Genel anestezi altında farkındalığı etkileyen faktörler nelerdir?
What are the factors that i̇nfluence awareness under general anesthesi̇a?
Yazar: TANER AKIN
Danışman: PROF. DR. GÖNÜL TEZCAN KELEŞ
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestezi = Anesthesia ; Anestezi-genel = Anesthesia-general ; Farkındalık = Awareness ; Hasta güvenliği = Patient safety ; İntraoperatif dönem = Intraoperative period ; İntraoperatif nörofizyolojik gözlem = Intraoperative neurophysiological monitoring

Özet:
Araştırmamızda, genel anestezi altında orta kulak cerrahisi gerçekleştirilecek hastalarda intraoperatif farkındalık düzeyine etki eden faktörleri araştırdık. Bunun yanında Modifiye Brice Ölçeği kullanarak yapılan postoperatif görüşme ile genel anestezi altında rüya görme ve rüya içeriği ile bilgiler elde etmeyi hedefledik. Bu çalışma Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde elektif koşullarda orta kulak cerrahisi geçirecek, bilgilendirilmiş onam formu ile rızası alınan, 18-70 yaş arası, ASA sınıfı I veya II olan 80 hasta ile gerçekleştirildi. Hastalar rutin anestezi monitörizasyonuna ek olarak PSİ ile anestezi derinliği monitörizasyonu yapılarak, idame sürecinde PSİ değerleri 25-50 (cerrahi anestezi) olacak şekilde ve %1,5-2 konsantrasyonda sevofluran ile standart genel anestezi yönetimi sağlandı. Hastaların demografik verileri ve operasyon boyunca belirli aralıklarla PSİ değerleri kaydedildi. Gerekli derlenme sağlanıp servise devrin ardından postoperatif 4. saatte serviste yapılan görüşmede Modifiye Brice Ölçeği uygulanarak kayıt altına alındı. Sonuçlar SPSS 15.0 programı ile işlendi ve %95 güven aralığında p<0,05 düzeyinde anlamlı olarak kabul edildi.
Postoperatif görüşmeler sonucunda hastalarda intraoperatif farkındalığa rastlanmadı. Çalışma grubunu oluşturan 80 hastanın 34'ü operasyon sırasında rüya gördüğünü ve bunların 13'ü de rüya içeriğinin 'rahatsız edici' olduğunu beyan etti. Alkol kullanımı olanlarda, anestezik premedikasyon yapılan hastalarda, peroperatif ek opiyat uygulananlarda, cerrahi süresi ve anestezi süresi uzun olan olgularda istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek düzeyde rüya görme tespit edildi. Genel anestezi öyküsü olan, kronik hastalığı bulunan ve kronik ilaç kullanımı olan hastalarda ise istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek oranda rahatsız edici rüya içeriğine rastlandı.
 Operasyon boyunca sürekli monitörize edilen ve belirlenmiş aralıklarla kaydı yapılan PSİ değerlerine bakıldığında ise, rüya görmediğini ifade eden olgulara kıyasla, rüya gören olguların cerrahi başlangıç anındaki PSİ değerleri istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Rüya görmeyen olguların cerrahi başlangıcı PSİ değeri ortalama 31,6 iken rüya gören olgularda 36 olarak bulundu ve bu değerler istatistiksel olarak anlamlı idi.
Tüm bu veriler ışığında, özellikle yüksek riskli hastalarda, anestezi derinliği monitörizasyonunun başta posttravmatik stres bozukluğu olmak üzere olası komplikasyonları azaltabileceği, hasta güvenliğini artırabileceği ve anestezi hizmetine duyulan memnuniyeti geliştirebileceği kanısındayız.

Abstract:
In our study, we investigated the factors affecting the level of intraoperative awareness in patients who underwent middle ear surgery under general anesthesia. Besides, we aimed to obtain information with dreaming and dream contents under general anesthesia with postoperative interview using Modified Brice Questionnaire. This study was carried out with 80 patients between the ages of 18-70, ASA class I or II who were admitted to the informed consent form at the Manisa Celal Bayar University Medical School Hospital under elective conditions for middle ear surgery. In addition to routine anesthesia monitoring, patients underwent anesthesia depth monitoring with PSI to provide standard general anesthesia management with sevoflurane at a concentration of 1.5-2% with PSI values of 25-50 (surgical anesthesia). Patient demographic data and PSI values were recorded at regular intervals throughout the operation. The necessary compilation was provided and the Modified Brice Questionnaire was applied to the interview done at the 4th postoperative hours after the patient was delivered to service. The results were analyzed with SPSS 15.0 program and it was accepted at p <0.05 level at 95% confidence interval.
As a result of the postoperative interviews, no intraoperative awareness was found in the patients. Of the 80 patients who made up the study group, 34 reported that they had dreamed during the operation and 13 of them declared that the content of the dream was 'disturbing'. In patients with alcohol use, who underwent anesthetic premedication, prolonged periods of surgery and duration of anesthesia and who had peroperative additional opiate administrations statistically significant high level of dreaming was found. In patients with general anesthesia history, chronic illnesses, and chronic drug use, statistically significant high level of disturbing dream content was found.
When PSI values that were continuously monitored during the operation and recorded at defined intervals were compared, PSİ values at the beginning of surgery of the dreamed cases were found to be statistically significantly higher than those that did not dream. The mean PSI value for uneventful cases was 31,6, while 36 for dreaming cases and these values were statistically significant.
We believe that anesthesia depth monitoring can reduce potential complications, especially posttraumatic stress disorder, increase patient safety and improve satisfaction with anesthesia service, especially in high risk patients.