Türkiye`de bireysel emeklilik sistemi, fon yaratma kapasitesi ve sermaye piyasaları üzerine etkisi /
Yazar: FATİH ARSLAN
Danışman: PROF.DR. GÜLSÜN YAY
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
ÖZETHemen hemen tüm ülkelerde kamu sosyal güvenlik sistemleri finansal sorunlarla karşıkarşıya bulunmaktadır. Bu sorunların çözümü amacıyla, emeklilik ödemeleri azaltılmakta,emeklilik yaşı uzatılmakta ve prim oranları arttırılmaktadır. Fakat, bu önlemler, bireylerinemeklilik dönemlerindeki yaşam standartlarının düşmesine neden olmaktadır. Diğer taraftan,emek piyasası, sermaye piyasası ve genel olarak tüm ekonomi üzerinde etkisi olan özelemeklilik sistemleri uygulanmaktadır.Bu çalışmada, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde sosyal güvenlik sistemlerindeyaşanan sorunlar ve yeniden yapılanma çalışmaları incelenmiştir. Ve Türkiye'de sosyalgüvenlik sisteminin durumu analiz edilmiştir. Sonrasında, dünyadaki özel emeklilik sistemleriŞili, AB ve ABD'deki uygulamalara geniş yer verilerek incelenmiştir. Ve bir özel emeklilikuygulaması olarak Türkiye'de uygulanmakta olan bireysel emeklilik sistemi analiz edilmiştir.Ulaşılan başlıca bulgular ve sonuçlar şöyledir: Özel emeklilik sistemlerinin aslifonksiyonu kamu sosyal güvenlik sistemlerinin yükümlülüklerini azaltmak olsa da, ikincilfonksiyon olarak ekonomide tasarrufların arttırılması, yatırımlara kaynak sağlanması vefinansal piyasalarını gelişmesi konularında önemli bir rol oynadığı görülmektedir. Türkiye'de27 Ekim 2003 tarihinden bu yana işlemekte olan Bireysel (Özel) Emeklilik Sisteminin,sağlam bir yapısının olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Mayıs 2006 tarihine kadar elde edilenverilerden, sağlanan vergi teşvikleri ile katılımcı sayısının ve fon birikiminin beklentilerdahilinde gerçekleştiği görülmektedir. Fakat, Türkiye'de gelir dağılımındaki adaletsizlik,sistemden ve vergi teşviklerinden düşük gelirlilerin yararlanmasını engellemektedir. Yenidenyapılanma çalışmalarının kamu sosyal güvenlik sisteminden sağlanan faydaları azalttığı dadüşünüldüğünde, düşük gelirlilerin sistemin kapsamına girebilmesi için önlemler alınmasıgerektiği, devletin de sistemde sorumluluk üstlenerek katkı payı ödemesinde bulunmasınınzorunlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, grup emeklilik sözleşmelerinin teşvik edilmesiveya 2. ayak mesleki emeklilik planlarının kurulması gerekli görülmektedir.Anahtar kelimeler : Sosyal güvenlik, kamu sosyal güvenlik sistemi, özel emeklilik, bireyselemeklilik sistemi, emeklilik fonları.

Abstract:
ABSTRACTAlmost every country in the world which public pension systems used for providingsocial security has encountered financial problems. In order to solve these problems, theamount of pensions has been decreased, retirement age has been increased and premium rateshave increased. However, these measures have caused to decrease in standart of living ofindividuals in their retirement periods. On the other hand, private pension systems havecarried into effect which have the expected effects on the labor and capital markets and theeconomy as a whole.This work surveys the problems encountered and reforms undertaken in the socialsecurity systems in both developed and developing countries. It analyzes the current contextof the Turkish social security system. The latter section surveys foreign private pensionsystems concentrating on those of Chile, the EU and the US. And, it investigates IndividualPension System (being a private pension system practice) in Turkey.The principal findings and conclusions are as follows: The private pension systems,whose fundamental role is to augment the public social security system, also play animportant secondary role of increasing overall savings of the economy and provide animportant source of investment capital, a foundation necessary for development of thefinancial markets. The soundly based Individual (Private) Pension System in Turkeycommenced operation on October 27, 2003. Figures up till May 2006 showed that taxincentives had increased the number of subscribers and the overall size of the funds. Howeverbecause of the several uneven income distribution, system and the tax incentives were of littlebenefit to the low income group subscribers. Reforms to reverse these decreasing benefits ofthe public social security system must concentrate on measures to include the low incomegroup, an effort which will require heavy contributions by the government. Group pensionplans should also be encouranged or second pillar occupational pension schemes should beestablished in Turkey.Keywords : Social security, public pension system, private pension, individual pensionschemes, pension funds.