Siyaset felsefesi açısından "cumhuriyetçi özgürlük"
"Republican liberty" in terms of political philosophy
Yazar: AHU TUNÇEL
Danışman: PROF. DR. ALİ VAHİT TURHAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Sosyal Bilimler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Felsefe = Philosophy ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Bağımsızlık = Independence ; Cumhuriyet = Republic ; Demokrasi = Democracy ; Liberal kuram = Liberal theory ; Özgürlük = Freedom

Özet:
Büyük siyasal değişimlerin yaşandığı 20. yüzyılın son çeyreğinin en önemli düşünsel dönüşümlerinden biri, cumhuriyetçilik tartışmasının geri dönüşüdür. Bu tezde ?cumhuriyetçi özgürlük? anlayışının soykütüğü kavramsal, tarihsel ve felsefi boyutlarıyla tartışılmıştır. Tartışmanın sonucunda ortaya konulan biçimiyle cumhuriyetçilik, yurttaşların eşit ve tam katılımının yasalarla korunduğu bir siyasal toplumun olanağını gösterir. Bu açıdan cumhuriyetçilik, hem bireylerin hem de siyasal toplumun özgürlüğünün korunmasını bir amaç olarak ortaya koyar. Böylesi bir tanımın özgünlüğü, çağdaş dünyanın egemen bakış açısından, devleti başlı başına bir ortak iyi haline getirdiği için baskıcılıkla ve birey özgürlüğünün olanaklarını ortadan kaldırmakla eleştirilen cumhuriyetçilik anlayışının yeniden gözden geçirilmesi ve yorumlanmasına olanak vermesidir.Tarihsel kaynakların yol göstericiliğinde cumhuriyetçilik kavramının bu yeniden yorumu, özgürlüğü cumhuriyetçi yönetimlerin merkezi kavramı haline getirirken, çağdaş siyaset tartışmalarında kendisini olanaklı tek özgürlük biçimi olarak sunan liberalizme hem bir meydan okumayı içerir hem de liberalizmin özgürlük vurgusunu güçlendirir. Başka bir deyişle cumhuriyetçilik ve liberalizm arasında bir yanıyla kopuş bir yanıyla da süreklilik ilişkisi söz konusudur. Nitekim bu tezin ana izleklerinden biri de cumhuriyetçilik kavramının çağdaş siyaset tartışmalarına egemen kavramsal örüntü içerisinde yerini belirginleştirmektir.Liberalizmin doğal özgürlük kavrayışına karşın cumhuriyetçiliğin ?bağımlı olmama? biçimindeki özgürlük tanımı, hem bireylerin hem de devletlerin özgürlüğünü, halkın iradesinden doğan yasalı yönetimlerin varlığına, sürekliliğine ve yasaların ortak bilgi oluşuna bağlar. Böylece cumhuriyetçi felsefe devletler kadar bireylerin de özgürlüklerini koruyan demokratik bir toplum idealiyle uyum gösterir. Cumhuriyetçiliğin günümüzde tartışılmasının değeri, birlikte yaşam projelerine duyulan ihtiyaç göz önüne alındığında belirginleşir. Kuramsal açıdansa cumhuriyetçilik, çağdaş siyasal tartışmalarına egemen olan toplulukçuluk ve liberalizm dikotomisinde, her iki siyasal perspektifin de ihtiyaç ve eleştirilerine yanıt verecek tutarlı bir siyaset felsefesi oluşturur. Bu açıdan cumhuriyetçilik, bugünün varolan tartışmalarına son verecek bir alternatif niteliği taşır.

Abstract:
One of the most important intellectual changes in the last quarter of 20th century, in which the most important philosophical changes take place, is the return of republicanism discussion. In this thesis the genealogy of the understanding of ?republican freedom? is discussed with respect to its conceptual, historical and philosophical dimensions. As it is manifested as a result of this discussion, republicanism, points to the possibility of a political society whose citizens? equal and complete participation are protected by laws. With this respect, republicanism puts forward the protection of freedom of both individuals and political society as an aim. The originality of this definition arises from that it enables reexamining and reinterpreting the understanding of republicanism, which is criticized by being oppressive and removing the possibility of individual freedom since it makes state a common good from the dominant perspective of the modern world.This reinterpretation of the concept of republicanism in the light of historical resources, while it makes freedom as a central concept of republican regimes, contains a challenge against liberalism which presents itself in the modern political discussions as the sole type of freedom and forces liberalism?s emphasis of freedom. In other words, between republicanism and liberalism there exist a rupture on the one hand and continuity on the other. Likewise, one of the main tracks of this thesis is to make clear the place of the concept of republicanism in the conceptual pattern which is dominant in the modern political discussions.Republicanism?s definition of freedom as ?not being dependent?, despite liberalism?s understanding of natural freedom, attributes the freedom of individuals and states to the existence and permanence of lawful regimes which rises from public?s will and to the laws being common knowledge. Thus, republican philosophy adjusts the ideal of a democratic society which protects the freedom of individuals as much as it protects the freedom of states. In addition, from a conceptual ground republicanism constitutes a coherent political philosophy which may answer to the needs and critics of both perspectives in the communitarianism and liberalism dichotomy which leads to modern political discussions. With this respect republicanism is an alternative which bears the possibility of putting an end to existing discussions.