Primer karaciğer tümörlerinde Y-90 mikrosfer ile radyoembolizasyon: Karşılaştırmalı dozimetrik değerlendirme
Radioembolization with Y-90 microsphere in primary liver tumors: A comparative dosimetric evaluation
Yazar: ÖZLEM MARANCİ YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. AYHAN BİNGÖLBALİ ; PROF. DR. MEHMET ONUR DEMİRKOL
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyomühendislik Ana Bilim Dalı / Biyomühendislik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Biyomühendislik = Bioengineering ; Radyasyon Onkolojisi = Radiation Oncology ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Monte Carlo Yöntemi = Monte Carlo Method ; Nükleer tıp = Nuclear medicine ; Radyasyon onkolojisi = Radiation oncology ; Radyonüklid görüntüleme = Radionuclide imaging ; Tıbbi görüntüleme = Medical imaging

Özet:
Karaciğerin primer tümörlerinden olan hepatosellüler karsinomanın tedavisinde palyatif bir tedavi yöntemi olarak kullanılan radyoembolizasyon tedavisinde beta yayıcı 90Y (Yttrium-90) radyoizotopu içeren mikroküreler (mikrosferler) kullanılır. Radyoaktif mikroküreler ile hepatik arterden tümörlü dokuya enerji aktarılarak tümör hasarı amaçlanır. Bu çalışma, radyoembolizasyon tedavisine uygunluğu bildirilen 30 hasta üzerinde gerçekleştirilmiştir. Hastalar için öncelikle internal dozimetri yöntemlerinden olan MIRD (Medical Internal Radiation Dosimetry) metodu kullanılarak akciğer ve karaciğer içerisindeki tümör dokularının soğurduğu dozlar hesaplanmıştır. MIRD yöntemine alternatif olarak çalışma kapsamında hesaplanan soğurulan dozların Monte Carlo simülasyonları kullanılarak doğrulanması amaçlanmıştır. Simülasyon yöntemiyle elde edilen doz değerleri ile klinik veriler üzerinden hesaplanan doz değerleri arasındaki farklara normal akciğer dokusu ve karaciğer içindeki tümör dokuları için incelemeler yapılmış olup bu iki dozimetrik yöntem karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. İncelenen hastalar için uygulanan iki yöntem arasındaki farkların, tümör dokuları için maksimum %16,18 (hasta#11) ve akciğer için %11,69 (hasta#2) olduğu gözlenmiştir. Sonuç olarak, Monte Carlo simülasyonlarının radyoembolizasyon tedavisinde doz doğrulaması için önemli bir avantaj sağlayabileceği görülmüştür.

Abstract:
Microspheres containing beta-emitting 90Y (Yttrium-90) radioisotope are used in radioembolization therapy, which is used as a palliative treatment method in the treatment of hepatocellular carcinoma, which is one of the primary tumors of the liver.  Tumor damage is aimed by transferring energy from the hepatic artery to the tumor tissue with radioactive microspheres.  This study was performed on 30 patients who were reported to be suitable for radioembolization therapy. For the patients, firstly, the doses absorbed by the tumor tissues in the lung and liver were calculated by using the MIRD (Medical Internal Radiation Dosimetry) method, which is one of the internal dosimetry methods.  It was aimed to verify the absorbed doses calculated within the scope of this study using Monte Carlo simulations as an alternative to the MIRD method. The differences between the dose values obtained by the simulation method and the dose values calculated from the clinical data were examined for the normal lung tissue and tumor tissues in the liver, and these two dosimetric methods were evaluated comparatively. The differences between the two methods applied for the patients examined were observed to be a maximum of 16.18% (patient#11) for tumor tissues and 11.69% (patient#2) for lung. As a result, it has been seen that Monte Carlo simulations can provide an important advantage for dose verification in radioembolization therapy.