Matematik öğretmenlerinin matematiksel modelleme yeterliklerinin geliştirilmesi: Üçgenler ve dörtgenler konusu
Developing math teachers' mathematical modeling competences: The subject of triangles and rectangules
Yazar: MUSA TÜRKER
Danışman: DOÇ. DR. DEMET BARAN BULUT
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Matematik = Mathematics
Dizin: Matematiksel modelleme = Mathematical modelling

Özet:
Bu araştırmada öğretmenlerin matematiksel modellemedeki mesleki yeterlik
bilgilerine yönelik gelişimlerini ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Bu bağlamda
matematiksel modelleme yaklaşımına göre hazırlanan mesleki gelişim programının
öğretmenlerin, üçgenler ve dörtgenler konusunda matematiksel modelleme
öğretimindeki mesleki bilgilerindeki yeterliklerinin gelişimi incelenmiştir. Bu amaca
uygun olarak çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden çok katmanlı öğretim deneyi
deseni kullanılmıştır. Veri toplama araçlarının geçerlik ve güvenirlikleri uzman
görüşü alınarak ve pilot çalışma yapılarak sağlanmıştır. Çalışma Milli Eğitim
Bakanlığı'na bağlı bir ortaokulda görev yapan 5 matematik öğretmeni ile
yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından
geliştirilen yapılandırılmış görüşme formu, yarı yapılandırılmış gözlem formları,
yapılandırılmamış gözlem notları, öğretmenlerin geliştirdiği Model Oluşturma
Etkinlikleri (MOE), öğrencilere uygulanan etkinlik kağıtları ve literatürden alınan
modelleme etkinlikleri değerlendirme rubriği kullanılmıştır. Araştırmada
öğretmenlerle ön görüşme ve son görüşme yapılarak gelişimleri ortaya çıkarılmıştır.
Yapılan ön görüşmeden sonra öğretmenlere 8 haftalık mesleki gelişim programı
uygulanmış, daha sonra 4 haftalık süreçte MOE geliştirilmiş ve geliştirilen etkinlikler
sınıflarda uygulanmıştır. Uygulanan etkinlikler değerlendirme rubrikleri ile
değerlendirilerek öğretmenlerle son görüşme yapılmıştır. Mesleki gelişim programı
ile sınıf içi uygulamaları araştırmacı tarafından gözlemlenmiştir. Araştırmada elde
edilen veriler verinin işlenmesi, verinin görsel hale getirilmesi ve sonuç çıkarma
olarak üç bölümde analiz edilmiştir. Verinin işlenmesi aşamasında içerik analizi
yöntemi ile kategoriler ve kodlar oluşturulmuş, verinin görsel hale getirilmesi
aşamasında betimsel analiz yöntemiyle bu kategori ve kodlar tablolaştırılmış ve
sonuç çıkarma aşamasında ise kodlar aracılığıyla ortaya çıkan kavram arasındaki
ilişkiler ve karşılaştırmalar özet olarak sunulmuştur. Araştırmanın bulgularına göre
öğretmenlerin matematiksel modelleme yeterliklerinin geliştiği sonucuna ulaşılmıştır.
Öğretmenlerin matematiksel modelleme yeterliklerinin geliştirilmesi ve MOE
geliştirerek matematiksel modelleme yöntemi ile ders anlatabilmeleri için
öğretmenlere hizmet içi eğitimlerin verilmesi önerilmiştir.

Abstract:
This research aims to reveal teachers' developments in their professional
competency knowledge in mathematical modelling. In this context, the development
of teachers' professional knowledge competencies in teaching mathematical
modeling on triangles and quadrilaterals was examined in the professional
development program prepared according to the mathematical modeling approach. In
accordance with this purpose, a multi-layered teaching experiment design, one of the
qualitative research methods, was used in the study. The validity and reliability of the
data collection tools were ensured by obtaining expert opinion and conducting a pilot
study. The study was conducted with 5 mathematics teachers working in a secondary
school affiliated with the Ministry of National Education. A structured interview
form developed by the researcher, semi-structured observation forms, unstructured
observation notes, Model Building Activities (MOE) developed by teachers, activity
sheets applied to students, and modeling activities evaluation rubric taken from the
literature were used as data collection tools in the study. In the research, preliminary
and final interviews were conducted with the teachers to reveal their development.
After the preliminary interview, an 8-week professional development program was
applied to the teachers, then MOE was developed in a 4-week period and the
developed activities were implemented in the classrooms. The implemented activities
were evaluated with evaluation rubrics and a final interview was held with the
teachers. The professional development program and classroom practices were
observed by the researcher. The data obtained in the research was analyzed in three
parts: data processing, data visualization and conclusion drawing. In the data
processing phase, categories and codes were created with the content analysis
method, in the visualizing phase of the data, these categories and codes were
tabulated with the descriptive analysis method, and in the conclusion phase, the
relationships and comparisons between the concepts that emerged through the codes
were presented briefly. According to the findings of the research, it was concluded
that teachers' mathematical modeling competencies improved. It has been suggested
that teachers should be given in-service training to improve their mathematical
modeling competencies and to develop MOE so that they can teach lessons using the
mathematical modeling method.