Ankara'da yaşayan ve otizm spektrum bozukluğu olan çocuğa sahip orta sınıf babaların babalık deneyimleri
Paternity experiences of middle-class fathers living in Ankara and having children with autism spectrum disorder
Yazar: GİZEM AKOĞLU
Danışman: PROF. DR. ÖZLEM CANKURTARAN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Babalık = Fatherhood ; Erkekler = Men ; Hegemonik erkeklik = Hegemonic masculinity ; Nitel araştırma = Qualitative research ; Orta sınıf = Middle class ; Otistik çocuklar = Autistic children

Özet:
Bu araştırma otizm spektrum bozukluğu (OSB) olan çocuğa sahip babaların babalık algı
ve deneyimlerini hegemonik erkeklik ve toplumsal cinsiyet bağlamında ortaya koymak
amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma Haziran 2017-Mayıs 2019 tarihleri arasında
Ankara'da gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma deseniyle tasarlanmış olan bu araştırmada
katılımcılara kartopu ve kriter örneklem yöntemiyle ulaşılmıştır. Bu yöntem ile ulaşılan
OSB'li çocuğu olan orta sınıf 18 babayla yarı yapılandırılmış görüşme formu üzerinden
yüz yüze derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler Nisan 2018-Aralık
2018 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler MAXQDA 11 nitel veri
analiz programı ile çözümlenmiştir. Yapılan analiz sonucunda OSB'li çocuğu olan
babaların kendi babalarıyla olan ilişkilerine kıyasla erkekliklerinin ve babalıklarının
dönüştüğü ancak mevcut politikaların babaların bakım rolünü destekleyici nitelikte
olmadığı sonucu ortaya çıkmıştır. Eşin çalışma yaşamında yer alması, babaların eğitim
düzeyinin artması, eşin tutum ve davranışları, çocukla kurulmak istenen yakın ilişki ve
rol model olma isteği, çevredeki rol model kişiler erkekliğin ve babalığın dönüşmesinde
etkili olmuştur. Bu bağlamda bu araştırmada toplumsal cinsiyet rolleri ve hegemonik
erkeklik göz önünde bulundurularak; erkeklik, babalık ve otizm üçgeni temelinde OSB'li
çocuğu olan babaların ihtiyaçları görünür kılınmaya çalışılmış, ilgili babalığın
gelişmesine ve daha eşitlikçi toplumsal cinsiyet ilişkilerinin inşa edilmesine yönelik
öneriler sunulmuştur.

Abstract:
This research was carried out to reveal the perception and experiences of fathers who
have children with autism spectrum disorder (ASD) in the context of hegemonic
masculinity and gender. The study was conducted in Ankara between June 2017 and May
2019. In this study, which was designed with qualitative research design, snowball and
criterion were obtained by sampling method. The face-to-face interviews were conducted
with 18 middle-class fathers of children with ASD by means of this method and through
a semi structured questionnaire. The interviews were conducted between April 2018 and
December 2018. The data obtained were analyzed by MAXQDA 11 qualitative data
analysis program. As a result of the analysis, it has been concluded that the fathers who
have children with ASD have transformed their masculinity and paternity in their own
root families compared to the father, but the existing policies are not supportive of the
fathers' care role. The participation of the spouse in the working life, the increase of the
education level of fathers, the attitude and behaviors of the spouse, the desire to be close
relationship with the child and the role model, the male role models in the environment
have been effective in the transformation of masculinity and fatherhood. In this context,
gender roles and hegemonic masculinity were taken into consideration in this study. On
the basis of the triangle of masculinity, paternity and autism; the needs of fathers with
children with ASD were tried to be made visible. In addition, recommendations were
made for the development of involved fatherhood and for building more equitable gender
relations.