Rekabet avantajı sağlamada kaynaklara dayalı işletme yeteneklerinin rolü: Üretim işletmelerinde uygulamalı bir araştırma.
The role of resource-based business capabilities to acquire competitive advantage: An emprical research on manufacturing firms.
Yazar: AVNİ ZAFER ACAR
Danışman: DOÇ. DR. CEMAL ZEHİR
Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bilimsel araştırmalar = Scientific researchs ; Kaynak temelli yaklaşım = Resource based approach ; Performans = Performance ; Rekabet stratejileri = Competition strategies ; Yapısal eşitlik modeli = Structural equation model ; Ölçekler = Scales ; İşletme stratejisi = Business strategies ; İşletme yetenekleri = Business capabilities

Özet:
Çalışmamızda genel olarak birbirine zıt olarak değerlendirilen Kaynak Tabanlı Görüş ile Konumlandırma ekolünün görüşleri rekabet avantajı yaratmak ve üstün işletme performansı elde etmek amacıyla uyumlandırılmaya çalışılmıştır. Bu kapsamda işletme kaynaklarına dayalı yetenekler ile rekabet stratejilerinin işletme performansı üzerindeki münferit ve ortak etkileri araştırılmıştır. Bu maksatla öncelikle rekabet avantajı, rekabet stratejileri, kaynak tabanlı görüş, kaynak tabanlı işletme yetenekleri geçmiş çalışmalara dayanarak açıklanmıştır. Müteakiben, işletme yetenekleri, rekabet stratejileri ve işletme performansı arasındaki ilişkiler analiz edilmiştir. Son olarak, seçilen rekabet stratejileri doğrultusunda işletme yeteneklerin işletme performansı üzerine etkileri araştırılmıştır.Bu çalışma için bir araştırma modeli ve buna bağlı hipotezler geliştirilmiştir. Bu araştırma modeli, işletme yeteneklerinin yedi boyutu, rekabet stratejileri ve işletme performansı faktörlerinden oluşmuştur. Ardından işletme literatüründe eksikliği bulunan işletme kaynaklarına dayalı yeteneklerinin yedi boyutunu içeren bir araştırma ölçeği geliştirilmiştir. 445 işletme yöneticisinden elde edilen verilerle ölçeğin geçerliği ve güvenilirliği doğrulayıcı faktör analizi prosedürleri ile test edilmiştir. Son olarak hipotezleri test etmek için yapısal eşitlik modellemesi metodu kullanılmıştır. Bu çalışmanın sonucu olarak, işletme yeteneklerinin işletme performansı üzerine olumlu etkileri olduğu ve rekabet stratejilerinin performans üzerindeki etkilerini oynadıkları ara değişken rolüyle şekillendirdikleri tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study we try to harmonize Resource Base View and Positioning theory, which supposed contrary to each other, in order to acquire competitive advantage and superior business performance. In this regard, separate and harmonize effects of resource-based business capabilities and competitive strategies on business performance have examined. With this purpose, first of all, according to the recent studies the concepts of competitive advantage, competitive strategies, resource-based view and resource-based business capabilities are explained in details. And then, the relationship among business capabilities, competitive strategies and business performance are analyzed. Finally, the implications of business capabilities on business performance in direction with chosen competitive strategies are studied.For this study a research model and hypotheses have been developed. This research model constructed with seven dimensions of business capabilities, competitive strategies and business performance factors. Then we developed a measurement instrument to fulfill the lack of a business capabilities measurement instrument in literature. This measurement instrument validated by the confirmatory factor analyzes procedure by means of the data collected from 445 owner/executives of manufacturing firms. Finally the structural equation modeling has been used to test the hypotheses. As a result of this study, increasing on the level of business capabilities have positive effect on business performance and the mediating role of some capability components on the effects of competitive strategies on business performance have been explored.