Takke, sarık ve şalvar ile ilgili hadislerin tahrici ve değerlendirilmesi
Determination and evaluation of hadiths regarding the turban, cap and baggy trousers (Shalwar)
Yazar: ERSEL YILDIZ
Danışman: PROF. DR. YAVUZ KÖKTAŞ
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Hadis = Hadith ; Tahric = Explanation

Özet:
Bu çalışmada sarık, takke ve şalvar ile ilgili hadisler tahric edilmiş, bu giyim tarzlarıyla alakalı ulemânın değerlendirmelerine yer verilmiştir. 
Konusal bağlamda hadis çalışması yapılırken tahricin önemi görmezden gelinmemelidir. Nitekim ilgili rivayetlerin derli toplu, kapsamlı ve konularına göre bir arada toplanarak okuyucunun önüne sunulması, konunun daha iyi anlaşılması açısından fayda mülahaza etmektedir. Tarih boyunca giyilen sarık, takke ve şalvar hakkında farklı yorumlar yapılmış, sünnet değeri tartışılmıştır. Bu tartışmanın hareket noktasının ne olduğu, bizi bu çalışmayı yapmaya teşvik etmiştir.
Sarık, takke ve şalvar konusundaki ilgili rivayetlere kudsî, merfû', mevkûf ve maktû' ayırımı yapılmaksızın ulaşılmaya çalışılmıştır. Araştırmamız kütüb-ü tis'aya ilaveten; Tayâlîsî, Ebû Ya'lâ ve Bezzâr'ın "el-Müsned" adlı kitapları, Abdurrezzâk ve İbn Ebî Şeybe'nin "el- Muṣannef" adlı kitapları, Hâkim en-Nisâbûrî'nin "el- Müstedrek" adlı kitabı, Taberânî'nin "el-Muʿcemu'l-Kebîr", "el-Muʿcemu'l-ʾEvsaṭ", "el-Muʿcemu's-Ṣağîr" adlı kitapları, Dârekutnî ve Beyhakî'nin "es-Sünen" adlı kitapları olmak üzere yirmi eserle sınırlandırılmıştır. Ulaşılan rivayetlerin sened tahlîli yapılmış ve sıhhat durumu tespit edilmeye çalışılmıştır. Akabinde ulemâ tarafından ilgili rivayetlerin nasıl anlaşılıp yorumlandığına temas edilmiş ve konu sonunda değerlendirme yapılmıştır. 
Çalışmanın sonunda ismi mezkûr bu kıyafetlerin; Hz. Peygamber'in hayatında özel bir yerinin olmadığı, yaşamış olduğu toplumda hangi kıyafetler giyiliyorsa onun bu kıyafetleri giydiği, ayrıca kendisinden önceki dönemlerde de giyildiği tespit edilmiştir. Bununla birlikte bu kıyafetlerin günümüze kadar ulaştığı; İslâm toplumunda -bölgeden bölgeye değişmekle birlikte- örf olarak yerini almaya devam ettiği, bunlara değer verildiği, bununla birlikte bazı milletler tarafından alamet olarak kabul edildiği, dolayısıyla bunları giyen veya giymeyen kimsenin eleştiriye muhatap olmaması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this study, hadiths related to turban, cap, and baggy trousers (shalwar) have been compiled, and the evaluations of scholars regarding these clothing styles have been included. 
The importance of compiling hadiths should not be overlooked when conducting a thematic study. In fact, presenting relevant narrations in an organized and comprehensive manner, grouped according to their topics, can contribute to a better understanding of the subject. Throughout history, turbans, caps, and baggy trousers have been subject to different interpretations and debates about their adherence to the Sunnah. The starting point of this ongoing discussion has motivated us to conduct this study. 
Our aim has been to access relevant narrations about turbans, caps, and baggy trousers without making a distinction between qudsi (divine), marfu' (traceable to the Prophet), maqtu' (broken chain of narration), and mawquf (traceable to a companion) hadiths. In addition to the canonical collections, our research has been limited to twenty works, including Tayaalisi's "al-Musnad", Abu Ya'la and Bezzar's "al-Musnad", Abdurrazzaq and Ibn Abi Shaybah's "al-Musannaf", Hakim al-Nishapuri's "al-Mustadrak", Tabarani's "al-Mu'jam al-Kabeer", "al-Mu'jam al-Awsat" and "al-Mu'jam al-Saghir" Darqutni's and Bayhaqi's "al-Sunan". The chains of transmitted narrations have been analyzed, and efforts have been made to determine their authenticity. Subsequently, if available, the understanding and interpretation of these narrations by scholars have been discussed, followed by an overall assessment of the subject. 
At the end of the study, it has been determined that these mentioned garments do not hold a special place in the life of the Prophet Muhammad, but rather he wore the clothing that was commonly worn in the society he lived in. Furthermore, it has been established that these garments were worn even before his time. However, it has also been concluded that over time, these garments became associated with some Müslims, and therefore, individuals who choose to wear or not wear them should not be subject to criticism.