Erken repolarizasyon saptanan çocuklarda aritmi ve ani ölüm riskinin elektrokardiyografi bulguları ve kalp hızı değişkenliği ile değerlendirilmesi
Risk assesment using electrocardiography and heart rate variability in children with early repolarization
Yazar: AHMET FATİH ARINÇ
Danışman: PROF. DR. FİGEN AKALIN
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giriş: Erken repolarizasyon (ER), önceleri iyi huylu bir Elektrokardiyografi (EKG) değişikliği olarak görülse de son yıllarda aynı EKG paterni ile ortaya çıkan fatal aritmi ve ani ölümlerin bildirilmiş olması ve Erken Repolarizasyon Sendromu'nun tanımlanmış olması nedeniyle tartışmalı hale gelmiştir. Çalışmamızda Marmara Üniversitesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları polikliniklerine herhangi bir şikayetle başvuran ve EKG'lerinde ER görülen çocuklarda prevelansı saptamaya, bu hastalardaki ani ölüm ve aritmi riskinin artıp artmadığını EKG parametreleri ve kalp hızı değişkenliği yöntemi ile belirlemeye çalıştık.
Materyal-Metod: Çalışma grubu, 6-18 yaş arasında rastlantısal olarak ER saptanan, herhangi bir kardiyak hastalığı bulunmayan çocuklardan oluşturuldu. Kontrol grubu olarak aynı yaş grubunda ER saptanmayan sağlıklı çocuklar seçildi. Çalışma ve kontrol grubundaki çocuklar ayrıntılı öykü, fizik muayene, Ekokardiyografi (EKO), 12 derivasyonlu EKG ve 24 saatlik Holter EKG ile değerlendirildi. Risk değerlendirmesi EKG üzerinde P dispersiyonu, QTc dispersiyonu, JT dispersiyonu, Tp-e dispersiyonu parametreleri kullanılarak ve 24 saatlik Holter kayıtlarından "Time domain" parametreleri SDNN, SDANN, SDNN-i, r-MSSD, pNN50 ve "Frequency domain" parametreleri HF, LF, VLF, LF/HF değerleri açısından çalışma ve kontrol grupları karşılaştırıldı.
Bulgular: Çalışma grubu yaşları 7-18 arasında değişen (14,09±3,0 yaş) 13 kız, 19 erkek, kontrol grubu yaşları 7-18 arasında değişen (13,40±3,4 yaş) 12 kız, 18 erkek çocuktan oluştu.
Çalışma grubunda kalp hızı, kontrol grubuna oranla düşük bulundu (p=0,020). P dispersiyonu, QTc dispersiyonu, Tp-e dispersiyonu açısından çalışma ve kontrol grupları arasında fark bulunmadı. JT dispersiyonu çalışma grubunda daha yüksekti (p=0,025). Ekokardiyografik olarak çalışma grubunda interventriküler septum diyastolik kalınlığı daha yüksekti (p=0,030). Çalışma grubunda LF/HF oranı (p=0,045) ve uyanıkken ölçülen HF ve LF/HF oranı daha yüksekti (p=0,046 , p=0,036). Çalışma grubu yaşlara göre bölündüğünde 7-12 yaş grubunda JT dispersiyonu ve Tp-e dispersiyonu çalışma grubunda daha yüksekti (p=0,035 ve p=0,025). 13-18 yaş grubunda ise dakika kalp hızı daha düşük (p=0,021), uyanıklık
1
LF/HF oranı kontrol grubuna kıyasla daha yüksekti (p=0,028). Erkeklerde kızlara oranla kalp hızı değişkenliği parametreleri parasempatik aktivite lehine artmıştı. İnferolateral derivasyonlarda J dalgası görülen çocuklarda, sadece inferior derivasyonda J dalgası görülenlere göre kalp hızı yüksek, uyku SDNN ve VLF düşüktü (p=0,049 , p=0,040 ve p=0,040).
Sonuç: Çocuk ve adolesanlarda tesadüfen saptanan ER'nin ani ölüm ve aritmi açısından yüksek risk taşımadığı, KHD bulgularının özellikle gece uyku saatlerinde sempatik aktivite ile uyumlu olduğu, inferolateral ER'de ise parasempatik aktivitenin baskın olduğu görülmüştür.

Abstract:
Background: Early repolarization (ER) was previously considered as a benign ECG pattern, however, recent reports of patients, having this ECG pattern, with fatal arrhythmia and sudden death caused controversy.
We aimed to determine the prevalence of ER in children admitted to Marmara University Pediatric Clinics and investigated the risk of sudden death and arrhythmia in these patients using ECG parameters and heart rate variability on 24 hour Holter recordings.
Methods: Study group consisted of children between 6-18 years of age without any cardiac disorder who were found to have coincidental Early Repolarization on ECG. Control group included healthy children without Early Repolarization at the same age.
Children in study and control groups were evaluated with history, physical examination, echocardiography,12-lead ECG and 24-hour Holter monitorization. Risk assessment was performed using P wave dispersion, QTc dispersion, JT dispersion, Tp-e dispersion on ECG and "Time domain" parameters SDNN, SDANN, SDNN-i, r-MSSD, pNN50 and "Frequency domain" parameters HF, LF, VLF, LF/HF from 24-hour Holter recordings. All values were compared between study and control groups.
Results: Study group consisted of 13 girls and 19 boys between 7-18 years (Mean±SD=14.09±3.0), and control group 12 girls and 18 boys berween 7-18 years of age (Mean±SD=13.40±3.4). Heart rate was lower in study group compared to control group (p=0.020). There was no difference between study and control groups in terms of P wave dispersion, QTc dispersion, and Tp-e dispersion. JT dispersion was higher in study group (p=0.025). The diastolic thickness of interventricular septum was higher in study group on echocardiography (p=0.030). LF/HF ratio was higher in study group (p=0.045). HF and LF/HF ratios measured while awake were also higher (p=0.046 , p=0.036). When study group was divided acording to age, JT dispersion and TP-e dispersion were higher in 7-12 age group comparing to controls (p=0.035 and p=0.025). In 13-18 age group, minimum heart rate was lower
3
(p=0.021) and the awake LF/HF ratio was higher (p=0.028). Heart rate variability parameters has increased in favor of parasympathetic activity in boys compared to girls. Children with J waves in the inferolateral leads had higher heart rate and lower SDNN and VLF in sleeping hours than those with J waves only in the inferior leads (p=0.049, p=0.040 and p=0.040).
Conclusions: We concluded that ER detected incidentally in children without cardiac disease does not carry an increased risk in terms of sudden death and arrhythmia. HRV parameters indicated sympathetic system dominace especially during sleep. İnferolateral ER was associated with parasympathetic dominance.