0-6 yaş grubu çocuğu olan annelerin ev kazaları ve uyguladıkları ilk yardım hakkındaki bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge and attitudes of mothers with children in the 0-6 age group regarding home accidents and first aid practices
Yazar: ZEYNEP ÇAKMAK
Danışman: UZMAN HÜSEYİN AKSOY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Ev kazaları = Home accidents

Özet:
0-6 Yaş Grubu Çocuğu Olan Annelerin Ev Kazaları ve Uyguladıkları İlk Yardım Hakkındaki Bilgi ve Tutumlarının Değerlendirilmesi

Giriş-Amaç: Kazalar ve yaralanmalar, toplum sağlığı açısından önemli bir sorun oluşturmakta ve özellikle 0-6 yaş grubu çocukluklarda ciddi bir tehdit teşkil etmektedir. Bu tez çalışmasının amacı, 0-6 yaş grubu çocuğu olan annelerin ev kazaları ve uyguladıkları ilk yardım hakkındaki bilgi düzeylerinin ve ev kazalarına ilişkin aldıkları güvenlik önlemlerinin değerlendirilmesidir.
Gereç-Yöntem: Çalışmamız Mayıs 2023 ile Temmuz 2023 tarihleri arasında Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniğinde gerçekleştirilmiştir.  0-6 yaş grubu çocuğu olan 313 gönüllü anne çalışmamıza dahil edilmiştir. Katılımcılara, sosyodemografik verilerin ve çocuklarının geçirdiği ev kazası ile ilgili kısımların yer aldığı sorular sorulmuştur. Çalışmamızda Ev Kazalarında İlk Yardım Öz-Yeterlik Ölçeği(EKİYÖÖ) ve 0-6 Yaş Çocuklarda Ev Kazalarına Yönelik Güvenlik Önlemlerini Tanılama Ölçeği(AEKGTÖ) yüz yüze görüşülerek  uygulanmıştır.
Bulgular: Katılımcıları annelerin yaş ortalaması 31,59 ± 5,93 yıl idi. Çocukları ev kazası geçiren annelerin oranı %44,1 (n=138) olarak saptanmıştır. Kaza geçiren çocukların yaş ortalaması 31,25 ± 17,68 ay bulunmuştur. Geçirilen kazalar içinde en sık görülenleri sırasıyla %70 (n=97) ile düşme , %35 (n=49) ile çarpma, %21 (n=30) ile yanmadır. Annelerin EKİYÖ ölçeğinden aldıkları puan ortalaması 34,73 ± 8,43 olarak ve AEKGT ölçeğinden aldıkları puan ortalaması 181,50 ± 15,18 olarak tespit edilmiştir. Annelerin eğitim durumları ile ölçeklerden aldıkları  puan arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p>0,05). Çalışmamızda katılımcı annelerin AEKGT ölçeğinden aldıkları puan arttıkça, 0-6 yaş grubu çocuklarda geçirilen ev kazası sayısı azalmaktaydı. 
Sonuç: Bu araştırma, çocukların güvenliği ve sağlığının korunmasına yönelik ailelerin bilinçlendirilmesi ve evde gerekli önlemlerin alınması açısından büyük 
önem taşımaktadır. Biz sağlık çalışanları gerek Aile Sağlığı Merkezlerinde ailelere eğitim vererek, gerekse kitle haberleşme araçlarını kullanarak toplumun bilinçlenmesine yardım ederek ev kazaları ve önleme yöntemleri hakkında farkındalık oluşturabiliriz.

Anahtar kelimeler: 0-6 yaş çocuk, ev kazası, anne, güvenlik önlemleri, ilk yardım

Abstract:
Evaluation of Knowledge and Attitudes of Mothers with Children in the 0-6 Age Group Regarding Home Accidents and First Aid Practices

Introduction: Accidents and injuries constitute a significant public health issue and pose a serious threat, particularly for children aged 0-6 years. The purpose of this thesis study is to assess the knowledge level of mothers with children in the 0-6 age group regarding home accidents and the first aid they apply, as well as evaluating the safety measures they take concerning home accidents.
Materials and Methods: Our study was conducted at Adana City Training and Research Hospital, Department of Pediatrics, between May 2023 and July 2023. A total of 313 volunteer mothers with children aged 0-6 years were included in our study. Participants were asked questions related to socio-demographic data and sections regarding their children's home accidents. In our study, the Home Accident First Aid Self-Efficacy Scale (HAFASES) and the Assessment Scale for Identifying Safety Measures Against Home Accidents in 0-6 Year-Old Children (ASMHAM) were applied through face-to-face interviews.
Results: The mean age of participating mothers was 31.59 ± 5.93 years. The rate of mothers with children who had experienced a home accident was 44.1% (n=138). The mean age of children involved in accidents was found to be 31.25 ± 17.68 months. Among the accidents, falls were the most common at 70% (n=97), followed by collisions at 35% (n=49), and burns at 21% (n=30). The average score obtained by mothers from the HAFASES scale was 34.73 ± 8.43, and the average score from the ASMHAM scale was 181.50 ± 15.18. There was no significant difference between the scores obtained from these scales and the mothers' educational status (p>0.05). In our study, as the scores obtained from the ASMHAM scale by participating mothers increased, the number of home accidents experienced by children aged 0-6 years decreased.
Conclusion: This research holds great importance in terms of raising awareness among families about the safety and health of children and taking necessary precautions at home. As healthcare professionals, we can contribute to creating awareness about home accidents and prevention methods by providing education to families at Family Health Centers and using mass media channels to enlighten the community.
Key words: Children aged 0-6, home accidents, mothers, safety measures, first aid