Sol ventrikül destek cihazı implantasyonu yapılan kardiyomiyopati tanılı hastalarda ameliyat öncesi 'sildenafil' kullanımının ameliyat sonrası dönemde sağ ventrikül yetmezliği gelişimi ve organ perfüzyonu üzerine etkileri
The effects of preoperative 'sildenafil' use on postoperative right ventricular failure and organ perfusion in cardiomyopathy patients with left ventricular assist device implantation
Yazar: HAKAN HANÇER
Danışman: PROF. DR. MEHMET KAAN KIRALİ ; DR. ÖZGE ALTAŞ YERLİKHAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğt. Ve Arş. Hastanesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery
Dizin: Böbrek fonksiyon testleri = Kidney function tests ; Fosfodiesteraz inhibitorleri = Phosphodiesterase inhibitors ; Kalp destek cihazları = Heart assist devices ; Kalp yetmezliği = Heart failure ; Perfüzyon = Perfusion ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Protezler ve implantlar = Prostheses and implants ; Sildenafil = Sildenafil ; Ventriküler fonksiyon-sağ = Ventricular function-right ; Ventriküler fonksiyon-sol = Ventricular function-left

Özet:
Amaç: Sol ventrikül destek cihazı (LVAD) implantasyonundan hemen sonra gözlemlenen sağ ventrikül (RV) yetmezliği ameliyat sonrası dönemde çok önemli bir prognostik faktördür. Bu çalışma ile ameliyat öncesi dönemde Sildenafil kullanımının ameliyat sonrası dönemde sağ ventrikül yetmezliği gelişimi üzerine ve organ (böbrek) perfüzyonu üzerine olan olası etkileri ortaya çıkarmak amaçlandı. 

Gereç ve Yöntem: Retrospektif olarak tasarlanan çalışmaya 2015-2019 yılları arasında LVAD implantasyonu gerçekleştirilen 124 hastadan Intermacs-3 profilindeki 46 hasta dahil edildi. Hastalarda pulmoner hipertansiyon varlığı (mean PAP >25mmHg) ve ameliyat öncesi dönemde sağ ventrikül disfonksiyonu olması (TAPSE<15mm, St<10cm/s) çalışmaya dahil edilme kriteri olarak belirlendi. Hastalar ameliyat öncesi dönemde Sildenafil kullanımı olup olmamasına göre iki gruba ayrıldı. Gruplararası ameliyat öncesi demografik/hasta verileri, ameliyat sonrası dönemdeki ameliyat verileri, ekokardiyografik bulgular (TAPSE, St) ile böbrek fonksiyon testleri değerlendirildi.   

Bulgular: Sildenafil kullanımı olmayan grubun (n:28) %33,3'ünde sağ ventrikül yetmezliği gelişimi saptanırken, ilaç kullanan grupta (n:18) sadece %7,1 oranında hastada sağ ventrikül yetmezliği gözlemlendi (p < 0,05). Gruplar arası ameliyat öncesi demografik veriler (Yaş, Ağırlık, V.K.İ., V.Y.A., Cinsiyet) açsıdan anlamlı farklılık gözlemlenmedi (p > 0,05). Sildenafil kullanım grubunda ekokardiyografik olarak TAPSE ve St değerleri ameliyat sonrası 1.hafta döneminde düşüş gösterir şekilde, ameliyat sonrası 1.ay döneminde yükselme eğiliminde olarak saptanmıştır (p=0.0001, p=0.031). İlaç kullanımı olan grupta, ilaç kullanımı olmayan hasta grubu ile karşılaştırıldığında ameliyat süresi, kardiyopulmoner by-pass süresi ve ekstübasyon süresi anlamlı şekilde düşük saptanmıştır (p=0.002, p=0.044, p=0.011). Böbrek fonksiyon testleri gruplar arasında değerlendirildiğinde anlamlı değişiklik saptanmamıştır (p>0,05). Ameliyat sonrası erken dönemdeki idrar çıkış miktarları gruplar arasında ve grup içerisinde zamana göre değişim değerlendirildiğinde anlamlı farklılık saptanmamıştır (p>0,05).   

Sonuç: Sol ventrikül destek cihazı implantasyonu yapılan, ameliyat öncesi inotrop ihtiyacı olan ancak stabil hemodinamiye sahip hasta grubunda; ameliyat öncesi dönemde Sildenafil kullanımı neticesinde ameliyat sonrası dönemde sağ ventrikül yetmezliği gelişimi daha az sıklıkla görülmektedir. Ekokardiyografik olarak da sağ ventrikül fonksiyonlarının iyileşme yönünde gelişim gösterdiği saptanmıştır. Kısıtlı hasta sayısına rağmen bu çalışmadan elde edilen veriler yapılacak daha büyük, prospektif çalışmalar için yol gösterici olacaktır.

Abstract:
Objective: Right ventricular (RV) failure observed immediately after implantation of the left ventricular assist device (LVAD) is a very important prognostic factor in the postoperative period. The aim of this study was to determine the possible effects of preoperative Sildenafil use on the development of right ventricular failure and organ (renal) perfusion in the postoperative period.

Material and Method: This retrospective study included 46 patients from the Intermacs-3 profile out of 124 patients who underwent LVAD implantation between 2015-2019. The presence of pulmonary hypertension (mean PAP> 25mmHg) and preoperative right ventricular dysfunction (TAPSE <15mm, St <10cm / s) were decided as an inclusion criteria for this study. Patients were divided into two groups according to their status whether sildenafil was used preoperatively or not. Intergroup preoperative demographic / patient data, postoperative surgical data, echocardiographic findings (TAPSE, St) and renal function tests were evaluated.

Results: Right ventricular failure was observed in 33.3% of the group without sildenafil use (n: 28). In comparison, right ventricular failure was observed in only 7.1% of the patients using drug (n: 18) (p <0.05). There was no significant difference between the groups in terms of preoperative demographic data (Age, Weight, B.M.I., B.S.A., Gender) (p> 0.05). In the group which were treated with sildenafil preoperatively, TAPSE and St parameters were found to decrease in the postoperative first week and tend to increase in the postoperative first month (p=0.0001, p=0.031). In the group with sildenafil use; the operation time, cardiopulmonary by-pass time and extubation time were significantly lower compared to the group without sildenafil use (p=0.002, p=0.044, p=0.011). When renal function tests were evaluated between the groups, no significant difference was found (p> 0.05). The postoperative urine output amounts were evaluated according to time and time changes between the groups and within the group, no significant difference was observed (p> 0.05).

Conclusion: In hemodynamically stable patients who underwent left ventricular assist device implantation; development of right ventricular failure in the postoperative period is less frequent as a result of the use of sildenafil in the preoperative period. Echocardiography showed improvement in right ventricular functions in these patients. Despite the limited number of patients, the data from this study will guide to the larger prospective studies in the future.