Kaynaştırma uygulaması yapılan okul öncesi sınıflarında drama eğitim programının çocukların etkileşimi ve sosyal bilgi işleme sürecine etkililiğinin incelenmesi
The effectiveness of drama teaching program on interacation and social information processes at preschool classrooms applying inclusive education
Yazar: FATMA BETÜL ŞENOL
Danışman: PROF. DR. EMİNE NİLGÜN METİN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Drama = Drama ; Drama eğitimi = Drama education ; Etkileşim = Interaction ; Kaynaştırma eğitimi = Inclusive education ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Çocuk eğitimi = Child education ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu araştırma, kaynaştırma uygulaması yapılan anasınıflarında çocukların sosyal etkileşim, sosyal bilgi işleme ve işbirliği-yardımlaşma-paylaşma davranışlarını gösterme düzeylerinin belirlenmesi, çocukların ilgi ve ihtiyaçlarına uygun drama eğitim programının geliştirilmesi, çocukların sosyal etkileşimlerinde, sosyal bilgi işleme süreçlerinde, işbirliği-yardımlaşma-paylaşma davranışlarını göstermelerinde drama eğitim programının etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma ön test-sontest-kalıcılık testi kontrol gruplu deneysel desende gerçekleştirilmiştir. Deney ve kontrol gruplarına anasınıfına devam eden ve biri hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan 18 çocuk dahil edilmiştir. Deney grubundaki çocuklara sekiz hafta süreyle haftada iki kez Drama Eğitim Programı uygulanmıştır. Programın etkilerini görebilmek için veri toplama araçları ile ön test, son test ve son testten bir ay sonra kalıcılık testi uygulanmıştır. Araştırmada "Genel Bilgi Formu", çocukların sosyal etkileşimlerini değerlendirmek amacıyla Çocuklarda Etkileşim Dereceleme Ölçeği; sosyal bilgi işleme süreçlerini değerlendirmek amacıyla Sosyal Bilgi İşleme Süreci Testi, Türkçe'ye uyarlanarak kullanılmıştır. Bu araçların yanısıra İşbirliği-Yardımlaşma-Paylaşma Davranışları Gözlem Formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde Mann-Whitney U Testi, Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ve t testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, deney ve kontrol grubundaki çocukların sosyal etkileşim, sosyal bilgi işleme, işbirliği-yardımlaşma-paylaşma davranışları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: kaynaştırma, drama, sosyal bilgi işleme, etkileşim, özel gereksinimli çocuklar

Abstract:
This study aimed to determine the levels of social interactions, social information processing and cooperation-helping-sharing behaviors of students at preschools in which inclusive education is applied, to develop a drama education program considering the needs and interests of children and to determine the functionality of the drama training program on children's social interactions, social information processes and cooperation-helping-sharing behaviors. The pre and post tests were applied in experimental design with the control group. In total, 18 children were included in both groups. One of the students in both groups were special needs. The students in the experimental group received an eight week Drama Education Program twice a week. With the aim to determine the effects of the program, a pre-test, post-tests and a permanence test, which was applied one month after the application, were used as the data collection instruments. In the study, the General Information Form, Children's Interaction Rating Scale of Children to measure children's social interactions, and the Social Information Processing Interview–Preschool Version to measure social information assessment processes were adapted into Turkish and used. In addition to these instruments, a Cooperation-Helping-Sharing Behaviors Observation Form was used to measure the effects of the program on students' behaviors. Mann-Whitney U Test, Wilcoxon Signed Rank Test and t-test were applied in the data analysis process. The study results showed that there was a statistically meaningful difference in children's cooperation-helping-sharing behaviors, social interactions and social information processing between the control and experimental groups. 
Key Words: inclusive, drama, social information processing, interaction, children with special needs