Üniversitelerde eğitim gören engelli öğrencilerin eğitimleri sırasında karşılaştıkları problemler (Kırıkkale Üniversitesi örneği)
The problems of the disabled students that have education at the universities during the training (Kirikkale University example)
Yazar: RESUL PARTİCİ
Danışman: PROF. DR. DOLUNAY ŞENOL
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Engelli kişiler = Disabled persons ; Engellilik = Disability ; Görme engelliler = Visually impaired ; Kırıkkale Üniversitesi = Kırıkkale University ; Öğrenci sorunları = Problems of the students ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu çalışmada "engellilik" kavramının sosyal yönü ele alınmaktadır. Özellikle genç engelliliği ve sosyal yaşama adapte konularına değinilmiştir. Engel ve engellilik kavramlarıyla ilgili olarak genel bir çerçeve çizilerek değerlendirmeler yapılmıştır. Literatürdeki hakim engellilik yaklaşımları açıklanarak engelliliğin tarihsel gelişim sürecine yer verilmiştir. Buna ek olarak ulusal ve uluslararası düzeyde engellilik konusundaki yaklaşımlar sunulmuştur. Engelliliğin sebepleri, çeşitleri ve çeşitli engellere karşı yapılması gereken düzenlemeler de dahil kapsamlı bir bölüm hazırlanmıştır. Çalışmada gençlik olgusuna da yer verilmiştir. Engelli gençlerin durumları hakkında farkındalık oluşturmak amacıyla özellikle engelli üniversite gençliğinin engelli olmasından dolayı karşılaştıkları sorunlara ve yapılması gerekenlere değinilmiştir.
Kırıkkale Üniversitesinde eğitim gören görme engelli öğrenciler ile görüşme yapılmıştır. Bu bağlamda toplamda 21 görme engelli öğrenciye, araştırmacı tarafından geliştirilen 5 demografik sorunların tespitine yönelik 15 soru olmak üzere toplamda 20 soruluk görüşme soruları hazırlanmıştır. Araştırma yöntemi olarak nitel araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Hazırlanan görüşme soruları yarı yapılandırılmış görüşme yöntemiyle öğrencilere sunulmuş ve alınan cevaplar neticesinde durum tespiti yapılmıştır. Elde edilen cevaplar neticesinde Kırıkkale Üniversitesinde eğitim gören görme engelli öğrencilerin üniversitenin engellilik alanında birtakım düzenlemelerin yapıldığı fakat bunların yetersiz olduğu düşündükleri sonucuna ulaşılmıştır. Yine öğrencilerin bu üniversiteyi tercih etmelerinde en önemli etkenin ikamet edilen şehre yakınlığının olduğu tespit edilen sonuçlar arasındadır. Araştırmaya katılan görme engelli öğrenciler üniversite yaşamlarında ise ulaşım, fiziki erişilebilirlik, uyarlanmış ders materyallerinin eksikliği, kütüphane hizmetlerindeki eksiklikler, eğitimcilerin ve tüm personelin bilinçsiz olması, sosyal aktivitelerin azlığı, akranlarının önyargılı yaklaşımları konularında sıkıntı yaşadıkları görülmüştür.

Abstract:
In this study the social aspect of the concept of  disability is discussed. Especially young disability and adaptation to social life are mentioned. Evaluations have been made by drawing a general framework on the concepts of disability and disability. The historical development process of disability has been explained by explaining the dominant disability approaches in the literature. In addition, national and international disability approaches are presented. A comprehensive section has been prepared, including the causes, types and disabilities of various barriers. In the study, the phenomenon of youth was also included. In order to raise awareness of the situation of disabled youth, problems and problems to be faced due to the disability of disabled youth are mentioned.
The interview was conducted with visually impaired students studying at Kırıkkale University. In this context, a total of 20 interview questions were prepared for 21 visually impaired students and 15 questions for the determination of 5 demographic problems developed by the researcher. Qualitative research method was preferred as a research method. The interview questions were presented to the students with semi-structured interview method and the situation was determined as a result of the answers. As a result of the answers obtained, it was concluded that visually impaired students studying at Kırıkkale University think that some arrangements were made in the disability area of the university but they are inadequate. Again, the most important factor in the choice of this university is the proximity to the city of residence. Visually impaired students who participated in the research had difficulties in transportation, physical accessibility, lack of adapted course materials, deficiencies in library services, lack of social services and prejudiced approaches of their peers.