İnovasyon sürecinde işgücü piyasaları dönüşümü: Yükselen piyasa ekonomileri analizi
The transformation of labor markets in innovation process: Analysis of emerging market economics
Yazar: İNCİ MİNE ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. ERŞAN SEVER
Aksaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Dönüşüm = Transformation ; Gelişmekte olan ülkeler = Developing countries ; Yenilik = Innovation ; Yükselen ekonomiler = Emerging economies ; İnovasyon = Innovation ; İş gücü piyasası = Labour market

Özet:
Değişen ve gelişen dünya düzeninde toplumun birçok kesimi bu değişimden payını almaktadır. Ancak ekonomi kesimi yaşanan teknolojik gelişmelerden en çok etkilenen kurum olarak addedilmektedir. Yeni teknolojiler ekonomi kesimine ait tüm piyasalarda birçok ezberin bozulmasını ve yeni alışkanlıkların doğmasına neden olmuştur. Yeni teknolojilerin gelişmesi insanoğlunun yaşamında vazgeçilmez bir unsur olarak yer alması mal ve hizmet piyasalarında üretim ve tüketim alışkanlıklarının değişmesine dolayısıyla faktör piyasalarında da emek arz ve talebinin değişmesine yol açmıştır. Bu anlamda mikro ekonomik düzenin temel piyasası olan faktör piyasalarında teknolojik gelişmelerin, nasıl etkiler oluşturduğu yahut oluşturabileceğini gözlemleyebilmek için teknoloji göstergeleri ve işgücü piyasasının en önemli ve aynı zamanda makroekonomik göstergesi olan işsizlik arasındaki ilişkinin seyri incelenmiştir. Yaşanan teknolojik gelişmelerin ekonominin tüm piyasalarını etkileyeceği düşüncesiyle çalışmada 2000-2015 yılları arasında; yükselen piyasa ekonomileri ülkelerinden; Çin, Güney Kore, Malezya, Rusya, Tayland, Kolombiya, Mısır, Pakistan, Yunanistan ve Türkiye'ye ait, işsizlik, Ar-Ge harcamalarının GSYİH' e oranı, yüksek teknolojili ürün ihracatının toplam ihracata oranı veri seti kullanılmıştır. Analiz; Eviews ve Gauss Programı kullanılarak ve Panel VAR yöntemiyle yapılmıştır.  Çalışmada bağımlı değişken olarak işsizlik oranı, bağımsız değişken olarak Ar-Ge harcamalarının GSYİH' e oranı ve yüksek teknolojili ürün ihracatının toplam ihracata oranı alınmıştır. Nedensellik testi sonuçları Ar-Ge harcamalarından işsizlik oranına ve yüksek teknolojili ürün ihracatına doğru ve yüksek teknolojili ürün ihracatından işsizlik oranına doğru tek yönlü nedensellik ilişkisinin varlığını göstermiştir. Panel VAR modeline bağlı etki-tepki grafikleri Ar-Ge ve yüksek teknolojili ürün ihracatındaki artışların işsizlik oranını düşük yönlü de olsa azaltıcı etki yaptığını göstermiştir. Varyans ayrıştırması tablosuna göre işsizlik oranı değişkeninin gecikmeli değerleri işsizlik oranını yüksek düzeyde açıklarken, diğer değişkenlerin açıklayıcı yönleri ise düşük seviyede bulunmaktadır.

Abstract:
In the changing and developing world order, many segments of the society take their share from this change. However, the economic sector is considered as the institution most affected by the technological developments. New technologies have led to the breakdown of many memorization and the emergence of new habits in all markets of the economic sector. The development of new technologies as an indispensable element in the life of mankind has led to a change in the production and consumption habits in the goods and services markets, thus changing the supply and demand of labor in factor markets. In this sense, the course of the relationship between technology indicators and the most important and also macroeconomic indicator of the labor market is examined in order to observe how technological developments in factor markets, which are the main markets of microeconomic order, can create or affect. In the study, with the thought that the technological developments experienced will affect all markets of the economy; emerging market economies; China, South Korea, Malaysia, Russia, Thailand, Colombia, Egypt, Pakistan, Greece and Turkey belongs, unemployment, rate of spending on R & D in GDP, the proportion of high-tech products in the export data set is used. Analysis; Eviews and Gauss Program and Panel VAR method. In this study, the unemployment rate as the dependent variable, the ratio of R & D expenditures to GDP as the independent variable and the ratio of high-tech product exports to total exports were taken. The causality test results showed that there was a one-way causality relationship from R & D expenditures to unemployment rate and high technology product exports and from high technology product exports to unemployment rate. Panel VAR-effect graphs showed that increases in R & D and high-tech exports had a decreasing effect on unemployment rate, albeit low. According to the variance decomposition table, the lagged values of the unemployment rate variable explain the unemployment rate at a high level, while the explanatory aspects of the other variables are at a low level.