Psikolojik danışman adaylarının beş faktör kişilik özelliklerinin terapötik ittifak düzeylerini yordamasında sosyal problem çözme becerisinin aracılık rolünün incelenmesi
Investigation of the meditaon role of social problem solving skills i̇n predicting therapeutic alliance levels of the five factor personality traits of counselor candidates
Yazar: AHMET FURKAN DABANLI
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KANDEMİR
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Beş faktör kişilik modeli = Five factor personality model ; Kişilik = Personality ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Problem çözme = Problem solving ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Sosyal sorunlar = Social problems ; Terapötik ittifak = Working alliance ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı, psikolojik danışman adaylarının danışanlarıyla kurduğu terapötik ittifak ile kişilik özellikleri arasındaki ilişkide sosyal problem çözme becerilerinin aracılık rolünü incelenmesidir. İlişkisel tarama modelinin kullanıldığı araştırma, üniversitelerin rehberlik ve psikolojik danışmanlık lisans bölümü dördüncü sınıf öğrencilerinden en az bir psikolojik danışma süreci olan ve süpervizyon almış 458 psikolojik danışman adayı üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama araçları olarak, Terapötik İttifak Ölçeği: Psikolojik Danışman Formu, Sıfatlara Dayalı Kişilik Ölçeği (SKDT), Sosyal Problem Çözme Envanteri – Kısa Formu (SPÇE-KF) kullanılmıştır. Hipotez test modelinin analizi için AMOS programı kullanılmış ve değişkenler arasındaki ilişkiler yol analizi ile incelenmiştir. Oluşturulan modeli test için yapılan yol analizi sonucunda modelin iyi uyum değerlerine (CFI =.98, IFI =.98, NFI  .97, TLI  .94, GFI  .98 ve AGFI  .95 χ² / sd 3.23, RMSEA  .07) sahip olduğu  bulunmuştur. Bulgular; psikolojik danışman adaylarının  beş faktör kişilik özelliklerinden; nevrotikliğin, dışadönüklüğün ve sorumluluğun  psikolojik danışman adaylarının  terapötik ittifak becerilerini anlamlı yordadığını; sosyal problem çözme becerisinin kişilik özellikleriyle terapötik ittifak arasında güçlü aracılık rolüne sahip olduğunu göstermiştir. Bulgular, literatürdeki birikimle tartışılmış ve ileride yapılacak araştırmalara çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to examine the mediating role of social problem-solving skills in the relationship between personality traits and the therapeutic alliance that psychological counselor candidates establish with their clients. The research, using the relational screening model, was conducted on 458 counselor candidates who had at least one psychological counseling and supervision from 4th grade students of the guidance and psychological counseling undergraduate departments of universities. The Therapeutic Alliance Scale: Psychological Counseling Form, Adjectives Based Personality Scale (SKDT), Social Problem Solving Inventory - Short Form (SPÇE-SF) were used as data collection tools in the study. For the analysis of the hypothesis test model, the AMOS program was used and the relationships between variables were examined by path analysis. As a result of the path analysis performed for testing the model created, it was found that the model has good fit values (CFI = .98, IFI = .98, NFI .97, TLI .94, GFI .98 and AGFI .95 χ² / sd 3.23, RMSEA .07). . Results; five factor personality traits of counselor candidates; neuroticism, extraversion and responsibility significantly predicted the therapeutic alliance skills of counselor candidates; showed that social problem solving skill has a strong mediating role between personality traits and therapeutic alliance. The findings were discussed with the knowledge of the literature and various suggestions were made for future research.