Ebeveynleri boşanmış ve birlikte olan çocukların akran zorbalığına maruz kalması ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
The research of the relationship between children, whose parents are divorced or nondivorced and who are exposed to peer bullying and depression levels
Yazar: MUSTAFA ONUR İSKENDEROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. EMEL SARI GÖKTEN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Akran zorbalığı = Peer victimization ; Boşanma = Divorce ; Boşanmış aileler = Divorced families ; Depresyon = Depression ; Ebeveynler = Parents ; Zorbalık = Bullying

Özet:
Bu çalışma, ebeveynleri boşanmış aileden ve birlikte olan aileden gelen çocuklara yönelik olan akran zorbalığı ve bu çocuklardaki depresyon düzeylerinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Akran zorbalığına uğrayan bireylerde depresyon düzeylerinin normal çocuklara göre daha yüksek olması beklenebilir. Aile yapılarına göre çocukların akran zorbalığına maruz kalmaları ve depresif semptomların gözlemlenmesi, ebeveynleri bir arada aileden ve boşanmış aileden gelme faktörüyle değişiklik göstermektedir. Bir arada aile mensubu bir çocuğun, akran zorbalığına maruz kaldığında depresif ruh halinden daha rahat sıyrılması beklenebilirken boşanmış aileden gelen çocuğun bu duygulanımı daha zor atlatması, hatta atlatamaması gözetilebilir. Bu tezde akran zorbalığı ile depresyon arasındaki ilişkinin aile yapısıyla bağlantısı test edilmiştir.

Araştırmanın örneklemine 13-16 yaş aralığındaki, 50 boşanmış aileden gelen, 50 boşanmamış aileden gelen toplam 100 öğrenci seçilmiştir. Veriler, "Kişisel Bilgi Formu", "Beck Depresyon Envanteri", "Olweus Öğrenciler İçin Akran Zorbalığı Anketi" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzde, Kolmogorov-Smirnov testi, t test analizi, Anova testi, Tukey testi, post-hoc analizi kullanılmıştır. Tüm alt ölçeklerin analizi incelendiğinde ailenin boşanmış ve bir arada olma durumuna göre akran zorbalığına maruz kalan çocukların depresyon düzeylerinde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir [t(98) = 2,810, p < .01]. Ebeveynler arası aktif çatışmanın devam ettiği aile üyesi çocuğun depresyon düzeyinin yükseldiği gözlenmektedir [t(48) = 1,724, p < .01], [t(48) = 6,707, p < .01]. Boşanmış aileden gelen çocukların anne baba ayrılık sürelerinin depresyon belirtileri üzerinde anlamlı farklılık gözlemlenmiştir [t(48) = 2,772, p < .01].

Yapılan araştırma göz önünde bulundurulduğunda, depresyon düzeylerini etkileyen başka alt faktörlerin incelenmesi ve daha yüksek sayıda örneklemle yapılması önerilmektedir.

Abstract:
This study's main purpose is to examine peer bullying for children coming from nondivorced and divorced families and the depression level of them. It can be expected that the depression level in the individuals who have been a victim of peer victimization can be higher than those who have not. That children's being exposed to peer victimization as to their family structure and observation of depressive symptoms show alteration with the factor of coming from a nondivorced family can overcome depressive mood easily when he/she is exposed to peer victimization, the child of a divorced family can be observed as having difficulty in getting over this depressive mood or not being able to overcome it. In this dissertation, the relationship of the connection of peer victimization and depression with family structure is tested.

Total 100 students who are between the age of 13-16 and 50 of whom comes from divorced parents and 50 of whom comes from nondivorced parents are chosen for the research example. Data's are collected by using "Personal Information From", "Beck Depression Inventory" and "Olweus Peer Victimization Survey for Students". In the analyzation of data's number, percent, Kolmogorov-Smirnov test, t test analyzation, Anova test, Tukey test, post-hoc analyzation are used. When the analyzation of all subscales were examined, a negatively meaning relationship in the depression levels of children who have been exposed to peer victimization is detected [t(98) = 2,810, p < .01]. The depression level of a child who is a member of a family that the conflict goes on is observed to increase [t(48) = 1,724, p < .01], [t(48) = 6,707, p < .01]. Significant differences were observed on depression symptoms of parental separation time of children from divorced families [t(48) = 2,772, p < .01].

Considering the research done, it is suggested that other sub-factors affecting depression levels should be examined and done with a higher number of samples.