Üriner sistem taşlarının mikro ct ile ultrastrüktürel yapısının analizi
The ultrastructural analysis of uri̇nary system stones with microfocus computed tomography
Yazar: TOLGA KARAKAN
Danışman: DOÇ. DR. EMRE HURİ
Sağlık Bakanlığı / Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Üroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Üroloji = Urology
Dizin: Bilgisayarlı tomografi = Computed tomography ; Üriner taşlar = Urinary calculi

Özet:
Amaç: Üriner sistem taşların nondestüriktif analizine olanak sağlayan mikro ct ile taş analizi yöntemini kullanarak üriner sistem taşlarının ultrastrüktürel yapılarını araştırmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya etik kurul onayını takiben ocak 2010 ve temmuz 2010 tarihleri arasında kliniğimizde üriner taş hastalığı nedeniyle opere edilen 30 hastadan alınan taşlar dahil edildi. Taşlar PCNL operasyonu sırasında intakt olarak çıkarılabilen taşlardan seçildi. Daha sonra hasta bilgileri incelenecek merkezlere verilmeden sadece numaralandırma şeklinde taşlar mikro ct ve kimyasal analiz yöntemleriyle değerlendirilip sonuçlar değerlendirildi.
Bulgular: Kimyasal analiz yönteminde 30 taştan 24 nün (%80) içeriğinde kalsiyum fosfata rastlanırken mikro CT de hiç kalsiyum fosfat analiz edilmemiştir. Normalde %2 görülmesi gereken kalsiyum oksalat taşlarının kimyasal analizde % 80 gibi bir oranda görülmesi yanlış pozitifliği düşündürmektedir. Kimyasal analiz ile elde edilen taş komponentleriyle mikro ct ile testpit edilen taş komponentleri arasında bire-bir uyum değerlendirildiğinde uyum oranının istatistiksel anlamlı olarak çok düşük olduğu görülmüştür (p<0,001). Yapısında kalsiyum oksalat olan taşları kalsiyum oksalat olmayan taşlardan ayırt etmede mikro CT yönteminin %100 başarılı olduğu görülmüştür. Ürik asiti saptamada ise mikro CT'nin duyarlılığının ve buna bağlı olarak pozitif tahmini değerinin düşük olduğu görülmüştür
	Mikro CT yöntemine göre taşların içerdiği her bir bileşen yönünden taşın üç boyutlu yapısının homojen veya heterojen olma sıklığında istatistiksel olarak anlamlı değişimin olmadığı görülmüştür (p>0,05). Tek ve çoklu içeriğe sahip olan taşlar arasında taşın üç boyutlu yapısının homojen/heterojen olma sıklığında ve içerdikleri havada boşluk olup olmaması oranlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmamıştır (p>0,05). Taşın üç boyutlu yapısının homojen/heterojen olmasının taşın içerdiği havada boşluk olup olmaması üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkisinin olmadığı görülmüştür (p=0,660).
Sonuç: Mikro Ct ile taş analiz yöntemi zaman alıcı ve maliyetli bir yöntem olmasına karşın bize taşların üç boyutlu yapısı hakkında detaylı bilgi vermesi ve arşivlemeye olanak sağlaması taş oluşum mekanizmalarını daha iyi anlayabilmemize ve gelecekteki tedavi yöntemlerimizi yönlendirmede faydalı olabilir.

Abstract:
Objectives: To investigate the ultrastructure of urinary system stones using microfocus computed tomography (MCT), which makes nondestructive analysis and to compare MCT with wet chemical analysis. 
Methods:  This experimental study was carried out at the Ankara Training and research hospital, Ankara, Turkey, between January and July 2010. Renal stones, removed from 30 patients during percutaneous nephrolithotomy surgery (PNL), were included in the study. The stones were blindly evaluated by the specialists with MCT and chemical analysis.  
Results: The comparison of the stone components between chemical analysis and MCT, showed that the rate of consistence was very low (p<0,001). The rate of differentiating stones with calcium oxalate was 100%. MCT was found to have a low sensitivity and hence low positive predictive value in uric asid detection. There was no significant relationship between the components of stone and its' heterogeneity or homogeneity. No significant difference was found between the stones with single component and those with multiple components in terms of its 3D structure being homogenous or heterogeneous and the presence of voids (p>0,05). It was also seen that there was no significant relation between its 3D structure being heterogeneous or homogenous and the presence of voids in the stone (p=0,660).

Conclusion:  The stone analysis with MCT is a time consuming and costly method. This method is useful to understand the mechanisms of stone formation and an important guide to develop the future treatment modalities.