Proje tabanlı öğrenme yönteminin uygulanma sürecinde fen bilimleri ve ilköğretim matematik öğretmenlerinin karşılaştıkları güçlükler
Difficulties encountered by science and primary mathematics teachers in the application process of project based learning method
Yazar: EZGİ KAYA
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE SERT ÇIBIK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Proje temelli öğrenme yöntemi = Project based learning method ; Ölçekler = Scales ; Öğrenme güçlüğü = Learning difficulty ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmada öğrenme ve öğretme süreci içerisinde uygulanan proje tabanlı öğrenme yöntemine ilişkin yaşanılan sorunlar ve güçlüklerin belirlenmesi ve bu problem ile güçlüklerin çözülmesi için çözüm önerileri geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Çalışma nicel ve nitel verilerin birlikte kullanıldığı karma araştırma yöntemlerinden açıklayıcı desen yöntemine göre tasarlanmıştır. Çalışma, 2017-2018 eğitim-öğretim yılı bahar yarıyılında Ankara ili ve ilçelerine bağlı Milli Eğitim Müdürlüğü bünyesinde yer alan eğitim-öğretim kurumlarında gerçekleştirilmiştir. Çalışmada örneklem seçimi amaçsal örnekleme yöntemlerinden tipik durum örneklemesine göre yapılmıştır. Çalışmanın nicel bölümü kapsamında 81 Fen Bilimleri, 107 İlköğretim Matematik öğretmenine, nitel bölümü kapsamında ise 4 Fen Bilimleri, 4 İlköğretim Matematik öğretmenine ulaşılmıştır. Öğretmenlere nicel veri toplama aracı olarak "Proje Tabanlı Öğrenme Yaklaşımı Üzerine Uygulama Güçlük Ölçeği", nitel veri toplama aracı olarak "Proje Tabanlı Öğrenme Yöntemine İlişkin Görüşme Formu" uygulanmıştır. Çalışmada nicel veriler SPSS 22.0 paket programı kullanılarak bağımsız gruplar t-Testi ve Tek yönlü ANOVA testleri ile analiz edilmiştir. Nitel verilerin çözümlenmesinde ise içerik analizi kullanılmıştır. Çalışmanın nicel analizi sonucunda cinsiyet açısından öğretmenlerden kaynaklı sorunlar alt boyut puanlarının istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Buna göre bayan öğretmenlerin proje tabanlı öğrenme konusunda erkek öğretmenlere oranla daha fazla sorunla karşılaştığı, bu sorunlara yönelik uyguladıkları çözüm yöntemlerinde daha fazla zorlandıkları tespit edilmiştir. Öğrenim durumları açısından fiziki çevre yapısından kaynaklı sorunlar, branş açısından ise öğretmenlerden kaynaklı sorunlar alt boyut puanlarının istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Bu alt boyut sonuçlarına göre lisansüstü mezunu olan öğretmenler ile ilköğretim matematik öğretmenleri proje tabanlı öğrenme yöntemi konusunda daha fazla güçlük yaşamaktadır. Diğer yandan mezun olunan fakülte, mezun olunan bölüm, mesleki deneyim değişkenlerinin öğretmenlerin proje tabanlı öğrenme yöntemi konusunda yaşadıkları zorluklarda istatistiksel anlamlı farklılık göstermemektedir. Kurum değişkeni açısından ise fiziki çevre yapısından kaynaklı sorunlar alt boyut puanlarının istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Bu alt boyut sonucuna göre özel okuldaki öğretmenler proje tabanlı öğrenme yöntemi konusunda daha fazla güçlük yaşamaktadır. Araştırmanın nitel analizi sonucunda, devlet ve özel okullardaki öğretmenlerin proje sürecine ilişkin görüşleri zamanın yeterli olmaması ve konu bulmakta zorlanılması üzerine yoğunlaşırken öğrencilere yönelik görüşleri ise öğrencilerin sorumluluk almada yaşadığı sıkıntılar üzerine olmuştur. Öğretmenlerin fiziki koşullara yönelik görüşlerinde devlet okulu öğretmenleri proje tabanlı öğretim yönteminin uygulamasında özellikle fen bilgisi tabanlı projelerde materyal yetersizliğine dikkat çekerken özel okul öğretmenleri böyle bir sorunla karşılaşmadıklarını belirtmişlerdir. Özel ve devlet okulu öğretmenlerinin proje çalışmalarına ilişkin programdaki yeterlilik düzeyine ilişkin görüşlerinde öne çıkan görüş, matematik projelerinin genellikle teori tabanlı olması ve uygulamaya yönelik projelerin yetersizliği olmuştur.

Anahtar Kelimeler: Öğretmen, Proje tabanlı öğrenme, Öğrenme yaklaşımı, Karşılaşılan güçlükler

Abstract:
In this study, it is aimed to identify problems and difficulties related to project-based learning method applied in the learning and teaching process and to develop solutions for solving these problems and difficulties. The study was designed according to the explanatory pattern method from mixed research methods where quantitative and qualitative data are used together. The study was carried out in the spring semester of the 2017-2018 academic year at the educational institutions within the National Education Directorate of Ankara province and its districts. In the study, sample selection was made according to typical case sampling from objective sampling methods. In the quantitative part of the study, 81 Science and 107 Elementary Mathematics teachers were reached, while in the qualitative part 4 Science and 4 Elementary Mathematics teachers were reached. "Application difficulty scale on Project-Based Learning Approach" was applied to teachers as a quantitative data collection tool and "Interview form on Project-based learning method" was applied as a qualitative data collection tool. Quantitative data were analyzed using SPSS 22.0 package program using independent groups t-test and one-way ANOVA tests. Content analysis was used to analyze qualitative data. As a result of quantitative analysis of the study, gender-related problems from teachers were found that lower size scores differ statistically significantly. Accordingly, it was determined that female teachers faced more problems in project-based learning than male teachers, and that they had more difficulty in their solution methods for these problems. In terms of learning conditions, problems arising from physical environment structure and problems arising from teachers in terms of branch, lower dimension scores were found to differ statistically significantly. According to these lower dimension results, teachers with graduate degrees and primary mathematics teachers have more difficulty with the project-based learning method. On the other hand, the graduated faculty, the graduated Department and the vocational experience variables do not differ statistically significantly in the difficulties experienced by teachers regarding the project-based learning method. In terms of institution variables, it was determined that the lower dimension scores differ significantly in terms of the problems arising from the physical environment structure. According to this lower dimension result, teachers in private schools have more difficulty with the project-based learning method. As a result of the qualitative analysis of the research, teachers in public and private schools focused on the lack of time and difficulty in finding subjects, while their views on the students were on the difficulties they experienced in taking responsibility. In their views on physical conditions, public school teachers pointed out the lack of material in the application of project-based teaching method, especially in science-based projects, while private school teachers stated that they did not encounter such a problem. The prominent view of private and public school teachers regarding the level of proficiency in the program for project work was that mathematics projects are generally theory-based and lack of implementation-oriented projects.

Keywords: Teachers, Project based learning, Learning approach, Difficulties encountered