Zonguldak Halkevi Karaelmas dergisi üzerine bir inceleme
A review on Zonguldak community center  Karaelmas magazine
Yazar: ASİYE SAYMAZ
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE BİLGEHAN TÜRK
Giresun Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dünyası Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dergiler = Magazines ; Halkevleri = Community houses ; Halkevleri dergileri = Community centers magazines ; Karaelmas dergisi = Karaelmas journal ; Zonguldak = Zonguldak

Özet:
Cumhuriyet tarihinin önde gelen kuruluşlarından biri olan Halkevleri, halkın
her alanda gelişimini sağlamak amacıyla 19 Şubat 1932'de on dört il merkezinde
kurulur. Zaman içerisinde sayılarında artış görülse de 1951'de kapatılmak zorunda
kalır. Halkevleri, süreç içerisinde birçok yayınla edebiyat tarihinde önemli bir yere
sahip olur. Atatürk ilkelerini, inkılaplarını ve Cumhuriyet rejiminin getirilerini halka
öğretmeyi esas alan Halkevleri, bununla da kalmaz ve bireyi ilgilendiren her konuda
eğitimin vazgeçilmez bir parçası olur.
Halkevleri ekonomik, sosyal, kültürel, siyasal, sağlık ve eğitim alanlarında
faaliyet gösterir. Bireyi ve toplumu merkeze alarak halkın ihtiyaçlarına yanıt arar.
Farklı idealler peşinde koşan bireyleri çatısı altında himaye eden Halkevleri, güçlü
bireylerle muasır medeniyetler seviyesine ulaşmış bir toplum yaratmayı amaçlar.
Halkevleri, çalışmalarını "Dil, Edebiyat ve Tarih", "Güzel Sanatlar", "Spor",
"Temsil", "Sosyal Yardım", "Köycülük", "Halkdershaneleri ve Kurslar", "Müze ve
Sergiler", "Kütüphane ve Yayın" olmak üzere dokuz kolda yürütür. Bunların her biri
ayrı işleve sahip olsa da Dil, Edebiyat ve Tarih Kolu, Halkevlerinin yayın organlarını
ortaya çıkarmak açısından ayrıca önemlidir. Halkevleri yayınladıkları kitap, gazete
ve dergiler aracılığıyla hedeflerini halka daha kolay aktarma fırsatı bulur. Zonguldak
Halkevi dergisi olan Karaelmas da faaliyetleriyle bu aktarımın bir örneği olur.
Karaelmas'ın 13 Nisan 1938'de başlayan yayın hayatı 20 Şubat 1949'da son
bulur. Dergi, bu süre zarfında toplam kırk sekiz sayı yayımlanır. Dergide Türk
edebiyatının önemli isimlerinin yanı sıra yerel yazarlar ve daha önce adına fazla
rastlanmayan kişilerin imzaları görülür. Genel olarak dergide şiir, hikâye, hatıra,
mektup, söylev ve konferans metinleri, çeviri yazılar, coğrafya, tarih ve siyaset ile
ilgili yazılar, spor, sağlık ve hukuk ile ilgili yazılar, eğitim ve kültürle ilgili yazılar,
edebiyatla ilgili yazılar, Zonguldak Halkevi başta olmak üzere diğer Halkevleriyle
ilgili yazılar yer alır. Haber, ilan, reklam ve fotoğraflar ile de görsel açıdan derginin
içeriği zenginleştirilir.
Bu çalışmada Zonguldak Halkevi tarafından yayımlanan Karaelmas dergisi
genel özellikleriyle tanıtılmaya çalışılmıştır. Öncelikle Halkevlerinin gelişim süreci
ve Zonguldak Halkevinden bahsedilmiştir. Akabinde Karaelmas'ın yayın süreci,
şekil özellikleri, yayın politikası, yazar kadrosu ve edebî faaliyetleri hakkında bilgi
verilmiş ve dergideki bütün yazıların tahlili fihristi yapılmıştır. Dergideki yazılar
sayılarına, yazar adına, konu ve türlerine göre sınıflandırılmıştır. Bunun sonucunda
Karaelmas'ın sanat, fikir ve edebiyat dergisi olarak faaliyet gösterdiği görülmüştür.

Abstract:
Community Centers, one of the leading institutions in the history of the
Repuplic, was established on February 19, 1932 in fourteen provincial centers in
order to ensure the development of the people in all areas. Although their numbers
increased over time, they had to be closed in 1951. People's Houses have an
important place in history of literature with many publications in the process.
People's Houses, which are based on teaching the principles, reforms and the
benefits of the Republican regime to the public, become an indispensable part of
education in every subject that concerns the individual.
People's Houses operate in the fields of economic, social, cultural, political,
health and education. It seeks answers to the needs of the people by putting the
individual and society at the center. Protecting individuals who pursue different
ideals, Community Centers aim to create a society that has reached the level of
contemporary civilizations with strong individuals.
People's Houses work to be "Language", Literature and History", "Fine
Arts", "Sports", "Representation", "Social Aid", "Peasantism", "People's Schools
and Courses", "Museums and Exhibitions", "Library and Publication". It runs in nine
branches. Although each of them has a seperate function, the Language, Literature
and History Branch is also important in terms of revealing the publication organs of
the Community Centers. People's Houses find the opportunity to convey their gols to
the public more easily through the boks, newspapers and magazines they publish.
Karaelmas, the journal of the Zonguldak Community Center, becomes an example of
this transfer with its activities.
The publication life of Karaelmas, which started on April 13, 1938, ended on
February 20, 1949. The journal is published in a total of forty-eight issues during this
period. Signatures of important names of Turkish literature as well as local writers
and people whose names were not frequently encountered before can be seen in the
magazine. In general, poerty, stories, memoirs, letters, speeches and conference texts,
translations, articles on geography, history and politics, articles on sports, health and
law, articles on education and culture, articles on literature, especially Zonguldak
Community Center. The are articles about other People's Houses. The content of the
magazine is visually enriched with news, advertisements, advertisements and
photographs.
In this study, Karaelmas magazine published by Zonguldak Community
Center was tried to be introduced with its general features. First of all, the
development process of Community Centers and Zonguldak Community Center are
mentioned. Afterwards, information was given about Karaelmas's publishing
process, shape features, publication policiy, staff of writers and literary activities, and
an index was made for the analysis of all the articles in the journal. The articles in the
journal are classified according to their number, author's name, subject and types. As
a result, it has been seen that Karaelmas operates as an art, idea and literature magazine.