Tekrar ameliyat edilen ortognatik cerrahi hastalarının geriye dönük olarak değerlendirilmesi
Restrictional evaluation of orthognatic surgery patients who were re-operated
Yazar: MUSAB SÜLEYMAN KILAVUZ
Danışman: DOÇ. DR. EMRAH SOYLU
Erciyes Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Dentofasiyal deformiteler, toplumun büyük bir bölümünde görülen fonksiyonel ve estetik problemlerin bulunduğu bir durumdur. Ortognatik cerrahi, çene cerrahisi ile ortodonti bölümlerinin koordineli çalışarak kas-iskelet, diş-çene, yumuşak doku ilişkilerini, konjenital ve edinsel dentofasiyal uyumsuzlukları düzeltmek amacıyla uyguladıkları bir tedavi yöntemidir. Ortognatik cerrahinin doğası nedeniyle, ameliyat sonrası karşılaşılabilecek komplikasyonlar nedeniyle ameliyathaneye plansız dönüşlerin en aza indirilmesi özellikle önemlidir. Bu çalışmanın amacı, dentofasiyal deformite nedeniyle ortognatik cerrahi ameliyatı yapılan hastaların, tekrar ameliyat edilme nedenlerinin retrospektif olarak değerlendirilmesidir.
Gereç ve Yöntem: Geriye dönük olarak planlanan bu çalışma Haziran 2006-Eylül 2023 tarihleri arasında Erciyes Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi, Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Anabilim Dalı'nda ortognatik cerrahi uygulanan hastalar dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri ile birlikte, 1. 2. ve 3. ameliyatta yapılan cerrahi işlemler, 2. ve 3. ameliyatların nedenleri ve tüm ameliyatlar arasında geçen zaman kayıt altına alınmıştır. Plak sökümü, erken dönem maloklüzyon, geç dönem maloklüzyon, yetersiz estetik tatmin, septum deviasyonu, kanama, yabancı cisim unutulması tekrar ameliyat edilme nedenleri olarak gruplandırılmıştır. Plak söküm nedenleri ise enfeksiyon, cerrahi işlem gerekliliği ve rahatsızlık hissi olarak alt gruplara ayrılmıştır.
Bulgular: ortognatik cerrahi ameliyatı geçiren 1024 hasta (1862 osteotomi) geriye dönük olarak incelenmiştir. 2. Kez ameliyat edilen 85 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen hastaların 39'i erkek (%45,9), 46'sı ise kadındır (%54,1). Hastaların en küçüğü 19 en büyüğü 61 yaşındadır (ort: 29,7± 9,07). Çalışmaya dahil edilen hastaların 6'sı 3. kez ameliyat edilmiştir. 37 hasta (%43,53) plak sökümü, 14 hasta (%16,47) estetik tatminsizlik, 8 hasta (%9,41) geç dönem maloklüzyon, 11 hasta (%12,94) erken dönem maloklüzyon, 10 hasta (%11,76) septum deviasyonu, 3 hasta (%3,53) kanama, 2 hasta (%2,35) yabancı cisim unutulması nedeniyle 2. kez ameliyat edilmiştir.  3. ameliyatın 2'si estetik tatminsizlik, 4'ü geç dönem maloklüzyon nedeniyledir. 1. ve 2. ameliyat arasında geçen süre (gün): Minimum 0, maksimum 2988, ortalama 477,63± 670,76'dır. Enfeksiyon nedeni ile 48 (%9,83), rahatsızlık hissi nedeni ile 7 (%11,47), cerrahi işlem gerekliliği nedeniyle 6 (%9,83) plağın sökümü yapılmıştır.
Sonuç: Ortognatik cerrahi komplikasyonlara açık bir cerrahidir. Yapılan ilk ameliyat sonrasında karşılaşılabilecek komplikasyonlara bağlı olarak hastaların tekrar ameliyat edilmesi gerekebilmektedir. Doğru planlama ve doğru cerrahi tekrarlayan ameliyatların önüne geçmek için önemlidir. İşlem öncesinde hastaların olası komplikasyonlar hakkında bilgilendirilmesi hastaların motivasyonunu arttırmakla birlikte tüm tedavi sürecinin başarılı bir şekilde tamamlanmasına yardımcı olacaktır. 

Anahtar Kelimeler: Ortognatik cerrahi, Tekrar ameliyat, Plak sökümü

Abstract:
Objective: Dentofacial deformities are a condition with functional and aesthetic problems seen in a large part of the society. Orthognathic surgery is a treatment method in which oral and maxillofacial surgery and orthodontics departments work in coordination to correct musculoskeletal, tooth-jaw, soft tissue relations, congenital and acquired dentofacial incongruities. Due to the nature of orthognathic surgery, it is particularly important to minimize unplanned returns to the operating room for unwanted complications. The aim of this study was to retrospectively evaluate the reasons for reoperation in patients who underwent orthognathic surgery for dentofacial deformity.
Materials and Methods: Patients who underwent orthognathic surgery at Erciyes University, Faculty of Dentistry, Department of Oral and Maxillofacial Surgery between June 2006 and September 2023 were evaluated retrospectively. Demographic data of the patients, the surgical procedures performed in the 1st, 2nd and 3rd surgeries, the reasons for the 2nd and 3rd surgeries and the time elapsed between all surgeries were recorded. The reasons for the 2nd and 3rd surgeries were grouped as plate removal, early malocclusion, late malocclusion, inadequate aesthetic satisfaction, deviated septum, bleeding, and forgotten foreign body. In addition, the reasons for plate removal were grouped as infection, necessity of surgical procedure and discomfort. 
Results: 1024 orthognathic surgery patients (1862 osteotomies) were evaluated retrospectively. 85 (4.56%) patients were operated for the 2nd time. Subsequently, 6 were operated for the 3rd time. 37 patients (43.53%) underwent 2nd operation due to plate removal, 14 patients (16.47%) due to aesthetic dissatisfaction, 8 patients (9.41%) due to late malocclusion, 11 patients (12.94%) due to early malocclusion, 10 patients (11.76%) due to septum deviation, 3 patients (3.53%) due to bleeding, 2 patients (2.35%) due to foreign body omission.  Of the 3rd operation, 2 were due to aesthetic dissatisfaction and 4 were due to late malocclusion. Time interval between 1st and 2nd operation (days) was: Minimum 0, maximum 2988, mean 477.63± 670.76. There were 48 (9.83%) plate removals due to infection, 7 (11.47%) due to discomfort and 6 (9.83%) due to the need for surgical procedure.
Conclusion: Orthognathic surgery is more prone to complications due to it's nature. Depending on the complications that may be encountered after the first surgery, patients may need to be operated again. Proper planning and correct surgery are important to prevent recurrent surgeries. Informing the patients about possible complications before the procedure will increase the motivation of the patients and will help to complete the whole treatment process successfully

Key Words: Orthognathic surgery, Reoperation, Plate removal