Fazla kilolu ve obez bireylerde duygusal yeme davranışının antropometrik ölçümler ve beslenme durumu ile ilişkisi /
Yazar: AYNUR AKTOĞ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET AKMAN
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme davranışı = Feeding behavior ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Duygusal yeme = Emotional eating ; Kilo alma = Weight gain ; Obezite = Obesity

Özet:
Duygusal yeme çoğunlukla obez bireylerde görülen bir yeme davranış bozukluğudur. Tedavi edilmediği takdirde kişinin hayatında hem psikolojik hem de fizyolojik hasarlar bırakabilmektedir. 
Bu çalışmanın amacı vücut ağırlığı kaybetmek için diyetisyene başvuran bireylerin duygusal yeme davranışlarının antropometrik ölçümler ve beslenme durumu ile ilişkisinin saptanmasıdır. Çalışma Aralık 2019-Şubat 2020 tarihleri arasında Mersin'de özel bir diyet kliniğine başvuran ve Beden Kütle İndeksi (BKİ) ≥25kg/cm2 olan 18-65 yaş arası toplam 158 birey ile yapılmıştır. Veriler anket formları kullanılarak yüz yüze görüşme tekniğiyle elde edilmiştir. Kullanılan anketler; katılımcıların genel özelliklerinin sorgulandığı 36 soruluk anket formu, üç günlük besin tüketim kaydı, Üç Faktörlü Yeme Anketi (TFEQ-R18) ve Duygusal İştah Anketi (DİA) şeklindedir.
Katılımcıların %69,6'sı kadın ve %30,4'ü erkektir. Katılımcıların stresliyken %60,1'inin iştahının arttığı, %25,3'ünün ise azaldığı ve %14,6'sının değişmediği saptanmıştır. Hem erkeklerde hem de kadınlarda TFEQ-R18 ve DİA ölçek puanları ile günlük alınan enerji, makro ve mikro besin tüketimleri arasında herhangi bir ilişki bulunamamıştır (p>0,05). Cinsiyete göre kadınların duygusal yeme alt boyutundan aldığı puanlar erkeklere göre yüksek bulunmuştur (p<0,05). Antropometrik ölçümler ile duygusal yeme ve kontrolsüz yeme puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif yönde ilişki bulunmuştur (p<0,05).  Bireylerin duygusal yeme puanları arttıkça; Beden Kütle İndeksi (BKİ), vücut yağ yüzdesi ve vücut yağ miktarı artmaktadır (p<0,05).  Benzer şekilde kontrolsüz yeme puanları arttıkça; BKİ, bel çevresi, vücut yağ yüzdesi ve vücut yağ miktarının arttığı gözlenmiştir (p<0,05).  Bireylerin olumsuz duygu ve durumları ile BKİ arasında anlamlı pozitif yönde ilişki bulunmuştur (p<0,05) . Sonuç olarak duygusal yeme ve kontrolsüz yeme davranışlarının vücut kompozisyonunu etkilediği bulunmuştur. Ancak duygusal yemenin beslenme alışkanlıkları üzerine etkisini değerlendirmek için daha kapsamlı araştırmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Emotional eating is an eating behavior disorder mostly seen in obese individuals. If left untreated, it leaves both psychological and physiological damages in the person's life.The aim of this study is to determine the relationship between emotional eating behaviors and anthropometric measurements and nutritional status of individuals who apply to a dietitian to lose body weight. The study was conducted with a total of 158 individuals aged 18-65 years, who applied to a special diet clinic in Mersin between December 2019 and February 2020 and had a Body Mass Index (BMI) ≥25kg/cm2. The data were obtained by face-to-face interview technique using questionnaires. Questionnaires used; The 36-question questionnaire, in which the general characteristics of the participants were questioned, consisted of a three-day food consumption record, the Three-Factor Eating Questionnaire (TFEQ-R18) and the Emotional Appetite Questionnaire (DIA). 
69.6% of the participants are female and 30.4% are male. It was determined that while stressed, 60.1% of the participants increased their appetite, 25.3% decreased and 14.6% did not change. No correlation was found between TFEQ-R18 and DIA scale scores and daily energy, macro and micronutrient consumption in both men and women (p>0.05). According to gender, women's emotional eating sub-dimension scores were higher than men's (p<0.05). A statistically significant positive correlation was found between anthropometric measurements and emotional eating and uncontrolled eating scores (p<0.05). As individuals' emotional eating scores increase; BMI, body fat percentage and body fat amount increased (p<0.05). Similarly, as uncontrolled eating scores increase; It was observed that BMI, waist circumference, body fat percentage and body fat amount increased (p<0.05). A significant positive correlation was found between negative emotions and states of individuals and BMI (p<0.05). As a result, it was found that emotional eating and uncontrolled eating behaviors affect body composition. However, more comprehensive studies are needed to evaluate the effect of emotional eating on eating habits.