Ebu'l-Leys Es-Semerkandî hayatı eserleri ve mâturîdîyyedeki yeri
Ebu'l- Leys Es- Samarqand's works of li̇fe and the i̇mportance of maturi̇di̇yy
Yazar: AYŞE SARITAÇ
Danışman: PROF. DR. SEYİT BAHCIVAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Mezhepler Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: Ebü`l-Leys es-Semerkandi = Ebü`l-Leys es-Semerkandi ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Maturidi = Maturidi ; Mezhepler = Sects ; Mezhepler tarihi = Sect history ; İslam tarihi = Islamic history ; İslamiyet = Islam

Özet:
"Ebu'l-Leys Hayatı Eserleri ve Mâturîdiyyedeki Yeri" isimli çalışma giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Ebu'l-Leys'in hayatı, tahsili ve eserleri, İmam Mâturîdî ve hayatı incelenmiş ve Mâturdiyye'nin oluşumu üzerinde kısaca durulmuştur. İkinci bölümde ise Ebu'l-Leys'in Maâturîdiyye'deki konumunu belirlemek amacıyla İmam Ebu Hanife'nin el-Fıkhu'l-Ekber'ine yazmış olduğu Şerhu'l-Fıkhi'l-Ekber'deki görüşleri incelenmiştir.

Araştırmada öncelike Ebu'l-Leys'in hayatı hakkında kaynak olacak eserler esas alınmış, hayatı, ilim tahsili, hocaları, öğrencileri ve eserleri incelenmiştir. Araştırmanın konusunun, Ebu'l-Leys'in Mâturîdiyye mezhebindeki yerinin belirlenmesi olmasından dolayı İmam Mâturîdî ve Mâturîdiyye hakkında bilgi verilmiştir. Araştırmanın asıl konusunun Ebu'l-Leys'in Şerhu'l-Fıkhi'l-Ekber'deki görüşleri olmasından dolayı bu bölümde şerhte ele aldığı konular incelenmiştir. Ebu'l-Leys'in, araştırmaya yardımcı olacak diğer eserleri de incelenerek onun görüşleri tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu kısımda öncelikle Ebu'l-Leys'in görüşleri sunulmuş sonra Mâturîdiyye mezhebinin konuyla ilgili görüşü sunularak Ebu'l-Leys'in Mâturîdiyye'nin görüşlerine ne kadar sahip olduğu belirlenmiştir.

Sonuç olarak Ebu'l-Leys'in Mu'tezile, Mücbire, Kaderiyye, Eş'ariyye, Cehmiyye gibi mezheplere karşı, Ehl-i Sünnet ve Mâturîdiyye mezhebinin görüşlerini desteklediği ve onların görüşlerine sahip olduğu ortaya çıkmış. Nadiren de olsa onların görüşünden ayrılarak kendi görüşünü belirttiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Ebu'l-Leys, Semerkand, Mâturîdiyye, Mâturîdî

Abstract:
"Abu'l-Leys life, works and his place in Maturidiyah" consists. In the first chaptes Abu'l-Leys' life andhis collection of works were studied. In the second chaptes Imam Maturidi's life and the founder of Maturidiyyah, were examined and the formation of Maturidiyah was briefly emphasized. In the third part Imam Abu Hanifa's opinions in fiqh al-Akbar, which he wrote in order to determine the position of Abu'l-Leys in Maturidiyah, were examined and his works of aqaid were introduced poar transdation. İt must be

In this research, the works that provide us with information about Abu'l-Leys'life his scientific collection, his teachers, his students and his works were presented. Since the subject of the research was determined in the Maturidiyah sect of Abu'l-Leys, was informed about Imam Maturidiyah and Maturidiyah. Since the main subject of the research is the examination of his views based on the commentary of Abu'l-Leys ' Sharhu Fiqhu'l-Akbar, the subjects he discussed in this section are examined one by one. Other works of Ebu'l-Leys which contributed the re-search are examined and their views are tried to be determined. In order to determine its posi-tion in Maturdidiyyah, the views of Abu'l-Leys are first presented and then the views of Imam Maturidi and the Maturidiyah sect are presented, concluding to see how much of Abu'l-Leys' views consisted of Maturidiyah's

As a result, it has been determined that Abu-Leys supported the views of the sect of the people of Sunnah and Maturidi against Mu'tazilah, Mujibre, Qadatyya, Ash'ariyya, Jahmiyya, and the sect of the people of Maturidi and, rarely, separated from their view and expressed their own opinion.

Key words: Abu'l-Leys, Samarqand, Maturidiyy, Maturidy.