Behçet hastalarında baş ağrısı sıklığı,özellikleri ve transkraniyal dopler ile değerlendirme bulguları
The frequency and characteristics of headache in Behçet?s disease and its evaluation by transcranial doppler ultrasonography
Yazar: FÜSUN SALGÜR
Danışman: PROF. DR. CENGİZ KORKMAZ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Radyasyon Onkolojisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine ; Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Baş ağrısı = Headache ; Behçet sendromu = Behcet syndrome ; Serebrovasküler dolaşım = Cerebrovascular circulation ; Ultrasonografi-doppler = Ultrasonography-doppler

Özet:
Behçet hastalığı (BH), multisistemik tutuluma yol açan vaskülitik bir hastalık olup, hastalarda baş ağrısı en sık görülen nörolojik bulgudur. Transkraniyal dopler ultrasonografi (TKD) ise görsel uyarılara karşı gelişen kan akım değişikliklerini değerlendirmek amacı ile kullanılan bir tetkiktir. Bu çalışmada, Behçet hastalarında görülen baş ağrısı sıklığı ve baş ağrısı tipilerini belirlemek yanında, hastaların bir kısmında TKD ile serebral reaktiviteyi değerlendirdik. Çalışmaya Uluslararası Behçet Hastalığı Çalışma Grubu (UABHÇG) tanı ölçütlerine göre BH tanısı almış 113 hasta, 40 adet sağlıklı kontrol grubu alındı. Hastalara uygulanan anket formlarının sonuçlarına göre, baş ağrısı olan Behçet hastalarının ve sağlıklı kontrol grubunun, Uluslarası Başağrısı Derneği, Başağrısı Sınıflama Alt Kurulunun belirlediği Başağrısı Bozukluklarının Uluslarası sınıflandırılması kriterlerine göre, baş ağrısı tipleri uzman bir nörolog tarafından belirlendi. 62 Behçet hastasına ve 40 sağlıklı kontrol grubuna, hastanemiz Nöroloji bölümünce TKD yapıldı ve yine uzman bir nörolog tarafından değerlendirildi. Behçet hastalarının 89 (%78.8)'unda baş ağrısı mevcuttu. Bu hastaların 48 (%54)'inde gerilim tipi baş ağrısı ve 33 (%37)'ünde migren tipi baş ağrısı tespit edildi. Yapılan TKD sonuçlarına göre, Behçet hastalarında serebrovasküler direncin daha düşük olduğu tesbit edilmişse de, hastalarda baş ağrısı olup olmadığına bakılmaksızın serebrovasküler reaktivitenin korunmuş olduğu görüldü. Sonuç olarak, Behçet hastalarında baş ağrısı sıklığı sağlıklı kontrol grubuna göre yüksek saptanırken, hastalarda gerilim tipi baş ağrısı daha sıktı. TKD sonuçlarına göre ise Behçet hastaları ve kontrol grubunda ve baş ağrısı olan ve olmayan gruplar arasında serebral reaktivitenin bozulduğunu gösteren bir bulgu saptanmadı.

Abstract:
Behçet?s disease (BD) is a multisystemic vasculitic disease and it?s the most often neurologic manifestation is headache. Transcranial doppler ultrasonography (TCD) is a test which is used for evaluating the changes in blood flow developed against visual stimulus. In this study, we evaluated the frequency and the types of headache and cerebral reactivity with TCD in BD. We also investigated whether or not, there is a relationship between reactivity and severity of BD and TCD parameters. 113 BD patients were diagnosed BD according to the diagnostic criteria of the International Study Group of Behçet?s Disease and 40 individuals were included in the study as healty group. The headache types of BD patients and the healthy control group who have headache according to the survey results were specified by a specialist neurologist according to the International classification of headache disorders society criteria. Transcranial Doppler ultrasonography was applied to 62 patients with BD and 40 healthy control group members by neurology department in acceptable conditions. TCD results were evaluated by a specialist neurologist. 89 (78.8%) of BD patients had headaches. 48 (%54) of these patients had tension type of headache and 33 (%37) of them had migrainous type. According to the TCD results of BD patients and healthy control group members, it was determined that cerebrovascular resistance was lower in BD patients, however, cerebrovascular reactivity was maintained even if they had a headache or not. In conclusions, the frequency of headache was higher in BD patients than healthy control group. We had not determined any finding showing abnormality in the cerebral reactivity in both the patients with headache and the patients without headache.