Devekuşlarında çeşitli faktörlerin deri kalitesi ve randımanı üzerine etkileri
Effects of various factors on leather quality and yield of ostriches.
Yazar: FERAMİS ÇİFTÇİ
Danışman: PROF. DR. HIDIR DEMİR
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Zootekni (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Deri teknolojisi = Leather technolgy ; Verim = Yield

Özet:
Bu araştırma; Dünya da ve Türkiye'de yeni alternatif deri kaynaklarından biri olan devekuşu derilerinin teknolojik açıdan önemli olan deri özellikleriyle bu özelliklere etki eden faktörleri ortaya koymak ve aynı zamanda devekuşlarının büyümelerine paralel olarak deride meydana gelen kalitatif ve kantitatif değişiklikleri tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma mataryalini aynı hafta içinde doğmuş 15 erkek ve 15 adet dişi olmak üzere toplam 30 adet devekuşu oluşturmuştur. Araştırma kapsamında her iki cinsiyet grubundan da 5'er devekuşu 9, 12 ve 14 aylık yaşta kesime sevk edilmişlerdir. Kesim sonrasında ham deri ağırlığı 9, 12 ve 14 aylık yaşta kesilen devekuşlarında sırasıyla 4,95 kg, 6,56 kg ve 7,60 kg olarak bulunmuştur (P<0,001). Bu yaşlarda kesilen erkek devekuşu derilerinin dişi devekuşu derilerinden daha ağır olduğu tesbit edilmiştir (P<0,01). Deri alanı bakımından kesim yaşı artışına bağlı olarak artışlar tesbit edilmiştir. Devekuşlarının ortalama deri alanı 9 aylık 102,5 dm2, 12 aylık yaştaki devekuşlarının ortalama deri alanı 135,5 dm2, 14 aylık yaştaki devekuşlarının ortalama deri alanı ise 150,5 dm2 bulunmuştur. Erkek ve dişi devekuşlarında ise erkeklerin lehine 12,4 dm2 alan farkı belirlenmiştir. Bu araştırmada işlenmiş derilerin kimyasal özellik bakımından deri yağ oranı, krom oksit oranı, toplam kül oranı ve pH değeri, fiziksel özellik bakımdan uzama oranı, kopma dayanımı, yırtılma dayanımı, dikiş yırtılması ve lastometre değerleri UNIDO'nun değerlerine yakın bulunmuştur. Devekuşu derilerinin fiziksel dayanımlarının ve kimyasal özelliklerinin uygun olduğu ve saraciyelik ve giysilik deri yapımında rahatlıkla kullanılabileceği söylenebilir.Anahtar Kelimeler: Devekuşu, ham deri, vidala, verim, zig

Abstract:
This study was has been carried out on with the purpose of presenting from a tecnological perspective the factors affecting ostrich skin which is one of the new alternatives in leather resources in Turkey and the World and also determining the qualitative and quantitative changes which occure on ostrich leather during growth. The research material concisted of total 30 ostrich (15 male and 15 female ostriches) born in the same week. 5 male ostriches and 5 male female ostriches were slaghtered on reaching 9 months, 12 months and 14 months respectively. After slaugtering the raw hide weight of the 9, 12, 14 months old ostriches were determined to be 4.5 kg, 6.56 kg and 7.60 kg respectively (P<0.001). The weight of the male ostriches hides were discovered to be more than the female ostriche hide. There was also recorded increase in leather area due to difference in slaughter age. Raw skin area of 102.5 dm2 was measured for the 9-months old ostrich while 150.5 dm2 was recorded for the 14-month old ostrich. Differences between male and female recorded a difference of 12.4 dm2 in favour of the male. This study revealed a similar result on processed leather observed by UNIDO regarding cromic oxide, total ash content, pH, elongation values, tensile strength, and lastometer value measured as chemical and physical parameters.Key Words: Ostrich, raw-hide, shoes leather, yield, garment leather.