Pankreas kistlerinde metabolik ve kist ile ilişkili yeni malignite prediktörleri var mıdır?
Are there new metabolic or CYST related malignancy predictors in pancreatic CYSTS?
Yazar: KADİR ULUÇ ANIL
Danışman: PROF. DR. FİLİZ AKYÜZ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Erken teşhis = Early diagnosis ; Kistler = Cysts ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pankreas = Pancreas ; Pankreas hastalıkları = Pancreatic diseases ; Pankreas neoplazmları = Pancreatic neoplasms ; Teşhis testleri = Diagnostic tests

Özet:
Giriş: Neoplastik kistlerin malignite potansiyeli olduğundan tanısını erken koymak prognoz
açısından önem taşır. Bu çalışmanın amacı, pankreas kist sıvısı örneğinde premalignite ile
ilişkili bir belirteç bulmak ve malignite gelişmeden hastalara tedavi şansı sunmaktır.
Materyal ve Metot: Çalışmamızda 2020-2022 yılları arasında rutin endoskopi ünitesine
pankreas kist aspirasyonu için yönlendirilen 18 yaş üzeri 100 hasta değerlendirildi. Bu
hastaların 53'ü İİAB için uygundu ve çalışmaya dahil edildiler. Hastaların demografik
özellikleri, pankreatit öyküleri, alkol kullanım bilgileri, kistlerin görüntüleme özellikleri,
pankreas kist sıvısında ve serumda bakılan albumin, LDH, total protein, glukoz, CEA, amilaz,
lipaz, trigliserid, kolesterol, serum-kist albumin farkı, serum-kist glukoz oranı, kist sitolojisi
ve EUS bulguları elde edildi. Hastalar kist sitolojileri ve cerrahi tanılarına göre
premalign/malign ve benign olarak 2 gruba ayrıldı. İstatistiksel analiz için SPSS 26.0
kullanıldı.
Bulgular: 53 hastadan 29'u erkekti (%54,7). Ortalama hasta yaşı 55±15 yıl, ortalama takip
süresi ise 11,1±5,8 aydı. Solid nodül varlığı, kontrast tutulumu, alkol kullanımı ve pankreatit
öyküleri değerlendirildiğinde malign ve benign gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir
farklılık saptanmadı. Kist sıvısında bakılan albümin, total protein, glukoz, CEA, kolesterol,
serum-kist albümin farklarında ve glukoz oranlarında malignite açısından istatistiksel olarak
anlamlı farklılıklar saptandı. ROC analizi ile sınır değerler belirlendi. Tahmini rölatif risk
oranları (OR) kist albumin<0.63 g/dl, kist total protein<1 g/dl, kist glukoz<100 mg/dl, kist
CEA>24 ng/ml, kist kolesterol<4.5 mg/dl, serum-kist albumin farkı>2.5 ve serum-kist glukoz
oranı>1.3 için sırasıyla: 29 (p:0.005, %95 GA: 2.7-306), 27 (p:0.006, %95 GA: 2.5-284), 8.4
(p:0.01, %95 GA: 1.6-42), 9.2 (p:0.003, %95 GA: 2.1-39.5), 17.5 (p:0.019, %95 GA: 1.5-
191), 16 (p:0.022, %95 GA: 1.4-171) ve 13 (p:0.006, %95 GA: 2-81) olarak bulundu.
Sonuç: Kist sıvısında yüksek CEA, düşük glukoz, albumin, kolesterol ve total protein ile
yüksek serum-kist albumin farkı ve serum-kist glukoz oranı pankreas kistlerinde maligniteyi
ön görmede basit, pratikte kullanılabilir belirteçlerdir.

Abstract:
Background: Early diagnosis of neoplastic cysts is important for prognosis as they have the
potential of malignancy. The aim of this study is to find a marker in pancreatic cyst fluids
related to premalignancy and provide an opportunity of treatment before malignancy occurs.
Material and Methods: In our study, 100 patients above the age of 18 who were referred to
endoscopy unit for pancreatic cyst aspiration between 2020-2022 were evaluated. 53 of these
patients were eligible for FNA and were included in this study. Demographical features,
history of pancreatitis, alcohol consumption, imaging features of cysts; LDH, total protein,
glucose, CEA, amilase, lipase, triglyceride, cholesterol of serum and cystic fluid, serum-cyst
albumin gradient, serum-cyst glucose rate, cyst cytology and EUS findings were obtained.
Patients were divided into 2 groups as benign and premalign/malign cysts according to
cytology or surgical specimen. SPSS 26.0 was used for statistical analysis.
Results: Of the 53 patients, 29 were male (54.7%). Mean age was 55±15 years and mean
follow-up period was 11.1±5.8 months. There were no statistically significant differences
between the malign and benign groups in terms of solid nodule presence, contrast
enhancement, alcohol abuse and history of pancreatitis. Albumin, total protein, glucose, CEA,
cholesterol of cystic fluid, serum-cyst albumin gradient and serum-cyst glucose rate were
significantly different between malign and benign groups. Cut-off values were determined via
ROC analysis. Odds ratios (OR) for cyst albumin<0.63 g/dl, cyst total protein<1 g/dl, cyst
glucose<100 mg/dl, cyst CEA>24 ng/ml, cyst cholesterol<4.5 mg/dl, serum-cyst albumin
gradient>2.5 and serum-cyst glucose rate>1.3 were: 29 (p:0.005, %95 CI: 2.7-306), 27
(p:0.006, %95 CI: 2.5-284), 8.4 (p:0.01, %95 CI: 1.6-42), 9.2 (p:0.003, %95 CI: 2.1-39.5),
17.5 (p:0.019, %95 CI: 1.5-191), 16 (p:0.022, %95 CI: 1.4-171) and 13 (p:0.006, %95 CI: 2-
81), respectively.
Conclusion: High CEA, low glucose, albumin, cholesterol and total protein levels in cyst
fluid as well as high serum-cyst albumin gradient and serum-cyst glucose rate are simple,
practically usable markers for predicting malignancy in pancreatic cysts.