Konstantin Stanislavskiy'in oyunculuk yöntemi ve evrimi: Vsevolod Meyerhold ve Yevgeniy Vakhtangov'un yönteme fonksiyonel yaklaşımları
The acting method and evolution of Konstantin Stanislavskiy: The functional approaches to the method of Vsevolod Meyerhold and Yevgeniy Vakhtangov
Yazar: İSMAİL DİKİLİTAŞ
Danışman: DOÇ. CAHANGİR NOVRUZOV
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sahne Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts

Özet:
Stanislavskiy, gerçek psiko-fiziksel oyunculuk tekniğini geliştirmek için; hayatının son aşamaları süresince kendini çözücü olarak psiko-fiziksel doğal oyunculuğa adadı ve bu teknik üzerinde kendini geliştirdi. Stanislavskiy geliştirdiği sisteminin, insanın doğal ve biyolojik kanunları sürecinde gerçekte tiyatronun teamülleri anlamına geldiğine inanıyordu. Meseleleri ele alırken kendi sahne tecrübelerine önem verirdi ve teşhislerini, ünlü aktörlerin rol üzerine çalışmalarından derliyordu.Stanislavskiy hareket çözümlemesini ve psiko-fiziksel aksiyonun metodlarını tanımladı. İnsanın doğasına bağlı olan zihinsel, duygusal, ruhsal ve fiziksel güçler ile ilgili bu metotlar aynı dönemdeki bütün aydınlar tarafından kabul ve ilgi gördü.Meyerhold, hocasının psiko-fiziksel oyunculuk yöntemini sahnede salt psiko-fiziksel gerçekçilik olarak algılıyor, her şeyden önce buna karşı çıkıyordu. Ona göre günlük yaşam gerçeği ve sahne gerçeği birbirinden çok farklıydı. Bu yüzden Stanislavskiy'in psiko-fiziksel oyunculuk yöntemini oyuncu açısından fonksiyonel bulmuyordu.Vakhtangov ise tiyatrosunda oyuncunun fantezisini öne çıkaran bir oyunculuk yöntemi benimsemişti. Stanislavskiy'in doğalcı gerçekçi oyunculuk yönteminin büyük bölümünü aynen kullanmış ve bunun yanında Meyerhold'ün biyomekanik oyunculuk anlayışını ise, oyuncunun bedeninin eğitilmesi amacıyla kullanmıştır. Her iki oyunculuk yönteminin sentezi sonucunda, tiyatrosunun seyircilerinin bilinçlerini, oyun esnasında sürekli açık tutmayı hedeflemiştir. Buradan, yaşamda görülmesi olası bir gerçeği, teatrallik içerisinde seyircisiyle buluşturmuştur.Stanislavskiy'in psiko-fiziksel oyunculuk sisteminde olduğu gibi karakterin oyuncu üzerinde etkili olmasına karşın Vakhtangov, oyuncunun karakter üzerinde etkili olmasına müsaade etmiştir.Anahtar Sözcükler: Stanislavskiy, Meyerhold, Vakhtangov, Oyunculuk, Oyunculuk Yöntemleri, Fantastik Gerçekçilik, Biyomekanik.

Abstract:
Stanislavskiy, to develop the actual psyco-physical acting technique, has devoted the last part of his life to psycho-physical artless acting as a solvent and he has improved himself on this technique. Stanislavskiy has believed that; at the process of the human natural and biologic laws, his technique means as the customaries of theater in fact. He always attached importance to his own stage experiences to take up the points. He was compiling his diagnosis from the studies about role playing of famed actors.Stanislavskiy has described the movement analysis and the methods of psycho-physical action. These methods which are connected with the mental, emotional, psychological and physical energies related with the human nature are accepted by all the intellectuals at the same time period.Meyerhold has perceived the psycho-physical acting method of his teacher as a simply psycho-physical realism at the stage and he has opposed to that. The usual and daily reality of life and the reality of stage were very different according to him. For this reason he has not accepted the technique of Stanislavskiy?s psycho-physical acting method as functional.On the other side, Vakhtangov has also embraced an acting method in his theatre which puts forward the fantasy of player. He has mostly used the naturalist and realist acting method of Stanislavskiy exactly. In addition to this, he has used the bio-mechanical acting approach to train the body of the player. As the result of both methods? synthesis; he has purposed to call his spectators? attention during all the stages continual. By means of this, he has presented a probable fact that can seen in the life to his spectator with theatre.Stanislavskiy has embraced that the character affects on the player like the method of his psycho-physical acting technique. However Vakhtangov has allowed that the player affects on the character.Key Words: Stanislavskiy, Meyerhold, Vakhtangov, Acting, Acting Methods, Fantastic Realism, Biomechanic.