Rekreasyon faaliyetlerinin tercihinde içsel ve dışsal seyahat motivasyon faktörlerinin etkisi
The effect of internal and external travel motivation factors on the preference of recreational activities
Yazar: ZEHRA BULUT
Danışman: PROF. DR. ALİ YAYLI
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Rekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı / Rekreasyon Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Kuşaklar = Generations ; Macera turizmi = Adventure tourism ; Rekreasyonel aktiviteler = Recreational activities ; Seyahat = Travel ; Sıcak hava balonları = Hot air balloons ; İtme ve çekme faktörleri = Push and pull factors

Özet:
Çeşitli amaçlar doğrultusunda seyahatlerini gerçekleştirecekleri destinasyonları belirlerken bireyler motivasyon faktörlerinden etkilenmektedirler. Motivasyonlar, bireyleri seyahat etmeye yönlendirirken aynı zamanda rekreasyonel aktiviteye katılım niyetlerinin belirlenmesinde de önemli rol oynamaktadırlar. Bireyler, söz konusu destinasyonun rekreasyon aktiviteleri başta olmak üzere sahip olduğu diğer çekiciliklerden etkilenerek seyahat etmektedirler. Ancak seyahat motivasyonları bireyden bireye hatta aynı birey için farklı zamanlarda ihtiyaçlar doğrultusunda değişiklikler gösterebilmektedir. Kapadokya Bölgesi'nin, diğer destinasyonlardan farkı, sahip olduğu destinasyon çekiciliklerinden ve bu çekiciliklerden olan rekreasyon aktivitesi olanaklarının çeşitliliğinden kaynaklanmaktadır. Bölgeye, çeşitli amaçlarla gelen ziyaretçilerin, aynı zamanda rekreasyon aktivitelerine de katıldıkları gözlemlenmiştir. Rekreasyon faaliyetlerine katılım niyeti, diğer tüm faaliyet türlerine katılımlarda olduğu gibi motivasyon faktörlerinin etkisi ile ortaya çıkmaktadır. Bu tez çalışması, Kapadokya Bölgesi'ne seyahat eden ziyaretçilerin hangi itici ve çekici motivasyon faktörleri ile açık alan macera rekreasyonu olan sıcak hava balon aktivitesine katılım gösterdiklerinin belirlenmesi ve sıcak hava balonu aktivitesine katılım niyeti olmayan ziyaretçilerin hangi nedenlerden ötürü aktiviteyi tercih etmedikleri, sıcak hava balon aktivitesine katılan bireylerin seyahat motivasyonları ile balon aktivitesine katılma niyeti olmayan bireylerin motivasyonları arasında anlamlı bir ilişkinin olup olmadığının ortaya konulması amacıyla gerçekleştirilmiş olup, Kapadokya'da bulunan yetişkin 385 yerli ve yabancı turiste gönüllülük esasına dayalı olarak 22 Ağustos 2020 - 08 Ocak 2021 tarihleri arasında yüz yüze anket tekniği uygulanmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin analizinde, "yüzde", "frekans", "bağımsız örneklemler için t-testi", "korelasyon" ve "çok boyutlu ölçekleme" analizleri kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre turistlerin Kapadokya seyahatlerinde sıcak hava balon turu aktivitesine prestij kazanmak (ego yükseltmek) amacıyla katıldıkları, yenilik motivasyonu dışındaki çekici faktörlerin balon aktivitesine katılımda etkili olduğu, demografik özellikler ile balon aktivitesine katılım niyeti arasında ilişki olduğu ancak aktiviteye katılım niyeti ile kuşaklar arasında ilişki olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Individuals are affected by motivational factors while determining the destinations where they will travel for various purposes. While motivations direct individuals to travel, they also play an important role in determining their intention to participate in recreational activities. Individuals travel by being influenced by other attractions of the destination, especially recreational activities. However, travel motivations may vary from person to person or even for the same person at different times in line with the needs. The difference of the Cappadocia Region from other destinations is due to the attractiveness of the destination and the diversity of recreational activity opportunities from these attractions. It has been observed that the visitors coming to the region for various purposes also participate in recreational activities. The intention to participate in recreational activities emerges with the effect of motivational factors, as in participation in all other types of activities. This thesis study aims to determine which repulsive and attractive motivation factors and participation in the hot air balloon activity, which is an outdoor adventure recreation, and why the visitors who do not intend to participate in the hot air balloon activity do not prefer the activity, and the reasons for the hot air balloon activity. It was carried out to determine whether there is a significant relationship between the travel motivations of the individuals participating in the balloon activity and the motivations of the individuals who do not intend to participate in the balloon activity. A face-to-face survey was conducted between 22 August 2020 and 08 January 2021 on a voluntary basis to 385 adult domestic and foreign tourists in Cappadocia. technique has been applied. In the analysis of the data obtained as a result of the research, "percentage", "frequency", "t-test for independent samples", "correlation" and "multidimensional scaling" analyzes were used. According to the results of the research, tourists participate in the hot air balloon tour activity in order to gain prestige (raising their ego) during their Cappadocia travels, pull factors other than innovation motivation are effective in participating in the balloon activity, there is a relationship between demographic characteristics and intention to participate in the balloon activity, but there is no relationship between the intention to participate in the activity and generations detected.