Simetrik ftalosiyanin sentezi ve porfirazin molekülünün Drosophila melanogaster üzerine toksik etkisi
Symmetrically substitued phthalocyanine synthesis and toxic effects of porphyrazine on Drosophila melanogaster
Yazar: FATMA ERTAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NESLİHAN ŞAKİ
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu yüzyılın başlarındaki ilk sentezlenmelerinden beri ftalosiyaninler kimya,fizik ve endüstri alanındaki bilim adamlarının büyük ilgisini çekmişlerdir. Bubileşikler en çok çalışılan fonksiyonel moleküler materyallerden biridir veftalosiyanin sentezindeki sürekli gelişmeler dolayısıyla geniş bir literatür bubileşiklerin yapı-özellik ilişkilerinin incelenmesine ayrılmıştır.Makrosiklik bileşiklerin özel bir sınıfı olan porfirazinlerin, oldukça iyi bilinenftalosiyaninlerin yapısal bir hibriti olduğu düşünülmektedir. Bu moleküller oldukçayakın bir zamanda keşfedilmeleri nedeniyle ftalosiyaninlere kıyasla daha azçalışılmışlardır.Bu çalışmada canlı organizma olarak kullanılan Drosophila melanogaster en iyibilinen insektisitlerden biridir ve meyve sineği veya sirke sineği olarak da tanınır.Drosophila bilim dünyasında çok popüler bir canlıdır ve bu canlı kullanılarakgerçekleştirilen sayısız çalışma mevcuttur. Canlıyı çalışmalar için elverişli kılandurum sineğin sekiz günden on güne varan yaşam döngüsüdür. Ayrıca küçük, çabuküreyebilen, beslenmesi ve muhafaza edilmesi kolay olan bir canlıdır.Farklı sübstitüe gruplar içerdikleri için değişik foto fiziksel ve foto biyolojiközellikler gösteren ftalosiyanin moleküllerinin canlı organizma üzerinde bazı etkilergöstereceği öngörülmektedir. Bu moleküllerle olan yapısal benzerlikleri nedeniyleporfirazin moleküllerinin de benzer etkileri göstereceği düşünülmektedir. Buçalışmada, önce simetrik bir ftalosiyanin molekülü sentezlendi ve sonrasında benzeretkileri göstereceği düşünülen bir porfirazin molekülünün olası toksik etkileriDrosophila melanogaster üzerinde incelendi. Bu amaçla, Drosophilamelanogaster'de meydana gelen değişiklikler morfolojik, yumurta verimi, eşey oranıaçısından saptandı.

Abstract:
Since their discovery earlier this century, phthalocyanines have been ofgreat interest to chemists, physicists and industrial scientists. They remain one of themost studied functional molecular materials and a vast literature devoted to structurepropertyrelationships has evolved based on the continuous advances inphthalocyanine synthesis.Porphyrazine is particular class of macrocyclic compounds and is considered to be astructural hybrid of well-known phthalocyanines. These molecules are relativelypoorly studied compared to phthalocyanines, most probably due to their fairly recentdiscovery.Drosophila melanogaster which used as living organism in this study is one of thebest researched insects in the world and commonly called the fruit fly or vinegar fly.Drosophila is so popular that it would be almost impossible to list the number ofthings that are being done with it. What makes it so suitable for biological studies isthat the fly?s life cycle only takes eight to ten days. It is an organism that is small,very prolific and is to be easy to rear and maintain.Phtalocyanine molecules showing interesting foto biological and physical propertiesas they contain different substituent groups are considered to have some effects on aliving organism. And because of the structural similarities, porphyrazine moleculesare also expected to show similar effects like phtalocynines do. On this study, first asimetric phthalocyanine molecule is synthesized and then, toxic effects of aporphyrazine molecule that considered to show similar effects on Drosophilamelanogaster was determined. For this purpose, the changes on Drosophilamelanogaster was examined as morphological, fertility, and sex ratio