Fen bilimleri öğretmenlerinin öğretmenlik meslek kanununda kariyer basamakları hakkındaki görüşleri
Science teachers' opinions about the career stages in the teaching professional law
Yazar: AHMET CAN SARAR
Danışman: PROF. DR. YÜKSEL KELEŞ
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırma, fen bilimleri öğretmenlerinin öğretmenlik meslek kanunu çerçevesinde belirlenen
kariyer basamaklarına yönelik algılarını ve değerlendirmelerini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu
araştırmada, fen bilimleri öğretmenlerinin kariyer basamaklarına ilişkin algılarını
derinlemesine anlamak amacıyla nitel araştırma yaklaşımlarından fenomenoloji deseni
kullanılmıştır. Adana il merkezinden bulunan 20 fen bilimleri öğretmeni araştırmanın çalışma
grubunu oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak 12 sorudan oluşan bir görüşme formu
kullanılmıştır. Çalışmada elde edilen bulgular, 20 fen bilimleri öğretmeninin katılımı üzerinden
tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir.
Araştırmanın temel bulguları şu şekildedir: Katılımcı öğretmenlerin yüzde 50'si mevcut kariyer
basamaklarından memnun olduklarını ifade etmiştir. İlerleme olanakları açısından,
öğretmenlerin yüzde 60'ı mevcut durumdan tatmin olduklarını belirtirken, yüzde 25'lik bir
kesim ortalama seviyede olduklarını, yüzde 15'lik bir kesim ise yetersiz bulduklarını ifade
etmiştir. Değerlendirme süreçleri konusunda, öğretmenlerin yüzde 45'i mevcut değerlendirme
sistemini adil bulduklarını ifade etmiş, ancak yüzde 40'lık bir kesim bu sistemin yetersiz
olduğunu düşündüklerini belirtmiştir.
Sonuçlar, öğretmenlerin genel olarak ilerleme olanaklarından memnuniyet duyduklarını ancak
değerlendirme süreçleri konusunda belirli eleştirilerde bulunduklarını göstermektedir.
Öğretmenlerin öne çıkan önerileri arasında eğitim ve gelişim olanaklarının artırılması, ilerleme
kriterlerinin daha şeffaf hale getirilmesi ve destek/rehberlik mekanizmalarının güçlendirilmesi
bulunmaktadır. Bu bağlamda araştırmaya katılan öğretmenlerin çoğunluğu, kariyer basamakları
sürecinde daha fazla eğitim ve gelişim olanaklarına ihtiyaç duyduklarını belirtmiştir. Bu
doğrultuda, öğretmenlere sağlanan eğitim programları çeşitlendirilmeli, güncellenmeli ve
ihtiyaçlar doğrultusunda kişiselleştirilmelidir. Gelecekteki çalışmalarda, bu bulguların daha
geniş bir örnekleme ve farklı bölgelerden öğretmenlerle genelleştirilmesi gerekmektedir.
Ayrıca, farklı kriterlerin ve politikaların kariyer basamaklarına etkilerini daha detaylı bir şekilde
inceleyen çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
This research aims to examine science teachers' perceptions and evaluations of the career stages
determined within the framework of the teaching profession law. In this study, the
phenomenology pattern, one of the qualitative research approaches, was used to deeply
understand the perceptions of science teachers regarding their career stages. 20 science teachers
from Adana city center constitute the study group of the research. An interview form consisting
of 12 questions was used as a data collection tool. The findings obtained in the study were
evaluated with the thematic analysis method through the participation of 20 science teachers.
The main findings of the research are as follows: 50 percent of the participating teachers stated
that they were satisfied with their current career path. In terms of advancement opportunities,
60 percent of teachers stated that they were satisfied with the current situation, 25 percent stated
that they were at an average level, and 20 percent stated that they found it inadequate. Regarding
evaluation processes, 45 percent of teachers stated that they found the current evaluation system
fair, but 40 percent stated that they thought this system was inadequate.
The results show that teachers are generally satisfied with the advancement opportunities, but
they make certain criticisms about the evaluation processes. Among the prominent suggestions
of teachers are increasing training and development opportunities, making progress criteria
more transparent and strengthening support/guidance mechanisms. In this context, the majority
of teachers participating in the research stated that they needed more training and development
opportunities during their career stages. In this regard, the training programs provided to
teachers should be diversified, updated and personalized in line with needs.