Panel veri kesikli tercih modelleri ile Türkiye'de işgücüne katılım kararının analizi
Analysis of labor force participation decision in Turkey with panel data discrete choice models
Yazar: CANAN GÜNEŞ
Danışman: PROF. DR. ŞENAY ÜÇDOĞRUK BİRECİKLİ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Ekonometri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Demografik değişkenler = Demographic variables ; Kesikli seçim modelleri = Discrete choice models ; Kesikli üretim = Discrete production ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Sosyoekonomik faktörler = Socio-economic factors ; Tahmin yöntemleri = Estimation methods ; İş gücü = Manpower ; İş gücü talebi = Labour demand ; İşe katılım = Job participation

Özet:
Çalışmada panel veri kesikli tercih modelleri ve tahminleme yöntemleri anlatılmaktadır. Çalışmanın amacı 2007-2010 yıllarında çalışma çağında olan bireylerin işgücüne katılım kararları üzerinde etkili olan sosyo-ekonomik ve demografik etmenleri panel veri kesikli tercih modelleriyle incelemektir. Bireylerin işgücüne katılım kararlarında 2008 finans krizinin yarattığı etkinin incelenebilmesi amacıyla Türkiye İstatistik Kurumu'nun 2007-2010 Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması Panel Veri Seti kullanılmaktadır. Türkiye'de kadınların işgücüne katılımının düşük olması nedeniyle kadın ve erkekler için ayrı modeller tahmin edilmekte ve karşılaştırma yapılabilmesi sağlanmaktadır.
İşgücüne katılım kararının analizi üç aşamada uygulanmaktadır. Birinci aşamada Tesadüfi Etkiler Panel Logit Modeli ile işgücüne katılım kararının belirleyicileri En Yüksek Olabilirlik yöntemi ve Gauss kareselleştirmesi kullanılarak tahmin edilmektedir. İkinci aşamada, işgücüne katılımın istihdam ve işsiz ayrımı dikkate alınarak Tesadüfi Etkiler Multinomial Logit Modeli ile işgücü durumu değişkeni üzerinde açıklayıcı değişkenlerin etkileri ortaya koyulmaktadır. Tesadüfi Etkiler Multinomial Logit modeli Benzetimli En Yüksek Olabilirlik yöntemi ve Markov Zinciri Monte Carlo simülasyonu ile tahmin edilmektedir. Son aşamada ise her bir işgücü durumundan diğer durumlara geçişler ve geçişlerin belirleyicilerini incelemek amacıyla üç işgücü durumu (işgücüne dahil olmayan, istihdamda ve işsiz) arasındaki hareketlilik, Geçiş Matrisleri ile elde edilmekte ve geçişler üzerinde etkili olan etmenler Multinomial Logit modelleri ile incelenmektedir. Öne çıkan bulgulara göre evlilik ve hanede küçük çocuk olması kadınların işgücüne katılım olasılığını azaltırken, erkeklerinkini arttırmaktadır. Kriz döneminde işgücüne katılım artmıştır. Ayrıca işsizlikten istihdama ve işgücü dışına geçişler düşmüştür. Üniversite mezunları en yüksek istihdamda kalma olasılığına sahiptir.

Abstract:
In the study, panel data discrete choice models and estimation methods are explained. This study aims to investigate the socioeconomic and demographic factors influencing the decisions of individuals in working age using panel data discrete choice models over the period 2007-2010. 2007-2010 Income and Living Conditions Survey is used to examine the effects of 2008 financial crisis on individuals' labor force participation decision. Since women's labor force paticipation rate in Turkey is low, seperate models are estimated for men and women enabling us to compare the results.
The analysis of labor force participation decision in Turkey is performed in three stages. In the first stage, determinants of labor force participation in Tukey is analyzed by utilizing Random Effects Panel Logit Model. Random Effects Panel Logit Model is estimated via Maximum Likelihood Estimation and Gaussian quadrature. In the second stage, considering distinction between employed and unemployed, effects of explanatory variables on employment status are analyzed using Random Effects Multinomial Logit Model. Random Effects Multinomial Logit Model is estimated through Simulated Maximum Likelihood and Markov Chain Monte Carlo simulation. In the last stage, in order to determine the transitions between labor force statuses and the determinants of transitions, the mobility between three labor force statuses (out of labor force, employment, and unemployment) is obtained utilizing Transition Matrices and then the factors influencing the transitions are examined using Multinomial Logit Models. According to our main findings, while being married and having a child decrease the probability of labor force participation for women, increase the probability of labor force participation for men. During crisis period, labor force participation increases. In addition transitions from unemployed to employed and our of labor force decrease. University graduates have the highest probability remaining in employment.