Çan ve Ayvacık (Çanakkale) çevresindeki yapı taşı olarak kullanılan tüflerin petrografik ve jeomekanik özelliklerinin belirlenmesi ve karşılaştırılması
Petrographic and geomechanical properties of tuff using as natural building stone which outcrops in the districts of Can-Ayvacik (Canakkale) and their comparison
Yazar: MERVE DİLER
Danışman: DOÇ. DR. AYTEN ÇALIK
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Çanakkale ili sınırları içerisinde birçok doğal taş kaynağı bulunmakta ve bu kaynakların pek çoğu halen işletilmeye devam edilmektedir. Doğal taş ocaklarından çıkarılan kayaların ticari anlamda değerli olabilmesi için mineral büyüklüğü ve renginin yanı sıra fiziksel ve kimyasal bozunmaya karşı dayanıklı, darbelere ve eğilmeye karşı mukavemetinin fazla olması istenmektedir. İşletilen birçok doğal taş ocağı gerekli petrografik ve jeomekanik özellikleri araştırılmadan sadece taşın içerdiği mineral büyüklüğü ve rengi dikkate alınmaktadır. Ancak bu durum doğal taşların kullanıldığı mekanlarda taşların ekonomik ömrünü tamamlamadan yerinden kopması, parçalanması, bozunma sonucu aşınması gibi ekonomik kayıplara neden olmaktadır. Bu çalışma kapsamında Ayvacık (Yeşilyurt, Nusratlı, Arıklı) tüfleri ve Çan tüflerinin bulunduğu çevreden (Bilaller, Dereoba, Söğütalan) halen işletilmekte olan ocaklardan blok örneklemeler yapılarak ve bu blok örneklerden karot örnekleri alınarak, petrografik, mineralojik ve jeokimyasal özellikleriyle, fiziksel ve mekanik özellikleri incelenerek istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiştir. Böylece işletilmekte olan ve/veya işletilmesi planlanan doğal taş ocaklarının petrografik ve jeomekanik özelliklerine göre doğal taşların kullanım mekanlarının belirlenmesine çalışılarak ekonomik kayıpların azaltılmasına yönelik bir çalışma yapılmıştır.

Abstract:
There are several natural buildingstone deposits in the Çanakkale province. The majority of these deposits are still operated. For their commercial value of the natural stones produced from the natural stone deposits, in addition their mineral composition and colours, their durability against to the physical and chemical weathering, and strength against to shock and bending are highly important. The petrographic and geomechanical properties of the natural buildingstone are not investigated in the majority of the operated natural buildingstone deposits. Only mineral composition and attractive mineral colours of the natural buildingstones for the operation are considered in the most of the operated deposits. The purpose of this present project is to assess the geomechanical and petrographical properties of the natural buildingstones in Çanakkale province. For the purpose of the project, necessary block samples were collected from Arıklı tuffs and Çan tuffs. In the laboratory stage, petrographic, mineralogical, chemical characteristics and physical and mechanical properties were determined on core specimens extracted from the block samples and on the thin-sections. Finally, results of these tests were assessed by statistical methods. Considering the petrographic and geomechanical properties of the operated and/or planned natural buildingstone pits, the qualities of the natural buildingstones were classified in this study. It is believed that this study would play an important a role in terms of their economical benefits.