Sosyal bilgiler dersinin öğretiminde gezi-gözlem tekniğinin uygulanma potansiyeli (Diyarbakır ili, Ergani ilçesi örneği)
Social studies lesson, the applying potential of trip and observation technical of teaching (The example of Ergani, the town of Diyarbakır province)
Yazar: MEHMET ÇETİN
Danışman: YRD. DOÇ. CENGİZ KAYACILAR
Niğde Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Bilimler ve Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilimsel alan gezileri = Scientific field trips ; Coğrafya = Geography ; Coğrafya öğretimi = Geography teaching ; Diyarbakır-Ergani = Diyarbakır-Ergani ; Gezi-gözlem yöntemi = Trip-observation method ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu araştırma ile bir ilçe örneğinde, sosyal bilgiler dersi konularının öğretiminde gezi-gözlem tekniğinin uygulanma potansiyeli ortaya konularak bu tekniğin teşvik edilmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca Diyarbakır ili, Ergani ilçesinde sosyal bilgiler öğretmenlerinin gezi-gözlem tekniğini uygulama durumunu ortaya koymak amaçlanmaktadır. Teknik gezi yapılan başlıca alanları, gezi-gözlem tekniğinin uygulama ilkeleri bakımında değerlendirmek ve Ergani ilçesinde eğitim amaçlı yeni teknik gezi güzergâhı belirlenip tanımlayarak eğitim ve öğretimin faydasına sunulmaya çalışılmıştır. Bu çalışma, gezi-gözlem tekniğinin eğitim-öğretim faaliyetlerindeki önemini ortaya koyma amacıyla, Ergani ilçesinde farklı güzergâhlarda gezi-gözlem tekniğine elverişli ortamlar saptanmıştır. Belirlenen bu ortamların sosyal bilgiler öğretmenlerinin derslerinde kullanmaları için bir rehber görevi görmesine çalışılacaktır. Sosyal bilgiler öğretim programının içeriğinde bulunan tekniklerden biri olan gezi-gözlem tekniğinin öğrencilere kazandırılmak istenen kazanımları sağlamada önemli bir etkisi olduğu söylenebilir. Gezi-gözlem tekniği öğrenciyi pasif alıcı konumundan çıkararak öğrenme sürece dâhil eder. Gezi-gözlem tekniğinin okullarda uygulanmasının öğrencilerin okul ile dış dünya arasındaki sınırları aşmasına yardım edeceği varsayılmıştır. Öğrencilerin gezi-gözlem tekniğini kullanmasıyla; yaşadıkları bölgeyi tanıyıp, elde ettikleri somut bilgiler neticesinde, bölge hakkında daha yeterli bilgilere sahip olacakları öngörülmektedir. Araştırmada, ilgili literatür çalışmasından sonra, büro ön hazırlıkları tamamlanarak saha çalışmalarına geçilmiştir. Sahada yapılan çalışmalar sonucunda toplanan bilgiler harita ile ifade edilmiştir. Ayrıca kolay ulaşılabilirlik yöntemi kullanılarak Diyarbakır ili Ergani ilçesi merkezinde bulunan 6 ortaokuldaki 20 sosyal bilgiler öğretmenine (16 Erkek, 4 Kadın) 3 sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu uygulanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi tekniklerinden frekans analizi tekniğiyle analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda sosyal bilgiler öğretmenlerinin gezi-gözlem tekniğine yönelik bilgi düzeyleri, gezi-gözlem tekniğini kullanarak teknik bir gezi gerçekleştirme durumları ve teknik bir gezi gerçekleştirmedilerse nedenleri, gezi-gözlem tekniğini kullanarak nerelere gezi yapabileceklerine dair bilgilere ulaşılmıştır. Araştırma bulguları ışığında çeşitli öneriler sunulmuştur.

Abstract:
This research, it is aimed to encourage this technique by putting out the possibility of application of trip-observation technique in the teaching of social studies course subjects with in a district. It is also aimed to reveal the application of social science teachers' trip-observation technique in Ergani province of Diyarbakır province. The main areas of technical trips were evaluated in terms of implementation principles of sightseeing and observation techniques and the new technical trip route for education in Ergani province was identified and defined and offered to the benefit of education and training. In this study, in order to demonstrate the importance of trip-observation technique in educational activities, environment suitable for trip-observation technique was determined on different routes in Ergani province. These settings will be tried to serve as a guide for social studies teachers to use in their lessons. It can be said that the trip-observation technique, which is one of the techniques in the content of the social studies curriculum, is an important influence in achieving the achievements to be gained to the students. The trip-observation technique removes the student from the passive receiver and includes it in the learning process. It is assumed that the application of the trip-observation technique in schools will help students overcome the boundaries between the school and the outside world. By using the sight-observation technique of the students; it is foreseen that they will have more knowledge about the region, knowing the region they live in, and on the basis of the concrete information they have obtained. After studying the related literature, the preliminary work of the bureau was completed and field studies were started. The information gathered at the end of the work done on the sahada has been expressed by map. In addition, a semi-structured interview form consisting of 3 questions (16 males, 4 females) was applied to 20 social studies teachers in 6 middle schools in Ergani district of Diyarbakır province with easy accessibility method. The obtained data were analyzed by frequency analysis technique from content analysis techniques. As a result of the research, social scientists were informed about the level of knowledge about trip-observation technique, the situation of performing a technical trip by using trip-observation technique, and the reasons why they could travel by sightseeing technique. Various suggestions were presented in the light of research findings.