Akıl ve zekâ oyunlarının ilkokul 3. sınıf öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimleri ve karar verme becerileri üzerine etkisi
The effect of mind and intelligence games on the critical thinking dispositions and decision making skills of primary school third grade students
Yazar: İNAYET DAL ÇALIŞICI
Danışman: PROF. DR. NİL DUBAN
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmanın amacı akıl ve zekâ oyunlarının ilkokul üçüncü sınıf öğrencilerinin
eleştirel düşünme eğilimleri ve karar verme becerileri üzerindeki etkisini araştırmaktır.
Bu araştırmada nicel araştırma yöntemleri kapsamında yarı deneysel desenlerden ön
test-son test kontrol gruplu model kullanılmıştır. Araştırma 2021-2022 eğitim-öğretim
yılı bahar döneminde Şanlıurfa ili Suruç ilçesinde bir devlet okulunda öğrenim
görmekte olan deney grubunda 24, kontrol grubunda 24 olmak üzere toplam 48 ilkokul
üçüncü sınıf öğrencisinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Deney grubuna haftanın beş
günü, günde iki saat olmak üzere toplam 36 saat akıl ve zekâ oyunları eğitimi
verilmiştir. Kontrol grubundaki öğrenciler ise normal eğitimlerine devam etmişlerdir.
Veri toplama aracı olarak "İlkokul Öğrencileri İçin Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği"
ve "İlkokul Öğrencileri İçin Marmara Karar Verme Beceri Algısı Ölçeği" kullanılmıştır.
Ölçekler her iki gruba da (deney grubu ve kontrol grubu) ön test ve son test olarak
öğrencilere iki kez uygulanmıştır. Elde edilen veriler bilgisayar ortamında bir istatistik
paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Eleştirel düşünme eğilimlerine yönelik
yapılan analiz sonuçlarına göre kontrol grubunun ön test-son test puanları arasında
istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmazken akıl ve zekâ oyunları eğitiminin
verildiği deney grubunun ön test-son test puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı
bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca deney grubu ve kontrol grubu son test
puanları karşılaştırıldığında deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığın
olduğu görülmüştür. Karar verme becerilerine yönelik yapılan analiz sonuçlarına göre
kontrol grubunun ön test-son test puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir
farklılık bulunmazken akıl ve zekâ oyunları eğitiminin verildiği deney grubunun ön testson test puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığın olduğu tespit
edilmiştir. Ayrıca deney grubu ve kontrol grubu son test puanları karşılaştırıldığında
deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığın olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Oyun, akıl ve zekâ oyunları, eleştirel düşünme, karar verme.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the effect of mind and intelligence games on
critical thinking tendencies and decision-making skills of third grade primary school
students. In this study, pretest-posttest control group model, one of the quasiexperimental designs within the scope of quantitative research methods, was used. The
study was conducted in the spring semester of the 2021-2022 academic year with the
participation of a total of 48 third grade primary school students, 24 in the experimental
group and 24 in the control group, who were studying in a public school in Suruç
district of Şanlıurfa province. The experimental group received a total of 36 hours of
mind and intelligence games training, two hours a day, five days a week. The students
in the control group continued their normal education. "The Critical Thinking
Dispositions Scale for Elementary School Students" and " Marmara Decision Making
Skills Perception Scale for Primary School Students" were used as data collection tools.
The scales were administered twice to both groups (experimental group and control
group) as pre-test and post-test. The data obtained were analyzed using a statistical
package program. According to the results of the analysis of critical thinking
dispositions, it was found that there was no statistically significant difference between
the pre-test and post-test scores of the control group, while there was a statistically
significant difference between the pre-test and post-test scores of the experimental
group in which mind and intelligence games training was given. In addition, when the
posttest scores of the experimental group and the control group were compared, it was
seen that there was a statistically significant difference in favor of the experimental
group. According to the results of the analysis of decision-making skills, it was found
that there was no statistically significant difference between the pre-test and post-test
scores of the control group, while there was a statistically significant difference between
the pre-test and post-test scores of the experimental group in which the mind and
intelligence games training was given. In addition, when the posttest scores of the
experimental group and the control group were compared, it was seen that there was a
statistically significant difference in favor of the experimental group.

Keywords: Game, mind and intelligence games, critical thinking, decision making.