Yabancılara Türkçe öğretimi dersinin Türkçe öğretmen adaylarının görüşleri bağlamında değerlendirilmesi
An analysis of teaching Turkish to foreigners course from Turkish langugae teacher candidates' point of view
Yazar: ENSAR YILDIZ
Danışman: DOÇ. FATİH YILMAZ
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Yabancı uyruklu öğrenciler = Foreign domestic students

Özet:
İletişim teknolojilerinde son zamanda yaşanan ilerlemenin bir sonucu olarak insanların birbirleri ile etkileşimi hızla artmaktadır. Bu durumun tabi bir sonucu olarak ikinci bir dil bilme zorunluluğu ortaya çıkmaktadır. Türkçede Dünya üzerinde yaygın konuşulan diller arasında yer almasından dolayı, ülkemizin son zamanlardaki, askeri, ekonomik ve siyasi ilişkileri sebebiyle, Türkçe de yabancı dil olarak öğrenilen/ öğretilen bir dil olmuştur. Ülkemizde Türkçenin yabancı dil olarak öğretilmesi amacıyla gerek yurt dışında gerekse yurt içinde çeşitli faaliyetler yürütülmektedir. 
Bu doğrultuda üniversitelerin Türkçe Eğitimi Anabilim Dalında lisans programlarına  ''Yabancılara Türkçe Öğretimi (YTÖ)'' dersi konulmuştur. Araştırmada YTÖ dersinin bu dersi alan öğretmen adaylarının görüşleri doğrultusunda yeterlikleri, öğretmen adaylarının bu derse karşı tutumları, dersten beklerini tespit edilmiştir. Araştırma evrenini 2016-2017 yılı Türkiye'deki eğitim fakültelerinde YTÖ dersi olan üniversitelerde öğrenim gören öğretmen adayları oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise Sivas ili, Cumhuriyet Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Tokat ili, Gaziosmanpaşa Üniversitesi, İstanbul ili, İstanbul Üniversitesi Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi, Gaziantep ili, Gaziantep Eğitim Fakültesinde öğrenim gören Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı 3. ve 4. sınıfta öğrenim gören 236 öğretmen adayları oluşturmaktadır. Araştırmamızda veri toplamak için yarı yapılandırılmış görüşme formu, YTÖ dersine yönelik tutum anketi kullanılmıştır. Tarama modeli kullanılan araştırmamız, nicel ve nitel araştırma yöntem kullanılarak ele alınmıştır. Nicel yöntem kullanılarak elde edilen verilerin analizinde SPSS programı, nitel yöntem kullanılarak elde edilen verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır.
Öğrenciler, YTÖ dersine yönelik olumlu tutum geliştirmiştir. Dersin kendilerine yeni bir iş olanağı sunacağını ve bu dersin dil öğretiminde akademik bilgi noktasında kendilerine katkı sağlayacağını ifade etmişlerdir. Bu doğrultuda yabancılar ile iletişimi kolaylaştırıp, farklı dil öğretim yöntem ve teknikleri hususunda öğrenebilecekleri bir ders olduğunu vurgulamışlardır. Fakat öğretmen adayları bu olumlu görüşlerin yanında YTÖ dersinde kullanılan materyallerin eksik olması, ders için kaynak kitabın olmayışı ders saatinin yetersiz ve uygulama saatinin olmamasından kaynaklı olarak yeterli ve kalıcı bir öğrenmenin gerçekleşmediğini ifade etmektedirler.
Araştırma sonuçlarından hareketle, YTÖ dersinde uygulama saatinin olmasının, öğretmen adaylarının teorik bilgilerini arttıracağı ve böylece daha kalıcı bir öğrenme sürecini gerçekleştirebilecekleri, dil öğretiminde karşılaşacakları sorunları önceden tespit edip pratik çözümler üretmelerine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Ders içeriğinin öğrenci beklentilerine göre düzenlenmesi derse karşı ilgiyi artıracaktır. Ayrıca YTÖ dersinin alt başlıklarının her biri için ayrı bir ders saatinin olmasının hatta YTÖ dersi için ayrı bir lisans programının açılmasının yabancılara Türkçe öğretimi yapacak olan öğretmen adaylarının daha profesyonel bir şekilde yetiştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
As a result of the recent progress in communication technologies, the interaction of people with each other is rapidly increasing. As a result of this situation, the necessity of knowing a second language arises. Since it is among the widely spoken languages of the world in, it has been a language that has been learned/taught in Turkish as a foreign language due to the recent, military, economic and political relations of our country. In our country, various activities are carried out both abroad and domestic in order to teach Turkish as a foreign language.
In this respect, the undergraduate programs in the Turkish Education Department of universities are put into "'teaching Turkish to foreigners (YTÖ)" course. In this study, the students ' attitudes towards this course and their competencies were identified in accordance with the opinions of the teacher candidates who took YTÖ course. The study is composed of teachers who have studied target population of the study in YTÖ courses in the Faculty of Education in Turkey for 2016-2017 years. The sample composes of 236 candidate teachers who are studying in 3rd and 4th year of the department of Turkish language teaching in Sivas province, Cumhuriyet University, Tokat province, Gaziosmanpaşa University, Istanbul province, Istanbul university Hasan Ali Yücel and Faculty of Education, Gaziantep province.
Students have developed a positive attitude towards the "Teaching Turkish to Foreigners" course. They have stated that the course will provide them with a new job opportunity and that this course will contribute to their academic knowledge in language teaching. In this respect they emphasized that it is a course aiming to facilitate the communication with foreigners and to get knowledge about different language teaching methods and techniques. However, besides these favorable opinions, the teacher candidates express that the materials used in the "Teaching Turkish to Foreigners" lessons are lacking, that there is no source book for the lesson, the lesson time is insufficient and the practice time is not sufficient also. Therefore, in such conditions is not possible to realize a sufficient and permanent learning.
Based on the results of the research, it is thought that the practice time in the "Teaching Turkish to Foreigners" course will increase the theoretical knowledge of the teacher candidates and thus contribute to a more permanent learning process, and to their capacity to determine the problems faced in language teaching and to produce practical solutions. The arrangement of the course content according to the student expectations will increase the interest of the students to the course. In addition, it is considered that having a separate course hour for each sub-heading of the "Teaching Turkish to Foreigners" course and opening a separate undergraduate program for the "Teaching Turkish to Foreigners" course will contribute to the more professional training of the teacher candidates who will teach Turkish to the foreigners.