6-60 ay arası bebek ve çocuklarda anne sütü almanın ve ekran karşısında (televizyon, telefon, bilgisayar) geçirilen sürenin Denver II gelişim ve tarama testi (DGTT II) üzerine etkisini araştırmak ve değerlendirmek
Research and evaluate the effect of building mothery with babies and children between 6-60 months and the time spent from the screen (television, phone, computer) on the Denver II development and scan test (DGTT II)
Yazar: ŞULE ERCAN
Danışman: DOÇ. DR. CENK AYPAK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim Ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Bebekler = Infant ; Denver gelişimsel tarama testi = Denver  developmental dcreening test ; Ekran maruziyeti = Screen exposure ; Çocuklar = Children ; Ölçekler = Scales

Özet:
6-60 ay arası bebek ve çocuklarda anne sütü almanın ve ekran karşısında (televizyon, telefon, bilgisayar) geçirilen sürenin DENVER II Gelişimsel Tarama Testi (DGTT II) sonuçlarının üzerine etkisini araştırmak ve değerlendirilmesi
Amaç: Denver II Gelişimsel Tarama testi (DGTT II) 0-60 ay arası çocuklarda var olabilecek gelişimsel sorunları belirti dahi vermeden erken dönemde saptayabilecek testlerden kullanımı en kolay olan, en sık kullanılan ve geçerliliği oldukça yüksek olan bir testtir. Bilindiği üzere günümüzde teknolojinin gelişmesi ile birlikte televizyon, mobil akıllı telefon, bilgisayar, tablet gibi teknolojik yaşamamızda oldukça geniş bir yer tutmaktadır. Çalışmamızda bu cihazların çocuklarda kullanımı ile bağlantılı olarak 6-60 ay arası çocukların ekran maruziyeti varlığının ve de süresinin DGTT II sonuçları üzerine etkisini ve düzeyini tespit etmeyi amaçladık. Ayrıca anne sütü almanın da yine DGTT II sonuçları üzerine etkisini göstermek istedik.
Gereç ve Yöntem: 1 Şubat 2020- 1 Mayıs 2020 tarihleri arasında Ankara Çubuk 1 No'lu Aile Sağlığı Merkezi (ASM) 0608002 numaralı birime kesin kayıtlı olan 230 tane 6-60 ay arası bebek ve çocuklara ve ebeveynlerine yüz yüze anket yöntemiyle anket uygulandı. Ayrıca DGTT II uygulandı ve sonuçlarının değerlendirilmesi yapıldı.
Bulgular: İstatistiksel analizler ve hesaplamalar için IBM SPSS Statistics 21,0 programı kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık %95 güven ile p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Çalışmaya toplam 130'u (%56,5) kız, 100'ü (%43,5) erkek olmak üzere, toplam 230 hasta dâhil edilmiştir. Çocukların anne sütü alma durumları incelendiğinde 148'inin (%64,4) 12-24 ay, 62'sinin (%26,9) 6-12 ay, 20'sinin (%8,7) daha kısa süre anne sütü aldığı saptanmıştır. Ek gıdaya geçiş süreleri incelendiğinde 189'unun (%82,1) 6.ayda ek gıdaya başladığı, 41'inin (%17,9) daha erken ek gıdaya başladığı saptanmıştır. Ek gıda olarak paketli gıda kullanımı incelendiğinde 101'inin (%43,9) hiç paketli gıda kullanmadığı, 42'sinin (%18,2) çok nadir, 43'ünün (%18,8), 44'ünün (%19,1) çoğunlukla paketli gıda kullandığı saptanmıştır. Şu an paketli gıda kullanma durumları incelendiğinde 26'sının (%11,3) hiç kullanmadığı, 62'sinin (%26,9) çok nadir, 108'inin (%46,9) bazen, 34'ünün (%14,8) çoğunlukla paketli gıda kullandığı saptanmıştır. Çocukların bir saatten uzun ekran maruziyeti sorgulandığında 87'sının (%37,8) bir saatten kısa ekran süresi olduğu, 143'ünün (%62,2) bir saatten uzun ekran süresi olduğu saptanmıştır. 
Çocukların ekran maruziyeti bir saatten uzun olanların ekran süreleri incelendiğinde 93'ünün (%40,4) 1-3 saat arası, 39'unun (%17,0) 3-5 saat arası, 11'inin (%4,8) 5 saatten uzun süre ekran başında olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Çalışmaya dâhil edilen çocukların %91,1'i en az altı ay anne sütü almıştır. Ancak anne sütü ile DGTT II arasında anlamlı ilişki saptanamamıştır. Ekran maruziyeti süresi bir saatin üzerinde olan çocukların DGTT II sonuçlarının anormal olma oranı, bir saatten kısa maruziyeti olanlardan yüksek oranda saptanmıştır.  

Anahtar Kelimeler: Bebekler, çocuklar, anne sütü, ekran süresi, DENVER II Gelişimsel Tarama Testi

Abstract:
Research and evaluation of the effect of breast-feeding in infants and children between 6-60 months as well as the time spent in front of the screen (television, telephone, computer) on the results of DENVER Developmental Screening Test II (DDST II).
Aim: Denver II Developmental Screening Test (DDST II) is the easiest, most commonly used and highly valid test that can detect developmental problems arising in children and infants between 0-60 months without any symptoms. As known, owing to the technological advancements, we experienced today that the television, smartphones, computers and tablets have a significant place in our lives. 
In our study, we aimed to determine the level and effect of screen exposure and duration of children between 6-60 months on DDST II outcomes in connection with the use of these devices in children. We also would like to show the effect and level of the breast-feeding on the DDST II outcomes.
Materials and Methods: 230 infants and children between 6-60 months and their parents, who are registered 0608002 numbered Unit of 1 No Family Health Center in Ankara Çubuk district, were conducted DDST II through face-to-face survey besides evaluating the test results. 
Results: The IBM SPSS Statistics 21.0 program was used for the statistical analyses and calculations. Statistical significance was accepted as p<0.05 with 95% confidence. A total of 230 patients including 130 (56.5%) girls and 100 (43.5%) boys were included in the study. When examining the breast-feeding status of children, it was revealed that 148 of them (64.4%) were given breast-milk for 12-24 months period, 62 (26.9%) were given breast-milk for 6-12 months period and 20 (8.7%) were given breast-milk for a shorter period. When we examine the introduction periods to the complementary foods in infants, it was determined that 189 of the infants (82.1%) started complementary foods at six months of age and 41 (17.9%) started complementary foods earlier. When the use of packaged food as a complementary food was examined, it was found that 101 (43.9%) did not use any packaged food, 42 (18.2%) were very rare, 43 (18.8%) and 44 (19.1%) mostly used packaged food. When we examine the packaged food use as a complementary foods it was determined that  26 (11.3%) were found to have used packaged food, 62 (26.9%) were very rare, 108 (46.9%) sometimes, and 34 (14.8%) mostly used packaged food. When children's screen exposure was questioned for more than an hour, it was found out that 87 of them  (37.8%) had a screen time of less than an hour, and 143 of them (62.2%) had screen time longer than an hour.
When examining  the screen duration of the children whose screen exposure was more than an hour, 93of them (40.4%) were found to watch television  between 1-3 hours, 39 of them (17.0%) between 3-5 hours and 11of them (4.8%) were in front of  the screen for more than 5 hours.
Conclusion: 91.1% of children included in the study received breast milk for at least six months. However, no significant relationship between breast milk and DDST II outcomes has been detected. The abnormality rate of the DDST II results of children with screen exposure time of more than an hour was found to be higher than those with less than an hour of screen exposure.