Gebelik dönemindeki kadınların ilişki doyumu ve algılanan sosyal destek düzeylerinin kaygı, yeme tutumu ve davranışları ile ilişkisinin incelenmesi
The evaluation of relationship satisfaction, perceived social support, anxiety, eating attitude and eating behaviors in pregnant women
Yazar: BERİVAN GÜNDÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİMA ELİF ERGÜNEY OKUMUŞ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Gebelik dönemi kadınların yaşamlarında önemli fizyolojik, psikolojik ve sosyal değişimler yaşadığı bir dönemdir ve bu değişimler anne adaylarının kaygı düzeylerinin artması ve yeme tutum ve davranışlarında birtakım değişiklikler olması açısından büyük bir risk faktörüdür. Dolayısıyla gebelik dönemindeki bireylerle çalışmanın toplum ve ruh sağlığı açısından oldukça önemli olduğu düşünülmektedir. Bu dönemde kaygı düzeyi ve yeme tutum ve davranışları ile ilişkili olduğu düşünülen ilişki doyumu ve algılanan sosyal destek değişkenleri de göz önünde bulundurulduğunda, gebelik dönemindeki kadınların ilişki doyumu ve algılanan sosyal destek düzeylerinin kaygı, yeme tutumu ve davranışları ile ilişkisinin incelenmesi mevcut araştırmanın temel amacını oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini halihazırda gebelik döneminde olan 19-43 yaş aralığında 110 kadın katılımcı oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında, Demografik Bilgi Formu, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (MSPSS), İlişki Doyumu Ölçeği (İDÖ), Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği (DASS-21), Yeme Tutum Testi (YTT-26) ve Yeme Bozukluğu Değerlendirme Ölçeği (YBDÖ) kullanılmış, toplanan veriler Pearson Korelasyon Analizi ve Çoklu Regresyon Analizi yöntemleri ile incelenmiştir. Değişkenler arası korelasyona yönelik analiz sonuçlarına göre, bireylerin depresyon, kaygı ve stres düzeylerinin hem ilişki doyumları hem de algılanan sosyal destek düzeyleri ile negatif yönde anlamlı bir ilişkisinin olduğu söylenebilmektedir. Yeme davranışları ise ilişki doyumu ile negatif; depresyon, kaygı ve stres ile pozitif yönde anlamlı ilişkili bulunmuştur. Gebelik döneminde beden kitle endeksi ile ilişki doyumu arasında negatif, depresyon, kaygı ve stres düzeyleri ile pozitif, yeme davranışları alt boyutları ile ise pozitif yönde anlamlı ilişkilerinin olduğu söylenebilmektedir. Diğer bir yandan, algılanan sosyal destek ve ilişki doyumu ile yeme tutumları arasında ve algılanan sosyal destekle yeme davranışları arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Uygulanan çoklu regresyon analizi sonuçları incelendiğinde ise, gebelik dönemindeki kadınların algılanan sosyal destek ve ilişki doyumlarının birlikte kaygı düzeyini istatistiksel açıdan anlamlı olarak yordadığı söylenebilmektedir. Ayrıca yeme davranışlarının yordayıcıları incelendiğinde de depresyon, kaygı, stres düzeyi ve beden kitle endeksinin birlikte yeme davranışlarını istatistiksel açıdan anlamlı olarak yordadığı görülmektedir. Sonuç olarak bu çalışma gebelik döneminde algılanan sosyal destek, ilişki doyumu, kaygı, yeme tutumları ve yeme davranışlarının birbirleri ile ilişkisi hakkında fikir vermekte, çalışma bulguları literatürle tutarlılık göstermektedir.

Abstract:
Pregnancy is a period which women experience important physiological, psychological and social changes in their lives and these changes are major risk factors in terms of increased anxiety levels and some changes in eating attitudes and behaviors for expectant mothers. Therefore, it is thought that working with individuals during pregnancy is very important in terms of community and mental health. Considering the variables of relationship satisfaction and perceived social support which are considered to be related to anxiety level and eating attitudes and behaviors in this period, the main purpose of the present study is to examine the relationship between relationship satisfaction and perceived social support levels of women during pregnancy with anxiety, eating attitudes and behaviors. The sample of the study consisted of 110 female participants between the ages of 19-43 who are currently in the pregnancy period. Demographic Information Form, Multidimensional Perceived Social Support Scale (MSPSS), Relationship Assessment Scale (RAS), Depression Anxiety Stress Scale (DASS-21), Eating Attitude Test (EAT-26) and Eating Disorder Examination Questionnaire (EDE-Q) were used to collect the data, and the collected data were analyzed by Pearson Correlation Analysis and Multiple Regression Analysis methods. According to the results of the analysis for the correlation between the variables, it can be said that the depression, anxiety and stress levels of the individuals have a negative and significant relationship with both their relationship satisfaction and perceived social support levels. There is a negative significant relationship between eating behaviors and relationship satisfaction; a significant positive correlation was found with depression, anxiety and stress. It can be said that there is a negative relationship between body mass index and relationship satisfaction during pregnancy, a positive relationship with depression, anxiety and stress levels, and a positive relationship with eating behaviors sub-dimensions. On the other hand, no significant relationship was found between perceived social support and relationship satisfaction and eating attitudes, and between perceived social support and eating behaviors. Multiple regression analysis showed that the perceived social support and relationship satisfaction of women during pregnancy, significantly predict the anxiety level. In addition, when the predictors of eating behaviors are examined, it is seen that depression, anxiety, stress level and body mass index predict the eating behaviors together. As a result, this study gives an idea about the relationship between perceived social support, relationship satisfaction, anxiety, eating attitudes and eating behaviors during pregnancy, the study findings are consistent with the literature.