Otel işletmelerinde mobbing davranışlarının örgütsel bağlılığa etkisi: İstanbul 5 yıldızlı otellerde bir araştırma
The effect of mobbing behaviors in hotel businesses on organizational commitment: A research in Istanbul 5-star hotels
Yazar: ÇAĞLA YILMAZ CENİK
Danışman: DOÇ. DR. AYDIN YILMAZER
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Beş yıldızlı oteller = Five star hotels ; Konaklama işletmeleri = Occommodation enterprises ; Mobbing = Mobbing ; Otel personeli = Hotel personel ; Oteller = Hotels ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment

Özet:
Son zamanlarda, yönetim ve organizasyon alanında yapılan araştırmaların büyükçe bir kısmı insan kaynağı üzerine olduğu görülmektedir. Bu durum, işletmeler için önemli bir unsur olan, insan kaynakları olduğu söylenebilir. İnsan kaynaklarının bu denli önemli hale gelmesi, işletmenin verimliliği ve etkinliği bakımından işverenlerin, birey odaklı çalışmalarına imkân tanımış olmasıdır. İşletmeler günümüzde yoğun bir rekabet içindedir ve bu rekabet birçok alanda olduğu gibi çalışanın verimi üzerinde de kendini göstermektedir. Bir işletme bu zorlu koşullarda sürekli kendini geliştirmek ve yenilemek zorundadır. Örgüt içi sağlanmaya çalışılan bu durum çalışan ve işveren arasındaki vazgeçilemez bir zincirdir. Bireylerin daha etkili ve daha verimli çalışabilmeleri için ise iş yerinde öncelikle huzurlu olmaları ve hem işletmeye hem de çalışma arkadaşlarına güven duymaları olmazsa olmazdır. Bu güven duygusunun önemi, örgütsel bağlılık, örgütsel güven ve örgütsel iklim gibi hususların mobbing çerçevesindeki faktörlerinin araştırılıp belirlenmesi çok önemlidir. Bu kapsamda, araştırmanın amacı, otel işletmelerinde psikolojik taciz ya da zorbalık olarak ifade edilen "mobbing" kavramının, örgütsel bağlılık üzerindeki etkilerinin incelenmesidir. Yapılan birçok çalışma göstermiştir ki iş yerinin verimliliği çalışanın motivasyonu, çalışma arzusu ve örgüte bağlılığı ile doğru orantılıdır. Hedeflenen amaç doğrultusunda, konu ile ilgili literatür incelemesi yapılmış ve İstanbul ilinde, 1 Ocak – 31 Mart 2020 tarihleri arasında faaliyet gösteren 5 yıldızlı yedi farklı otelde çalışan personellere 230 (geçerli) anket uygulanmıştır. Anket yöntemi ile toplanan veriler, otel çalışanları üzerinde, psikolojik şiddet(mobbing) uygulanıp, uygulanmadığı ve bu durumun örgütsel bağlılıkları üzerindeki etkisinin nasıl olduğunun anlaşılabilmesi açısından incelenmiştir. Verilerinin analizinde SPSS 25 paket programı kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar özet tablolar ve grafikler biçiminde sunulmuştur. Analizlerde açıklayıcı istatistikler, t-testi, ki-kare testi, one way anova, post hoc testi, güvenilirlik testi, korelasyon ve faktör analizleri yapılmıştır. Tüm analizlerde anlamlılık düzeyi %5 (p=0,05) olarak alınmıştır. Cronbach alfa (α) katsayısı değerleri, mobbing ölçeği, örgütsel bağlılık ölçeği ile alt faktörlerinin alfa değerleri α = 0,743 ila 0,933 arasında değişmekte olduğu saptanmıştır. Dolayısıyla tüm ölçeklere ait verilerin güvenilir şekilde ölçümlendiği anlaşılmıştır. Araştırma sonucunda, katılımcıların örgütsel bağlılık düzeyleri ile mobbing düzeyleri arasında negatif yönde düşük şiddette istatistiksel açıdan anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Mobbing, Örgütsel Bağlılık, Turizm, Otel İşletmeleri, İstanbul

Abstract:
Recently, it is seen that most of the research done in the field of management and organization is on human resources. This situation can be said to be human resources, which is an important element for businesses. The fact that human resources have become so important has enabled employers to work individually in terms of efficiency and effectiveness of the enterprise. Businesses today are in an intense competition and this competition manifests itself on the efficiency of the employee as in many other areas. A business has to constantly improve and renew itself in these difficult conditions. This situation, which is tried to be provided within the organization, is an indispensable chain between the employee and the employer. In order for individuals to work more effectively and more efficiently, it is indispensable for them to be peaceful and trust both the business and their colleagues. It is very important to investigate and determine the factors such as the importance of this sense of trust, organizational commitment, organizational trust and organizational climate within the framework of mobbing. In this context, the purpose of the study is to examine the effects of the concept of "mobbing", which is expressed as psychological harassment or bullying in hotel businesses, on organizational commitment. Many studies have shown that the productivity of the workplace is directly proportional to the employee's motivation, desire to work and commitment to the organization. In line with the targeted purpose, a literature review was conducted on the subject and 230 (valid) questionnaires were applied to the staff working in seven different 5-star hotels operating in Istanbul between January 1 and March 31, 2020. The data collected by the survey method were analyzed in terms of understanding whether or not psychological violence (mobbing) was used on hotel staff and how this situation affects their organizational commitment. SPSS 25 package program was used in the analysis of the data. The results obtained are presented in the form of summary tables and graphics. Explanatory statistics, t-test, chi-square test, one way anova, post hoc test, reliability test, correlation and factor analysis were performed in the analyzes. The significance level was taken as 5% (p = 0.05) in all analyzes. Cronbach's alpha (α) coefficient values, mobbing scale, organizational commitment scale and alpha values of its sub-factors were found to vary between α = 0.743 and 0.933. Therefore, it was understood that the data of all scales were measured reliably. As a result of the study, it was determined that there is a statistically significant negative relationship between the organizational commitment levels of the participants and their mobbing levels.

Keywords: Mobbing, Organizational Commitment, Tourism, Hotel Management, Istanbul