Anadolu bölgesinde sigara bağımlılığı bulunan kişilerin aleksitimi ve kişisel iyi oluşları arasındaki ilişki
Relationship between alexithymia and personal well- being of people with smoking addiction in Anatolia
Yazar: MİHRİBAN TAŞPINAR
Danışman: DOÇ. DR. FERİDE GÖKBEN HIZLI SAYAR
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Bağımlılık = Dependency ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Sigara = Cigarette ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being

Özet:
Bu çalışma ile Anadolu Bölgesinde sigara bağımlılığı bulunan bireylerin aleksitimi ve kişisel iyi oluşları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya gönüllü katılan kişilerin sigara bağımlılıkları ile aleksitimi ve kişisel iyi oluşları incelenmiştir. Türkiye Bağımlılık ve Ruh Sağlığı Haritası çalışmasında yer alan dokuz demografik bölgeden biri olan Anadolu Bölgesi içinde yaşayan, 18 yaşın üzerinde olan 6000 kişi çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Örneklem çeşitli çalışma alanlarından seçilmiştir. Toplam örneklemin %50,0'sinin (n=3000) kadınlardan ve %50,0'sinin (n=3000) erkeklerden oluşmaktadır. Erkeklerin yaş ortalaması 30.6, kadınların yaş ortalaması ise 29.6'dır ve genel yaş ortalaması yaş ortalaması 31,1'dir.
Katılımcıların demografik özelliklerini belirlemek için "Demografik Bilgi Formu", öznel iyi oluş puanlarını ölçmek için "Kişisel İyi Oluş İndeksi-Yetişkin Türkçe Formu" kullanılmıştır. Ek olarak katılımcıların aleksitimi boyutlarını saptamak için "Toronto Aleksitimi Ölçeği-20" uygulanmıştır.
Çalışmanın verileri SPSS-21 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizinde Tukey Tek Yönlü ANOVA Analizi ve Lineer Regresyon kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda Anadolu Bölgesinde sigara bağımlılığı bulunan kişilerin sigara kullanımı ile kişisel iyi oluşları arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır.
Ayrıca sigara bağımlılığı ile aleksitiminin 3 alt boyutunda da istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir.
Araştırmada elde edilen sonuçların, sigara bağımlılığı ile ilişkili psikolojik ve demografik faktörlerin ele alınması bakımından önemli bulgular sağladığı düşünülmektedir. İlerleyen dönemlerde yapılacak olan çalışmalarla da birlikte, uygulama alanında sigara bağımlılığına ilişkin koruyucu ve önleyici müdahalelerin geliştirilebileceği öngörülmektedir.

Abstract:
In this study, it is aimed to investigate the relationship between alexithymia and personal well-being of individuals with smoking addiction in Anatolia. Smoking addiction, alexithymia and personal well-being of volunteers were examined. 6000 people over the age of 18 who living in Anatolia Region, one of the nine demographic region in Addiction and Mental Health Map of Turkey, constitute the sample of the study. The sample was selected from various study areas. Of the total sample, 50.0 % (n
= 3000) were female and 50.0 % (n = 3000) were male. The mean age of the males was
30.6 and the mean age of the females was 29.6.
"Demographic Information Form" was used to determine the demographic characteristics of the participants, "Personal Well-being Index-Adult Turkish Form" was used to measure subjective well-being scores. In Addition, "Toronto Alexithymia Scale- 20" was used to determine the alexithymia dimensions of the participants.
The data of the study were analyzed using SPSS-21 program. Tukey One-Way ANOVA Analysis and Linear Regression were used to analyze the data. As a result of the study, a significant negative correlation was found between smoking and personal well-being of the people with addiction in Anatolia. In addition, a statistically significant difference was found in 3 sub-dimensions of smoking addiction and alexithymia.
The results of the study are thought to provide important findings in terms of addressing the psychological and demographic factors associated with smoking addiction. It is foreseen that protective and preventive interventions related to smoking addiction can be developed in the field of application with the studies to be conducted in the future.