İdrar yolu enfeksiyonlarından izole edilen escherichia coli suşlarının antibiyotik direnç profilleri, genişlemiş spektrumlu beta laktamaz üretimi ve biyofilm özelliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of antibiotic resistance patterns, extended spectrum of beta lactamase production and biofilm properties of escherichia coli strains isolated from urinary tract infections
Yazar: MEHMET AKİF BOZKIR
Danışman: DOÇ. DR. AHMET UYSAL
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Laboratuvar Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases ; Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Beta laktamazlar = Beta lactamases ; Biyofilmler = Biofilms ; Escherichia coli = Escherichia coli ; Escherichia coli enfeksiyonları = Escherichia coli infections ; Genler = Genes ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Üriner sistem = Urinary tract ; Üriner sistem enfeksiyonları = Urinary tract infections ; İlaçlara direnç = Drug resistance

Özet:
Bu çalışmada; idrar yolu enfeksiyonlarından izole ve identifiye edilen 135 Escherichia coli suşunun; yirmi farklı antibiyotiğe duyarlıkları; genişlemiş spektrumlu beta laktamaz enzimi (GSBL) üretimleri ve biyofilm oluşturma özellikleri açısından değerlendirildi. Antibiyotik duyarlılıklarının belirlenmesi için, disk difüzyon yöntemi kullanıldı. Suşların %65,1'nin en az bir veya daha fazla antibiyotiğe dirençli olduğu ve suşlar arasında 69 farklı direnç profili olduğu belirlendi. Suşlar arasındaki en yüksek direnç oranı %50,4 ile ampisiline karşı olduğu, bunu %40,7 tetrasiklin, %40 nalidiksik asid, %31,1 ofloksasin ve moksifloksasin, %28,9 ile amoksisilin/klavulanik asit ve siprofloksasin'in takip ettiği görüldü. Suşlar meropeneme karşı %100 duyarlı olarak gözlemlendi, bunu %1,48 oranı ile imipenem ve %2,2 oranı ile amikasinin takip ettiği görüldü. GSBL üretiminin belirlenmesi için çift disk sinerji yöntemi kullanıldı. Fenotipik olarak GSBL pozitif suş sayısı 16 (%11,8) olarak tespit edildi. GSBL pozitif suşların genotipik olarak GSBL genlerinin tespiti amacı ile multipleks PZR yöntemi kullanıldı. Bu yöntem ile blaCTX-M, blaTEM, blaSHV, blaOXA beta laktamaz genleri araştırıldı. GSBL pozitif suşlarda en yaygın genin %93,7 oranı ile blaTEM geni olduğu ortaya koyuldu. Biyofilm oluşturma özellikleri ise kristal viyole boyama yöntemi ile saptandı. Suşların fenotipte %7,4 (10)'ü biyofilm pozitif olarak tespit edildi ve bu suşların genotipde fimH geni varlığı PZR yöntemi ile ortaya koyuldu. Bu analiz sonucuna göre biyofilm pozitif suşların, biyofilm oluşumunda önemli bir virülans faktörü olan fimH (508 bç) geni yönünden pozitif olduğu doğrulandı. 
Üropatojenik Escherichia coli enfeksiyonları dünya çapında ciddi bir sorun haline gelmiştir. Hem sentetik hem de doğal antibiyotiklere karşı artan direnç ve özellikle biyofilm oluşturabilen suşlar, yeni ve daha ciddi hastalıkların ortaya çıkmasıyla enfeksiyonun tekrarlamasına ve kronikleşmesine neden olmaktadır. Bu sebeple üropatojenik E. coli suşlarının antibiyotik direnç özelliklerinin ve biyofilm oluşum mekanizmalarının karakterizasyonu ile ilgili sürveyans çalışmaları yapılmalı ve yeni terapötik çözümlerin geliştirilmesine olanak sağlanmalıdır.

Abstract:
In this study; 135 Escherichia coli strains isolated and identified from urinary tract infections; were evaluated for their sensitivity to twenty different antibiotics; extended spectrum of beta lactamase enzyme (ESBL) production and biofilm formation properties. Disc diffusion method was used to determine antibiotic susceptibilities. It was determined that 65.1% of the strains were resistant to at least one or more antibiotics and there were 69 different resistance profiles among the strains. It was seen that the highest resistance rate among strains was 50.4% against ampicillin, followed by 40.7% tetracycline, 40% nalidixic acid, 31.1% ofloxacin and moxifloxacin, 28.9% amoxicillin / clavulanic acid and ciprofloxacin. Strains were observed to be 100% sensitive to meropenem, followed by imipenem with a rate of 1.48% and amikacin with a rate of 2.2%. Double disk synergy method was used to determine the production of ESBL. It was determined that phenotypically, the number of ESBL positive strains was 16 (11.8%). Multiplex PCR method was used to detect the ESBL genes genotypically in ESBL positive strains. With this method, blaCTX-M, blaTEM, blaSHV, blaOXA beta lactamase genes were investigated. It was revealed that the most common gene in ESBL positive strains was the blaTEM gene with a rate of 93.7%. Biofilm production properties were determined by crystal violet staining method. 7.4% (10) of the strains in the phenotype were found to be biofilm positive, and the presence of a fimH gene in the genotype of these strains was revealed by the PCR method. According to the results of this analysis, it was confirmed that biofilm positive strains were positive for the fimH (508 bp) gene, an important virulence factor in biofilm formation. 
Uropathogenic Escherichia coli infections have become a serious problem worldwide. Increased resistance to both synthetic and natural antibiotics, and especially strains that can form biofilm, cause the infection to recur and become chronic with the emergence of new and more serious diseases. For this reason, surveillance studies should be conducted on the characterization of antibiotic resistance properties and biofilm formation mechanisms of uropathogenic E. coli strains and it should be possible to develop new therapeutic solutions.