Pazarlamada marka aşkı ile marka nefreti ve aralarındaki değişimleri etkileyen faktörlerin incelenmesi
The factors affecting brand love and brand hate in marketing and the changes between them
Yazar: MEHTAP ODABAŞ SARGIN
Danışman: DOÇ. DR. AYKAN CANDEMİR
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Marka = Brand ; Marka aşkı = Brand love ; Marka nefreti = Brand hate ; Pazarlama = Marketing ; Pazarlama yöntemleri = Marketing methods

Özet:
Günümüzde bireyler hayatın her alanında birçok farklı markayla karşılaşmaktadır. Markalara maruz kalmak, aynı zamanda birer tüketici olan bireylerde duygusal tepkiler uyandırmaktadır. Tüketici ile marka arasında oluşan bu tepkilerin, bireyler arasında görülen olumlu veya olumsuz duygulara benzer şekilde geliştiği görülmektedir. Tıpkı bir bireyin başka bir bireye aşık olması ya da nefret etmesi gibi tüketiciler de bazı markalara aşık olurken bazı markalardan nefret edebilmektedir. 
Tüketicinin markaya karşı olan bu duyguları, davranışları üzerinde belirleyici olması nedeniyle önem taşımaktadır. Bu bağlamda çalışma, pazarlamada marka aşkı ve marka nefretini birlikte ele alarak farklı ve kapsamlı bir araştırma sunmaktadır. Araştırmada karma yöntem yaklaşımı benimsenmiştir. Bu nedenle hem nitel çalışma hem nicel çalışma gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın birinci aşamasında odak grup çalışması yapılmıştır. Odak grup çalışması sonucunda literatürden farklı olarak marka aşkı ve marka nefreti nedenlerine ulaşılmakta ve literatüre katkıda bulunulmaktadır. Ancak odak grup çalışmasında marka aşkı ve marka nefretinin davranışsal sonuçlarına ilişkin literatürden farklı bir bulguya ulaşılmamıştır. Araştırmanın ikinci aşamasında ise anket uygulaması yapılmıştır. 447 geçerli anketten elde edilen veriler IBM SPSS 25 paket programında analiz edilerek yorumlanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, 'memnuniyet', 'markayla olan tecrübe/deneyim' ve 'markanın ürün kalitesi' ifadeleri marka aşkının, 'memnuniyetsizlik', 'markayla olan tecrübe/deneyim' ve 'markanın ürün kalitesi' ifadeleri marka nefretinin öncelikli nedenleri  arasındadır. Ayrıca 'marka hakkında olumlu konuşma', 'markaya karşı pozitif tutum takınma' ve 'markayı yeniden satın alma isteği' ifadeleri marka aşkının, 'marka hakkında olumsuz konuşma', 'markaya karşı negatif tutum takınma' ve 'markanın müşterisi olmayı azaltma/ara verme' marka nefretinin öncelikli davranışsal sonuçlarını oluşturmaktadır. Bununla birlikte analiz sonuçları, marka aşkı ve marka nefretinde tüketicinin şu an markaya karşı olan hisleri ve gelecekte markaya karşı olacağını düşündüğü hisleri arasında güçlü bir ilişki olduğunu göstermektedir. Başka bir ifadeyle tüketicinin şu an markaya karşı olan hisleri gelecekte markaya karşı olacağını düşündüğü hislerini belirlemektedir.

Abstract:
Today, individuals encounter many different brands in all areas of life. Exposure to brands arouses emotional reactions in individuals who are also consumers. It is seen that these reactions between the consumer and the brand develop emotions similar to the positive or negative emotions seen among individuals. Just as an individual falls in love with or hates another individual, consumers can fall in love with some brands or hate some brands.
These feelings of the consumer towards the brand are important because they are decisive on their behaviors. In this context, the study provides different and comprehensive research by addressing brand love and brand hate in marketing. Mixed-method approach was adopted in the research. Therefore, both qualitative and quantitative studies were performed. In the first stage of the research, a focus group study was conducted. As a result of the focus group study, the reasons for brand love and brand hate are reached and contribute to the literature. However, in the focus group study, any different result was not found about the behavioral consequences of brand love and brand hate from the literature. In the second stage of the research, a questionnaire was applied. Data obtained from 447 valid questionnaires were analyzed and interpreted in IBM SPSS 25 package program. According to the results, the expressions of 'satisfaction', 'experience with the brand' and 'product quality of the brand' are among the primary causes of brand love; 'dissatisfaction', 'experience with the brand' and 'product quality of the brand' are among the primary causes of brand hate. In addition, 'positive comments about the brand', 'positive attitude towards the brand' and 'willing to buy the brand again' constitute the primary behavioral consequences of brand love; 'negative comments about the brand', 'negative attitude towards the brand' and 'reduce/pause being a customer of the brand' constitutes the primary behavioral consequences of brand hate. However, the results show that, in brand love and hate, there is a strong relationship between the consumer's current feelings towards the brand and the feelings he/she thinks will be against the brand in the future. In other words, the consumer's current feelings towards the brand determine the feelings he/she thinks will be against the brand in the future.