Veri görselleştirme tasarımında sanal gerçeklik etkileri
Effects of virtual reality in data visualization design
Yazar: ZEYNEP SAKINÇ TOKATLI
Danışman: PROF. DR. ERDOĞAN KÖSE
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Grafik Tasarımı Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
21. yüzyılda yaşanan teknolojik değişimler, geleneksel alışkanlıklardan sıyrılarak sanal ortama doğru bir dönüşüme işaret etmektedir. Bu çalışma, veri görselleştirme tasarımlarının geleneksel iki boyutlu görselleştirmelerden üç boyutlu veya çok boyutlu sanal gerçeklik ortamlarına uyarlanmasının dinamiklerini incelemektedir. Araştırmanın odak noktası, veri görselleştirme tasarımlarında grafik kullanımının kullanıcı perspektifinden ayrıntılı biçimde analizi ve bu analizin sanal gerçeklik uygulaması aracılığıyla detaylı bir biçimde incelenmesidir. 
Bu bağlamda, sanal gerçeklik ortamında gerçekleştirilecek veri görselleştirme çalışmalarının kullanıcılara yansımalarının nasıl olacağı araştırmanın temel problemi olarak belirlenmiş, aynı zamanda sanal ortamda deneyimlenen veri görselleştirme tasarımlarının kullanılabilirliğinin grafik unsurlar açısından test edilmesi, kullanıcı deneyimi üzerine bilgi edinilmesi, gerçekleştirilen kullanılabilirlik testlerine dayanılarak sanal ortamlar için veri görselleştirme tasarımlarına kaynak oluşturulması ve sanal ortamlara uygun görsel yapıların kurulabilmesi hedefleri belirlenmiştir.
Araştırma modeli kapsamında bir harita tasarımı yapılmıştır ve bu tasarım fiziksel ve sanal ortam kullanılabilirlik testinde katılımcılara sunulmuştur. Çalışma; fiziksel ve sanal ortam kullanılabilirlik testleri ile detaylı görüşmelerin sonuçlarını içermekte olup, yapılan analizlerle her iki ortamın tasarımlarının karşılaştırılmasını ve kullanıcıların grafik tasarım öğelerini değerlendirmelerini içermektedir.

Abstract:
The technological changes experienced in the 21st century indicate a shift towards virtual environments, breaking away from traditional habits. This study examines the dynamics of adapting data visualization designs from traditional two-dimensional visualizations to three-dimensional or multi-dimensional virtual reality environments. The focal point of the research is the detailed analysis of graphic usage in data visualization designs from the user perspective and an in-depth examination of this analysis through the application of virtual reality.
In this context, the primary problem of the research is identified as understanding how the reflections of data visualization studies conducted in virtual reality environments will affect users. Simultaneously, the research aims to test the usability of data visualization designs experienced in virtual environments from the perspective of graphic elements, acquire information on user experience, create resources for data visualization designs for virtual environments based on usability tests, and establish visual structures suitable for virtual environments.
Within the research model, a map design has been created and presented to the participants in both physical and virtual environment usability tests. The study includes the results of detailed interviews and usability tests in both physical and virtual environments, comparing the designs of both environments and evaluating users' assessments of graphic design elements.