Laparoskopik Kolesistektomide Cerrahi Süreyi Etkileyen Faktörler
Factors Affecting Surgical Duration in Laparoscopic Cholecystectomy
Yazar: PINAR TANRIVERDİ
Danışman: PROF. DR. ATİLA KORKMAZ
Sağlık Bakanlığı / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı / Cerrahi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2001
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery

Özet:
Amaç: laparoskopik kolesistektomi operasyonlarında süreyi uzatan faktörlerin cerrahi öncesi belirlenerek, hastayı ve cerrahı bu kriterlere göre seçmektir.
Yöntem: Ankara Numune Hastanesi 6. Cerrahi Kliniği'nde 1993-2000 yılları arasında 400 elektif laparoskopik kolesistektomi olgusu retrospektif olarak incelenmiştir. Hastalar laparoskopik kolesistektomi süresi 90dk ve 90dk.'nın altında (Grup I) ve laparoskopik kolesistektomi süresi 90 dk. 'nın üzerinde (Grup-II) olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Cerrahi süre için karşılaştırılan parametreler; yaş, cins, medikal yandaş hastalık, geçirilmiş cerrahi, taşın tek veya birden çok olması, safra kesesi duvar kalınlığı, Endoskopik Retrograd Kolanjiopankreatografi (ERCP) ve Endoskopik Sfinkterotomi (ES) öyküsü, laparoskopik kolesistektomi operasyonunu asistan (Uzman gözetiminde) veya uzmanın yapması, beyaz küre sayısı ve kese lojunda yapışıklık bulunmasıdır.
Bulgular: Grup I'deki laparoskopik kolesistektomi olgularının %9,2'sine, Grup-ll'deki olguların ise %19,7'sine ERCP ve ES uygulanmıştır. Grup-I ve Grup-II'de ERCP ve ES yapılan hastalar karşılaştırıldığında cerrahi süreyi uzatma bakımından anlamlı fark bulunmuştur (p<0.03). Grup-I'de yer alan 273 laparoskopik kolesistektomi operasyonunun 80'nini öğrenme eğrisinin başlangıcında olan asistanlar (Uzman gözetiminde) gerçekleştirmiş (%29,3), 193'ünü uzmanlar yapmıştır (%70,7). Grup-II'de 53 olguda asistanlar yer alırken, 74 olguda uzmanlar bulunmuştur. Gruplarda asistan ve uzmanlar arasında cerrahi süre için yapılan lojistik regresyon analizinde anlamlı istatistiksel fark tespit edilmiştir (p  0.05). İstatistiksel analizler sonucu ameliyatı yapan hekimin deneyimi (asistan veya uzman) ve cerrahi öncesi ERCP ve ES yapılması laparoskopik kolesistektomi süresini uzatan iki önemli faktör olarak saptanmıştır.
Sonuç ve Öneriler: Uzun cerrahi sürenin girişim öncesi tahmin edilmesi, laparoskopik kolesistektomi planlanan hastalar ve ameliyatı gerçekleştirecek olan hekimler için yararlı bir olgudur. Böyle bir öngörü cerrahi prosedürü ve anesteziyi her yönden daha iyi planlamaya izin verdiği gibi hasta ve doktor (uzman veya asistan) seçimi de bu verilere dayanarak yapılabilir. Laparoskopik kolesistektomi öncesi hastaya yapılan ERCP ve ES girişimleri cerrahi süreyi uzatan önemli bir faktör olup bu hastaların cerrahisinin deneyimi daha fazla olan cerrahlar tarafından yapılmasının daha yararlı olacağı düşünülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Laparoskopik Kolesistektomi, Operasyon zamanı, ERCP, ES

Abstract:
Purpose: The aim of the study is to determine the factors that prolong the time in laparoscopic cholecystectomy before surgery and to select the patient and the surgeon according to these criteria.
Method: 400 elective laparoscopic cholecystectomy cases between 1993 and 2000 in Ankara Numune Hospital 6th Surgery Clinic were analyzed retrospectively. The patients had a laparoscopic cholecystectomy is divided into two groups. The operation time of 90 minutes and less than 90 minutes as (Group I) and a time of 90 minutes over as (Group-II). The parameters compared for the duration of surgery are; age, gender, medical co-morbidity, previous surgery, single or multiple stones, gallbladder wall thickness, history of Endoscopic Retrograde Cholangio Pancreatography (ERCP) and Endoscopic Sphincterotomi (ES), laparoscopy performed by an assistant or specialist, white blood cell count, and presence of adhesions in the sac site.
Results: ERCP and ES were performed in 9.2% of laparoscopic cholecystectomy cases in Group I and 19.7% of cases in Group II. When the patients who underwent ERCP and ES in Group-I and Group-II were compared, a significant difference was found in terms of prolonging the surgical time (p<0.03).in Group-I; 80 of the 273 laparoscopic cholecystectomy operations were performed by assistants (under the supervision of specialist) at the beginning of the learning curve (29.3%) and 193 of them were performed by specialists (70.7%). While assistants were present in 53 cases in Group-II, specialists were found in 74 cases. A statistically significant difference was found in the logistic regression analysis for surgical time between assistants and specialists in the groups (p   0.05). As a result of statistical analyzes, the experience of the surgeon (assistant or specialist) and pre-operative ERCP and ES interventions were determined as two important factors that prolong the duration of laparoscopic cholecystectomy.
Conclusions and Suggestions: Estimating the long surgical time before the operation is a useful phenomenon for patients who are planned for laparoscopic cholecystectomy and for the physicians who will perform the surgery. Such a foresight allows for better planning of surgery and anesthesia in all aspects, and patient and doctor (specialist or assistant) selection can be made based on these data. ERCP and ES interventions performed on the patient before laparoscopic cholecystectomy are an important factors prolonging the surgical time, and it was thought that it would be more beneficial to perform the surgery of these patients by surgeons with more experience.
Key Words: Laparoscopic Cholecystectomy, Operationl Time, ERCP, ES