Doğu Karadeniz'de mezgit avcılığında kullanılan farklı ağ gözü genişliklerine sahip derin su serpmelerinin av ve boy kompozisyonlarının karşılaştırılması
Comparison of catch and length compositions of deep water cast nets designed with different mesh sizes used in whiting fisheries in the Eastern Black Sea
Yazar: MEHMET ŞABAN KUTAY
Danışman: PROF. GÖKTUĞ DALGIÇ
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Mezgit "Merlangius merlangus (L. 1758)" balığı Doğu Karadeniz'de ticari öneme sahip dip balıkları arasındadır ve stok yıl boyunca farklı av araçları ile sürekli baskı altındadır. Trol balıkçılığının yasak olduğu Doğu Karadeniz Bölgesinde mezgit avcılığı dip uzatma ağları ve derin su serpmeler kullanılarak yapılmaktadır. Bu çalışmada farklı ağ göz açıklığına sahip derin su serpmelerinin av verimleri karşılaştırılmıştır. Çalışma 2018 yılının Temmuz ve Ağustos aylarında Rize – Gündoğdu açıklarında gerçekleştirilmiştir. 8, 10, 12, 14, 16 mm göz genişliğine sahip serpmelerin her biri için 66 ağ operasyonu gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda toplamda 168,35 kg mezgit avlanmıştır. Av kompozisyonunda hedef tür olan mezgit haricinde herhangi bir balık veya kabukluya rastlanmamıştır. Miktar bakımından en fazla mezgit yakalayan serpme 10 mm'liktir ve operasyon başına ortalama 824 gr balık avlamıştır.   16 mm'lik serpmelerde minimum avlama boyu olan 13 cm'in altındaki bireyler toplam av miktarının içerisinde %1'lik kısımı oluşturmaktadır. Ticari olarak kullanılan 8 mm'lik derin su serpmelerinde 13 cm'nin altında yakalanan balıkların miktarı toplam ürünün %88'idir. Bu çalışma sonucunda elde edilen veriler ışığında sürüdürülebilir mezgit avcılığı için geleneksel avcılık metodlarından derin su serpmesinin ağ gözü genişliğinin 16 mm olarak kullanılması tavsiye edilmektedir.

Abstract:
Whiting "Merlangius merlangus (L. 1758)" is among the bottom fish of commercial importance in the Eastern Black Sea and the stock is under constant pressure with different fishing gear throughout the year. In the Eastern Black Sea Region where trawl fishing is prohibited, whiting fishing is carried out by using bottom gillnets and cast nets. In this study, fishing yields of deep water cast nets having different mesh size were compared. The study was carried out in Rize - Gündoğdu offshore in July and August 2018. 66 fishing operations were performed for each of the cast nets having an arm length of 8, 10, 12, 14, 16 mm. As a result of the study, a total of 168.35 kg whiting was fished. No fish or crustaceans were found in the catch composition except for the target species whiting. The cast net with an arm length of  10 mm was the most efficient and fished an average of 824 gr fish per operation. In the 16 mm cast nets, individuals below 13 cm, which is the minimum fishing length, constitute 1% of the total catch amount. In commercially used cast nets that have a mesh arm length of 8 mm, the amount of fish caught under 13 cm is 88% of the total product. In the light of the data obtained from this study, 16 mm mesh arm size is recommended for the commercial deep water cast nets.