Ergenlerin akran zorbalığı algıları ile öğretmenlerin akran zorbalığına ilişkin tutumlarının incelenmesi
Examination of adolescents 'perceptions of peer bullying and teachers' attitudes towards PEER bullying
Yazar: MEHTAP MORKAN ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. NERİMAN ARAL
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akran = Peer ; Akran zorbalığı = Peer victimization ; Algı = Perception ; Ergenler = Adolescents ; Mağdur = Wronged ; Tutumlar = Attitudes ; Zorbalık = Bullying ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmada ergenlerin akran zorbalığı algıları ile öğretmenlerin akran zorbalığına
ilişkin tutumlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu; Sakarya'daki
merkez ilçelerde bulunan Mesleki Teknik Anadolu Liselerine devam eden 303 ergen ve 150
öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, ergenler, aileleri ve
öğretmenler hakkında genel bilgi edinmek için araştırmacı tarafından hazırlanan "Genel
Bilgi Formu", ergenlerin akran zorbalığına maruz kalma ve maruz bırakma durumlarını
değerlendirmek amacıyla Ayas ve Pişkin (2015) tarafından geliştirilen, "Akran Zorbalığı
Belirleme Ölçeği Ergen Formu" ergenler arasında görülen okul zorbalığına ilişkin
öğretmenlerin tutumlarını ölçmek amacıyla Yeşilyaprak ve Dursun-Balanuye (2012)
tarafından geçerlik ve güvenirliği yapılan "Okul Zorbalığına İlişkin Öğretmen Tutumları
Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada verilerin analizinde SPSS paket programı kullanılmıştır.
Ergenlerin akran zorbalığı algıları ile öğretmenlerin akran zorbalığına ilişkin tutumlarının
incelenmesi amacıyla yapılan araştırma sonucunda; ergenlerin cinsiyet, zorbalığa uğramaları,
zorbalık yapmaları, anne-babalarıyla ilişkilerinde çatışma yaşama durumları, öğretmen
tutumlarını algılama biçimleri, sorunlarının çözümünde öğretmen desteği algılama
durumları, akademik başarılarını algılamaları, baba çalışma durumları, anne-babanın
birbirleriyle tartışma sıklıkları ile akran zorbalığı belirleme ölçeği arasında anlamlı bir
farklılık bulunmuştur. Ergenlerin öğretmenlerinin cinsiyet, yaş, bulunduğu okuldaki hizmet
süresi ile Okul Zorbalığına İlişkin Öğretmen Tutumları Ölçeği arasında anlamlı farklılık
saptanmıştır. Okul Zorbalığına İlişkin Öğretmen Tutumları Ölçeği önemsemez ve insancıl alt
boyutları ile Akran Zorbalığı Belirleme Ölçeği Ergen Formu fiziksel ve izolasyon kurban alt
boyutları arasında arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Araştırmadan elde
edilen bulgulara dayanarak, ebeveynlerin çocuklarıyla kaliteli zaman geçirmeleri için
eğitimlerin planlanması, akran zorbalığı konusunda öğretmenlerin bilinçlendirilmesine
yönelik hizmet içi eğitimlerin planlanması önerilmektedir.

Anahtar Sözcükler: Akran Zorbalığı, Ergenler, Kurban, Öğretmen Tutumları, Zorba.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine adolescents "perceptions of peer bullying and
teachers" attitudes towards peer bullying. The study group of the research; It consists of 303
adolescents and 27 teachers who attend Vocational Technical Anatolian High Schools in
Sakarya. The "General Information Form" prepared by the researchers was used as a data
collection tool in the study to obtain general information about adolescents and their
families. In order to evaluate adolescents' victimization and bullying situations, developed by
Ayas and Pişkin (2015), "Peer Bullying Scale Adolescent Form". Yeşilyaprak and DursunBalanuye (2012) made the validity and reliability, "Teacher Attitude Scale Against School
Bullying" was used to measure teachers' attitudes towards school bullying in adolescents.
SPSS 20 package program was used to analyze the data in the study. As a result of the
research conducted to examine the perceptions of adolescents about peer bullying and
teachers' attitudes towards bullying; A significant difference was found between the gender
of the adolescents, being bullied at school, bullying at school , experiencing conflict with
their parents, perceiving teacher attitudes, perceiving teacher support in solving their
problems, perception of academic success, father's working status, frequency of arguments
between parents and peer bullying scale. A significant difference was found between the
gender, age, length of service in the school of adolescents' teachers and the Teacher Attitudes
towards School Bullying Scale. It has been determined that there is a significant relationship
between the Teacher Attitudes Towards School Bullying Scale does not care and humanistic
sub-dimensions and the physical and isolation victim sub-dimensions of the Peer Bullying
Identification Scale Adolescent Form.Based on the findings obtained from the research, it is
recommended to plan trainings for parents to spend quality time with their children, and to
plan in-service trainings to raise awareness of teachers about peer bullying.

Keywords: Peer Bullying, Adolescents, Victim, Teacher Attitudes, Bully