Farklı eğitim seviyesindeki futbolcuların kulübe bağlılıklarını etkileyen faktörlerin incelenmesi
Analysis of factors effecting commitment of football players at different education levels to the club
Yazar: UBEYDE KILIÇASLAN
Danışman: DOÇ. DR. AKIN ÇELİK
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Bağlılık = Commitment ; Davranışsal bağlılık = Behavioral commitment ; Futbol = Football ; Futbol kulüpleri = Football clubs ; Futbolcular = Football players ; Tutumsal bağlılık = Attitudinal commitment ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment

Özet:
Bu araştırma ile, futbolcuların görev yaptıkları kulüplere olan bağlılık seviyeleri ile bu seviyelerinin futbolcuların demografik özelliklerinden elde edilen değişkenlere göre ne düzeyde farklılaştığının belirlenmesi ve futbolcuların kulüplere olan bağlılıklarını etkileyen faktörlerin araştırılması amaçlanmıştır. Araştırmada nicel ve nitel verilerin bir arada ele alındığı karma araştırma yaklaşımı benimsenerek, karma araştırma yaklaşımı desenleri içerisinde yer alan açıklayıcı desen tasarımı kullanılmıştır. Araştırmanın nicel aşamasındaki katılımcı grubunu, Trabzon ili içerisinde süper lig, 2. lig, 3. lig, bölgesel amatör lig (BAL) ve amatör liglerde (1. ve 2. amatör) mücadele eden kulüplerde futbol oynayan sporcular oluşturmaktadır. Bu kulüplere ayrı ayrı gidilerek uygulama yapılmış ve 312 erkek futbolcudan veri elde edilmiştir. Araştırmanın nitel aşamasındaki katılımcı grup ise nicel aşamadaki katılımcı gruptan seçilen daha küçük bir gruptan oluşmaktadır. Nitel araştırma grubu, Trabzon ili içerisinde tüm lig düzeylerinde mücadele eden kulüplerde futbol oynayan sporcular arasından seçilmiş 15 futbolcudan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formunun yanında, nicel veriler için ''Takım Sporcuları Örgütsel Bağlılık Ölçeği''; nitel veriler için ise ''görüşme (mülakat) formu'' kullanılmıştır. Araştırmanın nicel aşamasındaki anket verilerinin analizinde istatistiksel yöntem olarak t-testi, ANOVA, Tukey Çoklu Karşılaştırma, Güvenilirlik analizi ve Regresyon analizi kullanılırken; nitel aşamada görüşme yoluyla toplanan veriler içerik analizi yoluyla çözümlenmiştir. Çalışmanın nicel boyutundan elde edilen sonuçlara göre, futbolcuların örgütsel bağlılık özdeşleşme, uyuşma ve yabancılaşma boyutlarının tümünden alınan puanların ortalama değerin üzerinde olduğu; futbolcuların örgütsel bağlılıklarının yaş, eğitim durumu, spor yapma yılı değişkenlerine göre anlamlı farklılaşmadığı; medeni durum, spor yapma düzeyi ve lig seviyesi değişkenlerine göre anlamlı farklılaştığı tespit edilmiştir. Medeni durum değişkenine göre örgütsel bağlılığın uyuşma boyutunda (p<.05);  spor yapma yılı değişkenine göre örgütsel bağlılığın uyuşma boyutunda (p<.01); lig seviyesi değişkenine göre örgütsel bağlılığın özdeşleşme (p<.01), uyuşma (p<.01) ve yabancılaşma (p<.05) boyutlarında anlamlı farklılık görülmüştür. Amatör ve profesyonel futbolcuların kulüpten ve kulüp dışından elde ettikleri gelir düzeylerinin kulübe bağlılıkları üzerinde anlamlı bir yordayıcı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda nicel bulguların altında yatan nedenler ortaya çıkarılmıştır. Nitel boyuttan elde edilen sonuçlara göre yaş değişkenine göre alternatif iş bulma korkularının; medeni durum değişkenine göre aile faktörünün; spor yapma düzeyi değişkenine göre amatör futbolcuların tesis imkânına ve belirli bir taraftar kitlesine sahip olmamaları ile sözleşme sürelerinin; lig seviyesi değişkenine göre profesyonel futbolcuların süper lig kulüplerinin diğer lig seviyelerinde mücadele eden kulüplere göre ekonomik anlamda daha güçlü olmaları ve kurumsal açıdan daha ileri seviyede oluşlarının, amatör futbolcuların ise düzenli yapılan ödemelerin öneminin yanı sıra daha üst liglerde oynayabilme yolunda maddiyatı ön plana koymanın futbolculuk geleceğine zarar vereceği düşüncesinin bağlılıklarını etkileyen faktörler olduğu tespit edilmiştir. Kulüpten ve kulüp dışından elde edilen gelir değişkeni ile ilgili amatör futbolcuların futbolu profesyonelliğe ulaşmak için basamak olarak görmeleri, maddi anlamda verilen sözlerin yerine getirilmemesi ve hiçbir gelir elde etmeden sadece futbola olan sevgilerinin kulübe bağlılıkları üzerinde etkili olması; profesyonel futbolcuların kulüp içerisinde yönetici, antrenör, futbolcu ve kulüp çalışanları arasındaki samimiyet (içtenlik) ve aidiyet (sahiplenme) duygularının maddiyatı ikinci plana attığı düşüncelerinin futbolcuların bağlılıklarını etkilediği tespit edilmiştir. Tüm bu sonuçlara ek olarak; futbolcu, antrenör ve kulüp yöneticilerinin gerçekleştirdikleri kulüp dışı sosyal etkinliklerin, antrenörlerin deneyim ve teknik taktik bilgisinin, Trabzonspor kulübünün amatör ve profesyonel futbolcular üzerindeki manevi değerinin, kulübün yer aldığı ilin futbolda ön planda olmasının transferde tercih edilme nedeni oluşu futbolcuların bağlılıkları üzerinde etkiye sahip faktörler olarak belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Eğitim, Futbol, Kulüp, Örgütsel Bağlılık

Abstract:
With this research, it was aimed to determine the level of commitment of football players to the clubs they serve and to what extent these levels differ according to the variables obtained from the demographic characteristics of the football players and to investigate the factors affecting the commitment of football players to the clubs. In the research, by adopting the mixed research approach in which quantitative and qualitative data are handled together, the explanatory design included within mixed research approach designs was used. The participants group in the quantitative phase of the study consists of the players who play football in the clubs competing in the super league, 2nd league, 3rd league, regional amateur league (BAL) and amateur leagues (1st and 2nd amateur) in Trabzon. These clubs were visited separately, and data were obtained from 312 male football players. The participant group in the qualitative stage of the research, on the other hand, consists of a smaller group selected from the participant group in the quantitative stage. The qualitative research group consists of 15 football players selected among those who play football in clubs competing at all league levels in Trabzon. As the data collection tool of the study; "Team Athletes Organizational Commitment Scale" was used for quantitative data; "interview form" was used for qualitative data apart from personal information form. t-test, ANOVA, Tukey Multiple Comparison, Reliability analysis and Regression analysis were used in the analysis of the survey data in the quantitative stage of the research; while data collected through interviews were analysed through content analysis at the qualitative stage. According to the results obtained from the quantitative dimension of the study, it was found that the scores obtained from all dimensions of organizational commitment, identification, harmony and alienation of football players were above the average value; the organizational commitment of footballers did not differ significantly according to age, educational status and years of doing sports; and that there was a significant difference according to marital status, sports level and league level variables. There is a significant difference observed in the harmony dimension of organizational commitment according to the marital status variable (p<.05); in the harmony dimension of organizational commitment according to the year of doing sports (p<.01); identification (p<.01), harmony (p<.01) and alienation (p<.05) dimensions of organizational commitment according to the league level variable. It has been concluded that the income levels of amateur and professional football players from the club and outside the club are not a significant predictor of their commitment to the club. In the qualitative dimension of the study, the reasons underlying the quantitative findings were revealed. According to the results obtained from the qualitative dimension, factors which effect commitment of football players are the fear of finding alternative employment according to the age variable; family factor according to marital status variable; amateur players' not having facilities and fans and contract period according to the variable of the level of doing sports; professional football players being economically stronger and more advanced in institutional terms than the clubs competing in other league levels according to league level variable, amateur football players' giving importance to regular payments, as well as putting materiality in the foreground in order to play in higher leagues harms the future of football. It has been determined that the variable of income obtained from the club and outside the club, amateur football players' regarding football as a step to reach professionalism, not fulfilling their financial promises and their love for football without earning any income has an effect on their loyalty to the club; and the thoughts of professional football players in the club, that the feelings of sincerity and belonging among managers, coaches, footballers and club employees put materiality in the second plan, affect the loyalty of football players. In addition to all these results; football players, trainers and club managers' social activities outside the club, experience and technical-tactical knowledge of the trainers, the spiritual value of Trabzonspor club on amateur and professional football players, and the province where the club is located are the factors that have an impact on football players' loyalty.

Keywords: Education, Football, Club, Organizational Commitment