COVİD-19 pandemisi'nin üniversite çalışanlarının beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite düzeylerine etkisinin saptanması
Determining the effect of the COVİD-19 pandemic on the nutrition habits and physical activity levels of university employees
Yazar: KADER ATLI
Danışman: PROF. DR. NESLİŞAH RAKICIOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; COVID 19 = COVID 19 ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Pandemiler = Pandemics

Özet:
Çalışmanın amacı COVID-19 pandemisinin üniversite çalışanlarının beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite düzeyleri üzerine etkisini incelemektir. Çalışmanın örneklemini Türkiye'deki üniversitelerde çalışmakta olan 22-65 yaşları arasındaki 54 erkek ve 157 kadın olmak üzere 211 gönüllü birey oluşmuştur. Araştırma verileri genel bilgiler, pandemi döneminde besin hazırlama durumu, beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite düzeyleri olmak üzere 4 bölümünden oluşan anket ile online planlanmıştır. Vücut ağırlığı ve boy uzunluğu bilgileri bireylerin kendi beyanı ile alınmıştır. Pandemi kısıtlamalarında ve olağan dönemde bireylerin günlük tükettikleri besinlerin porsiyon miktarları bilgisi alınmış enerji ve besin ögesi alımları hesaplanmış ve gereksinmeyi karşılama durumu değerlendirilmiştir. Pandemi kısıtlamaları ve olağan dönem için fiziksel aktivite düzeyi hesaplanmıştır. Tüm bireylerde 3 ana öğün tüketimi pandemi kısıtlamalarında 2 ana öğüne düşmüş ve çoğunlukla öğle öğününü atlanmıştır (p<0,05). Bireylerin tükettikleri günlük ara öğün sayısı pandemi kısıtlamaları ile artmıştır (p<0,05). Beslenme alışkanlıkları COVID-19 pandemisinden etkilenen bireyler yüksek oranla (%69,7) vücut ağırlık arttışı bildirmiştir (p<0,05). Pandemi kısıtlamaları döneminde tüm besin gruplarındaki besinlerin günlük tüketilen porsiyon miktarı ortalamalarının olağan dönem sırasındaki tüketimden yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). Pandemi kısıtlamaları döneminde günlük enerji ve besin ögesi alımları, su, siyah çay, yeşil çay, Türk kahvesi ve filtre kahve tüketimi artmıştır (p<0,05). Pandemi kısıtlamaları döneminde uyku ve uzanarak yapılan işlere ait harcanan süre anlamlı düzeyde daha yüksektir (p<0,05). Sonuç olarak COVID-19 pandemisi ile bireylerin beslenme alışkanlıkları değişmiş, besin tüketimi artmış ve fiziksel aktivite düzeyleri azaltmıştır. Sağlığın korunması ve beslenme ile ilintili hastalıkların azaltılabilmesi için bireyler her koşul için yeterli-dengeli beslenme ve fiziksel aktivite düzeyinin arttırılması konusunda teşvik edilmeli ve bu konuda plan ve politikalar geliştirilmelidir.

Abstract:
The aim of the study was to examine the effects of the COVID-19 pandemic on the nutritional habits and physical activity levels of university employees. The sample of the study consists of 211 volunteers, 54 male, and 157 female, between the ages of 22-65 years old working at universities in Turkey. The questionnaire used includes 4 sections general information, food preparation status during the pandemic period, nutritional habits, and physical activity levels. Body weight and height information were obtained with the self-report of individuals. During the pandemic confinements and in the ordinary period, the information about the portion amounts of the foods consumed by the individuals daily was obtained and the energy and other nutrient intakes were calculated, and the situation of the meeting the needs were evaluated. The physical activity level was calculated for the pandemic confinement and the ordinary period. While consuming 3 main meals in the usual period for women and all individuals, it was reduced to 2 main meals in pandemic confinement (p<0.05). Snacks consumption individuals increased with pandemic confinement (p<0.05). Individuals whose dietary habits were affected by the COVID-19 pandemic reported that their body weight increased at a high rate (69.7%) (p<0.05). It was determined that the average daily portion amount of food in all food groups during the pandemic confinement period was higher than the consumption during the usual period (p<0.05). During the pandemic confinement, daily energy and nutrient intakes and consumption of water, tea and coffee increased (p<0.05). During the pandemic restrictions period, the time spent on sleeping and lying down was significantly higher (p<0.05). As a result, with the COVID-19 pandemic, the nutritional habits of individuals have changed, food consumption has increased and physical activity levels have decreased. In order to protect health and reduce nutrition-related diseases, individuals should be encouraged to increase the level of adequate-balanced nutrition and physical activity for all conditions, and plans and policies should be developed in this regard.