Çukurova bölgesi'nde Fransız işgali ve işgal yönetimi (1918-1921)
French	occupation and occupation administration in Çukurova region (1918-1921)
Yazar: TURGAY TUNALI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT AYDOĞDU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Tarih = History
Dizin: Ankara Anlaşması = Ankara Agreement ; Dünya Savaşı I = World War I ; Ermeniler = Armenians ; Fransa = France ; Fransız işgali = French distraction ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Türk-Fransız mücadelesi = Turkish-French struggle ; Çukurova bölgesi = Çukurova region ; İşgal = Occupation

Özet:
I.Dünya Savaşı sonunda imzalanan Mondros Mütarekesi sonrası Osmanlı Devleti'nin toprakları İtilaf Devletlerince işgale başlandı. İşgal edilen yerlerden birisi de Çukurova bölgesi oldu. Bölge, Anadolu üzerindeki en verimli topraklara, Yakındoğu ve Doğu Akdeniz'e açılan liman ve demiryollarına sahipti. Fransa'nın Anadolu'nun bu bölgesi ile alakalı uzun vadeli ve ekonomik temelli planları bulunuyordu. Fransa bu planları hayata geçirmek üzere Çukurova'yı işgal ederek burada yeni bir düzen kurmak için çalışmalara başladı. Bu doğrultuda Adana Vilayeti'nin her sahasında çeşitli müdahalere başlandı ve bölgede yeni bir düzen tesis edildi. Fransa, bu faaliyetlerinde Ermenileri en büyük destekçisi ve yardımcısı olarak gördü.  Bu suretle işgal sonrası bölgeye getirilen Ermeni Lejyonu, bir taraftan Fransız çıkarlarını korurken diğer taraftan yerel halka yönelik çeşitli saldırılar gerçekleştirdi. Halk ve yerel yöneticilerin en rahatsız eden şey de Ermeni Lejyonu ve bunu destekleyen bazı Fransız subayları oldu. Bu durum halkta bir aksü'l amel yarattı ve bireysel olarak başlayan tepkiler daha sonra daha da etkin hale geldi. Kuva-yı Milliye'nin bölge üzerinde ağırlığını hissettirmeye başlaması Çukurova'nın işgalinde yeni bir dönemi başlattı. Oluşan çatışma ortamı Fransızların savaş öncesi planlarını hayata geçirmesini de imkansız kılacaktı. Bu doğrultuda Fransızlar Anadolu üzerinde ekonomik ayrıcalıklara karşılık bölgenin tahliye edilmesi ve Suriye'deki kurdukları mandayı önceleyen bir anlayışa bürünecekler ve Ankara Hükümeti ile diyalog arayışına gireceklerdi.

Abstract:
After the Mondros Armistice signed at the end of World War I, the Ottoman Empire's soils were occupied by the Entente States. One of the places occupied was the Çukurova region. The region had the most fertile lands on Anatolia, ports and railways opening to the Near East and Eastern Mediterranean. France had long-term and economically based plans for this region of Anatolia. France occupied Çukurova in order to realize these plans and started working to establish a new order here. Therefore, various interference were initiated in whole area of Adana Province and a new order was established in the region. France consired the Armenians as its biggest supporter and auxiliary in these activities. Thus, the Armenian Legion, which was brought to the region after the occupation, carried out various assaults against the local people while protecting the French interests. The most disturbing thing for the people and local executive was the Armenian Legion and some French officers who supported it. This situation created a reaction in the public and the reactions that started individually became more efficacious later on. The fact that Kuva-yı Milliye started to make its weight felt on the region started a new era in the occupation of Çukurova. The resulting conflict environment would make it impossible for the French to implement their pre-war plans. In this direction, the French would adopt an understanding that prioritizes the evacuation of the region in return for economic privileges in Anatolia and the mandate they established in Syria, and they would search for dialogue with the Ankara Government.