Eski Asurca metinlerde geçen coğrafya adları
The geographical names in the old assyrian texts
Yazar: REMZİ KUZUOĞLU
Danışman: PROF.DR. SEBAHATTİN BAYRAM
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Eski Çağ Dilleri ve Kültürleri = Ancient Linguistics and Cultures ; Tarih = History
Dizin: Anadolu = Anatolia ; Coğrafya = Geography ; Hititler = Hittites ; Tabletler = Tablets

Özet:
M.Ö. II. binin ilk çeyregi Anadolu ve Asur arasındaki ticari iliskilerin enyogun oldugu dönemdir. Koloni Çagı olarak da adlandırılan bu dönemdeAsurlu tüccarlar, Anadolu'daki sehirlerin yakınlarında kurdukları karum vewabartum adı verilen merkezlerde ticari faaliyetlerini gerçeklestirmisler veyasamlarını buralarda sürdürmüslerdir. Anadolu'da Kültepe, Bogazköy, Alisarve Kalehöyük; Kuzey Mezopotamya'da Asur ve Mari; Suriye'de ise T. Leilanve Nuzi'de ortaya çıkarılan Eski Asurca çivi yazılı metinlerde bu dönemdekiAnadolu'nun ve kısmen Asur'un ekonomik, siyasi, sosyal, dinî ve cografiyapısı hakkında önemli bilgiler mevcuttur.?Eski Asurca Metinlerde Geçen Cografya Adları? konulu tezimiz üçbölümden olusmaktadır. Birinci bölümde çivi yazılı belgelerde geçen yeradlarını tespit etmeye ve bunların Hitit ve Klasik dönemlerdekiler ileidantifikasyonunu ve mümkün oldugu takdirde bugünkü karsılıklarını ortayakoymaya çalıstık. Ayrıca metinlerden elde edilen bilgilere göre, sehirlerinekonomik, siyasi ve dini yapılanmalarına temas ettik.Tezimizin ikinci bölümünde, çivi yazılı belgelerde geçen nehir adlarıüzerinde durduk. Sehir adlarına göre çok daha az olan bu nehirlerden sadeceiki tanesi Anadolu'ya aittir. Bunlar Purattu (Fırat) ve diqlat (Dicle) nehirleridir.Ayrıca Anadolu'da ele geçen Eski Asurca belgelerde sadece Purattu (Fırat)ve Humatum nehir adları belirtilmektedir. Belgelerde geçen diger nehiradlarının Kuzey Mezopotamya ve Kuzey Suriye bölgelerine âit oldukları tespitedilmistir.Tezimizin üçüncü ve son bölümünde ise, dag adları ele alınmıstır.Sadece iki dag adı tespit edilebilmistir. Bunlardan ilki, Hitit metinlerinde degeçen ve Erciyes Dagı ile bir tutulan A?ka?ipa Dagı, digeri ise AmanosDagları ile bir tutulan Humanum Dagı'dır.Anahtar Sözcükler1. Koloni Dönemi2. Anadolu3. Kültepe4. Kani?5. Cografya Adları

Abstract:
The first quarter of the II. millenium B.C. marks an era in which themost intensive commercial relationships between Anatolia and Assyria tookplace. This period, called as Colony Age, the Assyrian merchants carried outtheir commercial activities and lived in those centers called as karum andwabartum they built close to the Anatolian towns. There are importantinformation on the cuneiform documents written in the Old Assyrian languagewhich are found from Kültepe, Bogazköy, Alisar and Kalehöyük in Anatolia;Assyria and Mari in Northern Mesopotamia; T. Leilan and Nuzi in Syria,which to shed light on he Anatolian and partly Assyrian political, social,religious and geographical structure.Our dissertation on ?The Geographical Names In the Old AssyrianTexts? consists of three parts. In the first part we tried to determine thenames of the places referred in the cuneiform documents and to determinetheir Hittite and Classical Periods or, where available, current counterparts.Besides, we have addressed economical, political and religious structures ofthe towns in comparison with the information provided from the said scripts.In the second part, we focused on the river names mentioned in thecuneiform documents. Only two of these rivers, which are very few ascompared to the town names belong to Anatolia. These rivers are Purattu(Fırat) and Idiglat (Dicle). In addition, only Purattu (Fırat) and Humatum rivernames are mentioned on the old Assyrian documents having been seized inAnatolia. It has been verified that the other river names in the documentsbelonged to the Northern Mesopotamia and Northern Syria.The third and final part takes on the mountain names. Only twomountain names have been determined. One of them is A?ka?ipa Mountainthat is also mentioned in the Hittite documents and identitied as ErciyesMountain whereas the other is Humanum Mountain identified as AmanosMountains.Key Words1. Colony Age2. Anatolia3. Kultepe4. Kanish5. Geographical Names