Hetaril - substitue yeni kumarin türevlerinin sentezi
Synthesis of new hetaryl - substituted coumarin derivatives
Yazar: VAHAP EFE ÇİÇEKCİ
Danışman: PROF. DR. ÇİĞDEM YOLAÇAN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Organik Kimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Kimyasal bir çekirdek olan kumarin, türevlerinin çeşitli sentetik ve biyolojik uygulamalardaki çok yönlülüğü nedeniyle doğadan gelen bir ödüldür. Her ne kadar birçok kumarin doğal kaynaklardan izole edilmiş olsa da son yıllarda sentetik analoglara olan ilgi giderek artmaktadır. Kumarinler geniş farmakolojik etkilere sahip oldukları için antidepresanlar, antimikrobiyal, antioksidan, anti-enflamatuarlar, antinosiseptifler, anti-tümör ajanları, astım ilaçları, antiviral ve anti-pıhtılaştırıcılar gibi çeşitli alanlarda güçlü bir bilimsel ilgi görmektedir. Tıbbi kimyanın en önemli alanlarından biri azot atomları içeren heterosiklik biyoaktif moleküllerin incelenmesidir. Triazol, geniş bir ilaç iskelesi yelpazesinde potansiyel bir heterosiklik bileşen olarak bulunmuştur. Amino asitler, proteinlerin temel yapı taşlarıdır ve biyolojik sistemlerde kabul edilebilir biyo uyumluluk sergilerler. Amino asitlerin birleşimi çözünürlük, stabilite ve toksisite gibi bazı fizikokimyasal özellikleri niteliksel olarak geliştirebilir. Click kimyası, organik sentezde popüler bir konu olarak Sharpless tarafından tanıtılmıştır. Click reaksiyonu, ilaç keşfiyle başlayarak malzeme bilimine kadar geniş bir uygulama yelpazesine sahip güçlü bir bağ oluşturma reaksiyonudur. Azidler ve alkinler arasında gerçekleşen bakır (I) katalizörlü reaksiyonlar, verimlilik, özgünlük ve biyouyumluluk açısından click kimyasının standart bir yöntemi haline gelmiştir.
Birbirinden bağımsız olarak çeşitli biyolojik çalışmalarda kullanılan triazol, kumarin farmakoforları ve amino asit birimleri daha geniş bir etki spektrumuna, daha düşük toksisiteye ve çok sayıda etki yöntemine sahip olabilecek yeni adaylar yaratmak için hibritlenebilir.

Bu çalışmada, yeni amino asid bağlı triazol-kumarin hibridleri 'Click kimyası' kullanılarak sentezlenmiş ve yapıları FTIR, 1H NMR, 13C NMR ve LC-MS gibi spektral verilere dayandırılarak aydınlatılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Kumarin, 1,2,3-triazol, click kimyası, biyolojik aktivite, hibridizasyon

Abstract:
Coumarin, a chemical nucleus, is a prize from nature due to the versatility of its derivatives in various synthetic and biological applications. Although many coumarins have been isolated from natural sources, interest in synthetic analogues has been increasing in recent years. Because they have broad pharmacological effects, coumarins have attracted strong scientific interest in various fields such as antidepressants, antimicrobial, antioxidant, anti-inflammatories, antinociceptives, anti-tumor agents, asthmatics, antiviral and anti-coagulants. One of the most important areas of medicinal chemistry is heterocyclic compounds containing nitrogen atoms. is the study of bioactive molecules. Triazole has been found as a potential heterocyclic component in a wide range of drug scaffolds. Amino acids are the basic building blocks of proteins and exhibit acceptable biocompatibility in biological systems. The combination of amino acids can qualitatively improve some physicochemical properties such as solubility, stability and toxicity. Click chemistry was introduced by Sharpless as a popular topic in organic synthesis. The click reaction is a powerful bonding reaction with a wide range of applications, starting with drug discovery and extending to materials science. Copper(I) catalyzed reactions between azides and alkynes have become a standard method of click chemistry in terms of efficiency, specificity and biocompatibility.
Triazole, coumarin pharmacophores, and amino acid units, which have been used independently in various biological studies, can be hybridized to create new candidates that may have a broader spectrum of action, lower toxicity, and multiple modes of action.

In this study, new amino acid-linked triazole-coumarin hybrids were synthesized using 'Click chemistry' and their structures were elucidated based on spectral data such as FTIR, 1H NMR, 13C NMR and LC-MS. 
Keywords: Coumarin, 1,2,3-triazole, click chemistry, biological activity, hybridization