Venöz tromboembolizm profilaksisinin rehbere uygunluğunun değerlendirilmesi
Evaluation of the adherence of venous thromboembolism prophylaxis with the guideline
Yazar: TAHA ERDİNÇ SARIÇİMEN
Danışman: DOÇ. DR. AYGİN EKİNCİOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Eczacılık Fakültesi / Klinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Eczacılıkta Uzmanlık, 2023
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
Venöz tromboembolizm (VTE), derin ven trombozu ve pulmoner tromboemboliyi içeren, morbidite ve mortalitede artışa neden olan bir durum olup, gözlenme riski, hastaneye yatış ile 8 kat artabilmektedir. Bu yüzden hastanede yatan hastalarda uygun VTE riski değerlendirmesi ve profilaksisine başlanması önemlidir. Bu çalışmada dahiliye servislerinde (DS) ve acil serviste (AS) yatan hastaların VTE profilaksi alma durumu, klinik eczacının VTE yönetimindeki rolü ve hekimlerin VTE profilaksisi hakkındaki görüşlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu tez çalışması Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri İç Hastalıkları Anabilim Dalı yatan hasta servislerinde (DS) prospektif (Haziran 2022 - Aralık 2022) yürütülmüş olup, AS ve DS yatan hastalar (Mart 2021 - Eylül 2021) ise retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Çalışmada; retrospektif bölümde AS'den 116 hasta, DS'den 300 hasta; prospektif dönemde ise DS'den 353 hasta dahil edilmiştir. Acil servis hastalarının %88'i, retrospektif dönem DS hastalarının %41'i ve prospektif dönem DS hastalarının %35'i yüksek riskli bulunmuştur (p <0,001). Yüksek VTE riski olan hastalar değerlendirildiğinde; AS'deki hastaların %51'inin, retrospektif dönem DS hastalarının %62'sinin uygun VTE profilaksisi aldığı bulunmuş olup, klinik eczacı önerileri ile multidisipliner çalışmanın olduğu prospektif dönem DS'de bu oran %81 olarak bulunmuştur (p < 0,001). Genel dahiliye servislerinde gereksiz tromboprofilaksi alan hasta oranında prospektif dönemde (%3) (retrospektif dönemde %5,1) azalma gözlenmiş olsa da, anlamlı bir fark saptanmamıştır (p=0,428). Hekimlerin VTE profilaksisinden kaçınmasındaki en temel endişenin antikoagülanların kanama riski (%82,5) olduğu bulunmuştur.  Sonuç olarak; multidisipliner sunulan sağlık hizmeti, kılavuza uygun VTE yönetimi çerçevesinde, sürdürülen bakım kalitesinin iyileştirilmesine katkı sağlayacaktır.

Abstract:
Venous thromboembolism (VTE), including deep vein thrombosis and pulmonary thromboembolism, is a condition with increased morbidity and mortality, and the risk can increase 8-fold by hospitalization. Therefore, appropriate VTE risk assessment and initiation of prophylaxis are important in hospitalized patients. The aims of the study were to evaluate; the VTE prophylaxis status of patients hospitalized in internal medicine department (IMD) and emergency department (ED), the role of the clinical pharmacist in VTE management and opinions of physicians about VTE prophylaxis. This study was conducted prospectively (June-December 2022) in the inpatient wards of the IMD of a  university hospital, and retrospectively (March-September 2021) in the ED and IMD wards. In the retrospective period, 116 patients from the ED and 300 patients from IMD wards were included; and in the prospective period 353 patients from IMD were included. Eighty-eight percent of ED patients, 41% of IMD ward patients in the retrospective period and 35% of IMD ward patients in the prospective period were found to be at high risk (p<0.001). Considering the patients at high risk of VTE, 51% of patients in the ED and 62% of patients in IMD ward in the retrospective period received appropriate VTE prophylaxis, while this rate was 81% in IMD ward in the prospective period, in which a multidisciplinary work with clinical pharmacist was conducted (p<0.001). Although there was a decrease in the ratio of unnecessary thromboprophylaxis in IMD wards in the prospective period (3%) (5.1% in the retrospective period), no significant difference was found(p=0.428). The main concern for physicians to avoid prophylaxis was the risk of bleeding of anticoagulants (82.5%). In conclusion, multidisciplinary health care will contribute to the improvement of the quality of care provided within the framework of VTE management in accordance with the guidelines.