Hava mânia planlarının bilgi teknolojileri ile oluşturulması: Samsun Çarşamba Havalimanı örneği
Creation of obstacle plans with information technologies: Samsun Çarşamba airport example
Yazar: ÖMER FARUK UZUN
Danışman: PROF. DR. FAİK AHMET SESLİ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Havayolu ulaşımı diğer ulaşım türlerine kıyasla daha güvenlidir. Fakat kaza oranları düşük olsa da gerçekleştiği durumlarda can kaybı oranı neredeyse yüzde 100'e yakındır. Bu sebeple uçuş güvenliği açısından daha fazla risk analizine ihtiyaç duymaktadır.
Çalışmada "Coğrafi Bilgi Sistemleri" tekniklerinden faydalanarak Samsun ilinde bulunan Çarşamba Havalimanının uçuş güvenliği analizi gerçekleştirilmiştir. Konuyu görsel açıdan pekiştirmek amacıyla bilgisayar destekli tasarım yazılımları kullanılarak "3 Boyutlu Mânia Yüzeyleri" oluşturulmuştur. Çalışma alanı içerisinde bulunan doğal ve beşeri unsurlar incelenmiş, sınıflandırılmış ve mânia analizlerinin yorumlandığı haritalar üretilmiştir.
Mânia sınırlama yüzeylerinin en dış hattı olan konik yüzey içerisinde kaldığı ArcGIS yazılımı ile tespit edilen alanda yapılan yükseklik ölçümlerinde, hiçbir nesnenin uçuş güvenliğine tehdit oluşturmadığı görülmüştür. Ayrıca pilotların aktif görüş sahası içerisinde yüksek oranda ışığı yansıtabilecek çatı, cephe kaplaması veya benzeri malzemelerin kullanılmadığı, havalimanı çevresinde kuşları cezbedebilecek çöp istasyonlarının da olmadığı belirlenmiştir. Diğer yandan "Havalimanı Çevresindeki Yapılaşma Kriterleri" genelgesini ihlal eden 2 okul, 8 cami ve 5 adet akaryakıt istasyonunun olduğu tespit edilmiştir.
Çalışmadan elde edilen sonuçlar, hava operasyonlarının güvenliğinin maksimum düzeyde sağlanabilmesi için yasal mevzuatın tümüne uyulmasını temin edecek bir takım hukuki düzenlemelere ihtiyaç olduğunu ortaya çıkarmıştır .

Abstract:
Air transport is safer compared to other modes of transport. Although the accident rates are low, the casualty rate is almost 100 percent in cases where it occurs. For this reason, it needs more risk analysis in terms of flight safety.
In the study, flight safety analysis of Çarşamba Airport in Samsun province was performed by using Geographical Information Systems techniques. "3D Obstacle Surfaces" were created using computer aided design software to visually reinforce the subject. Natural and human elements in the study area were examined, classified, and maps in which obstacle analyses were interpreted were produced.
In the elevation measurements made in the area where obstacle limits were determined with the ArcGIS software, it was seen that no object posed a threat to flight safety. In addition, it has been determined that roofs, facade cladding or similar materials that can reflect light at a high rate are not used in the active field of view of the pilots, and there are no garbage stations around the airport that can attract birds. On the other hand, it has been determined that there are 2 schools, 8 mosques and 5 fuel stations that violated the "Construction Criteria Around the Airport" circular.
The data obtained from the study showed that there is a need for legal regulations to ensure compliance with all legal regulations in order to ensure the maximum level of safety of air operations.