Psikolojik danışmanların deprem sonrası deneyimlerinin incelenmesi
Investigation of psychological counselors' experiences after the earthquake
Yazar: DİLARA EDA ATEŞ KATIRCI
Danışman: DOÇ. DR. ERHAN TUNÇ
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Afetler = Disasters ; Deprem = Earthquake ; Psikolojik danışma = Psychological counseling ; Psikososyal destek = Psychosocial support

Özet:
PSİKOLOJİK DANIŞMANLARIN DEPREM SONRASI DENEYİMLERİNİN İNCELENMESİ
Bu çalışmada Kahramanmaraş'ta görev yapan psikolojik danışmanların 6 Şubat Kahramanmaraş merkezli depremler ve sonrasındaki deneyimlerinin incelenmesi amaçlamıştır. Deprem sonrasında sahada psikolojik danışman olarak çalışan 20 kişi ile yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak görüşülerek veri toplanmıştır. Yapılan görüşmeler deşifre edilerek içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Psikolojik danışmanların en çok etkilendikleri deneyimlerinin önem sırasına göre; çaresizlik ve ölümler başta olmak üzere; belirsizlik ve kaos, yaşama sarılma, travma ve psikolojik sorunlar ile kötü niyetli eylemler olduğu görülmüştür.  Psikolojik danışmanların önemli bir kısmının (% 45 ) psikolojik destek gereksinimi duydukları; diğer bir kısmının (% 45) destek almadıkları ve bir kısmının da (% 10) "destek olsa iyi olacağı" yönünde görüş belirttikleri görülmüştür. Katılımcıların bir kısmı (% 48) ailevi sorunlar konusunda kendilerini zorlayacak derecede sorunlar yaşamadıklarını ancak sahada çalışırken koordinasyonlarla ilgili olarak sorunlar yaşadıklarını belirtirken bir kısmı ise (% 52) herhangi bir sorun yaşamadıklarını belirtmiştir.  Bazı psikolojik danışmanların da koordinasyon sorunlarının daha çok iş dışı konularda gerçekleştiğini belirttikleri görülmüştür. Sahada psiko sosyal destek çalışmaları yürütülürken hayata bakış açılarının değiştiği; ölüm ve deprem konusunda farkındalıklarının arttığı ve beklenenden daha hızlı toparlandıkları yönünde açıklamalar yaptıkları görülmüştür. Psikolojik ilk yardım ve afet sonrası psikososyal müdahale çalışmalarıyla ilgili eğitim aldıklarını belirten psikolojik danışmanlar (% 60) olduğu gibi,  yine de bu süreçte eğitim alma gereksinimi duyduklarını belirten katılımcılar (% 28) da olmuştur. Supervizyon desteği konusunda yöneltilen soruya katılımcıların bir kısmının (% 45) sahada çalışırken süpervizyon desteğine ihtiyaç duymadığı; bir kısmının (% 30) ihtiyaç duyduğu; bir kısmının da (% 25) süpervizyon desteği aldığı şeklinde cevaplar alınmıştır. Katılımcıların saha çalışmalarında katkıları konusundaki özdeğerlendirmeleri hakkında % 90'ının katkı sağladıkları yönünde görüş belirttikleri görülmüştür. Araştırma sonunda sahada çalışan psikolojik danışmanların olağan hayata ve görevlerine dönüşleri sonrasında daha etkin ve verimli olabilmeleri için yapılması gereken çalışmalar hakkında önerilerde bulunulmuşur.

Abstract:
INVESTIGATION OF PSYCHOLOGICAL COUNSELORS' EXPERIENCES AFTER THE EARTHQUAKE
This study aimed to examine the experiences of psychological counselors working in Kahramanmaraş during the February 6 Kahramanmaraş earthquake and its aftermath. After the earthquake, data was collected by interviewing 20 psychological counselors working in the field using a semi-structured interview form. The interviews were transcribed and analyzed using the content analysis method. It has been observed that the experiences that psychological counselors are most affected by are, in order of importance, helplessness and deaths, uncertainty and chaos, clinging to life, trauma and psychological problems, and malicious actions. They did not experience problems that would challenge them regarding family problems. However, it was observed that some psychological counselors (52%) had problems with coordination while working in the field, while some (48%) stated that they did not have problems. It has been observed that some psychological counselors stated that coordination problems mostly occurred in non-work related issues. Some psychological counselors have stated that coordination problems mostly occur in non-work related issues. It has been observed that their perspective on life has changed while conducting psychosocial support activities in the field; their awareness of death and earthquakes has increased and they have recovered faster than expected. While there were psychological counselors (60%) who stated that they received training on psychological first aid and post-disaster psychosocial intervention studies, there were also participants (28%) who stated that they still needed training in this process. When asked about supervision support, some of the participants (45%) stated that they did not need supervision support while working in the field; some (30%) needed it; and some of them (25%) responded that they received supervision support. It was observed that 90% of the participants stated that they made a contribution regarding their self-evaluation regarding their contributions to the field studies. At the end of the research, suggestions are made about the work that needs to be done so that psychological counselors working in the field can be more effective and productive after they return to their normal lives and duties