Akademik çeviri öğretiminin eğitbilim alanları çerçevesinde irdelenmesi
Scrutinising of the academical translation teaching within the scope of the fields of educational sciences
Yazar: ESAT TOSUN
Danışman: DOÇ. DR. ŞABAN KÖKTÜRK
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çeviribilim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mütercim-Tercümanlık = Translation and Interpretation
Dizin: Eğitim bilimleri = Educational science ; Çeviri = Translation ; Çeviri bilim = Science of translation ; Çeviri edinci = Translation competence ; Çeviri eğitimi = Translation education ; Çevirmen = Translator

Özet:
2. Dünya Savaşı ile devletlerin izledikleri politikalarda değişiklikler meydana gelmiş, ülkeler arası rekabetle birlikte uluslararası ilişkiler önem kazanmaya başlamış ve bu ilişkilerin sağlıklı bir şekilde yürütülmesinde ise dil ve ekinç farklılıklarının meydana getirmiş olduğu bildirişim engellerinin aşılması noktasında çeviri edimi bu rolü üstlenmiştir. Bu süreç neticesinde özellikle günümüzde sıkça zikredilen "profesyonellik" kavramı ortaya çıkmıştır. İlgili kavram etimolojik açıdan ele alındığında "profession" sözcüğünden yani "meslek, uzmanlık alanı, alan/dal" gibi kavramlardan sudur etmiştir. Buradan hareketle "profesyonellik" kavramının bir işin o alanın ya da uğraşın ehli tarafından yapıldığı ya da yapılması gerektiği durumlarına işaret ettiği söylenebilir. Ehil olmak ise ilgili alanın kuramsal ve uygulama bilgilerine vakıf olmak anlamına gelmektedir. Bu bağlamda çevirmenlik mesleği de profesyonellik gerektiren bir hal almış ve gerekleri kazandırılmak üzere muhtelif yerlerde 1950'lerden itibaren akademik anlamda bölümler açılmaya başlanmıştır. İlgili edinçlerin kazandırılması ise dizgeli, bir başka ifadeyle yapılandırılmış, programlı bir öğretim sürecine bağlıdır. Buradan hareketle bu çalışmada "akademik çeviri öğretimi", eğitim bilimleri alanları içerisinde yer alan program geliştirme (PG), öğretim ilke ve yöntemleri, ölçme ve değerlendirme alanları bağlamında ele alınmış ve akademik çeviri öğretimine ilişkin betimlemelerde bulunulmuştur. Araştırma süreci içerisinde nitel araştırma yöntemlerine başvurulmuş, veriler çoğunlukla eğitim bilimleri alanı ve çeviribilim alanı kaynaklarından toplanmıştır. Elde edilen veriler betimsel analiz çerçevesinde incelenmiştir.

Abstract:
The policies pursued by the states have changed as of World War II, international relations have started to gain importance with the competition between countries, and in the sound execution of these relations, the translation has been benefited to overcome the communication barriers stemming from language and cultural differences. As a result of this process, the concept of "professionalism", frequently mentioned today, has emerged. Considered etymologically, "professionalism" derives from "profession", namely; it refers to concepts such as "occupation, professional field, domain/branch". From this point forth, it can be asserted that the concept of "professionalism" makes reference to the situations in which a job is done by the competent of that field or occupation, or it is to be done. Being competent means having a grasp of theoretical or practical knowledge of the related field. Within this context, translatorship has also turned into a domain requiring professionalism and academic departments have been started to be opened in various places as from the 1950s to meet the requirements. To be provided related competencies depends on a systematic, structured, programmed education process. From this perspective, in this study, "academical translation teaching" was examined and described within the context of the fields of educational science such as teaching principles and methods, curriculum development, assessment and evaluation. Qualitative research methods were used during the research process, and the data were mostly collected from the field of educational sciences and translation studies. The obtained data were analyzed within the framework of descriptive analysis.