Üniversite öğrencilerinin çevre bilinci düzeylerinin, sürdürülebilir tüketim ve yeşil davranış üzerine etkilerinin incelenmesi
Investigation of university students' environmental awareness levels and their effects on sustainable consumption and green behavior
Yazar: MUSA OCAK
Danışman: DOÇ. DR. ERHAN KILINÇ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilişim Sistemleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Yönetim Bilişim Sistemleri = Management Information Systems

Özet:
Bu çalışma, çevre bilincinin sürdürülebilir tüketim ve yeşil davranış üzerindeki etkileri incelemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda öncelikle çevre bilinci, sürdürülebilir tüketim ve yeşil davranış kavramları literatür eşliğinde açıklanmıştır. Devamında araştırmanın saha çalışması bulguları ilgili literatür eşliğinde açıklanarak önerilerde bulunulmuştur. Saha çalışmasının evrenini, Bir kamu üniversitesinin taşra kampüsünden yer alan lisans ve ön lisans öğrencileri oluşturmuştur. Araştırma kapsamında toplam 590 öğrenciden anket yoluyla veri toplanmıştır. Araştırma kapsamında Kişisel Bilgiler Formu, Çevre Bilinci Düzeyi Ölçeği, Sürdürülebilir Tüketim Ölçeği, Yeşil Davranış Ölçeğini içeren anket formu kullanılmıştır. Araştırma verileri, frekans ve yüzde analizleri, faktör analizi, iki ortalama arasındaki farkın önemlilik Levene testi (t testi), Levene testi, varyans analizi (ANOVA), Tukey testi ve korelâsyon ve regresyon analizi kullanılarak değerlendirilmiş ve yanılma düzeyi (p değeri 0.05) olarak alınmıştır.
Araştırmada, 590 öğrencinin Çevre bilinci düzeyi ortalaması (4,1021) yüksek olarak belirlenmiş olup, katılımcılar "Atıkların geri dönüşümü" konusuna yüksek duyarlılık gösterdiği görülmüştür. Öğrencilerin Sürdürülebilir tüketim düzeyi ortalaması (3,3980) ortalamanın biraz üzerinde olduğu ve kağıt kullanımında sürdürülebilirlik benimsense de dijital iletişimde daha az tercih edildiği gözlemlenmiştir. Öğrencilerin Yeşil davranış düzeyi ortalaması ise (3,7326) olduğu ve katılımcıların atıklarını doğru şekilde atma ve su tüketimine dikkat etme konusunda yüksek duyarlı oldukları saptanmıştır. Cinsiyetler bakımından kadınların çevre bilinci düzeyleri erkeklere göre daha yüksek çıkmıştır. Sürdürülebilir tüketim ile yeşil davranış arasında orta düzeyde pozitif bir ilişki (r = 0,375) ve çevre bilinci ile sürdürülebilir tüketim arasında da orta düzeyde bir ilişki (r = 0,394) bulunmuştur. Elde edilen bulgular, çevre bilincinin artırılmasının, sürdürülebilir tüketim ve yeşil davranışları olumlu yönde etkileyeceğini göstermektedir. Araştırma bulguları doğrultusunda, çevre bilincinin artırılmasına yönelik eğitim programlarının düzenlenmesi, öğrencilerin sürdürülebilir tüketim ve yeşil davranışlarını teşvik edebilir.

Anahtar Kelimeler: Üniversite Öğrencileri, Çevre Bilinci, Sürdürülebilir Tüketim, Yeşil Davranış

Abstract:
This study aims to examine the effects of environmental awareness on sustainable consumption and green behavior. In this context, firstly, the concepts of environmental awareness, sustainable consumption and green behavior are explained with the literature. Then, the field study findings of the research are explained with the relevant literature and suggestions are made. The universe of the field study consists of undergraduate and associate degree students from a provincial campus of a public university. Within the scope of the research, data was collected from a total of 590 students through a survey. A survey form including Personal Information Form, Environmental Awareness Level Scale, Sustainable Consumption Scale, Green Behavior Scale was used within the scope of the research. The research data were evaluated using frequency and percentage analyses, factor analysis, significance of the difference between two means Levene test (t test), Levene test, variance analysis (ANOVA), Tukey test and correlation analysis and the level of error (p value 0.05) was taken as the level of error.
In the study, the average environmental awareness level of 590 students (4.1021) was determined as high and it was observed that the participants showed high sensitivity to the issue of "Recycling of waste". It was observed that the students' sustainable consumption level average (3.3980) was slightly above the average and although sustainability was adopted in paper use, it was less preferred in digital communication. It was determined that the students' green behavior level average was (3.7326) and the participants were highly sensitive about disposing of their waste correctly and paying attention to water consumption. In terms of gender, women's environmental awareness levels were higher than men. A moderate positive relationship (r = 0.375) was found between sustainable consumption and green behavior and a moderate relationship (r = 0.394) was found between environmental awareness and sustainable consumption. The findings show that increasing environmental awareness will positively affect sustainable consumption and green behaviors. In line with the research findings, organizing educational programs aimed at increasing environmental awareness can encourage students' sustainable consumption and green behaviors. 

Keywords: University Students, Environmental Awareness, Sustainable Consumption, Green Behavior