68Ga-PSMA-11 PET pet görüntülemesinde böbreklerlekaraciğerdeki internal dozimetrinin deneysel ve Monte Carloyöntemi ile belirlenmesi
Determination of internal dosimetry in kidney and liver from68Ga-PSMA-11 PET scan by using Monte Carlo method
Yazar: ERKAN SEZGİN
Danışman: PROF. DR. FATMA YURT ; DOÇ. DR. BERKAY CAMGÖZ
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Nükleer Bilimler Ana Bilim Dalı / Nükleer Uygulamalar Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Nükleer tıp = Nuclear medicine

Özet:
68Ga-PSMA ile yapılan prostat PET görüntüleme protokülü esnasında  ortalama olarak 148 MBq 68Ga-PSMA enjeksiyonu sonrasında hedef organ olan prostat bezi dışında diğer kritik organlarda özellikle karaciğer ve böbreklerde tutulum gerçekleşmektedir. Radyasyona duyarlı olan karaciğer ve böbrek gibi kritik organların maruz kaldığı dozlar toksik etki oluşturma sebebiyle iyi belirlenmelidir.  Bu sebeple 68Ga-PSMA PET/BT görüntülenmesi işlemi ile hastaya verilen ve karaciğerde ve böbreklerde tutulum gösteren absorbe radyasyon doz miktarının termolüminisans dozimetresi, Monte Carlo metodu ve IDAC Dose yazılım programı kullanılarak belirlenmiştir. 
Çalışmanın ilk aşamasında; 148 MBq 68Ga-PSMA enjeksiyonu yapıldıktan 60 dk. sonra karaciğer ve böbreklerin soğurduğu dozların belirlenmesi için boyut ve yoğunluk gibi özellikler açısından birebir insan karaciğeri ve böbreği ile benzerlik gösteren fantom modelleri oluşturulmuştur. Oluşturulan fantomlarda farklı konumlara yerleştirilen TLD-100 dozimetre ile absorbe edilen dozlar belirlenmiştir. İkinci aşamada EGSnrc programında 68Ga aktivite miktarı için karaciğerde ve böbreklerde oluşan absorbe doz dağılımı simüle edilerek aynı konumlar için absorbe edilen doz değerleri hesaplanmıştır. Üçüncü aşamada IDAC Dose yazılım programı kullanılarak karaciğer ve böbreklerde ki absorbe dozlar belirlenmiştir. Son aşamada; karaciğer için 22,2 MBq, böbrek için 11,1 MBq aktivite miktarı  ile karaciğer ve böbrek doz değerlerinin sırasıyla fantom TLD'de 0,01 mGy/MBq ve 0,3 mGy/MBq, IDAC Dose içsel radyasyon yazılım programında 0,007 mGy/MBq ve 0,045 mGy/MBq, EGSnrc simülasyon da 0,08 mGy/MBq ve 0,009 mGy/MBq  sonuçları karşılaştırılarak yapılan hesaplamaların doğruluğu test edilmiştir.

Abstract:
During the prostate PET imaging protocol performed with 68Ga-PSMA, after an average injection of 148 MBq of  68Ga-PSMA, involvement occurs in other critical organs, especially the liver and kidneys, apart from the target organ, the prostate gland. For this reason, the amount of absorbed radiation dose given to the patient through 68Ga-PSMA PET/CT imaging and retained in the liver and kidneys was tried to be determined by using TLD dosimetry, Monte Carlo EGSnrc simulation method and IDAC Dose software program. 
In the first stage of the study; 60 min after 148 MBq 68Ga-PSMA injection. Then, to determine the doses absorbed by the liver and kidneys, phantom models that were similar to the human liver and kidney in terms of features such as size and density were created. Absorbed doses were determined with Thermoluminescence Dosimetry (TLD-100) chips placed in different positions in the created phantoms. In the second stage, the absorbed dose distribution in the liver and kidneys was simulated for the amount of 68Ga activity in the EGSnrc program and the absorbed dose values were calculated for the same locations. In the third stage, absorbed doses in the liver and kidneys were determined using the IDAC Dose software program. In the last stage; the accuracy of the calculations was tested by comparing phantom measurement results, Monte Carlo EGSnrc simulation results and IDAC Dose software program results.