Startup'ların yaşam döngüsünün modellenmesi ve kritik başarı faktörlerinin analizi
Modeling the lifecycle and analyzing critical success factors of startups
Yazar: GİZEM FATMA ÇETİN EKMEKÇİOĞLU
Danışman: PROF. DR. AYKUT GÖKSEL
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Startup işletmeleri ekonomilerin ve dünyanın geleceği için önemli çalışmalar yapan özel girişimlerdir. Bu tez çalışmasının amacı startup'ların başarılı olması için gerekli kritik faktörlerin, yaşam döngüleri bağlamında belirlenmesidir. Bu amaç doğrultusunda nitel araştırma yöntemlerinden anlatı analizi ve içerik analizi metoduyla birbirini destekler nitelikte iki araştırma yürütülmüştür. Analiz sonucuna göre, startupların başarılı olmasını etkileyen kritik başarı faktörleri birey düzeyinde; startup fikri, kurucu ekibin; startup tecrübesi, iş tecrübesi, ekibin tecrübelerindeki çeşitlilik gibidir. Örgüt düzeyinde ise takım ruhu, örgüt kültürü ve organizasyon yapısı, yalın organizasyon, ortaklar ve kurumlarla iş birliği, küresel doğan olmak ve beşeri sermayedir. Çevre düzeyinde ise yatırım sermayesi ve ilişkiler ile piyasanın durumuna odaklanmanın startup başarısını etkilediği tespit edilmiştir. Yaşam döngüsü bağlamında ise kurucu ekip ve özelliklerinin her aşamada önemli bir değişken olduğu tespit edilmiştir. Startup fikrinin ise yalnızca tohum aşamasında önemli olduğu kuluçka, büyüme ve olgunlaşma aşamalarında ise piyasanın durumuna odaklanarak gerçekleştirilen inovasyonlarla başarılı olunabileceğinin düşünüldüğü tespit edilmiştir. Yalın organizasyon kavramının startup'ın ilk aşamasından itibaren içselleştirmiş olması gereken bir yöntem olduğu görülmüştür. Büyümek amacındaki her startup'ın yatırım sermayesine ihtiyacı olduğu tespit edilmiştir. Ekosistemde yer alan ortaklar ve kurumlarla iş birliği startup'ın ayakta kalması ve büyümesi için oldukça kritiktir ve bu işbirlikleri büyüme evresinden sonra yani ilk büyük yatırım ile ortaya çıkan bir değişkendir. Kıt kaynakları olan özel girişimler olan startup'lar için doğru beşeri sermaye yönetimi büyüme aşaması ile ortaya çıkmaktadır. Bu küçük organizasyon yapısında yaratılan kültürün startup iş yürütüm biçimleri açısından da kritik olduğu tespit edilmiş olup, startup'ın her aşamada önem vermesi gerek bir değişken olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Startup businesses are private initiatives that do important work for the future of economies and the world. The aim of the study is to determine the critical factors necessary for the success of startups in the context of their life cycles. In line with this purpose, two researches that support each other were conducted with narrative analysis and content analysis method, which are qualitative research methods. According to the results of the analysis, the critical success factors affecting the success of startups are at the individual level; startup idea, founding team, startup experience, work experience, diversity in the experience of the team. At the organisational level; team spirit, organisational culture and organisational structure, lean organisation, cooperation with partners and institutions, being born global firm and human capital. At the environmental level, investment capital and relationships and focusing on the state of the market were found to affect startup success. In the context of the life cycle, the founding team and its characteristics were found to be an important variable at every stage. It has been determined that the startup idea is important only in the seed stage and that it is thought to be successful with innovations focusing on the market situation in the incubation, growth and maturation stages. It has been seen that the concept of lean organisation is a method that should be internalised from the first stage of the startup. It has been determined that every startup that aims to grow needs investment capital. Collaboration with partners and partnerships in the ecosystem is critical for the survival and growth of the startup, and these collaborations are a variable that emerges after the growth phase, that is, with the first major investment. For startups, which are private enterprises with scarce resources, the right human capital management emerges with the growth phase. The culture created in this small organisational structure is also found to be critical for the way the startup conducts its business and is a variable that the startup should pay attention to at every stage.