Çocuklarda probiyotik kullanımının alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığı üzerine etkisi
Effect of probiotics in children with non-alcoholic fatty liver disease
Yazar: AYŞE AKSEL İŞBİLEN
Danışman: PROF. DR. MURAT ÇAKIR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Etanol = Ethanol ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer yağlanması = Fatty liver ; Probiyotikler = Probiotics ; Tümör nekroz faktörleri = Tumor necrosis factors ; Çocuklar = Children

Özet:
Çocuklarda probiyotik kullanmının alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığı üzerine etkisi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi, Tıpta Uzmanlık Tezi Giriş ve Amaç: Alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD); alkol alımının olmadığı; diğer karaciğer hastalıklarının yokluğunda, hepatositlerde yağ infiltrasyonu artışı olarak tanımlanır. Patogenezinde son zamanlarda en fazla bağırsak mikrobiyota değişiklikleri vurgulanmaktadır. Bu çalışmada NAFLD'si olan çocuklarda probiyotik kullanmının etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Çocuk Gastroenteroloji Polikliniğine, Ocak 2015-Kasım 2015 tarihleri arasında başvuran; 7-17 yaş arası, vücut kitle indeksi 95. persentil üzerinde olan ve ultrasonografi (USG) ile NAFLD tanısı alan 28 hasta dahil edildi. Kontrol grubu olarak ise, sağlıklı çocuklar arasından yaş ve cinsiyet eşleştirmesi yapılarak 30 çocuk seçildi. Hastalara dört ay boyunca yaşam tarzı değişiklikleri, diyet ve probiyotik tedavisi verilerek takibe alındı. Tedavi öncesi ve sonrası antropometri, ultrasonografi, laboratuvar parametreleri, Homeostasis Model Assesment of Insulin Resistance (HOMA-IR), serum etanol, tümör nekroz faktör alfa (TNF-α), sitokeratin-18, total oksidan durum, total antioksidan durum, zonulin ve dışkı kalprotektin sonuçları değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmaya alınan hastalar ve kontrol grubu karşılaştırılıdığında antropometrik ölçümleri, karaciğer enzimleri, lipid değerleri, HOMA-IR, etanol, TNF-α, ve kalprotektin seviyeleri yüksekti (p<0.05). Tedavi sonrası karaciğer enzimlerinde, lipid parametrelerinde, C reaktif protein, etanol ve TNF-α değerlerinde azalma ve toplam antioksidan durum değerlerinde artış tespit edildi (tüm parametreler için (p<0.05). Hastaların 19'unda (%67.8) USG ile karaciğer yağlanmasında azalma saptandı (p<0.05). Karaciğerde yağlanma azalan olgularla azalma saptanmayan olguların tedavi öncesi parametrelerinde fark yoktu. Azalma saptanan olgularda tedavi sonrasındaki total kolesterol, yüksek yoğunluklu lipoprotein, TNF-α, dışkı kalprotektin düşüşü yağlanması azalmayan gruptan farklı olarak istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.05).
Sonuç: Probiyotik tedavi özellikle inflamasyonu azaltarak karaciğer yağlanmasını azaltmaktadır.

Anahtar kelimeler: NAFLD, probiyotik, etanol, TNF-α.

Abstract:
Effect of Probiotics in Children with Non-Alcoholic Fatty Liver Disease Background and aim: Non-alcoholic liver disease (NAFLD) is defined as presence of fatty deposits after the exclusion of other liver diseases which cause fatty infiltration of liver and in the absense of excessive alcohol intake. Recently; gastrointestinal microbiota changes was emphasized in pathogenesis of the disease. In this study we aimed to investigate the effects of probiotic treatment in childrens with NAFLD.
Method: Twenty-eight patients diagnosed NAFLD with ultrasonography (USG) whose body mass index was above 95th percentile between January 2015 and November 2015, in Pediatric Gastroenterology Department of Karadeniz Technical University Faculy of Medicine were included in this study. Age and sex matched, 30 healthy children were selected as control group. Patients receive probiotic treatment beside the diet and life style modifications and prospectively evaluated for four months. Antropometric measures, laboratory and ultrasound findings, Homeostasis Model Assesment of Insulin Resistance (HOMA-IR), serum ethanole, tumor necrosis factor alfa (TNF-α), zonulin, cytokeratin 18, total oxidant status (TOS), total anti- oxidant status (TAS) and gaita calprotectin levels were measured before and after probiotic treatment.
Results: Antropometric measures, liver enzymes, lipid profile levels, insulin resistance, ethanole, TNF-α and calprotectine levels were higher in patients compared to healthy controls (p<0.05). Levels of liver enzymes, lipid profile, C reactive protein, ethanole and TNF-α were decreased and levels of TAS were increased with treatment (p<0.05). Decrease in fatty infiltration of liver was observed in 19 (67.8%) patients by USG. Laboratory parameters before the treatment was not differ between patients with and without decreased fatty infiltration. Patients with decreased fatty infiltration had significantly decreased levels of high density lipoprotein, total cholesterol, TNF-α and gaita calprotectin levels than patients whose fatty infiltration did not decreased after probiotic treatment (p<0.05).
Conclusion: Probiotics were effective in treatment of NAFLD by decreasing inflammation.

Key words: NAFLD, probiotics, ethanol, TNF-α