Yeni tanılı migren olguları ile sağlıklı olguların optik disk, makula ve koroid parametrelerinin karşılaştırılması
Comparison of optic disc, macula, and choroid parameters between newly diagnosed migraine cases and healthy cases
Yazar: YÜŞA BÜLENT KISABOY
Danışman: DR. PINAR ÖRENÇ ; PROF. DR. HÜLYA GÜNGEL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases

Özet:
Amaç: Yeni tanılı migren hastalarının optik sinir, makula ve koroid yapıları incelenerek, bu yapılarda meydana gelebilecek olası değişikliklerin araştırılması ile migren hastalığının hem tanı hem tedavisine yön vererek migren hastalığında görülebilecek olası optik sinir, makula ve koroidal patolojilerin erken dönemde tespit edilmesi amaçlanmaktadır. 

Gereç ve yöntem: Çalışmaya 01.08.2023-01.11.2023 tarihleri arasında İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji ve Göz Hastalıkları kliniklerinde muayene edilen 41 yeni tanılı aurasız migren hastasının her iki gözü, 41 sağlıklı kontrol hastasının her iki gözü dahil edilmiştir. Katılımcılar yeni tanılı migren grubu ve sağlıklı kontrol grubu olmak üzere iki grup oluşturularak optik sinir, makula ve koroid yapıları prospektif olarak incelenip karşılaştırılmıştır. Spektral Domain OKT cihazı RTVue-100 kullanılarak optik sinir, retina sinir lifi tabakası (RNFL) analizi ile; makula ise ganglion hücre kompleksi (GCC) ve total makula kalınlığı analizleri ile incelenmiştir. SD-OKT cihazı 3D OCT-2000;Topcon ile santral koroidal kalınlık (SKK) ölçülmesi sonrası cihazdan alınan görüntülerin ImageJ programına yüklenmesiyle koroidal vasküler indeks (KVİ) ve diğer koroidal parametreler hesaplanmıştır. Anlamlılık sınırı olarak p<0.05 kabul edilmiştir.

Bulgular: İki grubun sağ gözleri RNFL parametreleri açısından incelendiğinde tüm kadranlardaki RNFL değerleri  migren grubunda anlamlı olarak ince  saptandı (p<0.05). İki grubun sol gözleri karşılaştırıldığında ise temporal (TEM), temporal alt-lower(TL), temporal üst-upper (TU) RNFL değerleri hariç diğer kadranlardaki RNFL değerleri migren grubunda anlamlı olarak ince gözlendi (p<0.05). Kontrol olgularının sağ ve sol gözleri arasında anlamlı RNFL farkı saptanmadı (p>0.05). Migren olgularının hem sağ hem sol gözleri birbirleriyle kıyaslandığında sağ göz  temporal (TEM), temporal üst-upper (TU), temporal alt-lower (TL) RNFL değerleri sol göze göre; sol göz nasal (NAS), nasal üst-upper (NU), nasal alt-lower (NL) RNFL değerleri ise sağ göze göre anlamlı olarak daha ince tespit edildi (p<0.05).   GCC değerleri migren grubunun hem sağ hem sol gözünde kontrol grubuna göre anlamlı olarak ince tespit edildi (p<0.05). Global loss volume (GLV) değeri migren grubunun hem sağ hem sol gözünde anlamlı olarak daha yüksekti (p<0.05). Fokal loss volume (FLV) değerinde ise iki grup arasında anlamlı bir fark gözlemlenmedi (p>0.05). İki grubun makula total retina kalınlıkları incelendiğinde foveal ve parafoveal değerlerinde iki grup arasında anlamlı bir fark saptanmaz iken (p>0.05); perifoveal değerlerde ise migren grubunun hem sağ hem sol gözünde kontrol grubuna göre anlamlı incelme gözlendi (p<0.05). Koroidal dokunun incelenmesinde; migren hasta grubunun hem sağ hem sol gözünde  kontrol grubuna göre total koroidal alan (TKA), luminal alan (LA), stromal alan (SA) değerleri anlamlı olarak daha yüksek (p<0.05); koroidal vasküler indeks (KVİ) değeri ise anlamlı olarak daha düşük tespit edildi (p<0.05). İki grup arasında koroid kalınlığı (KK) bakımından anlamlı bir fark saptanmadı (p>0.05).

Sonuç: Yeni tanılı aurasız migren olgularının sağ gözlerinde kontrol olgularına göre tüm kadranlardaki RNFL değerlerinde; sol gözlerinde ise kontrol olgularına göre TL, TU, TEM RNFL değerleri hariç tüm kadranlardaki RNFL değerlerinde anlamlı incelmeler tespit edildi. Tüm GCC değerlerinde ise hem sağ hem sol gözde kontrol grubuna göre anlamlı incelme mevcuttu. KVİ, migren hastalarının hem sağ hem sol gözünde kontrol grubuna göre daha düşük saptandı. Bu bulgular migren hastalığında optik sinir, makula ve koroid dokularının erken dönemde bile etkilendiğini göstermektedir. Migren hastalarının sağ ve sol gözleri kıyaslandığında sağ göz temporal kadran ve sol göz nazal kadran RNFL değerlerindeki incelmeler; migren hastalığında lateral genikulat nükleusun (LGN) etkilendiğini düşündürtebilir.

Anahtar Kelimeler: Ganglion hücre kompleksi, koroidal vasküler indeks, lateral genikulat nükleus migren, retina sinir lifi tabakası

Abstract:
Objective: By examining the optic nerve, macula, and choroid structures of newly diagnosed migraine patients, it is aimed to investigate possible changes in these structures, thus guiding both the diagnosis and treatment of migraine disease. The goal is to detect possible optic nerve, macular, and choroidal pathologies that may occur in migraine disease at an early stage.

Materials and Methods: A total of 41 newly diagnosed migraine patients without aura who were examined in the Neurology and Ophthalmology clinics of Istanbul Training and Research Hospital between 01.08.2023-01.11.2023 and both eyes of 41 healthy control patients were included. Participants were divided into two groups as newly diagnosed migraine group and healthy control group, and optic nerve, macula, and choroid structures were prospectively examined and compared. The Spectral Domain OCT device RTVue-100 was used to examine the optic nerve, retinal nerve fiber layer (RNFL) analysis; macula, ganglion cell complex (GCC), and total macular thickness analyses. With the SD-OCT device 3D OCT-2000; after the measurement of central choroidal thickness (CCT), choroidal vascular index (CVI) and other choroidal parameters were calculated by uploading the images taken from the device to the ImageJ program. A significance level of p<0.05 was accepted.

Results: When the right eyes of the two groups were examined in terms of RNFL parameters, RNFL values in all quadrants were significantly thinner in the migraine group (p<0.05). When the left eyes of the two groups were compared, RNFL values in all quadrants except for temporal (TEM), temporal lower (TL), and temporal upper (TU) were significantly thinner in the migraine group (p<0.05). There was no significant difference in RNFL between the right and left eyes of the control group (p>0.05). When the right and left eyes of the migraine patients were compared, the temporal (TEM), temporal upper (TU), and temporal lower (TL) RNFL values in the right eye were found to be significantly thinner than the left eye, while the nasal (NAS), nasal upper (NU), and nasal lower (NL) RNFL values in the left eye were significantly thinner than the right eye (p<0.05). GCC values were significantly thinner in both the right and left eyes of the migraine group compared to the control group (p<0.05). Global loss volume (GLV) was significantly higher in both the right and left eyes of the migraine group (p<0.05). There was no significant difference in Focal loss volume (FLV)between the two groups (p>0.05). When the total macular thickness of the two groups was examined, no significant difference was found in foveal and parafoveal values (p>0.05). However, perifoveal values were significantly thinner in both the right and left eyes of the migraine group compared to the control group (p<0.05). 	In the examination of the choroidal tissue, total choroidal area (TCA), luminal area (LA), and stromal area (SA) values were significantly higher in both the right and left eyes of the migraine patient group compared to the control group (p<0.05); choroidal vascular index (CVI) was significantly lower (p<0.05). There was no significant difference in choroidal thickness (CT) between the two groups (p>0.05).

Conclusion: In new-onset aura-free migraine cases, significant thinning of RNFL values in all quadrants was detected in the right eyes compared to the control cases; while in the left eyes, significant thinning was found in all quadrants except for TL, TU, and TEM RNFL values compared to the control cases. In both right and left eyes, there was a significant thinning in all GCC values compared to the control group. The CVI, in both right and left eyes of migraine patients, was found to be lower compared to the control group. These findings indicate that the optic nerve, macular, and choroidal tissues are affected in the early stages of migraine disease. When the right and left eyes of migraine patients are compared, the thinning of the temporal quadrant in the right eye and the nasal quadrant in the left eye may suggest the involvement of the lateral geniculate nucleus (LGN) in migraine disease.

Keywords: Choroidal vascularity index, ganglion cell complex, lateral geniculate nucleus, migraine, retinal nerve fiber layer