Ortadoğu denkleminde Lübnan'daki Hizbullah
Hezbollah in Lebanon within middle east affair
Yazar: ERSİN ERGENEKON
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AHMET YÖNEM
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Hizbullah = Hizbullah ; Lübnan = Lebanon ; Orta Doğu = Middle East ; Orta Doğu politikası = Middle East policy ; Orta Doğu sorunu = Middle East problem ; Şia = Şia ; Şiiler = Shi'is

Özet:
Bu tezde Lübnan'daki Hizbullah örgütünün, kuruluşundan günümüze kadar yaptığı faaliyetler incelenmiş ve elde edilen bilgiler ışığında gelecekteki bölgesel rolüne ilişkin sonuçlara ulaşılmaya çalışılmıştır. Hizbullah'ı anlamak için öncelikle Ortadoğu, Lübnan ve Şiilik genel hatlarıyla ele alınmıştır. Bu nedenle tez konusunun "Ortadoğu Denkleminde Lübnan'daki Hizbullah" olmasına karar verilmiştir.  
Ortadoğu, zengin kaynakları ve stratejik önemi nedeniyle yüzyıllardır bölgesel ve uluslararası güçlerin hâkim olmak istediği bir bölge olmuştur. Bölgede çıkarı olan bu büyük güçler Ortadoğu'daki bütün dini ve etnik ayrışmalarından faydalanmıştır. Bölgesel güçlerden İran ve Suriye Şiilerin, Suudi Arabistan, Türkiye, Mısır ve Katar gibi ülkeler ise Sünnilerin yoğun olarak yaşadığı ülkeleri kendi eksenine çekmeye çalışmışlardır. Bu ülkelerden Lübnan, mezhep çeşitliliği ile adeta Ortadoğu'nun minyatürüdür. Lübnan'da Ortadoğu gibi stratejik öneminden dolayı yüzyıllardan beri büyük güçlerin hâkimiyet kurmak isteği bir ülke olmuştur. Büyük güçler Lübnan'ın mezhepsel çeşitliliğinden faydalanarak kendi çıkarlarına hizmet edebilecek mezhepleri desteklemişlerdir. Bu ülkelerden İran, kendi mezhebinden olan Lübnanlı Şiileri örgütleyerek Hizbullah örgütünün kurulmasını sağlamıştır. 
Hizbullah, 1982 yılında kurulduğundan beri silahlı ve siyasal gücünü arttırmıştır. 2000 yılında İsrail'i Lübnan'dan geri çekilmek zorunda bırakması ve 2006 yılında İsrail karşısında kazandığı zafer, Hizbullah'ı tüm Müslümanlar arasında popüler hale getirmiştir. Hizbullah, Suriye iç savaşının başlamasıyla beraber mezhepsel akrabalığı olan Esad rejiminin yanında yer almıştır. Hizbullah'ın Suriye iç savaşına müdahil olması diğer ülkelerle ilişkilerini de etkilenmiştir. ABD'nin terörist örgütler listesinde bulunan Hizbullah, İsrail'in diplomatik girişimleri ile 2013 yılında AB'nin de terör örgütleri listesine eklenmiştir. 
  Tezde Ortadoğu, Lübnan, Şiilik, Lübnan Şiileri ve Hizbullah hakkında Türkçe Kitaplar, Türkçe çeviri kitapları, İngilizce kitaplar, Makaleler, konu hakkında daha önce yapılmış çalışmalardan ve internet kaynaklarından faydalanılmıştır. Daha önce yapılan çalışmaların çoğunun Arap baharı öncesini kapsamasından dolayı özellikle Suriye iç savaşını içeren  güncel araştırmalardan faydalanılmaya özen gösterilmiştir. Elde edilen bütün bilgiler objektif olarak değerlendirilerek tezle ilgili sonuçlar elde edilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
The aim of this thesis is to obtain data about Hezbollah's future role in the region, based on the facts about its foundation and activities until present day. In order to have a greater understanding of Hezbollah; Middle East, Lebanon and the idealizm of Shiis were discussed within the thesis, therefore named as "Hezbollah in Lebanon within Middle East Affair".
Middle East has always attracted international and regional powers for its strategic position and rich sources. Such powers make use of every ethnic and religious diversity to gain power in the region. Iran and Syria are trying to attract the support of the countries with Shii population, while Saudi Arabia, Turkey, Egypt and Quatar are seeking support of the Sunnis. Lebanose is the miniature country of the Middle East with its strategic importance and it has always been the scene of conflicts over dominance. Great powers support and manipulate different groups in accordance with their interest. In this context, Iran supported the Shii community in Lebanon and helped founding Hezbollah
Hezbollah, started only a small milita, has increased its armed force and political power since 1982. Israil's withdrawal from Lebanon in 2000 and the victory against Israel in 2006 made it popular amongst Muslims. Hezbollah's support to Esad regime due to their denominational relation and the intervention to Syria's civil war has affected its relations with other countries. Being on the terrorist oranizations of USA, Hezbollah has also been added on the list of EU in 2013 with the initiate of Israel. 
Within the thesis, a detailed survey of Turkish and English resources on Hezbollah, Lebanon and Shizm, related books, articles, internet resources and especially updated recent projects on Syria's civil war have been conducted and related results have been obtained.