Ortaokul öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretim deneyimleri üzerine bir karma yöntem araştırması
A mixed method research on secondary school teachers' ifferentiated instruction experiences
Yazar: HATİCE ŞENER DAŞÇIOĞLU
Danışman: PROF. DR. NİLAY BÜMEN
Ege Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Farklılaştırılmış öğretim = Differentiated instruction ; Ortaokul öğretmenleri = Secondary school teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı farklı branşlardaki ortaokul öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretimi ne sıklıkta ve nasıl uyguladıklarına, süreçte karşılaşılan engellere dair görüşlerini belirleyerek; yöneticilere, öğretmenlere, araştırmacılara ve mesleki gelişim programlarına yönelik öneriler sunmaktır. Araştırmada karma yöntem desenlerinden, açıklayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Araştırmanın ilk aşamasında nicel verileri toplamak üzere 2022-2023 eğitim öğretim yılında İzmir'de altı branşta (Türkçe, matematik, fen bilimleri, sosyal bilgiler, İngilizce, din kültürü ve ahlak bilgisi) öğretim yapan 470 ortaokul öğretmeninden "Farklılaştırılmış Öğretime İlişkin Öğretmen Görüşleri Ölçeği"yle veri toplanmıştır. İkinci aşamada ise maksimum çeşitlilik örneklemesi ile seçilen 12 öğretmenle görüşmeler yapılmıştır. Nicel verilerin analizinde Mann-Whitney U ve Kruskall Wallis H testleri kullanılmış, nitel veriler için ise tematik analiz yapılmıştır. Bulgulara göre, ölçek toplam puanları okul türüne, branşa ve sınıf mevcuduna göre farklılaşmaktadır. Ölçeğin gelişim anlayışı alt boyutunda bağımsız değişkenler açısından anlamlı fark görülmemiştir. Ölçeğin diğer alt boyutlarına bakıldığında ise etik alan alt boyutunun cinsiyet ve branş değişkenleri için; esnek gruplama alt boyutunun cinsiyet, okul türü, sınıf mevcudu değişkenleri için; çıktı-girdi alt boyutunun cinsiyet, eğitim düzeyi, okul türü, haftalık ders saat sayısı, sınıf mevcudu değişkenleri için; ilgi, hazırlık, öğrenme profili alt boyutunun okul türü, mesleki kıdem, branş ve sınıf mevcudu değişkenleri için anlamlı farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir. Ölçeğin çoğu alt boyutları açısından, özel okul öğretmenleri ve mevcudu 20 ve altında olan sınıfların lehine anlamlı farklılıklar elde edilmiştir. Nitel bulgulara göre ise, öğretmenler farklılaştırılmış öğretimde birçok engelle karşılaştıklarını (program ve program kaynaklarıyla ilgili sıkıntılar, başarı baskısı, okul ortamıyla, öğretmenlerle, öğrencilerle ve velilerle ilgili sorunlar) belirtmişlerdir. Bulgular doğrultusunda, farklılaştırılmış öğretim uygulamalarına yönelik engellerin ortadan kaldırılmasına ve yaygınlaştırılmasına yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is to determine the views of secondary school teachers from different branches on how and how often they implement differentiated instruction and the barriers they encounter in doing so, and to provide implications for administrators, teachers, researchers, and professional development programs. In the study, an explanatory sequential design of mixed methods was used, in which quantitative data were collected first, followed by qualitative data. For the collection of quantitative data, which is the first stage of the study, data were collected from 470 secondary school teachers in six subjects (Turkish, mathematics, science, social science, social studies, English, religious culture and ethics) in Izmir in the 2022-2023 academic year with the "Teacher Opinions Scale on Differentiated Instruction". In the second stage, 12 teachers selected to ensure maximum diversity were interviewed. Mann-Whitney U and Kruskall-Wallis H tests were used for the analysis of quantitative data and thematic analysis was used for qualitative data. Results showed that school type, branch and class size differed in total scale scores. In terms of the independent variables, there was no significant difference in the developmental understanding sub-dimension of the scale. When examining the other sub-dimensions of the scale, it was found that the ethical field sub-dimension showed significant differences for the gender and branch variables; the flexible grouping sub-dimension for the gender, school type and class size variables; the output-input sub-dimension for the gender, education level, school type, number of hours per week and class size variables; and the interest, preparation and learning profile sub-dimension for the school type, seniority, branch and class size variables. Significant differences in favor of private school teachers and classes with 20 or fewer students were found for most of the sub-dimensions of the scale. According to the qualitative findings, teachers reported that they faced many barriers to differentiated instructional practices (problems with the curriculum and curricular resources, pressure to succeed, problems with the school environment, teachers, pupils and parents). In line with the findings, suggestions were made for the removal of barriers to differentiated instruction practices and their widespread use.