Çocukların aile kararlarına katılımı konusunda çocuk ve ebeveyn görüşlerinin incelenmesi /
Yazar: SEMA HINÇAL
Danışman: PROF. DR. MÜBERRA BABAOĞUL YENER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ev İdaresi ve Aile Ekonomisi Ana Bilim dalı
Derece: Doktora, 1993
Konu: Ev Ekonomisi = Home Economics
Dizin: Aile içi ilişkiler = Family relations ; Ana-baba = Parents ; Karar verme = Decision making

Özet:
Ankara ilinde yapılan bu araştırma, ailelerde çocukların kararlara katılımı ve etkili olma durumu ile ilgili çocuk ve ebeveyn görüşlerini ve görüş benzerliğini belirlemek ve bu konuda çocuğun yaşı ve cinsiyetinin etkisini ortaya çıkarmak ve konuyla ilgili olarak ailelere, araştırıcılara ve ilgili kuruluşlara gerekli önerilerde bulunmak amacıyla yapılmıştır. Araştırma kapsamına alman, 500 çocuk Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim İstatistiklerinden tesadüfi örneklem tablosu yoluyla belirlenen Ankara Merkez ilçelerindeki okullardan seçilmiştir ve bu çocukların ebeveynleride araştırma kapsamına alınarak çocuk-ebeveyn çifti oluşturulmuştur. Araştırma kapsamına alman çocukların %41.8'i 9-11, %45.4'ü 12-15, %12.8'i ise 16-19 yaşındadır. Çocukların %51.0'i kız, %49.0'u erkektir. 9-11 (%50.7) ve 12-15 (%55.9) yaşındaki çocukların yarısından çoğu kız, 16-19 yaşındaki çocukların ise %65.6'sı erkekdir. Çocukların yaşı ve cinsiyetleri127 arasındaki ilişki istatistiksel açıdan önemli bulunmuştur 0.05). Kız ve erkek çocuklar ile ebeveynlerinin, yarısından çoğu sorun olmadığını belirtmektedir. Karar verilirken, çocuk ile ebeveyn arasındaki en önemli sorun, kız çocuk açısından çocuğun görüşlerine önem verilmemesi (%13.7), erkek çocuk açısından, çocuğun fikrinin sorulmaması; kız ve erkek çocukların ebeveynleri açısından ise çocuğun fikrinin sorulmamasıdır (kız çocukların ebeveynlerinin %12.6'sı, erkek çocukların ebeveynlerin %15.5'i). Çocuk ve ebeveyn açısından ailelerde karar verilirken çocuk ve ebeveyn arasında olan en önemli sorun ile çocuğun cinsiyeti arasındaki ilişkinin istatistiksel açıdan önemli olmadığı saptanmıştır (p>0.05). Bu konuda, 16-19 yaş grubundaki çocuklar ve kız çocuklar ile ebeveynlerinin cevap benzerlik oranı daha yüksektir.129 Araştırma kapsamına alman çocukların %59.2'si, ebeveynlerin %70.0'i ailelerinde karar verilirken bazen fikir ayrılığı veya anlaşmazlık olduğunu belirtmektedir. Dokuz-11 yaş grubundaki çocukların %11.9'u fikir ayrılığı olduğunu, %52.2'si bazen fikir ayrılığı olduğunu belirtmekte; bu oranlar, 16-19 yaş grubunda artmaktadır. Çocukların yaşları büyüdükçe, fikir ayrılığı olmadığını söyleyen çocukların oranı giderek azalmaktadır (p<0.01). Ebeveynlerin cevapları da "bazen fikir ayrılığı olur" cevabında yoğunlaşmaktadır. 9-11 yaşındaki çocukların ebeveynlerinin %7.6'sı, 12-15 yaşmdakilerin %6.6'sı, 16-19 yaşmdakilerin ise %14.1'i ise fikir ayrılığı olduğunu belirtmektedir (p>0.05). Kız ve erkek çocukların yarıdan çoğu, bazen fikir ayrılığı olduğunu; kız çocukların %12.5'i, erkek çocukların %11.0'i fikir ayrılığı olduğunu belirtmektedir (p>0.05). Ebeveynlerin çoğunluğu, bazen fikir ayrılığı olduğunu belirtirken, kız çocukların ebeveynlerinin %9.4'ü, erkek çocukların ebeveynlerinin ise %6.5'i fikir ayrılığı olduğunu belirtmektedir (p>0.05). Bu konuda çocuğun yaşının büyümesiyle çocuk ve ebeveyn cevaplarının benzerlik oranı artmaktadır ve kız çocuklarıyla ebeveynlerinin cevap benzerlik oranı, erkek çocuklar ınmkine göre daha yüksektir..130 Çocuk ve ebeveynler, televizyon programlarından hangisinin seyredileceğine karar vermede daha çok fikir ayrılığının olduğunu belirtmektedir, bunu çocukların eve geliş-gidiş saati, evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağına karar verme izlemektedir. Araştırma kapsamına alınan her yaş grubundaki çocuklar, fikir ayrılığının en çok olduğu karar konusu olarak televizyon programlarından hangisinin seyredileceği kararını belirtmektedir, bu kararı çocukların eve geliş-gidiş saati izlemektedir. Her yaş grubundaki çocukların ebeveynleri de en çok fikir ayrılığının olduğu karar konusu olarak televizyon programlarından hangisinin seyredileceği kararını belirtmektedir; bu kararı 9-11 ve 12-15 yaş grubunda çocukların eve geliş-gidiş saati, 16-19 yaş grubunda ise evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağına karar verme izlemektedir. Kız çocuklar (%20.5'i) ve erkek çocuklar (%20.8'i) ile bunların ebeveynleri (kızların ebeveynlerinin %18.5 erkeklerin ebeveynlerinin %18.1'i) ençok televizyon programlarından hangisinin seyredileceği kararında fikir ayrılığı olduğunu belirtmektedir; bu kararı çocukların eve geliş-gidiş saati izlemektedir. Fikir ayrılığının olması durumuna ilişkin çocuk ve ebeveyn cevapları arasındaki en düşük benzerlik oranı 0. 62131 ile kız çocuklarda evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı kararında, en yüksek oran ise 0.90 ile 16-19 yaş grubunda çocuğun eğitim kararındadır. Çocukların %54.6'sı, ebeveynlerin %54.9'u ailelerinde karar verilirken fikir ayrılığı olması durumunda da ortak bir karar verildiğini belirtmektedir. 9-11 (%53.0) ve 12-15 (%58.4) yaşındaki çocukların yarısından çoğu ortak bir karar verildiğini; 16-19 yaşmdakilerin %51.7'si ise bazen ortak bir karar verildiğini belirtmektedir. 16-19 yaşındaki çocuklardan ortak bir karar verilmediğini belirten çocuğa rastlanmamıştır. 9-11 yaşındaki çocukların ebeveynlerinin %55.3'ü, 12-15 yaşmdakilerin ebeveynlerinin %57.7'si ortak bir karar verildiğini, 16-19 yaşmdakilerin ebeveynlerinin ise %51.9'u bazen ortak bir karar verildiğini belirtmektedir (p>0.05). Kız ve erkek çocukların yarısından fazlası ortak bir karar verildiğini belirtmektedir. Ortak bir karar verilmediğini belirten kız ve erkek çocuklarının oranları çok düşüktür. Kız çocukların ebeveynlerinin %38.9'u ile erkek çocuklarının ebeveynlerinin %43.9'u bazen ortak bir karar verildiğini belirtmektedir. Ebeyeyn açısından da, ortak bir karar verememe oranı çok düşüktür (p>0.05).132 Çocuğun yaşının büyümesiyle, bu konudaki çocuk-ebeveyn cevap benzerlik oranı artmaktadır ve kız çocukların erkek çocuklara göre benzerlik oranı biraz daha fazladır. Çocuklar; kendisi ile ilgili kararları daha çok ebeveyn yardımıyla verdiğini (%48.4), ebeveynleri ise daha çok çocuğun kendisiyle ilgili bazı kararları verdiğini (%53.4) belirtmektedir. Çocukların yaşının büyümesiyle tek başına karar verme oranı artmakta, ebeveynin yardımıyla karar verme oranı azalmaktadır (çocuk açısından p<0.01). Kız çocukların %51.4'ü, erkek çocukların %45.3'ü ebeveyn yardımıyla karar vermekte, erkek çocukların tek başına karar verme oranı (%10.2) ve kendisi ile ilgili bazı kararları verme oranı (%41.6) kız çocuklara göre daha yüksektir (p>0.05). Ebeveynler ise, kız çocukların %3.9'unun, erkek çocukların % 9. 8' inin kendileri ile ilgili kararları tek başına verdiklerini; kız çocukların (%40.0), erkeklere göre (%36.7) daha fazla ebeveyn yardımıyla karar verdiğini belirtmektedir. Çocukların yaşının büyümesi ile bu konuda çocuk ve ebeveyn cevap benzerlik oranı artmaktadır. Çocukların kendisi ile ilgili kararları vermesi durumuna ilişkin kız çocukları ile ebeveynlerin cevaplarının benzerlik oranı (0.62) erkek çocuklarmınkine göre (0.57) daha yüksektir.133 Çocuklar, tek başına verdiği kararlar arasında ilk sırada harçlığın nelere harcanacağı kararını (%17.2) belirtmektedir; bu kararı boş zaman faaliyetlerine karar verme ve kırtasiye malzemeleri, oyun/oyuncak, spor malzemesi, kaset vs. satın alma kararı izlemektedir. Aynı kararları ebeveynler de değişik sırayla belirtmektedir. Buna göre, ilk sırada kırtasiye malzemeleri, oyun/oyuncak, spor malzemesi, kaset vs. satın alma kararı (%19.0) yer almakta, bunu boş zaman faaliyetlerine karar verme (%17.8) ve harçlığın nelere harcanacağı kararı (%16.8) izlemektedir. Dokuz-11 yaşındaki çocukların %18.4'ü harçlığın nelere harcanacağı kararını, 12-15 yaşmdakilerin %18.0'i kırtasiye malzemeleri, oyun/oyuncak, spor malmezesi kaset vs. satın alma kararını, 16-19 yaşmdakilerin ise %17.3'ü boş zaman faaliyetleriyle ilgili kararı tek başına vermektedir. Ebeveynler ise, her yaş grubundaki çocukların daha çok kırtasiye malzemeleri, oyun/oyuncak, spor malzemesi kaset vs. satın alma kararını tek başına verdiklerini belirtmektedir. Kız çocuklar (%17.4) harçlığın nelere harcanacağı kararını, erkek çocuklar ise (%19.2) boş zaman faaliyetleriyle ilgili kararı daha çok tek başına vermektedir.134 Kız çocukların ebeveynleri (%17.8) çocukların boş zaman faaliyetleriyle ilgili kararı, erkek çocukların ebeveynleri ise (%20.4) kırtasiye malzemeleri, oyun/oyuncak, spor malzemesi, kaset vs. satın alma kararını daha çok tek başına verdiklerini belirtmektedir. Çocukların tek başına verdiği kararlara ilişkin çocuk ve ebeveynlerin cevaplarının benzerlik oranları 0.55* in üzerindedir ve çocuğun yaşının büyümesiyle benzerlik oranı artmaktadır. Kız ve erkek çocuklarındaki benzerlik oranları, kararlara göre biraz farklılık göstermekle birlikte, oranlar birbirine yakındır. Araştırma kapsamına alman çocukların ve ebeveynlerinin, çoğunluğu, çocuğun tek başına verdiği kararları ebeveynin bazen kabul ettiğini, çocukların %32.7'si ve ebeveynlerin %20.6'sı ise ebeveynin kabul ettiğini belirtmektedir. Çocuk ve ebeveyn açısından, çocukların yaşının büyümesiyle tek başına verdiği kararları ebeveynin kabul etme oranı artmaktadır. Kız ve erkek çocuklar ve ebeveynler, yüksek oranda, "çocukların verdiği kararları ebeveynin bazen kabul ettiğini" belirtmektedir.135 Ailelerde çocukların tek başına verdiği kararları ebeveynlerin kabul etme durumuna ilişkin çocuk ve ebeveyn cavaplarının benzerlik oranları, 9-11 yaş grubunda 0.71 iken, 12-15 yaş grubunda 0.66, 16-19 yaş grubunda ise 0.67 dir. Kız çocukları ile ebeveynlerin cevap benzerlik oranı (0.77), erkek çocuklarındakine göre (0.59) daha yüksektir. Araştırma kapsamına alınan çocukların %8 6.8 eğitim kararına, %86.5'i meslek seçimi kararma, %80.7'i ise evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı kararma daha çok katılıp etkili olmaktadır. Çocuklar, eve geliş-gidiş saati (%22.9) ve tatil ile ilgili karara (%77.7) katılıp, etkili olmadıklarını ve %20.1'i tatil ile ilgili karara katılmadıklarını belirtmektedir. Çocukların %40.5'i, arkadaş seçimi kararını kendileri vermekte ve bu kararla aileleri ilgilenmemektedir. Ebeveynlerde, çocukların daha çok meslek seçimi kararma (%88.1) daha çok katılıp, etkili olduklarını belirtmektedir. Ebeveynlere göre, bu kararı, eğitim kararı (%86.6), izlemektedir; çocuklar tatil ile ilgili karara (%14.7) ve eve geliş-gidiş saati kararına (%10.3) katılıp, etkili olmamakta, çocukların %28.0'i tatil ile ilgili karara katılmamaktadır. Ailelerde çocukların sosyal kararlara katılma durumu yaşlarına göre incelendiğinde; her yaş grubundaki136 cocuklarxn çoğunluğu, eğitim kararma katildxklarim ve etkili olduklarını belirttikleri görülmektedir. Bu karardan başka, 9-11 yaşındaki çocuklar (%80.3) evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı kararına, 12-15 (%87.6) ve 16-19 (%92.0) yaşındakiler ise meslek seçimi kararına katılıp, etkili olduklarını belirtmektedirler. Çocukların katılmadığı kararlar arasında 9-11 (%25.8) ve 16-19 yaşındakilerde (/%20.6) tatil kararı, 12-15 yaşmdakilerde ise (%15.2) evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı kararı ilk sırada yer almaktadır. Çocukların evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı kararı dışındaki tüm sosyal kararlara katılımı yaşın büyümesiyle artmakta, katılmama oranları ise düşmektedir. Bu konuda ebeveynler, 9-11 yaşındaki çocuklarının meslek seçimi (%84.1), 12-15 yaşındakilerin eğitim kararına (%90.4), 16-19 yaşındakilerin ise meslek seçimi (%96.7) kararına daha çok katılıp etkili olduklarını belirtmektedir. Ebeveynlere göre, çocukların katılmadıkları kararlar arasında 9-11 (%35.9) ve 12-15 yaşındaki çocuklarda (%24.0) tatil kararı, 16-19 yaşındakiler ise (%22.6) evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı kararı ilk sırada yer almaktadır. Çocukların sosyal kararlara katılımı, genellikle çocuğun yaşının büyümesiyle artmaktadır.137 Çocuk açısından, meslek seçimi, tatil kararı (p<0.05), eve geliş-gidiş saati, televizyon programlarından hangisinin seyredileceği ve tüm ailenin katılacağı boş zaman faaliyetleri ile ilgili kararlarla (p<0.01) çocuğun yaşı arasındaki ilişkinin istatistikel açıdan önemli olduğu ebeveyn açısından ise, çocuğun eğitim kararı, arkadaş ve meslek seçimi kararları (p<0.05), çocukların eve geliş-gidiş saati, tatil kararı (p<0.01) ile çocuğun yaşı arasındaki ilişkinin önemli olduğu saptanmıştır. Bu konuda, her yaş grubunda çocuk ve ebeveynin cevaplarının benzerlik oranı, meslek seçimi kararında en yüksektir; evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı ve tüm ailenin katılacağı boş zaman faaliyetleri kararı dışındaki diğer kararlarda çocuğun yaşının büyümesiyle çocuk-ebeveyn cevapları arasındaki benzerlik oranı artmaktadır. Ailelerde çocukların sosyal kararlara katılma ve etkili olma durumuna cinsiyetleri açısından bakıldığında; kız çocukların (%86.6) ve erkek çocukların (%87.3) eğitim kararma daha çok katılıp etkili olduklarını belirttikleri görülmektedir. Bu kararı, kız çocuklarında evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı (%86.1) ve meslek seçimi (%86.1) kararı, erkek çocuklarında ise meslek seçimi (%86.9) ve evle ilgili günlük faaliyetleri kimin138 yapacağı (%75.0) kararı izlemektedir. Kız ve erkek çocuklar, katılmadıkları kararlar arasında daha çok tatil kararını belirtmektedir. Ebeveynler ise, kız ve erkek çocukların meslek seçimi kararma daha çok katıldıklarını belirtmektedir. Bu kararı, kız çocuklarında (%87.6) erkek çocuklarında (%85.5) eğitim kararı izlemektedir. Ebeveynler, kız ve erkek çocukların daha çok tatil kararına ve sonra evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı kararına katılmadıklarını belirtmektedir. Çocuk ve ebeveynin herikisinin cevaplarında da, evle ilgili günlük faaliyetleri kimin yapacağı, tüm ailenin katılacağı boş zaman faaliyetleri ve tatil kararı ile çocuğun cinsiyeti arasındaki ilişkinin istatistiksel açıdan önemli olduğu saptanmıştır (p<0.01). Kız ve erkek çocukları ile ebeveynlerin bu konudaki cevap benzerlik oranları arasında en yüksek oran meslek seçimi kararındadır, kız çocuklarmdaki cevap benzerlik oranları genellikle erkek çocuklarındakilere göre daha yüksektir. Çocukların %79.4'ü ençok hangi yiyeceğin satmalınacağma kararına katılıp etkili olmaktadır; bu kararı, çocuklara verilecek harçlık miktarı (%77.7), ailenin giyim ihtiyacının saptanması (%74.5) kararı izlemektedir. Çocuklar, aile gelirinin nelere harcanacağı139 ve tasarruf yaşına kararına katılmadıklarını belirtmektedirler. Ebeveynler ise, çocukların ekonomik kararlardan daha çok çocuklara verilecek harçlık miktarı kararma (%75.8) katılıp etkili olduklarını; bu kararı hangi yiyeceğin satın alınacağı (%73.5) ve ailenin giyim ihtiyacının saptanması (%61.6) kararlarının izlediğini belirtmektedir. Ebeveynlere göre, çocukların katılmadıkları kararlar arasında aile gelirinin nelere harcanacağı kararı (%47.0) ve tasarruf yapma kararı (%45.2) ilk sıralarda yer almaktadır. Ailelerde çocukların ekonomik kararlara katılma ve etkili olma durumu, yaşları açısından incelendiğinde; 9-11 yaşındaki çocukların %74.4'ünün hangi yiyeceğin satın alınacağı kararına, 12-15 (%88.9) ve 16-19 yaşmdakilerin (%84.7) ise çocuklara verilecek harçlık miktarıyla ilgili karara daha çok katılıp etkili olduklarını belirttikleri görülmektedir. Her yaş grubundaki çocuklar, en çok aile gelirinin nelere harcanacağı kararma katılmadıklarını belirtmektedir. Çocukların yaşının büyümesiyle genellikle ekonomik kararlara katılımları artmaktadır. Bu konuda ebeveynler ise, 9-11 yaşındaki çocukların (%73.8) hangi yiyeceğin satın alınacağı, 12-15 (%82.8) ve 16-19 yaşmdakilerin (%81.3) ise çocuklara verilecek harçlık miktarı kararına daha çok katıldıklarını belirtmektedir. Ebeveynlere göre, her yaş grubundaki çocuklar, daha çok140 aile gelirinin nelere harcanacağı kararına katılmamaktadır. Yaşın büyümesiyle çocukların ekonomik kararlara katılımları genellikle artmaktadır. Çocuk cevabına göre, aile gelirinin nelere harcanacağı, ev eşyası ihtiyacının saptanması, çocuklara verilecek harçlık miktarı, tasarruf yapma kararları (p<0.01), ile ebeveyn cevabına göre ise, aile gelirinin nelere harcanacağı kararı ev eşyası ihtiyacının saptanması (p<0.05), ailenin giyim ihtiyacının saptanması ve çocuklara verilecek harçlık miktarı kararlarının (p<0.01) çocuğun yaşı ile arasındaki ilişkinin istatiksel açıdan önemli olduğu saptanmıştır. Çocukların ekonomik kararlara katılımına ilişkin çocuk ve ebeveyn cevaplarının benzerlik oranları arasında en yüksek oran 9-11 yaş grubunda hangi yiyeceği satın alınacağı kararında, 12-15 ve 16-19 yaş grubundakilerde ise çocuklara verilecek harçlık miktarı kararındadır. Ailelerde çocukların ekonomik kararlara katılma ve etkili durumuna cinsiyetleri açısından bakıldığında; kız (%82.1) ve erkek çocukların (%76.5) hangi yiyeceğin satın alınacağı kararına daha çok katılıp etkili olduklarını belirttikleri görülmektedir. Bu kararı, kız ve erkek çocukların herikisinde de harçlık miktarına karar verme izlemektedir. Kız ve erkek çocukları, aile gelirinin nelere harcanacağı kararına katılmadıklarını141 belirtmektedir. Kız çocuklar, erkek çocuklara göre pek çok ekonomik karara daha fazla katılıp etkili olmaktadır. Ebeveynler ise, kız çocukların (%75.1) hangi yiyeceğin satın alınacağı kararma, erkek çocukların (%77.6) çocuklara verilecek harçlık miktarı kararına daha çok katılıp etkili olduklarını belirtmektedir. Bu kararı, kız çocuklarda (%74.0), çocuklara verilecek harçlık miktarı, erkek çocuklarda ise (%71.9) hangi yiyeceğin satın alınacağı kararı izlemektedir. Kız ve erkek çocukların aile gelirinin nelere harcanacağı kararma katılmama oranları en yüksektir. Çocuk cevabına göre, tüm ekonomik kararlar ile ebeveyn cevabına göre ise, sadece ailenin giyim ihtiyacının saptanması kararı ile çocuğun cinsiyeti arasındaki ilişkinin önemli olduğu (p<0.05) bulunmuştur. Çocukların ekonomik kararlara katılma durumuna ilişkin çocuk ve ebeveyn cevaplarının benzerlik oranları 0.30 ile 0.51 arasında değişmektedir. Çocuk ve ebeveynlerin yarısından fazlası çocukların aile kararlarına katılımının önemli olduğunu belirtmektedir. Her yaş grubundaki çocukların yarısından çoğu, çocukların aile kararlarına katılımlarının önemli olduğunu belirtmektedir. Çocuğun yaşının büyümesiyle önemli olduğunu belirtenlerin oranı artmaktadır (p<0.01).142 Dokuz-11 yaşındaki çocukların ebeveynlerinin %52.2 si, 12-15 yaşmdakilerin ebeveynlerinin %65.2*si, 16-19 yaşındakilerin ebeveynlerinin ise % 62. 5' si çocukların aile kararlarına katılmasının önemli olduğunu belirtmektedir. 9-11 yaşındaki çocukların ebeveynlerinin %3.8'i, önemli olmadığını belirtirken, 16-19 yaşındakilerin ebeveynlerinden önemli olmadığını belirten ebeveyn bulunmamaktadır. Çocuklar, aile kararlarına çocukların katılmasının önemli olma nedenleri arasında "çocuklar karar vermeyi öğrenir ve tecrübe edinir" ile "çocuk ailenin bir parçası olduğunu hissedecektir" ilk sıralarda belirtmektedir. Ebeveynler ise ilk sırada tüm nedenler açısından önemli olduğunu belirtmekte, bunu "çocuklar karar vermeyi Öğrenir ve tecrübe edinir" izlemektedir. Dokuz-11 ve 12-15 yaşındaki çocukların aile kararlarına katılmayı önemli bulma nedenleri arasında en fazla "çocuklar karar vermeyi öğrenir ve tecrübe edinir"; 16-19 yaşındakiler ise tüm nedenler açısından olduğunu belirtmektedir. Bu yaş grubundaki çocukların ebeveynleri de aynı nedenleri belirtmektedir.

Abstract:
The purpose of this survey which is conducted in Ankara is to determine the opinions of children and parents about children's participation in the decisions of their families and their influence in these decisions, as well as to determine similar opinions and to bring up the effects of age and sex of children on family decisions and in addition, to make suggestions to families, researchers or other related institutions. The 500 children who are included in this survey are selected from the schools in Ankara Centre districts, by using the random sampling tables of Education Statistics of the Ministry of Education. Parents of these selected ehilden are also included in the survey and thus, child-parent pairs are formed. The result of the survey may be summarized as follows : According to age groups, 41,8% of the children included in the survey are in 9-11 age group; 45.4% are in 12-15 age group while 12.8% are in 16-19 age group. 51% of these children are girls and 4 9% are boys.144 In more than half of the families, the family decisions are made democratically, by the participation of all the family members. The age of the child is the factor which has the highest effect on making decisions altogether in a family. During the discussion of a decision, in more than half of the families, problems do not appear between the child and parents. The disagreement in the family decisions are affected by the age and sex of the child. Choosing the TV channel to watch, permission about the time children are allowed to leave or return home and selecting the person who is going to do some activities in the house are examples of the social decisions where the disagreement is most. According to the parents, children mostly decide about some of the matters concerning themselves while according to the children they decide with the help of their parents. The age and sex of the child affects the child in making decisions about himself and about the subjects of these decisions. The decisions of the children which are decided by themselves are sometimes agreed by their parents. The age of the child affects the agreement of the parents. Among the social and economic decisions of the family, the children mostly participate and are effective in the decisions concerning themselves. For example, the145 education of the child and choosing a profession are among the social decisions or the amount of pocket money and choosing the type of food to buy are among the economic decisions. The age and sex of the child are two important factors effecting the participation of children in social or economic family decisions. Children participate in social decisions more than in economic decisions. According to the opinions of more than half of the child-parent partners, the participation of children in family decisions is important, however, the age of the child affects this participation.