Postmenopozal kadınlarda kemik mineral yoğunluğunun 
yaşam kalitesi üzerine etkisi
The effect of bone mineral density on quality of life in postmenopausal women
Yazar: EREN ÇİFÇİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SELİME ILGIN SADE
Kocaeli Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Postmenopozal kadınlarda kemik mineral yoğunluğunun yaşam kalitesi üzerine etkisi
Giriş ve Amaç: Retrospektif olarak planlanan bu çalışmada, normal, osteopenik ve osteoporotik postmenopozal kadınlarda KMY (Kemik Mineral Yoğunluğu)'nin yaşam kalitesi üzerine olan etkisinin araştırılması amaçlandı.  
Gereç ve Yöntem: 40-75 yaş aralığında, postmenopozal dönemde olan, osteoporoza bağlı kırık öyküsü olmayan, çalışma kriterlerine uygun, 164 postmenopozal kadın (osteoporozu olan 32 kadın, osteopenik 84 kadın ve normal KMY değerleri olan 48 kadın) çalışmaya alındı. KMY ölçümleri, DEXA tekniği ile lomber vertebra (L1-4), femur boyun ve proksimal femur totalinden yapılan değerlendirmeler sonucunda elde edildi. Yaşam kalitesi, SF-36 ve QUALEFFO-41 ölçekleri ile değerlendirildi. 
Bulgular: Katılımcılar normal (n=48), osteopenik (n=84) ve osteoporotik (n=32) olmak üzere üç gruba ayrıldı. Normal ve osteoporotik grup arasında, SF-36 ölçeğinin fiziksel ve ruhsal rol kısıtlılığı parametrelerinde istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edildi (p=0,043, p=0,013, sırasıyla). Katılımcılar ayrıca normal (n=48) ve hasta (n=116)  grubu olmak üzere iki gruba ayrıldı. Normal ve hasta grubu arasında, SF-36 ölçeğinin fiziksel ve ruhsal rol kısıtlılığı parametrelerinde istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edildi (p=0,012, her iki parametre için). Normal ve hasta grubu arasında, QUALEFFO-41 ölçeğinin ağrı, zihinsel işlev, toplam puan parametrelerinde istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edildi (p=0,021, p=0,023, p=0,024, sırasıyla). Ayrıca toplam puan ile L1-4 vertebra KMY (r=-0,157, p=0,045) ve femur boyun KMY (r=-0,161, p=0,040) değerleri arasında; ağrı ile femur boyun KMY değerleri (r=-0,185, p=0,017) ve femur boyun T skorları (r=-0,180, p=0,021) arasında; sosyal aktiviteler alt ölçeği ile femur boyun T skorları (r=-0,154, p=0,049) arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon tespit edildi. 
Sonuç: Düşük KMY'nin normal KMY'ye göre yaşam kalitesini özellikle ağrı, zihinsel, fiziksel ve ruhsal işlevler ile sosyal aktivitelerde olumsuz etkilediği saptanmıştır.  
Anahtar sözcükler: Osteoporoz, KMY, Yaşam Kalitesi.

Abstract:
The effect of bone mineral density on quality of life in postmenopausal women 
Aim: In this retrospectively designed study, it was aimed to investigate the effect of BMD (Bone Mineral Density) on quality of life in normal, osteopenic and osteoporotic postmenopausal women.
Material and Method: A total of 164 postmenopausal women (32 women with osteoporosis, 84 women with osteopenia and 48 women with normal BMD values) in 40-75 years of age range, without history of fracture due to osteoporosis, who met the study criteria, were included in the study. BMD measurements were obtained with results of measurements from lumbar spine (L1-4), femoral neck and total proximal femur by DEXA technique. Quality of life was evaluated with SF-36 and QUALEFFO-41 scales.
 Results: Participants were divided into three groups, namely normal (n=48), osteopenic (n=84) and osteoporotic (n=32). Between normal and osteoporotic group, statistically significant difference was found in physical and emotional role limitation parameters of SF-36 scale (p=0,043 and p=0,013, respectively). Participants were also divided into two groups, namely normal (n=48) and patients (n=116). Between normal and patient groups, statistically significant difference was found in physical and emotional role limitation parameters of SF-36 scale (p=0,012, for both parameters). Between normal and patient groups, a statistically significant difference was detected in pain, mental function and total score parameters of QUALEFFO-41 scale (p=0,021, p=0,023 and p=0,024, respectively). In addition, a statistically significant negative correlation was found between total score and L1-4 spine BMD (r =-0,157, p=0,045) and femoral neck BMD (r =-0,161, p=0,040) values; pain and femoral neck BMD values (r=-0,185, p=0,017) and femoral neck T scores (r=-0,180, p=0,021); and social activities subscale and femoral neck T scores (r =-0,154, p=0.049).

Conclusion: Compared to normal BMD, low BMD has been found to adversely affect quality of life, especially regarding pain, mental and physical functions and social activities.
Keywords: Osteoporosis, BMD, Quality of Life.