Duygu durumu ve kimlik bağlamında gündelik yaşamda müzik dinleme biçimleri
Emotional state and identity context in everyday music listening practices
Yazar: BEKİR BORA KUMPASOĞLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET FIRAT KUTLUK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Bilimleri Ana Bilim Dalı / Müzik Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Müzik = Music

Özet:
Müzik, insan hayatının vazgeçilmez bir parçası olup, bireysel ve toplumsal düzeyde derinlemesine incelenmesi gereken zengin ve çok katmanlı bir alanı temsil eder. Kültürel kimlik ve aidiyetten sosyal etkileşim ve duygusal ifadeye kadar müziğin rolü, insanların kendilerini ifade etme ve topluluklarına aidiyetlerini pekiştirme yollarını şekillendirir. Bu çalışma müziğin, bireylerin günlük yaşamlarında nasıl çok yönlü ve esnek bir rol oynadığını ve farklı ihtiyaç ve durumları nasıl desteklediğini gösterme amacıyla 427 katılımcı ile gerçekleşmiştir. Herhangi bir ölçüt gözetmeksiniz rast gele seçilen 340 katılımcı ile e-mail ve Google Form yoluyla, 87 katılımcı ile de yüz yüze ya da online şekilde görüşülmüştür. Çalışma müziğin insan deneyimi üzerindeki çok yönlü etkilerini kapsamlı bir şekilde incelemeyi amaçlamaktadır ve müziğin sadece bir sanat formu veya eğlence kaynağı olmanın ötesinde, bireylerin duygusal, sosyal ve kültürel yaşamlarında nasıl merkezi bir rol oynadığını ortaya koymayı hedeflemektedir. Bu kapsamda müziğin bireylerin günlük yaşamlarındaki işlevselliği ve önemi yeniden tanımlanmakta, müzik tercihlerinin ve müzikle etkileşimin bireysel ve toplumsal düzeyde görünürlüğü incelenmektedir. Bu bağlamda, müzik dinlemenin bireylerin duygusal ihtiyaçlarını, stres yönetimini ve sosyal bağlantılarını nasıl etkilediği, ayrıca kişilik özellikleri, sosyal durum ve kültürel etkilerle olan karmaşık etkileşimleri incelenmektedir. Çalışma, müziğin sosyal ve kültürel işlevselliğine de dikkat çekmekte, bu kapsamda müziğin grup dinamikleri, sosyal yapılar ve kültürel normlar üzerindeki etkilerini vurgulamaktadır. 

Müzik dinleme pratiği, duygusal tatmin, stres azaltma, motivasyon sağlama, sosyal bağlantı kurma, estetik beğeni ve geçmişle bağlantı kurma gibi çeşitli amaçlar için kullanılmaktadır. Katılımcıların tercihleri, bulundukları çevre, duygusal durum, günlük aktiviteler ve günün farklı zamanlarına göre değişiklik göstermektedir. Bu çeşitlilik, müzik dinleme alışkanlıklarının kişisel tercihlerden çok daha fazlasını temsil ettiğini göstermektedir. Müzik ve insan davranışı arasındaki karmaşık ilişkiyi daha iyi anlama bağlamında katılımcıların müzik tercihlerinin karmaşık ve çok katmanlı doğası, müziğin günlük yaşamdaki çeşitliliğini ve kişisel etkileşimini incelemektedir.

Abstract:
Music represents an indispensable part of human life, embodying a rich and multifaceted domain that warrants profound examination on both individual and societal levels. From cultural identity and belonging to social interaction and emotional expression, the role of music shapes the ways in which individuals articulate themselves and reinforce their connection to their communities. This study, involving 427 participants, aims to demonstrate the versatile and adaptive role of music in individuals' daily lives and how it supports various needs and situations. A randomly selected group of 340 participants was reached via email and Google Forms, while 87 participants were interviewed either face-to-face or online. The study endeavors to comprehensively examine the multifaceted impacts of music on human experience, aspiring to reveal how music plays a central role in individuals' emotional, social, and cultural lives, far beyond being merely a form of art or a source of entertainment. In this context, the functionality and significance of music in individuals' daily lives are redefined, examining the visibility of music preferences and musical interactions on individual and societal levels. The study investigates how listening to music affects individuals' emotional needs, stress management, and social connections, as well as the complex interactions with personality traits, social circumstances, and cultural influences. The study also draws attention to the social and cultural functionality of music, highlighting its effects on group dynamics, social structures, and cultural norms.

The practice of listening to music is utilized for various purposes, including emotional satisfaction, stress reduction, motivation, social connection, aesthetic appreciation, and connecting with the past. The preferences of participants vary according to their environment, emotional state, daily activities, and different times of the day. This diversity indicates that the habits of listening to music represent much more than personal preferences. In the context of better understanding the complex relationship between music and human behavior, the intricate and multilayered nature of participants' music preferences is examined to explore the diversity and personal interaction of music in daily life.