Ailevi Akdeniz Ateşi hastalarında; NLRP13 geninin düzenlenmesi ve proptozda rol oynayan proteinlerin hastalıkla ilişkisinin değerlendirilmesi
Regulation of the NLRP13 gene and evaluation of the association of proteins playing a role in proptosis with in familial mediterranean fever disease
Yazar: FEYZANUR YILDIRIMTEPE ÇALDIRAN
Danışman: DOÇ. DR. KÖKSAL DEVECİ ; DOÇ. DR. Ercan ÇAÇAN
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı / Tıbbi Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Moleküler Tıp = Molecular Medicine ; Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Ailesel akdeniz ateşi = Familial mediterranean fever ; Epigenez-genetik = Epigenesis-genetic ; Gen ifadesi = Gene expression ; Genler = Genes ; Metilasyon = Methylation ; Sitokinler = Cytokines ; İnflamazom = Inflammasome ; İnterlökin 1 = Interleukin 1 ; İnterlökin 18 = Interleukin 18

Özet:
İnflamazomlar, kaspaz-1'in aktivasyonunu düzenleyen ve enfeksiyöz mikroplara ve konakçı proteinlerden türetilen moleküllere yanıt olarak inflamasyonu indükleyen doğuştan gelen bağışıklık sistemi reseptörleri ve sensörleridir. Metabolik bozukluklar ve nörodejeneratif hastalıklar gibi hastalıkların başlaması veya ilerlemesinde rol oynarlar. Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA), inflamazomapati sınıfına giren otoinflamatuar bir hastalık olup inflamazomların hastalık patogenezinde rol oynadığı bilinmektedir. Bu çalışma kapsamında, 30 atak, 30 remisyon dönemi AAA hastasının ve 30 sağlıklı bireyin, inflamazom ilişkili IL-1β, IL-18 ve kaspaz-1 seviyelerinin, hastaların klinik parametreleri ve NLRP13 ile ilişkisi araştırıldı. Ayrıca, AAA'da potansiyel bir role sahip olabileceğini düşündüğümüz NLRP13 inflamazomunun, gen ifadesinin düzenlenmesi, gen spesifik ve global metilasyon durumu incelendi. Sonuç olarak, IL-1β ile hastalık şiddeti arasındaki korelasyonun, IL-1β'nin inhibisyonu yoluyla AAA'li hastalara terapötik bir fayda sağladığını desteklemektedir. Ayrıca, kaspaz-1'in sadece atak döneminde değil, ataklar arası dönemde de yararlı bir biyobelirteç olarak hizmet edebileceğini gösterilmektedir. AAA hastalarında, NLRP13 geninin promotör hipermetilasyonu nedeniyle susturulmasıyla, promotör bölgedeki metilasyon seviyesindeki artışın NLRP13'ün inaktivasyonuna neden olduğu ortaya konuldu.

Abstract:
Inflammasomes are innate immune system receptors and sensors that regulate the activation of caspase-1 and induce inflammation in response to infectious microbes and molecules derived from host proteins. They play a role in the initiation or progression of diseases such as metabolic disorders and neurodegenerative diseases. Familial Mediterranean Fever (FMF) is an autoinflammatory disease called inflammasomepathy and inflammasomes are known to play a role in disease pathogenesis. In this study, the clinical parameters of the patients and the relationship between NLRP13 and the inflammatory IL-1β, IL-18 and caspase-1 levels of 30 attack, 30 remission FMF patients and 30 healthy individuals were investigated. In addition, the regulation of gene expression, gene-specific and global methylation status of NLRP13 inflammasome, which may have a potential role in FMF, were examined. As a result, it supports that the correlation between IL-1β and disease severity provides a therapeutic benefit to patients with FMF through inhibition of IL-1β. In addition, it has been shown that caspase-1 can serve as a useful biomarker not only during the attack period but also during the inter-attack period. In FMF patients, the increase in the level of methylation in the promoter region causes inactivation of NLRP13 by silencing the NLRP13 gene due to promoter hypermethylation.