Suriyeli mültecilerin zorunlu göç deneyimleri: Ankara örneği
Forced migration experiences of Syrian refugees: The case of Ankara
Yazar: HİLAL ULUDAĞ
Danışman: DOÇ. DR. SERDAR SAĞLAM
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Göçler = Migrations ; Göçmenler = Emigrants ; Mülteciler = Refugees ; Suriye = Syria ; Suriyeliler = Syrians ; Türk-Suriye ilişkileri = Turkish-Syrian relations ; Uluslararası göç = International migration ; Zorunlu göç = Forced emigration

Özet:
Zorunlu göç çoğu zaman uluslararası hukuk, güvenlik, politika gibi bağlamlarda ele alınarak makro ölçekte tartışılmaktadır. Oysa büyük anlatıların içine sıkıştırılan zorunlu göç, tek tek mülteciler tarafından deneyimlenen bir sürece işaret etmektedir. Ayrıca zorunlu göçün iradî göçün karşısında konumlandırılması ile ilişkili olarak mülteciler göç sürecinin "nesneleri, mağdurları, kurbanları" olarak kodlanmaktadır. Böylece mülteciler sadece sorunlar sarmalında görülen topyekûn, homojen bir kitle olarak anlaşılmaktadır. Bu çalışmada, 2011 yılı itibariyle Suriye'de yaşanan çatışmalar sebebiyle zorunlu göç ile Suriye'den Türkiye'ye gelen mültecilerin göç deneyimlerine odaklanarak göçün nasıl anlamlandırıldığı, Türkiye'de mülteciliğin nasıl inşa edildiği ve göç sürecinde yaşanan zorluklara karşı gündelik hayatta ne tür mücadele pratikleri geliştirildiği irdelenmiştir. Çalışma; zorunlu göçü mültecilerin mikro pratiklerinden anlamayı amaçlamıştır. Diğer yandan, mültecilerin yaşadığı zorlukları görmezden gelmeyip fakat onlardan ziyade onlarla nasıl başa çıkmaya çalıştıklarını odak haline getirerek; aktif mülteci deneyiminin görünür kılınması çabasını taşımıştır. Nitel bir kurguyla tasarlanan çalışmanın sahası Ankara'da Suriyeli mültecilerin yoğun olarak yaşadıkları Altındağ İlçesi Önder Mahallesi'dir. Çalışma kapsamında mahallede yaşayan dokuz kadın altı erkek toplam on beş Suriyeli mülteci ile birlikte niteliksel veri üretilmiştir. Saha verileri katılımcıların, Suriye'de yaşanan çatışmalar ve beraberinde gelen göç kararından başlamak üzere eylemlilik içinde olduklarını; göçün bir mağduriyet olarak değil mücadele olarak görülebileceğini; yaşamlarının pek çok olumsuz değişim ve zorlukla çevrelenmesine rağmen mültecilerin tüm bunları tepki vermeksizin kabullenen pasif varlıklar değil gündelik hayatın içinde mücadele imkânları arayan aktif özneler olduklarını göstermiştir.

Abstract:
Forced migration is often approached in the context of international law, security, politics etc. and discussed on a macro scale. However, constrained in grand narratives, forced migration is a process experienced by refugees individually. Besides, with regard to the positioning of forced migration against voluntary migration, refugees are coded as "objects, sufferers, victims" of the migration process. Thus, refugees are understood as an entire, homogenous mass seen as part of a spiral of problems. This study examines how migration is construed and constructed in Turkey and what kind of struggling practices have been developed in the face of challenges experienced in the process of migration with a focus on migration experiences of Syrian refugees who were forced to migrate to Turkey due to the conflicts in Syria as of 2011. It aims to understand forced migration in the micro practices of refugees. On the other hand, the study seeks to make the active refugee experience visible by focusing on how refugees try to overcome challenges in their lives rather than focusing on such challenges themselves without ignoring them. The field of the study which is designed with a qualitative construct is Onder Neighbourhood of Altindag District in Ankara where refugees are densely populated. In the context of the study, qualitative data was produced with fifteen Syrian refugees living in the neighbourhood, nine of whom are female and the rest is male. The field data indicates that participants have been in action since the conflicts in Syria and accompanying migration decision; migration can be seen as a struggle not victimhood; although their lives are surrounded with many negative changes and challenges, refugees are active agents who look for means to struggle in their everyday lives rather than passive beings who accept such changes and challenges without giving any reaction.