Kafkas üniversitesi sağlık çalışanlarının nikotin bağımlılık düzeylerinin araştırılması - Sigarayı bırakma konusunda tutum ve davranışları
Investigation of nicotine addiction levels of kafkas university health workers - Attitudes and behaviors on quitting smoking
Yazar: UMUT GÖKSUGÜZEL
Danışman: PROF. DR. HÜLYA ÇAKMUR
Kafkas Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Nikotin = Nicotine

Özet:
Toplum sağlığını geliştiren, koruyan ve olası problemlere karşı çözüm yaklaşımlarında sorumlulukları olan sağlık çalışanlarının sigara ile mücadelede daha etkin rol oynaması gerekmektedir. Ayrıca sağlık konusunda rol-model olmaları sebebiyle bu konuda sağlık çalışanlarına önemli görevler düşmektedir. Bu bilgiler doğrultusunda bu araştırmada, Kafkas Üniversitesi Hastanesi Sağlık Çalışanlarının Nikotin Bağımlılık Düzeylerinin Araştırılması, Sigarayı Bırakma Konusunda Tutum ve Davranışlarının incelenmesi amaçlanmıştır.
Çalışmamıza Eylül- Aralık 2022 tarihleri arasında Kafkas Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Hastanesi'nde aktif çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 229 gönüllü sağlık personeli dahil edilmiş olup, katılımcılara kişisel bilgi formu ve Fagerström Nikotin Bağımlılık Test formu kullanılarak veriler toplanmıştır.
Çalışmamıza 229 kişi katılmış olup katılımcıların %53,3'ünü kadınlar (n:122) , %46,7 sini erkekler (n:107) oluşturmuştur. Kadınların sigara içme oranı %43,7 erkeklerin sigara içme oranı %54,2 olarak belirlenmiştir. Katılımcıların %45'i evli (n:103) %55'i ise bekar (n:126) olarak saptanmıştır. Sigara içenlerin ortalama FNBT puanları 4.74±3.01 olarak hesaplanmıştır. Erkeklerin puan ortalaması 5,62±3,05 ve kadınların puan ortalaması 3,69±2,62 olarak hesaplanmıştır. Erkeklerin puan ortalamaları kadınlardan daha yüksek bulunmuştur. Sigaraya başlama sebebi olarak katılımcıların %49,6'sı çevre ve arkadaş etkisini, % 23,1'i de stresi göstermiştir. Gelir düzeyi daha yüksek olan katılımcıların FNBT puan ortalamaları 5,96±3,5 olarak hesaplanmıştır. Gelir düzeyi yükseldikçe nikotin bağımlılık düzeylerinin de arttığı gözlenmiştir.
Sonuç olarak sağlık çalışanlarının sigarayı bırakma konusunda toplumda birer rol model olarak görülmektedir. Sigaranın oluşturduğu zararlar ve sigara bırakma konusunda hizmet içi eğitimler verilerek sağlık çalışanlarının farkındalığı arttırılabilir.
Anahtar Kelimeler: Nikotin Bağımlılığı, Sigara, Sağlık Çalışanı, Tutum

Abstract:
Health professionals who develop and protect public health and have responsibilities in solution approaches against possible problems should play a more active role in the fight against smoking. In addition, since they are role-models in health, health professionals have important duties in this regard. In line with this information, in this study, it is aimed to examine the Behaviors and Attitudes of Caucasian University Hospital Health Care Workers on Nicotine Addiction, Smoking Cessation. 
Between September and December 2022, 229 volunteer health personnel who were active at the Kafkas University Medical Faculty Health Research and Application Hospital and agreed to participate in the research were included in our study. 
229 people participated in our study and 53.3% of the participants were women (n:122) and 46.7% were men (n:107). The smoking rate of women was 43.7%, and the smoking rate of men was 54.2%. It was determined that 45% of the participants were married (n:103) and 55% were single (n:126). The mean FNBT scores in smokers were calculated as 4.74±3.01 points. The scores were calculated as 5.62±3.05 in men and 3.69±2.62 in women. Men's average scores were found to be higher than women's. 
The reason for starting smoking was shown as 49.6% environment and friend influence, 23.1% stress. The mean FNBT scores of the participants with a higher income level were calculated as 5.96±3.5. It was observed that nicotine addiction levels increased as the income level increased. 
As a result, healthcare professionals are seen as role models in society in terms of quitting smoking. Awareness of health workers can be increased by providing in-service trainings on the harms caused by smoking and smoking cessation.
Keyword: Attitude, Health Professional, Nicotine Addiction, Smoking,