Majör depresif bozukluk ve bipolar bozuklukta retina fundus damar ağının yapay zekâ destekli analizi
Assessment of the retinal fundus vessel plexus in majordepressive disorder and bipolar disorder with artificialintelligence supported models
Yazar: MUHAMMED ÇAĞRI ZENGİN
Danışman: PROF. DR. MURAT İLHAN ATAGÜN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
GİRİŞ ve AMAÇ: Retinal fundus vasküler ağı beyin mikrovasküler dolaşımıyla 
bağıntılıdır ve retinal vasküler anormalliklerin incelenmesi, serebral mikrovasküler ağın 
durumun değerlendirilmesini sağlayan kolay ve non-invaziv bir tekniktir. Bu çalışmada 
amaç bipolar bozukluk (BDB) ve majör depresif bozukluk (MDB) hastalarında retinal 
fundus damar ağının otonomik ve kantitatif yöntemlerle değerlendirilmesidir. 
YÖNTEM: Çalışmaya toplam 107 kişi (37 BDB, 33 MDB ve 37 kontrol) dahil edilmiştir. 
Katılımcılar 18-45 yaş arasında, vasküler risk faktörü olmayan kişilerden seçildi. 
Görüntüler Phyton ve ImageJ yazılımlarıyla işlendi. Arter ve venler için damar çapı, 
fraktal boyut, kıvrımlılık ve yörünge değerleri hesaplandı. İstatistik analizler SPSS 
yazılımıyla yapıldı.  
BULGULAR: Bipolar bozukluk grubunun CRAE ve CRVE değeri, MBD grubundan 
(p<0.05) ve kontrol grubundan (p<0.05) düşük bulunmuştur. BDB grubunda ve MDB 
grubunda arteriyel kıvrımlılık indeksi, kontrol grubundan yüksek bulunmuştur (sırasıyla 
p<0.01, p=0.03). BDB grubunda ve MDB grubunda, kontrol grubuna kıyasla yüksek 
venöz kıvrımlılık indeksi saptanmıştır (sırasıyla p<0.01; p<0.01). BDB grubunda ve MDB 
grubunda, kontrol grubuna kıyasla yüksek arteriyel ve venöz fraktal boyut değeri 
bulunmuştur (sırasıyla p<0.05; p<0.05). Gruplar arasında arteriyel (p=0.28) ve venöz 
yörünge değerleri (p=0.43) arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p=0.28).  
SONUÇ: Çalışmamızda sağlıklı kontrollerle karşılaştırıldıklarında BDB ve MDB 
gruplarının vasküler ağında anormallikler saptanmıştır. Mikrovasküler anormalliklerin 
değerlendirmesi, psikiyatrik hastalıklarda KVH risk değerlendirmesi için ve serebral 
korteks mikrovasküler kanlanma sorunlarının erkenden saptanmasına imkân 
sağlayabilir. Bu çalışmanın bulguları, BDB'de ve MDB'de retinal vasküler anormalliklerin 
ileri çalışmalarla değerlendirilmeleri için önemli gerekçeler sunmaktadır. 
ANAHTAR KELİMELER: Retina, Bipolar Bozukluk, Majör Depresif Bozukluk, Çap, 
Kıvrımlılık, Yörünge, Fraktal Boyut

Abstract:
INTRODUCTION: The retinal fundus vascular network is connected to the cerebral 
microvascular circulation and the examination of retinal vascular abnormalities is an easy and 
non-invasive technique to assess the status of the cerebral microvascular network. The aim of 
this study was to evaluate the retinal fundus vascular network in patients with bipolar disorder 
(BD) and major depressive disorder (MDD) using autonomic and quantitative methods. 
METHODS: A total of 107 people (37 BDD, 33 MDD and 37 controls) were included in the 
study. Participants were enroled between the ages of 18-45 years, with no vascular risk factors. 
Images were processed with Phyton and ImageJ software. Vascular diameter, fractal dimension, 
tortuosity and trajectory values were calculated for arteries and veins. Statistical analysis was 
performed with the SPSS software. 
FINDINGS: The bipolar disorder group showed lower Central Retinal Artery Equivalent (CRAE) 
and Central Retinal Vein Equivalent (CRVE) diameters compared to the MDD and control groups 
(p < 0.05). Arterial and venous tortuosity indices were significantly higher in BD and MDD groups 
compared to controls (p < 0.01 and p = 0.03, respectively). Fractal dimension values for both 
arterial and venous vessels were elevated in BD and MDD groups compared to controls (p < 
0.05). However, there were no significant differences in arterial (p = 0.28) or venous (p = 0.43) 
trajectory values between the groups.  
CONCLUSIONS: In this study, abnormalities were found in the vascular network of the BD 
and MDD groups compared to healthy controls. The assessment of microvascular abnormalities 
may allow early detection of cerebral cortex microvascular blood supply problems and for CVD 
risk assessment in psychiatric disorders. The findings of this study provide important rationale 
for further evaluation of retinal vascular abnormalities in BDD and MDD 
KEY WORDS: Retina, Bipolar Disorder, Major Depressive Disorder, Diameter, 
Tortuosity, Trajectory, Fractal Dimension