Ev tipi soğutma sistemi performansına yoğuşturucu bacası etkilerinin teorik ve deneysel incelenmesi
Theoretical and experimental investigation of the effects of condenser chimney on domestic refrigeration system performance
Yazar: ALAADDİN TURHAL
Danışman: PROF. DR. EMRAH DENİZ
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Günümüz dünyasının vazgeçilmez unsurlarından biri haline gelen ev tipi soğutma sistemlerinin başta performans ve enerji tüketimleri olmak üzere, tüm çalışma özelliklerinin iyileştirilmesi ve geliştirilmesi konularında oldukça fazla sayıda ve çeşitlilikte çalışma yapılmış ve bu sistemlerin insan hayatındaki öneminin artmasından dolayı da yeni çalışmalar yapılmaya devam edilmektedir. 
Yapılan çalışmada, ev tipi soğutma cihazlarının çalışma özelliklerinin iyileştirilebilmesine katkı sağlayabilmek amacıyla yoğuşturucu bacası kullanımının etkileri teorik ve deneysel olarak kapsamlı bir biçimde incelenmiştir. Bu amaçla, ev tipi bir soğutma cihazında çeşitli boylarda yoğuşturucu bacası kullanımının soğutma yükü değerlerine bağlı olarak; COP, P ̇_comp, Q ̇_E, Q ̇_C, W ̇_comp, η_s, η_gen, titreşim ve gürültü değerlerine etkileri incelenmiştir. 
Yoğuşturucu bacası kullanılmayan, 0-140W soğutma yükü aralığında, soğutma sistemi COP değerinin %24,24 oranında düşüş gösterdiği belirlenmiştir. Bununla birlikte, soğutma sisteminde yoğuşturucu bacası kullanımının soğutma sisteminin hem COP hem de diğer sistem elemanlarının kapasite ve verim değerlerine önemli bir katkı sağlamadığı görülmüştür. Soğutma sisteminde yoğuşturucu bacası kullanılmayan, 0-140W soğutma yükü aralığında, soğutma sisteminin titreşim değerinde %8,41 oranında bir artış görülürken, gürültü değerinde ise, %3,54 oranında artış görülmüştür. Sisteme yoğuşturucu bacası eklendiğinde, sistemin hem gürültü hem de titreşim değerlerinde düşüş olduğu görülmüştür.
Soğutma sisteminde uygulanan soğutma yükünün hem sistem elemanlarının kapasiteleri ve çalışma özelliklerine hem de gürültü-titreşim değerlerine önemli ölçüde etki ettiği görülmüştür. Ancak, kullanılan yoğuşturucu bacasının soğutma sisteminin COP, P ̇_comp, Q ̇_E, Q ̇_C, W ̇_comp, η_s, η_gen değerlerine oldukça düşük seviyelerde katkı sağlayabileceği görülmüş olmasına rağmen, soğutma sistemlerinde yoğuşturucu bacası kullanımının en önemli etkisinin sistemin gürültü ve titreşim değerlerinde düşüş olduğu tespit edilmiştir. 
Çevre kirliliğinin üç ana türünden biri olan gürültü ve titreşim kirliliğinin iç mekan çevre kalitesi ve insan sağlığı üzerinde çeşitli olumsuz etkileri bulunduğu ve çalışmalarda elde edilen veriler göz önünde bulundurulduğunda 145cm yoğuşturucu baca boyu kullanımının uygun olacağı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
A great number and variety of studies were conducted on the improvement and development of all operating characteristics, especially performance and energy consumption, of the domestic refrigerator systems, which are considered among the indispensable elements of the world today, and new studies continue to be conducted because of the increasing importance of these systems in human life.
In the present study, the effects of using condenser chimneys were investigated extensively, theoretically, and experimentally to contribute to the improvement of the working characteristics of domestic refrigerator. For this purpose, the effects of COP, P ̇_comp, Q ̇_E, Q ̇_C, W ̇_comp, η_s, η_gen, vibration and noise values in a domestic refrigerator were investigated depending on the refrigeration load values of the use of condenser chimneys in various sizes.
It was found that the COP value of the cooling system decreased at a rate of 24.24% at the 0-140W refrigeration load range without a condenser chimney.
However, it was detected that the use of a condenser chimney did not make significant contributions to the capacity and efficiency values of both the COP and other system elements of the refrigeration system. An increase of 8.41% was detected in the vibration value of the refrigeration system, and an increase of 3.54% in the noise value at the 0-140W refrigeration load range, where no condenser chimney was used in the refrigeration system. It was also found that both the noise and vibration values of the system decreased when a condenser chimney was added to the system.
It was found that the refrigeration load applied in the refrigeration system had significant effects on both the capacities and operating characteristics of the system elements and the noise-vibration values. However, although it was found that the condenser chimney used in the system can contribute to the COP, P ̇_comp, Q ̇_E, Q ̇_C, W ̇_comp, η_s, η_gen values of the refrigeration system at very low levels, it was also determined that the most important effect of the use of a condenser chimney in the cooling systems was decreased noise and vibration values of the system. 
It was concluded that noise and vibration pollution, which are among the main types of environmental pollution, has various negative effects on indoor environmental quality and human health; and when the data obtained in the studies were considered, the use of 145 cm condenser chimney length would be appropriate.