Tenofovir-alafenamid tedavisi alan kronik hepatit hastalarında etkililiğin ve güvenirliliğin araştırılması
Investigation of effectiveness and safety in chronic hepatitis patients receiving tenofovir-alafenamid treatment
Yazar: HÜSEYİN NADİR KAHVECİ
Danışman: PROF. DR. ORHAN YILDIZ
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology

Özet:
Giriş ve Amaç: Kronik Hepatit B hastalığı dünya genelinde yaklaşık 296 milyon insanı etkileyen küresel bir halk sağlığı sorunudur. Yılda yaklaşık 820 bin insanın Kronik Hepatit B hastalığına bağlı sebeplerden dolayı hayatını kaybettiği tahmin edilmektedir. Hepatit B hastalığının tedavisinde yıllardan beri kullanılan Pegile İnterferon (PegIFN) tedavisi son yıllarda yerini büyük ölçüde oral antiviral ilaçlar olan nükleoz(t)id analoglarına (NA) bırakmıştır. Entekavir (ETV), Tenofovir disoproksil fumarat (TDF) ve Tenofovir alafenamid (TAF) dünyada ve ülkemizde en sık kullanılan nükleoz(t)id analoğu antiviral ilaçlardır. TAF, ülkemizde özellikle 2018 yılından itibaren sık kullanılmaya başlanan yeni bir yüksek etkili antiviral ilaçtır. Bu çalışmada TAF tedavisi alan hastalarda etkililiğin ve güvenirliliğin araştırılması amaçlanmıştır.
Hastalar ve Yöntem: Çalışma retrospektif olarak dizayn edildi. Erciyes Üniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Polikliniğine 1 Haziran 2018 – 1 Haziran 2022 tarihleri arasında başvuran ve TAF tedavisi alan Kronik Hepatit B tanılı hastalar tarandı. Bu hastaların belirli aralıklarla yapılan poliklinik takiplerinden elde edilen biyokimyasal, serolojik ve moleküler parametreler kayıt altına alındı. Toplanan bu veriler değerlendirildi ve TAF kullanımına bağlı bu parametrelerde anlamlı değişiklik olup olmadığı araştırıldı. Yine belirli aralıklarla yapılan poliklinik takipleri sırasında sorgulanan ve kayıt altına alınan anamnezler doğrultusunda hasta şikayetleri ve fizik muayene bulguları retrospektif olarak tarandı. Toplanan bu veriler değerlendirildi ve TAF kullanımı ile ilişkisi araştırıldı.
Bulgular: Toplam 78 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların ortanca yaşı 55 idi ve %52,6'sı erkekti. Hipertansiyon en sık eşlik eden kronik hastalıktı (%29,5). Hastaların 39'u (%50) en az üç yıldır takip edilen hastalardı. Hastaların 58'i (%74.4) tedavi deneyimliydi. Hastaların 67'si (%85.9) HBeAg negatif hastalardan oluşuyordu. 12., 24. ve 36. aydaki virolojik yanıt oranları sırasıyla %88.5, %81.3 ve %100 olarak bulundu. 12., 24. ve 36. aylardaki biyokimyasal yanıt oranları sırasıyla %72.7, %90.9, %90.9 olarak bulundu. Bir (%1.3) hastada HBsAg negatifleşmesi (fonksiyonel kür) meydana geldi. 24. ve 36. aylarda, başlangıç ve diğer aylara göre istatistiksel olarak anlamlı olarak trombosit sayılarının düştüğü görüldü (p=0,01). GGT ve direkt bilirubin düzeylerinde 36. ayda diğer aylara göre istatistiksel olarak anlamlı yükselme meydana geldiği saptandı (p=0,01). Başlangıç AFP düzeylerinin diğer aylardan istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek olduğu görüldü (p=0,04). Hastaların %39.7'sinde ilaç yan etkisi ile ilişkilendirilebilecek toplam 44 belirti veya bulguya rastlandı. En sık görülen üç yan etki ile ilişkilendirilebilecek belirti veya bulgu; kilo alımı (%20.5), kilo kaybı (%15.9), kaşıntı (%15.9) olarak saptandı. Bir (%1.3) hastada hiperlipidemi saptanması üzerine tedavi kesildi.
Sonuç: TAF KHB tedavisinde, hastalığın kontrol altına alınmasında ve komplikasyonların önlenmesinde etkili ve güvenli bir tedavi rejimidir. TAF tedavisinin metabolik etkilerinin araştırılması için yeni çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar kelimeler: Kronik Hepatit B, Tenofovir Alafenamid

Abstract:
Introduction and Aim: Chronic hepatitis B disease is a global public health problem, affecting approximately 296 million people worldwide. It is estimated that approximately 820,000 people die annually due to causes related to Chronic Hepatitis B. PegIFN therapy, which has been used for years in the treatment of Chronic Hepatitis B, has been largely replaced by nucleos(t)ide analogues (NA), which are oral antiviral drugs, in recent years. Entecavir (ETV), Tenofovir disoproxil fumarate (TDF) and Tenofovir alafenamide (TAF) are the most commonly used nucleos(t)ide analogue antiviral drugs in the world and in our country. TAF is a new highly effective antiviral drug that has been used frequently in our country, especially since 2018. The aim of this study was to evaluate the efficacy and safety of patients receiving TAF therapy.
Patients and Methods: The study was designed retrospectively. Patients diagnosed with Chronic Hepatitis B who applied to Erciyes University Hospital Infectious Diseases and Clinical Microbiology Outpatient Clinic between 1 June 2018 and 1 June 2022 and received TAF treatment were screened. The biochemical, serological and molecular parameters obtained from the outpatient follow-up of these patients at regular intervals were recorded. These collected data were evaluated and it was investigated whether there were significant changes in these parameters related to the use of TAF. Also patient complaints and physical examination findings were reviewed retrospectively in line with the anamnesis that was questioned and recorded during outpatient follow-ups at regular intervals. These collected data were evaluated and its relationship with the use of TAF was investigated.
Results: Totally 78 patients were included in the study. The median age of the patients was 55 years, and 52.6% of them were men. Hypertension was the most frequent predisposing disease (29.5%). Thirty-nine (50%) of 78 patients were followed up for at least three years. Fifty-eight (74.4%) of the patients were treatment-experienced. 67 (85.9%) of the patients were HBeAg negative patients. Virological response rates at 12th, 24th, and 36th months were 88.5%, 81.3%, and 100%, respectively. Biochemical response rates at 12th, 24th, and 36th months were 72.7%, 90.9%, and 90.9%, respectively. HBsAg negativity (functional cure) occurred in one (1.3%) patient. Statistically significant decrease in platelet counts was observed at 24th and 36th months compared to baseline and other months (p=0.01). A statistically significant increase occurred in GGT and direct bilirubin levels at 36 months compared to other months (p=0.01). Baseline AFP levels were found to be statistically significantly higher than the other months (p=0.04). In 39.7% of the patients, a total of 44 symptoms or findings that could be associated with drug adverse events were found. The three most common signs or symptoms that can be associated with adverse events are; weight gain (20.5%), weight loss (15.9%) and pruritus (15.9%). Treatment was discontinued due to the detection of hyperlipidemia in one (1.3%) patient.
Conclusion: TAF is an effective and safe treatment regimen in the treatment of CHB, controlling the disease and preventing complications. New studies are needed to investigate the metabolic effects of TAF treatment.
Key words: Chronic Hepatitis B, Tenofovir Alafenamid