İklim değişiklikleri, çöl tozları ve hava kirliliğinin insan sağlığı üzerindeki etkilerinin araştırılması
The assessment of the effects of climate change, desert dust and air pollution on human health
Yazar: MUSTAFA BOĞAN
Danışman: PROF. DR. BEHÇET AL
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Hava kirliliği = Air pollution ; Partiküller = Particles ; Sağlık = Health ; Çöl tozu = Desert dust ; İklim = Climate ; İklim değişikliği = Climate change

Özet:
AMAÇ: Bu çalışmanın amacı yaşadığımız bölgede hava kirliliğinin, çöl tozlarının ve iklim değişikliklerinin özel hastalık grupları için hastane başvuruları, mortalite ve morbidite üzerine olan etkilerinin araştırılmasıdır.
GEREÇ VE YÖNTEM:  Bu çalışma için 01 Ocak 2009 ve 31 Mart /2014 tarihleri arasındaki Gaziantep ilindeki dört kamu hastanesi ve Gaziantep Üniversitesi hastanesinden elde edilen veriler kullanılmıştır. İstatistiksel analizler için SPSS for Windows version 22.0 paket programı kullanılmış ve P<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.
BULGULAR: Toplam 1916 günde 89 toz fırtınası günü tespit edildi. Yaklaşık 10.000.000 hastane başvurusu tarandı ve bunlar içerisinden toplam 886.971 hasta çalışmaya dâhil edildi. KOAH'a bağlı yatış ve ölümler fırtınadan etkilenmemişti. Fırtınalı günlerde Astıma bağlı ayaktan hastane başvuruları, yatışlar ve mortalite artmıştı. PM10 düzeyi yüksek iken pnömoniye bağlı başvurular ve yatışlar artmıştı; PM10 yüksek olmasına rağmen sıcaklık arttıkça başvurular ve yatışlar azalmıştı. Fırtınanın varlığı ve maksimum sıcaklık göğüs ağrısına bağlı başvuruları ve AKS tanısına bağlı olan yatışları artırmıştı. Ancak fırtınalı günlerde ilginç olarak AKS'a bağlı ölümler azalmıştı. Fırtınanın olduğu günlerde kalp yetmezliği alevlenmeleri artırmıştı. PM10 düzeyi yüksek olduğu günlerde ve fırtınalı günlerde SVO'ya bağlı acil servis başvuruların sıklığı artırmıştı. Fırtınalı günlerde gebelik hipertansiyonu başvurularında artış gözlenmiştir. 
SONUÇ: Toz fırtınaları ve PM10'deki artışlar astım bağlı yatışları, pnömoniye bağlı başvuru ve yatışları, göğüs ağrısı başvurularını, AKS'a bağlı hastane yatışlarını, kalp yetmezliği alevlenmelerini ve SVO'a bağlı acil servis başvuruları arttırmaktadır. 

Anahtar kelimeler: Çöl tozu fırtınası, partiküler madde, insan sağlığı, Acil servis.

Abstract:
AIM: The aim of this study is to investigate the effect of climate change, desert dust and air pollution of the region we live in on hospital admissions, mortality and morbidity for specific group of diseases.
MATERIALS AND METHODS: In this study, data obtained from four public hospitals and from Gaziantep University Hospital between 01 January 2009 and 31 March 2014 has been used. SPSS for Windows version 22.0 software package was used for statistical analysis and P<0.05 was considered statistically significant.
RESULTS: 89 days out of total 1916 were detected as dust-storm days. Approximately 10.000.000 hospital admissions were screened and in a total of 886.971 of these patients were included in this study. COPD-related hospitalizations and deaths were not affected by the storm. Asthma-related hospital admissions, hospitalisations and deaths were increased during stormy days. Admissions and hospitalisations due to pneumonia were increased while PM10 levels were high and despite the high PM10 levels, admissions and hospitalisations were decreased as the temperature increased. Admissions due to chest pain and hospitalisations due to Acute coronary syndrome (ACS) were increased because of existence of the storm and temperature increase. Interestingly, ACS-related deaths were decreased during stormy days. Exacerbations of heart failure were increased during the days of storm. Frequency of emergency service admissions related to Cerebrovascular events (CVE) was increased during the days when PM10 level was high and storm was existent. Increase of the admissions related to pregnancy hypertension was observed during stormy days.
CONCLUSION: Dust-storm and increases of PM10 levels causes increased numbers of asthma-related hospitalisations, pneumonia-related admissions and hospitalisations, chest pain-related admissions, ACS-related hospitalisations, exacerbations of heart failure and emergency service admissions related to CVE.

Key words: Desert dust storm, particulate matter, human health, emergency service