Kur'an-ı Kerim'de secî sanatı
Saj' art in the Qur'an al-Kareem
Yazar: ZÖHRE ÇAKIL
Danışman: DOÇ. DR. SULTAN ŞİMŞEK
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Din = Religion ; Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Arapça = Arabic ; Bedi sanatlar = Bedi arts ; Belagat = Eloquence ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Seci = Sadjh

Özet:
Arap Belagatinin üç ilminden biri olan Bedii İlminin temel konuları arasında zikredilen ve hemen hemen tüm belagat kitaplarında muhassinât-ı lafziyye başlığı altında kendine yer bulan seci üslubunun Arap Belagati yanında Kur'an belagatindeki yeri de dikkat celbeden bir konu olmuştur. Seci hakkında en genel geçer tanım düz yazıda cümle sonlarının aynı vezin veya aynı kafiye veyahut da ikisi bakımından bir uyum ile sonlanıyor olmasıdır. Bu sanat belagat ilimlerinden biri olan bedii ilminin, lafzı ilgilendiren sanatları (muhassinât-ı lafziyye) arasında yer almakta ve kendisiyle ilgili bazı noktalarda ihtilaflar bulunmaktadır. Cahiliye döneminde kahinlerin sıkça kullandığı bir üslup olması ve Resulullah'ın bir olaya binaen "cahiliye secisi mi?" ifadesini kullanması, Kur'an'ı Kerim'de bulunan ayet sonlarındaki uyuma seci adını vermenin uygun olup olmayacağı ile ilgili ihtilafa yol açmıştır ve ilmi araştırmalara konu olmuştur.

Secinin nesre etkisi incelendikten sonra itikâdi kaygılardan sebeple Kur'an'daki ayet sonlarına seci yerine fasıla ibaresini kullanmayı uygun gören alimlerin görüşlerine yer verilmiştir. Düz yazıda kafiye şeklinde tarif edilmesine rağmen büyük belagat alimlerinin şiirlerden de örnekler getirmiş olması seci konusunun bir problemi haline gelmektedir.

Anahtar Kelimeler: Arap Dili, Arap Belağatı, Kur'an'ı Kerim, Bedi İlmi, Söz Sanatı, Seci

Abstract:
Seci style, which is mentioned among the main subjects of Bedii Science, which is one of the three sciences of Arabic eloquence and found a place under the title of Muhassinat-I Lafziyye in almost all eloquence books, is also an important issue in the eloquence of the Qur'an besides in Arabic eloquence. The most common definition of seci is that in the prose, the sentence ends conclude with the same meter or rhyme, or a harmony in terms of both.

This art among to the arts of literary interest (muhassinat-I lafziyye) which is part of the bedii science which is one of the eloquence science, and there are some controversies about it. In the period of ignorance often used by the soothsayers and the Messenger of Allah in an event using the phrase of "that the style of ignorance?", causing rise to a dispute about whether it is appropriate to call the name of the harmonized seci in the end of the verse in the Qur'an and has been the subject of scientific research. After the examining the effect of seci on prose, the opinions of the scholars who considered it appropriates to use the phrase 'fasila' instead of seci in the end of the verse of Qur'an, due to rational(itikadi) concerns were also included. Although seci is described as rhyme in prose, the fact that great eloquence scholars have brought examples from poems becomes a problem of seci. In order to overcome this complexity, the concepts of seci, rhyme and chapter (fasila) were compared in the subheading.

Keywords: Arabic language, Arab Rhetoric, the Holy Qur'an, Bedi science, Art of Speech