Tenofovir disoproksil fumarat'ın insan lenfositlerinde genotoksik aktivitesinin incelenmesi
Evaluation of genotoxic activity of tenofovir disoproxil fumarate in human peripheral lymphocytes
Yazar: KÜBRA KURT
Danışman: PROF. DR. LALE DÖNBAK
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
AIDS hastalığının tedavisinde kullanılan antiretroviral ilaçlar, HIV virüsünün vücutta çoğalmasını ve etkinleşmesini engelleyerek tedavi sağlarlar. Bu ilaçlar virüsü eradike etmediğinden, hastaların viral replikasyonu baskılamak amacıyla ilaçları ömür boyu kul-lanmaları gerekmektedir. Bu çalışmada antiretroviral ilaçlardan birisi olan tenofovir disoproksil fumaratın (TDF) insan periferal lenfositlerindeki in vitro genotoksik aktivitesi araştırılmıştır. Bu amaçla; hücreler, tenofovir disoproksil fumaratın dört farklı konsantrasyonuyla (2,5; 5; 10; 20 µg/ml) 24 ve 48 saat süreyle muamele edilmiştir. TDF'nin genotoksik aktivitesi için hücrelerdeki kardeş kromatid değişimi (KKD), kromozom anormalliği (KA) ve mikronükleus (MN) düzeyleri incelenmiştir. Sitotoksik etkiyi incelemek amacıyla muamele edilmiş hücrelerde ayrıca mitotik indeks (MI), proliferasyon indeksi (PI) ve nükleer bölünme indeksi (NBI) belirlenmiştir. Elde edilen veriler SPSS (17.0) paket programı kullanılarak kontrol grubu ile karşılaştırılmıştır. Tenofovir disoproksil fumarat etken maddesinden hazırlanan farklı dozlar (2,5; 5; 10; 20 µg/ml) ile 24 ve 48 saat muamele edilen hücrelerde KKD, KA ve MN değerlerinde kontrol grubuna kıyasla önemli bir farklılık saptanmamıştır (p>0,05). Aynı şekilde tenofovir disoproksil fumarat etken maddesi ile muamelenin MI, PI ve NBI değerlerini etkilemediği gözlenmiştir (p>0,05). Sonuç olarak; bu çalışmada tenofovir disoproksil fumarat etken maddesinin insan periferal lenfositlerinde genotoksik ve sitotoksik etki göstermediği saptanmıştır.

Abstract:
Antiretroviral drugs used in the treatment of AIDS, treat by preventing the proliferation of HIV viruses in human body. People with HIV have to use this drugs for lifelong because of inability of the drugs to eradice the viruses. In this study, we investigated the in vitro genotoxic activity of tenofovir disoproxil fumarate (TDF), one of the antiretroviral drugs, in human peripheral lymphocytes. For this purpose, the cells were treated with four different concentrations of tenofovir disoproxil fumarate (2,5; 5; 10; 20 µg/ml) for 24 and 48 hours. The levels of sister chromatid exchanges (SCEs), chromosomal aberrations (CA) and micronucleus (MN) in the cells were examined for the genotoxic activity of TDF. Mitotic index (MI), proliferation index (PI), and nucleer division index (NDI) of treated cells were also determined for the cytotoxic effect of TDF. Obtained data were compared with the control groups by using SPSS (17.0) package programme. There was no significant differences in the level of SCEs, CA, and MN in human lyphocytes treated with all concetrations of tenofovir disoproxil fumarate for all treatment period as compared to control group (p>0,05).   Similarly, it was observed that treatment of tenofovir disoproxil fumarate did not affect the MI, PI, and NDI values  (p>0,05). As a result, in this studyit it is demonstrated that tenofovir disoproxil fumarate did not have genotoxic or cytotoxic effect in the human peripheral lymphocytes.