Toplumsal travmalara maruz kalan ve tanık olan bireylerde travma sonrası stres bozukluğunun incelenmesi
Investigation of post-traumatic stress disorder in individuals who have been exposed to and witnessed social traumas
Yazar: SİBEL KIZILTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜL ÇÖRÜŞ
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
TOPLUMSAL TRAVMALARA MARUZ KALAN VE TANIK OLAN BİREYLERDE TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞUNUN İNCELENMESİ

Bu tez çalışmasında; bireylerin maruz kaldığı ve tanıklık ettiği toplumsal travmaların günümüzdeki etkilerinin, kişilerin yaşantılarını hangi düzeyde etkilediği ve değişkenler arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığını araştırılmak istenmiştir.
Araştırmada; nicel araştırma yöntemlerinden korelasyonel araştırma modeli kullanılmıştır. Çalışmanın tipi; keşfedici ve tanımlayıcıdır Araştırmanın çalışma evrenini; Türkiye'de yaşayan toplumsal travmalara maruz kalan ve tanık olan kişiler oluşturmuştur. Araştımanın çalışma örneklemini ise; "kartopu örnekleme" yöntemiyle seçilen katılımcılar oluşturmaktadır. Çalışma, Türkiye'de yaşayan toplumsal travmalara maruz kalan ve tanık olan kişiler oluşturmuştur. Araştırmanın çalışma evrenini; Türkiye'de yaşayan toplumsal travmalara maruz kalan ve tanık olan 150 kişi oluşturmuştur. Araştırmanın çalışma örneklemini ise; "kartopu örnekleme" yöntemiyle seçilen 150 kişi oluşturmaktadır. Araştırmada, veri toplama aracı olarak bireylerde yaşanılan travmalardaki stresli durumları belirlemek amacıyla; Yaşam Olayları Kontrol listesi -5 ölçeği (LEC-5), DSM 5 için Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kontrol Listesi (PCL-5) ölçeği ve bireylerde yaşanılan travmanın hangi düzeyde olduğunu belirlemek amacıyla Travma Sonrası Bilişler Ölçeği (TSBÖ) ve kişilerin sosyo-demografik durumlarını ölçmek için sosyo-demografik bilgi formu uygulanmıştır. Verilerin analizi sürecinde yüzde ve frekans hesaplamaları için SPSS 25.0 paket programı kullanılmıştır. 
Araştırma sonuçlarına göre toplumsal travmaların psikolojik etkisinin gün geçtikçe arttığı ve toplumda giderek etkisinin arttığı görülmektedir. Şehirlerde ve kırsal alanlarda çalışma yürütebilecek uzman ekiplerin oluşturularak toplumsal olarak bilinçlendirilmesi ve eğitim verilmesi önem kazanmaktadır.
Anahtar Kelimeler : Travma, Travma Sonrası Stres Bozukluğu, Toplumsal Travma.

Abstract:
INVESTIGATION OF POST-TRAUMATIC STRESS DISORDER IN INDIVIDUALS WHO HAVE BEEN EXPOSED TO AND WITNESSED SOCIAL TRAUMAS
In this thesis; The aim of this study was to examine the current effects of the social trauma that individuals are exposed to and witness, to what extent it affects their lives and whether there is a significant association between the variables.
In research, The correlation research model, one of the quantitative research methods, was used. type of study; It is exploratory and descriptive. The study universe of research; It consisted of people who were exposed to and witnessed social trauma living in Turkey. The working sample of the research is; The participants are selected using the "snowball sampling" method. The study consisted of people exposed to and experiencing social trauma living in Turkey. The study universe of research; It consisted of 150 people who were exposed to and witnessed social trauma living in Turkey. The study sample of the research is; It consists of 150 people selected using the snowball sampling method. In research to determine the stressful situations in trauma experienced in individuals as a data collection tool; Life Event Checklist-5 Scale (LEC-5), Post Traumatic Stress Disorder Checklist (PCL-5) Scale for DSM 5, Post Traumatic Cognitive Scale (PTSI) and Sociodemographic Status of Individuals to determine the extent of experienced trauma in individuals Zur A sociodemographic information form was used for measurement. During the analysis of the data, the SPSS 25.0 program package was used for percentage and frequency calculations.
According to the research results, the psychological impact of social trauma is increasing day by day and its impact in society is increasing. It is important to raise social awareness and provide training by creating teams of experts who can work in cities and rural areas.
Keywords : Trauma, Post Traumatic Stress Disorder, Social Trauma.