Psoriazis hastalarında biyolojik belirteç olarak serum GLP-1 düzeyinin değerlendirilmesi
Evaluation  of  serum  GLP-1  level  as  a  biological  marker  in  psoriasis  patients
Yazar: SEFA YÜKSEL
Danışman: PROF. DR. ZAFER TÜRKOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Dermatoloji = Dermatology

Özet:
Giriş ve Amaç: Psöriazis, immün sistem hücrelerinin anormal aktivasyonu sonucu, keratinositlerin aşırı çoğalması ile karakterize kronik inflamatuar bir cilt hastalığıdır. Cilt tutulumunun yanı sıra, hipertansiyon (HT), insülin direnci, tip II diyabetes mellitus (DM), dislipidemi, obezite gibi çoklu metabolik komorbiditelerle ilişkilendirilmiştir. Son vaka raporları, Tip II DM tedavisinde kullanılan glukagon benzeri peptit 1 (GLP-1) agonistleri ile tedavinin psöriazis hastalığında klinik iyileşme ile sonuçlandığını göstermektedir. Literatürde, psöriazis plaklarından alınan punch biyopsi örneklerinde yapılan gen ekspresyon analizinde, glukagon benzeri peptit-1 reseptör (GLP-1R) ekspresyonu tespit edilmiştir. Glukoz metabolizması üzerine bilinen etkisinin yanı sıra, son dönemlerde, antiinflamatuar ve immünmodülatör etkisi üzerinde durulmaktadır. Bu çalışmada temel amacımız, psöriazis hastalarında bazal serum GLP-1 düzeylerini incelemek ve psöriazis hastalığının patofizyolojisindeki önemini vurgulamaktır. Ayrıca GLP-1'in, psöriazis hastalık şiddeti ve tedavi takibinde, bunun dışında eşlik eden komorbid durumlarla (HT, insülin direnci, DM, dislipidemi, obezite) ilişkisini öngörmede etkili bir biyolojik belirteç olup olmadığını ortaya koymaktır.

Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 30 Kasım 2023 ve 31 Mart 2024 tarihleri arasında, Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Dermatoloji Polikliniği'ne başvuran, psöriazis tanısı klinik ve histopatoloji ile doğrulanmış, araştırmaya dahil olma ölçütlerini karşılayan ve çalışmaya katılmayı kabul eden, 18-65 yaş arasında, 100 psöriazis hastası (50 metabolik sendromun eşlik ettiği psöriazis hastası, 50 metabolik sendromun eşlik etmediği psöriazis hastası) ve 50 sağlıklı gönüllü (inflamatuar deri hastalığı olmayan) çalışmaya dahil edildi. Psöriazis hastalarında, metabolik sendroma yönelik katılımcıların tespiti açısından, Uluslarası Diyabet Federasyonu (IDF) tanı kriterleri baz alındı. Tüm katılımcıların sosyodemografik verileri kaydedildi ve kilo, boy, vücut kitle indeksi (aritmetik hesaplama), kan basıncı, glukoz, insülin, aspartat aminotransferaz (AST), alanin aminotransferaz (ALT), c-reaktif protein (CRP), yüksek yoğunluklu lipoprotein kolesterol (HDL), düşük yoğunluklu lipoprotein kolesterol (LDL), trigliserid, total kolesterol, homeostatic model assessment for insülin resistance (HOMA-IR) (aritmetik hesaplama) ve GLP-1 değerleri ölçüldü. Ayrıca psöriazis hastalarında psöriazis alan şiddet indeksi (PAŞİ) ve dermatolojik yaşam kalite indeksi (DYKİ) hesaplandı.  
Bulgular: Sağlıklı gönüllülerle kıyaslandığında, psöriazis hastalarında bazal serum GLP-1 düzeyi anlamlı olarak daha düşük bulundu. Metabolik sendromun eşlik ettiği psöriazis hastaları ile metabolik sendromun eşlik etmediği psöriazis hastaları arasında serum GLP-1 düzeyleri arasında farklılık bulunmadı. Serum GLP-1 düzeyi ile psöriazis hastalık şiddeti ve dermatolojik yaşam kalite indeksi arasında anlamlı korelasyon saptanmadı. Yapılan çok değişkenli model lojistik regresyon analizinde, serum GLP-1 düzeyinin psöriazis hastaları ve sağlıklı gönüllülerin ayrımında anlamlı bağımsız etkinliği saptandı.

Sonuç: Bu çalışma bildiğimiz kadarıyla, sağlıklı gönüllüler ile psöriazis hastalarının bazal serum GLP-1 düzeylerini karşılaştıran ilk çalışma özelliğini taşımaktadır. Psöriazis hastalarında serum GLP-1 düzeyinin kontrol grubuna göre daha düşük saptanması, bize GLP-1 hormonun psöriazis patogenezinde rol oynayabileceğini ve biyobelirteç olarak kullanılabileceğini düşündürmektedir. Gelecekte GLP-1 analogları, psöriazis hastalarında yeni bir idame tedavi seçeneği olabilir.

Anahtar kelimeler: psöriazis, GLP-1, inkretinler, metabolik sendrom, HOMA-IR

Abstract:
Introduction and Objective: Psoriasis is a chronic inflammatory skin disease characterized by excessive proliferation of keratinocytes as a result of abnormal activation of immune system cells. In addition to skin involvement, it has been associated with multiple metabolic comorbidities such as hypertension (HT), insulin resistance, type II diabetes mellitus (DM), dyslipidemia and obesity. Recent case reports suggest that treatment with glucagon-like peptide 1 (GLP-1) agonists for the treatment of type II DM results in clinical improvement in psoriasis. In the literature, gene expression analysis of punch biopsy samples from psoriasis plaques revealed glucagon-like peptide-1 receptor (GLP-1R) expression. In addition to its known effect on glucose metabolism, its anti-inflammatory and immunomodulatory effects have recently been emphasized. In this study, our main aim was to examine basal serum GLP-1 levels in psoriasis patients and to emphasize its importance in the pathophysiology of psoriasis. We also aimed to determine whether GLP-1 is an effective biomarker in predicting the severity of psoriasis disease and treatment follow-up, as well as its relationship with comorbid conditions (HT, insulin resistance, DM, dyslipidemia, obesity).

Materials and Methods: Between November 30, 2023 and March 31, 2024, 100 psoriasis patients (50 psoriasis patients with metabolic syndrome, 50 psoriasis patients without metabolic syndrome) and 50 healthy volunteers (without inflammatory skin disease) between the ages of 18-65 years who applied to the Dermatology Outpatient Clinic of Başakşehir Çam and Sakura City Hospital, whose psoriasis diagnosis was confirmed by clinical and histopathology, who met the inclusion criteria and agreed to participate in the study were included in the study. In psoriasis patients, the International Diabetes Federation (IDF) diagnostic criteria were used to identify participants with metabolic syndrome. Sociodemographic data of all participants were recorded and included weight, height, body mass index (arithmetic calculation), blood pressure, glucose, insulin, aspartate aminotransferase (AST), alanine aminotransferase (ALT), c-reactive protein (CRP), high-density lipoprotein cholesterol (HDL), low-density lipoprotein cholesterol (LDL), triglycerides, total cholesterol, homeostatic model assessment for insulin resistance (HOMA-IR) (arithmetic calculation) and GLP-1 values were measured. In addition, psoriasis area severity index (PASI) and dermatologic quality of life index (QOLI) were calculated in psoriasis patients.  

Results: Compared to healthy volunteers, baseline serum GLP-1 levels were significantly lower in psoriasis patients. There was no difference in serum GLP-1 levels between psoriasis patients with metabolic syndrome and psoriasis patients without metabolic syndrome. There was no significant correlation between serum GLP-1 levels and psoriasis disease severity and dermatologic quality of life index. In the multivariate model logistic regression analysis, serum GLP-1 level was found to have significant independent efficacy in differentiating psoriasis patients and healthy volunteers.

Conclusion: To the best of our knowledge, this is the first study comparing basal serum GLP-1 levels in healthy volunteers and psoriasis patients. The finding that serum GLP-1 levels were lower in psoriasis patients compared to the control group suggests that GLP-1 hormone may play a role in the pathogenesis of psoriasis and may be used as a biomarker. In the future, GLP-1 analogs may be a new maintenance treatment option in psoriasis patients.

Keywords: psoriasis, GLP-1, incretins, metabolic syndrome, HOMA-IR