Merkez Bankası`nın bağımsızlığı çerçevesinde, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası ile Avrupa Merkez Bankası`nın bağımsızlığı
Acording to central indepedence, a comparision Turkish Republic of Central Bank and European Central Bank
Yazar: ZEYNEP MAKİNİST
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NECMİDDİN BAĞDADİOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Avrupa Merkez Bankası = European Central Bank ; Bağımsızlık = Independence ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Merkez Bankası = Central Bank

Özet:
Avrupa Birliği dünya tarihi içersinde çok önemli bir bütünleşme hareketini temsil etmektedir. Bu bütünleşme hareketinde, ekonominin bir sektörüyle başlayan bütünleşmenin, ilerleyen zamanla birlikte tüm ekonomiyi içine alması öngörülmüş ve çalışmalar bu yönde devam etmektedir. Ekonomik ve parasal birliğin olumlu gelişmeleri, bütünleşme hareketini siyasi alanı kapsayacak şekilde yayılmasına öncülük etmiş ancak Fransa ve Hollanda'daki referandumda Avrupa Anayasası'na red sonucu çıkması, Avrupa Birliği sürecindeki, siyasi bütünleşme fikrinin yeterince olgunlaşmadığını göstermektedir. Bu sisteme dahil olabilmek adına, Türkiye zorlu bir süreçten geçmektedir. Dolayısıyla da, Avrupa Birliği'ne uyum çalışmalarını hızlandırmıştır. Bu çalışmalara katılan sorumlu kuruluşlarından biri de Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasıdır. Bu tezin yazılmasındaki amaç; Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın bağımsız olup olmadığının araştırılmasıdır. Dolayısıyla, merkez bankasının ve merkez bankasının bağımsızlığının tarihsel gelişimi konusunda bilgi sahibi olunması, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın bağımsızlık derecesinin anlaşılabilmesi bakımından önemlidir. Bu doğrultuda, merkez bankasının bağımsızlığı hakkında literatür çalışması yapılmış, teorideki ve pratikteki uygulamalar incelenmiştir. Türkiye üzerine daha önce yapılan çalışmalarda, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın bağımsızlık derecesi yüksek çıkmamıştır. Ancak Türkiye, Avrupa Birliği'ne üyelik süreciyle birlikte, uyum çalışmalarını hızlandırılmış, bu doğrultuda Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu'nda, 2001 yılında çıkarılan 4651 sayılı yasayla birlikte değişiklikler gerçekleşmiştir. Bu tez çalışmasında, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın bağımsızlık derecesinde, Pedro AB de Susso'nun (2001) çalışması kullanılarak, yasa değişikliği çerçevesinde herhangi bir değişiklik olup olmadığı incelenmiştir. Ulaşılan sonuca göre, yasa değişikliğinden önceki duruma oranla Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın bağımsızlık derecesi artmıştır. Anahtar Sözcükler: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Avrupa Merkez Bankası, Bağımsızlık. ıı

Abstract:
The European Union represents a very important integration movement in the world history. This movement, in which integration that starts off with one sector of the economy was anticipated to include the entire economy, turned out to be a successful union. The positive developments of economical and monetary union have pioneered the integration act to spread with including the political arena. Turkey is passing through a difficult period in order to join the system. For that cause, Turkey's congruity activities to join European Union have gained pace. One of the responsible institutions that join this action is the Central Bank of the Republic of Turkey. The aim of writing this thesis is to investigate whether the Central Bank of the Republic of Turkey is independent or not. For that reason, information regarding the historical developments of the central bank and its independency is important to understand the level of independency of the Central Bank of the Republic of Turkey. For that matter, literature work regarding the independency of the central bank and investigation of both theoretical and functional practices have been done. Turkey with its European Union membership process accelerated its congruity activities and for that reason changes have started to happen since the 4651 numbered act of Central Bank of the Republic of Turkey Law was put on force in 2001. In this thesis, the level of independency of the Central Bank of the Republic of Turkey in frame of the law change was investigated using the work of Pedro AB de Susso. According to the output that was reached, the level of independency of the Central Bank of the Republic of Turkey has increased after the law change. m