COVİD-19 tanılı hastalarda anakinra tedavisinin klinik ve laboratuar sonuçları üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evolution of the effect of anakinra treatment on clinical and laboratuary results in patients diagnosis with COVİD-19
Yazar: ÖZGE SİYER
Danışman: PROF. DR. SEMA BASAT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Anakinra = Anakinra ; COVID 19 = COVID 19 ; Makrofaj aktivasyonu = Macrophage activation ; Makrofajlar = Macrophages ; Sitokinler = Cytokines

Özet:
AMAÇ: Covid-19 enfeksiyonun seyri sırasında gelişen ve sitokin fırtınası olarak tanımlanan hiperenflamatuar durumu kontrol altına almak amaçlı bazı anti-sitokin tedaviler denenmektedir. Bu çalışmada amacımız bir IL-1 antagonisti olan anakinranın Covid-19 tanısı ile hastanede yatan hastalarda klinik ve laboratuar üzerine olan etkisini incelemektir.
GEREÇ ve YÖNTEM: Bu çalışma retrospektif bir çalışma olarak planlanmıştır. Hastanemizde 23.11.2020-23.01.2021 tarihleri arasında Covid-19 tanısı ile yatarak tedavi gören ve çalışmaya dahil edilen toplam 66 Anakinra uygulanan hastanın yaş , cinsiyet ve mevcut komorbiditeleri incelendi. Anakinra tedavi öncesi ve sonrasındaki oksijen ihtiyacı miktarı (L/dak), oksijen desteği şekli, oksijen saturasyonu, radyolojik görüntü,WBC , lenfosit sayısı, nötrofil sayısı, C-reaktif protein, ldh, ferritin,  fibrinojen, D-dimer değerleri incelendi. Hastaların yatış süresi, oksijen ihtiyacı süresi ve çıkış şekli değerlendirildi. Anakinra tedavisinin erken (semptom başlangıç tarihinden itibaren 9 günden önce veya sonra) başlanmasının prognoz üzerine olan etkisi değerlendirildi. İstatistiksel analizde SPSS 21.0  programı kullanılıp istatistiksel anlamlılık p <0.05 olarak kabul edildi.
BULGULAR:Çalışmaya 66 hasta dahil edildi. Hastaların prognozunda cinsiyet açısından anlamlı fark yoktu. Komorbiditesi olan hastalarda istatistiksel olarak kötüye gidişte anlamlı fark izlendi(p=0,004). Erken anakinra başlanan hastalarda yoğun bakım ihtiyacı ve ölüm daha az görüldü(p=0,019). Anakinra uygulanma sonrası öncesi ile karşılaştırıldığında wbc saysında (p=0,045), nötrofil sayısında (p=0,016), lenfosit sayısında (p=0,001), crp düzeyinde (p=0,000), LDH seviyesinde (p=0,005), ferritin düzeyi(p=0,02) ve fibrinojen düzeyinde( p= 0,01 ) anlamlı iyileşme izlendi.
SONUÇ: Biz çalışmamız sonucunda makrofaj aktivasyon sendromu belirtileri gösteren Covid-19 hastalarında bir antisitokin tedavi olan anakinra tedavisinin erken ve doğru kullanımının, hastalarda oksijen ihtiyacını azalttığını, laboratuar ve radyolojik iyileşmeye katkı sağladığını ve en önemlisi yoğun ihtiyacının azalttığını tespit ettik. 
Anahtar Kelimeler:Covid-19, anakinra, makrofaj aktivasyon sendromu

Abstract:
INTRODUCTİON and AİM:Some anti-cytokine treatments are being tried to control the hyper-inflammatory state that develops during the course of the Covid-19 infection and is defined as cytokine storm.In this study, our aim is to examine the clinical and laboratory effects of anakinra, an IL-1 antagonist, in hospitalized patients with the diagnosis of Covid-19.
MATERIAL and METHODS: This study was planned as a retrospective study. Age, gender and current comorbidities of 66 patients who were hospitalized with the diagnosis of Covid-19 and included in the study, and who were treated with Anakinra between 23.11.2020-23.01.2021 in our hospital were examined. The amount of oxygen demand (L/min), oxygen support type, oxygen saturation, radiological image, WBC, lymphocyte count, neutrophil count, C-reactive protein, ldh, ferritin, fibrinogen, D-dimer values were examined before and after anakinra treatment. The length of hospital stay, the duration of oxygen demand, and the way of discharge were evaluated. The effect of early initiation of anakinra treatment (before or after 9 days of symptom onset) on prognosis was evaluated. SPSS 21.0 program was used in statistical analysis and statistical significance was accepted as p <0.05.
RESULTS:66 patients were included in the study. There was no significant gender difference in the prognosis of the patients. A statistically significant difference in worsening was observed in patients with comorbidities (p=0.004). The need for intensive care and death were less in patients with early anakinra (p=0.019). WBC count (p=0.045), neutrophil count (p=0.016), lymphocyte count (p=0.001), crp level (p=0.000), LDH level (p=0.005), ferritin level (p) after anakinra administration compared with before = 0.02) and fibrinogen level ( p = 0.01 ) significant improvement was observed.
CONCLUSION: As a result of our study, we determined that the early and correct use of anakinra treatment, which is an anticytokine treatment, in Covid-19 patients showing macrophage activation syndrome symptoms, reduces the oxygen need in the patients, contributes to the laboratory and radiological recovery, and most importantly, reduces the intense need.
Keywords: Covid-19, anakinra, macrophage activation syndrome