Bir süt ürünleri fabrikasının ayran ve yoğurt üretim alanında yapılan ergonomik iyileştirmelerin fabrika verimine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the impact of ergonomic improvements in the buttermilk and yogurt production area of a dairy factory on factory productivity
Yazar: ARİF İLKAN BEYAZ
Danışman: PROF. DR. SEVGİ CANBAZ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı / İş Sağlığı ve Güvenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Ayran = Yoghurt drink ; Bilişsel ergonomi = Cognitive ergonomics ; Ergonomi = Ergonomics ; Fabrikalar = Factories ; Süt ürünleri = Milk products ; Verimlilik = Productivity ; Yoğurt = Yoghurt ; İş gücü verimliliği = Labour productivity ; İş sağlığı = Occupational health ; İşçi sağlığı = Worker health

Özet:
Ergonomik iyileştirmelerin bir taraftan iş kazaları ve meslek hastalıklarını azalttığı, diğer taraftan da işyerinin çalışanların verimliliğini arttırmaktadır.Bu tez çalışması bir süt ürünleri fabrikasının ayran ve yoğurt üretim alanında yapılan ergonomik iyileştirmelerin, fabrika verimine, çalışan sağlığına etkilerinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma 15 Eylül15 Ekim 2020 tarihleri arasında İstanbul İli Silivri İlçesinde bulunan bir süt ürünleri fabrikasında gerçekleştirilmiş, tanımlayıcı bir çalışmadır. Çalışmanın evrenini toplam 60 çalışanın tamamı oluşturmaktadır. Çalışanlara uygulanan ankette sosyodemografik özellikler, özgeçmiş, çalışma öyküsü, çalışma ortamı özelliklerine ait toplam 28 soru ile,Maslach Tükenmişlik ölçeği(MTÖ)'ne ait 22 soru ve Cornell Kas İskelet Sistemi Rahatsızlıkları Ölçeği (CMDQ) yer almaktadır. 
Çalışmada çalışanların 16(%27,1)'sının hafif kilolu,1(%1,7)'inin birinci derecede obez ve 1(%1,7)'inin zayıf olduğu,tamamının hiçbir kronik hastalığının olmadığını ve sürekli ilaç kullanmadıkları44(%74,6)'ünün araştırma tarihinde aktif içici oldukları bulunmuştur. CMDQ sonuçlarına göre hiçbir çalışanda kas iskelet sorununa rastlanmamıştır.MTÖ'de evlilerin alt başlıkların tümünden elde edilen puanlarının bekarlardan yüksek olduğu(DT,DY,KB'de sırasıyla 0.045, 0.010, 0.021),eğitim düzeyi açısından fark olmadığı bulunmuştur. Gruplandırma yapıldığında DT puanının tüm çalışanlarda normal olduğu; DY puanının 41(%69,5) çalışanda düşük,17(%28,8) çalışanda normal ve 1(%1,7) çalışanda yüksek olduğu; KB puanının ise tüm çalışanlarda yüksek olduğu belirlenmiştir. Fabrikada yapılan iyileştirme sonrasında yıllık net kazancın 152.910.528TL'dir.İyileştirme öncesi çalışanların toplam devamsızlığının 40 gün iken,2020 yılında hiç devamsızlık olmadığı bulunmuştur.
Sonuçta ergonomik iyileştirmelerin çalışanların psikolojik,fiziksel durumlarına ve çalışma veriminede olumlu etkisi görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Ergonomi, Süt Ürünleri Fabrikası, Fabrika Verimi, Çalışan Verimi

Abstract:
It is stated that ergonomic improvements reduce occupational accidents and occupational diseases, on the other hand it increases the productivity of employees in the workplace. This thesis study is carried out to evaluate the effects of ergonomic improvements made in the buttermilk and yogurt production area of a dairy factory on factory efficiency and employee health. The research was carried out between 15 September and 15 October 2020 at a dairy factory in the Silivri District of Istanbul Province. Totally 60 employees make up the universe of the study. The survey that applied to employees includes a total of 28 questions related to sociodemographic characteristics, resume, work history, working environment characteristics, 22 questions from maslach burnout scale (MTÖ) and Cornell Musculoskeletal Disorders Scale (CMDQ). In the study it was found that 16 (27.1%) of the employees were lightly overweight, 1 (1.7%) were obese in the first degree and 1 (1.7%) were weak, all had no chronic diseases and were not constantly on medication, and 44 (74.6%) were active smokers at the time of the study. According to CMDQ results, no musculoskeletal problems were found in any employees. In the BC, it was found that the scores of married people from all subheadings were higher than singles (0.045, 0.010, 0.021, respectively) in DT, DY, KB, and there was no difference in education level. When grouping, the DT score is normal for all employees; The DY score is low in 41 (69.5%) employees, normal in 17 (28.8%) employees and higher in 1 (1.7%) employees; KB score was determined to be high for all employees. After the improvement in the factory, the annual net earnings were 152.910.528TL. While the total absence of the employees before the improvement was 40 days, in 2020 there were no absences.
As a result, ergonomic improvements had a positive effect on the psychological,physical conditions of employees and work efficiency

Keywords: Ergonomics, Dairy Factory, Factory Efficiency, Employee Productivity