Genç, orta ve ileri yetişkinlik dönemlerinde aşk biçimleri ve ilişki doyumu arasındaki ilişkinin romantik ilişkiye dair inançlar ve ilişkisel hareketlilik açısından incelenmesi
Examining the relationship between love types and relationship satisfaction through beliefs about romantic relationships and relational mobility in young, middle and late adulthood
Yazar: SİMYA IŞILTI EREN
Danışman: PROF. DR. EDA KARACAN
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aşk = Love ; Duygusal ilişki = Romantic relationship ; Yetişkinler = Adults ; İlişki doyumu = Relationship satisfaction ; İlişki hareketliliği = Relational mobility

Özet:
Bu çalışmanın amacı genç, orta ve ileri yetişkinlik dönemlerinde aşk biçimleri, ilişki doyumu, yaşam doyumu, romantik ilişkiye dair rasyonel olmayan inançlar ve ilişkisel hareketlilik arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmada yaşları 18 ile 65 yaş aralığında olan ve yaşamlarında en az bir romantik ilişki deneyimi olan 158'i kadın 72'si erkek olmak üzere toplamda 230 katılımcı yer almıştır. Çalışmada Demografik Bilgi Formu, Aşka İlişkin Tutumlar Ölçeği, İlişki İstikrarı Ölçeği, Yaşam Doyum Ölçeği, İlişki İnançları Ölçeği ve İlişkisel Hareketlilik Ölçeği kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda yaşa bağlı olarak genç yetişkinlere kıyasla orta yetişkinlikte rasyonel olmayan romantik ilişki inançları, cinsiyete bağlı olarak kadınlara kıyasla erkeklerde özgeci ve oyun gibi aşk; erkeklere kıyasla kadınlarda yaşam doyum puanları daha yüksektir.  İlişki süresine bağlı olarak daha uzun süredir romantik ilişkiye sahip olanların özgeci aşk, yaşam doyumu ve yatırım düzeyleri daha yüksekken, daha kısa süredir aynı romantik ilişki içinde bulunan kişilerin ilişkisel hareketlilik düzeylerinin daha fazla olduğu gözlemlenmiştir. Yaşamı boyunca daha fazla sayıda romantik ilişkiye sahip olan bireylerin oyun gibi aşka sahip olma ve seçeneklerin niteliğini değerlendirme düzeylerinin daha fazla olduğu gözlemlenirken; şimdiye kadar daha az sayıda romantik ilişki içinde bulunmuş kişilerin hem yatırım düzeyleri hem de rasyonel olmayan romantik ilişki inançlarının daha fazla olduğu elde edilen bulgular arasındadır. Bunun yanı sıra hem kadın hem de erkek örneklemde tutkulu aşk ilişki doyumunu yordarken, sahiplenici aşk kadın örnekleminde ve özgeci aşk erkek örnekleminde ilişki doyumunu yordamaktadır. Elde edilen tüm sonuçlar değerlendirildiğinde aşk biçimlerinin, rasyonel olmayan romantik ilişki inançlarının, ilişki doyumunun, yaşam doyumunun, yatırım düzeylerinin, seçeneklerin niteliğini değerlendirme düzeylerinin ve ilişkisel hareketliliğin yaşa, cinsiyete, ilişki süresine ve ilişki sayısına bağlı olarak farklıklar gösterdiği ve bazı aşk biçimlerinin kişinin romantik ilişkisinden aldığı doyuma katkı sağladığı görülmüştür. Tüm bu bulgular literatür kapsamında tartışılmıştır.

Abstract:
The aim of the study is examining the relationship between love types, relationship satisfaction, life satisfaction, irrational romantic relationship beliefs and relational mobility in young, middle and late adulthood. A total of 230 participants' (158 female, 72 male) age range differs between 18 to 65 and have had at least one romantic relationship. The scales that have been used in the study were Demographic Information Form, Love Attitudes Scale, Relationship Stability Scale, The Satisfaction with Life Scale, Relationship Beliefs Questionnaire and The Relational Mobility Scale. The results showed that in terms of age late adults scored higher in irrational romantic relationship beliefs than middle adults, in terms of gender while men scored higher in agape and ludus, women scored higher in life satisfaction. When the results evaluated in terms of duration of the relationship it is found that, while people who have been in the same romantic relationship longer have higher agape, life satisfaction and investment scores; people who have been in the same romantic relationship shorter have higher relational mobility scores. In the scope of the number of romantic relationships that a person had, it is found that while people who have been in more romantic relationships have more ludus and have higher scores in terms of quality of alternatives; on the other hand, it has been shown that people who have been in less romantic relationships have higher scores of investment and irrational romantic relationship beliefs. Furthermore, for both women and men it has been found that eros predicted relationship satisfaction. Moreover, results have been shown mania predicted relationship satisfaction for women and agape predicted relationship satisfaction for men. Considering all the results obtained, in the context of age, gender, duration of the romantic relationship and number of romantic relationships that a person had, it is found that love types differ in terms of irrational romantic relationship beliefs, relationship satisfaction, life satisfaction, investment, quality of alternatives and relational mobility. Finally, it is concluded that some of the love types contributed to the person's satisfaction of the romantic relationship.