Öğretim elemanlarının stresle baş etme stratejileri ile mesleki motivasyonları arasındaki ilişki
The relationship between proessional teaching staff motivation and stress coping strategies
Yazar: GÜLSÜM ASARKAYA
Danışman: PROF. DR. NİYAZİ CAN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Mesleki tutum = Vocational attitude ; Motivasyon = Motivation ; Stresle başetme = Coping with stress ; Öğretim elemanları = Instructors ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Küreselleşme ve teknolojik gelişmeler sayesinde toplumsal gelişmenin dinamiği bilgi çağı ile birlikte üniversitelere doğru kaymaktadır. Sadece bilginin üretildiği yer olmaktan çıkarak toplumun bütün ihtiyaçlarına çözüm üreten bir kurum haline gelen üniversitelerde çalışan öğretim elemanlarına büyük görevler düşmektedir. Yoğun mesailerinde ders verme, proje çalışmaları yürütme ve bir yandan da danışmanlık hizmetleri gerçekleştirmek durumunda kalan öğretim elemanlarının işte yaşadıkları stresin yoğun olduğu gözlenmektedir. Bu bilgilerden yola çıkarak bu çalışmada öğretim elemanlarının stresle baş etme stratejilerinin mesleki motivasyonlarına etkisi incelenmektedir. Bağlam olarak, bir devlet üniversitesindeki öğretim elemanları tercih edilmiştir. Alanyazındaki çalışmalarda kullanılan ölçeklerden elde edilen 296 adet ölçek formunun analizi ile birlikte önemli bulgulara ulaşılmıştır. Araştırmanın sonuçları incelendiğinde fakülte değişkeninin stresle başa çıkma ve mesleki motivasyon üzerinde anlamlı farklılık oluşturduğu ortaya konulmuştur. Ayrıca stresle yüz yüze gelmenin mesleki motivasyonun boyutlarını negatif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Stresle baş etmenin diğer boyutlarının da mesleki motivasyona pozitif etki yaptığı bulunmuştur. Hayattan beklenti ve amaçlarına yönelik girişimde bulunma hususunda en yüksek algıya sahip oldukları gözlenirken, stresle yüz yüze gelme konusunda isteksiz davrandıkları tespit edilmiştir. Akademisyenlerin cinsiyetlerine ve unvanlarına göre vermiş oldukları cevapların anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı belirlenmiştir. Fakültelere göre yapılan testlerde, İİBF'de görev yapan öğretim elemanlarının ilahiyat fakültesindeki öğretim elemanlarından unutma hususunda yüksek bir algıya sahip olduğu görülmektedir. Boyutlar arasındaki ilişkilerin stresle yüz yüze gelme haricinde genelde diğer boyutlarla pozitif yönlü ilişkide olduğunu göstermektedir. Çalışmanın son kısmında ise öğretim elemanlarının streslerinin azaltılması için yöneticiler ve araştırmacılara öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Thanks to globalization and technological developments, the dynamics of social development are shifting towards universities along with the information age. Teaching staff working in universities, that have become an institution that produces solutions to all the needs of society, have great duties. It is observed that the stress of the lecturers who are in the course of intensive work, to conduct project work and to carry out consultancy services, is intense. Based on this information, the effect of the instructors' coping strategies with stress and their professional motivations is examined in this study. In terms of context, the teaching staff of a state university were preferred. Analysis of 296 scale forms obtained from the scales used in the literature showed significant findings. When the results of the study were examined, it was revealed that faculty variable had a significant difference on coping with stress and occupational motivation. In addition, it has been determined that face to face stress negatively affects the dimensions of professional motivation. It has been found that other dimensions of coping with stress have a positive effect on professional motivation. It was observed that they had the highest perception about attempting for their expectations and goals from life, and they were reluctant to face stress. It was determined that the answers given by the academicians according to their gender and title did not differ significantly. According to the tests conducted according to the faculties, the faculty members working at the FEAS has a high perception of forgetting from faculty members of theology faculty. It shows that the relationships between the dimensions are generally positively related to the other dimensions except for the face of stress. It has been found that other dimensions of coping with stress have a positive effect on professional motivation. In the last part of the study, suggestions were given to the managers and researchers to reduce the stress of the instructors.