Ülkemizde yetiştirilen nohut  (Cicer arietinum L.) çeşitlerinde ileri çıkmış hatlarda ascochyta yanıklığına karşı direncin moleküler işaretleyiciler  (STMS, ISSR ve RAPD) kullanılarak araştırılması
Investigation of ascochyta blight resistance in chickpea (Cicer arietinum L.) inbred lines grown in our country by using molecular markers  (STMS, ISSR ve RAPD)
Yazar: MUSTAFA ENES GENÇ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM İLKER ÖZYİĞİT ; YRD. DOÇ. DR. İLHAN DOĞAN
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Botanik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Ülkemizde Yetiştirilen Nohut  (Cicer arietinum L.) Çeşitlerinde İleri Çıkmış Hatlarda Ascochyta Yanıklığına Karşı Direncin Moleküler İşaretleyiciler  (STMS, ISSR ve RAPD) Kullanılarak Araştırılması    
Ülkemizde yetiştirilen ileri çıkmış nohut hatlarından 205 adediyle çalışılmış olup, nohutlarda önemli bir mantar hastalığı olan Ascochyta yanıklığının analizleri yapılmıştır. Analiz işlemlerinde moleküler işaretleyiciler  (STMS, ISSR, RAPD)  kullanılmıştır. Çalışmada yer alan STMS işaretleyicileri Ta2, Ta146 ve Ts54 primerleri; ISSR işaretleyicileri ise UBC836 ve UBC858 primerleri; RAPD işaretleyicileri UBC733 ve UBC681 primerleridir. STMS metodunun Ta2, Ts54 ve Ta146 primerlerinin Ascochyta rabiei patojeninin sebep olduğu Ascochyta yanıklığını belirleyebildiği saptanmıştır. STMS dışında ise RAPD'e ait olan UBC733 primerinin de gerekli PZR koşullarında yapılan çalışmalar sonucunda hastalığı ayırt edici özellik gösterdiği saptanmıştır. Ta2, Ts146 ve Ts54 primerlerinde hassas ve dirençli bireylerin belirlenmesinde güvenilir sonuçlar alınmıştır. Diğer yöntemler ve kullanılmış olan primerlerdan alınan sonuçlar göz önüne alındığında hastalığa karşı dirençlilik durumunun belirlenmesinde STMS yöntemi en güvenilir sonuçları vermiştir. ISSR yönteminde kullanılan UBC836 ve UBC858 primerlerinden alınan sonuçlardan monomorfik bantlar elde edilmiş olup hastalığa dirençlilik ile ilgili güvenilir sonuçlar vermemiştir.

Abstract:
Investigation of Ascochyta Blight Resistance in Chickpea  (Cicer arietinum L.) Inbred Lines Grown in our Country by using Molecular Markers  (STMS, ISSR and RAPD)
The study was conducted using 205 of inbred lines grown in our country and analyses of Ascochyta blight resistance, a serious fungus disease, was performed on the chickpeas. Molecular markers  (STMS, ISSR and RAPD) were used for the analyses. The STMS primers used in the study were Ta2, Ta146 and Ts54 and ISSR primers were UBC836 and UBC858 while RAPD primers were UBC733 and UBC681. It was concluded that the Ta2, Ts54 and Ta146 primers of STMS method could identify the Ascochyta blight disease caused by the pathogen, Ascochyta rabiei. Besides STMS, it was also confirmed that UBC733 primer belonging to RAPD also demonstrates disease distinguishing feature for the same disease as a result of the studies conducted under the necessary PCR conditions. Credible results were obtained for identification of individuals susceptible and resistant to disease with Ta2, Ts146 and Ts54 primers. In view of the results obtained with other methods and primers utilized, it has been concluded that the most credible results pertaining to determination of resistance to disease are obtained through the STMS method. As for the ISSR, the results of UBC836 and UBC858 primers produced monomorphic bands, and no credible results pertaining to resistance to disease has been obtained.