Üç farklı hastanenin yöneticilerinin ve klinikte çalışan sağlık personelinin tükenmişlik durumları
Situations of burnout among the managers and health workers who work in clinics at three different hospitals in Ankara
Yazar: DEMİRBAŞ ALİ RIZA
Danışman: YRD. DOÇ. ÖMER RIFKI ÖNDER
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management

Özet:
Üç Farklı Hastanenin Yöneticilerinin ve Klinikte Çalışan Sağlık PersonelininTükenmişlik DurumlarıBu araştırmanın genel amacı; Ankara İl Merkezindeki hastanelerde çalışan yönetici vesağlık personelinin tükenmişlik durumlarının değerlendirilmesidir. Araştırmanın evreniniAnkara Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Etlik İhtisas Hastanesi ve Gazi Üniversitesi Hastanesioluşturmaktadır. Her üç hastaneden toplam 680 kişiye ulaşılmıştır.Araştırmada sosyo-demografik verilerin toplanması amacıyla ?Kişisel Bilgi Formu? vetükenmişlik düzeyinin belirlenmesi amacıyla ?Maslach Tükenmişlik Ölçeği? kullanılmıştır.Veriler SPSS programında t testi, tek yönlü varyans analizi, kruskal wallis varyans analizikullanılarak değerlendirilmiştir.Araştırma grubunun genel tükenmişlik puanlarına bakıldığında; yaş, kurumdaki hizmetsüresi, mesleki verimlilik, mesleğin isteyerek seçilip seçilmemesi, mesleğe uygunluk, meslekigeleceğe ilişkin görüşler, çalışma ortamından memnuniyet, üstlerin takdiri ve sağlık sorunlarıyönünden anlamlı fark bulunmaktadır. Kurumdaki hizmet yılı arttıkça, mesleğini isteyerekseçmeyenler, mesleği kendine uygun bulmayanlar daha fazla tükenmişlik yaşamaktadır.Araştırma grubunun duygusal tükenme puanlarına bakıldığında; mesleğin isteyerekseçilip seçilmemesi, mesleğe uygunluk, çalışma ortamından memnuniyet, üstlerin takdiri,mesleki geleceğe ilişkin düşünceler ve iş yükü yönünden anlamlı bir fark bulunmaktadır.Mesleğini istemeden seçenler, çalışma ortamından memnun olmayanlar, üstleri tarafındantakdir edilmeyenler daha fazla duygusal tükenme yaşamaktadır.Araştırma grubunun duyarsızlaşma puanlarına bakıldığında; cinsiyet, medeni durum,toplam hizmet süresi, mesleğe uygunluk, çalışma ortamından memnuniyet, üstlerin takdiri,kurumdaki hizmet süresi ve mesleki verimliliğe ilişkin anlamlı bir fark bulunmaktadır. Erkekler,evli olmayanlar, çalışma ortamından memnun olmayanlar daha fazla duyarsızlaşmayaşamaktadır.Araştırma grubunun kişisel başarı puanlarına bakıldığında; mesleğin isteyerek seçilipseçilmemesi, mesleğe uygunluk, mesleki verimlilik, üstlerin takdiri, mesleki geleceğe ilişkingörüşler ve çalışma ortamından memnuniyete ilişkin anlamlı bir farklılık bulunmaktadır.Mesleğini istemeden seçenler, mesleği kendine uygun bulmayanlar, üstleri tarafından takdiredilmeyenler daha fazla kişisel başarıda düşme yaşamaktadır.Ülkemizde tükenmişlik araştırmaları bireye olduğu kadar kuruma odaklı olarak dayapılmalıdır. Sağlık hizmeti sunumunda yapılacak iyileştirmeler ve düzenlemelertükenmişliğin azaltılmasında etkili olabilir.Anahtar Sözcükler: Tükenmişlik, Sağlık Yöneticileri, Sağlık Çalışanları, Hastaneler

Abstract:
Situations of Burnout among the Managers and Health Workers who Work inClinics at Three Different Hospitals in AnkaraThe general aim of this study is to evaluate the burnout situations of the health workersand managers who work in the tertiary level general hospitals in Ankara. The universe of thestudy was consisted of Ankara Education and Research Hospital, Etlik SpecializationHospital and Gazi University Hospital. Total 680 individuals were reached from all hospitals.?Personal Information Form? was used for collecting of socio-demographic data and?Maslach Burnout Inventory? was used for determining level of burnout in research. The datawas analyzed with SPSS program. For statistical evaluation; t test, one-way varianceanalysis and Kruskal Wallis analysis were used.According to general burnout scores of the study group; statistically significantdifferences were found amongst age, working duration on the institution, occupationalproductivity, desirable choosing of occupation, occupational eligibility, opinions aboutoccupational forthcoming and workload. The increasing of the working duration on theinstitution cause more burnout among managers and health workers who have negativeopinions about occupation.According to emotional burnout scores of the study group; statistically significantdifferences were found amongst desirable choosing of occupation, occupational eligibility,satisfaction with working environment, appreciation of management, opinions aboutoccupational forthcoming and workload. Managers and health workers experience moreemotional exhaustion who have chosen his work not desirably and not eligibility.According to desensitization scores of the study group; sex, marital status, total workingduration, occupational eligibility, satisfaction with working environment, appreciation ofmanagement, working duration on the institution and occupational productivity. Males,unmarried workers and managers and workers who not satisfied with working environmentexperience more burnout.According to personal accomplishment subscale scores of the study group; statisticallysignificant differences were found amongst desirable choosing of occupation, occupationaleligibility, occupational productivity, appreciation of management, opinions aboutoccupational forthcoming and satisfaction with the working environment. Workers andmanagers who have negative opinion about eligibility of occupation and not take anyappreciation of management experience more reduced personal accomplishment.Burnout studies in Turkey shall also be focused on institution in as much as individuals.Improvements and regulations on health care delivery can influence on decreasing of theburnouts.Key Words: Burnout, Health Managers, Health Workers, Hospitals