Diş hekimi kontrolünde olmayan beyazlatma ürünlerinin genç daimi dişler üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Assesment of over the counter bleachi̇ng products effects on young permanent teeth
Yazar: ZEYNEP YILMAZ
Danışman: PROF. DR. NEŞE AKAL
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş beyazlatma = Tooth bleaching ; Diş hekimleri = Dentists ; Diş hekimliği = Dentistry ; Diş renk değişikliği = Tooth discoloration ; Mikrosertlik = Microhardness ; Spektrofotometri = Spectrophotometry ; Yüzey pürüzlülüğü = Surface roughness

Özet:
Günümüzde diş hekimi kontrolünde olmayan beyazlatma ürünlerinin (OTC) çeşitleri oldukça artmıştır. Estetik olarak diş renginden memnun olmayan genç bireyler bu ürünlere marketlerden, eczanelerden veya internetten kolayca ulaşabilmektedirler. Ancak bu ürünlerin genç daimi dişlerde kontrolsüz kullanımının mine yüzeyine etkileri tam olarak bilinmemektedir. Sunulan tez çalışmasında diş hekimi kontrolünde olmayan, farklı uygulama yöntemleri olan bazı beyazlatma materyallerinin genç daimi dişler üzerindeki etkilerinin ve etkinliğinin in vitro olarak değerlendirilmesi amaçlandı. Çekilmiş genç daimi dişlerden elde edilen 84 örnek rastgele 7 gruba ayrıldı. Gruplara E-Bright Light Accelerated Teeth Whitening SystemTM, Luster 1 Hour WhiteTM, White Light Teeth Whitening SystemTM, WhitedentTM, Crest 3D White WhitestripsTM, Purewhite Whitening TraysTM, Spray White 90TM firmaların önerilerine göre uygulandı. Dişlere yapılan ölçümler beyazlatma yapılmadan önce, beyazlatmadan sonra ve yaşlandırmadan sonra tekrarlandı. Renk değerlendirmesi Vita 3D Master renk skalası ve Vita Easyshade Compact spektrofotometre ile yapıldı. Minenin mikrosertliği Vikers mikrosertlik cihazıyla, yüzey pürüzlülüğü ise profilometre ile ölçüldü. Yüzey morfolojisi değerlendirmesi SEM ile yapıldı. İstatistiksel değerlendirmede testler p<0,05 değerinde anlamlı kabul edildi. İki renk değerlendirilmesi arasında % 89,7' lik bir uyum tespit edildi. Kullanılan bütün OTC ürünlerin beyazlatma sağladığı, spektrofotometre sonuçlarına göre ise en iyi beyazlatmayı Spray White 90TM grubunun sağladığı bulundu. Herhangi bir kromojenin etkisi olmadan yaşlandırmayla birlikte uzun dönemde OTC ürünlerinin mikrosertliğe olumsuz bir etkisinin olmadığı gözlendi. Profilometre değerlendirmesinde Pure White Whitening TraysTM grubunda beyazlatma sonrasında pürüzlülük artarken diğer gruplarda istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik bulunmadı. Genel olarak bakıldığında Crest 3D White WhitestripsTM ve E-Bright Light Accelerated Teeth Whitening SystemTM grubu hariç yüzey pürüzlülüğünün yaşlandırma uygulamasından sonra arttığı gözlendi. SEM incelemeleri değerlendirildiğinde yüzey pürüzlülüğü sonuçlarıyla uyumlu görüntüler elde edildi. Ancak hiçbir grubun morfolojisinde mine prizmalarını açığa çıkartacak kadar bozulma saptanmadı. Çalışmamızda kullanılan ürünlerin genç daimi dişlerin mine yüzeylerinde minimal düzeyde değişiklik oluşturduğu ve genç bireylerin Crest 3D White WhitestripsTM'i diğerlerine göre daha güvenle kullanabilecekleri sonucuna varıldı.

Abstract:
Nowadays, the varieties of self applicable teeth whitening products (OTC) increased considerably. Esthetically unsatisfied young individuals can access these products from grocery stores, pharmacies or over internet easily. Effects of uncontrolled application of whitening products on young permanent teeth is unknown. In this study, it is aimed to evaluate the effectiveness and impact of individual self applicable teeth whitening products on young permanent teeth as an in vitro activity. Extracted 84 young permanent teeth randomly distributed to 7 groups. Seven different teeth whitening products, E-Bright Light Accelerated Teeth Whitening SystemTM, Luster 1 Hour WhiteTM, White Light Teeth Whitening SystemTM, WhitedentTM, Crest 3D White WhitestripsTM, Purewhite Whitening TraysTM, Spray White 90TM, applied to individual groups according to recommended application procedures. Experimental measurements performed before bleaching, after bleaching and after bleaching-artificial aging. Color assesments of the teeth were performed with Vita 3D Master Shade Guide and Vita Easy Shade Compact spectrophotometer. Enamel microhardness was measured by Vikers microhardness tester and surface roughness was measured by profilometer. Surface morphology was evaluated by Scanning Electron Microscope (SEM). During statistical analysis, p<0,05 value was considered statistically significant.  Colleration percentage between two color assesment technics calculated as  % 89,7.  According to experimental results, it is seen that all of the OTC products are capable to whiten the teeth, based on the spectrophotometer measurement maximum whitening is observed on Spray White 90TM group. It is seen that OTC products does not have any long-term negative impact on microhardness of enamel without any chromogen. Profilometer analysis showed that surface roughness increased after bleaching in Pure White Whitening TraysTM group, changes in roughness in the other groups were not statistically significant. Overall, it is observed that surface roughness is increased after the aging process in experiment groups except Crest 3D White WhitestripsTM and E-Bright Light Accelerated Teeth Whitening SystemTM groups. Considering the results of SEM, it is observed that the images are consistent with the surface roughness measurements. However, none of the groups has enough corruption on the morphology of the enamel to expose enamel prisms. In conclusion, the products used in this study caused minimal changes on enamal surface of young permanent teeth and usage of Crest 3D White WhitestripsTM can be more safely than other studied products.