Postoperatif yoğun bakım ünitesinde deliryum sıklığı ve buna etki eden faktörlerin değerlendirilmesi: Prospektif gözlemsel bir çalışma
Evaluation of delirium frequency and affecting factors in the postoperative intensive care unit: A prospective observational study
Yazar: MUHAMMED EMİN YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. VOLKAN HANCI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Ameliyat sonrası dönem = Postoperative period ; Deliryum = Delirium

Özet:
Giriş:Çalışmamızda hastanemiz anestezi sonrası yoğun bakım ünitesinde(PACU) tedavi edilen olgularda postoperatif deliryum sıklığı, buna etki eden faktörlerin ve deliryum sonuçlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem:Çalışmamıza 01.08.2021-31.01.2023 tarihleri arasında PACU'de tedavi edilen postoperatif olgular prospektif olarak dahil edildi. Hastaların demografik, operatif ve anestezi özellikleri, yandaş hastalıkları, CCI, ASA risk sınıfı, FRAIL skoru, SGA skoru, PACU'de hemogram, biyokimya, koagülasyon, arteryel kan gazı sonuçları kaydedildi. Hastalar deliryum gelişimi açısından CAM-ICU, NuDESC, ICDSC deliryum tarama testleri ile değerlendirildi.
Bulgular:Çalışmamızda 314 postoperatif olgunun %22,6'sında deliryum gözlendi. Hastalarda gözlenen deliryumun %76'sı hipoaktif alt tipteydi. Olguların ASA sınıflamasının 3-4 olması, ileri yaş, MET skorunun 4'ün altında olması, FRAIL ölçeğinde kırılgan olarak sınıflandırılması, CCI yüksek olması, kronik hipertansiyon hastası olması, karaciğer yetersizliği olması, antipsikotik kullanımı, kalça cerrahisi geçirmesi, acil şartlarda operasyona alınması, intraoperatif fentanil kullanımı; PACU'de antipsikotik kullanımı, PACU'de fentanil infüzyonun süresi ve toplam miktarı, PACU'de eritrosit süspansiyonu ve taze donmuş plazma tedavisi alması; BUN, kreatinin, direkt bilirubin, CRP, CRP/Albümin oranı, INR yüksekliği, GFR, albümin, hemoglobin ve hematokrit düşüklüğü, hastanın PACU'de kaldığı sürenin artması, mekanik ventilatör süresinin uzaması, visüel ağrı skorlarının yüksek olması ile hastada deliryum görülme riskinin artışı arasında ilişki olduğu belirlendi(p<0,05). Deliryum gelişen hastalarda PACU, yoğun bakım ve hastane yatış süresinin uzadığı, postoperatif yara yeri enfeksiyonu, sepsis, renal yetersizlik, pnömoni, pulmoner komplikasyonların görülme sıklığı ve mortalitenin arttığı bulunmuştur(p<0,05).
Sonuç:PACU'de yatan ileri yaşlı, ASA sınıfı yüksek, MET skoru düşük, kırılgan, komorbiditeleri daha fazla, kalça cerrahisi geçiren, acil şartlarda operasyona alınan, intraoperatif fentanil, PACU'de antipsikotik kullanılan, PACU'de fentanil infüzyonu alan, PACU'de kan ürünü transfüzyonu alan, PACU'de daha uzun süre kalan, mekanik ventilatör süresi uzun, yüksek ağrı skorları olan hastalarda deliryum sıklığının arttığı görüldü. PACU'de deliryum gelişen hastalarda postoperatif komplikasyonların daha fazla olduğu; yoğun bakım ve hastane yatış süresinin uzadığı ve mortalitenin daha yüksek olduğu belirlendi.
Anahtar Kelimeler: Postoperatif, Deliryum, Yoğun bakım, Risk

Abstract:
Introduction: This study aims to evaluate the incidence of postoperative delirium, the factors influencing its occurrence, and the outcomes of delirium in patients treated in our hospital's post-anesthesia care unit (PACU).
Materials and Methods: Patients treated in the PACU between August 1, 2021, and January 31, 2023, were prospectively included in the study. Data on patients' demographic, operative, and anesthetic characteristics, comorbidities, Charlson Comorbidity Index (CCI), ASA risk class, FRAIL score, Subjective Global Assessment (SGA) score, and laboratory results (hemogram, biochemistry, coagulation, arterial blood gas) in the PACU were recorded. Patients were evaluated for delirium using the CAM-ICU, NuDESC, and ICDSC delirium screening tests.
Results: Delirium was observed in 22.6% of the 314 postoperative patients in our study, with 76% of these cases being of the hypoactive subtype. An increased risk of delirium was associated with ASA classification of 3-4, advanced age, a MET score below 4, classification as frail on the FRAIL scale, high CCI, chronic hypertension, liver failure, use of antipsychotics, hip surgery, emergency surgery conditions, intraoperative use of fentanyl; use of antipsychotics in the PACU, duration and total amount of fentanyl infusion in the PACU, receiving erythrocyte suspension and fresh frozen plasma in the PACU; elevated BUN, creatinine, direct bilirubin, CRP, CRP/Albumin ratio, and INR, low GFR, albumin, hemoglobin, and hematocrit levels, prolonged PACU stay, extended mechanical ventilation duration, and high visual pain scores (p<0.05). Patients who developed delirium had longer stays in the PACU, ICU, and hospital, and a higher incidence of postoperative wound infections, sepsis, renal failure, pneumonia, pulmonary complications, and increased mortality (p<0.05).
Conclusion: The frequency of delirium was found to be higher in patients in the PACU who were older, had a higher ASA class, lower MET score, were classified as frail, had more comorbidities, underwent hip surgery, were operated on under emergency conditions, received intraoperative fentanyl, used antipsychotics in the PACU, received fentanyl infusion in the PACU, received blood product transfusions in the PACU, stayed longer in the PACU, had prolonged mechanical ventilation, and had high pain scores. Patients who developed delirium in the PACU had more postoperative complications, longer ICU and hospital stays, and higher mortality rates.
Keywords: Postoperative, Delirium, Intensive care, Risk