Kronik periton diyalizi programında izlenen çocuklarda periton duvar kalınlığının ultrasonografi ile değerlendirilmesi
Ultrasonographic determination of the thickness of the peritoneum in children treated by chronic peritoneal dialysis
Yazar: ÖNDER YAVAŞCAN
Danışman: PROF. DR. SEVGİ MİR
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Nefroloji = Nephrology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Diyaliz = Dialysis ; Periton = Peritoneum ; Periton diyalizi = Peritoneal dialysis ; Ultrasonografi = Ultrasonography ; Çocuklar = Children

Özet:
Kronik periton diyalizinde (KPD) tedavi yetersizliğinin en önemli nedeni peritoneal fibrozis sendromu (PFS) nedeniyle gelişen periton fonksiyonunun kaybıdır. Bu değişikliklerden sorumlu olan kesin biyolojik mekanizmalar tam olarak anlaşılamamış olmasına rağmen genel görüş periton fonksiyonundaki değişikliklerin periton membranındaki yapısal değişiklikler ile ilişkili olduğudur. Periton membranın noninvazif bir yöntem olan ultrasonografi (USG) ile değerlendirildiği sınırlı sayıda çalışma mevcuttur. Bu çalışmanın amacı KPD programında izlenen çocuk hastalarda, peritonun fonksiyonel parametreleri ve diyaliz yetersizliği göstergeleri ile USG ile ölçülen periton kalınlığı arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmaktır.Çalışma grubu, KPD programında izlenen 23 (13 kız, 10 erkek) hastadan, kontrol grubu ise prediyaliz polikliniğinde izlenen ve kreatinin klirensi 20-60 ml/dak/1.73 m2 olan 26 (7 kız, 19 erkek) hastadan oluşturulmuştur. KPD hastalarında yaş, cinsiyet, ağırlık, boy, vücut kitle indeksi (VKİ), KPD süresi, peritonit sayısı, peritoneal eşitlenme testi sonuçları (D/Pkreatinin, D4/D0Glikoz) kayıt altına alınmıştır. Ayrıca, yetersiz diyalizin göstergeleri olarak hemoglobin, albümin, kan basıncı, sol ventrikül kitle indeksi ve renal osteodistrofi indeksleri kabul edilmiştir. Tüm hastalarda USG ile pariyetal periton membran kalınlığı ölçülmüştür. İstatistiksel değerlendirme ANOVA ve t-test yöntemleri kullanılmıştır. Korelasyon analizleri ise Pearson yöntemi ile çalışılmıştır.KPD hastalarında ortalama peritoneal kalınlık değerleri (1028.26±157.26 mikron) istatistiksel olarak anlamlı bir biçimde prediyaliz hastalarından (786.52±132.33 mikron) yüksek bulunmuştur (P<0.05). KPD hastalarında, ortalama peritoneal kalınlık değerleri ile hastaların boyları (R2=0.93, P<0.05), VKİ değerleri (R2=0.25, P<0.05), KPD süresi (R2=0.64, P<0.05), peritonit sayısı (R2=0.93, P<0.05), D/PKreatinin (R2=0.76, P<0.05), ve D4/D0Glikoz (R2=0.81, P<0.05) değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir biçimde korelasyon saptanmıştır. Ortalama peritoneal kalınlık değerleri ile hastaların diyaliz yetersizlik göstergeleri arasında bir korelasyon saptanmamıştır.Sonuç olarak, KPD hastalarında, USG ile peritoneal kalınlılığın ölçülmesi basit ve noninvaziv bir yöntemdir. USG ile ölçülen periton kalınlıkları peritonun transport özellikleri ile ilişkili bulunmuştur. Bu ölçümler peritonun yapısı ve fonksiyonunu değerlendirme yanında hasta takibi ve PFS'nin erken tanısında da faydalı olabilir.Anahtar sözcükler: Ultrasonografi, peritoneal kalınlık, kronik periton diyalizi, çocuk

Abstract:
Loss of peritoneal function due to peritoneal fibrosis syndrome (PFS) is a major factor leading to treatment failure in chronic peritoneal dialysis (CPD) patients. Although the precise biologic mechanisms responsible for these changes have not been defined, the general assumption is that alterations in peritoneal function are related to structural changes in the peritoneal membrane. Studies of the peritoneal membrane by non-invasive ultrasonography (US) in CPD patients are limited. The aim of the present study is to uncover the relationship between functional parameters of peritoneum and peritoneal thickness measured by US in children treated by CPD.We recruited two groups of patients: 23 (13 females, 10 males) on CPD (patient group) and 26 (7 females, 19 males) on predialysis foloow-up (creatinine clearance: 20-60 ml/dak/1.73 m2) (control group). Age, sex, weight, height, body mass index (BMI), CPD duration, episodes of peritonitis and peritoneal equilibration tests (PET) results were recorded. Hemoglobine (Hb), blood pressure (BP), left ventricular mass index (LVMI), renal osteodystrophy (ROD) parameters were also obtained. The thickness of the parietal peritoneum was measured by trans-abdominal US in all children. Statistical analyses were performed by using student-t and Pearson correlation tests.Mean peritoneal thickness in CPD patients (1028.26±157.26 ?m) was significantly higher than control patients (786.52±132.33). Mean peritoneal thickness was significantly correlated with mean body height (R2=0.93, P<0.05), BMI (R2=0.25, P<0.05), CPD duration (R2=0.64, P<0.05), episodes of peritonitis (R2=0.93, P<0.05), D/Pcreatinine (R2=0.76, P<0.05), D4/D0glucose (R2=0.81, P<0.05). No correlation was found between peritoneal thickness Hb, BP, LVMI and ROD parameters.In conclusion, Ultrasonographic measurement of peritoneal membrane thickness is a simple and non-invasive method in CPD children. This diagnostic tool likely enables to assess peritoneal structure and function in these patients.Key words: Ultrasonography, peritoneal thickness, chronic peritoneal dialysis, children