Kanun eğitiminde taksim çalışmalarına yönelik ajilite içeren alıştırma ve etütler
Exercises and etudes including agility work for taksim studies in kanun training
Yazar: TOLGA VOLKAN KILIÇ
Danışman: PROF. AYŞEGÜL KOSTAK TOKSOY
İstanbul Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Performans Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzik = Music
Dizin: Alıştırmalar = Exercises ; Etüt = Etude ; Kanun = Kanun(Müzik) ; Müzik = Music ; Müzik aletleri = Musical instruments ; Müzik dersi = Music lesson ; Müzik eğitimi = Music education ; Taksim sanatı = Instrumental improvisation ; Çalgılama teknikleri = Instrumentation techniques ; Çeviklik = Agility

Özet:
Bu tez çalışmasında, taksim formunun kanun çalgısıyla uygulanışında önemli bir unsur olan ajilitenin kullanımına yönelik öğrenciyi hazırlayıcı mahiyette alıştırma ve etütlerin hazırlanması amaçlanmıştır. Kanun icracıları içerisinde taksimlerinde ajilite içeren farklı müzikal kalıpları kullanan icracıların duate teknikleri, mızrap kullanım şekilleri incelenmiş ve bunların öğrenci tarafından uygulanabilir hale getirilebilmesi için alıştırma-etütler hazırlanmıştır. Giriş bölümünde geleneksel taksim formunun tanımı ve özellikleri, farklı teorisyen ve icracıların görüşleri üzerinden aktarılmıştır. Sonrasında 20. yüzyılda kanun için yazılmış olan metotlar incelenmiş ve literatür araştırması bölümünde inceleme sonucu herbir metot için ayrı başlık altında maddeler halinde verilmiştir. İcralarında ajilitesi ve ifade gücü yüksek kanunilerden sırasıyla Ahmet Yatman, Ahmet Meter ve Halil Karaduman'a ait belli başlı taksimlerden ajilite örneklemelerinin yer aldığı bölümler notaya alınmış, bu taksimlerdeki mızrap kullanımının ajiliteye katkısı ikinci bölümde açıklanmaya çalışılmıştır. Geleneksel duate teknikleri için yazılmış, literatür kısmında bahsedilen metotlardan örnek alıştırmalar alınmış, bu alıştırmalardan yola çıkılarak hazırlanan yeni çalışmalar aynı örnekler ile birlikte bu bölümde verilmiştir. Üçüncü bölümde sağ el sürtme tekniğine ve ters mızrap kullanımına dayalı olarak yazılmış alıştırmalar ile birlikte bu mızrap tekniğinin ajiliteye faydası gösterilmiştir. Sık kullanılan makamlar üzerinden bestelenen yeni etütlerde, çalışmada yer alan tüm kalıpların kombinasyonları kullanılarak uygulamada gösterilmesi hedeflenmiştir. Sonuç bölümünde çalışmada ele alınan metotların icracıya kazandırdıkları özelliklerin sınırlılığı belirtilmiş, modern çalış tekniklerine uygun kazanımların elde edilmesi için daha teknik çalışmaların yapılması gerektiği vurgulanmıştır.

Abstract:
In this study, the ways of using plectrums of performers who use different musical patterns other than the traditional one in the form of taksim and the benefit of these uses for agility were tried to be explained through exercises. In the introduction section, the definition and characteristics of the traditional taksim form are conveyed through the opinions of different theorists and performers. Then the methods written for the kanun in the 20th century have been studied and the results of the review in the literature review section have been given in articles under a separate title for each method. The names of Ahmet Yatman, Ahmet Meter and Halil Karaduman, who have high agility and expressiveness in their performances, were notated, respectively, and the contribution of the use of plectrum in these installments to agility was tried to be explained in the second section. Written for traditional duate techniques, sample exercises have been taken from the methods mentioned in the literature section, and new studies prepared based on these exercises have been given in this section along with the same examples. In the third chapter, the benefits of this plectrum technique for agility are shown along with exercises written based on the right hand rubbing technique and the use of reverse plectrum. In the new studies composed through frequently used authorities, it is aimed to show all the patterns in the study in practice using combinations. In the conclusion section, the limitations of the characteristics of the methods discussed in the study given to the performer were stated, and it was emphasized that more technical studies should be carried out to obtain achievements in accordance with modern working techniques.