Çeşitli antrenman metotlarının taekwondocularda bazı biyomotor ve fizyolojik özelliklere etkisi
The effect of various training methods on some biomotor and physiological characteristics of taekwondo players
Yazar: BURAKHAN AYDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MURAT KUL
Bayburt Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu çalışmanın amacı, çeşitli antrenman metotlarının taekwondocularda bazı biyomotor ve 
fizyolojik özelliklere etkisini incelemektir. Kontrol gruplu deneysel model kullanılarak yapılan 
bu çalışmada 3 farklı araştırma grubuyla uygulama yapılmıştır. Araştırma gruplarının tümü 
2023 yılında aktif olarak taekwondo sporunda lisanslı sporcu olmakla birlikte Trabzon ilinde 
ikamet eden müsabık sporculardan oluşmaktadır. Katılımcıların yaş guruplarının belirlenmesi 
ise ulusal/uluslararası turnuvalarda en fazla sporcunun katılım sağladığı gençler kategorisinde 
(14-17 yaş) yarışmacı olmalarına dikkate alınmıştır. Bu gruplar Deney Grubu 1 (taekwondoya 
özgü pliometrik antrenman), Deney Grubu 2 (taekwondoya özgü direnç lastiği antrenmanı) ve 
Kontrol Grubu (taekwondo antrenmanı) olarak adlandırılarak rastgele atama yapılarak 
belirlenmiştir. İlgili gruplara uygulanan 8 haftalık antrenman döneminin öncesinden ve 
sonrasında 20 metre sürat testi, 5-10-5 çeviklik testi, dikey sıçrama testi, stork denge testi, rast 
test, yoyo testi, taekwondo tekme frekansı performansı ve taekwondo elektronik yelek vuruş 
testleri uygulanmıştır. Gruplardan elde edilen verilerin SPSS (25. sürüm) yazılımıyla 
tanımlayıcı analizlerinin yapılmasının ardından araştırmada yer alan pliometrik, direnç ve 
kontrol gruplarının biyomotor ve fizyolojik gelişimlerinin grup içi (ön test-son test) 
karşılaştırmalarında wilcoxon işaretli sıralar testi, grupların ön ve son testlerinin gruplararası 
karşılaştırmalarında ise kruskal wallis testi kullanılmıştır. Kruskal wallis testi sonucunun 
anlamlı çıktığı durumlarda farkın hangi gruplar arasında olduğunu belirlemek amacıyla posthoc 
çoklu karşılaştırma testlerinden düzeltilmiş bonferroni kullanılmıştır. Biyomotor test sonuçları 
incelendiğinde denge ve eseklik parametreleri taekwondoya özgü direnç lastği ile antrenman 
yapan grup lehine sonuçlar göstermiştir. Fizyolojik test sonuçları incelendiğinde, max güç, 
yorgunluk indeksi, relative güç ve maxVo2 parametreleri pliometrik antrenman yapan grup 
lehine sonuçlar geöstermiştir. Elektronik yelek vurş testi gruplar arası farklılıkların incelendiği 
sonuçlara göre ise palding ve yopchagi tekiklerinde direnç lastiği ile antrenman yapan grup 
lehine sonuçlar görülürken, burgu palding tekniği pliometrik antrenman yapan grubun lehine 
sonuçlar göstermiştir. Sonuç olarak; direk ve patlayıcı vuruşların yapıldığı teknikler için 
taekwondoya özgü direnç lastiği antrenmanlarının etkisi bulunurken, atletik ve dönerek yapılan 
daha zor vuruşlarda pliometrik antrenmanların etkisi bulunmuştur. 
Anahtar Kelimeler: Taekwondo, direnç lastiği, pliometrik, performans.

Abstract:
The aim of this study is to examine the effects of various training methods on some biomotor 
and physiological characteristics of taekwondo athletes. In this study, which was carried out 
using an experimental model with a control group, the application was carried out with 3 
different research groups. All of the research groups consist of competitive athletes who are 
actively licensed athletes in taekwondo in 2023 and reside in Trabzon. In determining the age 
groups of the participants, it was taken into account that they were competitors in the youth 
category (14-17 years old), where the most athletes participated in national/international 
tournaments. These groups were determined by random assignment as Experimental Group 1 
(taekwondo-specific plyometric training), Experimental Group 2 (taekwondo-specific 
resistance tire training) and Control Group (taekwondo training). Before and after the 8-week 
training period applied to the relevant groups, 20 meter speed test, 5-10-5 agility test, vertical 
jump test, stork balance test, rast test, yoyo test, taekwondo kick frequency performance and 
taekwondo electronic vest kick tests were applied. After performing descriptive analyzes of the 
data obtained from the groups with SPSS (25th version) software, the Wilcoxon signed-rank 
test was used for intra-group comparisons (pre-test-post-test) of the biomotor and physiological 
developments of the plyometric, resistance and control groups in the study, and the Wilcoxon 
signed-rank test was used for inter-group comparisons of the pre- and post-tests of the groups. 
Kruskal Wallis test was used. In cases where the Kruskal Wallis test result was significant, 
Bonferroni corrected posthoc multiple comparison tests were used to determine which groups 
the difference was between. When the biomotor test results were examined, balance and 
flexibility parameters showed results in favor of the group training with taekwondo-specific 
resistance rubber. When the physiological test results were examined, max power, fatigue 
index, relative power and maxVo2 parameters showed results in favor of the plyometric training 
group. According to the results of examining the differences between groups in the electronic 
vest impact test, results were seen in favor of the group training with resistance rubber in the 
palding and yopchagi techniques, while the twist palding technique showed results in favor of 
the group doing plyometric training. In conclusion; While taekwondo-specific resistance band 
training was found to be effective for techniques in which direct and explosive kicks are made, 
plyometric training was found to be effective in more difficult athletic and rotating kicks.
Keywords: Taekwondo, resistance tire, plyometric, performance.