Sıçanlarda aspirin ile oluşturulan gastrik mukozal hasarın önlenmesinde kefirin etkinliğinin araştırılması
The effect of kefir on prevention of aspirin-induced gastric mucosal damage in rats
Yazar: GÜRSEL ACARTÜRK
Danışman: PROF. DR. MEHMET İŞLER
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Gastroenteroloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Aspirin = Aspirin ; Gastrit = Gastritis ; Kefir = Kefir ; Probiyotikler = Probiotics

Özet:
Nonsteroid antiinflamatuvar ilaçların bir üyesi ve prototipi olan aspirin, antiagregan etkisi nedeniyle kardiyovasküler hastalıkların tedavisinde kullanılan temel ilaçlardandır. Düşük dozlarda bile gastroprotektif prostaglandinlerde azalmaya neden olur ve gastrik mukozal hasar potansiyeli mevcuttur. Aspirine bağlı gastrik mukozal hasarın önlenmesinde araştırılan ürünlerden olan probiyotikler, sağlığa yararlı mikroorganizmalar içeren gıda ürünler olup, kefir bilinen en eski probiyotiklerdendir. Kefirin H. pylori'ye bağlı gastrit üzerine olumlu etkileri bildirilmekle birlikte, aspirine bağlı gastrik hasara etkileri bilinmemektedir. Bu çalışmada, sıçanlarda aspirin ile oluşturlacak gastrik hasarın önlenmesinde kefirin etkinliği araştırıldı.Çalışmada 150-250 g ağırlığında 32 adet erkek Wistar-Albino sıçan kullanıldı. Sekizerli 4 gruba ayrılarak, 1. ve 2. gruba 7 gün boyunca sıçan yemi ve suyun yanı sıra 2 ml serum fizyolojik, 3. ve 4. gruba ise 2 ml kefir solüsyonu oral gavaj ile verildi. Sekizinci gün aç bırakılıp, sıçanlar sakrifiye edilerek mide dokusu çıkartıldı. İkinci ve 4. gruplara, sakrifiye edilmeden 3 saat önce 200 mg/kg dozunda aspirin gavajla verildi. Mide mukozası makroskopik ve histolojik olarak incelenip, mukozal hasar skorlarına bakıldı. Mide dokusundan lipid peroksidasyon belirteci olarak malondialdehit (MDA), antioksidan düzeyler için de glutatyon peroksit (GPx) ve katalaz çalışıldı.Aspirin verilen 2. gruptaki makroskopik ve histolojik mukozal hasar skoru, diğer gruplara göre anlamlı olarak yüksek idi (p<0,001). Aspirin öncesi kefir kullanan 4. gruptaki histolojik mukozal hasar skorları ise, kontrol ve kefir grupları ile benzer olup, kefirsiz aspirin verilen 2. gruba göre anlamlı olarak daha düşük idi. Makroskopik hasar skoru ise, aspirin öncesi kefir kullanan 4. grupta, kontrol ve kefir gruplarından anlamlı olarak daha yüksek olmakla birlikte, kefirsiz aspirin verilen 2. gruba göre daha düşük idi. Kontrol grubunun MDA düzeyleri, 2. ve 3. gruptan anlamlı olarak yüksek idi. Kefir+ASA grubunun GPx değerleri ise, 2. ve 3. gruptan anlamlı olarak düşük saptandı.Sonuç olarak, sağlığa faydalı değişik etkileri bilinen kefirin, aspirine bağlı gastrik hasarı önlediği saptanmıştır. Deneysel modellerde saptanan bu bulgunun pratiğe yansıması açısından, klinik çalışmalar ile de desteklenmelidir.

Abstract:
Aspirin, a prototype member of nonsteroidal anti-inflammatory drugs, is one of the main medications used as an antiaggregant agent in the treatment of cardiovascular diseases. It causes a decrease in gastro-protective prostaglandins even in low doses and has a potential to damage gastric mucosa. Probiotics, food products containing live microorganisms thought to be beneficial to health, have been previously investigated for prevention of aspirin-induced gastric mucosal damage. Kefir is the oldest known probiotics. Although known positive effect on Helicobacter pylori gastritis, kefir has not been studied in ASA-induced gastric damage. In this study, we investigated the effects of kefir on prevention of gastric mucosal damage induced by aspirin.Thirty-two adult male Wistar-Albino rats weighing 150-250 g were included in this study. The rats were randomly divided into four groups of 8 each. Group 1 and 2 were orally administered rat feed and tap water as well as 2 mL of normal saline for 7 days. In group 3 and 4, 2 ml of kefir was administered by oral gavage. Rats were deprived and sacrificed on the 8th day, and stomach was removed. Three hours before being sacrificed, 200 mg/kg ASA was administered by gavage to rats in group 2 and 4. Gastric mucosa was examined macroscopically and histologically and mucosal damage was scored. Malondialdehyde (MDA), as a lipid peroxidation marker, as well as glutathione peroxide (GSH-Px), superoxide dismutase (SOD) and catalase, for antioxidant levels, were studied in gastric tissue.In group 2, macroscopic and histological score of mucosal damage was significantly higher than that of other groups (p<0,001). In group 4, i.e. rats administered kefir before ASA; histological score of mucosal damage was similar with that of control and kefir groups. However, it was significantly lower than that of group 2, which was administered ASA without kefir. In group 4, macroscopic score of mucosal damage was significantly higher than that of control and kefir group and lower than that of group 2. In group 1, MDA level was significantly higher than group 2 and 3. In group 4, GPx level was significantly lower than group 2 and 3.In conclusion, it was identified that kefir, known to possess different beneficial effects on health, may prevent ASA-induced gastric damage. These findings, detected in an experimental model, should be supported by clinical studies in terms of consideration in the clinical practice.