Tekirdağ'da satışa sunulan bazı hayvansal ürünlerde salmonella SPP.,  escherichia coli o157 ve listeria monocytogenes prevalansının belirlenmesi ve suşların antibiyotik duyarlılıkların saptanması
Determination of   salmonella spp E. coli o157 and. L. monocytogenes, prevalance and antibiotic resistance in some animal products offered for sale in Tekirdağ province
Yazar: CAN ATABEY
Danışman: PROF. DR. TOLGA KAHRAMAN ; PROF. DR. AHMET KOLUMAN
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Besin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Besin Hijyeni ve Teknolojisi = Food Hygiene and Technology
Dizin: Antibiyotikler = Antibiotics ; Escherichia coli = Escherichia coli ; Listeria monocytogenes = Listeria monocytogenes ; Mikrobiyal duyarlılık testleri = Microbial sensitivity tests ; Prevalans = Prevalence ; Salmonella = Salmonella ; Tekirdağ = Tekirdağ

Özet:
Avrupa Birliğinin gıda güvenliği, veteriner hekimlik ve bitki sağlığı politikalarını içeren Fasıl 12 kapsamında ülkemize adapte edilen risk değerlendirme konusunda, Tekirdağ bölgesinde bazı hayvansal ürünlerde Salmonella spp, E. coli O157 ve L. monocytogenes prevalansı ve bu bakterilerin antibiyotik duyarlılıklarının tespiti yapılarak bu alanda daha önce Tekirdağ bölgesinde böyle bir çalışmanın yapılamamış olması, çalışma sırasında kullanılacak olan klasik yöntemle, hızlı yöntemin (VIDAS) karşılaştırılması ve çalışma sonucunda örneklerde bakterilerin üremesi mikrobiyal kalite yönünden bize bir bilgi verirken, antibiyotik duyarlılıkları da halk sağlığı açısından ve risk değerlendirmesi bakımından bilimsel anlamda katkı sağlayacaktır. 
Bu amaçla Tekirdağ ilinde tüketime sunulan 120 adet sığır eti, 120 adet tavuk eti, 120 adet beyaz peynir ve 120 adet kaşar peyniri numunesi her ay 10'ar tane olacak şekilde araştırmada materyal olarak kullanılmıştır.
Kırmızı et örnekleri 5 kıyma, 5 kuşbaşı olacak şekilde, tavuk eti örnekleri 5 göğüs, 5 but olacak şekilde ticari orijinal ambalaj içerisinde marketlerden alınarak, peynir örnekleri de açık olarak satılan peynirlerden 5 adet kaşar ve 5 adet beyaz peynir, aynı zamanda 5 adet kaşar ve 5 adet beyaz peynir orijinal ticari ambalajında olacak şekilde ortalama 300 gr olarak alınmıştır.
Yapılan analizler neticesinde alınan toplam 480 numunenin % 4,6'sının çalışmada araştırılan bakterilerce kontamine olduğu tespit edilmiştir. Kontamine olan bu numunelerden 12 adet Salmonella spp., 4 adet E. coli O 157, 6 adet L. monocytogenes bakterileri izole edilmiştir. Çalışmanın ikinci aşamasında izole edilen bakterilerin antibiyotik dirençlilikleri kontrol edilmiş olup S. enteritidis'in 11 antibiyotiğe, S. typhimurium'un 8 antibiyotiğe, E. coli O157'lerin 10 antibiyotiğe, L. monocytogenes'lerin 11 antibiyotiğe dirençli olduğu tespit edilmiştir.
Çalışma sonucunda Tekirdağ ili için çalışmaya konu patojenler açısından izole edilen bakterilerin sayısal olarak düşük miktarlarda olması sevindirici bir sonuç olarak değerlendirilse de, izole edilen düşük miktarların bile halk sağlığını tehtid etmesi risk değerlendirme süreci bakımından kayda değer bir sonuç olarak karşımıza çıkmaktadır. Çalışmanın ikinci aşamasında antibiyotik dirençlilikleri kontrol edilmiş olup, çıkan sonuçlara göre çalışmada izole edilen patojen bakterilerin yüksek oranda antibiyotik dirençliliği geliştirdiği görülmüştür. Halk sağlığı açısından asıl önemli bulgunun, yüksek antibiyotik dirençliliğine sahip patojen bakterilerin varlığı olduğunu düşünecek olursak, özellikle hayvan sağlığı ve refahında kullanılan antibiyotiklerin daha dikkatli kullanımı, aynı grup antibiyotiklerin devamlı olarak uygulanmaması ve hayvansal gıdaların üretimi sırasında sanitasyon kurallarına dikkat edilmesi ile HACCP prosedürlerine uygun üretim yapılması patojen bakterilerin üretim aşamasında elimine edilip halk sağlığını olumsuz etkilemesinin önüne geçilmesi bakımından önem taşımaktadır.

Abstract:
In the context of the screening report of Turkey which focuses on food safety, veterinary and phytosanitary policies of the European Union (Chapter 12), this study aimed to provide novel data on determining the prevalence of Salmonella spp., Escherichia coli O157, and Listeria monocytogenes and antibiotic sensitivity of their strains in animal products in Tekirdağ consumer market. This paper is the first study conducted in the region. The aims were to gather information on microorganism quality of the area by the data obtained from the bacterial growth in the cultures, provide information for risk assessment studies on public health issues by using antibiotic sensitivity study results, and compare the classical method with the fast method (VIDAS).
The materials used in the study were bovine meat, chicken meat, white cheese, and cheddar. The samples of cubed and ground bovine meat, drumstick and breast chicken meat, white cheese, and cheddar were collected from five different stores each month for twelve consecutive months. The samples weighed 300g grams each. White cheese and cheddar, which were sold in open containers, were also included. 
Results showed that 4,16% of the samples (n=20) were contaminated with Salmonella spp. (n=12), Escherichia coli O157 (n=4), and Listeria monocytogenes (n=6). Antibiotic sensitivity study revealed that four of the strains of these microorganisms were resistant to multiple antibiotics. The number of antibiotics that were detected resistant for S.enteritidis S.typhimurium, E.coli-O157, and L.monocytogenes were 11, 8, 10, 11, respectively.
The low percentage of pathogenic bacterial isolation from the samples should never be a pleasing result in food hygiene. There will always be a risk for public health if the number is other than zero. Besides, the stunningly high antibiotic resistance rate poses a severe threat to public health. 
Adequate use of antibiotics in animal health and welfare, exercising extreme caution in sanitation guidelines, and productions comply with HACCP procedures may help eliminate pathogenic bacteria and improve public health.