Dahiliye yoğun bakım servisi'nde yatan hastalarda klinik eczacılık hizmetlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of clinical pharmacy services in internal intensive care unit inpatient clinic
Yazar: MEFKÜRE DURMUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP ÜLKÜ GÜN
İnönü Üniversitesi / Eczacılık Fakültesi / Klinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Eczacılıkta Uzmanlık, 2023
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Eczacılık = Pharmacy ; Kritik hastalık = Critical illness ; Yatan hastalar = Inpatients ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; İlaç kullanımı = Drug utilization ; İlaç yan etkileri ve istenmeyen reaksiyonlar = Drug-related side effects and adverse reactions

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Dahiliye YBÜ'de yatan hastaların ilaç tedavilerinin klinik eczacı tarafından değerlendirilmesi; İLİS'lerin belirlenmesi, sınıflandırılması ve çözüm önerilerinin sorumlu hekimlerle paylaşılması yoluyla klinik eczacının hastalara sunulan sağlık hizmetine katkısının ortaya konması amaçlanmıştır. 
Materyal ve metod: Bu çalışma İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi Dahiliye YBÜ'de 16.08.2021-16.03.2022 tarihleri arasında yürütülmüştür. Bu süre zarfında Dahiliye YBÜ'de yatan ve en az 1 ilaç kullanmış olan 257 hastada gözlenen İLİS'ler prospektif olarak değerlendirilmiş ve bu sorunların sınıfandırılmasında PCNE v.9 sınıflandırma sistemi kullanılmıştır. İLİS saptanan ve saptanmayan hastalarda klinik ve demografik özellikler karşılaştırılmıştır. 
Bulgular: Çalışmaya katılan 257 hastanın 157'sinde en az bir İLİS saptanmış ve 257 hastada toplam 399 İLİS kaydedilmiştir. İLİS saptanan hastaların kullandığı ilaç sayısının medyan değeri 12 (ÇAA: 9-15), saptanmayan grupta ise 7 (ÇAA: 5-10) olarak bulunmuştur (p<0.05). Çalışmada servis hekim ve hemşiresine 399 öneri yapılmış, bu önerilerin 349'unun (%87.5) kabul edildiği, 50 (%12.5) tanesinin ise kabul edilmediği saptanmıştır. İLİS'lerin nedenlerine göre dağılımı incelendiğinde ilaç seçimi (N1) ile ilgili nedenlerin %42.2 ile en sık görülen neden olduğu, bunu %41.5 ile doz seçiminin (N3) takip ettiği görülmüştür. Hastalarda atriyal fibrilasyon, kemik iliği nakli öyküsü, antibakteriyel ilaç kullanımı ve polifarmasi varlığının İLİS riskini arttırdığı tespit edilmiştir. 
Sonuç: Klinik eczacının multidisipliner sağlık ekibi içinde yer alarak İLİS'lere yönelik çözüm önerisinde bulunmasıyla bu sorunların önüne geçilebildiği ve tedavi başarısına katkı sunabildiği görülmektedir.

Abstract:
Aim: It was aimed to reveal clinical pharmacist's contribution to patients' health care by evaluating patients' medical therapies who was hospitalized in Internal Intensive Care Unit by the way that determining drug related problems, their classifications and sharing solution proposals with managing doctors.
Material and method: This study was conducted at İnönü University Turgut Özal Medical Center Internal Intensive Care Unit between August 16, 2021 and March 16, 2022. During this period drug related problems were evaluated prospectively in 257 patients who were hospitalized in Internal Intensive Care Unit and took at least one drug, and PCNE v.9 classification system was utilized to classify these problems. Clinical and demographic characteristics of patients with and without drug related problem were compared.
Results: At least one drug related problem was detected in 157 of the 257 patients included in the study, and a total of 399 drug related problems were recorded in these 157 patients. The median value of the quantity of medications used by patients with drug related problems was found to be 12 (IQR: 9-15) and 7 (IQR: 5-10) in those without (p<0.05). In the study, 399 recommendations were made to the physician and nurse, and it was determined that 349 (%87.5) of these recommendations were accepted and 50 (%12.5) were not accepted. When the causes of drug related problems were examined, it was shown that drug selection (N1) was the most common by 42.2%, followed by dosage selection (N3) by 41.5%. Patients with atrial fibrillation, history of bone marrow transplantation, antibacterial drug or polypharmacy were found increasing the risk of drug related problems.
Conclusion: The clinical pharmacist participating in the multidisciplinary health team and suggesting inteventions for drug related problems is seen to prevent them and contribute to the effectiveness of treatment.