Ankara'da uluslararası havalimanında çalışanların yetişkin bağışıklama ile ilgili tutum ve farkındalıklarının değerlendirilmesi
Assessment of attitude and awareness of staff working in the international airport in Ankara about adult vaccines
Yazar: ERKAN KIZIL
Danışman: PROF. DR. FATMA NUR BARAN AKSAKAL
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; Bulaşıcı hastalıklar = Communicable diseases ; Enfeksiyon = Infection ; Esenboğa Havaalanı = Esenboğa Airport ; Farkındalık = Awareness ; Havacılık = Aviation ; İmmünizasyon = Immunization ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Havalimanlarındaki tüm çalışanlar enfeksiyon hastalıkları ve aşı ile korunabilir hastalıklar açısından risk altındadır. Bu nedenle çalışanlar için rutin aralıklara takip edilmesi gereken bir aşı takvimi veya denetim mekanizması bulunması gerekmektedir. Bu çalışmada uluslararası havalimanında çalışanların yetişkin aşılama konusunda bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, 15 Mart - 30 Haziran 2018 tarihleri arasına yürütülmüş olup kesitsel-tanımlayıcı tipte bir çalışmadır. Uluslararası Ankara Esenboğa Havalimanı'nda güvenlik görevlisi ve uçuş ekibi olarak görev yapan toplam 661 çalışan gönüllü olarak bu araştırmaya katılmıştır. Bu çalışmaya katılanların %54'ü güvenlik görevlisi, %46'sı uçuş ekibinden oluşmaktadır. "Aşı kartınız var mı" sorusuna uçuş ekiplerinden alınan yanıt, %89 evet iken güvenlik görevlilerinden alınan olumlu yanıt, sadece %3,2 olmuştur.  Aşı kartına sahip olma durumlarının dağılımı ile meslek grupları arasındaki bu fark, istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Uçuş görevlileri, özel güvenlik görevlilerine göre "yetişkinlere de aşı yapılır mı ve yapılması gerekir mi" sorularına istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha fazla evet cevabı vermiştir (p<0,001). Ayrıca "18 yaşından sonra aşı yaptırma durumu" sorgulandığında gruplar arasında istatistiksel anlamlı fark saptanmıştır (p<0,001).  Uçuş ekiplerinin %96'sı, güvenlik görevlilerinin ise %56,2'si, aşı yaptırdığını belirtmiştir (p<0,001). Bu çalışmada yetişkin aşıları konusunda uçuş ekiplerinin güvenlik görevlilerine göre bilgi düzeyi ve aşılanma sıklıklarının daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Çalışma şartlarını ele aldığımızda özellikle güvenlik görevlileri uçuş ekipleri kadar enfeksiyon hastalıkları açısından riskli gruptadır ve her iki meslek grubu için uygun yetişkin aşı tedbirlerinin uygulanması gerekmektedir. Uçuş ekibi ve diğer güvenlik görevlilerinin yetişkin aşılama konusunda bilgi, tutum ve davranışlarının araştırılması ve çalışanların yetişkin aşıları konusunda bilgilendirilmeleri "iş sağlığı" ve "yetişkinlerde risk grubu aşılaması" açısından fark yaratacak konulardan birisi olacaktır.


Anahtar Kelimeler: Havacılık, iş sağlığı ve güvenliği, enfeksiyon, hastalık, aşı, aşı
kartı, yetişkin bağışıklama

Abstract:
All employees at the airport are in danger with regards to infectious diseases and diseases prevented by vaccines. For this reason, employees need to have a vaccination schedule or a control mechanism that must be followed in routine intervals. In this study, it is aimed to evaluate the knowledge and attitudes of the employees at the international airport about adult vaccination. The study was a cross sectional-descriptive  study conducted between 15 March and 30 June 2018. A total of 661 employees working as security guards and flight crews at the International Ankara Esenboğa Airport participated in this study voluntarily. 54% of the participants were security guards and 46% of participants were flight crews. 89% of the flight crews said yes to the question of whether they have a vaccination card and only 3.2% of the security staff said yes.This difference between the vaccination card ownership status and occupation groups was found to be statistically significant (p <0.001). Flight crews have significantly higher number of "yes" answers than private security officers to the question of whether adults should be vaccinated (p <0.001). In addition, when the status of vaccination after 18 years of age was questioned, a statistically significant difference was found between occupation groups (p <0.001). 96% of the flight crews and 56.2% of the private security guards stated that they had been vaccinated (p<0.001). In this study, it has been determined that the level of knowledge and the prevalence of vaccination of flight teams is higher than the private security guards in terms of adult vaccines. When we consider the working conditions, especially security officers are in the risk group for infectious diseases as much as flight crews and appropriate adult vaccination measures should be applied for both occupational groups. Investigating the knowledge, attitudes and behaviors of the flight crew and other security guards about adult vaccination and informing the employees about adult vaccines will be one of the efforts studies that will make a difference in terms of occupational health.


Key Words Aviation, occupational health and safety, infection, vaccine, vaccine
card, adult vaccination