Sivil toplum kuruluşu olarak derneklerin istihdamdaki yeri ve Türkiye'deki potansiyeli
The place of associations as non-governmental organizations in employment and their potential in Turkey
Yazar: SEDA MOL AKKAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İHSAN KELEŞ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
Küreselleşen ve gelişen dünya insanların ihtiyaçlarının giderilmesi için çeşitli aktörlerin doğmasına neden olmuştur. Gelişen ve küreselleşen dünyada mesleki dayanışmanın sağlanması, istihdamın artırılması, yaşlıların bakımı, engelli bireylerin temel eğitimi, kimsesiz çocukların korunması ve eğitilmesi, yoksullara yardım edilmesi, çevresel sorunların çözümü, kitlesel göçler sonrası düzenlemelerin yapılması gibi toplumun ihtiyaç duyduğu temel hizmet alanlarında ilk olarak toplumun temel yapı taşı olan sivil toplum kuruluşları ortaya çıkmıştır. Zaman içerisinde küreselleşme ve modern demokratik toplumların oluşması ekonomik, teknolojik ve kültürel koşullardaki hızlı değişimle beraber sivil toplum kuruluşlarının önemini ve üstlendiği görev ve sorumlulukların gittikçe artmasını sağlamıştır. Sivil toplum kuruluşları modern demokratik toplumlarda kamu ve özel sektörün yanında alternatif bir kurum olmaktan ziyade tamamlayıcı bir kuruluş olarak görev üstlenmektedir. Bu tamamlayıcı kuruluşlar kamunun eksik kaldığı ve ulaşamadığı eğitim, sağlık, kültür, çevre, kentsel ve kırsal kalkınma gibi çeşitli alanlarda topluma ulaşabilen yapısıyla önemli görev ve sorumluluklar üstlenmektedir. Sivil toplum kuruluşları bu açıdan bakıldığında kamu ve özel sektörün yanında üçüncü bir sektör olarak meydana çıkmaktadır. Bu çalışmada toplumsal yardımlaşma ve dayanışmanın hüküm sürdüğü sivil toplum kuruluşları ve en yaygın görülen yapısı olan derneklerin tarihsel süreç içerisinde nasıl bir gelişme gösterdiği, bu kuruluşların kurulması, denetlenmesi, faaliyetleri, kapanması ve çeşitli nitelikleri detaylı bir şekilde incelenmiştir. Sonrasında ise Türkiye için önemli bir konu olan istihdama derneklerin nasıl ve ne yönde etkide bulunduğu, bu kuruluşların toplum refahına olan etkileri detaylı bir şekilde incelenmiştir. Ayrıca sivil toplum kuruluşlarında istihdamın boyutu ve sivil toplumda etkin bir insan kaynakları yönetiminin nasıl olması gerektiği üzerinde durulmuştur.

Abstract:
The globalizing and developing world has given rise to various actors to meet people's needs. In the developing and globalizing world, in the basic service areas needed by the society, such as ensuring professional solidarity, increasing employment, caring for the elderly, basic education of disabled individuals, protecting and educating orphans, helping the poor, solving environmental problems, making arrangements after mass migrations, firstly the basic structure of the society. Non-governmental organizations that have a foundation have emerged. Over time, globalization and the formation of modern democratic societies, together with the rapid change in economic, technological and cultural conditions, have led to the increasing importance of non-governmental organizations and the increasing duties and responsibilities they undertake. Non-governmental organizations serve as a complementary organization rather than an alternative institution alongside the public and private sectors in modern democratic societies. These complementary organizations undertake important duties and responsibilities with their structure that can reach the society in various fields such as education, health, culture, environment, urban and rural development, which the public sector cannot reach. When viewed from this perspective, non-governmental organizations emerge as a third sector alongside the public and private sectors. In this study, the development of non-governmental organizations where social assistance and solidarity prevails and associations, which are the most common structure, in the historical process, the establishment, supervision, activities, closure and various qualities of these organizations are examined in detail. Afterwards, how and in what direction associations affect employment, which is an important issue for Turkey, and the effects of these organizations on social welfare were examined in detail. In addition, the extent of employment in non-governmental organizations and what an effective human resources management should be like in civil society were emphasized.