Orhan Kemal'in romanlarında sosyal değerler
Social values in Orhan Kemal's novels
Yazar: SEVAL YUMUŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA ÜSTÜNOVA
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Değerler = Values ; Değerler eğitimi = Values education ; Edebiyat = Literature ; Kemal, Orhan = Kemal, Orhan ; Roman = Novel ; Sosyal değerler = Social values ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature

Özet:
Orhan Kemal'in romanlarının sosyal değerler açısından incelendiği bu yüksek lisans tez çalışmasında kültür, değerler, 1923'ten 1980'lere kadarki süreçte Türkiye'de yaşanan siyasî ve sosyal gelişmeler, Orhan Kemal'in hayatı, edebî şahsiyeti, eserleri ve Orhan Kemal'in romanlarındaki sosyal değerler ele alınmıştır.

"Kültür" bölümünde kültürün tanımı yapılmış, özellikleri, türleri, kültür değişmesinin sebepleri anlatılmış ve Türkiye'de görülen kültür değişmeleri incelenmiştir. "Değerler" bölümünde değer ve değerler kavramları arasındaki fark açıklanmış, değerlerin özellikleri ve sınıflandırılmasına yer verilmiş, sanatçı ve sanat eserlerinin değerlerle ilişkisi üzerinde durulmuştur. "1923'ten 1980'lere Türkiye" bölümünde, belirtilen yıllar arasında Türkiye'deki siyasî, sosyal ve ekonomik gelişmelerden söz edilerek Orhan Kemal'in romanlarının zeminini oluşturan tarihi süreç hakkında bilgi verilmeye çalışılmıştır. "Orhan Kemal'in Hayatı ve Edebî Şahsiyeti" bölümünde yazarın hayatı, sanat anlayışı ve eserleri üzerinde durulmuştur. "Orhan Kemal'in Romanlarında Sosyal Değerler" bölümünde romanlarda yer alan değerlerden en sık tekrarlanan sekiz değer incelenmiştir.

Orhan Kemal'in yayımlanmış otuz romanında değerleri tespit etmek için her romanda karşılaşılan değerler not edilmiş, buna göre romanlarda otuz değerin yer aldığı görülmüştür. Romanlarda en sık tekrarlanan saygı, duyarlılık, hoşgörü, sevgi, doğruluk, namus, sorumluluk ve dindarlık değerleri romanlardan seçilen ve ilgili değeri örnekleyen alıntıların ayrıntılı olarak incelenmesiyle açıklanmaya çalışılmıştır.


Anahtar Sözcükler:Orhan Kemal, kültür, değerler, sosyal değerler

Abstract:
This postgraduate thesis focuses on author Orhan Kemal's novels. It covers these novels from various points of view: Culture, values, social and political developments in Turkey between 1923 and 1980, Orhan Kemal's life, his literary style, his works and the social values reflected within his books.

The "Culture" section defines culture and explores its attributes and types, changes to culture over time and evolution of Turkish culture over time. The "Values" section explores the definition of value, differences between value concepts, attributes and categorization of values as well as the relationship of artists and artistic works to values. "Turkey from 1923 to 1980" attempts to inform on the period that underlies Orhan Kemal's novels through coverage of the political, social and economic developments in the aforementioned years. The section "Orhan Kemal's Life and Literary Style" covers the author's life, his perception of art and his works. The eight most frequently mentioned values within his novels are covered in the section "Social Values in Orhan Kemal's Novels".

Thirty values have been identified within the scope of this thesis, which covers thirty different Orhan Kemal novels. An attempt has been made at explanation of the most frequently mentioned values through research of citations from his works: The values of respect, sensitivity, amicability/forgiveness, love, integrity, decency, responsibility and devoutness.


Keywords: Orhan Kemal, culture, values, social values