Vitamin b12 eksikliğinin hemogram parametrelerine etkisinin retrospektif incelenmesi
Retrospective analysis of the effect of vitamin b12 deficiency on hemogram parameters
Yazar: ORHAN YAZAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MÜJGAN GÜRLER
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Anemi = Anemia ; Eritrosit sayısı = Erythrocyte count ; Eritrositler = Erythrocytes ; Kan sayımı = Blood cell count ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Vitamin B 12 = Vitamin B 12 ; Vitamin B 12 eksikliği = Vitamin B 12 deficiency

Özet:
ii. ÖZET
Giriş ve Amaç: Vitamin B12 eksikliği toplumda sık görülmekle beraber subklinik (kuşkulu) eksikliklerin klinik bulgularının bazen silik olabilmesi, hemogram parametrelerine geç yansıması ve laboratuvarda vitamin B12 seviyesinin normal aralıkarına yakın saptanması tedavisinde gecikmelere yol açmaktadır. Vitamin B12 eksikliğinin yol açtığı nörolojik hastalıklar ve aterosklerotik değişikliklerin erken dönemde saptanarak tedavi edilmesi önem arz etmektedir. 
Abant İzzet Baysal Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde gerçekleştirdiğimiz bu çalışmamızda; vitamin B12 eksikliğinin erken dönemde tanı alabilmesinde hemogram parametreleri ve diğer laboratuvar verilerinin ne derecede katkı sağladığı ve erken tedavi ile geri dönüşümlü olabilecek nörolojik değişiklikler ve aterosklerotik değişikliklerin erken vitamin B12 tedavisiyle kalıcı hasar oluşmadan ortadan kaldırılabilme olasılığının belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya 01.03.2017 ile 29.06.2017 tarihleri arasında Abant İzzet Baysal Üniveristesi Tıp Fakültesi'nde vitamin B12 eksikliği nedeniyle araştırılan 18 yaş üstü vitamin B12 eksikliği olan 67 hasta ve vitamin B12 eksikliği olmayan 54 hasta olmak üzere toplamda 121 hasta dahil edildi. Serum vitamin B12 düzeyi laboratuvarımızın referans değeri olan 187 pg/ml üzerindeki değerler normal kabul edilirken, 187 pg/ml altındaki değerler eksiklik olarak kabul edildi. Anemi varlığı (WHO kriterlerine göre) erkeklerde 13 gr/dl ve kadınlarda 12 gr/dl altındaki değerler olarak kabul edildi. Diğer laboratuvar tetkiklerinden; üre, kreatinin, eGFR, sodyum, potasyum, ALT, AST, TSH, ferritin, demir, demir bağlama, TDBK, vitamin B12, folat, sedimantasyon, CRP, WBC, RBC, HGB, HCT, MCV, MCH, MCHC, NEU, EOS, BASO, LYM, MPV, PCT, PDW değerleri kaydedildi. Bakılan bu parametreler için hastanemiz laboratuvar normal aralıkları referans alındı.
Bulgular: Vitamin B12 eksikliği olan ve olmayan grupların yaş ortalamaları karşılaştırıldığında anlamlı fark saptanmadı (p=0,334). Hemogram dışı bakılan laboratuvar parametrelerinden tümünün benzer dağılıma sahip olduğu saptandı. Hemogram parametreleri arasından normal dağılan değerlerden PCT değeri gruplar arasında anlamlı olarak farklı tespit edildi (p=0,017). Hemogram parametreleri içinden normal dağılmayan değerlerden ise PDW değeri anlamlı olarak farklı bulundu (p=0,030). Hemogram parametrelerinden hesaplanan değerlerden PDW/PLT oranı anlamlı olarak farklı saptandı (p=0,037).  Diğer hemogram parametreleri gruplar arasında karşılaştırıldığında anlamlı fark yoktu. Vitamin B12, HGB ve MCV değerleri istatistiksel olarak normal dağılım açısından değerlendirildi. HGB'nin normal dağıldığı saptandı. Diğer parametrelerin normal dağılmadığı saptandı. Vitamin B12, HGB, MCV değerleri kendi aralarında istatistiksel olarak korelasyon açısından değerlendirildi. HGB ve MCV anlamlı derecede korele olduğu bulundu (p=0,0001). Cinsiyete göre ayrı ayrı değerlendirildiğinde, erkeklerde ve kadınlarda B12 eksikliğine göre gruplar arasında anemi varlığı açısından anlamlı fark bulunmadı. Anemi varlığı ile MCV değerleri kategorik olarak karşılaştırıldığında anlamlı fark izlendi (p=0,0001). Cinsiyete göre ayrı ayrı değerlendirildiğinde ise bu anlamlı fark kadınlarda devam ederken (p=0,0001), erkeklerde anlamlılık ortadan kalkmıştır (p=0,451). Gruplar arası karşılaştırmada anlamlı bulunan PDW, PCT ve PDW/PLT oranının ROC analizi sonucunda; bu değerlerden PDW, en yüksek spesifite ve sensivite ile kestirim değeri olan 17,650 alındığında, vitamin B12 eksikliği olup olmadığını %64,2 sensitivite ve %63,7 spesifite ile öngörmektedir.
Tartışma ve Sonuç: Vitamin B12 eksikliğinin hemogram parametreleri üzerine etkilerini konu alan çalışmamızda; PCT, PDW ve PDW/PLT oranı istatiksel olarak anlamlı olarak bulunmuştur ve daha önce yapılan diğer çalışmaların rehberliğinde; adı geçen parametrelerin vitamin B12 eksiliğine bağlı aterosklerotik sürecin erken aşamasının tespitinde yararlanılabilecek parametreler olduğunu düşünmekteyiz. Hemogram parametreleri üzerine vitamin B12 eksikliğinin etkilerinin açığa çıkarılması için daha geniş kapsamlı, prospektif çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Vitamin B12, Anemi, MCV

Abstract:
iii. SUMMARY
	Introduction and purpose: Vitamin B12 deprivation can be seen in common and in addition to that, sometimes subclinical (suspicious) deficiency of clinical evidences could be worn, reflection to hemogram parameters could be late and in labs, vitamin B12 level could result to normal range values, can cause delays in the treatment. The neurologic diseases and arteriosclerotic changes caused by the deprivation of vitamin B12, should be determined in earlier periods and be cured and this makes quite importance.
	In the research that we carried in "Medical Faculty of Abant İzzet Baysal University"; the purpose is to find to what extent the hemogram parameters and other laboratory values can contribute to earlier diagnosis of deprivation of vitamin B12, and the neurological and arteriosclerotic changes that can be reversible with earlier treatment and their possibility of being overcome without any damage is determined with early vitamin B12 treatment.
	Materials and Methodology: This research incorporates 67 patients over the age of 18 who are investigated with vitamin B12 deprivation and have vitamin B12 deprivation, and 54 patients who do not have vitamin B12 deprivation. As a result, 121 patients are included in the research in "Medical Faculty of Abant İzzet Baysal University" between dates of 01.03.2017 and 29.06.2017. Serum vitamin B12 level, above 187 pg/ml which is the reference value of our laboratory, is accepted as normal while below 187pg/ml accepted as deprivation. Anemia presence (according to WHO criteria) is accepted below the values of 13gr/dl in men and 12 gr/dl in women. The other laboratory examinations; urea, creatinine, eGFR, sodium, potassium, ALT, AST, TSH, ferritin, iron, iron chelation, TDBK, vitamin B12, folate, sedimentation, CRP, WBC, RBC, HGB, HCT, MCV, MCH, MCHC, NEU, EOS, BASO, LYM, MPV, PCT, PDW are recorded. For these parameters, our hospital laboratory normal ranges are taken as reference.
 	Findings: When the ages of two groups who have vitamin B12 deprivation and who do not is compared, no meaningful difference is observed (p= 0,334). All the laboratory parameters that are excluded from hemogram have likely distribution. Between the hemogram parameters, in the normal distributed values, PCT value is observed meaningfully different between the groups (p = 0,017). In the not normal distributed values between the hemogram parameters, PDW value is observed meaningfully different (p=0,030). From the calculated values of hemogram parameters, the PDW/PLT ratio is found as meaningfully different (p=0,037). There was no meaningful difference between the other hemogram values comparison. Vitamin B12, HGB and MCV values are evaluated statistically by normal distribution. HGB is observed as normally distributed. The other parameters are found as not distributed normal. Vitamin B12, HGB, MCV values are evaluated statistically by correlation among themselves. HGB and MCV values are found to be meaningfully correlated (p=0,0001). When it is evaluated separately according to sex, in men and women according to deprivation of B12 there was no meaningful difference between the two groups in the sense of anemia presence. When anemia presence and MCV values are compared categorically, meaningful difference is observed (p = 0,0001). When it is evaluated separately according to sex, this meaningful difference is maintained in women (p = 0,0001), while in men this meaningfulness disappeared (p = 0,451). In the comparison of groups, values that are founded as the meaningful PDW, PCT and ratio of PDW/PLT, after the ROC analysis; from these values PDW, can predict vitamin B12 deprivation presence with 64,2% sensitivity and 63,7% specifity when the highest specifity and sensifity with estimate value 17,650 is taken.
	Conclusion and Discussion: In our research that takes "the effect of hemogram parameters to vitamin B12 deprivation" as the topic; PCT, PDW and PDW/PLT ratio statistically made sense and with the guidance of former research; we think that the mentioned parameters can be used as parameters of diagnosing early period of atherosclerotic period caused by deprivation of vitamin B12. In order to uncover the effect of vitamin B12 deprivation on the hemogram parameters, more wide and prospective works are needed.

Keywords: Vitamin B12, Anemia, MCV