Gebelikte bulantı ve kusmanın öz bakım gücüne ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of nausea and vomiting in pregnancy on self-care and quality of life
Yazar: FEYZA ÇALIŞIR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA YÜKSEL KOÇAK
Hitit Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Bulantı = Nausea ; Gebelik = Pregnancy ; Kusma = Vomiting ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Özbakım = Self-care

Özet:
Bu çalışma, gebelikte bulantı ve kusmanın (GBK) öz bakım gücüne ve yaşam kalitesine 
etkisinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel olarak yapılmıştır.
Araştırma Türkiye'nin Orta Karadeniz Bölgesi'nde bir eğitim ve araştırma hastanesinin 
doğum ve kadın hastalıkları polikliniğine 01.06.2019-01.01.2020 tarihleri arasında başvuran, 
18-40 yaş arası, spontan gebe kalan, bulantı ve kusma (BK) şikâyeti olan, 5-20. gebelik 
haftası arasında olan 278 gebe ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verilerinin toplanmasında 
SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği ve Öz Bakım Gücü Ölçeği (ÖBGÖ) kullanılmıştır. Araştırmaya 
dâhil edilen gebelerin ÖBGÖ puan ortalaması 103,5±19,6 olarak belirlenmiştir. BK sebebiyle 
gebenin desteğe ihtiyaç duyma durumu (p<0,05), gebeye destek olabilecek kişi varlığı 
(p<0,01) ile ÖBGÖ toplam puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki 
bulunmuştur. Daha önceki gebeliklerinde BK'sı olan (p<0,05), BK sebebiyle desteğe ihtiyaç 
duyma durumu (p<0,05), BK'nın günlük işleri etkilemesi (p<0,05), BK'nın cinsel yaşamı 
etkilemesi (p<0,05), BK başlama haftası (p<0,05), BK'nın günlük seyri (p<0,01), BK süresi 
(p<0,05) ile SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği'nin bazı alt boyutları arasında istatistiksel olarak 
anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Gebelikte BK'nın gebelerin %62,2'sinin günlük işlerini, 
%42,4'ünün cinsel yaşamını olumsuz etkilediği saptanmıştır. Sonuç olarak GBK'nın, gebenin 
öz bakım gücünü ve yaşam kalitesini olumsuz etkilediği tespit edilmiştir.
Anahtar Kavramlar: Gebelik, bulantı ve kusma, yaşam kalitesi, öz bakım gücü

Abstract:
This study was conducted as a descriptive and cross-sectional study to determine the effect of 
nausea and vomiting during pregnancy on the self-care power and quality of life of the 
pregnant woman. 
This study was carried out with 278 spontaneously pregnant women, complaining of nausea 
and vomiting (NV), during 5-20 gestational week, between the ages of 18-40 who applied to 
the Gynecology and Obstetrics Policlinic of a training and research hospital in the Central 
Black Sea Region on Turkey between 01.06.2019-01.01.2020. The SF-36 Quality of Life Scale 
and the Exercise of Self Care Agency Scale (ESCA) were used to collect the research data. The 
ESCA score mean of the pregnant women participating in this study was 103,5±19,6. There 
was a statistically significant relationship between the mean score of the ESCA and state of 
needing support due to NV (p<0,05), having insufficient social support systems (p<0,01). 
There were statistically significant differences between some sub-dimensions of the SF-36 
quality of life scale and having NV in previous pregnancy (p<0,05), needing support for NV 
(p<0,05), affecting daily work because of NV (p<0,05), affecting sexual life because of NV
(p<0,05), the week when the NV began (p<0,05), daily routine of NV (p<0,01), duration of NV 
(p<0,05). It was found that %62,2 of the pregnant women was affected negatively their sexual 
life, their daily work was affected %42,4. As a result, it has been determined that NVP during 
pregnancy negatively affects the self-care power and quality of life of the pregnant women.
Key Terms: Pregnancy, nausea and vomiting, quality of life, power of self-care