Şeker sanayiinde iktisadi etkinlik: Avrupa Birliği-Türkiye karşılaştırılması
Economical efficiency in sugar industry: European-Turkey comparison
Yazar: EMRE GÜNEŞER BOZDAĞ
Danışman: DOÇ.DR. UFUK SERDAROĞLU
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Ekonomi = Economics ; Ziraat = Agriculture

Özet:
AB'ye aday ülke olan, Türkiye'nin, Birlige entegrasyon sürecinde,seker sanayiinin, Birligin seker sanayiiyle rekabet edebilecek kapasitedeolup, olmadıgını belirlemek için bu çalısma yapılmıstır. Bu amaçla, AB veTürkiye seker sanayilerinin üretim etkinlikleri ve toplam faktör verimliliklerianaliz edilmistir. Öncelikle, AB ve Türkiye seker sanayileri üretim etkinlikleri,Veri Zarflama Analizi (VZA) ile elde edilmistir. Daha sonra, elde edilenetkinlikler, dinamik anlamda Malmquist Endeksi'yle (ME) incelenerek ToplamFaktör Verimlilikleri'ndeki degisimler (TFPC) hesaplanmıstır. Hesaplamalarsonucunda, Türkiye'nin, etkin bir üretime ve zaman içerisinde elde ettigi buetkinligi koruma potansiyeline sahip oldugu görülmüstür.Türkiye'deki 30 seker fabrikasının aynı dönem içerisindeki üretimetkinlikleri incelenmistir. Bu fabrikalardan, en etkin olanlarının, Çorum,Kütahya, Kars, Konya ve Eregli oldugu görülmüstür. Elde edilen bulgularla,etkin olmayan fabrikaların, girdilerinin nasıl yönlendirilecegi konusundaPotansiyel yilestirmeler Analizi (PA) yapılmıstır. Bu fabrikaların referansalacakları etkin fabrikalar belirlenmistir.Tüm yukarıda yapılan analizler sonucunda, Türkiye seker sanayiinin,AB pazarı içinde, üretimde rekabetçi bir yapıya sahip oldugu ve üretimetkinligi ile bu pazarda söz sahibi olabilecegi açık bir sekilde ortayakonulmustur.

Abstract:
This study has been carried out in order to determine whether thesugar industry in Turkey is capable of being in competition with the sugarindustry of the Union within the integration period of Turkey which is acandidate member for European Union. For this reason, the productionactivities and total efficiencies of the sugar industries of EU and Turkey haveall been analyzed. First of all, the production activities of the sugar industrywithin EU and Turkey have been obtained with the method of DataEnveloping Analysis (DEA). Obtained activities have then been investigatedwith Malmquist Index in respect to dynamics and Total Factor ProductivityChanges (TFPC) have been calculated. It was seen as a result of thesecalculations that Turkey has an efficient production and, has the potential toprotect this efficiency level obtained in time.The production activities of 30 sugar factories in Turkey have beenanalyzed. It was seen that the most productive of these factories exist inÇorum, Kütahya, Kars, Konya and Eregli. Potential Amendment Analysis hasbeen carried out in order to define how to direct the inputs of the factorieswhich are not productive enough. Reference factories for the latter ones havebeen determined.As a result of the analyses stated above, It was stated that the sugarindustry in Turkey has a competitive structure in production within the EUmarket and has the potential to be directly involved in this Market with itsproduction activities.