Nöropati hasta yorumu ölçeği'nin türkçe geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Validity and reliability of the patient interpretation of neuropathy questionnaire in turkish
Yazar: ÖZLEM EKER
Danışman: DOÇ. DR. SELDA ÇELİK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırma, diyabetli bireylerin nöropati ile ilgili farkındalıklarını, tıbbi
bilgileri anlama düzeylerini ve spesifik duygusal tepkilerini belirlemek amacıyla
geliştirilen Nöropati Hasta Yorumu Ölçeği (NHYÖ)'nin (Patient Interpretation of
Neuropathy-PIN) Türkçe formunun geçerlilik ve güvenirliğinin incelenmesi amacıyla
yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırmaya, Mayıs-Ekim 2022 tarihleri arasında İstanbul'da
bulunan bir şehir hastanesinin nöroloji polikliniğine muayene olmaya gelen, araştırma
kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 302 diyabetli hasta alınmıştır.
Verilerin toplanmasında tanıtıcı bilgi formu, NHYÖ ve Nottingham Fonksiyonel Ayak
Bakım Tanılama Formu (NFABTF) kullanılmıştır. Araştırmada, NHYÖ'nün geçerlilik
ve güvenirliği incelenmiştir. Ölçeğin geçerliliği; dil, kapsam ve yapı geçerlilik analizleri
ile güvenirliği ise; iç tutarlılık, madde analizleri, test-tekrar test ve paralel form
güvenirliği ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Araştırma kapsamına alınan bireylerin yaş ortalaması 61,86±9,16 yıl
olup, %56,6'sı kadındır. Çalışmanın ilk aşamasında çeviri-geri çeviri yöntemi
kullanılarak NHYÖ Türkçe'ye uyarlanmıştır. Ölçeğin kapsam geçerlilik indeksi 0,96; iç
tutarlılık güvenirlik katsayısı 0,97 olarak bulunmuştur. Ölçeğin yapı geçerliliğinde,
açıklayıcı faktör analizi faktör yükleri 0,52 ile 0,88 arasında saptanmıştır. Doğrulayıcı
faktör analizi sonucunda ölçeğin orijinal yapısı doğrulanmış ve model uyum indekslerinin
iyi uyum ve kabul edilebilir uyum sınırlarında olduğu bulunmuştur. Test-tekrar test
güvenirliğinde, iki test arasındaki ilişki düzeyinin 0,735 ile 0,972 arasında değiştiği ve
istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir (p=0,001). Bireylerin NHYÖ toplam
puanıyla NFABTF toplam puanı arasında anlamlı, pozitif yönde ve oldukça güçlü bir
ilişki olduğu tespit edilmiştir (p<0,05, r=0,956).
Sonuç: Nöropati Hasta Yorumu Ölçeği'nin Türkiye'deki diyabetli bireylerin
nöropati ile ilgili farkındalıklarını, tıbbi bilgileri anlama düzeylerini ve spesifik duygusal
tepkilerini belirlemede geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu belirlendi.
Anahtar Kelimeler: Diyabet, Diyabetik Periferik Nöropati, Geçerlilik, Güvenirlik,
Hemşirelik

Abstract:
Aim: The study was conducted with a methodological design in order to examine
the validity and reliability of the Turkish form of Patient Interpretation of Neuropathy
(PIN) questionnaire, which was developed to determine the neuropathy-related
awareness, level of understanding medical information, and specific emotional reactions
of diabetic individuals.
Materials and Methods: 302 diabetic patients who presented to the neurology
outpatient clinic of a city hospital between May - October 2022 and who met the
inclusion criteria were included in the study. In collecting the study data, Patient
Interpretation of Neuropathy Questionnaire (PIN) and the Nottingham Assessment of
Functional Footcare (NAFF) were used. In the study, the validity and reliability of the
Turkish form of PIN was examined. The validity of the questionnaire was evaluated
through validity analyses based on language, content, and construct; the reliability of the
questionnaire was assessed through internal consistency, item analyses, test-retest, and
parallel form reliability.
Results: The mean age of the participants included in the study was 61.86±9.16
years, and 56,6% were female. In the first phase of the study, by using translationbacktranslation method, PIN was adapted to Turkish. The scale's content validity index
was found to be 0.96, while its internal consistency reliability coefficient was determined
as 0.97. Regarding construct validity of the questionnaire, exploratory factor analysis
factor loads were found between 0.52 and 0.88. As a result of the confirmatory factor
analysis, the original construct of the questionnaire was validated, and model fit indices
were found to be within the range of good fit and acceptable fit. In test-retest reliability
of the questionnaire, it was found that the relationship level between two tests ranged
between 0.735 and 0.972, which was statistically significant (p=0.001). A positive,
strong, and significant relationship was determined between the participants' PIN total
scale score and NAFF total scale score (p<0.05, r=0.956).
Conclusion: It was determined that the PIN is a valid and reliable measurement
tool for determining neuropathy-related awareness, level of understanding medical
information, and specific emotional reactions of diabetic individuals in Turkey.
Key Words: Diabetes, Diabetic Peripheral Neuropathy, Nursing, Reliability
Validity