Türkiye'de siyasal dönüşümlerin ışığında sendikal hakların gelişim dinamikleri
The development dynamics of trade union rights in the light of the political reforms in Turkey
Yazar: ZEFURE UÇAR
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN AKYILDIZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Sendika hakkı = Liberty syndicate ; Sendikacılık = Unionism ; Sendikalar = Unions ; Sendikalar = Unions ; Sendikalar Kanunu 2821 sayılı = Law of labour unions 2821 numbered ; Sendikalar Kanunu = Law of labour unions ; Sendikalaşma = Unionization ; Siyasal değişme = Political change

Özet:
Sanayinin gelişmesi ile ortaya çıkan iktisadi liberalizm çalışan sınıf için olumsuz sonuçlar doğuran düzenlemeleri beraberinde getirmiştir. Çalışan sınıfın hak ve menfaatlerini korumak ve geliştirmek ihtiyacı ve bu yöndeki çabaları örgütlenme hareketlerini başlatmıştır. Böylece sendikal haklar ortaya çıkmıştır. Dünyada yaşanan siyasal, ekonomik ve sosyal dönüşümler bu hakların gelişimini temelden etkilemiştir. Ayrıca ülkelerin siyasal ve ekonomik sistemleri sendikal hakların gelişiminde etkili dinamiklerdir. Son dönemde küreselleşmenin ortaya çıkardığı gelişmelerin etkisi ve neoliberal politikaların uygulanmaya başlamasıyla sendikal haklar tartışılır hale gelmiştir ve sendikaların güç kaybettiği iddia edilmektedir.Türkiye'de sendikal hakların gelişiminin, dünyadaki gelişmelere paralel seyrettiği söylenebilir. Kuşkusuz Türkiye'nin kendi iç dinamikleri de bu hakların gelişiminde etkili olmuştur. Osmanlı döneminden itibaren işçi örgütlenmeleri ile ilgili çeşitli düzenlemeler yapılmıştır. Ancak ilk Sendikalar Kanunu 1947 yılında çıkarılan 5018 Sayılı Kanundur. 1960 İhtilali ardından oluşturulan 1961 Anayasası'nın sosyal hakları genişletici düzenlemeler içermektedir. 1963 yılında çıkarılan 274 Sayılı Sendikalar Kanunu sendikal alanda yeni gelişmeler ortaya çıkarmıştır. Son olarak 1983 yılında yürürlüğe giren 2821 sayılı Sendikalar Kanunu halen yürürlüktedir. Son dönemde Türkiye'nin imzaladığı ILO (Uluslararası Çalışma Örgütü) sözleşmelerine ve AB normlarına uyum çerçevesinde Sendikalar Kanunu'nda ve Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanununda Değişiklik yapılması çalışmaları devam etmektedir.Anahtar Kelimeler: Sendikal Haklar, Çalışma İlişkileri, Sosyal Devlet, Küreselleşme, 2821 Sayılı Kanun

Abstract:
The economical liberalism occurred in result of the Industry Revolution. Economical liberalism led regulations which had negative impacts on working people. The workers started to be organized in order to protect their benefits and rights. This explains how and why Trade Union Rights was generated in the past. Changing political, economical, and social rights in the world affected the improvement of trade union rights. Moreover, the political and economical structures of countries are also dynamics that impacted trade union right improvements. Recently, with the effects of developments occured by globalization and the implementation of neoliberal policies, trade union rights are being discussing and its claimed that the unions are losting their power.It can be said that the union rights movements were parallel to the improvements in the rest of the world. It is certain that the internal dynamics of Turkey have also directed the trade union rights? improvements other than the external dynamics. Since the Ottoman Empire, there have always been regulations about labor organizations. However, the first official Unions Regulation has taken place in 1947. This regulation is called Trade Unions Law no. 5018. After the revolution in 1960, a new regulation was generated and this new regulation had more emphasis on social rights. After 1961, another regulation took place in 1963 and made changes in trade union rights and started to be called Trade Unions Law no. 274.In conclusion, the last Trade Unions Act was started to be applied in 1983. That regulation was called The Trade Unions Act no. 2821. Act no. 2821 is currently applied in our country. Turkey has recently signed an agreement called ILO (International Labor Organization) and has been trying to make changes in its Trade Unions Law and Collective Labor Agreement, Strike and Lockout Law.Key Words: Trade Union Rights, Working Relations, Welfare State, Globalization, Law No. 2821