Acil servise akut iskemık inme ile başvuran hastalarda başvuru kan gazı laktat düzeylerinin mortalite ve morbidite ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between admission blood gas lactate levels and mortality and morbidity in patients admitted to the emergency department with acute ischemic stroke
Yazar: MUHAMMED İBRAHİM SAKARYA
Danışman: DOÇ. DR. CANER SAĞLAM
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İzmir Bozyaka Eğt. ve Arş. Hast. / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Çalışmanın amacı iskemik inme tanısı alan hastalarda, venöz kandaki laktat düzeyinin prognoz üzerindeki etkisini araştırmaktır. Çalışmaya, Bozyaka EAH acil servisine başvuran ve iskemik inme tanısı alan 18 yaş üstü hastalar dahil edilmiştir. Hastaların demografik bilgileri, başvuru venöz kan laktat düzeyleri ve taburculuktaki mRs skorları kayıt edilmiştir ve aralarındaki ilişki araştırılmıştır. Çalışmaya 264' ü (%46,9) erkek, 299' u kadın (%53,1) iskemik inme tanısı alan toplam 563 hasta dahil edilmiştir. Başvuru venöz kan laktat düzeyleri: 2,369±1,11 mmol/L idi. Hastaları iyi ve kötü prognoz şeklinde iki gruba ayırıp incelediğimizde prognozu iyi olan grubun laktat ortalaması 2.12 iken kötü prognoz grubunda ise 2.63 olarak tespit edildi ve istatiksel olarak anlamlı kabul edildi (p:0,000).Benzer şekilde kötü prognozla ilişkili diğer faktörleri incelediğimizde, yaş, cinsiyet, hipertansiyon, AF, İSVH, trombolitik tedavi, laktat ve glukoz düzeyinin  prognozla ilişkili olduğu gözlenmiştir. Ancak lojistik regresyon analizinde; yaş, İSVH, trombolitik tedavi, glukoz ve laktat prognozla ilişkili çıkmıştır. Odds oranı göz önüne alındığında ise sırasıyla trombolitik tedavi, İSVH, laktat, yaş ve glukoz olacak şekilde daha çok ilişkili tespit edilmiştir.  Başvuru laktat düzeyleri ile NIHSS ve mRs arasında anlamlı ilişki tespit edilemedi. İnme hastalarında mRS ile ilişkili bulunan venöz kan laktat düzeyi ölçümü inme yönetiminde acil tıp hekimlerine yardımcı olabilir. Anahtar Kelimeler: İnme, laktat, mRs

Abstract:
The aim of the study is to investigate the effect of venous blood lactate levels on prognosis in patients diagnosed with ischemic stroke. The study included patients aged 18 and over who presented to the emergency department of Bozyaka Training and Research Hospital with a diagnosis of ischemic stroke. Demographic information of the patients, admission venous blood lactate levels, and mRs scores at discharge were recorded, and their relationship was investigated. A total of 563 patients with a diagnosis of ischemic stroke, 264 (46.9%) male and 299 (53.1%) female, were included in the study. The admission venous blood lactate levels were 2.369±1.11 mmol/L. When the patients were divided into two groups based on prognosis as good and poor, the mean lactate level in the good prognosis group was 2.12, while it was 2.63 in the poor prognosis group, and this difference was statistically significant (p:0.000). Similarly, when other factors associated with poor prognosis were examined, age, gender, hypertension, AF, IVH, thrombolytic therapy, lactate, and glucose levels were observed to be associated with prognosis. However, in logistic regression analysis, age, IVH, thrombolytic therapy, glucose, and lactate were found to be associated with prognosis. Considering the odds ratio, thrombolytic therapy, IVH, lactate, age, and glucose were found to be more closely associated, respectively. No significant relationship was found between admission lactate levels and NIHSS and mRs. Measurement of venous blood lactate levels associated with mRS in stroke patients may assist emergency physicians in stroke management. Keywords: Stroke, lactate, mRs.