Resim sanatında mekansal ilgiler bağlamında geometrik soyutlama
Geometric abstraction in the context of spatial interests in painting
Yazar: YEŞİM ULUÇAY
Danışman: YRD. DOÇ. BORGA KANTÜRK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Geometrik soyutlama = Geometric abstraction ; Mekan = Space ; Mekansal algı = Spatial perception ; Resim sanatı = Painting art ; Resimler = Pictures

Özet:
20. yüzyıl başında, resim üretimi gösteren sanatçıların doğal ilgileri dışlayan bir yaratma eğilimi göstermesi ve sanatçının doğadan giderek uzaklaşması, soyutlama adına pek çok sanatçıyı biraraya getirir. Bu tutum, geleneksel resimden ayrılarak sanatçıların kendine özgü yaratıcı ve farklı üretimler geliştirmesine yol açar. Bununla birlikte, İkinci Dünya Savaşı sonrası Amerika'da yaşanan köklü değişimlerin sanatı etkilemesiyle, özellikle Soyut Dışavurum ile başlayan salt soyut, geometrik biçimleme, indirgeme gibi kavramlar sanatın ve sanatçının özgürleşmesi adına oldukça önemlidir. Bu etkileşim sonrasında başta ciddi eleştirilere maruz kalan soyut/soyutlama sanatı, zamanla izleyici ve eleştirmenler tarafından benimsenerek günümüze kadar süregelir. Özellikle modernizmin izleri, günümüz resim sanatında yeni arayışlar ve farklı yaklaşımlarla dönüşerek yerini alır. Geçmişteki geometrik biçimlemelerin günümüzde farklı yapıda karşımıza çıkması, sanatçılar tarafından yeni yöntem modellerine başvurularak üretildiğinin göstergesidir. Günümüz teknolojisinin olanakları internet ve bilgisayar programları sayesinde, çalışmaların görünümlerinde belirgin bir tasarımsal yapıya ulaşmıştır. Bu yapıda gerçekleştirilen resimsel kurgunun çeşitlenmesi, çözümlenmesi, indirgenmesi, katmanlara ayrılması gibi oluşumlar geometrik soyutlama ve mekan algısı açısından önemli bir yer teşkil eder. Bu araştırmada, modernizm ile başlayan günümüze kadar gelen geometrik soyutlamanın tarihsel sürecinde, kuramsal bağlamda açıklamalar, kavrayışlar ve biçimsel benzerlik gösteren sanatçıların resimleri incelenmiştir. Teknolojik gelişmelerle devam eden bu süreç, yeni arayışlar ve güncel kavramlarla beraber resim-mekan ilişkisinin algı boyutunu değiştirmeye devam etmektedir.

Abstract:
At the beginning of the 20th century, the tendency of artists to move away from nature and create works that exclude natural subjects has resulted in numerous artists experimenting with abstraction. This attitude caused artists to abandon the traditional modes of painting and to come up with unique, creative and different styles. Under the influence of the large-scale transformations that took place in the USA following the second World War, Abstract Expressionism emerged, which introduced concepts such as pure abstract, geometric depiction and reduction, that gave art and artists more freedom. Though abstract art and abstraction were heavily criticized at first, they gained the acceptance of viewers and critics over time and became widespread. Especially the influence of modernism can be seen in contemporary painting in the form of new quests and different approaches. The fact that the transformed derivatives of the geometric forms of the past reappear today indicates that artists make use of new models of creation. With the possibilities offered by today's technology, the Internet and computer software, artworks have gained a distinct structure with regard to their design. The diversification, analysis, reduction of a pictorial composition and the separation of it to its layers play a significant role in geometric abstraction and the perception of space. This study focuses on the historical development of geometric abstraction which emerged under the influence of modernism. It analyzes its conceptual definitions and insights; examining paintings from artists who possess formal similarities. As the pursuit of geometric abstraction continues with the help of technological developments, it keeps on transforming the perceptual aspect of the relationship between painting and space through new pursuits and concepts.