Midyat taş mimarisinde görülen motiflerin Selçuklu motifleriyle karşılaştırılması ve bu motiflerin çağdaş mimariye ve sanat eğitimine katkısı
The comparison of the motives seen in Midyat stone architecture with the Seljuk motives and the contribution of these motives to tihe contemporary architecture and art education
Yazar: AYŞE BAL
Danışman: DOÇ. DR. OSMAN ALTINTAŞ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: El Sanatları = Crafts ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Anadolu Selçukluları = Anatolian Seljuks ; Eğitim = Education ; Geleneksel konut mimarisi = Traditional house architecture ; Mardin-Midyat = Mardin-Midyat ; Mimari eserler = Architectural works ; Motifler = Motifs ; Sanat eğitimi = Art education ; Süslemeler = Ornamentations ; Taş eserler = Stone works ; Taş süsleme = Stone decoration

Özet:
Bu araştırmada bize bizi anlatan Midyat mimari yapılarına bölgede kurulan medeniyetlerin, üretim ve geçim kaynaklarının, yapılarda kullanılan malzemelerin, iklim ve sosyo-kültürel yaşam gibi bölgesel etkenlerin yanında, etnik ve dini faktörlerin yapılara olan etkisi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Dinlerin ve dillerin mimariye yansıması konusunda taşlara işlenen yaşanmışlıkların Selçuklu mimari yapılarında da benzer etkilerinin olduğu görülmüştür.Bölgelerde yaşanan savaşlar, doğal afetler ve dış güçlere rağmen yapıların ayakta kalmalarının nedeni, yapılarda çoğunlukla taş malzemenin kullanılmasının etkili olduğu görülmüştür. Bu açıdan Midyat Taş Mimarisinin tarihteki yaşanmışlıkları günümüze taşımasındaki önemi bir kat daha artmaktadır.Bu yapıların tarihi taşıması, tarih sürecinde yaşananları anlatması ve bu yapıların çağdaş mimariyle harmanlanarak günümüz mimari yapısının temelini oluşturması bakımından önemi üzerinde durulmuştur. Tarihi ve mimari yapılardan yola çıkarak içinde bulunulan sosyo-kültürel çevrenin sanat eğitimine etkisinin olup olmadığı görülmeye çalışılmış, sanat-mekan ilişkisi göz önünde bulundurularak Midyat'taki ilköğretim öğrencilerine yaptırılan resimlerle bölge insanının mimari düşünce yapısı ve mimari algısı ortaya konulmaya çalışılmıştır.İVSonuç olarak yapılan araştırmayla Selçuklu dönemi mimarisi ve Midyat tarihi mimarisinde taş işlemeciliğinde kullanılan motiflerin benzerliklerinin olup olmadığı ve bu mimarilerden yapılan sentezlerin çağdaş mimariye ne denli etkisi olduğu ve bu etkilerin sanat alanları, modern mimari, sosyo-kültürel yaşam içerisinde ne gibi yansımalarla ortaya çıktığı araştırılmıştır.Anahtar Kelimeler: Midyat, Selçuklular, Taş İşlemeciliği, Sanat Eğitimi, Mimari Yapılar.

Abstract:
ABSTRACTIn this research it has been tried to emphasize how ethnic and religious factors affected architectural Works of Midyat , which tells us about us, apart from the regional effects such as civilizations founded around, the meterials used in construction, climate and sociocultural life. About the reflection of religion and languages on architecture , it has been observed that there are similar effects on Seljuk architectural works as well regarding the recorded history on the stones.It?s been seen that In spite of the wars, natural disasters and exterior forces, the reason why these Works are still standing is largely used stones. From this point Midyat stone architecture gains more importance as it carried the history today.It is focused on the importance of these works as they carry history, tell us what happened in the past and make up the basic of contemparary architecture having been mixed with modern architecture.It is tried to be seen whether there is an effect of sociocultural environment on art education by examining historical an architectural Works and considering the relationship between art and place it is been tried to figure out the architecturalVİperception of local people by means of the paintings of primary school students in Midyat.As a result with this research, it is searched if there are similarities between Seljuk Architecture and Midyat Architecture and how much this synthesis affected the contemporary architecture and with what sort of reflections these factors come up in art, modern architecture and socio cultural life.Key words: Midyat, Seljuks, Stone Art, Art Education, Architectural Works