Petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların G20 ülke borsalarına etkileri
Fluctuation in petroleum prices and its effect on g20 stock market
Yazar: YUSUF ÖZALP
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP DİNA ÇAKMUR YILDIRTAN
Marmara Üniversitesi / Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü / Sermaye Piyasası ve Borsa Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ekonometri = Econometrics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa = Stock exchange ; Borsa endeksi = Stock exchange index ; Enerji = Energy ; Enerji fiyatları = Energy prices ; G-20 ülkeleri = G-20 countries ; Petrol = Petroleum

Özet:
Enerji kavramı hakkında genel olarak bilgi sahibi olunması ve enerji kaynaklarının insan hayatı için vazgeçilmez olduğunun fark edilmesinin önemli olduğu değerlendirilmektedir. Enerji denince yenilenebilir ve yenilenemez enerji kaynakları sınıflandırması öne çıkmaktadır. Bir yenilenemez enerji kaynağı olarak petrol gündelik hayatta kullanmakta olduğumuz ve tükettiğimiz birçok ürünün hazırlanmasında ve servis edilmesinde kullanılmaktadır. Petrol fiyatlarında meydana gelen artış veya azalışlar kullanılan ürünlerin fiyatlarında doğrudan ya da dolaylı olarak değişimlere neden olabilmektedir. Petrol fiyatındaki değişimler reel ekonomide olduğu gibi sermaye piyasalarını da etkileyebilmekte ve borsaların yukarı veya aşağı yönde hareket ettirebilmektedir.
G20, gelişmiş ve gelişmekte olan belli başlı ülkelerin kurmuş olduğu ve günümüzde en önemli uluslararası kuruluşlardan birisidir. G20 dünyanın farklı coğrafyalarında ve farklı ekonomik özelliğe sahip ülkelerin bir araya gelmesiyle kurulmuştur. G20 üye ülke borsalarının bilinmesi ve farklı gelişmelere nasıl tepkiler verebileceğinin bilinmesi fayda sağlayabilir. Ayrıca bu borsa endekslerini, makroekonomik gelişmelerin yanı sıra petrol fiyatları etkileyebilmektedir. Bu çalışmayla ham petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların G20 borsa endeksleri üzerindeki etkisi incelenecektir.
Bu çalışmayla beraber, öncelikle enerji kaynakları hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra G20'nin yapısı ve üye ülkelerin seçilmiş borsa endeksleri anlatılacaktır. Bu çerçevede, ham petrol fiyatlarındaki aylık frekanstaki değişimlerin G20 ülke borsa endeksleri üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Ocak 2015 ile Aralık 2019 dönemi aylık panel verileriyle yapılan panel VAR eşbütünleşme testine göre ham petrol fiyatı ile borsa endeksi değişkenlerinin eşbütünleşik olmadığı ve bunlar arasında uzun dönemli bir ilişki olmadığı anlaşılmıştır. Ancak ham petrol fiyatındaki değişimlerin G20 ülke borsa endekslerindeki değişimin nedeni olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
It is important to have general information about the concept of energy and to realize that energy resources are indispensable for human life. When it comes to energy, the classification of renewable and non-renewable energy sources comes to the fore. As a non-renewable energy source, oil is used in the preparation and service of many products we use and consume in daily life. Increases or decreases in oil prices may cause direct or indirect changes in the prices of the products used. Changes in oil prices can affect the capital markets as in the real economy and move the stock markets up or down.
G20 is one of the most important international organizations established by major countries in developed and developing countries. G20 was established in different geographies of the world and with countries with different economic characteristics. It may be beneficial to know the stock exchanges of the G20 member countries and how they can react to different developments. In addition, these stock market indices may be affected by oil prices as well as macroeconomic developments. This study will examine the effects of fluctuations in crude oil prices on G20 stock indexes.
With this study, firstly information was given about energy sources. Then, the structure of G20 and selected stock market indices of member countries will be explained. In this context, the effect of monthly frequency changes in crude oil prices on G20 country stock indexes was investigated. According to the panel VAR cointegration test conducted with monthly panel data for January 2015 and December 2019 period, it was understood that the crude oil price and stock market index variables were not cointegrated and there was no long-term relationship between them. However, it was determined that the changes in crude oil prices were the reason for the changes in the G20 country stock indexes.