Deneysel diyabet modelinde allicin uygulamasının yara iyileşmesine etkisi
Effect of allicin on wound healing in experimental diabetes model
Yazar: İSMAİL TOYĞAR
Danışman: PROF. DR. AYNUR TÜREYEN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Allisin = Allicin ; Ayak = Foot ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-deneysel = Diabetes mellitus-experimental ; Yara iyileşmesi = Wound healing ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries

Özet:
Diyabetik ayak, diyabetes mellitusun en önemli komplikasyonudur ve bireyin yaşam kalitesini, beden imajını, rol performansını, bireyin ailesinin ve toplumun sosyal-ekonomik yapısını ve yaşamı olumsuz etkilemektedir. Diyabetli bireylerde hastaneye yatış nedenleri arasında %20 ile diyabetik ayak önemli bir yere sahiptir. Çünkü diyabetli bireylerin %34'ü hayatlarının bir döneminde ayak problemleri yaşamaktadırlar. Travma dışı nedenlerle gerçekleştirilen alt ekstremite ampütasyonlarının %80'inden fazlası diyabete bağlıdır. Diyabetli bireylerde en çok hastanede kalışa neden olan komplikasyon diyabetik ayaktır. Özetle diyabetik ayak bireylerde iş gücü kaybı, sakatlık ve psikososyal travma nedenidir. 
Diyabetik ayak bakımında günümüzde birçok farklı bakım ürünü bulunmasına rağmen diyabetik ayak tedavisinde temel hedef olan ampütasyonların %50 oranında azaltılması hedefine ulaşılamamaktadır. Diyabetli bireylerde en sık kullanılan pansuman materyalleri serum fizyolojik ve hidrokolloid örtülerdir; fakat araştırmalar sonucunda bu bakım materyallerinin diyabetik ayak ile baş etmede yetersiz olduğu bildirilmektedir.
Bu çalışmada, diyabetik ayak bakımında; maliyet etkinlik sağlayan, yara iyileşmesini hızlandıran, yaraların kapanma süresini kısaltan bir bakım materyali geliştirmek amacı ile allicinin yara iyileşmesi üzerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Araştırma; Ege Üniversitesi Laboratuvar Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde 5 Şubat 2018-5 Mart 2018 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, 25 erkek 25 dişi olmak üzere toplamda 50 adet 200-300 gram ağırlığında wistar albino türü sıçan kullanılmıştır. Çalışma sırasında dört sıçan çeşitli nedenlerle kaybedilmiştir. Çalışmada gruplardaki erkek ve dişi sıçan sayıları eşit olacak şekilde sıçanlar beş gruba ayrılmıştır. Çalışma gruplarından üçü diyabetik ikisi non-diyabetik şekilde idi. Diyabetik sıçanlar 50 mg/kg streptozotosin ile indüklenmiştir. İndüklemeden sonra 24., 48. ve 72. saatlerde plazma glukoz düzeyi kontrol edilmiş 300 mg/dL olan sıçanlar diyabetik kabul edilmiştir. Çalışmada, tüm sıçanların sırt bölgesinde araları 15 mm boşluk kalacak şekilde 10 mm çapında üçer adet yara oluşturulmuştur. Diyabetik gruplardan birisine Allicin, birisine serum fizyolojik, diyabetik olmayan gruplardan ise birisine Allicin ile pansuman yapılmıştır. Diyabetik olan ve diyabetik olmayan gruplardan birer gruba herhangi bir girişim uygulanmamıştır. Yara alanı 0., 7., 14. ve 21. günlerde fotoğraflanmış ve ölçülerek kayıt edilmiştir. Ayrıca 0., 7., 14. ve 21. günlerde yara alanından biyopsi alınarak, mikroskobik incelemeye alınmıştır.
Yara alanı boyutlarına bakıldığında tüm haftalarda Allicin gruplarında yara alanı ortalamalarının diğer gruplardan daha düşük olduğu gözlemlenmiştir. Allicin grupları ile kontrol grupları arasında istatistiki açıdan anlamlı farklılık saptanmıştır. Diyabetik Allicin grubu ile diyabetik olmayan Allicin grubu arasında istatistiki açıdan anlamlı farklılık bulunmamıştır.
Çalışmanın mikroskobik bulgularına göre; Allicin gruplarında nötrofil ve ödem düzeyinin diğer gruplardan daha düşük olduğu saptanmıştır. Allicin gruplarında 7. günde mononükleer hücre yoğunluğunun diğer gruplara göre daha yüksektir. Allicin gruplarında fibroblast proliferasyonu, kollajen düzeyi, anjiyogenezis, epitelizasyon, deri ekleri oluşumu ve yağ dokusu yoğunluğunun diğer gruplardan daha yüksek yoğunlukta olduğu saptanmıştır.
Sonuç olarak; Allicin ile gerçekleştirilen pansuman hem diyabetik hem de diyabetik olmayan yaraların iyileşmesinde etkili bulunmuştur. Ayrıca günümüzde diyabetik yara bakımında kullanılan serum fizyolojik ile yıkamanın etkin olmadığı saptanmıştır.

Anahtar kelimeler: Allicin, Diyabetik Ayak, Yara Bakımı

Abstract:
Diabetic foot is the most important complication of diabetes mellitus and affects the individual's quality of life, body image, role performance, the social-economic structure of the individual, family, and society and life negatively. Among the reasons for hospitalization, the diabetic foot has an important role with 20% in diabetic individuals.  Because 34% of diabetic individuals live foot problems during a period of their life. More than 80% of the lower limb amputations carried out with the reason of non-trauma are caused by diabetes. Among diabetics, the complication causing most of the hospitalization is the diabetic foot. In summary, diabetic foot is the cause of job loss, disability and psychosocial trauma in individuals.
Although many different care products are available today, the goal of reducing amputations by 50%, which is the main target in diabetic foot treatment, is not achieved. The most commonly used dressing materials in diabetics are saline and hydrocolloid dressing, but studies have shown that these care materials are inadequate to cope with the diabetic foot.
In this study, we aimed to examine the effect of allicin on wound healing for the purpose of developing a care material that provides cost effectiveness in diabetic foot care, accelerates wound healing, shortens the closing time of wounds.
The study was conducted between 5 February 2018 and 5 March 2018 at Ege University Laboratory Animal Research and Application Center. 50 Wistar albino rats, 25 male, and 25 female, weighing 200-300 grams were used. During the study, four rats died for various reasons. In the study, the rats were divided into five groups, with the male and female rats in the groups being equal. Three of the study groups were diabetic and two were non-diabetic. Diabetic rats were induced with 50 mg/kg streptozotocin. Rats with a plasma glucose level of 300 mg / dL at 24, 48, and 72 hours after induction were considered as diabetic. In this study, three wounds were formed on the back of all rats with 10 mm diameter and 15 mm gap between wounds. One of the diabetic groups was dressed with allicin, one with saline and one of the non-diabetic groups was dressed with allicin.  No interventions were performed to groups one of the diabetic groups and one of the non-diabetic groups. The wound area was photographed and recorded on days 0, 7, 14 and 21. In addition, biopsies were taken from the wound area on days 0, 7, 14 and 21 and used for microscopic examination.
When the wound area dimensions were examined, it was observed that the average of wound area in allicin groups was lower than other groups in all weeks. There was a statistically significant difference between allicin groups and control groups. There was no statistically significant difference between the diabetic Allicin group and the non-diabetic Allicin group. 
According to the microscopic findings of the study; Neutrophil and edema levels were lower in the allicin group than in the other groups. Mononuclear cell density on the 7th day in allicin groups, fibroblast proliferation, collagen level, angiogenesis, epithelization, the formation of skin appendix and fat tissue density was found to be higher than the other groups. As a result; Dressing with Allicin has been found effective in the treatment of both diabetic and non-diabetic wounds. Furthermore, it has been determined that washing wound with saline which used in diabetic wound care at present is not effective.

Key words: Allicin, Diabetic Foot, Rat, Wound Care