Beliren yetişkinlik dönemindeki bireylerde sosyotelizm ve sosyal bağlılık arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between phubbing and social connectedness in individuals in emerging adulthood
Yazar: HATİCE KÜBRA KÖMÜRCÜ
Danışman: PROF. DR. SERAP NAZLI
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırma, beliren yetişkinlerin sosyotelizm düzeyleri ile sosyal bağlılık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Ek olarak beliren yetişkinlik dönemindeki bireylerin sosyotelizm düzeylerinin sosyotelizm ile ilişkili olduğu düşünülen değişkenlere (cinsiyet, medeni durum, çalışma durumu, eğitim durumu, algılanan ekonomik düzey, gün içinde ortalama akıllı telefon kullanım süresi ve aktif sosyal medya kullanım durumu) ve sosyal bağlılık düzeylerinin sosyal bağlılık ile ilişkili olduğu düşünülen değişkenlere (cinsiyet, medeni durum, çalışma durumu, eğitim durumu, algılanan ekonomik düzey, gün içinde ortalama akıllı telefon kullanım süresi ve aktif sosyal medya kullanım durumu) bağlı olarak anlamlı bir şekilde değişip değişmediği de araştırılmıştır. Araştırmanın katılımcı grubunu toplamda 448 beliren yetişkin (%65'i kadın, %35'i erkek) oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplamak amacıyla Kişisel Bilgi Formu, Genel Sosyotelist Olma Ölçeği ve Revize Edilmiş Sosyal Bağlılık Ölçeği kullanılmıştır. Öncelikli olarak beliren yetişkinlerin sosyotelist olma ve sosyal bağlılık düzeylerini görmek adına Genel Sosyotelist Olma Ölçeği ve Revize Edilmiş Sosyal Bağlılık Ölçeği puanları incelenmiştir. Araştırmada beliren yetişkinlerin sosyotelizm ve sosyal bağlılık puanlarının cinsiyet, çalışma durumu ve aktif sosyal medya kullanım durumu değişkenlerine bağlı olarak anlamlı düzeyde farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amacıyla bağımsız örneklemler için t-testi kullanılmıştır. Beliren yetişkinlerin sosyotelizm ve sosyal bağlılık düzeylerinin medeni durum, eğitim durumu, algılanan ekonomik düzey ve gün içinde ortalama akıllı telefon kullanım süresi değişkenlerine bağlı olarak anlamlı düzeyde farklılaşıp farklılaşmadığını test etmek için ise tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. 
Araştırma bulgularına göre, beliren yetişkinlerde sosyotelizm düzeyleri ile gün içinde ortalama akıllı telefon kullanım süresi ve aktif sosyal medya kullanım durumu arasında anlamlı bir ilişki görülmüştür. Beliren yetişkinlerin gün içinde ortalama akıllı telefon kullanım süresi arttıkça sosyotelizm düzeylerinin de artış göstermekte olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Aynı zamanda aktif sosyal medya kullanan beliren yetişkinlerin sosyotelizm düzeylerinin sosyal medyayı aktif olarak kullanmayanlardan daha yüksek olduğu görülmüştür. Öte yandan cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, çalışma durumu ve algılanan ekonomik düzey değişkenlerinin beliren yetişkinlerde sosyotelizm düzeyi ile istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki göstermediği bulunmuştur. Araştırmada elde edilen bir diğer bulgu ise; beliren yetişkinlerde sosyal bağlılık düzeylerinin medeni durum, eğitim durumu, çalışma durumu, algılanan ekonomik düzey, gün içinde ortalama akıllı telefon kullanım süresi ve aktif sosyal medya kullanım durumu değişkenlerine göre anlamlı düzeyde farklılaşmakta olduğudur. Evli olan beliren yetişkinlerin sosyal bağlılık düzeyi bekar olanlara göre daha yüksektir. Araştırma sonuçlarında beliren yetişkinlerin eğitim düzeylerinin arttıkça sosyal bağlılık seviyelerinin de artış gösterdiği görülmüştür. Öte yandan beliren yetişkinlerin sosyal bağlılık seviyeleri çalışma durumuna göre de değişkenlik göstermekte olup, çalışan beliren yetişkinlerin çalışmayanlara göre sosyal bağlılık düzeylerinin daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Aynı zamanda beliren yetişkinlerin algıladıkları ekonomik düzeyde yükselme oldukça sosyal bağlılık düzeylerinde de artış görülmüştür. Gün içinde ortalama akılı telefon kullanım süresi yükseldikçe sosyal bağlılık düzeyinde düşüş görülürken, aktif şekilde sosyal medya kullanan beliren yetişkinlerin sosyal bağlılık düzeyinin sosyal medyayı aktif olarak kullanmayanlara göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Diğer yandan cinsiyete bağlı olarak sosyal bağlılık düzeyinde anlamlı bir değişim olmadığı bulgusuna ulaşılmıştır.
Araştırma sonuçları arasında sosyotelizm ve sosyal bağlılık arasında düşük düzeyde negatif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu bulgusu yer almaktadır. Basit doğrusal regresyon analizi sonuçları, sosyotelist olma değişkeninin, sosyal bağlılık değişkenine ilişkin varyansın %8,6'sını açıkladığını göstermektedir. Bu araştırmanın sonuçları, mevcut literatür çerçevesinde değerlendirilmiş ve bu alanda çalışan araştırmacılara, psikolojik danışmanlara ve politika yapıcılara yönelik gelecekteki faaliyetler için öneriler sunulmuştur.

Abstract:
This study aimed to examine the relationship between emerging adults' levels of phubbing and their levels of social connectedness. Additionally, it explored whether the phubbing  levels of individuals in emerging adulthood varied significantly depending on variables thought to be associated with phubbing (gender, marital status, employment status, educational level, perceived economic level, average daily smartphone usage time, and active social media usage status), and whether the levels of social connectedness varied significantly depending on variables thought to be associated with social connectedness (gender, marital status, employment status, educational level, perceived economic level, average daily smartphone usage time, and active social media usage status). The participant group of the study consisted of a total of 448 emerging adults (65% female, 35% male). Personal Information Form, Generic Scale of Phubbing (GSP), and Revised Social Connectedness Scale were used to collect data in the study. First of all, the scores of the Generic Scale of Phubbing (GSP) and the Revised Social Connectedness Scale were examined to see the phubbing and social connectedness levels of emerging adults. In the study, t-test for independent samples was used to determine whether emerging adults' phubbing and social connectedness scores differed significantly depending on gender, employment status and active social media use status variables. One-way analysis of variance (ANOVA) was used to test whether the phubbing and social connectedness levels of emerging adults differed significantly depending on marital status, educational status, perceived economic level and average smartphone usage time during the day. 
According to the research findings, there was a significant relationship between the level of phubbing in emerging adults and the average duration of smartphone use during the day and active social media use. It has been found that the level of phubbing increases as the average daily smartphone usage time increases among emerging adults. Additionally, it has been observed that emerging adults who actively use social media have higher levels of phubbing compared to those who do not actively use social media. On the other hand, it was found that gender, marital status, educational status, employment status and perceived economic level variables did not show a statistically significant relationship with the level of sociotelism in emerging adults. Another finding obtained in the study is that social connectedness levels of emerging adults differ significantly according to marital status, employment status, educational status, perceived economic level, average smartphone usage time during the day and active social media usage status variables. The social connectedness level of married emerging adults is higher compared to those who are single. The research results indicate that as the educational level of emerging adults increases, their levels of social connectedness also increase. Furthermore, it has been observed that the levels of social connectedness of emerging adults vary according to their employment status, with employed adults having higher levels of social connectedness compared to those who are not employed. Additionally, as the perceived economic level of emerging adults increases, their level of social connectedness also rises. While a decrease in social connectedness is observed as the average daily smartphone usage time increases, it has been determined that emerging adults who actively use social media have higher levels of social connectedness compared to those who do not actively use social media. On the other hand, it was observed that there was no significant change in the level of social connectedness depending on gender.
The findings of the research also revealed a significant low level negative relationship between phubbing and social connectedness.  The results of simple linear regression analysis indicated that the phubbing variable explained 8.6% of the variance in the social connectedness variable. The results of this study were evaluated within the framework of the current literature, and recommendations were provided for future activities aimed at researchers, psychological counselors, and policymakers in this field.