18-49 yaş arası kadınlarda fiziksel aktivite düzeyi ile depresyon arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between physical activity level and depression in women aged 18-49
Yazar: SADIK DENİZ YILMAZ
Danışman: PROF. DR. SEÇİL ARICA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Yapılan bu çalışmada İstanbul Gaziosmanpaşa-Hürriyet Eğitim Aile Sağlığı Merkezine
kayıtlı 18-49 yaş arasındaki erişkin kadın bireylerde fiziksel aktivite düzeyi ile depresyon
arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza İstanbul Gaziosmanpaşa-Hürriyet Eğitim Aile Sağlığı
Merkezine kayıtlı 18-49 yaş arasındaki erişkin kadın hastalardan toplam 220 kişi dâhil edilmiş
olup anketler yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulanmıştır. Demografik veriler anketi,
Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi kısa formu ve Birinci Basamakta Beck Depresyon
Ölçeğini içeren "18-49 Yaş Arası Kadınlarda Fiziksel Aktivite Düzeyi İle Depresyon Arasındaki
İlişkinin İncelenmesi" anketi kullanılmıştır. Veri analizi IBM SPSS 25 ile yapılmıştır.
İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 kabul edilmiştir. Verilerin normal dağılımı, Kolmogorov
Smirnov testi ile değerlendirilmiştir. Tanımlayıcı istatistikler sürekli değişkenler için ortanca,
25. p., 75. p., ortalama, standart sapma; kategorik değişkenler için sayı ve yüzde olarak
verilmiştir. Sayısal verilerde iki bağımsız grubun karşılaştırılmasında normal dağılıma uymayan
verilerde Mann Whitney U testi, ikiden fazla grubun karşılaştırılmasında normal dağılıma
uymayan verilerde Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Kategorik veriler Pearson Ki Kare testi ile
analiz edilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilenlerin %69,86'sı (n=153) evliydi. 113 çalışanın %79,65'i
(n=90) işçi, %20,35'i (n=23) memurdu. %45,45'inin (n=100) gelir düzeyi 29445 TL ve altı,
%40,45'inin (n=89) 29445-49297 tl arasındaydı. Katılımcıların %86,82'si (n=191) ailesi ile,
%7,73'ü (n=17) tek başına, %5'i (n=11) eşi ile yaşamaktaydı. Katılımcıların %54,02'si (n=94)
doğum şeklinin sezaryen olduğunu belirtti. Doğum kontrol yöntemi olarak katılımcıların
%72,16'sı (n=140) kondom/prezervatif, %14,43'ü (n=28) spiralleri, %13,4'ünün (n=26) doğum
kontrol haplarını kullandığını ifade etti. Katılımcıların %33,79'u (n=74) kronik hastalığa
sahipken, %35,91'i (n=79) sürekli ilaç kullanmaktaydı. Katılımcıların %37,44'ü (n=82) sigara,
%25'i (n=55) alkol kullanmaktaydı. Çalışmaya katılan hastaların %35'i inaktif, %45,91'i
minimal aktif, %19,09'u çok aktif olarak değerlendirilmiştir. Katılımcıların fiziksel aktivite
düzeylerine ilişkin BDÖ-BB toplam puanları incelendiğinde fiziksel aktivite düzeyi ile BDÖBB puanları arasında istatistiki yönden anlamlı fark saptanmış olup çalışmaya dahil
edilenlerden fiziksel aktivite kategorisi çok aktif olanların BDÖ-BB Üzüntü, Kötümserlik alt
boyut ve toplam puanları minimal aktif ve inaktif olanlardan istatistiksel anlamlı düzeyde düşük
saptanmıştır (p<0,01). Katılımcılardan fiziksel aktivite kategorisi çok aktif olanların BDÖ-BB
İlgi Kaybı alt boyut puanı inaktif olanlardan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük
saptanmıştır (p<0,01)
Sonuç: İncelememize dahil ettiğimiz 18-49 yaş arasındaki yetişkin kadınlar arasında fiziksel
aktivite düzeyi ile depresyon arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulundu. Daha
yüksek fiziksel aktivite düzeyine sahip bireylerin, BDÖ-BB alt boyutları ve toplam puanlar
üzerinde daha düşük puanlara sahip olduğu tespit edildi. Fiziksel aktivite, depresyonu etkileyen
faktörlerden sadece biridir; genetik faktörler, aile geçmişi, sosyoekonomik düzey, eşzamanlı
kronik hastalıklar, sosyokültürel geçmiş, egzersiz bilinci vb. de göz önünde bulundurulmalıdır.

Fiziksel ve zihinsel sağlığa ciddi zarar verebilen depresyonun erken teşhisi ve tedavisi, tedavi
kapsamında psikiyatri doktorları ve/veya psikologlar aracılığıyla tıbbi ve zihinsel destek
sağlamada, klinik şiddeti kontrol etmede ve olası eşlik eden hastalıkların seyrini düzeltmede
hayati bir rol oynamaktadır.
Anahtar kelimeler: Fiziksel Aktivite, depresyon, UFAA-KF, BDÖ-BB skoru, erişkin kadın

Abstract:
Aim: This study aimed to examine the relationship between physical activity level and
depression in adult women aged 18-49 registered at the Istanbul Gaziosmanpaşa-Hürriyet
Educational Family Health Center.
Materıal and Method: A total of 220 adult women aged 18-49, registered at the Istanbul
Gaziosmanpaşa-Hürriyet Education Family Health Center, were included in the study, and
surveys were conducted through face-to-face interviews. The survey used in the research
included a demographic information questionnaire, the International Physical Activity Short
Form, and the Beck Depression Scale for Primary Care. The data were analyzed using IBM
SPSS 25, with a statistical significance level of p<0.05. The normal distribution of the data was
evaluated using the Kolmogorov-Smirnov test. Descriptive statistics were provided for
continuous variables as median, 25th percentile, 75th percentile, mean, and standard deviation,
and for categorical variables as number and percentage. In comparing the two independent
groups with numerical data that did not fit the normal distribution, the Mann-Whitney U test
was used, and for comparing more than two groups with numerical data that did not fit the
normal distribution, the Kruskal-Wallis test was used. Categorical data were analyzed using the
Pearson chi-square test.
Results: Of those included in the study, 69.86% (n=153) were married. 79.65% (n=90) of 113
employees were workers, while 20.35% (n=23) were civil servants. 45.45% (n=100) had an
income level of 29,445 TL and below, and 40.45% (n=89) were in the range of 29,445-49,297
TL. 86.82% (n=191) of the participants were living with their families, 7.73% (n=17) were
living alone, and 5% (n=11) were living with their spouses. 54.02% (n=94) of the participants
stated that the method of birth was cesarean section. Regarding birth control methods, 72.16%
(n=140) of the participants used condoms/preventatives, 14.43% (n=28) used intrauterine
devices, and 13.4% (n=26) used birth control pills. While 33.79% (n=74) of the participants had
chronic diseases, 35.91% (n=79) were using medication continuously. 37.44% (n=82) of the
participants smoked, and 25% (n=55) consumed alcohol. Of the patients participating in the
study, 35% were inactive, 45.91% were minimally active, and 19.09% were classified as very
active. When examining the total scores of the BDÖ-BB related to the participants' physical
activity levels, a statistically significant difference was found between the level of physical
activity and BDÖ-BB scores. Specifically, those classified as very active in the study had
significantly lower scores in the BDÖ-BB sub-dimensions of Sadness and Pessimism, as well as

the total score, compared to those classified as minimally active and inactive (p<0.01).
Additionally, the BDÖ-BB Interest Loss sub-dimension score of participants classified as very
active was significantly lower than that of the inactive participants (p<0.01)
Conclusıon: A statistically significant relationship was found between the level of physical
activity and depression in adult women aged 18-49 included in our study. Individuals with
higher levels of physical activity were found to have lower scores on BDÖ-BB subdimensions
and total scores. Physical activity is only one of the factors influencing depression; genetic
factors, family history, socioeconomic level, coexisting chronic illnesses, sociocultural
background, exercise awareness, etc., should also be considered. Early diagnosis and treatment
of depression, which can cause serious damage to both physical and mental health, play a vital
role in providing medical and mental support through psychiatric physicians and/or
psychologists within the scope of treatment, controlling clinical severity, and improving the
course of possible accompanying diseases.
Keywords: Physical Activity, Depression, IPAQ-SF, BDÖ-BB, Adult Women, BDÖ-BB Score