Çağdaş tiyatroda dijital gösterim ve medya teknolojisi - intermediality
Digital representation and media technology in contemporary theatre - intermediality
Yazar: MEHMET ÖZBEK
Danışman: PROF. DR. NİLÜFER TİMİSİ NALÇAOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Etkileşimli medya = Interactive media ; Medya = Media ; Modern tiyatro = Modern theatre ; Performans = Performance ; Sayısal görüntü = Digital image ; Sayısal görüntüleme teknikleri = Digital imaging techniques ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Tiyatro = Theatre ; Tiyatro tarihi = Theatre history

Özet:
Araştırma, bütüncül ve üstün ortam olarak adledilen çağdaş tiyatro sanatının medya öğeleri ile sahne üzerinde kurduğu ilişkiyi, kendi asal parçaları olan yönetmen ve oyuncu görüşlerine yer vererek etkileşimli medya (intermediality) kavramı dahilinde açıklama amacı taşımaktadır. Bu amaç doğrultusunda etkileşimli medya kavramının içeriği ve ayrımları literatürdeki bilgiler vasıtası ile irdelenmekte; yirminci yüzyıl tiyatro / performans sahnesinde dijital / analog medya ve tiyatro birlikteliğini gösterimlerinde kullanmış olan, özellikle türkçe literatürde fazla yer bulamamış yabancı grup ve yönetmen örneklerine yer verilmektedir. 
Bu örnekleri takiben araştırma; Polonya, Almanya, Kanada ve Türkiye özelinde, 2000'li yıllardan itibaren gösterimlerinde medya öğelerine yer açmış birtakım yönetmen ve oyuncular ile yapılan yarı-yapılandırılmış mülakatlar çerçevesinde, bu birlikteliğin tercih edilme sebepleri, karşılaşılan zorluklar, seyirci ve sanatçı arasında oluşan bağ noktalarında sanatçı görüşlerini aktarmaktadır. Bu mülakatlar ve mülakatların uygulandığı sanatçı yapımları göz önüne alınarak, bu yapımların etkileşimli medya yöntem ve ayrımlarını ne şekilde barındırdıkları, bu kavram ile olan bağları, kavramın literatürdeki tanımlarına dayanılarak açıklanmaktadır. Araştırma aynı zamanda etkileşimli medya kavramının tiyatro / performans sanatı ile bütünleşme sürecine dair kavramsal tablo ve diyagramlar ile örnek alınan eserlerin resim ve fotoğraf görsellerine yer ayırmakta; bu bağlamda ilerleyen dönemde yapılacak olan medya ve tiyatro araştırmalarına dayanak oluşturmak ve çağdaş Türkiye tiyatrosunun medya öğeleri ile olan ilişkisine dair tartışma zemini yaratarak türkçe literature katkıda bulunmayı hedeflemektedir. Araştırmanın son bölümünde elde edilen bulgular ve yapılan kavramsal tabanlı önermeler, çağdaş Türkiye tiyatro / performans sanatının gelişmesi yolunda medya ve tiyatro birleşkesinin varlık nedenleri ve sonuçlarının ilerleyen araştırmalara kaynaklık etmesi bakımından önem arz etmektedir.
Anahtar Kelimeler: Intermediality, Etkileşimli Medya, Tiyatro, Performans

Abstract:
The study has the purpose of explaining the relation between the art of modern theatre media elements and the stage, which are considered as the integrative and superior media by including the viewpoints of directors and actors who are the fundamental elements of the modern theatre by making use of the intermediality concept. For this purpose, the contents of the intermediality concept and its details are examined with the help of the data received from the literature; and with the viewpoints of foreign groups and director models, who use the digital/analogue media and theatre togetherness in their shows in the theatre/performance stages of the twentieth century the topic is expanded. These models are not easy to be found in the Turkish Literature and are given as examples in the study. 
Following these models, the study then gives the viewpoints of the artists on the bond that was formed between the audience and the artists, and on the challenges experienced, the reasons for the togetherness being preferred with the help of semi-structured interviews with various directors and artists who had made use of the means of media as of 2000s, especially in Poland, Germany, Canada and Turkey. By considering the interviews and the works of the artists with whom the interviews were made, the issues like, how these works include the intermediality methods and discriminations and their bonds with the relevant concepts have been explained based on the definitions of the concept in the literature. The study also explains the conceptual charts and diagrams about the integration process of the intermediality concept with the art of theatre/performance, and gives details about the pictures and photographs of the works that are taken as models, thus contributing to the Turkish literature by posing a basis for future media and theatre studies, and also creates the basement for a discussion on the relation between the media elements and the modern Turkish theatre. In the last section of the study, the findings and conceptual recommendations are given. These findings and recommendations are important in that they will form the basis for future studies in terms of the reasons and results of the existence for the media and theatre unity on the road to the development of modern Turkish theatre/performance art. 
Key Words: Intermediality, Theatre, Performance