Kur'ân'da ikili anlatım üslûbu ve dinî eğitimdeki önemi
Dual narration in the Qur'an and its importance in religious education
Yazar: HALİL İBRAHİM KARAARSLAN
Danışman: PROF. DR. ŞEHMUS DEMİR
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Din = Religion
Dizin: Anlatım teknikleri = Narrative techniques ; Din eğitimi = Religious education ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tefsir = Commentary ; Zıtlık = Contrast ; Üslup = Stylistic ; İkili anlatım = Dual narrative ; İslamiyet = Islam

Özet:
İslâm'ın en temel kaynağı olması, Kur'ân-ı Kerîm'i ve ele aldığı konuları önemli kıldığı gibi o konuların ele alış ve aktarış biçimini, yani anlatım üslûbunu da en az onun kadar önemli kılmaktadır. Bu anlatım üslûplarından biri de ikili anlatımdır. İkili anlatımı çalışmamızda "Kur'ân-ı Kerîm'de dinen aynı bağlamda, lafzen veya mânen biri olumlu diğeri olumsuz mânada kullanılan iki kelime ya da terkibin anlamlı bir bütünlük içinde anlatımı" çerçevesinde ele aldık. Araştırmamıza anlatımın dil, belağat ve üslûp kavramlarıyla münasebetini ortaya koyarak ve anlatımın boyutlarını ele alarak başladık. Ardından ikili anlatımın tanım ve kapsamını belirleyip bu bağlamda belağattaki yerini, diğer disiplinlerle münasebetini tesbit ettik. Sonra Kur'ân üslûbunda nerede durduğunu ve Kur'ân'da teorik ile pratik olarak nasıl kullanıldığını inceledik. Tesbit ettiğimiz ikili anlatımları tematik olarak anahatlarıyla; Kur'ân'da konuların kendisi (iman-küfür), vasfı (hak-bâtıl), talebi (emir-nehiy), hükmü (helâl-haram), tebliği (tebşîr-inzâr), bu tebliğe muhatabın tavrı (itaat-isyan), bu tavra karşı Allah'ın mukabelesi (cemâl-celâl) ve muhatabın âkıbeti (cennet-cehennem) boyutlarında tasnif edip tafsilatlandırdık. Bu kapsamda Kur'ân'da ikili anlatımın çok yoğun, tematik olarak çok boyutlu, kapsamlı ve detaylı olduğu sonucuna vardık. Bu anlatımın merkezinde ise genel anlamda iman-küfür ikileminin yer aldığını gördük. Ayrıca başka çalışmalarda yer almayan Kur'ân-ı Kerim'de ikili anlatımı ortaya çıkartan etkenlerden, ikili anlatımın dinî eğitimdeki öneminden, hangi açılardan eğitim ve tebliğ faaliyetlerinde bir gereklilik arz ettiğinden, lafza, mânaya ve muhataba ne gibi katkıları olduğundan bahsettik. 
Anahtar Kelimeler: Tefsir, İkili Anlatım, Karşıtlık, Olumlu-olumsuz, Dinî eğitim.

Abstract:
The fact that it is the most fundamental source of Islam makes the Qur'an and the subjects it covers important, as well as the way of handling and conveying those subjects, namely, the style of expression, at least as important. One of these narrative forms is dual narrative. In our study, we discussed the dual expression within the framework of "two words or combinations used in the same religious context in the Qur'an, literally or semantically, one in a positive and the other in a negative sense, in a meaningful integrity". We started our research by revealing the relationship of expression with the concepts of language, belagha and style and by addressing the dimensions of expression. Then, we determined the definition and scope of dual expression, and in this context, we determined its place in belagha and its relationship with other disciplines. We have thematically classified and detailed the binary expressions we have determined in terms of the subjects themselves in the Qur'an, (iman-kufr), their qualifications (haq-batil), their demands (amr-nahy), their ruling (halal-haram), their notification (tabshir-indhar), the attitude of the addressee to this message (taa-isyan) Allah's response (jamal-jalal) against this attitude and the end of the addressee (jannah-jahannam). In this context, we concluded that the dual narration in the Qur'an is very dense, thematically multidimensional, comprehensive and detailed. In the center of this narrative, we saw that the dichotomy between faith and unbelief in general is located. In addition, we mentioned the factors that reveal the dual expression in the Qur'an, which is not included in other studies, the importance of dual expression in religious education, how it is a necessity in education and preaching activities, and what contributions it has to the wording, meaning and addressee.
Keywords: Tafsir, Dual Narrative, Opposition, Positive-Negative, Religious Education