Yatay destek sistemlerinde zemin-yapı etkileşiminin aletsel gözlemleme verileri ile değerlendirilmesi
Analysis of soil-structure interaction in horizontal support systems by instrumental measurement data
Yazar: SEDAT KUTU
Danışman: PROF. DR. FEYZA ÇİNİCİOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Zamanımızda büyük şehirlerde ve yoğun yerleşim bölgelerinde yapılar için gerekliarazilerin azalması arazi maliyetlerinin yapı maliyetlerinin fazla üzerinde olmasınaneden olmaktadır. Bu durumda inşaat mühendisliği açısından arazilerden maksimumdüzeyde faydalanma gereği duyulmuştur. Artan nüfus ve ihtiyaçları karşılayamayanşehir içi ulaşım yolları için alternatif çözümler aranmıştır. Bu ve benzeri sorunlarınçözüm önerileri olarak büyük kısmı için toprak altında olan veya derin kazı gerektirenyapılara ihtiyaç vardır. Birbirine çok yakın yapıların bulunduğu şehir içi toprak altıyapılarının veya derin temel kazılarının yapılmasının mevcut yapılarda deformasyonlaraneden olacağı açıktır. Bu deformasyonları kabul edilebilir düzeyde tutmak veya en azaindirmek için tutunma yapıları, göçme ve kaymaya karşı yapılar imal edilir.Derin kazı destek sistemlerinin rijitlikleri klasik istinat yapılarına oranla daha azdır.Destek sistemlerinde, bölgesel toprak basıncı yığılması sonucu destekleme sistemlerininelemanlarında çok büyük yükler oluşmaktadır ve bunun sonucu olarak destek sisteminintoptan göçmesine neden olabilecek ardışık göçme mekanizması meydanagelebilmektedir.Derin kazıların desteklenmesinde bir çok sistem vardır. Bu sistemlerzemin türüne ve saha koşullarına bağlı olarak geliştirilmiştir.Bu çalışmada zemin-yapı etkileşimine bağlı olarak, yatay destek kullanılmış (strut) darve derin kazı duvarlarında oluşan deformasyonlar üzerinde durulmuş ve derin kazı vedestek sistemlerinin inşaası sırasında gözlemlenen zemin deformasyonlarınındeğişimleri irdelenmiştir. Bu deformasyonlardan hareketle, yatay toprak basıncının,içsel sürtünme açısının ve deformasyon oranının değişimleri incelenmiştir. Mobilizeolan içsel sürtünme açılarının ve değişik yükler altında oluşan toprak basıncıkatsayılarının değişimleri grafiksel olarak sunulmuştur. Elde edilen veriler kullanılarak1zemin davranışı mohr daireleri ile gösterilmeye çalışılmıştır. Bu bağlamda, elde edilendeformasyon değerleri ile mohr birim deformasyon daireleri çizilerek zemin davranışımodellenmiş ve göçme zarfları çizilmiştir. Ayrıca bu birim deformasyonlar yardımı ileyine aynı şekilde mohr gerilme daireleri çizilmiş ve zemin davranışı efektif gerilmeleregöre tekrar yorumlanmıştır.2

Abstract:
In densely populated residential areas and metropolitan cities, decrease in the number ofavailable lands for construction results in the substantial increase of land cost overconstruction cost. Hence, in civil engineering it is a necessity to obtain the maximumutilization of land area. Alternative solutions have been sought for in-city roads, whichare insufficient due to continuously increasing population. Underground structures ordeep excavation methods are needed to provide solutions for such problems. Due toclosely built structures in cities, underground construction or deep foundationexcavations may cause deformations on the nearby structures. In order to keep thedeformation under acceptable limits or to minimize it, restraining structures are beingconstructed.Rigidity of deep excavation support systems is lower when compared to classical earthretaining walls. In support systems, elements undergo substantial loads due to regionalsoil pressure accumulation and as a result of this, progressive collapse mechanism mayoccur resulting in the collapse of the whole support system.Several systems exist to support deep excavations. These systems have been developedaccording to soil type and field conditions. In this thesis, depending on the soil-structureinteraction, deformations on narrow and deep excavation walls utilizing horizontalsupport are studied and variations of observed soil deformations during construction ofsuch systems are investigated.3