Yetişkin çoklu travmalı hastalarda görülen servikal yaralanmaların değerlendirlmesi :Beş yıllık analiz
Evaluation of cervical injuries in adult multiple trauma patients: A five-year analysis
Yazar: SHABNAM ISLAMOVA
Danışman: PROF. DR. AHMET AK
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Boyun = Neck ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Servikal vertebra = Cervical vertebrae ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yetişkinler = Adults ; Çoklu travma = Multiple trauma

Özet:
Bu çalışmada Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisine 01.01.2015-31.12.2019 tarihleri arasında başvuran multitravmalı olgularda servikal travmaların retrospektif değerlendirilmesi yapıldı. Klinik durumlar ile muayene ve görüntüleme yöntemleri ile tespit edilen travmatik servikal patolojilerin (izole servikal vertebra fraktürü, servikal vertebra fraktürü ile birlikte servikal omurilik yaralanması, servikal vertebra fraktürü olmaksızın servikal omurilik yaralanması) arasındaki ilişki ve hastaların akıbeti (exitus, tam iyileşme, nörolojik sekel) araştırıldı. 
	Araştırma sonuçlarına göre AIS skoru izole ST grubunda ve AİS alt ekstremite skoru MT-ST grubunda daha yüksek düzeydeydi. Diğer tüm AIS skorlarının düzeyleri MT+ ST grubunda daha yüksekti ve tüm AIS skorlarının gruplar arasındaki farkları istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.05). MT-ST grubundaki ölen hastalarda sedasyon kullanımı istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksekti (p<0.05). Entübe halde gelen hasta grupları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değilken (p>0.05), hastanede entübasyon yapılan gruplar arasındaki fark anlamlıydı (p<0.05). Hem gelişte entübe, hem de hastanede entübasyon oranlarının gruplar arasındaki farkları istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.05). Diastolik tansiyon, nabız ve oksijen satürasyonu parametrelerinin gruplar arasındaki farkları istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.05). İzole ST grubunda mortalite ile hastane parametreleri arasında anlamlı bir korelasyon yoktu (p>0.05). MT-ST grubunda ise yatış bölümü, hastane yatış durumu, servis yatış süresi ve hastanede toplam yatış süreleri ile mortalite arasında pozitif korelasyon vardı (p<0.01). ISS ortalaması ölen hastalarda, diğer ortalama değerleri ise taburcu olan hastalarda daha yüksek düzeydeydi. Fark analizi sonuçlarına göre tüm gruplar arasındaki farklar istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.05). MT-ST grubu için  acil serviste  ölenler ve sağ kalanlar açısından yapılan değerlendirmenin fark analizi sonuçlarında TRISS skorlarının künt için değerleri, penetran için olan değerlerinden daha yüksek  değere sahip olup, sırasıyla %93.7 ve %93.6 şeklindeydi. ISS için değer %85.4 ve MGAP için %92.5 olarak hesaplandı.MT+ST grubu için acil serviste taburculuk ve devir açısından yapılan değerlendirmenin fark analizi sonuçlarında ise TRISS skorlarının penetran için değerleri, künt için olan değerlerinden daha yüksek değere sahip olup, sırasıyla %79.8 ve %78.9 şeklindeydi. ISS için bu değer %85.4 ve MGAP için ise %63.6 olarak hesaplandı.Korelasyon analizi sonuçlarına göre AIS göğüs ve AIS alt ekstremite skorları ile motor skor arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönde ilişki vardı (p<0.05). Benzer şekilde duyusal skor ile AIS göğüs arasında da istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönde ilişki vardı (p<0.05).Travma bakım kalitesini artırmaya yönelik çalışmalar ile birlikte travmanın önlenebilir bir olay olduğunun hatırlanması ve bu kapsamda eğitimlerin ulusal-uluslararası düzeyde bir politika geliştirilerek her yaş grubuna sürekli verilmesinin hem travmanın sıklığını hem de travmaya bağlı ölüm ve sakatlıkları önemli ölçüde azaltacağını düşünüyoruz.

Abstract:
In this study, a retrospective evaluation of cervical traumas in multitrauma cases who applied to Emergency Department of Selcuk University Medical Faculty Hospital between 01.01.2015 and 31.12.2019 was performed. The relationship between clinical conditions and traumatic cervical pathologies detected by examination and imaging methods (isolated cervical vertebra fracture, cervical spinal cord injury with cervical vertebra fracture, cervical spinal cord injury without cervical vertebra fracture) and the outcome of patients (exitus, full recovery, neurological sequelae) has been investigated.
	According to the results of the study, the AIS score was higher in the isolated ST group and the AIS lower extremity score in the MT-ST group. The levels of all other AIS scores were higher in the MT + ST group, and the differences between groups for all AIS scores were statistically significant (p <0.05). Sedation use was statistically significantly higher in patients who died in the MT-ST group (p <0.05). While the difference between the patient groups who were intubated was not statistically significant (p> 0.05), the difference between the hospital intubated groups was significant (p <0.05). The differences between the groups in terms of intubation rates at arrival and hospital intubation were statistically significant (p <0.05). Differences in diastolic blood pressure, heart rate and oxygen saturation parameters between groups were statistically significant (p <0.05). There was no significant correlation between mortality and hospital parameters in the isolated ST group (p> 0.05). In the MT-ST group, there was a positive correlation between the hospitalization department, hospitalization status, duration of service and total hospitalization time and mortality (p <0.01). The mean ISS was higher in patients who died and other mean values were higher in patients who were discharged. According to the results of the difference analysis, the differences between all groups were statistically significant (p <0.05). In the difference analysis results of the MT-ST group in terms of deaths and survivors in the emergency department, the values of TRISS scores for blunt were higher than those for penetrant, 93.7% and 93.6%, respectively. The value was calculated as 85.4% for ISS and 92.5% for MGAP. In the difference analysis results of the evaluation made in terms of discharge and transfer in the emergency department for the MT + ST group, the values of TRISS scores for the penetrant were higher than the values for blunt, respectively, 79.8% and 78.9%. This value was calculated as 85.4% for ISS and 63.6% for MGAP.
According to correlation analysis results, there was a statistically significant and negative correlation between AIS chest and AIS lower extremity scores and motor score (p <0.05). Similarly, there was a statistically significant and negative correlation between sensory score and AIS chest (p <0.05).
	We believe that, together with the studies aimed at increasing the quality of trauma care, remembering that trauma is a preventable event and providing trainings to all age groups continuously by developing a national-international policy in this context will significantly reduce both the frequency of trauma and deaths and disabilities due to trauma.