Senaryo yazma ve canlandırma yöntemi ile sorumluluk ve özgürlük temelli medya okuryazarlığı becerisine yönelik farkındalık kazandırma
Raising awareness of responsibility and freedom based media literacy skills through script writing and animation method
Yazar: ÇAĞRI KAMACI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA MİNDİVANLİ AKDOĞAN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı senaryo yazma ve canlandırma etkinlikleri ile sorumluluk ve özgürlük temelli medya okuryazarlığı beceresine yönelik farkındalık kazandırmaktır. Bu amaç doğrultusunda gerçekleştirilen uygulamada öğrenciler araştırmacı rehberliğinde bir senaryo hazırlamıştır ve bu senaryoya bağlı olarak bir kısa film çekmişlerdir. Sorumluluk ve özgürlük temelli medya okuryazarlığı becerisini temele alan bu senaryo ve film ile öğrencilerde medya okuryazarlığı becerisi ile ilgili farkındalık kazandırılmak amaçlanmıştır.
Bu araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması ve durum çalışmasının desenlerinden olan bütüncül durum deseni kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme ve yapılandırılmış gözlem yöntemleri kullanılmıştır. Görüşme verileri Maxqda2020® programında tek vaka modeli kullanılarak kategori ve kodlar oluşturulup yorumlanmıştır ve içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Gözlem verilerinin analizinde ise betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır.
Araştırmanın bulgularını ön görüşme ve son görüşme verileri ile araştırmacının gözlem verileri oluşturmaktadır. Katılımcılar ön görüşmeye göre son görüşmede medya kavramına yönelik daha geniş çaplı cevaplar vermişlerdir. Katılımcılar medya içeriklerinin üretim sürecine yönelik ön görüşmede fikir beyan edemezken son görüşmede yeni fikirler edindikleri görülmüştür. Uygulama öncesinde katılımcıların büyük çoğunluğu medya içeriklerinin içerdiği mesaja yönelik fikir sahibi değilken uygulama sonunda bu hususta farkındalık kazandıkları görülmüştür. Katılımcıların, medya içeriklerinin etkilerine yönelik farkındalıklarının uygulama öncesine göre uygulama sonrasında arttığı fark edilmiştir. Uygulama öncesinde katılımcılar bilgiye ulaşma ve bilginin doğruluğunu tespit etme konusunda kısıtlı cevaplar verirken uygulama sonrasında cevaplar daha zengin hâle gelmiştir. Öğrencilerin derse istekli geldikleri, yapılan uygulamayı tekrar yapmak istedikleri, uygulama boyunca mutlu oldukları gözlemlenmiştir. Ayrıca öğrencilerin uygulama başlangıcında çekingen davranırken süreç içerisinde yapılacak olan etkinlikte daha fazla rol almak istedikleri görülmüştür.
Uygulama, öğrencileri medya konusunda daha bilinçli hâle getirmiştir. Katılımcıların uygulama sonunda medyanın içerdiği mesajlara yönelik farkındalıkları artmıştır. Uygulama sonrasında katılımcıların medya içeriklerinin etkilerine yönelik bilinç düzeylerinin arttığı ifade edilebilir. Gerçekleştirilen uygulamanın, dersi daha eğlenceli hâle getirdiği yapılan gözlemler sonucu ulaşılan bir diğer sonuç olmuştur. Süreç içerisinde öğrencilerin derse karşı tutumları olumlu yönde etkilendiği gözlemlenmiştir. Öğrenciler uygulamanın tekrar yapılmasını istemişleri bu veriyi destekler nitelikte bir görüş olarak kabul edilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to raise awareness of responsibility and freedom-based media literacy skills through scenario writing and animation activities. In the application carried out for this purpose, students prepared a scenario under the guidance of the researcher and made a short movie based on this scenario. With this scenario and movie based on responsibility and freedom-based media literacy skills, it was aimed to raise awareness about media literacy skills in students.
In this study, case study, one of the qualitative research methods, and holistic case design, one of the case study designs, were used. Semi-structured interview and structured observation methods were used as data collection tools. Interview data were interpreted by creating categories and codes using the single case model in Maxqda2020® program and analyzed by content analysis method. Descriptive analysis method was used to analyze the observation data.
Araştırmanın bulgularını ön görüşme ve son görüşme verileri ile araştırmacının gözlem verileri oluşturmaktadır. Katılımcılar ön görüşmeye göre son görüşmede medya kavramına yönelik daha geniş çaplı cevaplar vermişlerdir. Katılımcılar medya içeriklerinin üretim sürecine yönelik ön görüşmede fikir beyan edemezken son görüşmede yeni fikirler edindikleri görülmüştür. Uygulama öncesinde katılımcıların büyük çoğunluğu medya içeriklerinin içerdiği mesaja yönelik fikir sahibi değilken uygulama sonunda bu hususta farkındalık kazandıkları görülmüştür. Katılımcıların, medya içeriklerinin etkilerine yönelik farkındalıklarının uygulama öncesine göre uygulama sonrasında arttığı fark edilmiştir. Uygulama öncesinde katılımcılar bilgiye ulaşma ve bilginin doğruluğunu tespit etme konusunda kısıtlı cevaplar verirken uygulama sonrasında cevaplar daha zengin hâle gelmiştir. Öğrencilerin derse istekli geldikleri, yapılan uygulamayı tekrar yapmak istedikleri, uygulama boyunca mutlu oldukları gözlemlenmiştir. Ayrıca öğrencilerin uygulama başlangıcında çekingen davranırken süreç içerisinde yapılacak olan etkinlikte daha fazla rol almak istedikleri görülmüştür.
The practice made students more aware of the media. Participants' awareness of the messages contained in the media increased at the end of the application. It can be stated that the participants' level of awareness about the effects of media content increased after the application. Another result obtained as a result of the observations was that the application made the lesson more fun. During the process, it was observed that students' attitudes towards the course were positively affected. The fact that the students wanted the application to be done again is accepted as an opinion that supports this data.