Sağlık çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarını etkileyen faktörler: Bir eğitim araştırma hastanesi örneği
Factors affecting occupational health and safety practices of healthcare professionals: An example of A training and research hospital
Yazar: ÖMER AKKUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZÜLFİYE BIKMAZ
Kırklareli Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Eğitim ve araştırma hastaneleri = Training and research hospitals ; Farkındalık = Awareness ; Güvenlik iklimi = Safety climate ; Kadercilik = Fatalism ; Sağlık personeli = Health personnel ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Bu çalışma, sağlık çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği davranışlarına uyum düzeyini belirleyerek bu duruma etki eden faktörleri ve düzeylerini belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı-kesitsel ve metodolojik olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini İstanbul ilinde bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi oluşturmuş, olasılıksız örnekleme tekniği ile Ocak-Kasım 2020 tarihleri arasında aktif olarak çalışan, araştırmaya katılmayı kabul eden ve kabul kriterlerine uygun olan 275 sağlık çalışanı araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Veri analizinde; tanımlayıcı analizler, değişkenler arası fark analizleri, korelasyon, geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılmıştır. İşyeri Sağlığı ve Güvenliği Ölçeği, Güvenlik İklimi Ölçeği ve Sağlık Değeri Ölçeği'nin geçerli ve güvenilir araçlar olduğu saptanmıştır. Sağlık çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin değişkenler, İşyeri Sağlığı ve Güvenliği Ölçeği, Güvenlik İklimi Ölçeği, Sağlık Değeri Ölçeği, Yaşam Değerleri Envanteri, Güvenlik Farkındalığı ve Yetkinliği Ölçeği, Kadercilik Eğilimi Ölçeği, alt ölçekler ve alt boyutları arasında çeşitli düzeyde ve yönde korelasyon olduğu bulunmuştur. Hastaneler iş sağlığı ve güvenliği açısından çok riskli alanlar olması sebebi ile aralıklı tutum ölçümlerinin gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Yetersizlik belirlenen alanlara yönelik eğitim, yönetsel düzenlemeler, çalışama ortamına ilişkin düzenlemelerin yapılması ve iş sağlığı güvenliğinin sürdürülebilirliği için güvenlik iklimi ve güvenlik kültürünün oluşturulmasına yönelik çalışmaların yürütülmesi gerektiği düşünülmektedir.

Abstract:
This study was conducted as a descriptive, cross-sectional and methodological study in order to determine the level of compliance of health workers with occupational health and safety behaviors and to determine the factors and levels affecting this situation. The population of the study consisted of a Training and Research Hospital in Istanbul, and 275 healthcare professionals who were active between January and November 2020, who agreed to participate in the study and who met the acceptance criteria, formed the sample of the study with the improbable sampling technique. In data analysis; descriptive analyses, analysis of differences between variables, correlation, validity and reliability analyzes were performed. It has been determined that the Workplace Health and Safety Scale, the Safety Climate Scale and the Health Value Scale are valid and reliable tools. It has been found that there is a correlation in various levels and directions between the variables related to occupational health and safety of healthcare workers, Workplace Health and Safety Scale, Safety Climate Scale, Health Value Scale, Life Values Inventory, Safety Awareness and Competence Scale, Fatalism Tendency Scale, sub-scales and sub-dimensions. Since hospitals are very risky areas in terms of occupational health and safety, it is necessary to conduct intermittent attitude measurements. It is thought that studies should be carried out to create a safety climate and safety culture for the sustainability of occupational health and safety.