XIX. yy. Kars kent dokusu oluşumunda meydana gelen değişmeler ve gelişmeler
Urban changes and developments on Kars during XIXth century
Yazar: DİLAVER AKSOY
Danışman: PROF.DR. ABDÜSSELAM ULUÇAM
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Sanat Tarihi = Art History

Özet:
127 6. ÖZET Anadolu'nun Kafkasya'ya açılan kapısı konumundaki Kars, bu stratejik özelliği nedeniyle sürekli saldırılara maruz kalmıştır. Saldırılara başarıyla karşı koyan kent, 1878 yılında meydana gelen Osmanlı-Rus Savaşı sonucunda Rus işgaline uğramıştır. Bu tarihe kadar tipik bir Osmanlı kenti iken, bu tarihten sonra yaklaşık kırk yıl sürecek olan, Rus egemenliği altına girerek farklı bir kültürel kimliğe bürünmüştür. Yapılan bu çalışma ile kentte meydana gelen bu değişim incelenmeye çalışılmıştır. Bu çalışmada önce kentin coğrafi konumu ve tarihçesi hakkında kısa bilgi verilmiş, daha sonra ise tezin konusu kapsamında, Kars'ın kentsel gelişmesi sırası ile Kuruluşundan Osmanlı Dönemine Kadar Kentsel Gelişme, XIX. yy. 'a Kadar Kentsel Gelişme, XIX. yy. 'da Kentsel Gelişme ve Rus îşgali Döneminde Kentsel gelişme başlıkları altında incelenmiştir. Bu alt bölümlerden ilk ikisine genel olarak yer verilmişken çalışmanın ana konusunu oluşturan son iki bölümde ki kentsel gelişme Yönetim, Nüfus, Sosyal Yapı, Ekonomik Yapı ile Mekansal Yapı bağlamında ayrıntılı olarak incelenmiştir. Değerlendirme bölümünde elde edilen veriler ışığında kentin farklı kentsel özelliklere sahip iki kısmından her biri kendi benzerleri ile karşılaştırılarak kentin karakteristik yapısı tespit edilmeye çalışılmıştır. Sonuç bölümünde çalışma sonucunda varılan sonuç belirtildikten sonra kentin bu özgün yapısının önemi ve korunmasının gerekliliği vurgulanmıştır.

Abstract:
128 6.1 SUMMARY Kars is an important door of Anatolia open through Caucasia. Because of its this strategical importance, it was usually attacked by lots of armies. At last it had been occupied by Russians as a result of Ottoman-Russo War in 1878. Up to this date Kars was a typical Ottoman City but after from this date approximately in forty years a new different city was formed by Russians nearby the Ottoman Kars. In this master thesis these two different parts of Kars were inspected. In this study firstly, the geographical structure and the history of the city was given, and in later chapter, urban changes and developments were told as parts; From Ancient Times Till At The Beginning Of Ottoman Period, From The Beginning Of Otoman Period Till XIX th Century, Otoman Period In XIX th Century and Russian Conquest Period in order. In the first two parts changes and developments were genarally told, but in the second two parts, which constitute the essence subject of the thesis, urban changes and developments were told with knowledges about administrative structure, population, social structure and economical structure. In evaluation chapter, the each different two parts of the city, which are belong to the Otoman Period and Russian Conquest Period, were compared with similar ones to characterise the urban structure of the city. In the last chapter in first the achieved result was shortly given and later absolute necessity of protection of city's urban character was explained.