Kahve sektöründe çalışma ilişkilerine etki eden faktörler: Sendikal örgütlenme-mesleki etik kodlar
Factors affecting work relations in the coffee industry: Union organization-professional ethics codes
Yazar: AKIN ÇITAK
Danışman: PROF. DR. ŞULE DALDAL
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Çalışma Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı kahve sektöründe çalışma ilişkilerinin sendikal örgütlenme ve mesleki etik kodlar açısından değerlendirilmesidir. Kahve sektöründe sendikal örgütlenme önce dünya genelinde, daha sonra Türkiye özelinde incelenmiştir. Mesleki etik kodlar ise üçüncü nesil kahvecilerin ortaya çıktığı 1980'li yıllardan itibaren incelenmiş ve güncel örnekler verilerek açıklanmaya çalışılmıştır. Çalışma ilişkileri geliştikçe insanların çalışma hayatında daha fazla birlik olma ihtiyacı ve örgütlenme eğilimleri artmıştır. Bu örgütlenme isteği ortaya daha önceden var olmayan bazı hakların talep edilmesine neden olmuş ve çalışmayla ilişkilendirilen bu hak talebini, meslek etiği kavramının ortaya çıkışı takip etmiştir. Bu çalışmada, Türkiye'de yıllardır varlığını sürdüren üçüncü nesil kahve çalışanlarının bulundukları konum sendikal örgütlenme ve meslek etiği yönünden değerlendirilmeye çalışılmıştır. Kahve sektöründe dünyada pek çok ülkenin sendikal faaliyetleri incelenmiştir. Aynı incelemeler herhangi bir şirket özelinde kalınmadan Türkiye için tekrar değerlendirilmiştir. Ayrıca sektördeki meslek etiği kavramını anlamlandırmak için Türkiye pazarındaki iki yerli ve iki yabancı olmak üzere dört zincir kahve markasının etik kodları, kariyer fırsatları, sürdürülebilirlik ve sosyal sorumluluk çalışmaları değerlendirilmiştir. Çalışmanın yöntemi literatür taraması ve arşiv araştırmasından oluşmaktadır.

Abstract:
The main purpose of this study is to evaluate labor relations in the coffee sector in terms of union organization and professional ethical codes. Union organizing in the coffee sector is first examined globally and then specifically in Turkey. On the other hand, professional ethical codes have been analyzed since the 1980s, when the third generation coffee shops emerged, and tried to be explained by giving current examples. As labor relations have developed, people's need for more unity in working life and their tendency to organize have increased. This desire to organize led to the demand for some rights that did not exist before, and this demand for rights associated with work was followed by the emergence of the concept of professional ethics. In this study, the position of third-generation coffee workers in Turkey, which has existed for years, is evaluated in terms of union organization and professional ethics. Trade union activities in the coffee sector in many countries around the world have been analyzed. The same analyses were re-evaluated for Turkey, without being specific to any one company. In addition, in order to make sense of the concept of professional ethics in the sector, the ethical codes, career opportunities, sustainability and social responsibility activities of four chain coffee brands (two domestic and two foreign) in the Turkish market were evaluated. The methodology of the study consists of literature review and archival research.