Türkçe öğretmenlerinin yazılı sınav sorusu hazırlama yeterliklerinin incelenmesi
Examination of Turkish teachers' qualifications preparing written exam questions
Yazar: AYŞEGÜL AYDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. GÜRKAN MORALI
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkçe öğretmenlerinin yazılı sınav sorusu hazırlama yeterliklerine ilişkin görüşlerinin çeşitli açılardan (soruların programdaki kazanımları kapsama derecesi, beceri alanlarına yönelik soruların eşit orantıda sorulup sorulmadığı, bilişsel alan basamakları açısından düzeyleri, sınavlarda kullanmış oldukları metin özellikleri, yazma becerisine yönelik soruların niteliği, yazılı anlatım becerisiyle ilgili soruların varlığı, sınavın geçerliği ve güvenirliği vb.) derinlemesine incelenerek genel görünümünün betimlenmesidir. Araştırma temel nitel araştırma yöntemi kullanılarak yürütülmüştür. Çalışmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Elde edilen verilerin çözümlenip yorumlanmasında tematik analize başvurulmuştur. Çalışma sonucunda yazılı sınav sorusu hazırlama yeterliğine etki eden en önemli faktörün deneyim olduğu, lisans eğitiminde bu konuda verilen derslerin daha nitelikli ve uygulamaya dönük işlenmesinin gerekliliği sonucuna ulaşılmıştır. Yazılı sorularını hazırlama sürecinde konuların kapsam geçerliğine dikkat edildiği, sorularla konuların kavrama düzeylerini öğrenmeyi hedefledikleri belirlenmiştir. Sınav sorularının zorluk derecelerinin belirlenmesinde sınıf seviyesi temel alındığı için bilişsel alan basamaklarının tamamına yönelik soru sorulmadığı, orta seviyede sorular hazırlandığı sonucuna ulaşılmıştır. Sınavların değerlendirilmesinde sorular genel izlenime göre puanlandığından ölçme ve değerlendirme açısından geçerli ve güvenilir olmayan bir yaklaşımla değerlendirme yapıldığı belirlenmiştir. Genel olarak öğretmenlerin yazılı sınav sorusu hazırlama yeterlik düzeylerinin gelişimi açısından hizmet içi eğitimlere ihtiyaç duyulduğu ve bu konuda hizmet öncesi ve mesleki süreçte belirli aralıklarda eğitimler verilmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: ölçme ve değerlendirme, öğretmen yeterliliği, yazılı sınav soruları.

Abstract:
The aim of this study is to describe the general view of Turkish language teachers' views on the competence in preparing written exam questions by examining in depth from various aspects (the degree to which the questions cover the acquisitions in the programme, whether the questions for skill areas are asked in equal proportion, their level in terms of cognitive domain steps, the text features used in the exams, the quality of the questions for writing skills, the presence of questions related to written expression skills, the validity and reliability of the exam, etc.). The research was conducted using basic qualitative research method. A semi-structured interview form was used as a data collection tool in the study. Thematic analysis was used to analyse and interpret the data obtained. As a result of the study, it was concluded that the most important factor affecting the competence of preparing written exam questions is experience, and that the courses given on this subject in undergraduate education should be more qualified and practical. In the process of preparing the written questions, it was determined that they paid attention to the content validity of the subjects and aimed to learn the comprehension levels of the subjects with the questions. Since the class level was taken as a basis in determining the difficulty level of the exam questions, it was concluded that questions were not asked for all of the cognitive domain steps, and questions were prepared at an intermediate level.  In the evaluation of the exams, since the questions were scored according to the general impression, it was determined that an evaluation was made with an approach that was not valid and reliable in terms of measurement and evaluation. In general, it was concluded that in-service trainings were needed for the development of teachers' proficiency levels in preparing written exam questions and suggestions were made to provide trainings at certain intervals in pre-service and professional process.
Key Words: measurement and evaluation, teacher competence, written exam questions.