Ortaokul 7.sınıf öğrencilerinin evsel atıklar ve geri dönüşüm konusundaki bilgi düzeylerinin belirlenmesi
Determining the knowledge levels of secondary school 7th grade students about household waste and recycling
Yazar: AHMET EROL
Danışman: PROF. DR. DİLEK ÇELİKLER
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Evsel atıklar = Domestic wastes ; Geri dönüşüm =   ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Yeniden kazanma = Recycling

Özet:
Bu araştırma ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin evsel atıklar ve geri dönüşüm konusundaki bilgi düzeylerini ölçmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma nicel araştırma yöntemi ile yürütülmüş olup, genel tarama desenine göre tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Samsun ilinin Atakum, Canik, Çarşamba, İlkadım ve Tekkeköy ilçelerindeki 10 devlet ortaokulunda öğrenim gören 7. sınıf öğrencilerinden 431 kız, 497 erkek toplam 928 öğrenci oluşturmaktadır. Veriler Altunbey (2022) tarafından geliştirilen "Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm Bilgi Testi" ile toplanmıştır. Bu test 7. sınıf Fen Bilimleri dersi, 4. ünitesi olan "Saf Madde ve Karışımlar" ünitesinin "Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm" konusundaki beş kazanımını ölçmeye yönelik hazırlanmış olup, 4 seçenekli 18 çoktan seçmeli sorudan oluşmaktadır. Araştırmada elde edilen veriler Excel programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda öğrencilerin bilgi düzeyleri ile cinsiyet, okul ve ilçeler arası karşılaştırmalar yapılmıştır. Soru düzeyinde %33,53 başarı ile en düşük ortalamanın 13. soruda, en yüksek başarının ise %82,62 ortalama ile 1. soruda olduğu belirlenmiştir. Okul düzeyinde en yüksek başarı %74,57 iken en düşük %47,70 olarak saptanmıştır. İncelenen değişkenler açısından genel olarak kız öğrencilerin erkek öğrencilere kıyasla daha yüksek doğru cevap ortalamalarına sahip olduğu ve ilçeler ile okullar arasında doğruluk yüzdelerinde farlılıklar olduğu görülmektedir. Sonuçlar, öğrenciler arasında bilgi düzeylerinin çeşitlilik gösterdiğini, geri dönüşüm ve atık yönetiminin belirli yönlerini anlamada dikkate değer eksiklikleri olduğunu göstermektedir. Genel olarak öğrencilerin geri dönüşümün önemi konusunda temel bir farkındalık sergilediği, atık yönetimi süreçleri ve çevresel etkilere ilişkin konularda ise eksikliklerin olduğu belirlenmiştir. Bu sonuçlar, okullarda özellikle atık yönetimi ve geri dönüşümün pratik yönlerine odaklanan daha kapsamlı ve ilgi çekici çevre eğitimine olan ihtiyacın altını çizmektedir.


Anahtar Sözcükler: Evsel atık, Geri dönüşüm, Ortaokul öğrencisi.

Abstract:
This research was conducted to measure the knowledge levels of secondary school 7th grade students about household waste and recycling. The research was conducted with the quantitative research method and was designed according to the general survey pattern. The study group of the research consists of a total of 928 students, 431 girls and 497 boys, from 7th grade students studying in 10 public secondary schools in Atakum, Canik, Çarşamba, İlkadım and Tekkeköy districts of Samsun province. Data were collected with the "Domestic Waste and Recycling Knowledge Test" developed by Altunbey (2022). This test was prepared to measure the five achievements of the 4th unit of the 7th grade Science course, "Pure Substances and Mixtures", on "Domestic Wastes and Recycling", and consists of 18 multiple choice questions with 4 options. The data obtained in the research were analyzed using the Excel program. As a result of the research, comparisons were made between the knowledge levels of the students and their gender, schools and districts. At the question level, it was determined that the lowest average was in the 13th question with a success rate of 33.53%, and the highest success was in the 1st question with an average of 82.62%. The highest success at school level was 74.57%, while the lowest was 47.70%. In terms of the variables examined, it is seen that female students generally have higher correct answer averages than male students and that there are differences in accuracy percentages between districts and schools. The results show that knowledge levels vary among students, with notable gaps in understanding certain aspects of recycling and waste management. In general, it was determined that students showed a basic awareness of the importance of recycling, but there were deficiencies in issues related to waste management processes and environmental impacts. These results underline the need for more comprehensive and engaging environmental education in schools, focusing particularly on the practical aspects of waste management and recycling.


Keywords:  Domestic waste, Recycling, Secondary school student.