Okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik özelliklerinin öğretmenlerin öznel iyi oluşları ile ilişkisi
The relationship between school principals' transformational leadership characteristics and teachers' subjective well being
Yazar: GÜLŞAH KAHRAMAN
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN ARASTAMAN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Devlet okulları = State schools ; Dönüşümcü liderlik = Transformational leadership ; Liderlik = Leadership ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ölçekler = Scales ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik özellikleri ile öğretmenlerin öznel iyi oluşları arasındaki ilişkiyi saptamak ve bazı değişkenlere göre incelemektir. Nicel korelasyonel araştırma yaklaşımının benimsendiği bu çalışma 2020-2021 eğitim-öğretim yılı Ankara ili kamu ortaokullarında görev yapan 517 öğretmen ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplamak amacıyla öğretmenlere Bass ve Avolio'nun 2000 yılında geliştirdiği ve Töremen ve Yasan (2010) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Dönüşümsel Liderlik Ölçeği" ölçeği ve Renshaw, Long ve Cook (2015) tarafından geliştirilmiş ve Elif ve Nartgün (2017) tarafından Türk kültürüne uyarlanan "Öğretmen Öznel İyi Oluş Ölçeği" uygulanmıştır. Ölçeklerin güvenilirlik sonuçları kabul edilebilir düzeyde olup verilerin analizinde SPSS 25.0 kullanılmıştır. Verileri analiz etmek amacıyla standart sapma, aritmetik ortalama, t-testi, ANOVA testi, çoklu doğrusal regresyon ve korelasyon yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğretmenlerin okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik özelliklerine ilişkin görüşlerinin yüksek düzeyde olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin okul müdürünün dönüşümcü liderlik özelliklerine ilişkin görüşlerinin cinsiyet, kıdem, yaş ve okulda çalışma süresi değişkenlerine göre anlamlı bir fark gösterdiği ancak, eğitim durumu ve medeni durum değişkenleri bakımından anlamlı bir fark göstermediği saptanmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin öznel iyi oluş düzeylerine ilişkin görüşlerinin yüksek düzeyde olduğu görülmüştür. Eğitim durumu ve medeni durum değişkenlerine göre öğretmenlerin öznel iyi oluş düzeylerinde anlamlı bir fark bulunmazken; cinsiyet, kıdem, yaş ve okulda çalışma süresi değişkenlerine göre anlamlı bir fark gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik özellikleri ile öğretmenlerin öznel iyi oluşları arasında pozitif yönlü, anlamlı ve düşük düzeyde bir ilişki olduğu görülmüştür. Okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik özelliklerinin öğretmenlerin öznel iyi oluşunun anlamlı bir yordayıcısı olduğu saptanmıştır.

Abstract:
The purpose of this study was to determine the relationship between transformational leadership behaviors of school principals and teachers' subjective well-being. Quantitative correlational study was used for the study and carried out with 517 teachers. "Transformational Leadership Questionnaire" developed by Bass and Avolio (1995) and adapted to Turkish culture by Töremen and Yasan (2010) and "Teacher Subjective Wellbeing Questionnaire" developed by Renshaw, Long ve Cook (2015) adapted to Turkish culture by Ergün and Nartgün (2017) were applied to teachers. According to the results, it has been observed that teachers' views on school principals' transformational leadership characteristics were at a high level. It has been concluded that teachers' views on school principals' transformational leadership characteristics indicate a significant difference according to variables gender, seniority, age and duration of work at school but, it is concluded that in terms of educational status and marital status did not difference significantly. It is seen that teachers who participated in the study had a high level of opinions about their subjective well-being. It is concluded that according to the variables of educational status and marital status did not difference significantly but, it is concluded that there is a significant difference according to the variables of gender, seniority, age and duration of work at school. It is observed that there is a positive, significant, low relationship between school principals' transformational leadership characteristics and teachers' subjective well-being. It has been determined that the transformational leadership characteristics of school principals was a significant predictor of teachers' subjective well-being.