Ultra yüksek alan manyetik rezonans görüntülemenin amalgam faz değişimi ve cıva salınımı üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of ultra-high field magnetic resonance imaging on amalgam phase change and mercury release
Yazar: SAMED ŞATIR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELMİ YILMAZ
Akdeniz Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2019
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Amalgam = Amalgam ; Cıva = Mercury ; Kütle spektroskopisi = Mass spectroscopy ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging

Özet:
Amaç: Diş çürüklerinin tedavisinde kullanılan amalgam restorasyonlar, içeriklerinde bulunan cıva nedeniyle toksik etki oluşturma potansiyeli taşımaktadırlar. Farklı fiziksel ve kimyasal koşullar altında amalgam restorasyonlardan salınan cıva miktarının değişebileceği düşünülmektedir. Manyetik rezonans görüntüleme (MRG), özellikle yumuşak doku kaynaklı patolojilerin görüntülenmesinde sıklıkla tercih edilmektedir. Manyetik alana maruz kalan metal objeler ısınma ve manyetik alan içinde hareket etme gibi davranışlar sergilemektedir. Bu çalışmanın amacı, manyetik alana maruz kalan amalgamlardaki faz değişimi ve cıva salınımı miktarını değerlendirmektir.
Yöntem: 4 mm çapı ve 4 mm yükseklikte 60 adet amalgam disk hazırlanarak 30 adet amalgam disk kontrol grubu olarak, 30 adet amalgam disk ise MRG grubu olarak belirlenmiştir. Diskler Fusayama-Meyer çözeltisine konarak MRG grubundaki diskler 14,1T ultra yüksek alan manyetik rezonans görüntüleme (UYA-MRG) cihazında (EPFL, Lozan, İsviçre) MRG uygulamasına maruz bırakılmıştır. UYA-MRG uygulamasından 2, 12 ve 24 saat sonra tüm diskler çözeltilerden çıkarılmıştır. Çözeltilere indüktif olarak eşleşmiş plazma-kütle spektroskopisi (ICP-MS) analizi yapılırken amalgam disklere X-ışını difraktometresi (XRD) analizi yapılmıştır. Gruplar arasındaki farklılık ve etkileşimler iki yönlü ANOVA testi ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: MRG grubundaki çözeltilere salınan cıva konsantrasyonu kontrol grubundaki çözeltilere göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p=0,026). MRG grubundaki amalgam diskler ile kontrol grubundaki disklerin metalürjik fazları arasında farklılık saptanmamıştır. MRG grubundaki amalgam disklerin XRD analizi ile elde edilen pik şiddeti yoğunluğu kontrol grubundaki amalgam disklerin pik şiddeti yoğunluğuna göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p=0,000). 
Sonuç: UYA-MRG uygulamasının; amalgam dolgulu bireyler için, manyetik alanın gücü ve manyetik alanda bulunma süresine bağlı olarak cıva salınımında meydana gelen artış ile cıva toksisitesi riski oluşturduğunu göstermektedir. UYA-MRG uygulamasının, manyetik alana maruz kalınan süreye bağlı olarak amalgamdaki kristal yapı üzerinde zayıflatıcı bir etkiye sahip olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler: amalgam, MRG, cıva, ICP-MS, XRD

Abstract:
Objective: Amalgam restorations used in the treatment of dental caries have the potential to cause toxic effects due to mercury in their contents. It is thought that the amount of mercury released from amalgam restorations may change with different physical and chemical conditions. Magnetic resonance imaging (MRI) is often preferred for imaging of soft tissue-related pathologies. Metal objects exposed to the magnetic field exhibit behaviors such as heating and moving within the magnetic field. The aim of this study was to evaluate the phase change and the amount of mercury release in amalgams which exposed to the magnetic field.
Method: 60 amalgam discs with 4 mm diameter and 4 mm height were prepared. 30 amalgam discs were selected as control group and 30 amalgam discs were selected as MRI group. The discs were placed in the Fusayama-Meyer solution. Discs in the MRI group were exposed to MRI with 14.1T ultra-high-field magnetic resonance (UHF-MRI) system (EPFL, Lausanne, Switzerland). 2, 12 and 24 hours after UHF-MRI application, all discs were removed from the solutions. Inductively coupled plasma-mass spectroscopy (ICP-MS) analysis was performed to the solutions, while X-ray diffractometry (XRD) analysis was performed on amalgam discs. Differences and interactions between groups were evaluated by two-way ANOVA test.
Results: Mercury concentrations in solutions were significantly higher in the MRI group than the control group (p = 0.026). There were no differences between the metallurgical phases of the amalgam discs in the MRI group and the control group. The peak intensity of the amalgam discs in the MRI group obtained by XRD analysis was significantly lower than the peak intensity of amalgam discs in the control group (p = 0.000).
Conclusion: It is possible that patients with amalgam restoration who underwent UHF-MRI application may be at risk of mercury toxicity due to the increase in the release of mercury related with the power of magnetic field and and the time of MRI application. UHF-MRI application is thought to have a debilitating effect on the crystal structure in amalgam in relation to the duration of exposure to the magnetic field.

Key words: amalgam, MRI, mercury, ICP-MS, XRD