Kredi ve likidite açısından KOBİ-banka ilişki yönetimi:İstanbul örneği
SMEs-bank relation management in terms of credit and liquidity: The case of İstanbul
Yazar: MEHMET APAN
Danışman: PROF. DR. NURHAN DAVUTYAN
Kadir Has Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bankalar = Banks ; KOBİ = Small and Medium Sized Firms ; Krediler = Credits ; Likidite = Liquidity ; İlişki yönetim modeli = Relationship management model ; İstanbul = Istanbul

Özet:
KOBİ?ler, Türkiye?de faaliyet gösteren firmaların %99,90?nı oluşturmaktadır. Diğer yandan istihdamdaki payı, yatırımlardaki payı, toplam katma değerdeki payı ve ihracattaki payı ile KOBİ?ler, ülke ekonomisi için önemli bir aktör haline gelmiştir. Buna karşın KOBİ?lerin toplam kredilerdeki payı ise gelişmiş ülkelere göre daha düşük düzeydedir. Türk Bankacılık sektörüne yabancıların girmesi artan rekabetle KOBİ?lere dönük kredi ve ürün çeşitliliğinde artış ile bankaların KOBİ?lere ilgisi artmaya başlamıştır.Bu tez çalışması ile KOBİ?lerin kredi ve likidite açısından bankalarla ilişkilerini nasıl yönettiklerinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda KOBİ-Banka İlişki Yönetimi için ?Dağıtım Kanalları?, ?Müşteri Memnuniyeti?, ?Kurumsallaşma ve Raporlama?, ?Bilgi ve Uzmanlık?, ?İletişim, Ulaşılabilirlik ve İşlem Hızı?, ?Likidite Yönetimi?, ?Kredinin Yapısı ve Prosedürler? ve ?Bankacılık Sektörünün Yapısı ve Regülasyonlar? ana karakteristikleri tez araştırması ile analiz edilmiştir.Araştırma kapsamında KOBİ?lerin %85,4 oranında birden fazla banka ile bankacılık ilişkilerini yönettikleri tespit edilmiştir. Ayrıca KOBİ?lerin çalıştığı banka ile çalışma süresinin %86 oranında 4 yıl ve üzeri geçmişe sahip olduğu tespit edilmiştir. Diğer yandan KOBİ?lerin %79,8?inin çalıştığı ana bir bankası bulunduğu tespit edilmiştir. KOBİ?lerin bankacılık işlemlerini, %86,8 oranında özel sermayeli yerli ve yabancı bankalarla yönettikleri tespit edilmiştir.Faktör analizi kapsamında 65 sorudan oluşan araştırmanın 16 boyuttan oluştuğu ve toplam varyansın %60,120?sinin bu alt boyutlar tarafından açıklandığı tespit edilmiştir. Ayrıca faktör analizi için yapılan beş döndürme işlemleri sonucunda %63,331, %62,131, %62,665, %63,319, %64,060, %63,253 varyanslarla ilgili boyutların açıklandığı tespit edilmiştir.KOBİ-Banka İlişki Yönetimi araştırması için elde edilen verilere Açıklayıcı ve Doğrulayıcı Faktör Analizleri uygulanmıştır. Bu analizlerden sonra KOBİ-Banka İlişki Yönetimi ile ilgili faktörler için standardize edilmiş regresyon katsayılarının 0,767 ile 0,329 arasında olduğu tespit edilmiştir.
KOBİ-Banka İlişki Yönetimi ile ?Kurumsallaşma ve Raporlama(regresyon katsayısı:0,767)? arasında yüksek ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Bunu sırasıyla ?Müşteri Memnuniyeti(regresyon katsayısı:0,732)?, ?Bankacılık Sektörünün Yapısı ve Regülasyonlar(regresyon katsayısı:0,688)?, ?Kredinin Yapısı ve Prosedürler(regresyon katsayısı:0,652)?, ?İletişim, Ulaşılabilirlik ve İşlem Hızı(regresyon katsayısı: 0,564)?, ?Dağıtım Kanalları(regresyon katsayısı:0,552)?, ?Bilgi ve Uzmanlık(regresyon katsayısı:0,499)? ile ?Likidite Yönetimi(regresyon katsayısı:0,329)? takip etmektedir.


Anahtar Kelimeler: KOBİ, KOBİ-Banka İlişkisi, İlişkisel Bankacılık, Banka-Firma İlişkisi, Faktör Analizi, Açıklayıcı Faktör Analizi, Doğrulayıcı Faktör Analizi, Bankacılık İlişkileri, SPSS (Sosyal Bilimler İstatistik Paket Programı), AMOS (Yapısal Eşitlik Analiz Programı), Kredi, Kredilendirme Yöntemleri, Likidite Yönetimi

Abstract:
SMEs constitute 99,90% of the companies that are active in Turkey. On the other hand, SMEs have become important actors for the country economy with their share in employment, in investments, in total added value and in exports. Nonetheless, the share of SMEs in total credits is lower than developed countries. Banks have started to be more interested in SMEs with increasing competition due to foreigners entering into Turkish banking sector and with increasing diversity of credits and products.This thesis study aims to determine how SMEs manage their relations with banks in terms of credit and liquidity. Within this scope, it analyses the factors "Distribution Channels", "Customer Satisfaction", "Institutionalization and Reporting", "Knowledge and Expertise", "Communication, Accessibility and Transaction Speed", "Liquidity Management", "Credit Structure and Procedures", and "Structure of Banking Sector and Regulations" for SME-Bank Relation Management.It has been found out in the research that 85,4% of SMEs manage banking relations with multiple banks. Moreover, 86% of SMEs have a background of 4 years and more with the banks they carry out their operations. On the other hand, 79,8% of SMEs have a main bank they work with. 86,8% of SMEs manage their banking transactions with private capital domestic and foreign banks.Within the scope of factor analysis, it has been found out that the research consists of 65 questions in 16 dimensions, and 60,120% of total variance is explained with these sub-dimensions. Moreover, in consequence of five rotations for factor analysis, related dimensions are explained with variances 63,331%, 62,131%, 62,665%, 63,319%, 64,060% and 63,253%.Explanatory and Confirmatory Factor Analyses have been applied to data obtained for SME-Bank Relation Management. After such analyses, it has been foundout that standardized regression coefficients for factors related to SME-Bank Relation Management are between 0,767 and 0,329.As found out, there is a high correlation between "SME-Bank Relation Management" and "Institutionalization and Reporting (regression coefficient: 0,767)", followed by ?Customer Satisfaction (regression coefficient: 0,732)?, ?Structure of Banking Sector and Regulations (regression coefficient: 0,688)?, ?Credit Structure and Procedures (regression coefficient: 0,652)?, ?Communication, Accessibility and Transaction Speed (regression coefficient: 0,564)?, ?Distribution Channels (regression coefficient: 0,552)?, ?Knowledge and Expertise (regression coefficient: 0,499)? and ?Liquidity Management (regression coefficient: 0,329)? respectively.


Keywords: SME, SME-Bank Relationship, Relationship Banking, Bank-Firm Relationship, Factor Analysis, Explanatory Factor Analysis, Confirmatory Factor Analysis, Banking Relations, SPSS (Statistical Package for the Social Sciences), 
AMOS (Analysis of Moment Structures), Credit, Crediting Methods, Liquidity Management