Meslek lisesi son sınıf öğrencilerinin kariyer gelişiminde aile etkisi: Pendik İlçesi örneği
Family influence on the career development of vocational high school student seniors: Example Pendi̇k District
Yazar: YASİN SOLMAZ
Danışman: PROF. DR. HALİL EKŞİ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aile desteği = Family support ; Akademik kariyer = Academic career ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Ana-baba-genç ilişkileri = Parents-adolescent relations ; Kariyer geliştirme = Career development ; Lise öğrencileri = High schools students ; Meslek liseleri = Vocational high schools ; Meslek ve teknik lise öğrencileri = Vocational and technical high school students ; Öğrenciler = Students ; İstanbul-Pendik = İstanbul-Pendik

Özet:
AraĢtırma Ġstanbul Ġli, Pendik Ġlçesi‟ nde öğrenim görmekte olan meslek lisesi son
sınıf öğrencilerinin kariyer geliĢiminde aile etkisini tespit etmeye yönelik olarak
yapılmıĢtır. AraĢtırmanın örneklemi, 2013-2014 Eğitim-Öğretim yılında Ġstanbul ili,
Pendik Ġlçesi meslek lisesi son sınıfta öğrenim görmekte olan 95 kız, 240 erkek ve
toplam 335 öğrenciden oluĢmaktadır.
AraĢtırmada araĢtırmacı tarafından oluĢturulan kiĢisel bilgi formu ile Found, Cotter,
Fitzpatrick, Kantamneni, Carter, & Bernfeld, tarafından geliĢtirilip, Akın, Usta, &
Satici, tarafından Türkçeye uyarlanan Kariyer GeliĢiminde Aile Etkisi Ölçeği
kullanılmıĢtır. Kariyer geliĢiminde Aile Etkisi Ölçeği dört boyut, 22 maddeden
oluĢmaktadır. Ölçeğin alt boyutları: „‟bilgisel destek‟‟,‟‟ailenin beklentiler‟‟,‟‟maddi
destek‟‟ ve „‟değerler/inançlar‟‟ boyutlarından oluĢmaktadır.
AraĢtırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical PackageforSocialSciences) for
Windows 21.0 programı kullanılarak analiz edilmiĢtir. Verileri değerlendirilirken
tanımlayıcı istatistiksel metotları (Sayı, Yüzde, Ortalama, Standart sapma)
kullanılmıĢtır.
Niceliksel verilerin karĢılaĢtırılmasında iki grup arasındaki farkı t-testi, ikiden fazla
grup durumunda parametrelerin gruplararası karĢılaĢtırmalarında Tek yönlü
(Oneway) Anova testi ve farklılığa neden olan grubun tespitinde Scheffe testi
kullanılmıĢtır.
Elde edilen bulgular %95 güven aralığında, %5 anlamlılık düzeyinde
değerlendirilmiĢtir.
AraĢtırmanın verileri, 2013-2014 eğitim ve öğretim yıllarında toplanmıĢtır. Bu
verilerinin analizi neticesinde ulaĢılan sonuçları aĢağıdaki gibi özetleyebiliriz:
1. AraĢtırmada yer alan öğrencilerin aile geliri arttıkça maddi anlamda destek görme
oranı da artmaktadır.
2. Aile ile iyi iliĢkilere sahip öğrencilerin bilgisel anlamda daha fazla desteklendiği
saptanmıĢtır.
3. Aile ile iliĢkilerde olumlu yöndeki artıĢ maddi anlamda da destek oranına da
yansımaktadır.
4. Ev hanımı ve çalıĢmayan annelerin çocuklarının değer ve inançları hayatlarına
daha fazla yansımıĢtır.
5. Anne ve baba eğitim seviyesindeki yükselme öğrenciyi bilgisel anlamda
destekleme oranını da artırmaktadır.
6. Anne ve baba eğitim seviyesindeki artıĢ maddi anlamda destek oranını da
artırmaktadır.
7. Ġlköğretimde baĢarılı olan öğrencilerin genel anlamda daha fazla desteklendiği
görülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Kariyer, Kariyer GeliĢimi ve Planlaması, Mesleki Eğitim, Aile

Abstract:
The research was made for the purpose of determining the effect of families on the
career development of senior students studying in the vocational school in Pendik
District, Istanbul Province. Sample of the research was comprised of 335 students in
total, i.e. 95 female and 240 male students, who were receiving training in the senior
class of the vocational school in Pendik District, Istanbul Province in the academic
year of 2013-2014.
In the research, we used the personal information form organized by the researcher
and Family Influence Scale on Career Development that was developed by Found,
Cotter, Fitzpatrick, Kantamneni, Carter, & Bernfeld and adapted to Turkish by Akın,
Usta, & Satici. Family Influence Scale on Career Development is comprised of four
chapters and 22 articles. Sub-chapters of the scale are comprised of "informational
support", "material support" and "values/beliefs".
Data that are obtained within the scope of the research are analysed by using the
program titled SPSS (Statistical PackageforSocialSciences) for Windows 21.0.
Descriptive statistical methods (Figures, Ratios, Averages, and Standard Deviations)
are used during assessment of data.
T-test is used to determine the difference between two groups for the purpose of
comparing qualitative data, and in the case of more than two groups, One-way Anova
test is used to compare the intergroup relations between parameters, and Scheffe test
is used to determine the group that causes difference.
Obtained findings are assessed within the confidence interval of 95% and within the
significance level of 5%.
Research data were obtained in the academic season of 2013-2014. We may
summarise as below the conclusions that are reached as a result of analysis of
aforementioned data:
1. As the family income of the students participated to the research increased the
ratio to obtain financial support increased.
2. It was determined that the students that have good relations with their families
were supported more in informational terms.
3. Positive increase that was observed in terms of relations with the families was also
reflected on the ratio of financial support.
4. Values and beliefs of the children of housewives and unemployed mothers were
reflected more on the lives of their mothers.
5. It was determined that the increase in the education level of the mother and father
was increasing the level of support provided to the student in informational terms.
6. It was determined that the increase in the education level of the mother and father
was also increasing the level of financial support provided to the student in
informational terms.
7. It was observed that the students, who were successful in the primary school, were
being supported more in general.
Key Words:Career, Career Development and Planning, Vocation Education, Family.