Obstrüktif uyku apne sendromu pulmoner tromboemboli için bir risk faktörü müdür?
Is obstructive sleep apnea syndrome a risk factor for pulmonary thromboemboli?
Yazar: KEZBAN ÖZMEN SÜNER
Danışman: DOÇ. DR. ALİ NİHAT ANNAKKAYA
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Pulmoner emboli = Pulmonary embolism ; Tromboz = Thrombosis ; Uyku = Sleep ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Venöz tromboz = Venous thrombosis

Özet:
Giriş ve Amaç: Yapılan birçok çalışmada Obstrüktif Uyku Apne Sendromu'nun (OSAS) kardiyovasküler hastalıklar için bağımsız bir risk faktörü olduğu gösterilmiştir. Ancak OSAS ile venöz tromboemboli (VTE) arasındaki ilişkiyi ortaya koyan çalışmalar yetersizdir. Bu çalışmada Pulmoner Emboli (PE) tanısı alan hastalarda OSAS sıklığını polisomnografik olarak ortaya koyup OSAS varlığının pulmoner emboli için bir risk faktörü olabileceğini klinisyenlerin dikkatine sunmak amaçlanmıştır.Yöntem: Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Servisinde PE tanısı alan ardışık 50 hasta prospektif olarak OSAS sıklığı yönünden değerlendirildi. Çalışmaya katılmayı kabul eden klinik durumu uygun gönüllü 30 olguya Polisomnografik inceleme yapıldı. Apne-Hipopne İndeksi 5'in üzerinde olan hastalar OSAS olarak kabul edildi. PE'de OSAS sıklığı tespit edildi ve PTE olguları majör risk faktörü olup olmamasına göre iki gruba ayrılarak karşılaştırıldı.Bulgular: 28-85 yaşları arasında (61±15,ortalama±SD), 14 kadın, 16 erkek toplam 30 olgu çalışmaya dahil oldu. Nonmasif PE 24 olgu (%80), submasif PE 3 olgu (%10), kronik pulmoner tromboemboli 2 olgu (%6,7) ve masif pulmoner emboli 1 olgu (%3,3) mevcuttu. Olguların %56,7'sinde (17/30) OSAS tespit edildi. Orta ve ağır OSAS (AHİ > 15) olanların oranı ise %26,7 (8/30) idi. Bilinen majör VTE riski olmayan pulmoner tromboembolisi olan hastalarda (n=20), VTE risk faktörü olan hastalara göre (n=10) anlamlı olarak daha yüksek oranda OSAS tespit edildi (sırasıyla %70; 14/20 ve %30; 3/10, p=0.045). Majör PTE risk faktörü olan grubun yaş ortalaması daha düşük, (66 ve 52, p=0.015) kilosu ise daha yüksek (81 ve 88 p=0.025) bulundu. Majör risk faktörü olmayan grupta BUN düzeyleri anlamlı olarak daha yüksekti. PTE majör risk faktörü olan ve olmayan grupta vücut kitle indeksi, hematokrit düzeyi, AHİ ve diğer polisomnografik bulgular yönünden anlamlı fark saptanmadı. Yapılan multivaryant lojistik regresyon analizinde görünür majör risk faktörü olmayan grupta PTE için tek bağımsız risk faktörünün OSAS olduğu tespit edildi (p=0.049).Sonuç: PTE'si olan olgularda OSAS oranları toplumdan çok daha yüksek oranda bulundu. Çalışmanın sonuçları OSAS'nın PTE için bağımsız bir risk faktörü olabileceğini düşündürmektedir. Bu konuda daha kapsamlı çalışmalara gereksinim vardır.

Abstract:
Background and Objectives: It is evaluated that obstructive sleep apnea syndrome (OSAS) is an independent risk factor for cardiovascular diseases. However, there is no further study demonstrating the relationship between OSAS and venous thromboemboli (VTE). In this study, the aim is to evaluate OSAS via polysomnography in patients with pulmonary embolism and drawing the attention of clinicians to the presence of OSAS may be a risk factor for pulmonary embolism.Method: In the Department of Chest Diseases of Düzce University School of Medicine, 50 patients with pulmonary embolism were evaluated for the frequency of OSAS, prospectively.Polysomnographic evaluation was performed to clinically stable 30 patients agreed to participate in the study. Patient with apnea-hypopnea index more than 5 was defined as OSAS.The frequency of OSAS in the patients with pulmonary embolism was detected and the properties of those patients compared with other cases.Results: Between the ages of 25-85 (61-15,mean ?SD), 30 patients (14 women,16 men) were included in study.There were 24 patients with non-massive pulmonary embolism (%80), 3 patients with submassive pulmonary embolism(%10 ),2 patients chronic pulmonary embolism (%6,7)and 1 patient with massive pulmonary embolism (%3,3), respectively.%56,7 of the patients (17/30)OSAS were detected. The percent of patients with moderate and severe OSAS (AHI >15) was %26,7 (8/30).The patients with no known major risk factors for pulmonary embolism had significantly high rates OSAS compared to,those with having major risk factors (respectively %70; 14/20, %30 3/10 and ;p:0,045 )The mean age of the group with major risk factor for VTE was found low.(66-13 and 52 -15, p:0,015)There was no significantly difference for gender, weight and body mass index between the groups, who have major risk factors for VTE and who have no major risk factor for VTE.Conclusions: The rate of OSAS in patients with PE was much higher than that of community. Moreover, the clinical significance of moderate and severe OSAS patients in the community for at least 5 times higher. The group with idiopathic thromboembolism without a risk factor has OSAS in higher rates when compared with the group with risk factors. More comprehensive search is needed on this subject.Keys: pulmonary embolism, obstructive sleep apnea syndrome, sleep apnea, venous thromboembolism