Ergenlerde sosyal ortamlarda gelişmeleri kaçırma korkusu ile öznel iyi oluş arasındaki ilişki: Sosyal karşılaştırma ve yalnızlığın aracı rolü
The relationship between the fear of missing out in adolescents and subjective well-being: The mediating role of social comparison and loneliness
Yazar: SÜLEYMAN ÇİFÇİ
Danışman: PROF. DR. HATİCE KUMCAĞIZ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Gelişmeleri kaçırma korkusu = Fear of missing out ; Sosyal ağlar = Social networks ; Sosyal karşılaştırma = Social comparison ; Sosyal medya = Social media ; Yalnızlık = Loneliness ; Yapısal eşitlik modeli = Structural equation model ; Ölçekler = Scales ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being

Özet:
Bu araştırmada, ergenlerde sosyal ortamlarda gelişmeleri kaçırma korkusu ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide, sosyal karşılaştırma ve yalnızlığın aracı rolü incelenmiştir. Araştırmaya, 1000 lise öğrencisi (505 kadın ve 495 erkek) katılmıştır. Araştırmada, "Eksik Kalma Korkusu Ölçeği", "Ergenler İçin Öznel İyi Oluş Ölçeği", "Sosyal Karşılaştırma Ölçeği", "UCLA Yalnızlık Ölçeği-Kısa Formu" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Verilerin analizinde, Pearson moment korelasyon analizi ve yapısal eşitlik modeli tekniği olan yol analizi kullanılmıştır.
Korelasyon analizi sonucunda sosyal ortamlarda gelişmeleri kaçırma korkusu, öznel iyi oluş, sosyal karşılaştırma ve yalnızlık arasında anlamlı ilişkiler olduğu belirlenmiştir. Yol analizi sonucunda ergenlerde sosyal ortamlarda gelişmeleri kaçırma korkusu ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide sosyal karşılaştırmanın aracılık etkisinin olduğu belirlenmiştir. Yol analizi sonucunda ergenlerde sosyal ortamlarda gelişmeleri kaçırma korkusu ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide yalnızlığın da aracılık rolünün olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, ergenlerde sosyal ortamlarda gelişmeleri kaçırma korkusu ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide cinsiyet, algılanan anne tutumu, algılanan baba tutumu, günlük internet kullanım süresi ve sosyal medya hesaplarını kontrol sıklığının ise düzenleyici etkisi bulunmamaktadır. Araştırmanın bulguları, alanyazın ve araştırmalar ışığında tartışılmış ve öneriler sunulmuştur.

Abstract:
This study examines the mediating role of social comparison and loneliness in the relationship between the fear of missing out and subjective well-being in adolescents.  1000 adolescent individuals (505 female and 495 male) participated in this research. "Fear of Missing Out Scale", "Adolescent Subjective Well-Being Scale", "Social Comparison Scale", "UCLA Loneliness Scale-Short Form" and "Personal Information Form" were used in this research. Pearson product-moment correlation analysis and path analysis which is one of the structural equation model techniques were used for data analyses.
Correlation analysis' results showed that there was a significant positive correlation between the fear of missing out, subjective well-being, social comparison and  loneliness. Path analysis' results showed that social comparison had a mediating role in the relationship between the fear of missing out and subjective well-being in adolescents. Path analysis' results showed that loneliness also had a mediating role in the relationship between fear of missing out and subjective well-being in adolescents.
As a result of the research, gender, perceived maternal attitude, perceived father attitude, daily internet usage time and frequency of checking social media accounts do not have a moderator effect on the relationship between the fear of missing out on social media and subjective well-being in adolescents. The results of the research are discussed in the light of literature and researches, suggestions are presented.