Kentsel tasarım sürecinde araştırma ve veri toplama yöntemleri Bergama Cumhuriyet Meydanı örneği
Research and data collection techniques in urban design process: In case of Bergama Cumhuriyet Square
Yazar: DENİZ TOKA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BERNA DİKÇINAR SEL
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Kentsel mekan = Urban space ; Kentsel tasarım = Urban design

Özet:
Kentsel mekanı var eden kullanıcı ve kullanıcının gündelik etkinlikleridir. Dinamik yapıda olan kent ve kentsel mekanlar kullanıcıyı şekillendirirken kullanıcı ile şekillenmektedirler. Günümüzde ise kullanım biçimleri ve etkileri bağlamında kentsel mekanlar değişime uğramış; kentsel mekanın odağı, kullanıcı hareketi ekseninden tüketim eylemi eksenine kaymıştır. Bu bağlamda kentsel tasarımın gündelik kent hayatına etkileri ve kullanıcı-kentsel mekan ilişkisinin sorgulanması çalışmanın çıkış noktasını oluşturmaktadır.Birinci bölümde sonraki bölümlere ışık tutabilecek kavramsal ve kuramsal çerçeve tanımlanmıştır. Kentsel mekanda insan ihtiyaçları ve etkinliklerinden yola çıkılarak veri toplama araçları derlenmiş, insan odaklı mekansal veri toplama yöntemleri belirlenmiştir. İkinci bölümde bu yöntemler kullanılarak Türkiye'den kentsel mekan örnekleri kullanıcı bağlamında incelenmiştir. Mevcut durumları ve kullanım biçimleri tespit edilen örnekler üzerinden veri üretilmiş ve değerlendirme yapılmıştır. İncelenen örneklerde, kullanıcının kentsel mekanla ilişkisi sorgulanarak önemi ortaya konmuştur.Üçüncü bölümde ise önceki bölümlerden elde edilen bulgulara dayanılarak araştırma kapsamı belirlenmiş, araştırma yöntemi Bergama Cumhuriyet Meydanı üzerinde denenmiştir. Sonuç bölümünde çalışmada edinilen bulgulardan yola çıkılarak, meydan tasarımı sürecinde yapılacak olan alan araştırmasına yönelik bir model geliştirilmiş ve araştırma yöntemlerine dair öneriler sunulmuştur. Böylelikle kentsel tasarım sürecinde insan odaklı veri toplama yöntemleri ile kullanıcıya ilişkin veri kaynağı elde edilmiştir.Anahtar Kelimeler: kentsel mekan, kentsel tasarım, insan odaklı mekansal veri toplama yöntemleri, veri toplama araçları.

Abstract:
Daily activities of inhabitants, and the inhabitants themselves... These are the bases that make up the urban space. Dynamically structured urban spaces affect the inhabitants, while being affected by them. In today?s time, urban spaces metamorphose by means of ways and effects of their usage. The focus of the urban space has shifted from user?s movements to user?s consumption habits. In this context, this study is inspired by the effects of urban design on urban life, as well as the investigation of user - urban space interaction.First section includes the theoretical basis of this study. Data collection tools which are sourced by the human needs and activities in urban life are collected; ?user (people) oriented spatial data collection techniques? are determined. Using these techniques, urban space examples in Turkey are analysed in a user oriented way. A detailed evaluation is made and data are produced on the samples whose current states and way of usages have been identified. On the samples analysed, user-urban space interaction and association are questioned and emphasized.Third section gives the extent of the research according to the findings in previous sections. The research method is experimented on Bergama Cumhuriyet Square. A model on the field research to be made on the public square design process is introduced in the last section. In addition, suggestions are made on the research methods. Thus, ?user (people) oriented spatial data collection techniques? and data sources on the users are evaluated.Keywords: urban space, urban design, user (people) oriented spatial data collection techniques, data collection tools.