Uzay ekonomisi farkındalığı
Space economy awareness
Yazar: MÜGE KINAY
Danışman: PROF. DR. SELİM AREN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İnovasyon, Girişimcilik ve Yönetim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Uzay, günümüzde gelişmekte olan en yeni ekonomilerden biridir. Bu yeni ekonomi, teknolojik imkanların gelişmesi ile birlikte yeni endüstriyel ve finansal imkanları da beraberinde getirmektedir. Yakın ve uzak gelecekte, cömert kazançlar sunmaya hazırlanan uzay, ülkelerin teknolojik ve endüstriyel kalkınma planlarında çok önemli roller üstlenecek ve ekonomi politikalarının merkezinde yer alacaktır. Bu sebepten, uzay ekonomisinin ulusal ve ticari çıkarlar çerçevesinde yakından incelenmesi devletler için elzem bir ihtiyaçtır.
Bu çalışma, teknoloji kabul modelinin uzay ekonomisi farkındalığı ile ilişkisinde milli değerlerin aracı rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında, 20 yaş ve üzeri en az lise mezunu bireyler örneklem grubu olarak seçilmiş ve veriler anket yoluyla toplanmıştır. Elde edilen veriler, yapısal eşitlik modeli ve diskriminant analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda, teknoloji kabul modelinin algılanan fayda, algılanan kullanım kolaylığı, tutum ve niyet alt boyutlarının uzay ekonomisi farkındalığı ile ilişkisinde milli değerlerin aracı rolü tespit edilmiştir. Ayrıca, teknoloji kabul modelinin alt boyutlarından algılanan fayda ve algılanan kullanım kolaylığı ile uzay ekonomisi farkındalığı arasında pozitif ve dolaysız ilişki olduğu da bulunmuştur. 
Çalışmanın literatürde öncü nitelikte olması sebebiyle, milli değerler, teknolojik hazırbulunuşluk, özgecilik eğilimi, gelecek öngörüsü, kanaat önderi, teknoloji kabul modeli ve bireysel kültürel değerler için uzay ekonomisi farkındalığının gücünü tespit edebilmeyi hedefleyen bir diskriminant analizi de gerçekleştirilmiştir ve analiz %86,1 oranında sınıflandırma başarısı ile sonuçlanmıştır.

Abstract:
Nowadays, space is known as an emerging economy. With the advent of relentless technological development, this new economy starts offering new industrial and financial opportunities. Ready to offer generous profits in the near and distant future, space will inevitably play a role in the countries' technological and industrial growth plans and will be the heart of economic policies. Therefore, it is of utmost necessity for the states to closely monitor the space economy within the framework of national and commercial interests.
This work aims to study the mediating role of national values in the relationship between the technology acceptance model and space economy awareness. The research's sampling group includes individuals over 20 and at least with a high school degree, and survey links were sent to the participants as a means of data collection. Later on, the collected data was rigorously analyzed through structural equation modelling and discriminant analysis. Study results point to a mediating role of national values in the relationship between space economy awareness and the subdimensions of the technology acceptance model (perceived usefulness, perceived ease-of-use, behavioural intention and attitudes). Furthermore, it has also been concluded that national values and the two subdimensions of the technology acceptance model – perceived usefulness and perceived ease of use- positively, and directly affect space economy awareness.
Due to the pioneering nature of the study in business literature, a discriminant analysis was also carried out to determine the power of space economy awareness for national values, technological readiness, altruism tendency, future foresight, opinion leaders, technology acceptance model, and individual cultural values. The results reveal a successful classification rate of 86.1%.