Ratlarda serebral iskemi-reperfüzyon hasarında deksmedetomidin ile remifentanilin nöroprotektif etkilerinin histopatolojik olarak karşılaştırılması
Histopathological comparison of neuroprotectiveeffects of dexmedetomidine and remifentanil in cerebralischemia-reperfusion model in rats
Yazar: AYŞE IŞIK KULLAKCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FERDA YILMAZ İNAL
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Beyin = Brain ; Deksmedetomidin = Dexmedetomidin ; Nöroproteksiyon = Neuroprotection ; Remifentanil = Remifentanil ; Reperfüzyon = Reperfusion ; Reperfüzyon lezyonu = Reperfusion injury ; Serebral korteks = Cerebral cortex ; Sıçanlar = Rats ; İskemi = Ischemia

Özet:
Amaç: Bu çalışma; remifentanil ve deksmedetomidinin ratlardaki global
serebral iskemi reperfüzyon hasarında koruyucu etkilerinin olup olmadığının
histopatolojik olarak incelenmesi amaçlanmıştır.
Metot: On sekiz adet erişkin dişi Wistar cinsi albino rat alınarak 3 gruba
ayrıldı. Anestezi altında, mekanik ventilasyonla solutulan ratlara trakeostomi
açıldı ve invaziv monitorizasyon yapıldı. Ratlar 3 gruba ayrıldı. Kuyruk veni
kanule edildi ve kontrol grubuna serum fizyolojik (Grup K, n=6) 2,1 ml/st
infüzyonu başlandı ve reperfüzyonun sonuna kadar sürdürüldü.
Remifentanil grubuna (Grup R, n=6) 5 μg/kg/dk infüzyon başlandı ve
reperfüzyonun sonuna kadar sürdürüldü. Deksmedetomidin grubuna (Grup
D, n=6) 9 μg/kg/st infüzyon başlandı ve reperfüzyonun sonuna dek
sürdürüldü. Yirminci dakikada bilateral karotid arterler klemplenerek
serebral iskemi sağlandı. Yirmi dakika süreyle iskemi uygulandıktan sonra
klempler açılarak 40 dk reperfüzyon sağlandı. Arter kan gazları; başlangıç
(1), oklüzyon (2), reperfüzyon (3) ve sakrifiye edilmeden önce (4) olmak üzere
4 kez ölçülüp değerler (pH, PO2, PCO2, SaO2, hct, laktat, Na, K+) kaydedildi.
Reperfüzyon sonunda ratlar sakrifiye edilip dekapite edildi. Alınan örnekler
%10 formaldehitte 5 gün tespit edildi. Doku örnekleri rutin ışık mikroskop
doku takip yöntemine göre parafine gömüldü; sonrasında hematoksilen eozin
ile boyanmış kesitler 2 histolog tarafından değerlendirildi. Beynin iskemi ve
reperfüzyondan en yüksek oranda etkilendiği gösterilmiş olan beynin korteks
bölgesi, hipokampus ve korpus striatum bölgeleri dejeneratif ve nekrotik
değişiklikler değerlendirilerek skorlandı. Anlamlılık (p< 0.01) ve (p< 0,05)
düzeylerinde değerlendirildi. Nekroz açısından değerlendirme sürecinde sağ
ve sol hemisferler skorlanarak ortalamaları alındı.
Gruplara göre hipokampus bölgesinde nekroz derecesinin, korpus striatum
bölgesinde intersellüler ödem derecesi ve nöron hücre dejenerasyonunun
kontrol grubunda R grubu ve D Grubundan, R grubunda da D grubu
değerlerinden istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu.
Beyin korteksi bölgesinde ise nekroz derecelerinin ölçümlerine göre kontrol
grubunun değerleri, R grubu ve D grubu ölçümlerine göre yüksek
bulunmuştur. R ve D grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık
bulunamamıştır.
Sonuç: Bu çalışmanın sonuçları; deksmedetomidin ve remifentanilin
nöroprotektif etkilerinin olduğunu, deksmedetomidinin remifentanilden daha
etkin nöroprotektif etkileri olduğunu düşündürmektedir.

Abstract:
Aim: This study was aimed to investigate histopathologically whether
remifentanil and dexmedetomidine, have cerebral protective effects on global
cerebral ischemia reperfusion injury in rats.
Materials and Methods: Eighteen Wistar Albino rats regardless of their adult
gender were taken and divided into three groups. Tracheostomy and invasive
monitoring were performed in rats that were ventilated by mechanical
ventilation under anesthesia. The rats were divided into 3 groups 20 minutes
before cerebral ischemia occurred. The tail vein was cannulated and 2,1
ml/hr of saline infusion was started in the control group (Group K, n=6), and
remifentanil infusion was started at 5 μg/kg/min in the remifentanil group
(Group R, n=6), and continued until the end of the reperfusion.
In the dexmedetomidine group (Group D, n=6), 9 μg/kg/hour
dexmedetomidine infusion was initiated and continued until the end of the
reperfusion. Cerebral ischemia was achieved by clamping bilateral carotid
arteries at the twentieth minute. After applying ischemia for 20 minutes, 40
minutes of reperfusion was achieved. Arterial blood gases were analysed at
the beginning (1), occlusion (2), reperfusion (3) and before sacrifice (4), and
values (pH, PO2, PCO2, SaO2, hct, lactate, sodium, potassium) were recorded.
At the end of reperfusion, the rats were sacrificed and decapitated. The
samples taken were detected in 10% formaldehyde for 5 days. Tissue samples
were embedded in paraffin according to the routine light microscope tissue
follow-up method, and sections stained with hematoxylin and eosin were
evaluated by 2 histologists. The regions of the brain cortex, hippocampus and
corpus striatum, which have been shown to be affected most by ischemia and
reperfusion of the brain, were scored by evaluating the degenerative and
necrotic changes. Significance was evaluated at p <0.01 and p <0.05. In terms
of necrosis, the right and left hemispheres were scored and averaged.
Result: According to the intercellular edema degree and neuron cell
degeneration of the corpus striatum and hippocampus degree of necrosis
corresponding to the groups, the intercellular edema degree measurements
of the control group were found to be significantly higher than the R group
and D group measurements. Which were statistically significant that the
measurements of the R group were found to be higher than that of the D
group.
The degree of necrosis in the cerebral cortex, was found to be higher than
that of control group, R group and D group measurements. There was no
statistically significant difference between the R and D groups when the
cerebral cortex necrosisis concerned.
Conclusion: The results of this study suggest that dexmedetomidine and
remifentanil have neuroprotective effects, and dexmedetomidine is more
neuroprotective compored to remifentanil in cerebral ischemia- reperfusion
injury.