Ortaöğretim okullarında görev yapan öğretmenlerin algıladıkları örgütsel destek düzeyleri ile örgütsel adalet algıları arasındaki ilişki
The relationship between perceived organizational support levels and organizational justice perceptions of teachers working in public high schools
Yazar: SÜMERYA BALIKCI ERGÜL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DEMET ZAFER GÜNEŞ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Ortaöğretim = Secondary education ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Örgütsel destek = Organizational support ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ortaöğretim okullarında görev yapan öğretmenlerin algıladıkları örgütsel destek düzeyleri ile örgütsel adalet algıları arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Araştırmada genel tarama modellerinden betimsel nitelikte, ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini, 2018-2019 öğretim yılında İstanbul ili Küçükçekmece ilçesine bağlı resmi liselerde görev yapan 310 kadın, 227 erkek olmak üzere toplam 537 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın değişkenlerine ilişkin veriler standardize edilmiş ölçekler ve kişisel bilgi formu aracılığıyla toplanmıştır. Öğretmenlerin örgütsel adalet algısına ilişkin veriler "Örgütsel Adalet Ölçeği", öğretmenlerin örgütsel destek algısına ilişkin veriler "Örgütsel Destek Ölçeği"  ve son olarak katılımcılara ilişkin kişisel bilgiler "Kişisel Bilgi Formu" ile toplanmıştır.
Verilerin analizinde frekans, yüzde, ortalama, standart sapma, t-testi, tek yönlü varyans analizi, korelasyon ve doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda öğretmenlerin örgütsel destek ve örgütsel adalet düzeylerinin orta düzeyin biraz üstü seviyesinde olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin örgütsel destek düzeylerinin cinsiyet, yaş, mesleki kıdem, öğrenim durumu, medeni durum değişkenlerine göre istatiksel açıdan anlamlı farklılık göstermediği belirlenmiştir. Örgütsel adalet algıları erkek öğretmenlerde kadın öğretmenlere göre daha yüksek çıkmıştır. Sonuçlara göre cinsiyet değişkeni açısından örgütsel adalet algı düzeyinde anlamlı bir farklılaşma vardır. Medeni durum, yaş, mesleki kıdem ve öğrenim durumu değişkenlerine göre istatiksel açıdan anlamlı farklılık göstermediği görülmüştür. Ancak; örgütsel adaletin alt boyutu olan öğretmenlerin dağıtımsal adalet algısı boyutunda öğrenim durumu değişkenine göre farklılaşma görülmüştür. Lisansüstü öğrenim yapmış olan öğretmenlerin lisans ve önlisans mezunu olan öğretmenlere göre daha düşük dağıtımsal adalet algı puanı olduğu ve ayrıştığı görülmüştür. Branş değişkenine göre meslek dersi öğretmenlerinin örgütsel adalet algısı branş dersi öğretmenlerine göre daha yüksektir. Alt boyut olan dağıtımsal adalet işlemsel adalet ve etkileşimsel adalet boyutlarında ise branş dersi öğretmelerinin algı düzeyi daha yüksek çıkmıştır. Örgütsel destek ve örgütsel adalet arasında orta düzeyde bir ilişki vardır. Öğretmenler örgütsel desteği hissettikçe örgütsel adalet algıları da o seviyede arttığı sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin örgütsel destek düzeyleri örgütsel adalet algılarının anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the relationship between perceived organizational support levels and organizational justice perceptions of teachers working in public high schools. Correlation-survey model was used in the present study. The participants of the study were 537 teachers (consisting of 310 female and 227 male teachers), all of whom were employed in the public high schools of  Kucukcekmece district in Istanbul during 2018/ 2019 education year. The data for the studywere gathered via standardized scales and personal information form. 'The Organizational Justice Scale' was usedin order to collect data on teachers' perceptions of organizational justice, 'The Organizational Support Scale' was appliedto collect data on teachers' perception of organizational support and finally, the 'Personal Information Form' was applied to determine personal information of the participants. In the analysis of the data; frequency, percentage, mean, standard deviation, t-test, one- way ANOVA, correlation and linear regression analysis were run.
The results of the study revealed that the organizational support and organizational justice levels of teachers are slightly higher than normal level. It is determined that the organizational support levels of the teachers do not show statistically significant difference according to the variables of gender, age, professional seniority, education level and marital status. However, male teachers' perceptions of organizational justice are higher than female teachers and as the results indicate there is a statistically significant difference in the perceptions of organizational justice between genders. In terms of the perceptions of organizational justice, there is not a statistically significant difference according to the other variables; marital status, age, professional seniority and education levels. However, in the dimension of distributed justice perception of teachers, which is the sub-dimension of organizational justice, differentiation is observed according to the variable of educational status. It is found that teachers who have graduate education have lower distributional justice perception scores and they are differentiated from teachers who have undergraduate and associate degrees. According to the branch variable, the vocational teachers' perception of organizational justice is higher than the branch teachers. Whereas, in the sub-dimensions which are distributed justice, procedural justice and interactional justice dimensions, the perception level of the branch teachers is higher. There is a moderate relationship between organizational support and organizational justice. It is concluded that as teachers feel organizational support; perceptions of organizational justice increase at that level. It is found that organizational support levels of teachers are significant predictor of organizational justice perceptions.