Erciyes Üniversitesi öğrencilerinin yeme farkındalığı ve ilişkili faktörler
Mindful eating of Erciyes University students and related factors
Yazar: EDA NUR ÇETİNER
Danışman: PROF. DR. FEVZİYE ÇETİNKAYA
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Farkındalık = Awareness ; Yeme farkındalığı = Mindful eating ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Üniversite öğrencilerindeki yeme farkındalığı ve bu farkındalık ile ilişkili faktörleri tespit etmek amacıyla planlanmış bu çalışma, Erciyes Üniversitesi Eczacılık ve Hukuk Fakülteleri öğrencileri üzerinde yapılmıştır. Çalışmaya fakültelerden 2019-2020 eğitim yılında öğrenim gören öğrenciler dâhil edilmiştir. 264 öğrenci Eczacılık Fakültesinden ve 306 öğrenci Hukuk Fakültesinden olmak üzere toplam 570 gönüllü öğrenciye ulaşılmıştır. Veri toplama aracı olarak sosyodemografik ve beslenme alışkanlıkları bilgilerini içeren anket formunun yanında Yeme Farkındalığı Ölçeği-30 (YFÖ-30) kullanıldı. Araştırmaya katılan öğrencilerin yaş ortalaması 20.70±2.00 yıldır ve YFÖ-30 ortalama puanları 93.82±12.70 olarak bulunmuştur. Erkek öğrencilerin YFÖ-30 ortalama puanları (95.30±12.02) kadın öğrencilerin YFÖ-30 ortalama puanlarından (93.18±12.95) daha yüksek tespit edilmiş olsa da istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Öğrencilerin BKİ değerleri ile yeme farkındalığı ölçek puanları arasında ters yönde ve çok düşük düzeyde ilişki bulunmuştur (r=-0.087, p=0.038). Öğrencilerin ağırlık durumları hakkındaki düşüncelerinin ve besin seçimlerinin yeme farkındalığı ile anlamlı bir ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Fast food tüketme alışkanlığı olan bireylerin yeme farkındalıkları anlamlı ölçüde düşüktür (p<0.05). Düzenli egzersiz yapmayanlarda, uyku düzeni düzensiz olanlarda, kişiliğini depresif olarak tanımlayanlarda ve stres seviyelerini fazla/çok fazla olarak değerlendiren öğrencilerde yeme farkındalığı anlamlı ölçüde düşüktür (p<0.05). Sonuç olarak; üniversite öğrencilerinde yeme farkındalığı yeterli düzeyde değildir. Yeme farkındalığının uyku düzeni, stres, besin seçimi gibi çeşitli faktörlerle ilişkisi bulunmuştur. Öğrencilere yeme farkındalığı kazandırılması sağlıklı besin seçimlerini etkileyerek kilo kontrolüne katkı sağlarken beslenmeye bağlı hastalık gelişimini azaltacaktır.

Anahtar kelimeler: Beslenme, Yeme Farkındalığı, Üniversite Öğrencileri, YFÖ-30

Abstract:
This study, which was planned to determine mindful eating in university students and the factors related to mindful eating, was carried out on the students of Erciyes University Faculty of Pharmacy and Law. The students from faculties in the 2019-2020 academic year were included in the study. A total of 570 volunteer students, 264 students from the Faculty of Pharmacy and 306 from the Faculty of Law, were reached. As a data collection tool, Mindful Eating Questionnaire-30 (MEQ-30) was used in addition to the questionnaire containing sociodemographic and nutritional habits. The average age of the students participating in the research is 20.70±2.00 years, and the mean score of MEQ-30 is 93.82±12.70. Although the mean score of MEQ-30 of the male students (95.30±12.02) was higher than the average score of MEQ-30 of the female students (93.18±12.95), no statistically significant difference was found (p>0.05). A negative and very low-level correlation was found between the BMI values of the students and their MEQ-30 scores (r =-0.087, p=0.038). It was determined that students' thoughts about weight status and food choices had a significant relationship with mindful eating. The mindful eating of individuals with fast food consumption is significantly lower (p<0.05). Mindful eating is significantly lower in those who do not exercise regularly, those who have irregular sleep patterns, who describe their personality as depressive, and who evaluate their stress levels as high/ too high (p<0.05). As a result; mindful eating among university students is not sufficient. Mindful eating has been found to be associated with various factors such as sleep patterns, stress, and food selection. Raising mindful eating in students will contribute to weight control by affecting healthy food choices, and will reduce the development of diet-related diseases.

Keywords: Nutrition, Mindful Eating, University Students, MEQ-30