Farklı sosyokültürel çevrede yaşayan 5-6 yaş çocukların benlik algıları ile psikolojik sağlamlıklarının incelenmesi
Investigation of self perceptions and psychological health of children living in different socio-cultural environments
Yazar: SEDA ALTAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDAN DOĞAN
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Benlik algısı = Self perception ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Sosyokültürel farklılıklar = Socio-cultural differences ; Ölçekler = Scales

Özet:
Farklı sosyokültürel çevrede yaşayan 5-6 yaş çocuklarının benlik algıları ile psikolojik sağlamlık düzeylerini ortaya çıkarmak amacıyla yapılan bu çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Hatay ili İskenderun ilçesinde ve İskenderun ilçesine bağlı köylerde okul öncesi eğitime devam eden 5-6 yaş çocukları oluşturmuştur. Küme örnekleme yöntemiyle 296 öğrenciye ulaşılarak veri toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Purdue Okul Öncesi Çocukları İçin Benlik Kavramı Ölçeği (POBKÖ)" ve "Okul Öncesi Çocuklar İçin Sosyal Duygusal İyi Oluş ve Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (PERİK)" kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS v24 paket programında, bağımsız değişkenlerin kategori sayısına göre Mann-Whitney U testi, Kruskal Wallis-H testi ile analizleri yapılmıştır. Anlamlı çıkan farklılıklarda, grup farklılıklarını inceleyebilmek için Bonferroni testi kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişki Spearman Rho korelasyon katsayısı ile hesaplanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre kent merkezinde ve köyde yaşayan çocukların benlik algısı düzeyi en yüksek sosyal yeterlik alt boyutunda iken en düşük akademik yeterlik alt boyutundadır. Kent merkezinde yaşayan çocukların psikolojik sağlamlık düzeyi en yüksek öz kontrol boyutunda iken en düşük ise duygusal istikrar boyutundadır. Köyde yaşayan çocukların psikolojik sağlamlıklarıyla ilgili en yüksek düzey keşfetmekten hoşlanma boyutunda iken en düşük duygusal istikrar boyutundadır. Farklı sosyokültürel çevredeki çocukların yaşadıkları yere göre benlik algıları ile psikolojik sağlamlık düzeylerinin farklılaştığı ve bu durumun kent merkezinde yaşayan çocuklar lehine olduğu belirlenmiştir. Benlik algısı boyutları ile psikolojik sağlamlık boyutları arasındaki ilişkinin pozitif yönlü ve düşük düzeyde olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
This study, which was conducted to reveal the self-perceptions and resilience levels of 5-6 year old children living in different sociocultural environments, was carried out in the relational screening model, which is one of the quantitative research methods. The universe of the research consisted of children aged 5-6 years attending pre-school education in Hatay province İskenderun district and villages of İskenderun district. Data were collected by reaching 296 students with the cluster treatment method. "Personal Information Form", "Purdue Self-Concept Scale for Preschool Children (PSCS)" and "Social Emotional Well-Being and Psychological Resilience Scale for Preschool Children (PERIK)" were used as data collection tools. The obtained data were analyzed with the SPSS package program, the Mann-Whitney U test and the Kruskal Wallis-H test according to the number of categories of the independent variables. The Bonferroni test was used to examine group differences in significant differences. The relationship between the variables was calculated with the Spearman Rho correlation coefficient. According to what was obtained in the research, the self-perception level of the people living in the city center and in the village is the highest social competence sub-class, while the lowest academic competence is the sub-deficiency. While the psychological resilience level of the children living in the city center is maintaining the highest self-control, the lowest is stopping the emotional stability. The highest level of scrutiny regarding the resilience of people living in the village, while the least emotional stability is stopping. It has been determined that children in different sociocultural environments differ in their self-perceptions and psychological resilience according to where they live, and this situation is determined as children living in the city center. It was determined that the relationship between the dimensions of self-perception and the dimensions of psychological resilience was positive and at a low level.