hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Yazıcızâde Mehmed'in Muhammediye isimli eserinde kelime grupları (beyit 1-5000)
Word groups in Yazicizâde Mehmed's work Muhammedi̇ye (couplets 1-5000)
Yazar: MALEK ISSA ALI MOH'D ALI
Danışman: PROF. DR. FİKRET TURAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dil bilgisi = Grammar ; Dil bilim = Linguistics ; Eski Anadolu Türkçesi = Old Anatolian Turkish ; Muhammediye = Muhammediye ; Yazıcı, Mehmet Emin = Yazıcı, Mehmet Emin

Özet:
Dini Türk edebiyatı ürünlerinden olan ve Yazıcızâde Mehmed'in yazdığı
Muhammediye adlı eser, tezin konusu olarak seçildiği için bu eserin kelime
gruplarının incelemesini yaptık. Muhammediye adlı eserin dil bilgisi ve yardımcı
fiilleri üzerine iki farklı yüksek lisans tezi bulunduğu için bu tezde eserin kelime
gruplarının incelemesini yapmayı tercih ettik. Yazıcızâde Mehmed'in Muhammediye
İsimli Eserinde Kelime Grupları (Beyit 1-5000) adlı çalışma hem kelime grupları
araştırmalarına katkıda bulunmak hem de Yazıcızâde Mehmed'in Muhammediye
eserini tanıtmak maksadıyla yapılmıştır. Bu çalışma esas olarak kelime grupları ve
Muhammediye eserinin incelenmesi bölümlerinden oluşmaktadır. Birinci bölüm,
yazar ve eser hakkında bilgi içermektedir. İkinci bölümde ise kelime gruplarının ne
olduğuna dair açıklamalar ve Türk dilcilerinin farklı gramer kitaplarına göre her
grubun çeşitli açıklamaları bulunmaktadır. Tezimizin üçüncü bölümü, Muhammediye
adlı eserin kelime gruplarının incelemesini içermektedir. Çalışmamızın asıl kısmı
üçüncü bölümdür. Bu çalışmanın Türkçe kelime grupları hakkındaki dil
incelemelerine katkıda bulunacağını umut ediyorum.

Anahtar Sözcükler: Yazıcızâde Mehmed, Muhammediye, Söz Dizimi, Kelime Grupları, Eski Anadolu Türkçesi

Abstract:
In this thesis I have analyzed the word groups in Muhammediye, an Old Anatolian
Turkish verse work written by Yazıcızâde Mehmet in the 15th century. On
Muhammediye, we found two different master's theses on the grammar and
auxiliary verbs earlier, and we have decided to do a research on the word groups of
the work in this theses as a part of syntax of Old Anatolian Turkish. Word groups in
Yazıcızâde Mehmed's Work Muhammediye (Couplets 1-5000) has been studied
here in order to contribute to the studies and research of Turkish word groups and
syntax. The first chapter provides information about the author and the work. The
second chapter, on the other hand, describe the word groups according to different
grammar theories. The third chapter contains the examination of the word groups of
the Muhammediye verse. Third chapter is the main body of the work. Usages and
the statistics of the word groups evaluated at the conclusion.

Key Words: Yazıcızâde Mehmed, Muhammediye, Syntax, Word Groups, Old Anatolian Turkish.
II. Abdülhamid Dönemi (1876-1909) basın hayatında görsel yenilik ve görselliğin hâkimiyetinin analizi
The analysis of visual innovation and visual dominance in press life in The Period of Abdulhamid II
Yazar: MİKAİL UĞUŞ
Danışman: PROF. DR. UĞUR GÜNDÜZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Tarih = History ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Basın = Press ; Dergiler = Magazines ; Görsel tasarım = Visual design ; Servet-i Fünun dergisi = Servet-i Fünun periodical ; Türk basını = Turkish press ; Yenilik = Innovation

Özet:
Bu çalışmanın kapsamı, Servet-i Fünûn dergisinin 1891-1909 yılları arasında yaptığı yayınlardır ve bu yayın organında gerçekleştirilen görsel yeniliğin basında daha fazla yer bularak hâkim konuma gelişidir. Temel olarak da "Meşruiyet problemi yaşayan devlet ve yönetim erki olarak Sultanın kendisinin bu yayın organı üzerinden yaptırmayı düşündüğü yayınların bileşenleri nelerdir." sorusu sorulmuştur.

Abstract:
The scope of this study is the publications of Servet-i Fünun Magazine from 1891 to 1909 and the visual innovation developed in this magazine, which became a domineering position in the press in finding more spaces. The study basically focuses on the question "What are the components of the publications that the state with a legitimacy problem and the Sultan himself as the administration power would like to be heard through this magazine.
Abdülmuhsin B. Süleyman El-Gürânî'nin hayatı ve tuhfetü câmii'l-esrâr fî tefsîri fâtihatil-envâr adlı eserinin tahlil ve tahkiki
The analysi̇s and i̇nvesti̇gati̇on of tuhfetü câmi̇i̇'l-esrâr fî tefsîri̇ fâti̇hati̇l-envâr commented by Abdülmuhsi̇n B. Süleyman El-Gürânî
Yazar: EMRULLAH KESKİN
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH EMİN ÇİMEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: 17. yüzyıl = 17. century ; Abdülmuhsin bin Süleyman el-Gürani = Abdülmuhsin bin Süleyman el-Gürani ; Fatiha suresi = Fatiha sura ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tefsir = Commentary ; İslamiyet = Islam

Özet:
XVII. yüzyılda Medîne'de yaşamış ve tefsir alanında çalışmalar yapmış bir âlim olan Abdülmuhsin b. Süleyman el-Gürânî'nin Fâtiha sûresi tefsirini konu edindiğimiz tezimiz bir giriş, üç bölümden oluşmaktadır.
Birinci bölümde müellifin hayatı, ilmî şahsiyeti, eserleri ve dönemin meşhur simaları ile münasebeti incelendi. 
İkinci bölümde Tuhfetü Câmii'l-Esrâr fî Tefsîri Fâtihatil-Envâr adlı Fâtiha sûresi tefsirinin müellife isnadı, muhtevası, müellifin metodu ve eserin yazma nüshaları hakkında bilgi verildi.
Üçüncü bölümde ise eserin okunabilir Arapça metni ortaya konmaya çalışıldı.
Anahtar Kelimeler: Abdülmuhsin, Gürânî, Fâtiha, Tefsir, Esrâr, Tuhfe.

Abstract:
The thesis, is about the tafsir of Al-Fatiha which is commented by Abdülmuhsin b.  Süleyman el-Gürânî who is a scholar lived in Medinah in XVII. century and worked in the field of tafsir, is composed of an introduction and three parts.
In the first part, the life of the author with his scientific personality, works and the famous figures of the period was examined.
In the second part, the information about the Tuhfetü Câmii'l-Esrâr fî Tefsîri Fâtihatil-Envâr its ownership of the author, content, the method of the author and the copies of the work of the book was given.
In the third part, we tried to reveal the analyzed text of the work.
Key Words: Abdülmuhsin, Gürânî, Al-Fâtiha, Tafsir, Esrâr, Tuhfe.
15. ve 16. yüzyıllarda Cebelitarık'ta Portekiz donanması
Portuguese navy in Gibraltar in the 15th and 16th centuries
Yazar: YASEMİN KIZILARSLAN
Danışman: PROF. DR. İDRİS BOSTAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Akdeniz Dünyası Araştırmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: 15. yüzyıl = 15. century ; 16. yüzyıl = 16. century ; Cebelitarık = Gibraltar ; Deniz kuvvetleri = Naval forces ; Donanma = Navy ; Kuzey Afrika = North Africa ; Portekiz = Portugal

Özet:
Portekiz, 1415'te Septe'yi alarak denizaşırı bir imparatorluk haline gelmiştir. Septe'den sonra Kuzey Afrika'nın kıyı bölgelerinde liman şehirleri kurarak Hint Okyanusuna kadar denizciler ve tüccarlar gönderilmiştir. Portekiz'in denizcilikte ilerlemesine en büyük katkıyı, devletin ve soyluların desteğini alan, lakabı "gemici prens" olarak bilinen Prens Henrique sağlamıştır. Endülüslü bilim adamları ile İtalyan denizcileri bir araya getirerek gemi inşa tekniklerini ilerletmiş, okyanus koşullarına dayanıklı denizaşırı seferlere çıkabilen devasa gemiler inşa ettirmiştir. Prens Henrique'den sonra da denizcilik alanındaki ilerlemelere destek veren Portekiz kralları, Hint Okyanusunda "Portekiz Deniz İmparatorluğu" kurmayı başarmış, geniş bir ticaret ağı elde etmiştir.
Dünya denizcilik tarihine, Septe'nin alınmasıyla başlayıp Keşifler Çağı boyunca derin izler bırakan Portekiz, Atlantik'ten Hint Okyanusuna uzanan seyrüseferler düzenlenmiştir. Bununla birlikte, İtalyan ve Arap denizcilerin de gemi teknolojisine olan katkılarıyla ortaya çıkan Portekiz donanmasındaki gemileri değerlendirilen bu çalışma; 15. ve 16. yüzyıllardaki Portekiz deniz gücünü incelemektedir.

Anahtar Kelimeler: Portekiz Donanması, Garb el-Endülüs, Portekiz Reconquistası, Septe, Prens Henrique.

Abstract:
Portugal became an overseas empire in 1415 by conquering the Ceuta. After conquering the Ceuta, they were sent seafarers and traders as far as Indian Ocean, setting up port towns at the coast regions of North Africa. The greatest contribution to Portugal's maritime progress was provided by Prince Henrique, who received the support of the state and the nobles, known his sobriquet as the "sailor prince". He rallied Andalusian scholars and Italian sailors to improving shipbuilding techniques, they built gigantic ships which could sail to overseas and resistance to sailing on oceanic conditions. The Portuguese kings, who supported the progress in maritime affairs after Prince Henrique, had succeed to establish "Portuguese Naval Empire" in Indian Ocean and had obtained a wide trade network.
	This study which evaluated the ships in the Portuguese navy, which emerged with the contributions of Italian and Arab sailors to the ship's technology and as a result of the sailing from Atlantic as far as Indian Ocean, leaving deep traces to World's maritime history which begining with the conquering of Ceuta and continuing throughout the Age of Discovery is examines Portuguese naval power in the 15th and 16th centuries.

Keywords: Portuguese Navy, Gharb Al- Andalus, Reconquest of Portugal, Ceuta, Prince Henrique.
Kur'an'da ashab kavramı ve kıssaları
The concept and parables of ashab in the Qur'an
Yazar: AHMET YASİN DİKMEN
Danışman: PROF. DR. NECMETTİN GÖKKIR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: Kur'an-ı Kerim = Koran ; Kıssalar = Narratives ; Sahabe = Sahabe ; Ümmet = Muslim community ; İslamiyet = Islam

Özet:
Kur'ân-ı Kerim'de Ashâb Kavramı ve Kıssalarını konu edindiğimiz tezimiz giriş, üç ana bölüm ve sonuç olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. 
	Giriş bölümünde araştırmanın konusu, kapsamı, amacı, konuyla alakalı literatür değerlendirmesi, yöntemi ve ana kaynakları genel olarak değerlendirildi. Birinci bölümde "ashâb" kavramı ve yakın anlamlıları olan "kavm" ve "ümmet" kavramlarının semantik açıklaması, Kur'ân-ı Kerim'de hangi anlamda kullanıldıkları âyetlerden örnekler verilerek incelendi. İkinci bölümde Kur'ân-ı Kerim'de dünya hayatındaki Ashâb kıssaları, Hicaz bölgesi ve dışı olmak üzere iki başlık altında sınıflandırılarak bu kıssaların temel özellikleri, muhataplarına verdiği mesajlar tefsir kaynaklarından tespit edilerek incelenmiştir. Üçüncü bölümde de Ahiret hayatındaki Ashâb kıssaları incelenmiştir. Çalışmada Ashâb kıssalarından kimlerin kastedildiği, temel özellikleri, evrensel mesajları, âyetler ekseninde rivayet, dirayet, modern dönem tefsirlerinden incelenerek ortaya konulmuştur. Bu üç ana bölümde kıssalar toplumsal olarak kategorize edilmiş, içerik türleri açısından incelenerek kavm kıssalarından farklı olarak "ashâb kıssaları" şeklinde yeni bir kavram ortaya çıkmıştır. Sonuç bölümünde ise çalışma genel olarak değerlendirilmiştir.    
Anahtar Kelimeler: Kur'an, Kıssa, Ashâb, Kavm, Ümmet.

Abstract:
Our thesis, which focuses on the concept of Ashab and its parables in the Quran, consists of five chapters: introduction, three main chapters and conclusion.
       In the introductory part, the subject, scope, aim, literature review, method and main sources of the research were evaluated in general. In the first chapter, the semantic explanation of the concept of  "ashab"  and its close meaning, "people" and "ummah", and the meaning of which they are used in the Quran are examined by giving examples from the verses. In the second chapter, in the Qur'an, the Ashab parables in the world life are classified under two headings as Hijaz region and outside, and the main features of these parables, the messeges they give to their interlocutors are identified and examined from tafsir sources. In the third chapter, Ashab parables in the life of the Hereafter are examined. In this study, who is referring to Ashab parables, basic features, universal messages, verses on the axis rumor, sagacity, was put forward by examining the modern period exegesis. In these three main chapters, the parables are socially categorized, in term of content types unlike the parable of people, a new concept has emerged as "ashab parables". In the conclusion part, the study is evaluated in general.

Key Words: Qur'an, Parable, Ashab, People, Ummah.
The impact of vahhabism to Kazakhstan
Vehhabiliğin Kazakistan'a yansıması
Yazar: DANIYA SHAKIMANOVA
Danışman: PROF. DR. HALİL İBRAHİM BULUT
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Mezhepler Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Dinler tarihi = History of religions ; Kazakistan = Kazakhstan ; Mezhepler = Sects ; Mezhepler tarihi = Sect history ; Selefiye = Selefiye ; Suudi Arabistan = Saudi Arabia ; Vahhabilik = Wahabiism ; İslam tarihi = Islamic history ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bu çalışmada, 18. yüzyıl ortalarında ortaya çıkan ve günümüze kadar varlığını artırarak devam ettiren Vehhabîlik hareketinin tarihî arka planı, Vehhabîliği doğuran nedenler, kurucusu Muhammed b. Abdülvehhab'ın hayatı, eserleri ve görüşlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda ilk önce Vehhabîliğin lideri Muhammed b. Abdülvehhab'ın hayatı ve görüşleri ele alınmış, daha sonra ise hareketin ortaya çıktığı Necid bölgesi ve çevresinin coğrafî, sosyo-kültürel, ekonomik, siyasî ve de dinî yapısı incelenmiştir.

Abstract:
The aim of this thesis is to examine the historical background of the Wahhabism movement, which had emerged in the mid-18th century and which is still active, the reasons of its emerging, the life of its founder Mohammad b. Abdulwahhab,  his works and views. First of all we decide to discuss Mohammad b. Abdulwahhab's life and views,  after that to examine geographical, socio-cultural, economic, political and religious structure of the Nacid region and of course its surroundings.
Afyon ve Isparta bölgeleri ilk Tunç çağı kültürleri üzerine bir araştırma
A research on the early bronze age cultures in Afyon and Isparta regions
Yazar: SIRMAHAN SEZİN DİNÇKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLIHAN YURTSEVER BEYAZIT
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Protohistorya ve Önasya Arkeolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Afyonkarahisar = Afyonkarahisar ; Arkeolojik alanlar = Archeological areas ; Arkeolojik eserler = Archaeological materials ; Arkeolojik kazılar = Archaeological excavations ; Erken Tunç Çağı = Early Bronze Age ; Isparta = Isparta ; Kültür = Culture ; Tunç Çağı = Bronze Age

Özet:
Afyon ve Isparta bölgelerinde yapılmış olan İlk Tunç Çağı'na ait kazı ve yüzey araştırmalarının bütün olarak değerlendirilmesi tezin konusunu oluşturmaktadır. İç Batı Anadolu bölgesinde yer alan Afyonkarahisar ile Göller Bölgesi içerisinde yer alan Isparta illerinde yapılan arkeolojik kazı ve yüzey araştırmaları sonucunda ele geçen ve İlk Tunç Çağı'na tarihlenen mimari, çanak çömlek ve küçük buluntular gibi maddi kalıntılar incelenerek söz konusu bölgelerde İlk Tunç Çağı kültürünün gelişiminin ortaya konması ve çevre bölgelerle olan ilişkilerinin saptanması amaçlanmıştır.

Abstract:
This thesis aims to fully discuss and evaluate the excavations and survey researches that date back to Early Bronze Age in the cities of Afyon and Isparta. This study also aims to determine the relationship between the Early Bronze Age culture and the nearby regions by examining material remains of archaeological excavations and surveys in the provinces of Afyonkarahisar and Isparta such as architecture, pottery, and other small finds dating back to the Early Bronze Age.
Bazı endemik Colchicum l. taksonlarının kloroplast genom dizilerinin belirlenmesi
Determination of chloroplast genome sequences of some endemic Colchicum l. taxa
Yazar: OKAN ÜNLÜ
Danışman: PROF. DR. GÜL ÖZ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ VAHAP ELDEM
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Botanik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Botanik = Botany

Özet:
Colchicum bitkisi içerdiği alkaloidler nedeniyle farmasotik açıdan, araştırma çalışmalarında kullanılan laboratuvar reaktif sarfları açısından ticari değere sahip bir bitkidir ve birçok taksonu ülkemizde yaygındır. Bu çalışmada, Türkiye'ye endemik olan Colchicum taksonlarından Colchicum baytopiorum, Colchicum davisii ve Colchicum lingulatum subsp. rigescens taksonlarından elde edilen total genomu yeni nesil dizileme yöntemiyle dizilenmiş ve genomik DNA'dan kloroplast DNA'sı ayıklanmıştır. Elde edilen veriler ile kloroplast DNA'sının bitki markörleri olan bazı genler 
üzerinden kloroplast DNA'ları arasındaki farklar ve benzerlikleri ortaya çıkarmak, filogenetik çalışmalara ışık tutmak, yeni markörlerin ortaya çıkması için bir adım atmak hedeflenmiştir. Bu çalışmada, toplanan 3 farklı Colchicum taksonunun yaprak numunelerinden genomik DNA izolasyonu yapılmış ve Illumina HiSeq2000 yeni nesil dizileme (NGS) cihazında örnek materyallerin DNA tüm dizisi çıkarılmış ve CLC Genomics programı ile bu verilerin biyoinformatik analizi yapılmış ve yorumlanmıştır.

Abstract:
Genus Colchicum has a commercial value in terms of laboratory reagent consumables used in research studies because of the alkaloids it contains and many taxa are common in our country. In this study, some endemic taxa from Turkey; Colchicum baytopiorum (C.D.Brickell), Colchicum davisii (C.D.Brickell) and Colchicum lingulatum subsp. rigescens (K.Perss.) genome, derived from leaves, sequenced with next generation sequencing methods and genomic DNA from a chloroplast DNA has been extracted. With the obtained data, it is aimed to reveal the differences and similarities between chloroplast DNAs through some genes which are plant markers of chloroplast DNA, to shed light on phylogenetic studies and to take a step for emergence of new markers. In this study, genomic DNA was isolated from leaf samples of 3 different Colchicum taxa, and DNA whole sequence of sample materials was extracted from Illumina HiSeq2000 new generation sequencing (NGS) device and bioinformatics analysis of these data was performed with CLC Genomics program and interpreted.
Wittgenstein'da matematiğin temelleri sorunu
The problem of the foundations of mathematics in Wittgenstein
Yazar: MEHMET ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGÜÇ GÜVEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Felsefe = Philosophy ; Mantık = Logic ; Matematik = Mathematics ; Matematik felsefesi = Philosophy of mathematics ; Wittgenstein, Ludwig = Wittgenstein, Ludwig

Özet:
Wittgenstein'ın felsefesi üzerine yapılan çalışmaların çok büyük bir kısmı O'nun mantık ve dil anlayışı ile ilişkilidir. Bununla birlikte, sayıca az da olsa O'nun din, sanat ve zihin anlayışını konu edinen çalışmalar mevcuttur. Ancak, felsefeye yaptığı en büyük katkının matematik felsefesi alanında olduğunu söyleyen Wittgenstein'ın, matematik felsefesini konu edinen çalışmaların sayısı neredeyse yok denecek kadar azdır.  Bu tezde, Wittgenstein'ın birinci ve ikinci döneminde ortaya koymuş olduğu felsefi söylem, matematik felsefesi tartışmaları ile ilişkisi içerisinde ele alınmıştır.  Çalışmanın iki veçhesi mevcuttur. Bunlardan ilki, Wittgenstein'ın her iki döneminde ortaya koymuş olduğu matematik felsefesini tüm yönleri ile serimlemektir. İkincisi ise, Wittgenstein'ın matematik felsefesine, kendi matematik felsefesi yaklaşımımız üzerinden bir eleştiri getirmektir. Bu eleştirinin ana fikri şudur: Wittgenstein'ın Tractatus'ta biçimsel nesneler, biçimsel bağıntılar ve ikinci dönem eserlerinde benimsediği sonlucu matematik anlayışı üzerinden çizdiği matematiksel çerçeve, matematiğin bütünü kuşatmak bakımından yetersizdir.

Abstract:
A major part of the studies on Wittgenstein's philosophy is related with his understanding of logic and language. There are also few studies on his understanding of religion, art and mind. However, studies on Wittgenstein's philosophy of mathematics are even less in number although Wittgenstein said that his chief contribution to philosophy was in the area of the philosophy of mathematics. In this dissertation, Wittgenstein's philosophical discourse in the first and second period of his philosophy was discussed in relation with the discussions of the philosophy of mathematics. There are two aspects of the study. First of these is to expose Wittgenstein's philosophy of mathematics in both periods. Second aspect of this study is to criticize Wittgenstein's philosophy of mathematics through our approach of the philosophy of mathematics. Main idea of this criticism is this; the mathematical framework that is structured through formal objects and formal relations in Tractatus, and finitistic mathematics that Wittgenstein adopted in his second period writings is insufficient to encompass the whole of mathematics.
Boris Pasternak'ın "Doktor Jivago" adlı romanında tarihsel ve yeni sözcükler
Historical words and neologism in Boris Pasternak's novel "Doctor Zhivago"
Yazar: GAMZE ÜÇER
Danışman: PROF. DR. EMİNE İNANIR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Slav Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Rus Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Dilbilgisi = Grammar ; Dilbilim = Linguistics ; Doktor Jivago = Doktor Jivago ; Kelime yapısı = Word structure ; Kelimeler = Words ; Pasternak, Boris = Pasternak, Boris ; Roman = Novel ; Rusça = Russian ; Sözcükbilim = Logology

Özet:
Bu çalışmada XX. yüzyıl Rus edebiyatının önemli yazarlarından biri olan Boris Leonidoviç Pasternak'ın Doktor Jivago adlı romanındaki pasif sözcük dağarcığının irdelenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda ilk olarak Çağdaş Rus Dilinin pasif sözcük dağarcığı ele alınmış, bu dağarcığı oluşturan tarihsel ve yeni sözcükler üzerinde durulmuştur. Devamında ise Pasternak'ın yaşamı ve yazınsal yaratıcılığına ek olarak yazarın tarih anlayışına değinilmiştir. Doktor Jivago'daki tarihsel ve yeni sözcükler, adlandırdıkları kavramlar açısından sınıflandırılmıştır. 
Çalışmanın konusunu oluşturan eserin tarihsel sözcüklerinin toplumun panaroması ve dönemin renkliliği hakkında okuyucuya önemli ipuçları verdiği sonucu ispat edilmeye çalışılmıştır. Yeni sözcüklerle ise dönemin Rusya'sında Devrim, Birinci Dünya Savaşı, İç Savaş gibi toplumsal ve siyasal olaylarla bağlantılı olarak dilin sözcük dağarcığındaki hareketliliğin somut kanıtları sunulmak istenmiştir. 
Böylelikle, Çağdaş Rus Dilinin sözcük dağarcığının sürekli olarak kendini yenileyen ve içinde bulunulan döneme göre dilde sadelik ve zenginlik gibi dilin temelini oluşturan ilkelere uyum sağlayan özelliğinin Doktor Jivago'daki yansımaları verilmek istenmiştir.

Abstract:
In this study, it is aimed to examine the passive vocabulary in the novel of Doctor Zhivago which was written by Boris Pasternak who is one of the important writers in Russian literature. In this direction, firstly, the passive vocabulary of Contemporary Russian Language was reviewed, then the historical words and neologism were touched upon. In continuation, Pasternak's perception of history was studied upon in addition to Pasternak's life and literary creavity. Historical words and neologism in Doctor Zhivago were classified in respect to terms, which they represent.
It has been concluded that the historical words of the work which constitutes the subject of the study, give the reader important clues about the panarome of the society and the color of the period. By neologism, it was intended to present the concrete evidences of the mobility of the language in relation to social and political phenomena such as the Revolution, First World War and Civil War in Russia. 
Thus, the reflections of the vocabulary of the Contemporary Russian Language that are constantly renewing and adapting to principles which constitutes the basis of language such as plainness and wealth in the language according to the current period are given in Doctor Zhivago.