Hepatit B tanılı hastalarda tedavi öncesinde karaciğer biopsisi yapmadan skorlama yöntemleri ile karaciğer fibrozis derecesini belirlenmesi.
Determination of the degree of liver fibrosis with scoring methods without liver biopsy before treatment in patients with hepatitis B.
Yazar: ŞANNUR OKDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EROL ÇAKMAK
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Fibroz = Fibrosis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Ölçekler = Scales

Özet:
AMAÇ: Kronik hepatit B tanılı hastalarda tedavi kararının verilmesinde altın standart yöntem karaciğer biyopsisi ile fibrozisin derecesinin belirlenmesidir. Bu işlem pahalı, girişimsel ve riskli bir yöntemdir. Bu nedenle çeşitli skorlama sistemleri ile hastaların karaciğer fibrozis derecesinin tahmin edilmesi ve tedavi kararının verilmesi amaçlanmaktadır.
YÖNTEM: Şubat 2007-Şubat 2019 yıllları arasında Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastoenteroloji Bilim Dalı'na başvuran Kronik Hepatit B tanılı olup biyopsi yapılan 273 hasta dosyası geçmişe yönelik tarandı. Hastaların kan tetkik sonuçları incelenerek çeşitli skorlama sistemleri ile karaciğer fibrozis derecesi hesaplandı ve bu skorlar karaciğer biyopsi sonuçlarındaki evreleri ile istatistiksel olarak karşılaştırıldı.
BULGULAR: Çalışmamızdaki hastaların 132 kadın ( %48.4 ) olup 141 erkek ( % 51.6 ) idi. Hastaların yaş ortalaması 48.79 olup en genç hasta 16 yaşında iken en yaşlı hasta 81 yaşında idi. Hastalar İshak fibrozis skoruna göre 3 gruba ayrıldı. Evre 0-1 olanlarda fibrozis yok ,  evre 2-3 olanlar hafif dereceli fibrozis ve  evre 4-5-6 olanlar yüksek fibrozis olarak gruplandırıldı. Çalışmada yer alan hastaların 95'i ( %34.7 ) evre 0, 75'i (%27.4) evre 1, 36'i (% 13.1) evre 2, 33'i ( % 12.08) evre 3, 21'i (%7.6) evre 4, 13'ü (%4.7) evre 5 olarak saptandı. Çalışmamızda evre 6 hasta hiç yoktu. Çalışmamızda 14 tane skorlama sistemi kullanıldı. Bu skorlar mFİB-4, APRİ, AAR, GUCİ, KİNG, ALBİ, FI, GPR, FCI, FİBRO@, FİBRO index, LOK index, AGAP skor  kullanıldı. Skorlama sistemleri biyopsi sonuçları ile istatiksel olarak karşılaştırıldı. 

SONUÇ: KHB tanılı hastalarda tedavi kararı vermeden önce invaziv bir yöntem olan biyopsiye alternatif olarak non-invaziv skorlama sistemleri geliştirilmiş ve çok sayıda çalışma mevcut idi. Biz de AGAP skor ismini verdiğimiz yeni bir skorlama sistemi geliştirdik. Yaptığımız çalışmada APRİ, mFİB4, GUCİ, KİNG, FI, GPR, FCI, AGAP skor, FİBRO@ FİBRO index istatistiksel olarak anlamlı olup KHB hastalarında tedavi kararı vermede kullanılabilir.

Abstract:
OBJECTIVE: The gold standard method for determining the treatment decision in patients with chronic hepatitis B is to determine the degree of fibrosis by liver biopsy. This procedure is expensive, interventional and risky. Therefore, it is aimed to estimate the degree of liver fibrosis and make treatment decision with various scoring systems.
METHODS: Between February 2007 and February 2019, 273 patients with chronic hepatitis B who admitted to Sivas Cumhuriyet University Faculty of Medicine Department of Gastoenterology were screened retrospectively. Liver fibrosis degree was calculated by various scoring systems and these scores were statistically compared with the stages of liver biopsy results.
RESULTS: There were 132 female (48.4%) patients and 141 male (51.6%) patients. The mean age of the patients was 48.79 and the youngest patient was 16 years old, while the oldest patient was 81 years old. Patients were divided into 3 groups according to Isaac fibrosis score. Those with grade 0-1 had no fibrosis, those with grade 2-3 were classified as mild fibrosis and those with grade 4-5-6 were classified as high fibrosis. Of the patients included in the study, 95 (34.7%) stage 0, 75 (27.4%) stage 1, 36 (13.1%) stage 2, 33 (12.08%) stage 3, 21 (7.6%) stage 4, 13 (4.7%) were stage 5. There were no stage 6 patients in our study. In our study, 14 scoring systems were used. These scores were used as mFIB-4, APRI, AAR, GUCI, KING, ALBI, FI, GPR, FCI, FIBRO®, FIBRO index, LOK INDEX, AGAP scores. Scoring systems were compared statistically with biopsy results.

CONCLUSION: Non-invasive scoring systems have been developed as an alternative to biopsy, which is an invasive method, before the treatment decision was made in patients with CHB and there were many studies. We have developed a new scoring system called AGAP score. In our study, APRI, mFIB4, GUCI, KING, FI, GPR, FCI, AGAP score, FIBRO @ FIBRO index are statistically significant and can be used to make treatment decisions in CHB patients.