Alkol ve madde kullanım bozukluğu olan hastalarda komorbidite kumar oynama bozukluğunu yordayan özellikler: Mizaç ve dürtüsellik
Alcohol and drug use disorders in patients with comorbidity gambling disorder with the features: Temperament and impulsivity features
Yazar: ENES KARTAL
Danışman: PROF. DR. HİLMİYE NESRİN DİLBAZ
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Alkol bağımlılığı = Alcohol dependents ; Alkol içme = Alcohol drinking ; Dürtüsel davranış = Impulsive behavior ; Hastalar = Patients ; Kişisel özellikler = Personal specifications ; Komorbidite = Comorbidity ; Kumar oynama = Gambling ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders

Özet:
Alkol madde kullanım bozuklukları ve kumar oynama bozukluğu bireylerin hayatını önemli ölçüde etkileyen psikolojik rahatsızlıklardır. Alan dizin çalışmalarında kullanım bozukluklarının dürtüsellikle ilişkisi olduğunu gösteren çalışmalar mevcuttur. Ayrıca bireylerin mizaç özellikleri de onların verdikleri kararlarda ve yaptıkları davranışlarda etkili olmaktadır. Bu çalışmada alkol madde kullanım bozukluğu olan kişilerde komorbidite kumar oynama bozukluğunun yordayıcısı olarak düşünülen mizaç ve dürtüsellik incelenmiştir. Bu çalışmaya İstanbul ili Bağcılar ilçesindeki 10 kadın ve 90 erkek olmak üzere 100 kişi katılmıştır. Katılımcıların 91'i alkol madde kullanım bozukluğuna ve 9'u da alkol madde kullanım bozukluğuna komorbidite kumar oynama bozukluğuna sahiptir. Katılımcılara içerisinde sosyodemografik veri formu, Barratt Dürtüsellik Ölçeği-II, Mizaç ve Karakter Envanteri ve South Oaks Kumar Tarama Testi 'nin bulunduğu anket formu uygulanmıştır. Veriler tasnif edilmiş ve SPSS.21 paket programı yardımıyla p=0,05 ve p=0,01 anlamlılık düzeyinde incelenmiştir. Elde edilen veriler ışığında alkol veya madde kullanım bozukluğu grubu ile alkol veya madde kullanım bozukluğu komorbidite kumar oynama bozukluğu grubunun mizaç ve dürtüsellik düzeyleri arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır. Kurulan regresyon modelinde mizaç ve dürtüsellik boyutlarının kumar oynama bozukluğunu yordayıcı nitelikte olmadığı görülmüştür. Katılımcıların cinsiyet, medeni durum, maddi durum, anne-baba kumar öyküsü, kendine zarar verme ve tercih maddesi değişkenlerine göre mizaç ve dürtüsellik boyutları medyanlarında anlamlı farklılıklar bulunmuştur.

Anahtar kelimeler: alkol-madde kullanım bozukluğu, kumar oynama bozukluğu, mizaç, dürtüsellik

Abstract:
Substance dependence and gambling disorder  are psychological disturbances that significantly affect the lives of individuals. There are studies showing that dependency is related to impulsivity. In addition, temperament traits of individuals are influential in their decisions and behavior. In this study, temperament and impulsivity, which are thought to be the predictors of comorbidity gambling disorder, were examined in alcohol dependence people. For this study, 100 people including 10 women and 90 men from Bağcılar district of Istanbul province participated. 91 of the participants are use disorder to alcohol or drugs and 9 ones are alcohol or drugs use disorder to comorbidity gambling playing disorder. Sociodemographic data form, Barratt's Impulsivity Scale-II, Temperament and Character Inventory, and a questionnaire containing the South Oaks Gambling Screening Test were applied. The data were classified and analyzed with the help of the SPSS.21 package program at p = 0,05 and p=0,01 significance level. In the obteined data, there have been not found significant differences in temperament and impulsivity levels between the substance abuse addicts group and substance abuse addicts comorbid gambling addicts group. In the established regression model it has seen that temperament and impulsivity subscales does not predict gambling disorder. Statistically significant differences are found in tempererament and impulsitivity dimensions among the variables which are participants' gender, marital status, economic status, gambling story of parents, self harming and favorite subtance.

Key words: substance use disorder, gambling disorder, temperament, impulsivity