Gömülü yirmi yaş ve gömülü maksiller kanin dişlerinin farklı iskeletsel maloklüzyon tipleri ile ilişkisi
The relationship of impacted third molar and impacted maxillary canine teeth with different TYPES of skeletal maloclusion
Yazar: HÜSEYİN MELİK BÖYÜK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SAADET ÇINARSOY CİĞERİM
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş-gömülü = Tooth-impacted ; Dişler = Teeth ; Köpek dişleri = Cuspid ; Maksilla = Maxilla ; Maloklüzyon = Malocclusion

Özet:
BÖYÜK HM, Gömülü Yirmi Yaş ve Gömülü Maksiller Kanin Dişlerinin Farklı İskeletsel
Maloklüzyon Tipleri ile İlişkisi, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Ortodonti
Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Van 2022. Bu çalışmanın amacı, gömülü yirmi yaş ve gömülü maksiller
kanin dişlerinin farklı iskeletsel maloklüzyon tipleri ile ilişkisinin incelenmesiydi. Çalışmamızın
materyalini Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı Kliniği'ne
2012-2021 tarihleri arasında başvuran 13-30 yaş aralığındaki %67,5'i (n=547) kız, %32,5'i (n=263) erkek
toplam 810 hasta oluşturdu. Gömülü maksiller kanin değerlendirmesi için 13 yaş ve üstü hastalar dahil
edildi ve gömülü maksiller kaninle ilgili değerlendirmeler konik ışınlı bilgisayarlı tomografi görüntüleri
üzerinde gerçekleştirildi. Gömülü yirmi yaş değerlendirmesi için ise 18 yaş ve üstü hastalar çalışmaya
dahil edildi ve gömülü yirmi yaş ile ilgili değerlendirmeler panaromik filmler üzerinde gerçekleştirildi.
Hastaların iskeletsel maloklüzyonları sefalometrik radyografiler üzerinde incelendi. Elde edilen veriler
Number Cruncher Statistical System, 2007 programı ile anlamlılık seviyesi p<0,05 olacak şekilde
değerlendirildi. Araştırmaya katılan bütün hastaların sagital iskeletsel maloklüzyonları incelendiğinde; en
fazla iskeletsel Sınıf 1, en az iskeletsel Sınıf 3 olduğu ve vertikal iskeletsel maloklüzyonları
incelendiğinde; en fazla normangle, en az lowangle olduğu belirlendi. Araştırmaya katılan bütün hastalar
arasında gömülü maksiller kanini olmayan hastaların maksiller ve mandibular genişlikleri, gömülü
maksiller kanini olan hastalardan anlamlı seviyede yüksek saptandı (p=0,020; p=0,022; p<0,05). Gömülü
maksiller kanin olma durumuna göre sagital ve vertikal iskeletsel maloklüzyonlar arasında anlamlı
farklılık saptanmadı (p>0,05). 18 yaş üstü hastalarda hem gömülü yirmi yaş dişi hem de gömülü maksiller
kanini olan hastaların maksiller ve mandibular genişlikleri, gömülü dişi olmayan ve sadece gömülü yirmi
yaş dişi olan hastalardan daha az bulundu (p<0,05). 18 yaş üstü hastaların gömülü diş varlığına göre
sagital ve vertikal iskeletsel maloklüzyonları anlamlı farklılık göstermedi (p>0,05). Maksiller gömülü
yirmi yaş dişi pozisyonları incelendiğinde en fazla vertikal olduğu, mandibular gömülü yirmi yaş dişi
pozisyonları incelendiğinde en fazla mezioanguler olduğu görüldü. Gömülü maksiller kanine sahip
hastaların palatinal gömülülük oranı bukkal gömülülük oranından daha yüksek bulundu. Gömülü
maksiller kanin prevalansının %9,4 olduğu ve unilateral gömülülüğün daha fazla olduğu tespit edildi.
Erkek hastaların maksiller ve mandibular genişliklerinin, kadın hastalardan yüksek olduğu gözlendi
(p=0,006; p=0,001; p<0,01). Cinsiyete göre sagital iskeletsel maloklüzyonlar, vertikal iskeletsel
maloklüzyonlar ve gömülü maksiller kanin varlığı farklılık göstermedi (p>0,05).18 yaş üstü hastaların
cinsiyete göre sagital iskeletsel maloklüzyonları arasında anlamlı farklılık saptandı ve erkek hastaların
iskletsel Sınıf 3 olma oranı kadınlardan yüksekti (p=0,028; p<0,05). Bu çalışmada hem gömülü maksiller
kanin hem de gömülü yirmi yaş dişine sahip hastaların maksiller ve mandibular genişliklerinin daha az
olduğu görüldü. Bu sonuç, dişlerin sürememesi sonucu ilgili çenenin transversal yönde gelişemediğini ve
darlık oluşumuna sebep olduğunu bizlere düşündürmektedir. Gömülü dişlerin iskeletsel anomalilerle
ilişkisini inceleyen ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
BOYUK HM, The Relationship of Impacted Third Molar and Impacted Maxillary Canine Teeth
with Different Skeletal Maloclusion Types Van Yuzuncu Yil University, Faculty of Dentistry,
Orthodontics Department, PhD Thesis, Van 2022. This study aimed to investigate the correlations of
impacted third molar and impacted maxillary canine teeth with various skeletal malocclusion types. The
population of the current study consisted of 810 patients who presented to the Orthodontics Department
of the Faculty of Dentistry at Van Yuzuncu Yil University between 2012-2021. The sample was aged
between 13 and 30 years; 67.5% (n=547) were female and 32.5% (n=263) were male. For assessing
impacted maxillary canine teeth, patients aged 13 years and older were included and these assessments
were performed on cone-beam computed tomography images. For assessing impacted third molar,
patients aged 18 years and older were included and these assessments were made over panoramic films.
Patients' skeletal malocclusions were examined on cephalometric radiographs. The data were evaluated
using the Number Cruncher Statistical System 2007 software, based on a p<0.05 level of significance.
Considering the sagittal skeletal malocclusions of all patients, Class 1 malocclusions were the most
prominent and Class 3 were the least frequent. Regarding vertical skeletal malocclusions, Norm-Angle
was the most common and Low-Angle was the least common. Among all patients, maxillary and
mandibular width was significantly higher in patients without impacted maxillary canine teeth than those
with impacted maxillary canine teeth (p=0,020; p=0,022; p<0,05). Sagittal and vertical skeletal
malocclusions did not differ significantly according to the presence of impacted maxillary canine teeth
(p>0,05). Among patients over 18 years of age, maxillary and mandibular widths were lower in patients
with both impacted wisdom teeth and impacted maxillary canine teeth compared to those without
impacted teeth or only impacted third molar (p<0,05). For these patients, sagittal and vertical skeletal
malocclusions did not differ significantly according to the presence of impacted teeth (p>0.05).
Considering the positions of maxillary impacted third molar, vertical impaction was the most common.
For the positions of mandibular impacted third molar, mesio-angular impaction was the most frequent.
Among patients with impacted maxillary canine teeth, palatal impaction was more common than buccal
impaction. The prevalence of impacted maxillary canine was 9.4% and unilateral impaction was even
higher. Also, male patients had higher maxillary and mandibular width than female patients (p=0,006;
p=0,001; p<0,01). However, the presence of sagittal skeletal malocclusions, vertical skeletal
malocclusions, or impacted maxillary canine teeth did not differ by gender (p>0,05). For patients over 18
years of age, sagittal skeletal malocclusions differed significantly among the genders. Male patients also
had a higher rate of Class 3 malocclusions compared to females (p=0,028; p<0,05). Patients with both
impacted maxillary canine teeth and impacted third molar showed less maxillary and mandibular width.
This finding suggests that because the teeth do not erupt, the jaw does not develop in the transversal
direction, causing stenosis. Further studies are needed to investigate the correlations between impacted
teeth and skeletal anomalies.