Hemşirelik öğrencilerinde fazla kilo durumu ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining of relationship between overweight situation and behaviours of healthy life style in nursing students
Yazar: SULTAN ESRA TEDİK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NAZLI HACIALİOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Davranış = Behavior ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik eğitimi = Education-nursing ; Kilo alma = Weight gain ; Sağlıklı insanlar = Healthy people ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırma hemşirelik öğrencilerinde fazla kilo durumu ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla tanımlayıcı-ilişkisel olarak yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırmanın evrenini Atatürk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümündeki 800 öğrenci oluşturmuştur. Evrendeki birey sayısının bilindiği durumlarda kullanılan örneklem seçme formülü ile belirlenen 260 öğrenci araştırmanın minimum örneği olarak saptanmıştır. Ancak kayıp veriler olabileceği düşünülerek araştırmanın 280 öğrenci ile yapılmasına karar verilmiştir. Veri toplama süreci sona erdiğinde üç öğrencinin eksik bilgi verdiği saptanmış ve bu öğrenciler çalışma dışı bırakılarak araştırma 277 öğrenci ile tamamlanmıştır. Verilerin toplanmasında; kişisel bilgi formu, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II, tartı aleti ve boy ölçer kullanılmıştır. Veriler; t testi, tek yönlü varyans analizi,  Kruskal Wallis ve Mann-Whitney U ve korelasyon testleri ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Değerlendirme sonuçları incelendiğinde; öğrencilerden yüzde 18.8'inin fazla kilolu, yüzde 16.2'sinin obez olduğu görülmüştür. SYBDÖ'i toplam puan ortalamasının 131.01±19.58 olduğu, en yüksek puanın manevi gelişim boyutundan (26.43±4.61), en düşük puanın fiziksel aktivite boyutundan (17.60±4.79) alındığı saptanmıştır. Öğrencilerin BKİ ile cinsiyet, baba eğitimi, ailede obez birey olması, kilo algısı ve fazla kilolu hissetme nedeni arasında; SYBD ile cinsiyet, yaş, sınıf, yaşanılan yer, babanın eğitim durumu, ailede obez birey olması, kilo algısı ve BKİ arasında istatistiksel olarak önemli farkların bulunduğu belirlenmiştir (p<0.05). SYBD ile BKİ arasında ters yönde önemli bir ilişki bulunduğu saptanmıştır (p<0.05).
Sonuç: Öğrencilerin SYBDÖ'den aldıkları puanlar yükseldikçe BKİ'nin önemli oranda düştüğü saptanmıştır. Bu sonuç doğrultusunda risk altındaki fazla kilolu öğrencilerin erken tanı ile belirlenmesi, SYBD'nın olumlu yönde geliştirilerek obezitenin önlenmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Aim: This study was carried out descriptively by the aim of examining the relationship between behaviours of healty life style and the situation of overweight in nursing students. 
Material and method: The population of the study consisted of 800 students studying at Atatürk University Faculty of Health Sciences in Department of Nursing. 260 students indicated as the minimum sample were determined with the sample selection formula used in the situations in which the number of individuals in population known. But considering that lost data may also be, the study was carried on 280 person-sampling. When the period of data collection finished, It was determined that 3 of the students informed deficiently and these students remained out of study and the study was completed with 277 students. In the collection of the data, personal informatin form, weighing scale to evaluate Body Mass İndex and portable lenght measurer and a questionnarie including Healty Life Style Behaviours  Scale 2 (HLSBS II) were  used. The data were evaluated by means of Percentage Rates, T test, a-One-Way Variance Analysis, Cruscall Wallis, Mann-Whitney U and correlation test.
Results: When the results were examined, it was seen that 18.8% of the students were overweight and 16.2% of the students became obese. HLSBS score averages were found over the middle level (131.01±19.58). It was found out that thehighest score average obtained from HLSB scale was taken in the dimension of spiritual improvement (26.43±4.61), and that the lowest score average was taken from physicial activity sub-dimension (17.60±4.79) . It was observed that gender ,educational situation of the father, having overweighted  individuals  in the  family perception of weight and the reason of feeling overweight  affected BMİ of the  students (p<0.05).It was also detected that gender, age, classroom, the place she lives, educational situation of father, situation of revenue, having overweight individual in the  family, the use of alchol and cigarette and perception of weight  and BMİ  affected HLSB of the students (p<0.05). 
Conclusion:  As the score of students in HLSB increased, it was found out that BMİ changed significantly in positive direction (p<0.05).  As a result of this, some suggestions were put forward to determine overweight students at risk in advance and to develop SBYD positively to prevent obesity.