Farklı beden kütle indeksleri olan hipertansiyonlu hastaların beslenme durumlarının ve bazı biyokimyasal bulgularının değerlendirilmesi
Reviewing the nutritional status and some bio chemical diagnosis' of patients with different body mass indexes (BMI) and have hypertension
Yazar: ZERİN PADEM
Danışman: PROF. DR. SEYİT M. MERCANLIGİL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Biyokimya = Biochemistry ; Hipertansiyon = Hypertension ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Bu çalışmada farklı beden kütle indeksleri olan hipertansiyonlu hastaların beslenme durumlarının ve bazı biyokimyasal bulgularının incelenmesi amacıyla 20 ? 65 yaş grubu 39 kadın ve 21 erkekten oluşan Manavgat Devlet Hastanesi uzman hekimlerince ``hipertansiyon hastalığı'' tanısı konulmuş ve herhangi bir başka kronik hastalığı olmayan 60 birey incelenmiştir. Çalışmaya katılan hastalar beden kütle indekslerine (BKİ) göre 20'şer kişilik 3 gruba ayrılmıştır. Birinci grubun BKİ'leri 18.5 ? 24.9 kg/m2 (normal), ikinci grubun BKİ'leri 25 ? 29.9 kg/m2 (hafif şişman), üçüncü grubun BKİ'leri ? 30 kg/m2 (şişman) olmuştur. Araştırma sonunda hastaların orta yaş grubunda olduğu bulunmuştur. Tüm bireylerin günlük ortalama sigara miktarı yaklaşık 15 adet olduğu saptanmıştır. Alkol tüketen hipertansiyonlu bireylerin ortalama etanol tüketim miktarı erkeklerde 39 g, kadınlarda 31 g bulunmuştur. Hipertansiyonlu bireylerin % 71.1'inin ailesinde hipertansiyon olduğu görülmüştür. Hafif şişman ve şişman bireylerin normal bireylere göre daha fazla öğün atladığı, atlanan öğünlerin normal grupta öğle, hafif şişman ve şişman grupta sabah kahvaltısı olduğu saptanmıştır. Öğle ve akşam yemekleri için normal gruptan hafif şişman ve şişman gruba doğru gidildikçe yeme sürelerinin kısaldığı görülmüştür (p<0.05). Normal grubun tamamı ara öğün tüketirken, hafif şişman grubun % 65.0'i, şişman grubun ise % 40.0'ının ara öğün tükettiği saptanmıştır. Hipertansiyon hastalarının % 68.3'ünün duygusal durumunun genel yeme davranışını etkilediği ve hafif şişman, şişman bireylerin normal gruba göre daha fazla bu durumdan etkilendiği görülmüştür.Normal gruptaki hipertansiyonlu erkek ve kadınların aktivite faktörleri ve enerji harcamaları, hafif şişman ve şişman grupla kıyaslandığında daha yüksek bulunmuştur (p<0.05). Gruplar arası kalça çevresi, bel/kalça değerleri arasındaki farklılıklar erkeklerde istatistiksel açıdan önemli bulunmazken, kadınlarda önemli bulunmuştur (p<0.05). Normal grup kadınların kalça çevresi, bel/kalça değeri hafif şişman ve şişman kadınlardan daha düşük bulunurken, şişman kadınların hafif şişman kadınlardan daha yüksek olduğu görülmüştür. Üç grup erkek ve kadın hipertansiyonlu bireylerin günlük aldıkları enerji, protein, protein yüzdesi, yağ, yağ yüzdesi, karbonhidrat, ÇDYA, ÇDYA yüzdesi, TDYA, TDYA yüzdesi, DYA, DYA yüzdesi, kolesterol, ?? Karoten, potasyum miktarları farklı bulunmuştur (p<0.05). Toplam kolesterol, LDL kolesterol, VLDL kolesterol, trigliserit, SKB, DKB ortalama değerleri üç grup arasında farklı bulunmuştur (p<0.05). Hastaların günlük aldıkları ortalama enerji miktarı, protein, yağ, ÇDYA, TDYA, DYA yüzdeleri ile kan toplam kolesterol, LDL kolesterol, VLDL kolesterol, trigliserit düzeyleri arasında anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0.05, p<0.01). Sonuç olarak hipertansiyon hastalarının beslenme durumları ve alışkanlıklarının gruplar arasında anlamlı farklılıklar gösterdiği bulunmuştur. Risk altında olan hipertansiyonlu hastaların komplikasyonlardan korunma ve/veya önlemek için yaşam tarzı değişiklikleri konusunda eğitilmelidirler.

Abstract:
Reviewing the nutritional status and some bio chemical diagnosis' of patients with different body mass indexes (BMI) and have hypertension. Hacettepe University Institute of Health Sciences, MSc Thesis in Dietetic Programme, Ankara, 2009. In this investigation 43 female and 17 male patients, between ages 20-65 with different BMI's and have hypertension and diagnosed as "Hypertensive Patient" by physicians of "Manavgat Devlet Hastanesi" but having no other chronic diseases, 60 people are assessed to analyse possible relations between nutrient intakes, eating habits, biochemical parameters and anthropometric measurments. Patients that investigated are separated by their BMI?s into 3 groups, including 20 people each. 1st group consists of 18.5 - 24.9 kg/m2 BMIs (normal), 2nd group 25 - 29.9 kg/m2 BMIs (overweight) and 3rd group ?30 kg/m2 BMI (obese). In the end of investigation, average age curves found between 40 ? 53. It is indicated that 40 % of normal group, 25 % of overweight group and 60 % of obese group smoke cigarette. Every person?s average daily smoking amount found as 15. Average ethanol consumption indicated as 39g. for men and 31g. for women, for alcohol - drinking hypertensive patients. % 71.1of hypertensive people have family hypertension histories. It is assessed that overweight and obese patients skip meals more than normal people, in normal group skipped meal is launch, overweight and obese group it is breakfast. For launch and dinner, it is observed that eating time gets shorter from normal group to overweight and obese group (p<0.05). While all of normal group consumed and the most skipped meal is breakfast (p<0.05). It is also found that all of the normal group, 65.0 % of overweight group and 40.0 % of obese group consumes interval meals (p<0.05) and obese group consumes more dough products. It is seen that interval meal number and frequency decreases with high BKI values. It is found that 68.3% of hipertansive patients? eating habits changes with emotional status and overweight and obese patients are affected more. Men and women?s physical activity rates and energy expenses are higher in normal group compared to overweight and obese groups (p<0.05). While hip circumference and hip / waist ratios between groups are not significant among men, they are among women (p<0.05). Hip circumference and hip / waist ratios of normal group women?s are found lower than overweight and obese group women; obese women?s are higher than overweight group. There is significant significant differences between three man and women groups? means of taking daily dietary energy, protein, fat, carbohydrate, poly unsaturated fatty acids, mono unsaturated fatty acids, saturated fatty acids, total cholesterol, ß-carotene, potassium in a day (p<0.05). Also significant differences (p<0.05) found between average blood total cholesterol, LDL cholesterol, VLDL cholesterol, triglyceride sistolic blood pressure, diastolik blood pressure amounts of three groups. Daily dietary intakes of energy, percentage of protein, fat, MUFA, PUFA, saturated fatty acid were significant related to blood total, LDLl, VLDL cholesterol in hypertension patients (p<0.05, p<0.01). In conclusion, significant differences found in nutritional conditions and habits of hypertensive patients of the groups. To prevent and/or protect from complications hypertensive people that are under risk should be educated about lifestyle modification.