Ekran temelli simülasyon yönteminin hemşirelik öğrencilerinin kadına yönelik eş şiddeti konusundaki tutum ve uygulamalarına etkisi
The effect of screen-based simulation method on the attitudes and practices of nursing students on intimate partner violence
Yazar: GAMZE AĞARTIOĞLU KUNDAKÇI
Danışman: PROF. DR. AYNUR UYSAL TORAMAN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Halk sağlığı hemşireliği = Community healt nursing ; Kadına yönelik şiddet = Violence against women ; Yakın partner şiddeti = Intimate Partner violenc ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Kadına yönelik eş şiddeti (KYEŞ), sağlık hizmetlerinde küresel salgın olarak nitelendirilmektedir. Sağlık sistemi, KYEŞ'nin önlenmesinde, etkilenen kadınların saptanmasında, müdahale ve iyileşmede merkezi bir rol oynamaktadır. Genellikle şiddete maruz kalan kadınların etkileşime girdiği ilk sağlık çalışanları hemşirelerdir. Bundan dolayı hemşirelerin KYEŞ vakalarının yönetiminde yetkin olması önemlidir. Hemşirelerin bu yetkinliği ilk olarak hemşirelik eğitimleri sürecinde edinmeleri gerekir. Bu nedenle eğitim ortamları hemşirelik öğrencilerine hem tarama yapma hem de vaka yönetme fırsatı sağlamak zorundadır. Simülasyona dayalı öğretim hemşirelik öğrencilerini KYEŞ vaka yönetimine hazırlaması konusunda altın standart olma potansiyeline sahiptir. Hemşirelik eğitiminde ekran temelli simülasyon, uygulama öğretimi için önemli bir eğitim aracı olmaktadır. Bu araştırmanın amacı, ekran temelli simülasyon yönteminin hemşirelik öğrencilerinin KYEŞ konusundaki tutum ve uygulamalarına etkisini değerlendirmektir. 
Araştırma, randomize kontrollü deneysel tasarım olarak gerçekleştirilmiştir. Clinical Trials veri tabanına çalışmaya başlamadan önce NCT05481060 numarası ile kayıt yapılmıştır. Araştırma örneklemini Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi dördüncü sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Girişim grubunda 26, kontrol grubunda 27 öğrenci ile araştırma tamamlanmıştır. Veriler, Mart-Haziran 2023 tarihleri arasında toplanmıştır. Girişim grubuna KYEŞ. konusunda. ekran. temelli. simülasyon. yöntemi ile eğitim ve değerlendirme simülasyonu, kontrol grubuna ise 50 dakikalık düz anlatım yönteminin kullanıldığı çevrim içi bir eğitim uygulanmıştır. Veriler "Birey Tanıtım Formu", "Sağlık Çalışanlarının Kadına Yönelik Eş Şiddeti Konusunda Tutum ve Uygulamaları Ölçeği (ŞTUÖ)", "Simülasyon Tasarımı Ölçeği" ve "Çözümleme Deneyimi Ölçeği" araçları kullanılarak toplanmıştır. Girişim ve kontrol grubuna ön test, son test ve üçüncü ay izlem testi olarak ŞTUÖ uygulanmıştır. Verilerin analiz edilmesinde Windows için Sosyal Bilimler İçin İstatistik Programının (Statistical Package for Social Sciences-SPSS) ücretsiz olarak kullanılabilen deneme sürümünden yararlanılmıştır. Analizlerde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler, "Mann Whitney U Testi", "Bağımsız Gruplarda t Testi", "Ki-Kare Analizi", "Fisher Ki-kare Analizi" ve "Tekrarlı Ölçümler İki Yönlü Varyans Analizi" kullanılmıştır. Etik kurul izni "Ege Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu"ndan, kurum izni "Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi"nden alınmıştır.
Araştırmaya katılan girişim grubu öğrencilerinin yaş ortalaması 22,81±0,75; kontrol grubu öğrencilerinin yaş ortalaması 22,89±0,97'dir. Girişim grubu öğrencilerinin %84,6'sı, kontrol grubunun da %85,2'si kadındır. Girişim grubu öğrencilerinin %26,9'u şiddete maruz kalmış, %30,8'i kendi ailesi içinde şiddete tanık olmuş, %23,1'i lisans hayatı boyunca KYEŞ vakası ile karşılaşmıştır. Kontrol grubu öğrencilerinin %22,2'si şiddete maruz kalmış, %48,1'i kendi ailesi içinde şiddete tanık olmuş, %29,6'sı lisans hayatı boyunca KYEŞ vakası ile karşılaşmıştır. Hem girişim hem de kontrol gruplarının ŞTUÖ puanları bakımından analiz sonucunda zaman açısından ortalama puanları arasında anlamlı düzeyde istatistiksel olarak farklılık bulunmuştur (F=110,735; p=0,000). Zaman, değişimin %68,5'ini açıklamıştır. Gruplar açısından ortalama puanlar arasında anlamlı düzeyde istatistiksel olarak fark belirlenmiştir (F=8026,719; p=0,000). Değişimin %99,4'ü grup tarafından açıklanmıştır. Grup*zaman arasındaki etkileşimde puan ortalamaları bakımından anlamlı düzeyde istatistiksel farklılık belirlenmemiştir (p>0,05). 
Sonuç olarak, girişim ve kontrol grubun öğrencilerinin KYEŞ konusunda tutum ve uygulamaları olumlu yönde gelişmiştir. Bu araştırma KYEŞ konusunda hemşirelik öğrencileri için literatüre yenilikçi bir yaklaşım getirmiştir. Ekran temelli simülasyonun bu alanda kullanımı için ön kanıtları oluşturmuştur. Gelecek çalışmalarda farklı değerlendirme yöntemleri ve araçları ile daha fazla grupla yöntemin tekrar test edilmesi önerilmektedir.

Abstract:
Intimate partner violence against women (IPVAW) has been described by health experts as a global epidemic. The health system plays a central role in the prevention of IPVAW, identification of affected women, response and recovery. Generally, nurses are the first health workers that women exposed to violence interact with. Therefore, it is important that nurses are competent in the management of cases of violence against women. Nurses should first acquire this competence during their nursing education. For this reason, the educational environment needs to provide nursing students with the opportunity to do both the screening and the management of cases. It is emphasized by various authorities that institutions that incorporate simulation content into their training programs have the potential to be the gold standard in preparing their students to recognize and respond to IPVAW. In nursing education, screen-based simulation is an important educational tool for teaching practice. The aim of this study is to evaluate the effect of screen-based simulation method on nursing students' attitudes and practices on IPVAW.
The study was conducted as a randomized controlled experimental design. The study was registered in the Clinical Trials database with the number NCT05481060 before the start of the study. The study sample consisted of fourth-year students of Ege University Faculty of Nursing. The study was completed with 26 students in the intervention group and 27 students in the control group. Data were collected between March and June 2023. The intervention group received a training and evaluation simulation on IPVAW using the screen-based simulation method, while the control group received a 50-minute online training using the lecture method. The data were collected using the "Individual Introduction Form", "Healthcare Workers' Attitudes and Practices Scale on Intimate Partner Violence against Women (VAPS)", "Simulation Design Scale (SDS)" and "Debriefing Experience Scale (DES)". The intervention and control groups were administered the VAPS as pre-test, post-test and third month follow-up test. A free trial version of the Statistical Package for Social Sciences (SPSS) for Windows 25.0 was used to analyze the data. Descriptive statistical methods, "Mann Whitney U Test", "t Test in Independent Groups", "Chi-square Analysis", "Fisher Chi-square Analysis" and "Repeated Measures Two-way Analysis of Variance" were used in the analyses. Ethics committee permission was obtained from "Ege University Scientific Research and Publication Ethics Committee" and institutional permission was obtained from "Ege University Faculty of Nursing".
The mean age of the intervention group students who participated in the study was 22.81±0.75; the mean age of the control group students was 22.89±0.97. 84.6% of the intervention group students and 85.2% of the control group were female. Among the intervention group students, 26.9% had been subjected to violence, 30.8% had witnessed violence within their own family, and 23.1% had encountered a case of IPVAW during their undergraduate life. Among the control group students, 22.2% had been exposed to violence, 48.1% had witnessed violence within their own families, and 29.6% had encountered a case of IPVAW during their undergraduate life. As a result of the analysis of both intervention and control groups in terms of VAPS scores, a significant statistical difference was found between the mean scores in terms of time (F=110.735; p=0.000). Time explains 68.5% of the change. There was a significant statistical difference between the mean scores of the groups (F=8026.719; p=0.000). 99.4% of the change is explained by the group. There was no significant statistical difference in the mean scores of the interaction between group*time (p>0.05).
As a result, attitudes and practices of students in the intervention and control groups towards IPVAW improved positively. This study brought an innovative approach to the literature on IPVAW for nursing students. It provides preliminary evidence for the use of screen-based simulation in this field. It is recommended to re-test the method with different assessment methods and more groups in future studies.