Fatih-Harbiye ve Yaban romanlarında cümlelerin anlam merkezli incelenerek üslûp özelliklerinin karşılaştırılması ve eğitime katkısı
Comparing of stylistic feautures of sentences at ?Fatih-Harbiye? and ?Yaban? novels by analyzing meaning based and contribution on education
Yazar: AYŞE ÖZBEK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YUSUF AVCI
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Anlam = Meaning ; Anlam bilim = Semantics ; Cümle = Sentence ; Fatih-Harbiye = Fatih-Harbiye ; Karaosmanoğlu, Yakup Kadri = Karaosmanoğlu, Yakup Kadri ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Karşılaştırmalı dil bilgisi = Comparative grammar ; Karşılaştırmalı dil bilim = Comparative linquistics ; Roman = Novel ; Safa, Peyami = Safa, Peyami ; Türk romanı = Turkish novel ; Yaban = Yaban ; Üslup = Stylistic ; Üslup analizi = Stylistic analysis

Özet:
Bu çalışma, Türk edebiyatının önemli yazarlarından olan Peyami Safa'nın ?Fatih-Harbiye?, Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun ?Yaban? isimli romanının ilk elli sayfasında bulunan cümlelerin anlam merkezli incelenmesi; yazarların üslûp özelliklerinin belirlenerek karşılaştırılması ve üslûp karşılaştırmasının eğitime yansımalarının değerlendirilmesiyle oluşturulmuştur.Çalışmamızda öncelikle dil; düşünce, anlam ve üslûp ilişkisi açıklanmaya çalışılmış; anlam bakımından cümle çeşitleri hakkında bilgiler verilmiştir. Daha sonra bu bilgiler ışığında Peyami Safa'nın ?Fatih-Harbiye? ve Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun ?Yaban? isimli romanlarının ilk elli sayfasında bulunan cümleler anlamlarına göre analiz edilmiştir. Ortaya çıkan sonuçların yazarların üslûp özellikleri üzerindeki etkisi sayılara dayalı verilerle ve açıklamalı olarak verilmiş ve iki yazarın üslûp özelliklerinin karşılaştırılması yoluna gidilmiştir. Üslûp karşılaştırmalarının eğitim üzerindeki olumlu katkıları vurgulanmaya çalışılmıştır.Türkçenin ifade gücündeki zenginliğin roman cümleleri aracılığıyla tespit edilebilmesi, yazarların duyuş ve düşünüşlerinin üslûba, dolayısıyla cümlelere nasıl yansıdığının belirlenebilmesi, üslûp karşılaştırmalarının eğitim alanında sağlayacağı katkıların açıklanması çalışmamızda ulaşmak istediğimiz amaçlardır.Çalışmamıza konu olan eserlerin ilk elli sayfasında bulunan cümleler taranarak karşılaştırılmıştır. Yaptığımız bu cümle esaslı üslûp karşılaştırmasında dil bilgisi, kelime tercihleri, cümle kuruluşları, söz sanatları, roman kahramanlarının kişilik özellikleri, esere yansıyan sosyal hayat, kültürel değerler ve yazarın edebi kişiliğinin eserde öne çıkan yönleri sınıflandırmaya esas oluşturmuştur.Yaptığımız çalışmanın sonucunda Peyami

Abstract:
This study has been created by meaning-based analysis of the sentences which are in the first fifty pages of Yakup Kadri Karaosmanoğlu's ?Wild? and Peyami Safa's ,who is one of the major authors of Turkish literature , ?Fatih-Harbiye? novel , determining and comparing of the stylistic features of authors and assessment of reflections to education of stylistic comparisons.In our study, primarily relationships of language thought and meaning and style have been trying to be described, information about the sentence types in meaning has been given. Afterwards in light of this information the sentences which are in the first fifty pages of Yakup Kadri Karaosmanoğlu's ?Wild? novel and Peyami Safa's ?Fatih-Harbiye? novel has been analyzed according to their meaning. The impact on the authors' styles of the results has been given with data was based on number and annotated and the the stylistic features of two authors has been compared. Positive contributions on education of stylistic comparisons have been tried to emphasis.To be determined of the richness in expression power of Turkish language through novel sentences, to be identified how the authors? feeling and thinking reflect on style thereby sentences, to be disclosed positive contributions of stylistic comparisons on education to are the objectives we want to achieve in our study.First fifty pages of novels we work on have been compared by scanning. In this sentence-based stylistic comparison we have done grammar, word choices, sentence structures, word arts, the personality traits of novel heroes, social life reflects on work, cultural values and outstanding aspects of the writer's literary personality at work established the principles of classification.At our work we have reached those results that Peyami Safa and Yakup Kadri Karaosmanoğlu gave place meaning at sentences, they aimed stylistic perfection, provided dominance to language via dominance to sentence, deeper information can be reached about author with stylistic comparisons and an unused way can be followed on literature education through evaulating stylistic comparisons in education.The findings which have been attained at this work we have analyzed sentence-based system of language will lead to the researchers about sentence-based stylistic comparisons.