Fiyatların konjonktürel davranışına ilişkin bir araştırma (1963-1995 Türkiye örneği)
The Research on the cyclical behavior of prices (1963-1995 Turkey)
Yazar: NEVZAT ŞİMŞEK
Danışman: DOÇ. DR. RECEP KÖK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1998
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Fiyat = Price ; Fiyat hareketi = Price movement ; Konjonktür dalgalanmaları = Business cycles

Özet:
Yapı itibariyle serbest girişim sisteminin var olduğu ülkelerde, iktisadi faaliyet hacminin devamlı olarak aynı düzeyi koruyarak kesiksiz bir biçimde gelişmediği, tersine devamlı dalgalanmalar gösterdiği, iktisadi yaşam üzerinde yapılan çalışmalarla ortaya konulmuştur. Bu ya da bir kaç faaliyet dalında değil, iktisadi yaşamın bütün faaliyet dallarında etkide bulunan bu konjonktürel dalgalanmaların kesin tarihlerini saptamak güçlükler gösterse bile, konjonktürel dalga uzunluğunun ve şiddetinin bilinmesi ülke ekonomilerinin içinde bulunduğu şartlan açıklamak için oldukça önemsenmektedir. Konjonktür devresi boyunca üretim, fiyatlar, para stoku, kısa vadeli faiz oranlan, paranın dolanım hızı, tüketici ve üretici dayanıklı malları ve şirket karları birlikte hareket etmektedirler. Değişkenlerin tipik (alışılmış olan) birlikte hareketini açıklayabilmek, konjonktürü açıklayabilmenin ön koşuludur. Bu noktada, fiyat düzeyi, nominal faiz oranı ve reel ücret oranı gibi geniş bir yelpazedeki makroekonomik değişkenlerin konjonktürün genişleme ve daralma aşamasındaki tipik davranışlarının açıklanması olan konjonktürün kalıplaşmış gerçeklerinin konjonktürle hareketi konusunda makroekonomik okullar arasında tartışma olduğu bilinmektedir. Konjonktür hareketleri ile ilgili iyi bir açıklama, gerçek dünyadaki bir çok ekonomik gelişmeyi ve daralmayı karekterize eden toplam değişkenlerdeki birlikte hareketlerin nedenini açıklamak durumundadır. Bu çalışmanın birinci bölümünde, iktisadi dalgalanma türlerine, konjonktürün tanımına, aşamalarına, tiplerine, nedenlerine ve fiyatlar genel düzeyine, ikinci bölümde Klasik ve Keynezyen dönemdeki konjonktür kuramlarına, üçüncü bölümde yeni konjonktür kuramlarına değinilmiştir. Dördüncü bölümde ise, konjonktürel durum analizi ile ilgili yöntem ele alınmış, fiyatların konjonktürel davranışı ile ilgili yazın taraması değerlendirilmiş ve Türkiye'de fiyatların konjonktürel davranışına ilişkin analiz sonuçlarına yer verilmiştir.

Abstract:
In countries, where free enterprise system exists; by researches on economic life it has been implied that the capacity of economic activity hasn't increased continuously with protecting the same level, in reverse it has fluctuated recurrently. Altough it is difficult to determine the certain dates of these business cycles which affect not only few activities but also the whole activities of economic life, the length of business cycles is considered important to explain the conditions of country economy. Along the cycle, production, prices, money stock, short term interest rates, the velocity of money, consumer and producer durables and firm profits move all together. Explaining the typical co-movements of variables is the main provision of explaining business cycles. Here, there is debate between macroeconomic schools about the movement of the business cycle with the stylized facts which are the explanation of typical behavior of macroeconomic variables such as pices level, nominal interest rates and real wage rates broadly in the expansion and recession periods of cycle. A good explaination about business cycles has to explain the cause of co-movement of total variables which characterize most of the economic expansion and recession in the real world. In the first chapter of the study, the types of economic fluctuations, definition, levels, types, causes of business cycle and the general level of prices are discussed; in the second chapter, the business cycles theories in the Classical and Keynesian thoughts are discussed; in the third chapter new business cycles theories are discussed; in the fourth chapter, method about analysis of business cycles, the research on literature about the cyclical behavior of prices and the result of research about the cyclical behavior of prices in Turkey are discussed.