Engelliler Entegre Yüksekoulu'ndaki bilgi ve iletişim teknolojileri entegrasyonu sürecinin incelenmesi
Examining the process of information and communication technologies integration at the School for the Handicapped
Yazar: SEMA ÜNLÜER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. IŞIL KABAKÇI
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anadolu Üniversitesi Engelliler Entegre Yüksekokulu = Anadolu University School for the Handicapped ; Bilgi teknolojisi = Information technology ; Bütünleşme = Integration ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Eğitim = Education ; Teknoloji = Technology ; Özel eğitim = Special education ; Öğrenme = Learning ; Öğretim araçları = Teaching aids ; Öğretme = Teaching ; İletişim teknolojisi = Communication technology

Özet:
Bu araştırmada, Engelliler Entegre Yüksekokulu'nda, bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT) entegrasyonunda öğretme-öğrenme süreci açısından BİT'lerin kullanımının nasıl gerçekleştirildiğinin paydaşlar açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada, üzerinde çalışılan durumun gerçek ortamında ayrıntılı bir biçimde betimlenmesi amaçlandığından, araştırma nitel araştırma yöntemiyle gerçekleştirilmiş ve durum çalışması (case study) olarak desenlenmiştir.Araştırma, 2007?2008 öğretim yılı güz ve bahar döneminde Anadolu Üniversitesi Engelliler Entegre Yüksekokulu'nda gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya, 1'i müdür 2'si müdür yardımcısı olmak üzere toplam 3 yönetici, 3'ü dışarıdan olmak üzere 24 öğretim elemanı ve 60 işitme engelli öğrenci katılmıştır. Araştırma verileri, 01.08.2007?18.06.2008 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırma verileri araştırmacının içerden katılımcı gözlemciliğiyle, yarı yapılandırılmış görüşmeler, açık uçlu anket uygulamaları, araştırmacı günlüğü, belgeler ve arşiv verileri yoluyla toplanmıştır. Araştırma verileri, nitel veri analizi yöntemlerinden tümevarım analizi yoluyla çözümlenmiş, araştırma soruları temel alınarak bulgular tanımlanmış ve yorumlanmıştır.Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara dayalı olarak Engelliler Entegre Yüksekokulu'ndaki BİT entegrasyonunun öğretme-öğrenme sürecine ilişkin altyapı, erişim, teknik destek, öğretim ve değerlendirme yaklaşımları ve mesleki gelişim olmak üzere beş boyuttan oluşan ve döngüsel bir yapı altında bileşenlerin birbiriyle etkileşim içinde bulunduğu bir model ortaya konmuştur. Engelliler Entegre Yüksekokulu'nda gerçekleştirilen projeler kapsamındaki çalışmaların, BİT entegrasyonu sürecindeki öğretim ve değerlendirme yaklaşımı bileşenini olumlu etkilemekte olduğu, Engelliler Entegre Yüksekokulu'nun etkili BİT entegrasyonu için donanım, yazılım ve diğer kaynaklara erişimde yeterli altyapıya sahip olduğu, BİT kaynaklarına ve uygulamalarına öğretim elemanlarının ve öğrencilerin erişiminin genel olarak sağlanmasıyla birlikte, öğretme-öğrenme sürecinde erişim anlamında bazı sorunların yaşandığı, teknik destek bileşeni altında, Engelliler Entegre Yüksekokulu'nda yaşanan çeşitli sorunların modelin işlerliğini aksattığı, mesleki gelişim bağlamında, Engelliler Entegre Yüksekokulu'ndaki birçok öğretim elemanının BİT'leri öğretimleri ile bütünleştirmelerine ilişkin eğitim gereksinimlerinin bulunduğu ortaya konmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is to determine the integration of information and communication technologies (ICTs) in the teaching-learning process at the School for the Handicapped from the perspectives of the stakeholders. Because the aim of the study was to describe the case in-depth in its real context, this study was carried out as a case study through the qualitative research method.The study was conducted in the 2007?2008 Fall and Spring terms at the School for the Handicapped. The participants of the study all from the School for the Handicapped, included 3 administrators, one of whom was principal and two of whom were vice principals, 24 faculty members, 3 of whom were extraneous staff and 60 hearing-impaired students. The data were collected through the insider participant observations of the researcher by compiling the semi-structured interviews, open-ended questionnaires, researcher's journal, documents and the archival records. The data have been analyzed inductively. Findings and interpretations were made in the scope of the research questions.In conclusion, an emerged model derived from all of the findings had five components, substructure, access, technical support, teaching and evaluating approaches and staff development and it constituted for the ICT integration in the teaching-learning process of the School for the Handicapped. The components of the model are cyclical in nature interacting with each other. The activities organized with the scope of a project at the School for the Handicapped had positive effects on the component of teaching and evaluating approaches of the model. The School for the Handicapped had sufficient substructure for the access to hardware, software and other ICT supplies. In general, while the support of the staff and students? access to ICT supplies and applications was stated, some barriers were stressed by the participants. In addition, some problems were stated in the technical support component and it is considered that these problems hinder the functions of the model. Many staff stated that they needed in-service training programs for the integration of ICT to the teaching-learning process at the School for the Handicapped.