Periodontal sağlıklı kadınlarda menstrüel siklus fazlarına göre tükürük ve serum örneklerinde oksidatif stres parametrelerinin incelenmesi
Investigation of oxidative stress parameters in saliva and serum samples according to menstrual cycle phases in periodontally healthy women
Yazar: MELTEM ALTUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA CİHAN YAVUZ
Ordu Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2018
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Disülfitler = Disulfides ; Kadınlar = Women ; Menstrüal siklus = Menstrual cycle ; Oksidanlar = Oxidants ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Periodonti = Periodontics ; Serum = Serum ; Tiyoller = Thiols ; Tükürük = Saliva

Özet:
AMAÇ: Bu çalışmanın amacı sistemik ve periodontal olarak sağlıklı bayan hastaların menstrual siklusun değişik fazlarında serum ve tükürüklerinden elde edilen TAS, TOS ve Tiyol Disülfit değerlerini biyokimyasal olarak incelemek ve bu değerlerin periodontal klinik parametreler ile ilişkisini saptamaktır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Bu çalışma Ordu Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'nde eğitim gören düzenli menstrual siklusa sahip, infertilite tedavisi görmemiş, oral kontraseptif kullanmayan sistemik ve periodontal sağlıklı 22 öğrenciden oluşturulmuştur. Çalışmaya dahil edilen bireyler siklus sürelerinin belirlenmesi ve ağız bakım alışkanlıklarının değerlendirilmesi için çalışma öncesi iki ay sürecince takip edildi ve sondalanabilir cep derinliği ölçümü yapıldı. Daha sonra periodontal açıdan sağlıklı bireylerin menstruasyon fazı (1.gün), ovulasyon fazı(14.gün) ve premenstruasyon fazı (21.gün)'de tükürük ve serum örnekleri alındı. Takiben basitleştirilmiş oral hijyen indeksi (BOHİ), gingival kanama indeksi (GKİ) ve modifiye dişeti indeksi(MDİ) ölçümleri aynı faz günlerinde saptandı. Tükürük ve serumda TAS, TOS ve Tiyol-disülfit miktarları her faz için saptandı. Elde edilen veriler tanımlayıcı istatistiksel metotların (ortalama, standart sapma) yanı sıra normal dağılım gösteren değişkenlerin zaman karşılaştırmalarında eşlendirilmiş tek yönlü varyans analizi, alt grup karşılaştırmalarında ise Newman Keuls çoklu karşılaştırma testi ile değerlendirildi. Normal dağılım göstermeyen değişkenlerin zaman karşılaştırmaları ise Friedman Testi ile değişkenlerin birbirleri ile ilişkilerini de Pearson korelasyon testi ile kullanıldı. Sonuçlar, anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirildi.
BULGULAR: Menstruasyon (T0), ovulasyon (T1) ve progesteron artış (T2) günlerindeki BOHİ, GKI ve MDİ değerleri T0, T1 ve T2 zamanlarının BOHİ ve GKİ ortalama değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmemiştir. Bununla beraber MDİ ortalama değeri T1 fazında T0 ve T2 zamanına göre artış göstermiştir. Menstruasyon (T0), ovulasyon (T1) ve progesteron artış (T2) günlerindeki tükürük ve serum TAS, TOS düzeyleri ile TOS/TAS oranlarının ortalama değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmemiştir. T2 fazındaki serum Native Tiyol ortalama değeri T0 ve T1 zamanına göre artış göstermiştir. Bu artış sadece T1 için istatistiksel olarak anlamlı görülmüştür. Bununla beraber T1 zamanı ile T0 zamanı arasında istatiksel olarak anlamlı fark görülmemiştir. MDİ T1 değerleri ile TOS Tükürük T1 değerleri arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı korelasyon gözlenmiştir. MDİ T1 değerleri ile TOS/TAS Tükürük T1 değerleri arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı korelasyon gözlenmiştir.
SONUÇ: Sistemik ve periodontal olarak sağlıklı bireylerde menstruel siklusun tüm fazlarda ortalama BOHİ, GKI değerleri benzer bulundu. Ortalama MDİ değeri ovulasyon fazında diğer fazlara oranla artış gösterdi. Ortalama TAS, TOS, TOS/TAS oranı ve Disülfit değerleri tüm fazlarda benzer, ortalama Doğal Tiyol ve Total Tiyol değerleri premenstruasyon fazında diğer fazlara oranla yüksek bulundu. Sistemik ve periodontal olarak sağlıklı bireylerde menstruel siklusun ovulasyon fazında ortalama TOS ve TOS/TAS oranı değerleri ile MDİ arasındaki pozitif korelasyon gözlendi.

Abstract:
AIM: The aim of this study is to biochemically investigate the TAS, TOS and thiol-disulfide values obtained from serum and saliva samples among systemically and periodontally healthy female patients in different phases of the menstrual cycle and to identify the correlation of these values with periodontal clinical parameters.
MATERIAL AND METHOD: This study included 22 systemic and periodontally healthy students attending Ordu University Faculty of Dentistry with regular menstrual cycles, no treatment for infertility and no use of oral contraceptives. To determine the cycle durations of individuals included in the study and to assess oral hygiene habits, they were monitored for two months before the study and probeable pocket depth was measured. Later, healthy individuals in terms of periodontal health had saliva and serum samples taken in the menstruation phase (1st day), ovulation phase (14th day) and premenstruation phase (21st day). Then, the simplified oral hygiene index (SOHI), gingival bleeding index (GBI) and modified gingival index (MGI) measurements were performed on the same days. In saliva and serum, TAS, TOS and thiol-disulfide amounts were identified for each phase. Data were analyzed with descriptive statistical methods (mean, standard deviation), in addition to the one-way analysis of variance for time comparisons of variables with normal distribution and the Newman Keuls multiple comparison test for comparison of subgroups. Time comparisons of variables without normal distribution used the Friedman test, while the Pearson correlation test was used for correlations between variables. Results were assessed at p<0.05 level of significance.
RESULTS: On menstruation (T0), ovulation (T1) and progesterone increase (T2) days, there was no statistically significant differences observed for SOHI and GBI mean values. The mean MGI value was increased at T1 phase compared to T0 and T2. There was no statistically significant difference observed in TAS, TOS and TOS/TAS ratio in saliva and serum on menstruation (T0), ovulation (T1) and progesterone increase (T2) days. The mean serum native thiol values were increased in T2 phase compared to T0 and T1. This increase was only statistically significant for T1. Additionally, there was no statistically significant difference identified between T1 and T0 times. There was a positive, statistically significant correlation between MGI T1 values and TOS saliva T1 values. There was a positive, statistically significant correlation observed between MGI T1 values and TOS/TAS saliva T1 values.
CONCLUSION: In systemic and periodontally healthy individuals, the mean SOHI and GBI values were similar in all phases of the menstrual cycle. Mean MGI values were increased in the ovulation phase compared to other phases. Mean TAS, TOS, TOS/TAS ratio and disulfide values were similar in all phases, with mean natural thiol and total thiol values increased in the premenstruation phase compared to other phases. There was a positive correlation observed in systemic and periodontally healthy individuals between the mean TOS and TOS/TAS ratios with MGI in the ovulation phase of the menstrual cycle.