Türkiye ve Amerika'da eğitim yönetimi alanında hazırlanan doktora tezlerinin incelenmesi
Examination of the Ph.D. thesis prepared in the field of educational administration in Turkey and in USA
Yazar: MUSTAFA ÇELİK
Danışman: PROF. DR. CEMİL YÜCEL
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Doktora tezleri = Doctorate thesises ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Karşılaştırmalı eğitim = Comparative  education ; Tezler = Theses ; Türkiye = Turkey

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın temel amacı Türkiye ve Amerika'da 2014-2018 yılları arasında eğitim yönetimi alanında hazırlanan doktora tezlerini demografik özellikler, konu, yöntem ve öneriler açısından değerlendirmektir.
Yöntem: Araştırma sistematik derleme çalışması olarak desenlenmiştir. Araştırmanın evreni Türkiye ve Amerika'da eğitim yönetimi alanında son beş yıl (2014-2018) içerisinde hazırlanan doktora tezlerinden oluşmaktadır. Türkiye'deki doktora tezlerine Ulusal Tez Merkezinden,  Amerika'daki doktora tezlerine ise ProQuest veri tabanından ulaşılmıştır. Araştırmada, Türkiye'deki doktora tezleri için örneklem seçimi yapılmamış olup evrenin tamamına ulaşılmaya çalışılmıştır. Türkiye'de eğitim yönetimi alanında 2014-2018 yılları arasında toplam 200 doktora tezinin hazırlandığı tespit edilmiştir. Ancak, çalışma kapsamına erişme açık durumdaki 175 doktora tezi dâhil edilmiştir. Araştırmada, Amerika'daki doktora tezlerinin belirlenmesinde tabakalı örnekleme yöntemi ile basit tesadüfi örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Amerika'da eğitim yönetimi alanında 2014-2018 yılları arasında toplam 1476 doktora tezinin hazırlandığı tespit edilmiştir. %95 güven düzeyi için araştırmanın örneklemi 306 olarak belirlenmiştir. Ancak, yapılan çalışmanın geçerlik ve güvenirliğini arttırabilmek adına örnekleme 339 doktora tezi dâhil edilmiştir.
Bulgular: Araştırmadan elde edilen bulgulara göre eğitim yönetimi alanında en fazla doktora tezi Türkiye'de 2017 yılında, Amerika'da ise 2014 yılında hazırlanmıştır. Türkiye'de ve Amerika'da hazırlanan doktora tezlerinde en çok çalışılan konular örgüt ve örgütsel davranış ile yönetim konuları olmuştur. Hazırlanan doktora tezlerinde Türkiye'de en çok tercih edilen yöntem nicel araştırma yöntemi ve en çok çalışma yapılan örneklem grubu öğretmenler iken Amerika'da en çok tercih edilen yöntem nitel araştırma yöntemi ve en çok çalışma yapılan örneklem grubu yöneticiler olmuştur.
Sonuç ve Öneriler: Türkiye'de niceliksel açıdan daha az sayıda doktora tezi üretilirken, Amerika'da daha fazla sayıda doktora tezi üretilmiştir. İncelenen doktora tezleri genellikle belli üniversiteler bünyesinde hazırlanmıştır. Doktora tezlerinde her iki ülkede de belirli konular sıklıkla işlenirken bazı konulara çok az önem verilmiştir. Türkiye'de hazırlanan tezlerde pozitivist paradigmanın etkisi açıkça görülmektedir. Buna bağlı olarak, Türkiye'de hazırlanan doktora tezlerinde nicel araştırma modelleri sıklıkla tercih edilirken, Amerika'da hazırlanan doktora tezlerinde sıklıkla nitel araştırma modelleri tercih edilmektedir. Türkiye'de hazırlanan doktora tezlerinde en çok tercih edilen evren-örneklem grubu öğretmenler iken Amerika'da hazırlanan doktora tezlerinde en çok tercih edilen evren-örneklem grubu yöneticilerdir. Türkiye'de hazırlanan doktora tezlerinde en çok tercih edilen veri toplama aracı ölçek iken Amerika'da hazırlanan doktora tezlerinde en çok tercih edilen veri toplama aracı görüşme formudur. Her iki ülkede hazırlanan doktora tezlerinde araştırmacılara yönelik benzer öneriler yapılmıştır. Uygulayıcılara yönelik yapılan önerilerde ise farklılıklar vardır. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda; Ulusal Tez Merkezine yüklenen lisansüstü çalışmalarının tamamen erişime açılması, alanyazında fazla çalışma yapılmayan ve güncel eğitim sorunlarına çözüm olabilecek konulara önem verilmesi, az önem verilen bilimsel araştırma yöntem ve tekniklerine gereken önemin verilmesi, araştırmanın belirli periyotlarla tekrar edilerek sonuçlarının karşılaştırılması, benzer kültürel özelliklere sahip olduğumuz Orta Doğu ülkelerinde hazırlanan lisansüstü tezleriyle de karşılaştırma çalışmasının yapılması gibi öneriler yapılmıştır.

Anahtar kelimeler: Türkiye, Amerika, Eğitim yönetimi, Doktora tezleri

Abstract:
Purpose: The main purpose of this research is to evaluate the Ph.D. thesis prepared in the field of educational administration in Turkey and in USA between the years of 2014-2018 in terms of demographic characteristics, issues, methods and suggestions.
Method: The research was designed as a systematic review study. The universe of the study consists of Ph.D. thesis that prepared in the field of educational administration in Turkey and in USA in the last five years (2014-2018). The Ph.D. thesis in Turkey has been reached from the National Thesis Center, while the Ph.D. thesis in USA has been reached from ProQuest database. In the study for the Ph.D. thesis in Turkey, there was not made sample selection but was tried to reach the entire universe. It was determined that there has been prepared a total of 200 Ph.D. thesis in the field of educational administration in Turkey between the years of 2014-2018. However, 175 Ph.D. thesis which are open to access are included into the scope of the study. In the study, the stratified sampling method and the simple random sampling method were used to determine the Ph.D. thesis in USA. It was determined that a total of 1476 Ph.D. thesis have been prepared in the field of educational administration in USA between the years of 2014-2018. The sample of the study was determined as 306 for 95% confidence level. However, in order to increase the validity and reliability of the study, 339 Ph.D. thesis were included into the sample.
Results: According to the findings obtained from the study most Ph.D. thesis in the field of educational administration in Turkey was prepared in 2017, while in USA was prepared in 2014. The issues most studied in the Ph.D. thesis prepared in Turkey and in USA are the organization and organizational behavior and administration. In the prepared Ph.D. thesis, in Turkey the most preferred method was quantitative research method and the most studied sample group was teachers, while in USA the most preferred method was qualitative research method and the most studied sample group was administrators.
Conclusion and Suggestions: While there are produced limited number of Ph.D. thesis in Turkey, a great number of Ph.D. thesis are produced in USA. The examined Ph.D. thesis are usually prepared within certain universities. In Ph.D. thesis, while certain issues are frequently studied in both countries, it was given little attention to some issues. It can be seen the effect of positivist paradigm in the thesis prepared in Turkey. Accordingly, while the quantitative research models are often preferred in the Ph.D. thesis produced in Turkey, the qualitative research models are often preferred in the Ph.D. thesis produced in USA. While the most preferred universe-sample group in the Ph.D. thesis produced in Turkey is teachers, the most preferred universe-sample group in the Ph.D. thesis produced in USA is administrators. While the most preferred data collection tool in the Ph.D. thesis produced in Turkey is scale, the most preferred data collection tool in the Ph.D. thesis produced in USA is interview form. Similar suggestions have been made for the researchers in the PhD thesis prepared in both countries. There are differences in the suggestions made for the implementers. According to the obtained results some suggestions were made such as to give full access to the graduate studies uploaded to the National Thesis Center, to give importance to the issues that not to be studied much in the literature and may be the solution of current education problems, to give necessary importance to the scientific research methods and techniques that are given less importance, to compare the results of the research by duplicating the research periodically, to make a comparison study with the graduate thesis prepared in the Middle East countries that we have similar cultural characteristics.

Keywords: Turkey, USA, Educational administration, Ph.D. thesis