Yeni Keynesyen konjonktür teorileri ve Türkiye'de uygulanabilirliği
New Keynesian business cycle theories and its applıcability in Turkey
Yazar: JÜLİDE YALÇINKAYA KOYUNCU
Danışman: PROF. DR. KEMAL YILDIRIM
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Konjonktür dalgalanmaları = Business cycles ; Konjonktürel modeller = Cyclical models ; Reel Konjonktür Teorisi = Real Conjuncture Theory ; Türk ekonomisi = Turkish economy ; Vektör otoregresyon modeli = Vector autoregression model ; Yeni Keynesyen ekonomi = New Keynesian economics

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye ekonomisine ilişkin 1990:01-2008:06 periyoduna ait zaman serileri kullanılarak hesaplanan kısıtsız VAR(Otoregressif Vektör) modeli yardımıyla Yeni Keynesyen konjonktürel dalgalanma teorisinin öngörülerinin geçerliliği test edilmeye çalışılmaktadır. Analize dahil edilen seriler şunlardır: M1 büyüme hızı (GM1), bankalar arası para piyasası faiz oranı (I), tüketici fiyat endeksi (IR), döviz kuru değişim oranı (GER), İMKB Ulusal 100 endeksi değişim oranı (GN100), sanayi üretim endeksi büyüme oranı (GIPI), sabit sermaye yatırımları büyüme oranı (GFC), ve kamu kesimi borçlanma gereğindeki değişimdir (DPBR).Keynesyen bir model tahmin edildiğinden, parasal bir şoktan hareket etmek esastır. Ancak çalışmada karşılaştırma amacıyla, mali bir şokun etkisi de analize dahil edilmiştir. Bu amaca yönelik altı ayrı model oluşturulup bu modellere ilişkin dönemsel ve birikimli tepki fonksiyonlarının 36 aylık projeksiyonları elde edilmiştir.Dönemsel tepki fonksiyonlarına göre, GM1'de ortaya çıkan pozitif bir şok GIPI'de 12 ay boyunca ve GFC'de 6 ay boyunca dalgalanmalara neden olmaktadır. Parasal şokların ekonomik dalgalanmaların kaynağı olduğunu ileri süren yeni Keynesyen modelin öngörüsü doğrultusunda, GM1'nin GIPI ve GFC üzerinde kısa dönemde (6 veya 12 ay boyunca) etkili olduğu görülmektedir. I'da ortaya çıkan pozitif bir şok GIPI'de ve GFC'de 12 ay boyunca dalgalanmalara neden olmaktadır. Parasal şokların ekonomik dalgalanmaların kaynağı olduğunu ileri süren yeni Keynesyen modelin öngörüsü doğrultusunda, I'nın GIPI ve GFC üzerinde kısa dönemde (12 ay boyunca) etkili olduğu görülmektedir.Birikimli tepki fonksiyonlarına göre, GM1'in GIPI ve GFC üzerindeki birikimli tepkisinin pozitif olduğu görülmektedir. Bu durum, ekonomik dalgalanmalar teorisi çerçevesi yerine politika etkinliği çerçevesinde baktığımızda, Yeni Keynesyen modelin para politikasının kısa dönemde reel ekonomik aktivite üzerinde etkin olduğu öngörüsünün Türkiye'de geçerli olduğuna işaret eder. I'nın GIPI üzerindeki birikimli tepkisinin ihmal edilebilir olduğu görülmektedir. I'nın GFC üzerindeki birikimli tepkisinin pozitif ama düşük olduğu görülmektedir.Diğer taraftan altı modele ait dönemsel ve birikimli tepki fonksiyonları incelendiğinde, Türkiye'de reel ekonomik aktivitenin reel şoklara daha belirgin bir tepki verdiği görülmektedir.Bu çalışma Yeni Keynesyen konjonktürel dalgalanma teorisinin öngörülerinin Türkiye için geçerliliğini test etmesi yönüyle literatüre katkıda bulunmaktadır.

Abstract:
In this study, we try to test the validity of foresights of New Keynesian business cycle theory for Turkish economy by means of unrestricted VAR model using time series for the period of 1990:01-2008:06. The time series contained in the analysis are: M1 growth rate (GM1), interbank money market rate (I), consumer price index (IR), growth rate of exchange rate (GER), growth rate of Istanbul Stock Exchange Market National 100 Index (GN100), growth rate of Industrial production Index (GIPI), growth rate of gross fixed capital formation (GFC), and growth rate of public sector borrowing requirement (DPBR).Since a Keynesian model is estimated, it will be appropriate to start with a monetary shock. However, for the purpose of comparison, the effect of a fiscal shock is also included into the analysis in this study. For that purpose, we formed six different models and estimated 36 month projections of impulse response and accumulated impulse response functions of that models.According to impulse response functions, a positive shock occurred in GM1 causes to fluctuations in GIPI for 12 months and in GFC for 6 months. In parallel to New Keynesian model?s foresight asserting that monetary shocks are the source of economic fluctuations, we see that GM1 has impact on GIPI and GFC for a short period of time (throughout 6 or 12 months). A positive shock taken place in I leads to fluctuations in GIPI and GFC for 12 months. In parallel to New Keynesian model?s foresight asserting that monetary shocks are the source of economic fluctuations, we observe that I is effective on GIPI and GFC in the short-run (throughout 12 months)According to accumulated impulse response functions, GM1 has positive impact on GIPI and GFC. This situation, once we look at from policy effectiveness perspective instead of theory of economic fluctuations, implies the validity of the foresight that monetary policy of New Keynesyen model in the short-run is effective on real economic activity for Turkey. The accumulated impact of I on GIPI is negligible. I has a positive but a low accumulated impact on GFC.On the other hand, once we examine the impulse response and accumulated impulse response functions for the six models, we observe that real economic activity in Turkey reacts to real shocks much more than monetary shocks.This study makes contribution to the literature by testing the validity of foresights of New Keynesian business cycle theory for Turkish economy.