Annelerin tuvalet eğitimine ilişkin bilgi ve uygulamaları
The Knowledge and implementations of mothers regarding toilet training
Yazar: ÜMİT DENİZ
Danışman: DOÇ. DR. HİCRAN ÇAVUŞOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1997
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anneler = Mothers ; Tuvalet eğitimi = Toilet training

Özet:
Araştırma annelerin tuvalet eğitimine ilişkin bilgi ve uygulamalarını belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, Ankaranın merkez ilçelerinden olan Yenimahalle'de 1-3 yaş grubu çocuğu olan tüm anneler oluşturmuştur. Yenimahalle ilçesinde, düşük sosyoekonomik grubu temsilen Yahyalar sağlık ocağı, orta sosyoekonomik grubu temsilen 6 nolu AÇSAP merkezi küme örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Seçilen sağlık ocağı ve AÇSAP merkezinden sistematik örnekleme yöntemi ile 100'er anne olmak üzere toplam 200 anne örneklemi oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu kullanılmıştır. Araştırmanın ön uygulaması sağlık ocağı ve AÇSAP merkezinde örneklemi oluşturan annelerin dışında kalan 10'ar anne olmak üzere toplam 20 anne üzerinde yapılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik, ki-kare, fisher ve K-S testleri kullanılmıştır. Araştırma kapsamına alınan annelerin çoğunun tuvalet eğitimine başladıkları belirlenmiştir. Ancak bu annelerin çoğunun tuvalet eğitimine yanlış dönemde başladıkları saptanmıştır. Anne yaşına göre annelerin tuvalet eğitimi konusundaki bilgi ve uygulamaları arasında istatistiksel açıdan fark anlamlı bulunamamıştır (p>0.05). Ortasosyoekonomik gruptaki annelerin (II-grup) eğitim düzeyi yükseldikçe tuvalet eğitimine başlanmasında doğru yaşı bilme oranlarının da arttığı belirlenmiştir. Düşük sosyoekonomik gruptaki annelerin (I-grup) eğitim düzeyi yükseldikçe tuvalet eğitimi döneminde çocuğun altını gündüz bağlama oranının azaldığı saptanmıştır. Aile yapısına göre annelerin tuvalet eğitimi konusundaki uygulamaları arasında yapılan istatistiksel değerlendirmede fark anlamlı bulunmamıştır (p>0.05). Ailedeki çocuk sayısı arttıkça tuvalet eğitiminde yanlış yöntemi kullanma oranının arttığı belirlenmiştir. Tuvalet eğitiminde yanlış yöntemi kullanan annelerin çoğunluğunun yöntemi rahat ve sağlıklı buldukları için kullandıkları saptanmıştır. Yukarıda verilen sonuçlar doğrultusunda, 1-3 yaş dönemindeki çocuğa etkin bir tuvalet eğitimi verilebilmesi için, hemşirenin rollerine ilişkin bazı önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: 1-3 yaş çocuk, tuvalet eğitimi

Abstract:
The research was made as definitive for the purpose of determining the knowledge and implementations of mothers regarding toilet training. The universe of the research comprised all mothers having children in 1-3 age group in Yenimahalle, one of the head county of Ankara Yahyalar dispensary, representing the low socio-economic group and mother-child health and family planning No. 6 Center, representing the medium socio-economic group in Yenimahalle County, were selected through a group sampling method. A total of 200 mothers, with 100 each mothers from the dispensary and mother-child health and family phanning Center selected, formed the sampling by a systematic sampliying method. The inquiry form prepared by the researcher, was used in collecting the data. The initial implementation of the research was made on a total of 20 mothers, with 10 each mothers remaining outside of the mothers forming the sampling in the dispensary and mother-child health and family planning Center. qhi-Square, Fisher and Kolmogorof Smirnov tests were used in the evaluation of the data. It has been determined that majority of mothers who have been taken into the scope of research have started training of toilet. However, it has been concluded that most of these mothers have commenced their toilet training at the wrong period. The difference between knowledge and practices on toilet training of mothers according to the age of mother has not been found meaningful in terms of statistical point of view (p>0.05). As the educational level of mothers in ortho-socioeconomic roup (Group-II) has been increased, it has been eventually realised mat the ratio of knowledge of correct age in starting toilet training has been also increased. th It has been determined that ratio for placing diaper between child's legs on day time in the course of toilet training has been decreased as long as the educational level of mothers in the lower socioeconomic group (Group-I) has been increased. In statistical assesment the difference between practices on training of toilet put into operation by mothers according to the family structure has not been found meaningful (p>0.05). It has been concluded that as long as the number of children in a family increases, the ratio of using wrong method in toilet training has been increased. It has been determined that the majority of mothers who use wrong method in toliet training have been using the said method because they have found it comfortable and healthy. In view of the results explained above, in order to provide an efficient toilet training to a child in 1-3 age group, proposal have been made in connection with the role of hospital nurses and in-service training. Key Words: Child of 1-3 group, toilet training.