Bankalarda kurumsal yönetim çerçevesinde sahiplik yapısı ve performans ilişkisi: Türkiye uygulaması /
Yazar: ELENA BEREZNEAK
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Kurumsal yönetim firma sahipliği ile yönetim arasındaki ilişkiler sistemini temsil etmektedir. Bankaların ekonomi ve mali sistemdeki üstlendikleri görev ve mudilerin haklarının korunması, sisteme olan güvenin sarsılmaması ve istikrarın bozulmaması açısından bankalarda kurumsal yönetim oldukça önemlidir. Sermaye sahipliği yapısının, kurumsal yönetim yapısında ve şirket performansında önemli bir belirleyici olduğu bilinmektedir. Bu çalışmada Türkiye'de faaliyet gösteren ticari bankalarda kurumsal yönetimin bankaların sahiplik yapısına göre farklılık gösterip göstermediği ve performansında rol oynayıp oynamadığı incelenmiştir. Sahiplik yapısının iki boyutunun da bankaların performansında rol oynayıp oynamadığını araştırmak amacıyla bankalar, mülkiyet yoğunluğunun göstergesi olan en büyük hissedarın payına göre mülkiyet yoğunluğu düşük, orta, yüksek ve çok yüksek olan bankalar ve hakim hissedarın/ hissedar grubunun kimliğine göre kamu sermayeli bankalar, aile-holding sermayeli bankalar, yabancı sermayeli bankalar ve diğer bankalar şeklinde bir ayrıma tabi tutularak incelenmiştir. Kurumsal yönetim, sahiplik yapısı ve performans arasında ilişkilerin ortaya konulması amacıyla Spearman Korelasyon Testi ile Regresyon Analizi kullanılmıştır.Bilindiği gibi Türkiye'de 2003 yılında Sermaye Piyasası Kurulu "'Kurumsal Yönetim İlkelerr'ni kabul etmiş ve 2004 yılında tüm şirketlerin "Kurumsal Yönetim İlkelerine Uyum Raporu"nu yayınlanmasını zorunlu kılmıştır. Bunun yanında Türkiye'de 2000 ve 2001 yılında yaşanan krizler Türkiye'deki bankacılık sisteminin çok büyük değişikliklerin yaşanmasına neden olmuştur. Birçok bankanın iflas etmesi, kamu bankalarının özelleştirilmesi ve bankacılık sektörüne artan yabancı girişi bankacılık sistemi derinden etkilemiştir. Yaşanan krizlerde bankaların zor duruma düşmesinin nedenlerinden birisi de kötü kurumsal yönetim uygulamaları olduğu kabul edilmektedir. Bu sebeplerden dolayı bankalarda kurumsal yönetimin mevcut durumun ve performansın yeni oluşan sahiplik yapılarına bağlı olup olmadığının tespit edilmesi önemlidir.Araştırma sonucunda kurumsal yönetimin bankalarda orta seviyelerde olduğu ve bankaların sahiplik yapılarına göre farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Kurumsal yönetim, sahiplik yapısı ve performans arasındaki ilişkinin ise belirsiz olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Corporate governance represents the relationship system between ownership and management. Corporate governance is important for banks in order to keep stability and not to loose trust in the market because of bank"s duty in financial market and economy. It is known that ownership structure is effective on corporate governance mechanism and company performance. In this article, whether the corporate governance structure differs according to ownership structure of commercial banks in Turkey and if it performs a role in performance is examined. In order to investigate both features of structure of ownership performs a role in bank performance, the banks are separated in two categories and investigated - according to their ownership concentration-the diagnostic is the share of biggest share owner-, as low, middle, large and very large and -according to large shareholder/ shareholder group's identification as, Public owned, Family-Holding owned, Foreign owned and others. The paper examines whether variations in the banks' governance structures and quality can be associated with differences in the banks' ownership and control structures. Finally the paper through Spearman Correlation Test and Regression Analyze addresses whether the banks' performance and efficiency can be related to their governance structures.As it known Capital Markets Board of Turkey accepted "Corporate Governance Principles" in 2003 and according to, "Corporate Governance Principles Consistency Report" which was published in 2004 publishing their own "Corporate Governance Principles Report" became obligatory for all companies. The 2000-2001 Turkish financial crises have been associated with bank failures. One of the reasons for the failures of many banks in these crises was bad corporate governance applications. It is therefore useful to report the current state of Turkish bank governance and discuss whether bank performance can be attributed to the new governance structures.A few findings are documented in this paper; the quality of corporate governance in Turkish banks found middle stage and differs with ownership structure. Corporate governance ownership structure and performance relationship is ambiguous.