Postmenopozal osteoporozlu kadın hastalarda kalça fleksiyon kas gücü ve denge arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between hip flexion muscle strength and balance in female patients with postmenopausal osteoporosis
Yazar: YASEMİN ERDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. NİHAN BALTA
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, postmenopozal osteoporoz tanısı almış kadınlarda kalça fleksiyon kas gücünün izokinetik olarak ölçülmüş değeri ile hastaların düşme riski ve denge ölçekleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesidir.
Yöntem: Kesitsel tipteki bu çalışmaya 60 postmenopozal osteoporoz tanılı hasta ve 60 sağlıklı kadın dahil edilmiştir. Hastaların, önceden bakılmış olan dual-enerji X-ışını absorpsiyometrisi (DEXA) ölçümleri ile femur boyun T skorları değerlendirilerek osteoporoz tanısı alanlar hasta grubunu oluşturmuştur. Düşme riski, Morse düşme ölçeği, Tinetti Denge ve Yürüme ölçeği ile değerlendirilmiştir. İzokinetik cihazı ile hastaların kalça fleksiyon kas güçleri, Tork, pik tork ve açısal hızları hesaplanmıştır.
 Bulgular: Kontrol grubundaki bireylerin beden kitle indeksi (BKİ) ortalaması anlamlı farkla osteoporoz tanılı hastalardan daha yüksek bulunmuştur. Hasta grubunun femur boynu T skoru ortalaması -3,11, kontrol grubununki -0,24'tür. Kontrol grubunun maksimal tork ortalaması (31,65), hasta grubuna göre (25,90) anlamlı farkla daha yüksek bulunmuştur (p<0,001). Hasta grubundaki katılımcılardan düşme riski düşük olanların düşme riski orta olanlara göre tork (p<0,001) ve pik tork değerleri (p<0,001) anlamlı farkla daha yüksektir. Hasta grubundaki kadınların düşme riski ile femur boynu T skoru ortalaması arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p=0,540).
Sonuç: Postmenopozal osteoporoz hastalarında kalça fleksiyon kas gücünün kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük olduğu görülmüştür. Ayrıca çalışmada hasta grubundaki katılımcılardan düşme riski düşük olanların düşme riski orta olanlara göre kalça fleksiyon kas güçleri anlamlı farkla daha yüksek bulunmuştur. Osteoporoz tanılı hastalar arasında kas gücü az olanların düşme riskinin daha fazla olması dikkat çekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Denge, düşme riski, kas gücü, osteoporoz, postmenopozal dönem.

Abstract:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, postmenopozal osteoporoz tanısı almış kadınlarda kalça fleksiyon kas gücünün izokinetik olarak ölçülmüş değeri ile hastaların düşme riski ve denge ölçekleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesidir.
Yöntem: Kesitsel tipteki bu çalışmaya 60 postmenopozal osteoporoz tanılı hasta ve 60 sağlıklı kadın dahil edilmiştir. Hastaların, önceden bakılmış olan dual-enerji X-ışını absorpsiyometrisi (DEXA) ölçümleri ile femur boyun T skorları değerlendirilerek osteoporoz tanısı alanlar hasta grubunu oluşturmuştur. Düşme riski, Morse düşme ölçeği, Tinetti Denge ve Yürüme ölçeği ile değerlendirilmiştir. İzokinetik cihazı ile hastaların kalça fleksiyon kas güçleri, Tork, pik tork ve açısal hızları hesaplanmıştır.
 Bulgular: Kontrol grubundaki bireylerin beden kitle indeksi (BKİ) ortalaması anlamlı farkla osteoporoz tanılı hastalardan daha yüksek bulunmuştur. Hasta grubunun femur boynu T skoru ortalaması -3,11, kontrol grubununki -0,24'tür. Kontrol grubunun maksimal tork ortalaması (31,65), hasta grubuna göre (25,90) anlamlı farkla daha yüksek bulunmuştur (p<0,001). Hasta grubundaki katılımcılardan düşme riski düşük olanların düşme riski orta olanlara göre tork (p<0,001) ve pik tork değerleri (p<0,001) anlamlı farkla daha yüksektir. Hasta grubundaki kadınların düşme riski ile femur boynu T skoru ortalaması arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p=0,540).
Sonuç: Postmenopozal osteoporoz hastalarında kalça fleksiyon kas gücünün kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük olduğu görülmüştür. Ayrıca çalışmada hasta grubundaki katılımcılardan düşme riski düşük olanların düşme riski orta olanlara göre kalça fleksiyon kas güçleri anlamlı farkla daha yüksek bulunmuştur. Osteoporoz tanılı hastalar arasında kas gücü az olanların düşme riskinin daha fazla olması dikkat çekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Denge, düşme riski, kas gücü, osteoporoz, postmenopozal dönem.