Doğu Karadeniz'deki istavrit (Trachurus mediterraneus, Steindachner, 1868) balığının stok yapısı ve populasyon parametrelerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma
A research on the determination of stockstructure and population parameters of horse mackerel (Trachurus mediterraneus, Steindachner, 1868) in the Eastern Black Sea
Yazar: ABDULKADİR BURAK KIZILGÖK
Danışman: PROF. DR. KADİR SEYHAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Balıkçılık Teknolojisi = Fisheries Technology ; Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Doğu Karadeniz bölgesi = Eastern Black Sea region ; Popülasyon dinamiği = Population dynamic ; İstavrit balığı = Horse mackerel

Özet:
Bu araştırmada, Doğu Karadeniz'deki istavrit (Trachurus mediterraneus, Steindachner, 1868) populasyonuna ilişkin bazı temel parametreler araştırılmıştır. Araştırma periyodu boyunca Trabzon'da avcılık yapan balıkçılardan temin edilen balıklardan rastgele örnekleme yapılıp 690 istavrit balığı incelenmiştir.İncelenen istavrit balıkları total boy olarak 6,2 cm ile 20,4 cm arasında değişim göstermektedir. Ortalama boy tüm örnekler için 11,83±2,16 cm, erkekler için 11,45±2,14 cm ve dişiler için 12,28±2,12 cm olarak hesaplanmıştır.Araştırmada, boy-ağırlık ilişkisi tüm örnekler için; W= 0,0067×L3.165, erkekler için; W= 0,0065×L3.148, dişiler için; W= 0,0068×L3.183 olarak belirlenmiştir. Yaş-boy ilişkisi Lt= 29,467(1-e -0.115(t+1.855)), yaş-ağırlık ilişkisi Wt= 300,92(1-e -0.115(t+1.855))3.165 olarak hesaplanmıştır.Toplam anlık ölüm oranı (Z) 2,25, doğal ölüm oranı (M) 0,32, avcılık ölüm oranı (F) 1,93 ve işletim oranı ise (E) 0,85 olarak tahmin edilmiştir.Ayrıca,F0,1, 2,55 olarak tahmin edilmiştir ki bu, Karadeniz'deki mevcut av çabası (gırgır), istavrit stokunun, aşırı avcılık tehdidi ile karşı karşıya olan hamsinin aksine düşük bir işletime neden olmuştur.

Abstract:
In the study, some basic population parameters of horse mackerel (Trachurus mediterraneus, Steindachner, 1868) in Eastern Black Sea were investigated.During the research period a total of 690 specimens were sampled from fishermen in Trabzon by random sampling. Total lengths of the mediterranean horse mackerel specimen ranged from 6,2 to 20,4 cm. Mean total length values were estimated as 11,83±2,16 cm for whole specimens, 11,45±2,14 cm for males and 12,28±2,12 cm for females.Length-weight relationships were determined for whole specimens as; W= 0,0067×L3.165, for males; W= 0,0065×L3.148, for females; W= 0,0068×L3.183 . Age-length relationship was estimated as Lt= 29,467(1-e -0.115(t+1.855)) and age-weight relationship was also determined as Wt= 300,92(1-e -0.115(t+1.855))3.165.During the study period, instantaneous rate of mortality for horse mackerel; (Z) 2,25 year-1, rate of naturel mortality (M) 0,32 year-1, rate of fishing mortality (F) 1,93 year-1 and expolitation rate (E) 0,85 year-1were estimated respectively. In the mean time, F0,1 was also estimated as 2,55 meaning that current fishing effort in use in The Black sea (purse seine) has resulted an under exploitation of mackerel stock unlikely the anchovy which faced an overfishing threat in the Black Sea.