Üniversite öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeyleri ile sosyal medya bağımlılığı ilişkisinin incelenmesi
Examining the relationship between university student's digital literacy levels and social media addiction
Yazar: ZEYNEP PAMUK
Danışman: DOÇ. DR. SELAHATTİN ÇAVUŞ
Aksaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Disiplinlerarası Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Dijital okuryazarlık = Digital literacy ; Eleştirel okuryazarlık = Critical literacy ; Multimedya sistemi = Multimedia system ; Popüler medya = Popular media ; Sosyal medya = Social media ; Yeni medya = New media ; İşlevsel okuryazarlık = Functional literacy

Özet:
Dijital teknolojilerinin hâkim olduğu günümüzde, dijital okuryazarlığın önemi günden güne artmaktadır. Özellikle belli bir seviyede dijital okuryazarlık becerisine sahip olmayan bireylerin internet ve yeni medyayla ilişkisinde daha fazla risk altında olduğu kabul edilmektedir. Dijitalleşmeye bağlı olarak yaygınlaşan sosyal medya, günlük yaşam pratikleri ve iş yaşamında belli avantaj ve kolaylıklar sağlarken, diğer taraftan bağımlı bireyleri ortaya çıkarmaktadır. Bu çalışmada, üniversite öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeyleri ile sosyal medya bağımlığı arasındaki ilişkiyi ölçmek amaçlanmaktadır. Çalışmada, Ng'nin (2012) dijital okuryazarlık ölçeği ile Young'ın (1998) internet bağımlılığı ölçeği sosyal medya bağımlılığına uyarlanarak, basit tesadüfi örneklem yoluyla Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi'nden eğitim gören 381 öğrenciye uygulanmıştır. Elde edilen veriler istatistik tekniklerle analiz edilmiştir. Buna göre, dijital okuryazarlık ile sosyal medya bağımlılığı arasında zayıf ama pozitif yönlü bir ilişki bulunmaktadır. Araştırmaya katılanların yüzde 40'ı sosyal medya bağımlılığı riski taşımaktadır. Diğer taraftan anne eğitim düzeyi arttıkça bağımlılık düzeyi artmaktadır. Üniversite öğrencilerinin sosyal medya kullanım süreleri arttıkça sosyal medya bağımlılıkları da o ölçüde artış göstermektedir.

Abstract:
In today's world where digital technologies dominate, the importance of digital literacy increases day by day. It is accepted that individuals who do not have a certain level of digital literacy skills are at greater risk when dealing with the internet and new media. While social media, which has become widespread due to digitalization, provides certain advantages and conveniences in daily life practices and business life, on the other hand, it creates addicted individuals. This study aims to measure the relationship between university students' digital literacy levels and social media addiction. In the study, Ng's (2012) digital literacy scale and Young's (1998) internet addiction scale were adapted to social media addiction and applied to 381 students studying at Ankara Hacı Bayram Veli University through simple random sampling. The data obtained was analyzed with statistical techniques. Accordingly, there is a weak but positive relationship between digital literacy and social media addiction. 40 percent of the survey participants are at risk of social media addiction. On the other hand, as the mother's education level increases, the level of dependency increases. As university students' social media usage time increases, their social media addiction also increases.