Tiberius Gracchus'un hayatı ve Roma'da toprak reformu
Life of Tiberius Gracchus and land reform in Rome
Yazar: SAİT ÇİL
Danışman: PROF. DR. MEHMET ALİ KAYA
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Tarih = History
Dizin: Biyografi = Biography ; Eski Çağ tarihi = Old Age history ; Roma Dönemi = Roman Period ; Roma İmparatorluğu = Roman Empire ; Tarım reformu = Agricultural reform ; Tiberius Gracchus = Tiberius Gracchus ; Toprak reformu = Land reform

Özet:
Roma Cumhuriyeti, Erken Cumhuriyet Dönemi'nde (M.Ö. 458-274) İtalya yarımadasına yayılmayı başarmış ve gözünü başka topraklara dikmişti. Orta Cumhuriyet Dönemi (M.Ö. 274-148) ile de Kartacalılara karşı yapılan savaşlar sonucunda geniş topraklara yayılmştı. Tezin çalışma konusu olan Roma'nın Geç Cumhuriyet Dönemi'nde ise iç karışıklıklar, siyasi çatışmalar ve sınıflara dayalı ekonomik adaletsizlikler üst noktaya ulaşmıştı.

Roma'nın Geç Cumhuriyet Dönemi'ndeki kargaşa ortamına rağmen bu dönemde Gracchuslar, Marius, Sulla, Pompeius, Caesar ve Octavianus (Augustus) gibi birçok ünlü devlet adamı yetişmiş ve öne çıkmıştı. M.Ö. 133 yılının halk tribunu (tribunus plebis) olan Tiberius Gracchus, Roma'nın askeri ve ekonomik sıkıntılarını zirai alanda yapılacak bir toprak reformu ile çözmeyi denemişti. Tiberius Gracchus'un bu çabası, hayatını kaybetmesine neden oldu; ancak arkasında izi kolay kolay silinemeyecek bir siyasi miras bıraktı.

Bu çalışmada, Tiberius Gracchus'un M.Ö. 133 yılında gerçekleştirmiş olduğu toprak reformunun tarihsel sürecinin detayları ile Tiberius Gracchus'un hayatı antik ve modern kaynakların aktardığı bilgiler ışığında ele alınmıştır. Konunun güncelliğini koruyabilmesi ve bu çalışmanın alana fayda sağlayabilmesi amacıyla bu dönemle ilgili detaylı bir kaynak araştırması yapılmış, kaynakların ortak ve farklı yönleri karşılaştırılmış, tartışmalı konularla ilgili farklı fikirler gösterilmiş, kaynaklardaki hatalı bilgiler tespit edilmiştir.

Abstract:
The Roman Republic managed to spread to the Italian peninsula in the Early Republic Period (458-274 BC) and set its sights on other lands. In the Middle Republic Period (274-148 BC), it spread over vast lands as a result of the wars against Carthaginians. In the Late Republic Period of Rome, which is the subject of the thesis, internal conflicts, political conflicts and economic injustices based on classes reached the top.

Despite the turmoil of Rome in the Late Republican Period, many famous statesmen such as Gracchus, Marius, Sulla, Pompeius, Caesar and Octavian (Augustus) were raised and came to the fore during this period. Tiberius Gracchus, the tribune of the people (tribune plebis) of 133 BC, tried to solve the military and economic problems of Rome with a land reform in the agricultural field. However, it left behind an indelible political legacy, Tiberius Gracchus' effort caused his death.

In this study, the details of the historical process of the land reform carried out by Tiberius Gracchus in 133 BC and the life of Tiberius Gracchus are discussed in the light of the information provided by ancient and modern sources. In order to keep the subject up-to-date and to benefit from this study, a detailed resource research was conducted about this period, common and different aspects of the sources were compared, different opinions were shown on controversial issues, and erroneous information in the sources were determined.