Adölesan gebelere verilen danışmanlık hizmetlerinin; anne 
adayının doğum öncesi ve sonrasına uyumu ile bebeğini 
algılamasına etkisi
The impact of the consultancy services given to adolescent expectants on 
their prenatal and postpartum adaptation and on their perception of their babies
Yazar: YILDA ARZU ABA
Danışman: PROF. DR. NURAN KÖMÜRCÜ
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Adaptasyon-psikolojik = Adaptation-psychological ; Anneler = Mothers ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Danışmanlık hizmetleri = Consulting services ; Gebelik-adolesans = Pregnancy in adolescence ; Hasta eğitimi = Patient education ; Postnatal bakım = Postnatal care ; Postpartum dönem = Postpartum period

Özet:
Araştırma, adölesan gebelere verilen danışmanlık hizmetlerinin; anne
adayının doğum öncesi ve sonrasına uyumu ile bebeğini algılamasına etkisini
değerlendirmek amacıyla deneysel kontrollü olarak yapılmıştır. Araştırma evrenini
15-19 yaş grubundaki bütün gebeler, örneklemini ise basit rasgele örnekleme
yöntemi ile seçilen 70 gebe (35 deney, 35 kontrol) oluşturmuştur. Deney grubundaki
gebelere doğum öncesi dönemde danışmanlık hizmeti verilmiştir. Kontrol grubuna
ise rutin izlem uygulanmıştır. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Prenatal
Kendini Değerlendirme Ölçeği (PKDÖ), Postpartum Kendini Değerlendirme Ölçeği
(PPKDÖ) ve Yenidoğanı Algılama Ölçeği (YAÖ) 70 adölesan gebeye Ağustos 2011-
Ekim 2013 tarihleri arasında uygulanmıştır. Araştırmanın verileri bilgisayar
ortamında değerlendirilmiştir. Sosyodemografik özelliklerin değerlendirilmesinde
sayı, yüzde ve ortalamalar, deney ve kontrol grubu arasındaki farkların ve ölçeklerin
toplam puan ortalamalarının değerlendirilmesinde student t testi, ölçek puanlarının
değişimlerinin incelenmesinde tekrarlı ölçümlerde anova testi kullanılmıştır.
Araştırmamızda doğum öncesi danışmanlık hizmeti alan deney grubu gebelerde
PKDÖ toplam puan ortalamasının (133.94±15.62), kontrol grubuna (159.86±17.83)
göre prenatal uyum düzeyinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p=0.001). Her iki
grup karşılaştırıldığında, deney grubunda bulunan adölesan annelerin doğum sonu 1.
gün, 1. hafta ve 2. haftada uygulanan PPKDÖ toplam puan ortalamalarının, kontrol
grubuna göre doğum sonu uyumun daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p=0.017,
p=0.009, p=0.029). 4. hafta uygulamasında ise gruplar arasında istatistiksel olarak
anlamlı farklılık olmadığı bulunmuştur (p=0.180). Çalışmamızın deney grubundaki
adölesan annelerin yenidoğanı algılama düzeyleri incelendiğinde, %54.3'ünün
bebeğini pozitif, %45.7'sinin negatif algıladığı, kontrol grubunda ise %62.9'unun
pozitif, %37.1'inin ise negatif algıladığı, ancak gruplar arasında istatistiksel olarak
anlamlı farklılık saptanmamıştır (p=0.627). Elde edilen sonuçlar doğrultusunda
gerekli önerilerde bulunulmuştur.



Anahtar Kelimeler: Adölesan Gebelik, Doğum Öncesi Eğitim, Uyum, Yenidoğanın Algılanması

Abstract:
This research was conducted to assess the impact of the consultancy services given to
adolescent expectants on their prenatal and postpartum adaptation and on their
perception of their babies using experimental control. The population is all expectants
between the ages 15-19 and the sample group is 70 expectants (35 experiment, 35
control) chosen through simple random sampling. The experiment group was given
antenatal consultancy services, whereas the control group merely had routine
surveillance. As for data collection tools; the Prenatal Self Evaluation Questionnaire
(PSEQ), the Postpartum Self Evaluation Questionnaire (PPSEQ) and the Newborn
Perception Scale (NPS) were applied to 70 adolescent expectants between August 2011-
October 2013. The research data was processed electronically. Numbers, percentages
and averages were used in processing socio-demographic characteristics; student t test
was used in evaluating the differences between the experiment and the control groups
and evaluating the total points averages of the scales; and anova test was used for
repetitive measurements in studying the changes in scale points. At the end of our
research, it was determined that the experiment group expectants who received antenatal
consultancy services had a lower PSEQ total points average (133.94±15.62) compared to
the control group (159.86±17.83), indicating higher levels of prenatal adaptation
(p=0.001). Upon comparing the two groups, it was determined that the experiment group
adolescent mothers had lower total points averages on the 1st day, 1st week and 2nd
week PPSEQs compared to the control group, indicating higher levels of postpartum
adaptation (p=0.017, p=0.009, p=0.029). The 4th week repetition of the questionnaire
didn't indicate a statistically significant difference between the two groups (p=0.180). As
for the newborn perception levels of the adolescent mothers in our experiment group, it
was determined that 54.3% perceive their babies positively and 45.7% negatively;
whereas in the control group 62.9% perceive their babies positively and 37.1%
negatively; with no statistically significant difference between the two groups (p=0.627).
Suggestions were made based on above findings.



Keywords: Adolescent Pregnancy, Antenatal Education, Adaptation, Newborn Perception