Doğrudan yabancı yatırımlar ve kurumsal gelişmişlik ilişkisi
The relationship between foreign direct investments and institutional development
Yazar: ZÜHAL KURUL
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE YASEMİN YALTA
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Doğrudan yabancı sermaye yatırımları = Foreign direct investments ; Eşik değer dinamikleri = Threshold dynamics ; Kurumsal gelişmişlik = Institutional development ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Yabancı sermaye yatırımları = Foreign capital investments

Özet:
Bu tez, gelişmekte olan ülkelerde doğrudan yabancı yatırım girişleri (DYY) ve kurumsal gelişmişlik arasındaki ilişkiyi çeşitli uygulamalı yöntemler kullanarak incelemektedir. Çalışma, literatüre birçok yönde katkı sunmaktadır. İlk olarak, bu çalışmada dinamik panel veri yöntemi ve daha çok doğrudan yabancı yatırım çekebilmek için belirli bir kurumsal gelişme düzeyine ulaşılıp ulaşılmaması gerektiğini incelemek için dinamik panel veri eşik değer yöntemi kullanılmaktadır. İkinci olarak, kurumsal gelişmişliğin etkisi, hem temel bileşenler yöntemi ile oluşturulan tek bir endeks yardımıyla hem de kurumsal boyutlar ayrı ayrı dikkate alınarak incelenmektedir. Son olarak, bu çalışma 2008-2009 yıllarındaki küresel finansal krizin etkilerini dikkate almakta ve küresel likidite ve küresel risk değişkenlerini ekleyerek literatürü geliştirmektedir. Çalışmada elde edilen sonuçlar, 126 gelişmekte olan ülke ve 2002-2012 dönemini kapsayan verilere dayanmaktadır. Çalışmanın sonuçları, toplulaştırılmış endeksle yapılan analizde kurumsal gelişmişliğin belirli bir eşik düzeyi geçmesi halinde doğrudan yabancı yatırımları pozitif ve anlamlı etkilediğini göstermektedir. Kurumsal gelişmişliğin farklı boyutları kullanıldığında yolsuzluğun kontrolü, hükümet etkililiği, düzenleyici kalitesi ve ifade özgürlüğü ve hesap verilebilirlik göstergeleri için eşik değer etkilerinin olduğu bulunmuştur. Gelişmekte olan ülkelerin politika yapıcıları, daha çok doğrudan yabancı yatırım çekmek için kurumsal gelişmişliği iyileştirecek önlemler almalıdır.

Abstract:
This dissertation examines the relationship between foreign direct investment inflows (FDI) and institutional development for developing countries by applying various empirical methods. This study contributes to the literature in several ways. First, in this study, a dynamic threshold panel methodology is employed to analyze whether a certain level of institutional development should be attained to attract more foreign direct investment. Second, the impact of the institutional development is analyzed by using both a composite index constructed by principal components method and by using different institutional indicators individually. Finally, this study considers the effect of Great Recession in 2008-2009 on foreign direct investment inflows and extends the determinants of foreign direct investment literature by adding global liquidity and global risk measures. Our empirical results are based on 126 developing countries over the period 2002-2012. The results of the study suggests that when aggregated index is used, the institutional development affects foreign direct investment inflows positively and significantly only after this measure exceeds a certain threshold value. Using different dimensions of institutional development, it is found that there are threshold effects in terms of control of corruption, government effectiveness, regulatory quality and voice and accountability. Therefore, policy makers in developing countries should take measures to improve institutional development to attract more FDI.