Şehir hastaneleri pazarında konumlandırma ve algılama haritaları: Türkiye örneği
Positioning and perception maps in the city hospitals market: The case of Turkey
Yazar: AYNUR YAZICI SORUCUOĞLU
Danışman: PROF. DR. AYKUT EKİYOR
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Algılama haritaları = Positioning maps ; Hastaneler = Hospitals ; Konumlandırma = Positioning ; Stratejik planlama = Strategic planning ; Çok boyutlu ölçekleme = Multidimensional scaling ; Şehir hastaneleri = City hospital

Özet:
Şehir hastaneleri Sağlık Bakanlığı'nın 2003 yılında Sağlıkta Dönüşüm Programı (SDP) adıyla uygulamaya geçirdiği önemli projelerden biridir. Bu proje çerçevesinde Türkiye'nin farklı illerinde Kamu Özel İş birliği modeli ile 21 şehir hastanesi kurulması planlanmıştır. Şehir hastaneleri ile hastane kapasitelerini ve hasta memnuniyetini yükseltmek amaçlanmıştır. Şehir hastanelerinden hizmet alan hastaların şehir hastaneleriyle ilgili algılarının algılama haritaları ile görsel olarak sunulmasının, literatüre ve uygulamadaki sorunların aydınlatılmasına katkı sunacağı düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı Türkiye'de faaliyet gösteren yedi farklı şehir hastanesinin belirlenen değişkenler çerçevesinde algılama haritaları yardımıyla görsel olarak konumlarını ortaya çıkarmaktır. Belirlenen amaç doğrultusunda deneklerden elde edilen verilerden hareket edilerek araştırma kapsamındaki değişkenler açısından şehir hastanelerinin birbirine uzaklık ve yakınlıklarını görsel olarak tespit etmek hedeflenmiştir. Araştırmanın değişkenleri, literatürde stratejik konumlandırma, algılama haritaları, hastaneler üzerine yapılmış çalışmalar ve uzman görüşlerinden faydalanarak tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında kullanılan değişkenler hizmete ulaşabilme, hizmette hızlılık, temizlik, hijyen, teknolojik donanım, modernlik, profesyonellik ve nezaket, personel yeterliliği, güvenlik, fiziksel ortam, mahremiyet, kafeterya hizmetleri, hasta deneyimi, hizmete erişim, yemek hizmetleri, tıbbi hizmetler ve bakım hizmetleri olmak üzere 17 başlık altında toplanmıştır. Araştırma verilerinin elde edilmesinde nicel desenlerden anket tekniği kullanılmıştır. Araştırmada uygulanan anket iki bölüm ve 145 sorudan oluşmaktadır. Birinci bölümde demografik değişkenler, ikinci bölümde belirlenen değişkenlerle ilgili ifadeler yer almaktadır. Araştırmanın evrenini Türkiye'de faaliyet gösteren yedi şehir hastanesinden hizmet alan kişiler oluşturmaktadır. Araştırma Temmuz 2020 ile Mart 2021 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırma verilerinin elde edilmesinde koronavirüs hastalığı 2019 (COVID-19) nedeniyle online anket yöntemi kullanılmıştır. Uygulanan anket sonucunda 895 katılımcıya ulaşılmıştır. Elde edilen verilere araştırma amacına en uygun teknik olması nedeniyle, çok boyutlu ölçekleme (ÇBÖ) analizi uygulanmıştır. Bu analizin çözümlenmesinde SPSS (26. Versiyon) (Statistical Package for the Social Sciences) ve XLSTAT (The Leading Data Analysis and Statistical Solution for Microsoft Excel) bilgisayar programları kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizi sonucunda; belirlenen değişkenler açısından yedi şehir hastanesinin konumları ile birbirlerine uzaklık ve yakınlıkları agılama haritalarında farklılık gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
City hospitals are one of the important projects implemented by the Ministry of Health in 2003 under the name of Health Transformation Program (SDP). Within the framework of this project, it is planned to establish 21 city hospitals in different provinces of Turkey with the Public-Private Cooperation model. It is aimed to increase hospital capacities and patient satisfaction with city hospitals. It is thought that presenting the perceptions of patients receiving service from city hospitals visually with perception maps will contribute to the literature and to illuminate the problems in practice. The aim of this study is to visually reveal the locations of seven different city hospitals operating in Turkey with the help of perception maps within the framework of the determined variables. In line with the determined purpose, it was aimed to visually determine the distance and proximity of city hospitals to each other in terms of the variables within the scope of the research, based on the data obtained from the subjects. The variables of the research were determined by using strategic positioning, perception maps, studies on hospitals and expert opinions in the literature. The variables used within the scope of the research are grouped under 17 headings as access to service, speed in service, cleanliness, hygiene, technological equipment, modernity, professionalism and courtesy, personnel adequacy, security, physical environment, privacy, cafeteria services, patient experience, access to service, food services, medical services and care services. Questionnaire technique, one of the quantitative designs, was used to obtain the research data. The questionnaire applied in the research consists of two parts and 145 questions. While in the first part there are demographic variables, in the second part there are statements about the determined variables. The population of the research consists of people who receive service from seven city hospitals operating in Turkey. The research was conducted between July 2020 and March 2021. Due to the coronavirus disease (COVID-19), online survey method was used in order to obtain the research data. As a result of the applied questionnaire, 895 participants were reached. Multidimensional scaling (MCS) analysis was applied to the data obtained, since it is the most suitable technique for the research purpose. SPSS (Version 26) (Statistical Package for the Social Sciences) and XLSTAT (The Leading Data Analysis and Statistical Solution for Microsoft Excel) computer programs were used to analyze this analysis. As a result of the analysis of the research data; In terms of the variables determined, it was determined that the locations of the seven city hospitals and their distance and proximity to each other differ in the crying maps.