hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Sezai Karakoç'un eğitim anlayışı: Din eğitimi bağlamında nitel bir araştırma
Sezai Karakoç's understanding of education: A qualitative analysis in the context of religious education
Yazar: DENİZ ULUÇ
Danışman: DOÇ. DR. TURGAY GÜNDÜZ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion
Dizin: Din = Religion ; Din eğitimi = Religious education ; Eğitim = Education ; Karakoç, Sezai = Karakoç, Sezai

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Sezai Karakoç'un eserlerinden yola çıkarak eğitim-öğretim ve özelde din eğitimi ile ilgili görüşlerini inceleyip, eserlerin din eğitimine bakan yönünü ortaya çıkarmaktır.
Çalışmamız nitel bir araştırmadır. Çalışmada kullanılan veri ve bulgular literatür taramasına dayalı, içerik analizi tekniği kullanılarak analiz edilmeye çalışılmıştır. 
Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, Sezai Karakoç'un yaşamı, düşüncesi ve eserleri hakkında bilgiler vererek bir Sezai Karakoç portresi ortaya koymaya çalıştık. Sezai Karakoç'un kişiliğini ve düşüncesini oluşturan koşulları tespit etmeye çalıştık.
İkinci bölümde, Sezai Karakoç'un düşünce kitaplarından yola çıkarak eğitim-öğretim ve din eğitimi ile ilgili düşüncelerini ortaya koyup, eğitim-öğretimdeki eksikliklere çözüm önerilerini tespit ettik. 
Üçüncü bölümde, Sezai Karakoç'un ibadetler ile ilgili görüşlerini ortaya koyup, din eğitimi perspektifi ile değerlendirdik.

Abstract:
The purpose of this study is to examine Sezai Karakoç's views on education and religious education in particular, based on his works, and to reveal the aspect of the works regarding religious education.
Our study is a qualitative research. The data and findings used in the study have been tried to be analyzed using the content analysis technique, based on literature review.
Our study consists of three parts. In the first part, we have tried to present a portrait of Sezai Karakoç by giving information about his life, thought and works. We have tried to determine the conditions that formed Sezai Karakoç's personality.
In the second part, we have revealed Sezai Karakoç's thoughts on education and religious education, based on his thought books, and identified his suggestions for solutions to the deficiencies in education.
In the third part, we have revealed Sezai Karakoç's views on worship and evaluated them from the perspective of religious education.
Kazakistan Âlimler Konseyi'nin ibadet konularında verdiği fetvaların Türkiye Din İşleri Yüksek Kurulu kararları ile karşılaştırılması
Comparison of the fatwas issued by the Council of Scholars of Kazakhstan on matters of worship with the decisions of the Supreme Council of Religious Affairs of Turkey
Yazar: MUROD ABDIKHALIKOV
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET SALİH KUMAŞ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law ; Tarih = History

Özet:
Bu çalışmada, Kazakistan Âlimler Konseyi ile Türkiye Cumhuriyeti Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu'nun ibadetle ilgili fetvaları, fıkhî açıdan tahlil edilmiştir. Araştırma, giriş ve iki ana bölümden oluşmaktadır. Hem Kazakistan Âlimler Konseyi hem de Türk Din İşleri Yüksek Kurulu, 57 ülkenin üye olduğu Uluslararası Fıkıh Akademisi'nin aktif üyeleridir. Tez, Kazakistan Âlimler Konseyi'nin resmi olarak kurulduğu 2013 tarihinden itibaren yayınladığı üç cilt halindeki fetvalardan özellikle ibadet alanındakileri karşılaştırmayı amaçlamaktadır.
Tezde, her iki kurumun ibadetle ilgili fetvalarının analizi yapılmış ve bu fetvaların fıkhî temelleri üzerinde derinlemesine bir inceleme gerçekleştirilmiştir. Kazakistan Âlimler Konseyi ve Türk Diyanet İşleri Başkanlığı'nın fetvalarının benzerlikleri ve farklılıkları vurgulanarak bu durumun bölgesel ve kültürel nedenleri tahlil edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: İslam Hukuku, Fetva, Kazakistan, Türk Din İşleri Yüksek Kurulu, Toplumsal Farklılık.

Abstract:
In this study, the religious rulings (fetvas) related to worship by the Kazakh Scholars Council and the Religious Affairs High Council of the Presidency of Religious Affairs of the Republic of Turkey have been analyzed from a jurisprudential perspective. The research is comprised of an introduction and two main sections. Both the Kazakh Scholars Council and the Turkish Religious Affairs High Council are active members of the International Fiqh Academy, which has 57 member countries. The thesis aims to compare the rulings on worship, especially those published in the three volumes since the official establishment of the Kazakh Scholars Council in 2013.
The thesis conducts an analysis of the religious rulings on worship by both institutions and provides an in-depth examination of the jurisprudential foundations of these rulings. Emphasizing the similarities and differences between the rulings of the Kazakh Scholars Council and the Turkish Presidency of Religious Affairs, the study attempts to analyze the regional and cultural reasons for these variations.

Keywords: Islamic Law, Fatwa, Kazakhstan, Turkish Religious Affairs High Council, Social Difference.
Fen bilgisi öğretmen adaylarının tercih ettikleri söylem tiplerinin incelenmesi
Examining the preferences of pre-service science teachers' in terms of discourse types
Yazar: COŞKUN AYKUT
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET DEMİRBAĞ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim bilimleri = Educational science

Özet:
Bu çalışmanın amacı; fen bilgisi öğretmen adaylarının, tercih ettikleri söylem tiplerinin ve bu tercihin arkasında yatan nedenlerin, öğretmen adaylarının sahip oldukları epistemolojik dünya görüşleri çerçevesinde incelenmesidir. Bu amaçla Türkiye'de bulunan dört farklı üniversitede öğrenim görmekte olan fen bilgisi öğretmen adayları (n=192) ile çalışılmıştır. Çalışmada araştırma yöntemi olarak kesitsel araştırma yöntemi kullanılmış ve veri toplamak için "Epistemolojik Dünya Görüşü Ölçeği" ile birlikte araştırmacı tarafından geliştirilen "Sınıf İçi Söylem Tipleri Ölçeği" kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen nicel verilerin analizi SPSS programı ile gerçekleştirilirken, nitel veriler ise nitel veri analiz basamaklarının takip edilmesi sonucu oluşturulan kodlar ve kategoriler çerçevesinde analiz edilmiştir. Çalışmanın sonucunda; tek bir gerekçenin tek bir söylem tipinin tercihi açısından öne çıkmadığı ancak belirli gerekçelerin belirli söylem tiplerinin tercihi açısından diğer gerekçelere göre daha fazla öne çıktığı görülmüştür. Ayrıca, epistemolojik dünya görüşü çerçevesinde ele alınan epistemolojik inançların söylem tipinin tercihi açısından diğer epistemolojik inançlara göre daha fazla öne çıkmadığı görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study was to investigate discourse type(s) preference of pre-service science teachers and the reasons behind these choices within the perspective of epistemological world view of pre-service science teachers'. The research was conducted in four different universities from Türkiye by the participation of pre-service science teachers (n=192). Cross-sectional survey was used as a method and in order to collect data "Epistemological World View" vignette used along with the "Discourse Types" vignette which was developed by the researcher. In order to analyze quantitative data SPSS program was used whereas codes and categories obtained by following quantitative data analysis steps were used in order to analyze quantitative data. Findings of this research has shown that there is no one particular reason for choosing one particular discourse type, but it has seen that there are some particular reason(s) which promotes particular discourse type(s) more than other reasons. Also it has seen that there are no epistemological beliefs that promotes discourse type preferences of preservice science teachers.
Osmanlı dönemi Mısır Hac yolları ve güvenliği
Egyptian pilgrimage routes and security in the Ottoman period
Yazar: HASAN YAVUZ
Danışman: PROF. DR. ALİ İHSAN KARATAŞ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı / İslam Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
İslam'ın farklı kıtalara yayılması değişik hac yollarının oluşmasını sağlamıştır. Asya ve Afrika'nın uç köşelerinden başlayan bu yolculuklar içerisinde birçok tehlikeler barındırdığı için, coğrafyaya hâkim İslam devletleri bu yolların bakımı ve güvenliği için çalışmalar yapmıştır. Osmanlı Devleti, Mısır ve Hicaz'ı hâkimiyetine almasıyla beraber hac yollarının bakım ve muhafazasını üstlenmiştir. Tezimizde Mısır'da yapılan hac organizasyonları, hac güzergâhları ve hac için yapılan çalışmalar araştırılarak Osmanlı Devleti'nin bu konuda yaptığı faaliyetler ortaya çıkartılmaya çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda arşiv belgeleri, tarih kitapları, seyahatnameler ve bu konuda yapılan çalışmalar incelenmiştir. Osmanlı Devleti'nin Mısır'ın farklı yerlerinden başlayan hac güzergâhlarının güvenliği için önlemler aldığı, hac organizasyonları düzenlendiği, özellikle Mısır'da sağlık ve güvenlik hizmetlerini sağladığı, surre ve Kâbe örtüsü gönderilmesi hususunda her yıl çalışmalar yaptığı, hac kafilelerinin Kahire'den hareket etmeleri ve Kahire'ye dönüşleri esnada törenler düzenlediği, hacıların yolculuk esnasında konaklamaları için barınma mekânları ve ihtiyaçlarının giderilmesi için vakıflar tesis ettiği görülmüştür.

Abstract:
The spread of Islam to different continents led to the formation of different pilgrimage routes. Since these journeys, which started from the extreme corners of Asia and Africa, contain many dangers, the Islamic states that dominate the geography have worked for the maintenance and safety of these roads. The Ottoman Empire undertook the maintenance and protection of the pilgrimage routes with the domination of Egypt and the Hejaz. In our thesis, the pilgrimage organizations in Egypt, the pilgrimage routes and the studies made for the pilgrimage were investigated and the activities of the Ottoman Empire in this regard were tried to be revealed. For this purpose, archival documents, history books, travel books and studies on this subject have been examined. The Ottoman Empire took precautions for the safety of the pilgrimage routes starting from different parts of Egypt, organized pilgrimage organizations, provided health and security services especially in Egypt, worked every year to send surre and Kaaba cover, pilgrimage convoys departed from Cairo and It has been seen that he organized ceremonies during their return to Cairo, and established shelters for pilgrims to stay during their journey and foundations to meet their needs.
20. YY. başlarında Osmanlıda iptidai mekteplerin eğitim müfredatı ve ders içerikleri
Curriculum and course contens of primary schools in the Ottoman empire in the early 20th Century
Yazar: SİBEL BEYZA YAĞCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞEVKET YILDIZ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı / İslam Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Tarih = History

Özet:
Osmanlı devletinin Selçuklu mirasından gelen medrese gibi büyük eğitim kurumlarının yanı sıra halkın her tabakasına hitap eden mektepler, yaşadığı her asırda değişim ve gelişimiyle ortaya çıkmıştır. Bu durum, halkı eğitim iş birliği içerisinde tutarak, toplumun eğitim bilincini ortaya koymuş ve bu doğrultuda hassasiyet uyandırmıştır. Halkın, eğitim müesseselerini sahiplenmelerinde büyük rol oynamıştır. Herhangi bir sözleşme olmaksızın devletin başından, toplumun en temel tabakasında kadar toplumsal bir iş birliği içerisinde işleyen mektep kurumlarının tarihsel süreci ve özellikle son dönem Osmanlısında mekteplerin yaşadığı gelişim ve değişim macerasını ortaya koymak bu araştırmanın temel hedefidir.  Araştırmada, özellikle Osmanlı devletinin son döneminde oldukça yaygınlaşan mekteplerin; çeşitleri, işlevleri, müfredatları ve içerikleri üzerinde durulmuştur. Çalışmanın son kısmında verilen örnek ders kitaplarıyla mektep eğitiminin içeriğini somut olarak ortaya koymak hedeflenmiştir.

Abstract:
In the Ottoman Empire, in addition to large educational institutions such as madrasahs, which come from the Seljuk heritage, schools that appeal to all layers of the population have emerged with change and development in each century. This situation, by keeping the public in educational cooperation, revealed the educational awareness of society and aroused sensitivity in this direction and played a major role in the acceptance of these educational institutions by the public. he main goal of this research is to reveal the historical process of school institutions that operate in social cooperation from the highest point of the state to the most basic layer of society without any contract, and especially the process of development and change experienced by these schools in the late Ottoman Empire. The research focused on the types, functions, curricula and contents of schools that became widespread, especially in the last period of the Ottoman Empire. It is aimed to concretely reveal the content of school education with the sample textbooks given in the last part of the study.
Alfred Jules Ayer açısından mantıkçı pozitivizm ve Karl Popper'da bilimin sınırlarını çizme sorunu
The problem of demarcation of science in logical positivism and Karl Popper in terms of Alfred Jules Ayer
Yazar: MURAT SEL
Danışman: PROF. DR. ABDULKADİR ÇÜÇEN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı / Felsefe Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Felsefe = Philosophy

Özet:
Bir sınır belirleme problem olan Demarcation problemi için bilimin ve bilginin nasıl sınırlandırılacağı merkezi bir sorundur. Bu sorun, felsefenin, bilimin ve bilim tarihinin ortak olarak kabul edilen sorunlarından biridir. Bu problem üzerinde yoğun tartışmaların yaşandığı yirminci yüzyılda Alfred Jules Ayer düşünceleri bağlamında mantıkçı pozitivistlerin bu probleme yönelik bakış açısı gözler önüne serilmeye çalışılacaktır. Ayrıca Ayer'in yanı sıra mantıkçı pozitivistlerden ciddi şekilde farklılaşan yaklaşımlar öne süren Karl Popper'ın sınır belirleme problemine yönelik açıklamaları da tartışılmaya çalışılacaktır. Bilimin, felsefenin, metafiziğin, tümevarımın konumu hakkında farklı iddialarda bulunan bu iki farklı tarafın öne sürdüğü iddialar, temelleri ve sonuçlarıyla birlikte özgün bir bakış açısıyla değerlendirilecektir.

Abstract:
For the Demarcation problem, which is a boundary-setting problem, how to limit science and knowledge is a central problem. This problem is one of the commonly accepted problems of philosophy, science and the history of science. In the context of Alfred Jules Ayer in the twentieth century, when there were intense discussions on this problem, the perspective of logical positivists on this problem will be tried to be revealed. In addition, in addition to Ayer, Karl Popper's explanations of demarcation problem, which propose approaches that differ significantly from logical positivists, will also be tried to be discussed. The claims put forward by these two different parties, who make different claims about the position of science, philosophy, metaphysics, induction, will be evaluated from an original point of view, along with their foundations and results.
İznik İstanbul Kapı: Roma Takı'ndan Bizans Kapısı'na mimaride dönüşüm
Transformation of architecture from Roman arch to the Byzantine Gate: Istanbul Gate in İznik
Yazar: MUSTAFA UĞUR EKMEKÇİ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ŞAHİN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Kentsel arkeoloji = Urban archaeology ; Klasik arkeoloji = Classical archeology

Özet:
Günümüzde Bursa İlinin bir ilçesi olan İznik, antik dönemde Nikaia ismi ile Bithynia Bölgesi'nin önemli merkezlerinden biri olmuştur. Helenistik Dönem'den başlayarak aralıksız iskân görmüş olan bu kente ait birçok kalıntı günümüze kadar ulaşmıştır. 
Bu çalışmada, Nikaia kentinin, eyaletin en önemli kent onuruna eriştiği, imar faaliyetlerinin en çarpıcı özelliklerinin ortaya konulduğu İS. 1. yüzyılda, kentin önemli simgelerinden biri olan ve günümüzde "İstanbul Kapı" olarak bilinen mimari yapı incelenecektir. Yapının inşa edildiği dönemdeki işlevi, siyasi ve askeri gelişmelerle birlikte nasıl bir değişime maruz kaldığı değerlendirilecektir. Bu noktada yapının çevresinde gerçekleştirilen arkeolojik kazılarda ulaşılan veriler üzerinden, Nikaia kentinin ve dolayısıyla Roma İmparatorluğu'nun siyasal ve sosyal yaşamdaki önceliklerinin zamanla nasıl değişim gösterdiğine yer verilecektir.

Abstract:
İznik district, which is located in Bursa Province today, has become one of the important cities of Bithynia Region with the name of Nicaea in the ancient period. Many remains of this city have survived until today and the city has been inhabited continuously starting from the Hellenistic Period till today.
In this study, the architectural remain, known today as "İstanbul Gate", which is one of the most important symbols of the city in the 1st century AD, will be examined. The city of Nicaea has reached the honor of the most important city of the province, and the most striking features of the development activities have been done in the 1st century AD. The function of the structure in the period that was built and how the structure has been subjected to change with political and military developments will be evaluated. At this stage, how the priorities of the city of Nicaea and thus the Roman Empire in political and social life will change over the time will be explained based on the data obtained from the archaeological excavations around the gate.
Batılı sosyal bilimde zaman problemi ve din araştırmalarına yansıması
The problem of time in Western social science and its reflection on religious studies
Yazar: HATİCE KÜBRA YÜCEDOĞRU DİLEKÇİ
Danışman: PROF. DR. VEJDİ BİLGİN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Sosyolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Sosyal bilim ve din araştırmalarında zaman kavramı, üzerinde çalışma ve tartışmaların az olduğu bir kullanıma sahiptir. Batılı kavrayışın tarihsel ve kavramsal süreçlerinin yönlendirmesi ile zaman, metodolojide ve dolayısıyla araştırma alanlarında evrensel ve zorunlu bir kabul olarak ele alınmaktadır. Söz konusu kabul, zaman kavramının fiziksel, tipolojik ve özneler arası bağlamlarda tanımlanması ve bu tanımlara bağlı olarak oluşan kavramsal enstrümanlar ile gerçekleştirilmektedir. Çalışmada Batılı zaman anlayışının, sosyal bilim ve din araştırmalarında temel kabul oluşturan enstrümanları ve onlar vasıtasıyla inşa edilen zaman problemleri tanımlanmaktadır. Metodolojik alanda konumlandırılan çalışma, zaman problemlerinin çalışma örnekleri üzerinde tespitine yönelik çözümlemeler içermektedir. 
Nitel araştırma yöntemleri içerisinde yer alan meta sentez yönteminin takip edildiği bu çalışmada zaman kavramı sosyal bilim ve din araştırmaları bağlamında problematik bir unsur olarak ele alınmıştır. Sonuç olarak zamanın Batılı kavrayışının neden olduğu zaman problemlerine yönelik metodolojik bir açılım oluşturulması gerekliliğine ulaşılmıştır.

Abstract:
In social science and religious studies, the concept of time has a usage on which there are few studies and discussions. Under the guidance of the historical and conceptual processes of Western understanding, time is treated as a universal and obligatory
acceptance in methodology and thus in research fields. This acceptance is realised through the definition of the concept of time in physical, typological and intersubjective contexts and the conceptual instruments formed based on these definitions. In the study, the instruments of the Western understanding of time, which are accepted in social
science and religious studies, and the time problems constructed with them are defined. The study, which is positioned in the methodological field, includes analyses for the
determination of time problems on study samples.
In this study, in which the meta-synthesis method, which is one of the qualitative research methods, is followed, the concept of time is handled as a problematic element in the context of social science and religious studies. As a result, it has been concluded that a methodological opening should be created for the problems of time caused by the 
Western conception of time.
Ceza hukukunda tipiklik hatası
Mistake on type of crime
Yazar: ÜLKÜ AYDEMİR KURT
Danışman: PROF. DR. ZEYNEL TEMEL KANGAL
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Bu çalışmanın konusu, ceza sorumluluğu açısından önemli bir hata türü olan tipiklik hatasıdır. Tipiklik hatası, kasıtlı fiil nedeniyle cezalandırmayı olanaksız kılması nedeniyle ceza sorumluluğu üzerinde oldukça önemli bir etkiye sahiptir. Dolayısıyla kapsamlı bir çalışmayı gerektirmektedir. Bu gerekliliği karşılamak üzere yapılan bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde, ceza hukukunda hata kurumu ile tipiklik hatasına ilişkin bazı kavram ve konular genel olarak ele alınmıştır. İkinci bölümde, tipiklik hatasının hata öğretisi içindeki sınırları tespit edilerek kast açısından önemsiz hata durumlarından nasıl ayrılacağı ortaya konmuştur. Üçüncü bölümde ise, tipiklik hatasına ilişkin özellik arz eden konular ele alınmıştır.

Abstract:
The subject of this study is mistake on type of crime, which is an important type of mistake in terms of criminal responsibility. Mistake on type of crime has a very significant impact on criminal responsibility, as it makes it impossible to punish for intentional act. Therefore, it requires a comprehensive study. This study, conducted to meet this requirement, consists of three chapters. In the first chapter, some concepts and issues related to the institution of mistake and mistake on type of crime in criminal law are generally discussed. In the second chapter, the boundaries of the mistake on type of crime within the mistake doctrine are determined and how it can be distinguished from irrelevant mistake cases in terms of intent is presented. In the third chapter, specific issues regarding the mistake on type of crime are discussed.