Türkiyedeki teknoloji transfer ofislerinin inovasyon odaklı fikri sınai mülki haklara ve girişimciliğe artırıcı etkisi
The increase effect of technology transfer offices on the innovation based intellectual property rights and entrepreneurship in Turkey
Yazar: MUSTAFA GÜLER
Danışman: PROF. DR. ŞAH İSMAİL KIRBAŞLAR ; YRD. DOÇ. DR. GAMZE SART
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mühendislik Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering ; İşletme = Business Administration

Özet:
Günümüzde Teknoloji Transfer Ofisleri (TTO) inovasyon merkezli politikalarıyla hem sanayicilerimize hem de akademisyenlere ileri teknoloji imkânları sunarak uluslararası rekabete dayalı ürünler üretmeleri için önderlik yapmaktadırlar. Teknoloji transfer ofisleri aracılığıyla üniversitelerden endüstriyel alana sunulan ürünler, hem ekonomiye hem de işgücüne olumlu katkılar sağlamaktadır. Bilginin ve yeniliğin rekabet üstünlüğü sağlamada önem arz ettiği bugünlerde, sanayinin ihtiyacı olan teknik bilginin teknoloji transfer ofisleri tarafından karşılanması üniversite-sanayi işbirliği ile mümkün olup bunun yanı sıra araştırma geliştirme faaliyetlerinin ve teknoloji yayılımını sağlayan, girişimciliğe teşvik eden yapılarıyla inovasyon sistemi içerisinde önemli bir yer teşkil etmektedirler. Teknoloji transfer ofisleri, ayrıca içerisinde barındırdığı Ar-ge yapıları sayesinde etkili bir inovasyon sistemi kurarak hem yeni girişimciler kazanmakta, hem de bunun sonucunda ortaya çıkan yeni ürünler, buluşlar ve teknolojiyi de Fikri Sınai Mülki Haklar (FSMH) çerçevesinde girişimcilerin gerekli patent ve lisans işlemleri yapmasıyla bilime ve sanayiye önemli katkılar yapmaktadırlar.
Sınai mülkiyet hakları aslında bir yenilik ya da buluş üzerine kurulur. Bu buluş sahip olduğu özellik ya da istenilen sahip olma süresine göre Devlet tarafından gerekli tescil işlemleri yapılarak korunmasıyla, mülkiyet hakları ortaya çıkar. Bunlar genel olarak, patentler ve faydalı modeller, markalar, endüstriyel tasarımlar, coğrafi işaretler ve entegre devrelerden oluşmaktadır. Burada teknoloji transfer ofisleri sahip olduğu imkânlar sayesinde girişimciliği artırmakta ve buna bağlı olarak inovasyon odaklı mülki hakların sayısını da her geçen gün daha yukarı seviyelere çekmektedirler.
Yapılan bu çalışmada üniversite-sanayi işbirliğinde çok önemli bir ara yüz mekanizması olan Teknoloji Transfer Ofislerinin Türkiye'deki inovasyon merkezli Girişimciliğe ve Fikri Sınai Mülkiyet Haklar'ına olan etkisi incelenmiştir. TÜBİTAK desteğiyle kurulan TTO'ların çalışanlarına yönelik nitel bir anket yapılmıştır. Araştırma sonucunda, TTO'ların tarihsel gelişimleri, üniversite-sanayi işbirlikleri, TTO'ların kuruluş hedefleri ve verdikleri hizmetler, girişimciliğin ve FSMH tarihsel gelişimleri, TTO içerisindeki işlevleri ve özelliklerine değinilmiştir. Detaylı bir kaynak taramasından sonra saha ve anket çalışmalarına geçilmiş, katılımcılardan elde edilen bulgular Nvivo 10 paket programında analiz edilmiştir. Özellikle üniversite-sanayi işbirliğinin artırılması ve TTO'ların girişimciliğe ve FSMH'a verdikleri katkıların tespit edilmesi noktasında, anket katılımcılarının verdikleri cevaplar sayesinde mevcut sorunların çözülmesin de ne gibi çalışmalar yapılabileceği görüşülmüştür. Saha araştırması ve anket verilerinin toplanmasında 20 katılımcıyla görüşülmüş, 13 sorudan oluşan anket katılımcılar tarafından cevaplandırılmış ve 260 farklı görüş veri olarak kaydedilmiştir. Bu verilerin tamamı ayrı ayrı analiz edilmiş ve tezin sonuç kısmı oluşturulmuştur. 
Tezin tartışma ve sonuç kısmı Nvivo programından çıkan sonuçlar ve yorumlar katılarak oluşturulmuş ve sonuç olarak üniversite-sanayi işbirliği noktasında TTO'ların önemi, girişimciliğe olan katkıları ve FSMH'ın gelişimine nasıl katkı verdikleri ayrı ayrı ele alınmıştır.

Abstract:
Nowadays, Technology Transfer Offices are leading the way to produce products based on international competition by offering advanced technology opportunities both to our industrialists and academicians through innovation centered policies. The products offered by the universities to the industrial area through the technology transfer offices provide positive contributions to both the economy and the workforce. Nowadays, where knowledge and innovation are important for superiority in competition, it is possible to meet technical information needs of the industry by technology transfer offices through university-industry cooperation, they constitute an important place in the innovation system through research and development activities and entrepreneurship-promoting structures that provide technology diffusion. The technology transfer offices also gain new entrepreneurs by establishing an effective innovation system thanks to the R & D projects it hosts and the new products, inventions and technology which are the result of this, as well as the patents and licensing procedures of entrepreneurs within the framework of Intellectual Property Rights (IPR) which make contributions.
Property rights are actually based on innovation or invention. Ownership rights arise with the property of the present invention or with the necessary registration by the State in accordance with the duration of the requested possession. These generally consist of patents and utility models, brands, industrial designs, geographical indications and integrated circuits. Here, technology transfer offices increase entrepreneurship by means of possibilities and as a result, the number of civil rights centered on innovation is getting higher day by day.
In this study, a very important interface mechanism in university industry cooperation, on innovation based Entrepreneurship and Intellectual Property Rights the effect of Technology Transfer Offices is examined in Turkey. A qualitative survey of employees of TTO's established with the support of TUBITAK was conducted. As a result of the research, historical developments of TTO's, university-industry collaborations, establishment goals and services of TTO's, entrepreneurship and historical developments of IPR and their functions and properties in TTO have been mentioned. After a detailed literature review, field and questionnaire studies were conducted and findings from the participants were analyzed in the Nvivo 10 package program. Especially at the point of increasing the university-industry cooperation and determining the contributions of the TTO's to Entrepreneurship and IPR, it is discussed how the studies of solving the existing problems can be done thanks to the answers given by the survey participants. Twenty participants were interviewed in the field survey and the survey data collection, the 13-question survey was answered by the participants and 260 different views were recorded. All these data were analyzed separately and the result part of the thesis was created.
The debate and conclusion of the thesis were made by participating in the results and comments of the Nvivo program, and consequently, the contribution of the TTO's to the initiative, entrepreneurship, and contribution of the IPR to the university-industry cooperation was handled separately.