Olimpik değerler eğitim programına dayalı işlenen beden eğitimi derslerinin psikolojik, bilişsel ve değer kazanımına etkisi: Ortaokul öğrencileri üzerine bir araştırma
The effect of physical education lessons based on the olympic values education program on psychological, cognitive and value acquisition: A study on secondary school students
Yazar: HÜLYA ÜNLÜ
Danışman: PROF. DR. FEVZİYE HÜLYA AŞÇI ; PROF. DR. PINAR GÜZEL GÜRBÜZ
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Spor Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sosyoloji = Sociology ; Spor = Sports

Özet:
Bu doktora tezinin amacı, 10 haftalık Olimpik Değerler eğitim programı temelinde geliştirilen beden eğitimi ve spor dersinin 5. sınıf öğrencilerinin psikolojik, bilişsel ve değer kazanımındaki rolünü ve eğitim programının sürekli eğitim sistemi içerisindeki etkisinin incelenmesidir. 
Tez çalışması üç aşamada yürütülmüştür. Çalışmanın ilk aşamasında "Olimpik Değerler Bilgi Testi" 320 öğrenci üzerinde üç seçenekli olarak alanyazında belirtilen test geliştirme aşamaları izlenerek geliştirilmiştir. Çalışmanın ikinci aşaması ön test-sontest kontrol gruplu deneysel model çerçevesinde karma araştırma yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Yaşları 9-12 arasında değişen 110'u kontrol, 74'ü deney grubu olmak üzere 184 öğrenci çalışmaya katılmıştır. Çalışmanın nicel kısmında farklı ölçeklerden ve bilgi testinden; nitel kısmında gözlem ve odak grup görüşmelerinden yararlanarak veri toplanmıştır. Nicel veriler Tekrarlı Ölçümlerde Çok Değişkenli Varyans Analizi (MANOVA) ile nitel veriler ise içerik analizi ile temalar oluşturularak yapılmıştır. Çalışmanın üçüncü aşamasında ise uygulamaya alınan sınıfların beden eğitimi ve spor öğretmenleri ile uygulanan eğitim programının sürekli eğitim programı açısından etkinliğinin belirlenmesi amacı ile nitel araştırma yöntemlerinden görüşme tekniği kullanılmıştır.
Çalışmanın birinci aşamasında nihai testin aritmetik ortalaması 15,81 olduğu, standart sapması 6,02, KR-20 güvenirlik katsayısı 0,87 olduğu görülmektedir. İkinci aşamada Olimpik Değerler eğitimi öncesi ve sonrasında deney ve kontrol grubu öğrencilerin değer algılarında ve benlik algılarında fark bulunmuştur. Ayrıca tutulan gözlem notları ve yapılan odak grup görüşmelerindeki katılımcı söylemleri nicel bulguları destekler nitelikte olduğu görülmüştür. Üçüncü aşamada ise programın etkililiği ana teması etrafında; eğitim aracı olarak spor, katılımcılarda gelişim etkisi ve sürekli eğitim sisteminde ODEP temalarına ulaşılmıştır. 
Olimpik Değerler Bilgi Testinin kullanılabilir bir ölçüm aracı olduğu, geliştirilen Olimpik Değerler eğitimi temelindeki beden eğitimi ve spor dersi programının çocuklar üzerinde bilişsel, psikolojik ve değer kazanımını sağladığı ve bunun yanı sıra sporun eğitim aracı olarak kullanılmasının çocuklarda deneyimlemeyi, uyumu, empatiyi, daha iyiye ulaşmayı, yardımlaşmayı, paylaşmayı ve saygıyı öğretmede önemli bir nokta olduğu söylenebilir.

Abstract:
The aim of this doctoral thesis is to examine the role of physical education and sports course developed on the basis of the 10-week Olympic values education program in the psychological, cognitive and value acquisition of 5th grade students and the effect of the education program in the continuing education system.
The thesis study was conducted in three steps. The first experiences of the study are followed by trying to develop the "Olympic Values Knowledge Test" on 320 students with three options as stated in the literature. The second stage of the study was carried out with the mixed research method within the scope of the pretest-posttest control group operations model. 184 students aged between 9-12, 110 in the control group and 74 in the experimental group, participated in the study. In the beautiful part of the study, from different scales and knowledge test; Data were collected by using observation and focus group interviews. Quantitative values were created by creating themes with Multivariate Analysis of Variance (MANOVA) in Repeated Measures and qualitative by content analysis. In the third use of the study, the interview technique was used in qualitative research methods with the aim of positively concluding the continuing education program applied with the physical education and sports teachers of the classes in which the application was taken.
In the first stage of the study, the arithmetic mean of the final test was 15.81, its standard deviation was 6.02, and the KR-20 reliability coefficient was 0.87. In the second stage, a difference was found in the value perceptions and self-perceptions of the experimental and control group students before and after the Olympic values education. In addition, it was seen that the observation notes and the participant discourses in the focus group interviews supported the quantitative findings. In the third stage, the effectiveness of the program is around the main theme; The themes of sports as a training tool, the effect of development on the participants and ODEP in the continuous education system were reached.
The Olympic Values Knowledge Test is a usable measurement tool, the physical education and sports lesson program based on the Olympic values education developed provides cognitive, psychological and value acquisition on children, and besides, the use of sports as an educational tool helps children experience, adapt, empathize, achieve better, it can be said that it is an important point in teaching cooperation, sharing and respect.