Doktor-hasta iletişimi açısından hastanelerde hekim seçme uygulaması: Karşılaştırmalı bir çalışma
Practices of choosing physician at hospitals in terms of doctor-patient communication: A comparative study
Yazar: AYHAN ULUDAĞ
Danışman: PROF. DR. AHMET KALENDER
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; Hastaneler = Hospitals ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Doktor tercihi = Doctor preference ; Doktor-hasta ilişkileri = Physician patient relations ; Doktorlar = Physicians ; Halkla ilişkiler = Public relations ; Hastalar = Patients ; Hastaneler = Hospitals ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Sağlık iletişimi = Health communication ; İletişim = Communication

Özet:
Sağlıklı bir yaşam sürmek herkesin en temel haklarından ve isteklerinden birisidir. Bu nedenle kişiler bozulan sağlıklarını düzeltmek için sağlık sisteminden hizmet almak durumundadır. Sağlık hizmeti sunumu da bir o kadar karmaşık bir yapı içerisinde gerçekleşmektedir. Hastaların tedavi ilişkisinde en çok karşı karşılaştıkları sağlık personeli ise doktorlardır. Doktorların tedavi girişimleri ve önerileri hastaların iyileşmeleri için gereklidir.Hasta-doktor karşılaşmalarında iletişimin önemi tartışılmazdır. Doğru bir iletişim kurulamazsa hasta hekim arasındaki ilişki de sorunlar yaşanmaktadır. Bu da tedavi sürecini fazlasıyla olumsuz bir yönde etkilemektedir. Bu aşamada da hastaların hekimini özgürce seçebilmesinin sağlanması önemlidir. Hekimini bilerek seçen bir hasta ona güvendiği için önerilere uymada istekli davranacaktır.Bu çalışmanın amacı hastaların hekimlerini seçerken önem verdikleri hekimlerin özelliklerinin neler olduklarının belirlenmesidir. Yine hekimlerden de hasta gözüyle baktıklarında kendi özelliklerini hastaların nasıl değerlendireceğinin araştırması yapılmış ve aradaki bakış açısı farklılıkları tespit edilmiştir. Çalışmada sağlık iletişimi, hekim seçme uygulaması ile ilgili literatür taraması yapılmıştır. Aritmetik Ortalama, Faktör, One-Way ANOVA ve Independent Samples t- Test analizlerinin kullanıldığı bu çalışmada seçilme faktörleri olarak; hekimlerin değerlendirmelerinde iletişim, tavsiye, görünüş, paternalistik yaklaşım, sosyal statü, tıbbi gereklilik, bilimsellik olmak üzere yedi faktör; hastalarda ise paternalistik yaklaşım, iletişim, sosyal statü, bilimsel tanınmışlık, görünüş, tavsiye olmak üzere altı faktör belirlenmiştir. Her iki gruptada iletişim faktörü yüksek değer görmektedir. Diğer yandan paternalistik yaklaşımın hala ülkemiz için yok sayılamayacak bir gerçeklik taşıdığı da dikkati çekmektedir.

Abstract:
Leading a healthy life is one of the basic rights and desire of everyone. For this reason, persons should be provided with health care system to be recovered from their ill health. Providing health services takes place within a complex structure. The health personnel who the patients meet during their treatment period most are the doctors. Doctors? initiatives and suggestions for the type of treatments are needed for the patient?s recovery.Communication is indespensible in patient-physician relations. If proper communication is not established, problems occur in the relations between them. This also has a negative impact on the healing process. At this stage, it is important to ensure that a patient should freely choose his physician because when he trusts his physician, a patient who chooses his physician intentionally will be more willing to comply with the recommendations.The purpose of present study is to determine what characteristics the patients care about physicians when they choose them. In this study, research of physicians on how patients evaluate them as patients was carried out and different attitudes between them have been identified. In the study, literature review on health communication and the implementation of physician choice in this respect were made. Mean, Factor, One-Way ANOVA and Independent Samples t-test analysis of the factors were used and as the selection criteria, seven factors in the assessments of the physicians as communication, recommendations, appearance, paternalistic approach, social status, scientific reputation, and medical necessity, and six factors in the assessments of the patients as the paternalistic approach, communication, social status, scientific reputation, appearance, recommendations were determined. Communication factors are highly valuable in both groups. It is remarkable that paternalistic approach is still a reality for Turkey.