Öğretmenlerin okul müdürlerine ilişkin yenilik yönetimi ve girişimcilik algılarının örgütsel bağlılığa etkisi üzerine proje okullarında bir araştırma
A research in the project schools on the teachers' perceptions of innovation management and the entrepreneurship with respect to school administrators onto the impact of organizational commitment
Yazar: ÖZGÜR UYGUR
Danışman: DOÇ. DR. NEZİHE TÜFEKCİ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; İşletme = Business Administration
Dizin: Girişimcilik = Entrepreneurship ; Okul bağlılığı = School attachment ; Okul yöneticileri = School administrators ; Proje okullar = Project schools ; Yenilik = Innovation ; Yeterlilik = Sufficiency ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Öğretmen algısı = Teacher perception ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı; Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumlarında (Proje Okulları) görev yapan öğretmenlerin, okul müdürlerine dair yenilikçilik ve girişimcilik yeterlilikleri algılarının, örgütsel bağlılıklarını ne ölçüde etkilediğini belirlemektir. Bu nedenle araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evreni 2019-2020 eğitim-öğretim döneminde Antalya ilinde, Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmî 20 proje okulunda görev yapan 1135 öğretmenden oluşmaktadır. 434 öğretmen araştırmanın örneklemini oluşturmuş ve elde edilen veri seti ile araştırmaya devam edilmiştir. Veri toplamak için Bülbül (2012) tarafından oluşturulan 'Okullarda Yenilik Yönetimi Ölçeği', Balay (2000) tarafından geliştirilen 'Örgütsel Bağlılık Ölçeği' ve Köybaşı (2016) tarafından geliştirilen 'Okul Yöneticisi Girişimcilik Ölçeği' kullanılmıştır. Katılımcılardan toplanan verilerin çözümlemelerinde SPSS 25.0 programı ve AMOS 21.0 paket programı kullanılarak frekans, yüzde, t-testi, tek faktörlü varyans analizi (One-way ANOVA), korelasyon analizi, çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğretmenler, okul müdürlerinin girişimci ruha sahip, risk alabilen, rekabet anlayışına yönelik yöntemler geliştirebilen, yeni fikirlere yönelik çalışmalarda rol model olabilen ve okulun varlığıyla birlikte amaçlarını sürdürmede sorumluluk alabilen yöneticiler oldukları görüşündedirler. Örgütsel bağlılık ölçeğinin alt boyutlarına verilen cevaplar incelendiğinde öğretmenlerin okullarıyla ilgili çalışma ortamları, görev ve sorumlulukları, motivasyon unsurları açısından kendilerini ifade edebildikleri ve çalışmaları için uygun koşullar altında yüksek motivasyonun sağlandığı ortamlarda yer aldıkları görülmektedir. Araştırma sonucunda, yenilik yönetimi ve girişimcilik kavramlarına ilişkin demografik özelliklere göre anlamlı bir farklılık sadece okul türü ve yaş değişkenlerinde gözlenmiştir. Okul müdürlerinin girişimcilik yeterliliklerinin öğretmenlerin örgütsel bağlılıklarına etkisinin %24'ünü ve okullardaki yenilik yönetiminin, öğretmenlerin örgütsel bağlılıklarına etkisinin %16'sını yordadığı görülmüştür.

Abstract:
The purpose of this research is to determine to what extent the levels of teachers' working in Educational Institutions that implement Special Programs and Projects (Project Schools) organizational commitment affect their perception of innovation on school principals and entrepreneurship competencies of school principals. Therefore, the screening model was used in this research. The target population of the research consists of 1135 teachers working in the official 20 project schools under the National Education Ministry in Antalya Province in the academic year of 2019-2020. The research continued with the data set obtained from 434 teachers. Within the research, 'Management of Innovation Scale in Educational Institutions by Bülbül (2012), 'Organizational Commitment Scale' developed by Balay (2000) and 'School Administrator Entrepreneurship Scale' developed by Köybaşı (2016) were used as data collection tools. In the analysis of the data collected from the participants, using the SPSS 25.0 program and the AMOS 21.0 package program, frequency, percentage, t-test, one-factor variance analysis (One-way ANOVA), correlation analysis, multiple regression analysis were used. According to the results of the research, teachers are of the opinion that school principals have entrepreneurial spirit, can take risks, develop methods for understanding of competition, can be a role model in studies for new ideas, and can take the responsibility for maintaining their goals with the existence of the school. When the responses given to the sub-dimensions of the organizational commitment scale are examined, it can be seen that the teachers are able to express themselves in terms of work environments, duties and responsibilities, motivation factors related to their schools, and they are in environments where high motivation is provided under appropriate conditions for their work. As a result of the research, it has been observed that teachers' innovation management and entrepreneurship concepts with repect to the demographic features do differ significantly in terms of only school type and age. It has been observed that school principals' entrepreneurial competencies predicted 24% of the effect of teachers' organizational commitment and 16% of the effect of innovation management on teachers' organizational commitment.