Otizm spektrum bozukluğu olan çocukların ebeveynlerinin özgecilik ve yaşam doyumlarının çocukları ile iletişimleri üzerindeki etkisi
The effect of altruism and life satisfaction of parents of children with autism spectrum disorder on their communication with their children
Yazar: MELİKE EBRAR BİLGİN MERCAN
Danışman: PROF. DR. HALE DERE ÇİFTÇİ
İstanbul Kent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) olan bir çocuğa sahip olmak anne babaların özgecilik ve yaşam doyumlarını etkilemektedir. Özgecilik, bireyin başkalarının iyiliği için kendini feda etmesi ve yardım etme eğilimde bulunmasını ifade ederken, aile yaşam doyumu bireyin ailesi ile olan yaşamından memnuniyet duyması ve genel yaşam kalitesini ifade etmektedir. Ebeveynlerin özgecilik ve yaşam doyumu çocukları ile olan iletişimlerinde önemlidir. Bu araştırma da, OSB çocuğu olan ebeveynlerin özgecilik ve yaşam doyum düzeylerinin OSB çocukları ile iletişimleri üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, araştırmaya katılmayı kabul eden 0-11 yaş aralığında OSB tanısı alan çocukların ebeveynlerine "Aile Demografik Bilgi Formu", "Özgecilik Ölçeği", "Yaşam Doyum Ölçeği" ve "Ebeveynin Çocuğuyla İletişimi Ölçeği" uygulanmıştır. Araştırmaya toplam 301 kişi katılmıştır; bunların 167'si anne ve 134'ü babadır. Toplanan verileri analiz etmek için betimsel analizler, korelasyon analizi ve regresyon analizi uygulanmıştır. Araştırmanın sonucunda, ebeveynlerin daha yüksek düzeyde özgecilik ve yaşam doyumuna sahip olmalarının çocukları ile daha iyi iletişim kurmalarında pozitif yönde etkisi olduğu bulunmuştur. Özgecilik ve yaşam doyumu yüksek olan ebeveynlerin çocukları ile daha olumlu ve etkili iletişim davranışları sergiledikleri belirlenmiştir. Analizler, özgecilik ve yaşam doyumu düzeyleri ile ebeveyn-çocuk iletişimi arasında istatistiksel olarak pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Bu sonuçlar dikkate alındığında, OSB çocuğu olan ebeveynlere yönelik özgecilik ve yaşam doyumunu artıran eğitim programlarının ve psikolojik destek hizmetlerinin artırılması önerilmektedir. Bu tür müdahaleler, ebeveynler ve çocukları arasındaki iletişim kalitesini iyileştirebilir ve OSB'li çocukların daha iyi gelişimsel sonuçlar elde etmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Having a child with Autism Spectrum Disorder (ASD) affects parents' altruism and life satisfaction. Altruism refers to the tendency of individuals to sacrifice themselves and exhibit a willingness to help others, while family life satisfaction represents the individual's contentment with their life in relation to their family and overall quality of life. The altruism and life satisfaction of parents are important in their communication with their children. This study was conducted to determine the impact of the altruism and life satisfaction levels of parents with ASD children on their communication with their children. For this purpose, the "Family Demographic Information Form," "Altruism Scale," "Life Satisfaction Scale," and "Parent-Child Communication Scale" were administered to parents of children aged 0-11 years who had been diagnosed with ASD and agreed to participate in the study. A total of 301 individuals participated in the study; 167 of them were mothers and 134 were fathers. Descriptive analyses, correlation analysis, and regression analysis were applied to analyze the collected data. The study found that higher levels of altruism and life satisfaction in parents had a positive effect on better communication with their children. It was determined that parents with higher altruism and life satisfaction exhibited more positive and effective communication behaviors with their children. The analyses revealed a statistically significant positive relationship between levels of altruism and life satisfaction and parent-child communication. Considering these results, it is recommended to increase educational programs and psychological support services that enhance altruism and life satisfaction for parents with ASD children. Such interventions are believed to improve the quality of communication between parents and their children and contribute to better developmental outcomes for children with ASD.