Duygudurum ve cinsiyet benzerliğinin affedicilik üzerindeki etkisi
The affect of mood and sex similarity on forgiveness
Yazar: TANSU TÜFENK
Danışman: PROF. DR. HAMİT COŞKUN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırma duygudurum ve cinsiyet benzerliğinin affetme üzerindeki etkisini incelemektedir. Literatür taramaları sonucunda, pozitif duygudurumundaki bireylerin negatif duygudurumdaki bireylere kıyasla nezaketsiz davranış karşısında daha affedici olacakları ve bireylerin hemcinslerine karşı cinslerine kıyasla nezaketsiz davranış karşısında daha affedici olacakları öngörülmüştür. Bu amaçla yöntemsel farklılıklar içeren 3 ayrı çalışma yapılmıştır. Üç çalışmada da katılımcılar Güneydoğu Anadolu bölgesinde bir üniversite öğrencilerinden kolay örnekleme yolu ile seçilmiş 4 ayrı koşula seçkisiz olarak atanmıştır. 172 katılımcı ile gerçekleştirilen ilk çalışmanın bulguları hipotezlerle ters düşmekte; duygudurumun affetme üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığını, cinsiyet benzerliğinin affetme üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığını göstermektedir. İkinci çalışmada ilk çalışmada tespit edilen sınırlılıklar kaldırılmış ve çalışma tekrarlanmıştır. İkinci çalışma 380 katılımcıya uygulanmış birinci çalışma ile aynı bulgulara ulaşılmıştır.  Üçüncü çalışmada ikinci çalışmada tespit edilen sınırlılıklar ortadan kaldırılarak 70 kişiye uygulanmıştır. Üçüncü çalışmanın bulguları duygudurumun cinsiyet benzerliği üzerinde anlamlı bir etkisi olduğunu göstermektedir. Pozitif duygudurumda olan katılımcıların affetme puanları (Ort= 5.26) negatif duygudurumda olan katılımcıların affetme puanlarına (Ort=3.65) kıyasla daha yüksektir. Üçüncü çalışmanın bulguları ilk iki çalışmaya paralel olarak cinsiyet benzerliğinin affetme üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığını göstermektedir. Son olarak, bulgular literatüreki kuram ve çalışmalar ile tartışılmıştır.

ANAHTAR KELİMELER: Affetme, Pozitif Duygudurum, Negatif Duygudurum, Cinsiyet Benzerliği.

Abstract:
This study examines the effect of mood and gender similarity on forgiveness. As a result of the literature review, it was predicted that individuals with positive mood would be more forgiving in the face of unkind behaviour compared to individuals with negative mood and that individuals would be more forgiving in the face of unkind behaviour compared to their opposite sex. For this purpose, 3 separate studies with methodological differences were conducted. In all three studies, participants were randomly assigned to 4 different conditions selected by convenience sampling from a university in the Southeastern Anatolia region. The findings of the first study conducted with 172 participants contradicted the hypotheses; neighter mood nor gender similarity had significant effect on forgiveness. In the second study, the limitations identified in the first study were removed and the study was repeated. The second study was applied to 380 participants and the same findings were obtained with the first study.  In the third study, the limitations identified in the second study were removed and applied to 70 participants. The findings of the third study show that mood has a significant effect on gender similarity. The forgiveness scores of the participants with positive mood (M= 5.26) were higher than the forgiveness scores of the participants with negative mood (M=3.65). The findings of the third study show that gender similarity does not have a significant effect on forgiveness in line with the first two studies. Eventually, the findings are discussed with the theories and studies in the literatüre.

KEYWORDS: Forgiveness, Positive Mood, Negative Mood, Gender Similarity.