Sosyal Hizmetler Çocuk Esirgeme Kurumu'nda koruma altında iken aile yanına döndürülen 6-18 yaş çocuk ve gençlerin duygusal ve davranış sorunları; Kütahya ili örneği
Problem behaviors of 6-18 year-old children and youngsters who were under the protection of Social Services and Child Protection Agency and sent back to their families: Examples of Kütahya
Yazar: SELVİNAZ SAÇAN
Danışman: PROF. DR. Z. İSMİHAN ARTAN ; PROF. DR. NEŞE EROL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Aile = Family ; Ergenler = Adolescents ; Kütahya = Kütahya ; Problem davranış = Problem behavior ; Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu = Social Services and Child Protection Agency ; Çocuk-kimsesizler yurdunda yaşayan = Child-institutionalized ; Çocukların korunması = Child protection

Özet:
Bu araştırmanın amacı, kurum bakımından ayni-nakdi yardımla ailesi yanına döndürülen 6-18 yaşları arasındaki çocukların davranış ve duygusal sorunlarını çoklu bilgi kaynaklarından elde ederek, korunma altında olmayıp ayni-nakdi yardımla ailesi yanında ve yuva-yurtta büyüyen çocuklarla karşılaştırmak, sorunlarla ilişkili faktörleri saptamak ve konu ile ilgili yapılmış bir araştırmaya rastlanmadığından dolayı alandaki bu eksikliği gidermektir.Araştırmanın örneklemini, Kütahya İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde 6-18 yaşları arasındaki korunma altında olup ayni-nakdi yardımla aile yanına döndürülen 37, ayni-nakdi yardımla ailesi yanında kalan 81 ve yuva-yurtta büyüyen 65 çocuk olmak üzere toplam 183 çocuk oluşturmuştur.Veri toplama araçları olarak araştırmacı tarafından geliştirilen ?Aile Bilgi Formu', ?6-18 Yaş Çocuk ve Gençlerde Davranış Değerlendirme Ölçeği-CBCL/6-18?, ?Öğretmen Bilgi Formu-TRF/6-18?, ?11-18 Yaş Grubu Gençler İçin Kendini Değerlendirme Ölçeği-YSR/11-18? kullanılmıştır.Bulgular incelendiğinde; aile yanına döndürülen çocukların Düşünce Sorunları, Dışa Yönelim ve Toplam Problem sorun alanları ailesi yanında kalan ve yuva-yurtta büyüyen çocuklardan anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur. Gruplar arasında çocukların cinsiyetleri ile sorun alanları arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. Aile yanına döndürülen çocukların yaşları ile Düşünce Sorunları, Dikkat Sorunları, İçe Yönelim, Dışa Yönelim ve Toplam Problem sorun alanları arasında anlamlı negatif ilişki bulunmuştur. Ailesi yanında kalan çocukların yaşları ile İçe Yönelim sorun alanı arasında anlamlı pozitif ilişki bulunmuştur. Yuva-yurtta büyüyen çocukların yaşları ile Dikkat Sorunları, İçe Yönelim, Dışa Yönelim ve Toplam Problem sorun alanları arasında anlamlı pozitif ilişki bulunmuştur. Aile yanına döndürülen çocukların korunma altına alınma yaşı ile Düşünce Sorunları, Dışa Yönelim ve Toplam Problem sorun alanları arasında anlamlı negatif ilişki bulunmuştur. Yuva-yurtta büyüyen çocukların korunma altına alınma yaşı ile sorun alanları arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. Çocuğun anne-baba öğrenim düzeyinin, baba mesleğinin, anne-baba, akran, kardeş ilişkilerinin ve okul başarısının duygusal ve davranışsal sorunları anlamlı olarak açıklayan faktörler olduğu belirlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Aile yanına geri dönüş, kurum bakımı, sorun davranışlar.

Abstract:
The aim of this study was to obtain the problem behaviors using caregiver, teacher and youth informants who were 6-18 year-old children who were sent to their families with the financial aid after an institutional care and to compare the results with those of same-aged children from who were grown up by their families with the financial aid not being under protection and those who were grown up institutional care.The other aim of the study was to identify the related factors and to fill the deficiency in this field. The sample of this study consisted of 37 children who were under protection and sent back to their families with financial aid, 81 children who stayed with their families with financial aid and 65 children who were grown up in institutional care. The total number of children was 183.?Family Report Form?, ?Child Behavior Checklists (CBCL)?, ?Teacher?s Report Form (TRF and ?Youth Self Report (YSR) were used for data collection.When findings of the study were analyzed, The children?s who were sent back to their families Thought Problems, Externalizing Problems and Total Problem were higher than the children who stayed with their families and those who grew up in institutional care. There was no significant relation between the gender and problem behavior of the children. There was significant negative relation between the age and Thought Problems, Attention Problems, Internalizing Problems, Externalizing Problems and Total Problem of the children who were sent back to their families. There was significant positive relation between the age and Internalizing Problems of the children who were grown up by their families. There was significant positive relation between the age and Attention Problems, Internalizing Problems, Externalizing Problems and Total Problem of the children who were grown up institutional care. There was significant negative relation between the age when taken under institutional care and Thought Problems, Externalizing Problems and Total Problem of the children who were sent back to their families. There was no significant relation between the age when taken under institutional care and problem behavior of the children who were grown up institutional care. Some factors explaining the problems meaningfully were found. Those factors were parents? education, father?s occupation, relationships with parents, peer, sister/brother and school success.Key Words: Turning back to the family, institutional care, behavioral problems