Kadın yoksulluğuyla mücadelede kadın kooperatifleri: Mersin örneği
Women's cooperatives against women's poverty: The case of Mersin
Yazar: FATMA AYHAN SEZER
Danışman: PROF. DR. CEMAL ALTAN
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Araştırmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyoloji = Sociology ; İstatistik = Statistics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kadın girişimciliği = Woman entrepreneurship ; Kadın kooperatifçiliği = Women's cooperative ; Kadınlar = Women ; Kooperatifler = Cooperatives ; Mersin = Mersin ; Yoksulluk = Poverty ; İşsizlik = Unemployment ; İşsizlikle mücadele politikaları = Unemployment struggle policies

Özet:
Günümüzde kadınların erkeklerle siyasi, sosyal, kültürel ve ekonomik alanda eşit haklara sahip olmak istemeleri ve bunun için mücadele etmeleri en doğal insan hakkı olarak kabul edilmektedir. Ancak uluslararası sözleşmelerde, insan hakları bildirgelerinde, insan hakları her ülkenin yasalarında yer alsada kadınlara, hayatın temel alanlarında, eğitim, sağlık, çalışma, siyaset ve karar alma noktalarında fırsat eşitliği sağlanamamaktadır. Oysa insan hakları sosyal adaletin, eşitliğin, kalkınma ve barışın ön koşulu olarak kabul edilmektedir. Cumhuriyet döneminde bu alanda ülkemizde pek çok kazanımlar elde edilmiş olmakla birlikte toplumsal cinsiyet eşitliğinin, uygulamada hala istenilen seviyede olmadığı, toplumsal yaşama yansımadığı görülmektedir. Türkiye'de Anayasa başta olmak üzere, Türk Medeni Kanunu, Türk Ceza Kanunu ve İş kanunu'nda pek çok düzenlemeler gerçekleştirilerek, toplumsal cinsiyet noktasında kadınların toplumdaki rolünü kuvvetlendirmek hedeflenmektedir. Genelge ve yönetmeliklerle bu düzenlemelerin uygulamaya geçmesi için gereken önlemler alınmıştır. Özellikle şiddetle mücadele de Başbakanlık 2006-17 sayılı Genelgesinde şiddet konusunun en üst seviyede sahiplenildiği bu konuda çok önemli bir adım atıldığı görülmektedir. Eğitim alma konusundaki haksızlıklar ve eşitsizliklerden dolayı, kız çocuklarının okula gidememesi, kadınların sağlık hizmetlerine erişiminin yeterince sağlanamaması, işe yerleştirilme (istihdam), yetki ve karar almada eşit katılımının sağlanamaması, kadınlarımızın maruz kaldığı bu dezavantajlı durum sosyal, ekonomik ve siyasal alanlarda da kendisi göstermektedir. Aynı zamanda nesillerin çoğalmasını gerçekleştirme görevide olan ''Anne'' kadın, doğurganlık, ekonomik hayatta etkin rol alma, toplumda hem sosyal hem de ekonomik açıdan çeşitli kazanımlar elde etmek durumunda kalmaktadır. Ancak işgücüne katılımında, karşılaştığı engeller ve ekonomik güç paylaşımında yaşanan toplumsal cinsiyet eşitsizliği kadınları yoksullaşmaktadır. ''Kadın yoksulluğu'', yoksulluğun en alt boyutlarından biri olarak bilinmektedir. Yoksulluk erkekler için zor, ancak kadınlar için daha şiddetli, daha zor ve daha derinden yaşanmaktadır.  Toplumsal cinsiyet noktasında ekonomik ve eğitimden istifade edemeyip geçimini sağlayacak işlerde isdihdam edilemeyerek işsizlikle mücadele etmek zorunda kalan ve sonuçta ortaya çıkan yoksulluk, özellikle kadın yoksulluğu ve mücadelesi, güçlenme politikaları , kadın yoksulluğu ile mücadele yolları, kadınları girişimciliğe özendirerek, ekonomiye katılımlarını sağlamak, bu amaçla kurulması hedeflenen kadın kooperatifleri, Dünya'daki ve Türkiye'deki kooperatifler, kuruluş aşamaları, ''kooperatif modeli'' ile ekonomiye katılmalarını sağlayarak, kadınların iş gücüne dahil edilmeleri , Mersin ve ilçesinde , var olan kadın kooperatiflerinin mevcut durumları çalışma konumuz olarak irdelenecektir.

Abstract:
Today, it is considered the most natural human right for women to want and fight for equal rights with men in the political, social, cultural and economic sphere. However, although human rights are included in the laws of each country in international conventions, declarations of human rights, women are not given equal opportunities in the basic areas of life, education, health, work, politics and decision-making. However, human rights are considered a prerequisite for social justice, equality, development and peace. Although many gains have been made in this field in the Republican period, it is seen that gender equality is not reflected in social life and is still not at the desired level in practice. It is aimed to clarify the role of women in society at the point of gender by making many regulations in Turkey, especially the Constitution, turkish civil code, Turkish Penal Code and Labor Law. With the circulars and regulations, the necessary measures have been taken for these regulations to be implemented. Especially in the fight against violence, it is seen that the issue of violence is embraced at the highest level by taking a very important step with the Circular No. 2006-17 of the Prime Minister's Office. Due to the injustices and inequalities in education, the inability of girls to go to school, the inability to adequately provide women with access to health care, the lack of equal participation in employment, authority and decision-making, this disadvantaged situation suffered by our women also manifests itself in social, economic and political fields. At the same time, the "Mother" woman, who is in the task of carrying out the proliferation of generations, has to take an active role in fertility, economic life, and achieve various gains in society both socially and economically. However, gender inequality in labor force participation, the barriers it faces and the sharing of economic power impoverishes women. "Women's poverty" is known as one of the lowest dimensions of poverty. Poverty is difficult for men, but more severe, more difficult and deeper for women. Women's cooperatives that have to fight unemployment by not being able to benefit from economic and education at the point of gender and cannot be mentioned in the jobs that will provide for them, and the resulting poverty, especially women's poverty and struggle, empowerment policies, ways to combat women's poverty, encouraging women to participate in the economy, women's cooperatives aimed at this purpose, The co-operatives in the world and Turkey, the establishment stages, the inclusion of women in the workforce by enabling them to participate in the economy with the "cooperative model", the current situations of existing women's cooperatives in Mersin and the district will be examined as our working subject.