Majör depresif bozukluk olgularının elektroensefalografi (EEG) alfa dalgalarının gücünün ve asimetrisinin sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırılması
Comparison of the strength and asymmetry of electroencephalography (EEG) alpha waves in major depressive disorder cases with the healthy control group
Yazar: ASUHAN PAR
Danışman: PROF. DR. SİNAN YETKİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Asimetri = Asymmetry ; Bilişsel işlevler = Cognitive functions ; Depresif bozukluk-majör = Depressive disorder-major ; Elektroensefalografi = Electroencephalography

Özet:
Amaç: Majör depresif bozukluk üzüntü, anhedoni ve bir dizi somatik ve emosyonel semptomlarla karakterize edilen bir psikiyatrik bozukluktur. Bilişsel değişiklikler depresyonu olan bireylerde yaygın olarak görülmektedir. EEG alfa dalgalarının bilişsel işlevlerde, duyguların düzenlenmesinde ve psikopatolojilerde rol oynadığı düşünülmektedir. Bu çalışmada amaç, duygudurum bozukluklarından majör depresif bozukluk hastalarında EEG alfa güçlerinin ve asimetrisinin sağlıklı kontrol grubu ile kıyaslanarak farklılık olup olmadığını incelemektir. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesine başvuran 22 majör depresif bozukluk hastası ve 25 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Tüm katılımcılara Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri (STAI I-II), Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), Edinburgh El Tercihi Envanteri, Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği (DASS-21), Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği (MoCA) uygulanmıştır. Katılımcılar sessiz bir odada, rahat bir pozisyonda otururken istirahat halinde gözler kapalı ve açık pozisyonda 5'er dakika 10-20 uluslararası sisteme uygun olarak 21 kanallı EEG kayıtları alınmıştır. Kaydedilen veriler MATLAB 2021b programına aktarılarak, her kanalın alfa gücü değerleri Welch tekniğiyle hesaplanmıştır. 
Bulgular: Bu çalışmada hasta ve kontrol grubu arasında alfa gücü açısından bir kanalda (T5) gözler kapalı pozisyonda istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. İki grup alfa asimetrileri açısından kıyaslandığında, gözler açık pozisyonda F7-F8, gözler kapalı pozisyonda T3-T4 alfa güçleri arasında anlamlı bir fark tespit edilmiştir. MoCA puanları ve EEG alfa gücü korelasyon analiziyle hasta grubunda T4 kanalındaki alfa gücüyle MoCA toplam puanları arasında pozitif korelasyon saptanmıştır. BDÖ puanlarının EEG alfa güçleri ile korelasyonu incelenmiş olup, istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon bulunamamıştır. 
Sonuç: Bu çalışmada hasta ve kontrol grubu arasında frontal ve temporal alfa asimetrisinde anlamlı bir fark tespit edilmiş olup, alfa gücünde ise temporal bir kanalda fark saptanmıştır. Toplam MoCA puanları kıyaslandığında hasta grubunun istatistiksel olarak anlamlı daha düşük bilişsel performans gösterdiği bulunmuştur. Bu bulgu depresyonun bilişsel fonksiyonları etkilediği görüşünü desteklese de alfa dalgaları ve MoCA skorları arasında korelasyon bulamamış olmamız majör depresif bozuklukta alfa dalgalarının değişimini ve bu değişimin bilişsel fonksiyonlar üzerindeki rolünü anlamak için daha fazla çalışmaya ihtiyaç olduğunu göstermektedir.

Abstract:
Objective: The major depressive disorder is a psychiatric condition characterized by melancholy, anhedonia, and a variety of somatic and emotional symptoms. Cognitive alterations are common among depressed individuals. EEG alpha waves are thought to play a role in cognitive functions, the regulation of emotions, and psychopathology. The aim of this study is to examine whether there is a difference in EEG alpha strengths and asymmetry in patients with major depressive disorder by comparing them with the healthy control group.
Materials and Methods: The study included 22 major depressive disorder patients who applied to Gülhane Training and Research Hospital and 25 healthy controls. The State-Trait Anxiety Inventory (STAI I-II), Beck Depression Inventory (BDI), Beck Anxiety Inventory (BAI), Edinburgh Hand Preference Inventory, Depression-Anxiety-Stress Inventory (DASS-21), and Montreal Cognitive Assessment Scale (MoCA) were applied. While the participants were sitting in a comfortable position in a quiet room, EEG recordings with 21 channels were taken in accordance with the 10-20 international system for 5 minutes each in eyes closed and open positions. The recorded data were transferred to the MATLAB 2021b program, and the alpha power values of each channel were calculated with the Welch technique.
Results: In this study, a statistically significant difference was found between the patient and control groups in terms of alpha power in one channel (T5) with eyes closed. When the two groups were compared in terms of alpha asymmetries, a significant difference was found between the F7-F8 alpha powers with eyes open and the T3-T4 alpha powers with eyes closed. MoCA scores and EEG alpha power correlation analysis revealed a positive correlation between alpha power in the T4 channel and MoCA total scores in the patient group. The correlation of BDI scores with EEG alpha powers was examined, and no statistically significant correlation was found.
Conclusion: In this study, substantial differences in frontal and temporal alpha asymmetry and alpha power in a temporal channel were found between the patient and control groups. When comparing the total MoCA scores, it was discovered that the patient group exhibited statistically substantially lower cognitive performance. Although this finding supports the notion that depression affects cognitive functions, the absence of a correlation between alpha waves and MoCA scores indicates that additional research is required to understand the role of the change in alpha waves in major depressive disorder and its impact on cognitive functions.