Psikolojik sözleşmenin personelin tutum ve davranışlarına etkileri: Tıbbi satış temsilcileri üzerinde bir araştırma
Effects of psychological contract on personnel attitudes and behaviors: A study on medical sales people
Yazar: HANDE MİMAROĞLU
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN ÖZGEN
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Psikolojik sözleşme, çalışan ve örgüt arasında karşılıklılık temeline dayanan, dinamik ve yazılı olmayan bir dizi beklentiler olarak tanımlanabilir. Psikolojik sözleşmenin bir ayağını işverenin çalışandan bağlılık, dürüstlük, iş kurallarına uyma, nitelikli iş yapma gibi beklentileri oluştururken, diğer ayağını çalışanın, işinde nasıl değerlendirildiği ve kendisine, bilgisini, yeteneklerini ve sorumluluklarını geliştirme olanakları verilip verilmediği ile ilgili psikolojik beklentileri oluşturmaktadır. Bu çalışmada, çalışanların psikolojik sözleşmelerinin ve bunun alt boyutları olan işlemsel ve ilişkisel psikolojik sözleşmelerinin, örgütsel bağlılık, iş tatmini, işten ayrılma niyeti, örgütsel vatandaşlık ve adaletsizlik algısı olarak belirlenen tutum ve davranışlar üzerindeki etkilerinin ölçülmesi amaçlanmıştır. Ayrıca kontrol değişkenleri olarak belirlenen cinsiyet, yaş, eğitim durumu, medeni durum ve günlük ortalama çalışma süresi gibi çalışanların demografik özelliklerinin, belirtilen değişkenler ve psikolojik sözleşme üzerindeki etkilerinin ölçülmesi de çalışma amacı kapsamındadır. Anket yöntemiyle sağlanan veriler, istatistik programı kullanılarak analiz edilmektedir. Bu çalışmada, geliştirilen araştırma hipotezleri, istatistiksel analiz teknikleri kullanılarak sınanmakta, elde edilen bulgular ve değerlendirmeler ışığında çalışmanın örgüt kuramına yaptığı katkı tartışılmakta, bundan sonraki çalışmalara ışık tutabilecek bir takım öneriler geliştirilerek iş dünyasındaki yöneticilerin çalışmanın sonuçlarından nasıl yararlanabilecekleri açıklanmaktadır.Anahtar Kelimeler: Psikolojik Sözleşme, Örgütsel Bağlılık, İş Tatmini, ÖrgütselVatandaşlık, Adaletsizlik Algısı, İşten Ayrılma Niyeti

Abstract:
Psychological contract can be defined as a series of dynamic and unwritten expectations that are based on the mutuality between the personnel and the organization. Among the two major aspects of the psychological contract, the first one is comprised of the expectations of the employer from its personnel that includes, loyalty...etc. The second one is comprised of the psychological expectations of the personnel that are related to how his or her job performance is evaluated; and whether or not he or she is given opportunities to improve his or her knowledge, talents and responsibilities. In this study, it is aimed to measure the effects of the psychological contract and its sub dimensions, transactional and relational contracts of the personnel, on the identified as personnel attitudes and behaviors that are organizational commitment, job satisfaction, intention to leave, organizational citizenship and perception of injustice. It is also aimed to measure the effects of control variables (such as gender, age, education, marital status, and average working hours per day) on the variables identified as personnel attitudes and behaviors. The data that is used in thesis study is obtained by the survey method and is analyzed using the statistics software. In the last part of this study, the research hypothesis developed are tested using statistical analysis techniques; based on the findings and evaluations obtained, the contribution of the study to the organizational theory is discussed; recommendations for future studies and business executives are presented.Keywords: Psychological Contract, Organizational Commitment, Job Satisfaction, Organizational Citizenship, Perception of Injustice, Intention to Leave