Finansal değişkenler ekseninde hayat dışı sigorta şirketlerinin istatistiksel analizi
Statistical analysis of non-life insurance in line of financial variables
Yazar: SEVDA KARAKAYA
Danışman: PROF. DR. ALİ KÖSE
Marmara Üniversitesi / Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü / Sigortacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sigortacılık = Insurance
Dizin: Finansal başarısızlık = Financial failed ; Kümeleme analizi = Cluster analysis ; Sigorta sektörü = Insurance sector ; Sigorta şirketleri = Insurance companies ; İstatistiksel analiz = Statistical analysis

Özet:
Finansal başarısızlık, işletmenin borçlarının varlık tutarını aşması nedeniyle borçlarını ödeyememesi olarak tanımlanabilir. İşletmelerde finansal başarısızlığa alınan kararlar, şirket politikaları, likidite sorunları gibi işletme içi nedenlerin yanı sıra, toplumsal, ekonomik, doğal, hukuki ve politik çevre gibi işletme dışı nedenlerde sebep olabilmektedir. İşletmeler finansal başarısızlık nedenlerine çözüm bulamadıklarında finansal başarısızlığın son basamağı olan iflas durumuyla karşı karşıya kalabilmektedirler. Finansal başarısızlığın erken tahmini ve yönetimin gerekli önlemleri zamanında alması, işletmelerin varlıklarını devam ettirebilmeleri açısından oldukça önemlidir. 
Bu çalışmada Türk sigorta sektöründe faaliyet gösteren hayat dışı sigorta şirketlerinin finansal değişkenler ekseninde finansal durumlarının istatistiksel analiz yöntemi kullanılarak belirlenmesi amaçlanmıştır. Sektörde faaliyet gösteren hayat dışı sigorta şirketi sayısı 2015 yılında 36, 2016 yılında 37, 2017 yılında 38, 2018 yılında 38 ve 2019 yılında 38 adettir. Şirket sayısında yıllar itibariyle büyük değişimlerin olmadığı gözlenmektedir. Bu doğrultuda hayat dışı sigorta şirketlerinin finansal başarı/başarısızlık durumlarının incelenmesi amacıyla 5 adet finansal oran değişken olarak belirlenmiştir. Belirlenen değişkenler kullanılarak 5 yıla ilişkin değerlendirme yapılmıştır.
Hayat dışı sigorta şirketleri yıllar bazında çok değişkenli istatistiksel analiz yöntemlerinden biri olan kümeleme analizine tabi tutulmuştur. Hiyerarşik olmayan kümeleme analizi yöntemlerinden K- Means Ortalamalar metodu kullanılarak uygun küme sayısı 4 olarak belirlenmiştir. Çalışmada kullanılan değişkenler ekseninde hayat dışı sigorta şirketlerinin finansal durumlarını belirlemede Bileşik Oran, Teknik Karlılık Oranı ve Mali Karlılık Oranı değişkenlerinin etkin olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Financial failure can be defined as business's debts that can't be paid due to debts exceeding the amount. Receiving decisions, company policy, liquidity troubles, social, natural, legal and political environment can cause financial failure in business. Businesses can come up against the last step of financial failure' bankruptcy when they can't find a way out for financial failure's reasons. When financial failure can be predicted early and if administration  takes necessary precautions in time it is important for businesses' proceeding. 
The study aims at Turkish insurance sector's non-life insurance companies in line of financial variables financial situations are determined with statistical analysis. In sector, the numbers of non-life insurance companies are 36 in 2015, 37 in 2016, 38 in 2017, 38 in 2018 and 38 in 2019. It can be observed that there isn't a crucial difference for company numbers in years. In this direction, non-life insurance companies financial success/failure situations on the purpose of analyse  5 financial ratio is determined as variance. With the use of determined variables, Evaluation is made with five-year datas.  
Non-life insurance companies are subjected to cluster analysis which multivariate statistical analysis methods in years. Nonhierarchical cluster analysis methods K-means average method is used and proper group number is determined as 4. The variables which are used in this study, to determine non-life insurance companies financial situations.  As a result of, Compound Ratio, Technique Gainfulness Ratio and Financial Gainfulness Ratio variables are effective.