COVİD 19 pandemi döneminde öğretmenlerin teknostres düzeylerinin belirlemesi
Determination of teachers' technostress levels during the COVID 19 pandemic period
Yazar: YASEMİN KIZILTOPRAK
Danışman: PROF. DR. ARZU KARACA
Munzur Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; İşletme = Business Administration
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Pandemiler = Pandemics ; Stres = Stress ; Teknostres = Technostress ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Son yıllarda insanların anlamlandırmakta bile zorlandığı çok hızlı bir değişim ve dönüşüm yaşanmaktadır. Endüstri 4.0 ve toplum 5.0 olarak adlandırılan teknolojide ve toplumsal hayatta yaşanılan bu hızlı değişimi içinde bulunduğumuz Covid 19 pandemisi sürecinde daha da artmıştır. Sürekli değişen, gelişen teknoloji karşında çalışanlar öğrenmede ve uyum sağlamada zorluklar yaşamaktadır. Değişen teknolojiyi öğrenmeye çalışırken çalışanlar kendilerini yetersiz hissetmekte, bir bilgi açığı içinde olduklarını düşünerek rakip olarak gördükleri meslektaşları karşısında kendilerini bilgisiz ve tecrübesiz hissedebilmektedirler. Hatta bu durum örgütsel olarak da yaşanılabilmektedir.
Teknolojinin devamlı değişmesi ve gelişmesi nedeniyle çalışanlar örgütte kullandıkları teknolojileri yeniden öğrenmek, güncel tutmak için sürekli öğrenmeye çaba harcadıklarında, gereğinden fazla yüksek performans kaygısı oluştuğunda büyük bir baskı ve gerginlik yaşamaya başlarlar. Bu durum çalışanlarda teknostres adını verilen bir tür strese yol açmaktadır. Bilişim teknolojilerinin çalışanlar üzerindeki etkilerinden belki de en önemlisi; yeni teknolojilere uyum sağlayamamaktan kaynaklanan bir uyum sorunu veya hastalığı şeklinde tanımlanan teknostrestir.
2000'lerin başından bu yana dijitalleşmeye başlayan eğitim sistemi pandemi sürecinde zorunlu olarak daha da fazla bilişim teknolojilerini kullanmak zorunda kalmıştır. Yeni teknolojik değişim öğretmenlerin alışık olduğu geleneksel öğrenme metotlarında büyük değişimlere yol açmış ve zorunlu uzaktan eğitim için farklı teknolojik donanımları, yazılımları ve uygulamaları kullanmayı zorunlu hale getirmiştir. Teknoloji öğretmenler üzerinde Pandemi sürecinde eskisinden çok daha fazla stres yaratarak, öğretmenlerin teknostres yaşamalarına yol açmıştır. 
Eğitimin çıktısının öğrenci yani gelecek nesiller olduğunu düşündüğümüzde eğitimi bu denli çok etkileyen teknostresin öğretmenler üzerindeki etkisinin ayrıntılı olarak ele alınması, neden ve sonuçlarının ortaya konulması ve çözüm önerileri sunulması oldukça önemlidir. Okul yöneticilerinin ve eğitim uzmanlarının bu konuya ilgilerini uyandırmak, konuya dair bir farkındalık oluşturarak çözüm bulma noktasında katkıda bulunmanın amaçlandığı bu çalışmada öğretmenlerin teknostres düzeyleri belirlenmeye ve öğretmenlerin demografik özellikleri teknostres düzeyleri arasındaki ilişki incelenmeye çalışılmıştır.
Bu bağlamda 324 öğretmenden anket yöntemiyle elde edilen veriler paket istatistik programı ile analize tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda Tunceli ili merkezindeki okullarda görev yapan öğretmenlerin, Covid 19 döneminde teknostres algılarının "orta düzeyde" olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin cinsiyetleri, medeni durumları, eğitim düzeyleri, mesleki kıdemleri açısından ele alındığında teknostres algılarında farklılık olmadığı görülmüştür. Ayrıca öğretmenlerin yaşları, branşları ve pandemi döneminde bilişim teknolojileri ile ilgili eğitim alıp almadıkları açısından ele alındığında ise teknostres algılarında bazı farklılıklar olduğu gözlemlenmiştir.
Teknostresi azaltabilmek ve yönetebilmek için bireysel ve örgütsel bir takım öneriler sunulmuş ve konuya özellikle yetkililerin dikkatinin çekilmesine ve farkındalık oluşturulmasına çalışılmıştır.

Abstract:
In recent years, there has been a very rapid change and transformation that people have difficulty even making sense of. This rapid change in technology and social life, called Industry 4.0 and society 5.0, has increased even more during the Covid 19 pandemic process we are in. Employees have difficulties in learning and adapting in the face of constantly changing and developing technology. While trying to learn about the changing technology, employees feel inadequate, and they may feel inexperienced and inexperienced in the face of their colleagues, whom they see as competitors, thinking that they are in a knowledge gap. Even this situation can be experienced organizationally.
Due to the constant change and development of technology, employees begin to experience great pressure and tension when they strive to re-learn the technologies they use in the organization and keep them up-to-date. This situation causes a kind of stress called technostress in employees. Perhaps the most important of the effects of information technologies on employees; Technostress is defined as an adaptation problem or disease caused by not being able to adapt to new technologies.
The education system, which has started to digitalize since the beginning of the 2000s, has had to use more information technologies in the pandemic process. The new technological change has led to great changes in the traditional learning methods that teachers are used to and has made it compulsory to use different technological equipment, software and applications for compulsory distance education. Technology has caused teachers to experience technostress by creating much more stress than before during the pandemic process.
Considering that the output of education is students, that is, future generations, it is very important to deal with the effect of technostress, which affects education so much, on teachers in detail, to reveal its causes and consequences, and to offer solutions. In this study, which aims to arouse the interest of school administrators and education specialists in this subject and to contribute to the point of finding a solution by creating awareness about the subject, it has been tried to determine the technostress levels of the teachers and to examine the relationship between the demographic characteristics of the teachers and the technostress levels.
In this context, the data obtained from 324 teachers by the survey method were analysed with the package statistics program. As a result of the research, it was concluded that the technostress perceptions of the teachers working in the schools in the city centre of Tunceli were "moderate" during the Covid19 period. When the teachers' gender, marital status, education level, and professional seniority were considered, it was seen that there was no difference in their technostress perceptions. In addition, it has been observed that there are some differences in technostress perceptions when it is considered in terms of teachers' ages, branches and whether they received training on information technologies during the pandemic period.
In order to reduce and manage technostress, a number of individual and organizational suggestions were presented and an effort was made to draw the attention of the authorities to the issue and to raise awareness.