Çağdaş Türk resim sanatında melezleşmenin plastiği
Plastic of hybridization in contemporary Turkish painting art
Yazar: ALİ RIZA KANAÇ
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN ELMAS
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim Ana Bilim Dalı / Resim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Melez = Hybrid ; Modern resim = Modern painting ; Modern resim sanatı = Modern painting art ; Plastik sanatlar = Plastic arts ; Resim sanatı = Painting art ; Resimler = Pictures ; Türk resim sanatı = Turkish painting art

Özet:
"Çağdaş Türk Resim Sanatında Melezleşmenin Plastiği" konulu tez çalışmasında, Batı'da 20. yüzyılın başlarından itibaren yaygınlaşan resim yüzeyinde yabancı nesnelerin kullanımının plastik açıdan değerlendirilmesi ve Türk resmindeki örneklerinin araştırılması amaçlanmıştır. Modern çağda değişen sosyal düzenlerin etkisiyle sanatçılar yapıtlarını ve sanatçı kimliklerini sorgulamışlar, plastik anlamda derin bir değişim yaşamışlardır. 20. yüzyılın başlarında Kübizm akımıyla birlikte resim yüzeyine eklenen gazete, kâğıt vb. kolajlar melezleşmenin en erken örnekleri olarak kabul edilebilir. Sonrasında ise Dadaizm ve Pop-Art akımları ile birlikte hazır nesnelerin (Ready-made) salt hâlleri ve dijital teknoloji, kendi kullanım amaçlarının ötesine geçerek resim yüzeyinde de kendisine yer bulmuş ve homojen-heterojen karışım olarak bir melezleşme oluşturmuştur. Geleneksel plastik değerlerin dışındaki bu yaklaşımlar ortaya çıktıkları dönemlerde büyük sansasyon yaratmış olsalar da günümüzde oldukça benimsenmiştir. Tekrar vurgulamak gerekirse Avangart olarak adlandırabileceğimiz resimde melezleşmeyle birlikte geleneksel anlamda müze çağı da sona ermiştir. Günümüzde pek çok Türk ressam da çalışmalarında bu üslubu benimsemiştir. Tez çalışmasında melezleşme, plastik bağlamda nitel olarak ele alınıp çağdaş Türk resim sanatındaki etkileri incelenmiştir. 
Araştırmada 1950 sonrasından günümüze Türk resim sanatı içerisinde eser üreten Azade Köker, Bedri Baykam, Canan Tolon, Cebrail Ötgün, Ekrem Kahraman, Hüsamettin Koçan, İnci Eviner, Nur Gökbulut, Tayfun Erdoğmuş ve Utku Varlık'a ait melezleşme etkilerinin görüldüğü eser örnekleri plastik açıdan incelenmiştir. Araştırma konusu kapsamında seçilen eserlerde istikrarlı bir tutum olmasına dikkat edilmiştir. Sanatçıların çalışmalarında melezleşme ortak bir dil oluştururken yöntem, konu ve uygulama açısından plastik anlamda eserlerin biçimlerinde farklılıklar görülmüştür.

Abstract:
In the thesis study on "Plastic of Hybridization in Contemporary Turkish Painting Art", it is aimed to evaluate the use of foreign objects in the painting surface, which has become widespread in the West since the beginning of the 20th century, from a plastic point of view and to investigate its examples in Turkish painting. With the influence of the changing social orders in the modern age, artists have questioned their works and their artist identities, also have experienced a deep change in the plastic sense. Collages such as newspapers, paper etc. added to the painting surface with the Cubism movement at the beginning of the 20th century can be considered as the earliest examples of hybridization. Afterwards, together with Dadaism and Pop-Art movements, the pure state of ready-made objects and digital technology went beyond their own purposes and found a place for itself on the painting surface and created a hybridization as a homogeneous-heterogeneous mixture. Although these approaches, apart from traditional plastic values, created a great sensation when they emerged, they are widely adopted today. To emphasize again, the museum age in the traditional sense has ended with the hybridization in painting, which we can call avant-garde. Today, many Turkish painters have adopted this style in their works. In the thesis study, hybridization was handled qualitatively in the context of plastic and its effects on contemporary Turkish painting were examined.
In the research, the samples of works of Azade Köker, Bedri Baykam, Canan Tolon, Cebrail Ötgün, Ekrem Kahraman, Hüsamettin Koçan, İnci Eviner, Nur Gökbulut, Tayfun Erdoğmuş and Utku Varlık, who produced works in Turkish painting art since 1950, were examined in terms of plasticity. It was paid attention to have a stable attitude in the works selected within the scope of the research topic. While hybridization creates a common language in the works of the artists, there are differences in the forms of the works in terms of method, subject and application.