İzleyicilerin demografik özelliklerine göre medya okuryazarlığının dijital ortamda paylaşılan haberler bağlamında incelenmesi
An investigation of media literacy according to thedemographic characteristics of viewers in the contextof news
Yazar: BURAK FETTAHOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLNUR IŞIKLAR
İstanbul Kültür Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İletişim Sanatları Ana Bilim Dalı / İletişim Sanatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bilgi paylaşımı = Information sharing ; Demografik özellikler = Demographic characteristics ; Eğitim = Education ; Haberler = News ; Medya okuryazarlığı = Media literacy ; Sayısal ortam = Digital media ; Sayısallaştırma = Digitization ; Yeni medya = New media

Özet:
İletişimin bir öğesi olan haberleşme, ilk insanın varlığından başlayarak
duygu, düşünce ve bilgilerin karşı tarafa aktarılmasıdır. Birey yaşamını
sürdürebilmek için hayatın her evresinde iletişime ihtiyaç duymaktadır. İletişim
sürecinin vazgeçilmez parçası olan medya, iletişim tarihinin başlangıcı kabul edilen
ilk insan topluluklarından bugüne kadar süregelen bir tarihsel sürecin parçasıdır.
İnternet öncesi ve internetten sonra olarak farklı bölümlerde inceleyebileceğimiz
"medya" geleneksel ve dijital olmak üzere iki farklı dönemde incelenmektedir.
Yaşadığımız 21.yüzyıl birçok bilim insanı tarafından "İletişim Çağı" olarak
adlandırılmaktadır. İçinde yaşadığımız bu iletişim çağında bireyin dış dünya ile
iletişimini sağlayacak birçok araç üretilmiştir. Bu bağlamda, yaşanan bu hızlı
gelişmeleri takip etmek insanlar için zorlu bir süreç haline gelmeye başlamıştır. Bu
doğrultuda gerçekleştirilen bu çalışmada, bireylerin dijital ortamlarda karşılaştıkları
haberleri algılamalarında eğitimin rolünün, çeşitli demografik değişkenlerle (cinsiyet,
yaş, gelir düzeyi, eğitim durumu ve kullanılan sosyal medya araçları) birlikte
incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırma, bilimsel araştırma
yöntemlerinden nicel araştırma ve genel tarama modellerinden betimsel tarama
modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu; çalışmanın amacına
uygun olarak farklı cinsiyet, yaş, eğitim ve gelir gruplarından seçilen 215
katılımcıdan oluşmaktadır.
Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen ve
demografik bilgilerin yanı sıra dijital ortamlarda karşılaşılan haberlere ilişkin
bireylerin görüşlerinin belirlendiği soruların yer aldığı anket formu kullanılmıştır.
Elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 23.0 paket
programına aktarılmış, analiz edilmiş ve analiz sonuçlarına göre çıkarımlarda
bulunulmuştur.

Abstract:
Correspondence, which is one of the components of communication, is the
transfer of emotions, thoughts and information to another person since the existence
of humanity. An individual needs to communicate in every phase of his life in order
to live. Media, the indispensable part of communication, is a part of the historical
process that has continued to this day from the first human communities which are
considered the beginning of the history of communication. "Media" which can be
analysed in two different sections as before and after the Internet is referred as
traditional and digital media.
The 21st century that we currently live in is referred as "Communication Age"
by many scientists. In this communication age that we live in, many tools have been
produced to enable an individual to communicate with the outside world. Following
these rapid developments has started to become a difficult process for people.The
aim of this study which was carried out in this context was to examine the role of
education in individuals' perceptions of news encountered in digital media, together
with various demographic variables (gender, age, income level, educational status
and social media tools used).
The research was conducted by quantitative research method which is one of
the research methods and by descriptive screening as a general screening model. The
study group of the research consists of 215 participants selected from different
gender, age, education and income groups, in accordance with the purpose of the
study. A questionnaire form, which was developed by the researcher as a data
collection tool and contains questions regarding the news encountered in digital
media as well as demographic information to determine the opinions of participants,
was used. Collected data was transferred to and analysed by SPSS 23.0 (Statistical
Package for the Social Sciences) software package and, outcomes were reported
according to the analysis results.