Yalanı tespit etme becerisinin antisosyal eğilim ve duygusal zeka ile ilişkisi
The relation of the ability of lie detection with emotional intelligence and antisocial tendency
Yazar: CANSU KOPARAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK ÇELİK
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Antisosyal eğilim = Antisocial tendency ; Araştırma görevlileri = Research assistants ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Yalan = Lie ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Araştırmanın amacı üniversite öğrencileri ve araştırma görevlilerinde yalanı tespit etme becerisini ölçmek ve antisosyal eğilim ve duygusal zeka ile ilişkisini incelemektir.
Çalışma, Türkiye'de yaşayan 108 (72 kadın, 36 erkek) katılımcı ile yapılmıştır. Araştırma verileri, 'Kişisel Bilgi Formu', 'Videolar', 'Sözlü/Sözsüz İpucu Listesi', Duygusal Zeka Özelliği Ölçeği-Kısa Formu' ve 'Hacettepe Kişilik Envanteri-Antisosyal Eğilim Alt Ölçeği' ile elde edilmiştir. Videolarda kopya çekme paradigması kullanılmıştır. Edinilen veriler SPSS programı kullanılarak incelenmiştir. Sonuçlar p<.05 anlamlılık düzeyine göre yorumlanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler Korelasyon ve Bağımsız T-Testi Analizi ile çözümlenmiştir.
Araştırmanın sonucuna göre yalanı tespit etme becerisinin üniversite öğrencisi ve araştırma görevlilerinde antisosyal eğilim ve duygusal zeka ile ilişkili olmadığı görülmüştür. Sonuçlara bakıldığında yalanı tespit etme becerisinde üniversite öğrencileri ile araştırma görevlileri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Katılımcıların videolarda Yalan/Doğru tespit etmede doğru bilme oranlarının düşük olduğu bulunmuştur. Yalan/Doğru tespit etmeye bakıldığında katılımcıların yalan önyargısına sahip olduğu görülmüştür. Bu önyargıya sahip oldukları için de yalan/doğru tespit ederken videodaki kişilere daha çok yalan söylüyor eğilimi gösterdikleri bulunmuştur. Katılımcıların yalan atfettiği videolardaki ipuçları oranlarına bakıldığında daha çok sözsüz ipuçlarını dikkate aldıkları görülmüştür.

Anahtar Sözcükler: yalanı tespit etme; antisosyal eğilim; duygusal zeka

Abstract:
The purpose of this study is to measure the ability to detect the lie in undergraduate students and academicians and examine the relationship between antisocial tendency and emotional intelligence.
In this study, there are 108 (72 female, 36 male) participants from Turkey. The research data were obtained with 'Personal Information Form', 'Videos', 'Verbal / Nonverbal Tip List', 'Emotional Intelligence Scale-Short Form' and 'Hacettepe Personality Inventory-Antisocial Tendency Subscale'.  The copying paradigm is used in the videos. Obtained data were analyzed using the SPSS program. The results were interpreted according to p <.05 level of significance. The data obtained in the study were analyzed by Correlation, Independent T-Test and Chi-Square Analysis. 
According to the results of the research, it was found that the ability to detect the lie was not related to antisocial tendency and emotional intelligence in undergraduate students and academicians. When looking at the results, there was no significant difference between the undergraduate students and the academicians in the ability to determine the lie. Participants were found to have a low ability to detect false/truth in videos. Participants were found to have a false prejudice in detecting lie / truth. Because they have this prejudice, it's been founded out that they assume people in the videos are lying more. When looked at the ratio of the clues that the participants are lying, it's been founded out that the non-verbal clues are considered more than the others.

Keyword: Lie Detection, Antisocial Tendency, Emotional Intelligence.