Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesinde 2007-2019 yılları arasında terapötik plazmaferez yapılan hastaların klinik ve laboratuar bulgularının retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of the clinical and laboratory findings of patients who treated by therapeutic plasmapheresis in Kocaeli University Faculty of Medicine between 2007-2019
Yazar: YUSUF HANAZAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİBEL GÖKÇAY BEK
Kocaeli Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Hematoloji = Hematology ; Nefroloji = Nephrology ; Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Guillain-Barre sendromu = Guillain-Barre syndrome ; Kan plazması = Blood plasma ; Plazma değişimi = Plasma exchange ; Plazmaferez = Plasmapheresis ; Purpura-trombositopenik-idyopatik = Purpura-thrombocytopenic-idiopathic ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Giriş ve Amaç: Terapötik plazmaferez geniş bir spektrumda birçok hastalığın tedavisinde yıllardan beri başarıyla kullanılmaktadır.Terapötik plazma değişimi Ttp,Hüs,hiperviskozite sendromu,Sle,hiperlpidemi,vaskülitler vb.  hematolojik,nörolojik,romatolojik,nefrolojik birçok sistemik hastalıkta yıllardan beri başarıyla kullanılmış olup mortalite ve morbiditede ciddi azalma sağlamıştır.Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde 2007-2019 yılları arasında  terapötik plazmaferez tedavisi uygulanan  hastaların tıbbi kayıtlarının retrospektif olarak incelenerek; bu hastaların  tanı,demografik, klinik ve laboratuvar özelliklerinin, klinik seyirlerinin,tedavi süresi ve tedavi yanıtlarının  değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde 2007-2019 yılları arasında  terapötik plazmaferez tedavisi uygulanan  268 hastanın tıbbi verileri hastane otomasyon sistemi ve hasta dosyalarının retrospektif olarak  incelenmesi ile elde edildi. Hastaların tanıları, işlem tarihleri, yaş,plazmaferezde kullanılan replasman sıvıları,işlem sırasında komplikasyon gelişip gelişmediği,işlem sırasında gelişen komplikasyonlar, işlem öncesi antihistaminik, steroid ve kalsiyum kullanımı, değişen plazma hacmi, hastalara kaç seans plazmaferez uygulandığı,işlem öncesi ve sonrası biyokimyasal parametreler,hepatit ve HİV serolojisi,klinik yanıt verileri kaydedilerek analiz edildi.
Bulgular: Çalışma koşullarını karşılayan toplam 268 hasta tespit edildi.Bu hastaların 135i kadın,133ü erkek hastaydı.268 hastaya toplam 2204 seans plazmaferez işlemi uygulanmıştı.268 hastadan 122 hastanın komplikasyon verilerine ulaşılabilmiştir.122 hastanın 91(%74,6)inde herhangi bir komplikasyon izlenmemiştir.En sık izlenen komplikasyon 23 hastada(%18,9)  gözlenen hipotansiyon olmuştur.38 farklı endikasyonda 268 hastaya terapötik aferez işlemi uygulandığı tespit edilmiştir.En sık terapötik aferez yapılan hastalıklar GBS,TTP,ANCA pozitif vaskülitler,HÜS,MG,diyabetik ayak,kresentik glomerulonefrit olmuştur.Hasta sayısı 10dan fazla olan endikasyonlar göz önüne alındığında seans sayısı ortalaması yüksek olan dahili endikasyonlar sırasıyla TTP,HÜS,ANCA pozitif vaskülit,kresentik glomerulonefrit olurken;nörolojik endikasyonlarda ise GBS ve MG olmuştur.TTP hastalarının tamamında(%100) tercih edilen replasman sıvısı taze donmuş plazma olurken,ANCA pozitif vaskülitlerde %82 oranında albumin,HÜS hastalarında %72 oranla taze donmuş plazma,GBS hastalarında %80 olarak albumin,MG hastalarında %91,7 oranında albumin tercih edilmiştir. TTP de mortalite oranı literatürle uyumlu olarak %15.4 oranında saptanmıştır.İşlem öncesi ve sonrası Hgb,Hct,Plt değerlerinde anlamlı yükselme gözlenirken,LDH ve kreatininde  anlamlı düşüş saptanmıştır. HÜS nedeniyle yapılan işlem sonrası Plt değerinde anlamlı yükselme olmuştur.LDH,T.bil,İ.bil,Kreatinin değerlerinde işlem sonrası anlamlı düşüş saptanmış ve literatürle uyumlu saptanmıştır. Diyabetik ayak sendromu nedeniyle DFPP işlemi yapılan 18 hastanın 17sinde(%94,4) tedaviye yanıt alınamamış ve hastalar işlemi takiben 6 ay içerisinde amputasyona gitmişlerdir.MG nedeniyle 19 hastaya toplam 105  seans terapötik plazmaferez uygulandığı belirlendi.19 hastanın 11inin(%57,9) tedavisinde IVIg kullanıldığı saptandı.GBS nedeniyle 30 hastaya toplamda 159 seans plazmaferez işlemi uygulanmıştır.30 hastanın 20sinde(%66,7) IVıg kullanılmıştır.26 ANCA pozitif vaskülit tanılı hastaya toplamda 247 seans plazmaferez işlemi uygulanmıştır.22 hastaya terapötik plazma değişimi uygulanmıştır.18 hastada replasman mayisi olarak Albumin kullanılmıştır,4 hastada ise TDP kullanılmıştır.Literatürde replasman sıvısı olarak öncelikle albumin,eğer DAH varsa TDP kullanımı önerilmektedir.Bulgularımız literatürle uyumlu saptanmıştır. ANCA pozitif vaskülit nedeniyle plazmaferez yapılan hastaların işlem öncesi ve sonrası kreatinin değerleri karşılaştırıldığında işlem öncesi ve işlem sonrası kreatinin için  p<0,001 saptanmış olup işlem sonrası kreatininde anlamlı gerileme olduğu görülmüştür.
Sonuç:Terapötik plazmaferez yöntemleri(TPD,DFPP,Lipid aferez) birçok farklı endikasyonda kliniğimizde başarıyla uygulanmış olup,mortalite ve morbiditede ciddi oranda azalma,laboratuar bulgularında belirgin düzelme sağlamıştır.Ancak bu konuda hala randomize kontrollü ve retrospektif birçok çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.
Anahtar Kelimeler:Plazmaferez,Terapötik Plazma Değişimi,Trombotik Trombositopenik Purpura,Taze Donmuş Plazma, Guillain-Barré sendromu

Abstract:
Introduction and Aim: Therapeutic plasmapheresis has been used successfully for many years in the treatment of many diseases in a wide spectrum. Therapeutic plasma exchange has been used at Ttp, Hus, hyperviscosity syndrome, Sle, hyperlipidemia, vasculitis, etc. successfully for many years in hematological, neurological, rheumatological, nephrological systemic diseases and has provided a serious decrease in mortality and morbidity. We aimed to evaluate the diagnosis, demographic, clinical and laboratory characteristics, clinical course, duration of treatment and treatment responses of these patients.
Materials and Methods: Medical data of 268 patients who received therapeutic plasmapheresis treatment between 2007 and 2019 in Kocaeli University Faculty of Medicine Hospital were obtained by retrospectively examining the hospital automation system and patient files. Diagnosis, date of the procedure, age, replacement fluids used in plasmapheresis, whether complications developed during the procedure, complications developed during the procedure, use of antihistamines, steroids and calcium before the procedure, exchange plasma volume, the number of sessions of plasmapheresis applied to patients, biochemical parameters before and after the procedure, hepatitis and HIV serology, clinical response data were recorded and analyzed.
Results: A total of 268 patients who met the working conditions were identified. 135 of them were female and 133 of them were male. A total of 2204 sessions of plasmapheresis were performed in 268 patients. Complication data of 122 patients could be obtained from 268 patients. The most common complication was hypotension, which was observed in 23 patients (18.9%). 268 patients underwent therapeutic apheresis in 38 different indications. The most common therapeutic apheresis indications were GBS, TTP, ANCA positive vasculitis, HUS, MG, diabetic foot. Considering the indications with more than 10 patients, the internal medicine indications with a high average number of sessions were TTP, HUS, ANCA positive vasculitis, crescentic glomerulonephritis, and the neurological indications were GBS and MG, respectively. The preferred replacement fluid in all TTP patients (100%) was fresh frozen plasma, while it was 82% albumin in ANCA positive vasculitis, 72% fresh frozen plasma in HUS patients, albumin as 80% in GBS patients, and 91.7% albumin in MG patients. The mortality rate in TTP was found to be 15.4%, in accordance with the literature. While a significant increase was observed in Hgb, Hct, Plt values before and after the procedure, a significant decrease was found in LDH and creatinine. After the procedure performed for HUS, there was a significant increase in the Plt value. A significant decrease was found in LDH, T.bil, İ.bil and creatinine values after the procedure and was found to be consistent with the literature. It was determined that 17 of 18 patients (94.4%) who underwent DFPP procedure due to diabetic foot syndrome did not respond to the treatment and the patients went to amputation within 6 months following the procedure. A total of 159 sessions of plasmapheresis were applied to 30 patients due to GBS. In 20 (66.7%) of 30 patients, IVIG was used.A total of 247 sessions of plasmapheresis were applied to 26 patients with ANCA positive vasculitis.22 patients received therapeutic plasma exchange.18 patients Albumin was used as replacement fluid and FFP was used in 4 patients. In the literature, primarily albumin is recommended as replacement fluid and  if there is DAH FFP is recommended. Our findings were found to be compatible with the literature. When the pre- and post-procedure creatinine values of patients who underwent plasmapheresis due to ANCA-positive vasculitis were compared, p <0.001 was found for creatinine before and after the procedure, and a significant reduction in post-procedure creatinine was observed.
Conclusion: Therapeutic plasmapheresis methods (TPE, DFPP, Lipid apheresis) have been successfully applied in our clinic for many different indications, resulting in a significant reduction in mortality and morbidity and significant improvement in laboratory findings. However, many randomized controlled and retrospective studies are still needed in this regard.
Keywords: Plasmapheresis, Therapeutic Plasma Exchange, Thrombotic Thrombocytopenic Purpura, Fresh Frozen Plasma, Guillain-Barré syndrome