Devletin bir finansman yöntemi olarak borçlanma ve ekonomik göstergelere etkileri: Gelişmekte olan ülkeler üzerine bir çalışma
Indebtedness as a financing method of state and its impact on economic indicators: A study on developing countries
Yazar: AHMET YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. SUAT OKTAR
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Teorisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Birim kök testleri = Unit root tests ; Borçlanma = Borrowing ; Eşbütünleşme = Cointegration ; Gelişmekte olan ülkeler = Developing countries ; Kamu borçları = Public debts ; Nedensellik = Causality

Özet:
Hem gelişmiş, hem de gelişmekte olan ülkeler yıllardır borçlanma yöntemini kullanmaktadır. Bu çalışmanın ilk aşamasında, teorik bakış açısında borçlanmanın yatırım, enflasyon ve bütçe açıkları gibi çeşitli ekonomik göstergelerle arasındaki ilişki incelenmiştir. İkinci aşamada 2003 Ç4 ile 2017 Ç1 dönemi arasında Brezilya'da, Hindistan'da ve Şili'de değişkenler arasında katsayılar ve nedensellik ilişkisi analiz edilmiştir. Bu amaç doğrultusunda ilk olarak durağanlık analizini gerçekleştirmek için birim kök testi ve tek yapısal kırılmalı birim kök testleri kullanılmıştır. İkinci olarak değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin varlığını tespit etmek için tek yapısal kırılmalı eşbütünleşme testine başvurulmuştur. Üçüncü olarak eşbütünleşik ve eşbütünleşik olmayan değişkenler için tam düzeltilmiş en küçük kareler ile regresyon analizleri kullanılmıştır. Son aşamada ise Toda-Yamamoto nedensellik testi ortaya konmuştur.  Sonuçlara göre, Brezilya'da brüt dış borç değişkeninde meydana gelen %1'lik artış mal ve hizmet ithalatını %0,540937 arttırmakta, Hindistan'da brüt toplam dış borçlanmada oluşan %1'lik artış mal ithalatında %1.270970 yükselme anlamına gelmekte ve Şili'de piyasa değerli borçlanmada gerçekleşen %1'lik artış mal ithalatını %0.901762 arttırmaktadır. Toda-Yamamoto sonuçlarında Brezilya'da mal ve hizmet ithalatından brüt dış borçlanmaya tek yönlü nedensellik ilişkisi vardır. Hindistan'da brüt toplam dış borçtan mal ithalatına tek yönlü nedensellik ilişkisi mevcuttur. Şili'de mal ithalatından piyasa değerli borçlanmaya tek yönlü nedensellik ilişkisi ortaya çıkmaktadır.

Abstract:
Both developed and developing countries have been using borrowing method over the course of many years. In the first phase of this research, in theoretical perspective relationship between indebtedness and major economic indicators such as investment, inflation and budget deficits, are examined. In the second part, among 2003 Q4 and 2017 Q1 period, parameters and causality relationship between variables in Brazil, India and Chile, are analyzed. In accordance with this purpose, firstly, unit root test and unit root tests with one structural break are used in order to carry out stationarity analysis. Secondly, cointegration test with one structural break is applied to inspect the presence of long term relationship between variables. Thirdly, Fully Modified Ordinary Least Squares and Regression analysis are used for cointegrated and non-cointegrated variables. Finally, Toda-Yamamoto causality test is delivered. According to the results, in Brazil,  %1 rise in gross external debt leads to %0.540937 increase in imports of goods and services, in India, %1 increase in gross total external debt means %1.270970 rise in goods-value of imports and in Chile, %1 incline in debt at market value leads to %0.901762 increase in merchandise import. In Toda-Yamamoto results, one way causality relationship exists from imports of goods and services to gross external debt in Brazil. In India, there is an one way causality relation from gross total external debt to goods-value of imports. In Chile, one way causality relationship consists from imports-merchandise to debt at market value.