Baş dönmesi şikayeti olan hastalarda videonistagmografi ve vestibüler otorotasyon test sonuçlarının retrospektif araştırılması'
Retrospective investigation of the videonystagmography and vestibular autorotation test results in patients with dizziness'
Yazar: MERT CEMAL GÖKGÖZ
Danışman: PROF. DR. BÜLENT SATAR
GATA / Gülhane Tıp Fakültesi / Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Baş dönmesi = Dizziness ; Meniere hastalığı = Meniere disease

Özet:
Denge, postürel stabilitenin sağlanması olarak tanımlanan karmaşık bir işlevdir.  Üç duyusal afferent sistem(görsel, somatosensöryel ve vestibüler) tarafından taşınan bilgilerle dengenin sürdürülmesini sağlarlar. Vestibüler reseptörler başın uzaydaki hareketi ile uyarılır. Baş hareketleri sırasında bakışın sabitlenmesi vestibülo-okuler refleks(VOR) yoluyla sağlanır. Çalışmamızın amacı periferik vestibüler patolojisi olan hastalardan tek taraflı Meniere Sendromu tanısı konulanlarda VNG ve VAT (Vestibüler Otorotasyon Test) etkinliklerinin karşılaştırılması ve VAT sonuçlarının dekompanze-kompanze ayrımına katkı sağlayıp sağlayamadığının belirlenmesidir.
Çalışmamızda tek taraflı Meniere hastalığı tanısı konulan hastalar kompanze ve dekompanze hasta grupları olarak iki gruba ayrıldı. VNG sırasında statik pozisyonel testlerde nistagmus yavaş faz hızı 6 derece/saniyeden büyük izlenen hastalar dekompanze hasta grubu olarak kabul edildi (21 hasta). Statik pozisyonel testlerde nistagmus izlenmeyen hastalar ise kompanze hasta grubu olarak kabul edildi (30 hasta). Kontrol grubundaki 26 sağlıklı gönüllüye de horizontal ve vertikal VAT uygulandı. 2-6 Hz arasından seçilen 8 frekansta kazanç, faz ve asimetri değerleri değerlendirmeye alındı. 3 grup arasında yapılan değerlendirmelerde, horizontal ve vertikal kazanç değerlerinin, kompanze grupta dekompanze gruba göre ideal değer olan 1'e daha yakın olduğu görülmüştür. Horizontal VOR faz değerlerinde ise 2,0, 2,3 ve 2,7 Hz frekanslarında dekompanze grubun daha yüksek değerlerde bulunması istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (2,0 Hz; p:0,013, 2,3 Hz; p:0,038, 2,7 Hz; p:0,025). Vertikal VOR faz değerleri açısından her 3 grup arasında anlamlı bir fark elde edilememiştir. Horizontal asimetri VOR değerlerinin, bütün frekanslarda kontrol grubunda diğer gruplara göre sıfır değerine daha yakın olduğu, 2.sırada kompanze grubun geldiği görülmektedir. Dekompanze grubun ise horizontal asimetri değerleri sıfıra en uzak olan grup olarak belirlenmiştir; ancak gruplar arasındaki asimetri değer farklılıkları istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Tek taraflı Meniere hasta grubunda VAT'ın; duyarlılık(sensitivite) değeri %56,8, özgüllük (spesifite) değeri %84,6, pozitif prediktif değeri %87,87 ve negatif prediktif değeri %50 olarak elde edildi. Sadece dekompanze Meniere hasta grubu değerlendirildiğinde ise duyarlılık(sensitivite) değeri %76,1, özgüllük (spesifite) değeri %84,6, pozitif prediktif değeri %80 ve negatif prediktif değeri %81,4 olarak elde edildi.
Kompanze – dekompanze ayrımını, VNG statik pozisyonel ve kalorik testle yaptığımız çalışmamız göstermiştir ki; VNG ve VAT, vestibüler fonksiyonun değişik noktalarını araştırmaktadır. VNG düşük frekans VOR'u; VAT ise yüksek frekans VOR fonksiyonunu değerlendirerek, birbirine rakip iki test değil, birbirini tamamlayan iki ayrı test olarak değerlendirilebilir. VNG'nin patoloji olduğunu tespit edip, VAT'ın normal olarak sonuçlandığı hasta yüzdesinin %43,1 olarak saptandığı çalışmamızda, vestibüler açıdan patolojik durumu ortaya çıkarmak için her zaman yüksek frekans uyarı verilmesi gerekmediği, alçak-orta frekans VOR değerlendirilmesi ile de patolojinin ortaya konulabildiği anlaşılmıştır. Çalışmamızda bulunan VAT değerlerinin, yeni geliştirilen bir cihaz için kabul edilebilir sınırlarda olduğu görülmüştür.

Abstract:
Balance is a complex function, defined as providing postural stability. Balance is maintained by information from the three sensory afferent system (visual, somatosensory and vestibular). Vestibular receptors are stimulated by the movements of head in space. Vestibulo-ocular reflex(VOR) provides the gaze stability during the head movements. A aim of our study, was to investigate effectiveness of Vestibular Autorotation Test (VAT) for discrimination of decompensated Meniere patients from compensated patients who are diagnosed with unilateral Meniere's disease.
Those patients diagnosed with unilateral Meniere's disease were divided into two groups as compensated and decompensated based on slow phase velocity (SPV). If the SPV of a nystagmus observed in static positional tests was higher than 6 degrees/sec, the patient was assigned to dynamically decompensated group (21 patients). Those patients without positional nystagmus or SPV less than 6 degrees/sec, were included into the compensated group (30 patients). The decompensated Meniere's disease patients had active symptoms during the positional tests. None of the patients had a spontaneous nystagmus, which meant that all of the patients were statically compensated. 26 healthy volunteers of the control group, underwent the horizontal and vertical VAT. Gain, phase and asymmetry values were evaluated at 8 frequencies, selected between 2 to 6 Hz. Gain values in horizontal and vertical vestibulo-ocular reflex (VOR) of compensated group appeared to be closer to 1 compared to the decompensated group. Phase values in horizontal VOR at 2.0, 2.3 and 2.7 Hz frequencies were significantly higher in decompensated group (p˂0.05). There was no significant difference in phase values of vertical VOR among the three groups. Horizontal asymmetry values of the control group were closer to zero than the other groups at all frequencies. In decompensated group, horizontal asymmetry value was the farthest to zero; but differences in the asymmetry values among the groups were not statistically significant. In the unilateral Meniere disease group; the sensitivity, the specificity, the positive predictive value and the negative predictive values were 56.8%, 84.6%, 87.87% and 50%, respectively. When considering decompensated patients only, these values were 76.1%, 84.6%, 80% and 81.4, respectively. 
Our study confirmed that Videonystagmography (VNG) (static positional, caloric test) and VAT investigate the vestibular function at different frequencies. Caloric test assesses the low-frequency VOR and VAT assesses the high-frequency VOR. VNG and VAT are not two rival tests, they are considered two seperate tests that complete each other. %43.1 of the patients, who had a canal paresis in caloric test, showed normal values in VAT.  It seems to be reasonable to conclude that, one may not always need to stimulate high frequency VOR in order to reveal vestibular pathology. Established values of VAT appear to be within acceptable limits for a recently-developed equipment.