Milli eğitimde toplam kalite anlayışının sosyal boyutuna ilişkin bir analiz: İstanbul İstiklal İlköğretim Okulu örneği
An anlysis about the social aspect of total quality understanding in national education: It's ineluded a researche in İstiklal Primary School in İstanbul as a specimen
Yazar: ÜMİT GÜNEŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HASAN YILDIZ
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Eğitim sosyolojisi = Education sociology ; Kalite yönetimi = Quality management ; Milli eğitim = National education ; Sosyal çevre = Social environment ; Toplam kalite = Total quality ; Toplam kalite yönetimi = Total quality management ; Çevresel etki = Environmental impact ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
IV ÖZET Tarihin tüm dönemlerinde okullar toplumlarda, gelişmenin, ilerlemenin kaynağım oluşturan, bilgi ve becerilerin kazanılmasını sağlayan kurumlar olarak önemlerini korumuşlardır. Eğitim sosyolojisinin alanına giren bu konu, sosyoloji alanında yeni bir inceleme alanıdır ve eğitimin ve eğitim sonrası toplumun gelişmesine katkıda bulunacak bir bakış açısını görme anlamında önemli olacaktır. Bilgi işlem teknolojilerinin hızla gelişmesiyle, enformasyonda yani bilgi artışı, akışı ve iletişimi noktasında başlayan baş döndürücü gelişmeler, iş hayatım değiştirmiş ve sanayi toplumlarından bilgi toplumlarına bir geçiş yaşanmıştır. Bu hızlı değişim sürecinde toplumsal sistemler gibi eğitim sistemi yani okullar da bu değişimden nasibini almıştır. Ürettiği ürün insanların davranışlarındaki olumlu değişmeler olarak görülen eğitim kurumlarının kalite ve verimliliğin ölçülmesi mal ve hizmet üreten diğer kurumlara nazaran daha zordur. Fakat diğer kurumlarda görülen yenileşme ve uygulamalardan, eğitim kurumlarının etkilenmemesi de mümkün değildir. Eğitim kurumlarının ürünlerini (öğrenciler) kullanan çevre sistemler yada genel anlamda toplum, eğitim kurumlarının yenilenmesini ve gelişmesini zorlamaktadır. Toplam Kalite Yönetimi, eğitimde müşterinin (öğrenci, veli, toplum) mevcut ve gelecekteki beklentilerini zamanında ve ekonomik olarak karşılamak amacıyla, tüm çalışanların (öğrenci, veli, öğretmen, yönetim, yerel ve merkezi yönetimler vb.) katılımı ile eğitim-öğretim faaliyetlerinin sürekli geliştirilmesi ve yenilenmesini öngören bir yönetim anlayışı içerisindedir. Çalışmada, Toplam Kalite Yönetiminin genel kapsamı İncelenmiş, kalite yönetiminin sosyal boyutu ve eğitim ile olan ilişkisi ele alınmıştır. Toplam Kalite yönetimi ilkelerinin ilköğretime uygulanması ile, temel sorunların çözümlenmesi ve hedeflerin gerçekleştirilmesi yönünde Toplam Kalite Yönetiminin gerçekleştirebilecekleri incelenmiştir.Çalışmada incelenen ilköğretim okulununbulunduğu mahallenin çevre incelemesi yapılmış toplumun eğitime bakışı ortaya konulmaya çalışılmıştır. İlköğretim genelinden, İstiklal İlköğretim okulu örneği seçilerek uygulamalı çalışma gerçekleştirilrniştir.Uygulama çalışmasında okul, toplam kalite yönetiminin uygulaması için seçilmemiş olmasına rağmen, kalite yönetimini Topluma hangi boyutta yansıttığı incelenmiştir.

Abstract:
VI ABSTRACT In all ages schools have had a very important role in society, not only as institutions which have been providing new information and skills but also as resources of improvement and progress. This theme is inclusive of educational sociology, which aids the development of societies both before and after education. Because of the developments in information technology, breathtaking improvements have been achieved in information and communication. In addition, they have changed the business world and turned the industrial into information societies. This rapid change has not been only in business life but it has also affected all parts of society. In this process, as all other social systems, educational systems have been affected as welL In educational institutions, whose products are only the positive changes of human behaviours, measuring of quality and productivity is more difficult than those of other institutions producing goods and services. However it is impossible for educational instutitions not to be affected by the improvements in other institutions. These other institutions, as society in general, are forced to change. Therefore, voluntarily or otherwise, they have to maintain this level of change. Total quality management is an understanding of management that aims to improve the quality of education as it is delivered. This is monitored on a continuous basis and is inclusive of clients m education, i.e. students, parents and the commumty- at-large. It also attempts to provide for their present and future expectations, both economically and timely. This newly-developed field of total quality management within the educational system is refined through all workers, from student to central management, taking active and participatory roles. This study is ground-breaking as little research has previously been done m this area. It points out the general extent of total quality management, its social meaning and its relation with education. By applying the principles of total quality management to primary education,VII this criterion extends to the basic problems of primary education, its solutions and the subsequent achievements of its goals. Lastly, from the general to the specific, this study has focused on the principles of total quality management within the subject area of istiklal Primary School. These results are not specific to the school itself, rather generalised to the community area of the school.