Avrupa Birliği-Ukrayna ilişkilerinde Avrupa komşuluk politikası'nın rolü
The influence of European neighborhood policy on European Union-Ukraine relations
Yazar: BAHAR MARAL SARIBAY
Danışman: PROF. DR. SEYHUN DOĞAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Komşuluk = Neighbour hood ; Komşuluk politikası = Neighborhood policy ; Ukrayna = Ukraine ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Günümüzde yirmi sekiz üye ülkeyi bünyesinde bulunduran Avrupa Birliği, ekonomik ilişkileri güçlendirebilmek ve istikrarı sağlayabilmek maksadıyla farklı politikalar düzenleyerek olası tehlikelerin önüne geçmeye çalışmaktadır. Bu çalışmanın da amacı Avrupa Birliği'nin dış politika araçlarından "Avrupa Komşuluk Politikasının" işlevini sorgulayabilmektir. Politikanın etkin bir araç olup olmadığını kritik edebilmek için Ukrayna çalışma konusu seçilmiştir. Çalışmada Ukrayna'nın ele alınmasında jeopolitik konumu, önemli enerji nakil hatları üzerinde oluşu ve eski SSCB toprağı olması etkili olmuştur. 
Avrupa Birliği ile Ukrayna ilişkileri interdisipliner bir çalışma olması nedeniyle ortaya konulan siyasi, ekonomik ve jeopolitik araştırmaların yanı sıra konuya ampirik bir zemin oluşturulmaya çalışılmış ve ekonometrik analiz yapılmıştır. Birlik ve Ukrayna'nın kişi başına düşen GSYİH verilerine bakılarak yakınsama analizi yapılmıştır. Analiz neticesinde yakınsama görülmemiştir.
Çalışmada Avrupa Birliği-Ukrayna ilişkilerinde Avrupa Komşuluk Politikası rolünün cüzi katkı yaptığı ve bunun yetersiz olduğu sonucuna varılmıştır. Katkının zamanla arttırılabilmesi için politikanın revize edilmesi gerekmekte olduğu saptanmıştır. Özellikle bu politikaya Avrupa Birliği açışından bakıldığında tek bir politika ile arzu edilen çok sayıda sonuca ulaşılamadığı görülmüştür. Ukrayna açısından bakıldığında ise on yıl ara ile iki kez gerçekleşen devrimler göstermektedir ki ülkenin kırılgan yapısı hem politikanın işlerliğine hem de ülkenin ilerlemesine ket vurmaktadır.

Abstract:
The European Union, which consists of twenty eight member countries, has been trying to prevent any possible risks by regulating various policies in order to provide stabilization and improve economical relations. The objective of this study is to investigate the functionality of European Union's foregin policy tool, known as "European Neighborhood Policy". Ukraine is chosen as the subject of the study to criticize whether these policies are effective or not. This choice is mainly based on the country's geopolitical position, being located on significant energy transfer lines and also being a former USSR land.
Due to the fact that the analysis of the relations between the European Union and Ukraine requires an interdisciplinary study, an empirical formulation is established and econometrics analysis is performed in addition to political, economical and geopolitical research. Convergency analysis is handled with the aid of GDP per capita data for European Union and Ukraine. The analysis results showed divergence in this sense. 
This study demonstrates that the European Neighborhood Policy does not influence European Union-Ukraine relations at a satisfactory level. However, it is determined that the policy has to be revised in order to increase this contribution level to the relations. If aforementioned policy is considered from European Union's point of view, then apparently anticipated results were not achieved with a single policy. On the other hand, the fragile basis of the country is well known. This was demonstrated by the two revolutions which occurred twice in ten years period of time. From Ukraine's point of view, these outcomes had a negative impact on the country's development and the applicability of the policy became questionable.