Fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimsel süreç becerilerinin nitel ve nicel analizi
The science process skills of pre-service science teachers? qualitative and quantitative analysis
Yazar: NEVİN KOZCU ÇAKIR
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA SARIKAYA
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bilimsel süreç = Scientific process ; Bilişsel gelişim = Cognitive development ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching

Özet:
Bu çalışmada nicel ve nitel araştırma yöntemi kullanarak Fen Bilgisi öğretmen adaylarının bilimsel süreç becerileri yeterliliklerine akademik başarı, fen öğretimine yönelik tutum ve bilişsel gelişim gibi bağımsız değişkenlerin dolaylı veya dolaysız etkilerini,öğretmen adaylarının bilimsel süreç becerileri yeterliliklerini ile bazı bağımsız değişkenler açısından önemli bir istatistik farkın olup olmadığı araştırmak ve öğretmen adaylarının bilimsel süreç becerileri yeterlilikleri hakkındaki görüşlerinin değerlendirmek amaçlanmıştır.Araştırmanın nicel kısmının evrenini, Türkiye?deki Eğitim Fakültelerinde öğrenim gören Fen Bilgisi öğretmen adayları; örneklemini ise, altı farklı üniversitenin Eğitim Fakültelerinde öğrenim gören 355 dördüncü sınıf fen bilgisi öğretmen adayları oluşturmuştur. Araştırmanın nitel verileri ise iki üniversitede öğrenim gören 8 Fen Bilgisi öğretmen adayı oluşturmuştur. Araştırmanın nicel verileri sonucunda; bilimsel süreç becerileri düzeyini fen derslerinde kendi başarılarını algılama durumunun büyük etkiye, anne öğrenim durumu ve baba öğrenim durumunun orta düzeyde bir etkiye, öğrencilerin mezun oldukları lise ve cinsiyetin küçük düzeyde bir etkiye neden olduğu tespit edilirken; bilimsel süreç becerileri ile fen öğretimi tutum arasında yüksek düzeyde pozitif, bilişsel gelişim arasında pozitif orta düzeyde ve genel not ortalaması ile pozitif orta düzeyde bir ilişki olduğu fakat fen öğretimi tutum, bilişsel gelişim ve akademik başarının ortak etkisine bakıldığında bilişsel gelişim ve fen öğretimi tutumun bilimsel süreç becerilerini doğrudan yordadığına ve akademik başarının ise doğrudan bir yordayıcısı olmadığı tespit edilmiştir. Nitel veriler sonucunda öğretmen adaylarının bütünleştirilmiş süreç becerilerinin alt boyutu olan; hipotez kurma ve yorumlama, değişkenleri belirleme, grafiği okuma ve yorumlama, deney tasarlama, deney sonuçlarını yorumlama, işevuruk tanımlama ve deney verilerini kaydetme gibi alt boyutlarda iyi düzeyde iiibeceriye sahip olduğu düşünülebilir. Fakat bağımlı, bağımsız ve kontrol edilen değişkenlerin tanımlanmasında ve belirlenmesinde sıkıntı yaşadıkları düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Bilimsel süreç becerileri, bilişsel gelişim, fen bilgisi öğretmenliğ

Abstract:
This study employs qualitative and quantitative research methods to determine, for Pre-Service Science Teacher? science process skill levels, the direct or indirect effects of the following independent variables: grade point average (GPA) and attitudes towards both science teaching and cognitive development. It investigates whether there are statistically significant correlations between the proficiency of pre-service science teacher in science process skills and the independent variables of gender, the students? type of high school education, parental educational backgrounds, and the students? perception of their success in science courses. It also evaluates teacher candidates? views of their own proficiencies in science process skills. The study?s quantitative component?s sample, drawn from fourth year Science Teaching students in Turkish university elementary education departments, consisted of 355 fourth year Science Teaching students attending Gazi, Kafkas, Middle East Technical, Muğla, Atatürk and Erzincan Universities. The research?s qualitative data came from eight pre-service science teacher candidates at Gazi and Middle East Technical Universities. Analyzing the quantitative data showed that science process skill levels are strongly influenced by the students? perception of their success in science courses, moderately influenced by parental educational backgrounds and weakly influenced by both high school type and gender. There is a strong positive correlation between science process skills and attitudes towards science teaching, and these skills are also positively correlated with both cognitive development, and GPA. Attitudes towards science teaching and cognitive development directly predict science process skills, but GPA is not a direct predictor. Meanwhile, the qualitative data indicate that the teacher candidates have good skill levels in the following sub-dimensions of integrated science process skills: formulating and interpreting a hypothesis, determining variables, reading and interpreting graphs, designing an vexperiment, interpreting experiment results, defining operations and recording experiment data. However, they appear to have difficulty defining and determining dependent, independent and control variables.Keywords:Science process skills,cognitive development, science teaching