Selçuklu tarihinin kaybolan kaynakları
Lost sources of Seljuk history
Yazar: ERDİ ESE
Danışman: PROF. DR. BEKİR BİÇER
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History
Dizin: Anadolu Selçukluları = Anatolian Seljuks ; Büyük Selçuklular = Great Seljuks ; Kayıp = Loss ; Kitaplar = Books ; Kütüphaneler = Libraries ; Selçuklular = Seljuks ; Selçuklular Dönemi = Seljukids Period ; Tarihi kaynaklar = Historical sources

Özet:
Orta Çağ İslam dünyasında telif edilen eserler ve kurulan kütüphaneler büyük bir medeniyet birikiminin oluşmasını sağlamıştır. Selçuklular döneminde de farklı ilmi alanlarda pek çok eser kaleme alınmıştır. Yazılan bu eserlerin bazıları günümüze ulaşırken bazıları ise çeşitli nedenlerle günümüze ulaşmamıştır. Orta Çağ İslam dünyasında kitapların kaybolmasında; savaşlar ve istilalar, dini ve siyasi nedenler, isyanlar, doğal afetler, yangınlar, kitaplarda dayanıksız malzemelerin kullanılması, eserlerin imha edilmesi gibi nedenler etkili olmuştur. 
Günümüze ulaşmayan kaynakların önemli bir bölümünü de Selçuklu tarihinin kaynakları oluşturmaktadır. Günümüze ulaşan tarihi kaynaklarda Selçuklu dönemi müelliflerinin faydalandıkları kaynaklardan iktibasta bulunmaları, günümüze ulaşmayan kaynaklara ulaşmamıza ve içerikleri hakkında bilgi sahibi olmamıza olanak sağlamıştır. Bu araştırmada temel kaynakların vermiş oldukları bilgiler ve Selçuklu tarihi kaynakları üzerinde yapılan araştırmalardan faydalanılarak Selçuklu tarihine ait kaybolan kaynakların literatür olarak sunulması amaçlanmıştır. Büyük Selçuklular ve Türkiye Selçukluları döneminde yazılarak, Selçuklu tarihi hakkında bilgi veren ancak çeşitli nedenlerle günümüze ulaşmayan eserler tespit edilmiş ve içerikleriyle beraber sunulmuştur. 
Sonuç olarak, Selçuklu tarihinin kaybolan kaynaklarının önemli bilgiler içerdiğini söyleyebiliriz. Bazı kaynakların günümüze ulaşmamış olması Selçuklu tarihi konusunda önemli bilgilerden bizleri mahrum bırakmıştır. Bu konuda, yabancı dilde kaynakların da incelenmesiyle yapılacak detaylı araştırmalar daha fazla kaybolan kaynağa ulaşılmasını mümkün kılacaktır.
Anahtar Kelimeler: Selçuklu Tarihi, Kütüphaneler, Kaybolan Kitaplar, Tarih Kaynakları

Abstract:
The works copyrighted and the libraries established in the medieval Islamic world provided the formation of a great civilization accumulation. Many works were written in different scientific fields during the Seljuk period. While some of these works have reached the present day, some of them have not reached the present day for various reasons. In the disappearance of books in the medieval Islamic world; Wars and invasions, religious and political reasons, riots, natural disasters, fires, use of perishable materials in books, destruction of works prevented the books from reaching today.
An important part of the sources that have not reached the present day are the sources of Seljuk history. The fact that the historians of the Seljuk period quoted the sources they benefited from in the historical sources that have survived to the present day, has allowed us to reach the sources that have not reached the present day and to have information about their contents. By benefiting from the information given by the basic sources and the researches on the Seljuk historical sources, the lost sources of the Seljuk history have been tried to be presented as literature. The works written during the Great Seljuk State and Turkey Seljuks period, giving information about the Seljuk history, but not reaching today for various reasons, have been identified and presented together with their contents.
As a result, the lost sources of Seljuk history also contain important information. The fact that some sources have not reached the present day has deprived us of important information about Seljuk history. 
Keywords: Seljuk history, Library, Lost books, Historical sources