Sabriye Cemboluk'un romanlarında yapı ve izlek
Structure and theory in Sabriye Cemboluk's novels
Yazar: PINAR ÇAKRAK
Danışman: DOÇ. DR. DİNÇER ATAY
Kafkas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatı son dönem yazarlarından birisi olan Sabriye Cemboluk, çok yönlü edebî kişiliği ile ortaya çıkan ve dikkat çeken yazardır. Uzun süredir Almanya'da yaşamakta olan yazar, Türk edebiyatını, tarihi doku ve konular eşliğinde roman içeriklerinde harmanlamıştır. Roman, öykü, tiyatro türlerinden eser veren Cemboluk, bilhassa romancı kişiliği ile ön plana çıkmaktadır. Gazetecilik mesleğini de icra eden yazar, Almanya' da bir süre muhtelif gazetelerde yazılar yazmıştır. Birey üzerinden yola çıkarak toplumsal ve gerçekle iç içe olayları aktaran yazar, mekân ve zaman kavramı ile olayları bütünleştirerek okuyucuya mesaj içerikli eserler sunar. Gerçek hayatın izlerini kahramanlar üzerinden aktarır. Süreç içerisinde aktarılan konular değişen ve gelişen gündemle birlikte şekil alırken, çağa ayak uyduran bir yazar olması sebebi ile sürekli yenileşme göstermektedir. Yazarın romanlarında sıklıkla 'ben' ifadesini görmek mümkündür. Anlattığı eserlerde konu ve olayların kaynağı büyük oranda kendi yaşantısı ve buna bağlı olarak ortaya çıkan alegorik durumladır. Yazar ' ben' üzerinden 'biz' denklemini ortaya çıkarmaya çalışır. Sabriye Cemboluk hayat görüşünü, bilgi birikimini, çevre ve dünyaya bakış açısını, görüşlerini çağın şartlarına uygun gelecek şekilde bir sentez oluşturarak okuyucuya başarılı şekilde sunmuş ve edebiyatta yerini sabitlemiş bir sanatkârdır.
Bu çalışmada Sabriye Cemboluk'un beş farklı romanı yapı ve izlek açısında incelenmiştir. Roman tekniği odaklı yaklaşımın yanı sıra izleksel kurgu çözümlemesinde farklı disiplinlerin imkânlarından da yararlanılmıştır.

Abstract:
Sabriye Cemboluk, one of the last period writers of Turkish literature in the Republican period, is a writer who emerged and attracted attention with her versatile literary personality. The writer, who lives abroad, has blended Turkish literature, history, texture and content in accordance with our literature. Cemboluk, who produces works in the genres of novel, short story and theater, stands out with his novelist personality. The author, who also has articles in the field of journalism, wrote articles in newspapers in Germany for a while. The author, who narrates social and real events based on the individual, presents works with message content to the reader by integrating the events with the concepts of space and time. It conveys the traces of real life through heroes. While the topics conveyed in the process take shape with the changing and developing agenda, he is constantly innovating because he is a writer who keeps up with the times. It is possible to see the expression 'I' frequently in the author's novels. The source of the subjects and events in his works is largely his own life and the allegorical situations that arise accordingly. The author tries to reveal the equation of 'we' through 'I'. Sabriye Cemboluk is an artist who has successfully presented her view of life, her knowledge, her perspective on the environment and the world, and her views to the reader by creating a synthesis in line with the conditions of the age and has secured her place in literature. In this study, five different novels by Sabriye Cemboluk were examined in terms of structure and theme. In addition to the approach focused on novel technique, the possibilities of different disciplines were also used in thematic fiction analysis.