Aile şirketleri açısından iç denetim faaliyet alanlarının incelenmesi: Bursa'da faaliyet gösteren aile şirketlerinde bir araştırma
Investigation of internal audit activities in terms of family companies: A research on family companies operating in Bursa
Yazar: ELİF AYDIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU İŞGÜDEN KILIÇ
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aile işletmeleri = Family enterprises ; Aile şirketleri = Family businesses ; Denetim = Control ; Kurumsal risk yönetimi = Enterprise risk management ; Kurumsal yönetim = Corporate governance ; Risk yönetimi = Risk management ; İç denetim ve iç kontrol = Internal control and internal audit

Özet:
Türk aile şirketleri mülkiyete dayalı olarak kurulmakta ve şirket içinde mülkiyeti elinde bulundurmaya özen ve önem gösterecek şekilde gelişmektedir. Aile şirketlerinin aile mirasını gelecek jenerasyona aktarmak, kardeşleri bir arada tutmak, aileye itibar sağlamak, ekonomik güvence oluşturmak gibi amaçları vardır. Aile şirketlerini diğer şirket türlerinden ayıran temel özellik ise bir sonraki nesle şirketin devredilebilmesidir. Aile şirketlerinin yaşam ömürleri kısa olması ile genellikle iç kontrol ve iç denetime önem verilmemektedir. Şirket kurucusu; bilgi ve deneyimleri ile tahminler yaparak, kulaktan duyma bilgiler ile işletmenin sürekliliğini gerçekleştirmektedir. Aile şirketleri, ticaret yapma süreçlerinde kendi tecrübeleri yetersiz gelerek iç kontrol sistemi ve iç denetim sistemine ihtiyaç duyacaklardır.
Araştırma da betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Bu yaklaşım doğrultusunda aile şirketlerinde iç denetimin faaliyet alanlarına ilişkin bir mevcut durum analizi gerçekleştirilmiştir. 5'li likert ölçeği kullanılarak aile şirketlerinin yapısı, iç denetim süreci ve iç denetimin faaliyet alanlarına ilişkin ifadeler oluşturulmuş ve katılımcıların bu ifadelere katılım düzeyleri ölçülmüştür. Çalışmada anket uygulanmasından elde edilen veriler, tanımlayıcı istatistikler (Frekans analizi), çapraz tablolar ve non-parametrik istatistiksel yöntemler; Kruskal Wallis testi, Ki – kare testi, Spearmean's Rank Order testleri ile değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonuçları, aile şirketlerinde iç denetim sisteminin iç denetimin faaliyet alanlarından etkilenmediğini desteklemektedir. Kurumsal yönetim ilkelerini uygulayabilen aile şirketlerinde iç denetim sisteminin oluşturulması ile şirketlerin sürdürülebilirliği sağlandığı görülmektedir.

Abstract:
Turkish family companies are established on the basis of ownership and develop in a way that is concerned in and give importance to hold the ownership within the company. Family businesses have purposes such as transferring the family heritage to the next generation, keeping siblings together, providing dignity to the family, and creating economic security. The reason for focusing on internal control and internal audit in family companies is sustainability. The main feature that distinguishes family companies from other types of companies is that the company can be transferred to the next generation.
In family companies internal control and internal auditing is not important(necessary) in general due to their small scale. Company founder; By making predictions with its knowledge and experience, it realizes the continuity of the business with hearsay information. Family companies will need an internal control system and an internal audit system, as their own experience in trading processes is insufficient.
The descriptive survey model used in the research; It is an approach that aims to describe a situation in the past or present and in line with this approach, a current situation analysis was arried out regarding internal auditing activities in family companies. Using a 5-point Likert scale, statements about the structure of family companies, internal audit process and internal auditing activities were created and the level of participation of the participants in these statements was measured. In the study, the data to be obtained from the application of the questionnaire will be evaluated with descriptive statistics (Frequency analysis), cross tables, non-parametric statistical methods, Kruskal Wallis test, Chi-square test and Spearmean's Rank Order tests. The results of the research support that the internal audit system in family companies is affected by internal auditing activities. It is seen that the establishment of an internal auditing system in family companies that can apply corporate governance principles ensures sustainability of the companies.