Spor kulüplerinin kurumsal sosyal sorumluluk faaliyetlerinin kulüp ve marka imajına etkisi
The effect of corporate social responsiblity activities of sport clubs on club and brand image
Yazar: UĞUR SÖNMEZOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DİLŞAD ÇOKNAZ
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı / Spor Yöneticiliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Spor = Sports
Dizin: Kurum imajı = Corporation  image ; Kurumsal sosyal sorumluluk = Corporate social responsibility ; Marka imajı = Brand image ; Sosyal sorumluluk = Social responsibility ; Spor kulüpleri = Sports clubs ; Spor yönetimi = Sport management ; İmaj = Image

Özet:
Bu araştırma ile spor kulüplerinin kurumsal sosyal sorumluluk faaliyetlerinin, kulüp imajı ve spor kulübünün adını taşıdığı işletmenin marka imajı üzerindeki etkisi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Ayrıca Türkiye'deki spor kulüplerine KSS faaliyetlerine yönelik bir takım önerilerde bulunulmuştur. 
Çalışmanın örneklem grubu Beko Basketbol Liginde yer alan ve gıda sektöründe hizmet veren bir şirketin adını taşıyan spor kulübünün 05.04.2015 tarihindeki Beko Basketbol ligindeki müsabakasında yer alan seyircilerinden oluşmaktadır (n=178).  
Yapılandırılmış anket tekniği ile elde edilen verilerin analizinde öncelikle yüzde, frekans gibi betimsel analizler yapılmış, doğrulayıcı faktör analizi, güvenirlik analizi gibi istatistiksel yöntemlerden yararlanılmıştır. Araştırmanın gizil ve gözlenen değişkenleri arasındaki ilişki ve test edilmek istenen hipotezler çok değişkenli istatistik yöntemlerinden Yapısal Eşitlik Modeli (Structural Euotion Modeling) ile analiz edilmiştir. 
Çalışmada ilk olarak KSS ve kulüp imajı, KSS ve marka imajı, kulüp imajı ve marka imajı arasındaki ilişki ayrı ayrı test edilmiştir. Daha sonra analiz sonucu istatistiki bakımdan uygunluğu daha önceden belirlenen ekonomik, yasal, etik, hayırseverlik,  
kulüp imajı ve marka imajı olmak üzere toplam 30 değişkenin yer aldığı araştırma modeli tek bir model içinde test edilerek analizleri tamamlanmıştır. Böylece neden-sonuç ilişkileri, değişkenler arasındaki ilişkilerin derecesi ve kulüp imajının aracılık etkisi sınanmıştır. 
Araştırmada analiz sonuçları değişkenlerin ayrı ayrı sınanmasından elde edilen bulgulara göre KSS alt boyutlarından sadece hayırseverlik sorumluluğunun kulüp ve marka imajı üzerinde ve kulüp imajının da marka imajı üzerinde etkisi olduğunu göstermiştir. Araştırma değişkenlerinin tek bir model üzerinde test edildiği analiz sonucu ise yine KSS alt boyutlarından sadece hayırseverlik sorumluluğunun kulüp imajı üzerinde doğrudan, ancak marka imajı üzerinde dolaylı bir etkisi olduğunu ve bununla birlikte kulüp imajının da marka imajı üzerinde doğrudan etkili olduğunu ortaya koymuştur.
Anahtar kelimeler: Kurumsal Sosyal Sorumluluk, Kulüp İmajı, Marka İmajı, Spor Kulübü

Abstract:
Impact of corporate social responsibility activities (CSR) of the sports clubs on image of the club and brand image which bear the name of the club were delivered in this study. Moreover some suggestions were given to Turkish sports clubs for CSR. 
Sample of the study was consisted of the spectators who support a sports club which has the name of a company serving in food industry, situated in the Beko Basketball League and participated this team's match in April 4, 2015 (n=178).
Descriptive analyses such as percentages and frequencies were used for the analysis of data which were collected by using structured survey in advance. Then, confirmatory factor analysis and reliability analysis were employed. Correlation between latent and observed variables, and hypotheses of the study were analyzed by Structural Equation Modeling which is a multivariate statistics method. 
Relationships between CSR and club image, CSR and brand image, club image and brand image were checked for testing hypotheses of the study first. 30 variables of the study model which were determined as statistically convenient including economical, legal, ethics, philanthropy, club image and brand image were tested in one  
model afterwards. Hence, cause and effect relationships, degrees of relationships between variables, and mediation effect of club image were examined.
According to findings of individually tested variables, philanthropic responsibility has effects on club and brand image, and club image has an effect on brand image. Then, findings of model analysis which contains all of the study variables demonstrated that among sub-dimensions of CSR, only philanthropic responsibility has a direct effect on club image, indirect effect on brand image and club image has importance on brand image. 
Key words: Corporate Social Responsibility, Club Image, Brand Image, Sport Club