Renklendirme ve renk açma işlemlerinin antifungal etkilerinin belirlenmesi
Determination of antifungal effects of wood staining and bleaching processes
Yazar: İPEK KARAL
Danışman: PROF. DR. MEHMET BUDAKÇI
Düzce Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ağaç İşleri = Wood Products

Özet:
Bu çalışmanın amacı, üst yüzey işlemlerinde kullanılan renklendirme ve renk açma işlemlerinin ağaç malzemede çürüklük yapan mantarlar üzerindeki etkisini belirlemektir. Bu amaçla, farklı anatomik yapılarından dolayı sarıçam (Pinus sylvestris L.), Doğu kayını (Fagus orientalis L.), sapsız meşe (Quercus petraea L.) ve sapelli (Entandrophragma cylindricum) odunları kullanılmıştır. Örnekler renklendirici olarak anilin (C6H2NH2),, kimyasal (tanen (C14H10O9) + potasyum bikromat (K2Cr2O7)) ve Alman ceviz boyası (Fe2O3,MnO2 + K2Cr2O7 + H2O) uygulanmış ve örnek renk olarak ceviz rengi (kahverengi) tercih edilmiştir. Renk açma işleminde, 4 ayrı kimyasal madde ile oluşturulan Ç1 (NaOH + H₂O₂), Ç2 (NaSiO₃ + H₂O₂), Ç3 (H2C2O4) olmak üzere %18 lik 3 ayrı çözelti grubu hazırlanmıştır. Renk açma ve renklendirme işlemi uygulanmış örnekler, Fomitopsis palustris ve Coriolus versicolor istilasına maruz bırakılmış ve 3 ay süreyle misellerin odun üzerinde gelişimleri gözlenmiştir. Örneklerde meydana gelen değişimler tespit etmek için; ağırlık kaybı (TS 5563 EN 113), retensiyon (TS 5723), yoğunluk (TS 2472), sertlik (ASTM D 2240), parlaklık (ASTM D 523) ve renk (ASTM D 2244) testleri uygulanmıştır. Ayrıca örnek yüzeylerinde meydana gelen değişimler, Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM) ile belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; renklendirme işleminin odunun renk değerlerinde artışa, parlaklık ve sertlik değerlerinde azalmaya neden olduğu, kimyasal boyanın çürüklük yapan mantarlar üzerinde antifungal etkisinin bulunduğu tespit edilmiştir. Renk açma işleminin ise odunun renk ve parlaklık değerlerinde azalmaya neden olduğu, sertlik değerleri üzerinde etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Renk açıcı olarak kullanılan Ç1 ve Ç2 çözeltilerinin çürüklük yapan mantarlar üzerinde antifungal etkisinin bulunduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of this study, the determination of effect of wood staining and bleaching processes were used in finishing process on wood destroying fungi. For this purpose, different anatomical structured Scots pine (Pinus sylvestris L.), Eastern beech (Fagus orientalis L.), sessile oak (Quercus petraea L.), and mahogany (Entandrophragma cylindricum) wood species were used. The aniline (C6H2NH2), chemical (tannin (C14H10O9))+potassium bichromate (K2Cr2O7)) and Vandyke Brown (Fe2O3,MnO2 + K2Cr2O7 + H2O) were applied to the samples as wood stain and walnut color (brown) is preferred as sample color. In the bleaching process, 4 separate solution groups including 18% were prepared, Ç1 (NaOH + H₂O₂), Ç2 (NaSiO₃ + H₂O₂), and Ç3 (H2C2O4) created with 4 different chemicals. Then bleached and stained samples were exposure against Fomitopsis palustris and Coriolus versicolor and mycelium growing on wood was observed for 3 months. In order to detect the changes occurred in the samples, weight loss (TS 5563 EN 113), retention (TS 5723), density (TS 2472), hardness (ASTM D 2240), gloss (ASTM D 523) and color (ASTM D 2244) tests were applied. Additional, changes occurred on the sample surface were determined by Scanning Electron Microscopy (SEM). According to the results of the research; the wood staining process caused increase in the color values of the wood, the decrease in the glossiness and hardness values. Chemical stain has antifungal effect on decaying fungi. Bleaching process is determined that the color and glossiness values of the wood are decreased, and the hardness values are not affected. It has been determined that Ç1 and Ç2 solutions used as bleach have antifungal effect on decaying fungi.