Türk Sosyal Güvenlik hukukunda yaşlılık sigortası
Old age insurance at Turkish Social Security law
Yazar: YUSUF ÖZ
Danışman: PROF. DR. AYDIN BAŞBUĞ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Sigorta = Insurance ; Sosyal Sigortalar Kanunu 5510 sayılı = Social Security Act 5510 numbered ; Sosyal Sigortalar Kanunu = Social Security Act ; Sosyal güvenlik = Social security ; Sosyal güvenlik hukuku = Social security law ; Sosyal güvenlik sigortaları = Social security insurances ; Yaşlılık sigortası = Old age insurance

Özet:
Türk Sosyal Güvenlik hukukunda yaşlılık sigortasını inceleyen bu tez, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun yaşlılık sigortası ile ilgili hükümlerini ve getirdiği yenilikleri değerlendirmeyi amaçlamıştır. İnsan hayatında gelinen son aşama olarak ifade edilen yaşlılık döneminde insanlar gençlik dönemlerinde olduğu gibi yaşamlarını sürdüremezler. Kişiler yaşlılık dönemlerinde çalışma hayatından çekildikleri için gelir kaybına uğramakla birlikte sağlık harcamalarının yükselmesi nedeniyle gider artışıyla da karşılaşırlar. Sosyal güvenlik sistemlerinde yaşlılık sigortası bu olumsuzlukları ortadan kaldırmak için ortaya çıkmıştır. Ülkemizde 1950'li yıllardan itibaren uygulanmaya başlayan yaşlılık sigortası ile çalışanlar yaşlılık dönemlerinde sosyal güvenceye kavuşmuşlardır. Yaşlılık sigortasından sağlanan temel hak yaşlılık aylığı bağlanmasıdır. Sosyal güvenlik harcamalarının önemli bir kısmını oluşturan yaşlılık aylığının hangi yaştan itibaren ödenmesi gerektiği tartışma konusu olmuş ve yaş sınırlarında önemli değişiklikler yapılmıştır. Bu değişikliklerin temelinde sistemin mali açıdan sürdürülebilirliğini sağlamak gelmektedir. Ülkemizde yaş sınırları yükseltilmekle birlikte aylık bağlama oranları ile aylık hesaplama yöntemleri de değiştirilmiştir. Yaşlılık sigortasının ana unsuru yaşlılık aylığına hak kazanılması olmakla birlikte şartları sağlayamayan sigortalıya ödemiş olduğu primler toptan ödeme şeklinde iade edilecektir. Yaşlılık aylığına hak kazanabilmek için belirli bir süre sigorta primi ödenmesi ve belirli bir yaşa gelinmiş olması gerekmekle birlikte, iş koşullarına, sigortalının içinde bulunduğu durumlara bağlı olarak kolaylıklar da getirilmiştir.

Anahtar Kelimeler : Sosyal Güvenlik, yaşlılık sigortası, yaşlılık, toptan ödeme

Abstract:
This thesis, examining old age insurance at Turkish Social Security Law,  aims to evaluate related provisions of 5510 Social Security and General Health Insurance Law and the amendments introduced by this law. In old age, expressed as the latest stage in human life, people can not sustain their life as they used to do in their youth. Due to the termination of their professional life, the old people are exposed to a loss of income and they also face with an increase in their expenses as a result of increasing health spending. Old age insurance in social security systems has been emerged to eliminate these problems mentioned above. The workers had started to benefit from social security in their old age with old age insurance, which was put into effect since 1950s. The basic right ensured by old age insurance is to qualify for an old-age pension. The minimum age for the qualification of old age pension has been a controversial issue and due to the debates in this issue, significant amendments have been made in age limits.  What underlies these amendmends is to ensure the financial sustainability of the social security system. In our country, apart from increases made in the age limits, income replacement rates and pension calculation methods have also been changed.  Although the main component of the old age insurance is  to  qualify for an  old-age pension,  insurance premiums might be refunded in the form of lump-sum payments in some situations where the social insurant  can not meet the requirements needed. While the payment of insurance premiums for a certain period and reaching a certain age are two essential requirements to qualify for an old age pension, some facilities can be provided for the employees based on their working conditions and the individual  cases.

Key Words : Social Security, old age insurance, lump sum payment