Sosyal hizmet lisans eğitiminde öğrenci süpervizyonu: Öğrenci, eğitsel danışman ve kurum danışmanlarının deneyimleri üzerine nitel bir araştırma
Field supervision in bachelor social work education a qualitative study on the experiences of students, educational advisors, and institutional advisors
Yazar: DAMLA ÇALAP
Danışman: DOÇ. DR. UMUT YANARDAĞ
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmetler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work

Özet:
Uygulamalı bir bilim ve meslek olan sosyal hizmet eğitiminde, etkin alan uygulaması dersleri öğrencilerin donanımlarını geliştirmesi açısından en az teorik dersler kadar önem arz etmektedir. Sosyal hizmet lisans eğitim müfredatında bulunan alan uygulaması dersleri ile öğrenciler üniversitede öğrendikleri teorik bilgileri sosyal hizmet kurum ve kuruluşlarında pratiğe dökme fırsatı bulurlar. Bu süreç, onların profesyonel meslek hayatına adım atmalarını, eleştirel düşünme, gözlem yapma ve uygulama becerilerini geliştirmelerini sağlar. Alan uygulaması süreci, eğitsel danışmanlar ve kurum danışmanları olarak adlandırılan süpervizörlerin desteğiyle yürütülmektedir.
Alan uygulaması sürecinde öğrencilere yönelik süpervizyon, sosyal hizmet eğitiminin olmazsa olmaz bir parçası olsa da, sosyal hizmet öğrenci süpervizyonunun görünümünü ve sosyal hizmet süpervizyonuna dair ihtiyaçları, süpervizyon sürecinde karşılan sorunları ortaya koyan akademik çalışmalar oldukça sınırlıdır.
Bu çerçevede araştırma, Türkiye'de sosyal hizmette öğrenci süpervizyonunun nasıl yürütüldüğünün, öğrenci, eğitsel danışman ve kurum danışmanlarının bu süreçteki deneyimlerinin nasıl olduğunun ortaya konulması amacıyla gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yöntemi ve fenomenoloji deseni ile gerçekleştirilen araştırmanın çalışma grubunu, maksimum çeşitlilik örneklemesiyle belirlenmiş sosyal hizmet lisans programı mezunları (14), eğitsel danışmanlık yapan sosyal hizmet akademisyenleri (12) ve kurum danışmanlığı görevini yürüten sosyal hizmet uzmanları (14) oluşturmaktadır. Araştırma verileri her gruba özgü hazırlanmış yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmış olup yapılan görüşmeler kelimesi kelimesine deşifre edildikten sonra MAXQDA 2020 programı kullanılarak tematik analize tabi tutulmuştur. 
Araştırma ile alan uygulamalarının yürütülmesinde belirli bir standardın bulunmadığını, sosyal hizmet alan uygulamalarının üniversitelerde farklı şekillerde yürütüldüğünü, aynı üniversitenin sosyal hizmet bölümünde bile her eğitsel danışmanın süreci yürütme tarzının çeşitlilik gösterdiğini ortaya koymuştur. Ayrıca kurum danışmanlığı görevini üstlenen sosyal hizmet uzmanlarının kendi inisiyatifleri doğrultusunda süreci yönettikleri, öğrenci süpervizyonunun gayri resmi şekilde yürütüldüğü ve öğrencilerin alan uygulamalarını gerçekleştirmesinde eğitsel ve kurum danışmanlarının doğrudan bir etkisinin bulunduğu ortaya konulmuştur.
Anahtar Sözcükler: Sosyal Hizmette Alan Uygulaması, Öğrenci Süpervizyonu, Süpervizyon

Abstract:
In social work education, which is both a practical science and profession, effective field practice courses are as crucial as theoretical courses for enhancing students' skills. Through the field practice courses included in the undergraduate curriculum, students have the opportunity to put the theoretical knowledge they have gained at university into practice within social work institutions and organizations. This process helps them take their first steps into their professional careers, while also developing their critical thinking, observation, and practical skills. The field practice process is carried out with the support of supervisors, referred to as educational advisors and institutional advisors.
Although supervision for students during the field practice process is an essential part of social work education, academic studies that explore the landscape of social work student supervision, the needs related to social work supervision, and the challenges faced during the supervision process are quite limited.
In this context, the research was conducted to explore how student supervision in social work is carried out in Turkey and to uncover the experiences of students, educational advisors, and institutional advisors during this process. The study, conducted using a qualitative research method and a phenomenological design, included a working group consisting of social work graduates (14), social work academics serving as educational advisors (12), and social workers serving as institutional advisors (14), selected through maximum variation sampling. The research data were collected using semi-structured interview forms prepared specifically for each group, and the interviews were transcribed verbatim. The data were then subjected to thematic analysis using the MAXQDA 2020 software.
The research revealed that there is no standardized approach to conducting field practices, with social work field practices being carried out differently across universities. Even within the same university's social work department, each educational advisor's approach to the process varies. Additionally, it was found that social workers serving as institutional advisors manage the process based on their own discretion, that student supervision is conducted in an informal manner, and that educational and institutional advisors have a direct influence on students' execution of field practices.
Keywords: Field Practice in Social Work, Student Supervision, Supervision