Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inançlarına göre pedagojik alan bilgilerindeki değişimin incelenmesi
According to science teaching self efficacy beliefs examining in pedagogical content knowledge of preservice science teacher
Yazar: MEHPARE SAKA
Danışman: PROF. DR. HALE BAYRAM ; PROF. DR. FİLİZ KABAPINAR
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Pedagoji = Pedagogy ; Yeterlilik = Sufficiency ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Öğretimin gerçekleştirilmesinde önemli bir etken olan öğretmenin sahip olması gereken niteliklerin yanında bunları bir araya getirerek sınıf ortamına aktarması ve bu sırada edindiği bilgi ve becerileri doğru bir şekilde kullanması gerekir. Bunun yanında öğretmenin yaptığı işe yönelik olumlu ya da olumsuz beklenti ve inançları öğretimi gerçekleştirmede önemli etken olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu doğrultuda yapılan çalışmanın amacı farklı düzeyde fen öğretimi öz yeterliği inancına sahip fen bilgisi öğretmen adaylarının Pedagojik Alan Bilgisi durumlarını tespit etmektir.Bu amaç doğrultusunda 125 fen bilgisi öğretmen adayının öğretmenlik uygulamaları öncesi Fen Öğretimine Yönelik Öz- Yeterlik İnançları tespit edilmiştir. Bunun için özgün formu Riggs ve Enochs (1990) tarafından geliştirilmiş ve Özkan, Tekkaya ve Çakıroğlu (2002) tarafından Türkçe'ye uyarlanmış olan fen öğretimi öz-yeterlik inanç ölçeği kullanılmıştır. Ölçek sonucunda elde edilen veriler doğrultusunda Fen Öğretimi öz yeterlik inancı farklı düzeyde olan dört gönüllü öğretmen adayı seçilmiştir. Çalışmanın devamında seçilen 4 fen bilgisi öğretmen adayının pedagojik alan bilgilerinin ne düzeyde olduğu ve öğretmenlik uygulamasında nasıl gerçekleştirdiklerini tespit etmek amacıyla durum çalışması uygulanmıştır. Seçilen dört öğretmen adayının pedagojik alan bilgi durumlarını tespit etmek için gözlem görüşme ve doküman incelemesi yapılmıştır.Elde edilen sonuçlara göre Fen bilgisi öğretmen adaylarının Fen öğretimi öz yeterlik inançlarının iyi düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte farklı düzeyde Fen öğretimi öz yeterlik inancına sahip dört öğretmen adayının konu alan bilgileri ve pedagoji bilgilerinin birbirinden çok fazla farklılık göstermediği gözlenmiştir. Öğretmenlik uygulamalarından elde edilen veriler doğrultusunda da fen öğretimi öz yeterliği düşük ve yüksek düzeyde olan öğretmen adaylarının beklenenin aksine pedagojik alan bilgisi performansları sergiledikleri gözlenmiştir.Anahtar kelimeler : Fen Öğretimi Öz Yeterlik İnancı, Pedagojik Alan Bilgisi, Öğretmen Adayı

Abstract:
Besides the qualities that a teacher requires to have, which are an important factor in carrying out teaching, delivering these qualities to classroom environment by combining them and using the knowledge and skills that is earned in the meantime correctly are important. Besides that teacher's positive or negative expectations and beliefs towards his job presents as an important factor in carrying out teaching. The purpose of this work that is done along these guidelines is to determine Pedagogical Content Knowledge states by pre service science teacher, who have varying degrees of science teaching self efficacy beliefs, during their undergraduate education.For this purpose, science teaching self efficacy beliefs of 125 preservice science teachers were determined before their practice teaching. To that end, science teaching self efficacy belief scale that was developed by Riggs and Enochs (1990) and adapted into Turkish by Özkan, Tekkaya and Çakiroglu (2002) was used. In the light of the data obtained by applying science teaching self efficacy belief scale before practice teaching, four preservice science teachers who had varying degrees of science teaching self efficacy beliefs were chosen from 125 preservice science teacher. In the continuation of the study, for the purpose of trying to determine the degree of the pedagogical content knowledge of the chosen four preservice teachers and how they carried out during the act of teaching, case study is applied. To determine the degreeof the pedagocical content knowledge of the chosen four science teachers, observation, interview and document examination was done.According to the results, it is established that science teaching self efficacy beliefs of preservice science teachers are at satisfactory levels. According to the analysis that is done, content knowledge and pedagogy knowledge of preservice teacher who have varying degrees of science teaching self efficacy doesn't show much difference from one another. As for the data obtained by teaching applications,it is observed that preservice teacher who have low and high self efficacy show performances of pedagogical content knowledge contrary to expectations.Key words: Pedagogical content knowledge, Self efficacy, Science teaching, Teacher candidates.