Neoklasik realizm çerçevesinde İsrail'in Irak politikası
Israel's Iraq policy within the context of neoclassical realism
Yazar: ABDULVAHAP MURAT AĞDEMİR
Danışman: PROF. DR. İLHAN UZGEL
Kara Harp Okulu Komutanlığı / Savunma Bilimleri Enstitüsü / Güvenlik Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arap-İsrail ilişkileri = Arabian-İsrael relations ; Irak = Iraq ; Irak Savaşı = Iraq War ; Kuzey Irak = Northern Iraq ; Uluslararası politika = International policy ; İsrail = Israel

Özet:
İsrail, Irak'ı kuruluşundan itibaren, 2003 yılındaki ABD işgaline kadar önemli ve varoluşsal bir tehdit olarak kabul etmiştir. Bu nedenle Irak'ın zayıflatılması için gerekli olan politikaları uygulamaya çalışmış ve bu kapsamda özellikle ABD'nin Irak'a karşı yürüttüğü olumsuz politikanın ve savaşların arkasında olmuştur. ABD'deki İsrail lobisi de İsrail'in menfaatlerinin gereği olarak ABD'nin Orta Doğu'da askerî olarak daha aktif olması gerektiğini savunmuştur.
Bir devletin dış politikasının açıklanması maksadıyla yapılan çalışmalar kapsamında kullanılan değişkenlerin farklılığı yapılan analizin açıklayıcılık gücünü artırmaktadır. Dolayısıyla, İsrail'in dış politikası incelenirken yalnızca uluslararası ortamın sınırlamaları veya ulusal çıkar ile güç ilişkileri değil, İsrail'in iç yapısından kaynaklanan etkilerin de göz önünde bulundurulması gerekmektedir. Bu çalışma, bir ülkenin dış politikasını iç politikasının etkileri kapsamında açıklayan faydalı bir teorik yaklaşım olan neoklasik realizm çerçevesinde İsrail'in Irak politikasını açıklamayı hedeflemiştir. Tez kapsamında öncelikle teorik yaklaşım hakkında bilgi verilmesinin ardından, teori açısından önemli bir değişken olan başta İsrailli liderler olmak üzere İsrail'in iç dinamikleri incelenmiş ve özellikle liderlerin tehdit algılamalarının İsrail'in Irak politikasını nasıl etkilediği araştırılmıştır. 
Çalışmada, liderlerin İsrail'in varlığına yönelik Irak'tan kaynaklanan varoluşsal tehdit konusundaki algılamaları araştırılmış; müteakiben, İsrail'in Irak'a yönelik uyguladığı politikalar ele alınmıştır. Bu kapsamda, İsrail'in genel Arap-İsrail anlaşmazlığı çerçevesindeki Irak politikası ve İsrail'in Irak'ın kuzeyindeki Kürt gruplara yönelik politikası incelenmiştir. 
Tez kapsamında, İsrail'in Irak politikasının bir parçası olan Irak'ın kuzeyine yönelik politikası ile ABD'nin Irak Savaşları özelinde Irak politikası ve bu politika üzerindeki İsrail lobisinin etkisi sahip oldukları önem gereği ayrı birer bölüm olarak hazırlanmıştır. Çalışmaya bu konuların dâhil edilmesi ve ABD ile İran bağlantılarının incelenmesi, 2003 yılında ABD'nin Irak'ı işgalinin ardından tekrar gündeme gelen İsrail'in Irak'ın kuzeyine yönelik ilgisinin anlaşılması açısından önemli olmaktadır.

Abstract:
Since its independence, Israel has considered Iraq as an important and existential threat until the invasion of Iraq by United States in 2003. For this reason, it tried to pursue a certain political policy which would weaken Iraq, and supported the wars and the United States' adverse policy against Iraq. Moreover, Israeli lobby in the United States defended United States' military presence in the Middle East as a requirement for Israel's interests.
Using different variables to explain foreign policy of a state strengthens the explanatory power of the analysis. This is also the case for this thesis. While analyzing the foreign policy of Israel, not only the restrictions of the international system or national interest and power relations should be taken into account, but also the variables stemming from Israel's domestic politics should be considered. Therefore, this dissertation has intended to explain Israel's Iraq policy with the help of neoclassical realism, which is a useful theoretical approach to include the above mentioned domestic variables in the analysis. As part of the thesis first chapter is dedicated to neoclassical realism, and afterwards important variables including leaders of Israel's domestic politics are analyzed, and then how the leaders' threat perceptions have shaped Israel's Iraq policy is researched.
Leaders' perceptions of existential threat emanating from Iraq have been scruntinized, and then Israel's Iraq policy has been studied thoroughly. Israel's Iraq policy has been divided into two subtitles one of which include Israel's Iraq policy as a part of general Arab-Israeli conflict and the other Israel's policy towards Kurds in northern Iraq.
As they are important parts of Israel's Iraq policy, Israel's relations with Kurds in northern Iraq and United States' Iraq policy have been mentioned in different chapters. While analyzing Israel's Iraq policy within the context of leaders' threat perceptions and searching the related United States and Iran connections, this study tries to be a significant tool to understand Israel's policy towards the Kurds in northern Iraq which has been an important foreign policy agenda of the related states especially after the United States' invasion of Iraq in 2003.