Otozomal dominant polikistik böbrek hastalığında insülin direnci, metabolik sendrom ve inflamasyon ilişkisi
Relationship between insulin resistance, metabolic syndrome and inflammation in autosomal dominant polycstic kidney disease (ADPKD)
Yazar: FAHİR ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL KOÇYİĞİT
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Böbrek = Kidney ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Polikistik böbrek hastalıkları = Polycystic kidney diseases ; İnflamasyon = Inflammation ; İnsülin = Insulin ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Amaç: Otozomal dominant polikistik böbrek hastalığı (ODPBH) olan bireyler ile diyabetik olmayan ODPBH dışı nedenler ile kronik böbrek hastalığı (non ODPBH KBH) olan bireylerde insulin direnci, metabolik sendrom ile inflamasyon ve oksidatif stres belirteçlerini değerlendirmek.
Hastalar ve yöntem: Erciyes Üniversitesi Nefroloji polikliniği takibinde 105 ODPBH hastası ve 105 diyabetik olmayıp ODPBH dışı nedenlerle kronik böbrek hastalığı (KBH) mevcudiyeti olan hasta çalışmaya alınmıştır. ODPBH olmayıp çalışmaya alınan 105 hasta; 33'ü HT, 21'i obstrüktif üropati, 19'u glomerülonefrit, 14'ü kronik tübülointerstisyel nefrit,11'i amiloidoz ve 7'si idiyopatik nedenler ile takipteydi.  Her iki grup hastalar CKD-EPI yöntemi ile hesaplanan glomerüler filtrasyon hızı (GFH) değerlerine göre kendi içerisinde kronik böbrek hastalığı (KBH) evreleri olarak 4'er farklı gruba ayrıldı. Hastaların rutin kontrolü sırasında anamnez, fizik muayene bulguları, demografik bilgileri, boy, kilo ve bel çevresinden oluşan antropometrik ölçümleri, rutin idrar, tam kan sayımı ve biyokimya tetkikleri kayıt altına alındı. Ayrıca inflamatuvar (IL-1β, IL-6, TNF-α ve CRP) ve oksidatif (PON1) belirteçler için eş zamanlı serum örnekleri alınarak çalışıldı. Tüm veriler elde edildikten sonra, hem ODPBH ve non ODPBH ana grupları hem de KBH evrelerine göre eş gruplar kendi aralarında karşılaştırıldı.
Bulgular: Ana gruplar arasında, hipertansiyon (HT) ve metabolik sendrom (MS) ODPBH grubunda belirgin olarak daha yüksek bulunmuştur(p=0.001 ve 0.040). Açlık plazma glukozu ve insülin direnci (HOMA-IR) değerlerinde anlamlı bir farklılık saptanmamıştır (p=0.584 ve 0.063). İnflamasyon belirteçleri olarak IL-1β, IL-6, TNF-α ve CRP değerlendirilmeye alınmıştır. IL-1β, ODPBH grubunda non ODPBH grubuna göre (26.78 ve 21.33 pg/ml) anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0.001). IL-6 değerleri de benzer şekilde ODPBH grubunda (24.9 ve 21.65 pg/ml) belirgin olarak daha yüksek bulunmuştur (p=0.004). CRP değerleri IL-1β ve IL-6 gibi ODPBH grubunda belirgin olarak yüksek saptanmıştır (p=0.014). TNF-α ve oksidatif stres açısından değerlendirilen PON1 değerleri ise her iki grup arasında anlamlı farklılık göstermemiştir.
Sonuç: ODPBH olan bireyler ile diğer nedenler ile KBH mevcut olan bireyler karşılaştırıldığında APG ve insülin direnci açısından fark saptanmamıştır. Hipertansiyon ve MS oranları ise genel olarak ODPBH olanlarda daha fazla bulunmuştur. İnflamasyon ODPBH hastalarında daha fazla bulunmakla beraber oksidatif stres açısından fark bulunamamıştır.

Abstract:
Aim: Evaluating insulin resistance, metabolic syndrome and inflammation-oxidative stress markers in patients with Austosomal Dominant Polycystic Kidney Disease (ADPKD) and non-diabetic, non-ADPKD chronic kidney disease (CKD).
Patients and methods: Erciyes University Nephrology outpatient follow-up of 105 patients with ADPKD and 105 non-diabetic, non-ADPKD chronic kidney disease (CKD) patients participated in this study. 105 non-ADPKD patients were follow up; 33 patients with hypertension, 21 patients with obstructive uropathy, 19 patients with glomerulonephritis, 14 patients with chronic tubulointerstitial nephritis, 11 patients with amyloidosis, and 7 patients with idiopathic causes. Each of the two main groups divided 4 groups according to CKD stage by their glomerular filtration rate (GFR) value which has calculated with CKD-EPI method. Each patient's history, physical examination findings, demographic information, height, anthropometric measurements,  urinalysis, complete blood count and biochemistry analysis were recorded during an outpatient check. Also to study inflammatory (IL-1β, IL-6, TNF-α and CRP) ve oxidative (PON1) markers, simultaneously samples were taken. After all datas obtained; both ADPKD, non-ADPKD main groups and same stage CKD groups compared.   
Results: When the main group were evaluated, hypertension (HT) and metabolic syndrome (MS) were significantly higher in ADPKD group (p = 0.001 and 0.040). Fasting plasma glucose and insulin resistance (HOMA-IR) values did not reveal a significant difference (p = 0.584 and 0.063). CRP, IL-1β, IL-6 and TNF- α were evaluated as inflammation markers. IL-1β was significantly higher in ADPKD group than non ADPKD group (21.33 and 26.78 pg / ml) (p <0.001). Similarly, IL-6 was significantly higher in ADPKD group (24.9 and 21.65 pg / ml) (p = 0.004). As IL-1β and IL-6, CRP has been identified significantly higher in ADPKD group (p = 0.014). TNF-α and PON1-as a marker of oxidative stres- did not differ significantly between the two main groups.
Conclusion: There was no difference between the ADPKD and non ADPKD groups when we compare the FPG and insulin resistance. Hypertension and MS rates were higher in patients with ADPKD. Finally, although ADPKD patients have higher inflammation, there was no difference in oxidative stress.