Subakut inmeli hastaların rehabilitasyonunda xbox kinect(tm) oyun sisteminin uygulanabilirliği, güvenilirliği ve etkinliği: Tek kör randomize kontrollü pilot çalışma
Feasibility, safety and efficacy of xbox kinect(tm) game system in rehabilitation of subacute stroke patients: A single blind randomized controlled pilot study
Yazar: TUBA ALIŞKAN TÜRKBEY
Danışman: PROF. DR. HAYDAR GÖK
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Bilgisayar oyunları = Computer games ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Kol = Arm ; Motor beceriler = Motor skills ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Sanal gerçeklik = Virtual reality ; Serebrovasküler bozukluklar = Cerebrovascular disorders

Özet:
Amaç: Subakut inmeli hastaların rehabilitasyonunda Xbox KinectTM oyun sisteminin uygulanabilirliği, güvenilirliği ve üst ekstremite motor ve fonksiyonel iyileşme üzerine etkisini araştırmak.
Gereç-Yöntem: Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cebeci Araştırma ve Uygulama Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniği'ne rehabilitasyon amacı ile yatırılan 20 subakut inmeli hasta randomize şekilde, çalışma ve kontrol grubu olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Çalışma grubu 20 seans konvansiyonel tedaviye ek olarak 20 seans (60 dakika/seans) Xbox KinectTM tedavisi, kontrol grubu ise sadece 20 seans konvansiyonel tedavi aldı. Çalışmanın primer sonlanım parametreleri uygulanabilirlik ve güvenilirlik idi. Uygulanabilirlik için oyun oynama süresi, Modifiye Borg Skalası (Borg CR10), hasta geri bildirim anketi; güvenilirlik için ise yan etki ortaya çıkan hasta oranı ve Borg CR10 kullanıldı. Sekonder sonlanım parametresi olan tedavi etkinliği için, hastalara tedavi öncesinde ve tedavi bitiminde Kutu ve Küp Testi (BBT), Wolf Motor Fonksiyon Testi (WMFT), Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği (FIM), Brunnstrom Motor Evrelemesi (BME), Modifiye Ashworth Skalası (MAS) ve üst ekstremite eklemlerinin pasif/aktif eklem hareket açıklığı (EHA) ölçümü değerlendirmeleri yapıldı.
Bulgular: Hastaların tamamı tedaviyi tamamladı. Xbox KinectTM grubunda ortanca toplam oyun oynama süresi 1158 dakika idi ve bu değer planlanan oyun süresinin %96'sı idi. Hiçbir hastada ciddi bir yan etki gözlenmedi. En sık görülen yan etki yorgunluk idi (%50). Hastaların ortalama Borg CR10 skoru 7,80 idi. Xbox KinectTM grubunda BBT, WMFT fonksiyonel düzey skalası ve üst ekstremite BME değerlerinde kontrol grubuna göre anlamlı derecede daha fazla düzelme saptandı. WMFT süre ölçümleri, FIM motor fonksiyon skorları ve FIM üst ekstremite fonksiyon skorlarındaki değişim açısından iki grup arasında farklılık saptanmadı.
Sonuç: Xbox KinectTM sisteminin, subakut inmeli hastaların rehabilitasyonunda uygulanabilir, güvenilir ve potansiyel olarak etkili bir yöntem olduğu sonucuna varılmıştır. Bu sistemin inme rehabilitasyonundaki etkinliğinin doğrulanması için daha geniş örneklemlerde randomize kontrollü çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar sözcükler: İnme, oyun konsolu, rehabilitasyon, sanal gerçeklik, Xbox KinectTM

Abstract:
Objective: To evaluate feasibility and safety of the Xbox KinectTM game system in rehabilitation of subacute stroke patients as well as its efficacy on upper extremity motor and functional recovery. 
Material-Method: 20 subacute stroke patients who were hospitalized for rehabilitation at Ankara University Faculty of Medicine, Cebeci Research and Application Hospital, Physical Medicine and Rehabilitation Clinic, were randomly allocated to 2 groups - experimental or control groups. The experimental group received 20 sessions (60 minutes/session) of Xbox KinectTM treatment in addition to 20 sessions of conventional therapy whereas the control group received 20 sessions of conventional therapy only. The primary outcome parameters of the study were feasibility and safety. Game playing time, Modified Borg Scale (Borg CR10) and patient feedback survey were used for evaluating feasibility while the proportion of patients experiencing adverse events and Borg CR10 were used for evaluating safety. Before and after the treatment, patients were assessed with Box and Block Test (BBT), Wolf Motor Function Test (WMFT), Functional Independence Measure (FIM), Brunnstrom Motor Stages (BMS), Modified Ashworth Scale (MAS) and passive/active range of motion (ROM) measurements of upper extremity joints for determining treatment efficacy, which was the secondary outcome parameter of the study.
Results: All patients had completed the treatment. The median total game playing time was 1158 minutes in Xbox KinectTM group and this value was 96% of the planned game playing time. No serious adverse event was observed in any patient. The most common adverse event was fatigue (50%). The mean Borg CR10 score of the patients was 7,80. The Xbox KinectTM group showed significantly more improvements in BBT, WMFT functional ability scale and upper extremity BMS values compared the control group. There was no difference in the groups with respect to the changes in the WMFT time measures, FIM motor function scores and FIM upper extremity function scores.
Conclusion: We concluded that the Xbox KinectTM system is a feasible, safe and potentially effective method for rehabilitation of subacute stroke patients. In order to confirm the effectiveness of this system in stroke rehabilitation, randomized controlled trials with large samples are needed.

Key Words: Stroke, game console, rehabilitation, virtual reality, Xbox KinectTM