Ateş Ölçüm Tekniklerinin Karşılaştırılması
Comparison Of Fever Measurement Techniques
Yazar: NURETTİN ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. HASAN TEZER
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Kızılötesi termometre = Infrared thermometry

Özet:
Yeni geliştirilen termometreler son yıllarda cıvalı termometrenin yerini almaktadır. Ancak her yöntemin avantaj ve dezavantajları olmakla birlikte vücut sıcaklığının ölçümünde hangi yöntemin en doğru olduğu ve nereden ölçüm yapılacağı hala tartışılmaktadır. Bu çalışma cıvalı termometre yerine kullanılan termometrelerin performansının değerlendirilmesi, doğruluk, özgüllük ve duyarlılığının karşılaştırılması amacıyla yapıldı.

Gazi Üniversitesi Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Bölümü servislerinde 01 Kasım 2014 ile 28 Şubat 2015 tarihleri arasında yatarak izlenen ve acil servise ayaktan başvuran 151 hasta çalışmaya alındı. Hastalarda koltuk altı cıvalı termometre, koltuk altı dijital termometre, alından temassız termometre, timpanik termometre ve alından temporal arter termometre ile 3. , 5. ve 8. dakikalarda vücut sıcaklığı ölçümü yapıldı. Her hasta için 15 ölçüm olmak üzere toplamda 2265 ölçüm yapıldı. 151 hastanın 81'i (% 54) erkek, 70'i (% 46) kız olup; erkek/kız oranı 1.15 şeklindeydi. Çalışmaya dâhil edilen hastaların yaşları 2 ile 18 arasında değişmekteydi. Ortalama yaş 7.95 ± 4.48 yıl; ortanca yaş 7 olarak bulundu. Hastaların 83'ü serviste yatan hastalar iken, 68'i acil servise başvuran hastalar idi. Tanılarına göre gruplandırıldığında 83 (% 55) hastada üst solunum yolu enfeksiyonu, 18 (% 11,9) hastada alt solunum yolu enfeksiyonu (pnömoni-bronşiolit), 12 (% 7,9) hastada gastrointestinal sistem hastalıkları, 9 (% 6) hastada hematolojik hastalıklar, 7 hastada (% 4,6) idrar yolu enfeksiyonu, 6 hastada (% 4) onkolojik hastalıklar, 6 hastada (% 4) selülit, 5 hastada (% 3,3) lenfadenit ve 5 hastada (% 3,3)  nefrolojik-romatolojik hastalıklar vardı. Termometrelerin ortalama, ortanca, standart sapma, en düşük, en yüksek ölçüm değerleri hesaplandı. Ortalama değerleri karşılaştırıldığında temporal arter termometre 38.20C, cıvalı aksiller termometre 37.80C, timpanik termometre 37.50C, temassız alın termometre 37.50C dijital aksiller termometre 37.60C olduğu görüldü. Cıvalı ve dijital aksiller termometrenin 8. dakikaya kadar yükselmeye devam ettiği görüldü. Temporal arter termometresi ve temassız alın termometresi ile yapılan tekrarlayan ölçümlerde fark görülmedi. 12 yaş altında timpanik termometre ile yapılan tekrarlayan ölçümlerde fark olduğu görüldü. Spearman korelasyon testi ile karşılaştırıldığında cıvalı termometre ile diğer termometrelerin pozitif yönde çok güçlü ve anlamlı korelasyonu olduğu görüldü. Cıvalı termometre ile 380C ateş kabul edildiğinde aksiller dijital termometrenin duyarlılığı % 98 özgüllüğü % 85 pozitif prediktivitesi % 98 negatif prediktivitesi %92, temporal arter termometresinin duyarlılığı % 94 özgüllüğü %93 pozitif prediktivitesi % 94 negatif prediktivitesi %88, temassız termometrenin özgüllüğü % 100 duyarlılığı % 69 pozitif prediktivitesi % 100 negatif prediktivitesi % 93, timpanik termometrenin özgüllüğü % 98, duyarlılığı % 87, pozitif prediktivitesi % 98, negatif prediktivitesi % 92 olarak hesaplanmıştır. 
Sonuç olarak dijital termometre cıvalı termometrenin yerine kullanılabilir. Fakat bekleme süresi üretici firmanın belirttiğinden daha fazla olmalıdır. (En az 3 dakika) Temporal arter termometresi cıvalı termometre kadar iyi ölçüm yapabilmektedir. Temassız alın termometresi cıvalı termometreye göre daha düşük duyarlılığa sahiptir. Ateş takibi için uygundur. Timpanik termometre de cıvalı termometre kadar iyi ölçüm yapabilmektedir. 12 yaşından küçük hastalarda ölçüm zorluğu mevcuttur. Maliyeti göreceli olarak daha fazladır. 
Anahtar Kelimeler: Vücut sıcaklığı ölçümü, Çocuk, Ateş, Termometre

Abstract:
In recent years newly developed thermometers replacing mercury thermometers. Although every measurement technique has its advantages or disadvantages, which technique and body region is right for measurement of body temperature is controversial. This study's aim is evaluate performance of thermometers used instead of mercury thermometers and compare their accuracy, specificity and sensitivity.

A total of 151 outpatients and inpatients applied to Gazi University Hospital Pediatrics Department clinic or emergency service between 01/11/2014 and 28/02/2015 are included in this study. Each patient's body temperature were measured by axillary mercury thermometer, axillary digital thermometer, forehead thermometer, tympanic thermometer and temporal artery thermometer from forehead in 3, 5, 8 minutes. In a total of 2265 measurement, 15 measurements were performed for each patient. 81 patients (%54) were male, 70 patients (%46) were female and male/female ratio was 1.15. Ages of patients included in study were between 2 and 18 years. The mean age was 7.95 ± 4.48 years and median age was 7 years. 83 of patients were treated as inpatients in pediatrics clinic and 68 of them were applied to emergency service. Classified as diagnosis, 83(%55) patients have upper respiratory tract infection, 18(%11.9) patients have lower respiratory tract infection(pneumonia, bronchiolitis), 12(%7.9) patients have gastrointestinal system diseases, 9(%6) patients have hematological diseases,  7(%4.6) patients have urinary tract infection, 6(%4) patient have oncologic diseases, 6(%4) patient have cellulite, 5(%3.3) patients have lymphadenitis and 5(%3.3) patients have nephrologic -rheumatologic diseases. Each thermometer's mean, median, standard deviation, lowest and highest measurement values were calculated. Compared averages of temperature measurement values, temporal artery thermometer's mean was 38.2 C, axillary mercury thermometer's mean was 37.8 C, tympanic thermometer's was 37.5 C, forehead thermometer's mean was 37.5 C, axillary digital thermometer's mean was 37.6 C. Mercury thermometer and digital axillary thermometer continued to rise up to 8 minute. There isn't any difference in repeating measurements performed by temporal artery thermometer and forehead thermometer. Under age 12, there is difference in repeating measurements performed by tympanic thermometer. Compared using Spearman correlation test, it was seen there is a very strong significant positive correlation between mercury thermometer and others. 
When the temperature measured by mercury thermometer was accepted 38 C, axillary digital thermometers sensitivity was % 98 specificity was %85 positive predictivity was % 98 negative predictivity %92, temporal artery thermometers sensitivity % 94 specificity %93 positive predictivity % 94 negative predictivity %88, forehead thermometers specificity % 100 sensitivity % 69 positive predictivity % 100 negative predictivity % 93, tympanic thermometers specificity % 98, sensitivity % 87 positive predictivity % 98 negative predictivity % was 92. 
In conclusion, digital thermometers can be used instead of mercury thermometers. But waiting time must be longer than manufacturer's proposed. (At least 3 minutes) Temporal artery thermometers can perform measurements as good as mercury thermometers. Forehead thermometers have less sensitivity than mercury thermometers. They are suitable for temperature monitoring. Tympanic thermometers also can perform measurements as good as mercury ones. There is measurement difficulties in patients under age 12 and it's cost is relatively higher.
Key Words:|Temperature Measurement, Child, Fever, Thermometer