İslam Hukukuna göre satım akdinde malın kabz ve teslimi
The possession and delivery of a subject matter (mabe`e) in a sales contract according to the Islamic Law
Yazar: MUSTAFA KİSBET
Danışman: PROF. DR. YUNUS VEHBİ YAVUZ
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: Hapis hakkı = Right of lien ; Hasar sorumluluğu = Damage liability ; Kabz = Kabz ; Satış = Sale ; Tahliye = Release ; Tazmin = Indemnification ; Teslim tarihi = Delivery time ; Teslimat = Delivery ; İfa = Carrying out ; İslam hukuku = Islamic law

Özet:
İslâm hukukuna göre satım akdi satıcıya malı teslim, alıcıya da kabz borcunu yükler. Teslim ve kabz işlemleri için tarafların hukuken yetkili olmaları, malın da ayrılmış ve hazır bulunması gerekir.Kabz ve teslimin başlıca şekilleri elden teslim ve nakildir. Tahliye ise hükmen kabzdır. Maldan yararlanma ve bazı hukukî tasarruflar da kabz yerine geçer. Bir şeyin özelliğine göre kabz yöntemi de farklı olur.Kural olarak teslim yeri satış sırasında malın bulunduğu yerdir. Teslim ile ilgili masraflar satıcıya, kabz ile ilgili masraflar alıcıya aittir. Taraflar isterlerse sözleşme sırasında yer, zaman ve masrafları kimin üstleneceğini kararlaştırabilirler.Satılan malın akdi takiben teslim edilmesi gerekir. Selem ve istısnâ`da ise mal kararlaştırılan sürede teslim edilmelidir.Satıcının peşin satışlarda bedeli alana kadar malı alıkoyma hakkı vardır.Kabz edilmeyen malda yeni tasarruflar yapılamaz. Fakat bu yasağın kapsamı hakkında; yiyeceklerde, mislî mallarda, menkûllerde ve bütün mallarda olduğuna dair dört farklı görüş vardır.İslam hukukunda malın hasar sorumluluğunun kabz ile intikal ettiğine dair görüş ağır basmaktadır. Buna göre malın kabzından önceki hasar satıcıya, sonraki hasar ise alıcıya aittir.

Abstract:
According to the Islamic Law, a sales contract regards the seller as responsible for delivery and the buyer for possession of the subject matter. This process that is named more widely as ?qabz?, requires both sides to be legally competent and the goods to be in existence and reserved.The main types of possession and delivery are delivery by hand and transport. Discharging is a way of possession by judgment. Utilization of the subject matter and some legal transactions also substitute for possession. The types of possession vary according to the special situation of a subject.As a general rule, the place of delivery is the place of contract. Sales expenses belong to the seller and possession expenses to the buyer. If the sides consider it necessary, they can agree during the contract upon the time, place and who is to take charge of the costs.The subject matter must be delivered immediately upon the realization of the contract unless otherwise stated. In contracts like Salam or istisna`, the delivery must be done on the designated date.In sales for cash, the seller owns the lien which is the right of a seller to retain title and possession of subject matters sold, until their price is paid in full.As a rule, the utilization of the subject matters before possession is prohibited. However, there are various views upon the fact that which goods are included in the prohibition. However, there are four different opinions upon the scope of this prohibition: foods, standard goods, movables and all goods.In the Islamic Law, the opinion is predominant that damage liability of the subject matter passes by the delivery of the goods. Accordingly, losses before the contract are undertaken by the seller and the losses after the possession are assumed by the buyer.