Progresif gevşeme egzersizlerinin total kalça protezi ameliyatı olan hastaların uyku kalitesine etkisi
Relaxing tecnique the effect of sleep quality in total hip arthroplasty patients
Yazar: FUNDA ÇETİNKAYA
Danışman: DOÇ. DR. NEZİHA KARABULUT
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Hemşirelik = Nursing ; Kalça protezi = Hip prosthesis ; Uyku = Sleep

Özet:
Amaç. Bu çalışmanın amacı progresif gevşeme egzersizlerinin total kalça protezi ameliyatı olan hastaların uyku kalitesine etkisini incelemekti.
Materyal ve Metot. Araştırma iki aşamada gerçekleştirildi. Araştırmanın birinci aşamasında metodolojik araştırma modeli, ikinci aşamasında deney- kontrol gruplu deneysel model kullanıldı. Birinci aşamada GKUÖ?nün Türkçe geçerlik ve güvenirliği; ikinci aşamada, progresif gevşeme egzersizlerinin hastaların gece uyku kalitesine etkisi değerlendirildi. Araştırma, araştırmaya katılma ölçütlerine uyan 70 (35 kontrol, 35 deney) hasta ile yürütüldü. Birinci aşamanın verilerin değerlendirilmesinde, faktör analizi, madde Pearson tekniği ve Cronbach?s güvenirlik katsayısı analizi kullanıldı. İkinci aşamanın verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik, t testi ve varyans analizi kullanıldı.
Bulgular. Deney ve kontrol grubu hastaların GKUÖ puan ortalamaları gruplar arasında karşılaştırıldığında; hastalarında ameliyat öncesi ve ameliyat günü gecesi GKUÖ puan ortalamaları arasında anlamlı fark olmadığı tespit edildi (p>0.05). Ameliyat sonrası 1. ve 2. gün GKUÖ puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak fark olduğu belirlendi (p<0.05). Hastaların uyku düzenini etkileyen faktörlerin incelenmesinde ameliyat öncesi ve ameliyat günü deney ve kontrol grubunda yüksek olan uyku düzenini etkileyen faktörlerin yüzdesi, ameliyat sonrası 1. ve 2. gün azaldığı belirlendi. 
Sonuç. Progresif gevşeme egzersizleri total kalça protezi ameliyatı olan hastaların gece uyku kalitesini olumlu yönde etkiledi.

Anahtar Kelimeler: Hemşire, Progresif gevşeme egzersizleri, Uyku

Abstract:
Aim. The aim of this study was progressive relaxation exercises to examine the impact of sleep quality in patients with total hip replacement surgery.
Material and Method. This study was performed in two stages; a methodological model in the fist stage and experimental model with a control group in the second stage were used. Turkish validity and reliability of the VAS Scale were assessed in the fist stage, whereas the effect of progressive relaxation exercises to examine the impact of sleep quality in patients with total hip replacement surgery. The sample of the study was composed of 70 who complied with the criteria of inclusion for the study. In evaluation of the first stage?s data, the factor analysis, Pearson correlation and the Cronbach?s reliability coefficient analysis were used. In evaluating the data of the second stage, percentage, t-test and analysis of variance were used.
Results. Mean scores between the two groups of patients VAS Scale experimental and control groups were compared in patients with night preoperative and postoperative VAS Scale on the night there were no significant differences between the mean scores (p> 0.05). Postoperative 1. and 2. day was no statistically significant difference between the mean scores VAS Scale (p <0.05). Preoperative and postoperative factors that affect sleep patterns of patients the experimental and control group, with a high percentage of the factors that affect sleep patterns, postoperative 1 and 2 days were reduced.
Conclusion. Total hip arthroplasty in patients with progressive relaxation exercises, positive effect on the quality of sleep at night.

Key Words: Nurse, Progressive relaxation exercises, Sleep