Sağlık çalışanlarının ruhsal bozukluğu olan bireylere yönelik tutumunu etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determining the factors affecting the attitudes of healthcare professionals towards individuals with mental disorders
Yazar: FATMA AĞIR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVCAN TOPTAŞ KILIÇ
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Empati = Empathy ; Mental bozukluklar = Mental disorders ; Psikiyatrik hastalar = Psychiatric patients ; Psikiyatrik hastalıklar = Psychiatric sickness ; Ruh sağlığı = Mental health ; Sağlık personeli = Health personnel ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Bu çalışma sağlık çalışanların ruhsal bozukluğu olan bireylere yönelik tutumunu etkileyen faktörlerin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Tanımlayıcı tipte olan bu araştırmanın örneklemini Aralık 2021-Mayıs 2022 tarihleri arasında Aksaray Eğitim ve Araştırma Hastanesinde çalışan 153 sağlık çalışanı oluşturmuştur. Veri toplamak amacıyla Kişisel Bilgi Formu, Ruhsal Sorunlu Bireylere Yönelik Toplum Tutumları Ölçeği ve Empati Düzeyi Belirleme Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde Cronbach   iç tutarlılık kat sayısı, sayı, yüzdelik, ortalama ve standart sapma, basıklık ve çarpıklık değerlerinin incelenmesi, pearson korelasyon analizi ve regresyon analizi kullanılmıştır. Empati puanları arttıkça ruhsal sorunlu bireylere yönelik olan toplum ruh sağlığı ideolojisi puanları düşmektedir (ß =-0,165). Stepwise yöntemi ile yapılan regresyon analizi birinci modelde, ruhsal hastalığı olan bireyin saldırgan olduğunu düşünme değişkeni, ikinci modelde empati puanı değişkeni, üçüncü modelde ise "ev sahibi olduğunuz varsayıldığında ruhsal sorunu olan birine evinizi kiraya verir misiniz ? " değişkeni modele dahil edilmiştir. Son adımda eklenen, " ev sahibi olduğunuz varsayıldığında ruhsal sorunu olan birine evinizi kiraya verir misiniz ?" değişkeninden sonra nihai model istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (F=10,660; p=0,000). Eklenen birinci değişken toplum ruh sağlığı ideolojisi puanlarının %8,1'ini açıklanırken, ikinci değişken modele eklendiğinde %14,3'ünü ve üçüncü değişken modele eklendiğinde %16'sını açıklanmaktadır. Nihai modelde ruhsal hastalığı olan bireylerin saldırgan olduğunu düşünenlerin toplum ruh sağlığı ideolojisi puanları saldırgan olduğunu düşünmeyenlerden daha yüksek bulunmuştur (ß =2,463). Empati puanları arttıkça ruhsal sorunlu bireylere yönelik olan toplum ruh sağlığı ideolojisi puanları düşmektedir (ß =-0,165). Bu nedenle sağlık çalışanlarının ruh sağlığı bozuk bireylere yönelik olumlu tutum geliştirilmesinde etkili olan empati düzeyinin artırılmasına yönelik sağlık hizmetleri planlanması önerilmektedir.

Abstract:
This study was conducted to determine the factors affecting the attitudes of healthcare professionals toward individuals with mental disorders.  The sample of the study consisted of 153 healthcare professionals working at Aksaray Training and Research Hospital between December 2021 and May 2022.  Personal Information Form, Community Attitudes Towards Individuals with Mental Problems Scale, and Empathy Level Determination Scale were used to collect data.  In the evaluation of the data, Cronbach    internal consistency coefficient, number, percentile, mean and standard deviation, kurtosis and skewness values, Pearson correlation analysis, and regression analysis were performed.  As empathy scores increase, community mental health ideology scores for individuals with mental health problems decrease (ß-0.165).  In the regression analysis made with the stepwise method, in the first model, the variable of thinking that the individual with mental illness is aggressive, the variable of empathy score in the second model, and in the third model, "assuming that he is the owner of a house, would you rent your house to someone with a mental problem?" variable was included in the model. The final model was found to be statistically significant (F=10.660; p=0.000) after the variable "would, you rent out your house to someone with a mental illness?".  While the first variable added explains 8.1% of the community mental health ideology scores, the second variable explains 14.3% when added to the model and 16% when the third variable is added to the model.  In the final model, the community mental health ideology scores of those who think that individuals with mental illness are aggressive were found to be higher than those who do not think that they are aggressive  (β -2,463).  As the empathy scores increase, the community mental health ideology scores for individuals with mental health problems decrease (β-0.165).  For this reason, it is recommended to plan health services to increase the level of empathy of health workers, which is effective in developing positive attitudes towards individuals with low personalities.