Tıp öğrencilerinin, lisans döneminde bilimsel araştırma yapma motivasyonları ve ilişkili faktörler: Öz Belirleme Kuramı
Medical students' motivation to do scientific research during their undergraduate years and related factors: Self-Determination Theory
Yazar: ADALET DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. SİNEM YILDIZ İNANICI
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıp Eğitimi Ana Bilim Dalı / Tıp Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Tezin başlığı : Tıp öğrencilerinin, lisans döneminde bilimsel araştırma yapma motivasyonları ve ilişkili faktörler: Öz Belirleme Kuramı
Öğrencinin Adı Soyadı : Adalet Demir
Danışmanın Adı Soyadı : Doç. Dr. Sinem Yıldız İnanıcı
Programın Adı : Tıp Eğitimi Doktora Programı

Amaç: Tıp fakültesinde preklinik ve klinik dönem öğrencilerinin araştırma deneyimlerini ve araştırma yapma motivasyonlarını etkileyen faktörlerin ortaya konulması amaçlanmaktadır.
Gereç ve Yöntem: Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde 2-5. sınıftaki 543 öğrenciye araştırmacılar tarafından hazırlanan soruların yanı sıra Araştırma Özyeterliliği Ölçeği ve Epistemolojik İnançlar Ölçeği'ni içeren anket yüzyüze uygulanmıştır. 
Bulgular: Klinik dönem öğrencilerinin gerek gönüllü gerekse dersler kapsamında yaptıkları çalışmaları bir kongrede sözlü olarak sunma, ulusal/uluslararası makale haline getirme oranları preklinik döneme göre daha yüksekti. Klinik dönem öğrencileri araştırmalarda kendi fikirlerine prekliniktekilerden daha fazla değer verildiğini hissetmekte, araştırma sürecini yürütmek ve danışman ve grup üyeleriyle etkileşimde bulunmak için eğitim programında ayrılan süreyi daha yeterli bulmakta ve zorunlu öğrenci kongresine katılımla kendine güven ve kanıta dayalı tıbba ilişkin farkındalıklarındaki artışın daha fazla olduğunu bildirmektedir. Araştırma konusu belirlenirken öğrencilerin tercihlerinin de dikkate alınarak ortak karar alınması ve Etik Kurul Onay sürecinin kolaylaştırılması preklinik dönem öğrencilerinde araştırmaya katılma isteğini daha fazla arttırmaktadır. Tıp Fakültesi'ne başlamadan önce bilimsel araştırmaya katılanların araştırma özyeterliliği daha yüksek bulunmuştur. 
Sonuç: Araştırma konusu belirlenirken öğrencilerin görüşlerinin dikkate alınması, danışmanlarıyla düzenli olarak görüşme yapmaları ve geribildirim almaları, arkadaşlarıyla takım olarak ilişkilenip çalışabilmeleri ve araştırma süreci için programında yeterli zaman ayrılması öğrencilerin motivasyonlarını yükseltecektir. Yaptıkları çalışmaları öğrenci kongresinde zorunlu olarak sunmaları öğrencilerin güvenini ve kanıta dayalı tıbbın önemine dair farkındalıklarını artırmaktadır.  Tıp eğitimi müfredatı içinde kanıta dayalı tıp ile bilimsel araştırmayı entegre bir şekilde yürüten ve iyi desteklenen zorunlu araştırma etkinlikleri gelecekte araştırma ve kariyer yapmaya teşvik eder.
Anahtar Kelimeler: Tıp Eğitimi, öğrenci araştırması, müfredat, kariyer, öz belirleme teorisi

Abstract:
Title of Thesis : Medical students' motivation to do scientific research during their undergraduate years and related factors: Self-Determination Theory
Student Name, Surname : Adalet Demir
Supervisor Name : Assoc. Prof. Sinem Yıldız İnanıcı
Program Name : Medical Education PhD Program

Objective: It is aimed to identify the variables influencing medical faculty preclinical and clinical period students' research experiences and their motivation to carry out research.
Materials and Methods: At Marmara University Faculty of Medicine, 543 students in the second through fifth grades were given a questionnaire involving the Research Self-Efficacy Scale, the Epistemological Beliefs Questionnaire, and items created by the researchers.
Results: The rates of clinical term students presenting their voluntary and course-based studies orally in a congress and publishing them as national/international articles were higher compared to preclinical term students. Clinical period students felt that their ideas were valued more in research than those in preclinical period, found the time allocated in the education programme to carry out the research process and interact with the supervisor and group members more adequate, and reported that their self-confidence and awareness of evidence-based medicine increased more with participation in the compulsory student congress.  Making a joint decision by taking into account the preferences of the students while determining the research topic and facilitating the Ethics Committee Approval process increase the willingness to participate in research more in preclinical period students. The research self-efficacy of those who participated in scientific research before starting medical school was found to be higher. 
Conclusion: Students' motivation will be promoted by considering their input when choosing the research topic, meeting with supervisors on a regular basis and getting feedback, partnering and relating to their peers, and granting enough time during the program for the research process. The compulsory presentation of their studies at the student congress increases students' confidence and awareness of the importance of evidence-based medicine. Well-supported compulsory research activities that integrate evidence-based medicine and scientific research within the medical education curriculum encourage future research and careers.
Keywords: Medical Education, student research, curriculum, career, self-determination theory