Kutsal günlerin suç olgusu üzerine etkileri (İstanbul ve Sakarya örneği)
The effects on crime of the holy days (Istanbul and Sakarya cases)
Yazar: MUSTAFA ÇALIŞKAN
Danışman: PROF. DR. HACI MUSA TAŞDELEN
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Din = Religion
Dizin: Din = Religion ; Kutsal zaman = Sacred time ; Sakarya = Sakarya ; Suç = Crime ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Bu araştırmada İslam dinine göre kutsal kabul edilen zamanlarda suç işlenme oranlarını analiz etmek, dinin suçla mücadele konusunda olumlu veya olumsuz etkilerini belirlemek ve suçun işlenmesinin önlenmesiyle ilgili faktörleri bulmaya yönelik bir çalışmadır. Bu çerçevede 2009-2012 yılları arasında Sakarya ilinde polisin görev ve sorumluluk bölgesindeki işlenen suç verilerinin mukaddes günlerdeki sonuçları incelenerek araştırmaya katkı sağlanmıştır. Araştırmamızın asıl belirleyici yanı İstanbul ve Sakarya illerindeki ceza infaz kurumlarında yapılan anket çalışmalarıdır. Bu çalışmayla hükümlülerin kutsal gün algılarının ölçülmesi ve dindarlık durumlarının tespit edilmesi ve kutsal zamanların suç üzerindeki etkisinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Bu çalışmayı desteklemek amacıyla Türkiye İstatistik Kurumu(TÜİK) kaynaklarından suç oranlarının bölgesel ve kentsel bazda hazırlanmış raporları ve istatistiki verilerinden yararlanılmıştır. 
Söz konusu araştırmanın öznesi mukaddes zamanlar ve suç kavramı olduğu için suç ve din üzerinde yoğunlaşılmıştır. Bu bağlamda çalışmamıza ışık tutması açısından daha önce ceza infaz kurumlarında hükümlüler üzerinde din ve suç üzerine yapılan çalışmalar eleştirel bakış açısıyla incelenip değerlendirilmiştir.
Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Sakarya ve İstanbul illerindeki suçun oluşum sebeplerine etki eden olgular açıklanmıştır. Aynı zamanda mukaddes kavramından bahsedilip mukaddes zamanların insanlar için önemi anlatılmıştır. Bu etkiyi daha iyi anlamak için İslam Dini ve diğer dinlerdeki mukaddes zamanları insanların nasıl karşıladığı ve dinin inananlar üzerinde oluşturduğu etkiler anlatılmıştır. Ayrıca bu bölümde din ve suç arasındaki ilişki açıklanmaya çalışılmıştır. 
İnsanların toplumsal bir varlık olduğu ve sadece yazılı kurallar çerçevesinde hareket etmediği dinin toplumlar/insanlar üzerindeki bütünleştirici, toplumsal değişime sağladığı katkılara vurgu yapılmıştır. Ayrıca toplumların sekülerleşmesinden (dinden uzaklaşma) bahsedilerek, din ve suç ilişkisine yer verilmiştir. Din ve suç ilişkisinde ise sosyal sapma ve sosyal kontrol mekanizmalarının neler olduğu aktarılmaya çalışılmıştır. Dinin ve din dışında kalan sosyal kontrol mekanizmaları açıklanarak dinin toplu üzerindekil etkileri mercek altına alınmıştır.  İkinci bölümde ise araştırmamızın metodolojisine yer verilmiştir. Çalışmamız İstanbul ve Sakarya illerinde olmak üzere toplamda iki farklı cezaevinde yapılan anket çalışmalarını içermektedir.Üçüncü ve son bölümde ise anketler ve bulgulara dair değerlendirmeler, tartışma, sonuç ve öneriler ele alınmıştır. Ayrıca Sakara İl Emniyet Müdürlüğü verileri istatistiki tablolar şeklinde açıklanmıştır.

Abstract:
The aim of this research is to analyze the crime rates of holy (İslamic) days in Sakarya province, determine the advantages and the disadvantages of religion affecting crime and also examine the crime to find the preventative factors identifying the excluding reasons on religion that cause crime.  In this context, an examination of the  statistics  of crime  against property and person in Sakarya in the years of 2009-2012  and its consequences on the holy days contributes to the research.
The most distinctive mark of our research is the survey run in correction centers of İstanbul and Sakarya districts. In this study, the objective is to determine the effects of holy days on crime, survey the detainees' holy days' perceptions and measure the pheomenon of their spirituality. To suppport the research, the regional and local reports from Turkish Statistical Institute (TUIK) resources and statistical data are used.
Because the subject matter of the research deals with holy days and the fact of crime, the area of concern is religion and crime. In this context, previous research on religion and crime focusing on detainees in correctional facilities are critically examined and analyzed.
The study is made up with three parts. In the first part the phenomenon that cause  crime is explained in Sakarya and İstanbul. At the same time, the vitality of the holy times on people are discussed explaining the role of importance on these days for the people. To understand this concept of religion more deeply, the reaction of people to İslam and other religions' holy times and the influence of those are described. In addition, the relationship between the religion and the crime is explained.
The study puts an emphasis on the phenomenon  that human is a social entity and not merely acting in accordance to written rules and contribution that religion substantially facitiates evolution and uniformity within people and communities. Additionally, the relationship between religion and crime is explained in the speech of secularizm (disengagement from religion). It is explained what kind of relationships between social deviation factors and social control determinants would be on the religion and crime. Social control mechanizms including and excluding religion are explained and effects of the religion on the community are evlauted.In the second part, the methodology is explained. The study covers two surveys run in the two correction centers of İstanbul and Sakarya.
In the third and final part, surveys and the cases are evaluated, discussed and suggestions are stated. Besides the statistical data of Sakarya Police Department are explained and briefed as graphics.