Kronik obstrüktif akciğer hastalarının hastalığa uyumuna roy adaptasyon modeline göre verilen eğitimin etkisi
The impact of the training given suitable with roy adaptation model on the adaptation to the disease of the patients with chronic obstructive pulmonary disease
Yazar: RAHŞAN ÇEVİK AKYIL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEHER ERGÜNEY
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışma kronik obstrüktif akciğer hastalarının hastalığa uyumuna Roy Adaptasyon Modeline (RAM) göre verilen eğitimin etkisinin belirlenmesi amacı ile yarı deneme modeli olarak yapıldı.Nihat Kitapçı Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahi Merkezi ve Atatürk Üniversitesi Süleyman Demirel Tıp Merkezi Aziziye Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları polikliniklerinde Aralık 2008-Ocak 2010 tarihleri arasında araştırmaya dâhil edilme kriterlerine uyan hastalardan 65'i (32 deney, 33 kontrol) çalışma kapsamına alındı.Deney grubundaki hastalara Roy Adaptasyon Modeli doğrultusunda hazırlanan,bireysel görüşmeleri, telefonla iletişimi, bu süreçte kullanılmak üzere hazırlanan Hasta Eğitim Kitapçığı'nı içeren 3 aylık bir adaptasyon programı uygulandı, kontrol grubundaki hastalar ise rutin kontrollerine devam etti.Çalışmada veriler; Hasta Tanıtım Formu, araştırmacı tarafından hazırlanan Roy'un Adaptasyon Modeline göre Fizyolojik Uyum, Benlik Kavramı (fiziksel benlik ve kişisel benlik) Uyumu, Rol Fonksiyon Uyumunu içeren uyum değerlendirme formu ve hastaların karşılıklı dayanışma biçimlerini saptamada Aile ve Arkadaşlardan Algılanan Sosyal Destek Ölçeği kullanıldı. Verilerin istatistiksel analizinde sayı, yüzde dağılımı Ki-kare ve Student-t testi kullanıldı.Deney ve kontrol gurubuna ait ön test ve son test puan ortalamalarının karşılaştırılması ön testlerden elde edilen ortalamalarının her iki gurup için benzer olduğunu, ancak son testlerden elde edilen ortalamaların ASD-AL (p>0.05) dışında istatistiksel olarak anlamlı oranda farklı olduğunu ortaya koydu.Araştırma kapsamında deney grubunun eğitim sonrası uyum puan ortalamalarının istatistiksel olarak önemli düzeyde azaldığı (p<0.001), algılanan sosyal desteğin ise yükseldiği bulundu. Kontrol grubunda uyum puan ortalamalarının istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttığı (p<0.01), aile ve arkadaştan algılanan sosyal desteğin ise benzer kaldığı tespit edildi (p>0.05).Sonuç olarak; Roy Adaptasyon Modeli doğrultusunda hazırlanan adaptasyon programının uygulanması ile KOAH hastaların hastalığa uyumunu artırdığı bulundu.

Abstract:
This study was carried out as semi-experiment model with the aim of the impact of the training given suitable with Roy Adaptation Model on the adaptation to the disease of the patients with Chronic Obstructive Pulmonary Disease.65 patients, 32 of them experiment group and 33 of them control group, having criteria for including in the study were included in the study in the polyclinics of Nihat Kitapçı Chest Diseases and Chest surgery Centre and Atatürk University Süleyman Demirel Medical Centre Aziziye Resarch Hospital between the dates December 2008-January 2010.For the patients in Experiment group, 3 month?adaptation programme including patients training booklet prepared for using in this process, individual patient interviews prepared in the direction Roy Adaptation Model were applied to the patients in control group have continued to routine controls. The date in the study were collected by using patient introductory form, physiologic necessities according to Roy?s Adaptation model prepared by the research, and selfishness concept, adaptation evaluation form including role function and family and social support scale in determining of mutual solidarity types of the patients. Number, percentage distribution, Chi-square and student ? t test were used in statistical analysis of the data.With the comparison of the pre-test and post-test averages obtained from experiment and control groups, it was found out that averages obtained from pretest were similar for both groups, and that those obtained from post test were statistically different except for averages obtained from post-test were statistically different except for averages obtained from ASD-AL scale .In the study content, it was found out that the averages taken after the training of the patients in experiment group decreased statistically significantly (p<0.001), and the averages taken from social score scales increased significantly. In control group, it was also found out that the averages obtained from the adaptation evaluation form increased statistically significantly (p<0.01) but the averages taken from social score scales perceived from both the friends and family of the patients remained same (p>0.05).In conclusion, in the direction of Roy Adaptation Model, it was found out that adaptation programme prepared in the direction of Roy Adaptation Model increase the adaptation to the disease in the COPD.