Açık apeksli dişlerde farklı irigasyon sistemlerinin apikalden taşan solüsyon miktarına etkisinin karşılaştırmalı değerlendirilmesi
Influence of various application systems on the amount of extruded irrigant insimulated immature teeth with respect to gravity: an ex vivo study
Yazar: EGE NAMSOY
Danışman: PROF. DR. MEHMET KEMAL ÇALIŞKAN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental aygıtlar = Dental instruments ; Diş apeksi = Tooth apex ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy ; Kök kanalı irrigantları = Root canal irrigants ; İrrigasyon = Irrigation

Özet:
Bu çalışmanın amacı açık apeksli üst çene kesici dişlerde EndoVac (EV) sistemi, kapalı uçlu ve açık uçlu irigasyon iğnelerinin apikalden taşan irigasyon solüsyonu miktarı üzerindeki etkisini kıyaslamak ve yerçekiminin solüsyonların apikalden taşma miktarı üzerindeki etkisini değerlendirmektir. 
Çalışmaya, açık apeksli dişi taklit edecek şekilde hazırlanan 1.3 mm apikal çapa sahip yirmi beş adet üst santral kesici diş dahil edilmiş ve aynı örnekler tüm deney gruplarında kullanıldı. Her grup için irigasyon prosedürü aşağıdaki tekniklerden biriyle gerçekleştirilmiştir: I. EndoVac (Discus Dental, Akıllı Endodonti, Culver City, CA, ABD), II. Kapalı Uçlu İğne (KerrHawe SA, Bioggio, İsviçre) ve III. Açık Uçlu İğne (NaviTip; Ultradent Ürünleri A.Ş., Güney Ürdün, UT). Tüm deney gruplarında, alt çene ve üst çene konumlarını taklit etmek için bir fantom model kullanılarak klinik koşullar oluşturuldu. İrigasyon solüsyonunun akış hızını                     2 mL/dk'ya kadar sabitlemek için VATEA peristaltik pompa (ReDent-Nova, Ra'anana, İsrail) kullanıldı. Tüm irigasyon prosedürleri 2mL/dk akış hızında 4 dakika boyunca toplam 8 ml olacak şekilde %2.5'lik NaOCl (Merck, Darmstadt, Almanya) kullanılarak gerçekleştirildi. 
Taşan irigasyon solüsyonunu toplamak için Myers ve Montgomery (1991) yöntemi kullanıldı. Taşan solüsyon miktarının hesaplanması, hassas tartı (Sartorious, Göttingen, Almanya) kullanılarak irigasyon prosedürü tamamlanır tamamlanmaz ölçülen cam tüplerinin ağırlığından irigasyon öncesi ölçülen boş cam tüplerinin ağırlığı çıkarılarak belirlendi. Yerçekiminin her bir irigasyon sistemi içinde apikalden taşan irigasyon solüsyonu miktarı üzerindeki etkisini değerlendirmek ve irigasyon sistemleri arasında hem alt hem de üst çene konumda taşan solüsyon miktarını analiz etmek için Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis testleri kullanıldı.
EndoVac sistemi, hem alt çene hem de üst çene konumunda neredeyse hiç irigasyon solüsyonu taşkınlığına neden olmamıştır (P>0.05), ancak kapalı uçlu iğne ve açık uçlu iğne, alt çene konumunda üst çene konumuna göre istatistiksel olarak daha fazla solüsyon taşkınlığa neden olmuştur (P<0.05). Üst çene pozisyonunda EndoVac sistemi ile kapalı uçlu irigasyon iğnesi grubu arasında taşan solüsyon miktarı açısından istatistiksel olarak anlamlı fark görülmemiştir (P=1.000). Yerçekimi, apikal pozitif basınçlı irigasyon teknikleri kullanıldığında apikalden taşan irigasyon solüsyonu miktarı üzerinde etkili olmuştur. 
Açık uçlu iğne, irigasyon sistemleri arasında en fazla apikal taşkınlığa neden olmuştur, bu nedenle açık apeksli dişlerde yapılan endodontik uygulamalarda kullanımından kaçınılmalıdır. EndoVac makrokanülü yerçekimine bağlı olarak apikaden irigasyon solüsyonu taşmasını önlediğinden dolayı, daha güvenli bir irigasyon sistemidir.
Anahtar Kelimeler; Apikal irigant ekstrüzyonu; açık apeksli diş; pozitif basınçlı irigasyon; negatif basınçlı irigasyon

Abstract:
To evaluate the impact of gravity and the irrigation systems including EndoVac (EV) macrocannula, closed ended needle (CEN) and open ended needle (OEN) on the amount of irrigant extrusion in simulated immature maxillary permanent central incisors. 
Twenty-five maxillary central incisor teeth with the apical opening of 1.3 mm in diameter simulating immature teeth were included and the same samples were used in all experimental groups. Following preparation to size 130 mm, root canal irrigation was performed with one of the following techniques: I. EV (Discus Dental, Smart Endodontics, Culver City, CA, USA), II. CEN (KerrHawe SA, Bioggio, Switzerland) and III. OEN (NaviTip; Ultradent Products Inc, South Jordan, UT). For each group, an experimental model was utilized as a phantom head to simulate the mandibular and maxillary locations of the tooth and the VATEA peristaltic pump (ReDent-Nova, Ra'anana, Israel) was used to standardize the flow rate of irrigant to 2 mL/min. All irrigation procedures were performed for 4 minutes, delivering a total volume of 8 ml of 2.5% NaOCl (Merck, Darmstadt, Germany). The method of Myers & Montgomery (1991) was used to collect the apically extruded irrigant and the amount of the extruded irrigant was determined for each sample by subtracting the pre- and post-irrigation weight of the vials using a microbalance (Sartorious, Göttingen, Germany). Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis tests were used to evaluate the effect of gravity on the amount of apically extruded irrigant for each irrigation system. The level of significance was set at P < 0.05.
The EV system caused almost no irrigant extrusion both in mandibular and maxillary locations (P > 0.05), however, syringe irrigation using closed- or open-ended needles (CEN and OEN) extruded statistically more irrigant in the mandibular location compared to that of maxillary location (P < 0.05). There was no difference between EV and CEN (P = 1.000) in maxillary location. Gravity had an impact on the amount of extruded irrigant when using apical positive pressure (APP) irrigation techniques. 

OEN extruded the most irrigant among the irrigation systems, and its usage should be avoided during root canal treatment in immature teeth. The EV macrocannula is a more reliable and safer irrigation delivery system as it prevents irrigant extrusion through the apical opening independent of the location of the tooth. 
Keywords; Apical irrigant extrusion; immature teeth; negative pressure irrigation; positive pressure irrigation