İatrojenik psödoanevrizmaların ultrasonografi eşliğinde perkütan trombin enjeksiyonu ve kompresyon ile tedavisi
Treatment of iatrogenic pseudoaneurysms by ultrasonography guided percutaneous thrombin injection and compression
Yazar: DENİZ ÖZTÜRK KOÇAKGÖL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞÜKRÜ OĞUZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Anevrizma = Aneurysm ; Enjeksiyonlar = Injections ; Trombin = Thrombin ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
Giriş-Amaç: Günümüzde endovasküler girişimsel işlemlerin sıklığı artmıştır. Bununla birlikte arteriyal kateterizasyonlara bağlı giriş yeri komplikasyonları ile sıklıkla karşılaşılmaktadır. Psödoanevrizma (PSA) en sık görülen giriş yeri komplikasyonudur. Bu çalışmanın amacı, iatrojenik PSA'ları ultrasonografi (US) eşliğinde kompresyon ve perkütan trombin enjeksiyonu yöntemleri ile tedavi ederek bu tedavi yöntemlerinin etkinliğini ve kısa dönem sonuçlarını göstermektir.

Gereç ve Yöntemler: 2011-2018 yılları arasında Girişimsel Radyoloji Ünitemize iatrojenik psödoanevrizma tanısı ile yönlendirilen 54 hastanın 48'i çalışmaya dahil edildi. Diğer 6 hastadan 4'ü takip edildi, 2 hasta ise cerrahiye yönlendirildi. 40 hasta ultrasonografi kılavuzluğunda perkütan trombin (Tisseel Kit, Baxter US) enjeksiyonu ile, 8 hasta US Eşliğinde Kompresyon ile tedavi edildi.Tedavi yöntemi belirlenirken temelde PSA'nın en geniş çapı kriter olarak alındı. En geniş çapı 20 mm'den küçük PSA'lar ve antikoagülan/antiagregan (AK/AA) ilaç kullanmayan hastalar US eşliğinde kompresyon yöntemi ile tedavi edilirken, daha büyük PSA'lar, hastanın AK/AA tedavi kullanım öyküsüne bakılmaksızın US eşliğinde perkütan trombin enjeksiyonu ile tedavi edildi. Hastaların demografisi, AK/AA ilaç kullanım öyküleri, arteriyal kateterizasyonun yapılma nedeni, PSA'ların lokalizasyon ve boyutları, uygulanan tedavi yöntemi, tedavinin etkinliği, erken dönem sonuçları ve tedavi komplikasyonları değerlendirildi.

Bulgular: US eşliğinde kompresyon ile tedavi edilen 8 hastanın tedavi sonrası 24. saat ve 1. ay Renkli Doppler US (RDUS) incelemelerinde hiçbir hastada nüks dolum izlenmedi ve %100 başarı sağlandı. Komplikasyon izlenmedi. Perkütan trombin enjeksiyonu ile tedavi edilen 40 hastanın, tedavi sonrasında 24. saatte yapılan RDUS incelemesinde 6 PSA'da nüks dolum izlendi. İkinci seans tedavileri uygulandı. Tedavinin başarısı ilk seansta %85 iken 2. seanstan sonra %97.5'e yükseldi. Birinci ay kontrollerinde ise 1 hasta kardiyovasküler nedenlerden dolayı ex oldu, 5 (%12.5) hasta ise takipten çıktı. Tedavi edilen hastaların %84.6'sının 1. ay kontrol RDUS incelemeleri yapılabildi ve hiçbir hastada nüks izlenmedi. 2 hastada (%5) minör komplikasyon (geçici-kendini sınırlayan) izlendi. 1 (%2.5) hastada ise derin ven trombozu gelişti.

Sonuç: Yaptığımız çalışmada iatrojenik PSA'ların tedavisinde uygulanan US eşliğinde kompresyon ve perkütan trombin enjeksiyonu başarı oranları sırasıyla %100 ve %97,5 olarak tespit edildi. US eşliğinde kompresyon yöntemi ile tedavi edilen küçük hasta grubunda elde ettiğimiz %100 başarılı tedavi oranı, bu yöntemin seçilmiş hasta gruplarında etkin bir yöntem olduğunu desteklemektedir. Bununla birlikte işlem süresinin uzun olması ile tekniğin hasta (ağrı) ve operatör açısından (uzun kompresyon süreleri) dezavantaj olarak belirtilebilir. US eşliğinde perkütan trombin enjeksiyonunun; kısa işlem süresi, kolay uygulanabilmesi, hasta tarafından

iyi tolere edilmesi, yüksek klinik başarı elde edilebilmesi ve düşük komplikasyon oranı ile daha geniş hasta grubunda tercih edilebilmesi avantajları arasında sayılabilir. Yüksek klinik başarı ve düşük mortalite ve morbiditeye sahip bu iki yöntem PSA tedavisinde öncelikle tercih edilecek tedavi modalitesi olarak göz önünde bulundurulmalıdır.

Anahtar Kelimeler: İatrojenik psödoanevrizma, US eşliğinde kompresyon, US eşliğinde perkütan trombin enjeksiyonu.

Abstract:
Introduction-Aim: Endovascular interventional procedures are becoming prevalent increasingly. As a consequence, complications due to arterial catheterization are frequently encountered. Pseudoaneurysms (PSA) are the most common access site complications. The purpose of this study is to demonstrate the efficacy and short-term results of the treatment of iatrogenic PSA's by ultrasound-guided compression and percutaneous thrombin injection.

Material and Methods: Between 2011 and 2018, 48 of 54 patients with iatrogenic pseudoaneurysm referred to our Interventional Radiology Unit were included in the study. Four of the other 6 patients were followed-up and 2 patients were referred to surgery. Fourty patients were treated with ultrasound guided percutaneous thrombin (Tisseel Kit, Baxter US) injection, and 8 patients were treated with US Guided Compression. The largest diameter of PSA was taken as the criterion in order to determine the treatment method. PSA's with the largest diameter less than 20 mm and patients who did not use anticoagulant/antiaggregant (AC/ AA) drugs were treated with US-guided compression, whereas larger PSA's were treated with US-guided percutaneous thrombin injection regardless of the patient's history of AC/ AA therapy. Demographics, history of AC/ AA use, age, indication for arterial catheterization, localization and dimensions of PSA's, treatment modality, efficacy, early results and complications of preferred treatment modalitys were evaluated.

Results: Of 8 patients treated with US-guided compression, post-procedural control Color Doppler US (CDUS) at both 24. hours and 1. month revealed no recurrent filling without any complication. Of 40 patients treated with US guided percutaneous thrombin injection, follow-up CDUS at 24. hour after treatment showed recurrence filling in 6 PSAs. Second session of percutaneous thrombin injection was applied for them. Therefore, the success rate of the treatment increased from 85% to 97.5% after the second session. At the first month follow-up, 6 patients could not assessed due to the fact that 1 died due to cardiovascular reasons and remaining 5 (12.5%) patients came out of follow-up. The first month control CDUS examinations were performed in 84.6% of the patients and no recurrence was observed. Minor complications (transient or self-limiting complications) were found in 2 patients (5%). Moreover, deep vein thrombosis occured in 1 patient (2.5%).

Conclusion: In our study, US-guided compression and percutaneous thrombin injection success rates in the treatment of iatrogenic PSAs were 100% and 97.5%, respectively. The success rate of 100% in the small group of patients treated with US-guided compression supports that this method might be an effective method in selected patient groups. However, the long procedure timing can be considered as drawback of that technique both for the patient (due to pain) and the operator (because of long compression times). On the other hand, short procedure time, easy application method, well tolerance by the patient, higher clinical success rate and low complication rates make the US-guided percutaneous thrombin injection more favourable. These two methods with high clinical success and low mortality and morbidity rates should be considered as the preferred treatment modality in the treatment of PSA.

Key Words: Iatrogenic pseudoaneurysm, US-guided compression, US-guided percutaneous thrombin injection.