Minnesota nikotin yoksunluk ölçeği Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması
Turkish validity and reliabilty study of the minnesota nicotine withdrawal scale
Yazar: ENES BERK BİŞKİNER
Danışman: DOÇ. DR. DUYGU AYHAN BAŞER
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Nikotin yoksunluk sendromunun sigarayı bırakmada büyük bir engel olduğu ve sigaraya tekrar başlamanın en büyük etkenlerinden olduğu bilinmektedir. 1986'da nikotin yoksunluğu semptomlarını değerlendirmek için geliştirilen Minnesota Nikotin Yoksunluk Ölçeği nikotin yoksunluk semptomlarının kendi kendine bildirim ölçümleri arasında en kısa ölçek olarak kabul edilir ve ölçeğin psikometrik özelliklerinin üstünlüğü yapılan birçok çalışma ile kanıtlanmıştır. Çalışmamızda Türk literatürüne katkıda bulunmak, sigara yoksunluk semptomlarının niceliksel değerlendirmesine yardımcı olmak amacı ile Minnesota Nikotin Yoksunluk Ölçeği'nin Türkçe geçerlilik ve güvenilirlik çalışmasının yapılması amaçlanmıştır.. Çalışmamıza Kasım 2022– Nisan 2023 tarihleri arasında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Polikliniği Sigara Bırakma Ünitesi, S.B.Ü. Keçiören Eğitim Araştırma Hastanesi Sigara Bırakma Polikliniği ve Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Preventif Onkoloji Bölümü Sigara Bırakma Birimine başvuran ve sigarayı bıraktıktan bir hafta sonra yüz yüze ulaşılan katılımcılar katılmaktadır. Ulaşılan toplam katılımcı sayısı 125' tir. Katılımcılara 15 tane sosyo demografik ve sigarayla ilgili bilgileri içeren soru ve Minnesota Nikotin Yoksunluk Ölçeği'nden oluşan anket formu uygulanmıştır. Minnesota Nikotin Yoksunluk Ölçeği'ninyapı geçerliliğinin değerlendirildiği açımlayıcı faktör analizi kapsamında hesaplanan KMO değeri 0,770 ve Bartlett Sphericity testinin χ2= 574,422, p<0.001 olduğu ve anlamlı olduğu belirlenmiştir. Ölçekte tanımlanmış alt boyutlar üzerinden yapılan doğrulayıcı faktör analizinde χ2/df değeri 1.456 olarak hesaplanmıştır (p<0.001). GFI= 0.975, CFI=0.996, RMSEA=0.039 olarak bulunmuştur. Ölçeğin iç güvenirlik analizi kapsamında hesaplanan Cronbach α değeri 0.782 olarak bulunmuştur. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda Minnesota Nikotin Yoksunluk Ölçeği' nin Türkçe Formunun ülkemizde geçerli ve güvenilir olduğu belirlenmiştir. Sigara Bırakma polikliniklerine başvuranların sigara bırakma ve, sigaraya tekrar başlama durumlarını öngörme ve başvuranlarda tedavi değişikliği önermek için güvenle kullanılabilir.

Abstract:
Smoking is one of the most important preventable causes of mortality and morbidity in the world. The World Health Organization (WHO) defines smoking as "the world's fastest-spreading and longest-lasting epidemic". It is known that nicotine withdrawal syndrome is a major obstacle to quitting smoking and is the biggest factor in starting smoking again. The Minnesota Nicotine Withdrawal Scale, which was developed in 1986 to evaluate nicotine withdrawal symptoms, is considered to be the shortest scale among the self-report measures of nicotine withdrawal symptoms, and the superiority of the psychometric properties of the scale has been proven by many studies. In our study, it was aimed to make a Turkish validity and reliability study of the Minnesota Nicotine Withdrawal Scale in order to contribute to the Turkish literature and help the quantitative evaluation of smoking withdrawal symptoms. Participants who applied to Hacettepe University Family Medicine Polyclinic Smoking Cessation Unit, Keçiören Training and Research Hospital Smoking Cessation Polyclinic and Hacettepe University Preventive Oncology Department Smoking Cessation Unit between November 2022 and April 2023 and were contacted face-to-face one week after quitting smoking were included in our study. The total number of participants reached is 125. A questionnaire consisting of 15 socio-demographic questions and scales was applied to the participants. It was determined that the KMO value calculated within the scope of the exploratory factor analysis in which the construct validity of the Minnesota Scale was evaluated was 0.770 and the Bartlett Sphericity test was χ2= 574.422, p<0.001 significant. In the confirmatory factor analysis performed on the sub-dimensions defined in the scale, the χ2/df value was calculated as 1.456 (p<0.001) and GFI= 0.975, CFI=0.996, RMSEA=0.039. The Cronbach α value calculated within the scope of the internal reliability analysis of the scale was found to be 0.782. As a result of the statistical analyzes, the Turkish version of the Minnesota Nicotine Withdrawal Scale is valid and reliable in our country. It can be used with confidence to predict smoking cessation status of patients who apply to Smoking Cessation outpatient clinics, to predict re-starting smoking and to recommend treatment changes for those who apply.