İyonlaştırıcı radyasyon ile çalışan sağlık personelinin radyasyon risk algılarının iş doyumları üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of radiation risk perceptions of healthcare personnel working with ionizing radiation on job satisfaction
Yazar: MEHMET İSTEK
Danışman: PROF. DR. NİLÜFER YILDIRIM
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyoloji Ana Bilim Dalı / Sağlık Fiziği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Dünyada tıp teknolojisinin gelişmesiyle birlikte sağlık alanında da önemli
gelişmeler kaydedilmiştir. Radyasyon, evrenin başlangıcından bu yana yaşamın her
aşamasında doğal olarak mevcut olmuştur. İyonlaştırıcı radyasyonun keşfinden sonra
hızla gelişen teknolojiler, buna teşhis ve tedavi edici radyasyonu da ekleyerek bunu
mümkün kılmıştır. Sağlık hizmetlerinde radyolojik tetkikler, iyonize radyasyon
ortamlarında çalışan hastalar ve sağlık çalışanları için ciddi riskler oluşturmaya
başlamıştır.
Bu çalışma iyonlaştırıcı radyasyon ile çalışan sağlık personelinin radyasyon
risk algılarının iş doyumları üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır.
Çalışma, nicel araştırma deseninde tasarlanmıştır. Araştırma mevcut durumu
sorgulayan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Orta
Karadeniz Bölgesi'nde yer alan bir ilin üniversite ve devlet hastanesinde 01 Nisan
2022- 25 Mayıs 2022 tarihleri arasında iyonize radyasyon içeren ortamlarda görev
yapan 150 sağlık personeli oluşturmuştur. Çalışmada örnekleme yöntemine
başvurulmamış evrenin tamamına ulaşılmaya çalışılmıştır. Veri toplama süresi
sonucunda çalışmanın örneklemini 150 sağlık çalışanı oluşturmaktadır.
Katılımcılardan 9 sağlık çalışanının ankete katılmayı kabul etmemesi nedeniyle
çalışma 141 sağlık çalışanı ile tamamlanmıştır. Çalışmada verilerin toplanması
amacıyla "Mesleksel İyonlaştırıcı Radyasyon Risk Algısı Anketi" ve "Minnesota İş
Doyumu Ölçeği " kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical
Package for Social Sciences) 26.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir.
İstatistiksel anlamlılık için p<0.05 düzeyi kabul edilmiştir. Araştırma sonucunda,
sağlık personelinin çoğunluğunun iş doyum düzeylerinin yüksek olduğu, radyasyon
riski algı düzeyinin artması ile yaşam kaygısı düzeyinin arttığı görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: İş Doyumu, Radyasyon, Sağlık Personeli

Abstract:
With the development of medical technology in the world, important
developments have been recorded in the health field. Radiation has been present
naturally or artificially at every stage of life since the beginning of the universe.
After discovering ionizing radiation, rapidly developing technologies made this
possible by adding diagnostic and therapeutic radiation. Radiological examinations
in health services have begun to pose serious risks for patients and healthcare
workers in ionizing radiation environments.
This study was carried out to examine the effect of radiation risk perceptions
of health personnel working with ionizing radiation on their job satisfaction. The
study was designed in a quantitative research design. The relational survey model
questioning the current situation was used in the research. The research population
consisted of 150 healthcare professionals working in environments containing
ionizing radiation between 01 April 2022 and 25 May 2022 in a university and state
hospital in a province in the Central Black Sea Region. In the study, the sampling
method was not used, and the whole universe was tried to be reached. As a result of
the data collection period, the study sample consisted of 141 healthcare
professionals. "Occupational Ionizing Radiation Risk Perception Questionnaire" and
"Minnesota Job Satisfaction Scale" were used to collect data in the study. The data
obtained in the research were analyzed using the SPSS (Statistical Package for Social
Sciences) 26.0 program. For statistical significance, the p<0.05 significance level
was accepted. As a result of the research, it was seen that the job satisfaction levels
of most health personnel were high, and the level of life anxiety increased with the
increase in the level of radiation risk perception.
Keywords: Health Personnel, Job Satisfaction, Radiation,