Tokat ili çilek alanlarında akar (Acarı) türleri ve popülasyon yoğunlukları ile farklı çilek çeşitlerinde bazı phytoseııdae (mesostıgmata) türlerinin etkinliklerinin belirlenmesi
Determination of mite (Acari) species in strawberry production area of Tokat province, population dynamics and the effectiveness of some phytoseiidae (Mesostigmata) species in different strawberry varieties
Yazar: TUĞBA ÇAKAR
Danışman: PROF. DR. DÜRDANE YANAR
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Akarlar = Acari ; Phytoseiidae = Phytoseiidae ; Çilek = Strawberry

Özet:
Bu çalışma 2016-2019 yılları arasında Tokat İli'nde Merkez, Erbaa ve Niksar İlçelerinde yürütülmüş ve çalışmanın materyalini bölgedeki çilek alanlarında bulunan akar türleri oluşturmuştur. Bölgede bulunan akar türlerini tespit etmek amacıyla çilek alanlarında sürveyler yapılmıştır. Bu sürveyler sonucunda Tetranychidae, Tenuipalpidae, Cheyletidae, Cunaxidae, Oribatidae, Tydeidae, Acaridae ve Phytoseiidae familyalarına ait türler tespit edilmiştir. Tetranychidae familyasından Tetranychus urticae Koch. türünün yaygın olduğu görülmüştür. Phytoseiidae familyasına ait 17 akar türü tespit edilmiştir. Typhlodromus caucasicus (Abbasova)  türü Türkiye için yeni kayıt niteliğindedir. Tenuipalpidae familyasından Tenuipalpus coccicolubus De Leon türü Türkiye için yeni kayıttır. Tokat Merkez ve Erbaa'da iki lokasyonda 3 yerli 3 ticari çilek çeşitinde yürütülen popülasyon değişim çalışmalarında T. urticae yoğunluğu Tokat Merkez ve Erbaa'da tüm çeşitlerde 1 akar/yaprakçık yoğunluğunun altında seyretmiştir. Predatör akar popülasyon yoğunluğu ise 0,08 akar/yaprakçık değeri ile Temmuz ayında en yüksek seviyeye ulaştığı gözlemlenmiştir. Serada kontrollü şartlarda 6 çilek çeşiti ile yürütülen saksı denemelerinde 2018 yılında T. urticae yoğunluğu Karaçilek ve Camarosada 19 akar/yaprakçık yoğunluğuna kadar çıkmıştır. Tetranychus urticae'li grupta klorofildeki zararlanma nedeniyle Haziran ayında klorofil miktarı 33,4 iken Kasım ayında 19,46 değerine düştüğü görülmüştür. Galendromus occidentalis (Nesbitt) ve Neoseiulus californiculus (McGregor) türlerinin laboratuarda T. urticae'nin farklı dönemleri üzerinde tüketim kapasiteleri ile ilgili etkinlik çalışmaları yürütülmüştür. Bu çalışmada Tokat İli'nde çilek üretim alanlarında bulunan bitki zararlısı akarlar ve predatör akarlar tespit edilmiş olup, popülasyon değişimi çalışmaları ve etkinlik çalışmaları ile yerli ve ticari çilek çeşitlerinin iki noktalı kırmızı örümcek zararından etkilenme oranları ve predatör akarların kırmızı örümcek zararını önlemedeki etkileri ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
This study was carried out between 2016-2019 in the central, Erbaa and Niksar districts of Tokat and the mite species, found in the strawberry fields in the region, form the material of the study. To determine the mite species in the region surveys have been carried out in strawberry fields. As a result of these surveys, species belonging to Tetranychidae, Tenuipalpidae, Cheyletidae, Cunaxidae, Oribatidae, Tydeidae, Acaridae and Phytoseiidae families were determined. Tetranychus urticae Koch from the Tetranychidae family has been seen to be common mite species in the region. Seventeen mite species belonging to the Phytoseiidae family have been identified. Typhlodromus caucasicus (Abbasova, 1970) is a new record for Turkey. Tenuipalpus coccicolubus De Leon 1956 from Tenuipalpidae family is a new record for Turkey. In population dynamics studies, conducted with 3 local and 3 commercial strawberry varieties in two locations in Central and Erbaa districts of Tokat, T. urticae density was below 1 mite / leaflet density in all varieties tested. It was observed that the predator mite population density reached the highest level in July with a value of 0.08 mite / leaflet. In pot experiments conducted in the greenhouse with 6 strawberry varieties under controlled conditions, the density of T. urticae in Karaçilek and Camarosa varieties increased up to 19 mite / leaflet in 2018. Chlorophyll content of the strawberry plants infested with T. urticae, decreased from 33.4 to 19.46 in November due to the damage in chlorophyll. Efficacy studies of Galendromus occidentalis (Nesbitt) and Neoseiulus californiculus (McGregor) species on different stagess of T. urticae were carried out in the laboratory. In this study, plant pest mites and predator mites found in strawberry production areas in Tokat Province were determined, and the exposure rates of local and commercial strawberry varieties from two-spotted spider mite damage and the effects of predator mites on two-spotted spider mite damage were evaluated through population dynamic and efficiency studies.