Aşağı Dalaman Çayı'nın bazı fiziko-kimyasal parametrelerinin coğrafi bilgi sistemi ile konumsal analizi ve değerlendirilmesi
Spatial analysis and evaluation of some physico-chemical parameters of the Aşağı Dalaman River through geographical information system
Yazar: YUSUF SEDAT UNCU
Danışman: DOÇ. DR. NEDİM ÖZDEMİR
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Muğla İli sınırları içinde yer alan Aşağı Dalaman Çayı üzerinde faaliyet gösteren Bereket HES'e ait 5 adet nehir tipinin yanında, Türkiye'nin önemli barajlarından birisi olan Akköprü Barajı bölge için önemlidir. Bu su kaynakları ile; bölgenin elektrik, içme ve kullanma suyu, turizm sektörü ve tarımsal sulamanın ihtiyacı olan suyun karşılanmasının yanında, balıklandırma gibi faaliyetlerle bölge ekonomisine önemli katkılar sağlamaktadır. Bu çalışma Aralık 2017 yılı ve Kasım 2018 tarihleri arasında, Aşağı Dalaman Çayı'nın su kalitesini belirlemek amacıyla denizle bağlantı noktalarına kadar olan 7 stratejik istasyonda yürütülmüştür. Alınan su numunelerinde bazı fiziko-kimyasal parametreler; Su sıcaklığı, pH, çözünmüş oksijen, doymuş oksijen, elektriksel iletkenlik, tuzluluk, nitrit azotu, nitrat azotu, amonyum azotu, orto-fosfat, toplam fosfor, askıda katı madde, BOİ5 ve bulanıklık aylık olarak incelenmiştir. Seçilmiş istasyonlardan alınan su numunelerinin analizleri Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi'nde akredite olmuş Araştırma Laboratuarları Merkezi Su Analiz Laboratuarında yapılmıştır. Elde edilen analiz sonuçlarına göre, Aşağı Dalaman Çayı'nın denizle bağlantılı olduğu noktaya kadar çevresindeki yoğun narenciye bahçelerinin varlığı, Fevziye Deresi çevresindeki yerleşim birimlerinin atıklarının dereye karışması ve denizel alana yakın seçilmiş istasyonlarda yaz aylarında turistik tesislerden kaynaklanan katı ve atık suların istasyonlara karışması, tarımsal ilaçlara bağlı olarak bazı istasyonlarda su kalitesi ve çevresel anlamda kirlenmeler olduğu tespit edilmiştir. 

Anahtar Kelimeler: Aşağı Dalaman Çayı, Su Kalitesi, Fiziko-kimyasal, Çevresel 			Faktörler Parametreler, Su Kaynakları, Coğrafi Bilgi Sistemi

Abstract:
Akköprü Dam, which is one of the important dams of Turkey, is critical for the region besides the 5 river types belonging to Bereket hydroelectric power plant operating on the Aşağı Dalaman Stream which is located within the borders of Muğla province.The needs of potable water and tap water are met, activities such as irrigation and fisheries that are the needs of tourism industry. This study was selected from strategic points on the sea connection points of the Aşağı Dalaman stream between December 2017 and November 2017, some physico-chemical parameters were examined monthly in water samples taken from 7 stations. The water samples were analysed in the laboratories of Research Laboratory Centre of Muğla Sıtkı Koçman University. According to the results of the analysis, the deterioration of water quality and environmental pollution were found in some stations up to the point where the Aşağı Dalaman Stream is connected to the sea due to pesticides, the presence of dense citrus orchards, wastes from residential units around mixing into the Fevziye Stream, and solid wastes and wastewater from tourist facilities in summer at selected stations close to the sea area, which are mixing into the stations.
Keywords: Aşağı Dalaman Stream, Water Quality, Pyhsico-chemical parameters, 	        Environmental Factors, Water Resources, Geographical Information 	        System