Müzik algısı, müzik tercihi ve sosyal kimlik bağlamında müzikte önyargı ve kalıpyargı
Music prejudice and stereotypes in a context of music perceptions, preference and social identity
Yazar: ONUR ŞENEL
Danışman: PROF. DR. MEHMET FIRAT KUTLUK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Müzik = Music ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Müzikte önyargı ve kalıpyargı konusunu irdeleyen bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. İlk iki bölüm müzik önyargı ve kalıpyargılarını oluşturan etkenlere ilişkin bir literatür araştırmasıdır. Son bölüm ise anketler aracılığıyla gerçekleştirilen özgün araştırmada ulaşılan sonuçların ve bu tip araştırmalardaki yöntemlerin bir tartışmasıdır. İki kısma ayrılabilecek İlk bölümde müzik algısının sosyal ve kültürel temelleri  ve müzik tercihini belirleyen etkenler üzerinde durulmuştur. Müziğin bireysel, sosyal anlamları ve işlevleri ile tercihlerin psikolojik ve sosyal kökenleri bölümün konusunu oluşturmuştur. İkinci bölüm olan ve müziğin sosyal psikolojisi ile içiçe anlatılan müzik kalıpyargıları bölümünde sosyal kimlik teorisi bağlamında önyargı ve kalıpyargı, müzikte kalıpyargı ve  problem müzik türleri konu edilmiştir. Araştırmanın özgün kısmını oluşturan son bölüm ise 5 ayrı şehirden 566 katılımcıya müzik dinletilmesiyle gerçekleştirilen anketlerden elde edilen sonuçları ve bu anketlerin yöntem ve oluşum süreçlerini anlatmaktadır. Açık uçlu anket soruları, birebir görüşmelerden elde edilen sıfat tanımlamaları ve Rentfrow ve Gosling'in  modeli temel alınarak oluşturulan anketlere ilişkin sonuçlar ayrıntılı tablolar ve açıklamalarla sunulmuştur. Araştırma konunun nasıl çoklu disipliner yapıya sahip olduğunu ve  insanların kendileriyle aynı ya da kendilerinden farklı tür müzik dinleyen başkalarına karşı ne gibi düşüncelere sahip olabileceğine ilişkin tahminlerini ortaya koymaktadır.



Türkçe Anahtar Kelimeler:  
1. Müzik Kalıpyargıları 
2. Müzik Algısı 
3. Sosyal Kimlik 
4. Müzik Tercihi

Abstract:
This study, which investigates musical prejudices and stereotypes, is comprised of three chapters. The first two chapters are literature research on factors which affect musical prejudices and stereotypes. The final chapter discusses the results of surveys and methods accompanying the research. The first chapter, which can be separated into two sections, describes the social and cultural fundamentals of music perception and factors which determine music choices. The individual and social meaning of music, functions of music and also the psychological and social origins of music preference can be found in this chapter. The second chapter explains music stereotypes and problem music in a context of social identity theory. The third and distinctive chapter of this thesis shows survey results drawn from music listening across a range of 566 participants from 5 different cities and explains the methods and creation processes of the surveys. The results of open-ended survey questions, adjective lists obtained from interviews and other questions based on models from Rentfrow and Gossling are presented with tables and instructions. Complete research shows the multidisciplinary structure of these issues along with people's thoughts about others who have the same or different music preference from them.



İngilizce Anahtar Kelimeler: 
1. Music Stereotypes 
2. Music Perception 
3. Social Identity 
4. Music Preference