Kredi temerrüt takaslarının firmaların yatırım ve temettü politikalarına etkisi: Borsa İstanbul'da ampirik bir uygulama
The effect of credit default swaps on companies' investment and dividend policies: An empirical study in Borsa Istanbul
Yazar: ALİ NECMETTİN CAN
Danışman: PROF. DR. MELEK ACAR
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kredi derecelendirme = Credit rating ; Kredi temerrüt takası = Credit default swap ; Kredi türevleri = Credit derivatives ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Risk yönetimi = Risk management

Özet:
Çalışmada CDS'lerin firmaların yatırım ve temettü politikaları üzerindeki etkisini panel veri analizi ile incelenmektedir. Araştırmaya 2010-2022 yılları arasında hisse senetleri Borsa İstanbul'da işlem gören firmalar dâhil edilmiştir. Yatırım kararları için BİST 100 Endeksinde, temettü politikaları için ise, BİST Temettü 25 Endeksinde kayıtlı firmalar dikkate alınmıştır.  İki ayrı panel veri modeli oluşturulmuştur. CDS'lerin firmaların yatırımlarına etkisinin araştırıldığı ilk kısımda yatırımları etkilemesi beklenen; CDS'ler, öz kaynak kârlılığı, aktif kârlılığı, firma büyüklüğü, firma borçluluğu, enflasyon oranı, döviz kuru, GSYİH'deki büyüme oranı, kurumlar vergisi oranı, ticari kredi faiz oranları ve petrol fiyatları verileri, araştırmanın ikinci kısmında ise, firmaların temettü dağıtımlarını etkilemesi beklenen; CDS'ler,  öz kaynak kârlılığı, aktif kârlılığı, yatırım fırsatları, firma büyüklüğü, firma borçluluğu, enflasyon oranı, döviz kuru ve GSYİH'deki büyüme oranı verileri panele dâhil edilmiştir. Araştırma sonucunda, CDS'ler ile firmaların yatırımları ve temettü ödemeleri arasında negatif ilişki tespit edilmiştir. Döviz kuru, kurumlar vergisi oranı ve ticari kredi faiz oranı ile yatırım kararları arasında negatif ilişki saptanmıştır. Ancak, yatırım kararları ile aktif kârlılığı arasında pozitif, enflasyon oranı arasında ise, negatif ilişki beklenirken, tam ters bir ilişki bulunmuştur. Yatırım fırsatları ve firma büyüklüğü ile temettü kararları arasında pozitif, firma borçluluğu ile temettü kararları arasında negatif ilişki saptanmıştır. Ancak, temettü kararları ile öz kaynak kârlılığı arasında pozitif, döviz kuru arasında ise, negatif ilişki beklenirken, tam ters bir ilişki tespit edilmiştir.

Abstract:
The study examines the impact of CDSs on firms' investment and dividend policies using panel data analysis. Companies registered on Borsa Istanbul in the 2010-2022 period were included in the research. For investment decisions, companies registered in the BIST 100 Index and for dividend policies, companies registered in the BIST Dividend 25 Index were taken into consideration. In the first part, where the impact of CDSs on companies' investments is investigated, CDSs, return on equity (ROE), return on asset (ROA), firm size, firm indebtedness, inflation rate, foreign exchange rate, growth rate in GDP, corporate tax rate, interest rates of commercial loan and oil prices are included in the panel. In the second part, CDSs, ROE, ROA, investment opportunities, firm size, firm indebtedness, inflation rate, foreign exchange rate and growth rate in GDP are included in the panel. As a result, a negative relationship was found between CDSs and companies' investments and dividend payments. A negative relationship was found between foreign exchange rate, corporate tax rate, interest rates of commercial loan and investment decisions. While a positive relationship was expected between investment decisions and ROA and a negative relationship between the inflation rate, the results revealed an opposite relationship. A positive relationship was found between investment opportunities, firm size and dividend decisions, and a negative relationship was found between firm indebtedness and dividend decisions. However, while a positive relationship was expected between dividend decisions and ROE and a negative relationship between foreign exchange rate, the analysis results revealed the opposite relationship.