Kırsal topluluklarda tarımsal suç olgusu: Denizli Bozkurt örneği
Agricultural crime fact in rural communities: The Denizli Bozkurt sample
Yazar: MURAT MADENÜS
Danışman: PROF. DR. HAYATİ BEŞİRLİ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Denizli-Bozkurt = Denizli-Bozkurt ; Kırsal bölge = Rural region ; Kırsal toplum = Rural communities ; Kırsal yerleşmeler = Rural settlements ; Mağduriyet = Unjust treatment ; Suç = Crime ; Tarımsal suçlar = Agricultural crimes

Özet:
Tarımsal suç mağduriyeti konusunun ele alındığı bu çalışmanın amacı, çiftçilerin neden suça maruz kalmadan önce emniyet tedbiri uygulamadıklarını tarımsal suç mağduriyeti sürecine ilişkin sosyolojik bir model oluşturarak anlayabilmektir. Bu amacın gerçekleştirilebilmesi için nitel araştırma yöntemlerinden biri olan kuram oluşturma tercih edilmiş ve Kathy Charmaz'a ait yapılandırmacı bakış açısının esasları takip edilmiştir. Çalışma Denizli'nin Bozkurt ilçesinde yapılmıştır. 2017-2019 yılları arasında meydana gelen on sekiz farklı tarımsal suçun mağduru olmuş yirmi bir çiftçiyle yapılan yarı yapılandırılmış görüşmeler temel veri setini oluşturmuştur. Veri, mağduriyet öncesi ve mağduriyet sonrası olmak üzere iki aşamalı olarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda çiftçilerin, ani tarımsal suç mağduriyeti ve anlaşmazlığa dayalı tarımsal suç mağduriyeti olmak üzere iki farklı tarımsal suç mağduriyeti süreci yaşadıkları tespit edilmiştir. Çiftçiler, mağduriyet öncesinde neredeyse hiç emniyet tedbiri uygulamamaktadırlar. Anlaşmazlığa dayalı tarımsal suça maruz kalan çiftçiler, bu suçları yaşadıkları yere dair genel güvenlik algılarını olumsuz etkilemeyen bireysel olaylar olarak nitelendirmektedirler. Ani tarımsal suça maruz kalan çiftçilerden köyde doğup büyüyenlerin çoğunluğu kırdaki ekonomik, kültürel ve coğrafi durumdan ötürü suça maruz kaldıktan sonra da emniyet tedbirini hayata geçirme ve devam ettirme olanağına sahip değillerdir. Olanağa sahip az sayıdaki çiftçi, kendi kimliklerini yansıttığını düşündükleri köylerini güvenilmez ilan etmek istememektedirler. Kentte maruz kaldıkları kısıtlanmışlık duygusundan tek kaçışı kırda gören kent kökenli çiftçiler ise hayallerindeki kırsal cennet imgesinin zarar görmesini istememektedirler. Bu tespitler doğrultusunda, araştırmacıların kent merkezli bakış açılarıyla yorumlamakta ve anlamakta güçlük çektikleri tedbirsiz çiftçi davranışının, çiftçilerin kırda suçun olmadığına dair bir toplumsal gerçeklik inşa etmeye ihtiyaç duymalarından kaynaklandığı sonucuna varılmıştır. Bu sonuç kırdaki suç olgusunun kenttekinden farklılığını ve kıra özgü bakış açısıyla ele alınması gerektiğini bir kez daha kanıtlamıştır.

Abstract:
The purpose of this study, which deals with the issue of agricultural crime victimization, is to understand why farmers do not implement security measures before being subjected to crime by creating a sociological model regarding the agricultural crime victimization process. In order to achieve this goal, one of the qualitative research methods, grounded theory, was preferred and the principles of the constructivist perspective of Kathy Charmaz were followed. The study was conducted in Bozkurt district of Denizli. Semi-structured interviews with twenty-one farmers who were victims of eighteen different agricultural crimes that occurred between 2017 and 2019 formed the basic data set. The data were analyzed in two stages: pre-victimization and post-victimization. As a result of the analysis, it was determined that the farmers experienced two different agricultural crime victimization processes: sudden agricultural crime victimization and conflict-based agricultural crime victimization. Farmers practically do not apply any security measures prior to the victimization. Farmers who have been subjected to conflict-based agricultural crime describe these crimes as individual events that do not adversely affect their general sense of security of where they live. Among the farmers who were exposed to sudden agricultural crime, the majority of those who were born and raised in the village do not have the opportunity to implement and maintain the security measures after being subjected to crime due to the economic, cultural and geographical situation in the countryside. The few farmers with opportunities do not want to declare their villages unreliable, which they consider reflecting their identities. Urban-based farmers, who think that the only place where they can escape from the feeling of restriction they are exposed to in the city is the rural, do not want the image of the rural idyll in their dreams to be damaged. In line with these findings, it was concluded that the imprudent farmer behavior, which researchers had difficulty in interpreting and understanding from an urban-centered perspective, was due to the farmers' need to construct social reality about rural as a crime-free place. This result once again proved that the crime phenomenon in the rural is different from the urban one and should be addressed with a rural perspective.