Eşi cezaevinde olan kadınlarda sosyal desteğin sorgulanması, ruhsal hastalık riskinin ve yaşam kalitesinin belirlenmesi
Questioning social support, determining the risk of mental illness and quality of life in women whose husbands are in prison
Yazar: VEYSİ DEMİRCAN
Danışman: DOÇ. DR. KENAN TOPAL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Cezaevi süreci, sadece hapis cezası verilen bireyi değil ailesini de yakından etkilemektedir. Yakınları cezaevinde olan kişiler, biyolojik, ruhsal ve sosyal olmak üzere birçok sorun yaşamaktadırlar. Bu sorunları en yakıcı haliyle yaşamak zorunda kalanlar, eşleri cezaevinde olan kadınlardır. Aile hekimleri hastalarını tüm yaşamları boyunca izleyerek ihtiyaç duyulan sağlık hizmetlerini sunmakla yükümlüdürler. Bu araştırmada geçerli ve güvenilir ölçeklerle birinci basamağa başvuran eşi cezaevinde olan kadınlarda sosyal destek düzeyini, ruhsal hastalık riskini ve yaşam kalitesi düzeyini  değerlendirmeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipte olan bu araştırma 01.01.2023-31.03.2023 tarihleri arasında Barbaros ve Yenibey 2 Nolu Aile Sağlığı Merkezleri nüfusuna kayıtlı eşi cezaevinde olan 73,eşi cezaevinde olmayan 73 olmak üzere toplam 146 evli kadın katılımcı ile yüz yüze görüşme şeklinde yürütüldü. Araştırmamızda katılımcılara yapılandırılmış anket formu ile sosyodemografik veriler, eşleriyle ilgili ve cezaevi süreci sonrası yaşam deneyimleri ilgili sorular soruldu. Ayrıca katılımcılara ÇBASDÖ, HAD ve WHOQOL Bref-TR ölçekleri uygulandı. Veriler SPSS 23 istatistik programında analiz edilip  p<0,05 olan değerler anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Araştırmaya katılanların yaş ortalaması 33,6±7,6 yıldı. Katılımcıların %76'sı çekirdek ailede, %24'ü geniş ailede yaşamaktaydı. Katılımcıların evlilik sürelerinin ortalaması 11,5±8,1 yıldı. Katılımcıların %21,2'si düşük eğitimli, %39,7'si orta eğitimli, %39'u yüksek eğitimliydi. Katılımcıların %85,6'sı çalışmıyor ev hanımı, %11,4'ü çalışıyordu. Katılımcıların %79,5'i düşük gelirli, %20,5'i orta/yüksek gelirli idi. Katılımcıların %52,1'i Sosyal Yardımlaşma Vakfından nakdi yardım almaktaydı. Katılımcıların %74,7'si anlaşarak, %25,3'ü görücü usulü evlilik yapmıştı. Katılımcıların %57,5'inde depresyon riski, %34,9'unda anksiyete riski saptandı.
Sonuç: Cezaevi süreci; kişinin cezaevine alınmasıyla birlikte geride kalan aile, eş ve çocuklardan oluşan milyonları etkileyen bir halk sağlığı sorunudur. Bu araştırma ile eşleri cezaevine giren kadınların algıladıkları sosyal desteğin daha düşük, ruhsal hastalık riskinin daha yüksek ve yaşam kalitesinin düştüğünü tespit ettik.

Anahtar sözcükler:	Cezaevi, Hükümlü Eşi, Yaşam kalitesi, Sosyal Destek, Ruhsal Hastalık

Abstract:
Aim: The prison process closely affects not only the individual sentenced to prison, but also his family. People whose relatives are in prison experience many problems such as biological, mental and social. Those who have to experience these problems in their most painful form are women whose husbands are in prison. Family physicians are responsible for providing needed health services by monitoring their patients throughout their lives. In this study, we aimed to evaluate the level of social support , risk of mental illness and quality of life in women whose spouses are in prison who applied to primary care with valid and reliable scales.
Materials and Methods: This cross-sectional study was conducted between 01.01.2023 and 31.03.2023 in the form of face-to-face interviews with a total of 146 married female participants, 73 of whom were in prison and 73 of whom were not in prison, registered to the population of Barbaros and Yenibey Family Health Centers No. . In our study, the participants were asked questions about sociodemographic data, their spouses and their life experiences after the prison process, with a structured questionnaire. In addition, MSPSS, HAD and WHOQOL Bref-TR scales were applied to the participants. The data were analyzed in the SPSS 23 statistical program, and values of p<0.05 were considered significant.
Results: The mean age of the participants in the study was 33.6 ± 7.6 years. 76% of the participants lived in the nuclear family and 24% in the extended family. The mean duration of marriage of the participants was 11.5 ± 8.1 years. 21.2% of the participants had low education, 39.7% had secondary education, and 39% had higher education. 85.6% of the participants were unemployed housewives, 11.4% were working. 79.5% of the participants were low-income and 20.5% were middle/high- income . 52.1% of the participants were receiving cash aid from the Social Assistance Foundation . 74.7% of the participants agreed and 25.3% had arranged marriages. Depression risk was found in 57.5% of the participants, and anxiety risk was found in 34.9% of the participants.
Conclusion: Prison process; It is a public health problem that affects millions of families, spouses and children left behind after the person is imprisoned. With this study, we determined that women whose spouses are in prison have lower perceived social support, a higher risk of mental illness, and a lower quality of life.

Key words: 	Prison, Convicted Spouse, Quality of Life, Social Support, Mental Illness