Öğretmen adaylarının atanamama kaygılarının umutsuzluk düzeyleri ve bazı değişkenler açısından incelenmesi
Investigation of the anxiety of pre-service teachers' not to be appointed to teachership in terms of level of hopelessness and some variables
Yazar: ŞEHMUS SÜNER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MENEKŞE ESKİCİ
İstanbul Arel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Atamalar = Appointments ; Cinsiyet = Gender ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Görev atama = Task mapping ; Kaygı = Anxiety ; Mesleki kaygı = Occupational anxiety ; Personel atama = Personnel assignment ; Sınav kaygısı = Test anxiety ; Umutsuzluk = Hopelessness

Özet:
Bu araştırma, öğretmen adaylarının atanamama kaygılarının umutsuzluk düzeyi, cinsiyet, yaş, gelir durumu, okul türü, bölüm ve sınıf değişkenleri açısından incelenmesini kapsayan tarama modelli ve nicel desenli bir araştırmadır. Ulaşılabilir örnekleme yöntemi kullanılan bu araştırmanın katılımcılarını İstanbul ilinde bulunan 3 vakıf 1 devlet üniversitelerinde 2018-2019 eğitim-öğretim yılında öğrenim gören öğretmen adayları (1381 kadın ve 423 erkek) oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri "Öğretmen Adayları Atanamama Kaygısı Ölçeği", "Beck Umutsuzluk Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" aracılığıyla toplanmıştır. İstatistik paket programı ile nicel veriler analiz edilmiştir. Analiz sürecinde arimetik ortalama, standart sapma, t-testi ve ANOVA (tek yönlü varyans analizi) teknikleri uygulanmıştır. 
       Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, kadın öğretmen adaylarının atanamama korkularının erkek öğretmen adaylarından anlamlı düzeyde daha fazla olduğu bulunmuştur. 27+ yaş grubundaki öğretmen adaylarının atanamama korkuları, kişisel algıları ve atanamama kaygıları diğer yaş gruplarındaki öğretmen adaylarından anlamlı düzeyde daha yüksektir. Ayrıca düşük gelire sahip olan öğretmen adaylarının da atanamama korkuları, kişisel algıları ve atanamama kaygıları diğer öğretmen adaylarından anlamlı düzeyde daha yüksek olarak bulunmuştur. Devlet üniversitesinde öğrenim gören öğretmen adaylarının atanamama korkuları ve atanamama kaygıları vakıf üniversitesinde öğrenim gören öğretmen adaylarından anlamlı düzeyde daha yüksek iken, vakıf üniversitesinde öğrenim gören öğretmen adaylarının kişisel algılarının daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Türkçe öğretmenliği bölümünde öğrenim gören öğretmen adaylarının atanamama korkuları, atanamama kaygıları ve kişisel algıları diğer bölümlerde öğrenim gören öğretmen adaylarından anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Psikolojik Danışmalık ve Rehberlik bölümü ile İngilizce öğretmenliği bölümü öğretmen adaylarının atanamama korkuları, atanamama kaygıları ve kişisel algıları diğer bölümlerde öğrenim gören öğretmen adaylarından anlamlı düzeyde daha düşük olduğu sonucuna varılmıştır. 4. sınıfta öğrenim gören öğretmen adaylarının atanamama korkuları, atanamama kaygıları ve kişisel algıları diğer sınıflarda öğrenim gören öğretmen adaylarından anlamlı düzeyde daha yüksek iken, 1. sınıfta öğrenim gören öğretmen adaylarının atanamama korkuları, atanamama kaygıları ve kişisel algıları diğer sınıflarda öğrenim gören öğretmen adaylarından anlamlı düzeyde daha düşük olarak sonuçlanmıştır. Ayrıca şiddetli umutsuzluk düzeyine sahip olan öğretmen adaylarının atanamama korkularının, atanamama kaygılarının ve kişisel algılarının da anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu görülmüştür.

Abstract:
This research is a quantitative study with a descriptive model that includes the analysis of the anxiety of pre-service teachers' not to be appointed to teachership in terms of level of hopelessness, gender, age, income, school type, department and grade variables. The participants of this research, which is accessible by sampling method, are the pre-service teachers (1381 females and 423 males) studying in 3 foundation and 1 state universities in İstanbul in the 2018-2019 academic year. The data of the research were collected through "Anxiety Of Pre-Service Teachers' Not To Be Appointed To Teachership Scale", "Beck Hopelessness Scale"and "Personal Information Form ". Quantitative data were analyzed with statistical package program. In the analysis process, arimetic mean, standard deviation, t-test and ANOVA (one-way analysis of variance) techniques were applied.
       In the research, it was found that the fear of not to be appointed to teachership of female pre-service teachers was significantly higher than male pre-service teachers. It was concluded that the 27+ age group have significantly higher score than the other age groups all sub dimensions of the scale and all of the scale. The low-income pre-service teachers have significantly higher score than the other age groups all sub dimensions of the scale and all of the scale. It was concluded that the pre-service teachers studing at state university have  higher score fears of not to be appointed to teachership and anxiety of pre-service teachers not to be appointed to teachership than the pre-service teachers studing at the foundation university, while the personal perceptions of pre-service teachers studing at the foundation were higher. It was concluded that pre-service teachers studying at Turkish Language Teaching Department have significantly higher score than the other groups all sub dimensions of the scale and all of the scale. Pre-service teachers studying at Psychological Counseling and Guidance Department and English Language Teaching Department have significantly lower score than the other groups all sub dimensions of the scale and all of the scale. Pre-service teachers studying at 4th grade have significantly higher score than the other groups all sub dimensions of the scale and all of the scale while Pre-service teachers studying at 1th grade have significantly lower score than the other groups all sub dimensions of the scale and all of the scale In addition, it was found that the pre-service teachers who have severe hopelessness level have significantly higher score than the other groups all sub dimensions of the scale and all of the scale while.