Tek satıcılık sözleşmesi ve tek satıcının denkleştirme istemi
Exclusive distributorship agreement and the goodwill indemnity claim of the exclusive distributor
Yazar: SAMET CAN OLGAÇ
Danışman: PROF. DR. OĞUZ SADIK AYDOS
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Medeni Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Denkleştirme = Hotchpot ; Denkleştirme istemi = Indemnity for goodwill ; Fesih = Cancellation ; Tek satıcılık sözleşmesi = Single salesmanship contract

Özet:
Tek satıcılık sözleşmesi, hukuk sistemimizde henüz düzenlenmemiş, kendine özgü yapısı olan isimsiz bir sözleşmedir. Sağlayıcı ile tek satıcı arasında yapılan çerçeve nitelikte ve sürekli borç ilişkisi doğuran tek satıcılık sözleşmesi, sağlayıcının kendisine ait ürünlerinin tamamını veya bir kısmını belirli bölgede tekel hakkına sahip tek satıcıya bedeli karşılığında göndermeyi, tek satıcının da bu ürünleri kendi nam ve hesabına satarak faaliyette bulunmayı üstlendiği bir sözleşme olarak tanımlanmaktadır. Bu çerçevede bakıldığında tek satıcılık sözleşmesiyle, taraflar arasında sürekli borç ilişkisi doğmakta, tek satıcıya belirli bir bölgede tekel satım hakkı tanınmakta ve tek satıcı kendi adına ve hesabına hareket etmektedir. Sözleşmenin bu unsurlarına bakıldığında, tek satıcılık sözleşmesi, tam iki tarafa borç yükleyen ve kendine özgü bir yapısı olan atipik isimsiz sözleşmedir. Tezimizde, tek satıcılık sözleşmesinin tanımı, hukukî niteliği, diğer sözleşmelerden ayırt edilmesi, sözleşmenin taraflarının hak ve yükümlülükleri, sözleşmenin sona ermesi hâlleri ve bu hâllere bağlı olarak doğacak hukukî sonuçlar hakkında detaylı açıklamalarda bulunulmuştur. Tek satıcılık sözleşmesinin niteliği gereği, sözleşmenin genel sona erme sebepleri ve sonuçları yanında, stokların iadesi, denkleştirme istemi gibi özel bir takım sonuçlar da gündeme gelmektedir. Tez çalışmamızda, tek satıcılık sözleşmesi, tek satıcılık sözleşmesinin sona ermesi ve sonuçları ile son bölümde de sözleşmenin sona ermesinin özel sonuçlarından olan denkleştirme istemi hakkında açıklamalarda bulunulmuştur.

Abstract:
The exclusive distributorship agreement is an innominate contract that has not yet been regulated in our legal system and, has its own unique structure. It is defined as the contract providing that the supplier undertakes to send all or some of its products to the exclusive distributor with a monopoly right in a certain region and, that the exclusive distributor undertakes the activity by selling these products on their behalf and account. In this context, with the exclusive distributorship agreement, there is a continuous debt relationship between the parties, the exclusive distributor  is given the right to sell monopoly in a certain region and, acts on its own behalf and account. Considering these elements of the contract, the exclusive distributorship agreement is an atypical innominate contract that has a unique structure that imposes debt on both sides. In our thesis, detailed explanations have been made about the definition of the exclusive distributorship agreement, its legal nature, its distinction from other contracts, the rights and obligations of the parties of the contract, the termination of the contract and the legal consequences that may arise in connection with these cases. Due to the nature of the exclusive distributorship agreement, besides the general reasons and results of the contract, a number of special results such as the return of stocks and the request for equalization are also on the agenda. In our thesis, explanations are given about the exclusive distributorship agreement, its termination, its termination's results, and the goodwill indemnity, which is one of the special consequences of the termination of the agreement, in the last section.