Canlı vericiden karaciğer nakli sonrası vericinin ruhsal ve bedensel sağlığının araştırılması
Research on mental and physical health of donors after living donor liver transplantation
Yazar: ÖZGÜL ÇETİN
Danışman: Y.DOÇ.DR. M. AYŞIN NOYAN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Karaciğer nakli = Liver transplantation ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu arastırmada, canlı vericiden karaciger nakillerinde vericilerin nakil sonrası ruhsal vebedensel saglıgının arastırılması amaçlanmıstır.Ege Üniversitesi Organ Nakli Merkezi'nde ameliyat olan, yasları 18 ile 55 arasında degisen, 71canlı karaciger vericisi arastırmanın örneklemini olusturmustur. Vericilere Sosyodemografik BilgiFormu, Beck Depresyon Ölçegi, Durumluk-Sürekli Kaygı Ölçegi, MMPI Somatizasyon Alt Ölçegi, SF-36 Yasam Kalitesi Ölçegi ve Karardan Pismanlık Ölçegi uygulanmıstır. Arastırmada KarardanPismanlık Ölçegi Türkçe formunun güvenirligi düsük bulunmus, ölçek arastırmada kullanılamamıstır.Vericilerin %4.5'inde depresyon, %18.8'inde somatizasyon, %13.4'ünde durumluk anksiyeteve %24.6'sında sürekli anksiyete puanları yüksek bulunmustur. Vericilerin SF-36 Yasam KalitesiÖlçegi puanları ile Türk toplumu puanları karsılastırıldıgında, fiziksel rol güçlügü, sosyal fonksiyon veemosyonel rol güçlügü alt ölçek puanları Türk toplumu ortalamalarından daha düsüktür. Diger altölçeklerin daha yüksek ya da benzer oldugu bulunmustur.Ameliyat izinden rahatsız olan, cinsel yasamda sorun bildiren ve komplikasyon yasayanların,kendilerini daha fazla depresif algıladıkları, somatizasyona egilimli ve daha anksiyöz olduklarıgörülmüstür. Vericilerin çogunlugu, egitim düzeyi düsük ve alt sosyoekonomik yasam kosullarındangelmektedir. Yaklasık yarısı yasadıkları agrının önceden tahmin ettikleri agrıdan daha fazla oldugunubildirmistir.Anahtar sözcükler: Canlı verici, karaciger nakli, yasam kalitesi, anksiyete,depresyon, somatizasyone-mail: ozgulcetin@yahoo.com

Abstract:
In this study, we aimed to examine mental and physical health of donors in living donor livertransplantation after surgery.Seventy-one living liver donors, between 18 and 55 years of age, operated at the OrganTransplantation Center of Ege University were included. Socio-economic Data Form, Beck DepressionInventory, State-Trait Anxiety Inventory, MMPI Somatization Subscale, SF-36 Quality of Life Scale andDecision Regret Scale were utilized. As reliability score of Turkish version of Decision Regret Scalewas too low, it was not used in this study.It was found that depression, somatization, state anxiety and trait anxiety scores were high in4.5%, 18.8%, 13.4% and 24.6% of donors respectively. In comparison of SF-36 Quality of Life Scalescores of donors with scores of Turkish population, it was found that role limitations due to physicalproblems, social functioning and role limitations due to emotional problems subscale scores werelower than mean scores of Turkish population. But other subscale scores were found to be higher orsimilar.In donors, who were indisposed of their incision scar, mentioned problems in sexual life andsuffered from a postoperative complication, it was noted that they felt themselves more depressive,had a tendency to somatization and were more anxious. Great majority of donors were undereducatedand members of low socio-economic state. Approximately half of them mentioned the pain as worsethan they had thought before.Key words: Living donor, liver transplantation, quality of life, anxiety,depression, somatizatione-mail: ozgulcetin@yahoo.com