Prizren Eğitim Fakültesi öğrencilerinin matematik okuryazarlığı problemlerini çözme becerilerinin geliştirilmesi
Improving mathematical literacy and problem solving abilities of students in Prizren Faculty of Education
Yazar: MÜNEVVER MUYO
Danışman: PROF. DR. HÜLYA GÜR
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Araştırmanın amacı, ilköğretim ve ortaöğretim öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı problemlerini çözme becerilerini geliştirmektir. Araştırmada nitel ve nicel araştırmanın bir arada kullanıldığı karma desen kullanılmıştır. Bu çalışmada; uygulama öncesi ve sonrasında öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı yeterlilikleri içinde problem çözme ile ilgili görüşleri, matematiğe karşı tutumları belirlenmiştir. Araştırma, Prizren Üniversitesi Ukshin Hoti Eğitim Fakültesi'nde 2013-2014 Eğitim-Öğretim yılında Türkçe öğrenim gören öğretmen adayları ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, sınıf öğretmenliği bölümünden NSÖ=26, okulöncesi öğretmenliği bölümünden NOÖ=27 ve fizik-kimya öğretmenliği bölümünden NFK=12 öğrenci olmak üzere toplam 65 öğretmen adayı oluşturmuştur. Araştırmada; öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı problemlerini çözme becerileri, Matematik Öğretimi ve Problem Çözme Ölçeği, Matematik Tutum Ölçeği, Matematik Öğretimi ve Problem Kurma Ölçeği, görüşmeler ve hazırlamış olduğu çalışma yaprağı dosyalarından elde edilmiştir. Araştırmadan elde edilen nitel veriler, dereceli puanlama anahtarları yardımıyla, nicel veriler ise SPSS 16.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, öğretmen adaylarının problem kurma ve problem çözme konusunda yaptıkları açıklamalarda ve ölçeklere verdikleri cevaplar incelendiğinde; öğretmen adaylarının Matematik Öğretimi ve Problem Kurma Ölçeği'nden aldıkları puan ortalamalarının çok düşük olduğu bulunmuştur. Uygulanan Problem Kurma Temelli Problem Çözme Eğitimi Programı ile Prizren Üniversitesi Ukshin Hoti Eğitim Fakültesi'nde öğrenim gören öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı problemlerini çözme becerilerini geliştirildiği, matematik okuryazarlığı becerileri üzerinde pozitif bir etkisinin olduğu ve matematiğe karşı olumlu tutum geliştirdikleri görülmüştür.

ANAHTAR KELİMELER: matematik okuryazarlığı, problem çözme, problem kurma, öğretmen adayları, Kosova'da öğretmen yetiştirme

Abstract:
Research aim was to improve mathematical literacy and problem solving abilities of primary and secondary school prospective teachers. In research a mixed design including quantitive and qualitative research together was used. In this study the prospective teachers' views about problem solving; attitudes towards mathematics, and mathematical literacy were determined before and after treatment. Research was performed by the prospective teachers who studied in Turkish in Ukshin Hoti Faculty of Education in University of Prizren 2013-2014. Study group was 65 prospective teachers educated from NC=26 in department of classroom teacher, from NPS=27 in department of preschool teaching, and from NPC=12 in department of physics-chemistry teaching. Data related to the prospective teachers' mathematical literacy and problem solving abilities were collected by Mathematical Teaching and Problem Solving Scale, Attitude Scale towards Mathematics, Mathematical Teaching and Problem Posing Scale, and also interviews. In addition, the prospective teachers' activitiy sheets were examined. Qualitative data were analysed using by the instrument of gradually grading keys and quantitative data were analyzed using by SPSS 16.0 package software. According to the study results, the conventional teaching approach was dominant when analyzing answers of the scales and explanations in problem posing and problem solving of the prospective teachers. The prospective teachers' score averages in mathematical teaching and problem posing scale were low. The prospective teachers indicated that problem posing was more difficult in proportion to problem solving for them. As a conclusion, it was seen that applied schedule on the prospective teachers in Ukshin Hoti Faculty of Education in University of Prizren improved their mathematical literacy and problem solving abilities created positive impact in it and developed a positive attitude towards mathematics.

KEYWORDS: mathematical literacy, problem solving, problem posing, prospective teachers, Kosova teacher training