Yatırım ve kalkınma bankalarında risk odaklı iç denetime yönelik uygulama önerisi
Implementation recommendation for risk focused internal audit in investment and development banks
Yazar: MEHMET TAŞAR
Danışman: PROF. DR. SEMRA KARACAER
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bankalar = Banks ; Denetim = Control ; Kalkınma = Development ; Kalkınma bankaları = Development banks ; Risk matrisi = Risk matrix ; Yatırım bankaları = Investment banking ; İç denetim ve iç kontrol = Internal control and internal audit

Özet:
Risk kavramı her ne kadar farklı anlamlarda tanımlanabiliyor olsa da finans dünyasında özellikle bankalar için, gerçekleşen sonuçların beklenenden farklılaşması nedeniyle zarara uğrama ihtimali durumunu ifade etmektedir. Geleneksel anlamda zarar ve tehlike kelimeleri ile birlikte anılan risk kavramı modern çağda; fırsat ve alternatif gelir üretme ihtimalleri ile birlikte kullanılmaya başlanılmıştır.
Bankacılık sisteminin kuruluş maksadı başlangıçta fon arz ve talep edenleri bir araya getirmek iken, artan ürün ve hizmet yelpazesi ile artık istisnasız her birey için hayatın değişmez bir parçası olmuştur. Nitekim yerine getirmiş olduğu faaliyetler bakımından da kuşkusuz modern ekonomiler için vazgeçilmez bir öneme sahiptir. Mikro ve makro bazda birçok riskin bulunduğu ortamda faaliyetlerine devam etmesi nedeniyle hane halkı, sektör ve ülke ekonomisi için bankacılıkta risk yönetiminin önemi büyüktür.
Risk yönetimi bankaların risk iştahına uygun pozisyon almaları yanında, yapılan denetimleri de içeren geniş kapsamlı bir kavramdır. Sektörün, faaliyetlerine sağlıklı bir şekilde devam edebilmesi için bankaların faaliyetlerini denetleyen iç denetim mekanizmalarının da işlemlerini bu kapsamda yerine getirmesi gerekmektedir. 
Türkiye'de bankalar kuruluş amaçlarına göre mevduat, katılım, yatırım ve kalkınma bankaları şeklinde üçlü ayrıma tabi tutulabilir. Literatürde sınırlı da olsa mevduat ve katılım bankalarında risk odaklı iç denetime yönelik yapılmış çalışmalar mevcut iken yatırım ve kalkınma bankaları için risk odaklı iç denetime yönelik herhangi bir çalışma ile karşılaşılmamıştır. Belirtilen durum yapmış olduğumuz çalışmada temel motivasyon kaynağımız olmuştur.
Bu bağlamda Türkiye'de faaliyet gösteren örnek bir yatırım ve kalkınma bankası senaryosu üzerinden risklerin belirlenmesi, değerlendirilmesi ve buna uygun risk matrisinin oluşturulmasına yönelik pratik uygulamada bulunulacaktır. Risk odaklı iç denetim yapmanın sağlayacağı faydalar üzerinde durularak çalışmamızın ileride yapılacak bu ve benzeri çalışmalara ışık tutması hedeflenmektedir.

Abstract:
Although the concept of risk can be defined in different terms, especially in the financial world; it expresses the possibility of loss due to differentiating of the actual results. The concept of risk associated with the words of harm and danger in the traditional sense has begun to be used in the modern age with the possibility of producing opportunity and alternative income.
While the purpose of the establishment of the banking system was to bring together the fund supply and demanders at first, with the increasing range of products and services, it has become an indispensable part of life for every individual without exception. As a matter of fact, it is indispensable for modern economies in terms of the activities it carries out. Risk management in banking is of great importance for the household, sector and country economies as it continues to operate in the environment where there are many micro and macro risks.
Risk management is a comprehensive concept including audits as well as taking the position of banks in compliance with the risk appetite. In order for the sector to continue its activities in a healthy manner, internal audit mechanisms that supervise the activities of banks should also carry out their transactions within this scope.
According to organization in Turkey banks may be subjected to triple distinction; deposit, participation, investment and development banks. In the literature, although there are limited studies on risk-oriented internal audit in deposit and participation banks, no studies were conducted for risk-oriented internal audit for investment and development banks. The mentioned situation has been our main motivation source in our study.
In this context, it will be focused on risk identification through sample scenarios in investment and development bank operating in Turkey, evaluation, and it will be made in practice for establishing the appropriate risk matrix. Focusing on the benefits of carrying out risk-oriented internal audit, our study is aimed to shed light on these and similar works to be done in the future.