Türkiye'deki "Rus Dili ve Edebiyatı" lisans programlarının A1 - B1 düzeyinde asgari söz varlığının belirlenmesi ve uygulanması
Determining and implementing the minimum lexicon at A1 - B1 level of "Russian Language and Literature" undergraduate programs in Turkey
Yazar: AMİRA AKÇAY
Danışman: PROF. DR. TÜRKAN OLCAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Slav Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Rus Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Batı Dilleri ve Edebiyatı = Western Linguistics and Literature
Dizin: Kelime öğretimi = Vocabulary teaching ; Rus Dili ve Edebiyatı Bölümü = Russian Language and Literature Department ; Rusça = Russian ; Söz varlığı = Vocabulary ; Sözcük bilgisi = Word knowledge ; Sözlük = Dictionary ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Üniversiteler = Universities

Özet:
Düşünmenin ve iletişim kurmanın temelinde yatan söz varlığının insan yaşamındaki yeri yadsınamaz. Bir dildeki sözlerin bütünü olarak tanımlanabilecek bu kavram, başta sözlükbilim olmak üzere birçok bilim dalı için önemli bir araştırma konusu niteliğindedir. Doğal olarak yabancı dil öğretim yöntembilimi alanında da söz varlığı önemli bir ögedir; çünkü temel dil becerileri onun üzerine inşa edilir. Ancak her şeyden önce, özellikle öğretim süresinin kısıtlı olduğu durumlarda, öğretilecek söz varlığının nitel ve nicel boyutlarının belirlenmesinin, öğretim hedeflerine daha kısa sürede ulaşmayı sağlayacağı kuşkusuzdur. Yabancı dil olarak Rusça öğretiminde hangi öğretim aşamalarında hangi sözcüklerin öğretilmesi gerektiği "asgari söz varlığı" adlı bir öğretim sözlüğü türünde betimlenmektedir. Bu çalışmada Türkiye'deki "Rus Dili ve Edebiyatı" lisans programına yönelik olan asgari söz varlığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda öncelikle yabancı dil olarak Rusça öğretimine yönelik asgari söz varlığı belirleme ilkeleri ve Rusya'da yayımlanan asgari söz varlığı örnekleri irdelenmiştir. Türkiye'de A1-B1 düzeylerine yönelik kullanılan Rusça ders kitap dizilerinden "Doroga v Rossiyu" dizisindeki söz varlığı saptanarak Rusya'nın resmi asgari söz varlıklarıyla karşılaştırılmıştır. Asgari söz varlığı belirleme ilkeleri doğrultusunda Türkiye'deki "Rus Dili ve Edebiyatı" lisans programına yönelik A1-B1 düzeyi Rusça asgari söz varlıklarını oluşturabilecek sözcükbirimler belirlenmiştir. Bu süreçte sözcüklerin güncel olmasına ve Türkiye'deki öğrencilere yönelik sözcüklere yer verilmesine önem verilmiştir. Ayrıca Rusya'nın resmi B1 düzeyi filoloji asgari söz varlığı incelenerek Türkiye'deki "Rus Dili ve Edebiyatı" lisans programına uyarlanmıştır. Çalışmada belirlenen A1-B1 düzeyi genel asgari söz varlıklarının ve B1 düzeyi filoloji asgari söz varlığının, Türkiye'deki "Rus Dili ve Edebiyatı" lisans programı kapsamındaki Rusça sözcük öğretimi ve öğrenimi alanlarına anlamlı ölçüde katkı sağlayacağı umulmaktadır.

Abstract:
The place of vocabulary, which is the basis of thinking and communicating, in human life is undeniable. This concept, which can be defined as the whole of words in a language, is an important research topic for many disciplines, especially lexicography. Naturally, vocabulary is an important element in the field of foreign language teaching methodology; because basic language skills are built on it. However, first of all, it is undoubted that determining the qualitative and quantitative dimensions of the vocabulary to be taught will enable reaching the teaching goals in a shorter time, especially in cases where the teaching time is limited. In the teaching of Russian as a foreign language, which words should be taught at which teaching stages are described in a teaching dictionary called "minimum vocabulary". In this study, it is aimed to determine the minimum vocabulary for the "Russian Language and Literature" undergraduate program in Turkey. For this purpose, first of all, minimum vocabulary determination principles for teaching Russian as a foreign language and minimum vocabulary examples published in Russia were examined. The vocabulary in the series "Doroga v Rossiyu", one of the Russian textbook series used for A1-B1 levels in Turkey, was determined and compared with the official minimum vocabulary of Russia. In line with the minimum vocabulary determination principles, lexical units that can form the A1-B1 level Russian minimum vocabulary for the "Russian Language and Literature" undergraduate program in Turkey have been determined. In this process, it was given importance to keep the words up to date and to include words for students in Turkey. In addition, Russia's official B1 level philology minimum vocabulary has been examined and adapted to the "Russian Language and Literature" undergraduate program in Turkey. It is hoped that the A1-B1 level general and B1 level vocational minimum vocabulary determined in the study will contribute significantly to the fields of Russian vocabulary teaching and learning in general, as well as the "Russian Language and Literature" undergraduate program in Turkey.