Ortadoğu'da güç mücadelesi ve yükselen aktörler
Power struggle and rising actors in the Middle East
Yazar: AYŞEGÜL ALTINTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİBEL ELİF ÖZDİLEK
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Güç mücadelesi = Power struggle

Özet:
Ortadoğu, tarih boyunca dünya siyasetinin merkezinde yer alan ve stratejik önemi her 
dönemde ön plana çıkan bir bölge olmuştur. Bölgenin zengin enerji kaynakları, jeopolitik 
konumu ve kültürel önemi, küresel güçlerin sürekli ilgisini çekmiş ve bölgeyi etkileyen 
birçok dinamik oluşmasına neden olmuştur. Soğuk Savaş sonrası dönemde, Ortadoğu'da 
yaşanan güç mücadelesi daha da karmaşık hale gelmiş, bölgedeki çatışmaların 
derinleşmesine ve yeni aktörlerin sahneye çıkmasına yol açmıştır. Bu tezin amacı, 
Ortadoğu'daki güç mücadelesini etkileyen faktörleri ve bölgesel aktörleri incelemektir. 
Özellikle, İran, Suudi Arabistan, Filistin, Mısır ve İsrail gibi önemli ülkelerin bölgedeki 
rolü üzerinde durulacak ve bu ülkelerin Ortadoğu politikaları analiz edilecektir. Ayrıca, 
ABD, Çin ve Rusya gibi küresel güçlerin Ortadoğu politikaları da incelenecek ve bunların 
bölgesel dinamiklere etkisi değerlendirilecektir. Bu tezde, Ortadoğu'daki güç 
mücadelesinin temel dinamiklerinin anlaşılması için bölgenin kültürel, tarihi ve jeopolitik 
yapısı detaylı bir şekilde incelenecektir. Ayrıca, bölgesel ve uluslararası örgütlerin 
politikaları da ele alınarak, Ortadoğu'daki güç dengelerinin nasıl şekillendiği ve değiştiği 
anlaşılmaya çalışılacaktır. Son olarak, bölgedeki çıkarımlar yapılarak gelecek 
senaryolarına ve barışın sağlanabilmesi için önerilere yer verilecektir. Ortadoğu'nun 
jeopolitik konumu, sahip olduğu enerji kaynakları, mezhepsel ayrımlar ve bölgesel 
örgütler gibi unsurlar, bölgedeki aktörlerin politikalarını derinden etkilemektedir. 
Ortadoğu'daki güç mücadelesi karmaşık ve çok boyutlu bir yapıya sahiptir. Bölgesel 
aktörlerin rekabeti, küresel güçlerin müdahaleleri ve yapısal faktörler, bölgenin 
istikrarsızlığını beslemektedir. Ancak, bölgesel iş birliği ve diyalog yoluyla, barış ve 
istikrarın sağlanabileceği de vurgulanmalıdır.

Anahtar Sözcükler: Ortadoğu, Çatışma, Güç Mücadelesi, Politika.

Abstract:
The Middle East has been a region that has been at the center of world politics throughout 
history and the importance of which has emerged at the forefront in every period. The 
region's rich energy resources, geopolitical location, and cultural significance have 
attracted the constant attention of global powers and caused many dynamics affecting the 
region. In the post-Cold War era, the power struggle in the Middle East has become more 
complex, leading to deepening conflicts in the region and the emergence of new actors.
This thesis aims to analyze the factors affecting the power struggle in the Middle East and
the regional actors in detail. Additionally, the Middle East policies of global powers such
as the USA, China, and Russia will be examined and their impact on regional dynamics 
will be evaluated. In this thesis, the cultural, historical and geopolitical structure of the 
region will be examined in detail in order to understand the basic dynamics of the power 
struggle in the Middle East. In addition, the policies of regional and international 
organizations will be made to understand how the balance of power in the Middle East is 
shaped and changing. Finally, inferences will be made in the region, and future scenarios 
and suggestions for achieving peace will be included.. Factors such as the geopolitical 
location of the Middle East, its energy resources, sectarian divisions, and regional 
organizations deeply affect the policies of the actors in the region. Important 
developments such as the Arab Spring, the Syrian crisis, and the Israeli-Palestinian 
conflict are among other factors that determine the course of the power struggle. The 
power struggle in the Middle East is complex and multidimensional. Competition 
between regional actors, interventions of global powers, and structural factors feed the 
instability of the region. However, it should be emphasized that peace and stability can 
be achieved through regional cooperation and dialogue.

Key Words: Middle East, Conflict, Power Struggle, Policy.