Türkiye'de gazetelerde yayınlanan çizgi roman tarihi ve örnekleri
Comics' history and samples published in Turkish newspapers
Yazar: DİDEM ÖZKEFELİ
Danışman: PROF. DR. MEHMET REŞAT BAŞAR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Grafik Tasarımı Ana Sanat Dalı / Grafik Tasarımı Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Gazeteler = Newspapers ; Grafik sanatlar = Graphic arts ; Grafik sanatçıları = Graphic artists ; Grafik tasarımı = Graphic design ; Grafik tasarımı eğitimi = Graphic design education ; Görsel tasarım = Visual design ; Kitap tasarımı = Book design ; Türk grafik mizahı = Turkish graphic humor ; Türk grafik sanatı = Turkish graphic art ; Çizgi romanlar = Comic strips

Özet:
Çizgi roman birçok sanat dalını içerisinde barındıran, görsel bir anlatım türü olarak bilinmektedir. En çok kullandığı dil bakımından edebiyat ile görselleri kamera açısına uygun bir biçimde kareler içerisinde kullanması açısından sinema ile karşılaştıran bu sanat dalında Dünya'daki ilk örnekler gazete tirajlarını artırmak amacıyla gazetelerde başlamış, mizah dergileriyle devamlılığını sağlanmış ve birçok eser sinemaya uyarlanmıştır. Türkiye'de de aynı yol izlenmiş ve ilk çizgi roman örnekleri gazetelerde filizlenmiştir. 
Türkiye'de popülerleşen çizgi romanların ortak özelliği, türleri açısından tarihi, konuları bakımından kahramanlık öyküleri içermesidir. Türkiye'de gazetelerde çizgi romanın başlangıcı 1950'lere dayandırılmaktadır. Gazete çizgi romancılığı 1980'lere kadar devam etmiş, 80'den sonra dergiciliğin başlamasıyla gazetelerdeki çizgi romanlar yerini dergilere ve kitaplara bırakmıştır. Gazetelerde yayınlanan çizgi romanların en çok yaygınlaştığı dönem 1950-1975 yılları arasında olmuştur. Bu dönemde tarihi kahramanlık öyküleri ile ünlenen çizerler; Ratip Tahir Burak (Barbaros'un Son Seferi), Turhan Selçuk (Abdülcanbaz), Suat Yalaz (Karaoğlan), Ayhan Başoğlu (Malkoçoğlu), Sezgin Burak (Tarkan), Abdullah Turhan (Kara Murat), Yurdagün Göker (Batu'nun Maceraları), Bahattin Atak (Battal Gazi)'dır. Bu çalışmada saydığımız çizerlerin örnekleri üzerinden Türkiye'deki tarihi çizgi romanlar incelenmiştir.
Şimdilerde çizgi roman'a olan ilgi belli kesimler tarafından devam etse de gazetelerde çizgi roman görmek pek mümkün olmuyor. Bu tez çalışması çizgi romanın gazetelerde tekrar gündeme gelmesini amaçlamaktadır. Eski çizgi romanların unutulmaması niteliğinde değerler taşıyarak hazırlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Çizgi roman tarihi, gazetelerde yayınlanan çizgi roman, Türkiye'de çizgi roman, Barbaros'un Son Seferi, Abdülcanbaz, Karaoğlan, Malkoçoğlu, Tarkan, Kara Murat, Batu'nun Maceraları, Battal Gazi

Abstract:
Comics is known as a type of visual expression that accommodates many field of art. Comics is mostly compared with Literature in terms of language. It is also compared with Cinema in terms of using proper camera angles. The beginning of this field of art is aimed to increase newspaper's circulation. It continues on periodical publications and a lot of works in this field are turned into a screenplay. The same way was followed in Turkey and the first comics samples were begun to develop in newspapers.
The common feature of comics popularized in Turkey is that they include heroic stories in terms of topic and their genres are generally historical. The beginning of comics in Turkish newspapers is regarded as the 1950s. Newspaper comics continued until the 1980s, and after 80s, comics were left to magazines and books in newspapers. The period in which the comics published in newspapers became most prevalent was between 1950-1975 years. Famous artists with historical heroic stories during this period are; Ratip Tahir Burak (Barbaros'un Son Seferi), Turhan Selçuk (Abdülcanbaz), Suat Yalaz (Karaoğlan), Ayhan Başoğlu (Malkoçoğlu), Sezgin Burak (Tarkan), Abdullah Turhan (Kara Murat), Yurdagün Göker (Batu'nun Maceraları), Bahattin Atak (Battal Gazi). Historical comics in Turkey have been examined with examples of cartoonists we consider in this study.
Although interest in comics is ongoing by certain segments of society, it is not possible to see comics in newspapers. This thesis study aims that the comic book will come back to the newspapers again. This work is prepared for the oblivion of old comics
Keywords: History of comics, comics published in newspapers, comics in Turkey, Barbaros'un Son Seferi, Abdülcanbaz, Karaoğlan, Malkoçoğlu, Tarkan, Kara Murat, Batu'nun Maceraları, Battal Gazi