Görme engelliler okulunda öğrenim gören öğrencilerin sağlık sorunlarının tarama ile belirlenmesi
Determining the health problems of visually impaired students by school screening
Yazar: DİLAY AÇIL
Danışman: DOÇ. DR. SULTAN AYAZ
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Görme engelliler = Visually impaired ; Körlük = Blindness ; Okul hemşireliği = School nursing ; Okullar-halk sağlığı = Schools-public health ; Öğrenciler = Students

Özet:
Engellilik, çocukluk çağında önemli ve evrensel sağlık önceliklerinden biri olarak kabul edilmektedir. Okul çağı döneminde sağlıklı çocuklar ve gençlerle birlikte engelli öğrenciler de sağlık hizmeti almaya gereksinim duymaktadırlar. Bu araştırma, görme engelliler okulunda öğrenim gören öğrencilerin sağlık sorunlarını tarama ile belirlemek amacıyla kesitsel olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini görme engelliler ilköğretim okulunda öğrenim gören öğrenciler (N:99) oluşturmuştur. Çalışmaya katılmayı kabul eden ve velileri tarafından izin verilen toplam 74 öğrenci örnekleme alınmıştır. Verilerin toplanmasında soru formu ve tarama formu kullanılmıştır. Veriler, Mart- Mayıs 2011 tarihleri arasında toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde frekans dağılımları, yüzde değerleri, ortalama, standart sapma ve ki-kare testi kullanılmıştır. Çalışmaya katılan öğrencilerin yaş ortalaması 10.43±2.9 olup; %58'i 12 yaş altında, %48.6'sı erkektir. Öğrencilerin yaşa ve cinse göre boy değerlendirmesinde %90.5'inin ( ±SS:140.57 ±17.39 cm; min:101, max:176 cm); kilo değerlendirmesinde %83.8'inin ( ±SS: 39.89 ±15.39 kg; min:13.4, max:94.6kg) `normal (3. ve 97. Persantil arası)' olduğu belirlenmiştir. Beden kitle indeksine göre; öğrencilerin %64.9' u normal kiloludur. Öğrencilerin % 91.8'inin sistolik kan basıncının ( ±SS:101.85±11.82 mmHg), %93.2'sinin diyastolik kan basıncının ( ±SS:61.49±10.8 mmHg) `normal' olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin dmf-t indeksine göre %55.4'ünün ağız- diş sağlığı `iyi' ( ±SS:3.29±2.29), %27'sinin işitme sorunu ve %39.2'sinin skolyoz açısından riskli olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular, okul sağlığı hizmetleri açısından özel bir grup olan engelli öğrencilere yönelik kapsamlı sağlık taramalarının yapılmasında okul sağlığı hemşiresinin rolünü ortaya koymaktadır. Görme engelli çocuk ve gençlere yönelik boy- kilo, kan basıncı, ağız- diş sağlığı, işitme ve skolyoz taramalarının yapılması önerilmektedir.Anahtar kelimeler: Görme engelli, öğrenci, okul sağlığı, sağlık taraması, okul sağlığı hemşiresi

Abstract:
Disability is considered as one of the most important and global health priorities at childhood. At school ages, disabled students also need health services as much as healthy children and adolescents. This cross-sectional study was performed in order to determine the health problems of visually impaired students by school screening. The universe of the study was composed of students in a primary school for visually impaired (N:99). Seventy-four students who accepted to participate in our study and were allowed by their parents were taken in sample group. Question form and screening form were used for data collection. The datas were collected between March 2011 and May 2011. Frequency distribution, percentages, mean, standart deviation and chi-square test were used in statistical evaluation. The mean age of the participant students was 10.43±2.9, therefore 58% of the students were below 12, and 48.6% of them were male. In the height and weight evaluation according to age and gender, 90.5% ( ±SD:140.57 ±17.39 cm; min:101, max:176 cm) and 83.8% ( ±SD: 39.89 ±15.39 kg; min:13.4, max:94.6kg) of students were `normal (between 3rd and 97th percentile)?; respectively. According to body mass index, 64.9% of the students were normal. Systolic and diastolic blood pressures were normal in 91.8% ( ±SD:101.85±11.82 mmHg) and 93.2% ( ±SD:61.49±10.8 mmHg) of the students; respectively. According to dmt-f index, 55.4% of the students ( ±SD:3.29±2.29) have good oro-dental health; however 27% of them have risk of hearing loss and 39.2% of them have risk of scoliosis. These results indicate the role of school health nurse in performing comprehensive health screening on disabled students who are a special group in terms of school health services. Screening for height-weight, blood pressure, oro-dental health, hearing and scoliosis on visually disabled children and adolescents is recommended.Key Words: Visually impaired, student, school health, health screening, school health nurse.