1960'tan günümüze CHP'nin Kürt kimliği siyaseti üzerine bir inceleme
An examination of the CHP's Kurdish identity politics: From 1960 to present
Yazar: ŞÜKRÜ ULUDAĞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KADRİYE OKUDAN DERNEK
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Cumhuriyet Halk Partisi = Cumhuriyet Halk Party ; Kimlik = Identity ; Kimlik sorunu = Identity problem ; Kürtler = Kurdish ; Parti politikaları = Party policies ; Siyasi parti programları = Polical party manifests ; Siyasi partiler = Political parties

Özet:
Türkiye Cumhuriyeti, küreselleşen dünyadaki pek çok modern devlet gibi ülkesinde farklı etnik kimlikleri barındıran bağımsız bir devlettir. Türkiye siyasetinde etnik kimlikler öteden beri konuşulan ve tartışılan, özellikle 1980 ve sonrasında ise daha çok ön plana çıkan temel konulardandır. Faaliyette bulunan siyasi partilerin kimliklere bakışları, bu konuda ürettikleri politikalar, söylemleri ve icraatları farklılıklar arz etmektedir. Bu bağlamda bu tezin amacı; Türkiye siyasal hayatının başat partilerinden biri, merkez sol siyasetin temsilcisi ve Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin kurucu partisi olma özelliğine sahip olan Cumhuriyet Halk Partisi(CHP)'nin özellikle 1960 yılından sonra Türkiye'deki farklı kimliklere bakış açısını, güttüğü kimlik siyasetini, yürüttüğü politikayı Kürt Kimliği özelinde ortaya koymak vebu politikanın Kürt kökenli vatandaşların yoğunlukla yaşadığı Doğu ve Güneydoğu Anadolu illerindeki genel seçim sonuçlarına etkisini de içerecek şekilde bir inceleme yapmaktır. Seçim sonuçlarının incelenmesindeki maksat,yürütülen Kürt politikasının ve bu politikadaki değişimlerin seçmende nasıl karşılık bulduğunu saptamaktır.Tezin kapsamı 1960 yılı ve sonrasında CHP'deki dönüşüm ve bu dönüşümün Kürt kimliği özelinde kimlik siyasetine olan etkisi ile sınırlıdır. Tezin amacını gerçekleştirmek için, araştırmada nitel bir araştırma yöntemi uygulanmıştır. Tez hazırlanırken teorik ve normatif bir perspektif değil; parti programları, seçim beyannameleri ve Kürt sorunu özelinde hazırlanmış raporlar gibi birincil kaynaklar esas alınarak betimleyici, tanımlayıcı ve söylem / içerik analizi içeren bir yöntem benimsenmiştir. İfade edilen yazılı kaynakların partilerin resmi politikasını yansıtması ve daha objektif olması, bununla beraber özellikle parti genel başkanlarının konu ile ilgili söylemlerinin sübjektif olabileceği ve resmi kaynaklara oranla daha hızlı değişebileceği düşünülerek bu söylemlere yer verilmemiştir.Bu çerçevede çalışmanın ana bulgusu ve argümanı ise CHP'nin Kürt kimliği özelindeki kimlik siyasetinin Türkiye'nin içinde bulunduğu siyasi koşullardan, toplumsal hareketlerden ve terör olaylarından  etkilendiği ve buna göre 1960'tan günümüze değiştiği, özellikle genel başkan düzeyindeki yönetim değişikliklerine göre de farklılaştığı yönündedir. CHP'nin 1960'tan günümüze Kürt kimliği özelinde kimlik siyasetinde bu değişim, sorunu az gelişmişlik ve feodalite bağlamında ele alan ve buna göre politika üreten bir yaklaşımdan, 2010 ve sonrasında sorunu demokrasi bağlamında ele alan bir yaklaşıma doğru şekillenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kürt kimliği, Kürt sorunu, Kimlik siyaseti, Cumhuriyet Halk Partisi.

Abstract:
Republic of Turkey, as many other modern states in the globalising world, is a country that includes divergent ethnicities within its territories. The issue of ethnic identities has long been debated in Turkish politics and has also come to the forefront especially after 1980s. Viewpoints, policies, discourses and actions of the political parties on ethnic identities in the Turkish political life have significantly differed during this period. In this context, the aim of this thesis is to (i) examine the identity politics, in general, and the Kurdish identity policy, in particular, pursued especially from 1960 to present by the Republican People's Party (CHP) as a founder political party of Republic of Turkey, one of the most dominant political parties and the representative of the center-left political tradition in the Turkish politics and (ii) to analyse the effects of changing policy preferences of the party regarding the Kurdish identity on the general election results in the Eastern and South-eastern Anatolian provinces where the citizens of Kurdish origin mostly live. The purpose of examining the general election results is to determine to what extent the changing policies of the CHP on the Kurdish identity have affected the voters' preferences. The scope of the thesis is limited to the transformation of the CHP after 1960s and the effect of this transformation especially on the party's Kurdish identity politics. A qualitative research method is applied in the thesis with the aim of realising the aforementioned purposes. In particular, not a theoretical and normative perspective, but a descriptive and discourse/context analysis method is adopted focusing on an examination of primary sources; such as party programmes, election manifestos and reports of the CHP on the Kurdish question. The main reason for focusing especially on the written sources is that while they mostly reflect the official policy of the parties and are relatively more objective; non-written sources, such as the speeches given or comments made by the party leaders or leading members, may be considered subjective and less permanent. In this sense, the main argument raised in this thesis is that CHP's policy on the Kurdish identity since 1960s has remarkably changed as a result of changing political conditions, social movements and terrorism in Turkey and of changing perspectives embraced by the party's elite-cadre and leaders. This policy change in the CHP's Kurdish identity from 1960s to present exemplifies an evolution from embracing a policy approach that deals with the issue with reference to underdevelopment and feudalism into embracing an approach that aims to address the issue from a democratic perspective especially after 2010. 
Keywords: Kurdish identity, Kurdish problem, identity politics, Republican People's Party.