Sürdürülebilir spor tüketicisi davranışı
Sustainable sports consumer behaviour
Yazar: ARİF YÜCE
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN KATIRCI
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Spor = Sports ; İşletme = Business Administration
Dizin: Spor = Sports ; Spor pazarlaması = Sports marketing ; Sporcular = Sportsmen ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Tüketiciler = Consumers

Özet:
Günümüzde uluslararası gündemin en önemli konularından birini oluşturan sürdürülebilirlik ve sürdürülebilir tüketim kavramına ilişkin çevresel, sosyal ve ekonomik boyutlara yönelik alternatif çözüm üretmek adına, spor tüketicilerinin sürdürülebilir davranışlarının bilinmesi, ilerleyen dönemlerde spor tüketicilerinin farkındalık düzeylerinin arttırılması ve bilinçlendirilmesi adına önem taşımaktadır. Buna göre, bu çalışma Türkiye'deki spor tüketicilerinin sürdürülebilir spor tüketim davranışlarını farklı boyutlar çerçevesinde ortaya koymak, incelemek ve karşılaştırmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Örneklemini 1363 spor tüketicisinin oluşturduğu çalışmada öncelikle spor tüketicilerinin sürdürülebilir davranışlarının ölçülebilmesine olanak sağlayacak geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirilmiş (Sürdürülebilir Spor Tüketicisi Davranışı Ölçeği), ardından bu ölçek aracılığı ile sürdürülebilir spor tüketici davranışlarına yönelik veriler ortaya konulmuştur. Ölçeğin geliştirilmesi, geçerlik-güvenirlik çalışmaları aşamasında açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi ile yapısal eşitlik modellemesinden, sürdürülebilir spor tüketici davranışlarına ilişkin mevcut durumun ve farklılıkların ortaya konulması ve karşılaştırılmasında ise tanımlayıcı istatistikler ve varyans analizlerinden (t-testi, ANOVA) yararlanılmıştır. Çalışma sonucunda sporda sürdürülebilir tüketici davranışını oluşturan tüm faktörlerin ekonomik, çevresel ve sosyal boyut altında toplandığı ve sürdürülebilir spor tüketicisi davranışının cinsiyet, lisanslı ürün satın alma, yaş, eğitim, spor müsabakalarına birlikte katılım ve müsabakalara katılma yılı değişkenlerine göre farklılık gösterdiği saptanmıştır. Bununla birlikte tüm faktörler arasında pozitif yönlü ilişkiler belirlenmiştir.

Abstract:
In order to create an alternative solution for environmental, social and economic dimensions related to the concept of sustainability and sustainable consumption, which is one of the most important issues of the international agenda today, knowing the sustainable behaviour of sports consumers is important for raising awareness levels and conscious of sports consumers in later times. Accordingly, this study was conducted to demonstrate, examine and compare the sports consumption behaviour of sports consumers in Turkey within the framework of different dimensions. In this study with a sample size of 1363 sports consumers, a valid and reliable scale was developed at the outset to enable the measurement of the sustainable behaviours of sports consumers (Sustainable Sports Consumer Behaviour Scale). At the later stage, data on sustainable sports consumer behaviour were presented through this scale. Exploratory and confirmatory factor analysis and structural equation modelling were used in the development of the scale and in validity-reliability studies. Descriptive statistics and variance analysis (t-test, ANOVA) were used to determine and compare the current situation and differences in sustainable sports consumer behaviours. As a result of the study, it has been determined that all factors constituting sustainable consumer behaviours in sports are grouped under the economic, environmental and social dimension and sustainable sports consumer behaviour differs by gender, licensed product purchasing, age, education, participation in sports competitions together and the year of participation in competitions. Furthermore, a positive correlation was found between all factors.