Muş ili Hasköy ilçesi Damızlık Manda Yetiştiricileri Birliğinin üyesi olan ve olmayan işletmelerin bazı yapısal özelliklerinin belirlenmesi
Determination of some structural characteristics of enterprises being member or not member to Breeding Buffalo Breeders Association in Hasköy district of Muş
Yazar: HALİL UÇAR
Danışman: PROF. DR. MURAT DEMİREL
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Birlik = Unity ; Damızlık = Breeding ; Mandalar = Buffaloes ; Muş = Muş ; Yemleme = Feeding ; Yetiştirme = Training

Özet:
Manda yetiştiricilerinin sosyo-ekonomik yapıları, işletmelerin yapısal özellikleri, manda bakım besleme alışkanlıklarının durum tespiti ve çözüm önerilerinin sunulması amacı ile yürütülen araştırmada yüzde hesaplama yöntemi ile Muş İli Hasköy İlçesi'nin mahalle ve köylerindeki Damızlık Manda Yetiştiricileri Birliği'ne üye 71 ve üye olmayan 79 olmak üzere toplam 150 işletme ile anket çalışması yapılmıştır. Elde edilen verilerin frekans tabloları oluşturulmuş ve ki-kare analizleri yapılmıştır.
Yaş ortalaması 42.86 olan işletme sahiplerinin yalnızca % 0.66'sının üniversite mezunu olduğu, % 3.33'nün ise okur yazar olmadığı görülmüştür. İşletmelerin ortalama 15.96 büyükbaş hayvana ve 7.88 mandaya sahip oldukları saptanmıştır. Yetiştiricilerin %98.68'inin süt verimi miktarını dikkate almadan mandalara aynı besleme programı uyguladıkları görülmüştür. Genelde mandalara kaba yem olarak % 78.67'sinin kuru yonca otu, % 18.67'sinin kuru çayır otu ve % 2.67'sinin saman, birlik üyesi yetiştiricilerin % 61.97'sinin, üye olmayanların % 74.68'inin mandalarına kesif yem verdikleri ve kesif yem verenlerin ise % 95'inin fabrika yemi, % 4'ünün arpa ve % 1'inin yulaf tercih ettikleri tespit edilmiştir. İşletmelerin % 99.33'ünün kapalı barınak ve % 97.18'inin ise açık alanda branda altında yemleri depoladıkları saptanmıştır.
Sonuç olarak; hayvansal üretimde düşük olan mandacılık payının arttırılması için genetik kapasitesi yüksek mandalar verilerek yetiştiricilerin sözleşmeli manda yetiştiriciliğine teşvik edilmesi, mevcut mandaların gelişim ve fizyolojik verim dönemlerine göre beslenmelerinin yapılması, ahır ve yem depolarının modernize edilmesi, yetiştiricilerin modern mandacılık konusunda eğitilmesi ve teşvikler ile verime yönelik desteklerin sağlanması gerektiği kanaatine varılmıştır.

Abstract:
This study was carried out to determine some structural characteristics of enterprises being member or not member to breeding buffalo breeders association in Hasköy district of Muş province and a survey was conducted with a total of 150 business being member (71) or not member (79) to the assocation. The requency tables of obtained data were created and chi-square analysis was made in present study analyzed by the chi-square test. It was observed that only 0.66 % of the business owners with an average age of 42.86 years old graduated from a university and 3.33 % was illiterate. It was determined that the enterprises hade an average of 15.96 big animals and 7.88 buffaloes. 98.68 % of the breeders applied the same feeding program to the buffaloes without considering the amount of milk yield, in general 78.67 % of the breeders preferred dry alfalfa grass, 18.67 % dry meadow grass and 2.67 % straw as roughage; 61.97 % and 74.68 % of the breeders being members and the non-members of the union gave concentrate feed to buffaloes, and 95 %, 4 % and 1 % of those who gave concentrate feed preferred factory feed, barley and oat, respectively. It was determined that 99.33 % of the enterprises stored the feeds in closed shelters and 97.18 % of those preserved the hay and concentrate feeds in an open area under the tarpaulin. As a result, it was concluded that to increase the share of buffalo breeding, which is low in animal production, breeders should be encouraged to contracted buffalo breeding by supplying them with buffaloes being high genetic capacity; buffaloes should be fed according to their development and physiological yield periods, barns and feed stores should be modernized, and buffalo breeders should be trained and supported with incentives.