Ekip kaynak yönetimi uygulamaları ve kültürel farklılılar: Türk pilotlar üzerinde bir araştırma
Crew resource management and culttural differences: An application on Turkish pilots
Yazar: EYÜP BAYRAM ŞEKERLİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ENDER GEREDE
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sivil Havacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Sivil Havacılık = Civil Aviation

Özet:
iiYÜKSEK L SANS TEZ ÖZÜEK P KAYNAK YÖNET M VE KÜLTÜREL FARKLILIKLAR: TÜRK P LOTLARÜZER NDE B R ARAŞTIRMAEyüp Bayram ŞekerliSivil Havacılık Yönetimi Anabilim DalıAnadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Şubat 2006Danışman: Yard. Doç. Dr. Ender GEREDEYapılan bilimsel araştırmalar, birçok havacılık kazasına insan hatalarının nedenolduğunu göstermektedir. Meydana gelen kazaların önemli bir bölümü, kokpitekiplerinin ?iletişim,? ?takım çalışması,? ?karar verme,? ?durumsal farkındalık,??çatışma yönetimi,? ?iş yükü ve stres yönetimi? süreçlerinde yaptıkları hatalardanmeydana gelmektedir. Bu nedenle; eldeki ekipman, bilgi ve özellikle insan kaynağını enverimli şekilde kullanarak, kazalara neden olan hataların önlenmesi için Ekip KaynakYönetimi Programları geliştirilmiştir. Fakat, havayolu işletmelerinin kazaları önlemekiçin A.B.D.'den doğrudan aldıkları Ekip Kaynak Yönetimi Programları, ulusal veörgütsel farklılıklar göz önünde bulundurulmadan uygulanmaya çalışılmıştır.Ulusal ve örgütsel değerler göz önünde bulundurulmadan tasarlanan EkipKaynak Yönetimi Programları, istenen sonuçlara ulaşılamamasına neden olmaktadır.Ekip Kaynak Yönetimi Programlarının etkinliği üzerinde kültürel unsurların etkiliolduğunun anlaşılması, bu konudaki bilimsel çalışmaların artmasına neden olmuştur. Buanlamda, Teksas Üniversitesi tarafından 22 ülkede 33 havayolu işletmesi üzerindeyapılan araştırmalarda pilotların ?iletişim,? ?emir verme,? ?stresi algılama şekilleri? ve?kural odaklılıkları? ile ilgili değer ve tutumları belirlenerek, Geert Hofstede'in 1970'liyıllarda 40 ülkeyi kapsayan araştırmalar sonucunda elde ettiği kültür boyutları ileilişkisi kurulmaya çalışılmıştır.Türkiye'de her geçen gün gelişen sivil havacılık sektörü insan faktörlerininönemini ön plana çıkarmakta ve bu kaynağın havayolu işletmeleri tarafından etkinşekilde yönetilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Bu araştırmada Teksas Üniversitesitarafından yapılan araştırmaların paralelinde Türk Ulusal Kültür değerlerinin kokpitekiplerinin EKY becerilerine etkisinin saptanması ve böylece ulusal Ekip KaynakYönetimi Programlarının geliştirilmesi için gerekli verilerin toplanması hedeflenmiştir.

Abstract:
iiiABSTRACTCREW RESOURCE MANAGEMENT AND CULTURAL DIFFERENCES:AN APPLICATION ON TURKISH PILOTSScientific researches indicate that most of the aviation accidents occurred due tohuman factors. It?s proved that majority of human caused accidents are result of failurein ?communication,? ?teamwork,? ?decision making,? ?situational awareness,? ?conflictmanagement,? ?workload and stress management? in cockpit. Hence, Crew ResourceManagement Programs (CRM) are developed to use of especially human resources andinformation, equipment efficiently to prevent errors behind the accidents. However,Airlines trying to prevent accidents with CRM programs imported from USA withouttrying to fit to their national and organizational cultures. Thus, most of the airlinesapplying CRM programs couldn?t succeed preventing human error effectively.Its is reported that cultural differences in other countries are the major reason forfailure of the CRM training programs. Due to applying of CRM programs importedfrom other national and organizational cultures, airlines became unsuccessful to reachintended results. After exploring cultural factors behind the failure of CRMapplications, lots of academic interests directed to specifying them. Thus, the mostpopular academic research made by Texas University on specifying cultural effects onpilots? attitudes which is derived from major cultural research made by Dutch scientistGeert Hofstede. Research intending to specify different cultural motives affecting onpilots? attitudes made by Texas University included 33 airlines from 22 differentcountries. In this research attitudes of pilots from different countries on?communication,? ?command,? stress and human limitation? and ?rules andprocedures? scales. Results produced by Texas University?s research compared withdata specified by Hofstede?s for 40 countries.Fast and unintended growing of civil aviation industry in Turkey gives alertabout human factors and emphasizes of effective management of human resource byairlines. This master research intends to identify cultural motives of Turkish pilotsaffecting CRM skills and putting data to generate national CRM programs.