Spray pyrolysis metodu ile elde edilen Cd1-xZnxS filimlerinin bazı fiziksel özelliklerinin incelenmesi /
Yazar: SALİH KÖSE
Danışman: PROF. DR. MUHSİN ZOR
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1993
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering
Dizin: Film = Film ; Kadmiyum = Cadmium ; Kükürt = Sulfur ; Sprey piroliz yöntemi = Spray pyrolysis method ; Çinko = Zinc

Özet:
02ET Spray pyrolysis metodu kullanılarak farklı taban sıcaklıklarında ve değişik çinko konsantrasyonlarında kadmiyum çinko sülfür f ilimleri elde edilmiştir. T=125±8*C ve 150±8WC taban sıcaklıklarında elde edilen Cdı_xSnxS filimlerinin payreks cam tabanlar üzerinde iyi tutunamadıkları görülmüştür. Bundan dolayı taban sıcaklıkları 250-335°C arasında seçilmiştir. Deneyde taşıyıcı gas olarak azot gazı kullanılmıştır. Elde edilen Cd^-.x2nxS f ilimlerinin kalınlıkları tartma metodu ile, 049-43. 16 jm arasında bulunmuştur. Cd!_x2nKS f ilimlerinin I-V karekteristiklerinin aydınlık şartları altında lineer olduğu görülmüş ve i ilimlerin özdirençleri lxl02-5xlû5 ü-cm arasında değiştiği hesaplanmıştır. Elde edilen Cdı_xSns5 f ilimleri, 285±5':C ve 325±5° de fırın içerisinde havada üç saat tavlanmıştır.T=285±5cC deki tavlama r? e; işleminden sonra f ilimlerin ösdirençleri 1x10" -5x1 ir s 2 -cm mertebeleri arasında değiştikleri bulunmuştur. T= 325 ± 5 °C deki tavlama işleminden sonra hiç bir filim için ösdirenç değeri hesaplanamamıştır.Bütün f ilimlerin iletkenlik türleri, sıcak -uç metodu kullanılarak n-tipi oldukları belirlenmiştir. Elde edilen f ilimlerin yasak enerji aralıklarının değerleri optik metot ile belirlenmiştir. Tavlamadan önce 2.38-3.54 eV ve 325±5°C de tavlandıktan sonra 2.35-3.34 eY arasında değiştiği buluımuş tur. Filimlerin tavlamadan önce ve 325±5X de tavlamadan sonra kristal yapıları X-ışını kırınım desenlerinden hegzagonal o lduk la r ı g ö r ülmüş tür. Filimlerin yüzey fotoğrafları optik mikroskopta çekilmiştir Elde edilen Cdı_,,Zn,,5 f ilimlerinin fiziksel özelliklerinin, taban sıcaklığına ve çinko konsantrasyonuna bağlı olarak bası değişiklikler gösterdiği kaydedilmiştir..<\ tfV& 1. -e »^ \k&!*** *

Abstract:
II SUMMARY Cdj_xZnjjS films have been obtained by using 3pray pyrolysis method Cdi^Sn^S films obtained at 125±8°C and 15018^ did not adsorbe on pyrex glasses, therefore substrate temperatures have been choosen between 250±8°C and 335±8°C. Nitrogen gas has been used as the carrier gas. The thicknesses of Cd^Zn^S films determined by means of the weighing method have been found to be between 0.49 and 43.16 jua. I-V characteristics of all the films were linear. The resistivities of the films have been found between lxlO2 and 5xl05 fi-cm under illuminating conditions. Cdj^SiixS films have been proccessed thermally at 285±5<1C and 325*5^ in a special furnace for three hours. The resistivities of the films have been obtained between 1x10* and 5xl05 Q-cm at 285±5°C under illumination. It was not possible to get I-V characteristics of the flims annealed at 325±5aC. The type of the conductivity of all Cd^ZnjfS films determined by using hot probe method showed n-type conduction. The forbidden energy gap values of Cd^^r^S films have been determined from absorption spectra by means of the optical method. The gap values have been found between, 2. 38- 3.64 eV before heat treatment and 2.35-3.34 eV after heat treatment. The crystal structure of Cd^^i^S films have been determined from the X-ray spectra and seen to own hexagonal structure. The surface pictures of Cdj^Zr^S films have been taken by using the optical microscope. It was observed from these pictures that the surface of the films were not smooth. As a result, some physical properties of Cd^Zn^S films obtained by spray pyrolysis method depend on the substrate temperatures and zinc concentration.