Otel işletmelerinin yiyecek içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin iş tatmini ve işgören devir hızı algısı: Gaziantep'te bulunan 4 ve 5 yıldızlı oteller üzerine bir araştırma
Job satisfaction and turn over rates perception of the hotel employees working in the food and beverage units: A research on 4 and 5 star hotels in Gaziantep
Yazar: BÜNYAMİN ÖZLÜ
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM GİRİTLİOĞLU
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Gaziantep = Gaziantep ; Konaklama işletmeleri = Occommodation enterprises ; Otel personeli = Hotel personel ; Oteller = Hotels ; Yiyecek içecek hizmetleri = Food and beverage services ; Çalışanlar = Workers ; İnsan kaynakları devir hızı = Human resources turnover rate ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Hizmet sektörü içerisinde yer alan otel işletmelerinin, ulusal ve uluslararası ekonomi içerisinde önemli bir yeri bulunmaktadır. Bununla beraber emek-yoğun bir özellik gösteren otel işletmelerinde istihdam edilen işgörenlerin, iş tatmin durumları ve işletmeye karşı işgören devir hızı algı düzeyleri işletmenin amaçlarına ulaşmasını önemli derecede etkilemektedir. Özellikle otelcilik sektöründe, müşterilere sunulan hizmetin kalitesini, bünyesinde çalışan işgörenler belirlemektedir. Bununla birlikte günümüz müşterileri, almış oldukları hizmetin içeriği ne olursa olsun sunulan hizmetin kaliteli olmasını beklemektedir. Memnuniyet düzeyi yüksek müşterilere sahip olan bir işletmenin, rakipleri ile rekabet edebilme ve kârlılığı artırma olasılığı göz önünde bulundurulduğunda, işletmeler açısından işgörenlerin önemi anlaşılmaktadır. Öte yandan, rekabet üstünlüğü elde etmek isteyen otel yöneticileri, işgörenlerin iş tatminlerini artırarak işgörenlerin, işgören devir hızına yönelik algı düzeyini en alt düzeyde tutmaya çalışması, öncelikli stratejiler arasında yer almaktadır.
Yapılan bu araştırmanın amacı, Gaziantep ilinde faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin, iş tatmin durumlarının tespit edilerek, işgörenlerin işgören devir hızına yönelik algı düzeylerinin ortaya konulmasıdır. Öte yandan, iş tatminini oluşturan boyutlarla, işgören devir hızı algısını oluşturan boyutlar arasında herhangi bir ilişkinin olup olmadığının ortaya konulması yapılan bu araştırmanın diğer bir amacını oluşturmaktadır. Araştırma 2015 yılının Mayıs ve Haziran aylarında, Gaziantep ilinde bulunan dört ve beş yıldızlı 17 otelin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan 272 işgören üzerinde, anket uygulamasıyla gerçekleştirilmiştir. Anket uygulaması sonucunda elde edilen verilerin analizi yapılarak aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmış ve verilerin gruplandırılmasında faktör analizinden yararlanılmıştır. Ayrıca, araştırma amacı kapsamında, oluşturulan hipotezleri test edebilmek amacıyla verilerin normal dağılmadıkları durumu göz önüne alınarak "Kruskal Wallis H Testi" ile "Mann-Whitney U Testleri" uygulanmıştır.
Yapılan araştırma sonucunda otel işletmelerinin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin iş tatmininin, "kariyer ve iş ortamı" "motivasyon" ve "objektiflik" olmak üzere üç boyuttan oluştuğu tespit edilirken, işgörenlerin, işgören devir hızı algısını oluşturan boyutların da "çalışma şartları ve koşulları", "yönetimsel unsurlar" ve "güven duygusu" şeklinde tıpkı iş tatmininde olduğu gibi üç boyuttan oluştuğu görülmüştür. Bununla birlikte, otel işletmelerinin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin, iş tatmininin "yüksek" düzeyde olduğu tespit edilirken işgörenlerin, işgören devir hızı algılarının ise "orta" düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda ise, otel işletmelerinin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin iş tatmin durumlarıyla işgören devir hızı algısını oluşturan bazı boyutlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar kelimeler: İş Tatmini, İşgören Devir Hızı Algısı, Otel İşletmeleri, Gaziantep.

Abstract:
Hotels in the service industry have a significant place in both national and international economy. At the same time, job satisfaction and turnover rate perception level of the employees employed in the hotel management sector, which shows labor intensive properties, have an important role for hotels to reach their goals. Especially in the hotel management sector, the employees determine the quality of service that is given to customers. In addition, today's customers expect a high quality service no matter what the content of the service is. When the possibility of competing with its opponents and increasing the profitability of a hotel whose customers are highly contented is considered, employees' importance for the hotels is understood. On the other hand, to keep employees' perception level of turnover rate at the lowest level by increasing their job satisfaction is one of the main strategies of hotel managers expecting to provide a competitive advantage.
The aim of this study is to find employees' perception level of turnover rate by determining job satisfaction level of employees working in the food and beverage units of 4 and 5 star hotels in Gaziantep. On the other hand, whether there is a relation between the aspects that form job satisfaction and turnover rate perception is another aim of this study. This research was conducted by applying a survey to 272 employees working in the food and beverage units of 17 different 4 and 5 star hotels in Gaziantep in May and June in 2015. The survey's result was analyzed and standard deviation and arithmetic average of it was calculated and factor analysis was used for data binning. Also, within the scope of research, with the aim of being able to test hypothesizes "Kruskal Wallis H Test" and Mann-Whitney U Test" were applied by taking into consideration the fact that the data didn't show normal distribution.
As a result of the research it has been seen that while the job satisfaction of employees working in the food and beverage units of the hotels consists of three aspects including "career and workplace environment" "motivation" and "objectivity", the aspects that form employees' perception of turnover rate also consist of three aspects including "working conditions" "managerial factors" and "feeling of confidence". In addition, the job satisfaction of employees working in the food and beverages units of hotel is found to be high while their perception of turnover rate is medium-level. Correlation analysis result has shown that there is a meaningful statistical relation between some aspects that form the job satisfaction and turnover rate perception of employees working in the food and beverages units of hotels. 
Keywords: Job Satisfaction, Turnover Rate Perception, Hotel Organizations, Gaziantep