Çağdaş konut örneklerinin morfolojik analizi ve işlemsel tasarım ortamında üretimine yönelik kavramsal ve deneysel bir model önerisi
Morphologic analysis of contemporary house examples and a conceptional and experimental model proposal within computational design environment aimed to production
Yazar: ARZU ÖZEN YAVUZ
Danışman: PROF. DR. ZİYA UTKUTUĞ ; YRD. DOÇ. DR. M. TAYFUN YILDIRIM
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Mimari tasarım = Architectural design ; Morfolojik analiz = Morphological analysis

Özet:
Modern ve modern sonrası dönemde; teknoloji ve ürün üretim sürecindeki değişimler; hem mimari tasarımda öznel kimliğin ön plana çıkmasıyla mimari biçimlenmede çeşitlilik oluşmasına, hem de mimari tasarım sürecini algoritmik bir bakış açısıyla ele alan işlemsel tasarım yaklaşımının bu süreçte kullandığı yöntem ve destek araçlarının değişimine neden olmuştur. Mimari tasarım sürecindeki bu biçimsel çeşitlilik; bilgisayar ortamında da özgün biçimsel alternatifler üretilmesi fikrini gündeme getirmiştir.Tez çalışmasında, ?tasarım problemini tanımlayan bilgi alanları tanımlanarak tasarımı biçimlendiren verilerin belirlenmesi ve işlemsel tasarım yaklaşımı çerçevesinde bu verileri kullanarak bilgisayar ortamında özgün biçimsel alternatiflerin üretilmesinde yol gösterici olabilecek bir yaklaşımın geliştirilmesi? amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, mimari tasarım(bina) biçimlendirme sürecinin modellenmesi ve bu model doğrultusunda bilgisayar ortamında yeni biçimsel alternatifler üretecek tasarım algoritmasının tanımlanması, çalışmanın yöntemidir. Modelin çalıştırılması, Mimari tasarımın temel unsurlarından biri olan ?biçim?in algoritmik yapıda tanımlanarak kurgulanması ve işletilmesi ile gerçekleştirilmiştir. Bu doğrultuda Modern ve Modern Sonrası 50 adet çağdaş konut örneğinin analiz edilmesiyle tasarım algoritmasını yönlendirecek biçimlendirme kuralları belirlenmiş ve bilgisayar ortamında bu kurallara bağlı özgün biçimsel alternatiflerin üretilmesi denenmiştir. Sonuç olarak; geliştirilen yaklaşımla bilgisayar ortamında bitmişlik düzeyi az, çok sayıda biçimsel alternatifler üretilebilmiştir.

Abstract:
In modern and post-modern period; technology and changes in production process both leaded to diversity in architectural formation through standing out of subjective identity at architectural design and change of method and support tools used in this process by computational design approach which handles architectural design process with an algortihmic point of view. This formal diversification in architectural design process brougt up the idea of generating original formal alternatives also at computer environment.In this study, ?Determining data that model design by defining information fields describing design problem and developing an approach which can guide at producing unique formal alternatives in computer environment via using these data in accordance with operational design approach? was aimed. In this direction, modeling of architectural design (building) formulation process and defining design algorithm that would produce new formal alternatives in computer environment in this direction is the method of this study. Running the model was performed through editing and operating while defining at algorithmic structure the ?form?, one of the essence elements of architectural design. In this direction, via analysing modern and post-modern 50 contemporary house samples, formulation rules that direct design algorithm were determined and production of unique formal alternatives adherent to these rules was experienced in computer environment. In conclusion, lots of formal alternatives having low completeness level were produced in computer environment via using this developed approach.