Osmanlı İmparatorluk dönemi Türk çocuk giysileri üzerine bir araştırma
A Research on Turkish children dresses in Ottoman era
Yazar: FATMA KOÇ
Danışman: PROF. DR. HANDAN SEZER
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Giyim Endüstrisi ve Giyim Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1997
Konu: Giyim Endüstrisi = Clothing Industry
Dizin: Giysiler = Clothes ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Çocuk giysileri = Children's wear ; Çocuklar = Children

Özet:
Tüm toplumlar için çocuğun şüphesiz ayrı bir yeri ve önemi vardır. Osmanlı sarayında ve Türk ailesinde de çocuk en kıymetli ve en önemli varlıklardan biri olmuştur. Türk çocuk giysileri ile ilgili yapılan araştırmaların ise, bu zenginlikte, yeterli sayıda ve konuya açıklık getirecek nitelikte olmadığı tespit edilmiştir. Bu çalışmada; Türk giyim kuşam kültüründe önemli bir yeri olan çocuk giysileri "Osmanlı İmparatorluk Dönemi Türk Çocuk Giysileri" başlığı altında, çocuklar tarafından kullanılmış olan giysiler tespit edilerek, çeşitli özellikleri giyim alanı disiplininin gerektirdiği sistematik ve estetik yaklaşımla sanat değerleri ve çeşitli özellikleri açısından bir bütünlük içerisinde incelenmiştir. Öte yandan bu giysilerin özelliklerinden yola çıkarak; moda ve hazır giyim sektöründe çalışan tasarımcılara esin kaynağı oluşturacak verilerin elde edilmesi ve sunulması amaç edinilmiştir. Tüm bu düşüncelerle; Osmanlı İmparatorluk Dönemine ait olduğu belirlenen, ülkemizin çeşitli müze ve kolleksiyonlarındaki 86 parça çocuk giysisi örneği araştırma kapsamına alınmıştır. Beş bölümde tamamlanan araştırmanın birinci bölümünde giyinmenin insan açısından gerekliliği ile moda ve hazır giyim sektöründe tasarımın önemi, ülke ekonomisindeki yeri ve kültür varlıklarımızın bunlara etkileri üzerinde durularak; çalışmanın tanımı, amacı ve önemi belirlenmiştir. İkinci bölümde; moda ve giysi modasının tanımı, modanın etkileri, ülkemizdeki hazır giyim sektörü ve çocuk giysileri hakkında genel bilgiler verilmiştir. Türklerde çocuğa verilen önem anlatılarakçocuk giysilerinin tarihsel gelişimi şekillerle desteklenmiş ve konu ile ilgili araştırmaların bazıları açıklanmıştır. Üçüncü bölümde; araştırmada kullanılan materyal ve yöntem açıklanmıştır. Dördüncü bölümde; araştırma kapsamına alınan 86 parça çocuk giysisinin gözlem fişleri yolu ile elde edilen verileri tablolar halinde düzenlenerek gerekli istatistik analizler ile elde edilen sonuçlar tartışılmış ve yorumlanmıştır. Son bölümde; elde edilen bulgulara bağlı olarak ulaşılan sonuçlar ortaya konulmuş ve günümüz hazır giyim sektörüne yararlı olacağı düşünülen bazı öneriler getirilmiştir. Ek-A' da ise Ek-B Gözlem Fişlerinden yaralanılarak hazırlanan ; giysilerin fotoğraflarının, teknik çizimlerinin, 1/5 oranında küçültülmüş kalıp çizimlerinin, kumaş, renk, model, ölçü, dikiş, dikim ve süsleme özelliklerinin yer aldığı katalog sunulmuştur.

Abstract:
No one can deny that children have important places and roles in all societies. Naturally, children were/are the most important living beings in the life of Ottoman Palace as well as the Turkish family life. However, contrary to the facts, the quality and the quantity of research into Turkish children dresses are not satisfactory. In this particular research, children dresses which have a great place in the culture of Turkish dress and finery are examined under the heading of "Turkish Children Dresses in Ottoman Era". Our examination comprises; determination of the dresses which were wore by children, examination these dresses according to the artistic and the other features with systematic and esthetical approaches. In addition to the collection of data regarding to the children dresses in Ottoman era and presentation of the collected data for designers who work in the fashion and ready made clothes business are also aimed in this study. The study includes examples of 86 children dresses which are located in various museums and collections in Turkey. The thesis divided into 5 chapters. Chapter 1 comprises the following subjects; the necessity of human dressing and the importance of design in fashion and ready made clothes business, the place of design in national economy and influence of the cultural elements in design, description of the research, aim(s) and its importance. Chapter 2 includes; description of the fashion, ready-made clothing sector in Turkey and general information about children iiidressing. In addition, the importance of children in the Turkish life style, historical developments of children dressing which is supported by drawings and some of the research which are related to the subject and provided in this chapter. Chapter 3 includes information about the methods and material which were used in this study. Chapter 4 provides the data collected by observing 86 children dressing items, organized data tables, statistical analysis, interpretation and discussion of the results. In chapter 5 the results of the study are presented and suggestions for the ready made clothes business are provided. Appendix A provides a catalogue which includes photographs of the dresses, technical drawings, model (pattern) drawings which are diminished to 1/5 proportion and the fabric color, pattern measurement, tailoring and ornamental features of the dresses. IV