Temsilcilik teorisi yönünden bankalarda kurumsal yönetim: Türk bankacılık sektöründe bir araştırma
Bank corporate governance in the aspect of agency theory:A study in Turkish banking sector
Yazar: GÖKTÜRK KALKAN
Danışman: DOÇ. DR. YÜCEL AYRIÇAY ; YRD. DOÇ. DR. DÜNDAR KÖK
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bankacılık sektörü = Banking sector ; Kurumsal yönetim = Corporate governance ; Risk alma davranışı = Risk taking behavior ; Temsilcilik = Representation ; Türk bankacılık sektörü = Turkish banking sector ; Yönetim = Management

Özet:
Küreselleşmenin hızla arttığı ve bir ülkede veya bir bölgede meydana gelen bir  krizin dünyanın diğer bölgelerini de kolaylıkla etkilediği günümüzde, kurumsal yönetim, şirketlerdeki temsilcilik maliyetlerinin minimize edilmesi için elzem bir öneme haizdir. Bu sebepten dolayı, kurumsal yönetim olgusu tüm dünya çapında, dünyanın en büyük ekonomik kurumları tarafından, günden güne daha da geliştirilmeye çalışılan, üzerinde daha bir önemle durulan bir olgu haline gelmiştir. Özellikle 1997
Asya finansal krizi ve halen dünyanın yaşamakta olduğu 2008 finansal krizi kurumsal yönetimin şirketler ve ülkeler için ne kadar hayat i olduğunu ortaya çıkarmıştır. 
Bankalar, 2008 finansal krizinin tam ortasında yer almışlardır. Bankacılık sisteminde meydana gelebilecek arızalar, ekonomilere çok büyük darbeler vurabilir ve işsizlik oranlarının artmasına yol açabilir. Bankaların ekonomi içinde bu denli önemli işlevlere sahip olmaları, bankaların çok iyi bir şekilde yönetilme ihtiyacını ortaya çıkarmaktadır. Bu nedenle bankalar için, iyi kurumsal yönet im çok önemlidir. 
Bu çalışmanın temel amacı, bilhassa 2008 krizinin başlama sebeplerinden olan aşırı risk alma davranışının, ahlaki tehlike ve temsilcilik problemlerinin, kurumsal yönetim çerçevesinde Türkiye'deki ticari bankaların sahiplik yoğunlaşmaları açısından incelenmesidir. Bu nedenle, öncelikle konunun teorik çerçevesini oluşturmak için geniş bir biçimde yerli ve yabancı literatür taraması yapılmıştır. Teorik çerçeve dahilinde konular işlendikten sonra, sahiplik yoğunlaşmasının bankaların risk alma davranışlarını, değişik risk ölçütleri boyutlarında ekonometrik bir model yardımıyla nasıl etkilediği Türk ticari bankaları bağlamında araştırılmıştır. 
Çalışmada,  en büyük hissedarın bankadaki doğrudan ve dolaylı oy haklarının toplamı(%) olan sahiplik yoğunlaşmasının, risk alma ölçütleri olarak kullanılan Krediler/Toplam Varlıklar, Z skoru ve Sermaye yeterliliği oranları üzerinde doğrusal ve doğrusal olmayan etkilerine bakılmıştır. Elde edilen bulgulara göre; sahiplik yoğunlaşmasının risk değişkenleri üzerindeki etkileri anlamlıdır ve banka riskini azaltıcı yönde etkilediği bulunmuştur. Ayrıca, sahiplik yoğunlaşmasıyla kullanılan risk ölçütleri arasında doğrusal olmayan ilişki de tespit edilmiştir.



Anahtar Kelimeler: Kurumsal Yönetim, Bankacılık Sektörü, Temsilcilik Teorisi,Sahiplik Yapısı, Risk Alma Davranışı

Abstract:
Because of rapidly increasing globalization and a crisis breaking out in a country or in a region affect the other regions of the world easily nowadays, corporate governance is essential to minimize agency costs in companies is of a great importance.Due to this reason, corporate governance which is sought to further develop by major economic organizations day by day, has become a more emphasized phenomenon. Especially, the 1997 Asian financial crisis and st ill prevailing 2008 financial crisis have revealed how much vital corporate governance for countries and firms is. 
Banks have been involved in the midst of the 2008 financial crisis. Malfunctions which may occur in the banking system can hit huge impact on the economy and may lead to an increase in the unemployment rate. The extent of the banks have important functions in the economy raises the need for banks to be managed in a very good way. For these reasons, the good corporate governance is very important for banks.  
The main purpose of this study is to analyze particularly the excessive risktaking behavior, moral hazard and agency problems which could be the reasons for 2008 crisis, in corporate governance framework in terms of ownership concentration of commercial banks in Turkey. Therefore, firstly an extensive local and foreign literature was made to generate. Then, how ownership concentration affects the risk taking behavior of banks in the size of different risk measures via econometric model in the context of Turkish commercial banks was studied. 
In the study, the linear and nonlinear effects of ownership concentration used as the sum of direct and indirect voting rights of the largest shareholder of in the bank (%) on Loans / Total Assets, Z score and Capital Adequacy rat ios used as risk measures were analyzed. According to the findings; the effects of ownership concentration on risk variables are significant and have been found to influence the bank risk in the reducing direction. In addition, a non-linear relat ionship between ownership concentration and risk measures has been identified.




Keywords: Corporate Governance, Banking Sector, Agency Theory, Ownership
Structure, Risk Taking Behavior