Türkiye'de üniversite mezunu genç işsizliği: Eğitim sürecinin getirdikleri ve sonrası
Youth unemployment of university graduates in Türkiye: The implications of the education process and the aftermath
Yazar: TUĞBA CEVİZ
Danışman: PROF. DR. YAŞAR ERJEM
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
TÜRKİYE'DE ÜNİVERSİTE MEZUNU GENÇ İŞSİZLİĞİ: EĞİTİM SÜRECİNİN GETİRDİKLERİ VE SONRASI

Bu çalışma kapsamında üniversite mezunu bireylerin işsizlik deneyimleri eğitim ile ilişkili olarak ele alınmıştır. Toplumumuzda işsizlik özellikle üniversite mezunu gençler üzerinde çok büyük etkilere sahiptir bu nedenle işsizliği gençlik bağlamında ele almak önemlidir.  Araştırmanın çalışma grubunu temelde üniversite mezunu genç işsizler oluştururken halen eğitimine devam eden lisans öğrencileri ile de görüşmeler yapılarak ikili bir şekilde eğitim hayatı ile işsizlik ilişkisi ele alınmıştır. Buradan hareketle araştırma üniversite eğitimine devam eden gençlerin gelecek kaygıları ve geleceğe ilişkin düşünceleri incelenmiştir. Mezun işsiz bireylerin işsizlikle baş etme yolları işsizliği nasıl deneyimledikleri ve alınan üniversite eğitiminin işsizlikle ilişkisi incelenerek bulgular ortaya koyulmuştur. Araştırmanın çalışma grubunu 15'i lisans 3. ve 4. sınıfta eğitimine devam eden öğrencilerden oluşurken 15'i ise lisans eğitimini tamamlamış halen işsiz olan bireylerden oluşmaktadır. Katılımcılar ile görüşmeler mülakat yöntemi ile hazırlanan sorular çerçevesinde çevrimiçi/online ve yüz yüze görüşmeler ile sağlanmış ve yazılı hale getirilmiştir. Yazılı hale getirilen görüşmeler ilgili konu çerçevesinde başlıklara ayrılarak betimsel analiz yapılmış ve tartışılmıştır. Araştırma sonucunda lisans eğitimine devam eden bireylerin mezun olmayı temel amaç edinip mezun olduktan sonraki süreç için kaygı düzeylerinin yüksek olduğu gözlenmiştir. Lisans eğitimini tamamlayan beyaz yakalı genç işsizler ise eğitimleri sırasında lisans öğrencilerine benzer davranışlar geliştirmiş fakat mezun olduktan sonra yetersiz kaldıklarını söylemişlerdir. Üniversite eğitiminin tek başına yeterli olmadığı, kişilerin kültürel sermayelerini geliştirmeleri için çabalaması gerektiğini vurgulayan genç işsizler, işgücü piyasasında talep edilenler için yeterli donanıma sahip olamadıklarını, ayrıca yapılan KPSS alımlarının sayısının az olduğu bu nedenle atanma şanslarının kalmadığını,  gün geçtikçe de mezun yığının arttığını vurgulamışlardır. Literatürde yer alan işsizlik çalışmalarının birçoğu ekonomik boyutta ele alınmış sosyolojik bağlamda ele alınan genç işsizliği çalışmalarının sınırlı kaldığı gözlenmiştir. Buradan hareketle genç işsizliği meselesini eğitim ile ilişkili olarak ikili bir şekilde ele almak önem teşkil etmektedir.

Anahtar Kelimeler: Üniversite, İstihdam, Genç işsizliği, Çalışma/İş/Emek, Güvencesizleşme (Prekarizasyon)

Danışman: Prof. Dr. Yaşar Erjem, Sosyoloji Anabilim Dalı, Mersin Üniversitesi, Mersin.

Abstract:
YOUTH UNEMPLOYMENT OF UNIVERSITY GRADUATES IN TURKEY: THE IMPLICATIONS OF THE EDUCATION PROCESS AND THE AFTERMATH

	Within the scope of this study, the unemployment experiences of university graduates are discussed in relation to education. Unemployment in our society has great effects, especially on young people with university degrees, so it is important to consider unemployment in the context of youth. While the study group of the research consists mainly of young unemployed university graduates, interviews were also conducted with undergraduate students who are still continuing their education, and the relationship between education life and unemployment was discussed in a dual way. Based on this, the research examined the future concerns and thoughts of young people who continue their university education. Findings were revealed by examining the ways in which unemployed graduates cope with unemployment, how they experience unemployment, and the relationship between university education and unemployment. The study group of the research consists of 15 students who continue their education in the 3rd and 4th grades of their undergraduate education, while 15 of them consist of individuals who have completed their undergraduate education and are still unemployed. Interviews with the participants were conducted through online and face-to-face interviews within the framework of questions prepared by the interview method and were transcribed in writing. The transcribed interviews were divided into headings within the framework of the relevant subject, descriptive analysis was made and discussed. As a result of the research, it was observed that individuals who continue their undergraduate education consider graduation as their main goal and have high levels of anxiety about the process after graduation. Young white-collar unemployed people who completed their undergraduate education developed similar behaviors to undergraduate students during their education, but they said that they were inadequate after graduation. Emphasizing that university education alone is not enough and that people should strive to develop their cultural capital, young unemployed people emphasized that they are not equipped enough for what is demanded in the labor market, and that the number of KPSS recruitments is low, so they have no chance of being appointed, and the number of graduates is increasing day by day. It has been observed that most of the unemployment studies in the literature have been discussed in economic terms, but youth unemployment studies in the sociological context have been limited. Based on this, it is important to address the issue of youth unemployment in a dual way in relation to education.

Keywords: University, Employment, Youth unemployment, , Work/Labor/Employment Precarization
Advisor: Prof. Dr. Yaşar ERJEM, Department of Sociology, Mersin University, Mersin.