Toplumsal cinsiyete dayalı şiddet ve politik mücadele
Gender-based violence and political action
Yazar: MELİS BERK
Danışman: PROF. DR. PINAR MELİS YELSALI PARMAKSIZ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ CANSU MURATOĞLU KAÇAR
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Sosyal Projeler ve Sivil Toplum Kuruluşları Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law ; Psikoloji = Psychology ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Cinsel politika = Sexual politics ; Cinsel şiddet = Sexual violence ; Kadın hakları = Women rights ; Kadına yönelik şiddet = Violence against women ; Psikolojik travma = Psychological trauma ; Yakın partner şiddeti = Intimate Partner violenc ; Yapısal şiddet = Structural violence ; İnsan hakları = Human rights

Özet:
Araştırmanın amacı, toplumsal cinsiyete dayalı şiddet (TCDŞ) deneyimleri ile politik mücadele pratikleri arasındaki ilişkiyi anlamaktır.

Araştırma boyunca şiddete maruz kalan kişilerden "hayatta kalan", direniş, savunuculuk ve mücadele deneyimlerinden "politik mücadele" olarak bahsettim. Araştırmayı kuir feminist teori, düşünümsellik ve hayatta kalan odaklı yaklaşım temelinde çerçevelendirdim. Araştırma için, Türkiye'nin farklı illerinde doğmuş ve yaşayan, farklı cinsiyetlerden 22 kişiyle yarı yapılandırılmış çevrimiçi ve yüz yüze görüşmeler yaptım. Katılımcıların yaş ortalaması 36, yaş aralığı 20-67 idi. Araştırma için fenomenolojik bir tasarım kullandım. Katılımcılar, politik mücadelenin şiddet sonrasında iyileşmelerine yardımcı olduğunu, şiddetin kendilerini politik mücadeleye yönlendirdiğini, ancak bunda başka faktörlerin de rol oynadığını, aynı zamanda şiddet deneyimi sonrasında mücadelede belirli sorunlarla karşılaştıklarını anlattı. Soruları hazırlarken hayatta kalan odaklı yaklaşımı kullanmış olmamın, tetiklenme ve yeniden travmatize olma gibi deneyimlerin önüne geçtiğini gördüm. Bulgular, hayatta kalan aktivizmi literatürüyle paralel çizgideydi. TCDŞ ve politik mücadele ilişkisi, özellikle Türkiye bağlamında çalışılmamış bir alan olduğu için, gelecek araştırmalarda farklı yöntem ve daha geniş gruplarla çalışılması önemli görünüyor.

Anahtar Kelimeler: Toplumsal Cinsiyet, Şiddet, Toplumsal Cinsiyete Dayalı Şiddet, Hayatta Kalan, Kuir Feminizm

Abstract:
The purpose of the study is to understand the relationship between Gender-Based Violence (GBV) and political actions.

Throughout the paper, I named the people who experienced GBV as "survivors" and the acts of resistance, defending and struggle as "political action". The theoretical framework of the study is based on queer-feminist theory, reflexivity and survivor-informed approach. I conducted semi-structured interviews with 22 people from different cities, online and offline. The mean of their age was 36, and the age range was 20-67. I used a phenomenological design for the study. The participants shared that political actions helped them with their recovery process after the abuse, that the abuse sometimes led them to political action, and that they experienced a wide range of problems linked with their GBV experiences in political spaces. I observed that since I used a survivor-informed approach when I prepared the interview questions, experiences such as re-traumatization and being triggered during interviews are mostly prevented. The results were in line with the survivor-activism literature. Since the relationship between GBV and political action is an unstudied field in Turkish literature, it will be beneficial to work with different methods and wider participant groups for future research.

Keywords: Gender, Abuse, Gender-Based Violence, Survivor, Queer Feminism