Risale-i Tevhid ve Menakıb-ı Mansur
Risale-i Tevhid ve Menakıb-ı Mansur
Yazar: SEMRA TOPCU
Danışman: PROF. DR. EROL ÖZTÜRK
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dilbilgisi = Grammar ; Dilbilim = Linguistics ; Eski Anadolu Türkçesi = Old Anatolian Turkish ; Eski Türk edebiyatı = Old Turkish literature ; Hallac-ı Mansur = Hallac-ı Mansur ; Mansurname = Mansurname ; Menakıb-ı Mansur = Menakıb-ı Mansur ; Risale-i Tevhid = Risale-i Tevhid ; Türk edebiyatı = Turkish literature

Özet:
Eski Anadolu Türkçesi 13.-15. yy' da Anadolu'da oluşan yazı dilinin adıdır. Anadolu'ya gelen Oğuz boylarının oluşturduğu bu dil daha sonrasında Osmanlı Türkçesinin oluşmasını sağlamıştır. Bu yazı dili ile birçok eser verilmiştir. Bu dönemin dilinin özellikleri eserler sayesinde ortaya çıkmaktadır. Biz de bu amaçla Eski Anadolu Türkçesine ait olduğunu düşündüğümüz bir eseri inceledik. 
Bu tez çalışması Risāle-i TevĥĮd ve Menāķıb-ı Manśūr adlı eserin transkripsiyonlu metni, dil özellikleri ve dizininden ibarettir. Hacı Selim Ağa Yazma Eser Kütüphanesinin Kemankeş Emir Hoca Koleksiyonu'na ait olan eser dil özellikleri bakımından Eski Anadolu Türkçesi metnidir. Eserin yazarı belli olmayıp Kemankeş Abdülkadir Efendi' nin  (ö. 1152/1738-1739) vakfettiği kütüphanesine aittir. 
Hacı Selim Ağa Yazma Eser Kütüphanesinde 275 numarasıyla kayıtlıdır. Eser Risāle-i Tasavvuf olarak kaydedilmiştir. Metnin ilk sayfasında (mührün bulunduğu sayfada) kitabın adı Risāle-i TevĥĮd ve Sırruhū MüteǾalliķ ve Menāķıb-ı Manśūr olarak geçmektedir. Biz çalışmamıza Risāle-i TevĥĮd ve Menāķıb-ı Manśūr adını verdik.
Eserde Hallac-ı Mansur olarak bilinen Ebü'l-Mugis el-Hüseyn b. Mansur el-Beyzavi' nin (ö.309/922) "Ene'l Hak" sözü üzerine nasıl tutuklandığını ve idam edildiğini anlatmaktadır.
Eser kayıtta 106 varak olarak görülse de 108 varaktan ibarettir. Çalışmamız eserin 50 varaklık kısmını kapsamaktadır. Bu çalışma giriş, metin, inceleme, dizin, sözlük bölümlerinden oluşmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Eski Anadolu Türkçesi, Risāle-i Tasavvuf , Hallac-ı Mansur, Mansurname

Abstract:
Old Anatolian Turkish is the name of the written language formed in Anatolia in the 13.-15. century. This language, which was formed by the Oghuz tribes who came to Anatolia, enabled the formation of Ottoman Turkish. Many works have been given this written language. The characteristics of the language of this period are revealed thanks to the works. Fort his purpose, we analyzed a work that we think belongs to Old Anatolian Turkish. 
This thesis study consists of the transcribed text of Risāle-i TevĥĮd ve Menāķıb-ı Manśūr, language features and index. The work belonging to Kemankeş Emir Hoca Collection of Hacı Selim Ağa Manuscript Library is Old Anatolian Turkish text in terms of language features. The author of the work is unknown and the work belongs to the library of Kemankeş Abdülkadir Efendi (d. 1152/1738-1739).
The work is registered in the Hacı Selim Ağa Manuscript Library with the number 275 and is recorded as Risale-i Tasavvuf. On the first page of the text (the page on which the seal is located) the name of the book appears as Risāle-i Tevhīd ve Sırruhū Müte'alliḳ ve Menāḳıb-ı Manṣūr. We named our work Risāle-i Tevhīd ve Menāḳıb-ı Manṣūr.
The work describesi how Ebü'l-Mugis el-Hüseyn b. Mansur el-Beyzavi (d. 309/922), known as Hallac-ı Mansur, was arrested and executed on the saying "Ene'l-Hak". 
Altough the work is seen as 106 folios in the record, it consists of 108 folios. Our study covers the 50 folios part of the work. This study consists of introduction, text, analysis, index and dictionary sections.
Keywords: Old Anatolian Turkish, Risāle-i Tasavvuf , Hallac-ı Mansur, Mansurname