Üniversite öğrencilerinde akademik erteleme ve akılcı olmayan inançlar
Irrational beliefs and academic procrastination among the university students
Yazar: BERİL ŞENDOĞAN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KILIÇ
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik erteleme = Academic procrastination ; Akılcı olmayan inançlar = Irrational beliefs ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırma akılcı olmayan inançların (onay ihtiyacı, yüksek beklentiler, suçlama eğilimi, duygusal sorumsuzluk, aşırı kaygı, bağımlı olma, çaresizlik, mükemmelliyetçilik) üniversite öğrencilerinin akademik erteleme davranışlarını anlamlı olarak yordayıp yordamadığını ve öğrencilerin akademik erteleme davranışlarının ve akılcı olmayan inançlarının bazı değişkenler (cinsiyet, sınıf düzeyi, öğrenim görülen fakülte, öğrenim görülen bölüme isteyerek gelip gelmeme, dönem kaybı yaşayıp yaşamama, genel akademik not ortalaması) açısından incelenmesini amaçlamaktadır. Bu araştırmanın çalışma grubunu 2018-2019 yıllarında Ankara'daki bir vakıf üniversitesinin çeşitli program ve sınıf düzeylerinde öğrenimlerine devam eden 663 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Akademik Erteleme Ölçeği (Çakıcı, 2003), Akılcı Olmayan İnançlar Testi (Yurtal, 1999) ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Bu araştırmada akılcı olmayan inançların akademik erteleme davranışını yordayıp yordamadığını belirlemek için Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi kullanılmıştır. Akademik ertelemenin ve akılcı olmayan inançların cinsiyete, bölüme isteyerek gelip gelmemeye, dönem kaybı yaşayıp yaşamamaya göre anlamlı bir fark gösterip göstermediğini belirlemek için Bağımsız Gruplar T-Testi kullanılmıştır. Akademik ertelemenin ve akılcı olmayan inançların sınıf düzeyine, öğrenim görülen fakülteye, genel akademik not ortalamasına göre anlamlı bir fark gösterip göstermediğini belirlemek içinse İlişkisiz Örneklemler İçin Tek Faktörlü Varyans Analizi kullanılmıştır. Araştırmada akılcı olmayan inanç alt boyutlarından onay ihtiyacı, yüksek beklentiler, suçlama eğilimi ve çaresizliğin akademik erteleme davranışının anlamlı birer yordayıcısı olduğu bulunmuştur. Ayrıca öğrencilerin akademik erteleme davranışlarında öğrenim görülen fakülteye ve bölümlerine isteyerek gelip gelmemelerine göre anlamlı bir fark bulunmuştur. Sonuçlar alan yazına dayandırılarak tartışılmış ve öneriler sunulmuştur.

Abstract:
In this academic research, it is aimed to examine whether irrational beliefs (demand for approval, high self-expectations, blame proness,  emotional irresponsibility, anxious overconcern, dependency, helplessness, perfectionism) predict the university students' academic procrastination behaviours and also it is aimed to examine the academic procrastination behaviours and irrational beliefs of the students in terms of some variables (gender, class level, faculty where they are studying, whether they willingly attend the department where they are studying, whether they have a loss of semester or their overall academic grade point average). The study group of this research consists of 663 students studying at various program and classroom of one foundation university in Ankara in 2018-2019. Academic procrastination Scale (Çakıcı, 2003), Irrational Beliefs Test (Yurtal, 1999) and a Personal Information Form developed by researcher have been used as data collection tools in the research. In this research, Multiple Linear Regression Analysis has been used to determine whether irrational beliefs predicted the academic procrastination behaviour. Independent Samples T-Test has been used to determine whether academic procrastination and irrational beliefs differ significantly depending on gender, whether they willingly attend the department or they have a loss of semester.  One-Way Anova for Unrelated Samples has been used to determine whether academic procrastination and irrational beliefs differ significantly depending on class level, faculty where they are studying and overall academic grade point average. In the research, it has been found that the demand for approval, high self- expectations, blame proness and helplessness taking place among the irrational belief sub-dimensions were a significant predictor of academic procrastination behaviour. In addition, it has been observed that there was a significant difference in students' academic procrastination behaviours according to faculty where they are studying and whether they willingly attend the department. The results have been discussed based on the literature and suggestions have been presented.