Aile katılımlı etkileşimli kitap okuma programının 5-6 yaş grubu çocukların erken okuryazarlık becerilerine ve ev erken okuryazarlık ortamına etkisinin incelenmesi
The study of the effect of family participated shared book reading program on 5-6 year-old children's early literacy skills and the home early literacy environment
Yazar: EMİNE SONGÜL VURAL
Danışman: DOÇ. DR. DEVLET ALAKOÇ PİRPİR
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Ev Yönetimi Eğitimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aile katılımı = Family participation ; Erken okuryazarlık becerileri = Early literacy skills ; Etkileşimli kitap okuma = interactive book reading ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Yazı farkındalığı = Writing awareness

Özet:
Bu araştırmada; Aile Katılımlı Etkileşimli Kitap Okuma Programının beş altı yaş çocuklarının erken okuryazarlık becerilerinden yazı farkındalığı ve öyküyü anlama becerileri ile ev erken okuryazarlık ortamı üzerindeki etkisi incelenmiştir. Araştırmada gerçek deneme modellerinden öntest sontest kontrol gruplu model kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verilerini desteklemek amacıyla görüşme tekniklerinden yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılarak annelerden görüşler alınmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Konya'nın Kadınhanı ilçesinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı iki ayrı ilkokul bünyesindeki anasınıflarına devam eden 5-6 yaş grubu, normal gelişim gösteren, araştırmaya katılımı ebeveynleri tarafından onaylanan daha önce erken okuryazarlık eğitimi almamış 25'i deney, 25'i kontrol 50 çocuk ve anneleri oluşturmuştur. 
Araştırmanın bağımlı değişkeni; "beş altı yaş grubu çocukların erken okuryazarlık becerileri ve ev erken okuryazarlık ortamı" iken, bağımsız değişkeni ise; "Aile Katılımlı Etkileşimli Kitap Okuma Programı (AKEKOP)' dır".
Araştırma bağımsız değişkenin bağımlı değişken üzerindeki etkisini ortaya koyacak şekilde tasarlanmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak çocuklar için; "Erken Okuryazarlık Becerilerini Değerlendirme Aracının" "Yazı Farkındalığı" ve "Öyküyü Anlama" alt testleri kullanılırken anneler için; "Ev Erken Okuryazarlık Ortamı Ölçeği" kullanılmıştır. Ayrıca araştırmada çocuklar ve ebeveynlerin demografik özelliklerinin belirlenmesinde "Kişisel Bilgi Formu", annelerin uygulamalar öncesi ve sonrasında kitap ve kitap okuma süreçlerine ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amacıyla "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılmıştır. Araştırmanın deney grubunda yer alan çocuklara 12 hafta süreyle haftanın üç günü Aile Katılımlı Etkileşimli Kitap Okuma Programı uygulanmıştır. Deney grubunu oluşturan annelere ise etkileşimli kitap okuma uygulamaları ve erken okuryazarlık becerilerinin desteklenmesine yönelik olarak seminerler düzenlenmiştir. Ardından anneler beş hafta boyunca haftada bir kitap olacak şekilde etkileşimli kitap okuma uygulamalarına evde devam etmişlerdir.  Uygulamalar bittikten altı hafta sonra deney grubunu oluşturan çocuk ve annelere izleme testi yapılmıştır. Araştırmanın kontrol grubunda yer alan çocuklar ise Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim Programını almaya devam etmişlerdir.  Elde edilen veriler Mann Whitney U, Wilcoxon Testleri kullanılarak analiz edilmiştir. Nitel verilerin analizinde ise içerik analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, Aile Katılımlı Etkileşimli Kitap Okuma Programının çocukların erken okuryazarlık becerilerinden yazı farkındalığı ve öyküyü anlama becerileri ile ev erken okuryazarlık ortamı üzerinde etkili olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, the effect of the Shared Book Reading Program with Family Participation on the print awareness, story comprehension and the home early literacy environment, which constitute the early literacy skills of five-six-year-old children, have been examined. In the research, the pretest posttest control group model, which is one of the real experimental models, was used. In order to support the quantitative data of the study, the opinions of the mothers have been obtained by using the semi-structured interview technique, which is one of the interview techniques. The study group of the research consists of 50 children, who are in the 5-6 age group and show normal development and participate in the research based on their parent's approval and they have not received early literacy education before and attend the kindergartens in two separate primary schools affiliated to the Ministry of National Education in the Kadınhanı district of Konya, 25 of them takes place in the experimental group and 25 in the control purposes, and their mothers. 
While the dependent variable of the research is "early literacy skills and home early literacy environment of five and six-year-old children", its independent variable is "Shared Book Reading Program with Family Participation (AKEKOP)".  
The research has been designed to reveal the effect of the independent variable on the dependent variable. As data collection tools in research, while "print awareness" and "story comprehension" subtests of the "Early Literacy Skills Assessment Tool" has been used for children, "Home Early Literacy Environment Scale" has been used for mothers. In addition, "Personal Information Form" has been used to determine the demographic characteristics of children and parents in the study, and "Semi-Structured Interview Form" has been used to determine the opinions of mothers related to the book and process of reading book before and after the practices. The children in the experimental group of the study have been applied Shared Book Reading Program with Family Participation three days a week in 12 weeks. Seminars have been organized for mothers forming the experimental group in order to support their shared book reading practices and early literacy skills. Then, the mothers continued their shared book reading practices at home, in a way to be a book in a week during five weeks. Six weeks after the completion of the applications, the children and mothers in the experimental group have been. A follow-up test has been applied to the children in the experimental group and their mothers. The children in the control group of the study have continued to receive the Ministry of National Education Preschool Education Program. Obtained data have been analysed using Mann Whitney U, Wilcoxon Tests. In the analysis of qualitative data, analyse has been carried out using the content analysis method. As a result of the research, it has been determined that the Shared Book Reading Program with Family Participation was effective on children's early literacy skills, print awareness and story comprehension skills, and the home early literacy environment.