Bipolar bozukluk olgularında alkol – madde kullanımının saldırganlık ve şiddet davranışı ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between aggressive and violent behavior and alcohol-substance misuse in patients with bipolar disorder
Yazar: İZGİ ALNIAK
Danışman: DOÇ. DR. MURAT ERKIRAN
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Alkol içme = Alcohol drinking ; Alkolizm = Alcoholism ; Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence ; Narkotikler = Narcotics ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Şiddet = Violence

Özet:
AMAÇ: Bipolar bozukluk hastalarında alkol ve madde kullanımının saldırganlık ve şiddet davranışının yordayıcılarından biri olduğu varsayımından yola çıkarak; bipolar bozuklukta saldırganlık ve şiddet davranışı üzerinde etkili olan faktörler ile, bu davranışların            alkol-madde kullanımı ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
YÖNTEM: Araştırmaya, Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Eylül 2013–Mayıs 2014 tarihleri arasında, araştırma kriterlerini karşılayan ve DSM IV-TR tanı ölçütlerine göre Bipolar Bozukluk Tip I tanısı konulan ve atak dönemi içinde olup akut psikiyatri servislerinden birinde yatarak tedavi görmekte olan 100 erkek hasta alınmıştır. Olguların şimdiki ve geçmişteki hastalık tanıları, DSM-IV-TR Eksen I Bozuklukları İçin Yapılandırılmış Klinik Görüşme (SCID-I) kullanılarak kesinleştirilmiştir. Olgular ile yatışlarının ilk üç günü içinde görüşülmüş ve sosyodemografik özellikler ve hastalığa ait özellikler veri formu, Young Mani Derecelendirme Ölçeği, Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği, Barratt Dürtüsellik Ölçeği-11, Buss Perry Agresyon Ölçeği, Bipolar Bozukluk İşlevsellik Ölçeği, Açık Saldırganlık Ölçeği, PANSS Pozitif Belirtileri Değerlendirme Ölçeği uygulanmıştır. Çalışmaya alınan olguların yaşam boyu ve şimdiki alkol-madde kullanımı ile ilgili bilgiler, hastaların kendilerinin ve yakınlarının beyanlarına ve hastane dosya kayıtlarına dayanılarak geriye dönük elde edilirken, şimdiki kullanım için ek olarak idrarda madde analizi uygulanmıştır.
BULGULAR: Bipolar bozukluk olgularında şu anki alkol-madde kötüye kullanımının varlığının başkalarına karşı fiziksel saldırganlık olasılığını yaklaşık 3 kat arttırdığı saptanmıştır. Atak döneminde hastaneye yatışı yapılan bipolar bozukluk hastaları arasında yaşam boyu alkol-madde kötüye kullanım oranı %59, şu anki alkol-madde kötüye kullanım oranı %39 olarak bulunurken, hastaların yaşam boyu ve halen en çok kötüye kullandıkları maddelerin sırasıyla esrar, alkol ve sentetik kannabinoidler olduğu saptanmıştır. Alkol-madde kötüye kullanımı olan hastaların herhangi bir madde kullanımı olmayan hastalardan daha yüksek oranda adli ve cezaevi yatışı öyküsü olduğu; yine bu hastaların ailelerinde ise diğer gruba göre daha yüksek oranda alkol-madde kullanımı varlığı tespit edilmiştir. Bu hasta grubunda saldırganlığı yordayan en önemli faktörlerden birinin önceki saldırganlık öyküsü olduğu bulunmuştur.
SONUÇ: Bipolar bozukluk hastalarında saldırganlığı yordayan faktörlerden birinin halen alkol-madde kötüye kullanımı komorbiditesi olduğu saptanmıştır. Daha önce saldırganlık öyküsü bulunan hastalar başta olmak üzere; bu hasta grubunda alkol-madde kullanımının sorgulanmasının ve uygun tedavi stratejilerinin geliştirilmesinin saldırganlık ve şiddet davranışının azaltılmasında ve önlenmesinde önemli bir rolü olacağı düşünülmüştür.

Abstract:
OBJECTIVE: This study has aimed to ascertain the factors that can be involved in the aggressive and violent behavior in patients with bipolar disorder and its relationship between alcohol and/or substance use; based on the hypothesis that comorbid alcohol and substance disorder augments the risk for aggressive and violent behavior in bipolar patients. 
METHOD: A sample of 100 male adults diagnosed with bipolar disorder type I in a current mood episode according to DSM-IV-TR criteria who had been hospitalised in Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Research and Training Hospital for Psychiatry and Neurology between September 2013-May 2014 were participated in this study.  The past and current diagnoses of the patients were confirmed with Structured Clinical Interview for DSM-IV-TR (SCID-1). A data form for sociodemographic and clinical characteristics, Young Mania Rating Scale, Hamilton Depression Rating Scale, Barratt Impulsivity Scale-11, Buss-Perry Aggression Questionnaire, Bipolar Disorder Functioning Questionnaire, Overt Aggression Scale, PANSS for the assessment of the positive symptoms were applied to all participants in the first three days of their hospitalisations. The data for the current and lifetime alcohol and/or substance use were obtained from the patients' and their relatives' declarations and previous medical records, additionally standart urine analysis for the current use.
RESULTS: It has been detected that the comorbidity of current alcohol-substance misuse amplifies the risk for aggressive and violent behavior toward others by three times in patients with bipolar disorder. The prevalence of the lifetime alcohol-substance misuse was 59% and the current misuse was 39% among all participants and the most abused substances were cannabis, alcohol and sentetic cannabinoids respectively. The abusers were more likely to have a forensic history and incarceration than the non-abusers and their family members were more likely to have a alcohol and substance use history. One of the most significant risk factors for aggression was found to be the past history of aggressive behavior. 
CONCLUSION: One of the causal factors for aggressive behavior is found to be the comorbidity of current alcohol-substance misuse. It has been considered that to examine the alcohol and substance use in patients with bipolar disorder especially with the past history of aggressive behavior towards others and the improvement of treatment strategies may have an important role to reduce or prevent aggressive behavior.