İki-beş yaş grubu çocuklarda oftalmolojik muayene, görsel davranış analizi ve sweep görsel uyarılmış potansiyele dayalı görsel yeti yitimi modeli
Visual disability model based on ophthalmological examination, visual behavior analysis and sweep visual evoked potential in two-five year old children
Yazar: KADRİYE ERKAN TURAN
Danışman: PROF. DR. ŞEFAY AYSUN İDİL
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Fizik muayene = Physical examination ; Görme = Vision ; Görme bozuklukları = Vision disorders ; Görme keskinliği = Visual acuity ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Oftalmoloji = Ophthalmology ; Uyarılmış potansiyeller-görsel = Evoked potentials-visual ; Çocuklar = Children

Özet:
Bebek ve küçük çocuklarda görme keskinliği erişkinlerden farklı materyal ve yöntemler kullanılarak değerlendirilmektedir. Ancak bu değerlendirmeler ile sayısal değerlerle ifade edilebilen görme keskinliği sonuçları elde edilememektedir. Bu nedenle, bu yaş grubundaki az gören çocukların özürlülük oranlarının belirlenmesinde, uygulanan tedavi ile re/habilitasyonun gerekliliği ve etkinliğinin takibinde sorunlar yaşanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, görsel sistem yetersizlik oranını belirlemek için muayene ve gözlemlere dayalı sistematik bir model oluşturmaktır.

	Çalışmaya yaş ortalaması 48,79 ± 7,03 (32 - 60) ay olan 54 kız ve 50 erkek çocuk dahil edilmiştir. Tüm çocuklara detaylı oftalmolojik muayene, görsel davranış analizi ve Sweep görsel uyarılmış potansiyel testi yapılmıştır. En sık rastlanan tanı ambliyopi iken, bunu şaşılık, optik sinir patolojileri, retinal-maküler distrofi, albinizm ve infantil nistagmus sendromu izlemiştir. On yedi çocukta ise hiçbir patolojisi saptanmamıştır. Lea görme keskinliği testi, Cardiff görme keskinliği testi, Lea 10M düşük kontrast testi ve Cardiff düşük kontrast testi sonuçları arasında güçlü pozitif korelasyon saptanmıştır (tümü için p<0,001). Görsel davranış analizi ile binoküler Lea görme keskinliği (logMAR) arasında güçlü negatif korelasyon (p<0,001), Sweep görsel uyarılmış potansiyel ile Lea görme keskinliği (logMAR) arasında zayıf negatif korelasyon saptanmıştır (p<0,001). 

	Görme keskinliği tahmininde kullanılmak üzere model çalışmaları yapılmıştır. Çalışma kapsamında elde edilen verilerin birçoğunun görme keskinliği ve birbirleri ile ilişkili bulunması nedeni ile görme keskinliği modelinin az sayıda değişken ile oluşturulabilmesi mümkün olmuştur. İkili analizlerde anlamlı bulunan değişkenlerin farklı şekillerde kombinasyonları ile oluşturulan modellerin açıklayıcılığı yaklaşık olarak aynı bulunmuştur. Model oluşumunda ortama, muayene olan kişiye ve muayene eden hekime ait faktörlerden çok fazla etkilenmeyecek olan muayene bulgularının kullanımına çalışılmıştır. Modellerde temel olarak ışık fiksasyon-takip süresi, 1 cm objenin 2 m mesafede fiksasyon-takip süresi, 5 cm objenin 3 m mesafede fiksasyon-takip süresi, 12 cm renkli objeye yanıt mesafesi ve konverjans kullanılmıştır. Görsel davranış analizi ve Sweep görsel uyarılmış potansiyel sonuçlarının modele eklenmesi ile alternatif modeller oluşturulmuş ancak bu değişkenlerin eklenmesi modelin daha güçlü olmasını sağlamamıştır. Bu durum, en az değişken ile oluşturulan modelin seçilmiş olgularda görme keskinliği hakkında fikir sahibi olabilmek için kullanılabileceğini göstermektedir.

	Görsel davranışlar temel alınarak yapılan muayeneler ve Sweep görsel uyarılmış potansiyel, özellikle görme keskinliğinin objektif bir şekilde belirlenemediği durumlarda, çocuklarda yaygın olarak kullanılmaktadır. Görme keskinliği ile aralarında bir korelasyon bulunmasına rağmen, bu testler görme keskinliğini tahmin etmede doğru ve güvenilir olmayabilir. Ayrıca bu değerlendirmeler ile sayısal sonuçların alınması her zaman mümkün olmamaktadır. Muayene ve gözlemlere dayalı sistematik bir model, çocuklarda görme keskinliğini belirlemek için faydalı görünmektedir. Bununla birlikte, gözlemci içi ve gözlemciler arası uyumun, model ile belirlenen görme keskinliği sonuçlarının doğruluğunun, modellerin farklı yaş grupları ve farklı tanı gruplarına uygulanabilirliğinin değerlendirilmesi için daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır. Bu çalışma, yapılacak olan çok merkezli çalışmalar için öncü ve rehber özellik taşıyacaktır.

Abstract:
In infants and young children, visual acuity is evaluated using materials and methods different from adults. However, these evaluations do not provide visual acuity results, which can be expressed with numeric values. Therefore, there are problems regarding the determination of disability rates and follow-up of necessity and efficacy of treatment and rehabilitation in children with visual disability in this age group. The objective of this study was to build a systematic model based on examinations and observations in order to determine the rate of visual disability.

	The study included 54 girls and 50 boys with a mean age of 48,79 ± 7,03 (32 to 60) months. All children underwent a detailed ophthalmological examination, visual behavior analysis, and Sweep visual evoked potential test. The most common diagnosis was amblyopia, which was followed by strabismus, optic nerve disorders, retinal-macular dystrophy, albinism, and infantile nystagmus syndrome. In 17 children, no pathology was found. A strong positive correlation was found between Lea visual acuity test, Cardiff visual acuity test, Lea 10M low contrast test and Cardiff low contrast test (p<0,001 for all). There was a strong negative correlation between visual behavior analysis and binocular Lea visual acuity (logMAR) (p<0,001). There was also a weak negative correlation between Sweep visual evoked potential and Lea visual acuity (logMAR) (p<0,001).

	Models were built in order to estimate visual acuity. As the majority of the data obtained in the study were in correlation with visual acuity and with each other, it was possible to build a visual acuity model with a small number of variables. The results of the models, which were built with different combinations of the variables that were significant in the binary analysis, were mostly similar. In the model formation, the examination findings which would not be much affected by the factors of the environment, the patient and the physician were used. In the models, the main variables were light fixation-follow time, 1 cm object fixation-follow time at 2 m distance, 5 cm object fixation-follow time at 3 m distance, response distance to 12 cm colored object and convergence. Visual behavior analysis and Sweep visual evoked potential were added to build alternative models, but addition of these variables did not make the models stronger. This findings indicated that the model, which was created with a minimum number of variables, could be used for gaining insight into visual acuity in selected cases.

	Examinations based on visual behavior and Sweep visual evoked potential are commonly used in children, particularly if the visual acuity could not be objectively determined. Although, they have a correlation with the visual acuity, these tests may be not accurate and reliable for the estimation of the visual acuity. Moreover, it is not always possible to take numerical results with these evaluations. A systematic model based on examinations and observations seems to be useful in determining the visual acuity in children. However, more comprehensive studies are needed to assess the intra-observer and inter-observer compliance, the accuracy of the visual acuity results determined by the model, and the applicability of the models to different age groups and different diagnostic groups. This study may have a leading and guiding function for the multi-center studies.