Çağdaş heykel sanatında buluntu nesnenin primitif yaklaşımla kullanımı ve bir sergi
Primitive use of found objects in contemporary sculpture art and an exhibition
Yazar: ALİ KANAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OKTAY ŞAHİNLER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Heykel Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Heykel = Sculpture ; Heykel sanatı = Sculpture art ; Primitif sanat = Primitive art ; Sergiler = Exhibitions

Özet:
Bu çalışma geçmişten günümüze heykel sanatındaki farklı yaklaşımları
araştırırken, eser yaratımındaki malzemenin dönüşümü ve bu sürecin tarihsel olarak
gelişimini incelemiştir. Buluntu nesne ile oluşturulan ifade biçimlerini örnekler üzerinden
araştırmış, kavramsal ve fiziksel değişimin aktarımına sanatçı çalışması örneği üzerinden
şahit olmuştur. Geçmişten günümüze sanat üretimin de malzemenin kullanımındaki
değişkenlikler tarihi olaylarla ilişkilendirilmiştir.
Tarihsel olarak baktığımız da 15.yuzyılda coğrafik keşifler yeni bir dünyanın
kapılarını aralamıştır. Amerika kıtasından Afrika'ya ve Asya'nın güneydoğusuna kadar
yeni sömürge alanları oluşturarak ekonomik bağlamda güçlenmeye başlamıştır.
Sömürgecilik ile birlikte ekonomik anlamda güçlenen Batı, hükmedebildiği toprakların
kültürel değerlerini de Avrupa'ya taşımaya başlamıştır. Dünyanın farklı noktalarından
Avrupa kıtasına taşınan nesneler, heykeller, tuhaf şeyler (bitkiler, iskeletler, kostümler,
maskeler vb.) Batılı sanatçıların ilkel sanat ile karşılaşması, klasik sanat anlayışından
kurtulmak için bir çıkış noktası arayan dönemin çağdaş sanatçıları için önemli bir kaynak
oluşturmuştur. İlkelin soyutlama içgüdüsü, malzemeyi kullanış biçimi Batı'nın tüm
dogmatik sanat algısının yıkılmaya başlamasına ve yeni bir sanat anlayışının batılı
sanatçılar tarafından kabul görmesini sağlamıştır.
Tezin birinci bölümünde batının coğrafik keşifler ile birlikte karşılaştığı farklı
medeniyetlerin kültürel etkilerini, batı sanatındaki yansımaları ve devam etmekte olan
etkileri üzerine durulmuştur. İkinci bölümde Marcel Duchamp'ın hazır nesne kavramını
ve Dadacıların hazır nesne kavramı eleştirisi üzerinden kullanmaya başladığı buluntu
nesne kavramına değinilmiş ve bir sanatsal ifade biçimi olarak buluntu nesne kullanan
sanatçılar üzerinden kavram örneklendirilmiştir. Üçüncü bölümde ise bireysel
uygulamalar sunulmuş ve gerçekleştirilen sergideki eserler tanıtılmıştır.

Abstract:
While this study investigated different approaches in sculpture from past to
present, it also examined the transformation of the material in the creation of the work
and the historical development of this process. The study researched the forms of
expression created with the trove object through examples and witnessed the transfer of
conceptual and physical change through the artist's work. Apart from the conceptual
infrastructure behind the artistic expression, it has gained a new meaning with the
transformation of trove objects and has provided a different use of this material.
Changeability in the use of the material in art production from past to present has been
associated with historical events.
When examined historically, geographical discoveries in the 15th century
unlocked the gates of a new world. It started to strengthen in the economic context by
creating new colonial areas from the Americas to Africa and Southeast Asia. The West,
which became economically stronger with colonialism, started to bring the cultural values
of the lands it could dominate to Europe. Objects, sculptures, and strange things (plants,
skeletons, costumes, masks, etc.) that can be considered local, which were transported to
the European continent from different parts of the world, took their places in personal
collections, the cabinet of curiosities and later in museums in the West. The encounter of
Western artists with primitive art was a significant resource for contemporary artists of
the period who were looking for a starting point to elude from the classical sense of art.
The primitive's abstraction instinct and the way they used the material led to the
destruction of all the dogmatic art perception of the West and the acceptance of a new
sense of art by western artists.