İşitme engelli futbolcuların müsabaka sırasında kural dışı hareketlere karşı etkin uyarma yöntemlerinin geliştirilmesi ve etkinliğinin incelenmesi
Improving and examining the efficiency of the methods for effective warning of the deaf footballers in case of fouls during competitions
Yazar: OSMAN ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. SERAP ÇOLAK
Kocaeli Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Spor Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Futbol = Football ; Futbolcular = Football players ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Uyarı = Warning ; Uyarıcılar = Stimulants ; İşitme engelliler = Hearing impaired ; İşitme kaybı = Hearing loss

Özet:
Amaç: Sporun, engelliler için hem rehabilitasyon işlevi gördüğü hem de yaşam kalitelerini yükseltmek için önemli katkılarda bulunduğu bilinen bir gerçektir. Sportif branşların her birisi kendi akışına uygun kurallar ve bu kuralların ihlal edilmesi durumunda da bir uyarı yöntemi geliştirmiştir. Bu oyun kuralları engelli sporunda, engel grubuna özgü nitelikler kazanabilmektedir. Engelli sporlarında hakemler tarafından verilen ihlal kararlarının sporculara yansıtılması engel grubuna göre farklı yöntemlerle gerçekleştirilirken işitme engellilerde kural ihlallerinde uyarı yöntemleri sağlıklı insanlarla hemen hemen aynı kalmıştır. İşitme engellilerin yapacakları sporlarda, futbol başta olmak üzere özellikle takım sporlarında kural ihlallerine karşı uyarı amacıyla kullanılan metodlarda yetersizlikler olduğu açıktır. Çalışmamızda Uyarı Cihazı(UC) olarak isimlendirdiğimiz cihaz vasıtasıyla kural dışı hareketlere karşı etkin uyarma yöntemlerinin geliştirilmesi ve geliştirilen bu yöntemin etkinliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca müsabakalarda istatistiksel olarak bu cihazın verimliliğini ve işitme engelli sporculardan topladığımız geri bildirimlerle de etkinliğini araştırmayı amaçladık.
Yöntem: Çalışmamıza 23(yaş:18,61±1,158) İşitme Engelli Futbolcu(İEF) katılmıştır. Tüm İEF antropometrik ölçümleri alınmıştır. Maç esnasında hakemle İEF'lar arasında bağlantıyı sağlaması için UC geliştirdik. UC'nı kulanmadan ve kullanarak İEF'lerin 2 ayrı maç yapmalarını sağladık. Bu iki maçın ayrı ayrı ihlal-düdük sayıları, İEF'lerin ihlallere verdikleri tepkiler ve hakemin uyarısına karşı durma zamanları açısından analizlerini yaptık. Ayrıca İEF'lere UC hakkında geribildirim almak için anket yaptırdık.   Bu sayede müsabakalarda istatistiksel olarak bu cihazın verimliliğini ve işitme engelli sporculardan topladığımız geri bildirimlerle de etkinliğini araştırdık.
Bulgular: UC kullanmadan ve UC kullanarak oynanan maçların analizleri istatistiksel olarak karşılaştırıldığında; hem maçın tamamında hem de ayrı ayrı her iki devrede, hakem düdüğünden sonra durma süreleri(sn) açısından anlamlı bir farklılık bulunmuştur(p˂0,05). UC kullanılmayan maçta İEF'lar hakem düdüğünden sonra ortalama 2,12±2,59 sn'de dururken, UC kullanılan maçta ortalama 0,31±0,88 sn'de durmuşlardır. Ayrıca İEF'ların UC ile ilgili geri bildirim anketine verdikleri cevaplardan da cihazın etkin olduğu sonucuna varılmıştır. 
Sonuç: UC kullanmanın hakem uyarılarının daha etkin ve çabuk algılanmasını sağladığı sonucuna varılmıştır. Bu bağlamda İEF için UC kullanmanın yararlı ve gerekli olduğu da ortaya çıkmıştır. Uyarının çabuk ve aynı anda sahadaki bütün sporcular tarafından alınması süre kayıplarını ortadan kaldırarak daha çok topla oynama, daha estetik ve daha kaliteli futbol ortaya konmasına neden olmaktadır. 

Anahtar Kelimeler: İşitme Engelli, Futbol, Kural, Uyarı, Cihaz

Abstract:
Objective: It is well known that sport contributes significantly both to rehabilitation and also to improve the quality of life for people with disabilities. Each sporting branches have developed rules for their own course and in case of violation of these rules they have developed a warning method. These rules of sports can be modified with specific characteristics according to the nature of the disability group. However, while the arbitral awards made by the arbitrators were reflected to the athletes in different methods according to the disability group, the warning methods of rule violations in the hearing impaired has remained virtually the same as healthy people. It is clear that there are deficiencies in methods used to warn against violations of rules for hearing impaired athletes, especially in team sports and football. In this study, with the Warning Device (WD), it was aimed to develop Effective Stimulation Methods against Illegal Movements and to evaluate the effectiveness of this method. In addition, we aimed to investigate the efficiency of these devices both statistically in competitions and also with the feedback collected from hearing-impaired athletes.
Method:  23 (age: 18.61 ± 1.158) Hearing Impaired Footballer (HIF) participated in our study. Anthropometric measurements were done to all HIF. We developed the WD to provide a link between the arbitrator and the HIF during the match. We allow HIF to make two separate matches with using WD and without using WD. We analyzed these two matches separately in terms of the number of infringement-whistle counts, the responses of HIF to the violations and the stop-time after the arbitrator's warning. In addition, we made a survey to the HIF to get feedback about WD. In this way, we investigated statistically the efficiency of this device in competitions and with the feedback collected from the hearing impaired athletes we expected to determine the effectiveness of the device.
Results:  When analysis of matches played with WD and without using WD were compared statistically; a significant difference was found in terms of stop-times after arbitrator whistle both in the whole match and also in separatly half-time of the match (p<0.05). In the non-WD used match, the HIF stopped at the average 2.12 ± 2.59 seconds after the arbitrator's whistle, while in the WD used match stop-time average was 0.31 ± 0.88 seconds. Furthermore, according to the responses given by the HIFin the feedback questionnaire regarding the WD, it was determined that the device was effective. 
Conclusion: It was concluded that the arbitrator's warnings were detected more effectively and quickly by using the WD. In this context, it was determined that the use of WD was advantageous and necessary for HIF. Taking the warning quickly and at the same time by all the athletes on the field, eliminate the time losses and supply time to play more with ball, thus, more aesthetic and better quality football will be ensured.

Keyword: Hearing Impaired, Football, Rule, Warning, Device