Ağrı ilinde yaşayan engelli bireylerde ikincil sağlık sorunlarının sıklığı ve yaş guruplarına göre karşılaştırılması
This research was conducted to determine secondary health problems and their frequency on physically disabled people throughout Agri city
Yazar: KUTAY YÜZÜAK
Danışman: YRD. DOÇ. DOĞAN AKÇA
Kafkas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sağlık Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education

Özet:
Amaç: Bu araştırma, Ağrı ilinde yaşayan fiziksel engellilerde ikincil sağlık problemleri ve sıklığını belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Bu araştırmada, İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı Özel Eğitim Merkezleri ve Rehabilitasyon Merkezlerinden Mayıs 2016 - Eylül 2016 tarihleri arasında, tanımlayıcı ve kesitsel olarak yapıldı.  Araştırmanın evrenini, 2347 engelli birey oluşturmakta olup, örnekleme alınacak fiziksel engelli bireyler daha önceden, Seekins ve ark. (1990) tarafından yapılan çalışma referans alınarak alfa=0.05, güç=0.80 ve hata %5 koşulunda Power Analysis and Sample Size (PASS) programı kullanılarak, 538 kişiye uygulandı. Verilerin istatistiksel analizi, bilgisayarda, Statistical Package For Social Sciences (SPSS) 17.0 paket programı kullanılarak yapıldı. Verilerin frekans (f) ve yüzde (%) dağılımları bulunarak belirli değişkenlere göre (yaş ve cinsiyet gibi) anlamlı farklılık gösterip göstermediği, sayısal dağılımların olanak verdiği durumlarda; Ki- Kare tekniği uygulanarak, p < 0.05 düzeyi anlamlı olarak kabul edildi.
Bulgular: Araştırmada, fiziksel engelli bireylerin ikincil sağlık problemleri, 0-20 yaş grubunda; %76,4'ü hareket güçlüğü, %60,1'i yorgunluk, %39'9 sürekli ilaç tüketimi, %37,6'ı fiziksel güç yetersizliği, %30,9'u kaslarda kasılma, ve %16,9'u kas ile eklemlerde meydana gelen ağrıların sıklıkla yaşandığı, 21 ve üzeri yaş grubunda; %62,5'ü hareket güçlüğü, %55,4'ü yorgunluk, %32,1'i sürekli ilaç tüketimi, %51,8'i fiziksel güç yetersizliği, %39,3'ü kaslarda kasılma, ve %33'9'u kas ile eklemlerde meydana gelen ağrıların sıklıkla yaşandığı, farklı yaş gruplarına göre belirlenmiştir.
Sonuç: Fiziksel engellilerde ikincil sağlık problemlerinin araştırılmasıyla elde edilen bulguların incelenmesi sonucunda fiziksel engellilerin en fazla yaşadıkları ikincil sağlık sorunlarının başında hareket güçlüğü, sürekli yorgunluk, fiziksel güç problemi, hareketi zorlaştıracak kasılmalar, kişinin diz, dirsek, omuz gibi eklemlerde ve kaslarda ağrılar yaşadığı görüldü. Fiziksel engellilerin ikincil sağlık sorunlarının çözümlerine yönelik düzenleyici, önleyici ve koruyucu sağlığın geliştirilmesi için sağlık eğitimi programlarının uygulanması oluşabilecek sorunları azaltabileceği, sonuçta ortaya çıkan maliyetleri çok yüksek olan ikincil sağlık sorunlarının önlenebileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler:  Fiziksel Engelli, İkincil Sağlık Sorunları, Yaş.

Abstract:
Aim:This research was conducted to determine secondary health problems and their frequency on physically disabled people throughout Ağrı city.      
Materials and Methods: Within the scope of Ağrı city, planned and performed descriptively and cross-sectionally to determine the frequency of secondary health problems encountered in physically handicapped individuals between May 2016 and September 2016 at special education centers and rehabilitation centers under Ağrı City National Education Directorate.Total study population consists of 2347 disabled individuals who were sampled by usingpreviously research of Seekins et al. (1990). Based on given studyalpha accepted as = 0.05, power accepted as = 0.80 and 5% error condition determined. Power Analysis and Sample Size (PASS) program was used to designate the sample of the research group and total 538 people were selected. Statistical Package for Social Sciences (SPSS) 17.0 package program was used to analyse statistics of data. Frequency (f) and percent (%) distributions were found  and examined whether they have differences accordingcertain variables (such as age and gender) or not. Chi-square technique applied and p<0.05 level accepted as significant if enabled by numerical distributions. 
Findings: The research conducted to determine secondary health problems on physically disabled people with different age groups throughoutAğrı city reveals; main secondary health problems of physically handicapped individuals  are movement difficulty,fatigue, physical strength impairment, muscle contractions, frequent arthralgia and musle pains, respectively. 
The Result: Examining the findings obtained by research,physically disabled people's mainly secondary health problems are movement difficulty, constant fatigue, physical strength deficiency, contractions restricting movement and pains on muscles and joints like knees, elbows, shoulders. Implementation ofregulatory, preventive and protective  health education programs to reduce problems of the physical handicapped people may reduce potential problems and may prevent appearance ofsecondary health problemswhich bring a high cost for patient.

Keywords: Physical Handicapped, Secondary Health Problems, Age.