Doğrudan öğretim stratejilerinin yabancı dil olarak Türkçe öğrenen İranlı öğrencilerin metin özetleme becerilerine etksi
The effect of direct instruction strategies on the text summarization skills of İranian students who have been learning Turkish as a foreign language
Yazar: HALUK GÜNGÖR
Danışman: DOÇ. DR. HALİT KARATAY
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okuma-anlama = Reading-comprehension

Özet:
Bu araştırmada, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen İranlı öğrencilerin Türkçe metin özetleme becerileri incelenmiştir. Araştırmanın temel amacı, deney grubu öğrencilerinin özetleme becerilerini geliştirmeye yönelik yapılan eğitim uygulamalarının, metin özetleme becerileri üzerindeki etkisini belirlemektir.  
	Araştırmada, sadece ön test ? son test deney grubu bulunan, yarı deneysel araştırma modeli kullanılmıştır. Araştırma, Tahran Yunus Emre Türk Kültür Merkezinde, 2012 ? 2013 eğitim öğretim yılı, Nisan ? Haziran 2013 kur döneminde B2 ve C1 düzeyinde Türkçe öğrenen 43 öğrenci ile yürütülmüştür. Deney grubunu oluşturan bu öğrencilere, 8 hafta boyunca özetleme becerisinin öğretimine yönelik öğretim yapılmıştır. 
	Araştırmanın verileri, öğrencilerden ön test ve son testte özetlemeleri istenen metinlerden elde edilmiştir. 
	Araştırma sonunda elde edilen veriler, SPSS 21.0 (Statistic Package For Social Science) programı kullanılarak analiz edilmiş, ön test ? son test arasındaki farkın anlamlı olup olmadığı ?t-testi? ve ?varyans analizi? ile sınanmıştır.  
	
Araştırma sonucunda;
1.	Araştırmada deney grubunun özetleme becerisini geliştirmeye yönelik yapılan eğitim uygulamalarının, öğrencilerin özetleme becerileri üzerinde etkili olduğu belirlenmiştir.

2.	Yapılan eğitim uygulamaları sonucunda, deney grubu öğrencilerinin özetleme becerisinin alt becerilerine ilişkin ön test ? son test puanları arasında anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir.

3.	Deney grubu öğrencilerinin metin özetleme becerileri ile cinsiyetleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmadığı belirlenmiştir.

4.	Deney grubu öğrencilerinin metin özetleme becerileri ile kur düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık olmadığı belirlenmiştir.

5.	Yapılan analizler sonucunda, öğrencilerin metin özetleme becerileri ile yaş düzeyleri arasında 18 ? 35 yaş aralığındaki öğrencilerin lehine anlamlı bir farklılığın olduğu belirlenmiştir. 18-35 yaş aralığındaki öğrencilerin metin özetleme düzeylerinin, 36 yaş ve üstü öğrencilere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Özet, metin özetleme, okuduğunu anlama, yabancı dil olarak Türkçe öğretimi.

Abstract:
This study investigates the text summarization skills of Iranian students learning Turkish as a foreign language. The main purpose of the study is to determine the effects of training technics applied to improve experimental group?s summarization skills on their summarization skills.
	In this study, quasi-experimental model with only pretest and posttest design has been applied. This study is carried out in Tahran Yunus Emre Turkish Cultural Center with 43 students who are having Turkish course from April to June at the levels of B2 and C1 during the academic year of 2012-2013. The students in the experimental group are trained about summarization skills during 8 weeks.
	The data have been acquired from the texts that the students are asked to summarize at the pre and posttest.
	The data acquired at the end of the study have been analyzed via SPSS 21.0 (Statistic Package For Social Science) program and checked by `t-test? and `variance analysis? whether there is a difference between pre and posttest or not.
	On the basis of the study:
1.	In this study, the training technics to improve experimental group?s summarization skills are determined to be effective on the student?s summarization skills.

2.	As a result of the applied training technics, there is a significant difference between the pretest and posttest points about the experimental group?s summarization skills.

3.	No significant difference is stated between the summarization skills of experimental group and their sex.

4.	No significant difference is indicated between experimental group?s summarization skills and their course levels.

5.	As the results of the technics, there is no difference between their summarization skills and their ages. However, it is indicated that the students at the ages of 18 to 35 are better at summarization than the students at the age of 36 and above. 

Key words: Summary, text summarization, reading comprehension, Teaching Turkish as a foreign language.