Seçilmiş 10 önemli turizm ülkesinde, turizmin ülke ekonomisindeki yeri ve iktisadi büyümeye katkısı
The place of turism in the economy of country and its effect on the growth of economy in ten selected important countries
Yazar: SAREH JABBARNEZHAD ASL
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN MAHİR FİSUNOĞLU
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ekonomi = Economics ; Turizm = Tourism
Dizin: Ekonomi = Economy ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Ekonomik etki = Economic effect ; Gayri safi yurtiçi hasıla = Gross domestic product ; Turizm = Tourism ; Turizm gelirleri = Tourism incomes ; Turizm sektörü = Tourism sector ; İstihdam = Employment

Özet:
Seçilmiş on önemli turizm ülkesinde turizmin ülke ekonomisindeki yeri ve iktisadi büyümeye katkısı
Turizm, özellikle 1950'li yıllardan sonra dünyanın önemli bir sektörü haline gelmiştir. Değişik ülke insanlarının birbirlerini kültürel yönden tanımalarının da ötesinde, önemli bir iktisadi faaliyet olarak, istihdam, milli gelir, yatırım, cari açık ve diğer hizmet alanlarında önemli etkileri olmuştur ve olmaktadır. Sadece uluslar arası turizm değil, ülke içi turizm de benzer bir gelişme göstermiştir. 
Bu çalışmanın amacı; önemli sanayi ülkesi olmuş sekiz (A.B.D. Almanya, Fransa, İtalya, İspanya, İngiltere, Avustralya, Japonya) ve gelişmekte olan iki (Çin ve Türkiye) örneğinden hareketle, "gelişmiş büyük sanayi ülkeleri ve milli geliri yüksek ülkeler için de turizmin önemli bir iktisadi faaliyet kolu olduğu" hipotezi test edilmiştir. Veri setlerinin temel ve basit istatistiki yöntemlerle incelenmesi sonucu;  incelenen dönem olan 2000- 2012 yılları arasında uluslar arası  turizm hareketlerinin ve uluslar arası turizm harcamalarının yüzde 45'inin bu on ülkede yoğunlaştığı görülmektedir. Küresel Kriz'e rağmen bu ülkelerin gayri safi yurt içi harcamalarında iç ve uluslararası turizmin yüzde 5- 10 katkısının olduğu, iç turizmin toplam turizm gelirlerinin yüzde 50- 70'ini temsil ederek, turizm gelirlerindeki bir değişmenin büyük ve sanayileşmiş ülke ekonomilerini etkileyebilecek boyuta geldiği hesap edilmiştir. Turizm sektöründe yapılan yatırımların Küresel Kriz nedeni ile bir miktar etkilense de artış eğilimini koruduğu da bulgular arasındadır. Yıl bazında bakıldığında, o yıl yapılan yatırımların her bir doları, 10,5 dolar gelir yaratmaktadır. Ancak, turizm kesimi istihdamının gerek gelir ve gerek yatırımlardaki artışlara rağmen sabit kaldığı, hatta gerilediği de tesbit edilmiştir. Bunun nedeni olarak; döviz kurları değişim oranları ve teknolojideki gelişmelerin bu sektörde emek tasarruf edici yönde gelişmesi gösterilebilir.
Sonuç olarak; incelenen dönem ve ülkeler ele alındığında hipotezimin önemli ölçüde geçerli olduğu ve böylece büyük ekonomiler için de turizmin önemli bir iktisadi faaliyet kolu olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar kelimeler: Büyük ekonomilerde turizm sektörü, turizm gelirleri, turizm yatırımları, turizmin yarattığı istihdam, gayrisafi yurt içi hasılaya katkı.

Abstract:
The contribution of tourism sector to national economies of selected ten countries.
As an emerging sector, tourism has shown significant developments since the  1950s. Beyond its cultural effect, it  has also important economic concequences such as contribution to national income, employment, investment and reducing effects of current account deficit. Not only international tourism, but also domestic tourism has the same effects.
This study has the hypothesis that tourism  plays an important economic roles even in the industrial and large economies. These countries are  Germany, Italy, Spain, France, U.K, U.S.A., Australia, Japan as industrial and large economies and China and Turkey as large economies. The period under investigation is from 2000 to 2012.  Basic tourism statistics and basic statitical techniques have been employed. The importance findings are as follows: 45 percent of international tourists traveled and 45 percent of spendings on international tourism have been channelled to  these 10 countries. Therefore, these countries are important tourism destinations. Total spendings on tourism (domestic and international) have a share of 5 to 10 percent in the gross domestic products of these countries. Expenditures on domestic tourism has 50 to 70 percent shares in total tourism receipts. Therefore, it is understand that a small change in tourism expenditures may have significant effects on national economies. This significance of tourism has not been deeply effected from the Global Economic Crisis of 2008. Investments on tourism sector has little effected from the Global Crisi and generally has a rising trend. As year-by-year investment is concerned, each dollar invested in tourism has generated 10,5 dollars income in the same year.  Despite these positive contributions, the same trend has not been observed in employment in tourism. Indeed, employment in tourism sector either stagnated or even declined between 2000 and 2012. The reason for this situation may have two possible explanations: Technology is advancing and tourists and firms are using more technology than labour, and exchange rate differentials.
As a conclusion, the hypothesis of the importance of tourism sector in the economies of  industrialized  and large economies have been mostly proven except the employment effect.

Keywords: Tourism sector in large economies, income generated by tourism, touristic investments, employment generated by tourism, contribution to gross domestic product