Çeşitli türk diatomid topraklarının çeltik ve pirinç üzerinde pirinç biti (Sitophilus oryzae L.) ve kırma bitine (Tribolium confusum du val.) karşı insektisidal etkinliği
Insecticidal effect of various turkish diatomaceous earths against rice weevil (Sitophilus oryzae L.) and confused flour beetle (Tribolium confusum du val.) on paddy and rice
Yazar: VEYSEL ALAGÖZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZGÜR SAĞLAM
Namık Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Depolanmış ürün zararlıları = Stored product pests

Özet:
Bu çalışmada Türkiye'nin farklı bölgesinden alınan diatom topraklarının (DE) çeltik ve pirinç üzerinde, pirinç bitine, Sitophilus oryzae L. ve Kırma Biti, Tribolium confusum Du Val.'e karşı insektisidal etkinliği araştırılmıştır. Bu amaçla 4 farklı Türk diatom toprağı (AGN-1, ACN-1, FB2N-1 ve CCN-1) ile ticari diatom toprağı (Silicosec®)'nın 100, 300, 500, 900 ve 1500 ppm konsatrasyonları ürüne karıştırılmıştır. Diatom toprakları ile karıştırılan çeltik ve pirinç 100 ml şişelere ayrı ayrı konulmuş ve sonra üzerine <14 günlük karışık cinsiyette 30 adet böcek bırakılıp şişelerin ağzı tülle kapatılmıştır. Denemeler laboratuvar koşullarında 25±1ºC sıcaklıkta ve % 55 nemde karanlık ortamda yürütülmüştür. DE uygulamasından 7, 14 ve 21 gün sonra S.oryzae ve T. confusum erginlerinin ölüm oranları ve 65 gün sonra yeni nesil (F1) ergin sayıları belirlenmiştir. Çalışma sonucunda S. oryzae'ye karşı çeltikte 7. günde AGN-1 diatom toprağında 300 ppm ve üzeri konsatrasyonlarda % 100 ölüm olurken diğer diatom topraklarında en yüksek konsantrasyon olan 1500 ppm'de % 1.4- 97.7 arasında ölüm gözlenmiştir. 14. günde en yüksek konsantrasyon (1500 pmm)'da AGN-1, ACN-1, CCN-1, Silicosec® ve FB2N-1 ölüm oranları %100, 100, 97.3, 96.6 ve 42 şeklinde sıralanmıştır, 21. günde tüm DE'lerde ölüm % 100'e ulaşmış, sadece FB2N-1 % 93.9 oranında ölüm göstermiştir. Çeltikte, T. confusum'da 7. gün sonunda 1500 ppm'de AGN-1, ACN-1 ve CCN-1 yaklaşık olarak % 100 ölüm olurken FN2N-1 % 28 ve Silicosec® % 20 ölüm tespit edilmiştir. 14. günde 1500 ppm'de AGN-1, ACN-1, CCN-1 % 100 ölüm gerçekleşmiş ancak, Silicosec® ve FB2N-1 yaklaşık % 75 ve 21. günde ise her ikiside yaklaşık % 99 ölüm olmuştur. Pirinç üzerinde S. oryzae ile yürütülen denemelerde ölüm oranları genellikle düşük olup, ele alınan DE'lerin tüm konsantrasyonlarda en yüksek ölüm oranı 21. günde % 35'e, T. confusum' da ise % 22 olarak belirlenmiştir. S. oryzae çeltik üzerinde AGN-1 bütün konsantrasyonlarda yeni nesil vermezken diğer DE'lerde yeni nesil çıkışı olmuş ancak kontrol grubuna göre dozlar arttıkça çıkan yeni nesil sayısı azalmıştır. Pirinçte ise ele alınan DE'ler yeni nesil çıkışını baskı altına alamazken dozlar arttıkça çıkan yeni nesil sayısının azaldığı görülmüştür. Sonuç olarak AGN-1, ACN-1 ve CCN-1 isimli Türk diatom toprakları ticari Silicosec® preparatına göre yüksek insektisidal etkinlik göstermiş, çeltik üzerinde S.oryzae ve T. confusum ile mücadelede kullanılabilme potansiyeli olduğu kanısına varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Türk diatom toprakları, Silicosec®, Sitophilus oryzae, Tribolium confusum, Çeltik, Pirinç

Abstract:
In this study, the insecticidal effect of different Turkish diatomoceus earths (DE's) were tested against the Rice weevil, Sitophilus oryzae L. and Confused flour beetle, Tribolium confusun du Val. on paddy rice and paddy rice.  Paddy and rice were treated at 100, 300, 500, 900 and 1500 ppm (mg DE/kg product) concentrations of four Turkish diatomaceous earths (AGN-1, ACN-1, FB2N-1 and CCN-1) and commercial diatom earth (Silicosec®). Paddy rice and rice samples were mixed with diatomaceous earths and filled into 100 ml glass vials separately then mixed age 30 adult insects (<14 days) were transferred into the vials and the vials were covered with fine mesh. Laboratory biologica tests were carried out at 25± 1 °C temperature, 55% RH under dark conditions under laboratory conditions. After 7, 14, 21 days the mortality rates of insects and after 65 days of treatment, progeny numbers (F1) were recorded. AGN-1 diatomaceous earth at 300 ppm and above concentrations produced 100 % mortality of S.oryzae on paddy rice on the 7th days after treatment while other DE's caused 1.4- 97.7% mortality even at the highest concentration (1500 ppm). After 14 days of the treatments results showed that AGN-1, ACN-1,CCN-1, Silicosec® and FB2N-1 resulted in 100%,100%, 97.3%,96.6% and 42% mortalities at highest concentration (1500 ppm) respectively after 21 days, all diatoms resulted in 100 % mortality, except of  FB2N-1 (93.9 %) at highest concentration against S.oryzae adults on paddy rice. For T.confusum, AGN-1, ACN-1 and CCN-1 DE's produced almost 100 % mortality on the 7th days after treatment at higher concentration (1500 ppm) while FN2N-1 and Silicosec® had 28 % and 20 % mortality respectively. After 14 days treatments, AGN-1, ACN-1 and CCN-1 reached % 100 mortality but Silicosec® and FB2N-1 were resulted in 1500 ppm concentration nearly 75% mortality and after 21 days mortality was recorded almost 99 %. Generally tested DE's showed less efficacy against T.confusum and S. oryzae on rice and highest mortality was recorded 35 % for S.oryzae and 22% for T. confusum after 21 days of the treatments. AGN-1 was totally hindered progeny production of S. oryzae on paddy rice but for other DE's F1 adult numbers decreased with their higher doses compared to the control group. All tested diatom concentrations didn't prevent progeny production on rice but adult numbers of F1 decreased with higher DE concentrations for S.oryzae. In conclusion, this study indicated that AGN-1, ACN-1 and CCN-1 named Turkish DE's showed higher insecticidal activity than commercial, Silicosec® and would have potential to be used as a protectant for control of stored product insects paddy rice.  
Keywords: Turkish Diatomoceus earth, Silicosec®, Sitophilus oryzae, Tribolium confusum Paddy, Rice