Sigara ve e-sigara kullanımının kimlik üzerine olan etkilerinin incelenmesi
Analyzing the effects of using e-cigarette and smoking cigarette on identity
Yazar: ELİF İNCE DURUK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDA USUBÜTÜN
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Elektronik sigara = Electronic cigarettes ; Fenomenoloji = Phenomenology ; Kimlik = Identity ; Kimlik algısı = Identity perception ; Kimlik arayışı = Search for identity ; Sigara = Cigarette ; Sigara içme = Smoking

Özet:
Bu araştırmada sigara ve e-sigaranın kimlik üzerindeki etkileri nitel bir yöntem olan yorumlayıcı fenomonolojik analiz (YFA) yöntemi ile incelenmiş, aynı zamanda sigara ve e-sigara kullanan kişilerin başlama, sürdürme, bırakma gerekçelerinin benzerlikleri ve farklılıkları üzerinde durulmuştur. Araştırma Konya ve İstanbul illerinde yaşayan, sigara ve e-sigarayı aynı anda kullanan 5 erkek ve 1 kadın olmak üzere toplam 6 gönüllü katılımcı ile yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından oluşturulmuş sigara ve e-sigara kullanımı ve kimlik konularını kapsayan görüşme çizelgesi kullanılmıştır. Bunun yanı sıra araştırmacı, kişiler ile ayrıca vakit geçirme olanağı sağlayarak gözlem ve etkileşimlerinden de yararlanmıştır.
Nvivo 12 analiz programı kullanılarak çözümlenen bulgular sonucunda, sigara ve e-sigara kullanım motivasyonlarının birbirine benzer olduğu gözlenmiş, ancak elektronik sigaranın kişiselleştirilebilir olması (farklı modeller, aroma kitleri) ve daha çok bir hobi ürünü olarak da görülebilmesi, sigaradan farklı yönleri olarak belirlenmiştir. Bunun yanında elektronik sigara içicilerinin, sigara içicilerine göre içici kimliklerinden daha az kaçındığı gözlenmiştir. Sigara içicileri sigaranın kimliklerinin bir parçası olduğu fikrinden uzak konumlanmalarına karşın bağımlılıklarını itiraf etmişlerdir. Eski sigara, yeni elektronik sigara içicilerinin ise elektronik sigara içicisi olmaları ve bunun kimliklerinin bir parçası olması konusunda bir sorun yaşamadıkları anlaşılmaktadır. 



Anahtar Sözcükler
E-sigara ve Sigara Kullanımı, Sigara, E-sigara, Kimlik

Abstract:
In this study, the effects of cigarette and e-cigarette on the identity are examined by a qualitative method, interpretive phenomonological analysis (IPA) method. Also, the similarities and differences of the reasons for starting, maintaining and quitting smoking and e-cigarette users are discussed. The study was carried out with a total of 6 volunteer participants, 5 male and 1 female living in Konya and İstanbul, who smoked cigarette and e-cigarettes at the same time. In this research, interview chart covering cigarette and e-cigarette use and identity issues, which were formed by the researcher as data collection tool, were used. Furthermore, the researcher also benefited from observations and interactions with the individuals by spending time with the participants.
As a result of the findings by using the Nvivo 12 analysis program, it was observed that the smoking and e-cigarette use motivations were similar, but the electronic cigarette could be personalized (different models, aroma kits) and more likely to be seen as a hobby product. In addition, it is observed that electronic cigarette smokers avoided the smoker-identity less than cigarette smokers. Although smokers are denying the idea that smoking is part of their identity, they have confessed their addiction. It turned up that electronic cigarette smokers who used to smoke cigarette are more likely to accept being an electronic smoker and allowing e-cigarette smoking habit to be a part of their identity. Participants located electronic cigarettes in the same position as cigarettes in the context of habit, addiction and emotional support, but avoid positioning them in terms of identity.




Key Words:
Using E-Cigarette and Smoking Cigarette, Cigarette, E-Cigarette, Identity