EMDR cihazının tasarımı ve optimum çalışma parametrelerinin sinyal işleme teknikleri ile belirlenmesi
EMDR device design and determination of optimum operation parameters with signal processing techniques
Yazar: NEŞE ÖZKAN
Danışman: DOÇ. DR. UÇMAN ERGÜN ; YRD. DOÇ. UĞUR FİDAN
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyomedikal Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences ; Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Bu araştırmada, Göz Hareketleri ile Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme (EMDR) tekniğine ait optimum parametrelerin belirlenmesi üzerine çalışılmıştır. EMDR, post travmatik stres bozukluğu (PTSB) olan hastaların tedavisi sırasında psikolog ve psikyatristler tarafından uygulanan tedavi yöntemlerinden biridir. EMDR tekniğinin uygulanması sırasında uzmanın uygulamasını kolaylaştıracak pasif EMDR tekniği yerine aktif olarak çalışan yardımcı tedavi cihazı geliştirilmiştir. Yardımcı tedavi cihazları geliştirilmiş olsa da bu cihazların hastalar üzerindeki etkileri konusunda literatürdeki çalışmalar yeterli değildir. Bu çalışmada EMDR uygulaması sırasında tedaviye yardımcı aktif EMDR cihazı geliştirilmiş ve denekler üzerindeki etkisi sinyal işleme yöntemleri ile belirlenmiştir. Öncelikle aktif EMDR cihazının etkinliğini belirlemek için deneğin dikkat ve meditasyon seviyeleri ölçülmüştür. Deneğin farklı uyaran gruplarına verdiği tepkiyi belirlemek için farklı zaman dilimlerinde 10 defa tekrar ölçümü alınmıştır. Sonuç olarak gerçekleştirilen aktif EMDR cihazı uygulandığı farklı uyaran grupları ile deneğin odaklanma ve meditasyon durumu kontrollü olarak değiştirilebildiği gözlemlenmiştir. Cihaz gerçekleştirme aşamasından sonra Matlab programı ile İnsan-Bilgisayar Etkileşimi (HCI) için grafiksel kullanıcı ara yüzü (GUI) hazırlanmıştır. Gerçekleştirilen sistemin etkinliğini ve görsel/işitsel parametrelerin optimum parametrelerini belirlemek için 10 farklı gönüllüden Neurosky cihazı ile odaklanma ve meditasyon verileri alınmıştır. Elde edilen bulgular görsel uyaranların hareket yönünün bireylerin odaklanma ve meditasyonunu değiştirdiğini göstermektedir. Bu işlemin sonucunda aktif EMDR yönteminde uygulanan farklı uyaran grupları ile deneğin odaklanma ve meditasyon durumu kontrollü olarak değiştirilebilmektedir. Çalışmanın son aşamasında optimum parametrelere uygun olarak mobil uygulama geliştirilmiştir. Mobil uygulama ile 14 kanallı Emotiv EPOC EEG başlığı kullanılarak kafatası üzerine yerleştirilen 14 farklı noktadan EEG ölçümleri alınarak kaydedilmiştir. Kayıt altına alınan ölçümler üzerinde işaret işleme teknikleri kullanılarak farklı türdeki uyaranların beyin dalgalarını etkileme durumları incelenmiştir. Uyaranların beynin sağ ve sol yarım küreleri üzerindeki etkisi grafiklerle ortaya konulmuştur. Yapılan çalışmanın literatürdeki çalışmalardan farkı, EMDR tekniğinde kullanılan farklı uyaran türlerinin beyin dalgaları üzerindeki etkisinin nicel veriler ile belirlenmiş olmasıdır. Elde edilen sonuçlar psikolog ve psikiyatristlerin tedavi sürecinde hastalarını kontrollü olarak yönlendirebileceğini göstermektedir.

Abstract:
In this research, the determination of optimal parameters of Eye Movement and Desensitization and Reprocessing (EMDR) technique has been studied. EMDR is one of the treatment modalities applied by psychologists and psychiatrists during the treatment of patients with post traumatic stress disorder (PTSD). During the application of the EMDR technique, an active auxiliary therapy device has been developed instead of the passive EMDR technique, which will facilitate the application of the specialist. Studies in the literature on the effects of these devices on patients are not sufficient, although the therapeutic treatment devices have been developed. In this study, an active EMDR device was developed to assist in the treatment of EMDR and its effect on the subjects was determined by signal processing methods. First, the attention and meditation levels are measured to determine the effectiveness of the active EMDR device. In order to determine the response of the person to different stimulus groups, 10 measurements were taken at different time intervals. As a result, it has been observed that the active EMDR device can be modified to control the focus and meditation status with different stimulus groups applied. After the device realization phase, a graphical user interface (GUI) for Human-Computer Interaction (HCI) is prepared by Matlab program. In order to determine the effectiveness of the system and the optimum parameters of the audiovisual parameters, focus and meditation data were obtained from Neurosky device from 10 different volunteers. Obtained findings show that visual stimuli change the focus and meditation of individuals who are motivated to move. As a result of this process, different stimulus groups applied in the active EMDR method can be used to control the focus and meditation status. At the last stage of the work, the mobile application was developed in accordance with the optimum parameters. Using the 14-channel Emotiv EPOC EEG title with the mobile application, EEG measurements were recorded from 14 different points placed on the skull. Signaling techniques on recorded measurements were used to investigate the effects of different types of stimuli on brain waves. The effect of stimuli on the left and right hemispheres of the brain is shown in the graphs. The difference between the study and the studies in the literature is that the effect of the different types of stimuli used in the EMDR technique on the brain waves was determined by quantitative data. The results show that psychologists and psychiatrists can lead their patients in a controlled way during the treatment process.