Sosyal bilgiler öğretmenlerinin çokkültürlülük kavramına ilişkin bilgi, beceri ve tutumları
Knowledge, skills and attitudes of social studies teachers regarding the concept of multiculturalism
Yazar: ERKAN KAFA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ E. MELİHA KURTDAŞ
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Beceri = Skill ; Beceri performansı = Skill performance ; Bilgi = Knowledge ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Çok kültürlülük = Multiculturalism ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Modern zamanın ve küreselleşmenin gereği olarak yaşanan dönüşümlerin sancılı
sürecinde karşımıza çıkan çokkültürlülük kavramı, tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde
de eğitim sistemi içerisine girmesi gereken bir olgu olmuştur. Öğretim programı
içerisinde etkin vatandaş yetiştirme amacı güden sosyal bilgiler dersi ise gereklilik ve
amaç yönünden çokkültürlü eğitimin en önemli aracı haline gelmiştir. Çokkültürlü
eğitim konusunda ise sosyal, siyasal ve akademik yönden çeşitli korkular beslenmiştir.
Özellikle kavramın yeterli düzeyde anlaşılamaması ve uygulanmaması durumunda
yaşanabilecek problemlerin olması sebebiyle çokkültürlü eğitim önem arz etmektedir.
Araştırmanın amacı sosyal bilgiler dersinin uygulayıcısı olan sosyal bilgiler
öğretmenlerinin çokkültürlülük kavramına ilişkin bilgi, beceri ve tutumlarının
incelenmesidir. Evrenin Şanlıurfa'da çalışan sosyal bilgiler öğretmenlerinin olduğu
araştırmada, örneklem olarak bu şehirde görevde olan 300 sosyal bilgiler öğretmeni
amaçsal örnekleme yöntemi kullanılarak seçilmiştir. Çokkültürlü eğitim ölçeğinin
uygulandığı nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma
sürecinin pandemi dönemine denk gelmesi sebebiyle ölçekler internet üzerinden
uygulanmıştır. Bu durum araştırmanın en önemli sınırlılığı olarak değerlendirilebilir.
Araştırma sonucuna göre, ölçeklerin ortalamaları 3.40-4.19 değer aralığında olduğundan
katılımcıların çokkültürlü eğitim ve çokkültürlülük kavramına ilişkin bilgi, beceri ve
tutumlarının yüksek düzeyde olduğu söylenebilir. Bu duruma rağmen öğretmenlerin
çokkültürlü eğitim konusunda bilgi düzeylerini artırmanın üniversite eğitiminde faydalı
olabileceği önerilebilir.

Abstract:
The concept of multiculturalism, which we encounter in the painful process of
transformations experienced as a requirement of modern times and globalization,
becomes a phenomenon that should be included in the education system in our country
as well as all over the world. The social studies course, which aims to raise active
citizens within the curriculum, has become the most important tool of multicultural
education from the point of necessity and purpose. There have been various social,
political, and academic fears about multicultural education. In particular, since there are
problems that can be experienced in case the concept is not adequately understood and
applied, multicultural education becomes more of an issue. The study aims to examine
the knowledge, skills, and attitudes of the social studies teachers, who are the
practitioners of the social studies course, regarding the concept of multiculturalism.
While the population is chosen from the social studies teachers working in Şanlıurfa in
this study, the sample was selected from 300 social studies teachers working in this city
using the purposive sampling method. The model multicultural education scale is
applied is the survey model, one of the quantitative research methods. Due to the fact
that the research process coincided with the pandemic period, the scales were applied
over the internet. This situation can be considered the most important limitation of the
study. According to the result of the study, since the averages of the scales are in the
range of 3.40-4.19, it can be said that the knowledge, skills, and attitudes of the
participants regarding the concept of multicultural education and multiculturalism are at
a high level. Despite this situation, it can be suggested that increasing the knowledge
level of teachers about multicultural education may be beneficial in university education.