Genel dahiliye polikliniğine başvuran geriatrik hastalarda polifarmasi ve ilaç kullanımı ile ilgili uygunsuzlukların irdelenmesi
Improper Drug Use and Polypharmacy in Geriatric Patients in General Internal Medicine Outpatient Clinic
Yazar: ERCAN PESEN
Danışman: DOÇ. DR. CELALEDDİN DEMİRCAN
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Geriatri = Geriatrics ; Tedavi hataları = Medication errors ; İlaç kombinasyonları = Drug combinations ; İlaç kullanımı = Drug utilization

Özet:
Bu çalışmada Genel Dahiliye Polikliniğine başvuran geriatrik hastalarda polifarmasi oranları ve ilaç kullanımı ile ilgili uygunsuzlukların irdelenmesi amaçlanmıştır.
Çalışmaya Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Genel Dahiliye Polikliniği?ne başvuran 65 yaş ve üstü hastalar alındı.  Önceden hazırlanmış olan anket formuna hastalarla yüz yüze yapılan görüşmelerle demografik özellikler, majör başvuru semptomları, tanıları, eşlik eden kronik hastalıkları, ve ayrıntılı ilaç anamnezleri belirlendi
Çalışmaya 721 (439 [%60.9] kadın, 282 [%39.1] erkek) geriatrik hasta alındı. Yaş ortalaması: 70.9±5.1 idi. Hastaneye en sık başvuru nedenleri kan şekeri yüksekliği ve kan basıncı yüksekliğiydi. En sık eşlik eden kronik hastalıklar hipertansiyon ve diyabetes mellitustu. Hastaların 677 (%94.9)?sinde eşlik eden kronik hastalık vardı ve eşlik eden kronik hastalık sayısı ortalama 2.5±1.4 idi. Hastaların kullandığı ilaç sayısı ortalama 4.6±2.8 olup kadınlarda daha fazlaydı. Çalışmaya katılan hastaların %4.9?i hiç ilaç kullanmazken polifarmasi oranı %49.4 idi. Hastaların %23.6?sında ilaç kullanımına bağlı istenmeyen etki görülmüş olup polifarmasi alanlarda daha fazlaydı (1-4 ilaç alanlarda %17.9, ?5 ilaç alanlarda ise %28.1). hastada ilaç kullanımı ile ilgili uygunsuzluk saptandı ve polifarmasi alanlarda daha fazlaydı. En sık rastlanan ilaç kullanımı ile ilgili uygunsuzluklar doz atlama ve aç-tok alım hatasıydı. 
Bu çalışmada 65 yaş ve üstü hastaların büyük çoğunluğuna kronik hastalıkların eşlik ettiği ve bunun hastalarda polifarmasi sıklığını arttırdığı görülmüştür. Polifarmasi ilaca bağlı istenmeyen etkiler ve ilaç kullanımı ile ilgili uygunsuzlukların görülme sıklığı artmasına neden olmuştur.

Anahtar kelimler: Geriatri, polifarmasi, uygunsuz ilaç kullanımı.

Abstract:
We aimed to investigate the rate of polypharmacy and improper drug use properties in geriatric patients who applied to general internal medicine outpatient clinic.
We included 65 year old or older patients who applied to Internal Medicine Outpatient Clinic of Uludag University School of Medicine. Face to face interview was performed to obtain demographic data, major presentation symptoms, diagnoses, comorbid diseases, and a detailed history about medications.
We enrolled 721 (439 [60.9%] females and 282 [39.2%] males) geriatric patients. Mean age was 70.9±5.1. The most common application reasons were high glucose levels and high blood pressure. The most common comorbid diseased were diabetes mellitus and hypertension. 677 of the patients (94.9%) had at least one comorbid disease. Mean comorbid disease count was 2.5±1.4. Mean number of medications was 4.6±2.8. Women used more medications. While 4.9% of the patients did not use any medications, the rate of polypharmacy was 49.4%. Adverse effects were seen in 23.6% of the patients and were more common in patients with polypharmacy (17.9% in patients using 1-4 drugs and 28.1% in patients using ?5 drugs). 204 patients had improper drug use. Improper drug use was more common in patients with polypharmacy. The most common types of improper drug use were skipping medication doses and before- or after-meal timing mistakes.
  We detected a high rate of comorbidity in these geriatric patients and that the rate of comorbidity increased polypharmacy rate. Polypharmacy increased the rate of both adverse drug effects and improper drug usage.

Key words: Geriatrics, polypharmacy, improper drug use.