Rosa Luxemburg'un emperyalizm teorisi ekseninde Arap Baharı'nın incelenmesi
Analyzing Arab Spring dynamics in the axis of Rosa Luxemburg's imperialism theory
Yazar: ONUR SİNAN YURDABAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RAGIP YILMAZ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arap Baharı = The Arab Spring ; Emperyalizm = Imperialism ; Kapitalizm = Capitalism ; Luxemburg, Rosa = Luxemburg, Rosa ; Sosyal hareketler = Social movements ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Bu çalışmada, Arap Baharı ayaklanmalarının Rosa Luxemburg'un görüşleri kapsamında yorumlanması, ekonomik ve politik taleplerle ayaklanmalar arasındaki ilişkinin ve bu ayaklanmaların siyasi dinamiklerinin analiz edilmesi amaçlanmıştır. Orta Doğu ve Kuzey Afrika (ODKA) bölgesinde tarımın ana geçim kaynağı olduğu devletler, kapitalist, sanayileşmiş, demokratikleşmiş bir sisteme bir geçiş sağlayamamıştır. Bu durum, Batılı devletlerin bu bölgede emperyalist politikalarını uygulamasına imkan tanımaktadır. Çalışmada Arap Baharı ayaklanmaları, Luxemburg'un kitle grevi olarak belirttiği olaylar kapsamında ele alınarak değerlendirilmiş olup, ayaklanmalar ile bölgede oluşan yeni konjonktürel durum, Luxemburg'un emperyalizm teorisiyle ele alınmaktadır.
Arap ülkelerindeki sosyo-ekonomik sorunlar, hükümetlerin yönetim tarzına duyulan memnuniyetsizliği arttırarak, Arap Baharı ayaklanmalarına yol açmıştır. Arap devletlerinin küreselleşme çağında ekonomik dinamikleri kontrol edememeleri, ODKA ülkelerinde doldurulamayan bir güç boşluğu yaratmış ve bu sürecin gelişimine neden olmuştur. 
Bununla birlikte, ODKA bölgesinde örgütlenme düzeyleri oldukça az gelişmiş olup, güç boşluğunun etkisi gitgide artmaktadır. Böylece, sermaye birikiminin neoliberal stratejisi, yeni bir sınıf çatışması ve otoriterliğin yükselişini başlatmıştır. Gelişmiş ülkeler, işbirliği sağlamak için kendi sistemlerine yakın gördükleri ülkeleri tercih etmektedir. Bu sayede, kendi liberal yönetim anlayışlarını bu ülkelere benimsetmeleri kolaylaşmaktadır.
Ayaklanmalar, etkili olduğu ülkelerde merkezi otoriteleri zayıflatmış, totaliter rejimlerin, otoriter yönetimlerin iktidardan uzaklaşmasına neden olmuştur. Arap ülkelerinin yeni oluşan düzenlerle sömürüye daha açık hale gelmesiyle, büyük umutlarla zafere ulaştığını düşünen halklar daha da fakirleşmiştir.
Arap Baharı'nın oluşumunda emperyalizm tek belirleyici değildir. Bununla birlikte, ayaklanmalardaki olgular, emperyalizmin eleştirilmesiyle açığa çıkmakta ve yaşanan güncel olaylara ışık tutmaktadır. Luxemburg'un fikirleri, sosyokültürel açıdan pek çok devleti aynı süreçte etkileyen Arap Baharı olaylarının ekonomik ve politik çerçevede açıklanmasına olanak sağlamıştır.
Luxemburg, ayaklanmaların zafere ulaşabilmesinin siyasi liderliğe ve politik, ekonomik mücadelelerin birlikte yürümesine bağlı olduğunu vurgulamıştır. Bu doğrultuda, tarihsel ve politik süreçlerin incelenmesi, güç dengelerinin analizi, siyasi devrimler ile toplumların kendi içerisindeki eylemlerin bağdaştırılması, yönetim ve halk arasındaki ilişkinin irdelenmesi sonucunda Arap Baharı'nın liberal-demokratik fikirlerden etkilendiği, egemenlik ve sömürü anlayışının sonucunda ortaya çıktığı görülecektir.

Abstract:
In this study, it is aimed to reinterpret the Arab Spring uprisings within the scope of Rosa Luxemburg's views, to analyze the relationship between the economic, political demands and the uprisings, and the political dynamics of these uprisings. States in the Middle East and North Africa (MENA) region that have a predominantly agriculture-based economy failed to realize an organized transition to a capitalist, industrialized, democratized system. This situation laid the ground work for the Western states to implement their imperialist policies in this region. In the study, the Arab Spring uprisings will be discussed and evaluated within the scope of the events that Luxemburg stated as the mass strike, and the new cyclical situation in the region with the uprisings is discussed with Luxemburg's theory of imperialism.
The socio-economic problems in the Arab countries increased the dissatisfaction with the management style of the governments, leading to the Arab Spring uprisings. The inability of Arab states to control the economic dynamics in the era of globalization has created an unfilled power vacuum in the MENA countries and has led to the development of this process.
However, the level of organization in the MENA region is rather underdeveloped and the effect of the power vacuum is increasing. Thus, the neoliberal strategy of capital accumulation initiated a new class conflict and the rise of authoritarianism. Developed countries prefer countries that they consider close to their own systems to ensure cooperation. In this way, it becomes easier for them to impose their liberal management understanding on these countries.
The Arab Spring weakened the central authorities in the countries where it was influential, causing totalitarian regimes and authoritarian governments to move away from power. As the Arab countries became more open to exploitation with the newly formed order, the peoples who thought that they had achieved victory with great hopes became even poorer.
Imperialism is not the only determinant in the events of the Arab Spring. Additionally, the facts of the uprisings are revealed by the criticism of imperialism and shed light on the current events. Luxemburg's ideas enabled the explanation of the Arab Spring events, which affected many states in the same period in socio-cultural terms, within the economic and political framework.
Luxemburg emphasized that the victory of the uprisings depends on the political leadership and the coexistence of political and economic struggles. Accordingly, by examining the historical and political processes, analyzing the balance of power, reconciling political revolutions with the actions within societies, and examining the relationship between the administration and the people, it will be seen that the Arab Spring was influenced by liberal-democratic ideas and emerged as a result of the understanding of sovereignty and exploitation.