Okul çalgısı olarak Türk müziği uyarlamalı melodika ve uygulamadaki görünümü
Customized "Turkish" melodica as a school musical instrument and its appearance in practice
Yazar: HAMZA ÜSTÜN
Danışman: PROF. DR. AYTEKİN ALBUZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzik = Music
Dizin: Melodika = Melodyce ; Müzik eğitimi = Music education ; Ses sistemleri = Sound systems ; Türk müziği = Turkish music ; Çalgı eğitimi = Instrumental education ; Çalgılar = Musical instruments ; Çocuk şarkıları = Child songs

Özet:
Bu araştırmanın amacı, eğitim müziği ekseninde Türk müziği ses sistemine kısmi olarak uyarlamalı melodika çalgısı oluşturmak ve uygulamadaki görünümünü ortaya çıkarmaktır. Öncelikle durum tespitine yönelik olarak, Türkiye genelinde 1321 müzik öğretmenden anket yoluyla görüş alınmış olup; ardından söz konusu çalgının oluşturma süreci için çalışmalar yürütülmüş ve çalgı oluşturulduktan sonra ise kullanım durumuna yönelik olarak uygulama sürecine geçilmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden, kontrol gruplu sontest deneysel yöntem modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı Mamak Ş. P. Er Murat Eroğlu Ortaokulunda öğrenim görmekte olan 20 öğrenci oluşturmaktadır. Deney grubunda öğrenim gören 10 öğrenci, Türk müziği uyarlamalı melodika çalgısı ile, kontrol grubundaki 10 öğrenci ise hali hazırda kullanılmakta olan tamperaman melodika ile öğrenimlerini sürdürmüşlerdir. Deney grubuna, araştırmacı tarafından hazırlanan 10 haftalık üç ünite ve on konudan oluşan ders planı uygulanmıştır. Uygulanan ders programının ardından, deney ve kontrol grubunda bulunan öğrencilerin, ailelerinden gerekli izinler alınarak bireysel ve toplu olarak video kayıtları alınmıştır. Elde edilen bu kayıtlar, performans değerlendirme ölçeği aracılığı ile, alan uzmanı olan 5 öğretim üyesi tarafından puanlanmıştır. Puanlama sonucunda elde edilen veriler;  SPSS ortamında yüzde (%), frekans (f), ortalama (x̄) ve standart sapma (ss) verileri, istatistik programı aracılığı ile Crombach Alpha, Kaiser-Meyer-Olkin, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Mann Whitney U testi, Welch ve Brown-Forsythe testleri ile analiz edilerek tablolar aracılığıyla yorumlanmıştır. Araştırmanın sonucunda; Türk müziği uyarlamalı melodika çalgısı ile öğrenim gören deney grubu öğrencilerinin, kontrol grubu öğrencilerine göre başarı durumlarında anlamlı düzeyde farklılık ortaya çıktığı görülmüştür. Dolayısıyla bu sonuçtan hareketle, geliştirilen Türk müziği uyarlamalı melodika çalgısının ulusal ölçekte kullanılabilecek yeni ve milli bir okul çalgısı olabileceği, müzik dersi öğretim programında yer alan Türk müziği öğretimi ile ilgili unsurlarda öğrenime olumlu katkılar sağlayabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this research is to create a customized melodica instrument adapted to the Turkish music sound system for educational purposes and to reveal its appearance in practice. First of all, 1321 music teachers across Turkey were asked of their opinions through a survey, then works were carried out to build the said musical instrument followed by the application stage to reveal its use. In the research, the experimental method model "post-test only control group", which is a quantitative research method, was used. The study group of the research consisted of 20 students studying at Mamak Ş. P. Er Murat Eroğlu Secondary School, which is controlled by Ankara City Directorate of National Education. 10 students in the experimental group continued their education with  melodica adapted to Turkish music, while the 10 students in the control group continued with tamperaman melodica which is currently in use. For the experimental group, the researcher used a lesson plan that consisted of three units and ten topics for a 10-week period. After the applied lesson plan, individual and collective videos of the students in both groups were taken, upon receipt of necessary permissions from their families. These records were scored by 5 faculty members, who are experts in the area, through a performance evaluation scale. The data obtained as a result of scoring as well as the percentage (%), frequency (f), average (x̄) and standard deviation (ss) data in SPSS environment were analyzed through a statistical software in line with the Crombach Alpha, Kaiser-Meyer-Olkin, one-way variance analysis (ANOVA), Mann Whitney U test, Welch and Brown-Forsythe tests and were interpreted through tables. As a result of the research; It was seen that compared to the control group students, there was a significant difference in the success levels of the experimental group students studying with melodica adapted to Turkish music. Therefore, based on this result, it is believed that the customized Turkish version of the melodica instrument may be a new and national school instrument that can be used on a national scale, and that it can contribute positively to learning in Turkish music teaching in the music lessons.