Ailevi Akdeniz ateşli çocuklarda depresyon ve hayat kalitesinin değerlendirilmesi
Evolution of depression and quality of life in patients with diagnosis of  familial mediterranean fever
Yazar: ERKAN HALİLOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ÜNAL ULUCA
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ailesel akdeniz ateşi = Familial mediterranean fever ; Depresyon = Depression ; Ergenler = Adolescents ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Çocuk = Child

Özet:
Giriş ve Amaç: Ailevi Akdeniz ateşi (AAA) hastalığı ateş, peritonit, plevrit, artrit ve erizipel benzeri deri döküntüleri ile seyreden, ataklar halinde gelen genetik geçişli bir hastalıktır. Hastalık uyum problemlerine, yetersizlik duygusunun gelişimine yol açmakta, hastaların yaşamlarında bazı kısıtlılıkların oluşmasına yol açmaktadır.
Bu çalışmanın amacı Diyarbakır ve çevre illerden gelen takipli pediatrik Ailevi Akdeniz ateşi hastalarının depresyon ve hayat kalitesinin değerlendirilmesidir. 
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Tel-Hashomer tanı kriterlerine göre tanı konulmuş 51 Ailevi Akdeniz ateşi (AAA) hastası ve 53 sağlıklı çocuğun katılımıyla gerçekleştirildi. Kontrol grubu genel çocuk polikliniğine rutin kontrol amaçlı başvurmuş ve başvuru esnasında herhangi bir hastalığı olmayan çocuklardan oluşturuldu. Depresyon durumu ve hayat kalitesini belirlemede hasta ve sağlıklı grubuna sosyo-demografik veri formu, Çocuk ve Ergenler için Yaşam Kalitesi Ölçeği (SYK), Çocuk Depresyon Ölçeği (ÇDÖ) uygulandı.
Bulgular: Hasta ve kontrol grubu arasında yaş ve cinsiyet dağılımı yönünden fark yoktu. Sağlıklı grubun ÇDÖ skoru 6,2±4,7 iken hasta grubun ÇDÖ skoru 11,6±5,5 saptandı. Hasta grubun ÇDÖ skoru anlamlı ölçüde yüksek saptandı (p=0,029). Sağlıklı grubun toplam yaşam kalitesi puan ortalaması 103,1±9,5 iken hasta grubun toplam yaşam kalitesi puan ortalaması 85,0±8,4 saptandı. Hasta grubun yaşam kalitesi, sağlıklı gruptan anlamlı ölçüde düşük saptandı (p<0,001). Yaşam kalitesi ölçeği alt boyutları bedensel iyilik, duygusal iyilik, öz saygı, ailesel iyilik, arkadaş durum, okul durum puanları açısından bakıldığında da hasta grupta, sağlıklı gruptan anlamlı düşük olduğu saptandı (p<0,001). Ayrıca hasta grupta AAA Şiddet skoru arttıkça yaşam kalitesinin düştüğü saptandı (p=0,002). Artriti olan hastaların yaşam kalitesi, artriti olmayanlara göre daha düşük saptandı (p<0,001). Kolşisin kullanım dozu normalden düşük, normal ve normalden yüksek olarak sınıflandırılmış şekliyle depresyon varlığı açısından karşılaştırıldığında kolşisini yüksek dozda kullanan hastalarda depresyon oranı daha yüksek tespit edildi (p<0,001). Yaşam kalitesi ölçeği ile karşılaştırıldığında ise doz arttıkça toplam yaşam kalitesi puanının düştüğü tespit edildi (p=0,004).
Sonuç: Ailevi Akdeniz ateşi hastalığının depresyon riskini arttırdığı ve yaşam kalitesini düşürdüğü tespit edildi. Ailevi Akdeniz ateşi hastalığı çocuk ve ergenlerin kaygılarını arttırmakta, depresyona meyilli hale getirmekte, yaşam kalitelerinin düşürüp sosyal, duygusal gelişimlerini ve akademik başarılarını olumsuz yönde etkilemektedir. 
Anahtar Kelimeler: Çocuk, Ergen, Ailevi Akdeniz ateşi, Depresyon, Yaşam Kalitesi

Abstract:
Introduction and Objectives: Familial Mediterranean fever (FMF) is a disease which is inherited in case of attacks with fever, peritonitis, pleuritis, and erysipelas-like skin rash associated with arthritis. Disease, leads to compatibility problems, feelings of inadequacy and to the formation of some limitations in patient's lives.
The aim of this study is to evaluate depression and life quality of the pediatric familial Mediterranean fever patients coming from Diyarbakır and nearby cities.
Materials and Methods: This study was performed with 53 healthy children and 51 Familial Mediterranean fever (FMF) patients diagnosed according to Tel-Hashomer criterias. The control group consists of children who applied to the general pediatric outpatient clinic for a routine check and without any illness. Socio-demographic data form, Quality of Life Scale for Children and Adolescents (SYK) and Children's Depression Inventory (CDO) were applied to the both control and patient group in order to find out their depression and life quality level. All participants were informed about the study and signed a consent form for attendance.
Findings: There was no difference between the patient group and the control group in terms of age and gender. The average CDO score of the patients group was 11.6±5.5, while it was 6.2±4.7 for the control group. CDO score of the patient group were significantly higher than healthy control group (p=0.029). The average Health-Related Quality of Life Questionnaire for Children and Adolescents (SYK) score for the patient group was 85.0±8.4 and SYK score for the healthy control group was 103.1±9.5 the SYK scores of the patient group was significantly higher than the control group (p<0.001). Also have decreased the quality of life in patients with increasing AAA severity score (p=0.002). Quality of life of patients with arthritis was lower than artrit those without (p<0.001). The rate of depression in patients taking high doses of colchicine were higher Colchicine dosage, lower than usual, as it was classified as normal and higher than normal compared for the presence of depression (p <0.001). Compared with the scale of quality of life (SYK) was found to decrease in the dose increases the total quality of life scores (p=0.004). 
Conclusion: FMF increases the risk of depression and decreases the quality of life. The Familial Mediterranean fever, increases the concerns of children and adolescents, it tends to make the depression, reduce the quality of life and seems to negatively affect their social, emotional development and academic achievement.
Keywords: Children, Adolescents, Familial Mediterranean fever, Depression, Quality of life