Yer seçimi problemine dışbükey programlama yaklaşımı: Sakarya kent merkezi
Convex programming approach to location problem : Sakarya city center case
Yazar: BİLGE DİKMEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HABİB KOÇAK
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Yöneylem Araştırması Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Trafik = Traffic ; Ulaşım = Transportation
Dizin: Kamu yatırımları = Public investments ; Kazalar = Accidents ; Konveks programlama = Convex programming ; Sakarya = Sakarya ; Tasarruf = Saving ; Tesis yer seçimi = Site selection ; Trafik kazaları = Traffic accidents ; Yatırımlar = Investments ; Yaya alanları = Pedestrian areas ; Yaya geçitleri = Crosswalk ; Yaya trafiği = Pedestrian traffic

Özet:
Halen gelişmekte ülkeler sınıfında yer alan ülkemizde, talepler yeterince değerlendirilmediği ve sorunlar lokal olarak belirlendiği için, kalıcı çözümler getirilememektedir. Sorunları ortaya koymada ve çözüm yollarının bulunmasında bilimsel veriler ve metotlarla hareket edilmesi, parçacıl uygulamaların terk edilmesi, yapılacak projelerin ve alınacak önlemlerin atıl duruma düşmesini, zaman ve kaynak israfını önleyecektir. Son 10 yılda yaşamış olduğumuz ekonomik krizler, özel sektörle beraber kamu sektörünü de etkilemiş, yeterli kaynak bulunamaması bu kurumların ciddi tasarruf paketleri hazırlayıp, uygulamaya sokmalarına neden olmuştur. Bu durumun yansımaları da en çok kamu yatırımlarının azalması şeklinde kendini göstermektedir. Bu nedenle, eldeki kısıtlı kaynakların, en kritik sorunların çözümünü sağlayacak yatırımlarda kullanılması önem kazanmıştır. Verilen yanlış kararlar, başta o kentin ekonomisinde olmak üzere ciddi ekonomik kayıplara yol açmakta, ayrıca, kentin fiziksel mekanında da sorunlar yaratmaktadırlar. Dünyada, halen, trafik ve yaya güvenliği konusu kentlerin öncelikli sorunları arasında yer almaktadır. Yaşanabilir kentler yaratmak, kentsel sorunların çözümü için yapılacak çalışmaların etkili, kalıcı, sürdürülebilir olması ve bilimsel veriler ışığında kararlar alınmasıyla sağlanabilecektir. Bu çalışmada, yaya üstgeçit yer seçimi problemi için dışbükey (konveks) programlamanın kullanıldığı bir çözüm önerisi geliştirilmiştir. Trafik ve yaya sayımları, kötü kaza sayıları, ve yayaların karşıdan karşıya ortalama geçiş süreleri ile bu noktaların coğrafi koordinatları modelde kullanılan parametrelerdir.

Abstract:
There are no permanent solutions for urban problems in developing countries like Turkey in virtue of not meeting demands sufficiently and defining the problems partially. Using scientific methods for defining problems and refusing the local applications will prevent the waste of time and money. Economic crises we face with in the recent decade, has negatively affected in the public sector just as in the private sector. Lacking of resource allocation was caused to apply seriously economizing measures by the governments. Reflection of this situation appears itself as a decline in the public investments. Therefore, using the limited resources to solve for critical problems becomes more important than usual. Wrong decisions and implementations bring about economic loss dramatically and some spatial problems in urban space. Especially, both transportation and infrastructural projects are very expensive and irreversible investments. The traffic congestion and pedestrian safety is still the important problem in all over the world. Designing livable cities can be achieved by using effective, sustainable and scientific methods for solutions of urban problems. In this thesis, we developed a solution for locating the pedestrian overpass using by convex programming. Traffic counts, number of bad accidents, crossing time data and geographical coordinates were used for eight intersections as parameters in this model.