18-24 yaş arası bireylerde aleksitimi ve duygusal zekanın sürekli öfke ve öfke ifade tarzları üzerindeki etkisinin incelenmesi
Investigation of the effects of alexithymia and emotional intelligence on constant anger expressions in individuals between 18-24 years
Yazar: BEYZA KERMAN
Danışman: PROF. DR. HAŞİM ERCAN ÖZMEN
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Öfke = Anger ; Öfke kontrolü = Anger control ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu tez çalışmasının amacı, 18-24 yaş arası bireylerde aleksitimi ve duygusal zekanın sürekli öfke ve öfke ifade tarzları üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Bununla birlikte duygusal zeka, aleksitimi ve öfke ve ifade tarzları üzerinde anlamlı farklılık oluşturabileceği düşünülen birtakım sosyodemografik değişkenin bu kavramlarla olan ilişkisi de araştırma kapsamındadır. Çalışma 314 kişinin gönüllü katılımı ile gerçekleşmiştir. Uygulamada katılımcıların kişisel bilgilerini elde edebilmek için demografik bilgi formu, duygusal zeka düzeylerini belirlemek için Schutte Duygusal Zeka Ölçeği, aleksimik özelliklerin düzeyini belirlemek için Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ) ve sürekli öfke ve öfke ifade tarz düzeylerini belirlemek için Sürekli Öfke-Öfke Tarz Ölçeği (SÖÖTÖ) kullanılmıştır. Çalışmada aleksitimi, duygusal zeka ve diğer sosyodemografik değişkenlerin öfke ve ifade tarzları ile ilişkisini incelemek amacı ile Bağımsız Örnek t Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Korelasyon ve Regresyon Analizleri uygulanmıştır. Araştırmanın bulgularına göre duygusal zeka, aleksitimi ve öfke ve ifade tarzları arasında istatistiksel açıdan anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Katılımcıların öfke ve ifade tarzlarının yordanması amacıyla yapılan çoklu doğrusal regresyon analizi sonucunda, Aleksitimi Ölçeği alt boyutlarının içselleştirilmiş ve dışsallaştırılmış öfke düzeyi üzerinde etkili olduğu; duygusal zekanın ise öfke kontrolü üzerinde etkili olduğu ve duygusal zeka düzeyi arttıkça öfke kontrolünün arttığı görülmüştür. Elde edilen sonuçlar literatürdeki bilgiler ışığında tartışılmıştır.

Anahtar kelimeler; duygusal zeka, aleksitimi, sürekli öfke, öfke ifade tarzları

Abstract:
The aim of this study is to determine the effects of alexithymia and emotional intelligence on constant anger and anger expressions on individuals with the ages between 18-24. In addition, some sociodemographic variable, which are thought to be related with emotional intelligence, alexithymia, anger and expression of anger styles, are also covered of the study. It was carried out with the voluntary participation of 314 people. The demographic information form was used to obtain personal information, along with the Schutte Emotional Intelligence Scale to determine the emotional intelligence levels, the Toronto Alexithymia Scale (TAS) to determine the level of alexithymic characteristics, and the State-Trait Anger Expression Inventory (STAXI) to determine the levels of trait anger and anger expression styles are used in practice. In the present study, Independent Sample t Test, One-Way Analysis of Variance (ANOVA), Correlation and Regression Analyzes were applied to examine the relationship between alexithymia, emotional intelligence, and other sociodemographic variables with anger and expression styles. According to the findings of the study, statistically significant relationships were found between emotional intelligence, alexithymia, and anger and expression styles.
As a result of the multiple linear regression analysis performed to predict the anger and expression styles of the participants, it was found that sub-dimensions of Alexithymia Scale were effective on internalized and externalized anger levels; emotional intelligence was found to be effective on anger control, and as the emotional intelligence level increased anger control also increased. The results obtained were discussed in the light of the information in the literature.

Key Words; emotional intelligence, alexithymia, constant anger, anger expression styles