Esansiyel trombositemi ve primer miyelofibroz olgularında TET2 mutasyonu
TET2 Mutations in essential trombocytemia and primary myelofibrosis cases
Yazar: CAN TURAN
Danışman: PROF. DR. REYHAN DİZ KÜÇÜKKAYA
İstanbul Bilim Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Birincil miyelofibroz = Primary myelofibrosis ; Lösemi-miyeloid-kronik-BCR-ABL pozitif = Leukemia-myelogenous-chronic-BCR-ABL positive ; Miyeloproliferatif hastalıklar = Myeloproliferative disorders ; Mutasyon = Mutation ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Trombositemi-hemorajik = Thrombocythemia-hemorrhagic

Özet:
Amaç: Kronik miyeloid lösemi (KML)-dışı miyeloproliferatif neoplaziler (MPN) başlıca polistemia vera (PV), esansiyel trombositemi (ET) ve primer miyelofibroz (PMF) olarak gruplandırılır. PV eritrosit kitlesinde artış, ET trombosit sayısında artış, PMF ise kemik iliğinde fibrozis ile karakterizedir. 2005 yılında tanımlanan JAK2V617F mutasyonu ile PV hastalarının %95-98'inde, ET ve PMF hastalarının %50'sinde klonal gelişimi göstermek mümkün olmuştur. Daha sonra PV'de JAK2 exon-12 mutasyonları, PMF ve ET'de MPL mutasyonları tanımlanmıştır. MPN hastalarında olduğu gösterilen mutasyonlardan biri de TET2 mutasyonudur. TET2 metilsitozine hidroksil eklenmesini sağlayan 2-oksogluterat ve Fe (II)-bağımlı hidroksilaz enzimlerini kodlayan bir gen dizisidir. İlk kez 2009 yılında tanımlanan TET2 mutasyonu birçok miyeloid hastalıkta gösterilmiştir. TET2 mutasyonunun sıklığı PV'de %15, ET'de %4-11, PMF'de %19 oranında bulunmuştur. TET2 mutasyonunun prognostik öneminin olduğuna dair bulgular olmasına karşın bu konuda yeterli veri mevcut değildir. Bu çalışmada T.C. İstanbul Bilim Üniversitesi Avrupa Florence Nightingale Hastanesi Araştırma ve Uygulama Merkezi Hematoloji Polikliniği'nde takip edilmekte olan KML dışı MPN hastalarında TET2 mutasyonunun belirlenmesi ve TET2 mutasyon varlığının hastaların klinik bulguları üzerine etkileri araştırılmıştır.Gereç ve Yöntem: Çalışmaya WHO kriterlerine göre 35 ET ve 10 PMF olmak üzere toplam 45 Ph (-) MPN hastası dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, klinik ve laboratuar bilgileri kayıt altına alınmıştır. Venöz kandan DNA izolasyonu yapılarak dizi analizi yöntemiyle TET2 mutasyonu çalışılmıştır. İstatistiksel analizlerin değerlendirilmesinde bağımsız t testi, ki-kare testi ve göreceli orantı (OR) kullanılmıştır.Bulgular: ET hastalarının %45,7'sinde (16/35) ve PMF hastalarının %70'inde (7/10) TET2 mutasyonları saptanmıştır. TET2 mutasyonu pozitif hastalarda I1762V, M1907T, L1721W, H1778A, C1298Y, Q1828X mutasyonları olmak üzere toplam 6 adet TET2 mutasyonu belirlenmiştir. TET2 gen bölgesinde saptanan bu gen değişimlerinden L1721W ve I1762V'nin genetik polimorfizm olma olasılığı mevcuttur. ET ve PMF hastalarımızda TET2 mutasyon sıklığının yaş ve cinsiyet farkı göstermediği tespit edilmiştir. ET hastaları için başlangıç dalak boyutu ile TET2 mutasyonu arasında ilişki bulunmuştur (p=0,011). TET2 mutasyonu olan ET hastalarında kemik iliği biyopsilerinde yüksek dereceli fibrotik değişiklik görülme olasılığı artmış bulunmuştur (p=0,011). Ayrıca TET2 mutasyonu olan hastalarda arteriyel tromboz ve kanama komplikasyonu görülme olasılığının TET2 mutasyonu olmayan hastalara göre artmış olduğu sonucuna varılmıştır (ET için sırası ile OR:2,59, OR:1,7; PMF için sırası ile; OR:1,6, OR:1,6). Çalışmamızda JAK2V617F ve TET2 mutasyonu birlikteliği ile artmış dalak boyutu arasında ilişki bulunmuştur (p=0,001). Her iki mutasyonun birlikte olduğu hastalarda arteriyel tromboz ve kanama komplikasyonu görülme olasılığı artmaktadır (ET için sırası ile OR:3,85, OR:2,8; PMF için sırası ile OR:3,67, OR:3,67). Bu oranlar tek başına TET2 mutasyonu varlığından fazladır. ET hastalarında çift TET2 mutasyonu varlığının trombozitoz derecesi ve splenomegali ile ilişkili olduğu sonucuna varılmıştır (p=0,008, P=0,021).Sonuç: ET ve PMF hastalarında TET2 gen bölgesinde çok sayıda gen değişimi gösterilmiştir. Bunların bir kısmının polimorfizm olma olasılığı mevcuttur. Bununla birlikte; tanımlanan gen bölgesinden bir kısmının hematolojik kanserler ile ilişkisi daha önceden gösterilmiştir. Bulunan tüm TET2 mutasyonları birlikte değerlendirildiğinde TET2 mutasyonlarının özellikle dalak boyutu, fibroz derecesiyle ilişkili olduğu; arteriyel tromboz ve kanama olasılığını arttırdığı gösterilmiştir. PMF hastaları için TET2 mutasyonlarının varlığı özellikle dalak boyutunu, arteriyel tromboz ve kanama görülme olasılığını artırmaktadır. JAK2V617F ile beraber TET2 mutasyonu görülme durumunda komplikasyonların görülme olasılığı daha da yüksektir. ET hastalarında çift TET2 mutasyonları varlığı trombositoz derecesi ve splenomegali ile ilişkili bulunmuştur. Çalışmamızın verileri TET2 mutasyonlarının ET ve PMF hastalarında komplikasyonları arttırdığını işaret etmektedir. Daha geniş hasta serilerinde yapılacak çalışmalar TET2'nin hastalık patogenezindeki rolünü ortaya koyacaktır.

Abstract:
Aims: Myeloproliferative neoplasms other than CML are grouped as policytemia vera (PV), essential trombocythemia (ET) and primary myelofibrosis (PMF). PV is associated with increase in red cell mass and ET is associated with inrease in numbers of trombocytes. In addition PF is characterized by fibrosis of bone marrow. By the identification of JAK2617f mutation in 2005; the explanation of the clonal proliferation in 90-95% of PV, 50% of ET and 50% of PMF have been possible. Thereafter JAK exon-12 mutations for PV and MPL mutations for ET and PMF have been defined. However the clonal proliferation in approximately half of the PV and PMF cases have been undetermined. One of the mutations which identified in MPNs is TET2 mutation. The TET2 gene codes for a 2-oxoglutarate and Fe(II) ?dependent hydroxylase that is able to hydoxylate methylated cytosine. Its is firt defined in 2009. In addition sequencing of TET2 led to the identification of TET2 in every myeloid disorders. TET2 mutations is found positive in 15% of PV, 4-11% of ET and 19% of PMF patients. According to few cases, TET2 mutations have prognostic value. The purpose of this research is the determination of TET2 mutations and clinical relevance of TET2 in the 35 ET and 10 PMF patients who are followed up in T.C. İstanbul Bilim University Avrupa Florence Nightingale Hospital Research and Practice Center Hematology Clinic.Material and methods: 35 ET ve 10 PMF patiens are included to this research according to WHO criteria. Patients? demographic informations and clinical and laboratory findings were registered. The patients? DNAs were isolated from venous blood samplings and TET2 mutations were defined by sequence analysis. Datas were evaluated and t test, chi-squere test and Odds Ratio were performed for statistical analysis.Results: TET2 mutations were found in 47,5% (16/35) of ET patients and 70% of PMF patients. Six mutations were defined in patients who were fount TET2 positive. These mutations were I1762V, M1907T, L1721W, H1778A, C1298Y and Q1828X. L1721W and I1762V have chance to be genetic polymorphism. The frequency of ET2 mutation was not statistically different between males and females. We demonstrated a correlation between initial spleen size ant TET2 mutations for patients with ET (p=0.011). Rate of high grade fibrotic changes is found more often in bone marrow biopsy examination in TET2 mutations positive ET patients (p=0,011). Furthermore, complications including arterial thrombosis and bleeding are found more frequent in TET2 mutations positive ET and PMF patients than negative ones (for ET relatively OR:2,59, for PMF relatively OR:1,7; OR:1,6, OR:1,6). In our study we discovered that togetherness of JAK2V617F and TET2 mutations associates bigger spleen size (p=0,001). Also, risks of arterial thrombosis and bleeding are found increased in patients who have both mutations (for ET, relatively OR:3,85, OR:2,8; for PMF, relatively OR:3,67, OR:3,67). These rates are higher than only TET2 mutations positive patients.Conclusion: We demonstrated much higher TET2 mutations in patients with ET and PMF. We firstly suggest possibility of polymorphism with these high rates. Positivity of TET2 mutations are correlated with especially spleen size and rate of fibrosis for patients with ET; and these mutations increase risk of arterial thrombosis and bleeding. For patients with PMF, positivity of TET2 mutations increase spleen size and also risk of arterial thrombosis and bleeding. In both illnesses, togetherness of JAK2V617F and TET2 is associated with increased risk of complications. Double TET2 mutations positivity are correlated with severity of thrombositosis and spleenomegaly for patients with ET. This situation is found araised risk of arterial thrombosis and bleeding for patients with both ET and PMF.