Küçük hava yolu hastalığı hafif kronik obstrüktif akciğer hastalığı' nda egzersiz yanıtını etkiler mi?
Does small airways disease effect exercise response in mild chronic obstructive pulmonary disease?
Yazar: CİHAN ÖRÇEN
Danışman: PROF. DR. ARİF HİKMET ÇIMRIN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Egzersiz = Exercise ; Egzersiz testi = Exercise test ; Kardiyoloji = Cardiology ; Solunum = Respiration ; Solunum bozuklukları = Respiration disorders ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Solunum sistemi = Respiratory system

Özet:
Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH)' nda çapı 2 mm den küçük olan havayollarının, havayolu obstrüksiyonunun temel alanı olduğu ve hastalık şiddetinin artmasıyla küçük hava yollarındaki enflamatuvar ve yapısal değişikliklerin arttığı bilinmektedir. Son yıllarda kardiyopulmoner egzersiz testleri (KPET) egzersiz kapasitesini değerlendirmede klinik pratikteki yerini almıştır. Hafif KOAH'lı semptomatik hastalarda KPET parametreleri ile küçük havayolu hastalık belirteçlerinin değerlendirildiği çalışmalar sonucunda egzersiz ile artan ventilatuar gereksinimin, ortaya çıkan küçük havayolu disfonksiyonun kanıtı olduğu ileri sürülmüştür. KOAH tanı ve izleminde en yaygın kullanılan fonksiyonel parametre olan birinci saniyedeki Zorlu Ekspiratuvar Volüm (FEV1)' in prognozu tahmin etmede yeterli olmadığı dikkate alındığında; küçük hava yolu hastalığı parametrelerinin KOAH için risk grubu ve hafif KOAH ayrımında kullanılması söz konusu olabilir. Aynı zamanda egzersize yanıt ölçütleri ile küçük hava yolu değerlendirme parametreleri de ilişkili olabilir. Elde edilecek sonuç FEV1 dışında küçük hava yolu ölçütlerinin de KOAH tanısında kullanılmasına olanak sağlayabilir. Bu amaçla çalışmamızda, Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığına karşı Küresel Girişim Grubu (GOLD) kriterlerine göre KOAH için risk altındaki olgularla hafif KOAH ile uyumlu olgular arasında; küçük hava yolu hastalığının şiddeti arasında bir fark olup olmadığını ve KPET ile ortaya çıkan egzersize yanıt ölçütleri ile küçük hava yolu hastalığına ait değerler arasında fark olup olmadığını araştırmayı amaçladık.Çalışmamızda her iki grup açısından yaş dışında fizik muayene bulguları, eşlik eden ek hastalıkları ve dispne dereceleri arasında anlamlı farklılık saptanmadı. Hafif KOAH' lı grupta FRC, FRCN2, FEF50, FEF25 75 % beklenen değerlerde kontrol grubuna göre anlamlı farklılık saptandı. Yaşın etkisi kontrol edildiğinde spirometrik parametrelerdeki anlamlılığın devam ettiği görüldü. Küçük hava yolu hastalığını ortaya koymak amacı ile yapılan değerlendirmede, KOAH' lı olgularda bir miktar yüksek olsa da hem Scond, hem de Sacin değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı. Yaşı kontrol ederek yapılan analizde, iki grup arasında Sacin değerleri açısından anlamlı düzeye ulaşmayan sınırda bir farklılık elde edildi. KPET parametrelerini karşılaştırdığımızda, her iki grupta KPET parametreleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı. Önemli bir gaz değişim parametresi olan VE / VCO2 değerinde de istatistiksel farklılık saptanmamasına rağmen, hafif KOAH' lı grupta normal değer olan 34 ün üzerinde saptandı. Bu bulgu hafif KOAH' lı olgularda gaz değişiminin bozulduğunu desteklemektedir.Sonuçlarımız, yaştan bağımsız olarak tütün kullanan olguların bir bölümünde anlamlı hava yolu obstrüksiyonu geliştiğini göstermiştir. Bu da genetik yatkınlıkla ilişkili olabilir. Hafif KOAH' lı olgularda egzersize yanıt risk altındaki olgularla benzerdir. Ancak bulgular, KOAH' lı olgularda ortaya çıkan fonksiyonel bozukluğun risk altındaki olgulardan daha belirgin bir küçük havayolu hasarı ile ilişkili olarak görünmektedir.

Abstract:
It?s known that, in Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD) the airways having a diameter smaller than 2 mm, are the basic areas of airway obstruction; and as disease severity increases, inflamatory and architectural differences increase. Recently cardiopulmonary exercise tests started to be used for evaluating the exercise capacity in clinical practice.Invetigations for evaluating small airways markers by cardiopulmonary exercise test parameters in symptomatic mild cases with COPD, proposed that; increasing ventilatory requirement is the evidence of small airways disfunction. If it?s took in consideration that Forced Expiratory Volume In One Second (FEV1) is commonly used for diagnosis and follow up of patients with COPD, but FEV1 is not an effective parameter for estimating the disease prognose,the small airways parameters can be used in COPD risk group cases and in differential diagnosis of mild COPD. Also small airways parameters are in relationship with response parameters to exercise. Results to be obtained except FEV1,can lead to the usage of small airways parameters in COPD diagnosis. For this reason in our investigation, according to GOLD (Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease) criteriae, among risk groups for COPD and cases with mild COPD, we investigated if there are any differences at the severity of small airway disease, and differences in small airways parameters in respond to exercise by using cardiopulmonary exercise tests.In our investigation we found no significant differences between two groups for physical examination signs, comorbidities, degree of dispne except there were differences in age. In mild COPD groups predicted FRC, FRCN2, FEF50, FEF25 75 % were statistically different from control group. The effects of age was observed to persist significantly at spirometric parameters. In the evaluation of small airways disease with the aim to demonstrate, although slightly higher in COPD cases, there was no statistically significant differences between sacin an scan. In the analyze differences between ages, a small differency between the two groups did not reach a statistical significant difference in levels were obtained. There was not also statistical significant difference between cardiopulmoner exercise testes parameters. Although it is an important parameter of gas exchange there wasn?t also statistical significant difference between VE/VCO2 but it was over the normal value of 34 in group with mild COPD. These findings supports gase exchange is important in mild COPD.Results showed that, tobacco use regardless of age creates statistical significant airway obstruction in some cases. This might be related to genetic susceptibility. In mild COPD and groups at risk, respons to exercise is similar, but functional impairment in patients with COPD is more related to small airway damage more than cases at risk.