Polisitemia vera hastalarında hematokrit kontrolünün tromboz üzerine etkisi; retrospektif çalışma
Effect of hematocrit control on thrombosis in patients with polycythemia vera; retrospective study
Yazar: ÇELEBİ YILDIRIM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVAL AKPINAR
Namık Kemal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Hematoloji = Hematology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Emboli ve tromboz = Embolism and thrombosis ; Hematokrit = Hematocrit ; Polisitemia vera = Polycythemia vera ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Tromboz = Thrombosis

Özet:
Polisitemia vera, panmiyelozisle giden kronik miyeloproliferatif bir neoplazmdır. Polsitemia vera hastalarında tromboz önemli bir mortalite ve morbidite nedeni olarak karşımıza çıkmaktadır. Polisitemia vera hastalarında venöz ve arteriyel tromboz sıklığının artışında; daha önce tromboz geçirmiş olmak, ileri yaş gibi klasik faktörler dışında lökosit sayısı ve JAK 2 allel yükü gibi güncel risk faktörlerinin etkisi olduğu düşünülmektedir. Yüksek hematokritin kan viskozitesini artırarak diğer faktörlerle birlikte özellikle venöz tromboz gelişiminde rol aldığı düşünülmektedir. Çalışmamızda hematokrit kontrolünün polisitemia vera hastalarında tromboz gelişimi üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.
Çalışmamız Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Hastanesi Hematoloji Kliniği tarafından, Dünya Sağlık Örgütü'nün 2016 polisitemia vera tanı kriterlerine göre, tanısı konmuş ve en az 1 yıl takip edilmiş polisitemia vera hastalarının elektronik dosyalarının retrospektif olarak incelenmesi ile gerçekleştirildi. Hastaların yaş, cinsiyet, klinik ve laboratuvar bulguları (tanı anındaki ve takip süresince kaydedilen hemoglobin, hematokrit, lökosit, trombosit değerleri), takip süresi, tanı öncesinde, tanı anında ve takipteki tromboz öyküsü, hastaların aldığı tedavi seçenekleri kaydedildi. Çalışmamızın istatistiksel hesaplamaları için IBM SPSS (Statistical Package of Social Science, version 25.0, Chicago, IL, USA) paket programı kullanıldı.
Çalışmamıza 33'ü erkek toplam 50 hasta alındı. Hastaların yaş ortalaması 65,3±13,7 idi. Takipte hastaların 11'inde (%22) tromboz gelişti. Hastaların tanı anında hematokrit düzeyinin %56'nın üzerinde olması, ilk 1 yıllık takiplerinde hematokrit düzeyinin %48,5'un üstünde olması ile tromboz gelişimi arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır. Ek olarak, literatürle uyumlu olarak, lökosit sayısının yüksekliği da tromboz ile ilişkisi olduğu görülmüştür. Çalışmamızın sonuçları, CYTO-PV çalışmasında da önerildiği gibi, hematokrit kontrolü polisitemia vera tedavisinin önemli bir parçası olduğunu desteklemektedir.

Abstract:
Polycythemia vera is a chronic myeloproliferative neoplasm. Thrombosis is preferred as an important cause of death and morbidity in patients with polycythemia vera. In the increase in the frequency of venous and arterial thrombosis in polycythemia vera patients; Apart from classical factors such as previous thrombosis and advanced age, current risk factors such as leukocyte count and JAK 2 allele load are thought to be effective. It is thought that high hematocrit increases blood viscosity together with other factors, especially in the development of venous thrombosis. It is aimed to target on thrombosis in polycythemia vera patients from hematocrit control.
Our study was carried out by Tekirdağ Namık Kemal University Hospital Hematology Clinic by retrospectively examining the electronic files of Polycythemia Vera patients who were diagnosed according to the 2016 polycythemia vera diagnostic criteria of the World Health Organization and were followed up for at least 1 year. Patients' age, gender, clinical and laboratory findings (hemoglobin, hematocrit, leukocyte, and thrombocyte values recorded at diagnosis and during follow-up), follow-up time, thrombosis history and thrombosis during follow-up, and treatment options of the patients were recorded. IBM SPSS (Statistical Package of Social Science, version 25.0, Chicago, IL, USA) package program was used for statistical calculations of our study.
A total of 50 patients, 33 of whom were male, were included in our study. The mean age of the patients was 65.3±13.7 years. Thrombosis developed in 11 (22%) patients during follow-up. A statistically significant correlation was found between the hematocrit level above 56% at the time of diagnosis and the hematocrit level above 48.5% in the first 1-year follow-up, and the development of thrombosis. In addition, in accordance with the literature, high leukocyte count was also found to be associated with thrombosis. The results of our study support that hematocrit control is an important part of the treatment of polycythemia vera, as suggested in the CYTO-PV study.