Bipolar bozukluk tanısı almış bireylerin nörobilişsel işlevlerinde zamana bağlı olarak meydana gelen değişimlerin incelenmesi: Kohort çalışması
Examination of time-dependent changes in neurocognitive functions in individuals with Bipolar disorder: A cohort study
Yazar: BENGİ BALCILAR
Danışman: PROF. DR. AYŞEGÜL ÖZERDEM
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Klinik Sinir Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Kohort çalışmaları = Cohort studies ; Nörobiyoloji = Neurobiology

Özet:
Giriş ve Amaç: Bipolar bozukluk, tekrarlayan duygudurum epizotları ile karakterize bir hastalıktır. Bipolar bozuklukta nörobilişsel işlevlerde bozulma sık görülür. Güncel araştırmalar, sağlıklı kontrollerle kıyaslandığında bipolar bozukluk tanısı almış bireylerin nörobilişsel işlevlerinde anlamlı düzeyde bozulmalar olduğunu göstermektedirBu araştırmanın amacı, bipolar bozukluk tanılı bireylerin nörobilişsel işlevlerinin zamana bağlı olarak değişim gösterip göstermediğini saptamaktır. 
Yöntem: Bu çalışmada, 4-10 yıl önce Dokuz Eylül Hastanesi Sinirbilimler ve Psikiyatri Anabilim dallarında nörobilişsel ölçümleri yapılmış olan bipolar bozukluk tanılı hastalardan oluşan 37 kişilik bir grup nörobilişsel işlevleri açısından yeniden değerlendirilmiş, verileri bu bireylerin eski ölçümleri, ve ekibimizce yürütülmüş diğer çalışmalara katılmış olan 37 sağlıklı katılımcının nörobilişsel işlevleri ile karşılaştırılmıştır. 
Bulgular: Hastaların ilk ölçümlerinde kontrollere göre Sayı Sembolleri (F = 0,471; t = -2,255; p < 0,027), Sözel Akıcılık (F = 1,172; t = 2,070; p = 0,042), Wisconsin Kart Eşleme (WCST) Kategori Sayısı (Z = 370,500; p < 0,001), WCST Perseveratif Hata (Z = 806,000; p = 0,021), Görsel Kopyalama Geciktirilmiş (Z = 373,000; p = 0,43) ve Kategori Akıcılık (Z = 460,000;p = 0,015) testlerinde anlamlı düzeyde daha kötü performans gösterdikleri belirlendi. Daha sonra, hastaların ilk ölçümleri ile 4-10 yıl sonra alınan yeni ölçümleri karşılaştırılmıştır. Analiz sonucuna göre Rey İşitsel Sözel Öğrenme Testi tüm alt kategorileri (p < 0,001; p < 0,001; p < 0,001, p = 0,010), Görsel Kopyalama Testi Geciktirilmiş Hatırlama (p = 0,023), İşitsel Sessiz Harf Sıralama (p = 0,020), Sayı Sembolleri Testi (p = 0,038), Sözel Akıcılık Testi (p = 0,038), Kategorik Akıcılık Testi (p = 0,006) ve Stroop Testi (p = 0,008) puanlarının hastaların eski puanlarına kıyasla anlamlı düzeyde düşük oldukları görülmüştür.
Sonuç: Bipolar bozukluk hastalarının 4-10 yıllık süre içerisinde kısa ve uzun süreli hatırlama, sözel bellek, işleyen bellek, işleme hızı ve dikkat becerilerinde bozulmalar olduğu görülmüştür. Öte yandan; hastaların görsel belleğinde ve zihinsel esneklik, geribildirimlerden yararlanma ve problem çözme gibi yürütücü işlevlerinde anlamlı düzeyde bir bozulma görülmemiştir.
Anahtar kelimeler: Nörobilişsel işlevler, bipolar bozukluk, kohort, izlem çalışması

Abstract:
Introduction: Bipolar disorder is a chronic illness, characterized by recurrent mood episodes. Neurocognitive dysfunction is frequent in bipolar disorder. Current research shows significant impairment in neurocognitive functions of bipolar disorder patients, compared to healthy controls.. The aim of this study is to determine whether neurocognitive functions of individuals with bipolar disorder change over time.
Method: In this study, a 37-person group consisting of patients diagnosed with bipolar disorder whose neurocognitive tests were carried out at the Departments of Psychiatry and Neuroscience of Dokuz Eylül University 4-10 years ago were reevaluated in terms of their neurocognitive functions; and the data obtained were compared to the previous scores, as well as to the neurocognitive functions of 37 healthy participants who were participated to the studies conducted by our team. 
Results: Compared to the primary measurements, the patients shown significantly lower performance in terms of Digit Symbols (F = 0,471; t = -2,255; p < 0,027), Verbal Fluency (F = 1,172; t = 2,070; p = 0,042), Wisconsin Card Sorting Test (WCST) Category Number (Z = 370,500; p < 0,001), WCST Perseverative Error (Z = 806,000; p = 0,021), Visual Reproduction  Delayed Recall (Z = 373,000; p = 0,43) and Category Fluency (Z = 460,000;p = 0,015) tests. Then, patients' primary scores were compared with the new scores obtained from the patients after 4-10 years. According to the analysis results, all subtest scores of Rey Auditory Verbal Learning Test (p <0.001; p <0.001; p <0.001, p = 0.010), Visual Reproduction Test Delayed Recall (p = 0.023), Auditory Consonants Trigram Test (p = 0.020) ), Digit Symbol Test (p = 0.038), Verbal Fluency Test (p = 0.038), Category Fluency Test (p = 0.006) and Stroop Test (p = 0.008) scores obtained from new neuropsychological test of bipolar patients were significantly lower compared to their previous scores.
Conclusion: Patients diagnosed with bipolar disorder have shown impairment in short and long term memory, verbal memory, working memory, processing speed and attention in a 4-10-year period of time. On the other hand; there was no significant impairment in visual memory and executive functions such as mental flexibility, feedback utilization and problem solving.
Key words: Neurocognitive functions, bipolar disorder, cohort, follow-up study