Masabaşı çalışan bireylerde fiziksel aktivite düzeyi, bel-boyun ağrısı ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between physical activity level, low back pain, neck pain and quality of life in desk-based workers
Yazar: MERVE ŞEKERCİ
Danışman: PROF. DR. BERKANT MUAMMER KAYATEKİN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı / Egzersiz Fizyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizyoloji = Physiology

Özet:
Bu çalışmada, masabaşı çalışan bireylerin fiziksel aktivite düzeyleri, bel ağrıları,
boyun ağrıları ve yaşam kaliteleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Çalışmaya 18-65 yaş arası masabaşı çalışan 395 gönüllü katılmıştır. Araştırmada veri
toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi-Kısa
Formu, Oswestry Bel Ağrısı Engellilik Anketi, Bournemouth Boyun Anketi ve
Kısa Form-36 (SF-36) kullanılmıştır. Araştırmada tanımlayıcı istatistikler,
Kolmogorov-Smirnov testi ve Spearman Korelasyon analizi yöntemleri kullanılarak
veriler analiz edilmiştir.
Elde edilen verilen sonucunda; katılımcıların %48,86'sının düşük ,
%47,84'ünün inaktif ve %3,3'ünün yeterli düzey grubuna dahil oldukları tespit
edilmiştir. Bel ağrısı ortalama skorunun 17,99±14,22, boyun ağrısı ortalama puanının
ise 21,52±13,34 olduğu tespit edilmiştir. Yaşam kalitesi alt boyut puan ortalamaları
sırasıyla: fiziksel fonksiyon alt boyutu için 79,84±19,39,fiziksel rol güçlüğü alt boyutu
için 68,35±38,64, ağrı alt boyutu için 68,94±22,18 ve genel sağlık algısı alt boyutu
için 58,27±18,54 olduğu tespit edilmiştir.
Yeterli düzey fiziksel aktivite grubunda aktivite arttıkça; bel ağrısının
arttığı(p<0,05), boyun ağrısının azaldığı(p<0,05), yaşam kalitesinin fiziksel fonksiyon
boyutunda ortalamanın azaldığı(p<0,05), yaşam kalitesinin fiziksel rol güçlüğü alt
boyutunda ortalamanın azaldığı(p<0,001), yaşam kalitesinin genel sağlık alt
boyutunda ortalamanın arttığı(p<0,001) tespit edilmiştir. İnaktif düzey fiziksel aktivite
grubunda aktivite arttıkça; yaşam kalitesinin fiziksel fonksiyon ve ağrı alt boyutlarında
ortalamanın arttığı(p<0,05) tespit edilmiştir. Katılımcıların bel ağrısı skorlarına göre,
bel ağrısının katlımcıların günlük yaşamını etkilemediği veya hafif derecede etkilediği
sonucuna ulaşılmıştır. Katılımcıların boyun ağrısı puanlarına göre, boyun ağrısının
katılımcıların günlük yaşamını hafif-orta derecede etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.
Katılımcıların bel ağrısı arttıkça boyun ağrısının arttığı(p<0,001) tespit edilmiştir.
Katılımcıların bel ve boyun ağrısı azaldıkça yaşam kalitesinin tüm alt boyutlarında
ortalama puanın arttığı(p<0,001) tespit edilmiştir.
Bu çalışmanın sonucuna göre; masabaşı çalışan bireylerin fiziksel aktivite
düzeylerinin yetersiz olduğu, fiziksel aktivitenin boyun ağrısı ve yaşama kalitesinin
iyileştirilmesinde etkili olabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this study was to investigate of the relationship between physical
activity level, low back pain, neck pain and quality of life in desk-based workers. The
study consisted of 395 desk-based workers aged between 18 and 65. The data
collection tools used in the study included the Personal Information Form,
International Physical Activity Questionnaire-Short Form, Oswestry Low Back Pain
Disability Questionnaire, Neck Bournemouth Questionnaire and Short Form-36
(SF-36). The data were analyzed using descriptive statistics, Kolmogorov-Smirnov
test and Spearman Correlation analysis methods.
As a result of the obtained data, it was found that 48,86% of the participants were
in the low activity level group, 47,84% were in the inactive group, and 3,3% were in
the sufficient activity level group. The average score for lower back pain was
17,99±14,22, and the average score for neck pain was 21,52±13,34. The average
subscale scores for quality of life were as follows; 79,84±19,39 for the physical
function subscale, 68,35±38,64 for the physical role difficulty subscale, 68,94±22,18
for the pain subscale, and 58,27±18,54 for the general health perception subscale.
In the sufficient physical activity level group, it was determined that as activity
increased, lower back pain increased (p<0,05), neck pain decreased (p<0,05), quality
x
of life in the physical function subscales descreased(p<0,05), quality of life in the
physical role difficulty subscales decreased (p<0,001), while quality of life in the
general health perception subscale increased (p<0,05). In the inactive physical activity
level group, as activity increased, quality of life in the physical function and pain
subscales increased (p<0,05). Based on the lower back pain scores, it was concluded
that lower back pain did not affect or only mildly affected the participants' daily lives.
Based on the neck pain scores, it was concluded that neck pain moderately affected
the participants' daily lives. It was also found that as lower back pain increased, neck
pain increased (p<0,001). As both lower back and neck pain decreased, the average
score for all subscales of quality of life increased (p<0,001).
According to the findings of this study, it is suggested that desk-based workers
have inadequate levels of physical activity, and that physical activity may be effective
in alleviating neck pain and improving quality of life.