Sağlık çalışanlarının influenza aşısı hakkında bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge and behaviors of healthcare professionals workers about influenza vaccine
Yazar: RECEP BİLİR
Danışman: DOÇ. DR. TAHSİN ÇELEPKOLU
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; Bilgi = Knowledge ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Sağlık personeli = Health personnel ; Tutumlar = Attitudes ; İnfluenza = Influenza ; İnfluenza aşısı = Influenza vaccine

Özet:
Giriş ve Amaç: İnfluenza enfeksiyonu, influenza virüslerinin neden olduğu, dünya çapında önde gelen bir halk sağlığı sorunu olmaya devam eden yaygın bir bulaşıcı solunum yolu hastalığıdır. Aşı hastalıktan korunmanın en etkili yoludur. Bu çalışmanın amacı sağlık çalışanlarının influenza aşısı hakkında bilgi, tutum ve davranışlarını değerlendirmesi ve aşıya yönelik olumsuz yaklaşımı etkileyen faktörlerin saptanmasıdır.
Materyal ve Metod: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte olan bu çalışma 16.07.2020- 30.09.2020 tarihleri arasında Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde görevli
328 sağlık çalışanına yönelik hazırlanan 36 soruluk veri formu yöneltilerek gerçekleştirilmiştir. Verilerin elde edilmesine yönelik literatür taraması sonucunda oluşturulan ve bu çalışmaya katılan sağlık çalışanlarının sosyo-demografik özelliklerini ve influenza aşısı hakkındaki bilgi ve tutumlarını içeren 36 sorudan oluşan anket formu kullanılmıştır.
Bulgular: Bu çalışmada 328 sağlık çalışanına ait veriler değerlendirilmiştir. Çalışanların yaş ortalaması 31,8±5,6 (20-56) yıl olup; %47,9'unu (n=157) kadınlar ve %52,1'ini (n=171) erkekler oluşturmuştur. Çalışmaya katılan sağlık çalışanlarının
%66,5'i (n=218) mevsimsel influenza aşısını hiç yaptırmadığını, sadece %4'ü (n=13) her yıl düzenli aşı yaptırdığını belirtmiştir. Katılımcıların %93,9'u (n=308) 2019-2020 influenza mevsiminde aşı olmadığını belirtirken yaptıranların oranı %6,1 (n=20) olduğu tespit edilmiştir. Aşı yaptırmanın en sık nedeni (%61,7) olarak aşının faydalı, koruyucu, etkili olduğuna inanmaları olduğu belirtilmiştir. Aşı yaptırmamanın en sık (%31,2) nedeni ise aşı yaptırmak için zaman ayıramama durumu olarak ifade edilmiştir. Çalışmaya katılan influenza aşısı yaptırmış olan bireylerin bilgi düzeyi toplam puan ortalaması 8,82±2,72, aşı yaptırmayan bireylerin bilgi düzeyi toplam puan ortalaması ise 7,81±3,32 olarak saptanmıştır. Aşı yaptıran ve yaptırmayan sağlık çalışanları arasında toplam bilgi puanı açısından istatiksel olarak anlamlı bir fark olduğu görülmüştür (p<0,05).
Sonuç: Aşılama oranlarını artırmak için asıl hedefin yanlış bilinenleri düzeltmek olmalıdır. Eğitim, sağlık çalışanlarını aşının yan etkileri ve hastalığın ciddiyeti hakkında bilgilendirmek için önemli bir yaklaşımdır.
 

ANAHTAR SÖZCÜKLER: İnfluenza aşısı, sağlık çalışanları, bilgi, tutum

Abstract:
Evaluation of Knowledge and Behaviors of Healthcare Professional Workers About Influenza Vaccine
Introduction and Aim: Influenza infection is a common infectious respiratory tract disease caused by influenza viruses, which continues to be a leading public health problem worldwide. Vaccination is the most effective way to prevent disease. The aim of this study is to evaluate the knowledge, attitudes and behaviors of healthcare professionals about influenza vaccine and to determine the factors affecting the negative approach towards vaccination.
Material and Methods: This descriptive and cross-sectional study was conducted between 16.07.2020-30.09.2020 by directing a 36-question data form prepared to 328 healthcare professionals working at Dicle University Medical Faculty Hospital. A questionnaire form consisting of 36 questions, which was created as a result of the literature review to obtain the data, and which includes the socio-demographic characteristics of the healthcare professionals participating in this study and their knowledge and attitudes about influenza vaccine, was used.
Results: Data of 328 healthcare workers were evaluated in this study. The average age of the employees was 31,8±5,6 (20-56) years; 47,9% (n=157) were women and 52,1% (n=171) were men. Totally 66,5% (n=218) of the healthcare workers participating in the study stated that they never had the seasonal influenza vaccine, only 4% (n=13) had regular vaccines every year. While 93,9% of the participants (n=308) stated that they were not vaccinated in the 2019-2020 influenza season, the rate of those who had it was 6,1% (n=20). The most common reason for vaccination (61,7%) was the belief that the vaccine was beneficial, protective and effective. The most common reason for not getting vaccinated (31,2%) was stated to be the inability to spare time for vaccination. The total score average of the knowledge of the individuals who had influenza vaccine was found to be 8,82±2,72, and the total
 

knowledge level of the individuals who did not have the vaccine was found to be 7,81±3,32. It was observed that there was a statistically significant difference in terms of total knowledge score between the healthcare professionals who had and did not vaccinate (p<0,05).
Conclusion: In order to increase the vaccination rates, the main goal should be to correct the misunderstandings. Education is an important approach to inform healthcare professionals about the side effects of the vaccine and the severity of the disease.

KEYWORDS: Influenza vaccine, healthcare workers, knowledge, attitude