Obez ergenlerin erken dönem bilişsel şemalarınınve duygu düzenleme becerilerinin karşılaştırılmalı olarak incelenmesi
The comperative study of early maladaptive schemas and emotion  regulation skills of obese adolescents
Yazar: SAKİNE İLKİM ARI
Danışman: PROF. DR. KEZBAN TEPELİ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Ev Yönetimi Eğitimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Ergenler = Adolescents ; Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Obezite = Obesity

Özet:
Bu araştırmada şu sorulara cevap aranmıştır. 1- Obez ergenlerin duygu düzenleme becerileri obez olmayan ergenlerinkinden farklılaşmakta mıdır? 2- Erken dönem Uyumsuz şemalar, ergenlerin duygu düzenleme becerilerini yordamakta mıdır?  3- Erken dönem uyumsuz şema alanı puanı yüksek olan ergenlerin işlevsel olmayan duygu düzenleme puan ortalamaları, şema alanı puanı düşük olanlardan farklılaşmakta mıdır? 4- Ergenlerin BKİ' lerine göre şema alanları puan ortalamaları farklılaşmakta mıdır?
Araştırma verileri 592 lise son sınıf öğrencisinden toplanmıştır. Katılımcıların 119' u obez; 69' u zayıf; 231'i normal ve 173'u hafif şişman ergendir. Katılımcıların 344 'ü K; 248'i E. dir. Araştırmaya katılan ergenlerin yaş aralığı 16 yaş 11 ay- 15 yaş 1 ay dır.
Katılımcıların duygu düzenleme becerileri Duy ve Yıldız (2014) tarafından geliştirilen "ergenler için Duygu Düzenleme Ölçeği" ile toplanmıştır. Ergenlerin erken dönem uyumsuz şemaları ile ilgili veriler, Güner (2013), tarafından Türkçeye uyarlanan "Çocuk ve Ergen İçin Erken Dönem Uyumsuz Şema Ölçekler Takımı (ÇEŞÖT)" ile toplanmıştır. Katılımcıların kişisel bilgileri bir formla, vücut ağırlığı, boy uzunluğu araştırmacı tarafından geliştirilen bir araçla toplanmıştır.
Obez ergenlerin duygu düzenleme becerileri ortalamaları, diğer öğrencilerin puan ortalamalarından farklılaşmamaktadır (p> .05).  Beş şema alanının duygu düzenleme becerileri alt boyutlarını yordama gücü, farklı düzeylerdedir. Dikkat çeken önemli bulgulardan biri, erken dönem uyumsuz şema alanları "işlevsel olmayan duygu düzenleme becerilerini daha güçlü açıklamaktadır (p<.05). Erken Dönem Uyumsuz şema alanı puanı yüksek ergenlerin işlevsel olmayan duygu düzenleme puan ortalamaları, şema alanı puanı düşük olanlarınkinden anlamlı olarak yüksektir. Ergenlerin şema alanı puan ortalamaları BKİ'lerine göre farklılaşmamaktadır (p>.05).
Anahtar Kelimeler: Erken dönem Uyumsuz şemalar- duygu düzenleme, BKİ- duygu düzenleme

Abstract:
In this research, it has been sought answers to these questions; 1- Do emotion regulation abilities of obese adolescents differ from non obese adolescents? 2- Do early maladaptive schemas explain emotion regulation abilities of adolescents? 3- Is there a difference between dysfunctional emotion regulation avrage points of adolescents who has high scale in early maladaptive schema domains and who has low scale schema domains? 4- Is there a difference in avarage points early maladaptice schema domains of adolescents according to their Body Mass Index (BMI)? 
Research databases were collected from 592 high school senior class students.  119 participants are obese, 69 participants are underweight, 231 participants are normal/ healthy weight, 173 participants are overweight. 344 of participants are girl and 248 participants are boys. The age of adolescents in this research are 16 year and 11 months, 15 year and 1 month. 
Emotion regulation abilities of the participants were collected with "Adaptation of the Regulation of Emotions Questionnaire (REQ) for Adolescents" by Duy and Yıldız (2014). The databases related to early maladaptive schemas of adolescents were collected with "Early Maladaptive Schema Questionnaires Set for Children and Adolescents between the ages of 10-16" which is adapted in Turkish language by Güner (2013). Personal information, body wieght and height of participants were collected by a tool which is developed by the researcher. 
The avarage point emotion regulation abilities of obese adolescents has no difference from others (p>.05). One of the other findings is early maladaptive schema domains explains dysfunctional emotion regulation abilities more powerful (p<.05). The avarage points of the adolescents who have high scale early maladaptive schema domains are significantly higher than who have low scales. There is no difference between schema domain avarage points of adolescents according their BMI (p>.05). 
Keywords: Early maladaptive schema – emotion regulation, BMI, adolescents