Üniversite öğrencilerinin öznel sosyal statü algılarının, aile aidiyeti, psikolojik doğum sırası ve bazı değişkenlere göre incelenmesi
Investigation of university student's subjective social status perceptions according to family belonging, psychological birth order and some variables
Yazar: FEHİME YILMAZ
Danışman: PROF. DR. BİNNAZ KIRAN
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışmanın amacı üniversite öğrencilerinin öznel sosyal statü algılarının, aile aidiyetleri ile cinsiyet, psikolojik doğum sırası ve ebeveynlerinin birlikte olup olmamalarına göre incelenmesidir. Bu araştırma ilişkisel tarama modeline dayalı betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, 2020-2021 öğretim yılında Mersin Üniversitesi 4 yıllık fakültelere devam eden öğrenciler oluşturmuştur. Örneklem, kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi kullanılarak seçilmiştir. Araştırmaya 384'ü kadın, 217'si erkek olmak üzere toplam 601 üniversite öğrencisi katılmıştır. Veriler, Google Forms aracılığıyla online olarak toplanmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu ile "Öznel Sosyal Statü Ölçeği", "Aile Aidiyeti Ölçeği" ve "White-Campbell Psikolojik Doğum Sırası Envanteri" kullanılmıştır. 
Çalışmanın analiz kısmında; öncelikle normallik varsayımlarının karşılanması kontrolü yapılırken örneklemin büyüklüğüne bağlı olarak Shapiro-Wilks ve Kolmogorov-Smirnov (K-S) testi uygulanmış ve verilerin normal dağılım gösterdiği gözlemlenmiştir. Dolayısıyla çalışmamızda parametrik analiz yöntemleri kullanılmıştır. Yapılan araştırmanın bulgularına göre cinsiyet ve aile aidiyeti düzeyine göre öznel sosyal statü ölçeği puanları istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaşırken, psikolojik doğum sırası ve ebeveynlerin birlikte olup olmamama durumlarına göre farklılaşmamaktadır. Ancak değişkenlerin etkileşim etkisinin anlamlı farklılaşmaya yol açmadığı bulunmuştur. Erkek üniversite öğrencilerinin öznel sosyal statü algılarının kadınlardan daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Aile aidiyeti düzeyi düşük olan üniversite öğrencilerinin öznel sosyal statü algısının ise aile aidiyeti düzeyi orta ve yüksek olanlardan daha düşük olduğu saptanmıştır. Ayrıca hem öznel sosyal statü algısı hem de aile aidiyeti düzeyi ile büyük çocuk ve küçük çocuk alt boyutu arasında pozitif, ortanca çocuk ve tek çocuk alt boyutu arasında ise negatif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Araştırma sonucunda ilgili değişkenlerle ilgili uygun farkındalık eğitimleri ve seminerlerin düzenlenmesi, üniversite öğrencilerinin ilgili değişkenler üzerinde çalışmalar yapılarak desteklenmesi ve ülkemizde öznel sosyal statünün farklı değişkenlerle ilişkisinin incelenmesi önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to examine university students' perceptions of subjective social status according to their family belonging, gender, psychological birth order, and whether their parents are together or not. This research is a descriptive study based on relational screening model. The universe of the research was be the students attending 4-year faculties of Mersin University in the 2020-2021 academic year. The sample was selected using a easily accessible sampling method. A total of 601 university students, 384 women and 217 men, participated in the study. Data collected online via Google Forms. "Subjective Social Status Scale", "Family Belonging Scale" and "White-Campbell Psychological Birth Order Inventory" were be used with the personal information form as data collection tool in the research.
In the analysis part of the study; Firstly, Shapiro-Wilks or Kolmogorov-Smirnov (K-S) test were be applied depending on the size of the sample while checking the normality assumptions and it was observed that the data showed normal distribution. Therefore, parametric analysis methods were used in our study. According to the findings of the study, while subjective social status scale scores differ statistically significantly according to gender and family belonging level, they do not differ according to psychological birth order and whether parents are together or not. However, it was found that the interaction effect of the variables did not cause significant differentiation. It has been observed that male university students have higher subjective perceptions of social status than females. It was determined that the subjective social status perception of university students with low level of family belonging was lower than those with medium and high level of family belonging. In addition, a positive and statistically significant relationship was found between the subjective perception of social status and the level of family belonging and the older child and young child sub-dimension, and a negative relationship between the median child and the only child sub-dimension. As a result of the research, it is recommended to organize appropriate awareness trainings and seminars about the relevant variables, to support university students by working on the relevant variables, and to examine the relationship between subjective social status and different variables in our country.