Kurumlar vergisinin kurum davranışları üzerindeki etkileri
Effects of corporate income tax on corporate behaviors
Yazar: METİN SAĞLAM
Danışman: PROF.DR. TURGAY BERKSOY
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Teorisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
ÖZET Devletin ekonomik yaşamdaki rolüne gore değişen ağırlıklara sahip olsalar da, vergiler, kamu harcamalarının temel finansman kaynağı olarak her dönemde önemli bir araçtır. Devletin ekonomiden çektiği ve sonra kamu harcamaları yoluyla tekrar ekonomiye aktardığı fonlar olan vergiler ekonomide birtakım etkilere sahiptir. Bu noktadan hareket eden bu tez çalışması, kurumlar vergisinin kurumların davranışları üzerindeki etkilerini araştırmaktadır. Bu çerçevede dört bölümden oluşan bu çalışmada, birinci bölümde kurumlar vergisinin teorik yapısı, dayanakları, ekonomik etkileri ve kurum davranışları üzerindeki etkileri, ikinci bölümde AB üyesi İngiltere, Almanya ve Fransa kurumlar vergisi yapıları ile AB'de kurumlar vergisinin uyumlaştırılması çalışmaları, üçüncü bölümde Türkiye'de kurumlar vergisi yapısı ve kurumlar vergisinin kamu gelirleri içindeki durumu ele alınmaktadır. Dördüncü ve son bölümde ise, Kurumlar vergisinin kurum davranışları üzerindeki etkisi Sakarya ilindeki anonim şirketlerde uygulanan anket sonuçları ile incelenmektedir. Kurumlar vergisi kurumlaşmış firmaların gelirleri üzerinden alınan bir gelir vergisidir. Kurumlar vergisi firmaların kuruluş yeri seçimi, hukuki şekil tercihi, kâr dağıtımı kararları, yatırım-finansman kararları ve diğer kararları üzerinde etkilere sahiptir. Bu etkiler Sakarya ilinde faaliyette bulunan anonim şirketlerle anket yoluyla araştırılmış ve şu sonuçlar elde edilmiştir: Firmalar, kurumlar vergisi oranmı yüksek bulmakta ve vergiyi de maliyet olarak görmekte ve yansıtmaktadır. Vergi, ankete katılan firmaların kuruluş yeri seçimini, hukuki şekil tercihini, birleşme-devir, yeni teknoloji kullanımı, cari harcama artışını büyük oranda; yatırım ve finansman kararlarını kısmen etkilemekte, buna karşılık kâr dağıtımı kararlarını ve kârlılık oranlarmı ise etkilememektedir. XVI

Abstract:
ABSTRACT Although, taxes have various importance depending on the role of the state in economy, is a very important instrument as an essential finance resource of public expenditures. Taxes, which are the funds drawn from economy and after driven via public expenditure into economy by the government, have some effects. This study of thesis, with the starting point mentioned above focus on the effects of corporate income tax on corporate behaviors. This context consist four chapters. At first chapter, theoretical base of corporate income tax and its basis, economical emphasis and its effects on corporate behaviors; at second chapter, the structures of corporate income tax in England, Germany and France of EU members and corporate income tax harmonization studies in EU; at third chapter, structure of corporate income tax and situation (condition) of corporate income tax in the public revenues in Turkey (are observed). Finally at fourth chapter, effects of corporate income tax on corporate behaviors are observed by the poll study among the joint-stock companies in the city of Sakarya. Corporate income tax is a sort of income tax which is collected from the incomes of incorporated firms. Corporate income tax has some influences on the companies settlement location, the choice of organizational form, the decisions of profit distribution, investment-finance decisions and the etc. These effects have been searched by a poll-study applied on the joint-stock companies in the city of Sakarya. According to results of these study; rate of corporate income tax is considered too high by the firms,and though as an additional cost for this reason they try to reflect the tax burden. In addition, corporate income tax affects the settlement location decisions of the firms, the organizational form, the usage of new technology, and decision of merger on a large scale; it increases the current expenditures. On the other hand, it partly affects the decisions of profit investment and finance; however, the decisions of divident payment (profit distribution) and rate of profititablity level have never influenced by corporate income tax. XVII