Söğüt'te resmi yapılarda çini kullanımı
Use of tiles in official buildings in Söğüt
Yazar: BURAK ÜNER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÇETİN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Geleneksel Türk Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: El Sanatları = Crafts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Bilecik-Söğüt = Bilecik-Söğüt ; Koruma = Conservation ; Mimari = Architectural ; Mimari süslemeler = Architectural decorations ; Mimari yapı = Architectural structure ; Restorasyon = Restoration ; Süslemeler = Ornamentations ; Tarihi eserler = Historic buildings ; Tarihi yapılar = Historic structures ; Çini = Tile

Özet:
Gündelik hayatta insanların yaşam biçimlerinde tarihin etkisi büyüktür. İnsanı tanımak, anlamak ve daha iyi bir geleceğinin olabilmesi için tarih bilgisinin iyice benimsenmesi gerekmektedir. Tarih içerisinde insanın yerini anlayabilmemizde tarihi eserlerin rolü büyüktür. Her biri belge niteliğinde olan bu eserlerin korunmasında restorasyon çalışmalarının payı büyüktür. Restorasyon: Aslını bozmadan onarmak anlamına gelmektedir. Sanat dilinde 'tamir etmek' yapıyı veya eseri tarihi ve özgün kimliğini kaybetmeden onarmak anlamında kullanılmaktadır. Buna göre restorasyon öncelikle özgün durumunu yitiren, statik açıdan sorunları bulunan yada mimari açıdan tahribata maruz kalmış yapıların veya süsleme öğelerinin aynı özellikle ve aynı kullanım amacına uygun olarak ayağa kaldırma ve özgün niteliklerini kazandırma eylemidir. Dolayısı ile yapıya veya esere yeni bir özellik verilmesi restorasyon'un amacı değildir. Günümüze ulaşan kültür varlıklarına gereken koruma işlemlerinin uygulanmaması, ya da yanlış uygulanması tarihi eserlere düşünülebileceğinden çok daha ağır kayıplar vermektedir. Kültür varlıklarında bozulmalara ve tahribatlara neden olan diğer etken örnekleri vermek oldukça basittir. Kültür varlıklarını korumaya yönelik bilimsel çalışmalar ellili yıllardan başlayarak yoğunlaşmıştır. Hemen hemen her ülkede gittikçe çoğalan laboratuvarlar ve atölyeler bugüne dek artan bir faaliyetle çalışmalarını yürütmekte ve birbirleri ile bağlantılarını güçlendirmektedir. Yüzyıllar öncesinden günümüze kadar gelmiş olan tarihi eserler, ne yazık ki günümüzde gereği gibi korunmamakta ve yok olma tehlikesi ile karşı karşıya kalmaktadır. Gerek uygarlığın işleyişi ve buna bağlı olarak kentlerin yayılışı, gerekse kişiler ve ya ilgili kurumların duyarsızlığı tarihsel eserlerin yavaş yavaş yok olmasına sebep olmaktadır.'' Diğer en önemli husus ise tarihi eserin özüne sadık kalınarak aslına uygun restorasyon çalışmalarının yapılmamasıdır. Bu sebeple insanların yaşam tarzı, inançları bu eserler üzerinden saptanabilir'' (Demiryürek, 2015, s. 99).Yapılan bu çalışma Söğüt ilçesinde bulunan tarihimize meta olmuş yapıların incelemeleri yapılmış zamanında yapı nasıl yapılmış günümüzdeki durumu nasıl gibi veriler göz önünde bulundurularak analiz çalışmaları tamamlanmıştır.
	 Yapılan çalışmanın birinci bölümünde çalışmanın amacı, konusu ve yöntemi anlatılmıştır. Anahtar kelimelere yer verilmiştir. İkinci bölümde ise Söğüt ile ilgili harita üzerindeki konumundan, isminin nereden geldiği, ilk dönem tarihi, Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi Tarihçesi olarak ayrı ayrı anlatımı yapılmıştır. Söğüt ilçesinde inşası gerçekleşen dönemin mimari eserlerinden de ikinci bölümde kısaca söz edilmektedir. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise Söğüt ilçesinde yapılan resmi ve şahıs yapıları içerisinde sadece çini bezeme malzemesi kullanılmış olan yapılar ele alınarak detaylı olarak, alan, yapı, mekân analizleri yapılmış, doku malzeme, bezeme detayları işlenmiştir. Bu incelemeler sonucunda uğradığı tahribatlar fotoğraf çekilmiştir. Çekilen fotoğraflar üzerinden birebir ölçek ile çalışılmıştır.

Abstract:
The influence of the history to the people's lifestyles in daily life is very important. For knowing, for understanding people and for having a better future, it is necessary that the history knowledge should be thoroughly adapted for understanding the people's position in the history, the role of historical artifacts is very big. Each of them which is on historical document and these artifacts are repaired by some restoration work. ''The restoratıon is repair of monuments which were hosted for an important historical event that have an ancient, historical authentic and originality valve, in accordance with the original, made of essential material by benefiting from the original constructıon technique and originality, by protecting with as little intervention as possible'' (restoraturk, 2021, s. 78).
	It is used that the meaning of the word of ''to restorate' 'in the language of art as restorating the building or monument by not losing the historical and unique identity. According to this, it is a work of action for the monuments which have lost their original status first of all, with static problems or architecturally damaged, same of decoratıon items, especially by building for the same using purpose by gaining original qualities hence, it is not the purpose of the restoration that giving a new feature to the structure or monument ıt gives more serıous loses to the historical artifacts than could be imagined that is not to apply the protection procedures required  or to apply a wrong application to the cultural assets that have survived to the present day.
	It is pretty easy that giving the other effective examples which cause some corruptions and destructions in cultural assets. The scientific works to protect cultural assets concentrated starting from the 1950 s. increasing number laboratories and workshops in almost every country have been running their work with an increasing activity and by strengthening their connections. It is a pity that the historical monuments which from centuries ago to the present are faced the danger of extinction, and are not been properly protected.
	It is caused to disappear of historical monuments slowly because of the functioning of civilization and consequently the spread of cities and indifference of individuals or related institutions. Another important point is that not doing restoration work in keeping with the original historical monument. ''Therefore, people's life style and their beliefs can be determined on the work of the historical monuments'' (Demiryürek, 2015, s. 99).
	With this work, the structures that are commodities to our history in Söğüt were studied. How were they built in their time? How is their situation today? With considering similar data's, analysis studies were completed. In the first part of the work it was informed that the purpose and subject of the study. In the second part it was informed separately about the location of Söğüt on the map, where its name comes from, provincial foundation perıod, foundatıon of the ottoman state, it's history etc. in the second section it was talked about the monuments of the period that were built in Söğüt in short.
	In the third part of the study, among official and individual structures only the ones have tile decoratıons were handled and examined in detail, analyzed of structures and locations, examined texture material, decoration details. As a result of these investigations, the destruction of historical artifacts was analyzed.