Şirketlerde sermayenin korunabilirliğinin analizi ve raporlanması
Analysis and reporting of the preservation of capital in companies
Yazar: FIRAT ALTINKAYNAK
Danışman: DOÇ. DR. NEVRAN KARACA
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kar dağıtımı = Profit distribution ; Malvarlığının korunması = Capital maintenance ; Raporlama = Reporting ; Sermaye = Capital ; Sermaye hareketleri = Capital movements ; Sermaye kontrolleri = Controls of capital ; Sermaye yapısı = Capital structure ; Türkiye Finansal Raporlama Standardı = Turkish Financial Reporting Standards ; Uluslararası Finansal Raporlama Standartları = International Financial Reporting Standarts ; İşletme değeri = Value of business

Özet:
İşletmelerin gelecekte izleyeceği stratejileri, işletmelerin bugün edindiği finansal bilgiler şekillendirmektedir. Doğru strateji ve güvenli bir gelecek için ise, ihtiyaç duyulan finansal bilginin doğru, güvenilir ve zamanında elde edilmiş olması gerekir. İşletmelerde bu finansal bilgileri muhasebe sistemleri üretmektedir. Muhasebe sistemlerinin ürettiği en önemli finansal bilgilerden birisi de işletmelerin dönemsel karlılığıdır. Şirketlerin dönemsel kârlılık bilgileri; yürürlükte olan vergi kanunları, muhasebe uygulamalarına yön veren düzenlemeler ve şirketlerin sermaye yapıları gibi birçok etmenden dolayı doğru hesaplanamamaktadır. Uluslararası Finansal Ra-porlama Standartları Kavramsal Çerçevesinde de dönem kârının tespitinde; " Ser-mayenin Korunması" kavramı üzerinde önemle durulmakla beraber, bu çerçevede dönem kârının hesabında eksikliklerin olduğu düşünülmektedir. 

Bu tez çalışmasında, "Sermayenin Korunması" kavramı genişletilerek, özsermayenin maliyetinin kâr-zarar hesaplamasına yansıtılması ve böylece şirketlerin kâr-zarar tutarlarının doğru ve cari değerleriyle hesaplanması amaçlanmıştır. 

Bu amaçla çalışmada öncelikle, UMS/UFRS kapsamında düzenlenmesi gereken mali tablolara değinilmiştir, TMS/TFRS kapsamında sermayenin korunması ile kârın doğru tespiti kavramları tartışılmış, şirketlerde sermaye yapısı, sermaye maliyeti ve sermaye maliyetine ilişkin kuramsal yaklaşımlar detaylı olarak anlatılmıştır. Çalışmanın devamında, şirket değerleme ve değerleme yöntemlerine yer verilmiştir. Çalışmanın son kısmında ise şirketlerin dönem kar-zarar tutarlarının cari değerlerinin hesaplanmasına yönelik bir öneriye yer verilmiştir. Önerilen hesaplama yöntemi  kapsamında Otomotiv sektöründe faaliyet gösteren ve Borsa İstanbul'da işlem gö-ren on adet şirketin verileri kullanılarak dönem kâr-zarar tutarları yeniden hesap-lanmış, söz konusu tutarlar üzerinden şirketlerin performans değerlemesi yapılmıştır.

Bu çalışma kapsamında önerilen kâr-zarar hesaplama yöntemi ile; şirketlerin performansların değerlenmesinin daha doğru şekilde yapılabileceği, böylece piyasa değerlerinin daha gerçekçi şekilde tespit edilmesinin mümkün hale geleceği ve şirketlerin özkaynak yapılarının güçlenerek sürekliliklerinin sağlanması noktasında katkı sağlanacağı değerlendirilmektedir.


Anahtar Kelimeler: Sermayenin Korunması, Dönem Kârı, Kâr Dağıtımı, Sermaye Yapısı, Şirket Değeri

Abstract:
Financial information that business organizations get today gives shape to strategies which it follow in the future. Required financial information needs to be acquired correct, reliable, and timely-gained for true strategy and safe future. In the compa-nies, accounting systems produce these financial information. One of the most im-portant of these information is the companies' periodic profitability. Information of firms' periodic profitability cannot be calculated correctly because of many factors such as tax acts, regulations that dominate accounting practices and companies' capi-tal structures. Although the concept of " Maintability Of The Capital" is emphasized on International Financial Reporting Standard' s of the conceptual framework , it is thought that there are deficiencies in determining the period profit.

It is enlarged the concept of " Maintability Of Capital" with to reflect the cost of self-sacrifice to the profit-loss calculation in this thesis study, so that it is aimed to calculate the actual profit-loss amounts of the companies with correct and current values. 

Firstly, the financial statements that should be regulated under IAS / IFRS are men-tioned in the study for this purpose, protection of capital and concepts of correct de-termination of profits are discussed under TMS / TFRS, and theoretical approaches about capital structure, capital cost and capital cost are explained in detail. Company valuation and appraisal methods are included in the ongoing work. It was made a new suggestion for calculating the current values of period profit-loss amounts of companies in the last part of the study. Within the scope of the proposed calculation method, profit and loss amounts for the period are recalculated using data from ten companies operating in the automotive sector and traded on the Stock Exchange Is-tanbul and the performance evaluation of the companies was made on the said amounts.

It is evaluated that it will be possible to evaluate the performance of companies more accurately so that the market values can be determined more realistically and the eq-uity of the companies will be strengthened and the continuity will be ensured with the profit-loss calculation method proposed within the scope of this study.