Centaurea tchihatceffii'nin in vitro çoğaltımı
In vitro propagation of Centaurea tchihatceffii
Yazar: ÇİĞDEM ALEV ÖZEL
Danışman: PROF.DR. ORHAN ARSLAN ; Y.DOÇ.DR. SEMRA MİRİCİ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Centaurea tchihatceffii = Centaurea tchihatceffii ; İn vitro = In vitro

Özet:
Centaurea tchihatcheffii'NİN IN VITRO ÇOĞALTIMI (Yüksek Lisans Tezi) Çiğdem Alev ÖZEL GAZİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Eylül 2002 ÖZET Bu çalışmada soyu tükenmekte olan ve ticari öneme sahip endemik Centaurea tchihatchiffii bitkisinin in vitro çoğaltımı yapılmıştır. Centaurea tchihatchiffii bitkisinin tohum yüzey sterilizasyonunda bulaşıklık çok yüksek oranda olup çamaşır suyu dozu ve süreleri bakımından en iyi sonuç ve en yüksek değerler %50-10 dk; %60-10, 20 ve 30 dk doz ve uygulama sürelerinde elde edilmiştir. 13 gün +4°C de bırakılan ve karanlık inkübatörde bekletilen tohumlardan yalnızca 250 tanesinden biri 150 gün sonra çimlenmiştir. Doğadan getirilen yeşil bitkilerin sterilizasyonunda çift sterilizasyon ile %30 çamaşır suyu dozu ve 5 dk uygulama süresinde %33,3 oranında başarı sağlanmıştır fakat bu sağlam esplantlarında 6-10 hafta sonra tekrar bitkinin iç kısmında kalan bakteri ve funguslar tarafından bulaştığı görülmüştür. Hızlı çoğaltıma alınanan sürgünlerden en iyi değerler 0,5 mg/l BAP - 0,01 mg/l CPA içeren ortamdan elde edilmiştir. Sürgünlerin az sayıda oluştuğu oluşan sürgünlerin boylarındaki artışın sınırlı olduğu gözlenmiştir. Embriyo kültürü çalışmasında ise %80 oranında bulaşıktık halledilmiş olup en iyi adventif sürgün oluşumu 1 mg/l KİN - 0,25 mg/l IBA içeren MS besin ortamından elde edilmiştir. Ex vitro' da, 10. günden itibaren 500 ppm IBA 10 dk uygulama süresinde en fazla kök oluşumu görülmüştür. İn vitro'daki köklendirmede ise en iyi kök oluşumu 0,25 mg/l IBA içeren MS besin ortamında 12. günden itibaren elde edilmiştir.Köklenme için kullanılan 0,5 mg/l IBA içeren MS besin ortamı hızlı çoğaltımdaymış gibi sürgün rejenerasyonunu teşvik etmiştir. Bilim Kodu : 5001018 Anahtar Kelimeler : Centaurea tchihatchiffii, in vitro, ex vitro, yüzey sterilizasyonu, tohum çimlenme, hızlı çoğaltım, embriyogenezis, köklenme. Sayfa Adedi : 69 Tez Yöneticileri : Prof. Dr. Orhan ARSLAN, Yrd. Doç. Dr. Semra MİRİCİ

Abstract:
Ill IN VITRO PROPAGATION OF Centaurea tchihatcheffii (M.Sc. Thesis) Çiğdem Alev ÖZEL GAZI UNIVERSITY INSTITUTE OF SCIENCE AND TECHNOLOGY September 2002 ABSTRACT The research was carried out to study endemic and commercially important ornamental Centaurea tchihatchiffii. High frequency of contamination was noted down, when surface sterilizing the seeds. Least uncontaminated seeds were obtained from 50% commercial bleach with application time of 10 minutes and 60% commercial bleach with application time of 10, 20, or 30 minutes. Only one seed out of 250 seeds placed at +4°C for 13 days under dark, germinated after 150 days. The green material from wild was double sterilised using 30% commercial bleach for 5 minutes; however, it resulted in partial success of 33.3%. However, after 5-6 weeks in culture, the contamination reappeared from the systemic fungus or bacteria. The best micropropagation results were obtained from MS medium containing 0.5 mg/l BAP and 0.01 mg/l CPA. Developing shoots were limited, dwarf and dominantly vitrified. Eighty percent sterilisation was achieved from immature embryos. The best shoot regeneration was achieved on MS medium containing 1 mg/l Kinetin - 0.25 mg/l IBA. Rooting study was carried out both under in vitro and ex vitro conditions. The best rooting response was obtained from shoots treated with 500 ppm IBA for 10 minutes under ex vitro conditions after 10 days. Under in vitro conditions, rooting started after 12 days on MS medium containing 0.25 mg/l IBA. The rooting medium containing 0.5 mg/l IBA resulted inIV development of multiple shoots that was very similar to micropropagation. Science code Key words Page Number Advisers : 5001018 : Centaurea tchihatchiffii, in vitro, ex vitro, surface sterilisation, seed germination, micro propagation, embryogenesis, rooting. :69 : Prof. Dr. Orhan ARSLAN, Assis. Prof. Dr. Semra MİRİCİ & &&»** j^O*