Öğretmenlerin uzaktan  eğitim uygulamalarının iş-yaşam dengesi bağlamında incelenmesi.
An examination of the impact of  distance education on teachers'work life balance.
Yazar: MURAT HELVACI
Danışman: PROF. DR. SERKAN KOŞAR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Uzaktan eğitim = Distance education

Özet:
Bu araştırmanın amacı öğretmenlerin uzaktan eğitim uygulamalarının iş-yaşam dengesine olan etkisinin incelenmesidir. Çalışmada bu amaç doğrultusunda nitel araştırma yöntemi kullanılmış ve fenomenoloji deseni benimsenmiştir. Araştırma verilerini toplamak için Ankara ili Çankaya, Etimesgut ve Mamak ilçelerine bağlı liselerde görev yapan 13 öğretmenle 2022-2023 Eğitim-Öğretim yılı ikinci döneminde görüşme sağlanmıştır.  Elde edilen veriler temalara göre gruplandırılmış, verilerin analizinde betimsel analiz ve içerik analizi birlikte kullanılmıştır. Öğretmenlerin iş-yaşam dengesi ile ilgili görüşleri uzaktan eğitim boyutlarıyla ele alınmış, iş-yaşam dengesinin öğretmenler için anlamı, uzaktan eğitim uygulamaları, bu uygulamaların iş-yaşam dengesine etkileri ve uzaktan eğitimin geliştirilmesine yönelik öğretmen görüşleri analiz edilmiştir. Katılımcılar genel olarak iş öncelikli bir yaşam sürdürdüklerini belirtmişlerdir. Uzaktan eğitim uygulamalarının zaman ve ekonomik açıdan tasarruf sağladığını, özel işlerine ve ailesine daha çok zaman ayırabildiklerini olumlu yönler olarak ifade etmişlerdir.  Buna karşılık uzaktan eğitim sürecinde; teknolojik alt yapı ve imkânlar, öğrenci devamsızlıkları, motivasyon sorunları ve sosyal yaşamın sınırlanması ile ilgili sorun yaşadıklarını ifade etmişlerdir. Yaşanan sorunların sadece uzaktan eğitime bağlı olmadığını, Covid-19 salgını nedeniyle karantina sürecine bağlı sorunlar olduğunu ifade etmişlerdir. Bu süreçte iş ve özel yaşamın iç içe olduğunu ve iş-yaşam dengesinin sağlanamadığını belirtmişlerdir. Araştırma sonuçlarına göre genel olarak uzaktan eğitimi tercih etmeyenler bulunmaktadır. Bununla birlikte uzaktan eğitimin geliştirilmesi için teknolojik imkânların geliştirilmesi gerektiğini, öğretmenlerin ve öğrencilerin bu teknolojiyi kullanmasına yönelik eğitimlerle desteklenmesi gerektiğini belirtmişlerdir. Araştırmada MEB'in ilgili birimlerinin uzaktan eğitimle ilgili gerekli alt yapı ve donanımın geliştirilmesine yönelik hazırlık yapabileceği, öğretmen, veli ve öğrencilerin bu konuda bilinçlendirilerek eğitimlerle desteklenebileceği, olası bir afet, salgın durumunda eğitime uzaktan ya da hibrit model ile devam edilebilecek hazırlıkların yapılabileceği yönünde önerilerde bulunulmuştur. Sonuç olarak teknolojik yeniliklere bağlı olarak eğitimdeki entegrasyon çok hızlı olmaktadır. Bu sürece uyum sağlayabilmek için, bireylerin yaşamını olumsuz etkilemeden, iş-yaşam dengesini sağlamaya yönelik uygulamalar hızla geliştirilerek eğitim hayatına uyarlanmalıdır.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the impact of distance home-based traditional education on teachers' work life balance. In order to succeed this aim, we implemented a qualitative research method and inserted the phenomenology pattern. In order to obtain research data, we met thirteen high school teachers who work at schools in Etimesgut, Çankaya and Mamak towns in Ankara in the spring semester of 2022-2023 academic year. We employed descriptive analysis and content analysis together in data analysis. Then, we grouped them according to the theme. Participants expressed their opinions about distanced home-based education and its effects on their work life balance. They were asked to explain the meaning of work life balance and the impact of distanced home-based education on their work life balance. They also made suggestions to improve home-based education. Participants indicated that they generally put the priority on their work. They added that home-based education allowed them to spend more time with their families and this kind of education brought a saving of time for daily issues. On the other hand, some other participants emphasised bad sides such as the lack of technical background and student motivation, the problem of absenteeism, and social life distractions which were mainly caused by Covid-19 pandemic. In this era, they couldn't manage work life balance effectively. According to the research data, the majority of people have a negative attitude towards distance education while some others think that it would be promoted by means of a better technical background and training students about distance education. It is suggested that the MNE (Ministry of National Education) should make a provision for a possible disaster, outbreak, or an earthquake so that probability of a disruption could be eliminated via integration of technology. Consequently, thanks to technological innovations, the education system can be accommodated in any kind of difficult situation. Therefore, in consideration of people's private life, needed practices should be adapted into the education system.