Zayıf betonlarda kimyasal ankrajların çekme açısı performansı üzerine deneysel sonuçların belirlenmesi
Determination of experimental results on tensile angle performance of chemical anchors in weak concretes
Yazar: EMRE ÇİNAR
Danışman: PROF. DR. ORHAN DOĞAN
Kırıkkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Türkiye, üç ana tektonik levhanın birleşim bölgesinde yer aldığı için sürekli olarak
sismik aktivitelere maruz kalan bir ülkedir. Bu levhaların birbirine göre hareket etmesi,
Türkiye genelinde çok sayıda aktif fay hattının oluşmasına neden olmuş ve ülkemizi
ciddi deprem riskleriyle karşı karşıya bırakmıştır. Özellikle bu fay hatlarının 5 ve üzeri
büyüklükteki yıkıcı depremleri tetiklediği bilinmektedir. Ülkemizin 81 ilinden 45'inde
bu büyüklükte depremlerin meydana gelmesi beklenmektedir. Bu durum, mevcut yapı
stokunun durumunu ve güçlendirme çalışmalarını son derece önemli hale getirmiştir.
Mevcut yapı stoğundaki güçlendirme çalışmalarının gecikmesi sonucu, Erzincan,
Gölcük, Van ve Kahramanmaraş gibi illerimizde gerçekleşen büyük depremlerde can
ve mal kayıpları olmuştur. Gelecekte benzer kayıpların önlenmesi için, bu
güçlendirme çalışmalarının profesyonel mühendislik hizmetleriyle zamanında
yapılması gerekmektedir. 2007 yılında yürürlüğe giren Deprem Bölgelerinde
Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik'e (DBYBHY) göre, betonarme güçlendirme
elemanlarında kullanılan ankraj donatılarının çapı 20 mm, kimyasal yapıştırıcı ile
yapılan ankrajların gömme derinliği ise 10Ф olarak belirlenmiştir. Ancak, 2018'de
yürürlüğe giren Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY) ile bu değerler yeniden
düzenlenmiş ve donatı çapı 16 mm olarak güncellenmiştir. Türkiye'deki mevcut
yapıların düşük beton basınç dayanımlarına sahip olduğu ve sahadaki uygulama
hatalarının bu dayanımı daha da azalttığı varsayılmıştır. Bu bağlamda, dört farklı beton
dayanımına (fck; 4,51, 5,60, 7,77, 10,45 MPa) sahip bloklar üzerinde kimyasal
yapıştırıcı kullanılarak toplam 64 adet donatı ankrajı yerleştirilmiş ve çekme deneyleri
yapılmıştır. Çalışmada donatı çapı (Ф12) ve üç farklı ankraj açısı (0,10, 20, 30)
kullanılarak kimyasal ankraj yapılmıştır. Tüm numuneler kısmi sıyırmalı çekme
deneyine tabi tutulmuş olup, deney sonuçlarında ankraj açılarının, farklı beton
sınıflarında oluşturduğu dayanım artışlarının çekme performansını da olumlu yönde
etkilediği gözlemlenmiştir.

Abstract:
Turkey is a country that is constantly exposed to seismic activities due to its location
at the junction of three main tectonic plates. The movement of these plates has led to
the formation of numerous active fault lines across the country, putting us at serious
risk of earthquakes. It is known that these fault lines can trigger devastating
earthquakes with magnitudes of 5 and above. In 45 out of 81 provinces in our country,
earthquakes of this magnitude are expected to occur. This situation has made the status
of the existing building stock and strengthening efforts extremely important. Delays in
these strengthening efforts have resulted in significant loss of life and property due to
major earthquakes in places like Erzincan, Gölcük, Van, and Kahramanmaraş. To
prevent similar losses in the future, these reinforcement projects need to be carried out
timely with professional engineering services. According to the Regulation on
Buildings to be Constructed in Earthquake Zones (DBYBHY), which came into force
in 2007, the diameter of anchorage reinforcements used in reinforced concrete
strengthening elements is set at 20 mm, and the embedding depth of chemical anchors
is defined as 15Φ. However, with the Turkish Building Earthquake Regulation
(TBDY) enacted in 2018, these values were revised and the reinforcement diameter
was updated to 16 mm. In this study, it was assumed that the existing structures in
Turkey have low concrete compressive strengths and that field application errors
further decrease this strength. In this context, a total of 64 reinforcement anchors were
placed using chemical adhesive on blocks with four different concrete strengths (fck:
4.51, 5,60, 7,77, 10,45 MPa), and tensile tests were conducted. The study utilized a
reinforcement diameter (Φ12) and three different anchoring angles (0,10, 20, 30) for
chemical anchoring. All samples were subjected to partial pull-out tensile tests, and it
was observed that the anchoring angles had a positive effect on tensile performance by
increasing the strength in different concrete classes.