Çoklu yaralanma hastalarında kan copeptin seviyesi ile yaralanma şiddet ölçekleri arasındaki ilişkinin araştırılması
Correlation of blood copeptin levels with trauma severity scores in multiple trauma patients
Yazar: AFŞİN İPEKCİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEDA ÖZKAN
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Copeptin = Copeptin ; Glasgow koma ölçeği = Glaskow coma scale ; Kan = Blood ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Yaralanmalar özellikle genç yaş grubunu etkilemesi ve beraberinde getirdiği maddi ve manevi kayıplar nedeniyle önemli bir halk sağlığı sorunudur ve en önemli ölüm nedenlerinden biridir.Yaralanmaya bağlı ölümlerin azaltılmasında hastane öncesi ve hastane içi bakım, tanı ve tedavi yöntemlerinin geliştirilmesi önemli yer tutmaktadır.Bu çalışmada çoklu yaralanma hastalarında kan copeptin düzeyi ile yaralanma şiddet ölçekleri, klinik ve kan parametreleri arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi amaçladık.Hastalar ve Yöntem: Çalışma 01.06.2009-30.09.2009 tarihleri arasında acil servise çoklu yaralanma ile gelen ve ISS değerleri 15' den yüksek olan 82 hastada ileriye dönük çalışma olarak yapıldı.Acil Tıp Anabilim Dalına çoklu yaralanma ile gelen hastaların yaralanma şiddet ölçekleri hesaplandı ve serum copeptin, tam kan sayımı ve kan gazı analizi için 0., 6., 12. ve 24. saatlerde kan örnekleri alındı.Biyokimyasal işlemlerin ardından elde edilen değerlerin istatistiksel analizleri yapılarak incelendi.Bulgular: Çalışmaya alınan hastaların acil servise başvuru anındaki copeptin değerleri kontrol grubundan anlamlı derecede yüksekti. Hastaların acil servise geldikten 24 saat sonraki copeptin değerleri, acil servise geliş değerlerine göre anlamlı düşük tespit edildi.Ölen hastaların kan copeptin düzeyleri, ortalama ISS ve NISS skorları yaşayan hastalar ile karşılaştırıldığında anlamlı yüksek iken ortalama GKS' leri anlamlı düşük idi.Kafa travması olan, SKB ? 90 mmHg olan, mekanik ventilatör, katekolamin ve transfüzyon ihtiyacı olan hastaların kan copeptin düzeyleri, ortalama ISS ve NISS değerleri anlamlı yüksek iken, GKS değerleri anlamlı düşük idi.Çalışmaya alınan hastaların acil servise geliş kan copeptin değerleri ile ISS ve NISS arasında pozitif ilişki tespit edilirken, GKS arasında negatif ilişki tespit edildi.Sonuç: Copeptin çoklu yaralanmalı hastalarda yaralanmanın şiddetini, seyrini ve akıbetini göstermede yaralanma şiddet ölçekleriyle birlikte kullanılabilir.Anahtar kelimeler: Copeptin, çoklu yaralanma, ISS, NISS, GKS

Abstract:
Objective: Injuries are important public health problems and most important causes of death because of affecting especially young people and leading physical and spiritual loses.Prehospital and hospital care, development of diagnosis and treatment methods have important place in reducing death related to injury.In this study, we aimed to analyze correlation between blood copeptin level and trauma severity scores, clinic and blood parameters.Patients and Methods: This study was conducted prospectively between 01.06.2009 and 30.09.2009 and 82 multiple trauma patients who had ISS higher than 15 were enrolled in the study.Trauma severity scores of patients who came to emergency department with multiple trauma were assessed and blood samples were collected at 0, 6, 12, 24 h after admission for copeptin, complete blood count, and blood gase analyses.Statistical analyses of data were performed after biochemical processes.Results: Copeptin plasma concentrations of patients who enrolled the study at ED admission were significantly higher than control group. Copeptin plasma concentrations at ED admission were significantly decreased during the first 24 h in patients.When compared with survivors, nonsurvivors had significantly higher copeptin plasma concentrations, mean ISS and NISS and significantly lower GKS.Patients who had head trauma, systolic blood pressure equal or lower than 90 mmHg, needed mechanical ventilation, required catecholamine and transfusion and had significantly higher copeptin plasma concentrations, mean ISS and NISS and significantly lower GKS.A positive correlation was determined between plasma copeptin concentrations of patients at ED admission and ISS and NISS. A negative correlation was determined between plasma copeptin concentrations of patients at ED admission and GKS.Conclusion: Copeptin may be used to exhibit severity, prognosis and sequele of injury in multiple trauma patients.Keywords: Copeptin, multiple trauma, ISS, NISS, GKS