Sabit ortodontik tedavi gören bireylerde klorheksidin içerikli diş macunlarının streptococcus mutans ve lactobacillus miktarı ile periodontal parametreler üzerine etkilerinin incelenmesi
Effects of chlorhexidine-containing dentifrices on oral flora and periodontal parameters in adolescents with fixed orthodontic devices
Yazar: MÜGE GÜLÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. ALEV AKSOY
Süleyman Demirel Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2018
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Bu tez çalışmasının amacı; günlük kullanıma uygun olup farklı konsantrasyonlarda CHX içeren diş macunlarının ağız mikroflorası ile periodontal parametreler üzerine etkilerinin sabit ortodontik aygıtlar ile tedavi gören genç bireylerde klinik olarak incelenmesidir.
Randomize, tek kör, prospektif ve çapraz tasarım olan çalışmamız 10-18 yaş aralığındaki (14,5±1,89 yıl) en az 12 aydır (17,42±1,96 ay) sabit ortodontik tedavi gören 28 sağlıklı adölesan (17 kız, 11 erkek) hastaya uygulanmıştır. Çalışmamız 4 döneme ayrılmıştır. 2. ve 4. dönemlerde hastalar 3 hafta süreyle % 0,05 ve % 0,12 konsantrasyonlarında klorheksidin içeren test macunlarını kullanmıştır. 1. ve 3. dönemler arınma süreçleridir. Hastalardan her dönem sonunda tükürük örnekleri toplanıp S. mutans ve Lactobacillus miktarları ile pH bakımından değerlendirilmiştir. Eş zamanlı olarak periodontal cep derinliği, kanama indeksi, gingival indeks, ortodontik plak indeksi ölçümleri yapılmıştır. Çalışmamızın istatistik değerlendirmesi Wilcoxon, Mann-Whitney U ve rANOVA testleri ile yapılmıştır.
705 nolu macun kullanımı sonrası tükürükteki SM miktarlarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedildi (p<0,05). 712 nolu macun kullanımı sonrası tükürükteki SM miktarlarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedildi (p<0,01). 705 nolu macun kullanımı sonrası tükürükteki LB miktarlarında anlamlı bir değişim görülmedi (p>0,05). 712 nolu macun kullanımı sonrası tükürükteki LB miktarlarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedildi (p<0,05). 705 nolu macun kullanımı sonrası kanama indeksi ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedildi (p<0,01). 712 nolu macun kullanımı sonrası kanama indeksi ortalamalarında kızlarda istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedilirken (p<0,01), erkeklerde anlamlı bir değişim görülmedi (p>0,05). 705 nolu macun kullanımı sonrası gingival indeks ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedildi (p<0,01). 712 nolu macun kullanımı sonrası gingival indeks ortalamalarında kızlarda istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedilirken (p<0,01), erkeklerde anlamlı bir değişim görülmedi (p>0,05). 705 nolu macun kullanımı sonrası plak indeksi ortalamalarında kızlarda istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedilirken (p<0,01), erkeklerde anlamlı bir değişim görülmedi (p>0,05). 712 nolu macun kullanımı sonrası plak indeksi ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedildi (p<0,05). 705 ve 712 nolu macunlar için deneme başı ve deneme sonunda sabit ortodontik tedavi gören hastalardan ölçülen cep derinliği ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedildi (p<0,01). 705 ve 712 nolu macunlar için deneme başı ve deneme sonunda tükürük pH ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kaydedildi (p<0,01). Sonuç olarak, her iki diş macunu da değerlendirilen parametreler üzerinde benzer etki gösterdi.
Anahtar Kelimeler: Klorheksidin, oral flora, S. mutans, Laktobasil, tükürük pH değeri, diş hekimliği, ortodonti

Abstract:
The aim of this study was the effects of chlorhexidine (CHX)-containing dentifrices at two different concentrations on oral microflora and periodontal parameters in young patients treated with fixed orthodontic devices.
A randomized, single-blind, prospective, crossover study was performed in 28 healthy adolescents (17 girls,11 boys), (age range, 10-18 years, mean: 14,5±1,89 years), undergoing fixed orthodontic treatment for at least 12 months (means: 17,42±1,96 months). The study was divided into four periods. During periods 2 and 4 the volunteers used CHX-containing dentifrices at concentrations of 0.05% (705 dentifrice) and 0.12% (712 dentifrice) for 3 weeks. Periods 1 and 3 were wash-out periods. Saliva samples were collected from the patients at the end of each period and evaluated for the amounts of S. mutans (SM) and Lactobacillus (LB) and the pH value. Periodontal pocket depth, bleeding index, gingival index and orthodontic plaque index measurements were also performed at the end of each period. The statistical evaluations were conducted with Wilcoxon, Mann-Whitney U and rANOVA tests at the 0.05 level of significance.
A statistically significant reduction in the amount of SM in saliva was observed after use of the 705 dentifrice (p<0.05) and after use of the 712 dentifrice (p<0.01). There was no significant change in the amount of LB in saliva after the use of the 705 dentifrice (p>0.05); however, a statistically significant reduction in the amount of LB in the saliva was observed after use of the 712 dentifrice (p<0.05). A statistically significant decrease in the mean bleeding index was observed after use of the 705 dentifrice (p<0.01). There was a statistically significant decrease in the mean bleeding index in girls after using the 712 dentifrice (p<0.01), but no significant change was observed in boys (p>0.05). A statistically significant decrease in the mean gingival index was observed after use of the 705 dentifrice (p<0.01). A statistically significant decrease in the mean gingival index was observed in girls (p<0.01) after use of the 712 dentifirce, but no significant change was observed in boys (p>0.05). A statistically significant decrease in the mean plaque index was observed in girls (p<0.01) after use of the 705 dentifrice, but no significant change was observed in boys (p>0.05); however, a statistically significant decrease in the mean plaque index was observed in all patients after use of the 712 dentifrice (p<0,05). Statistically significant reductions occured in both the mean pocket depth (p<0.01) and mean salivary pH levels (p<0.01) measured in all patients at the beginning and at the end of the trial. As a result, both of the dentifrices showed a similar effect on the parameters evaluated.
Key Words: Chlorhexidine, oral flora, S. mutans, Lactobacillus, salivary pH levels, dentistry, orthodontics