterlik Algısı Ölçeği? kullanılmıştır. Ölçek, ?Temel Kavramlar? boyutu 6 madde, ?Ölçme Teknikleri? boyutu 9 madde, ?İstatistiksel Çözümleme ve Raporlaştırma? boyutu 9 madde olmak üzere toplam 24 maddeden oluşmaktadır. İlgili ölçek 5 dereceli Likert tipi bir ölçektir. Ölçekte yer alan maddelere ilişkin seçenekler, ?çok yeterliyim? ve ?çok yetersizim? arasında değişmektedir. Uygulama neticesinde elde edilen veriler SPSS 15.00 programına işlenmiş ve çözümlenmiştir. Araştırmanın birinci alt probleminin çözümlenmesinde ortalama, standart sapma değerleri kullanılmıştır. Araştırmanın ikinci ve üçüncü alt probleminin çözümlenmesi ilişkisiz gruplarda t testi, dördüncü alt problemin çözümlenmesi ise tek yönlü varyans analizi istatistiksel teknikleri ile gerçekleştirilmiştir.Araştırma kapsamında ulaşılan sonuçlar aşağıda verilmiştir.Yeterlik algıları bir bütün olarak incelendiğinde öğretmen adaylarının ?Temel Kavramlar? ve ?Ölçme Teknikleri? boyutlarında kendilerini yeterli; ?İstatistiksel Çözümleme ve Raporlaştırma? boyutunda ise kendilerini orta düzeyde yeterli algıladıkları görülmüştür. Ölçeğin bütünü dikkate alındığında ise öğretmen adaylarının ölçme ve değerlendirmeye yönelik olarak kendilerini orta düzeyde yeterli algıladıkları görülmektedir.Cinsiyet değişkeni bakımından yapılan karşılaştırmalarda hem her bir alt boyutta hem de ölçeğin bütünü bazında erkek ve kız öğretmen adayları arasında manidar farklılıklar bulunmuştur. Ulaşılan sonuçlar erkek öğretmen adaylarının kız öğretmen adaylarına göre kendilerini daha yeterli algıladıklarını göstermektedir.Öğrenim görülen öğretim türü değişkeni bakımından yapılan karşılaştırmalar neticesinde ?Temel Kavramlar? boyutunda birinci öğretimde öğrenim gören öğretmen adayları kendilerini ikinci öğretimde öğrenim görenlere göre daha yeterli algılamaktadırlar. Diğer alt boyutlar ve ölçeğin geneli bazında öğrenim görülen öğretim türü değişkeni bakımından gruplar arasında manidar bir farklılık bulunmamaktadır.Öğretmen adaylarının yeterlik algıları hem her bir alt boyut hem de ölçeğin bütünü bazında öğrenim görülen alan değişkeni bakımından manidar farklılıklar göstermektedir. Elde edilen sonuçlar özellikle Fen Bilgisi Öğretmenliği Anabilim Dalında öğrenim gören öğretmen adaylarının diğer bölümlerdeki öğretmen adaylarına göre kendilerini daha yeterli gördüklerini; Özel Eğitim Öğretmenliği bölümünde öğrenim gören öğretmen adaylarının ise kendilerini daha az yeterli gördüklerini göstermektedir.Araştırmada elde edilen sonuçlar doğrultusunda çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is to determine the perception of measurement and assessment competencies of teacher candidates? studying at AİBU Faculty of Education and to identify whether these competences differ in terms of gender, type of education and their major.The participants of this survey model research are 627 (435 female, 192 male) fourth grade teacher candidates? studying at various departments of Abant İzzet Baysal University during the 2009-2010 academic year.?Measurement and Assessment General Competency Perception Scale? developed by Nartgün (2008) is used to collect the data on measurement and assessment competency perceptions. The scale is composed of 24 items; 6 items under the ?Basic Concepts? subscale, 9 items under the ?Measurement Techniques? subscale, 9 items under the ?Statistical Analysis and Reporting? subscale. Data collection instrument is a 5-point Likert type scale ranging between ?very competent? and ?very incompetent?. Data gathered are analyzed using the SPSS-15 program. The first research question of the study is analyzed through mean and standard deviation values. The second and third questions are analyzed trough Independent Samples t-test and the fourth question through one-way analysis of variance.The results of the study reveal that as for the overall competency perceptions of teacher candidates, they feel competent about ?Basic Concepts? and ?Measurement Techniques? whereas they do not feel fully competent about ?Statistical Analysis and Reporting? subscale. Teacher candidates? see themselves competent in measurement and assessment skills at the medium level.In terms of gender, there are significant differences between males and females for each subscale and as a whole. Male teacher candidates seem to have higher level of competency perception than that of females.In terms of type of education, day class teacher candidates? perceived themselves more competent than the evening class group in the ?Basic Concepts? subscale, there was no difference in other subscales and the scale as a whole.As for the majors, teacher candidates display significant differences in competency perception for each subscale and as a whole. The results indicate that Science Education teacher candidates? perceived themselves more competent than those in any other program and Special Education program students see themselves less competent than the rest.In relation to the results of the study, some recommendations are stated.