PISA 2015 Türkiye uygulamasında bazı öğrenci değişkenlerinin fen okuryazarlığı ve okuma becerileri başarısına etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of some student variables on the success of science literacy and reading skills in the PISA 2015 practice of Turkey
Yazar: SİNAN ULUĞ
Danışman: DOÇ. DR. EROL EROĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen okuryazarlığı = Scientific literacy ; Okuma becerileri = Reading skills ; Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı = Programme for International Student Assesment ; Öğrenci başarısı = Student achievement

Özet:
Bu çalışmada, Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA) 2015 Türkiye verileri kullanılarak, PISA uygulamasına katılan öğrencilerin Fen okuryazarlığı başarı puanı ile Okuma becerileri başarı puanı arasındaki farkı açıklamakta bazı değişkenleri etkileri incelendi. Öğrencilerin Fen ya da Okuma becerileri puanlarının birbirlerine göre yüksek ya da düşük olmasında Matematik okuryazarlığı puanı, haftalık fen ders saati, işbirliği ve ekip çalışması, öğretmen adilliği, bilimsel etkinlik, haftalık okul dışı çalışma süresi, geniş bilim konularına ilgi, okula ait olma duyusu, öğrenci tutumları motivasyon eğilimleri ve sınıf tekrarı değişkenlerinin etkisi araştırıldı. 

Yöntem olarak genel tarama modeli olan ilişkisel tarama modelinden faydalanılarak öğrencilerin bilişsel testlerden aldığı başarı puanları ve uygulanan öğrenci anketinden anlamlı sonuç verilebileceği düşünülen değişkenler seçilerek uygun görülen analiz programına aktarılarak değerlendirilmiştir. Bu çalışma da tabakalı seçkisiz yöntemiyle okullar ve okuldaki öğrenciler seçilmiştir. Türkiye de bu araştırmaya katılabilecek ulaşılabilir 15 yaşındaki öğrenci evreni 925,366 öğrenci olarak ifade edilmiş ve örneklemi 5,895 öğrenci olarak belirlenmiştir. Bu veriler Kantil Regresyon tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. İki değişken arasındaki matematiksel ifadeyi tespit etmek için kullanılan etkili bir yöntemdir. 

Bağımlı değişken elde edilirken, her öğrencinin ortalama Fen okuryazarlığı ve Okuma becerileri puanı hesaplanmış ve Fen puanından Okuma puanı çıkarılarak yeni bir puan elde edilmiştir. Elde edilen puanlarda 3 farklı kantil aralıklarına ayrılmış ve 0,9 kantil aralığı Fen okuryazarlığı puanı Okuma becerileri puanından yüksek olanları, 0,5 kantil aralığı Fen ve Okuma puanları birbirlerine eşit olanları, 0,1 kantil aralığı da Okuma becerileri puanı Fen okuryazarlığı puanından yüksek olanlar şekilde belirlenmiştir.

Araştırmanın sonuçlarına göre, 0.9 kantil aralığında haftalık fen ders saati ve 0.5, 0.9 kantil aralığında haftalık okul dışı çalışma süreleri değişkeni istatistiki açıdan anlamsız (t ≥ 1,96 ve p ≥ 0.05) olduğu görülmüştür. Matematik okuryazarlığı, işbirliği ve ekip çalışması, öğretmen adilliği, bilim etkinlikleri, geniş bilim konularına ilgi, okula ait olma duyusu, öğrenci tutumları motivasyon eğilimleri ve sınıf tekrarı değişkenleri 0.1, 0.5 ve 0.9 kantil aralıklarında anlamlı (t ≥ 1,96 ve p ≥ 0.05) olduğu saptanmıştır. İncelenen diğer (0.1) kantil aralıklarında tüm değişkenlerin anlamlı (t ≥ 1,96 ve p ≥ 0.05) olduğu gözlendi.

Abstract:
This study was conducted by using data of Turkish students from the Program for International Student Assessment (PISA) in 2015. The difference between success points of reading skills and science literacy achievement scores of students who participated in PISA practice were treated as a dependent variable. Effect of mathematics literacy score, weekly science lesson hours, cooperation and teamwork, teacher fairness, scientific activity, weekly out-of-school study, interest in wide science subjects, sense of belonging to school, effects of student attitudes, motivation tendencies and repetition were investigated as explanatory variables.

Using the relational screening model, which is a branch of the general screening model, the achievement scores of the students from cognitive tests and the variables that are thought to give meaningful results from the students' questionnaire were selected and transferred to the appropriate analysis program. Stratified random method was used to select schools and students. In this study, 925.366 students stated the accessible universe to 15-year-old students and it was determined that the student sample was 5,895. These data were analyzed using Quantile Regression technique which is an effective method, used to determine the mathematical linear expression between dependent and independent variables.

While the dependent variable was obtained, the average science literacy and reading skills score of each student was calculated and a new score was obtained by subtracting the Reading score from the Science score. The scores obtained were divided into 3 different quantile ranges, the 0.9 quantile range showed students whose Science literacy score was higher than the Reading skills score, while 0.5 quantile indicated that the Science and Reading scores of the students were equal or close to equal. Finally, 0.1 quantile represented students whose reading skills score was higher than their Science literacy score.

According to the results of the study, weekly science lesson time variable in the 0.9 quantile interval and weekly out-of-school study time variable in the 0.5 and 0.9 quantile intervals were found to be statistically insignificant (t ≥ 1.96 and p ≥ 0.05).