Devlet muhasebesi standartlarına göre hazırlanan finansal tabloların kamu sektöründe hesap verebilirliğe etkisi
The effect of financial statements prepared according to government accounting standards on accountability in the public sector
Yazar: SELİM ERTAN
Danışman: PROF. DR. YASEMİN ERSOY
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Finansal raporlama = Financial reporting ; Finansal tablolar = Financial statements ; Hesap verebilirlik = Accountability ; Kamu muhasebesi = Public accounting ; Muhasebe = Accounting ; Muhasebe standartları = Accounting standarts

Özet:
Kamu sektöründe finansal raporlama ile ilgili paydaşlara kamu kurum ve kuruluşlarının mali bilgileri iletilmektedir. Finansal raporlama, mali tablo kullanıcıları ile kurum arasında bir iletişim aracı niteliğindedir. Bir süreç olan kamu sektöründe finansal raporlama, devlet muhasebesi sisteminin çıktılarını göstermektedir. Bu bağlamda, kamu sektöründe finansal raporlama; karar alma, performans değerlendirme gibi fonksiyonlarının yanısıra hesap verebilirlik içinde yadsınamaz bir öneme sahiptir. Kamu sektörü muhasebesinde yaşanan gelişmelere bakıldığında en önemli gelişmeler olarak tahakkuk esaslı muhasebe sisteminin benimsenmesi ve Uluslararası Kamu Sektörü Muhasebe Standartları (IPSAS)'nı ifade etmek yanlış olmayacaktır. Türkiye de kamu sektörü yaşanan bu gelişmelere paralel olarak 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu'nu ile bir reform sürecine girmiştir. Bu sürecin muhasebe alanındaki en önemli çıktıları olarak devlet muhasebesinde tahakkuk esaslı sisteme geçilmesi ve Devlet Muhasebesi Standartları (DMS)'nın yayımlanması olarak görülmektedir.  Hem uluslararası hem de Türkiye'de yaşanan standardizasyon sürecinin amacı genel olarak karşılaştırılabilir bilgi sunumu ile hem uyumlaştırmayı sağlamak hem de hesap verebilirliği geliştirmektir. Yukarıdaki açıklamalar ışığında çalışmanın amacı Devlet Muhasebesi Standartları'na göre hazırlanmış kamu finansal tablolarının hesap verebilirlik üzerindeki etkisini araştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda Sayıştay Başkanlığı'nda anket çalışması yapılmış olup elde edilen veriler frekans analizi, açımlayıcı faktör analizi, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi-ANOVA ve çoklu doğrusal regresyon analizine tabi tutulmuştur. Bulgular kapsamında DMS'lere göre hazırlanmış kamu finansal tablolarının hesap verebilirliği geliştirici bir rol oynadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Financial information of public institutions and organizations is communicated to stakeholders related to financial reporting in the public sector. Financial reporting is a communication tool between financial statement users and the institution. Financial reporting in the public sector, which is a process, shows the outputs of the government accounting system. In this context, financial reporting in the public sector; besides its functions such as decision making and performance evaluation, it has an undeniable importance in accountability. Considering the developments in public sector accounting, it would not be wrong to state the adoption of the accrual basis accounting system and the International Public Sector Accounting Standards (IPSAS) as the most important developments. In parallel with these developments, the public sector in Turkey has entered a reform process with the Public Financial Management and Control Law No. 5018. The most important outputs of this process in the field of accounting are the transition to the accrual-based system in government accounting and the publication of the Government Accounting Standards (DMS). The aim of the standardization process is to provide both harmonization and improve accountability. The aim of the study is to investigate the effect of public financial statements prepared in accordance with Government Accounting Standards on accountability. For this purpose, a survey was conducted in the Turkish Court of Accounts and the data obtained were subjected to frequency analysis, exploratory factor analysis, independent sample t-test, one-way analysis of variance-ANOVA and multiple linear regression analysis. Within the scope of the findings, it has been determined that the public financial statements prepared according to DMSs play a role in improving accountability.