Bağlanma stilleri ve somatizasyon arasındaki ilişkide duygu düzenlemenin aracı rolü
The mediating role of emotion regulation in the relationship between attachment styles and somatization
Yazar: BAŞAK CANLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET SAPANCI
İstanbul Kent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada, bağlanma stilleri ve somatizasyon arasındaki ilişkide duygu düzenlemenin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma yöntemi olarak yordayıcı korelasyonel model kullanılmıştır. Araştırma 18-65 yaş arasındaki, çalışmaya gönüllü olarak katılmış, 175 (%64.1) kadın ve 98 (%35.9) erkek olmak üzere toplam 273 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın amacı doğrultusunda veri toplama aracı olarak Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II (YIYE-II), Somatizasyon Ölçeği (SÖ), Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği- Kısa Form (DDGÖ-16) ve sosyodemografik Bilgi Formu kullanılmıştır. Veriler 2023 yılının Nisan ve mayıs aylarında internet üzerinden çevrimiçi olarak toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS.23 paket programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde, değişkenlerin sosyodemografik özelliklere göre incelenmesi için 2'li Gruplarda Bağımsız Gruplar t-Testi ve 2'den fazla gruplarda ANOVA analizleri kullanılmıştır. Araştırmanın değişkenlerinin birbirleriyle ilişkilerini incelemek için Pearson Korelasyon analizi kullanılırken, aracılık etkisinin test edilmesinde ise Bootstrap yöntemini esas alan regresyon analizi yapılmıştır. Analizlerde Bootstrap yöntemiyle 5000 yeniden örneklem seçeneği kullanılmıştır. Analizler sonucunda bağlanma stilleri ve somatizasyon arasındaki ilişkide duygu düzenlemenin aracı rolü olduğu tespit edilmiştir. Değişkenlerin birbirleri ile ilişkilerine yönelik bulgularda; somatizasyon ile kaçıngan düzey ve kaygılı düzey arasında, somatizasyon ve duygu düzenleme arasında, bağlanma stilleri ve duygu düzenleme arasında pozitif yönde anlamlı düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Bağlanma stillerinin cinsiyet ve medeni hal değişkenlerine göre; somatizasyonun cinsiyet ve kronik hastalık bulunma değişkenlerine göre; duygu düzenlemenin cinsiyet, eğitim ve yaş değişkenlerine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı bulunmuştur. Sonuçlar literatür ışığında tartışılarak alan uzmanları ve gelecekteki çalışmalar için öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the mediating role of emotion regulation in the relationship between attachment styles and somatization. The predictive correlational model was used as the research method. Participants in the search included 273 people, with 175 women (64.1%) and 98 men (35.9%) identified using such a convenient sampling method. Experiences in Close Relationships-Revised, Somatization Scale, Difficulties in Emotion Regulation Scale-16, Demographic Information Form were used as data collection tools in the research. Data were collected online from April to May 2023. Groups t-Test was used in 2-groups and ANOVA was used in more than 2 groups to analyze the categorization status of the scores obtained from the scales used within the scope of the research according to the demographic variable. Pearson Correlation Analysis was used to analyze the relationships among the variables, and regression analysis based on the Bootstrap method was used to test the mediation effect. The Bootstrap method was used with 5000 resampling options in the analysis. Results showed that emotion regulation has a mediating role in the relationship between attachment styles and somatization. In terms of the variables relationships with one another, it was found that there is a positive and significant relationship between attachment styles from somatization, variables of emotion regulation from attachment styles, and variables of emotion regulation and somatization. It was determined that there was a statistically significant difference between the variables of attachment styles according to gender and relationship status, difference between the variables of emotion regulation according to gender, education level and age, difference between somatization and gender and chronic illness. The results were discussed in the light of the literature, and suggestions for field experts and future studies were presented.