Yöneticilerin çatışma yönetim tarzı ile çalışanların role dayalı performansı arasındaki ilişki ve algılanan örgütsel desteğin rolü
The relationship between the conflict management style of managers and the role based performance of employees and role of perceived organizational support
Yazar: İLKNUR TAŞTAN BOZ
Danışman: PROF. DR. NEVİN DENİZ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Algılanan örgütsel destek = Perceived organizational support ; Performans = Performance ; Çatışma = Conflict ; Çatışma modelleri = Conflict models ; Çatışma yönetimi = Conflict management ; Çatışma çözme = Conflict resolution ; Örgütsel destek = Organizational support ; İş performansı = Job performance

Özet:
Çatışmaların iş yaşamının bir gerçeği ve kaçınılmaz olduğu bilinmektedir. Dolayısıyla yaşanan bu çatışmaların örgüte ve çalışana bazı etkileri olmaktadır. Çatışmaların örgüte ve çalışana olabilecek olumsuz ve yıkıcı etkilerden kaçınabilmek, olumlu ve yapıcı sonuçlar elde edebilmek için çatışmanın ne şekilde yönetildiği önemli olmaktadır. Örgütler için çalışan performansı rekabet ve genel başarıyı sağlayacağı için en temel konuların başında gelmektedir. İlgili litaretür çatışmaların çalışan performansına olan etkisini doğrulamıştır. Çalışanların örgüte karşı hislerini gösteren algılanan örgütsel destek, bu iki değişken arasında ilişkiyi etkileyebilecek bir ara değişkendir. Bu nedenle bu araştırmada, yöneticilerin çatışma yönetim tarzı, algılanan örgütsel destek ve iş performansı arasındaki ilişkiler incelenmiştir.Araştırma evrenini İstanbul ilinde faaliyet gösteren 11 özel bankanın çalışanları oluşturmaktadır. Bu bankalarda çalışan 359 kişiyle yüzyüze anket gerçekleştirilmiştir. Araştırmada verilerin analizi için, Cronbach's Alfa analizi, Keşfedici Faktör Analizi, Doğrusal Regresyon, Basit Doğrusal Regresyon ve Tek yönlü varyans analizi yapılmıştır.Araştırma sonuçlarına göre; yöneticilerin çatışmaları yönetirken kullandığı tarzların kaçınma tarzı hariç çalışanların role dayalı iş performansına olumlu etkisi görülmektedir. Algılanan örgütsel destek ile iş performansı arasındaki ilişkiler literatürün büyük çoğunluğunda olduğu gibi anlamlı ve pozitiftir. Araştırmada yöneticilerin kullandığı çatışma yönetim tarzı ile örgütsel destek algısını etkileyebileceği tespit edilmiştir. Bu sonuca göre, bütünleştirici uzlaşma tarzı ve işbirliği tarzı örgütsel destek algısını olumlu etkilerken, kaçınma ve uymanın çatışma yönetim tarzının etkisi görülmemiştir. Araştırmada bütünleştirici uzlaşma tarzı ve işbirliği çatışma yönetim tarzı, çalışanların role dayalı performans boyutlarını doğrudan etkilemekte, bununla birlikte çalışanların örgütsel destek algılamasını arttırmakta ve bu artış sayesinde yeniden çalışanların role dayalı performansları üzerinde olumlu etkiler meydana getirdiği görülmüştür.Ayrıca araştırmada demografik faktörlerden iş deneyimi ile role dayalı performansın organizasyona katkı boyutunu algılamada farklılıklar görülmüştür.11 yıl ve üzeri deneyime sahip olanlar diğerlerine göre organizasyona katkı rol performansını daha yüksek algılamıştır. Bir diğer faklılık da cinsiyet ve algılanan örgütsel destek arasında tespit edilmiştir. Bu farklılık erkek çalışanların kadın çalışanlara göre örgütsel desteği daha yüksek algılamasından kaynaklanmıştır.Anahtar Kelimeler: Çatışma yönetimi; Algılanan örgütsel destek; Role Dayalı Performans

Abstract:
It is known that conflicts are a fact of business life and they are unavoidable, so these conflicts have some effects on the organization and the employee. Conflict management style is important in order to avoid the negative and destructive effects of conflicts on the organization and the employee and to obtain positive and constructive results.The employee performance is the premier of fundamental issues as it provides a general success and competition for organizations. The related literature has confirmed the effect of conflicts on the employee performance.The perceived organizational support that shows the feeling about the organization of the employees is an intermediate variable which can affect the relationship between these two variables. Hence, the relations of conflict management styles of managers, perceived organizational support and job performance were examined in this research.The population of research area is the employees of the 11 private banks in Istanbul. Face to face questionnaire was applied to 359 employees in those banks. For analyzing the data of the research, Cronbach?s Alfa Analysis, Exploratory Factor Analysis, Linear Regression, Simple Linear Regression and one way ANOVAs were used.According to the research results, conflict management styles except avoidance behaviors have a positive effect on role-based performance of employees. The relationship between perceived organizational support and job performance is positive and significant as most of the literature. In the research, it is confirmed that managers can affect the organizational support perception via the conflict management style they used. According to this result, while integrative reconciliation and cooperation conflict management styles affect the organizational support perception positively, avoidance behavior and adjustment have no effects. It was understood from the research that integrative reconciliation and cooperation conflict management styles affect the role-based performance directly and in addition to this, they increase the employees? organizational support perception and positive effects on the employees? role-based performance occur again by the means of this increase.Furthermore, there were differences in perceiving the business experience which is a demographic factor and the contribution of role-based performance to the organization in the research. Those who have 11 years experience or more had higher perception of role performance contributing to organization than the others. Another difference was confirmed between sex and the perceived organizational support. This difference was caused because of the fact that male employees have a higher perception of organizational support than female employees.Key Words: Conflict Management; Perceived Organizational Support; Role-Based Performance