Tip 2 diyabetli bireylerde diyet inflamatuar indeksi ile anksiyete, depresyon ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of the relationship between dietary inflammatory index and anxiety, depression and quality of life in individuals with type 2 diabetes
Yazar: MERVE GÜLDALI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN GÜVELİ
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Diyet = Diet ; Diyet inflamatuvar indeksi = Dietary inflammatory index ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Ölçekler = Scales

Özet:
Diyabet, görülme sıklığındaki artış ve yarattığı sorunlar sebebiyle önemi gittikçe artan sağlık sorunlarından biri olmakla birlikte beslenme ile yakından ilişkilidir. Bu çalışmaya İstanbul'daki özel bir hastanenin beslenme ve diyet polikliniğine Eylül 2020-Ocak 2021 tarihleri arasında başvuran 18-65 yaş arası 158 birey alınmıştır. Çalışma, tip 2 diyabetli bireylerin Diyet İnflamatuar İndeksi (Dİİ) ve Akdeniz Diyeti Bağlılık Ölçeği skorlarının, diyabet tedavi yeterliliği, depresyon, anksiyete ve yaşam kalitesi ölçütleri ile ilişkisini saptamak amacıyla yapılmıştır. Katılımcıların genel bilgileri ve antropometrik ölçümleri yüz yüze görüşülerek alınmış, depresyon durumu Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), anksiyete durumu Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), yaşam kalitesi SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği ve akdeniz diyetine uyumu Akdeniz Diyeti Bağlılık Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Cinsiyet ile Dİİ arasında anlamlı ilişki olduğu görülmüştür (p≤0.01). Dİİ ve Akdeniz diyeti uyumu ile depresyon, anksiyete, yaşam kalitesi arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>0.05). Ancak yüksek depresyon ve anksiyete skorlarına sahip gruplarda yaşam kalitesi ölçütü puanlarında belirgin düşüş izlenmiştir (p≤0.01). Depresyon ve anksiyete skorlarının yaşam kalitesi ölçütünün tüm alt parametreleri ile istatiksel olarak anlamlı ilişkili olduğu saptanmıştır (p<0.01). Diyabet yönetimi anksiyete skoru yüksek olan bireylerde diyetsel faktörlerden bağımsız olarak daha kötü saptanmıştır. Çalışma sonucunda Dİİ ve akdeniz diyeti uyum ölçütü skorlarının diyabet yönetimi, depresyon, anksiyete ve yaşam kalitesi ile ilişkili olabileceği hipotezi desteklenmemiştir. Herhangi bir psikolojik tanı ve tedavi ile izlenmeyen diyabetik bireylerden oluşan bu çalışma grubunda, daha önce bilinmeyen psikolojik bozuklukların, araştırılan diğer faktörlere göre bireylerin diyabet yönetimini daha fazla etkilemiş olması diyetisyen rutin pratiğinde psikolojik semptom gözlemi ve psikolojik değerlendirme amaçlı olarak gerekli konsültasyonlar açısından daha dikkatli olunması gerektiğini düşündürmektedir.

Abstract:
Diabetes is a worldwide health issue of increasing importance, causing numerous problems, and is closely related to nutrition. This study observes 158 individuals aged from 18 to 65 who applied to the nutrition and dietetics clinic of a private hospital in İstanbul between September 2020 and January 2021. The study aimed to determine the relation of Dietary Inflammatory Index (DII) and Mediterranean Diet Adherence Screener (MEDAS) scores with the standards of diabetic state, depression, anxiety and quality of life scans of individuals with type 2 diabetes. General information about the participants and their anthropometric measurements were collected through face to face examinations, and their status of depression and anxiety were evaluated through Beck Depression Inventory (BDI) and Beck Anxiety Inventory (BAI). The SF-36 Health Survey Questionnaire was used for evaluating quality of life status and DII values were calculated by collecting individuals' 3-day records of food consumption. İt has been observed that a statistically significant correlation is present between gender and DII scores (p≤0.01). No interactions have been found between the DII and MEDAS scores versus diabetes management or psycological disorders but the group with higher BDI and BAI scores had statictialy significant lower scores on every segment of SF-36 indices (p≤0.01). Diabetes management was worse in patients with higher anxiety scores without correspondance to dietary factors. Study indicates that the hypothesis of correspondence between either DII or MEDAS scores and dibetes management, depression, anxiety or quality of life scores is not supported. İn this group of type 2 diabetec patients who where chosen not to receive any psycological treatment or evalution previously, the unknown psycological disorders may have influenced diabetes management more than other factors researched in this article. Therefore a better care on psycological symptoms and consultations on psycological evolution of diabetic patients when necessary should be considered as a must in a dietitian's routine clinic practise.