Diatomit,sepiyolit ve mikalı kum'un kuru zenginleştirilmesi
Diatomit,sepiyolit ve mikali kum'un kuru zenginleştirilmesi
Yazar: ŞENEL TEMEL
Danışman: PROF. DR. AYHAN ALİ SİRKECİ
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Cevher Hazırlama Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
Yüksek lisans bitirme tezimde farklı özelliklere sahip endüstriyel kullanımı olan Türkiye'de ve Dünyanın farklı ülkelerinde yüksek hacimde üretim imkanı olan  diatomit, sepiyolit ve mikalı kum'un kuru zenginleştirilmesi üzerinde çalışılmıştır.  Yaşanan ekonomik gelişimlerle talebi her geçen gün artan sepiyolit, diatomit ve kum, endüstride genellikle kuru tercih edilmektedir. Yapılan kuru zenginleştirme ile istenen ürünün elde edilmesi ve eş şartlarda (fan hava miktarı, seperatör hızı, besleme hızı) ürünlerin boyut, şekil ve özgül ağırlık farklarına göre ayrımlaşması gözlemlenmiştir. Çıkan numunelerin kimyasal ve boyut analizleri yapılmıştır. 
Deneyler, İTÜ cevher hazırlama pilot tesisi içinde bulunan havalı seperatör ile yapılmıştır. Sepiyolit ve diatomit içi numune -0,5 mm altına öğütülmüş olup, endüstride genellikle -1+0,3 mm olarak istenen  kum numunesi için ise havalı seperatörün kullanım şartları gereği -0,5 +0,3 mm aralıklarında elenmiş numune kullanılmıştır. Havalı seperatörden, iri malzeme ve ince ürün numuneler alınmış, ürün içerikleri ve boyut analizleri, kimyasal ve elek anlizleri ile belirlenmiştir.  Deneylerde havalı seperatörün fan hava miktarı ve seperatör hızları ile optimum ayırma şartları belirlenmeye çalışılmıştır. 
Sepiyolit ve diatomit için hava miktarları 179 , 207 ve 252 m3/saat kullanılmış, mikalı kum'un farklı özellikleri sebebi ile daha iyi bir ayrıma yapabilmek için, hava miktarı 297 m3/saat kullanılmıştır. Aynı şekilde diatomit ve sepiyolit'te seperatör hızları 1153,1349 ve 1438 rpm alınırken mikalı kum için seperatörde 344,549 ve 743 rpm hızları denenmiştir. Ürünü besleme hızı olarak diatomit ve sepiyolitte 500 gr/dk, mikalı kumda ise 600 gr/dk besleme hızları denenmiştir. 
Yapılan deneyler sonunda çıkan sepiyolit ve diatomit numuneleri için boyut dağılımları ile d50 ve d90 değerleri belirlenmiş ve toplam elek altı garfikleri her bir deney için çizilmiştir.  

Diatomit için yapılan kimyasal analizlerde ürünlerin Fe2O3, Al2O3, SiO2,MgO ve CaO değerlerine bakılmıştır. Sepiyolit için ise havalı seperatörden çıkan numuneler üzerinde centipoise biriminden vizkozite ve meq/100 gr biriminde Katyon Değiştirme Kapasiteleri (KDK) bulunmuştur. Mikalı kum için yapılan havalı seperasyon sonucu elde edilen numuneler, trinokuler mikroskop ile incelenmiş, mika, kuvars+feldspat ve diger ürünlerin yüzdeleri belirlenmiştir. 
Deneylerde Denizli Sarayköy Tırkaz köyü bölgesi diatomit, Trakya Çatalca Binkılıç bölgesi kum ve Eskişehir bölgesi sepiyolit numuneleri kullanılmıştır

Abstract:
My master's graduate thesis, was studied on dry enrichment of Diatomite, Sepiolite and micaceous Sand which have different characteristics of industrial use and also which has production facilities with multiple units in different countries of the world and in Turkey With each passing day, increase in the demand of sepiolite, diatomite and sand is preffered generally dry. With dry concentrating to obtain the desired product and charge conditions (air quantity, separator speed, feed rate) of the product size, shape and differentiation was observed according to differences in specific gravity. The chemical and size analysis of the resulting samples were made.
The experiments were performed with air separator in the mineral processing pilot plant of İTÜ.  The sepiolite and diatomite samples were to be ground below -0.5 mm. In the industry usually -1 +0.3 mm micaceous sand sample for the desired use of the air separator as per the requirements of the diluted sample was used to -0.5 +0.3 mm range. From the air separator, coarse material and slim product samples were taken, and the product content and size of product analysis, was determined with chemical and sieve analysis. In the experiments, air separator of air quantity and with the separator speed the optimum seperation conditions have tried to be determined.
For the sepiolite and diatomite, the amount of air 179, 207 and 252 m3/hr used, due to the different characteristics of micaceous sand to make a better distinction amount of air 297 m3/hr. has been used. In the same way, diatomite and sepiolite separator speed 1153, 1349 and 1438 rpm were used, and for micaceous sand in the separator, 344, 549 and 743 rpm speed were tested. To feed the products speed rate, for diatomite and sepiolite 500 g/min, and for the micaceous sand  600 g / min were tested.
At the end of the experiments, for the samples of sepiolite and diatomite, with size distribution the d50 and d90 values determined and total sieve undersize was graphed for each experiment.
Chemical analysis for the diatomite products,  Fe2O3, Al2O3, SiO2, MgO, CaO values were measured.For the sepiolite, over the samples which has occured from air separator, viscosity and meq/100g of Cationic Exchange Capacity was found from the centipoise unit.  For the micaceous sands, the samples which was obtained by air separation, examined with the binocular microscope and mica, quartz + feldspar and other percent of the products were determined. In the experiments, Denizli Saraykoy Tırkaz village region diatomite, Trakya Çataca Binkilic region sand and  Eskisehir region sepiolite samples were used.