Kronik bilateral vestibüler hipofonksiyonlu olgularda yapılandırılmış fizyoterapinin etkinliği
Effectiveness of structured physiotherapy in patients with chronic bilateral vestibular hypofunction
Yazar: SENA GİZEM GENÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MİRAY BUDAK
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Bilateral Vestibüler Hipofonksiyon (BVH), iki taraflı labirentlerin veya sekizinci kraniyal sinirin (vestibulokohlear sinir) periferik kusurları ile karakterizedir. Vestibüler rehabilitasyon (VR) terapisi, uzun yıllar boyunca hastaların ve vestibüler ile ilişkili semptomların tedavisinde etkili bir araç olarak kullanılmıştır. Amerikan Fizik Tedavi Derneği'nin yayınladığı klinik kullanım kılavuzunda güçlü kanıtlara dayanarak BVH'li hastalarda VR'nin etkili olduğu bildirilmiştir. Bu çalışmanın amacı, yapılandırılmış VR programlarının kronik BVH'li bireylerde baş dönmesi şiddeti, hareket fobisi, denge, yorgunluk, uyku kalitesi, günlük yaşam aktiviteleri (GYA) ve yaşam kalitesi üzerindeki etkinliğini araştırmaktı. BVH tanısı almış 25 katılımcı çalışmaya dahil edildi. Yapılandırılmış VR programı haftada bir 50 dakikalık seanslar halinde ve 8 hafta boyunca günde 3 kez ev egzersiz programı olarak uygulandı. Katılımcılar baş dönmesi şiddeti için Vizuel Analog Skala (VAS), kinezyofobi için Tampa Kinezyofobi Skalası (TKS), denge için Semitandem, tandem ve ayakta durma testleri, uyku kalitesi için Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ), GYA için Vestibüler Bozukluklar Günlük Yaşam Aktiviteleri (VBGYA), yaşam kalitesi için Baş dönmesi Engellilik Envanteri (BDEE) ve yorgunluk için Yorgunluk Şiddet Ölçeği (YSÖ) ile tedaviden 5 hafta önce (T1), tedavinin başlangıcında (T2), tedavinin 4. haftasında, 12. haftasında değerlendirildi. VAS açısından T2 Dönemi lehine anlamlı fark bulundu (p<0,05). Tandem Test ve Tek Ayakta Kalkma Testi açısından T3-T4 Dönemi lehine anlamlı fark gozlendi (p<0.05). VBGYA, TKS, PUKI ve BDEE açısından T3-T4 Dönemi lehine anlamlı iyileşme tespit edildi (p<0,05). Yorgunluk açısından anlamlı bir fark bulunmadı. On iki haftalık yapılandırılmış bir VR programı, kronik BVH'li katılımcılarda baş dönmesi şiddetini, hareket fobisini, dengeyi, uyku kalitesini, GYA'yı ve yaşam kalitesini artırabilir.

Abstract:
Bilateral Vestibular Hypofunction (BVH) is characterized by peripheral defects of the bilateral labyrinths or the eighth cranial nerve (vestibulocochlear nerve). Vestibular rehabilitation (VR) therapy has been used for many years as an effective tool in the treatment of patients and their vestibular-related symptoms. VR has been reported to be effective in patients with BVH based on strong evidence in the clinical use guide published by the American Physical Therapy Association. The aim of this study was to investigate the effectiveness of structured VR programs on dizziness severity, motion phobia, balance, fatigue, sleep quality, activities of daily living (ADL), and quality of life in individuals with chronic BVH. 25 participants diagnosed with BVH were included in the study. The structured VR program was applied in 50-minute sessions once a week and as a home exercise program 3 times a day over 8 weeks. Participants were evaluated with the Visual Analog Scale (VAS) for dizziness severity, with Tampa Kinesiophobia Scale (TKS) for kinesiophobia, with Semitandem, tandem and standing tests for balance, with Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) for sleep quality, with Vestibular Disorders Activities of Daily Living (VDADL) for ADL, with the Dizziness Disability Inventory (DDI) for quality of life, and with the Fatigue Severity Scale (FSS) for fatigue 5 weeks before treatment (T1), at the baseline of treatment (T2), at 4th week, at 12th week of treatment. A significant difference was found in favor of T2 Period in terms of VAS (p<0.05). A significant difference was observed in favor of T3-T4 Periods in terms of Tandem Test and Single Standing Test (p<0.05). Significant improvement was found in favor of T3-T4 Period in terms of VDADL, TKS, PSQI and DDI (p<0.05). No significant difference was found in terms of fatigue. A twelve-week structured VR program may improve dizziness severity, movement phobia, balance, sleep quality, ADL, and quality of life in participants with chronic BVH.