Trafik tıkanıklığı problemlerinin çözümünde akıllı ulaşım sistemlerinin uygulanabilirliği - Erzurum ili örneği
Applicability of intelligent transportation systems in solving traffic congestion problems - the case of Erzurum province
Yazar: FATİH SEFA ANAPALI
Danışman: PROF. DR. AHMET TORTUM
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Ulaştırma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ulaşım = Transportation

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, tıkanıklık fiyatlandırması ve AUS kapsamında uygulamaları olan ülkelerdeki çalışmaların incelenmesi neticesinde kent içi trafik hareketliliğinin sürdürülebilir hale getirilebilmesi için yapılması gerekenlerin tespit edilmesi ve uygulanması muhtemel tıkanıklık fiyatlandırması modelinin altyapı ve tesis maliyetlerinin hesaplanarak toplum tarafından kabul edilebilirliğinin ortaya konulması olarak özetlenebilir.
Yöntem: Araştırma kapsamında AUS ile entegre edilebilir bir ulaştırma yönetimi modelleme mimarisi yaklaşımı kullanılmıştır. Çalışma aşamasında trafik tıkanıklığı problemi irdelenmiş ardından problemin çözümüne yönelik örnek uygulamaları içeren tıkanıklık fiyatlandırması yöntemlerine değinilmiştir. Sonrasında örnek uygulamalara benzer bir yol izlenerek AUS ile entegre bir modellemenin ortaya çıkarılması ve bu modellemenin Erzurum ilinde uygulanabilirliğine yönelik maliyetlendirme boyutu ele alınmıştır. Son aşamada ise modellemenin kabul edilebilirliğine dair yapılan anket çalışmaları değerlendirilmiştir. 
Bulgular: Planlanan şehir içi tıkanıklık fiyatlandırması modellemesinin uygulanabilmesi için seçilen noktalarda kurulması gereken AUS saha ekipmanları ve sistemsel yönetim merkezi ihtiyacının olduğu saptanmış ardından gerekli imalatlara yönelik maliyetler ortaya konulmuştur. Anket çalışması ile elde edilen verilerin SPSS İstatistik paket programında analizi yapılarak toplum tarafından bu uygulamanın kabul edilebilirliğine dair veriler elde edilmiştir.
Sonuç: Elde edilen anket verileri, modellemenin kabul görebileceğini, caydırıcı yönleri sayesinde trafik tıkanıklığını azaltabileceğini, kurulum maliyetinin yapılan kabuller ve hesaplamalar neticesinde 173 iş günü sonunda kendini amorti edebileceğini ortaya koymuştur.

Abstract:
Purpose: The purpose of this study can be summarized as determining what needs to be done to make urban traffic mobility sustainable as a result of examining the studies in countries with congestion pricing and ITS applications, and then calculating the infrastructure and facility costs of the congestion pricing model and demonstrating its acceptability by the society.
Method: The research uses a transportation management modeling architecture approach that can be integrated with ITS. In the study phase, the traffic congestion problem was examined and then congestion pricing methods including sample applications for solving the problem were mentioned. Then, following a similar path to the best practices, a modeling integrated with ITS and the costing dimension for the applicability of this modeling in Erzurum province were discussed. In the last stage, the survey studies on the acceptability of the modeling were evaluated.
Findings: In order to implement the planned urban congestion pricing modeling, it was determined that ITS field equipment and system management center needs to be installed at the selected points, and then the costs for the necessary productions were revealed. The data obtained through the questionnaire survey were analyzed in the SPSS Statistics package program and data on the acceptability of this application by the society were obtained.
Results: The survey data obtained revealed that the modeling can be accepted, that it can reduce traffic congestion thanks to its deterrent aspects, and that the installation cost can pay for itself after 173 working days as a result of the assumptions and calculations made.