Serum vitamin D düzeyi ve helikobakter pylori gastriti arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of relationship between helicobacter gastritis and serum vitamin D level
Yazar: HATİCE EROĞLU
Danışman: DR. ALİ RIZA KÖKSAL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Gastrit = Gastritis ; Gastrointestinal hastalıklar = Gastrointestinal diseases ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Helicobacter pylori = Helicobacter pylori ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency

Özet:
Giriş: HP enfeksiyonu ve 25 (OH) vitamin D eksikliği tüm dünyada sık görüldüğü gibi ülkemizde de oldukça sık rastlanılan sağlık problemleridir. Biz bu çalışmada gastritin kanıtlanmış nedeni olan HP enfeksiyonunun, 25 (OH) vitamin D eksikliği ile beraberliğinde, mide mukozasında meydana gelen enflamasyonun şiddeti arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçladık
   Metod: Ocak 2015-Aralık 2015 döneminde hastanemiz İç Hastalıkları ve Gastroenteroloji polikliniklerine dispeptik yakınma şikayeti ile başvuran ve gastroskopi yapılan toplam 80 hasta retrospektif olarak tarandı. Hastaların başvuru esnasında yaş, cinsiyet, meslek, BMI, sigara kullanımı, eşlik eden diğer hastalıklar ve ilaç kullanımı gibi demografik verileri; işlem öncesinde 25 (OH) vitamin D ve rutin laboratuvar düzeyleri kaydedildi. Endoskopi işlemindeki kardioözofagial sfinkter yetmezliği, reflü özofajit, pangastrit, mide-bulbus ülseri ve kanama bulguları incelendi. Histopatolojik değerlendirmede HP'nin şiddeti, lenfoid folikül varlığı ve metaplazi değerlendirildi. Hastalar HP ile enfekte olanlar ve olmayanlar olarak iki gruba ayrıldı. Her iki grup içerisinde 25 (OH) vitamin D eksikliği (<20ng/dl) ile histopatolojik olarak gastritin şiddeti arasındaki ilişkiye bakıldı.
   Bulgular: Olguların yaş ortalaması 46 (32.25-58) idi, %75'i (toplam 60 hasta) HP pozitif, %25'i (toplam 20 hasta) HP negatif idi. Histopatolojik incelemede gastrit şiddeti açısından 27 (%33.7) hastada hafif şiddette gastrit, 38 (%47.5) hastada orta şiddette ve 15 (%18.8) hastada şiddetli gastrit bulundu HP negatif grupta vitamin D düzeyi ve gastrit şiddeti açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmazken (p>0.05) HP pozitif olan grupta (n=60) vitamin D eksikliği olan 43 olgunun 29'unda histopatolojik olarak hafif-orta şiddette, 14'ünde şiddetli gastrit bulundu. 25 (OH) vitamin D eksikliği olmayan grupta hafif-orta şiddette gastrit 17 hastada saptanırken, şiddetli gastriti olan hasta izlenmedi. HP pozitif grupta 25 (OH) vitamin D düzeyi ve gastrit şiddeti arasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlıydı (p=0.006). ROC analizinde 25 (OH) vitamin D düzeyinin gastroskopik biyopside kronik şiddetli gastriti hafif-orta şiddette gastritten ayırd etme gücü istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.001).
   Sonuç: Çalışmamıza göre HP enfeksiyonunun neden olduğu gastritte, 25 (OH) vitamin D yetersizliğinin eşlik ettiği olgularda mide mukozasındaki inflamasyonun şiddetinin daha fazla olduğu öngörülebilir. Bu konu HP gastiriti olan olgularda, gastritin şiddeti ile 25 (OH) vitamin D düzeyi arasındaki ilişkiyi değerlendiren daha geniş çalışma grupları ile desteklenmesi gerekmektedir.

Abstract:
Introduction: Infections caused by HP and 25 (OH) vitamin D deficiency are healthcare problems which have been seen frequently in our country as often as all around the world. In this study, we aimed to understand the relationship of inflammation in gastric mucosa and 25 (OH) vitamin D deficiency in addition to HP infection which is the proved cause of gastritis.
   Methods: 80 patients who has admitted to Sisli Etfal Research and Education Hospital Department of Internal Medicine Gastroenterology Clinics with dyspepsia between January 2015-December 2015 and undergone gastroscopy have been retrospectively reviewed. During admission age, gender, occupation, BMI, tobacco use history, comorbidities and drug use and before gastroscopy serum 25 (OH) vitamin D levels and routine laboratory test were noted. During endoscopy, findings of cardioesophageal sphincter dysfunction, reflux esophagitis, pangastritis, gastric-bulbus ulcer, and bleeding were investigated.  In histopathology, severity of HP infection, presence of lymphoid follicle and metaplasia were evaluated. Patients divided into 2 group whether patients infected wih HP or not. In both groups, relationship of 25(OH) vitamin D deficiency (<20 mg/dl) and histopathological severity of gastritis were analyzed. 
   Results: Mean ago of patients were 46 (32,25-58), 75% of patients (60)'s HP tests were positive, 25% of patients (22)'s HP tests were negative. In histopathologic evaluation, 27 patients(33,8%) has mild, 38 patients (47,5%) has moderate and 15 patient (18.8%) has high severity of gastritis. While in the HP negative group there was no statistical relationship between severity of gastritis and vitamin D levels (p>0,05) in the HP positive group (n=60) histopathologically 29 out of the 47 vitamin D deficient patients have mild-moderate gastritis and 14 patients have severe gastritis. In 25(OH) vitamin D sufficient group, 17 patient has mild-moderate gastritis as well as no patient with severe gastritis. In HP positive group, relationship between 25 (OH) vitamin D levels and severity of gastritis were statistically significant (p=0,006). In ROC analysis, power of differentiating mild-moderate severity of gastritis from chronic high severity of gastritis in gastric biopsy was statistically significant (p<0,001).
   Conclusion: According to our study, in patients with gastritis which caused by HP, low levels of 25 (OH) vitamin D might help us to foresee the increased amount of inflammation of gastric mucosa. This topic, in cases with HP gastritis, has to be supported with more comprehensive study groups which will be investigating the relationship between severity of gastritis and 25 (OH) vitamin D levels.