Acil hemşirelerinin yaşam sonu bakım algılarını etkileyen faktörler
Factors affecting emergency nurses' perceptions of end of life care
Yazar: ASUMAN ŞENER
Danışman: DOÇ. DR. ZELİHA KOÇ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Acil Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Acil hemşirelik = Emergency nursing ; Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Hasta bakımı = Patient care ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Palyatif bakım = Palliative care ; Terminal bakım = Terminal care

Özet:
Amaç: Bu araştırma acil hemşirelerinin yaşam sonu bakım algılarını etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla tanımlayıcı, ilişki arayıcı ve metodolojik bir çalışma olarak yürütülmüştür.
Materyal ve Metot: Araştırma evrenini 01.11.2016-01.05.2017 tarihleri arasında Samsun Kamu Hastaneleri Birliği Genel Müdürlüğü'ne bağlı 17 hastanenin acil servisleri ile Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde çalışmakta olan toplam 264 hemşire oluşturmuştur. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan hemşireleri tanıtıcı bilgi formu, Acil Hemşirelerinin Yaşam Sonu Bakım Algıları Ölçeği, Ölüme Karşı Tutum Ölçeği, Maneviyat ve Manevi Bakım Dereceleme Ölçeği Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Nitel verilerin toplanmasında ise yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır.
Bulgular: Bu çalışmada acil hemşirelerinin yaşam sonu bakım algılarını etkileyen en önemli engelleyici davranışın hemşirelerin öfkeli aile üyeleri ile başa çıkmak zorunda olması, en önemli destekleyici davranışın ise acil tıp teknisyeni/paramedik personelinin ölüme yaklaşmakta olan hastanın resüsitasyon işlemine yardım etmesi olarak belirlenmiştir. Nitel görüşmeler sonrasında yaşam sonu bakım kavramının bilinirliği, ölüm olayı ile karşılaşıldığında hissedilenler, yaşam sonu bakım uygulamalarını engelleyen faktörler, yaşam sonu bakımda hasta yakınlarının acil serviste karşılaştığı zorluklar, hemşirelerin ölmek üzere olan hasta ve yakınlarına yaklaşımı ve iyi bir yaşam sonu bakım sunulabilmesi için yapılması gerekenler olmak üzere 6 tema belirlenmiştir.
Sonuç: Acil hemşirelerinin Yaşam Sonu Bakım Algıları Ölçeği'nin ülkemizde hemşirelere uygulanabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Acil; hemşire; palyatif; yaşam sonu bakım

Abstract:
Purpose: This study was carried out as a descriptive, relational and methodological study to determine the factors affecting the emergency nurses' perceptions of end-of-life care.
Material and Method: The population of the study consists of a total of 264 nurses working at the emergency services of 17 hospitals affiliated to Samsun General Directorate of Public Hospitals Association and at Ondokuz Mayıs University Health Application and Research Center between 01.11.2016 and 01.05.2017. Data was collected through the personal information form prepared by the author, and Emergency Nurses' Perceptions of End of Life Care Scale, Death Attitude Profile-Revised Scale, and Spirituality and Spiritual Care Rating Scale. A semi-structured interview form was used in the collection of qualitative data.
Findings: In this study, the most important inhibitory factor affecting the emergency nurses' perceptions of end-of-life care was found to be the fact that they have to deal with frustrated family members, whereas the most important supportive behavior was found to be the assistance of the emergency medical technicians/paramedics in the resuscitation process of the patients that are about to die. Six themes have been identified after the analysis of the data obtained through qualitative interviews: awareness on the concept of end-of-life care, feelings when faced with a death case, factors inhibiting the end-of-life care activities, the challenges that the patient relatives experience at the emergency service, approaching of the nurses to the patients who are about to die and to their relatives, and what should be done to present a good end-of-life care.
Conclusion:  It was found that the Emergency Nurses' Perceptions of End of Life Care Scale is a valid and reliable scale that can be applied to the nurses in our country.
Keywords: End-of-life care; emergency; nurse; palliative