Psikolojik beceri antrenmanının liseli sporcularda sportif sorunlarla başa çıkma becerileri ve performans stratejileri üzerine etkisinin incelenmesi
Analyzing effects of the psychological skill training on the performance strategies and coping skills with sportive problemsof high school athletes
Yazar: ERSİN BALLIKAYA
Danışman: PROF. DR. LEYLA SARAÇ
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports
Dizin: Antrenman = Training ; Başa çıkma = Coping ; Lise öğrencileri = High schools students ; Psikoloji eğitimi = Psychology education ; Psikolojik beceriler = Psychological skills ; Spor = Sports ; Spor performansı = Athletic performance ; Sporcular = Sportsmen ; Takım sporları = Team sports

Özet:
Bu çalışmanın amacı lise düzeyinde okul takımında yer alan sporculara uygulanan hedef belirleme, imgeleme, gevşeme ve kendi kendine konuşma becerilerini içeren psikolojik beceri antrenmanının, sporcuların sportif sorunlarla başa çıkma becerileri ve tercih ettikleri performans stratejilerine etkisini incelemektir. Araştırmanın örneklemini Mersin ili merkez ilçelerinde yer alan Anadolu türündeki iki devlet lisesinin 9, 10 ve 11. sınıf kadın voleybol takımı oyuncuları oluşturmuştur. Amaçlı örnekleme yöntemi ile seçilen okul voleybol takımları kura yolu ile deney (n=14) ve kontrol (n=14) gruplarına ayrılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Kişisel Bilgi Formu, Türkçe uyarlaması Özcan (2017) tarafından yapılan Sportif Sorunlarla Başa Çıkma Becerileri Testi (ACSI-28) ve Türkçe uyarlaması Özder (2017) tarafından yapılan Performans Stratejileri Testi (TOPS) kullanılmıştır. Verilerin analizinde karışık ölçümler için iki faktörlü ANOVA testi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre deney ve kontrol grupları arasında, sportif sorunlarla başa çıkma becerileri, antrenman ve yarışma alt ölçeği hedef belirleme, gevşeme, kendi kendine konuşma ve yarışma alt ölçeği imgeleme boyutunda fark bulunmamış; antrenman imgeleme boyutunda fark bulunmuştur. Sonuç olarak, okul ortamında yürütülen psikolojik beceri antrenmanlarının, antrenman imgeleme boyutu dışında sporcu öğrencilerin sportif sorunlarla başa çıkma becerileri ve performans stratejileri üzerinde bir etkisi olmadığı bulunmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to analyze the effects of psychological skill training program, which uses goal setting, imagery, relaxation, and self-talk techniques, on coping skills and preferred performance strategies of athletes. The sample group of the study consisted of 9th, 10th and 11th grade female volleyball team players of two Anatolian state high schools in central districts of Mersin. School volleyball teams selected by the purposeful sampling method are divided into random experimental (n =14) and control (n = 14) groups. In the research, Personal Information Form, Coping Scale with Sports Problems (ACSI-28), adapted into Turkish by Özcan (2017), and Performance Strategies Test (TOPS), adapted into Turkish by Özder (2017), were used as data collection tool. In the analysis of the data, two-factor ANOVA test was used for mixed measurements. According to the findings, there was no difference between experimental and control groups in terms of their coping skills, goal setting for training and competition subscale, relaxation, self-talk and imagery of competition subscale; however, there was a difference in terms of training imagery. As a result, it has been found that psychological skill training carried out in the school environment has no effect on athletes' ability to cope with sports problems and performance strategies other than training imagery.