Bursa ili çini sanatı ve çini sanatı tekniklerinin incelenmesi
Art art and tile tile in Bursa analysis techniques
Yazar: SULTAN KOYUN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ZEYNEP GÖKÇESU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / El Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Dekoratif Ürünler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: El Sanatları = Crafts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Camiler = Mosques ; Desen = Pattern ; Dini yapılar = Religious buildings ; El sanatları = Handicrafts ; Muradiye Camii = Muradiye Mosque ; Tasarım = Design ; Yeşil Cami = Yeşil Mosque ; Çini = Tile ; Çini sanatı = Tile art

Özet:
Bu araştırmada, Bursa ili çini sanatı üzerine Murdaiye Camii, Yeşil Camii ve Yeşil Türbe çinileri incelenerek desen çizimleri yapılmış ve bu çizimlerden yararlanarak bir tasarım araştırmacı tarafından yapılarak deri üzerine uygulanmıştır. 
Bu araştırmanın genel amacı; el sanatları içerisinde önemli bir yeri olan çini sanatının, Bursa ilindeki Yeşil Camii, Yeşil Türbe ve Muradiye camiindeki duvar çinilerinin yapım ve süsleme teknikleri, kullanılan renkler, kompozisyon özelliklerini inceleyerek bu çinilerin birebir çizimlerini ve fotoğraf çekimlerini yaparak belgelemektir. 
Bu amaç doğrultusunda araştırma beş bölümden oluşmaktadır.
İznik Atölyeleri?nin sanatsal evreleri, Bursa Yeşil Camii hakkında genel bilgi, Bursa Yeşil Türbe hakkında genel bilgi, Bursa Muradiye Camii hakkında genel bilgi, Türk çini sanatının tanımı ve tarihçesi, Anadolu Türk mimarlığında çini süsleme, dünden bugüne çinicilik, Türk çini sanatında uygulanan yapım teknikleri, çini yapımında kullanılan hammaddeler, çini yapımında kullanılan şekillendirme türleri, çini sanatında astarlama, çini sanatında sırlama, çini sanatında fırınlama, Türk çini sanatının kullanım alanları, çini sanatında kullanılan araç ve gereçler, Türk çini sanatında kullanılan motifler, Türk çini sanatında kullanılan bezeme teknikleri, çinide kullanılan tekniklerin sınıflandırılması ve alt gruplandırılması, çininin yapımı, çini çeşitleri, Türk çini sanatında kullanılan teknikler, çini sanatında kompozisyon kuralları ve ilgili araştırmalar gibi konular ele alınmıştır.
Deri giyim aksesuarı olarak kullanılmak amacıyla çini deseni kullanılarak ortaya çıkan ürünün yapım aşamaları fotoğraflar ile belgelenmiştir.
Bulgular ve yorumlar bölümünde Bölüm IV?te çini sanatı ile uğraşan bireylere uygulanan anket verileri değerlendirilerek tablolar şeklinde sunulmuştur.
Araştırmadan elde edilen bilgilere göre de, araştırmacı önerilerde bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Bursa, İznik, Muradiye Camii, Yeşil Camii, Yeşil Türbe, desen, çizim, tasarım.

Abstract:
In this research, art of ceramic tile in the province of Bursa was surveyed in terms of two mosques, ?Muradiye Cami? and ?Yeşil Cami? and one shrine ?Yeşil Türbe?. Technical drawings of ceramic tile designs were made and one design was applied on leather.
This research consists of five chapters.
The general purpose of this research is to study the art of ceramic tile production, which is a  significant part of Turkish handcrafts, by examining production and decoration techniques, colour applications, composition characteristics of wall tiles at Yeşil Cami, Yeşil Türbe and Muradiye Cami and to document it through photographs and 
Main discussion themes are: Artistic phases of İznik Workshops, general information on Yeşil Cami, Yesil Türbe, Muradiye Cami in Bursa, the definition and history of the art of Turkish ceramic tile making, ceramic tile decoration in Anatolian Turkish architecture, ceramic tile making in history, construction techniques applied in the art of Turkish ceramic tile making, raw materials used in tile production, shaping varieties used in tile production, art of undercoating, baking and glazing, the uses of the art of Turkish ceramic tiles, tools and equipment used in ceramic art, motifs applied  in  ornamentation techniques used in Turkish ceramic art, classification and sub- classification of techniques used for tiles,  techniques used in Turkish ceramic art, rules of composition in ceramic art, related researches, and similar  subjects. 
The product created by use of tile motifs and to be used as leather garment accessory, is documented by photographing its Manufacturing stages.
In Chapter IV; survey results concerning people involved in the art of ceramic tile production are given and tabularly illustrated.
Thus, the researcher has made recommendations based on the research outcomes. 

Key Words: Bursa, İznik, Muradiye Cami, Yeşil Cami, Yeşil Türbe, pattern, drawing, design.