Bolu orman fidanlığında yetiştirilen bazı önemli türlerde fidan kalite değerlendirmeleri
Seedling quality evaluation of the some important tree species in Bolu forest nursery
Yazar: HATİCE AKGÜL
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN DİRİK
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Silvikültür Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Bolu = Bolu ; Fidanlık = Nursery ; Fide boyu = Seedling height ; Fide büyümesi = Seedling growth ; Fideler = Seedlings ; Kalite = Quality ; Karaçam = Black pine

Özet:
Bu çalışmada Bolu Orman Fidanlığı'nda üretilen türlerden Anadolu Karaçamı fidanlarının kalite değerlendirmesi yapılmıştır. Orijinleri, yetiştirme tipleri ve yaşları bakımından farklı olan fidanlar morfolojik özellikleri bakımından karşılaştırılmıştır. Ölçülen morfolojik özellikler fidan boyu (cm), kök boğazı çapı (mm), fidan boyu/kök boğazı çapı oranı, yan dal sayısı, kök kuru ağırlığı (gr), sak kuru ağırlığı (gr), kök kuru ağırlığı/sak kuru ağırlığı oranı ve yan kök sayısıdır.Araştırmanın yapıldığı yılda fidanlıkta mevcut bulunan Anadolu Karaçamı fidan grupları ölçülmüştür. Buna göre Sarpuncuk, Daren ve Bakraz olmak üzere 3 orijin üzerinde çalışılmıştır. Sarpuncuk orijinli fidanlardan 1 yaşında çıplak köklü ve kaplı fidanlar, 2 yaşında çıplak köklü ve kaplı fidanlar, Daren orijinli fidanlardan 1 yaşında çıplak köklü, 2 yaşında çıplak köklü ve kaplı, 3 yaşında çıplak köklü fidanlar ve Bakraz orijinli fidanlardan ise 1 yaşında çıplak köklü ve kaplı fidanlar üzerinde ölçüm yapılmıştır. Bu orijinlerin karşılaştırılmasında t testi ve diskriminant analizi kullanılmıştır.Önemli bir fidan kalitesi göstergesi olan kök/sak dengesinde genel olarak 2 yaşındaki fidanlar dengeli çıkmıştır. 3 yaşındaki fidanlarda bu denge bozulmaktadır. Kaplı fidanların boyları çıplak köklü olanlara göre oldukça düşük çıkmıştır. Daren orijinli fidanlar her yaşta diğerlerine göre üstün durumdadır.Buna göre 3 yaşındaki fidanların ağaçlandırma çalışmalarında kullanılmaması önerilebilir. Kaplı fidanlarda ise iyi bir gelişim sağlanabilmesi için ortam materyali değişikliğine gidilebilir. Fidanlık uygulamalarındaki sulama, gübreleme gibi eksiklikler giderilmelidir.

Abstract:
In this study, the quality evaluation has been investigated on of the Anatolian Black pine seedlings grown in Bolu forest nursery. Seedlings of different origins, production types and ages have been compared according to their morphological features. Some of the morphological features were measured such as seedling height, root collar diameter, sturdiness, the number of secondary branch and root, the weight of dry root and shoot, root:shoot weight ratio.In the research year Anatolian Black pine seedling groups that are grown in the nursery have been measured. In this context three origins have been chosen as study case such as Sarpuncuk, Daren and Bakraz. One and two years old bare-rooted and containerized seedlings of Sarpuncuk and Daren origins, together with three years old bare-rooted Daren origin were measured. Similarly one year old bare-rooted and containerized seedlings of Bakraz origin were also measured. The data were analyzed by t tests and discriminant analyses.According to the root:shoot ratio value, generally two years old seedlings were considered to be the better quality seedlings, while three years old seedlings were unstable. The height of containerized seedlings was found lower compared to bare-rooted seedlings. The quality of Daren originated seedlings were found higher than the other same aged seedlings.It can be suggested that three years old seedlings should not be used in plantations. For a better growth performance the growth media condition should be improved at containerized seedlings. The deficiencies in the application regimes of irrigation and fertilization must be improved.