Karayolu Taşıma Kanunu'na göre taşıyıcının hukuki sorumluluğu
The responsibility of the transporter according to the Transportation Law of Highways
Yazar: ÖKKEŞ ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. HASAN PETEK
Gediz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hukuk = Law ; Ulaşım = Transportation
Dizin: Borçlar hukuku = Law of obligations ; Hukuki sorumluluk = Legal responsibility ; Kanunlar = Laws ; Karayolu taşımacılığı = Highway transportation ; Sorumluluk = Responsibility ; Taşıma sorumluluğu = Carrier's responsibility ; Taşımacılık = Transportation

Özet:
Bu tezin konusu taşıyıcının Karayolu Taşıma Kanunu'na göre hukuki
sorumluluğu olup, sadece karayolunda yolcu taşımacılığı yapan taşıyıcıların hukuki
sorumluluğu ele alınmıştır. Karayolu Taşıma Kanunu, CMR'nin çevirisinden dolayı
taşıyıcı terimi yerine, taşımacı terimini kullanmıştır. Ancak doktrinin büyük bir
çoğunluğu taşımacı terimini kabul etmediği için, bu çalışmada da taşıyıcı terimi tercih
edilmiştir.
Taşıyıcı, bu kanuna göre, duraklamalar dâhil olmak üzere yolcunun kalkış
noktasında taşıta bindiği andan, varış noktasında taşıttan indiği ana kadar geçecek süre
içinde meydana gelecek bir kaza nedeniyle yolcunun ölümü, yaralanması ya da
eşyasının zarara uğramasından dolayı sorumludur. Bu sorumluluğun doğması için,
taşıyıcı ve yardımcılarının fiilinin kazaya sebebiyet vermesi gerekir.
Yolcunun zarara uğramasından dolayı taşıyıcı sadece Karayolu Taşıma
Kanunu'na göre sorumlu değildir. Aynı zamanda Türk Ticaret Kanunu'na ve
Karayolları Trafik Kanunu'na göre de taşıyıcı yolcunun eşyasına gelen zararlar ile
ölüm ve bedensel zararlardan sorumludur. Bu kanunlara göre sorumluluğun, Karayolu
Taşıma Kanunu'ndaki sorumluluktan farklı yönleri ele alınarak tezde incelenmiştir.
Taşıyıcının sorumluluğunun hukuki niteliği, Karayolu Taşıma Kanunu'na ve
Karayolları Trafik Kanunu'na göre tehlike esasına dayanan kusursuz sorumluluktur.
Kanun koyucu kural olarak tehlike sorumluluğunun düzenlendiği yerde sorumluluk
sigortasının yapılmasını da zorunlu tutmuştur. Karayolu Taşıma Kanunu'na göre
Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası ve Sigortacılık Kanunu'nu
dayanak alan Bakanlar Kurulu Kararı'na göre Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu
Ferdi Koltuk Sigortası'nın yapılması zorunludur. Diğer taraftan işleten sıfatıyla
taşıyıcı Karayolları Trafik Kanunu'na göre Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nı
yapma yükümlülüğü altındadır. Bu kanuna göre İhtiyari Mali Sorumluluk
Sigortası'nın yapılması isteğe bağlıdır. Taşıyıcının yapmakla yükümlü olduğu bu
sigortalar, yolcuya verilen ölüm ve bedensel zararları karşılar.

Anahtar Kelimeler: 
Taşıyıcının Sorumluluğu, Yolcu, Bagaj, Tehlike
Sorumluluğu, Zorunlu Sigortalar.

Abstract:
The main topic of this thesis is the legal responsibility of the transporter's
according to highway transportation law. According to it, the transporter is responsible
not only for the life of the passenger from the time he/she gets into the vehicle till
he/she gets off it but also when the passenger gets injured in an accident or something
undesirable happens to his/her belongings.
These responsibilities are not just valid for highway transportation law. Turkish
law of commerce and highway transportation law also keep the drivers responsible for
the life of the passenger. This research analyzed, the responsibility for the passenger
is analysed through the perspective of Turkish law of commerce and the law of
highway traffic.
The responsibility context relies on emergency responsibility according to
highway transportation and highway traffic law. The authority which sets the law
keeps it obligatory to maintain an insurance for emergency responsibility. According
to law of highway transportation, the drivers are obliged to have financial
responsibility insurance for highway transportation. İn addition, the driver is also
obliged to enforce individuals insurance for hıghway passenger transportation.On the
other hand, according to the law of highway traffic, the driver has to maintain enforced
financial responsibility insurance. However, financial responsibility insurance is
voluntary but not enforced according to this law. The insurances mentioned above
cover the expenses caused by the accidents that the passenger faces (injuries, death,
etc.).

Keywords: 
Responsibility of The Transporter, Passenger, Luggage,
Emergency Responsibility, Enforced Responsibility Insurance.