Postmenopozal osteoporotik ve osteopenik kadınlarda kinezyofobi: Demografik özellikler, düşme korkusu, öz etkililik-yeterlik algısı, psikolojik durum ve yaşam kalitesi ilişkisi
Kinesiophobia in osteoporotic and osteopenic postmenopausal women and the relationship between kinesiophobia with demographic characteristics, fear of falling, perception of self-efficacy, psychological status and quality of life
Yazar: SALİM MISIRCI
Danışman: DOÇ. DR. YEŞİM AKYOL
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Demografi = Demography ; Hareket korkusu = Kinesiophobia ; Kadınlar = Women ; Kazalar = Accidents ; Osteoporoz = Osteoporosis ; Osteoporoz-postmenopozal = Osteoporosis-postmenopausal ; Psikolojik durum = Psychological status ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief

Özet:
Postmenopozal osteoporotik ve osteopenik kadınlarda kinezyofobi: demografik özellikler, düşme korkusu, öz etkililik-yeterlik algısı, psikolojik durum ve yaşam kalitesi ilişkisi 
Giriş: Kinezyofobi yaralanmaya karşı oluşan duyarlılık nedeniyle fiziksel aktiviteye karşı gelişen korku ve kaçınma durumu olarak tanımlanmaktadır. Osteoporoz (OP) ve osteopeni (OPN) frajilite fraktürü olmadığı sürece sessiz bir hastalık olarak bilinirler. Ancak yetersiz veya yanlış bilgi, yanlış hastalık algısı gibi nedenler ile ağrısız dahi olsalar, bu hastalarda kinezyofobi gelişiyor olabilir. Hastalar, düşme korkusu ve günlük fiziksel aktivitesi esnasında frajilite fraktürü gelişebileceği korkusu ile hareket etmekten korkabilir ve aktivitelerini kısıtlayabilirler. 
Amaç: Bu çalışmanın amacı OP ve OPN'si olan postmenopozal kadınların kinezyofobi düzeyini sağlıklı kontroller ile karşılaştırmak, kinezyofobi ile demografik özellikler, düşme korkusu, hastalığa ilişkin öz etkililik-yeterlik algısı, psikolojik durum ve yaşam kalitesi ilişkisini değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel çalışmaya 60 postmenopozal OP, 60 postmenopozal OPN ve 60 normal kemik mineral yoğunluğu (KMY) olan kadın gönüllü olmak üzere toplamda 180 katılımcı dahil edildi. OP, OPN ve normal KMY tanımı Dünya Sağlık Örgütü tarafından belirtilen kriterlere göre konuldu. Katılımcıların sosyo-demografik verileri (yaş, vücut kitle indeksi, hastalık süresi, menopoz süresi, meslek ve eğitim durumu) kaydedildi. Klinik değerlendirme amacıyla kinezyofobi düzeyi için Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ), düşme korkusu için Uluslararası Düşme Etkinlik Skalası (UDES), hastalığa ilişkin öz etkililik/yeterlik algısı için Osteoporoz Öz Etkililik-Yeterlik Ölçeği (OEYÖ), psikolojik durum için Hastane Anksiyete ve Depresyon Skalası (HADS-A, HADS-D) ve yaşam kalitesi için Avrupa Osteoporoz Vakfı Yaşam Kalitesi Anketi-41 (QUALEFFO-41) kullanıldı. 
Bulgular: OP ve OPN'li postmenopozal kadınların TKÖ skorları sağlıklı postmenopozal kadın kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (p<0.05). OP ve OPN'li hastaların TKÖ skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık yoktu (p>0.05). UDES, OEYÖ, HADS-A, HADS-D, QUALEFFO-41 skorları açısından karşılaştırıldığında, OP'li ve OPN'li postmenopozal kadınlar ile kontrol grubu arasında istatistiksel anlamlı farklılık vardı (p<0.05). Diğer taraftan OP'li ve OPN'li postmenopozal kadın grubu arasında fark yoktu (p>0.05). OP'li ve OPN'li hastalarda TKÖ skoru ile UDES, HADS-A, HADS-D, QUALEFFO-41 skorları arasında pozitif, OEYÖ skorları arasında negatif anlamlı korelasyon vardı (p<0.05). Hastalar kinezyofobi düzeyine göre yüksek (TKÖ skoru ≥38) ve düşük (TKÖ skoru ≤37) kinezyofobi olmak üzere iki gruba ayrılarak değişkenler karşılaştırıldığında; yüksek kinezyofobili hastalarda değerlendirilen tüm klinik parametreler olumsuz etkilenmişti. 
Sonuç: OP veya OPN postmenopozal kadınlarda kinezyofobiye neden olabilir. Artmış düşme korkusu, bozulmuş psikolojik durum, azalmış yaşam kalitesi ve azalmış hastalığa ilişkin etkililik-yeterlik düzeyi; artmış kinezyofobiyle ilişkili görünmektedir. Fiziksel aktivite kemik sağlığı için gerekli olduğundan, OP ve OPN'li bireylerde kinezyofobinin üstesinden gelinmesi için stratejiler geliştirilmelidir.

Anahtar kelimeler: osteoporoz, kinezyofobi, yaşam kalitesi, düşme korkusu, psikolojik durum

Abstract:
Kinesiophobia in osteoporotic and osteopenic postmenopausal women and the relationship between kinesiophobia with demographic characteristics, fear of falling, perception of self-efficacy, psychological status and quality of life
Introduction: Kinesiophobia is defined as fear and avoidance of physical activity due to sensitivity to injury. Osteoporosis (OP) and osteopenia (OPN) are known to be a silent disease unless there is a fragility fracture. However, these patients may develop kinesiophobia even if they are painless due to insufficient or incorrect information and false perception of disease. Moreover, they may be afraid of movement and restrict activity by fear of falling and fear of movement due to fear of fragility fracture during daily physical activity.
Objective: The aim of this study is to compare the kinesiophobia levels of postmenopausal women with OP and OPN with healthy controls and to evaluate the relationship between kinesophobia and demographic characteristics, fear of falling, self-efficacy perception related to disease, psychological status and quality of life.
Materials and Methods: A total of 180 participants, including 60 postmenopausal OP, 60 postmenopausal OPN, and 60 female volunteers with normal bone mineral density (BMD), were included in this cross-sectional study. The definition of OP, OPN and normal BMD was established according to the criteria specified by the World Health Organization. Socio-demographic data (age, body mass index, duration of disease, duration of menopause, occupational and educational status) of the participants were recorded. Following methods for clinical evaluation were used; Tampa Kinesiophobia Scale (TKS) for kinesiophobia level, Falls Efficacy Scale International (FES-I) for fear of falling, Osteoporosis Self-Efficacy Scale (OSES) for perception of self-efficacy related to disease, Hospital Anxiety Depression Scale (HADS-A, HADS-D) for psychological state, and Quality of Life Questionnaire of the European Foundation for Osteoporosis-41 (QUALEFFO-41) for quality of life.
Results: The TKS scores of postmenopausal women with OP and OPN were statistically significantly higher than the healthy postmenopausal women control group (p<0.05). There was no statistically significant difference between the TKS scores of OP and OPN patients (p> 0.05). There were statistically significant differences between postmenopausal women with OP and OPN with the control group when compared with FES-I, OSES, HADS-A, HADS -D, QUALEFFO-41 scores (p<0.05). On the other hand, there was no difference between the postmenopausal women with OP and OPN (p>0.05). There was a positive correlation between TKS score and UDES, HADS-A, HADS-D, QUALEFFO-41 scores and negative correlation between TKS score and OSES score in patients with OP and OPN (p<0.05). The patients were divided into two groups according to their kinesiophobia levels as high (TKS score ≥38) and low (TKS score ≤37) and the variables were compared; all clinical parameters were negatively affected in patients with high kinesiophobia.
Conclusion: OP or OPN may cause kinesiophobia in postmenopausal women. Increased fear of falling, impaired psychological status, decreased quality of life and decreased level of self-efficacy related to disease seem to be associated with increased kinesophobia. Since physical activity is essential for bone health, strategies should be developed to overcome kinesiophobia in individuals with OP and OPN. 
Keywords: osteoporosis, kinesiophobia, quality of life, fear of falling, psychological status