Ksilitollü, Sorbitollü, Ksilitol-Sorbitollü çikletlerin mine lezyonlarındaki remineralizasyona etkisinin in situ olarak araştırılması
Effect of chewing gums with Xylitol, Sorbitol, Xylitol-Sorbitol on the remineralization of artificial enamel lesions in situ
Yazar: DUYGU TUNCER
Danışman: PROF. DR. ALEV ÖNEN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diş Hastalıkları ve Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental mine = Dental enamel ; Diş demineralizasyonu = Tooth demineralization ; Diş hastalıkları = Tooth diseases ; Diş remineralizasyonu = Tooth remineralization ; Ksilitol = Xylitol ; Sakız = Chewing gum ; Sorbitol = Sorbitol

Özet:
Bu in situ çalışmanın amacı, 3 farklı şeker değişkeni içeren çikletin demineralize mine yüzeyinin remineralizasyonu ve sertliği üzerine etkisini değerlendirmektir. Çikletlerden biri ksilitol (First Ice), biri sorbitol (Trident Splash), biri de ksilitol-sorbitol (Vivident Xylit) içermektedir. Aktif çürüğü bulunmayan (1 erkek, 11 kadın, ortalama yaş: 28.5) 12 bireyin, üst çenelerine, içinde, demineralize edilmiş 2 adet sığır dişi mine örneği yerleştirilmiş palatal apareyler takılmıştır. Apareyler ağıza çiklet çiğnemeden hemen önce takılıp, 20 dakika çiklet çiğnenmiştir ve aparey ağızda 20 dakika daha kalmıştır. Bu işlem günde 4 kez tekrarlanmıştır. Her birey 3 farklı çikleti, 3 deney periyodunda 21'er gün boyunca çiğnemiştir. 4. periyotta bireyler sadece parafin çiğnemiştir (kontrol). Her periyodun sonunda örnekler apareylerden uzaklaştırılmıştır, bir örnek EDS ve SEM analizlerinde, diğer örnek ise mikrosertlik ölçümlerinde kullanılmıştır. Mine örneklerinin Ca, P yüzdeleri ve Ca/P oranları değerlendirildiğinde, çiklet grupları ve parafin grubundaki başlangıç ve deney sonrası değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Ksilitol, sorbitol, ksilitol-sorbitol içeren çikletler ve parafin grubu arasında da istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Her grupta başlangıç ve deney periyodu sonrası sertlik değerleri karşılaştırıldığında, sorbitol içeren çikletin kullanıldığı gruptaki mine örnekleri, diğer çikletler ve parafin kullanılan gruplardaki mine örneklerinden daha yüksek mikrosertlik değerleri göstermiştir (p< 0.05). Ksilitol içeren çiklet grubundaki mine örnekleri, ksilitol-sorbitol içeren çiklet grubundaki mine örneklerine göre yüksek sertlik değerleri gösterirken, parafin grubundaki (kontrol) mine örnekleriyle benzer sertlik değerleri göstermiştir. Bütün çiklet gruplarındaki mine örnekleri başlangıç değerlerine göre, daha yüksek sertlik değerleri göstermiştir. Sadece Vivident Xylit (ksilitol-sorbitol) grubunda bu artış istatistiksel olarak anlamlı değildir (p> 0.05). SEM görüntüleri değerlendirildiğinde, bütün gruplarda deney sonrası görüntülerinde, başlangıç görüntülerine göre mine dokusu yüzeyinde daha homojen bir görüntü izlenmektedir. Bu çalışmanın sonucunda, çikletler demineralize mine örneklerinin remineralizasyonuna bir katkıda bulunmamıştır. Çikletler demineralize mine yüzeyini sertleştirirler fakat bu sertlik değerleri, sağlam diş dokusunun sertlik değerlerine göre düşüktür.Anahtar kelimeler: Çiklet, diş remineralizasyonu, diş demineralizasyonu, diş minesi, mikrosertlik

Abstract:
The purpose of this in situ study was to determine the effect of 3 chewing gums on the remineralization and the hardness of demineralized enamel. One chewing gum, (First Ice) sweetened with xylitol, one (Trident Splash) sweteened with sorbitol and one (Vivident Xylit) sweetened with xylitol-sorbitol. Twelve subjects without current caries activity (1 male, 11 female; mean age: 28.5) wore removable palatal appliances in the upper jaw with demineralized 2 bovine enamel specimens. The appliances were inserted before gum chewing for 20 min and then retained for an additional 20 min. This was performed 4 times per day. Every subject chewed 3 different chewing gums 3 experiment periods of 21 days each. During a forth period (control) the subjects only chewed paraffin. At completion of each period the enamel specimens were removed from the appliance, one specimen was used for making EDS and SEM analysis, the other specimen was used for making microhardness measurements. With regard to Ca, P percentage and Ca/P ratio, in chewing gum groups and in control group, at the baseline and after chewing period, measurements of enamel samples did not differ significantly (p> 0.05). In addition, no significant differences were found among enamel samples of chewing gums containing xylitol, sorbitol and xylitol&sorbitol and paraffin groups (p> 0.05). Enamel samples of chewing gum with sorbitol group showed greater hardness values than the enamel samples of other chewing gum groups and paraffin group (p< 0.05). Enamel samples of chewing gum with xylitol group showed greater microhardness values than with xylitol-sorbitol group, but showed similar microhardness values with paraffin group (control). Comparing the hardness values at baseline and after each period, all enamel samples of chewing gums and paraffin group showed greater hardness values than baseline measurements. Only in Vivident Xylit (xylitol-sorbitol) group, the difference was not statistically significant (p> 0.05). When SEM images were observed, in all groups, enamel surfaces showed more homogeneous structure in the images taken after 21 days chewing periods compared with baseline images. Under the conditions of the present study, it may be concluded that the use of chewing gum offers no remineralizing benefit to demineralized enamel. Chewing gums hardens the demineralized enamel surfaces but the hardness values did not reach to the hardness values of sound enamel.Keywords: Chewing gum, tooth remineralization, tooth demineralization, dental enamel, microhardness