Tanacetum zahlbruckneri (NáB.) grıerson bitkisi üzerine farmakognozik araştırmalar
Researchs pharmacognosic on tanacetum zahlbruckneri (NáB.) grierson
Yazar: DUYGU EROĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. PERİHAN GÜRBÜZ ; YRD. DOÇ. DR. ŞENGÜL DİLEM DOĞAN
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Asteraceae = Asteraceae ; Bitki özütü = Plant extract ; Farmakognozi = Pharmacognosy ; Flavonoidler = Flavonoids ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid ; Manyetik rezonans spektroskopi = Magnetic resonance spectroscopy ; Papatyagiller = Daisy family ; Tanacetum = Tanacetum ; Tanacetum zahlbruckneri = Tanacetum zahlbruckneri

Özet:
Bu çalışmada dünya üzerinde 161, Türkiye florasında 47 türle temsil edilen Tanacetum cinsine ait Tanacetum zahlbruckneri (Náb.) Grierson bitkisi üzerinde Farmakognozik araştırmalar gerçekleştirilmiştir. Bitkinin topraküstü kısımları metanol ile ekstre edilmiştir. Hazırlanan metanol ekstresinin önce toplam fenol, flavonoit ve flavonol miktarları analiz edilmiştir. Daha sonra metanol ekstresi su ile süspande edilerek sırası ile n-hekzan, dietil eter, diklorometan ve n- butanol ile partisyona tabi tutulmuştur. n-BuOH ekstresinden, bir fenolik asit (klorojenik asit= TZ-1), bir flavonoit glikoziti (rutin= TZ-2) ve bir primer metabolit olan conduritol F (TZ-3) olmak üzere üç bileşik izole edilmiştir. Elde edilen bileşiklerin yapıları spektroskopik yöntemler (UV, IR, 1H-NMR, 13C-NMR, 2D-NMR, MS) kullanılarak aydınlatılmıştır. T. zahlbruckneri'nin metanol ekstresi ve izole edilen bileşiklerin kalitatif ve kantitatif saflık analizleri ters faz Yüksek Basınçlı Sıvı Kromatografisi (YBSK) ile yapılmıştır. Klorojenik asit ve rutinin ekstredeki miktarları hesaplanmıştır. Metanol ekstresi ve izole edilen saf bileşiklerin antioksidan aktivitelerini tanımlamak için 1,1-difenil-2-pikrihidrazil (DPPH●) radikali, β-karoten-linoleik asitle oksidasyon ve 2,2'-azino-bis (3-etilbenzotiazolin-6-sulfonik asit) (ABTS+●) radikal süpürücü etki yöntemleri kullanılmıştır. Klorojenik asitin aktivitesi, rutin ve ekstrelerden daha yüksek bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Tanacetum zahlbruckneri, Asteraceae, Flavonoit, NMR, YBSK, DPPH●,ABTS+●

Abstract:
In this study, pharmacognostical investigations have been carried out on Tanacetum zahlbruckneri, belonging to Tanacetum genus, represented by 161 species on worldwide and 47 species in Turkish flora. The aerial parts of the plant material were extracted with methanol. Total phenol, flavonoid and flavonol amounts of methanol extract were investigated. After that MeOH extract was suspanded with water and was subjected to partition with hexane, diethyl ether, dichloromethane, and n- butanol respectively. Three compounds including one phenolic compound (chlorogenic acid=TZ-1), one flavonoid (Rutin= TZ-2), and one primer metabolite (conduritol F=TZ-3) were isolated from n-butanol exract of T. zahlbruckneri using various chromatographic methods. The structure determination of the compounds achieved by spectral methods such as1H-NMR, 13C-NMR, 2D-NMR, MS. Qualitative-quantitative compositional analyses and purity data of MeOH extract and isolated pure compounds of T. zahlbruckneri were performed with reversed-phase High Pressure Liquid Chromatography (HPLC).The amounts of isolated chlorogenic acid and rutin in the MeOH extract were calculated. To determine the antioxidant activity of the MeOH extract and isolated pure compounds, 1,1-diphenyl-2-picrilhydrazyl (DPPH●) and 2,2'-azino-bis (3-ethylbenzothiazoline-6-sulfonic acid) (ABTS+●) radical scavenging effect, oxidation with β-carotene-linoleic acid effects were used. The activity of chlorogenic acid was found to be higher than rutin and extracts.

Keywords: Tanacetum zahlbruckneri, Asteraceae, flavonoids, NMR, HPLC, DPPH●, ABTS+●