Yetişkinlerde dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu ile yeme tutumları arasındaki ilişkinin klinik, AgRP ve diğer biyokimyasal belirteçlerle incelenmesi
Investigation of the relationship between attention deficit hyperactivity disorder and eating attitudes in adults with clinical, AgRP and other biochemical markers
Yazar: NİLİFER GÜRBÜZER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HACER AKGÜL CEYHUN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Beslenme bozuklukları = Nutrition disorders ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Obezite = Obesity ; Yeme tutumu = Eating attitudes ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Amaç: DEHB'de yemeyle ilişkili sorunlar ve obezitenin sık görüldüğü bilinmektedir. Çalışmamızda erişkin DEHB hastalarının yeme tutumlarını değerlendirmeyi ve sosyodemografik, klinik, AgRP ve biyokimyasal parametrelerle ilişkisini incelemeyi amaçladık.
Yöntem: Çalışmaya polikliniğimize başvuran DEHB tanısıyla tedavi alan(metilfenidat) veya almayan 70 yetişkin hastayla 47 sağlıklı kontrol dahil edildi. Katılımcılara DIVA2.0 tanısal görüşme testi, SCID-1 uygulandı. Katılımcılar tarafından yeme tutumu testi(YTT), gece yeme anketi(GYA), barrat dürtüsellik ölçeği(BIS-11), uluslararası fiziksel aktivite değerlendirme anketi dolduruldu. Katılımcılardan alınan serum örneklerinde rutin biyokimyasal parametrelere(ALT, AST, GGT, Glukoz, HbA1c, HDL, LDL, trigliserit, kolesterol) bakıldı. AgRP düzeyleri ELISA yöntemiyle belirlendi. Katılımcıların kilo, boy, bel çevresi ölçümleri yapıldı.
Bulgular: DEHB'li hastalar sıklıkla gece kronotipine sahip, çoğunlukla duygusal yemesi olan hastalardı. Dürtüsellik ve bel çevreleri sağlıklılardan anlamlı düzeyde yüksekti. Gece yeme sendromu(GYS) tedavi almayan DEHB 'li hastalarda daha fazlaydı. Tedavisiz DEHB'li hastaların LDL ve kolesterol düzeyleri sağlıklılardan anlamlı derecede yüksek, tedavi alanların AgRP ve glukoz düzeyleri ise sağlıklılardan anlamlı derecede düşük bulundu. Yeme tutumlarındaki bozulma ve GYS; DEHB'nin klinik şiddeti, dürtüsellikle orta düzeyde, HbA1c ile zayıf pozitif korele idi. Yeme tutumlarındaki bozulma için yaş ve GYA puanının, GYS için YTT ve barrat toplam puanının risk faktörü olduğu saptandı. YTT puanına; GYA puanının, GYA puanına; YTT ve barrat toplam puanının etkili olduğu bulundu.
Sonuç: Bulgularımız DEHB'de yeme tutumlarındaki bozulmaya yeme davranışlarındaki bozulmanın şiddetinin, yaşın, dürtüselliğin etkili olduğunu göstermiştir. Bu konuda yapılan boylamsal çalışmalar DEHB-obezite ilişkisinde altta yatan olası mekanizmaların, DEHB tedavisinin metabolik risklere karşı koruyuculuğunun daha iyi anlaşılmasına, daha iyi tedavi seçeneklerinin geliştirilmesine ve hastaların yaşam kalitesinin iyileştirilmesine büyük katkı sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler: DEHB, bozuk yeme tutumları, gece yeme sendromu, dürtüsellik, obezite, AgRP

Abstract:
Objective: It is known that eating-related problems and obesity are common in ADHD. In our study, we aimed to evaluate the eating attitudes of adult ADHD patients and to examine their relationship with sociodemographic, clinical, AgRP and biochemical parameters.
Method: The study included 47 healthy controls with 70 adult patients admitted to our outpatient clinic with or without treatment (methylphenidate) with ADHD diagnosis. DIVA2.0 diagnostic interview test, SCID-1 was applied to the participants. Eating attitude test (EAT), night eating questionnaire (NEQ), barrate impulsivity scale (BIS-11), and international physical activity assessment questionnaire were completed by the participants. Routine biochemical parameters (ALT, AST, GGT, Glucose, HbA1c, HDL, LDL, triglyceride, cholesterol) were examined in serum samples taken from the participants. AgRP levels were determined by ELISA method. Weight, height, waist circumference measurements of the participants were made.
Results: Patients with ADHD often had night chronotype, mostly emotional eating. Impulsivity and waist circumference were significantly higher than healthy. Night eating syndrome (NES) was more in ADHD patients who did not receive treatment. LDL and cholesterol levels of patients with ADHD without treatment were significantly higher than those of the healthy subjects, and AgRP and glucose levels of those receiving treatment were significantly lower than the healthy ones. Deterioration in eating attitudes and NES; Clinical severity and impulsivity of ADHD showed moderately positive correlations, and weak positive correlations with HbA1c. Age and NEQ scores are risk factors for eating disorders, it was determined that the total score of EAT and barrate was the risk factor for NES. NEQ score is effective on EAT score; EAT and barrate total scores were found to be effective on NEQ score.
Conclusion: Our findings show that the deterioration in eating attitudes in ADHD is affected by the severity, age and impulsivity of eating behavior. Longitudinal studies on this subject will contribute to a better understanding of the possible underlying mechanisms in ADHD-obesity relationship, the protection of ADHD treatment against metabolic risks, developing better treatment options and improving the quality of life of patients.
Keywords: ADHD, impaired eating attitudes, night eating syndrome, impulsivity, obesity, AgRP