Kırıkkale Üniversitesi kampüs alanında yayılış gösteren Caryophyllaceae familyasına ait bazı türlerde moleküler taksonomik bir çalışma
A molecular taxonomic study on some species belonging to Caryophyllaceae distributed in Kirikkale University campus area
Yazar: RAMAZAN YALÇINKAYA
Danışman: PROF. DR. YUSUF MENEMEN
Kırıkkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Botanik = Botany
Dizin: Caryophyllaceae = Caryophyllaceae

Özet:
Bu çalışmada Kırıkkale Üniversitesi kampüs alanında yayılış gösteren ve Anadolu herbaryumunda bulunan Caryophyllaceae familyasının Caryophylloideae altfamilyasından 6 ve Alsinoideae altfamilyasından 3 olmak üzere toplam 9 cinse ait 15 takson üzerinde temel olarak moleküler bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Aynı zamanda çalışılan taksonların vejetatif, generatif özellikleri tohum mikromorfolojisini de kapsayacak şekilde incelenmiştir. Elde edilen veriler kullanılarak filogenetik analizler yapılmıştır. Bu analizlerle incelenen taksonların cins ve tür düzeyinde birbirinden ayrımı ve filogenetik ilişkilerin belirlenmesi amaçlanmıştır. İncelenen taksonlar, Arenaria serpyllifolia, Cerastium brachypetalum subsp. roeseri, Silene conica, S. rhynchocarpa, S. odontopetala, S. cappadocica, Dianthus zonatus var. zonatus, Velezia rigida, Petrorhagia cretica, Minuartia globulosa, M. corymbulosa, Vaccaria hispanica var. oxyodonta, Gypsophila pilosa, G. curvifolia ve G. eriocalyx'dir. Taksonların tohum morfolojilerinin karşılaştırılması için olgun tohumlar seçilerek, stereo mikroskopta ve taramalı elektron mikroskobunda incelenerek resimleri çekilmiştir. Her bir taksona ait tohum şekli, boyutları, rengi, granül, hilum yeri, sırt ve yan yüzey hücre şekilleri, süslenmesi ve antiklinal hücre duvarları gibi karakterler kullanılarak tohum betimleri oluşturulmuştur. Bu tohum karakterlerinin cinsler ve türler arasında ayırt edici özelliğe sahip olabileceği ortaya çıkmıştır. Caryophyllaceae familyasına ait taksonlardan elde edilen nrDNA ITS nükleotit dizileri ile gen bankasından alınan 55 örnek de ilave edilerek PAUP4 programında MP mutlak konsensus, neighbour-joining ve UPGMA filogenetik ağaçları oluşturulmuştur. Bu tez çalışmasında nrDNA ITS dizilerine dayalı olarak yapılan analizlerde elde edilen sonuçlar genellikle önceki önemli bazı çalışmalarla uyum göstermiştir; bazen de farklı sonuçlar elde edilmiştir. Bu çalışmaya göre, Caryophylloideae altfamilyası parafiletik, Alsinoideae altfamilyası monofiletik; Caryophylleae oymağı parafiletik, Alsineae ve Sileneae oymakları monofiletik; Petrorhagia ve Gypsophila cinsleri parafiletik, Silene, Cerastium, Minuartia ve Arenaria cinsleri monofiletiktir.

Abstract:
In this study, mainly a molecular study was carried out on 15 taxa belonging to nine genera of Caryophyllaceae family, 6 of Caryophylloideae subfamily and 3 of Alsinoideae subfamily, which are distributed in the area of Kırıkkale University campus. At the same time, vegetative, generative features of the studied taxa have been studied to include seed micromorphology. Phylogenetic analyzes were performed using the obtained data. It was aimed by these analyzes to distinguish the taxa examined at the species and genus levels determine their phylogenetic relations. The taxa examined are Arenaria serpyllifolia, Cerastium brachypetalum subsp. roeseri, Silene conica, S. rhynchocarpa, S. odontopetala, S. cappadocica, Dianthus zonatus var. zonatus, Velezia rigida, Petrorhagia cretica, Minuartia globulosa, M. corymbulosa, Vaccaria hispanica var. oxyodonta, Gypsophila pilosa, G. curvifolia ve G. eriocalyx. To compare the seed morphology of taxa, mature seeds were selected, and examined by stereo and scanning electron microscope, their pictures were taken. Seed descriptions were prepared using the characters such as seed shape, size, color, granule, hilum location, dorsal and lateral surface cell shapes, ornamentation and anticlinal cell walls, It was seen that these seed characters may have distinctive features between species and genera. MP strict consensus, neighbor-joining and UPGMA phylogenetic trees were constructed in the PAUP4 program using nucleotide sequences of nrDNA ITS nucleotide sequences from the taxa of the Caryophyllaceae family, by adding 55 accessions obtained from the gene bank. The results obtained from the analyzes based on the nrDNA ITS sequences in this thesis study generally coincided with previous important studies; sometimes different results were obtained. According to this study, the subfamily of Caryophylloideae is paraphyletic whereas Alsinoideae is monophyletic; Caryophylleae tribe is paraphyletic, the tribes of Alsineae and Sileneae are monophyletic; the genera of Petrorhagia and Gypsophila are paraphyletic, Silene, Cerastium, Minuartia and Arenaria are monophyletic.