Doğankent Sağlık Eğitim Araştırma Bölgesindeki 15-49 yaş kadınların ruh sağlığı ve aile içi şiddete maruz kalma açısından değerlendirmesi üzerine bir çalışma
The Relationship between mental disorders and domestic violence against 15-49 years old married women in Doğankent Health
Yazar: NAZAN SAVAŞ
Danışman: PROF.DR. GÜLSEREN AĞRIDAĞ
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2003
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
ÖZET Kadınlarda ruhsal sorunlar bir toplum sağlığı sorunudur. Ayrıca kadına yönelik aile içi şiddet de kadın için fiziksel ve ruhsal sağlık sonuçlan doğurabilmektedir. Bu araştırma, kadınlardaki ruhsal sorunların birinci basamakta Prime MD testi ile tanımlanması ve bu tanı ile kadına yönelik aile içi şiddetin ilişkisini araştırmak üzere planlanmış kesitsel analitik bir araştırmadır. Çalışma Doğankent Sağlık Eğitim Araştırma Bölgesi'nde sosyokültürel yapıya göre tabakalanmış sağlık ocakları merkezinde, sistematik seçilmiş 15-49 yaş evlenmiş 395 kadında yapıldı. Yaşı ortalaması 32.31±8.14 olan araştırma grubunun %41.3'ünde en az bir ruhsal bozukluk saptandı. Tek veya başka tanılarla birlikte duygudurum bozukluğu %22.8, anksiyete bozukluğu %24.8 ve somotoform bozukluk %16.9 idi. Aüe içi şiddet puanlan on üzerinden en düşük 0.33, en yüksek 7.94 olmak üzere ortalama 2.98±1.32 olarak bulundu. Evliliklerinde kadının ya da ailesinin onayı yoksa, nikahı yoksa, geliri kötüyse, kadın çalışmıyorsa ve kocasından korkuyorsa aile içi şiddet puanlan daha yüksekti (p<0.05). Kadınların sosyodemografik özellikleri ve aile içi şiddetle ruhsal durumlan arasındaki ilişki logistîk regresyonla değerlendirildiğinde; eğitimliler ve evlilik süresi 5 yıldan uzun olanlar daha fâzla ruhsal bozukluk tanısı aldı (p<0.05). Kadınların aile içi şiddet puanı her bir puan artışında ruhsal bozukluk tanısı da 1.565 kez artmaktaydı (pO.001). Yaşla birlikte şiddetin içseUeştirilmesinin sonucu olarak 15-29 ve 30-39 yaş grubunda ruhsal bozukluğu olan kadınların aile içi şiddet puanlan ruhsal bozukluğu olmayanlardan anlamlı derecede yüksek iken 40-49 yaş grubunda tanısı olanlarla olmayanların arasında puanlarda anlamlı bir fark saptanmadı. Komorboid tanısı olan kadınların aile içi şiddet puan ortalamalan tek tanısı olan kadınlardan daha yüksek bulundu (pO.001). Ayn ayn tanılar değerlendirildiğindeyse; aile içi şiddetin kadında duygudurum ve somatizasyon bozukluklarının ağır formlarına, anksiyetenin hemen her formunda saptandı (p<0.01-p<0.001). Sonuç olarak birinci basamakta Prime MD'den yararlanılarak kadınlarda aüe içi şiddetin fark edilmesi beklenilmektedir. Anahtar kelimeler : Kadın, Prime MD, aile içi şiddet, birinci basamak IX

Abstract:
ABSTRACT The Relationship Between Mental Disorders And Domestic Violence Against 15-49 Years Old Married Women In Doğankent Health, Education And Research Center The mental disorders of women are problems in public health. Domestic violence against women may cause physical and mental health problems of women. This study is a cross sectional analytic study planned to identify the mental problems of women diagnosed in the primary care with the Prime MD test and the relationship between domestic violence against women and these women with this diagnose. The study organized on systematically selected 395 married women of 15-49 years old in Primary Health Care Center Region of Doğankent Health Education and Research Area leveled to the situation of socio-cultural state. In study group mean age was 32.31±8.14 and the 41.3% of them had at least one mental disorder. With or without other disorders the mood disorders ratio was 22.8%, the anxiety was 24.8%, somatoform disorders was %16.9. Domestic violence scores were between 0.33 and 7.94, mean 2.98Ü.32 over 10 points. The score was more higher if there was no family consent on marriage, no civil wedding, no job, no enough income and if they are frightened from their husbands. The relationship between socio-demographic features and mental health of women domestic violence appraised with logistic regression. Educated and married more than 5 years got more diagnose of mental disorders (p<0.05) The diagnose of mental disorder raised 1.565 times more when domestic violence score raised one point (p<0.001). Although due to the age related violence acceptance, the domestic violence score was more in 15-29 and 30-39 age groups with mental disorder then with-out mental disorders, there was no difference in 40-49 age group with mental disorder or not. Also the mean score was much higher in co-morbid diagnosed women than the single diagnosed women (p<0.001). When they are one by one diagnosed, the abused women in family were more in serious mood disorders and somatoform disorders and in every form of anxiety (p<0.01- pO.OOl). In conclusion in primary care to notice the domestic violence, Prime MD test may be used. Key words: Women, Prime MD, domestic violence, primary care X