Roberto Assagioli'nin temel psikolojik yaklaşımı ve din psikolojisine katkıları
Roberto Assagioli's basic psychological approach and contributions to psychology of religion
Yazar: FATMA SEDA EMİROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ÜMİT HOROZCU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Assagioli, Roberto = Assagioli, Roberto ; Din psikolojisi = Religious psychology ; Psikanaliz = Psychoanalysis ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışma hümanist ve transpersonel psikolojinin öncü şahsiyetlerinden kabul edilen Roberto Assagioli'nin, dönemin hâkim psikolojik geleneği psikanalizin insanı anlamada yeterli olmadığını fark etmesi üzerine kurduğu psikosentez teorisini anlamayı amaçlamaktadır. Assagioli'nin bilinçdışına farklı boyutlar kazandırması, kişisel seviyede yani yatay düzlemde insanı anlamanın ötesinde, dikey düzlemde de ben ötesi merkezi anlamaya yönelik kişilik gelişimi teorisini bütüncül, sentezci ve aynı zamanda kademeli bir yapı şeklinde ifade etmesi, transpersonel psikolojide insanı anlama açısından oldukça değerlidir.
Assagioli, İtalya'da psikoloji ve tıpla ilgilenmeye başladığında, akademik dünyaya psikanaliz ile giriş yapar. Freud ve Jung onu adeta İtalya'daki temsilcileri gibi görürler. Ancak Roberto Assagioli bir süre sonra insanın psikolojik yapısının bodrum katından ibaret olamayacağını fark ederek, psikosentez fikrini ortaya koyar. Psiksosentez, bir tedavi yöntemi, bir kişisel gelişim yöntemi ve bunların ötesinde insanın manevi gelişimine olanak sağlayan çok yönlü bir psikolojik yaklaşımdır. Psikosentez kişiliğin merkezi olan bilinç merkezini (öz) bulmaya ve kişiliği tüm fonksiyonları ile bu merkezde sentezlemeye odaklanır. 
Assagioli'nin sisteminde insanın psikolojik yapısı bilinçdışı ve bilinçten ibaret değildir. Bilinçdışı, alt bilinçdışı, orta bilinçdışı ve üst bilinçdışından oluşan çok boyutlu bir yapıdır. Freud'un bilinçdışı, Assagioli'de alt bilinçdışına denk gelir. İnsan sadece dürtüleri, güdüleri ve alt kişiliklerinden ibaret değildir. Üst bilinçdışı, insanın üst değerlerini ifade etmesi açısından özellikle transpersonel psikoloji için çok önemli bir kavramdır. Assagioli, ben ötesi aktiviteleri ve deneyimleri de hep bu üst bilinçdışı (süperbilinç) üzerinden anlatacaktır.  
Psikosentez kişisel psikosentez ve ben ötesi psikosentez olmak üzere iki boyutludur. Kişisel psikosentezin merkezi, bilinçli öz olan bendir. Bu merkezde kişilik, tüm bağlılıklar, bilinç içerikleri ve bilinç verilerinden arındırılarak otantik bir merkez olarak bulunmalı ve kişilik orada sentezlenmelidir. Ben ötesi psikosentez ise bilinçli özün bağlı olduğu daha yüce bir kaynakta yani yüksek özde kişiliği tekâmüle erdirmektir. Assagioli, ben ötesi deneyimlerin ben ötesi psikosentez olmadığı üzerinde durur. Bu psikosentezin en hassas noktasıdır. Süperbilinç deneyimleri asla yüksek öz birliği anlamına gelmez.
Üst bilinçdışı, öz ve yüksek öz gibi otantik kavramlara ek olarak insan doğasının en önemli değerlerinden biri olan irade kavramını da detaylı olarak ele alan Assagioli, irade ve irade gelişimini psikosentezin en önemli destekleyici enerjisi olarak görür.
Tezimiz, maddi boyutun ötesinde manevi boyut sahibi insanı konu edinen psikosentezin ve Assagioli'nin kavramlarının, ben ötesi psikoloji, nefs psikolojisi ve din psikolojisi içerisinde kullanılabilir ve faydalı olduğunu göstermeye çalışacaktır.
Anahtar kelimeler:  Roberto Assagioli, psikosentez, üst bilinçdışı/süperbilinç, öz/ben, yüksek öz, benötesi psikosentez, irade.

Abstract:
This study aims to examine psychosynthesis theory of Roberto Assagioli, seen as one of the pioneer figures of humanist and transpersonal psychology. He set up his theory recognizing that psychoanalysis which was the dominant psychology school at that time, is not necessarily enough to understand psychological constitution of human being. It is very brilliant for transpersonal psychology to give new levels to unconsciousness and to establish a holistic-synthetic and progressive personality structure to understand self on horizontal development and transpersonal self on vertical development.  
	When Assagioli starts his medicine and psychology education, he is interested in psychoanalysis. His analytic research, studies and translations of psychoanalytic literature causes him to be seen as the representative of dynamic psychology in Italy. However, he realizes very soon that psychological structure of human being is not consist of only the basement- unconscious and developes a holistic-synthetic approach which he calls psychosynthesis.
Psychosynthesis is a cure model for psychological disturbances at the same time it is a personal development model which organizes human being around his/her personal conscious center called self. This center is a synthsizing center setting up the whole personality in a very functional and dynamic way.
In Assagioli's approach, psychological structure is beyond the unconscious. Freud's unconscious correspond to Assagioli's lower unconscious. He brings on new levels to unconscious. Superconscious (higher unconscious) is a critically important concept to indicate higher potantial and transpersonel experiences of human being and to make them sensible in psychology.
Psychosynthesis has two levels as personal psychosynthesis and transpersonal psychosynthesis. First one focuses on the self and self realization, by detaching all contents of conscious and unconscious and focuses on finding and unifying with this pure center which is self. Second one is a higher development for human being. Therefore it starts a higher journey to his/her higher levels, values and potantial. It is hoped to realize the higher self which is the source of self. This new Self (Assagioli prefers to use Self with capital S to define higher self) is the only one Self actually. Conscious self is only a reflection of the higher self which is immortal and permanent.
Assagioli gives attention to the difference of superconsious experinces and transpersonal psychosythesis experiences. It does not mean that each transpersonal and mystical experience is a unified sprital psychosynthesis experience. Higher self experince is beyond the extraordinariness.
In addition to his original authotantic concepts such as superconscious, self, higher self and dis identification, he gives importance to will. Definition of will, qualities of will and development of will as a techique for psychosynthesis are his another study areas.
Our thesis endeavours to indicate how much useful and valuable the concepts of Assagioli are in the scope of psychology of religion and transpersonal psychology that focuses on personality which has spiritual side beyond the personal side. We kindly hope with this study to contribute to the psychology of religion in Turkey.
Key words: Roberto Assagioli, psychosynthesis, self/I, higher self, transpersonal psychosynthesis, will