Yeni üretim ortamında genel üretim maliyetleri
Overhead costs in new manufacturing environment
Yazar: ERGÜN KÜÇÜK
Danışman: PROF.DR. MUZAFFER CİVELEK
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Maliyet = Cost ; Üretim = Production ; Üretim maliyeti = Production cost

Özet:
-n- YENI ÜRETİM ORTAMINDA GENEL ÜRETİM MALİYETLERİ ÖZET Bu çalışmanın konusu; yeni üretim ortamında Genel Üretim Maliyetlerinin (GÜM) oluşumu ve dağıtımı sorunudur. Çalışmanın amacı ise; yeni üretim ortamında maliyet unsurları içindeki göreceli payı gittikçe artan ve bu artış ölçüsünde dağıtım sorunu oluşturan GÜM' ün, mamullere dağıtımı konusunda ağırlıklı olarak yabancı literatürde yer alan görüşleri incelemektir. Çalışmada GÜM' ün mamullere dağıtımı konusunda geleneksel ve yeni üretim ortamındaki yaklaşımlar ayrı ayrı ele alınmış ve birbiriyle karşılaştırılmıştır. Buna göre yeni üretim ortamında GÜM' ün payının geleneksel üretim ortamındakine göre arttığı görülmektedir. Ayrıca GÜM' ün payı faaliyette bulunulan sektörlerin özelliklerine göre değişmekle birlikte; otomasyon derecesi, mamul çeşitliliği, mamul ve üretim ortamının karmaşıklığı ile GÜM arasında doğrusal bir ilişki bulunduğu anlaşılmaktadır. Çalışmanın son bölümünde ise Kayseri' de faaliyette bulunan büyük ölçekli işletmelerin GÜM'ü mamullere nasıl dağıttıkları konusunda bir anket çalışması yapılmış, anket sonucu literatürü destekler tarzda yorumlara yol açabilecek bazı bulgulara ulaşılmıştır. GÜM' ün mamul maliyetleri içerisindeki payının artması maliyetlemede bir takım sorunlara yol açmaktadır. Bu sorunlar öncelikle işletmenin daha etkin bir şekilde yönetilmesiyle azaltılabilir. GÜM' ün azaltılmasıyla sonuçlanan bu durum sayesinde hem dağıtım sorunu hafifler, hem de maliyetler azaltılır. İkinci olarak bazı şartlar geçerli ise üretim yönetimi yaklaşımları kullanılarak GÜM' ün mamullere doğrudan yüklenmesi sağlanabilir. Son olarak tüm çabalara rağmen hâlâ GÜM' ün payı yüksek düzeyde seyrediyorsa daha gelişmiş dağıtım metotları kullanılabilir. Anahtar Kelimeler: Genel Üretim Maliyetleri, Dolaylı Maliyetler, Yeni Üretim Ortamı, Dolaylı Maliyetlerin Dağıtımı.

Abstract:
-m- OVERHEAD COSTS IN NEW MANUFACTURING ENVIRONMENT ABSTRACT This thesis studies the problem of formation and allocation of overhead costs in a new manufacturing environment. According to the recent literature, the share of overhead costs in total product cost is relatively increasing in a new manufacturing environment. Therefore, the aim of this study is to analyze overhead costs' assignment mainly by looking at the foreign literature. The study examines overhead-costs allocation both in traditional and new manufacturing environments and compares them to each other. It determines that the share of overhead costs is increasing in a new manufacturing environment relative to the traditional one. Moreover, the share of overhead costs changes according to the characteristics of the concerned sectors; and there is also a direct correlation between the automation level, product variety, complexity of production environment and overhead costs. In the final part of the study, a questionnaire has been employed on how big companies in Kayseri allocate overhead costs to their products. This questionnaire reaches some conclusions that support the findings of the literature. The increasing share of overhead costs in total production cost creates some problems in product costing at manufacturing companies. These problems can be eliminated, first of ai, through managing companies more effectively. Thanks to this, both the allocation problem can be resolved and costs can be minimized. Secondly, under sorae given circumstances, through employing production- management approaches, overhead costs can be directly assigned to products. Finally, despite all endeavor if the share of overhead costs is still high, more sophisticated allocation methods can be employed. Key words: Overhead costs, indirect costs, new manufacturing environment, allocation of indirect costs.