Atletlerde mükemmeliyetçilik ve zihinsel  dayanıklılığın incelenmesi
Investigation of perfectionism and mental toughness in track and field athletes
Yazar: EBRU KURTULGET
Danışman: DOÇ. DR. FATMA ÇEPİKKURT
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Spor = Sports
Dizin: Atletizm = Athletism ; Atletler = Athletes ; Mükemmeliyetçilik = Perfectionism ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Zihinsel dayanıklılık = Mental toughness

Özet:
Bu araştırma; atletlerde mükemmeliyetçilik ve zihinsel dayanıklılık arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmaya 2019 yılında Trabzon'da gerçekleştirilen Türkiye Şampiyonası Spor Toto 1. Lig Yarışmalarına katılan kısa, orta ve uzun mesafe branşlarında yarışan 105 kadın (Xyaş =20.89 ± 2.33) ve 175 erkek (Xyaş =21.22 ± 3.38) olmak üzere toplam 280 atlet gönüllü olarak katılmıştır. Çalışmada veri toplama araçları olarak sporcuların mükemmeliyetçilik düzeyini ölçmek için " Spora Özgü Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği (SÖÇBMÖ)" ve zihinsel dayanıklılık düzeyini ölçmek için "Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri (SZDE)" ile araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, t-testi, Pearson Korelasyon Analizi ve kanonik korelasyon analizi uygulanmıştır.
Sonuçlar; erkek ve kadın atletlerin mükemmeliyetçilik ve zihinsel dayanıklılık puanları arasında anlamlı farklılık olmadığını ortaya koymuştur. Ayrıca, atletlerin mükemmeliyetçilik ve zihinsel dayanıklılık puanlarının branş kategorilerine ve sakatlık durumlarına göre de farklılaşmadığı belirlenmiştir. Ancak, atletlerin millilik durumlarına göre mükemmeliyetçiliğin kişisel standartları alt boyutunda ve zihinsel dayanıklılığın kontrol alt boyutunda milli atletler lehine anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Araştırmanın ana problemi olan atletlerin mükemmeliyetçilik ve zihinsel dayanıklılık puanları arasında ilişki olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan kanonik korelasyon analizi sonucunda da atletlerin mükemmeliyetçilik ve zihinsel dayanıklılık puanları arasında anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Sonuç olarak; araştırmada elde edilen bulgular dikkate alındığında; kadın ve erkek atletlerin benzer mükemmeliyetçilik özelliklerini yansıttıkları ve zihinsel dayanıklılıklarının da benzer olduğu söylenebilir. Milli olan atletlerin ise kişisel standartlarının yüksek olduğu ve zihinsel olarak da daha kontrollü sporcular oldukları ifade edilebilir. Ayrıca, olumlu mükemmeliyetçilik eğilimlerine sahip atletlerin zihinsel dayanıklılıklarının da yüksek olduğu, olumsuz mükemmeliyetçi eğilimleri olan atletlerin ise zihinsel dayanıklılıklarının zayıf olduğu söylenebilir.

Abstract:
This study was conducted to examine the relationship between perfectionism and mental toughness in track and field athletes. A total of 280  track and fieldathletes participated in this study as voluntarily, 105 female (X age = 20.89 ± 2.33) and 175 male (X age = 21.22 ± 3.38) competing in short, medium and long distance branches in Turkish Championship "Spor Toto" 1.League Competitions held in 2019 in Trabzon. To measure the level of perfectionism of athletes "Sport Multidimensional Perfectionism Scale (SÖÇBMÖ)" and, to measure the level of mental toughness, "Sport Mental Toughness Questionnaire-SMTQ-14 " and, Personal Information Form prepared by the researcher, were used as data collection tools in this study. Descriptive statistics, t-test, Pearson Correlation Analysis and canonical correlation analysis were applied in the analysis of the data.
The results revealed that, male and female athletes did not differ between perfectionism and mental toughness scores. Further, it also shows that the perfectionism and mental toughness scores of track and field  athletes do not differ according to their branch categories and injury status. But, according the nationality of athletes, there was a significant difference in favor of national track and field athletes in the personal sub-dimension of perfectionism and in the control sub-dimension of mental toughness. It was concluded as a result of the canonical correlation analysis conducted to determine whether there is a relationship between the perfectionism and mental toughness scores of track and field athletes which is the main problem of this study that, there was a significant relationship between the perfectionism and mental toughness scores of track and field athletes.
In conclusion, considering the findings obtained in the study, it can be said that male and female track and field athletes reflect similar perfectionism characteristics and, their mental toughness are similar. National track and field athletes can be defined as mentally over-controlled track and field athletes having high personal standards. It can also be said that track and field athletes with positive perfectionism tendencies have high mental toughness but, track and field athletes with negative perfectionism tendencies have less mental toughness.