Broyler rasyonlarına ilave edilen değişik düzeylerdeki arjininin performans, immun sistem ve bazı kan parametreleri üzerine etkileri
The effects of various dietary arginine levels on broiler performance, immune system and some blood parameters
Yazar: ÖZCAN CENGİZ
Danışman: PROF.DR. SEHER KÜÇÜKERSAN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
ÖZETBroyler Rasyonlarına İlave Edilen Değişik Düzeylerdeki Arjininin Performans, İmmunSistem ve Bazı Kan Parametreleri Üzerine EtkileriBu çalışmada broyler rasyonlarına katılan değişik düzeylerdeki arjininin büyümeperformansı, yem tüketimi, yemden yararlanma oranı (YYO), karkas randımanı, bazı organağırlıkları (karaciğer, kalp, taşlı mide, bezli mide, dalak, bursa fabrisius) ile toplam protein,toplam kolesterol ve kreatinin üzerine etkileri incelenmiştir. Ayrıca arjininin immun sistemidestekleyici bir etki olarak, spesifik antikor düzeyi, kan serumunda nitrik oksit (NO) ve bazıhematolojik parametreler (hemoglobin, hematokrit, alyuvar, akyuvar, formül lokosit) ile T ve Blenfosit oranları üzerine etkisi de araştırılmıştır.Çalışmada hayvan materyali olarak 340 adet erkek günlük etlik civciv kullanılmıştır.Denemenin 0-21. günlerinde her biri 68 adet civcivden oluşan 5 grup düzenlenmiş, her grup17 civciv içeren 4 tekrar grubuna ayrılmıştır. Deneme 42 gün sürdürülmüştür. Araştırma 21.günden sonra iki ayrı deneme halinde yürütülmüştür. Deneme 1, 21-42. günlerde her biri 60adet piliç içeren kontrol ve 160 adet piliç içeren 4 deneme grubundan oluşmuştur. Kontrolgrubu 15 adet diğer 4 deneme grubu ise 10 adet piliç içeren tekrar gruplarına ayrılmıştır.Deneme 2 ise 21-42. günlerde her biri 60 adet piliç içeren kontrol ve 80 adet piliç içeren 4deneme grubundan meydana gelmiştir. Kontrol grubu 15 adet diğer 4 deneme grubu ise 5adet piliç içeren tekrar gruplarından oluşmuştur. Araştırmada hayvanlara birinci günden 21.güne kadar etlik civciv yemi (HP, % 22; ME, 3000 kkal/kg), 22. günden kesim günü olan 42.güne kadar etlik piliç yemi (HP, % 20; ME, 3100 kkal/kg) verilmiştir. Deneme 1'de 0-21.günler arasında, Deneme 2'de 0-42. günler arasında 2, 3, 4 ve 5. gruplara NRC'de (1994)bildirilen gereksinim düzeyinin sırası % 25, 50, 75 ve 100 fazlası olacak şekilde arjinin ilaveedilirken, 1. gruba (kontrol) arjinin katkısı yapılmamıştır. Her iki denemede de broylerler 6 ve23. günlerde ND'e karşı aşılanmıştır.Deneme 1'de rasyonlara 0-21. günlerde ilave edilip, 21-42. günlerde ilave edilmeyenarjinin, 4. ve 5. deneme gruplarında ortalama canlı ağırlığın (CA) ve canlı ağırlık artışının(CAA) 1. gruba göre önemli (p<0,05) düzeyde azalmasına neden olmuştur. Denemede yemtüketimi, YYO, karkas randımanı ve bazı organ ağırlıklarına ilişkin oluşan farklar istatistikolarak önemli bulunmamıştır. Aynı denemede biyokimyasal kan parametrelerinde ve arjinininimmun sistem üzerine etkilerini belirlemek amacı ile gerçekleştirilen serum NO ile spesifikantikor düzeylerinde gruplar arasında önemli bir fark oluşmamıştır.Deneme 2'de rasyonlara 0-42. günler arasında yapılan arjinin katkısı grupların ortalamaCA, CAA ve karkas randımanlarını istatistik olarak etkilememiştir. Buna karşın aynıdenemenin 1. grubundaki yem tüketimi, rasyonlarına arjinin katkısı yapılan diğer denemegruplarına göre daha yüksek bulunmuştur (p<0,01). Ayrıca YYO 1. grupta 3., 4. ve 5.gruplara göre önemli (p<0,05) düzeyde artmıştır. Deneme 2'de organ ağırlıkları istatistikbakımdan önem taşıyacak düzeyde etkilenmemiştir. Aynı denemede ortalama serum NOdüzeyleri 5. grupta 1. ve 2. gruplara göre önemli düzeyde artmıştır (p<0,05). Denemesonunda belirlenen bazı hematolojik parametreler, T ve B lenfosit oranları ile toplam protein,toplam kolesterol, kreatinin ve serum spesifik antikor düzeyleri önemli düzeydeetkilenmemiştir.Her iki denemenin sonuçları karşılaştırıldığında; Deneme 2'de CA (t<0,05) ve CAA'nın(t<0,05) Deneme 1'e göre NRC'de (1994) bildirilen gereksinim düzeyinin % 100 üzerindearjinin katkısı yapılan gruplarda (5. grup) daha yüksek olduğu bulunmuştur. YYO bakımındanDeneme 2'de elde edilen sonuçlar 4. (t<0,01) ve 5. gruplarda (t<0,001) daha olumlubulunmuştur. Deneme 2'nin 4. gruplarında, Deneme 1'e göre toplam protein (u<0,05); 5.gruplarında ise toplam kolesterol düzeyi (u<0,05) azalmıştır.Anahtar kelimeler: Arjinin, Nitrik Oksit, Broyler, İmmun Sistem.

Abstract:
SUMMARYThe Effects of Various Dietary Arginine Levels on Broiler Performance, ImmuneSystem and Some Blood ParametersThis study was carried out to evaluate performance, feed intake, feed conversion ratio(FCR), carcass yield, some organ weights (liver, heart, gizzard, proventriculus, spleen, bursaof fabrisius), total protein, cholesterol and creatinin of broilers fed diets varying in arginine(Arg) levels. Immunomodulatory roles of arginine were also investigated by determining theeffects of Arg on specific antibody titers and serum nitric oxide (NO), some hematologicalparameters (hemoglobin, hematocrite, white blood cell count, red blood cell count,differential count), T and B cell percentages.A total of 340 1-d-old male broiler chicks were divided into 5 experimental groups eachcontaining 68 chicks from 0 to 21 days of the study. Each group was assigned to 4replications each containing 17 birds per floor pen. The study was terminated at day 42. Theexperiment was conducted with two experiments after 21st day. From 21 to 42 d of age, therewere a control (60 chicks) and four treatment groups (160 chicks) in Experiment 1. Controland four experimental groups had 15 and 10 birds per replication respectively. From 21 to 42d of age there were one control (60 chicks) and four treatment groups (80 chicks) inExperiment 2. Control group had 15 chicks and other four treatment groups have 5 chicks ineach replication. From 1 to 21 d of age, a starter diet (22 % crude protein; 3000 kcal/kg ME)and from 22 to 42 d of age a grower diet (20 % crude protein; 3100 kcal/kg ME) were fed.Four levels of Arg [25, 50, 75 and 100 % of NRC (1994) recommendations] weresupplemented to test diets from 1 to 21 d of age (Experiment 1) and 21 to 42 d of age(Experiment 2). Arg was not added in control group. Vaccinations against New CastleDisease Virus were administered at the day of 6 and 23.In Experiment 1, dietary supplementation of Arg from day 0 to 21 lowered mean bodyweight and body weight gain in Group 4 and 5 compared to Group 1 significantly (p<0,05). Inthe study, feed intake, FCR, carcass yield and some organ weights were not affected bydietary Arg. Also biochemical blood parameters, serum NO and specific antibody levels werenot affected from Arg supplementation.In Experiment 2, addition of Arg from day 0 to 42 did not affect mean body weights,body weight gains and carcass yields significantly. However feed intake and FCR in Group 1were higher than other treatment groups (Group 2, 3, 4 and 5) received varying levels of Arg(p<0,01; p<0,05). Organ weights were not affected by dietary treatments. Different levels ofsupplemental Arg at days 0-42 increased the average serum NO levels in Group 5 comparedto Group 1 (control) and 2 (p<0,05). Some hematological parameters, T and B cellpercentages, total protein, cholesterol, creatinin and serum specific antibody titersdetermined in blood samples collected at the end of the experiment were not significant.Comparison of both experiments revealed that body weights (t<0,05) and body weightgains (t<0,05) of Experiment 2 birds were higher than the birds in Experiment 1 in groupsreceived control diet plus Arg [100 % of NRC (1994) recommendations]. FCR was affectedmore positively in Experiment 2 than Experiment 1 in Groups 4 (t<0,01) and 5 (t<0,001).Total protein and total cholesterol levels were found lower in Experiment 2 than Experiment1 in Groups 4 (u<0,05) and 5 (u<0,05).Key words: Arginine, Nitric Oxide, Broiler, Immun System.