COVİD-19 pnömonisinde hipofosfatemi ile hastalık ciddiyeti ve mortalite arasındaki ilişki
The relationship between hypophosphathema and disease severance and mortality in COVID-19 pneumonia
Yazar: MERT ORTAÇ
Danışman: UZMAN NALAN OKUROĞLU ; PROF. DR. ALİ ÖZDEMİR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Fosfor = Phosphorus ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Hipofosfatemi = Hypophosphatemia ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Mortalite = Mortality ; Pnömoni = Pneumonia

Özet:
AMAÇ:
Covid-19 hastalarında bazı laboratuvar parametreleri kötü prognoz ile ilişkilendirilmiştir. Bu çalışmada Covid-19 pnömonisi nedeniyle hastaneye yatan hastalardahipofosfateminin hastalık ciddiyeti ile ilişkisi araştırılmıştır.

GEREÇ VE YÖNTEM:
Bu gözlemsel ve retrospektif çalışma, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde01.07.2020 ve 01.07.2021 tarihleri arasında COVİD-19 pnömonisi tanısıyla takip ve tedavi edilen ve çalışma kriterlerini karşılayan toplam 164 hastada yapıldı. Çalışma hastalarının dosyalarından komorbiditeleri, takiplerinde nazal kanül ile oksijen gereksinimi, Non-invazif mekanik ventilatör veya high flow oksijen gereksinimi, entübasyon ihtiyacı not edildi ve dosyalarındaki laboratuvar değerleriyle birlikte değerlendirme sağlandı. Serum fosfor düzeyi laboratuvar normal referans değer alt sınırın altında olan hastalar hipofosfatemik olarak kabul edildi.

BULGULAR:
Çalışmamıza katılan hastaların yaş ortalaması 64,63±16,02 yıl idi.Hastaların 70'i (% 42,7)  kadın ve 94'ü (%57,3) erkekti. Hastalar fosfor seviyelerine göre gruplandırıldıklarında 118 (%72) hastanın fosfor seviyesi normal sınırlarda değerlendirilirken, 46 (%28) hastanın fosfor seviyesi düşük olarak değerlendirilmiştir.
Hipofosfatemi ile COVID-19 için belirlenmişhastalık şiddet belirteçlerinden lenfosit düşüklüğü,ferritin, LDH, D-dimer ve CRP yükseliği arasında anlamlı ilişki saptandı. Hipofosfatemi nazal oksijen ihtiyacı (p=0.014), non-invazik mekanik ventilatör ihtiyacı (p<0.001), entübasyon (p<0.01) ve yoğun bakım yatışı (p<0,001) , situs exitus ( p<0.01) ile anlamlı olarak ilişkili bulundu.

SONUÇ:
Bizim çalışmamız sonuçlarına göre Covid-19 pnömonisi hastalarında hipofosfatemi şiddetli hastalık ve kötü prognozla ilişkilidir. 

ANAHTAR KELİMELER:
COVID-19, fosfor, mortalite

Abstract:
AIM:
Some laboratory parameters have been associated with poor prognosis in Covid-19 patients. In this study, the relationship between hypophosphatemia and disease severity was investigated in patients hospitalized for Covid-19 pneumonia.

MATERIAL AND METHODS:
This observational and retrospective study was conducted in a total of 164 patients who were followed up and treated with the diagnosis of COVID-19 pneumonia between 01.07.2020 and 01.07.2021 at Health Sciences University Fatih Sultan Mehmet Training and Research Hospital and met the study criteria. Comorbidities, nasal cannula oxygen requirement in the follow-ups, non-invasive mechanical ventilator or high flow oxygen requirement, intubation need were noted in the files of the study patients, and evaluation was made together with the laboratory values in their files. Patients with serum phosphorus levels below the laboratory normal reference value lower limit were considered hypophosphatemic.

RESULTS:
The mean age of the patients participating in our study was 64.63±16.02 years. Seventy (42.7%) of the patients were female and 94 (57.3%) were male. When the patients were grouped according to their phosphorus levels, the phosphorus levels of 118 (72%) patients were within the normal range, while the phosphorus levels of 46 (28%) patients were evaluated as low.
A significant correlation was found between hypophosphatemia and low lymphocyte levels, ferritin, LDH, D-dimer and CRP elevation, which are disease severity markers determined for COVID-19. Hypophosphatemia was found to be significantly associated with nasal oxygen requirement (p=0.014), non-invasive mechanical ventilator requirement (p<0.001), intubation (p<0.01) and intensive care admission (p<0.001), situs exitus (p<0.01). .

CONCLUSION:
According to the results of our study, hypophosphatemia is associated with severe disease and poor prognosis in patients with Covid-19 pneumonia.

KEY WORDS
COVID-19, Phosphorus, Mortality