Uzak doğu sporları ile ilgilenen sporcularda benlik saygısı ve zihinsel dayanıklılık
Self-esteem and mental toughness in athletes who interested in far eastern sports
Yazar: AYŞEGÜL GÖKÇE GAYRETLİ
Danışman: DOÇ. DR. HAYRİ AYDOĞAN
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports
Dizin: Benlik saygısı = Self esteem ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Uzak Doğu sporları = Far Eastern sports ; Zihinsel dayanıklılık = Mental toughness

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Uzak doğu Sporları ile ilgilenen sporcuların çeşitli değişkenler açısından zihinsel dayanıklılık ve benlik saygılarının incelenmesidir. Araştırmanın evrenini, Rize ve Trabzon illerindeki özel ve resmi nitelikteki spor salonlarında aktif olarak karate, judo ve taekwondo sporu ile ilgilenen sporcular oluştururken örneklemini ise seçkisiz yolla belirlenen 2018 ve 2019 yıllarında bu spor salonlarında spor yapan toplam 224 gönüllü karate, judo ve taekwondo sporcusu oluşturmaktadır. Sporculara, uzman görüşü de alınarak araştırmanın amacına yönelik araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu", "Coopersmith Benlik Saygısı Ölçeği" ve "Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin normal dağılım gösterip göstermediğinin belirlenmesi amacıyla Kolmogorov-Smirnov testi ve verilerin normallik göstergesi olarak çarpıklık ve basıklık katsayıları da dikkate alınmıştır. Uzak doğu sporları ile ilgilenen sporcularının benlik saygısı ve zihinsel dayanıklılık puanları ile demografik özelliklerinin karşılaştırılmasında kategori sayısı dikkate alınmıştır. Verilerin analizinde Bağımsız Örneklem T-Testi, tek yönlü varyans analizi, çoklu varyans analizi (MANOVA) ve Pearson korelasyon analizi testleri uygulanmıştır. Bilgilerin analizinde Windows SPSS 26.0 istatistik programı kullanılmıştır. Araştırmada yapılan analizler sonucunda elde edilen bulgulara göre Uzak doğu sporları ile ilgilenen sporcuların benlik saygıları ile demografik özellikleri arasında herhangi bir anlamlı farklılık bulunamamıştır. Ancak Zihinsel Dayanıklılıkta; "cinsiyet" ile "kontrol" alt boyutu arasında; "yarışma kategorisi" ile "güven" alt boyutu arasında; "eğitim durumu" ile "devamlılık" altı boyutu arasında; "gelir durumu" ve "devamlılık" alt boyutu arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Fakat zihinsel dayanıklılık ile "spora yönelme" ve "spor dalı" değişkeleri arasında anlamlı farklılık bulunamamıştır. Sporcuların spor yapma yılları ile zihinsel dayanıklılık alt boyutlarından güven alt boyutu arasında pozitif yönde ve düşük oranda anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir. Ayrıca sporcuların benlik saygıları ile zihinsel dayanıklılık ölçeğinin tüm alt boyutlarıyla pozitif yönde ve anlamlı ilişkilere rastlanmış, farklı bir ifade ile sporcuların benlik saygıları arttıkça zihinsel dayanıklılık düzeylerinde de anlamlı artışlar meydana geldiği görülmüştür.

Abstract:
This research aims to examine the mental toughness and self-esteem of the athletes who are interested in Far Eastern Sports in terms of various variables. The population of research consists of athletes who are actively interested in karate, judo and taekwondo sports in private and official sports halls in the provinces of Rize and Trabzon. The sampling consists of a total of 224 volunteer karate, judo and taekwondo athletes who participated in sport in these sports halls between 2018 and 2019. In the research; "Demographic Information Form" developed by the researcher with the expert opinion, and "Mental Toughness Inventory in Sports" were used for the athletes as data collection tools. Kolmogorov-Smirnov test was used to determine whether the obtained data showed normal distribution. The skewness and kurtosis coefficients were also taken into account as normality indicators of the data. The number of categories was taken into account when comparing the mental endurance and self-esteem scores and demographic characteristics of athletes who are interested in Far Eastern sports. In the analysis of the data, independent sample t-Test, one-way analysis of variance, multiple analysis of variance (MANOVA) and Pearson correlation analysis tests were used. Windows SPSS 26.0 statistics program was used in the analysis of the information. According to the findings obtained as a result of the analysis made in the study, no significant difference was found between the self-esteem and demographic characteristics of athletes who are interested in Far Eastern sports. But in Mental Toughness, there were significant differences found between athletes; "gender and control sub-dimension'', "competition category and confidence sub-dimension", "education status and persistence sub-dimension'', ''income status and persistence sub-dimension''. However, in Mental Toughness, there was no significant differences found between athletes; "orientation to sports and sports branch variables". There was found a positive and low significant difference between athletes; "years of playing sport and confidence sub-dimension in Mental Toughness". Besides there was found positively significance differences between athlete's self-esteem and mental toughness. It was observed that as the self-esteem of athletes increased, significant increases occurred in their mental toughness levels.