Kliniğimizde histeroskopik uterin septum rezeksiyonu yapılan hastaların gebelik sonuçlarının retrospektif olarak değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of pregnancy results of patients who had hysteroscopic uterine septum resection in our clinic
Yazar: AYBÜKE CANGÖZ
Danışman: DOÇ. DR. CEMAL REŞAT ATALAY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: Bu çalışmadaki amaç, tekrarlayan gebelik kaybı öyküsü olan, primer ve
sekonder infertilite nedeniyle histeroskopik uterin septum rezeksiyonu uygulanan olgularda
operasyon sonrası yapılan rezeksiyonun gebelik şansını artırıp artırmadığı, gebelik oluşmuş ise
gebelik sonuçlarını ve obstetrik komplikasyonlarını retrospektif olarak incelemektir.
Materyal ve Metod: Eylül 2019-Ocak 2023 yılları arasında Ankara Bilkent Şehir
Hastanesinde operatif histeroskopi ile uterin septum rezeksiyonu geçirmiş olan 86 hasta
üzerinde yapılan çalışmada, hastaların hastane sistemi üzerinden ameliyat notları, epikrizleri ve
poliklinik kayıtları detaylı bir şekilde incelendi. Tüm hastalar, hastane sistemi üzerinden
sağlanan telefon bilgileri aracılığıyla aranarak bilgileri alındı. Ancak, 13 hasta hastane
kayıtlarındaki bilgi yetersizliği veya telefon üzerinden ulaşılamaması nedeniyle çalışma dışında
bırakıldı. Geriye kalan 73 infertilite öyküsü olan hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların
operasyon öncesi yaşları, infertil olanların infertilite süreleri, preterm ve term doğum öyküleri,
abort ve mort fetüs öyküleri, operasyon sonrası başarısız IVF (in vitro fertilizasyon) denemeleri,
gebelik oranları, oluşan gebeliklerde YÜT (yardımcı üreme teknikleri) ihtiyacı, abort, preterm
veya term doğum sayıları, doğum şekilleri ve prezentasyonları detaylı bir şekilde
değerlendirildi. Hastaların septum tanıları HSG (histerosalpingografi), USG (ultrasonografi) ve
MRG (manyetik rezonans görüntüleme) ile konuldu. Histeroskopi işlemi, hastaların tamamına
erken foliküler fazda gerçekleştirildi. Septum, her iki os aynı düzlemde görülene kadar veya
kanamalı doku görülene kadar rezeke edildi. Giren çıkan sıvı arasındaki fark 1000 ml
olduğunda işleme son verildi. Hastaların işlem sonrası elde edilen gebelik verileri ayrıntılı bir
şekilde değerlendirildi.
Bulgular: Bu çalışamaya Eylül 2019-Ocak 2023 tarihleri arasında Ankara Bilkent Şehir
Hastanesinde septat uterus endikasyonu ile opere edilen, gebelik istemi mevcut olan, medikal
bilgilerine ulaşılan yaşları 21- 44 arasında olan; 32 Primer infertil, 41 Sekonder infertil öyküsü
olan toplam 73 hasta alınmıştır. Hastaların 7'sine laparoskopi eşliğinde histeroskopi yapılırken,
66'sına sadece histeroskopi yapılmıştır. Operasyon sonrası 73 hastadan 46'sında gebelik
oluşmuştur. Bu gebeliklerin 32'u canlı doğum ile sonuçlanmıştır. Operasyon sonrası canlı
doğum oranı %43,80'dir.
Sonuç: Histeroskopik septum rezeksiyonu, kolay uygulanabilir ve yüksek etkinliğe
sahip bir yöntemdir. Primer infertil hastalarda, operasyon sonrasında spontan gebeliklerin
oluşması nedeniyle, altta yatan başka bir nedenin olup olmadığını belirlemek amacıyla
operasyon sonrası doğrudan IVF uygulaması yerine, ilk etapta bir yıl beklenmesini
önermekteyiz.
Bu hastalarda septum rezeksiyonunun başarı oranlarını değerlendirmek için genellikle
retrospektif çalışmalar tercih edilmiş ve operasyon öncesi/sonrasını karşılaştıran birçok çalışma
bulunmaktadır. Ancak, gebelik başarısında ve canlı doğumda septum cerrahisinin izole
başarısını değerlendirebilmek için izlem tedavisi ve cerrahi yapılan gruplar karşılaştırıldığında
daha fazla prospektif çalışmaya ihtiyaç olduğu gözlenmiştir.
Anahtar kelimeler: İnfertilite, müllerian anomali, uterin septum, histeroskopi

Abstract:
Background: The objective of this study is to conduct a retrospective analysis on the
potential impact of hysteroscopic uterine septum resection on postoperative pregnancy rates in
patients with recurrent pregnancy loss, who have undergone the procedure as a result of primary
or secondary infertility. Additionally, if a pregnancy is detected, examine the results and
obstetric complications.
Material and Method: This study investigated a total of 86 patients who underwent
uterine septum resection using operative hysteroscopy at Ankara Bilkent City Hospital over the
period from September 2019 to January 2023. The surgical notes, discharge summaries, and
outpatient clinic data of the patients were reviewed using the hospital's electronic medical
records system. The patients were contacted by retrieving their telephone numbers from the
hospital system. Thirteen participants were removed from the study as a result of inadequate
information documented in the hospital records and/or unavailability for contact via telephone.
Subsequently, a total of 73 patients with a documented history of infertility were enrolled in the
trial. The study assessed various factors related to the patients, including their ages prior to the
operation, duration of infertility (if applicable), history of preterm and term births, history of
abortion and fetal mortality, unsuccessful attempts at IVF following the operation, pregnancy
rates, the requirement for assisted reproductive techniques in successful pregnancies, abortion
rates, number of preterm and term births, delivery methods, and presentations. The patients'
septal status was diagnosed by hysterosalpingography (HSG), ultrasonography, and magnetic
resonance imaging (MRI). Hysteroscopy was conducted during the initial follicular phase in all
individuals included in our study. The septum was surgically removed until both os were
observed in alignment or until the presence of bleeding tissue was observed. The procedure was
concluded at reaching a difference of 1000 ml between the inflowing and outflowing fluids.
The pregnancy data of the patients, which were collected following to the operation, were
assessed.
Results: A total of 73 patients, ages 21 to 44, who were operated on at Ankara Bilkent
City Hospital with a septate uterine indication between September 2019 and January 2023 and
whose medical records were available, were included in this study. A history of primary
infertility was present in 32 cases, while secondary infertility was present in 41 patients. In 7
cases, hysteroscopy was combined with laparoscopy, and hysteroscopy alone was conducted in
66 individuals. Following the surgical procedure, a total of 46 out of 73 individuals experienced
pregnancy. There were 32 live births from these pregnancies. The postoperative live birth rate
is 43.80%.
Conclusion: Hysteroscopic uterine septum resection is an easily applicable and highly
effective method. In the case of primary infertile individuals, it is advisable to observe a waiting
period of one year following the operation, since spontaneous pregnancies have been observed
to occur during this timeframe. This approach is recommended in order to ascertain whether
there may be an additional underlying factor contributing to infertility, prior to considering the
immediate implementation of in vitro fertilization (IVF) procedures. There are typically
retrospective studies comparing pre- and post-operative findings to assess the success rates of
septal resection in these individuals. Prospective studies comparing groups that receive followup treatment and surgery are necessary to assess the isolated efficacy of septum surgery in
relation to pregnancy success and live birth outcomes.
Key words: Infertility, müllerian anomaly, uterine septum, hysteroscopy