Özofagus yanığına bağlı darlığın önlenmesinde kitozanın etkinliğinin epidermal büyüme faktörü (EGF) ile karşılaştırılması
Comparison of chitosan effectiviness with epidermal growth factor (EGF) in prevention of stenosis related to esophageal burn
Yazar: EMRE HOŞVER
Danışman: DOÇ. DR. HİLMİ SERDAR İSKİT
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Çocuk Cerrahisi = Pediatric Surgery
Dizin: Epidermal büyüme faktörü = Epidermal growth factor ; Fibroz = Fibrosis ; Kitosan = Chitosan ; Sıçanlar = Rats ; Yanıklar-kimyasal = Burns-chemical ; Yara iyileşmesi = Wound healing ; Yutma = Deglutition ; Özofagus = Esophagus ; Özofagus stenozu = Esophageal stenosis

Özet:
Amaç: Bu deneysel çalışmanın amacı özofagus yanığı sıçan modelinde, kitozanın yara iyileşmesi ve darlık oluşumuna etkilerinin EGF ile karşılaştırmalı olarak araştırılmasıdır.Gereç ve Yöntem: Toplam 68 adet Wistar Albino türü sıçan ile kontrol ve sham gruplarının yanında beş tedavi grubundan oluşan toplam 7 çalışma grubu oluşturuldu. Sham grubu dışında tüm gruplarda yanık oluşturulduktan sonra Kontrol grubunda tedavi uygulanmadı, K-14 grubuna 14 gün, K-28 grubuna da 28 gün boyunca kitozan jel, K+E-14 grubu ve K+E-28 grubuna kitozana ek olarak subkutan EGF, E-28 grubunda da sadece EGF verildi. Çalışmanın sonunda çıkarılan distal özofagus parçalarında makroskopik olarak darlık oluşumu, histopatolojik olarak stenoz indeksi (Sİ) ve histopatolojik skor, biyokimyasal olarak da hidroksipirolin (HP) düzeyleri araştırıldı.Bulgular: Çalışma sonunda, tedavi uygulanan gruplarda ortalama vücut ağırlığı kaybının kontrol grubundan daha az olduğu saptandı. Kontrol grubunda % 100 olan darlık oranı K-14'de % 20, K-28'de % 50, E+K-14'de % 20 idi. Sham, E-28 ve K+E-28 gruplarında hiç darlık gözlenmedi. Grupların stenoz indeksi değerleri de darlık oranları ile uyumlu bulunmuştu. Kitozan kullanılan grupların ortalama histopatolojik skorları ve HP düzeyleri kontrol grubundan belirgin olarak düşüktü (p<0,05). E-28 grubunun HP düzeyi hariç diğer parametreleri ise sham grubundan farklı değildi (p>0,05).Sonuç: Bu çalışmanın sonuçları kitozan ve EGF'nin, alkali özofagus yanığı sonrası ortaya çıkan özofagus darlığı gelişimini engelleyebildiklerini, EGF'nin etkinliğinin kitozandan görece daha fazla olduğunu göstermiştir. Doğal, nontoksik, insanda kullanılabilirliği kanıtlanmış düşük maliyetli bir ajan olan kitozanın bu özellikleri nedeni ile klinik pratiğinde kullanıma geçirilmesi kolay olduğundan değişik form, doz ve uygulama süreleri ile bu konudaki etkinliğinin araştırmaya değer olduğu düşünülmüştür.Anahtar Kelimeler: Kitozan, EGF, Özofagus yanığı, Fibrozis, Darlık.

Abstract:
Aim : The aim of this study is to research effects of chitosan to wound healing and formation of stenosis on comparative basis in esophageal burn rat model.Material and Method: Total 7 study group that consists of five treatment group plus control and sham groups with 67 Wistar Albino type rats are created. No treatment has been applied after formation of burn in all groups except sham group. Chitosan gel has been administered during 14 days to K-14 group; during 28 days to K-28 group; subcutaneous EGF in addition to chitosan has been administered to K+E-28 and only EGF has been administered to E-28 group. Stenosis formation has been macroscopically examined, stenosis index (SI) and histopathological score have been histopathologically examined and hydroxyproline (HP) levels have been biochemically examined.Results: It has been found that mean body weight loss is less than control group in the groups that treatment has been applied. The rate of stenosis is 100% in control group but 20% in K-14, 50% in K-28, and 20% in E+K-14. No stenosis has been observed in Sham E-28 and K+E-28 groups. It has been found that the values of stenosis index of groups are matched with the rates of stenosis. Mean histopathological scores and HP levels of groups used chitosan were apparently lower than control group (p<0.05). Other parameters of E-28 groups except HP levels are not different from sham group (p>0.05).Conclusion: The conclusion of this study is that chitosan and EGF can prevent development of stenosis of esophagus occurred after alkali esophagus burn and effectiveness of EFG is relatively more than chitosan. It is thought that it is valuable to examine different forms, dose and application times of chitosan and effectiveness of it in this subject since it is easy to apply in clinical practice because of this features.Key Words: Chitosan, EGF, Esophageal Burn, Fibrosis, Stenosis