Avrupa'da Müslüman öğrenci olmak: Erasmus tecrübeleri
Being a Muslim student in Europe: Erasmus experiences
Yazar: AYŞE BÜŞRA TÜZGEN ELHAN
Danışman: DOÇ. DR. FATİH VAROL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Sosyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Avrupa = European ; Din sosyolojisi = Religious sociology ; Dini hayat = Religious life ; Erasmus = Erasmus ; Erasmus öğrenci değişim programı = Erasmus student exchange programme ; Müslümanlar = Muslims ; İslamofobi = Islamophobia

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Erasmus kapsamında Avrupa ülkelerinde bulunan ve bu süreçte dini
kimliklerini izhar eden bir sembolü üzerinde taşıyan başörtülü öğrencilerin Erasmus tecrübelerini
araştırmaktır. Araştırma kapsamında İstanbul'daki farklı üniversite ve bölümlerden başörtülü
öğrenciler ile derinlemesine mülakat gerçekleştirilmiştir.

Bu tezde, katılımcıların Avrupa ülkelerindeki Erasmus deneyimlerini Müslümanlara yönelik
tutumlar açısından nasıl değerlendirdikleri, farklı Avrupa ülkelerinde ve farklı sosyal gruplar
arasında Müslümanlara yönelik tutumların değişim gösterip göstermediği incelenmiştir. Ayrıca
nüfusun çoğunluğunu Müslümanların oluşturduğu bir ülkeden gelen Müslüman öğrencilerin
Avrupa'daki Müslüman topluluklar ve Avrupalı Müslümanların dini hayatı hakkındaki
gözlemlerini de mercek altına alınmıştır.

Bu tezin argümanları öteki kültür ile direkt etkileşimin önyargıyı azaltan güçlü bir faktör olduğu
ve çok kültürlü toplumlarda yabancılara ve göçmenlere yönelik tutumların nispeten homojen
sosyolojik yapıya sahip toplumlara göre daha ılımlı olduğudur. Buna ek olarak, Avrupa
toplumlarının eğitimli ve dindar kesimleri, Müslümanlara karşı sıradan Avrupalılardan daha
olumlu bir tutuma sahiptir. Ayrıca bu çalışma, Avrupa ülkelerinde azınlık konumunda olan
Müslümanların dini pratiklerinin ve yapılanmalarının Müslümanların çoğunlukta olduğu
ülkelerdeki Müslümanlardan farklı olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Erasmus, Avrupa Tecrübesi, İslamofobi, Avrupa'da Müslümanlar,
Avrupa'da Camiler.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the Erasmus experiences of female students who wear
headscarf, which is a symbol that reveals their religious identity in the course of their Erasmus
term in European countries. I conducted in-depth interviews with female students from different
universities and departments in Istanbul.

In this thesis, I examine how the participants evaluate their Erasmus experiences in European
countries in terms of attitudes toward Muslims, whether there are differences in attitudes toward
Muslims among European countries, and whether there are differences in the attitudes of different
social groups toward Muslims. I also examine the observation of Muslim students who comes from
a Muslim majority country about Muslim communities in Europe and the Islamic life of European
Muslims.

This thesis argues that direct interaction with other cultures is a strong factor that reduces prejudice
and that the attitudes toward foreigners and immigrants in multicultural societies is more moderate
than in societies with a relatively homogeneous sociological structure. The educated and religious
segments of European societies have more positive attitudes toward Muslims than lay Europeans
as well. This thesis also shows that religious practice and organization of Muslims who live in
European countries as a minority group are different from that of Muslim majority societies.
Keywords: Erasmus, Europe Experience, Islamophobia, Muslims in Europe, Mosques in Europe.