hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Osmanlı Devletinde kadına şiddet vakaları ve kadın cinayetleri
Cases of violence against women and femicides in the Ottoman State
Yazar: MİNE ESENEL
Danışman: PROF. DR. AHMET AKSIN
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
Bu çalışmada; Osmanlı Devleti'nde kadına yönelik şiddet vakaları ve kadın cinayetleri arşiv belgelerinin ışığında ele alınmış şer'iye sicilleri, mahkeme tutanakları, kısas ve kalebent defterlerine yansıyan hükümler incelenerek değerlendirilmiştir.
Son yıllarda etkileri ve sonuçları ile sosyal ve psikolojik bir çöküntü haline gelen "Kadına Yönelik Şiddet Vakaları ve Kadın Cinayetleri" olgusu tarihsel planda analiz edilerek şiddete maruz kalan veya cinayete kurban giden kadınlara ilişkin davaların Osmanlı hukuk sisteminde nasıl tatbik edildiği ve suçluların ne tür cezalara çarptırıldığı incelenmiştir. Osmanlı Hukukundaki mevcut yasaların şiddet mağduru kadınları ne ölçüde koruyabildiği sorgulanmıştır.

Abstract:
In this study; cases of violence against women and femicides in the Ottoman Empire were handled in the light of archival documents. The provisions reflected in the sharia registers, court records, qisas and kalabent books were examined and evaluated.
The phenomenon of "Violence Against Women and Femicides", which has become a social and psychological depression with its effects and consequences in recent years, has been analyzed in the historical context.It has been examined how the cases regarding women who were subjected to violence or murdered were applied in the Ottoman legal system and what kind of punishments the criminals were sentenced to. It has been questioned to what extent the existing laws in Ottoman Law can protect women who are victims of violence.
Derin öğrenme yöntemiyle düşük çözünürlüklü yüz görüntülerinden yüz ifadesi tespiti
Facial expression detection from low resolution facial images with deep learning method
Yazar: GÖZDE SENA KARABAY
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÇAVAŞ
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mekatronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Elektronik Sistemleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mekatronik Mühendisliği = Mechatronics Engineering
Dizin: CNN = CNN ; Derin öğrenme = Deep learning ; ESA makineleri = ESA machinery ; Sayısal görüntü işleme = Digital image processing ; Yüz ifadelerinden duyguları anlama = Emotion recognition ability

Özet:
Yüz ifadeleri insanlarla iletişim kurmada önemli bir rol oynamaktadır. İletişimin dışında güvenlik sistemlerinde, sağlık sektöründe ve psikoloji gibi birçok alanda yüz ifadelerinden yapılan çıkarımlarla var olan problemler çözülebilmektedir. Teknolojinin gelişmesiyle yüz ifadelerinden yapılacak olan çıkarımlar artık yapay zekâ sayesinde yapılmaktadır. Yüz ifadeleri tespitinde mikro mimiklerin tespit edilmesi büyük önem taşımakta ve bu noktada yapay zekâ kullanılarak büyük başarımlar elde edilmektedir. Bu çalışmada kullanılan düşük çözünürlükteki 213 adet görüntü iyileştirilmiş ve derin öğrenme modellerinden biri olan evrişimsel sinir ağları (ESA) kullanılarak görüntüler analiz edilmiştir. Derin öğrenme mimarilerinden AlexNet ve MobileNetV2 mimarileri kullanılarak her iki mimariden özellik çıkarımı yapılmış ve bu özellikler birleştirilmiştir. Mikro mimiklerin tespiti için patch-based (yama tabanlı) yöntemi kullanılmıştır. Görüntünün kendisinden ve yamalardan ayrı ayrı özellikler çıkartılarak KBA (komşuluk bileşen analizi) algoritması ile ilk 1000 özellik seçilmiş ve DVM (destek vektör makinesi) ile sınıflandırma işlemi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlar karşılaştırılmış olup en iyi sonuç %98,6 olarak hesaplanmıştır.

Abstract:
Facial expressions play an important role in communicating with people. Apart from communication, existing problems are solved by inferences made from facial expressions in many fields such as security systems, the health sector, and psychology. With the development of technology, inferences to be made from facial expressions are now made thanks to artificial intelligence. Detection of micro mimics is of great importance in detecting facial expressions, and artificial intelligence achieves great success at this point. 213 low-resolution images used in this study were enhanced and images were analyzed using convolutional neural networks (CNN), which is one of the deep learning models. AlexNet and MobileNetV2 architectures, which are deep learning architectures, were used and these features were combined by extracting features from both architectures. The patch-based method was used to detect micro mimics. Separate features were extracted from the image itself and from the patches. The first 1000 features were selected with the NCA (neighborhood component analysis) algorithm and the classification process was carried out with the SVM (support vector machine). The obtained results were compared and the best result was calculated as 98.6%.
Yapay arı kolonisi algoritması tabanlı kesir dereceli butterworth filtre tasarımı
Fractional order butterworth filter design based on artificial bee colony algorithm
Yazar: MUHAMMET FATİH ELMAS
Danışman: PROF. DR. ARİF GÜLTEN
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Devreler ve Sistemler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
Kesir dereceli gösterimin çeşitli fiziksel sistemleri analiz etme konusunda geleneksel tam sayı dereceli gösterimden daha etkili olduğunu göstermiştir.
Kesir dereceli yaklaşım, yüksek dereceli tam sayı dereceli sistemler yerine eşdeğeri olan küçük kesir dereceli sistemlerin kullanabilmesine izin vermektedir. Bundan dolayı yaygın olarak kullanılan Butterworth filtrelerin tasarımı için kesir dereceli yaklaşım tercih edilmiştir.
Kesir dereceli yaklaşımla, yüksek dereceli tam sayı dereceli filtre yerine düşük dereceli eş değer filtre kullanılabilir. Yapay Arı Kolonosi Algoritması, Parçacık Sürüsü Optimizasyon Algoritmasıyla karşılaştırarak filtrenin en iyi sonuç alınan kesirli bileşenlerinin yanı sıra filtre katsayıları da belirlenmesidir.

Abstract:
It has been shown that fractional notation is more effective than traditional integer notation in analyzing various physical systems.
The fractional approach allows the use of equivalent small fractional systems instead of higher order integer order systems. Therefore, the fractional order approach is preferred for the design of commonly used Butterworth filters.
Using fractional-order approximations, it is possible to use low-order equivalent filters instead of high-order integer-order filters. The objective is to determine the best fractional components as well as the filter coefficients by comparing it with the Artificial Bee Colony Algorithm and the Particle Swarm Optimization Algorithm.
Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin seçilmiş ülke gruplarıyla değerlendirilmesi: Bir panel veri analizi
Evaluation of the hypothesis "Environmental Kuznets Curve" in the groups of the selected countries: A panel data analysis
Yazar: MERYEM KIL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YEŞİM KUBAR
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik büyüme = Economic growth ; Ekonomik etki = Economic effect ; Enerji = Energy ; Enerji kaynakları = Energy resources ; Kuznets hipotezi = Kuznets hypothesis ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Çevre kimliği = Environmental identity ; Çevre sorunları = Environmental problems ; Çevresel Kuznets Eğrisi = Environmental Kuznets Curve

Özet:
Çevre kirliliği ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki oldukça önem arz etmektedir. İktisadi faaliyetlerin artması hâlinde çevre kirliliğinde de artış yaşanırken, çevre kirliliğinin artması durumu ise sürdürülebilir iktisadi büyümeyi negatif etkilemektedir. İktisat yazınında bu iki faktör arasındaki ilişki Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezi yardımıyla açıklanmaktadır.
 Çalışmada seçilmiş ülke gruplarında Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin geçerliliğini sınamak için 1990-2021 dönemi incelenmiştir. Model-1 çerçevesinde değerlendirilen orta gelirli ülke grubunda uzun dönemli ilişkiye rastlanılmamıştır. Model-1 için yüksek gelirli ülke grubuna yapılan analiz sonucunda Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin geçerliliği tespit edilmiştir. Model-2 için alt orta gelirli ülke grubuna yönelik yapılan analiz sonucunda Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin geçerli olmadığı ancak kübik form incelendiğinde Çevresel Kuznets Eğrisi'nin ters-N şeklinde olduğu belirlenmiştir. Model-2 için üst orta gelirli ülke grubuna ve yüksek gelirli ülke grubuna yapılan analiz sonucunda Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin geçerliliği tespit edilmiştir.

Abstract:
The relationship between environmental pollution and economic growth is very important. While there is an increase in environmental pollution in case of an increase in economic activities, the increase in environmental pollution negatively affects sustainable economic growth. In the economic literature, the relationship between these two factors is explained with the help of the Enviromental Kuznets Curve hypothesis.
In the study, in order to test validity of the hypothesis "Environmental Kuznets Curve" in the groups of selected countries, the period 1990-2021 was examined. In the group of middle-income country, evaluated in the framework of Model-1, long term relationship was not met.  As a result of analysis in high income country for Model-1, validity of the hypotheses "Environmental Kuznets Curve" was identified.  As a result of the analysis made in the group of lower middle –income group for Model-2, it was identified that the hypotheses "Environmental Kuznets Curve" was not valid, however, when cubic form was examined, that  Environmental Kuznets Curve was in the shape of reverse N.  For Model -2, as a result of the analyses made for the upper middle country and high income country groups, validity of the hypotheses "Environmental Kuznets Curve" was identified.
Zn esaslı dy katkılı hidroksiapatitlerin bant yapısı ve durum yoğunluklarının belirlenmesi
Determination of band structure and state densities of Zn based dy doped hydroxyapatites
Yazar: ÖZNUR BÜYÜK
Danışman: PROF. DR. NİYAZİ BULUT
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı / Atom ve Molekül Fiziği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering
Dizin: Fertilizasyon-in vitro = Fertilization-in vitro ; Hidroksiapatitler = Hydroxyapatites

Özet:
İlgili yüksek lisans tezi çalışması; tıpta ve medikal uygulamalarda genellikle diş ve kemik tedavisnde yaygın olarak kullanılan ve üstün biyo-uyumluluğa ve toksik olmayan etkilere sahip olan hidroksiapatit (HAp) esas alınarak, HAp esaslı biyoseramik malzemelerin üretilmesi ve sonrasında da bunların imkanlar elverdiği ölçüde in vitro biyo-uyumluğunun belirlenmesi, fiziksel ve kimyasal özellikleri araştırılması amaçlamaktadır.

Abstract:
Relevant master's thesis; Production of HAp-based bioceramic materials based on hydroxyapatite (HAp), which is widely used in medicine and medical applications, generally in dental and bone treatment, and has superior biocompatibility and non-toxic effects, and then determining their in vitro biocompatibility as much as possible, physical and chemical properties investigation.
Antik Yunan düşünsel ve toplumsal hayatında kadın algısı
Perception of women in Ancient Greek intellectual and social life
Yazar: GÖZDE KIRAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CUMA ALİ YILMAZ
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eskiçağ Tarihi Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eski Çağ Dilleri ve Kültürleri = Ancient Linguistics and Cultures ; Tarih = History

Özet:
Bu çalışmada özelikle tarihe ışık tutan her türlü arkeolojik ve yazılı malzeme tetkik edilerek Antik Yunan toplumlarında kadının toplum içindeki statüsünün ayrıntılı bir şekilde ortaya konulması hedeflenmiştir. Araştırmamızın ana konusu olan Antik Yunan Düşünsel ve Toplumsal Hayatında Kadın Algısı adlı çalışmamızın birinci bölümünde Antik Yunan kültüründe kız çocukları, kadın, Antik Yunanlı kadınların evlilikleri ve çeyizleri, Antik Yunanlı kadınların giyim kuşamları, takıları ile ilgili bilgiler verilip çalışmanın ikinci bölümünde ise Yunanlı kadınların sosyal hayattaki yerleri, siyasi hayattaki yerleri ve dini hayattaki yerleri ile ilgili bilgi vermeye çalışılmıştır. Araştırma ve çalışma sonucunda ise Yunan toplumunda kadının arka planda bırakıldığını, kendi hayatları ile ilgili söz sahibi olamadıklarını, erkeklerin hakimiyeti altında yaşamlarına devam ettiklerini aktarmaktayız.

Abstract:
In this study, it is aimed to reveal the status of women in the society in detail in Ancient Greek societies by examining all kinds of archaeological and written materials that shed light on history. In the first part of our study titled Women in the Intellectual and Social Life of Ancient Greece, which is the main subject of our research, information is given about girls, women, marriages and dowries of Ancient Greek women, clothing and jewelry of Ancient Greek women, and in the second part of the study, the place of Greek women in social life. We tried to give information about their place in political life and their place in religious. As a result of research and study, in Greek society we convey that women are left in the background, they cannot have a say in their own lives, and they continue their lives under general domination.
Diyarbakır ili için güneş panellerinin optimum eğim açısının belirlenmesi
Determination of the optimum tilt angle for photovoltaic panels in Diyarbakir city
Yazar: SÜLEYMAN SEFA ÖZLÜK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ŞENPINAR
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ekobilişim Ana Bilim Dalı / Ekobilişim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Enerji = Energy
Dizin: Diyarbakır = Diyarbakır ; Elektrik enerjisi = Electrical energy ; Güneş enerjisi = Solar energy ; Güneş paneli = Solar panel ; Maksimum olabilirlik yöntemi = Maximum likelihood method

Özet:
PV panellerin güneş ışığı ile enerji üretiminin keşfedilmesiyle insanlık elektrik enerjisi üretiminde bu alana yoğun ilgi göstermeye başladı. Güneş kaynağından gelen güneş ışıkları dünyanın atmosferine girerken çeşitli açılar ile yeryüzüne gelmektedir. Bu açılardan bazıları; azimut açısı, zenit açısı, geliş açısı, saat açısı..vb gibi yardımıyla eğim açısının hesabı yapılabilir. 
Bu çalışmada, 3 tane özdeş PV panel Diyarbakır ili için hesaplanan optimum eğim açısına ve buna yakın 2 farklı değerde montajı yapılarak, güneş enerjisinden maksimum verimlilikte faydalanmak için deneysel çalışma tamamlanmıştır. Güneşin deklinasyon açısı (δ),saat açısı(ω), zaman denklemi ve azimut açısı(γ) yardımıyla gerekli hesaplamalar yapılır. Bu hesaplamalar sonucunda optimum eğim açısı ve bu açının 10 derece altında ve üstünde olmak üzere toplam 3 panelin akım ve gerilim değerleri ölçülür. 3 adet PV panelin farklı eğim açılarıyla ürettiği DC gerilim ve üzerinden beslenen çeşitli yüklerin beslendiği DC akım değerleri doğrultusunda güç hesabı yapılmıştır. Optimum eğim açısındaki panel ile aynı fiziksel şartlarda ve koşullarda fakat farklı eğim açısında bulunan PV panelin ürettiği gerilim akım değerleri karşılaştırılarak optimum açının doğruluğu ispatlanmıştır.

Abstract:
With the discovery of solar energy production of PV panels, humanity started to show great interest in this field in electricity generation. While entering the atmosphere of the earth, the sunlight emitted from the sun source comes to the earth at various angles. Here are some angular values of the sun; azimuth angle, zenith angle and tilt angle can be calculated.
In this study, the experimental study was completed by calculating the optimum inclination angle of the PV panels for Diyarbakir city and making use of solar energy with maximum efficiency. Necessary calculations are made with the help of the sun's declination angle (δ), hour angle (ω), time equation and azimuth angle (γ). As a result of these calculations, the optimum inclination angle and the current and voltage values of 3 panels, 10 degrees below and above this angle, are measured. The power calculation was made in line with the DC voltage produced by 3 PV panels with different inclination angles and the DC current values from which various loads are fed. The accuracy of the optimum angle is ensured by comparing the voltage current values produced by the panel with the optimum inclination angle and the PV panel in the same physical conditions and conditions but with different inclination angles.
Parçacık sürü optimizasyon tabanlı PID denetleyici tasarımı
Particle swarm optimization based PID controller design
Yazar: GÖZDENUR AYDIN
Danışman: PROF. DR. ARİF GÜLTEN
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Devreler ve Sistemler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
Geçmişten günümüze tüm endüstriyel uygulamaların başlıca konusu, sistemlerin kontrol edilebilmesi ve/veya denetlenebilmesi olmuştur. Bu bakımdan geleneksel PID kontrol sıklıkla kullanılan denetleyiciler arasında yerini almıştır. PID kontrol parametrelerinin optimum düzeyde ayarlanması, sistemlerin kararlılığını arttırdığı bilinmektedir. Ancak sistemlerde meydana gelen bozulma ve/veya değişimler bu parametrelerin yeniden ayarlanmasını gerektirmektedir. Parametrelerin belirlenmesinde akıllı, uzman, sezgisel vb. gibi farklı yöntemlerin kullanıldığı bilinmekte ve bu konudaki çalışmalar halen güncelliğini korumaktadır.
Bu çalışmada PID parametrelerinin belirlenmesi için Parçacık Sürü Optimizasyon (PSO) tekniği kullanılmıştır. PSO, uygulamasının kolay olması, hızlı yakınsama özelliğinin bulunması, karmaşık denklemlere ihtiyaç duymaması gibi üstünlükleri nedeniyle tercih edilmektedir. PSO tabanlı PID tasarımı gerçekleştirilen bu çalışmada PID denetleyicinin parametreleri PSO tekniği ile belirlenmiştir. Bu parametreler farklı sistemler üzerinde incelenmiş olup sonuçlar analiz edilmiştir.
Tüm benzetimi çalışmaları MATLAB paket programı kullanılarak yapılmış ve elde edilen sonuçlar grafikler halinde sunularak incelenmiştir.

Abstract:
From past to present, the main subject of all industrial applications has been to control and/or control systems. In this respect, traditional PID control has taken its place among the frequently used controllers. It is known that the optimum adjustment of PID control parameters increases the profitability of the systems. However, deterioration and/or changes in the systems require re-adjustment of these parameters. It is known that different methods such as intelligent, expert, intuitive, etc. are used in the determination of parameters and studies on this subject are still up-to-date.
In this study, Particle Swarm Optimization (PSO) technique was used to determine PID control parameters. PSO is preferred because of its advantages such as ease of application, fast convergence, and no need for complex equations. In this study, PSO-based PID design was carried out, and the parameters of all variations (P, PI, PD, and PID) of the PID controller were determined by the PSO technique. Six different error signals were used to evaluate the performance of the PSO. The performance of all controllers with error signal types applied to the PSO algorithm has been examined and analyzed.
The whole simulation of the study was made in Matlab software and the results were analyzed by presenting them in graphics.
Yoksullukla mücadelede mikro kredi uygulamaları ve kadın istihdamı: Ankara örneği
Micro-credit applications in the struggle against poverty and women employment: Example of Ankara
Yazar: HATİCE KÜBRA ATİLLA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET TEMİZ
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
İlk kez 1976 yılında Bangladeş'te Prof. Dr. Muhammed Yunus tarafından ortaya çıkarılan mikro kredi uygulamaları yoksullukla mücadele konusunda başarılı sonuçlar vermiştir. Uygulama kısa süre içerisinde tüm dünyaya yayılarak yoksullukla mücadelede etkin bir araç olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bu uygulama sayesinde dezavantajlı kadınlar, ekonomik sistem içerisinde aktif rol almaya başlamışlardır. Uygulamanın kurucusu olan Prof. Dr. Muhammed Yunus geliştirdiği başarılı uygulama nedeniyle Nobel Barış ödülüne layık görülmüştür. 
Bu çalışmada yoksulluk ve mikro kredi kavramları ele alınmıştır. Kadın yoksulluğun azaltılmasında mikro kredinin rolü incelenmiştir. Ankara ilinde gerçekleştirilen mikro kredi uygulamasının kadınların istihdamına etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla TGMP Ankara Şubesi'nden temin edilen aktif mikro girişimcilere ilişkin demografik veriler ve TGMP Genel Merkezi'nden temin edinilen Ankara merkezli mikro kredilerin sektörel dağılımı verileri analiz edilmiştir. 
Elde edilen bulgular, mikro kredi sisteminin Ankara ilinde etkin bir şekilde yürütüldüğü ancak çevre ilçelerde var olan potansiyel mikro girişimcilere ulaşılamadığı yönündedir

Abstract:
Micro-credit applications, which were first introduced by Prof. Dr. Muhammed Yunus in Bangladesh in 1976, have provided successful results in the fight against poverty. The implementation spread all over the world in a short time and started to be used as a tool against poverty. Through microcredits, women have also started to take an active role in the economy. Muhammed Yunus, the founder of the microcredit, was awarded the Nobel Peace Prize for the success of the implementations he developed. 
In this study, the concepts of poverty and microcredit are discussed. The role of microcredits in reducing poverty has been examined. The effects of the micro-credit application in Ankara on women's employment were investigated.
For this purpose, demographic data regarding active micro-entrepreneurs obtained from TGMP Ankara Branch and sectoral distribution data of Ankara-based micro-credits obtained from TGMP Headquarters were analyzed. The findings show that the micro-credit system is carried out effectively in Ankara, but the potential micro-entrepreneurs in the surrounding district cannot be reached.