Arazi düzenleme çalışmalarında genetik algoritma uygulaması
Application of genetic algorithm in land consolidation activities
Yazar: YAŞAR İNCEYOL
Danışman: DOÇ. DR. TAYFUN ÇAY
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Arazi düzenleme (AT) çalışmalarının blok dağıtım aşaması arazi düzenlemesinin başarısını doğrudan etkileyen bir işlemdir. İşletme sahiplerinin taleplerini en üst düzeyde karşılayan ve blok dağıtımının daha kısa sürede yapılmasını sağlayan blok dağıtımına yönelik bilimsel çalışmalar her geçen gün artarak devam etmektedir.
Bu çalışmada, arazi düzenlemesinde blok dağıtımının yapılmasını sağlayan genetik algoritmaya dayalı yeni bir algoritma (AT-GA), Boztepe Arazi Düzenleme Projesi verileri ve Ekinözü Arazi Düzenleme Projesi verileri kullanılarak geliştirilmiştir. Blok dağıtımı geliştirilen bu model ile otomatik olarak yapılmıştır. Boztepe AT projesinde işletme sayısı blok sayısından az, fakat Ekinözü AT projesinde işletme sayısı blok sayısından fazladır. Ayrıca mülakat öncelikli ve blok öncelikli dağıtım modelleri Boztepe AT için uygulanmış ve elde edilen sonuçlar parsel sayısı, ortalama parsel büyüklüğü, işletmeye düşen parsel sayısı ve hisseli parsel sayısına göre her üç model kullanılarak karşılaştırılmış, süre ve maliyet analizi de yapılmıştır.
Elde edilen sonuçlara göre, tercih öncelikli dağıtım modelleri kendi aralarında karşılaştırıldığında AT-GA dağıtım modelinin, mülakat öncelikli dağıtım modeline göre daha başarılı olduğu gözlemlenmiştir. Yapılan anket sonuçlarına göre, Boztepe uygulama alanında işletme sahiplerinin yaklaşık %56'sı mülakat esaslı dağıtım modeline göre, %67'si blok öncelikli dağıtım modeline göre ve %78'si AT-GA dağıtım modeline göre yapılan dağıtımdaki yerlerinden memnun oldukları belirlenmiştir. Ayrıca işletmelerden yaklaşık %22'si mülakat öncelikli modeli, %33'ü blok öncelikli modeli, %45'i ise AT-GA blok dağıtım modelini tercih edeceklerini belirtmişlerdir. Ekinözü uygulama alanında yapılan anket sonuçlarına göre işletme sahiplerinin yaklaşık %76'sı mülakat esaslı dağıtım modeline göre, %62'si AT-GA dağıtım modeline göre yapılan dağıtımdaki yerlerinden memnun oldukları belirlenmiştir. Ayrıca işletmelerden yaklaşık %60'ı mülakat öncelikli modeli, %40'ı ise AT-GA blok dağıtım modelini tercih edeceklerini belirtmişlerdir. Her iki uygulama alanında da AT-GA blok dağıtım modelinden memnun olan çiftçilerin oranı yaklaşık %60'in üzerindedir. Bu sonuçlar, GA blok dağıtım modelinin çiftçiler tarafından kabul edilebileceğini göstermektedir.
Bu sonuçlara göre; geliştirilen AT-GA blok dağıtım modeli arazi düzenleme çalışmalarında blok dağıtımı için önerilebilir.

Abstract:
Land reallocation step of land consolidation activities is a process affecting to success of land consolidation directly. Land reallocation scientific studies meeting demand of landholding owners and providing to reallocate of lands in a shorter time have carried over to increase daily.  
In this study, a new algorithm (LC-GA) based on Genetic Algorithm and providing land reallocation belonging to land consolidation was developed using Boztepe Land Consolidation Project data and Ekinözü Land Consolidation Project data. Land reallocation was done by the developed model automatically. Landholding numbers was higher than block numbers in Boztepe LC project and landholding numbers was lower than block numbers in Ekinözü LC Project. Furthermore, interview-based and block priority based models reallocated to Boztepe LC Project and obtained results were compared in  terms  of  the  number  of  parcels,  average  parcel  size,  number  of parcels  given  for  each  landholding  and number of share parcels using each three models and also these results analyzed related to time and cost.
According to obtained results, when preferred priority-based models were compared from among themselves LC-GA reallocation model was observed to be better than interviewed-based model. According to questionnaire results between farmers in the Boztepe application land, approximately 56%, 67% and 78% of landholder owners expressed to be satisfied from interviewed-based model, from block-priority based model and from LC-GA land reallocation model in their reallocated places respectively. Moreover 22%, 33% and 45% of landholder owners expressed to prefer interviewed-based model, block-priority based model and LC-GA land reallocation model respectively. These results showed that LC-GA model would be preferred by farmers. According to questionnaire results between farmers in the Ekinözü application land, approximately 89% and 78% of landholder owners expressed to be satisfied from interviewed-based model and from LC-GA land reallocation model in their reallocated places respectively. Moreover 53% and 45% of landholder owners expressed to prefer interviewed-based model and LC-GA land reallocation model respectively. The proportion of satisfied farmers from the LC-GA land reallocation model is above approximately 75% in the both application lands.
According to these results, developed land reallocation model (LC-GA) can be suggested for land reallocation in the land consolidation studies.