Katılım bankalarını tercih eden müşterilerin farkındalık düzeyinin tespiti Bingöl ili örneği
Determining the awareness level of customers who prefer participation banks Bingöl province example
Yazar: BAYRAM KAYANTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BEŞİR KOÇ
Bingöl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam İktisadı ve Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Bingöl = Bingöl ; Faizsiz bankacılık = Interest-free banking ; Farkındalık = Awareness ; Katılım bankacılığı = Participation banking ; Müşteri tatmini = Customer satisfaction ; Müşteriler = Customers ; İslami bankacılık = Islamic banking

Özet:
Bu çalışmanın amacı Bingöl ilinde Katılım Banklarını kullanan müşterilerin farkındalık düzeylerinin tespit edilmesi ve katılım bankalarını kullanan müşterilerin katılım bankalarına bakışlarını istatistiki analizlerle ortaya koymaktır. Ayrıca bu alanda Bingöl ilinde yapılmış ilk çalışma olması nedeniyle bilimsel çalışmalar alanında Katılım bankacılığı alanına önemli katkılar sunacağı söylenebilir. Bu çalışmada kullan veriler Bingöl ili şehir merkezinde anketle veri toplama yöntemiyle müşterilerle yüz yüze yapılan görüşmeler sonucu elde edilmiştir. Bu kapsamda 385 adet anket yapılmıştır.

Çalışma da anket yöntemi ile elde edilen veriler SPSS programı aracılığıyla frekans analizi, gruplama yöntemi ve faktör analizi uygulanmıştır. Katılım bankası müşterileri, kamu çalışanları, serbest çalışanlar, emekliler ve çalışmayanlar olarak gruplandırılmıştır. Kamu çalışanları grubuna memur ve işçiler alınmış ve bunların genel katılım içerisindeki oranı %55,84 olarak belirlenmiştir. Serbest çalışan grubuna esnaf, iş adamları, çiftçi ve belirli bir aylık karşılığında serbest çalışan müşteriler alınmıştır ve bunların tüm katılımcılar içerisindeki oranı %15,58 olarak tespit edilmiştir. Emekli grubuna yaş farkı gözetmeksizin herhangi bir kurumdan emekli aylığı alan müşteriler alınmıştır ve bunların tüm katılımcılar içerisindeki payı ise %6,49 olarak belirlenmiştir. Çalışmayan grubuna ise herhangi bir işte çalışmayıp ve herhangi bir geliri olmayan müşteriler ve öğrenciler alınmıştır bunların tüm katılımcılar içerisindeki payı %22,07 olarak belirlenmiştir.

Katılım bankalarını tercih eden müşterilerin bankacılık tercihlerini etkileyen faktörlerin ortaya konulması konuyu daha çok açığa kavuşturacağı söylenebilir. Buna göre çalışmada belirlenen 22 değişken faktör, 2 faktöre indirgenmiş ve tanımlanmıştır. Birinci faktör Banka ve Müşteri İlişkisi ikinci faktör olarak da Sunulan Hizmetlerin Uygunluğu olarak tanımlanmıştır. Dolayısıyla Katılım bankalarını tercih eden müşterilerin etkilendiği faktörlerin bu iki faktör çerçevesinde ele alınması gerektiği söylenebilir. Bu iki faktörün toplamı toplam varyansın %58,03‟ünü açıkladığını ve yine yapılan analizde KMO test değerinin 0,963 gibi yüksek bir değerle kullanılan değişkenlerin faktör analizi için uygun olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Faizsiz Bankacılık, Katılım Bankacılığı, Müşteri memnuniyeti, Farkındalık düzeyleri, Bingöl

Abstract:
The purpose of this study is to determine the level of awareness of customers using Participation Banks in Bingöl province and to reveal the views of customers using participation banks to participation banks with statistical analysis. It can also be said that it will make significant contributions to the field of Participation banking in the field of scientific studies, as it is the first study conducted in this area in Bingöl province. Use data in this study was obtained as a result of face-to-face interviews with customers using questionnaire data collection method in the city center of Bingöl. In this context, 385 questionnaires were conducted.

In the study, the data collected with the survey method were evaluated in the SPSS package program. Frequency analysis and factor analysis were applied to these data. Participation bank customers include public employees, freelancers, retirees and non-employees. Civil servants and workers were included in the group of public employees and their proportion within the overall participation was determined to be 55.84%. Tradesmen, businessmen, farmers and self-employed customers were included in the self-employed group. The ratio of this group among all participants was found to be 15.58%. The non-working group includes customers and students who do not work in any job and have no income, and their share among all participants is 22.07%.

It can be said that revealing the factors affecting the banking preferences of customers who prefer participation banks will clarify the issue more. Accordingly, 22 variable factors determined in the study were reduced to 2 factors and defined. The first factor was defined as the Bank and Customer Relationship, and the second factor was the Eligibility of the Services Provided. Therefore, it can be said that the factors affecting customers who prefer Participation banks should be handled within the framework of these two factors. It was determined that the sum of these two factors explained 58.03% of the total variance and again, in the analysis conducted, the variables used with a high value of KMO test value such as 0,963 were suitable for factor analysis.

KeyWords: Interest-free Banking, Participation Banking, Customers atisfaction, Awareness levels, Bingöl