Mesleki ve teknik Anadolu liselerinde muhasebe ve finansman alanı öğrencilerinin işletmelerde beceri eğitimi uygulamasında karşılaştığı sorunlar ve çözüm önerileri- İstanbul ilinde uygulama
Problems and solution suggestions encountered by accounting and finance students in vocational and technical anatolian high schools in the parctice of skills education in bussiness, aplication in Istanbul
Yazar: ONUR KARALAR
Danışman: PROF. DR. GÜLÜMSER ÜNKAYA
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Muhasebe ve Finans Yönetimi Anabilim Dalı / Muhasebe Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Maliye = Finance
Dizin: Genel muhasebe = General account ; Yaygın mesleki eğitim projesi = Non-formal vocational education project ; Ön muhasebe = Pre-accounting

Özet:
Bu araştırmanın amacı, İstanbul'da öğrenim gören Mesleki ve Teknik Anadolu Liseleri ile Çok Programlı Anadolu Liselerinde yer alan Muhasebe Finansman bölümü öğrencilerinin işletmelerde beceri eğitimi dersi kapsamındaki staj sürecinde yaşadıkları sorunları ortaya koymak ve bu sorunlara çözüm önerileri getirmektir. Araştırmanın evrenini İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı Mesleki ve Teknik Anadolu Liseleri ile Çok Programlı Anadolu Liselerinin Muhasebe ve Finansman bölümlerinde öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise seçkisiz örnekleme yöntemlerinden basit seçkisiz örnekleme yolu ile seçilen 137 erkek, 137 kız öğrenci olmak üzere toplam 274 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırma verilerini toplamak için İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğünden gerekli izinler alındıktan sonra Muhasebe ve Finansman bölümünün bulunduğu okullar tespit edilmiştir. Okullarda görev yapan koordinatör öğretmenler aracılığı ile anket formu öğrencilere ulaştırılmıştır.
Araştırma sonuçları; iş yerlerinde beceri eğitimini genellikle usta öğreticiler yaptırdığını, öğrencilerin staj yeri bulmakta zorlanmadığını, işletmelerin öğrencilere karşı önyargısının bulunmadığı ve adil davrandığını, çalışmaya katılan öğrencilerin yaklaşık 1/3'inin muhasebe bölümüne karşı ilgisinin azaldığı ve mesleğe karşı olumsuz tutum geliştirdiğini, beceri eğitimi sonrasında öğrencilerin yarısından fazlasının muhasebecilik mesleğini yapmak istemediği ya da kararsız olduğunu, stajyerlerin ucuz iş gücü olarak görüldüğünü ve maaşların zamanında ödendiğini, öğrencilerin beceri eğitiminde sürekli aynı işi yaptığından gelişiminin engellendiğini, iş yerlerinde öğrencilerin bölüm dışı işlerde çalıştırıldığını, beceri eğitimine başlarken öğrencilerin 1/3'inin oryantasyon eğitimi almadığını, öğrencilerin tam zamanlı çalışan diğer personellere nazaran  sosyal ve ekonomik haklardan yeterince faydalanamadığını ortaya koymuştur. 
Araştırma bulgularından yola çıkarak; araştırma kapsamı genişletilerek okul, işveren, usta öğreticilerle de bir araştırma yapılması, İstanbul ili ve muhasebe finansman alanı dışındaki bölümler içinde bu çalışmanın yapılması, mesleki eğitim programının işlevselliğini arttırmak amacıyla MEB ve sektör temsilcilerinin daha çok bir araya gelmeleri önerilir. 
Anahtar kelimeler: Muhasebe Eğitimi, Mesleki Eğitim, Beceri Eğitimi, Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi

Abstract:
The purpose of this research is to identify the challenges experienced by students in the Accounting and Finance departments of Vocational and Technical Anatolian High Schools and Multi-Program Anatolian High Schools during their internship period within the scope of the skills training course in enterprises. The aim is to propose solutions to these problems. The population of the research consists of students studying in the Accounting and Finance departments of Vocational and Technical Anatolian High Schools and Multi-Program Anatolian High Schools affiliated with the Istanbul Provincial Directorate of National Education. The sample of the research consists of 274 students, 137 male and 137 female, selected through simple random sampling, one of the non-probability sampling methods. After obtaining the necessary permissions from the Istanbul Provincial Directorate of National Education to collect research data, schools with Accounting and Finance departments were identified. Through coordinator teachers working at these schools, survey forms were distributed to the students.
The research findings indicate that in workplaces, skill training is generally conducted by master trainers. Students do not face significant challenges in finding internship placements, and there is no bias against students from businesses; they are treated fairly. However, approximately one-third of the participating students show decreased interest and develop a negative attitude towards the accounting field after the skill training. Additionally, more than half of the students either do not want to pursue a career in accounting or are undecided after the skill training. The interns are perceived as cheap labor, and their salaries are paid on time. Students also report that performing the same task repeatedly during skill training hinders their development. Moreover, students are assigned tasks unrelated to their field of study in the workplaces. Nearly one-third of the students do not receive orientation training before starting skill training, and compared to full-time employees, students do not fully benefit from social and economic rights.
Based on the research findings, it is recommended to expand the scope of the research by conducting further studies involving schools, employers, and master trainers. Additionally, conducting similar studies in other areas outside Istanbul province and the field of accounting and finance, and facilitating more collaboration between the Ministry of National Education (MEB) and industry representatives to enhance the functionality of vocational education programs are suggested.

Keywords:  Accounting Education, Vocational Education, Skills Training, Vocational and Technical Anatolian High School