Türkiye ve Azerbaycan'da ortaokul 7. sınıf düzeylerinde coğrafya müfredatlarının karşılaştırılması
The comparison of the geography curriculum in Turkey and Azerbaijan at the 7th grade middle school
Yazar: MURAT ÇAYKESEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELÇUK İLGAZ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Azerbaycan = Azerbaijan ; Coğrafya öğretimi = Geography teaching ; Eğitim sistemi = Education system ; Karşılaştırmalı eğitim = Comparative  education ; Ortaokullar = Secondary schools ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Türk eğitim sistemi = Turkish education system ; Türkiye = Turkey ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Amaç:Bu araştırma Türkiye'de ortaokul 7. sınıf düzeyinde okutulan sosyal bilgiler dersi coğrafya konuları ile Azerbaycan'da aynı sınıf düzeyinde okutulan coğrafya dersinin, öğretim programları ve ders kitapları esas alınarak tarama modeli ile karşılaştırılıp benzer ve farklı yönlerinin ortaya konulması amacıyla yapılmıştır.  
Yöntem: Araştırmada nitel araştırma yöntemleri kullanılarak doküman analizi tekniği uygulanmıştır. Veriler bu tekniğe uygun olarak toplanmıştır.Veri toplamaya konu ile ilgili daha önce yapılmış ilgili araştırmalar incelenerek başlanmış olup, daha sonra her iki ülkede araştırmaya konu olan düzeyde ilgili derslere ait okutulmakta olan ders kitapları temin edilmiştir. Genelden özele anlayışı ile incelemeye; ülke özellikleri, eğitim sistemleri, ortaokul coğrafya müfredatları ve ders kitapları incelenerek karşılaştırma yapılmıştır. 
Bulgular: Bu çalışma sonucunda; her iki ülkenin genel özelliklerinin, Türk dili temelinde incelenmesiyle kültürel olarak benzer özellikler taşıdığı görülmüştür. Eğitim sistemlerinde genel amaçlar, zorunlu eğitim ve eğitim sistemlerinin genel yapısının ana hatlarıyla benzer özellikler taşıdığı görülmüştür. Araştırmaya konu olan 7. sınıf düzeyinde Türkiye'de, tarih, coğrafya ve vatandaşlık konularının içinde yer aldığı sosyal bilgiler isimli ders okutulurken, Azerbaycan'da Türkiye'den farklı olarak coğrafya ve tarih dersleri birbirinden bağımsız olarak iki ayrı ders olarak okutulduğu tespit edilmiştir.
Sonuç: Her iki ülkenin eğitim sistemleri Türkçe temelinde genel olarak benzer özellikler taşıdığı tespit edilmiştir. Öğretim programı yapısında Türkiye'de sosyal bilgiler içerisinde coğrafya programına daha fazla yer verilmesi dersi daha somutlaştıracaktır. Ders kitapları olarak Azerbaycan'da okutulan ders kitabının baskı kalitesinin ve görselliğinin artırılması olumlu olacaktır.

Abstract:
Purpose:The aim of this research is revealing the similarities and differences between geography lessons in Social Studies at the 7th grade level in the middle school in Turkey and Geography in Azarbaijan with comparing with curricula and textbooks based on the model.
Method:Document analysis technique was applied in the research using qualitative research methods.The data  was collected according to this technique. The data collection was started by examining the related researches that was related to the topic and then ,the textbooks were provided in both countries.Country characteristics .education system ,secondary school Geography curricula and textbooks were examined from the general to the specific.
Fındıngs:As a result of this study ,it has been observed that the general characteristics of both countries have similar cultural characteristics when examined on the basis of Turkish language.It has been seen that educational systems have similarities with the general outlines of the general purpose of education systems.In Turkey ,History ,Geography  and Citizenship subjects are in the same class but in Azerbaijan Geography and History are seperated from each other.
Results:It has been determined that education systems of both countries have similar characteristic on the basis of Turkish language.Giving more place to the Geography in Social Studies will embody the lesson in Turkey.It will be better to increase the print quaility and visual quality of coursebook which is taught in Azarbaijan as a textbook.