Diş hekimlerinin ve diş hekimliği 4. ve 5. sınıf öğrencilerinin medikal ilaçlarla ilişkili çene osteonekrozu (Mronj)'na dair tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the attitudes of dentists and 4th and 5th grade students of dentistry about medication-related osteonecrosis of the jaw (Mronj)
Yazar: ALİ AKÇAKAYA
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH KALAYCI
Selçuk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Bifosfonatlar = Biphosphonates ; Diş hekimleri = Dentists ; Diş hekimliği = Dentistry ; Diş hekimliği eğitimi = Education-dental ; Osteonekroz = Osteonecrosis ; Çene = Jaw ; Öğrenciler-dental = Students-dental ; İlaç kullanımı = Drug utilization

Özet:
Medikal ilaçlarla ilişkili çene osteonekrozu (MRONJ), aslında oldukça nadir
görülen ancak son yıllarda sıkça karşılaşılan, özellikle hastaların maksillofasiyal
bölgelerinde nekrotik kemik ile görülen, negatif bir ilaç yan etkisidir. Yanlış ya da
eksik hasta ilaç geçmişi bilgileri ve yanlış tedavi ciddi sonuçlar doğurabilir. Bu
çalışmada diş hekimlerinin ve diş hekimliği 4. ve 5. sınıf öğrencilerinin medikal
ilaçlarla ilişkili çene osteonekrozu (MRONJ)'na dair tutumlarının eğitim düzeyi ve
tecrübeye göre değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Google Forms kullanılarak hazırladığımız anket formu sanal ortamda toplu
haberleşme sitelerinden hedeflediğimiz her kesime ulaştırıldı ve toplam 402 katılımcı
elde edildi. Katılımcıların anket sorularına verdiği cevaplar ile MRONJ ile ilgili
tutumları değerlendirilmiştir. Çalışma kapsamında istatistiksel analizler için IBM
SPSS Statistics kullanılmıştır. Kategorik veriler, sayı ve yüzde olarak ifade
edilmiştir.
Çalışmamızın sonuçlarına göre katılımcıların %62,5'i lisans eğitimi sürecinde
MRONJ ile alakalı yeterli eğitim aldıklarını düşünmektedir. Ağız diş ve çene
cerrahları haricindeki katılımcıların denosumab grubu ilaçların MRONJ'a sebep
olabileceği konusundaki bilgileri eksik olarak görülmüştür. 10 yıldan uzun süredir
mesleğini yapan diş hekimlerinde MRONJ bilgisi ve farkındalığı daha düşük olarak
görülmüştür.
Özellikle 10 yıldan uzan süredir hekimlik yapanların, özel uzmanlık eğitimi
olmayanların ve diş hekimliği 4. ve 5. sınıf öğrencilerinin MRONJ ile alakalı bilgi ve
farkındalık derecesinin yeterli olmadığı görülmüştür. Önemli ve kontrolü zor olan
klinik tablolara yol açabilen MRONJ ile alakalı klinik ve teorik eğitiminde bazı
değişikliklerin ve yeniliklerin yapılması ve ya özel eğitimlerin planlanması
gerekmektedir.
Anahtar kelimeler: Bifosfonat; İlaçlarla ilişkili çene osteonekrozu
(MRONJ); diş hekimi

Abstract:
Medication‐related osteonecrosis of the jaw (MRONJ) is a negative drug side
effect, which is actually quite rare but frequently encountered in recent years,
especially seen with necrotic bone in the maxillofacial regions of patients. Incorrect
or incomplete patient medication history and incorrect treatment can have serious
consequences. The aim of this study was to evaluate the attitudes of dentists and 4th
and 5th year dental students towards medication‐related osteonecrosis of the jaw
(MRONJ) according to their education level and experience.
The survey form, which we prepared using Google Forms, was delivered to
every segment we targeted through mass communication sites in the virtual
environment and a total of 402 participants were obtained. The answers given by the
participants to the survey questions and their attitudes towards MRONJ were
evaluated. Within the scope of the study, IBM SPSS Statistics was used for statistical
analysis. Categorical data were expressed as numbers and percentages.
According to the results of our study, 62.5% of the participants think that they
received sufficient training related to MRONJ during their undergraduate education.
Except for oral and maxillofacial surgeons, the information of the participants that
denosumab group drugs can cause MRONJ was seen as incomplete. Dentists who
have been practicing their profession for more than 10 years have lower knowledge
and awareness of MRONJ.
It has been observed that the level of knowledge and awareness of MRONJ is
not sufficient, especially for those who have been practicing medicine for more than
10 years, those who do not have specialty training, and 4th and 5th year dentistry
students. It is necessary to make some changes and innovations in the clinical and
theoretical education related to MRONJ, which can lead to important and difficult to
control clinical pictures, or to plan special trainings.
Keywords: bisphosphonate, medication‐related osteonecrosis of the jaw
(MRONJ), dentist