Acil servise başvuran geriatrik travma olgularının görünteleme bulgularının analizi
Analysis of imaging findings in geriatric trauma patients who admitted to emergency department
Yazar: ELDAR GULIYEV
Danışman: PROF. DR. ERHAN AKPINAR
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tedavi = Emergency treatment ; Acil tıp = Emergency medicine ; Geriatri = Geriatrics ; Radyografi = Radiography ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed ; Travma şiddeti göstergeleri = Trauma severity indices ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries

Özet:
Geriatrik travma genellikle 65 yaş ve üstü popülasyonun yaralanması olarak
tanımlanır. İleri yaşlarda travmatik yaralanma sıklığı diğer yaş gruplarına göre daha az
olmasına rağmen, yaralanmaların ölümle sonuçlanma olasılığı daha yüksektir. Toplumlarda
yaşlı bireylerin sayısı ve oranı arttıkça, travmatik yaralanmalar ve bunlarla ilişkili mortalite ve
morbidite artmaktadır. Bu nedenle ileri yaş grubundaki travmatik yaralanmaların tanı ve
tedavi süreci, hem medikal hem de ekonomik olarak gün geçtikçe önem kazanmaktadır.
Çalışmamızda 2006-2011 ve 2012-2017 yıllarında hastanemiz erişkin acil ünitesine başvuran
geriatrik travma olgularının radyolojik bulgularını değerlendirmeyi amaçladık. Ayrıca yıllar
içerisindeki değişimi analiz ettik.
2006-2011 yılları arasında erişkin acil ünitesine başvuran 597 geriatrik travma hastası,
300 hastalık bir grup oluşturacak şekilde randomize edildi. Benzer şekilde 2012-2017 yılları
arasında erişkin acil ünitesine başvuran 987 geriatrik travma hastası da randomize edilerek
300 hastalık ikinci grup oluşturuldu. Her iki grup yaş, cinsiyet, başvuru nedenleri,
komorbiditeler, Revize Travma Skoru (RTS) ve Glasgow Koma Skoru (GKS) değerleri,
görüntüleme bulguları, DLP değerleri, acilde ve hastanede kalış süreleri, mortalite ve
morbiditeleri araştırıldı. Sonrasında bu iki grup yukarıda tariflenen parametreler açısından
karşılaştırmalı değerlendirilip yıllar içerisinde değişim olup olmadığı ayrıca analiz edildi.
Birinci grupta ortalama yaş 76,6 olup, ikinci grupta 78,5'tu. Gruplar arasında yaş ve
cinsiyet açısından fark yoktu. Her iki grupta olguların yaklaşık %90'ında en az bir yandaş
hastalık bulunmakta olup, yandaş hastalıklarda ilk üç sırayı hipertansiyon, koroner arter
hastalığı ve diabetes mellitus almaktaydı. Her iki grupta düşme en sık başvuru nedeni olup(
birinci grupta %81, ikinci grupta %90), bunu trafik kazası takip etmekteydi. GKS ve RTS
değerlerinde her iki grup arasında anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). Birinci grup hastaların
% 82'sine en az bir adet direk grafi ve % 44'üne en az bir adet BT incelemesi yapılmıştır.
İkinci grupta hastaların % 89'una en az bir adet direk grafi ve % 73 'üne en az bir adet BT
incelemesi yapılmıştır. Birinci grupta toplam direk grafi sayısı 310 iken ikinci grupta 613
olduğu saptandı. Birinci grupta toplam BT inceleme sayısı 142 iken ikinci grupta 409 olduğu
saptandı. BT incelemesi yapılan hasta sayısı ve inceleme sayısı açısından her iki grup arasında
anlamlı fark saptandı(hasta sayısı, p= 0.021, tetkiki sayısı, p =0.010 ) . BT inceleme yapılan
hastaların birinci grupta %49'unda ikinci grupta ise %55'inde travma ile ilişkili radyolojik
bulgu izlenmedi. Radyolojik bulgu saptanan olguların detaylı değerlendirmesinde majör
bulgular açısından her iki grup arasında anlamlı fark saptanmadı (p=0.151). Ancak ikinci
grupta BT incelemesi ise saptanan travma ile ilişkili minör bulgular anlamlı olarak daha fazla
idi( p=0.031).
Çalışma sonucunda geriatrik travma ile hastaneye başvuran olgu grupları; yıllar
içerisinde demografik özellikler, travma mekanizması ve travma skorları açısından
benzerken; direk grafi ve BT inceleme sayısı belirgin şekilde artış göstermiştir.

Abstract:
Geriatric trauma is defined as trauma occurring in the population aged 65 and
above. Although the incidence of traumatic injury is less among the geriatric population,
trauma associated mortality is higher in this age group. As the proportion of elderly people
increases along with the aging worldwide population, the prevalence of geriatric trauma,
together with the associated morbidity and mortality escalates. Therefore, the diagnostic and
therapeutic issues related to trauma in the geriatric age group is becoming more important,
both from the perspective of medical and economic point of view.
In this study, our aim was to analyze the imaging findings, in a series of geriatric
trauma patients admitted to our emergency department during the periods of 2006-2011 and
2012-2017. We also tried to determine the course of change over the years.
Among 597 geriatric trauma patients admitted during the period of 2006-2011 we
randomly selected a total of 300 patients, which comprised the first group in our study.
Similarly, another randomly selected 300 cases out of 987 geriatric trauma patients admitted
during 2012-2017 comprised the second group. Both groups were compared regarding various
characteristics including age, gender, the reason for admission, comorbidities, Revised
Trauma Score (RTS), Glasgow Coma Scale (GCS), radiological findings, DLP values,
duration of stay in the emergency department and hospital, trauma associated morbidities and
mortalities. In addition the temporal trend regarding these characteristics were determined.
The mean age was 76.6 years in group I and 78.5 years in group II. No significant
difference was observed between groups regarding age and gender. Approximately 90% of
patients in both groups had at least one chronic disease, with hypertension, coronary artery
disease and diabetes mellitus constituting the most common comorbid conditions. Falls were
the most common cause leading to admission in both groups (81% in group I, 90% in group
II), followed by traffic accidents. RTS and GCS values were similar among both groups
(p>0.05) Radiological evaluation with X-rays were performed in 82% of patients in group I,
while CT was obtained in 44% of these cases. The proportion of patients undergoing X-ray
and CT based radiologic evaluation was 89% and 73%, respectively, in group II. The total
number of X-rays was 310 in group I and 613 in group II; the total number of CT's was 142
in group I and 409 in group II. These group-wise differences regarding the number of patients
undergoing CT evaluation and the total number of studies were statistically significant
(number of patients, p= 0.021, number of studies, p =0.010 ). Among patients undergoing CT-
based evaluation, no evidence of trauma related radiological findings was present in 49% of
patients in group I and 55% of patients in group II. In patients with radiological evidence of
trauma, no significant difference was observed between the groups regarding major
pathological radiological findings (p=0.151). However, trauma related minor findings were
significantly more common in patients evaluated by CT in group II (p=0.031).
In conclusion, while the demographic characteristics, trauma mechanisms and trauma
scores remained similar between the groups, the use of X-rays and CT investigations
significantly increased over the years.