Erişkin acil servis ile aile sağlığı merkezine başvuran hastaların sağlık okuryazarlığı düzeylerinin karşılaştırılması
The comprasion of the health literacy levels of patients appiled to emergency service and  A family health center
Yazar: RIZA GÜCAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH ALGIN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Aile sağlığı merkezi = Family health center ; Anketler = Questionnaires ; Sağlık okuryazarlığı = Health literacy ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç
Bu çalışma ile, acil servis yeşil alana başvuran hastaların sağlık okuryazarlık düzeylerini ortaya koymayı; bu düzeyi aile sağlık merkezine başvuran hastaların sağlık okuryazarlık düzeyiyle karşılaştırarak ülkemiz literatürüne katkıda bulunmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem
Çalışmamız tek merkezli, prospektif, gözlemsel anket çalışması olup, erişkin acil servise ayaktan başvuran ve Kanada triaj sınıflaması 4-5 olan hastalar ile ASM'ye başvuran 18 yaş üstü hastalardan oluşmaktadır. Hastalar eğitim durumlarına, mesleklerine ve gelir-gider durumlarına göre alt gruplara ayrıldı.
Bulgular 
Çalışmaya dahil edilen hastaların yaşları 18 ile 82 arasında değişmekte olup yaş ortancası 36 (26-45) saptandı. Çalışmaya katılan toplam 480 kişinin 205'i (%42,7) erkek, 275'i (%57,3) kadındı. Çalışmaya dahil edilen 480 hastanın 169'u (%35,2) Aile Sağlığı Merkezi'ne, 311'i (%64,8) acil servise başvuranlardan meydana gelmekteydi. Medeni durum bakımından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık yoktu (p=0.446).  İlkokul mezunu hastaların AS başvurularının ASM başvurularından yüksek olduğu, üniversite ve yüksek lisans mezunlarının ise ASM başvurularının acil servis başvurularından istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek olduğu bulundu (sırasıyla p<0,001, p<0,001, p=0,02). ASM ve AS başvurularında sağlık okuryazarlığı indeks puanı (p=0.364) açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu. Ancak indeks alt gruplarından sağlıkla ilgili bilgiye ulaşma (p=0.042) ve sağlıkla ilgili bilgiyi anlama (p=0.035) ortalama skorları acil servise başvuranlarda istatistiksel olarak anlamlı şekilde düşük bulundu.
Sonuç
AS'lerin yoğunluğunun azaltılmasında, eğitim düzeyi, mesleği ve gelir düzeyi ayrımı olmaksızın, birinci basamak sağlık hizmetlerinin kullanımının artırılması ile ilgili toplumumuz bilgilendirilmeli, SOY düzeyleri arttırılmalıdır.

Abstract:
Purpose

With this study, we aimed to reveal the health literacy levels of patients who applied to the emergency service green area, and to contribute to the literature of our country by comparing this level with the health literacy level of patients who applied to family health centers. 

Materials and Methods 

Our study is a single-center, prospective, observational questionnaire study, consisting of outpatients who were admitted to the adult emergency department and it consists of Canadian triage classification patients which is 4-5 and patients over 18 years old who applied to family health center. The patients were divided into subgroups according to their education, profession, and income-expense status. 

 Results
The ages of the patients included in the study ranged from 18 to 82, and the median age was 36 (26-45). The number of the people who are participating to the study was 480. 205 (42.7%) of these people were male and 275 (57.3) were female. The patients who included in the study, 169 (35.2%) were admitted to the Family Health Center and 311 (64.8%) to the emergency service. There was no statistically significant difference between the groups in terms of marital status (p = 0.446). It was found that primary school graduate patients' emergency service applications were higher than ASM applications, while university and graduate graduates's ASM applications are higher with statistically significantly than emergency service applications. (respectively p <0.001, p <0.001, p = 0.02, respectively). There was no statistically significant difference in terms of health literacy index score (p = 0.364) in ASM and emergency room admissions. However, the mean scores of accessing health-related information (p = 0.042) and understanding health-related information (p = 0.035) from index subgroups were found to be statistically significantly lower in those who presented to the emergency department. 
Conclusion 
In reducing the density of emergency services, our society should be informed about increasing the use of primary health care services, regardless of education level, profession and income level, and health literacy levels should be increased.