Kardiyovasküler hastalığı nedeniyle hastaneye yatan bireylerin malnutrisyon durumları ile hastane malnutrisyonunun yatış sürelerine etkisi
Determining malnutrition status of individuals hospitalized with cardiovascular diseases and effect of hospital malnutrition on length of stay
Yazar: MÜJGAN ÖZTÜRK ARIKBUKA
Danışman: PROF. DR. SEVİNÇ YÜCECAN
Yakın Doğu Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü
Derece: Doktora, 2012
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu araştırmada kardiyovasküler hastalığı nedeniyle hastaneye yatan 65 yaş üstü bireylerin
beslenme durumunun değerlendirilmesi, beslenme durumunun hastanede kalış süresine,
antropometrik ölçümlere, vücut kompozisyonlarına, kan bulgularına ve besin tüketimine
etkisinin saptanması, hastanede kalınan süre içerisinde beslenme durumundaki değişimin
incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma Dr. Burhan Nalbantoğlu Devlet Hastanesi Kardiyoloji
ve Kalp Damar Cerrahisi servislerinde 3 günden uzun süre yatan 65 yaş üstü 211 hasta
üzerinde yapılmıştır. Hastaneye yatış sırasında hastaların tam Mini Nutrisyonel
Değerlendirme (MND) ile beslenme durumu değerlendirilmiş, vücut ağırlığı, boy uzunluğu,
Üst Orta Kol Çevresi (ÜOKÇ), baldır çevresi ve Biyoelektrik Empedans Analizi (BIA) ile
vücut kompozisyonu ölçülmüş, albümin, toplam protein, hemoglobin, hematokrit ve lenfosit
sayısı değerleri dosyalarından kaydedilmiştir. Ayrıca hastaların yatış sırasında bir günlük
besin tüketimi sorgulanarak 7 günde bir bu uygulama tekrarlanmıştır. Hastalar taburcu
oldukları gün tam MND ile beslenme durumları tekrar değerlendirilirken, tüm antropometrik
ölçümleri ve vücut kompozisyonu ölçümleri tekrarlanmış, hastaneden çıkış sırasında kan
bulguları dosyalarından kaydedilmiştir. MND ile hastaların yatış sırasında % 8.50'sinin
malnutrisyonu, % 43.10'unun malnutrisyon riski, % 48.30'unun ise beslenme durumunun iyi
olduğu saptanmıştır. Kalp damar cerrahisi operasyonu geçiren bireyler ile diğer
kardiyovasküler hastalığı olan bireyler kalp yetmezliği olan bireylerle karşılaştırıldığında
kalp yetmezliği hastası olmanın hastaneye yatışta malnutrisyon riskini 2.84 kat artırdığı
bulunmuştur (p=0.005). Hastaların % 64.50'sinde hastanede kaldıkları sürede kilo kaybı
olduğu saptanırken, hastaneye yatış sırasında MND ile malnutrisyon riski ve malnutrisyon
varlığı tespit edilen bireylerin hastanede kalış süresinin beslenme durumu iyi olan
bireylerden daha uzun olduğu tespit edilmiştir (p=0.000). Malnutrisyon riski ve
malnutrisyonu olan bireylerin hastaneye yatış ve hastaneden çıkış sırasında albümin, toplam
protein, hemoglobin ve hematokrit değerleriyle, vücut ağırlığı, beden kütle indeksi, ÜOKÇ
ve baldır çevresi ölçümlerinin beslenme durumu iyi olan bireylerden anlamlı şekilde düşük
olduğu bulunmuştur (p<0.05). Hastanede kalış süresindeki her bir günlük artışın hastaneden
çıkış sırasında tespit edilen malnutrisyon riski ve malnutrisyon oranını 1.14 kat artırdığı
saptanırken, hastanede kalınan sürede sorgulanan besin tüketimleri önerilen günlük
tüketim standartlarına (RDA) göre değerlendirildiğinde yetersiz enerji alan bireylerin
oranının % 67.80 olduğu bulunmuştur. Hastane malnutrisyonun önlenebilmesi için hastaneye
yatışta hastaların beslenme durumunun değerlendirilmesi ve yattıkları sürece besin tüketimi,
antropometrik ölçümler ve kan bulgularının takibinin yapılması önemlidir.

Anahtar Kelimeler: MND, hastane malnutrisyonu, hastanede kalış süresi, besin tüketimi

Abstract:
This study is planned and applied to analyze nutritional status of 65 + years old patients
hospitalized with cardiovascular diseases, to identify the effect of nutritional status on
anthropometric measurements, body composition, blood tests, dietary intake and length of
stay and also to assess the alteration of nutritional status during hospital stay. Two hundred
and eleven 65+ years old patients hospitalized in Dr. Burhan Nalbantoğlu State Hospital's
cardiology and cardiovascular surgery wards more than 3 days, were included in the study.
On admission body weight, height, middle upper arm circumference (MUAC) and calf
circumference were measured and body composition was assessed with Bioelectrical
Impedance Analysis (BIA) technique while albumin, total protein, hemoglobin, hematocrit
and lymphocyte count were recorded from the patients files. Furthermore nutritional status
was assessed with full Mini Nutritional Assessment (MNA) and 24 hour recall was
administered also at admission. The administration of 24 hour recall was repeated every
seven days of hospitalization. All types of anthropometric measurements, body composition
analysis, blood test records and MNA were repeated at discharge from hospital. According to
full MNA, 8.5 % of patients were malnourished, while 43.10 % at malnutrition risk and
48.30 % were well nourished at admission. Having heart failure increases malnutrition risk
2.84 times when compared to patients having cardiovascular surgery and other
cardiovascular diseases (p=0.005). Patients who were accepted malnourished or at
malnutrition risk had longer hospital stay compared with the well-nourished ones (p=0.000).
In addition to this, 64.50 % of patients lost weight during hospital stay. Mean albumin, total
protein, hemoglobin, hematocrit, body weight, body mass index, MUAC and calf
circumference values were significantly lower in malnourished and at risk patients than wellnourished
ones both on admission and discharge (p<0.05). It was found that malnutrition and
malnutrition risk increased 1.14 times with each single day increase in hospital stay.
Moreover, the percentage of patients having inadequate energy intake, which was evaluated
with the help of Recommended Daily Allowances (RDA) according to the dietary intake
records during hospital stay, was 67.80 %. In order to prevent hospital malnutrition, it is
important to assess nutritional status on hospital admission and keep monitoring patients'
anthropometric measurements, blood tests and dietary intakes during hospitalization.

Key Words: MNA, hospital malnutrition, length of stay, dietary intake