Türk ve İtalyan Ceza Hukukunda güvenlik tedbiri kuramı ve kişi hürriyetini sınırlandıran güvenlik tedbirleri
The theory of security measure and personal security measures limiting personal freedom in Turkish and Italian Criminal Law
Yazar: BATUHAN AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. VESİLE SONAY EVİK
Galatasaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Günümüz ceza hukukunda yaptırım sisteminin ikinci yöntemini (izini) teşkil eden ve suçlulukla mücadelede de önemli bir role sahip olan güvenlik tedbirleri, bugün medeni ülkelerin ceza mevzuatlarının hemen hemen tamamında öngörülmektedir. Söz gelimi, tedbirlerin sistematik bir şekilde düzenlendiği ilk kanun olarak kabul edilen 1930 tarihli İtalyan Ceza Kanunu'nda da "İdari Güvenlik Tedbirleri" (delle misure amministrative di sicurezza) başlıklı sekizinci bölümünün altında söz konusu tedbirler halen varlıklarını korumakta, 2004 tarih ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda ise "Yaptırımlar" başlığı altındaki İkinci Bölüm yine tedbirlere ayrılmaktadır. Böylece işlenen bir suçun akabinde (ve onun karşılığı olarak) tıpkı cezalar gibi tedbirler vasıtasıyla da kişisel bir özgürlüğün sınırlandırılması yahut da malvarlığına ilişkin bir hakkın kısıtlanması gündeme gelmekte, bu suretle toplumsal savunmanın daha bütüncül bir şekilde gerçekleştirilmesi amaçlanmaktadır. Keza İtalyan Ceza Kanunu'nda da -istisnalar hariç- uygulanmaları her zaman bir suçun varlığını gerektiren (post delictum) güvenlik tedbirlerinin, yöneldikleri muhataplara ve şeylere göre "kişiye özgü" (personale) ve "malvarlığına özgü" (patrimoniale) olacak şekilde ikili bir ayrıma tabi tutuldukları, kişiye özgü güvenlik tedbirlerinin ise kendi içerisinde hürriyeti sınırlandıran (detentiva) ve hürriyeti sınırlandırmayan (non detentiva) şeklinde sınıflandırıldıkları görülmektedir. İşte bu kapsam içerisinde çalışmanın konusunu da Türk ve İtalyan ceza hukukunda güvenlik tedbiri kuramının yanı sıra, İtalyan hukukunda yer verilen ayrıma uygun olarak "kişi hürriyetini sınırlandıran güvenlik tedbirleri" oluşturmaktadır.

Çalışmanın amacı ise bu sınırlı alan ilişkili olarak İtalyan hukukunda öngörülen kişi hürriyetini sınırlandıran güvenlik tedbirlerinin Türk hukukundaki muadillerine ilişkin karşılaştırmalı bir inceleme yapmak ve böylece her iki hukuk sistemindeki güncel durumun ortaya konulmasını sağlamaktır. Pek tabii bu karşılaştırmanın doğru bir şekilde yapılabilmesi öncesinde güvenlik tedbirlerinin tarihsel gelişiminin ve hukuki niteliklerinin incelenmesini ardından da uygulama şartlarının ayrı ayrı değerlendirilmesini gerektirmektedir. Bundan dolayı da tezin ilk iki bölümünde "güvenlik tedbiri kuramı" çatısı altında kavramın genel bir çerçevesinin çizilmesine ve akabinde de genel düzenlemeler kapsamında tedbirlerin şartları ile uygulama biçimlerinin irdelenmesine odaklanılmaktadır. Böylelikle güvenlik tedbirlerinin teorik anlamda tüm yönleriyle ele alınması şeklindeki çalışmanın diğer bir amacı da gerçekleştirilmeye gayret edilmektedir. 

Bu doğrultuda çalışmada benimsenen yöntem, tezde mukayeseli hukuk örneği olarak seçilen İtalyan hukukundaki düzenlemelerin Türk hukukundaki mevzuat hükümleri ile karşılaştırılmalı bir şekilde değerlendirilmesi ve her iki hukuk sistemindeki uygulamaya yön veren yargı kararlarının incelenmesidir. Ayrıca tezin amacına ulaşma noktasında ele alınması gereklilik arz eden "gelişmekte olan hukuk" (de iure condendo) kapsamındaki yasa tasarılarının ve komisyon raporlarının tetkik edilmesi de esas alınan diğer bir yöntemi teşkil etmektedir.  

Güvenlik tedbiri kavramının ise aslında Klasik Okul tarafından ortaya konan ve kişinin kusuru nispetinde "kefaret teşkil eden" (ödetici) bir ceza ile cezalandırılmasına dayanan geleneksel görüşe tepkinin bir sonucu olarak ortaya çıktığı ifade edilmelidir. Gerçekten de 19. yüzyılın sonlarında öğretide Pozitivist Okul olarak adlandırılan ceza akımı, dönemin cezalandırma anlayışına karşı çıkarken (örneğin; irade özgürlüğünü reddederken) klasik cezaların yerine de söz konusu tedbirlerin uygulanması gerektiğini savunmuş ve Okulun çabaları sonucunda da tedbirler, yeni ihdas edilen ceza kanunlarında kendilerine yer bulmuştur. Bununla birlikte, isnat yeteneği olmayan ya da isnat yeteneği olsa da klasik cezaların yetersiz kaldığı kişileri de ceza hukuku sistemine dahil etmesi sebebiyle ilk ortaya çıktıkları zaman toplumsal mücadelenin önemli bir aracı olarak öğreti tarafından memnuniyetle karşılaşan güvenlik tedbirlerinin pek çok yönden de ağır eleştirilere maruz kaldıkları belirtilmelidir. Üstelik ceza mevzuatlarında sistematik bir şekilde düzenlenmeye başlamalarından itibaren henüz bir asır dahi geçmeyen ve dolayısıyla yeni sayılabilecek bir noktada bulunan tedbirlerin günümüzde dahi halen aynı eleştirilerin muhatabı oldukları ve kavram üzerinde yeni birtakım tartışmaların dahi yürütüldüğü görülmektedir. Gerek bu eleştirilerin gerekse giderek şiddetlenen tartışmaların nedenini ise hem tedbirlere atfedilen hukuki nitelik içerisinde hem de onların dayandıkları esaslarda bulmak mümkündür.  
	
Öncelikle belirtmek gerekir ki, güvenlik tedbirlerin hukuki nitelikleri öğretide oldukça tartışmalı bir konudur. Bu kapsamda söz konusu tedbirlerin; idari tedbirler mi yoksa cezai yaptırımlar mı veyahut da polis tedbirleri mi olduğu tespit edilmeden teorik bir altyapısının oluşturulması ve şartları ile uygulama prosedürünün belirlenmesi mümkün değildir. Bu noktada çalışmanın benimsediği yaklaşım ise güvenlik tedbirlerinin, ceza hukuku alanına dahil yaptırımlar olarak sınıflandırılması, daha doğru bir ifadeyle tedbirlerin de birer "cezai yaptırım" (sanzione criminale) olduklarının kabul edilmesidir. Keza bu çıkarım, günümüzde hem Türk hukukunda hem de İtalyan hukukunda ağırlıkta olan görüş olup tedbirlerin ceza kanunlarında düzenlenmeleri, uygulanmaları için bir suçun işlenmesini gerektirmeleri ve bir ceza hâkimi tarafından hükmedilmeleri gibi birtakım sağlam gerekçelere dayanmaktadır. Ayrıca yine tedbirlerin, tıpkı cezalar gibi kanunilik ilkesine tabi, en az onlar kadar eza-cefa çektirici ve en temelde aynı amaca yönelik yaptırımlar oldukları vurgulanmalıdır. Nitekim aksi görüşün kabul edilerek tedbirlere, "idari tedbirler" ya da "polis tedbirleri" olarak yaklaşmak pek çok yönden kişisel özgürlüklerinin tehlikeye düşmesine ve ceza kanununda öngörülen şahsi garantilerin de tedbirler noktasında uygulanmamasına sebep olabileceği gibi öğretide "etiket aldatmacası" (frode delle etichette) olarak ifade edilen durumun da ortaya çıkması riskini doğurabilir. Antrparantez güvenlik tedbirlerinin mahiyet olarak, "yaptırım" şeklinde değerlendirilmeleri de daha yerinde olacaktır. Nitekim yaptırım kavramının daha geniş bir anlamda ihlale verilen bir tepki şeklinde tanımlanması ve herhangi bir değer hükmünden bağımsız şekilde ele alınması durumunda tedbirlerin de ceza hukukunda gerçekleşen ihlale karşı bir reaksiyon teşkil ettiklerini söylemek mümkündür. 

İkinci olarak ise tedbirlerin dayandıkları esaslar bakımından kavrama yönelen eleştirilerin daha da şiddetli bir hal aldıkları görülmektedir. Bu açıdan güvenlik tedbirlerinin uygulanmaları en temelde iki hususun gerçekleşmesine bağlıdır. Bunlardan ilki, failin "sosyal yönden tehlikeli olması" (pericolosità sociale), ikincisi ise yine fail tarafından ceza hukuku anlamında bir fiilin gerçekleştirilmesidir. Öncelikle belirtmek gerekir ki, failin tehlikeliliği, yalnızca güvenlik tedbirlerinin uygulanma şartı değildir, söz konusu kriter aynı zamanda tüm tedbirler açısından hem bir geçerlilik hem de bir ölçü hükmü teşkil etmektedir. Bununla birlikte, öğreti ve mevzuat tarafından, kişinin ileride suç veya suçlar işlemesinin muhtemel olarak (probabilità) addedilmesi şeklinde tanımlanan tehlikelilik yargısının, geleceğe dönük bir tahmin (prognosi) içermesi sebebiyle her zaman belirsiz bir mahiyet arz ettiği ve bundan dolayı da tedbirlerin uygulanmalarının daha başlangıçta büyük bir zorluk ile karşılaştığı söylenmelidir. 

Nitekim bu belirsizliğin ortadan kaldırılması ve hâkimin keyfiyetinin önlenmesi için kanun koyucular, sosyal yönden tehlikeliliğin değerlendirilmesine ilişkin belirli birtakım objektif kriterler öngörmek zorunda kalmışlardır. İtalyan Ceza Kanunu'nun ilk halinde de oldukça sık rastlanan bu durum "varsayılan tehlikelilik" (pericolosità presunta) veya tehlikelilik karineleri olarak isimlendirilmiş ve söz konusu kanuni karinelerin varlığı, kişinin aksi ispat edilemez bir şekilde tehlikeli olarak varsayılması ve hakkında bir tedbir uygulanması sonucunu doğurmuştur. Bununla birlikte, her ne kadar kanunilik ilkesi ve kişi güvenliği açısından olumlu yönleri olsa da varsayılan tehlikelilik sistemi; kişinin tehlikeli olmasa dahi tehlikeli sayılması sonucunu doğurduğu, tehlikelilik tespitinin failin kişiliğinden bağımsız olarak yapılmasının yerinde olmadığı ve bazen adil olmayan sonuçlara sebebiyet verdiği şeklinde eleştirilmiş, tedbirlerin tehlikeliliği ortadan kaldırma amaçlarını tam olarak yerine getirebilmesi için her bir olayda failin durumunun somut olarak (in concreto) değerlendirilmesi gerektiği ileri sürülmüştür. Dahası bu eleştirileri ve görüşleri dikkate alan İtalyan kanun koyucu da (öğreti ile aynı esaslardan hareket eden İtalyan Anayasa Mahkemesi'nin bir dizi iptal kararı sonrasında) 1986 tarih ve 663 sayılı "Gozzini Kanunu"nun (Legge Gozzini) 31. maddesi ile ceza kanununda kişi özgürlüğünü sınırlandıran güvenlik tedbirleri için öngörülen tüm tehlikelilik varsayımlarını ortadan kaldırmış ve kişiye ilişkin tüm güvenlik tedbirlerine, ancak suçu işleyen kişinin sosyal açıdan tehlikeli olduğunun tespitinden sonra başvurulabileceğini düzenleme altına almıştır. Bu itibarla günümüz İtalyan hukukunda, bu türden tedbirlere başvurulması her bir olayda failin sosyal tehlikeliliğinin bulunup bulunmadığının somut olarak tespit edilmesine bağlanmıştır. 

İtalyan hukukunda failin sosyal yönden tehlikeliliğine ilişkin böyle bir esaslı dönüşüm yaşanırken Türk Ceza Kanunu'nda ise tedbirlere hükmedilmesi noktasında halen tehlikelilik varsayımlarına yer verildiği görülmektedir. Gerçekten de gerek akıl hastalarına ve uyuşturucu ve alkol bağımlılarına gerekse yaş küçüklerine yönelen tedbirlerin uygulanması açısından hâkimin/mahkemenin, failin isnat yeteneğini ortadan kaldıran durumu ve aynı zamanda da işlediği suçu tespit etmesi yeterlidir. Başka bir anlatımla, kişinin ileride yeniden bir suç işleyip işlemeyeceğine ilişkin geleceğe dönük bir değerlendirme çoğu zaman bizim hukukumuzda yapılmamaktadır. Bu durum, sosyal tehlikeliliğin hükümden sonra da değerlendirilmesine ilişkin birtakım mekanizmaların (örneğin; sosyal tehlikeliliğin infaz sırasında yeniden incelenmesi gibi – riesame della pericolosità sociale) kanunumuzda yer almaması ile birlikte ele alındığında kişisel güvenceler bakımından pek çok sorunu da beraberinde getirmektedir. Dolayısıyla sosyal tehlikeliliğin belirlenmesi açısından her iki hukuk sistemindeki farklı yaklaşımların ayrı ayrı ve tüm boyutlarıyla incelenmesi hangi sistemin kişisel güvenceler açısından daha yerinde olduğunu tespit etmek bakımından büyük önem arz etmektedir. 

Tedbirlerin özünü oluşturan diğer bir husus ise uygulanma sürelerinin önceden öngörülmemiş bir şeklinde düzenlenmiş olmasıdır. Gerçekten de İtalyan Ceza Kanunu'nun ilk halinde, özellikle hürriyeti bağlayıcı güvenlik tedbirlerinin üst sınırına ilişkin önceden bir belirleme yapılmamış ve kişinin tehlikelilik halinin devamı süresince tedbirlerin uygulanmasına imkân tanınmıştır. Bununla birlikte İtalyan öğretisinde pek çok yazar, belirsiz bir tehlikelilik öngörüsüne dayanan tedbirlerin, bir de süresiz bir şekilde uygulanma ihtimalleri ile birlikte işlenen suç açısından oldukça ağır bir karşılık oluşturduğu hususunda hem fikirdir. Üstelik failin tehlikeliliğinin yeniden değerlendirilmesine olanak tanıyan düzenlemenin (CP art. 208) dahi tedbirlerin belirsiz süreli uygulanmalarının yarattığı riskleri tam olarak ortadan kaldıramadığı belirtilmektedir. Bundan dolayı da İtalyan kanun koyucu, güvenlik tedbirlerinin mahiyetine aykırı bir şekilde, kişi hürriyetini sınırlandıran tedbirlerin üst sınırına ilişkin yeni bir sistem öngörmekte (2014 tarihli 52 sayılı kanun hükmünde kararname - decreto-legge 31 marzo 2014, n. 52) ve bunu da işlenen suçun karşılığında ceza kanununda öngörülen cezanın kanuni üst sınırı (pena edittale) olarak belirlemektedir. Pek tabii yeni düzenleme de birçok bakımdan eleştiriye açıktır. Bilhassa akıl hastalarına yönelik tedbirlerin bir üst sınıra tabi olması kişinin henüz iyileşmeden topluma geri dönmesine veyahut süregelen tedavinin tamamlanmadan kesintiye uğramasına neden olabilecektir. 

Bu konuda Türk hukukunda ise yine İtalyan hukukunda yaşanan radikal değişimin aksine tedbirlerin üst sınırı bakımından halen belirsiz süre sisteminin tercih edildiği söylenmelidir. Oysa işlenen suç açısından herhangi bir özelleştirmenin yapılmadığı ve sosyal tehlikeliliğin de somut bir tespitinin aranmadığı bizim hukuk sistemimizde benimsenen bu tercihin yerinde olup olmadığı yine tartışmaya açıktır. Bundan dolayı çalışmamızda, her iki hukuk sisteminin bu farklı tercihleri tüm yönleriyle ele alınmakta ve süre sisteminin artı ve eksi yönleri incelenmektedir.   

Yukarıda kısaca açıklanmaya gayret edilen esaslı sorunların yanı sıra güvenlik tedbirleri ile alakalı başka birtakım tartışmaların da mevcut olduğu ifade edilmelidir. Nitekim bu tartışmaların başında; tedbirlerin bir ceza ile birlikte uygulanıp uygulanamayacakları, zaman bakımından uygulanmaya ilişkin halihazırda cezalar için öngörülen ilkelerin tedbirler bakımından geçerli olup olmayacakları, tedbirlerin ertelenip ertelenemeyecekleri, cezaları sona erdiren sebeplerin tedbirlere etki edip etmeyecekleri, yine cezaların uzun bir sürecin sonunda kazandıkları temel birtakım ilke ve prensiplerin tedbirler yönünden tatbik edilip edilemeyecekleri meseleleri gelmektedir. Söz konusu meselelere ilişkin varılan sonuçların ya da öğretide geçerli görüşlerin ise her iki hukuk sisteminde bazen ortak bir çizgide ele alındıkları bazen ise birbirlerinden oldukça farklı bir şekilde kabul edildikleri görülmektedir. 

Ayrıca güvenlik tedbirlerinin yalnızca cezalardan değil, aynı zamanda "tedbir" kavramına isminde yer veren diğer kurumlardan, söz gelimi; koruma tedbirleri (misure cautelari) ve önleme tedbirlerden (misure di prevenzione) farklarının ortaya konulması da büyük önem arz etmektedir. Özellikle hukuk sistemimizde öngörülmeyen önleme tedbirlerinin; başta önceden işlenen bir suçun varlığı olmak üzere, tehlikelilik, hukuki nitelik, muhatap, süre, amaç ve kendisine hükmeden makam bakımından da güvenlik tedbirlerinden ayrıldıkları, ancak bazı hususlar açısından ise bu ayrımın çok net bir şekilde yapılamadığı kaydedilmelidir. Dolayısıyla İtalyan hukukunda geniş bir uygulama bulan ve önemi her geçen gün artan önleme tedbirleri ile tam tersine uygulanmaları gittikçe azalan güvenlik tedbirlerinin kıyaslanması her iki kurumun mahiyeti ile uygulama şartlarının doğru bir şekilde tespit edilmesi açısından da yararlı olacaktır. 

Çalışmamızda kişi hürriyetini sınırlandıran güvenlik tedbirlerinin türleri, bilhassa şartları ve uygulanma biçimleri yönünden ayrıntılı bir incelenmeye tabi tutulmaktadır. Bu kapsamda kişi hürriyetini sınırlandıran güvenlik tedbirleri, İtalyan Ceza Kanunu'nun 215. maddesinde; "1) bir zirai koloniye veya çalışma evine yerleştirme (l'assegnazione a una colonia agricola o ad una casa di lavoro) 2) gözetim veya tedavi evine yatırma (il ricovero in una casa di cura e di custodia) 3) bir adli akıl hastanesine yatırma (il ricovero in un manicomio giudiziario) ve 4) bir adli ıslahevine yatırma (il ricovero in un riformatorio giudiziario)" şeklinde öngörülmekte iken, bizim ceza kanunumuzda ise böyle bir ayrıma yer verilmemektedir. Buna rağmen düzenlenişleri itibariyle, akıl hastalarına yönelik "yüksek güvenlikli sağlık kurumlarında koruma ve tedavi altına alma" tedbiri ile alkol ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde bağımlılarına özgü "bir sağlık kuruluşunda tedavi altına alma" tedbirinin, ayrıca Çocuk Koruma Kanunu'nda yer alan eğitim, bakım ve sağlık tedbirlerinin kişiye özgü olan ve hürriyeti sınırlandıran tedbirler olarak gösterilmesi mümkündür. 

Bununla birlikte, İtalyan hukukunda yer alan kişi hürriyetini sınırlandıran bazı tedbirlerin Türk hukukunda ise bir karşılıkları bulunmamaktadır. Bu nedenle de tedbirlerin karşılaştırmalı olarak ele alınması noktasında çalışmanın benimsediği metot, her bir tedbir özelinde inceleme yapılmasından ziyade, konunun muhataplar üzerinden değerlendirilmesi olacaktır. Böylece aynı durumda bulunan faillere karşı, her iki hukuk sisteminin ne şekilde hareket ettiği tespit edilmeye çalışılmaktadır. Bu bakımdan çalışmada hem İtalyan hem Türk hukuk sistemindeki akıl hastası ya da kronik alkol ya da uyuşturucu zehirlenmesi durumunda bulunan failler ile suç işlemiş yaş küçüklerine uygulanan tedbirler ele alınmakta, ayrıca gerek suç kariyerleri gerekse yapıları itibariyle daha yoğun bir tehlike gösterdikleri kabul edilen özel tehlikeli suçlu tiplerine (itiyadi suçlu, profesyonel suçlu veya suç işlemeye eğilimli kişilere) özgü güvenlik tedbirleri incelenmektedir. 

Belirtmek gerekir ki, özellikle İtalyan hukukundaki tedbirlerin şartları ile uygulanmasına ilişkin öngörülen düzenlemelerin zamanla ciddi şekilde değişmesi ve bu değişikliklerin de ceza kanununda her bir tedbirin düzenlendiği norm yerine ikincil mevzuatlar ile yapılması Türk öğretisinin de bu değişimi takip etmesini oldukça zorlaştırmaktadır. Söz gelimi; günümüz İtalyan hukukunda akıl hastalığı sebebiyle isnat yeteneği ortadan kalkan ya da azalan failler için artık bir adli akıl hastanesine yatırma tedbiri yerine daha çok gözetim altında serbestlik tedbiri (la libertà vigilata) gibi hürriyeti sınırlandırmayan alternatif bir tedbire başvurulmakta, ayrıca en son çare olarak söz konusu tedbirin uygulanması gerekmekte ise de infaz yeri olarak adli psikiyatri hastaneleri değil, yeni kurulan "R.E.M.S."ler (Residenza per l'esecuzione delle misure di sicurezza) tercih edilmektedir. Keza aynı hususların yaş küçüklerine özgü güvenlik tedbirleri açısından da söylenmesi mümkündür. Gerçekten de yaş küçükleri için bir güvenlik tedbirine başvurulması daha sıkı şartlara tabi tutulmakta, adli ıslah kurumuna yerleştirme tedbiri de artık bir topluluğa yerleştirme (il collocamento in comunità) şeklinde infaz edilmektedir. Dolayısıyla güncel durumun yansıtılabilmesi, söz konusu değişikliklerin de detaylı bir şekilde irdelenmesine bağlıdır.

Türk Ceza Kanunu'nda öngörülen konumuz kapsamındaki tedbirlerin ise öngörüldükleri andan itibaren belirli değişikliklere maruz kalmışlarsa da orijinal hallerini de korumayı başardıkları anlaşılmaktadır. Bundan dolayı çalışmada, mevzuatımızda öngörülen kişi hürriyetini sınırlandıran güvenlik tedbirlerinin geçirdiği dönüşümden ziyade, geçirmesi gereken dönüşüme odaklanılmakta, bu doğrultuda "olan hukukun" yanı sıra, "olması gereken hukuka" ilişkin de açıklamalara yer verilmektedir. 

Son olarak çalışmada, ikili yöntem sisteminin ve güvenlik tedbirlerinin geleceği de detaylı şekilde ele alınmaktadır. Her ne kadar, her iki kavramın da geleceği birbirlerinden bağımsız olmasalar da aslında ayrı tartışmaların yürütülmesine muhtaçtır. Bu kapsamda ilk olarak, isnat yeteneğine sahip ya da isnat yeteneği çeşitli sebeplerle azalmış faillere karşı klasik cezalar ve güvenlik tedbirlerinin birlikte uygulanmasından doğan ve halihazırda İtalyan hukukunda geçerli olan "kümülatif sistemin" öğreti tarafından hep şiddetli şekilde eleştirildiği belirtilmelidir. Gerçekten de öğreti; söz konusu sistemin, güvenlik tedbirlerinin özellikle infaz bakımından cezalardan çok da farklılaşamaması karşısında artık terk edilmesi gerektiğini ve bu durumdaki kişilere karşı tek bir yaptırımın ya da temsil sisteminin benimsenmesi gerektiğini savunmaktadır. Böylelikle aynı kişiye karşı hemen hemen benzer yaptırımların (söz gelimi; hapis cezası sonrası kişinin iş evine yerleştirilmesi gibi) uygulanmasının veya yine kişinin ceza infaz kurumunda kaldıktan sonra tedavi için bir kuruma yatırılmasının (söz gelimi; gözetim ve tedavi evine yatırma tedbiri gibi) yaratacağı olumsuz sonuçların önlenmesi amaçlanmaktadır. Dahası yasal taslak çalışmalarında da bu durum hep gündeme getirilmekte ve isnat yeteneğini haiz (imputabile) failler ile yarı isnat yeteneğine sahip (semi-imputabile) failler açısından öngörülen mevcut sistemin hep değiştirilmesi hedeflenmektedir. 

Bununla birlikte hemen belirtmek gerekir ki, öğretinin tüm çabasına rağmen İtalyan Ceza Kanunu'nun kümülatif sistemin uygulanmasına izin veren düzenlemeleri halen yürürlüktedir ve uygulanmaya devam etmektedir. İşte bu durum, ikili yöntem sistemi olarak adlandırılan yaptırım sisteminin İtalyan hukukunda ciddi şekilde tartışılmasına neden olmakta ve bu tartışma güvenlik tedbirlerinin bir ceza sisteminde "gerekli olup olmadığı" sorusuna kadar uzanmaktadır. Hatta bugün İtalyan öğretisinde pek çok yazar, güvenlik tedbirlerinin yalnızca isnat yeteneği bulunmayan (tam akıl hastaları, kronik alkol ya da uyuşturucu madde zehirlenmesi yaşayanlar veya belirli grup yaş küçükleri - "non imputabile") faillere yönelmesi gerektiği üzerinde durmakta, isnat yeteneği bulunan failler açısından ise mücadelenin farklı metotlar ile cezaların bünyesinde yapılması gerektiğini savunmaktadır. 

Türk hukukunda ise -İtalyan hukukunda olduğu gibi- ikili yöntem sistemine ilişkin yoğun bir tartışma bulunmamaktadır. Keza mevzuatımız incelendiğinde özellikle kişi hürriyetini sınırlandıran bir güvenlik tedbirinin yalnızca isnat yeteneği bulunmayan faillere yöneldiği, isnat yeteneği mevcut failler açısından cezaların yanı sıra sadece hürriyeti bağlayıcı olmayan bir tedbirin uygulandığı, isnat yeteneği azalmış failler bakımından ise (söz gelimi; işlediği fiille ilgili olarak hastalığı yüzünden davranışlarını yönlendirme yeteneği azalmış olan kişi gibi) genellikle temsil sisteminin benimsendiği görülmektedir. Bununla beraber, Türk hukukundaki mevcut sistemin de bilhassa toplumsal savunma açısından birtakım eksiklerinin bulunduğu ve hatta belirli durumlarda yarı isnat yeteneğine sahip failler açısından çeşitli problemlere sebebiyet verebileceği belirtilmelidir. Dolayısıyla İtalyan hukukunda ciddi şekilde eleştirilen durumun düzeltilmesi için getirilen güncel önerilerin Türk hukukunda da uygulanma kabiliyetinin olup olmadığı araştırılmaya değerdir. Nitekim bu araştırmanın neticesinde ulaştığımız sonuçların ve oluşan naçizane kanaatimizin ise bizim hukuk sistemimizdeki, kişiye özgü ve hürriyeti bağlayıcı güvenlik tedbirlerinin yalnızca isnat yeteneği olmayan ya da belirli sebepler ile azalmış kişilere karşı yetersiz güvencelerle uygulanan yaptırımlar şeklindeki görünümlerinden kurtulmalarına yardım etmesi ve olası bir kanun değişikliğinde kanun koyucuya yol göstermesi umulmaktadır.

Abstract:
Security measures, which constitute the second method (track) of the sanction system in today's criminal law and have an important role in the fight against criminality, are foreseen in almost all penal legislation of civilized countries. For instance, under the eighth section titled "Administrative Security Measures" (delle misure amministrative di sicurezza) in the Italian Penal Code of 1930, which is accepted as the first law in which the measures were systematically regulated, the measures still maintain their existence, and in the Turkish Penal Code dated 2004 and numbered 5237, the Second Section under the title of "Sanctions" is reserved for measures. Thus, after a crime is committed (and responds to it), just like the penalties, the measures provide the restriction of a personal freedom or the restriction of a right to property, thus aiming to realize the social defence in a more holistic way. Likewise, in the Italian Penal Code -with exceptions- the security measures, the implementation of which always requires the existence of a crime (post delictum), are subject to a dual distinction as "personale" and "patrimonial" according to the addressees and things to which they are applied, and it is seen that personal security measures are classified as "detentiva" and "non detentiva" measures. In this respect, the subject of the study is security measures that limit personal freedom in accordance with the distinction in Italian law, as well as the theory of security measures in Turkish and Italian criminal law. In this context, the subject of the study is the theory of security measures in Turkish and Italian criminal law, as well as "security measures that limit personal freedom" in accordance with the distinction in Italian law.

The aim of the study is to make a comparative analysis of the Turkish law equivalents of the security measures that limit personal freedom regulated in Italian law, and thus to reveal the current situation in both legal systems. Of course, before this comparison can be made correctly, it depends on determining the historical development and legal nature of the concept of security measures and then evaluating the application conditions separately. Therefore, the first two chapters of the thesis focus on drawing a general framework of the concept under the roof of "security measure theory" and then examining the conditions and application forms of the measures within the scope of general regulations. Thus, another aim of the study, which is to deal with all aspects of security measures in a theoretical sense, is tried to be realized.

In this direction, the method adopted in the study is to evaluate the regulations in Italian law selected as a comparative law example in the thesis in a comparative way with the provisions of the legislation in Turkish law and to examine the judicial decisions that shape the practice in both legal systems. In addition, examining the draft laws and commission reports within the scope of "de iure condendo", which must be addressed at the point of reaching the aim of the thesis, constitutes another method on which the study is based.

It should be stated that the concept of security measure, which was determined as the subject of the study, actually emerged as a result of the reaction to the traditional view put forward by the Classical School, which is based on the punishment of the person with a punishment that "redemption" in proportion to his culpability. Indeed, at the end of the 19th century, the penal movement, which was called the Positivist School in the doctrine, opposed the punishment understanding of the period (for example, denying the freedom of will), it argued that the measures should be applied instead of the classical punishments, and as a result of the efforts of the School, the measures found their place in the newly created penal laws. Security measures, which were welcomed by the doctrine as an important tool of the social defence against criminality when they first emerged, since it includes people who are not imputable or who are imputable (but for whom the classical punishments are insufficient) into the criminal law, at the same time they have also been subjected to heavy criticism in many ways. Moreover, it is seen that the measures, which have not even passed a century since they began to be systematically regulated in the penal legislation, and therefore at a point that can be considered new, are still the subject of the same criticisms and even some new discussions are being carried out on the concept. It is possible to find the reason for both these criticisms and the ever-increasing debates both in the legal nature attributed to the measures and in the principles on which they are based.

First of all, it should be noted that the legal natures of security measures are a very controversial issue in the doctrine. In this context, the said measures; It is not possible to establish a theoretical infrastructure and determine the conditions and application procedure without determining whether it is administrative measures (misure amministrative), penal sanctions (sanzioni criminali) or police measures (misure di polizia). At this point, the approach adopted by the study is to classify security measures as sanctions included in the field of criminal law, in other words, to accept that the measures are "sanzione criminale". Likewise, this inference is the dominant view in both Turkish and Italian law today, and it is based on some solid grounds such as the regulation of the measures in criminal laws, the fact that they require a crime to be committed for their implementation, and that they are ruled by a criminal judge. In addition, it should be emphasized that the measures are subject to the principle of legality, and at least as much afflicting (afflittivo) and aimed at the same purpose just like penalties. As a matter of fact, accepting the opposite view and approaching the measures as "administrative measures" or "police measures" may cause personal freedoms to be endangered in many ways, and the personal guarantees regulated in the criminal law may not be applied to the measures, moreover the risk of "frode delle etichette" (truffa delle etichette) may occur. In addition, it would be more appropriate to evaluate security measures as "sanctions" in nature. If the concept of sanction is defined as a reaction to the violation in a broader sense and is handled independently of any value, it will be seen that the measures also constitute a reaction against the violation in the criminal law.

Secondly, it should be stated that the criticisms directed at the concept in terms of the principles on which the measures are based have become even more severe. In this respect, the implementation of security measures basically depends on the realization of two conditions. The first of these is that the perpetrator is to be "socially dangerous" (pericolosità sociale), the second is the committing of an "act" in the sense of criminal law by the same person. First, it should be noted that the social dangerousness of the perpetrator is not only a condition for the implementation of security measures, and also the criterion in question constitutes both validity and measurement for all measures. The judgment of dangerousness is generally defined by doctrine and legislation as the probability (probabilità) of committing a crime or crimes in the future. But this definition, on the other hand, is always of an uncertain nature as it contains a forecast (prognosis) for the future, and therefore this makes the implementation of the measures very difficult from the very beginning.

As a matter of fact, in order to eliminate this ambiguity and to prevent the arbitrariness of the judge, the legislators had to prescribe certain objective criteria regarding the assessment of social danger. This situation, which was very common in the first version of the Italian Penal Code, was called "presumed dangerousness" (pericolosità presunta) or presumptions of dangerousness, and the existence of the aforementioned legal presumptions resulted in the person being presumed to be unprovable as dangerous and a security measure applied. Although the presumed dangerousness system has positive aspects in terms of legality and personal safety; it has been criticized that it causes the person to be considered dangerous even if is not dangerous, that it is not appropriate to make the determination of dangerousness independent of the personality of the perpetrator, and sometimes it causes unfair results. It has been argued that the perpetrator's situation should be evaluated concretely in each case for the measures to fulfil the aims of eliminating the dangerousness. Moreover, considering these criticisms and opinions, the Italian legislator (following a series of annulment decisions of the Italian Constitutional Court, which acts on the same principles as the doctrine) has eliminated all the assumptions of dangerousness stipulated for security measures limiting personal freedom in the criminal law with Article 31 of the "Gozzini Law" (Legge Gozzini) dated 1986 and numbered 663. And same legislator has regulated that all security measures related to the person can only be applied after it is determined that the person who committed the crime is socially dangerous. In this respect, in today's Italian law, the use of such measures depends on the concrete determination of whether the perpetrator is socially dangerous in each case.

While there has been such a fundamental evolution regarding the social dangerousness of the perpetrator in Italian law, it is seen that the Turkish Penal Code still includes the presumptions of dangerousness at the point of application of the measures. Indeed, it is sufficient for the judge/court to determine a crime has been committed and the situation that has eliminated the imputability of the perpetrator, in terms of the implementation of the measures aimed at both the mentally ill, drug and alcohol addicts and the minors. In other words, a prospective evaluation of whether the person has committed a crime again in the future or not is often not conducted in our law. This situation, together with the fact that some mechanisms for the evaluation of social danger after the sentence (for example, the re-evaluation of social danger during the execution - riesame della pericolosità sociale) are not included in our law, brings along many problems in terms of personal guarantees. Therefore, it is of great importance to examine the different approaches in both legal systems separately and with all their dimensions in terms of determining social danger, in order to determine which system is more appropriate in terms of personal guarantees.

Another issue that constitutes the essence of the measures is that the implementation periods are arranged in an unforeseen manner. Indeed, in the first version of the Italian Penal Code, no predetermination was made regarding the upper limit of security measures, and they were allowed to be applied during the period when the person was dangerous. However, many authors in the Italian doctrine agree that measures based on a vague presumption of dangerousness, together with the possibility of their implementation indefinitely, constitute a rather heavy response to the crime committed. Moreover, it is stated that even the regulation allowing the re-evaluation of the perpetrator's dangerousness (CP art. 208) cannot completely eliminate the risks posed by the indefinite implementation of the measures. Therefore, the Italian legislator envisages a new system regarding the upper limit of the security measures that limit personal freedom, contrary to the nature of the security measures, and determines this as the upper limit of the penalty stipulated in the penal code for the crime committed (law decree No. 52 dated 2014 - decreto-legge 31 marzo 2014, n. 52). Of course, the new regulation is also open to criticism in many respects. In particular, the fact that the measures for the mentally ill are subject to an upper limit may cause the person to return to the society before he/she recovers or to interrupt the ongoing treatment before it is completed.

In this context, it should be said that in Turkish law, contrary to the radical change experienced in Italian law, the indefinite period system is still preferred in terms of the upper limit of the measures. However, our legal system, in which no privatization has been made in terms of the crime committed and no concrete determination of social danger has been sought, is still open to debate whether this choice is appropriate or not. Therefore, in our study, these different preferences of both legal systems are discussed in all aspects and the plus and minus aspects of the time system are examined.

It should be noted that in addition to the fundamental problems that have been tried to be briefly explained above, there are also some other discussions regarding security measures. For example; whether the measures can be applied together with a penalty, whether the principles for penalties regarding the implementation in terms of time will be valid for the measures, whether the measures can be postponed or not, whether the reasons that end the penalties will affect the measures, and whether some basic principles that penalties have gained at the end of a long process can be applied to the measures. It is seen that the conclusions reached on the issues in question or the views valid in the doctrine are sometimes considered in a common line in both legal systems, and sometimes they are accepted quite differently from each other.

In addition, must examination in way separately security measures not only from penalties, but also from other institutions that include the concept of "measure". Indeed, this is also of great importance to reveal the differences between "security measures" and "protection measures (misure cautelari) and prevention measures" (misure di prevenzione). In particular, preventive measures that are not foreseen in our legal system; it should be noted that they differ from security measures in terms of dangerousness, legal nature, addressee, duration, purpose and the authority that rules them, especially the presence of a previously committed crime, but this distinction cannot be made very clearly in terms of some issues. Therefore, comparing the preventive measures, which have a wide application in Italian law and whose importance is increasing day by day, and the security measures, which are, on the contrary, will be useful in terms of accurately determining the nature of both institutions and the conditions of implementation.

In our study, the types of security measures that limit personal freedom are subjected to a detailed examination, especially in terms of their conditions and application forms. In this context, security measures limiting personal freedom are defined in Article 215 of the Italian Penal Code; "1) placement in an agricultural colony or workhouse (l'assegnazione a una colonia agricola o ad una casa di lavoro) 2) recovery in a detention or treatment house (il ricovero in una casa di cura e di custodia) 3) recovery in an institution of forensic psychiatry (il ricovero in un manicomio giudiziario) and 4) recovery in a judicial reformatory (il ricovero in un riformatorio giudiziario)"; while our penal code does not include such a distinction. Despite this, it is possible that the "protection and treatment in high-security health institutions" measure for mental patients and the "treatment in a health institution" measure specific to alcohol or drug or stimulant addicts, and also "education, care and health measures" in the Child Protection Law can be shown as measures that are personal and limit freedom. 

On the other hand, some security measures that limit personal freedom in Italian law do not have an equivalent in Turkish law. For this reason, the method adopted in the study at the point of comparative consideration of the security measures will be the evaluation of the issue through the addressees rather than making an examination specific to each measure. Thus, it is tried to determine how both legal systems act against the perpetrators in the same situation. In this regard, the measures applied to the perpetrators of mental illness or chronic alcohol or drug intoxication and to minors who have committed crimes in both the Italian and Turkish legal systems are discussed in this study. In addition, security measures specific to special dangerous criminal types (habitual criminals, professional criminals or people who are prone to commit crimes) that are considered to present a more intense danger due to their criminal careers and their personalities are examined.

It should be noted that especially the conditions of the measures in Italian law and the regulations envisaged for their implementation have changed significantly over time, and these changes are made with secondary legislation instead of the norm in which each measure is regulated in the penal code, which makes it very difficult for the Turkish doctrine to follow this change. For example, in today's Italian law, an alternative measure that does not limit freedom, such as a measure of freedom under surveillance (la libertà vigilata), is now used for perpetrators whose imputability is lost or reduced due to mental illness, rather than the measure of recovery in an institution of forensic psychiatry. And also, if the aforementioned measure should be implemented as a last resort, the newly established "R.E.M.S." is preferred as the place of execution, not the institution of forensic psychiatry. Likewise, it is possible to say the same issues in terms of security measures specific to minors. Indeed, the application of a security measure for minors is subject to stricter conditions, and the measure of recovery in a judicial reformatory is now carried out in the form of placement in a community (il collocamento in comunità). Therefore, reflecting the current situation depends on a detailed analysis of these changes.

It is understood that the measures stipulated in the Turkish Penal Code, on the other hand, have managed to preserve their original state, even if they have been subjected to certain changes since the time they were envisaged. For this reason, the study focuses on the transformation that the security measures that limit personal freedom envisaged in our legislation must undergo, rather than the transformation they have undergone. In this respect, besides the "what the law that is" (de lege lata), there are also explanations about the "what the law ought to be" (de lege ferenda).

In conclusion, the future of the dual method system (sistema del doppio binario) and security measures is also discussed in detail. Although the future of both concepts is not independent of each other, they need separate discussions. In this context, first, it should be noted that the "cumulative system", which is currently valid in Italian law, results from the application of classical penalties and security measures against person who is imputable or who is semi-imputable, has always been severely criticized by the doctrine. Indeed, the doctrine; argued that the system should be abandoned since the security measures could not differ much from the penalties, especially in terms of execution, and argued that a single sanction or representation system should be adopted against people in this situation. Thus, the negative consequences of applying almost similar sanctions against the same person (for example, placement in an agricultural colony or workhouse) or being admitted to an institution for treatment after staying in a penitentiary institution (for example, recovery in a detention or treatment house) are intended to prevent. Moreover, in legal draft studies, this situation is always keeping lively, and it is always aimed to change the current system foreseen for imputable and semi-imputable persons.

However, it should be noted that despite all the efforts of the doctrine, the regulations of the Italian Penal Code allowing the application of the cumulative system are still in force and continue to be applied. This situation causes the sanction system, which is called the dual method system, to be seriously discussed in Italian law, and this discussion extends to the question of whether security measures are "necessary" in a penal system. Even today, many writers in Italian doctrine emphasize that security measures should be directed only to the perpetrators who are non-imputable (completely mentally ill, those who suffer from chronic alcohol or drug intoxication, or a certain group of minors - "non imputable") and argue that the struggle should be carried out within the scope of punishments with different methods for the perpetrators who are imputable.

In Turkish law (unlike Italian law) there is no intense discussion of the dual method system. Likewise, when our penal code is examined, it is seen that especially the security measures that limit personal freedom are directed only to the persons who are non-imputable, only non-liberty-binding measures are applied in addition to the penalties for the perpetrators with imputability, and the vicarial system is generally adopted for the perpetrators with reduced imputability (for example, a person who has a reduced ability to direct his behaviour because of his illness in relation to the act he has committed). On the other hand, it should be noted that the current system in Turkish law has some deficiencies, especially in terms of social defence, and may even cause various problems for perpetrators who are semi-imputability in certain situations. Therefore, it is worth examining whether the current proposals to improve the situation in Italian law, could be applied in Turkish law as well. As a matter of fact, the conclusion that we have reached as a result of this research is expected to help us to get rid of the appearance of personal and freedom-binding security measures in our legal system as sanctions applied with insufficient guarantees against people who do not have imputability or decreased due to certain reasons, and it is hoped that it will guide the legislator in a possible change in the law.









Les mesures de sécurité, qui constituent la deuxième méthode (voie) du
système de sanctions dans le droit pénal actuel et jouent un rôle important dans la lutte
contre la criminalité, sont prévues dans presque toutes les législations pénales des pays
civilisés. Par exemple, en vertu de la huitième section intitulée « Mesures
administratives de sécurité » (delle misure amministrative di sicurezza) du Code pénal
italien de 1930, qui est acceptée comme la première loi dans laquelle les mesures ont
été systématiquement réglementées, les mesures toujours conservent leur existence, et
dans le Code pénal turc de 2004 et n° 5237, la deuxième section sous le titre «
Sanctions » est réservée aux mesures. Ainsi, après qu'un crime a été commis (et y
répond), tout comme les peines, les mesures prévoient la restriction d'une liberté
individuelle ou la restriction d'un droit de propriété, visant ainsi à réaliser la défense
sociale de manière plus holistique. De même, dans le Code pénal italien - sauf
exceptions - les mesures de sécurité, dont la mise en œuvre requiert toujours l'existence
d'un délit (post delictum), sont soumises à une double distinction « personnelle » et «
patrimoniale » selon les destinataires et les choses auxquelles elles s'appliquent, et l'on
voit que les mesures de sécurité personnelle sont classées en mesures « detentiva » et
« non detentiva ». Dans ce contexte, l'objet de l'étude est la théorie des mesures de
sécurité en droit pénal turc et italien, ainsi que les « mesures de sécurité qui limitent la
liberté individuelle » conformément à la distinction en droit italien.
L'objectif de l'étude est de faire une analyse comparative des équivalents en
droit turc des mesures de sécurité qui limitent la liberté individuelle réglementées en
droit italien, et ainsi de révéler la situation actuelle dans les deux systèmes juridiques.
Bien sûr, avant que cette comparaison puisse être effectuée correctement, il faut
déterminer l'évolution historique et la nature juridique du concept de mesures de
sécurité, puis évaluer séparément les conditions d'application. Ainsi, les deux premiers
chapitres de la thèse s'attachent à tracer un cadre général du concept sous le toit de la
« théorie des mesures de sécurité », puis à examiner les conditions et modalités
d'application des mesures dans le cadre de la réglementation générale. Ainsi, un autre
objectif de l'étude, qui est de traiter de tous les aspects des mesures de sécurité dans un
sens théorique, est tenté d'être réalisé.
Dans ce sens, la méthode adoptée dans l'étude consiste à évaluer les
réglementations en droit italien sélectionnées comme exemple de droit comparé dans
la thèse de manière comparative avec les dispositions de la législation en droit turc et
à examiner les décisions judiciaires qui façonnent la pratique dans les deux systèmes
juridiques. En outre, l'examen des projets de loi et des rapports de commission dans le
cadre du « de iure condendo », qui doit être abordé au moment d'atteindre l'objectif de
la thèse, constitue une autre méthode sur laquelle se fonde l'étude.
Il est à noter que la notion de mesure de sécurité, qui a été retenue comme objet
d'étude, est en fait née de la réaction à la vision traditionnelle de l'école classique, fondée sur la punition de la personne qui « se rédime » en proportion de sa culpabilité.
En effet, à la fin du XIXe siècle, le mouvement pénal, qui s'appelait l'École positiviste
dans la doctrine, s'opposait à l'entendement punitif de l'époque (par exemple, nier le
libre arbitre), il soutenait que les mesures devaient être appliquées au lieu des punitions
classiques, et grâce aux efforts de l'École, les mesures ont trouvé leur place dans les
lois pénales nouvellement créées. Dans le droit pénal, les mesures de sécurité qui ont
été accueillies par la doctrine comme un outil important de la défense sociale contre la
criminalité lors de leur apparition, car elles incluent les personnes qui ne sont pas
imputables ou qui sont imputables (mais pour lesquelles les peines classiques sont
insuffisantes), ont également fait l'objet de vives critiques à bien des égards. De plus,
on voit que les mesures, qui n'ont même pas passé un siècle depuis qu'elles ont
commencé à être systématiquement réglementées dans la législation pénale, et donc à
un point que l'on peut considérer comme nouveau, font toujours l'objet des mêmes
critiques et même de certains de nouvelles discussions sont en cours sur le concept. Il
est possible de trouver la raison à la fois de ces critiques et des débats toujours plus
nombreux tant dans la nature juridique attribuée aux mesures que dans les principes
sur lesquels elles se fondent.
Tout d'abord, il convient de noter que la nature juridique des mesures de
sécurité est une question très controversée dans la doctrine. Dans ce cadre, lesdites
mesures ; Il n'est pas possible d'établir une infrastructure théorique et de déterminer
les conditions et la procédure d'application sans déterminer s'il s'agit de mesures
administratives (misure amministrative), de sanctions pénales (sanzioni criminali) ou
de mesures policières (misure di polizia). À ce stade, l'approche adoptée par l'étude
consiste à classer les mesures de sécurité comme des sanctions incluses dans le
domaine du droit pénal, c'est-à-dire à accepter que les mesures sont des « sanzione
criminale ». De même, cette inférence est l'opinion dominante dans le droit turc et
italien aujourd'hui, et elle est fondée sur des bases solides telles que la réglementation
des mesures dans les lois pénales, le fait qu'elles exigent qu'un crime soit commis pour
leur mise en œuvre, et qu'ils sont jugés par un juge pénal. En outre, il convient de
souligner que les mesures sont soumises au principe de légalité, et au moins autant
affligeantes (afflittivo) et visant au même but au même titre que les peines. En effet,
accepter le contraire et considérer les mesures comme des « mesures administratives
» ou des « mesures policières » peut mettre en danger les libertés individuelles à bien
des égards, et les garanties personnelles réglementées par le droit pénal peuvent ne pas
s'appliquer aux mesures, de plus le risque de « frode delle etichette » (truffa delle
etichette) peut survenir. De plus, il serait plus approprié d'évaluer les mesures de
sécurité comme des « sanctions » par nature. Si la notion de sanction est définie comme
une réaction à la violation au sens large et est traitée indépendamment de toute valeur,
on verra que les mesures constituent également une réaction contre la violation en droit
pénal.
Deuxièmement, il convient de préciser que les critiques adressées au concept
en termes de principes sur lesquels reposent les mesures sont devenues encore plus
sévères. A cet égard, la mise en œuvre des mesures de sécurité dépend essentiellement
de la réalisation de deux conditions. Le premier d'entre eux est que l'auteur doit être «
socialement dangereux » (pericolosità sociale), le second est la commission d'un «
acte » au sens du droit pénal par la même personne. En premier lieu, il convient de
noter que la dangerosité sociale de l'auteur n'est pas seulement une condition de mise
en œuvre des mesures de sécurité, mais aussi que le critère en question constitue à la
fois la validité et la mesure de toutes les mesures. Le jugement de dangerosité est généralement défini par la doctrine et la législation comme la probabilité (probabilità)
de commettre un crime ou des crimes dans le futur. Mais cette définition, en revanche,
est toujours de nature incertaine car elle contient une prévision (pronostic) pour
l'avenir, ce qui rend donc très difficile la mise en œuvre des mesures dès le début.
En effet, pour lever cette ambiguïté et prévenir l'arbitraire du juge, le législateur
a dû prescrire certains critères objectifs d'appréciation du danger social. Cette situation,
très courante dans la première version du Code pénal italien, était appelée «
présomption de dangerosité » (pericolosità presunta) ou présomptions de dangerosité,
et l'existence des présomptions légales susmentionnées faisait que la personne était
présumée indémontrable car dangereux et une mesure de sécurité appliquée. Bien que
le régime de la dangerosité présumée présente des aspects positifs en termes de légalité
et de sécurité des personnes ; il a été critiqué qu'il fait que la personne est considérée
comme dangereuse même si elle n'est pas dangereuse, qu'il n'est pas approprié de
déterminer la dangerosité indépendamment de la personnalité de l'auteur et qu'il
entraîne parfois des résultats injustes. Il a été avancé que la situation de l'auteur devait
être évaluée concrètement dans chaque cas pour que les mesures puissent atteindre les
objectifs d'élimination de la dangerosité. De plus, compte tenu de ces critiques et avis,
le législateur italien (à la suite d'une série de décisions d'annulation de la Cour
constitutionnelle italienne, qui agit sur les mêmes principes que la doctrine) a éliminé
toutes les hypothèses de dangerosité stipulées pour les mesures de sécurité limitant la
liberté individuelle dans le droit pénal avec l'article 31 de la « loi Gozzini » (Legge
Gozzini) datée de 1986 et numérotée 663. Et le même législateur a réglementé que
toutes les mesures de sécurité liées à la personne ne peuvent être appliquées qu'après
avoir déterminé que la personne qui a commis le crime est socialement dangereuse. À
cet égard, dans la législation italienne actuelle, l'utilisation de telles mesures dépend
de la détermination concrète de savoir si l'auteur est socialement dangereux dans
chaque cas.
Alors qu'il y a eu une telle évolution fondamentale concernant la dangerosité
sociale de l'auteur en droit italien, on constate que le Code pénal turc inclut toujours
les présomptions de dangerosité au moment de l'application des mesures. En effet, il
suffit que le juge/tribunal constate qu'un crime a été commis et la situation qui a
éliminé l'imputabilité de l'auteur, en termes de mise en œuvre des mesures visant à la
fois les malades mentaux, les toxicomanes et les alcooliques et les mineurs. En d'autres
termes, une évaluation prospective de la question de savoir si la personne a commis un
crime à l'avenir ou non n'est souvent pas effectuée dans notre droit. Cette situation,
jointe au fait que certains mécanismes d'évaluation du danger social après la
condamnation (par exemple, la réévaluation du danger social pendant l'exécution -
riesame della pericolosità sociale) ne sont pas inclus dans notre loi, pose de nombreux
problèmes en termes de garanties personnelles. Par conséquent, il est très important
d'examiner les différentes approches dans les deux systèmes juridiques séparément et
avec toutes leurs dimensions en termes de détermination du danger social, afin de
déterminer quel système est le plus approprié en termes de garanties personnelles.
Un autre problème qui constitue l'essence des mesures est que les périodes de
mise en œuvre sont organisées de manière imprévue. En effet, dans la première version
du Code pénal italien, aucune prédétermination n'était faite concernant la limite
supérieure des mesures de sécurité, et celles-ci pouvaient être appliquées pendant la
période où la personne était dangereuse. Cependant, de nombreux auteurs de la
doctrine italienne s'accordent à dire que les mesures fondées sur une vague présomption de dangerosité, ainsi que la possibilité de leur mise en œuvre indéfinie,
constituent une réponse assez lourde au crime commis. Par ailleurs, il est précisé que
même la réglementation permettant la réévaluation de la dangerosité de l'auteur (CP
art. 208) ne peut totalement éliminer les risques posés par l'application indéfinie des
mesures. Par conséquent, le législateur italien envisage un nouveau système
concernant la limite supérieure des mesures de sécurité qui limitent la liberté
personnelle, contrairement à la nature des mesures de sécurité, et la détermine comme
la limite supérieure de la peine prévue dans le code pénal pour le crime commis
(décret-loi n° 52 du 2014 - decreto-legge 31 marzo 2014, n. 52). Bien sûr, le nouveau
règlement est également critiquable à bien des égards. En particulier, le fait que les
mesures pour les malades mentaux soient plafonnées peut amener la personne à
réintégrer la société avant sa guérison ou à interrompre le traitement en cours avant
qu'il ne soit terminé.
Dans ce contexte, il faut dire qu'en droit turc, contrairement au changement
radical qu'a connu le droit italien, le système de la durée indéterminée est toujours
privilégié en termes de plafond des mesures. Cependant, notre système juridique, dans
lequel aucune privatisation n'a été faite en fonction du crime commis et aucune
détermination concrète du danger social n'a été recherchée, est toujours ouvert au débat
sur la pertinence ou non de ce choix. Par conséquent, dans notre étude, ces différentes
préférences des deux systèmes juridiques sont discutées sous tous leurs aspects et les
aspects positifs et négatifs du système de temps sont examinés.
Il convient de noter qu'en plus des problèmes fondamentaux qui ont été tentés
d'être brièvement expliqués ci-dessus, il existe également d'autres discussions
concernant les mesures de sécurité. Par exemple; si les mesures peuvent être
appliquées avec une sanction, si les principes de sanctions concernant la mise en œuvre
en termes de temps seront valables pour les mesures, si les mesures peuvent être
reportées ou non, si les raisons qui mettent fin aux sanctions affecteront les mesures,
et si certains principes de base que les sanctions ont acquis à la fin d'un long processus
peuvent être appliqués aux mesures. On voit que les conclusions tirées sur les questions
en question ou les vues valables dans la doctrine sont parfois considérées dans une
ligne commune dans les deux systèmes juridiques, et parfois elles sont acceptées tout
à fait différemment l'une de l'autre.
De plus, il faut examiner de manière distincte les mesures de sécurité non
seulement des sanctions, mais aussi des autres institutions qui incluent la notion de «
mesure ». En effet, cela est également d'une grande importance pour révéler les
différences entre « mesures de sécurité » et « mesures de protection (misure cautelari)
et mesures de prévention » (misure di prevenzione). En particulier, des mesures
préventives qui ne sont pas prévues dans notre système juridique ; il convient de noter
qu'elles se distinguent des mesures de sécurité par la dangerosité, la nature juridique,
le destinataire, la durée, la finalité et l'autorité qui les régit, notamment la présence d'un
crime commis antérieurement, mais cette distinction ne peut pas être faite très
clairement en termes de quelques problèmes. Par conséquent, comparer les mesures
préventives, qui ont une large application dans le droit italien et dont l'importance
augmente de jour en jour, et les mesures de sécurité, qui sont, au contraire, utiles pour
déterminer avec précision la nature des institutions et des conditions de réalisation.
Dans notre étude, les types de mesures de sécurité qui limitent la liberté
individuelle font l'objet d'un examen détaillé, notamment au niveau de leurs conditions et de leurs formulaires d'application. Dans ce contexte, les mesures de sécurité limitant
la liberté individuelle sont définies à l'article 215 du Code pénal italien ; « 1) placement
dans une colonie agricole ou maison de travail (l'assegnazione a una colonia agricola
o ad una casa di lavoro) 2) rétablissement dans une maison de détention ou de
traitement (il ricovero in una casa di cura e di custodia) 3) rétablissement dans une
institution de psychiatrie légale (il ricovero in un manicomio giudiziario) et 4) une
convalescence dans une maison de correction judiciaire (il ricovero in un riformatorio
giudiziario) » ; alors que notre code pénal ne comporte pas une telle distinction. Malgré
cela, il est possible que la mesure « protection et traitement en établissement de santé
de haute sécurité » pour les malades mentaux et la mesure « traitement en
établissement de santé » spécifique aux toxicomanes alcooliques ou toxicomanes ou
stimulants, ainsi que « éducation, soins et santé mesures » dans la loi sur la protection
de l'enfance peuvent être présentées comme des mesures qui sont personnelles et
limitent la liberté.
En revanche, certaines mesures de sécurité qui limitent la liberté individuelle
en droit italien n'ont pas d'équivalent en droit turc. Pour cette raison, la méthode
retenue dans l'étude au niveau de l'examen comparatif des mesures de sécurité sera
l'évaluation de la problématique à travers les destinataires plutôt qu'un examen
spécifique à chaque mesure. Ainsi, on essaie de déterminer comment les deux systèmes
juridiques agissent contre les auteurs dans la même situation. À cet égard, les mesures
appliquées aux auteurs de maladie mentale ou d'intoxication chronique à l'alcool ou
aux drogues et aux mineurs ayant commis des délits dans les systèmes juridiques
italien et turc sont examinées dans cette étude. En outre, les mesures de sécurité
spécifiques aux types de criminels dangereux particuliers (délinquants d'habitude,
criminels professionnels ou personnes susceptibles de commettre des délits) qui sont
considérés comme présentant un danger plus intense en raison de leur carrière
criminelle et de leur personnalité sont examinées.
Il convient de noter que, en particulier, les conditions des mesures en droit
italien et les réglementations envisagées pour leur mise en œuvre ont considérablement
changé au fil du temps, et ces changements sont apportés avec la législation secondaire
au lieu de la norme dans laquelle chaque mesure est réglementée dans le code pénal,
ce qui rend très difficile pour la doctrine turque de suivre ce changement. Par exemple,
dans la législation italienne actuelle, une mesure alternative qui ne limite pas la liberté,
telle qu'une mesure de liberté sous surveillance (la libertà vigilata), est désormais
utilisée pour les auteurs dont l'imputabilité est perdue ou réduite en raison d'une
maladie mentale, plutôt que la mesure de rétablissement dans un établissement de
psychiatrie légale. Et aussi, si la mesure susmentionnée devait être mise en œuvre en
dernier recours, le nouveau « R.E.M.S. » est préféré comme lieu d'exécution, et non
comme institution de psychiatrie légale. De même, il est possible de dire les mêmes
enjeux en termes de mesures de sécurité spécifiques aux mineurs. En effet,
l'application d'une mesure de sécurité pour mineurs est soumise à des conditions plus
strictes, et la mesure de redressement en maison de correction judiciaire s'effectue
désormais sous la forme d'un placement en communauté (il collocamento in comunità).
Par conséquent, refléter la situation actuelle dépend d'une analyse détaillée de ces
changements.
Il est entendu que les mesures stipulées dans le Code pénal turc, en revanche,
ont réussi à conserver leur état d'origine, même si elles ont subi certaines modifications
depuis l'époque où elles ont été envisagées. Pour cette raison, l'étude se concentre sur la transformation que doivent subir les mesures de sécurité qui limitent la liberté
individuelle envisagées dans notre législation, plutôt que sur la transformation qu'elles
ont subie. À cet égard, outre-le « ce qu'est la loi » (de lege lata), il y a aussi des
explications sur « ce que la loi devrait être » (de lege ferenda).
En conclusion, l'avenir du système à double méthode (sistema del doppio
binario) et des mesures de sécurité est également discuté en détail. Bien que l'avenir
des deux concepts ne soit pas indépendant l'un de l'autre, ils nécessitent des discussions
séparées. Dans ce contexte, tout d'abord, il convient de noter que le « système
cumulatif », actuellement en vigueur dans la législation italienne, qui résulte de
l'application de sanctions classiques et de mesures de sécurité contre une personne
imputable ou semi-imputable, a toujours été sévèrement critiqué par la doctrine. En
effet, la doctrine; a fait valoir que le système devait être abandonné car les mesures de
sécurité ne pouvaient guère différer des sanctions, notamment en termes d'exécution,
et a soutenu qu'un système de sanction ou de représentation unique devrait être adopté
contre les personnes dans cette situation. Ainsi, les conséquences négatives de
l'application de sanctions presque similaires à l'encontre d'une même personne (par
exemple, le placement dans une colonie agricole ou un hospice) ou d'être admise dans
une institution pour y être soignée après avoir séjourné dans un établissement
pénitentiaire (par exemple, le rétablissement dans une détention ou un traitement
maison) sont destinés à prévenir. De plus, dans les études de projet de loi, cette
situation est toujours vivante et vise toujours à changer le système actuel prévu pour
les personnes imputables et semi-imputables.
Cependant, il convient de noter que malgré tous les efforts de la doctrine, les
dispositions du Code pénal italien permettant l'application du système cumulatif sont
toujours en vigueur et continuent d'être appliquées. Cette situation fait que le système
de sanction, appelé système à double méthode, est sérieusement discuté dans le droit
italien, et cette discussion s'étend à la question de savoir si des mesures de sécurité
sont « nécessaires » dans un système pénal. Aujourd'hui encore, de nombreux auteurs
de la doctrine italienne soulignent que les mesures de sécurité ne doivent viser que les
auteurs non imputables (malades mentaux complets, ceux qui souffrent d'intoxication
chronique à l'alcool ou aux drogues, ou un certain groupe de mineurs – « non
imputables ») et soutiennent que la lutte doit être menée dans le cadre de sanctions
avec des méthodes différentes pour les auteurs qui sont imputables.
En droit turc (contrairement au droit italien), il n'y a pas de discussion intense
sur le système de la double méthode. De même, lorsqu'on examine notre code pénal,
on constate que surtout les mesures de sécurité qui limitent la liberté individuelle ne
visent que les personnes non imputables, seules les mesures non contraignantes pour
la liberté sont appliquées en plus des peines pour les auteurs avec imputabilité, et le
système du vicariat est généralement adopté pour les auteurs à imputabilité réduite (par
exemple, une personne qui a une capacité réduite à diriger son comportement en raison
de sa maladie par rapport à l'acte qu'elle a commis). D'autre part, il convient de noter
que le système actuel en droit turc présente certaines lacunes, notamment en matière
de défense sociale, et peut même poser divers problèmes aux auteurs qui sont semiimputables dans certaines situations. Par conséquent, il convient d'examiner si les
propositions actuelles visant à améliorer la situation en droit italien pourraient
également être appliquées en droit turc. En fait, la conclusion à laquelle nous sommes
parvenus à la suite de cette recherche devrait nous aider à éliminer l'apparition de
mesures de sécurité personnelles et contraignantes pour la liberté dans notre système juridique en tant que sanctions appliquées avec des garanties insuffisantes contre les
personnes qui n'ont pas d'imputabilité ou ont diminué pour certaines raisons, et l'on
espère qu'elles guideront le législateur dans une éventuelle modification de la loi.