Ekspansiyon tipi asetabular komponentli total kalça artroplastisi (Uzun dönem sonuçlar)
Long-term results of the CLS expansion cup in total hip arthroplasty
Yazar: ENGİN ÇARKÇI
Danışman: DOÇ. DR. TOLGA TÜZÜNER
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology

Özet:
Çalışmamızın amacı CLS ekspansiyon tipi asetabuler komponentli total kalça protezininin uzun dönem sonuçlarını değerlendirmektir.

Sağlık Bakanlığı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğinde 1993- 2003 yılları arasında değişik etyolojik nedenlerle kalça dejeneratif artriti tanısı konularak ekspansiyon tipi asetabuler komponentli CLS Sistem (Protek AG, Bern, İsviçre) total kalça artroplastisi uygulanan son kontrolü yapılabilen 114 hastanın 131 kalçası geriye dönük şekilde klinik ve radyolojik sonuçlarıyla değerlendirildi.

Hastaların 39'u erkek (% 34,2), 75'i kadındı (% 65,8). Olgularımızdan 47 tanesi (% 41,2 ) sağ kalçasından, 50 tanesi (% 43,9) ise sol kalçasından opere edildi. 17 hasta ise her iki kalçasından opere (%14,9 ) oldu.

Hastaların ortalama takip süresi 13,9±2,4 (10-20 yıl) yıldır. Olguların son takipteki yaşları 29 ile 79 arasında olup, ortalaması 63,2±11,4 yıldır. Olguların cerrahi sırasındaki yaşları 18 ile 68 arasında değişmekte olup yaş ortalaması 48,7±11,3 yıldı.

Artroplasti uygulanan 69 hastada (% 52,7) primer osteoartrit en sık koksartroz sebebiydi. Hastaların 31'inde (% 23,7) GKD (gelişimsel kalça displazisi), 12'sinde (% 9,2) AVN (avasküler nekroz), 7'sinde (% 5,3) femur boyun kırığı psödoartroz, 7'sinde (% 5,3) romatoid artrit, 5'inde (% 3,8) ankilozan spondilit zemininde koksartroz mevcuttu.

Tüm hastalara cerrahi insizyon olarak posterolateral insizyon kullanıldı. Hastaların tamamında çimentosuz femoral stem uygulanıp 28 numara femoral baş kullanıldı.

Hastaların son kontrolünde klinik değerlendirme için Harris kalça skorlaması, radyolojik değerlendirme için pelvis ve kalça grafileri kullanıldı. Ameliyat öncesi 34,35 olan Harris kalça skoru ortalaması son kontrolde 69 ile 100 arasında değişmekte olup ortalama 88,2 olarak hesaplandı. Bu sonuçlara göre 63 hastada (% 48,1) mükemmel, 44 hastada (% 33,6) iyi, 20 hastada (% 15,3) orta ve 4 hastada da (% 3,1) kötü sonuç elde edilmiştir.

Toplam 21 hastada (% 16) çeşitli komplikasyonlar saptandı. Bunlar 3 hastada postoperatif erken dönemde çıkık, 3'ünde DVT (derin ven trombozu), 6'sında yüzeyel 2'sinde derin enfeksiyon, 5'inde intraoperatif femur kırığı, 2'sinde siyatik sinir hasarı olarak gerçekleşti.

Heterotopik ossifikasyon Brooker sınıflamasına göre değerlendirildi. Buna göre 11 kalçada (% 8,4) grade I, 5 kalçada (% 3,8) grade II, 2 kalçada (% 1,5) grade III düzeyde olmak üzere toplam 18 kalçada (% 13,7) heterotopik ossifikasyon görülmüştür.

Minimum 10 yıl takipli hasta serimizde toplam 12 kalçaya (% 9,2) revizyon cerrahisi uygulanmıştır. Revizyon sebepleri; 4 vakada kap kırığı, 3 vakada aseptik gevşeme, 3 vaka polietilen aşınması, 1 vaka geç enfeksiyon, 1 vakada kap kırılması polietilen aşınması ve aseptik gevşemeyi içeren geç çıkık olarak saptanmıştır. 2'si aseptik gevşeme 1'i enfeksiyon toplam 3 vakada asetabuler komponent ile beraber femoral stem revizyonu uygulanmıştır.

Takip sürelerine göre klinik durum ve revizyon cerrahileri göz önüne alındığında Kaplan Meier sağ kalım analizine göre 15 yıllık kümülatif protez sağkalımı % 90, 17 dir.

Literatür bilgileri ile karşılaştırıldığında; uyguladığımız CLS ekspansiyon tipi asetabular komponentli total kalça artroplastisinin uzun dönem klinik ve radyolojik sonuçlarının başarılı olduğu bulunmuştur. CLS nin beklenen sağkalım süresi diğer protez tipleri için yayımlanan en iyi sonuçlar ile karşılaştırılabilir. Günümüzde revizyon cerrahisinde karşılaştığımız CLS Spotorno tipi protezde yetmezlik genellikle asetabular komponente bağlıdır.

Abstract:
The purpose of this study was to present the long -term result of primary total hip arthroplasty with the CLS expansion cup.

We retrospectively evaluated 131 hips of 114 patients in which total hip arthroplasty with CLS expansion cup (Protek, AG, Bern) was performed at Istanbul Education and Research Hospital, Orthopedic Surgery and Traumatology Department between the years 1993 and 2003. Patients were evaluated both clinically and radiologically.

75 of the 131 patients were female and 39 patients were male with a mean age of 48.7 years ( range 18 to 68 years,SD ±11.3 ) at the time of the surgery. In 47 patients (41.2 %) the right side was operated, and in 50 patients (43.9 %) the left side was operated. In 17 patients (14.9 %), both hips were operated.

Mean age of the patients during the last follow-up was 63.2 years ( range 29 to 79 years, SD: ±11.4). The mean follow up period was 13.9 years ( range 10 to 20 years, SD: ±2,4 )

The most prevalent etiology related to the arthroplasty indication was primary coxarthrosis as diagnosed in 69 patients (52.7%). The remaining cases were diagnosed as postdysplastic osteoarthritis (31 patients - 23.7%), avascular necrosis (12 patients – 9.2%), pseudarthrosis of femoral neck fracture (7 patient – 15.3%), rheumatoid arthritis (7 patients – 5.3%) and ankylosing spondylitis (5 patients – 3.8%).

The surgical approach was posterolateral. In all cases the CLS expansion cup with uncemented cls femoral stem was implanted in all patients. The diameter of the femoral head was 28 millimetres in all hips.

The clinical outcome was assessed by the harris hip score (HHS) and the radiological results were evaluated on the AP x- rays of the pelvis and the affected hip.

The average HHS increased from 34.35 to 88.2 points (range 68 to 100). According to the harris hip classification, 63 (48.1 %) patients were classified as excellent, 44 (33.6 %) patients as good, 20 (15.3 %) patients as fair and 4 (3.1 %) patients as poor.

Complications were encountered in 21 patients (16 %) intraoperatively and postoperatively. All were resolved witout any sequelae. These complications included three hip joint dislocations treated with closed reduction and an abduction hip orthesis for three weeks, six superficial wound infections treated with oral antibiotics, two deep infection treated with intravenous antibiotics and surgical debridement, three deep venous thrombosis treated with LMWH (enoxaparin), 5 intraoperatively femoral fractures treated with cerclage wiring and partial weight-bearing. Postoperative neuropraxy were identified in two cases (sciatic neuropraxy of in two cases, both of them recovered).

Heterotopic ossification was observed in 18 hips (13.7 %) totally; in 11 of the hips (8.4 %) we noted heterotopic ossification according to Broker I, in 5 (3.8%) according to Brooker II, in 2 (1.5 %) according to Brooker III.

Revision surgery was performed in 12 cases (9.2 %). The complications requiring acetabular cup revision included aseptic loosening in two hips, fracture of the CLS shell in four, late dislocationin one with late infection in one and revision high wear of the liner in three hips. Both the acetabular cup and the stem revision was performed in three patients because of infection in one hip and aseptic loosening in two hips.

The fifteen-year Kaplan Meier survival rate was 90.17 % with revision for any reason as the endpoint for the CLS system.

Total hip arthroplasty with the CLS expansion cup provides a good long-term performance in cementless total hip arthroplasty. The clinical survival rate for the CLS system is comparable with other cementless systems. We conclude that failure of the Spotorno CLS THA was mainly attributable to the acetabular component.