Sakarya-Akgöl organik toprağının bitki yetiştirme ortamında kullanımı
The use of Sakarya-Akgöl peat in plant growth medium
Yazar: NURAY ÇİÇEK
Danışman: PROF. DR. CİHAT KÜTÜK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitki yetiştirme ortamları = Plant growth mediums ; Domates = Tomato ; Organik toprak = Organic soil ; Primula = Primula

Özet:
Bu çalışmada; yerli Akgöl organik toprağının sera yetiştiriciliğinde bitki yetiştirme ortamı olarak kullanım olanakları belirlenmiştir. Bunun için ithal yosun kökenli organik toprak ve Akgöl organik toprağını değişik oranlarda içeren beş farklı yetiştirme ortamı hazırlanmıştır. Ortamların performansları primula (Primula obconica) ve domates (Lycopersicon esculentum) bitkilerinin sera koşullarında yetiştirilmesiyle test edilmiştir.Değişik ortamlarda yetiştirilen primula bitkilerinin kalite parametreleri arasında belirlenen farklılıklar önemli bulunmamıştır. Primula bitkisinin K, Mg, S, Na, Fe, Mn ve Cu kapsamlarında önemli değişimlerin olduğu belirlenmesine karşın; N, P, Ca, Zn ve B kapsamlarında belirgin farklılıklar saptanmamıştır. Diğer taraftan, domates bitkisinin meyvelerinde vitamin C dışındaki diğer kalite parametrelerinde dikkate değer ayrımlar tespit edilmemiştir. Değişik ortamlarda yetiştirilen domates bitkilerinde toplam meyve miktarı ve pazarlanabilir meyve ağırlıklarına ilişkin değerler birbirine yakın bulunmuştur. Domates bitkisinin Fe ve B içeriği önemli farklılıklar gösterdiği halde, diğer besin maddelerinde böyle bir eğilim belirlenmemiştir.Gerek primula gerekse domates bitkileri ortamların tümünde başarılı bir şekilde yetiştirilmiştir. Bu yüzden yerli Akgöl organik toprağının seralarda süs bitkileri ve sebzelerin üretimi gibi yetiştiricilik faaliyetlerinde ithal yosun kökenli organik toprağa alternatif olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This study was carried out to determine the use possibilities of native Akgöl peat as growing medium in greenhouse cultivation. Five different mixtures containing imported sphagnum peat and Akgöl peat were prepared. Performances of mixtures were tested by growing primula (Primula obconica) and tomato (Lycopersicon esculentum) plants in greenhouse conditions.Quality parameters and growth of primula plant were not significantly different in growing media. Significant differences were obtained in K, Mg, S, Na, Fe, Mn and Cu contents while no considerable changes were found in N, P, Ca, Zn and B contents of primula plant. On the other hand, there were no statistically significant differences with respect to quality parameters of tomato fruits, except vitamin C. Values of total yield and marketable fruit weights were found similar in all tomato plants grown in mixtures. Significant differences were obtained in Fe and B contents of tomato plants, but it was not observed in other nutrients.Primula plants as well as the tomatoes were grown successfully in all medium. As a consequence of this study, it was determined that native Akgöl peat can be used as an alternative to imported peat for horticultural aims such as production of ornamentals and vegetables in greenhouses.