Gerçek ve sanal gerçeklik ortamında mekân algısının deneyimlenmesi
Experiencing the perception of space in real and virtual environments
Yazar: SELEN YÜNTEM
Danışman: DOÇ. DR. ŞEN YÜKSEL
Beykent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Algı = Perception ; Aydınlatma = Lighting ; Biçim = Form ; Deneyim = Experience ; Doku = Texture ; Sanal gerçeklik = Virtual reality ; İç mekan = Interior space

Özet:
Yaşanılabilir iç mekanlar tasarlamak, öncelikle insan ve mekân ilişkisi, algı ve deneyim konularıyla bütünleşmiş konulardır. Mekân, insanın ihtiyaçlarına ve beklentilerine cevap verdiği gibi tasarlanan iç mekanların bireylerin davranışlarını, psikolojisini ve fizyolojisini etkilediği görülmektedir. Bireylerin iç mekân içerisinde kendilerini nasıl hissettikleri ve yaşamlarında bunun ne ifade ettiği konusu ele alındığında, iç mekânı oluşturan bileşenler algılanma kriterleri kapsamında büyük önem taşımaktadır. Algı, bireyin zihninde oluşturduğu deneyimlerdir. Bu bağlamda mekânsal algı, kişisel deneyimlerimiz doğrultusunda oluşur. İnsan ve mekân bir bütün olarak algılanmalıdır. Birçok öğenin bir araya gelmesiyle oluşan iç mekân tasarımları, kullanıcı ya da tasarımcı tarafından yalnızca fonksiyonel veya yalnızca estetik bir şekilde düzenlenmemelidir. Bu sebeple mevcut iç mekânda yaşayacak olan insanların mekân tasarımları yapılırken, algısal tepkilerinin ölçülmesi veya algısal farklılıkların göz önüne alınması gerekmektedir. Yapılacak olan tasarımlarda, biçim, renk, malzeme, doku veya aydınlatma gibi unsurların doğru kullanımının, iç mekanların anlamlandırılması ve algılanması konusunda büyük bir rol oynadığı görülmektedir.
Bu çalışmada algısal farklılıkları test etmek adına günümüz teknolojilerinden biri olan sanal gerçeklik (VR) teknolojisiyle kullanılmıştır. Biçim, renk, malzeme, doku ve aydınlatma gibi kullanıcının algısını ve mekân tasarımını etkileyen faktörler, sanal bir iç mekân kurgusu oluşturularak test edilip oluşan algısal farklılıklar tespit edilmiştir. İç mekânların algısal değişkenlere göre tasarlanmasının önemi vurgulanmıştır

Abstract:
Designing livable interiors is primarily integrated issues related to the relationship between people and space, perception and experience. It is seen that interiors designed in the same way that space responds to human needs and expectations affect the behavior, psychology and physiology of individuals. Considering the issue of how individuals feel inside the interior and what it means in their lives, the components that make up the interior are of great importance within the scope of perception criteria. Perception is the experiences that an individual creates in his mind. In this regard, spatial perception is formed in accordance with our personal experience. Man and space should be perceived as a whole. Interior Deconstructions, which are formed by combining many elements, should not be arranged by the user or designer in a purely functional or exclusively aesthetic way. For this reason, when designing the space of people who will live in the existing interior, it is necessary to measure their perceptual reactions or take into account perceptual differences when making space designs. It is seen that the correct use of elements such as form, color, material, texture or lighting plays a big role in the meaning and perception of interior spaces in the designs that will be made.
In this study, virtual reality (VR) technology, which is one of the modern technologies, was used to test perceptual differences. The factors affecting the user's perception and space design, such as form, color, material, texture and lighting, were tested by creating a virtual interior design and perceptual differences were determined. The importance of designing interiors according to perceptual variables has been emphasiz