Ahiret inancının dini-felsefi temelleri
The religious and the philosophical proofs of the afterdeath
Yazar: ÜLKER ABUZAROVA
Danışman: PROF.DR. YUSUF ŞEVKİ YAVUZ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlahiyat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy

Özet:
Araştırılan çoğu eski dinlerde âhiret inancının varlığının kabul edilmesinekarşılık dirilişin niteliği farklılık arz etmektedir. Nitekim Babil, Kenan ve Eski İrandinleri bedenli dirilişi, Eski Mısır, Yunan ve Türk dinleri ise rûhî dirilişi savunmuşlardır.Semâvî dinlerden Yahûdîlik, Hıristiyanlık ve İslâm ise bazı noktalarda ayrılmakla birlikteinsan bedeninin toprakta veya herhangi bir mekanda yok olduktan sonra iâdesinimümkün görmüştür.Yahûdîlik ve Hıristiyanlık'tan farklı olarak âhirete imanı önemli bir inanç esasıolarak kabul eden İslâm dini yeniden dirilişin mahiyetine, imkan ve gerekliliğine yönelikdaha net ve sistematik bir görüş sunmaktadır. Kur'ân-ı Kerîm'in pek çok yerinde âhiretinancının Allah'a imanla birarada zikredilmesinin yanı sıra âhiret ahvâlinin anlatıldığıâyetlerde onun gerçekleşme imkanı, Allah'ın kudreti bağlamında değerlendirilmiştir.Ayrıca çeşitli yaratılış örneklerine dayanarak ölümötesinin imkanına yönelik daha somutmisaller sunan Kur'ân dînî sorumluluk, kâinatta abes ve tesadüfün olmayışı, va'd vevaîdin gerçekleşmesi açısından da âhiretin zorunluluğuna vurgu yapmıştır.Kelam disiplininde âhiret konusu Kur'ân âyetleri esas alınarak işlenmekte vedaha çok dirilişin şekli üzerinde yoğunlaşmaktadır. Âhiretin imkan ve gerekliliği konusuyine âyetler ışığında ele alınmaktadır.Felsefî açıdan âhiretin imkan ve gerekliliği konusundaki deliller Allah inancımerkeze alındıktan sonra ele alınmakta olup, bu konudaki temel çıkarımlar ruhunölümsüzlüğü, hayatın ve varoluşun anlamı, mutlak adaletin gerçekleşmesi, ölümsüzlükarzusu, dünya ve toplumsal refahın temini yönündedir.

Abstract:
This dissertation written on theme of ?The Religious and The PhilosophicalArguments for Life Afterdeath? is one of the few work?s, written in Turkey, Azerbaijanand Arabic contries. This dissertation consists of intorduction, three chapters andconclusion.The dissertation completely covers the main issues of the theme. The introductiondeals with the scientific importance and actuality of the work, also analyses the sourceswhich were study based, scientific novelty and practical values.In the chapter one we observe that Koran approaches to the possibility of the lifeafterdeath in terms of the creation from nothing and that of the creation of universe andhuman, creation`s stages as well as that of phenomenon of nature. Koran approaches tothe issue in content of the religious responsibility, the realization of va`d and va`id, aswell as names and attributes of Allah. In the chapter two the discussions related to theafterdeath and the resurrection put forword on the context of Kelam. The discussions isabout the nature of the afterdeath and the resurrection. In this chapter the criticismdirected to the proofs of the material and the spiritual resurrection were evaluated.In the chapter three the philosophical proofs of life afterdeath were discussed. Theproofs about the possibility and the necessity of the life afterdeath were argued in termsof spiritualism, morality, psychology and sociology. The common point of all is that thepossibility of the life afterdeath has a reasonable possibility. Otherwise philosophers whoargued that there is no life after death have been only contented with the criticism of thespiritual and ethical arguments.