Non invaziv mekanik ventilasyon yapılan hastalarda biyokimyasal parametrelerin mortalite üzerine etkisi /
Yazar: CUMA ŞAL
Danışman: DOÇ. DR. ASIM KALKAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Biyokimya = Biochemistry ; Mortalite = Mortality ; Ventilasyon = Ventilation ; Ventilatörler-mekanik = Ventilators-mechanical

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı acil serviste NIMV uygulananhastalarınrutin tetkikler arasında bulunan biyokimyasal (Üre, Kreatinin, Na, K, Hstroponin) ve hemogram (Hgb, Plt) ve rutin kan gazı (laktat, pH, HCO3) tetkiklerinin mortalite üzerine etkilerini değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem:Çalışmamız retrospektif vaka kontrol çalışması olup T.C. Sağlık Bakanlığı Sağlık Bilimleri Üniversitesi Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesi Acil Tıp Kliniği'ne 1 Ocak 2018 – 30 Temmuz 2020 tarihleri arasında nefes darlığı ile gelmiş ve NIMV uygulanmış 1059 hasta çalışmamıza alındı, dışlama kriterlerine uymayan anamnez ve rutin tetkikleri eksik olan 619 hasta çıkartıldı,toplamda 439 hasta çalışmamıza dahil edildi. 
Hastalar ilk değerlendirme sonrası demografik verileri (yaş, cinsiyet, tıbbi hastalık öyküsü), hastanın Hgb, laktat,HCO3, plt, pH, Na, K, üre, kreatinin, Hs troponin I seviyeleri veri formuna kaydedildi. Hastaların alınan tetkiklerine ve ek hastalıklarına göre 1 aylık, 3 aylık, 6 aylık, 1 yıllık mortalitelerine bakıldı ve mortalite verileri kaydedildi.
Bulgular: Çalışmamıza 439 hasta dahil edildi. Hastaların ortalama yaşı 69.4 idi ve 242'si %55.1 erkekti. Ek hastalıklar değerlendirildiğinde 95'inde %21.6 diyabet, 190'ında %43.3KAH, 146'sında %33.3 KOAH, 34'ünde %7.7 SVO, 38'inde %8.7 KBY, 167'sinde %38,0 HT vardı. Laboratuvar parametreleri için medyan ya da ortalama değerler kreatinin 1.0, potasyum 4.6, sodyum 137.0, PLT 243.0, HS Troponin 27.2, üre 52.0, pH 7.3, laktat 2.4, HCO₃ 24.2, ve HGB 12.3 oldu. Hastalarda 1 aylık mortaliteyi öngören laboratuvar parametreleri için kesme değerlerine bakıldı. Platelet≤196 (p<0,001), Troponin>27.6 (p=0,002), pH ≤7.262, Laktat>6.8 ve HCO₃ ≤20.7 değerleri kesme değerleri 1 aylık mortaliteyi öngörmede etkili bulundu.
Hastalarda 3,6 ve 12 aylık mortaliteyi öngören laboratuvar parametreleri için kesme değerlerine bakıldı. Platelet≤196 ve Laktat>6.8 değerleri kesme değerleri 3,6 ve 12 aylık mortaliteyi öngörmede etkili bulundu.
Çok değişkenli modelde ise DM,KAH ve SVO varlığı yanında platelet ≤196.000 ve HCO₃ ≤20.7 olması mortaliteyi anlamlı olarak öngördü.
Sonuç:Sonuç olarak, Çalışmamızdaki bulgulara dayanarak acilservise başvurup NIMV uygulananhastalarda HCO3, laktat,HStroponin,pH ve PLT değerlerimortaliteyi tahmin etmede başarılıdır. Acil servis hekimleri NIMV uyguladıkları hastalarda mortaliteyi öngörmede faydalı olduğunu düşündüğümüz bu laboratuvar değerlerini dikkatli incelemelidir.

Abstract:
Aim: Theaim of thisstudy is toevaluatetheeffects of biochemical (urea, creatinine, na, k, hs troponin) and hemogram (hgb, plt) androutinebloodgas (lactate, ph, hco3) tests, whichareamongtheroutinetests in theemergencydepartment, on mortality.
MaterialsandMethods: Inourstudy; 1059 patientswhocameto T.C. Ministry of Health, University of HealthSciences Prof. Dr.Cemil Taşçıoğlu City HospitalEmergencyMedicineClinicwithshortness of breathandunderwent NIMV betweenJanuary 1, 2018 andJuly 30, 2020 wereincluded in ourstudy, 619 patientswhodid not meettheexclusioncriteriaandwhoseanamnesisandroutinetestsweremissingwereexcluded, a total of 439 patientswereincluded in ourstudy. Patientswererecruitedretrospectively.
Afterthefirstevaluation, demographicdata (age, gender, medicaldiseasehistory), patient'sHgb, lactate, HCO3, plt, pH, Na, K, urea, creatinine, Hs troponin I levelswererecorded in the data form. The 1-month, 3-month, 6-month and 1-year mortalityrates of thepatientswerecheckedaccordingtotheirexaminationsandadditionaldiseases, andmortalitydatawererecorded.
Results: 439 patientswereincluded in ourstudy. Themeanage of thepatientswas 69.4 yearsand 242 (55.1%) weremale. Whenco-morbiditieswereevaluated, 95 (21.6%) had diabetes, 190 (43.3%) had CAD, 146 (33.3%) had COPD, 34 (7.7%) had CVO, 38 had (8.7%) had CRF and 167 (38.0%) had HT. Medianormeanvaluesforlaboratoryparameterscreatinine 1.0, potassium 4.6, sodium 137.0, PLT 243.0, HS Troponin 27.2, urea 52.0, pH 7.3, lactate 2.4, HCO₃ 24.2, and HGB became 12.3. Cut-offvalueswereevaluatedforlaboratoryparameterspredicting 1-month mortality in patients. Platelet ≤196 (p<0.001), Troponin>27.6 (p=0.002), pH ≤7.262, Lactate>6.8 and HCO≤ ≤20.7 cut-offvalueswerefoundto be effective in predicting 1-month mortality.
Cut-offvalueswereevaluatedforlaboratoryparameterspredicting 3.6 and 12-month mortality in patients. Platelet≤196 andLactate>6.8 valueswerefoundto be effective in predictingcut-offvalues of 3.6 and 12-month mortality.
Inthemultivariate model, the presence of DM, CAD, and SVO, as well as platelet ≤196,000 and HCO₃ ≤20.7, predictedmortalitysignificantly.
Conclusion: Inconclusion,Inourstudy, HCO3, lactate, HS troponin, pH and PLT valuesweresuccessful in predictingmortality in patientswhoappliedtotheemergencydepartmentandunderwentNIMV. It is importanttopredictmortalityandearlydiagnosisandtreatment. Therefore, wethinkthatsimilarstudieswithmorecasesshould be increased in ordertopredictandpredictriskysituationsforpatients.