1950 Türkiye genel nüfus sayımının coğrafi analizi
1950 geographical analysis of Turkey's population census
Yazar: SEVİM BAYKAL
Danışman: PROF. DR. CEMALETTİN ŞAHİN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı / Coğrafya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Coğrafi dağılış = Geographical distribution ; Coğrafi özellikler = Geographical properties ; Coğrafya = Geography ; Nüfus = Population ; Nüfus sayımı = Census ; Sosyokültürel özellikler = Socio-cultural characteristies

Özet:
Nüfus sayımı, bir ülke halkının sosyo-kültürel özelliklerinin tespitinde kullanılan en önemli bilgi toplama yollarından biridir. Bir insanın cebindeki paranın miktarını daima bilmeye ihtiyaç duyması gibi bir devlet de idaresi altındaki nüfusun sayısını bilmek zorundadır. Nitekim tarihte nüfus sayımına, tam anlamıyla devlet diyebileceğimiz ilk içtimai topluluklarla beraber rastlıyoruz. Tarihin ilk önemli medeniyetlerinden olan eski Mısırlılar nüfus sayımına önem vermiş ve nüfus sayımını ilk olarak onlar icat etmişlerdir.
Türkiye'de ilk nüfus sayımı 1927'de yapılmış, ondan sonra her beş senede bir tekrar edilmiştir. Bu sayımlardan biri de 22 Ekim 1950 yılında yapılmış olan 5. genel nüfus sayımıdır. 1945'de 18 milyon kişi olan Türkiye nüfusu kısa zamanda 2 milyon artarak 1950'de 20 milyon kişiye ulaşmıştır. Bu sonuca göre nüfusumuzun artış oranı yılda % 21,5 olmuştur. 1950 yılında aritmetik nüfus yoğunluğunun km²'ye 27 kişi olduğu Türkiye'de kır nüfus oranı % 75 iken, şehir nüfus oranı % 25'tir. Çalışan nüfusun meslek ve ekonomik faaliyete göre dağılışında % 85'lik bir oranla tarım ilk sırada gelmektedir. Toplam nüfusun % 57'si okuma yazma bilmemektedir. Türkçe en fazla konuşulan anadildir. 
22 Ekim 1950 Genel Nüfus Sayımı Türkiye'de sokağa çıkma yasağı ile uygulanmıştır. Bu sayımla birlikte Türkiye'nin 1950 yılındaki nüfus büyüklüğü ve gelişiminin yanında nüfusun sosyo-ekonomik nitelikleri hakkında oldukça detaylı bilgi toplanmıştır.

Abstract:
The census is one of the most important ways of gathering information to determine the socio-cultural characteristics of a nation's population. Just as a person always needs to know the amount of money in his pocket, a state must know the number of the population under his administration. As a matter of fact, we come across the census in history together with the first social communities that we can literally call the state. One of the first important civilizations in history, the ancient Egyptians gave importance to the census and invented the census first. In 1950, the arithmetic population density of 27 persons square kilometers where the rural population rate in Turkey is 75% urban population ratio is 25%. 57% of the total population is illiterate.
The first census conducted in Turkey in 1927, was again every five years thereafter. One of these censuses is the 5th general census conducted on 22 October 1950. In 1945, 18 million people in the short time that Turkey increased by 2 million population in 1950 reached 20 million people. According to this result, the growth rate of our population was 21.5% per year. In the distribution of the working population by occupational and economic activity, agriculture comes first with a ratio of 85%. Turkish is the most spoken native language.
October 22, 1950 Population Census was carried out by the curfew in Turkey. This number is collected along with Turkey's highly detailed information about the socio-economic characteristics of the population in 1950 next to the size of population and development.