Beden eğitimi öğretmenlerinin mesleki değer yönelimleri ve öğrencileri tarafından algılanan disiplin sağlama stratejilerinin incelenmesi
Analysis of occupational orientations of physical education teachers and discipline supplying strategies perceived by students
Yazar: GÜNEŞ ÖZDAMAR
Danışman: DOÇ. DR. ZEKA PEHLEVAN
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Beden eğitimi = Physical education ; Beden eğitimi ve spor dersi = Physical education and sports lesson ; Değerler = Values ; Disiplin = Discipline ; Mesleki değer = Occupational value ; Sınıf yönetimi = Classroom management ; Öğrenci algısı = Students perceptions ; Öğretmenler = Teachers ; İnanç sistemi = Faith system

Özet:
Eğitim sürecinde en etkin unsur olan öğretmenlerin sahip oldukları inanç ve değerler,  öğretimin programlanması, öğrenme ortamının hazırlanması, sınıf yönetimi, uygulama ve değerlendirme basamaklarının her aşamasının temelini oluşturmaktadır. Beden eğitimi öğretmenlerinin ders içi ve dışında süren eğitim-öğretim faaliyetlerinin öğrencilerin fiziksel, zihinsel ve duyuşsal gelişimine katkısı düşünüldüğünde, onların mesleki değer yönelimlerinin belirlenmesinin mesleki gelişimleri ve öğretmenlik uygulamaları açısından büyük öneme sahip olduğu düşünülmektedir. Öğretmenin en önemli rollerinden birisi de sınıfta disiplini sağlamaktır. Her öğretmenin kendine özgü bir disiplin anlayışı vardır. Bu nedenle öğretmenlerin sahip oldukları değerlerin derslerinde kullandıkları disiplin sağlama stratejilerini de etkilediği düşünülmektedir. 
Araştırmanın temel amacı, beden eğitimi öğretmenlerinin mesleki değer yönelimleri ve bu değer yönelimlerinin öğrencileri tarafından algılanan disiplin sağlama stratejilerine göre ne düzeyde farklılaştığının belirlenmesidir. Araştırma, beden eğitimi öğretmenlerinin değer yönelimlerini ve ortaokul öğrencilerinin algıladıkları disiplin sağlama stratejilerini belirlemeye yönelik olduğu için tarama modelindedir. Çalışmaya Mersin merkez ilçelerinde 56 ayrı okulda öğrenim gören ortaokul 6.,7. ve 8. sınıf  öğrencileri ve bu sınıflarda ders veren beden eğitimi öğretmenleri dahil edilmiştir. Çalışmada iki farklı ölçek kullanılmıştır. Beden eğitimi öğretmenlerinin sahip oldukları değer yönelimlerini incelemek için "Değer Yönelimi Envanteri-Kısa Form (VOI-SF)" kullanılmıştır. Öğrencilerin, beden eğitimi öğretmenlerinin uyguladığı disiplin sağlama stratejilerine yönelik algılarını belirlemek için ise "Disiplin Sağlama Stratejileri Ölçeği (SSDS) kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, t testi ve ANOVA kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi α=0,05 olarak seçilmiştir.
Çalışmanın sonuçlarına göre, beden eğitimi öğretmenlerinin en çok "alan uzmanlığı", ikinci olarak ta "sosyal sorumluluk"  değer yönelimine sahip oldukları tespit edilmiştir. Beden eğitimi öğretmenlerinin değer yönelim algılarının cinsiyete, mesleki kıdem yılına, okullardaki ders olanaklarına, mesleği sevme ve mesleğin saygı görme düzeylerine göre farklılaşmadığı gözlenmiştir. Öğrencilerin algıladıkları disiplin sağlama stratejilerinin cinsiyete göre farklılaşmadığı, ancak sınıf düzeyinde farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. DSSÖ "içsel nedenler" ve "dışsal nedenler" alt ölçeklerinde altıncı sınıfların puan ortalaması yedinci ve sekizinci sınıfların puan ortalamalarından anlamlı biçimde yüksek bulunmuştur. "Aldırmazlık/ilgisizlik" alt ölçeğinde de yine altıncı sınıfların puan ortalamalarının sekizinci sınıfların puan ortalamalarından anlamlı biçimde küçük olduğu gözlenmiştir. Bu bulgu altıncı sınıf öğrencilerinin beden eğitimi dersini daha ilginç, eğlenceli ve zevkli buldukları, ders süresince kendilerine verilen görevleri sonuna kadar sürdürdükleri ve dikkatlerinin sürekli olarak canlı tutulduğu anlamına gelmektedir. Altıncı sınıflar, yedinci ve sekizinci sınıflara göre öğretmenlerini daha az aldırmaz bulmaktadırlar. Yine altıncı sınıfların yedinci ve sekizinci sınıflara göre ceza ve korku tarafından şekillendirilen davranışları daha çok algıladıkları tespit edilmiştir. Geleneksel öğretim yöntemleri olarak değerlendirilen alan uzmanlığı ve öğrenme süreci değer yönelimine sahip öğretmenlerin disiplin sağlamada daha fazla aldırmaz ve ilgisiz davrandıkları belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: İnanç Sistemi, Değer Yönelimi, Disiplin Sağlama Stratejileri.

Danışman: Doç. Dr. Zekai PEHLEVAN, Mersin Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı, Mersin.

Abstract:
The beliefs and values of teachers, the most effective element in the training process, form the basis of each stage of teaching, programming of the learning environment, classroom management, implementation and evaluation. When the contribution of physical education teachers to the physical, mental and emotional development of the students in and out of the classroom is taken into consideration, it is thought that the identification of their value orientation has a great prospect in terms of professional development and teaching practices. One of the most important roles of the teacher is to discipline the class. Each teacher has a unique discipline understanding. For this reason, it is considered that the values that teachers have are influencing the discipline strategies they use in their lessons. 
The main purpose of the study was to determine the value orientations of physical education teachers and the degree to which they differed according to the disciplinary strategies perceived by their students. The research is on the screening model because it is aimed at determining the value orientations of physical education teachers and the strategies of providing discipline that middle school students perceive. The sixth, seventh and eighth grade students in secondary schools in 56 different schools in Mersin central provinces and physical education teachers who teach in these classes were included in this study. Two different scales were used in the study.  "Value Orientation Inventory-Short Form (VOI-SF)" was used to examine the value orientations of physical education teachers. The Discipline Supply Strategies Scale (SSDS) was used to determine the perceptions of the students about the strategies of providing discipline for physical education teachers. İn this study, descriptive statistics, t- test and ANOVA were used to analysis of the data. The significance level was chosen as α = 0,05.
According to the results of the study, it was determined that the physical education teachers had the most "field expertise" and secondly they had the "social responsibility" value orientation. It was observed that physical education teachers' perception of value orientation did not differ according to the gender, the year of vocational seniority, the possibilities of the schools, the level of respect and love for profession. The disciplinary strategies perceived by the students were not differentiated by sex but were found to be at the class level. In the subscales of SSDS, "internal causes" and "external causes" , the mean score of the sixth grades was significantly higher than the mean scores of the seventh and eighth grades. In the "indifference/disregard" subscale, it was also observed that the mean scores of the sixth graders were significantly smaller than the mean scores of the eighth graders. This finding suggests that sixth grade students have found physical education more interesting, fun and enjoyable, and they lasted until the end of their assigned duties, and kept their attention constantly alive. The sixth graders are less likely to ignore their teachers than the seventh and eighth graders. It was also found that the sixth graders perceived more behaviors shaped by punishment and fear in comparison with the seventh and eighth grades. 

Key Words: Belief System, Value Orientation, Discipline Supply Strategies. 

Advisor: Assoc.Prof. Zekai PEHLEVAN, Mersin University, Department of Physical Education and Sports, Mersin.