Temporomandibular eklem rahatsızlıklarında naproksen sodyum ve COX-2 inhibitörleri, lökosit formülü ve nitrik oksit düzeyleri ve klamidya trakomatis varlığının araştırılması
A research study on naproxen sodium and COX-2 inhibitors on temporomandibular joint disorders, formula of leukocytes, nitric oxide levels and existence of chlamydia trachomatis
Yazar: SERKAN POLAT
Danışman: PROF. DR. DERVİŞ YILMAZ
Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
ÖZET Temporomandibular eklem düzensizliklerinin (TMD) basit bir disk deplasmanı olmadığı, inflamatuar mediatörlerin önemli bir etyolojik faktör olduğu fikri ağır basmaya başlamıştır. Bu nedenle temporomandibular eklem için önemli bir mediator olan NO miktarını ölçmek ve kullanılan nonsteroid antiinflamatuar ilaçların NO düzeyindeki etkilerini değerlendirmek için bu çalışma tasarlandı. Aynı zamanda yeni nesil COX-2 inhibitörlerinin etkinliklerini, lökosit formülünün tedaviye bağlı değişimini, ve etyolojide önemli bir yere sahip olan psikolojik durumu ve klamidya trakomatis varlığım incelemek amaçlandı. Psikolojik tarama testi olarak SCL-90-R kullanıldı. Eklem sıvısındaki NO değerlendirmesi Griess yöntemine göre yapıldı. KT varlığı için LCR yöntemi ve kültür yöntemi kullanıldı. Tedavi öncesi ve sonrası NO değerleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak önemli bir değişim gözlenmedi. Lökosit sayılarında da aynı şekilde önemli bir değişim gözlenmemiştir. Tedavi öncesi ve sonrası değerler karşılaştırıldığında, naproksen sodyum ve rofekoksib grubunun ağrı skorlarmdaki azalma istatistiksel olarak önemli bulundu. Maksimum ağız açıklığındaki artışlar değerlendirildiğinde sadece rofekoksib grubundaki artış istatistiksel olarak önemliydi. Ağrısız maksimum ağızaçıklığındaki artış, kontrol grubunda istatistiksel olarak önemsizken, rofekoksib, selekoksib ve naproksen sodyum grubunda önemli bulundu. Sadece "pumping manipulation" uygulamasının tedavi edici etkinliği gözlenmedi. Temporomandibular eklem düzensizliklerinde kullanılan naproksen sodyum ve rofekoksib, ağrıyı azaltmada ve fonksiyonu artırmadaki etkinlikleri kontrol grubuna göre üstündür. Rofekoksibin diğer ilaçlara nazaran daha etkili olduğu söylenebilir. Rofekoksib ve selekoksibin yan etkilerinin az olması bir avantajken, maliyetlerinin yüksek olması bir dezavantaj teşkil etmektedir. Çalışmamızdan elde edilen bulgular naproksen sodyum, rofekoksib ve selekoksibin, nitrik oksit üretimi üzerinde etkili olmadığını ortaya koymaktadır. Bunun lökosit formülü ile de paralellik göstermesi, üretilmiş olan NO'nun lökosit kaynaklı olduğunu düşündürmektedir. Çalışmanın prostaglandin analizi ile sürdürülmesi, iyileşmede hangi maddenin daha öne çıktığı konusunda bir bilgi verecektir. Anahtar kelimeler: Temporomandibular eklem, nitrik oksit, klamidya trakomatis 106

Abstract:
SUMMARY A Research Study on Naproxen Sodium And COX-2 Inhibitors on Temporomandibular Joint Disorders, Formula of Leukocytes, Nitric Oxide Levels and Existence of Chlamydia Trachomatis The opinion that, temporomandibular joint disorder (TMD) is not a simple disk displacement, but an important etiological factor of inflammatory mediators, has started to gain weight. Therefore, this mediator for temporomandibular joint and to assess the effects of nonsteroidal anti inflammatory drugs used, on the NO levels. At the same time, examination of new generation COX-2 inhibitors' activities, changes in leukocytes formula depending on treatment, the psychological conditions having an important place in etiology and the existence of chlamydia trachomatis (CT), were made subjects that are among the objectives of the study. In form of psychological scanning test, the SCL-90-R is used. Assessment of NO in joint liquid is done with the Griess method. About the existence of CT, the ligase chain reaction method and culture method are used. When the NO values for before and after treatment, are compared, there was no statistically significant change observed. In the number of leukocytes too, in the same manner, there was no significant change. 107During comparison of the before and after treatment values, decrease in naproxen sodium and rofecoxib group pain scores are determined to be statistically significant. When increases for maximum mouth opening are assessed, only the increases in rofecoxib group were statistically important. Increase in painless maximum mouth opening, was not statistically significant, in the control group, but it is found to be significant in rofecoxib, celecoxib and naproxen sodium group. It is observed that only the "pumping manipulation" application have treating effect. Naproxen sodium and rofecoxib, which are used in temporomandibular joint disorders, are superiority effective with respect to reducing of pain and they have increased function, as compared to ones in control group. It can be said that rofecoxib is more effective, in view of other drugs. Rofecoxib and celecoxib, having fewer side effects are providing an advantage, but, due to their high cost, it is bringing in a disadvantage too. Findings based on our studies, made it clear that, naproxen sodium, rofecoxib and celecoxib are not affective in production of nitric oxide. This exhibits a parallelism with leukocyte formula and it is proven that this is a NO production with leukocyte source. Continuation of the study with prostaglandin analysis will provide information on the subject of which matter has a leading role, in having improvement. Key words: temporomandibular joint, nitric oxide, chlamydia trachomatis 108