Yenidoğan taramaları hakkında anne bilgi ve tutumları ölçeği Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması
Validity and reliability of Turkish maternal knowledge and attitudes scale about newborn screening
Yazar: ESRA AYSU ERBAY
Danışman: PROF. DR. DİLEK YILDIZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anneler = Mothers ; Bebek-yenidoğmuş hastalıkları = Infant-newborn diseases ; Bebekler = Infant ; Bilgi = Knowledge ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Hemşirelik = Nursing ; Tutumlar = Attitudes ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Yenidoğanlar =   ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Yenidoğan Taramaları Hakkında Anne Bilgi ve Tutumları Ölçeği'nin Türkçe geçerlik ve güvenirliğini yapmak amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma, metodolojik araştırma tasarımında yürütülmüştür. Çalışmanın evren ve örneklemini, Isparta Şehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Servisi'nde doğum yapmış ve 24-72.saatte olan 220 anne oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak, annelerin sosyodemografik özelliklerine ve yenidoğan taramalarına ilişkin bilgi durumlarına yönelik sorular içeren bir anket formu ile Yenidoğan Taramaları Hakkında Anne Bilgi ve Tutumları Ölçeği uygulanmıştır. Çalışmada öncelikle ölçeğin orijinalinin kültürel uygunluk, dil ve kapsam geçerliliği çalışmaları yapılmıştır. Dil geçerliği için çeviri-geri çeviri yöntemi kullanılmış, kapsam geçerliği için ise uzman görüşüne dayalı kapsam geçerlik indeksi hesaplanmıştır. Pilot uygulama sonrası ölçeğe son şekli verilerek veriler toplanmıştır. Toplanan veriler ile kapsam ve yapı geçerliği, değişmezlik ve iç tutarlılık analizleri yapılmıştır.
Bulgular: Çalışmanın kapsam geçerliği sonucunda, ölçekte 22 maddeye yer verilmiştir. Çalışmanın kapsam geçerlik indeksi=1,00 olarak bulunmuştur. Açıklayıcı faktör analizi sonucunda 22 olan madde sayısı 13'e düşmüştür. Bu 13 maddenin kapsam geçerliliği sonucunda 3 faktörde toplandığı ve bütün faktör yüklerinin 0,500'ün üstünde olduğu görülmüştür ve toplam varyansın %54,008'ini açıklamaktadır. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda elde edilen uyum değerlerine bakıldığında; χ2/df değeri 2,398, GFI değeri 0,905, TLI değeri 0,902, CFI değeri 0,922 RMSEA değeri 0,08, SRMR değeri 0,078 olarak bulunmuştur. DeğiĢmezlik güvenirliğini sağlamak için yapılan test- tekrar test analizinde farklı zamanda uygulanan test sonuçları arasında anlamlı derecede ilişki bulunmuştur (p<0.05). Ölçeğin alt boyutlarına ait cronbach α katsayıları 0,609-0,773 değerleri arasında değişmektedir.
Sonuç: Yenidoğan Tarama Programları Hakkında Anne Bilgi ve Tutumları Ölçeği'nin 13 maddelik Türkçe formunun kültüre uygun, geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlenmiştir.

Anahtar kelimeler: Yenidoğan, tarama, anne bilgisi, ölçek, hemşirelik

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to make the validity and reliability of the Mother Information and Attitudes Scale on Newborn Screenings in Turkish.
Material and Method: The study was carried out in methodological research design. The population and sample of the study consists of 220 mothers who gave birth (They are at approximately 24-72 hours after birth) at Isparta City Hospital Obstetrics and Gynecology Service. As a data collection tool, a questionnaire containing questions about the socio-demographic characteristics of mothers and the status of their knowledge about newborn screenings and the Mother Information and Attitudes Scale on Newborn Screenings were applied. In the study, first of all, the cultural suitability of the original of the scale was ensured, language and content validity studies were conducted. Translation-back translation method was used for language validity, and content validity is calculated for scope validity based on expert opinion. After the first application, the data were collected by giving the final shape to the scale. Scope and structure validity, invariance and internal consistency analyzes were conducted with the data collected.
Results: As a result of the content validity of the study, 22 items were included in the scale. The scope validity index of the study was calculated as = 1.00. As a result of exploratory factor analysis, the number of items decreased from 22 to 13. As a result of the scope validity of these 13 items, it was observed that they were collected in 3 factors and all factor loads were above 0.500 and it explains 54.008% of the total variance. Considering the compliance values obtained as a result of confirmatory factor analysis; χ2 / df value 2,398, GFI value 0,905, TLI value 0,902, CFI value 0,922, RMSEA value 0,08 and SRMR value was founded as 0,078. In the test-retest analysis performed to ensure invariance reliability, a significant relationship was found between the test results applied at different times (p <0.05). The cronbach α coefficients of the sub-dimensions of the scale vary between 0.609-0.777.

Conclusion: It was determined that the 13-item Turkish form of the Mother Information and Attitudes Scale on Newborn Screening Programs is a culture-appropriate, valid and reliable measurement tool.

Keywords: Newborn, screening, maternal knowledge, scale, nursing