Primakin difosfat lipozomlarının formülasyonu in vitro salıverilmesi ve in vivo dağılımı üzerinde çalışmalar /
Yazar: BETÜL ARICA
Danışman: DOÇ. DR. A. YEKTA ÖZER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1992
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Lipozomlar = Liposomes ; Primakin = Primaquine

Özet:
169 ÖZET Bu araştırmanın amacı, PQ içeren lipozom forrnülasyonlarını geliştirmek, in vitro salımı ve in vivo dağılımı üzerinde çalışmalar yapmak, ilacın neden olduğu toksik etkileri azaltmak ve ilacın KC'de birikmesini sağlamaktır. Çalışmada lipozomlan hazırlanan PQ antimalaryal ilaçlardan 8-aminokinolin türevi bir ilaçtır ve sıtmaya karşı kullanılır. PQ, malarya tedavisinde sıklıkla kullanılan ve parazitlerin eksoeritrositik safhalarına karşı etkili bir ilaçtır. PQ'in antimalaryal ilaçlar arasında oldukça yaygın bir kullanıma sahip olmasına rağmen meydana getirdiği toksik yan etkiler oldukça önemlidir. Özellikle eritrositlerinde G-6-PD enzim eksikliği olan Tayland'lı ve siyah ırktan kişilerde bu durum daha belirgindir. Lipozom hazırlamada Film tekniği ardından sonikasyon ve Membrandan Ekstrüsyon olmak üzere iki farklı yöntem kullanılmıştır. Lipozomlar sıvı ve jel tipte olmak üzere hazırlanmıştır. Lipozom çifte tabakasını oluşturmak üzere PL- 100 ve PL-90G sıvı tipte PL-100H ve DPPC jel tipte fosfolipitler kullanılmıştır. Negatif yük verici madde olarak CHEMS ve geçirgenliği azaltmak üzere CHOL eklenmiştir. Sıvı ve jel tipteki lipozomlar için (10:1:4), (7:1:2), (10:1) ve (7:1) molar bileşimleri kullanılmıştır.170 Hazırlanan lipozom dispersiyonları üzerinde serbest ve tutulan etken madde miktarı, lipozomal fosfolipit miktarı, lipozomların partikül büyüklüğü dağılımı ve lipozomlann tabaka sayısı tayini yapılmıştır. Karakterizasyonu sağlanan lipozom dispersiyonlanna in vitro salım deneyleri uygulanmış ve farklı salım profilleri elde edilmiştir. In vitro salım bulguları kinetik olarak değerlendirilmiş ve en iyi uyumu Higuchi kinetiğinin sağladığı bulunmuştur. In vivo fareler üzerinde yapılan organ dağılımı deneylerinde ise doğal hedeflendirme ile farklı lipozom formülasyonlannın fonksiyonu olarak hedef organ olan karaciğerde enjeksiyondan 1 saat sonra büyük oranda toplanması sağlanmıştır. Formülasyonlar içinde % 90.123 ile A7 formülü en uygun formülasyon olarak değerlendirilmiştir.

Abstract:
171 SUMMARY The aim of this study is to design liposome formulations containing PQ, to investigate in vitro release mechanism, to determine the in vivo biodistribution, to reduce the toxic side effects of drug and to provide the accumulation of drug at target side. The active substance PQ, an antimalarial drugs, is one of the member of 8-aminoquinolines and used for the treatment of exoerythrocyter forms of malariae. Although PQ is widely used, it has serious toxic side effects on Thai and Negros who have the lack of G-6-PD. Two types of PQ liposomes are prepared as gel and liquid state. PL- 100 and PL-90G (for liquid state) and PL-100H and DPPC (for gel state) phospholipids are used for bilayer. CHEMS is added as negative charger and CHOL for decreasing membrane permeability. (10:1:4), (7:1:2), (10:1) and (7:1) molar compositions are used for liquid and gel state liposomes, both Hand-shaking followed by sonication and extrusion through polycarbonate membrane are used for preparation of liposomes. Encapsulation efficiency, the removed PQ amount, liposomal phospholipid, particle size distribution and lamellarity are determined for the characterization of prepared liposomes.172 The in vitro release rate results are evaluated kinetically and the best fitting equation is found to be the Higuchi equation. The in vivo tissue distribution is obtained by natural targetting using different types of liposomes (gel and liquid) 1 hour after i.v. injection to mice 90.123 % of the PL-100H PQ liposomes are accumulated in the target organ, liver. The in vivo experiments show that the PQ liposomes can stay in the liver much longer than the free PQ. Among all the investigated liposomes PL-100H: CHEMS:CHOL (10:1:4) is evaluated as the best liposomal formulations.