Gelenekten geleceğe ekomüzeler ve ekomüzelerin sürdürülebilir turizm gelişimi üzerine etkisi: Bozcaada örneği
From tradition to the future ecomuseums and their impact on sustainable tourism development: The case of Bozcaada
Yazar: DUYGU NEDRET ÇETİN
Danışman: DOÇ. DR. EROL DURAN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Ekomüze = Ecomuseum ; Kültürel miras = Cultural heritage ; Sürdürülebilir turizm = Sustainable tourism ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Turizm = Tourism ; Çanakkale-Bozcaada = Çanakkale-Bozcaada

Özet:
Turizm sürdürülebilirlik anlayışı ile yapıldığında bölge için avantaj sağlarken, sürdürülebilirlikten uzak turizm bölge için tehdit oluşturmaktadır. Bu nedenle daha çok sürdürülebilirliğin çevresel, sosyal ve kültürel üç boyutunu da içeren uygulamalar tercih edilmektedir. Bu kapsamda sürdürülebilirliğin üç boyutunu destekleyen, kültürel miras unsurlarının sürekliliğini ve turizme entegrasyonunu sağlayan uygulamalar olarak ekomüzeler ön plana çıkmaktadır. Yeni müzeciliğin postmodern çatısı altında gelişen ve gelişmeye devam eden ekomüzeler, yerellik, yerel kimlik, çevre, gelenekler, bütünsel koruma ve sürdürülebilirlik kavramları çerçevesinde şekillenerek bir müzeden çok daha fazlasını ifade etmektedir. 
Bu araştırmanın amacı kültürel mirasın korunması ve sürdürülebilirlik anlayışının devam ettirilmesi için Bozcaada'nın mevcut kültürel miras varlıklarının ekomüze kapsamında belirlenmesi ve bu unsurların sürdürülebilirliğine ilişkin yapılması gerekenlerin ortaya konmasıdır. Bu kapsamda araştırmada nitel ve nicel araştırma yöntemleri bir arada kullanılarak veri çeşitlemesine gidilmiştir. Nicel araştırma yöntemi ile Bozcaada'nın somut ve somut olmayan kültürel miras unsurlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu unsurların Bozcaada için önemini belirlemeye yönelik ölçekten elde edilen faktör yapıları tanımlayıcı araştırma olarak ele alınmıştır. Araştırma modelinde ön plana çıkan ekomüze unsurları ile geleneksel müze unsurlarının, ekomüze kriterlerine ve sürdürülebilirlik kriterlerine etkisi araştırılmıştır. Aynı model ile bu kriterlerin, Bozcaada müzesinin mevcut durumuna ek olarak, daha fazla ön plana çıkması gereken unsurlara etkisi yapısal eşitlik modeli ile incelenmiştir. Nitel araştırma yöntemi kapsamında ise Bozcaada'nın ekomüze unsurlarının sürdürülebilirliğine ilişkin yapılması gerekenlerin ortaya konması amaçlanmıştır. Sonuç olarak Bozcaada'nın somut ve somut olmayan ekomüze unsurlarına sahip olduğu fakat adada ekomüze algısının oluşmadığı ortaya çıkmaktadır. Yapılan içerik analizi çerçevesinde ada turizminin sürdürülebilir turizm anlayışından uzak olduğu sonucuna varılmış olup, ekomüze unsurlarının sürdürülebilirliğine ilişkin yapılması gerekenler ortaya konulmuştur.

Abstract:
While tourism activities are carried out in sustainable way, it creates advantages for regions. On the other hand, tourism without non-sustainable tourism approach poses a threat. For this reason, practices with all three dimensions (environmental, social, and cultural) of sustainability are mostly preferred. Within this scope, eco-museums come into prominence by supporting all these three dimensions and providing continuity of cultural heritage factors and their integration to tourism. Developing under the postmodern roof of this new museology, eco-museums have been shaped by locality, local identity, environment, traditions, social oriented approach, holistic protect and sustainability, and they offer more than a museum. 
The aim of this research is to determine current cultural heritage values on Bozcaada within eco-museum approach and to reveal what to do for their sustainability, which contributes to protection and preservation of cultural heritage sustainability. Both quantitative and qualitative research methods are used, which offers data variety. By utilizing quantitative method, it is aimed to determine tangible and intangible cultural heritage values of Bozcaada. These values. The factor structures obtained from the scale to determine the importance of tangible and intangible cultural heritage values for Bozcaada are acknowledged as descriptive research. In research model, the impact of leading eco-museum factors and traditional museum factors on eco-museum criteria and sustainability criteria is analysed. In the same model, the impact of these criteria on the factors that are supposed to be at the forefront in Bozcaada Museum is revealed through structural equation modelling. 
Within the qualitative research method, its aim is to reveal what to do for sustainability of Bozcaada Eco-Museum values. The findings suggest that Bozcaada has both tangible and intangible eco-museum values; however, there is no eco-museum perception among the people on the island. As a result of content analysis, it concludes that island tourism activities seem non-sustainable; therefore, actions to be taken for sustainability of eco-museum values are presented.