Kimyasal ve organomineral gübre uygulamasının buğday bitkisinin verim ve bazı kalite özellikleri üzerine etkisi
Effect of chemical and organomineral fertilizer application on yield and some quality properties of wheat plant
Yazar: CİHAD TUĞRUL ATICI
Danışman: PROF. DR. KADİR SALTALI
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Ekolojik denge ile uyum içerisinde sürdürülebilir tarım için toprakların organik madde ve organomineral gübre (OMG) kullanımına ihtiyaç vardır. Son yıllarda OMG kullanımı yaygınlaşmaktadır. Bu çalışmada 2018-2019 yetiştirme döneminde OMG ve kimyasal gübre kullanımının buğday bitkisinin verim ve kalite özelliklerine etkisi incelenmiştir. Araştırmada kimyasal gübre olarak 20-20 ve 15-15-15 taban gübreleri ve üst gübre olarak Üre (%46 N) kullanılmıştır. OMG olarak 16-15+OM ve 12-15-5+OM taban gübreleri ve üst gübrelemede OMG olarak %26 azot içeren gübre [(Üre+Amonyum Sülfat)+OM] kullanılmıştır. Deneme tesadüf blokları deneme desenine göre yürütülmüştür. Elde edilen verilere göre bitki boyu, başak uzunluğu, başakta başakçık sayısı, başakta tane sayısı, başakta tane ağırlığı, tanede protein içeriği incelendiğinde, istatistiksel olarak aralarında önemli bir fark olmasa da ortalama en yüksek değerler OMG [(16-15 + OM) + (%26 Azot + OM)] uygulamasında, samanda ortalama en yüksek protein değeri ise OMG [(12-15-5 + OM) + (%26 Azot + OM)] uygulamasında elde edilmiştir. Bin tane ağırlığı bakımından ise en yüksek ortalama değer [(15-15-15) + (%46 Üre)] kimyevi gübre uygulamasında elde edilmiştir. OMG ile kimyasal gübre uygulamalarından elde edilen tane verimi (kgda-1) ve biyolojik verim (biomas) değerleri arasındaki fark istatistiksel olarak farklı olup, en yüksek tane verimi OMG [(16-15 + OM) + (%26 Azot + OM)] uygulamasında elde edilmiştir. Veriler genel olarak değerlendirildiğinde, buğday bitkisinde organomineral gübre uygulamalarının kimyasal gübre uygulamalarına kıyasla daha iyi sonuçlar verdiği gözlemlenmiştir.

Abstract:
For sustainable agriculture in harmony with the ecological balance, the use of organic matter and organomineral fertilizers (OMG) is required. In recent years, use of OMG has become widespread. In this study, the effects of OMG and chemical fertilizer use on yield and quality characteristics of wheat plant in 2018-2019 growing period were investigated. In the research, as chemical fertilizers 20-20 and 15-15-15 base fertilizers and as top fertilizer urea (46% N) were used. As OMG 16-15 + OM and 12-15-5 + OM base fertilizers and fertilizer with 26% N content [(urea + ammonium sulphate) + OM] as top fertilizer were used. Experiment were carried out according to the random blocks. According to the data obtained, when plant height, spike length, spike number in spike, grain number in spike, grain weight in spike, protein content in grain, there is no significant difference between them. But average highest values was found OMG [(16-15 + OM) + (% 26 Nitrogen + OM)] application. The highest protein value in straw was obtained in OMG [(12-15-5 + OM) + (26% Nitrogen + OM)] application. In terms of thousand grain weight, the highest average value was obtained in chemical fertilizer [(15-15-15) + (46% Urea)] application. The difference between grain yield (kgda-1) and biomass yield (biomas) values obtained from chemical fertilizer applications with OMG is statistically significant, and the highest grain yield was obtained in the application of the OMG [(16-15 + OM) + (26% Nitrogen + OM)]. When the data are evaluated in general, it has been observed that organomineral fertilizer applications in wheat plants yield better results than chemical fertilizer applications.