Yansıtıcı düşünme becerisi ile ilgili yapılan lisansüstü tezlerin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Examination of graduate theses related to reflective thinking skills in terms of various variables
Yazar: ZÜLEYHA CANLI
Danışman: PROF. DR. AYŞE MENTİŞ TAŞ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada yansıtıcı düşünme becerisi üzerine 2017-2022 yılları arasında 5 yıllık süreçte yapılmış lisansüstü tezler incelenmiştir. Konuyla ilgili yapılan tezlerin farklı açılardan durumunu ortaya koymak amaçlanmıştır.Araştırma kapsamına alınan tezler; yıllar, üniversiteler, lisansüstü düzeyler, enstitüler, araştırmacının cinsiyeti, araştırma türleri, ana bilim dalı, örneklem oluşturma modeli, örneklem grubu, araştırma yöntemleri, konu, amaç, sonuç ve öneri gibi açılardan incelenmiştir. Araştırmada nitel araştırma modellerinden olan doküman incelemesi modeli kullanılmıştır. Araştırma için kullanılacak tezler YÖKTEZ üzerinden tarama yapılarak elde edilmiştir. Tarama sonucunda 166 adet teze ulaşılmıştır. Bu tezlerden internet ortamında erişimine açık olmasına izin verilmeyen, dili Türkçe olmayan ve problemin konusuna uygun olmayanlar elenerek, araştırmaya 122 tez dâhil edilmiştir. Bu tezlerden 90 tanesi yüksek lisans, 32 tanesinin doktora tezi olduğu görülmüştür. Elde edilen veriler içerik analizine tabi tutularak tema ve kategorilere ayrılıp, tablolaştırılmıştır.
     Araştırma sonuçlarına göre en fazla tezin 2019 yılında yapıldığı ve çalışmaların çoğunun yüksek lisans türünde olduğu görülmüştür. İncelenen tezlerde araştırmacıların çoğunlukla kadın olduğu tespit edilmiştir. En çok çalışma yapılan üniversiteler, Necmettin Erbakan Üniversitesi ve Gazi Üniversitesi olmuştur. Çalışmaların en çok  Eğitim Bilimleri Enstitüsü'nde yapıldığı ortaya çıkmıştır. En çok nicel araştırma yöntemleri ve bu yöntemlerden deneysel yöntem ve ilişkisel tarama modeli en çok tercih edilenlerden olmuştur. Örneklem oluşturmada basit tesadüfi örneklem modeli kullanılmış,çalışma grubu olarak ortaokul öğrencileri seçilmiştir. İncelenen tezlerde konu dağılımına bakıldığında bir uygulamanın, programın, yöntemin yansıtıcı düşünmeye etkisine ilişkin araştırmalar ön plana çıkmıştır. Araştırmalarda en çok öğretim stratejilerinin, etkinliklerinin, uygulamalarının yansıtıcı düşünme üzerindeki etkisini incelemek amaçlanmıştır. Sonuç tablosuna baktığımızda kullanılan öğretim stratejilerinin, etkinliklerin, uygulamaların akademik başarıya, motivasyona, yansıtıcı düşünme becerisine olumlu yönde etki ettiği sonucuna ulaşılmıştır

Abstract:
IIn this research, postgraduate theses on reflective thinking skills made between 2017 and 2022 in a 5-year period were examined. It is aimed to reveal the status of the theses made on the subject from different perspectives. Theses included in the research; years, universities, graduate levels, institutes, researcher's gender, research types, department, sampling model, sample group, research methods, subject, purpose, conclusion and suggestion. The document analysis model, which is one of the qualitative research models, was used in the research. The theses to be used for the research were obtained by scanning through YÖKTEZ. As a result of the scanning, 166 theses were reached. Among these theses, those that are not allowed to be accessed on the internet, whose language is not Turkish, and which are not suitable for the subject of the problem, were eliminated and 122 theses were included in the research. It has been seen that 90 of these theses are master's theses and 32 of them are doctoral theses. The data obtained were subjected to content analysis and divided into themes and categories and tabulated.


	According to the results of the research, it was seen that the most thesis was done in 2019 and most of the studies were in the graduate type. In the theses examined, it was determined that the researchers were mostly women. The universities with the most studies were Necmettin Erbakan University and Gazi University. It was revealed that most of the studies were carried out in the Institute of Educational Sciences. Quantitative research methods and experimental method and relational screening model among these methods were the most preferred ones. Simple random sampling model was used to create the sample, and secondary school students were chosen as the study group. Considering the distribution of topics in the theses examined, researches on the effect of an application, program, method on reflective thinking came to the fore. The aim of the research is to examine the effects of teaching strategies, activities and practices on reflective thinking. When we look at the result table, it is concluded that the teaching strategies, activities and practices used have a positive effect on academic success, motivation and reflective thinking skills.