Mesleğe yeni başlayan sınıf öğretmenlerinin sosyal bilgiler ve fen bilimleri derslerine ilişkin görüş ve deneyimleri
The opinions and experiences of new primary school teachers about social studies and science lessons
Yazar: LEYLA YENİAY SATILMIŞ
Danışman: DOÇ. DR. ŞÜKRAN UÇUŞ GÜLDALI
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Sınıf öğretmenleri = Class teachers ; Sınıf öğretmenliği = School teachers ; İlkokul öğretmenleri = Primary school teachers

Özet:
Sosyal bilgiler ve fen bilimleri öğretimi, öğrencilere bilimsel ve toplumsal konuları anlamaları, analiz etmeleri ve eleştirel düşünmeleri konularında beceriler kazandırmayı amaçlayan eğitim disiplinleridir. Bu çalışmada mesleğe yeni başlayan sınıf öğretmenlerin pedagojik alan bilgilerini ve öğretmen yeterlilikleri bağlamında sosyal bilgiler ve fen bilimleri dersi öğretimine yönelik görüşleri ve deneyimleri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada yazılı hale getirilen verilerin analizinde içerik analizi tekniklerinden kategori analizi kullanılmıştır. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılında mesleğe yeni başlayan 14 sınıf öğretmeni ile yapılmıştır. Örneklem türlerinin homojenlik göstermesi açısından sınıf öğretmenleri seçilirken; öğretmenlerin cinsiyeti, görev yaptıkları yerleşim yeri, dikkate alınarak çeşitlilik sağlanmıştır. Seçilen öğretmenlerin %50'si kadın % 50'si erkektir. Görev yaptıkları konumlara bakıldığında %57 ile çoğunluğu köyde görev yapmaktadır. Bu çalışmada veriler, yarı yapılandırılmış görüşme tekniğiyle toplanmıştır. Ardından katılımcılara araştırmanın boyutunda sosyal bilgiler ve fen bilimleri dersi öğretiminde mesleki yeterlilik ölçeğindeki ''Mesleki bilgi″sorularında katılımcıların çoğunluğu kendisini yeterli olarak değerlendirmiştir. Mesleğe yeni başlayan sınıf öğretmenleri kendilerini daha çok "tutum ve değerler" alanını oluşturan sorularda yeterli gördüklerini belirtmişlerdir. Sınıf öğretmenlerinin öğretmenliğe başladıkları ilk zamanki duygu ve düşüncelerine bakıldığında öğretmenlerin büyük çoğunluğunun heyecanlı olduğu, verdikleri emeğin karşılığı olarak atanmış olmanın mutluluğunu yaşadıkları, belirsizliğin verdiği tedirginlik ile gittikleri yerde ne ile karşılaşacaklarını bilemedikleri için ne yapacaklarını da bilemedikleri, kendilerini idealist bir öğretmen olarak gördükleri sonucuna ulaşılmıştır.Mesleğe yeni başlayan sınıf öğretmenlerinin mesleki beceri boyutundan planlamaya ilişkin görüşlerin de, öğrencilerin bireysel farklılıklarının ve sosyo-kültürel özelliklerinin dikkate alınması, öğrenme-öğretme ortamları oluşturma/düzenleme, sosyal bilgiler ve fen bilimleri dersi kazanımları ve öğrencilerin gelişim özelliklerine uygun ölçme ve değerlendirmeyapma,öğrenme-öğretme sürecinde uygun strateji yöntem ve teknikleri uygulama konusunda  çoğunluğunun kendisini yeterli gördüğü belirtilmiştir. Öğrenme-öğretme sürecinde fen bilimleri dersinde kullanılan yöntemler arasında en çok buluş yöntemi, daha sonra deney yönteminin kullanılmakta olduğu, gösteri, soru-cevap, gösterip yaptırma ve düz anlatım teknikleride kullanılmıştır. En az ise balık kılçığı yöntemi katılımcılar tarafından kullanılmıştır. Sosyal bilgiler dersinde ise en çok doğrudan anlatım ve soru-cevap tekniğinin kullanıldığı görülmektedir.Mesleğe yeni başlayan sınıf öğretmenlerinin eğitim fakültelerinde verilen eğitimin içeriğine ilişkin olarak yaptıkları genel değerlendirmede, eğitim sosyo-kültürel farklılıkları yok sayarak veriliyor, staj süresi uygulama yetersiz, okul idaresi ve öğrenci profilleri gibi değişkenler göz ardı ediliyor şeklinde görüşleri görülmektedir. Üniversitelerde alınan eğitimin sosyal bilgiler ve fen bilimleri dersi açısından uygulanabilirliği konusundaki önerilere ilişkin verdikleri cevaplar; uygulamanın çeşitlendirilmesi, eğitim içeriklerinin bölgesel olması, uygulama ve staj süresinin uzatılması, eğitim ilkokul seviyesine ders verecek şekilde tasarlanmasıı ve her duyu organına hitap eden kalıcı eğitimin yapılması şeklinde cevaplar verdikleri anlaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler:Öğretmen yeterlilikleri, fen bilimleri, sosyal bilgiler, sınıf öğretmenliği

Abstract:
Science and social studies teaching are educational disciplines that aim to provide students with the skills to understand, analyse and think critically about scientific and social issues. This study aims to determine the effect of pedagogical content knowledge and teacher competencies of novice classroom teachers on science and social studies teaching.  Category analysis, one of the content analysis techniques, was used to analyse the data written in the research. The research was conducted with 14 classroom teachers who were new to the profession in the 2021-2022 academic year. In order to ensure homogeneity of the sample types, diversity was ensured by taking into account the gender of the teachers, the settlement where they work, while selecting the classroom teachers. Fifty per cent of the selected teachers were female and 50 per cent were male. Considering the locations where they work, the majority of them, 57%, work in village. In this study, data were collected through a semi-structured interview technique, the questions of which were prepared by the researchers. Then, the majority of the participants evaluated themselves as adequate in the questions of ‶professional knowledge″ in the scale of professional competence in teaching science course in the dimension of the research. Classroom teachers who were new to the profession stated that they were more competent in the questions forming the field of "attitudes and values". Looking at the feelings and thoughts of the classroom teachers when they first started teaching, it was concluded that the majority of the teachers were excited they were happy with being appointed as a result of their efforts, they had the uneasiness caused by uncertainty and they did not know what to do because they did not know what they would encounter in where they went, and they saw themselves as idealistic teachers. Regarding the opinions of new primary school teachers on planning the results of the professional skills dimension, it was stated that the majority of them considered themselves sufficient in terms of taking into account the individual differences and sociocultural characteristics of the students, creating / organising learning-teaching environments, making measurement and evaluation in accordance with the achievements of science and social studies courses and the developmental characteristics of the students, and applying appropriate strategies, methods and techniques in the learning-teaching process. In the learning-teaching process, among the methods used appropriately in the science course, the invention method is used most, then the experiment method is used, demonstration, direct-answer, demonstration and lecture techniques are used, and the least fishbone method is used by the participants. In the social studies course, it is seen that direct expression and question-answer techniques are mostly used. In the general evaluation of the content of the education given in the faculties of education, it is seen that the participants generally think that the education is given by ignoring socio-cultural differences, the internship period is insufficient, variables such as school administration and student profiles are ignored. The answers they gave in terms of their suggestions on the applicability of science and social sciences courses in terms of science and social studies courses; the application should be diversified, the content of education should be regional, the duration of practice and internship should be extended, education should be designed to teach at the primary school level, and permanent education that appeals to all sensory organs should be made.
Keywords:Teacherqualifications, science,social studies,classroom teaching