Video Yardımcı Hakem (VAR) teknolojisinin Profesyonel Futbol Disiplin Kurulu Kararlarına yansımalarının nncelenmesi
Investigation of the Reflections of Video Assistant Referee (VAR) technology on Professional Football Disciplinary board decisions
Yazar: FAHRİ ERYILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. FATMA PERVİN BİLİR
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Disiplin = Discipline ; Disiplin hukuku = Disciplinary law ; Futbol = Football ; Spor = Sports ; Spor hukuku = Sports law ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Video görüntüsü = Video image ; Video yardımcı hakem teknolojisi = Video assistant referee technology

Özet:
Bu tez çalışmasının amacı, Video Yardımcı Hakem (VAR) teknolojisinin Profesyonel Futbol Disiplin Kurulu (PFDK) kararlarına nasıl yansıdığını anlamak, bu teknolojinin herhangi bir değişim yaratıp yaratmadığını incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, Süper lig müsabakalarında saptanan disiplin ihlallerinin genel olarak ve doğrudan ihraç kararları olarak PFDK kararlarına yansımasının karşılaştırılması, VAR teknolojisinin Süper Lig'de kullanıldığı ilk iki sezon olan 2018-2019 ve 2019-2020 sezonları ile VAR teknolojisinin kullanılmadığı son iki sezon olan 2016-2017 ve 2017-2018 sezonları kapsamında gerçekleştirilmiştir.
Nitel araştırma tasarımlarından iç içe geçmiş çoklu olay deseni şeklinde tasarlanan çalışmada veriler, dört sezona ait toplam 1575 PFDK karar dokümanlarından oluşmuştur. Kategorize edilen kararlar içerik analizi ve literatürden faydalanılarak oluşturulan Disiplin Cezası Puanı ve Caydırıcılık Oranı denklemlerinin yardımıyla analiz edilmiştir.
Çalışmanın bulguları sonucunda, 2016-17 ile 2019-20 sezonları arasındaki dört yıllık süreçte disiplin ihlallerinin sıklığının VAR teknolojisinin kullanıldığı dönemde artarak, sırasıyla 300, 354, 409 ve 512 disiplin cezasına hükmedildiği bulunmuştur. Aynı süreçte doğrudan ihraç kararları özelinde de artış olduğu, sırasıyla 17, 33, 33 ve 32 disiplin cezası verildiği saptanmıştır. Cezaların şiddeti ve caydırıcılığı bakımından ciddi faul ve şiddetli hareket ihlallerinde artış olduğu, hakaret ve saldırı ihlallerinde ise azalma olduğu gözlemlenmiştir. VAR teknolojisinin kullanılma protokolleri çerçevesinde ihlallerin yakalanmasında etkili ve verimli kullanımı ile PFDK açısından önemli bir delil aracına dönüştüğü, hakemlerin ligin gergin dönemlerinde daha net kararlar almasına yardımcı olduğu bulunmuştur.
Sonuç olarak VAR teknolojisi, teknolojik açıdan çok işlevli bir araç olarak hakemlerin karar alma süreçlerinde kuralların uygulamasına yardımcı olduğu ve futbol disiplin hukukunun çarkları içerisinde yer aldığı ifade edilebilir.
Anahtar sözcükler: Profesyonel Futbol Disiplin Kurulu (PFDK), Spor Hukuku, Spor Teknolojisi, Video Yardımcı Hakem (VAR) Teknolojisi.

Abstract:
The aim of this thesis is to understand how the Video Assistant Referee (VAR) technology is reflected in the decisions of the Professional Football Disciplinary Board (PFDK) and to examine whether this technology creates any change. In accordance with this purpose, comparison of disciplinary violations detected in Super League competitions in general and direct send-off decisions to PFDK decisions was carried out within the scope of the 2018-2019 and 2019-2020 seasons, the first two seasons where VAR technology was used in the Super League, and the 2016-2017 and 2017-2018 seasons, the last two seasons where VAR technology was not used.
In the study, which was designed as multiple case-embedded design, one of the qualitative research designs, PFDK decisions for the four seasons between 2016-2020 were collected by document analysis. Categorized decisions were analysed with the help of content analysis and the Disciplinary Punishment Score and Deterrence Rate equations created by using the literature within the scope of this study.
As a result of the findings of the study, it has been found that the frequency of disciplinary violations in the four-year process between 2016-17 and 2019-20 has been developed in the period and 300, 354, 409 and 512 disciplinary penalties were sentenced, respectively. In the same period, it was determined that there was an increase in direct send-off decisions, and 17, 33, 33 and 32 disciplinary penalties were given, respectively. In terms of the severity and deterrence of penalties, it has been observed that there is an increase in serious foul and violent behavior violations, and a decrease in insults and assault violations. Within the framework of the protocols of using VAR technology, it has been found that it has become an important evidence tool for PFDK with its effective and efficient use in catching violations, helping the referees to make clearer decisions during the tense periods of the league.
As a result, it can be stated that VAR technology, as a technologically multifunctional tool, helps referees to apply the rules in decision-making processes and is included in the wheels of football disciplinary law.
Keywords: Professional Football Disciplinary Board (PFDK), Sports Law, Sports Technology, Video Assistant Referee (VAR) Technology.