Kadınlarda travmatik doğum algısı ve postpartum depresyon ile ilişkisi
Traumatic birth perception in women and relationship with postpartum depression
Yazar: FATMA BAY
Danışman: PROF. DR. FATMA DENİZ SAYINER
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon-postpartum = Depression-postpartum ; Depresyon-postpartum = Depression-postpartum ; Doğum = Delivery ; Doğum ağrıları = Labor pain ; Korku = Fear ; Stres bozuklukları-post travmatik = Stress disorders-post traumatic ; Vajinal doğum = Vaginal birth ; Vajinal doğum-sezaryen sonrası = Vaginal birth-after cesarean

Özet:
Amaç: Bu çalışma, kadınların travmatik doğum algısı düzeyini, bu duruma etki eden faktörleri belirlemek ve postpartum depresyonla ilişkisini ortaya koymak amacıyla planlanmıştır. 
Yöntem: Araştırma, 1 Mart 2018 – 1 Şubat 2019 tarihleri arasında, Konya ili merkez ilçelerinde, çalışmaya gönüllü, 550 adet postpartum birinci ayında olan kadınlar ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak; genel ve obstetrik bilgilerin ele alındığı anket formu ile, Travmatik Doğum Algısı Ölçeği (TDAÖ) ve Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği (EDSDÖ)  kullanılmıştır. Veriler araştırmacı tarafından yüz yüze görüşme yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler, SPSS (versiyon 24.0) istatistik paket programında değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmamızda, kadınların, yaş ortalaması 28.25±5.242 yıl olduğu, %85.6'sının 19 yaş ve üzerinde evlendiği, %35.8'inin üniversite mezunu olduğu, %65.8'inin gelirinin giderine denk olduğu, %59.60'nın multipar olduğu, %58.40'nın vajinal doğum yaptığı, %80.20'sinin gebeliğinin planlı olduğu, %79.80'nin gebeliği süresince herhangi bir sorun yaşamadığı tespit edildi. Çalışmaya alınan kadınların travmatik doğum algısı ölçek puan ortalamaları; 63.45±28.116, ortanca değeri 65 ve görülme sıklığı %33.8 olarak bulundu. Doğum şekli, gebeliğin planlı olma durumu, gebelik izlemlerini yapan kişi, doğum yapılan yer, doğum konusunda bilgi alma durumu ve alınan bilginin yeterli olup olmadığı, bilgi alınan kaynaklardan; kitap ve doğuma hazırlık gruplarında travmatik doğum algısı ölçek puanları açısından fark anlamlı bulundu (p<0.05). Edinburgh doğum sonrası depresyon ölçeğine 13 ve üzeri puan veren %25.3 kadında doğum sonrası depresyon riski vardı. Travmatik doğum algısı ve EDSDÖ  arasında anlamlı bir ilişkinin olduğu saptandı (p<0.05). Yüksek ve çok yüksek düzeyde travmatik doğum algısı yaşayan kadınlarda postpartum depresyon yaşama ihtimalinin 4-5 kat arttığı belirlendi (p<0.05). 
Sonuç: Araştırmamızda, kadınların üçte birinin travmatik doğum algısı yaşadığı ve travmatik doğum algısı düzeyi arttıkça postpartum depresyon  riskinin de arttığı saptanmıştır.


Anahtar Kelimeler: Doğum ağrısı, Doğum korkusu, Ebe, Travmatik
doğum, Doğum sonrası depresyon.

Abstract:
Objective: This study aims to determine the prevalence of traumatic birth and also to determine the factors affecting the traumatic birth perception of women and its relationship with postpartum depression.
Method: This study was carried out between March 1, 2018 and February 1, 2019 in Konya. The study comprise 550 volunteer women who were in the first month of the postpartum period. A questionnaire for general and obstetric information, Traumatic perception of perception scale and Edinburgh postpartum depression scale were used for data collection. The data were collected by investigator using face to face interview method. The data obtained were evaluated in SPSS (version 24.0) statistical package program.
Results: Our study revealed that the mean age of the women was 28.25 ± 5,242 years, 85.6% were married at age 19 or over, 35.8% were university graduates, 65.8% were equivalent income, 59.60% were multiparous, 58.40% had vaginal delivery, and 80.20% of them were planned pregnancy, 79.80% had no problems during pregnancy. The mean score of traumatic birth perception was; 63.45 ± 28.116, the median value was 65 and the prevalence was 33.8%. The method of delivery, pregnancy planning status, person responsible for pregnancy follow-up, place of birth, getting information about birth, sufficiency of information received, information received from books and attending birth preparation classes were the significant factors in terms of traumatic birth perception   (p<0.05). There was an increased risk for postpartum depression in 25.3% of women who scored 13 and above in the Edinburg postpartum depression scale. There was a significant relationship between traumatic birth perception and Edinburgh postpartum depression scale (p <0.05). The probability of postpartum depression was found to be increased 4-5 times in women who had high and very high level of traumatic birth perception (p <0.05).
Conclusion: In our study, it was found that one third of women had a traumatic birth perception and the risk of postpartum depression increased in those who experienced traumatic birth perception.

Key Words: Birth pain, Birth fear, Midwife, Postpartum depression,
Traumatic birth