Somatik belirti bozukluğu olan vakaların yönetimine ilişkin aile hekimlerinin bilgi, beceri, tutum ve algılarının araştırılması
Investigation of knowledge, skill, attitude and perception of family physicians about management of cases with somatic symptom disorder
Yazar: EMEL AKKAYA
Danışman: DOÇ. DR. YÜCEL UYSAL
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Algı = Perception ; Beceri = Skill ; Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Tutumlar = Attitudes ; Tıbben açıklanamayan semptomlar = Medically unexplained symptoms

Özet:
'Somatik belirti bozukluğu' geçmişten bu yana farklı şekillerde adlandırılmış semptomlar veya vakalar grubunu ifade etmektedir. Hastalık sınıflamasında bu semptom grubunu veya vakaları tanımlamak için zaman içinde 'tıbbi olarak açıklanamayan semptomlar', 'somatoform bozukluk', 'bedensel stres sendromu', 'psikosomatik bozukluk', 'somatik belirti bozukluğu' gibi terimler kullanılmıştır. Bu vakalarda semptomlar hafif ve kendi kendini sınırlayan durumlardan fonksiyon kaybına neden olabilen veya yaşam kalitesini ciddi şekilde bozan şiddetli semptomlara kadar uzanan bir aralıkta olabilir.
	Çalışmamızda son dönemde yaygın olarak kabul görmüş 'somatik belirti bozukluğu'(SBB) terimi kullanılmıştır. SBB vakaları birinci basamakta hekimlerin oldukça sık karşılaştıkları vakalardır. Bu bağlamda çalışmamızda SBB'ye ilişkin terminoloji, klasifikasyon, tanı ve tedavi yaklaşımlarının derlenmesi ve bölgemizdeki birinci basamak sağlık birimlerinde görev yapan aile hekimlerinin SBB vakalarına ilişkin bilgi, beceri, tutum ve algılarının araştırılması amaçlanmıştır.
	Çalışmamız, ülkemizde, SBB hastaları da dahil, birinci basamakta büyük bir iş yükü olduğunu doğrulamaktadır. Katılımcıların %80,6'sı haftada 1-10 veya daha fazla sayıda SBB vakası ile karşılaştıklarını belirtmişlerdir. SBB vakasıyla karşılaştıklarında katılımcıların en sık hissettiği durumlar; tanıyı atlama korkusu(%79,5) ilgi/merak(%53,9) ve yetersizlik korkusu(%54) şeklinde bulunmuştur. SBB vakalarına ilişkin katılımcıların en sık tercih ettiği yönetim stratejileri; 'hastayı dinlemek'(%84.2), 'bilgi vermek'(%68.4), 'güven ve destek sağlamak'(%53,6) şeklinde tespit edilmiştir.
	Çalışmamız, aile hekimlerinin SBB vakaları ile başa çıkmada yaşadıkları güçlükleri ve bu alandaki iş yüklerini ortaya koymuştur. Bu vakaların yönetimine ilişkin özellikle birinci basamak hekimlerine yönelik tanı, tedavi ve yönetim kılavuzlarının geliştirilmesi ve hekimlerin bu alana ilişkin eğitim eksiklerinin giderilmesi önemlidir.

Abstract:
'Somatic symptom disorder' refers to a group of symptoms or cases named in different ways since the past. In order to identify this symptom group or cases in the disease classification, terms such as 'medical symptoms', 'somatoform disorder', 'physical stress syndrome', 'psychosomatic disorder', 'somatic symptom disorder' were used over time. In these cases, the symptoms may be in a range that extends to severe symptoms that can cause mild and self -limiting situations or severe symptoms that can cause loss of function or seriously disrupting the quality of life.
	In our study, the term 'somatic symptom disorder' (SSD), which has been widely accepted recently, has been used. SSD cases are cases where physicians encounter quite frequently in primary health care. In this context, it is aimed to review the terminology, classification, diagnostic and treatment approaches for SSD and to investigate the knowledge, skills, attitudes and perceptions of family physicians working in primary health units in our region.
	Our study confirms that there is a large workload in our country in primary health care in cases of SSD. 80.6% of the participants stated that they faced 1-10 or more SSD cases per week. When they encounter the SSD case, the most common feelings of the participants were; fear of skipping diagnosis (79.5%), interest/curiosity (53.9%) and fear of inadequacy (54%). The most preferred management strategies of the participants regarding SSD cases were; 'listening to the patient' (84.2%), 'giving information' (68.4%), 'provide trust and support' (53.6%).
	Our study revealed the difficulties of family physicians to deal with SBB cases and their workloads in this field. It is important to develop diagnosis, treatment and management guidelines for the management of these cases, especially for primary physicians, and to eliminate the lack of education of physicians in this field.