Uluslararası sistemde hükümet-dışı örgütlenmelerin etkinliği
The activity of non-governmental organizations in the international system
Yazar: BUSE BOSTANCI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FİLİZ CİCİOĞLU
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Greenpeace = Greenpeace ; Hükümet politikaları = Government policies ; Hükümetler = Governments ; Siyasi örgütler = Political organisations ; Uluslararası Af Örgütü = Amnesty International ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Uluslararası sistem = International system ; Uluslararası örgütler = International organizations ; Örgütleme = Organizing

Özet:
Küreselleşme ile birlikte modern devlet algısının değişim göstermesi, sınırların kalkması, teknolojinin ilerlemesi ve çatışma bölgelerinde yaşanan sorunların dünya küresel barışını tehdit etmesi gibi gelişmeler karşısında dünya düzeni yeniden yapılanma sürecine girmiştir. Yeniden yapılanma sürecinde devletin küçülmeye gitmesi, ekonomik ve sosyal alandan kendisini çekmesi toplumsal alanda bir boşluk oluşturmuştur. Küresel yönetişim, uluslararası kamuoyu, uluslararası sivil toplum, katılımcı demokrasi ve serbest piyasa ekonomisi gibi kavramların önem kazanması uluslararası sistemi dönüştürmüştür. Küreselleşmenin getirdiği yenilikler ve değişen yeni uluslararası sistem yeni uluslararası aktörlerin varlığını zorunlu kılmıştır. Bu aktörlerden birisi olan hükümet-dışı örgütlenmeler (HDÖ), uluslararası sivil toplum içerisinde yer almaktadır. Herhangi bir devlet ile doğrudan ya da dolaylı olarak bağlantısı bulunmayan bu örgütlenmeler sahip oldukları kamuoyu desteği sayesinde karar alma mekanizmalarını etkileyebilmektedir. Neo-liberal politikaların benimsenmesi ve küreselleşme sonrası gelişmelerle birlikte aktörler arası ilişkiler karşılıklı bağımlılık gösteren bir şekil almıştır. Özellikle dış politika karar alma sürecinde bir baskı mekanizması olarak çalışan uluslararası toplumun desteğini almak önem kazanmıştır. Uluslararası kamuoyunun desteğini alarak gerçekleştirdiği çalışmalar dikkate alındığında HDÖ'lerin yeni uluslararası sistemde etkin aktör olma konumları giderek önem kazanmaktadır. Bu çalışmada, öncelikle HDÖ kavramı ve HDÖ'lerin tarihsel süreç içerisindeki gelişimleri ifade edilmiş ve ardından HDÖ'lerin amaç ve faaliyetleri ile HDÖ'lere yönelik hukuksal düzenlemeler incelenmiştir. Uluslararası Af Örgütü, Greenpeace, İnsan Hakları İzleme Örgütü örnekleri üzerinden HDÖ'lerin etkinlikleri somut olarak verilmeye çalışılmıştır. Uluslararası toplumun gelişimi açısından avantajlara ve dezavantajlara sahip olan HDÖ'ler kimi zaman belli devletlerin sözcülüğünü yapmış oldukları gerekçesiyle eleştirilse de, uluslararası küresel sorunlar karşısında uluslararası kamuoyu desteğini alarak uluslararası toplumun gelişimi adına başarılı çalışmalar gerçekleştirmektedir.

Abstract:
The world has entered into the process of reconstruction with globalization in the face of developments such as showing an alteration in the perception of the modern state, removal of the borders, the problems in conflict zones threatening world's global peace. In the process of reconstruction, downsizing the government and absenting oneself from economic and social domain has created a space in the social sphere. Coming into prominence of some concepts such as global governance, world public opinion, international civil society, participatory democracy and free market economy has transformed the international system. Innovations brought by globallization and the changing new international system has obliged the existence of new international actors. Non-governmental organizations (NGO), which are one of these actors, are involved in international civil society. These organizations, which does not have direct or indirect connection with any state, can influence decision-making mechanisms through the public opinion support they have. Relations between actors have taken a form that shows interdependence along with the adoption of neo-liberal policies and development after globalisation. Getting the support of the international community, which works as a print mechanism, has become prominent especially in the process of foreign policy decision-making. Taking into account the studies carried out by the support of the international public, the positions of the NGO's as effective actors in the new international system is becoming increasingly important. In the study, firstly the concept of NGO and the development of NGOs' in the historical process were expressed and then the aims and activities of NGOs' and legal regulations for NGO were examined. Through the examples of Amnesty International, Greenpeace and Human Rights Watch, the activities of the NGOs' have been tried to be given concretely. In terms of the development of the international community which has certain advantages and disadvantages, even NGO's have sometimes been criticised as they were spokesmen of some certain states', there is carried out successful works for the development of the international community taking international public support in the face of international global problems.