Çerkez aile içi adetlerinde sosyal değişim: Biga örneği
Social changing in the Circassian family customs and usages: Biga sample
Yazar: EMEL DEMİRKIRAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FEHMİ ALTIN
Düzce Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kafkas Dilleri ve Kültürleri Ana Bilim Dalı / Çerkez Dili Ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Adigeler = Adygheas ; Aile içi ilişkiler = Family relations ; Gelenekler = Traditions ; Sosyal değişme = Social change ; Çanakkale-Biga = Çanakkale-Biga ; Çerkezler = Circassians ; Örf-adetler = Traditions customs

Özet:
Bu araştırmada, "Çerkez Aile İçi Adetlerinde Sosyal Değişim" başlığı altında, Biga ilçesinin Çerkezlerinde, aile içi ilişkileri düzenleyen örf ve adetlerin (Adıge Khabzelerin), geçmişten günümüze değişimlerini incelemek amaçlanmıştır. 
Çanakkale ilinin, en büyük ilçesi olan Biga'ya bağlı on iki Çerkez köyü bulunmaktadır. Bu Çerkez köyleri 1852-1887 yılları arasında, anavatanlarından sürgün edilerek Osmanlı İmparatorluğu'na gönderilen Çerkez göçmenler tarafından kurulmuştur. 
Araştırmanın amacı doğrultusunda, bu Çerkez köylerinden seçilen otuz bir kişi ile görüşmeler yapılmıştır. Görüşmeler, araştırmacı tarafından hazırlanan görüşme formu ekseninde gerçekleştirilmiştir. 
Araştırma sonucunda elde edilen veriler, nitel araştırma yöntemi ile analiz edilip yorumlanmıştır. Verilerin analizi sonucunda;
Geleneksel Çerkez aile yapısının, tarihsel süreç içerisindeki sosyo-ekonomik değişimler karşısında, özelliklerini koruyamadığı ve yerini çekirdek aile yapısına bıraktığı belirlenmiştir.
Büyükbaba, büyükanne, anne, baba, çocuklar, kardeşler, üvey kardeşler, gelin, damat ve torunlar olmak üzere, aileyi oluşturan tüm bireylerin birbirleri ile olan ilişkilerini düzenleyen örf ve adetlerin çoğunun, süreç içerisinde değişime uğradığı tespit edilmiştir.
Bu nedenle, aile içi ilişkileri düzenleyen örf ve adetlerin (Adıge Khabzelerin) varlığını koruyabilmesi, güncellenmesi ve gelecek kuşaklara aktarılabilmesi hususunda öncelikle ebeveynlere, Çerkez derneklerine, ardından tüm Adıge toplumuna önemli görevler düşmektedir.

Anahtar sözcükler: Çerkezler, Biga, Aile, Adıge Khabze

Abstract:
In this research, it is intended to study the customs and usages (Adıge Khabzes) which organising intrafamilial relationships from past to today, under the title of "Social Changing in the Circassian Family Customs and Usages: Biga Sample."
There are twelve Circasian villages in Biga which is the biggest district of Çanakkale city. These Circassian villages were established by the Circassian immigrants sent to Ottoman Empire exiled from their motherlands between 1852-1887.
By the purpose of this research, it was interviewed with thirty-one people chosen from these Circassian villages. These interviews were made by using interview forms prepared by the researcher.
The research date was interpretted by the way of qualitative analysis. At the end of analysing this data;
- It was seen that traditionel Circassian family structure evolved to nuclear family structure because of social – economic changes in the historical process.
- The most of customs and usages (Adıge Khabzes) organizing the relationships of family members, like grandmothers, grandfathers, mothers, fathers, children, brothers, stepbrothers, grooms, grandsons, were changed in the process.
For these reasons it is important preserving the customs and usages organizing intra familial relationships, updating and handing down the next generations them. In this duty, primarily parents then Circassian Associations and Adige society have very important roles.

Key Words: Circassians, Biga, Family, Adıge Khabze