Tip 2 diyabetli hastalarda medikal beslenme tedavisinde öğün sıklığının, glukoz kontrolü, vücut kompozisyonu ve iştah üzerine etkisi
The effect of meal frequency on glucose control, body composition and appetite in medical nutrition therapy in patients with type 2 diabetes
Yazar: CEREN İŞERİ
Danışman: PROF. DR. HASAN MAHMUT İLKOVA
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışma ile, tip 2 diyabetli yetişkinlerde; tıbbi beslenme tedavisinde öğün sıklığının vücut kompozisyonu, glukoz kontrolü, lipit parametreleri ve iştah üzerindeki etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Diyabet Polikliniği'ne başvuran fazla kilolu/obez 120 gönüllü 2 öğün (aralıklı açlık), 3 öğün ve 6 öğün beslenecek şekilde gruplara ayrılmış, 12 hafta boyunca enerjisi kısıtlı tıbbi beslenme tedavisi düzenlenerek diyetisyen tarafından takip edilmiştir. Gruplar incelendiğinde ise, 2 öğün (aralıklı açlık) beslenen grupta vücut ağırlığı (p=0,00), vücut yağ yüzdesi (p= 0,004) beden kütle indeksi (p=0,00), bel çevresi (p=0,009), Hba1c (p =0,001), açlık kan şekeri (p=0,014), total kolesterol (p=0,001), LDL kolesterol (p=0,01), VAS tokluk (p= 0,01) ve VAS yeme miktarında (p=0,036); 3 öğün beslenen grupta vücut ağırlığı (p=0,00), vücut yağ yüzdesi (p= 0,002) beden kütle indeksi (p=0,00), bel çevresi (p=0,007), Hba1c (p=0,001), total kolesterol (p=0,009), LDL kolesterol (p=0,041), HDL kolesterol (p=0,018), trigliseritte (p=0,003), 6 öğün beslenen grupta  vücut ağırlığı (p=0,001), vücut yağ yüzdesi (p= 0,006) beden kütle indeksi (p=0,001), bel çevresi (p=0,006), Hba1c (p =0,00), açlık kan şekeri (p=0,007), total kolesterol (p=0,001), LDL kolesterol (p=0,003).VAS açlık (p=0,00), VAS tokluk (p= 0,00) ve VAS yeme miktarı skorlarında (p=0,09) anlamlı azalma bulunmuştur. Gruplar kendi aralarında karşılaştırıldığında beslenme sıklığı ile VAS açlık, VAS tokluk, VAS yeme isteği skorlarında farklılık bulunmuştur. Diğer değerlerde istatistiki bir fark tespit edilmemiştir. Diyabetlilerde farklı öğün sıklıklarının vücut kompozisyonu ve metabolik parametrelerde benzer iyileşme sağladığı göz önünde bulundurularak, öğün sayısının bireye özgü planlandığı, metabolik hedeflere, kişisel ve kültürel tercihlere hitap eden tıbbi beslenme tedavilerinin hasta uyumunu ve sürdürülebilirliği arttırmak bakımından alternatif olabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate the effect of meal frequency on body composition, glucose control, lipid parameters and appetite in medical nutrition treatment in adults with type 2 diabetes. 120 overweight/obese volunteers admitted to the diabetes outpatient clinic were divided into groups to eat 2 meals (intermittent fasting), 3 meals and 6 meals, and energy-restricted medical nutrition therapy was arranged and followed by a dietitian for 12 weeks. When the groups were compared, the difference between body weight (p=0.00), body fat percentage (p= 0.004) body mass index (p=0.00), waist circumference (p=0.009), Hba1c (p =0.001), fasting blood sugar (p=0.014), total cholesterol (p=0.001), LDL cholesterol (p=0.01), VAS fullness (p= 0.01) and VAS food consumption (p=0.036) in 2 meals group, body weight (p=0.00), body fat percentage (p=0.002) body mass index (p=0.00), waist circumference (p=0.007), Hba1c (p =0.001), total cholesterol (p=0.009), LDL cholesterol (p=0.041), HDL cholesterol (p=0.018), triglyceride (p=0,003) in 3 meals group and body weight (p=0.001), body fat percentage (p=0.006) body mass index (p=0.001), waist circumference (p=0.006), Hba1c (p=0.00), fasting blood sugar (p=0.007), total cholesterol (p=0.001), LDL cholesterol (p=0.003), VAS hunger (p=0.00), VAS fullness (p= 0,00), VAS food consumption scores (p = 0.009) were found statistically significant. When the groups were compared, differences were found in meal frequency and the scores of VAS hunger, VAS fullness, VAS desire to eat. No statistical difference was detected in the other values. Considering that different meal frequencies provide similar improvement in body composition and metabolic parameters in people with diabetes, it is thought that medical nutrition therapies that address individual-specific metabolic goals, personal and cultural preferences, where the number of meals is planned, may be an alternative in terms of increasing patient compliance and sustainability.