Sosyal çalışmacıların empati eğiliminin bilişsel kontrol ve esnekliğe etkisi
The effect of empathy tendency on cognitive control and flexibility of social workers
Yazar: MUHAMMET TALHA KARAKELEŞ
Danışman: DOÇ. DR. EMEL YURTSEVER
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work

Özet:
Bu çalışmada, sosyal çalışmacıların bilişsel kontrol ve bilişsel esnekliğe sahip olmaları üzerinde empati eğiliminin etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda çalışmada empati eğilimi bağımsız değişken, bilişsel kontrol ve bilişsel esneklik ise bağımlı değişken olarak ele alınmış ve değişkenler arasındaki ilişkilerin analizler yoluyla istatistiksel olarak ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırmada ayrıca bir alt amaç olarak sosyal çalışmacıların sahip olduğu çeşitli demografik ve mesleki özelliklerin bu değişkenler bağlamında belirleyici olup olmadığı araştırılmıştır.
Araştırmada nicel araştırma yöntemine dahil olan ilişkisel tarama yöntemine dayalı olarak, değişkenler arasındaki ilişkilerin istatistiksel olarak tespit edilmesi noktasında Sosyal Çalışmacılar İçin Empati Ölçeği Bilişsel Kontrol ve Esneklik Ölçeği'ni içeren anket uygulamasına yer verilmiştir. Uygun örnekleme yöntemine dayalı olarak 410 sosyal çalışmacıdan veri elde edilmiştir. Veriler ışığında yapılan analizlerde erişilen bulgular, sosyal çalışmacıların empati, bilişsel esneklik ve bilişsel kontrol ortalamalarının yüksek olduğunu göstermiştir. Korelasyon ve regresyon analizleri değişkenler arası ilişkileri sınamaya yönelik olarak formülize edilmiş olan tüm hipotezlerin desteklendiğini göstermiştir. Elde edilen sonuçlar, empati düzeyinin bilişsel kontrol ve bilişsel esneklik gibi mesleki beceriler üzerinde etkisi olduğunu ortaya koymuştur. Empati düzeyinin bilişsel esneklik üzerinde daha önemli bir etkisinin olduğu görülmüştür.
Empati kadınlar, lisansüstü eğitim düzeyi, kısa süreli mesleki deneyim, mesleği kendi isteğiyle seçenler ve meslekten memnun olanlarda anlamlı şekilde yüksek olmuştur. Bilişsel kontrolde erkek, evli, ileri yaş düzeyindeki katılımcıların, ayrıca uzun mesleki deneyime sahip, mesleği kendi isteğiyle seçen ve memnun olan katılımcıların ortalamaları anlamlı şekilde yüksek olmuştur. Bilişsel esneklikte ise lisansüstü eğitim düzeyine sahip olan katılımcılarda, mesleği kendi isteğiyle seçtiğini ve memnun olduğunu belirten katılımcılarda anlamlı ve yüksek ortalamalar bulunduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Bilişsel Esneklik, Bilişsel Kontrol, Empati, Sosyal Hizmet

Abstract:
The aim of this study was to investigate the influence of empathy on social workers' cognitive control and cognitive flexibility. In this context, empathy was treated as the independent variable, while cognitive control and cognitive flexibility were considered as dependent variables. The objective was to statistically examine the relationships between these variables through data analysis. Additionally, the study explored whether various demographic and professional characteristics of social workers were determinants within the context of these variables.
The study employed a quantitative research method, specifically a correlational survey approach. The survey included the Empathy Scale for Social Workers, the Cognitive Control Scale, and the Flexibility Scale to assess the variables. Data were collected from 410 social workers using convenience sampling. The findings of the data analysis indicated that social workers had high average scores in empathy, cognitive flexibility, and cognitive control. Correlation and regression analyses supported all the formulated hypotheses regarding the relationships between the variables. The results revealed that empathy level had an impact on professional skills such as cognitive control and cognitive flexibility. Furthermore, it was observed that empathy had a more significant influence on cognitive flexibility.
Empathy was found to be significantly higher in women, individuals with postgraduate education, those with short-term professional experience, those who chose their profession voluntarily, and those who were satisfied with their profession. In terms of cognitive control, male participants, married individuals, participants at an advanced age level, as well as those with extensive professional experience, who chose their profession voluntarily and expressed satisfaction, had significantly higher average scores. For cognitive flexibility, participants with postgraduate education and those who chose their profession voluntarily and expressed satisfaction demonstrated significant and higher average scores.

Keywords: Cognitive Flexibility, Cognitive Control, Empathy, Social Work