Ortaokul öğrencilerinin teknolojiye yönelik tutumları ile bilim insanı, mühendis ve STEM alanlarına yönelik algılarının incelenmesi
Investigation of secondary school students 'attitudes towards technology and perceptions of science, engineer and STEM areas
Yazar: EBRU ÖZTÜRK İRTEM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANİFE GAMZE HASTÜRK
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilim insanı = Scientist ; FeTeMM = STEM ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Mühendislik = Engineering ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Teknoloji = Technology ; Öğrenci algısı = Students perceptions ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Bu araştırmada beşinci, altıncı ve yedinci sınıf öğrencilerinin bilim insanı algısı, mühendis algısı, STEM algısı ve teknolojiye yönelik tutumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Öğrencilerin bu alanlardaki incelemeleri cinsiyet ve sınıf değişkenlerine bakılarak yapılmıştır. Ayrıca öğrencilerin teknolojiye ve teknolojinin derslerde kullanılmasına yönelik tutumu ile STEM alanlarına yönelik toplam algı düzeyleri ile alt boyutlar bakımından da aralarındaki ilişki araştırılmıştır. 
Araştırma, 2019-2020 eğitim-öğretim yılı güz döneminde yapılmıştır. Araştırma modeli olarak tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma verileri hem nitel hem de nicel olarak analiz edilmiştir. Bu bağlamda Tokat ilinde Merkez ilçede öğrenim gören öğrenciler ile araştırma gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Bir Bilim İnsanı Çiz Testi, Bir Mühendis Çiz Testi, Teknolojiye ve Teknolojinin Derslerde Kullanılmasına Yönelik Tutum Ölçeği ve STEM Alanlarına Yönelik Toplam Algı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada çizim ile ilgili verilerde nitel özellikler ile ilgili bulgularda frekans ve yüzde kullanılırken, diğer uygulanan testlerde ise Bağımsız Örneklem t-testi, ANOVA, Pearson Korelasyon Analizi ve Regresyon analizi kullanılarak veriler analiz edilmiştir. 
Araştırma bulgularından elde edilen verilere göre; öğrencilerin teknolojiye ve teknolojinin derslerde kullanılmasına yönelik tutum düzeyi ile STEM alanlarına yönelik toplam algı düzeyi arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca ortalamalara göre kız öğrencilerin mühendisliğe yönelik tutumunun algısının erkek öğrencilere kıyasla daha yüksek olduğu görülmüştür. Bunun yanında çizimlerden elde edilen sonuçlara bakıldığında bilim insanı ve mühendis olarak öğrencilerin cinsiyet olarak daha çok erkek bilim insanı ve erkek mühendis çizdiği görülmüştür. Bilim insanı çalışma ortamı olarak laboratuvar ve laboratuvar araç gereçleri ile resmettikleri de görülmüştür. Elde edilen bulgular ışığında STEM eğitiminin önemine dikkat çekilmiş ve bu konuda program belirleyicilere, araştırmacılara ve uygulayıcılara yönelik önerilerde bulunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: STEM, Fen, Teknoloji, Mühendis Algısı, Bilim İnsanı Algısı

Abstract:
In this research, it was investigated that fifth, sixth and seventh grade students attitude towards scientists, engineers and STEM and technology. The researchs in this field was made in accordance with gender and grade variables of the students. Besides manners of the students against technology and the usage of the technology in lessons, It was also investigated that, the relation between total perception levels against STEM fields.
The research was conducted in the fall semester of the 2019-2020 academic year. This research datas were presented analiyze quantitatively and qualitatively. To collect this datas, Personal Information Form, The test named "draw a scientist", the test named "draw an engineer", attitude scale intended for technology and usage of the technology in lessons and total perception scale intended for STEM field were used. While using frequency and percentage in findings related to qualitative features in data related to drawing in the research, In the research, data was analyzed by using Independent Sample T-Test, ANOVA, Pearson Correlation Analysis and Regression analysis.
As a result of the research, it was detected that, there is a meaningfull relation in negative direction between manners of the students towards technology, the usage of the technology in lessons and total perception levels against STEM fields. Also, according to the averages, it was observed that the perception of female students' attitude towards engineering was higher than that of male students. In addition, in accordance with obtained by the drawings data, looking from the viewpoint of terms of gender, it was seen that the students draw male more than female as scientist and engineer. Furthermore, it was also seen that they draw a laboratory and laboratory equipments as a working environment of scientists. In the light of the findings, the importance of STEM education was emphasized and suggestions were made to program designers, researchers and practitioners in this regard.
Keywords: STEM, Science, Technology, Engineering Perception, Scientist Perception