Sosyal sorumluluk çalışmalarında gönüllülük yapan beliren yetişkinlerin öznel iyi oluşlarının yordayıcıları olarak değer yönelimleri ve kariyer uyumluluklarının incelenmesi
Investigation of value orientations and career adaptability of emerging adults who are volunteering in social responsibility studies as predictors of subjective well-being
Yazar: KEMAL FEYZİ ERGİN
Danışman: PROF. DR. ALİ ERYILMAZ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Değer orientasyonu = Value orientation ; Değerler = Values ; Genç yetişkinler = Young adult ; Gönüllülük = Volunteering ; Kariyer = Career ; Kariyer uyumu = Career adaptability ; Sosyal sorumluluk = Social responsibility ; Ölçekler = Scales ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being

Özet:
Bu araştırma sosyal sorumluluk çalışmalarında gönüllülük yapan beliren yetişkinlerin değer yönelimleri ve kariyer uyumluluklarının öznel iyi oluş düzeylerini ne derece yordadığını ve öznel iyi oluş düzeylerinin cinsiyet ve gönüllülük süresine göre farklılaşıp farklılaşmadığını tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırmaya sosyal sorumluluk çalışmalarında gönüllülük yapan 129'u (%59.7) kadın, 87'si (%40.3) erkek olmak üzere 216 beliren yetişkin katılmıştır. Veri toplama aracı olarak "Pozitif ve Negatif Duygu Ölçeği", "Yaşam Doyumu Ölçeği", "Portre Değerler Anketi", "Kariyer Uyumluluğu Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Katılımcıların öznel iyi oluş düzeylerinin demografik değişkenlere göre anlamlı düzeyde farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amacıyla bağımsız gruplar için t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) yapılmıştır. Analizler sonucunda katılımcıların öznel iyi oluş düzeylerinin cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği tespit edilmiştir (t= -2.06, p<.05). Buna göre erkeklerin öznel iyi oluş ölçeğine ait puan ortalamaları (Ort=28.84), kadınların öznel iyi oluş ölçeğine ait puan ortalamalarından (Ort=24.93) anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Diğer yandan katılımcıların öznel iyi oluş düzeylerinin, gönüllülük süresi değişkenine göre anlamlı düzeyde bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir (F=.78 p>.05). Katılımcıların öznel iyi oluş düzeyleri ile değer yönelimleri ve kariyer uyumlulukları aralarında anlamlı bir ilişkinin varlığını test etmek için Pearson Korelasyon Analizi yapılmıştır. Buna göre değişkenler arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir (p<.05). Portre Değerler Anketinin alt boyutlarının öznel iyi oluşu ne derecede yordadığını tespit etmek için çoklu regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Buna göre değer yönelimlerinin öznel iyi oluşu yordadığı sonucuna erişilmiştir (p<.01). Ayrıca değer yönelimlerinin alt boyutlarının öznel iyi oluşun toplam varyansının %10'unu açıkladığı görülmüştür. Kariyer uyumluluğu ve altboyutlarının öznel iyi oluşu yordayıp yordamağını tespit etmek için de çoklu doğrusal regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Buna göre kariyer uyumluluğunun öznel iyi oluşu yordadığı sonucuna ulaşılmıştır (p<.01). Ayrıca kariyer uyumluluğu alt boyutlarının öznel iyi oluşun toplam varyansının %17'sini açıkladığı tespit edilmiştir. Araştırmanın bulguları, alanyazın ve yapılan araştırmalar ışığında tartışılmış, öneriler sunulmuştur.

Abstract:
This research was carried out in order to determine to what extent the value orientations and career adaptability of emerging adults volunteering in social responsibility studies predict subjective well-being levels and whether their subjective well-being levels differs according to gender and volunteering time. A total of 216 emerging adults, 129 (59.7%) female and 87 (40.3%) male, volunteered in social responsibility activities participated in the research. "Positive and Negative Emotion Scale", "Life Satisfaction Scale", "Portrait Values Questionnaire", "Career Adaptability Scale" and "Personal Information Form" were used as data collection tools.  In order to determine whether the subjective well-being levels of the participants differed significantly according to demographic variables, t-test and one-way analysis of variance (ANOVA) were performed for independent groups. As a result of the analyzes, it was determined that the subjective well-being levels of the participants showed a significant difference according to the gender variable (t= -2.06, p <.05). Accordingly, the mean score of the subjective well-being scale of men (Mean=28.84) was found to be significantly higher than the mean score of the subjective well-being scale of women (Mean=24.93). On the other hand, it was determined that the subjective well-being of the participants did not differ significantly according to the volunteer period variable (F=.78 p>.05). Pearson Correlation Analysis was conducted to test the existence of a significant relationship between the Subjective Well-Being Levels and Value Orientations and Career Adaptability of the participants. Accordingly, it was determined that there were positive and significant relationships between the variables (p<.05). Multiple regression analysis was performed to determine to what extent the sub-dimensions of the Portrait Values Questionnaire predict subjective well-being. Accordingly, it was concluded that value orientations predicted subjective well-being (p<.01). In addition, it was observed that the sub-dimensions of value orientations explained 10% of the total variance of subjective well-being. Multiple linear regression analysis was also performed to determine whether career adaptability and its sub-dimensions predict subjective well-being. Accordingly, it was concluded that career adaptability predicted subjective well-being (p<.01). In addition, it was determined that career adaptability sub-dimensions explained 17% of the total variance of subjective well-being. The findings of the research were discussed in the light of the literature and research, and suggestions were presented.