Lise öğrencilerinin manevi yönelimlerinin incelenmesi (Ağrı ili örneği)
Examining the spiritual orientations of high school students (Ağrı province example)
Yazar: EMRULLAH ASLAN
Danışman: DOÇ. DR. YASİN YİĞİT
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmanın amacı lise öğrencilerin manevi yönelimlerini incelemektir. Bu doğrultuda çalışmada farklı değişkenlerle (cinsiyet, sınıf, yaş, sosyo-ekonomik durum, okul döneminde kalınan yer, din kültürü dersini sevme değişkeni, okul türü, akademik başarı düzeyi, din kültürü ve ahlak bilgisi dersini sevme düzeyi arasındaki ilişki değişkeni) lise öğrencilerinin manevi yönelim düzeyleri arasındaki ilişkiyi tespit etmek hedeflenmiştir. Çalışma 2022-2023 eğitim öğretim yılında Ağrı ili merkez ilçesine bağlı Anadolu, fen, imam hatip, mesleki ve teknik, güzel sanatlar ve spor lise türlerinde 11. ve 12. sınıf seviyesinde öğrenime devam eden ve tesadüfi örneklem yöntemiyle seçilen 481 öğrencinin iştirakıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmada nicel araştırma yaklaşımlarından betimsel araştırma (survey) modeli kullanılmıştır. Betimsel araştırma modeli büyük gruplar üzerinde yürütülen ve herhangi bir müdahale yapılmayan araştırma yaklaşımıdır. Araştırmanın verileri "Kişisel Bilgi Formu" ve Figen Kasapoğlu, tarafından geliştirilen "Manevi Yönelim Ölçeği" ile toplanmıştır. Veri analizinde, sırasıyla öğrencilerin sosyo demografik bilgileri için  betimsel istatistik ölçüleri (frekans ve yüzdeleri), ölçme aracının normal dağılımını test etmek için çarpıklık ve basıklık istatistikleri, ölçme aracından elde edilen ölçümlerin güvenirliği için Cronbach alfa katsayısı, sosyo demografik değişkenleri karşılaştırmak için ikili gruplarda bağımsız örneklemler t-testi, ikiden fazla gruplarda ise tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkileri belirlemek için Pearson korelasyon katsayısı kullanılmıştır. Veri analizinde SPSS paket programı (versiyon 25) kullanılmış olup istatistiksel anlamlılık için 0.05 düzeyi dikkate alınmıştır. Çalışma bulgularına göre lise öğrencilerinin manevi yönelim düzeylerinin ortalama üstü olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular incelendiğinde cinsiyetine, sınıf düzeyine, kaldığı yere, yaş düzeyine, gelir düzeyine ve okul türüne göre lise öğrencilerinin manevi yönelim düzeyleri arasında istatiksel olarak anlamlı farklılığa sahip olmadığı görülmüştür. Öğrencilerin din kültürü ve ahlak bilgisi dersini sevme ile akademik başarı düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki saptanmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the spiritual orientations of high school students. In this direction, in the study, the relationship variable between different variables (gender, class, age, socio-economic status, place of residence during the school period, liking the religious culture course, school type, academic success level, level of liking the religious culture and ethics course) was examined to determine the spiritual values of high school students. It was aimed to determine the relationship between orientation levels. The research was conducted during the 2022-2023 academic year, involving 481 students from Anadolu, science, imam hatip, vocational and technical, fine arts, and sports high schools, all of whom were randomly selected and were in the 11th and 12th grades in the central district of Ağrı province. The study employed a descriptive research model, a quantitative research approach. The descriptive research model is a research approach conducted on large groups without any intervention. Data for the research were collected using the "Personal Information Form" and the "Spiritual Orientation Scale" developed by Figen Kasapoğlu. In data analysis, descriptive statistical measures (frequencies and percentages) were calculated for the students' socio-demographic information, skewness and kurtosis statistics were used to test the normal distribution of the measurement tool, Cronbach's alpha coefficient was determined for the reliability of the measurements obtained from the measuring instrument, and independent samples t-tests were applied for comparisons of socio-demographic variables in binary groups, while one-way analysis of variance (ANOVA) was used for groups with more than two. The Pearson correlation coefficient was used to determine the relationships between variables. The SPSS software package (version 25) was utilized for data analysis, and a significance level of 0.05 was considered for statistical significance. According to the study findings, it was observed that high school students have above-average levels of spiritual orientation. When examining the obtained findings, it was noted that there were no statistically significant differences in the spiritual orientation levels of high school students based on gender, grade level, place of residence, age level, income level, and type of school. A significant relationship was found between students' enjoyment of the religious culture and ethics course and their academic achievement levels.