Öğretmenlerin yönetime katılım algıları ve beklentileri ile örgütsel güven düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Ümraniye ilçesi örneği)
Examination study of relationship between teachers'management participation perception,expectances and organizational dependence levels(Umraniye district sample)
Yazar: UMUT ÇELİKER
Danışman: PROF. DR. ADİL ÇAĞLAR
Yeditepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Yönetim = Management ; Yönetime katılma = Participation management ; Örgütsel güven = Organizational trust ; Öğretmen algısı = Teacher perception ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma, öğretmen algılarına göre örgütsel güven düzeyi ve öğretmenlerin yönetime katılım algıları ve beklentileri arasındaki ilişkiyi inceleyerek varsa öğretmenlerin örgütsel güven düzeylerine ve yönetime katılım düzeylerine ve beklentilerine etki eden olumlu ve olumsuz faktörlerin tespiti yoluyla eğitim süreçlerinin niteliğinin arttırılmasına yönelik olarak yapılmıştır.Bu araştırmada ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan öğretmenlerin yönetime katılım algıları ve beklentileri ile örgütsel güven düzeylerinin cinsiyete, yaşa, kıdeme, görev yapılan okul türüne, göreve ve göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir farklılık gösterip göstermediğinin; ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan öğretmenlerin yönetime katılım algıları ve beklentileri ile örgütsel güven düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunup bulunmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır.
Araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2014-2015 eğitim-öğretim yılında İstanbul ili Ümraniye ilçesindeki Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan  öğretmenler oluşturmaktadır. Bu doğrultuda ölçekler, bu evrenden tesadüfi örnekleme yolu ile tespit edilmiş toplam 110 öğretmene uygulanmıştır. Öğretmenlerin örgütsel güven düzeyini belirlemek için Kamer (2001) tarafından Türkçe' ye uyarlanmış olan Örgütsel Güven Ölçeği kullanılmıştır. Ölçek 40 soru ve çalışanlara duyarlılık, yöneticiye güven, yeniliğe açıklık ve iletişim ortamı olmak üzere 4 alt boyuttan oluşmaktadır. Öğretmenlerin yönetime katılım algılarını beklentilerini ölçmek için ise Aldemir (1996) tarafından geliştirilmiş olan Yönetime Katılım Ölçeği kullanılmıştır. Ölçek 12 soru ve algılanan katılım ve beklenen katılım olmak üzere 2 alt boyut içermektedir.
 Verilerin çözümlenmesinde SPSS 15.0 paket programı kullanılarak demografik özelliklerin frekans ve yüzde değerleri incelenmiş, ölçeklerden alınan puanların aritmetik ortalamaları ve standart sapmaları hesaplanmıştır. Örgütsel Güven ve Yönetime Katılım Ölçeklerinden alınan puanların; öğretmenlerin cinsiyetine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için Bağımsız Grup T testi, yaşına, kıdemine,  okul türüne ve branşına göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için Kruskal Wallis-H Testi analizi ve hangi gruplar arasında anlamlı farklılıklar olduğunu belirlemek üzere Mann Whitney-U testi, görevine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için Mann Whitney-U testi yapılmıştır. 
Araştırma sonuçlarına göre; öğretmenlerin yönetime katılım algısı cinsiyete göre değişmektedir. Öğretmenlerin iletişim ortamının yeterliliği algısı yaşa ve göreve göre değişmektedir. Öğretmenlerin yöneticiye güven düzeyi göreve göre değişmektedir. Öğretmenlerin yeniliğe açıklık algısı branşa göre değişmektedir. Öğretmenlerin örgütsel güven düzeyi cinsiyete, kıdeme, okul türüne göre değişmemektedir. Öğretmenlerin yönetime katılım algısı ve beklentisi yaşa, kıdeme, okul türüne, göreve ve branşa göre değişmemektedir. Öğretmenlerin yönetime katılım algısı yükseldikçe örgütsel güven düzeyi de yükselmektedir. Öğretmenlerin yönetime katılım algıları yükseldikçe çalışanlara duyarlılık algı düzeyleri de yükselmektedir. Öğretmenlerin yönetime katılım algıları yükseldikçe yöneticiye güven düzeyleri de yükselmektedir. Öğretmenlerin yönetime katılım algıları yükseldikçe yeniliğe açıklık algı düzeyleri de yükselmektedir. Öğretmenlerin yönetime katılım algıları yükseldikçe iletişim ortamının yeterliliği algı düzeyleri de yükselmektedir. Öğretmenlerin yönetime katılım beklentileri ile örgütsel güvenin alt boyutları ile igli algı düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmamaktadır. Öğretmenlerin yönetime katılım algı düzeyleri ile yönetime katılım beklentileri arasında anlamlı bir ilişki bulunmamaktadır. 
 Anahtar Kelimeler: Öğretmen, örgüt, güven, örgütsel güven, yönetim, yönetici, yönetime katılım, ilkokul, ortaokul, lise.

Abstract:
This research is held in an attempt to enhancing the quality of education processes examining the relationship between organizational dependence level in respect to teachers' perceptions and their management participation perception by means of identifying the factors if there are positive or negative factors that can affect teachers' organizational dependence level, expectance and management participation level.Intentionally, the goal in this study is to determine whether teachers' management participation perception, expectances and organizational dependence level who are on duty at primary, secondary and high schools differ statistically in an expressive level depending on gender, age, seniority, type of school and duty and again determine whether there is significant level of relationship between teachers' management participation perception, expectance and organizational dependence level who perform at primary, secondary and high schools.Descriptive scanning model is used in this survey. Population in the study is composed teachers work in primary, secondary and high schools that are under the management of Ministry of Education located in Umraniye district in Istanbul. Accordingly, scales are applied to totally 110 teachers chosen from the population by the way of coincidental sampling.
Organizational Dependence Scale, adapted to Turkish by Kamer (2001) is used to measure teachers' organizational dependence level. The scale consists of 40 questions and 4 sub dimensions as sensibility to employee, trust on director, being open to innovation and communication environment. Management Participation Scale, improved by Aldemir (1996) is put into use to evaluate teachers' expectances and management participation perception. 12 questions and 2 sub dimensions as perceived participation and expected participation are included in this scale. 
At the analysis stage of input data, frequency and percentage values of demographic features are examined, arithmetic average and standard deviation of percentage scores that taken from scales are calculated by using SPSS 15.0 program. Independent Group T Testing  is used to determine whether the score obtained from Organizational Dependence and Management Participation Scales become different in accordance with the teachers' gender; Kruskal Wallis-H Testing Analysis is used for detection of any difference according to age, seniority, type of school and branch; Mann Whitney-U Testing is used to state significant difference that occur in which groups and Mann Whitney-U Testing is applied to determine the changes based upon duty.
According to consequences of research, teachers' management participation perception differs as regard to gender. Teachers' perception of communication environment capability changes depending on age and duty, trust on director changes depending on duty, being open to innovation changes depending on branch, organizational dependence level shows difference according to gender, seniority and type of school. As teachers' management participation level increases, their organizational dependence level also increases. As teachers' management participation level increases, their sensitivity perception level also increases. As teachers' management participation level increases, trust on director level also increases. As teachers' management participation level increases,  being open to innovation perception level also increases. As teachers' management participation level increases, capability of communication environment perception level also increases. There is no meaningful relationship between teachers' management participation expectances, sub dimensions of organizational dependence and perception levels. Teachers' management participation perception level has no expressive connection with management participation expectances. 
Keywords: Teacher, organization, dependence, organizational dependence, management, director, management participation, primary school, secondary school, high school.