Mor prens lalesi yaprak eksplantlarının in vitro rejenerasyon yeteneklerinin belirlenmesi
Determination of in vitro regeneration capabilities of purple prince tulip leaf explants
Yazar: MELTEM ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN UYSAL
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Hormonlar = Hormones ; Kallus oluşumu = Callus formation ; Lale = Tulips ; Rejenerasyon = Regeneration ; İn vitro = In vitro

Özet:
Amaç: Bu araştırmada Lale'nin yaprak eksplantlarının kültürü ile in vitro rejenerasyon yetenekleri belirlenmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Yöntem: Araştırmada, steril hale getirilen Lale soğanlarından elde edilen yaprakların in vitro kültürü ve saksıda çimlendirilmiş lale soğanlarından elde edilen yaprakların steril hale getirilerek in vitro kültüre alınması neticesinde in vitro rejenerasyon oluşturulmaya çalışılmıştır. Bu amaçla 2,4-D (2 mg/lt), TDZ (2 mg/lt), Kinetin (2 mg/lt), NAA (2 mg/lt), 2,4-D+Kinetin (1 mg/lt + 1 mg/lt), 2,4-D+Kinetin (2 mg/lt + 2 mg/lt), İAA+TDZ (1 mg/lt + 1 mg/lt), İAA+TDZ (2 mg/lt + 2 mg/lt), İAA+BAP (1 mg/lt + 1 mg/lt), İAA+BAP (2 mg/lt + 2 mg/lt), NAA+Kinetin (1 mg/lt + 1 mg/lt), NAA+ Kinetin (2 mg/lt + 2 mg/lt), NAA+TDZ (1 mg/lt + 1 mg/lt), NAA+TDZ (2 mg/lt + 2 mg/lt), 2,4-D+TDZ (1 mg/lt + 1 mg/lt) ve 2,4-D+TDZ (2 mg/lt + 2 mg/lt) hormonlarını içeren MS besi ortamı kullanılmıştır. 
Bulgular: Mor Prens Lalesi soğanlarının in vitro ortamda çimlendirilmesi ile elde edilen yaprakların kültüründen 2,4-D (2 mg/lt) ve NAA (2 mg/lt) hormonu içeren MS ortamlarında %6 oranında kallus oluşurken, Kinetin (2 mg/lt) hormonu içeren ortamda %10 oranında kallus oluşumu tespit edilmiştir. 
Sonuç: Araştırmaya konu besi ortamları içerisinde sadece 2,4-D (2 mg/lt), NAA (2 mg/lt) ve Kinetin (2 mg/lt) hormonları içeren ortamlarda kallus rejenerasyonu gözlemlenmiştir.

Anahtar kelimeler: hormon, in vitro, lale, kallus, rejenerasyon

Abstract:
Purpose: In this study, it was aimed to determine the in vitro regeneration abilities of Tulip by leaf explants culture
Material and Method:  In the study, in vitro regeneration created was tried as a result of in vitro leaves culture obtained from sterilized tulip bulbs and leaves obtained from tulip bulbs germinated in pots by sterilizing them in in vitro culture. For this aim the MS medium containing the hormones of 2,4-D (2 mg/lt), TDZ (2 mg/lt), Kinetin (2 mg/lt), NAA (2 mg/lt), 2,4-D+Kinetin (1 mg/lt), 2,4 for callus formation 2,4-D+Kinetin (2 mg/lt), IAA+TDZ (1 mg/lt), IAA+TDZ (2 mg/lt), IAA+BAP (1 mg/lt), IAA+BAP (2 mg/lt), NAA+Kinetin (1 mg/lt), NAA+ Kinetin (2 mg/lt), NAA+TDZ (1 mg/lt), NAA+TDZ (2 mg/lt), 2,4-D+TDZ (1 mg/lt) and 2,4-D+TDZ (2 mg/lt) were used.
Results: While 6% callus was formed in MS medium containing 2,4-D (2 mg/lt) and NAA (2 mg/lt) hormone, 10% callus developed in media containing Kinetin (2mg/lt) hormone from the culture of leaves obtained by in vitro germination of Purple Prince Tulip bulbs. 
Conclusions: Callus regeneration was observed in media containing only 2,4-D (2 mg/lt), NAA (2 mg/lt) and Kinetin (2 mg/lt) hormones among the nutrient media subject to the study.

Keywords: hormone, in vitro, tulip, callus, regeneration