Türkiye'de kültürel kimliğin mimariye etkisi
The affect of cultural identity in Turkey on architecture
Yazar: ESRA DÖNMEZ
Danışman: PROF. IŞIK AYDEMİR
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Kültürün sınırları belirsizdir yani nerede baslar, nerede biter kestirmek kolay degildir.Kültürün yasamsal kanıtı mekanlardır, kentlerdir. Kent kimligi, fiziki çevre ve içinde yer alanyasam biçimi ile bir bütün olusturur. Kent kimligi, olusumunu toplum kadar, tasarımcının daetkiledigi, yeni ögelerin veya geçmisteki ögelerin yeniden yorumlandıgı kültürel bir olgudur.Kentsel ve mimari kimlik olusumu ve degisimi kent planlama kararları, koruma kararları veuygulamaları ile de dogrudan baglantılıdır.Anadolu tarih boyunca birçok kültürü içinde barındırmıs ve bu kültürler iç içe girmistir. Türkkültürü Asya, Anadolu, Akdeniz, slam, Selçuklu, Osmanlı, Batı vb. kültürlerin birlesimiyleolusan kendine özgü bir bütünlük gösterir. Bu tez kapsamında Türkiye'deki kültürel kimliginmimariye etkisi, Mezopotamya uygarlıgından baslanarak günümüze kadar incelenmektedir.Bölüm 1'de ?Türkiye'deki Kültürel Kimligin Mimariye Etkisi? olarak belirlenen tezkonusunun amaç, kapsam ve yöntemleri belirtilmistir.Bölüm 2'de tez konusunun anahtar kelimeleri olan kültür, kimlik, kültürel kimlik ve mimarikimlik tanımlanmıs ve bu kavramlar arasındaki iliski örneklerle açıklanmıstır.Bölüm 3'de Anadolu yerel kimligini olusturan kültürlerin mimari anlamda geldikleri nokta vegelistirdikleri planlama ve teknik yöntemlerinin, kendinden sonraki uygarlıkları ne yöndeetkiledigine kısaca deginilmis; bu kültürel gelismeler sonucunda Anadolu'da gelisen Selçuk,Beylikler ve Osmanlı kimliginin, yerel kimliklerle ve birbirleriyle olan etkilesimi ve bununmimariye ne yönde yansıdıgı örneklerle açıklanmıstır.Bölüm 4'de 19. yüzyıl Batı etkisinde kalan Osmanlı kimligindeki degisim ve bu degisiminmimariye ne yönde yansıdıgı ele alınmıstır.Bölüm 5'de Cumhuriyet'in kurulus ve gelisme dönemlerindeki kültürel kimlik ve bununmimariye ne yönde yansıdıgı ve günümüzde bunun mimariye etkisi ele alınmıstır.Anahtar kelimeler: Kültür, kimlik, kültürel kimlik, mimari kimlik

Abstract:
The boundaries of culture are uncertain which means that it is not simply estimated where itbegins and ends.The vital indications of culture are space and cities. Urban identity constitutes a complementwith physical environment and mode of life where it takes place in it. Urban identity is acultural fact the constitution of which is effected by designer as much as the society,interpreting the new and old elements.The formation and transformation of urban and architectural identity is directly coordinatedwith also urban planning decisions, preservation decisions and their implementations.Anatolia had included many cultures inside through the history, and these cultures had joinedone within the other. This situation also effected architecture as the case in every field.Turkish culture represents its own integrity with the synthesis of Asian, Anatolian,Mediterranean, Islam, Seljuk, Ottoman, West and etc?cultures. Within the context of thisthesis, the affect of cultural identity in Turkey on architecture is studied beginning fromMesopotamian civilization to present day.In chapter 1, the purpose, comprehension and methodology of the thesis which has the subjectof ?The Affect of Cultural Identity in Turkey on Architecture? are emphasized.In chapter 2, culture, identity, cultural identity, architectural identity the keywords of thethesis subject are defined, and the relation between these terms are expanded with variousexamples.In chapter 3, the state of cultures that constitute Anatolian local identity, planning andtechnical methods developed by the cultures, their effects on following civilizations arebriefly mentioned; interaction between identities of Ottomans, Seljuks, principalities and localidentities as a result of these cultural developments, and the state of how it affected thearchitecture, is explained with related examples.In chapter 4, the change in Ottoman identity which is effected by the West in 19th century,and the affects of this change on architecture is discussed.In chapter 5, the state of cultural identity in proclamation of Republic and its developmentperiods is approached, its effects on architecture in those periods and nowadays are discussed.Keywords: Culture, identity, cultural identiy, architectural identity.