Deprem parkları tasarım kriterlerinin araştırılması: Ataşehir ve Topkapı deprem parkları örnekleri
Researching earthquake parks design criteria: examples of Ataşehir and Topkapı earthquake parks
Yazar: HÜMEYRA KOMAR
Danışman: DOÇ. GÖKÇEN FİRDEVS YÜCEL CAYMAZ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Uluslararası yapılmış pek çok çalışmanın sonuçları afet yönetimi konusunda kentsel yeşil alanların varlığının önemini ve gerekliliğini vurgulamaktadır. Bu çalışmada  öncelikle afet kavramı ve kentsel yeşil alanlar arasındaki ilişkinin tanımlanabilmesi için deprem kavramı ve afet yönetimi aşamaları araştırılmıştır. Deprem sonrası önemlerinden dolayı, kentsel açık yeşil alanlarının planlanması ve standartları incelenmiştir. Deprem sonrası toplanma ihtiyacı, kent parklarının deprem sonrası kullanımı konuları belirlenmiştir. Toplanma alanları ve geçici barınma alanlarının seçim kriterleri; yer seçimine dair standartlar, barınma merkezi standartları, alt yapı ve kapasite başlıkları altında irdelenmiştir.
Deprem parkları afetin yaşanması durumunda olası kayıpların azaltılması, kişilerin deprem sonrası yaşamlarına devam edebilmesi için temel ihtiyaçlarını karşılaması açısından güvenli alan olarak büyük önem arz etmektedir. Deprem parkları; afet sonrasında, insanların günlük yaşamlarına devam edebilmelerinde gerekli olabilecek gıda, barınma ve güvenlik ihtiyaçlarını karşılayabilecekleri açık alanlardır.  Bu çalışmada bir deprem parkında olması gereken standartlar; arazi konumu ile uygunluğu, ulaşım, boyut ve işlev, alt yapı sistemleri, yapısal ve bitkisel tasarımlar konuları olarak belirlenmiştir. 
Bu kriterler Ataşehir ve Topkapı deprem parklarının deprem öncesinde rekreasyon alanı, deprem sonrasında afet parkı olarak kullanımları; yerinde tespit ve gözlemlerle mekân tasarımı açısından incelenerek değerlendirilmiş; çalışmanın sonucunda geleneksel parkların aksine deprem parklarının belirlenen kriterlere göre tasarlanmasının afet sonrası kullanım açısından önemli olduğu saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Deprem, Açık Yeşil Alan, Deprem Parkı, Peyzaj Planlama, Afet, Ataşehir Deprem Parkı, Topkapı Deprem Parkı

Abstract:
According to international studies results, the existence of urban green spaces is important in disaster management. In this study, first of all, the concept of earthquake and disaster management stages were investigated in order to define the relationship between the concept of disaster and urban green spaces. Due to their post-earthquake importance, the planning and standards of urban open green spaces have been studied. The need for post-earthquake gathering and the post-earthquake use of city parks were determined. Selection criteria for assembly areas and temporary accommodation areas; The standards for site selection are discussed under the headings of accommodation center standards, infrastructure and capacity.
Earthquake parks reduce possible losses in the event of a disaster, meet the basic needs of people in order to continue their lives after the earthquake.  It is of great importance as a safe area in terms of earthquake parks; These are open spaces where people can meet their food, shelter and security needs that may be necessary to continue their daily lives after a disaster. The standards that should be in an earthquake park; land location, transportation, size and function, infrastructure systems, structural and plant designs.
These criteria are the use of Ataşehir and Topkapı earthquake parks as a recreation area before the earthquake and as a disaster park after the earthquake; examined and evaluated in terms of space design with on-site observations and observations; As a result of the study, it was determined that, unlike traditional parks, the design of earthquake parks according to the determined criteria is important in terms of post-disaster use.
Keywords: Earthquake, Open-Green Area, Earthquake Park, Landscape Planning, Disaster, Ataşehir, Earthquake Park, Topkapı Earthquake Park