Transoral yaklaşımda dens axis ile arteria vertebralis ilişkisi ve atlas'ın anatomik önemi
The relation between dens axis and vertebral artery and the anatomical importance of atlas by transoral approach
Yazar: MUTLU KAĞAN TUN
Danışman: PROF.DR. S. TUNA KARAHAN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Anatomi = Anatomy

Özet:
Transoral yaklasım, alt clivus, kraniyoservikal bileske, üst servikal lezyonlariçin tercih edilen bir yöntemdir. Yaklasımın endike oldugu durumla arasında, çesitliekstra ve intradural lezyonlar sayılabilir. Bu çalısmanın amacı, transoral yaklasımplanlanan hastalarda, olası a. vertebralis ve a. basilaris yaralanmalarını önlemekamacıyla, transoral yaklasımdaki vasküler yapılar ile kranioservikal bileske kemikyapıları arasında detaylı anatomik bilgiyi saglamak, ölçümler yapmak ve güvenlidegerleri tespit etmektir.Nörosirürjikal cerrahi tekniklerin anatomik çalısmalarda kullanılmasıçalısmanın kalitesini arttıracagı gibi, pratik uygulamada daha basarılı olunmasınısaglar. Çalısmamızda ilk basmakta, 60 adet atlas ve 20 adet axis'de ölçümleryapılmıstır. Atlas'da, arcus anterius'un kalınlıgı ortalama 7,0 ± 1,2 mm bulunmus,massa lateralis'ler arasındaki uzaklık ise ortalama 16,1 ± 1,5 mm, axis'de ise, koronalplanda dens axis'in genisligi ölçülmüs ve ortalaması 9,8 ± 0,8 mm bulunmustur. kincibasamakta ise; 10 adet kadavrada ölçümler yapılmıstır. Koronal planda dens axis'ingenisligi ölçülmüs ve ortalaması 10,1± 1,4 mm bulunmus, odontoid rezeksiyonu içinalınması gerekli olan arcus anterius genisligi (minimum turlama genisligi ) ölçülmüsve ortalaması 10,8 ± 1,1 mm bulunmustur. Üçünçü basamakta;10 adet kadavradayapılan ölçümlerde, vasküler yapılarla ilgili ölçüm sonuçlarının oldukça genis biraralıkta oldugu saptanmıstır. Söyle ki, apex dentis ile sag a. vertebralis arasındakiuzaklık ortalama 19,8 ± 1,7 mm iken sol a. vertebralis arasındaki uzaklık ortalama18,3 ± 0,8 mm olarak, apex dentis ile a. basilaris'in bifurkasyonu arasındaki uzaklıkortalama 24,5 ± 1,4 mm olarak bulunmustur. Benzer sekilde, atlas'ın arcus anterius'uile sag ve sol a. vertebralis arasındaki uzaklıgın ortalamaları sırasıyla 22,2 ± 1,5 mmve 21,3 ± 1,2 mm'dir, Ayrıca yapılan ölçümlerde atlas'ın arcus anterius'u ile a.basilaris'in bifürkasyonu arasındaki uzaklık ortalama 27,2 ± 1,2 mm olarakbulunmustur. Transoral yaklasımda, cerrahi yaklasım için güvenli alanlar budegerlerdir.Çalısmamızdan kemik yapılar ile vasküler yapılar arasında elde ettigimizsonuçların çesitliligine dayanarak, transoral cerrahide ameliyat öncesinde çesitligörüntüleme yöntemleri ile her hastanın damarlarının yerlesiminin anatomik olarakbelirlenmesi, önemli bir komplikasyon olan vasküler zedelenmeyi ve buna ikincilolarak görülebilecek morbidite ve mortalite riskini azaltacaktır.Anahtar sözcükler: Transoral yaklasım, a. vertebralis, a. basilaris, atlas, axis.

Abstract:
Transoral approach is a preferred method for inferior clival region,craniocervical junction, and superior servical region lesions. The indications fortransoral resection of the odontoid process include various intradural and extradurallesions. The aim of this study was to determine detailed anatomical information aboutvascular structures and osseous components of craniocervical junction, to reducepossible arteria vertebralis and arteria basilaris injuries, and to show safety zones forthis approach.Using neurosurgical methods on anatomical studies provides increased qualityand successful practice. On the first step of the study sixty dried adult atlas andtwenty axis vertebrae were were evaluated anatomically. The bony drilling depth(BDD) was 7,0±1.2mm, maximum bony drilling diameter (MBDD) was 16,1±1.5mm,and the widest odontoid diameter (WOD) on coronal sections was 9,8±0.8mm. Onthe second step ten cadaver were evaluated, the distance between the two edges ofC1 anterior ring removal for odontoid resection (MDD) was 10,8 ±1.1 mm, and thewidest odontoid diameter on coronal sections (WOD) was 10,1±1.4mm. On the thirdstep vascular measures made in cadavers were determined in a broad spectrum.While the distance between dentis apex and right arteria vertebralis was measured19,8 ± 1,7 mm, the distance between dentis apex and left arteria vertebralis was 18,3± 0,8 mm. The distance between dentis apex and arteria basilalis was measured 24,5± 1,4 mm. Similarly, the distance of atlas arcus? anterior to the right arteria vertebralisand the left arteria vertebralis were measured respectively 22,2 ± 1,5 mm and 21,3 ±1,2 mm. Subsequently, the distance between atlas arcus? anterior and arteriabasilalis was measured 27,2 ± 1,2 mm. These findings have marked safety zones fortransoral approach.Various evidences found from vascular and skeleton anatomy on the studyshowed us imaging of the patients? vascular anatomy before transoral surgeryprevents vascular lesions, which was reduced not only secondary morbidity but alsomortality.Keywords: Transoral approach,vertebral artery, basilar artery, atlas, axis.