Ortopedik engelli bireyler için en uygun engelsiz güzergâhın belirlenmesi: İnönü Üniversitesi kampüsü örneği
Determination of the most suitable disabled route for individuals with orthopedic disabled: İnönü University campus example
Yazar: HATİCE KOCAASLAN
Danışman: DOÇ. DR. SIMA POUYA
İnönü Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Engellilik, dünya nüfusunun önemli bir bölümünü etkilemektedir. Bu nedenle, toplumların bilinçlenmesi, eğitilmesi ve bireylerin topluma entegre edilmesi ve bu kapsamda engelli bireyleri etkileyen sorunları anlamak önemlidir. Son yıllarda ülkemizde üniversitelerin sayısında belirgin bir çoğalma olmuştur. Fakat üniversite kampüslerinde özellikle ortopedik engelli kullanıcılar bir takım sorunlarla karşılaşılmaktadırlar. Ortopedik engelliler için standartlara uygun ve erişilebilir kampüsler tasarlamak, sürdürülebilirlik anlamında gerekliliği bilinen bir gerçektir. Bu çalışmanın amacı, Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yönteminden faydalanılarak, İnönü Üniversitesi kampüsünde önemli yolların kriterler açısından değerlendirmesi yapılarak ortopedik engelliler için hangi güzergâhın en uygun alternatif yol olduğu ortaya koyması ve elde edilen sonuçların birebir alan analiz sonuçlarıyla da karşılaştırılması olmuştur. Bu çalışmanın sonucunda, İnönü Üniversitesi kampüsünde belirlenen güzergâhların kriterler açısından hem AHP yöntemiyle değerlendirmesi hem de yerinde alan analizi yapılarak ortopedik engelliler için Güzergâh 1'in (Öğrenci yurtları durağı-Kütüphane güzergâhının) en uygun alternatif yol olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca belirlenen güzergâhların yol eğimlerinin analizi de yapılmıştır. Bu çalışma, ileride oluşturulacak navigasyon tabanlı akıllı ulaşım sistemlerinde kullanılabilecek, ortopedik engelli bireyler için güvenli ve erişilebilir rotaların öncelikli olarak nereler olması gerektiği konusunda yardımcı olacaktır. Ayrıca bu örnek pilot çalışmanın tüm kentlerde uygulanması önerilmekte ve diğer engelli bireyler için de geliştirilebilir özellikte olduğu beklenmektedir.

Abstract:
Disability affects a significant portion of the world's population. For this reason, it is important to raise awareness, educate and integrate individuals into society, and in this context, it is important to understand the problems that affect people with disabilities. In recent years, there has been a significant increase in the number of universities in our country. However, on university campuses, users with orthopedic disabilities face some problems. It is a well-known fact that designing accessible and compliant campuses for orthopedically disabled people is necessary in terms of sustainability. The aim of this study was to determine which route is the most suitable alternative route for orthopedically disabled people by evaluating the important roads in terms of criteria in the İnönü University campus by using the Analytical Hierarchy Process (AHP) method, and to compare the results with the results of one-to-one field analysis. As a result of this study, it has been determined that Route 1 (Student dormitories stop-Library route) is the most suitable alternative route for the orthopedically handicapped by evaluating the routes determined on the İnönü University campus in terms of criteria, both with the AHP method and on-site analysis. In addition, the analysis of the road slopes of the determined routes was also made. This study will help to determine where safe and accessible routes should be primarily for orthopedically disabled individuals that can be used in navigation-based smart transportation systems to be created in the future. In addition, this sample pilot study is recommended to be implemented in all cities and it is expected that it can be developed for other disabled individuals.