Preperimetrik glokomlu, erken evre glokomlu ve sağlıklı kişilerde makula gangliyon hücre analizi, retina sinir lifi tabakası kalınlığı ve görme alanı parametrelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of ganglion cell parameters,visual fi̇eld parameters and comparison with retinal nerve fiber layer in preperimetric glacoma, early stage glaucoma and healthy people
Yazar: ÖZLEM AKTAŞ ÖZALTUN
Danışman: PROF. DR. ÖZLEM GÜRBÜZ KÖZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Ganglion = Ganglia ; Glokom = Glaucoma ; Görme alanı testleri = Visual field tests ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Retina = Retina ; Sinir lifleri = Nerve fibers ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
Amaç: Preperimetrik glokom (PPG) ve erken evre glokom (EEG) tanılı hastalar ile kontrol grubunun makula gangliyon hücre analizi ve peripapiller retina sinir lifi tabakası (pRSLT) ölçümlerinin birbirleri ile karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya retrospektif olarak, Ocak 2018 - Eylül 2021 tarihleri arasında  Ankara Şehir Hastanesi Glokom Biriminde değerlendirilmiş, erken evredeki 38 primer açık açılı glokom (PAAG) hastasının 38 gözü, PAAG preperimetrik evresindeki 30 hastanın 30 gözü ve kontrol grubu olarak 35 sağlıklı bireyin 35 gözü olmak üzere toplam 103 göz dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen gözler, Humphrey santral 24-2 SITA-Standart programı ile yapılan görme alanlarının (GA) genişletilmiş Hodapp-Anderson-Parrish sınıflamasına göre kontrol, PPG ve EEG olarak gruplandırılmıştır. Topcon DRI OCT-1; Swept−Source Optik Koherens Tomografi (SS-OKT) ile optik sinir başı (OSB) parametreleri, pRSLT, makula gangliyon hücre iç pleksiform tabaka (GHİPT) ve gangliyon hücre kompleksi (GHK) kalınlık verileri kullanılmıştır. SS-OKT'nin SuperPiksel haritası değerlendirilerek birbiri ile bitişik kama şekli oluşturan 20 sarı/kırmızı nokta varlığı, glokomatöz defekt olarak tanımlanmıştır. Tüm katılımcıların görme alanı global değerleri (MD, PSD, VFI) kaydedilmiştir. OKT'den elde edilen parametrelerin eğri altında kalan alan (AUC) değerleri hesaplanmış ve birbirleri ile karşılaştırılmıştır. İstatiksel analizler SPSS 22.0 programı ile yapılmıştır. Anlamlılık sınırı olarak p<0.05 kabul edilmiştir.
Bulgular: OKT'deki tüm OSB, pRSLT ve gangliyon hücre parametreleri, kontrol-PPG ve kontrol-EEG grupları arasında anlamlı farklılık göstermiştir (p<0,05). PPG ve EEG gruplarında tüm GHİPT, GHK ve RSLT kalınlıkları, kontrol gruba göre düşük bulunmuştur (p<0,05). OKT parametrelerinden GHK superiyor kadran dışında PPG ve EEG grupları arasında fark gözlenmemiştir (p>0,05). PPG ile kontrol grubu arasında GA değerleri açısından farklılık gözlenmemiştir (p>0,05). EEG grubunun GA değerleri, PPG ve kontrol grubuna göre farklı bulunmuştur (p<0,05). Kontrol ile PPG grubunu ayırmada en anlamlı parametre vertikal çukurluk/disk oranı olarak bulunmuştur (p<0,05). Kontrol ile EEG grupları arasında en değerli tanı koydurucu parametrenin ortalama pRSLT kalınlığı olarak gözlenmiştir (p<0,05). Geniş alan SuperPiksel haritasında kontrol grubunda glokomatöz defekt gözlenmemiş olup, EEG grubunda PPG grubuna göre glokomatöz defekt saptanma sıklığı daha fazla gözlenmiştir (p<0,05). Ortalama pRSLT ve ortalama GHİPT kalınlıkları, glokom gruplarının kontrol grubundan ayırt edilmesinde sensitivitesi ve spesifitesi en yüksek testler olarak bulunmuştur. 
Sonuç: Kontrol-PPG ve kontrol-EEG gruplarının ayrımında OKT parametrelerinin birbirine üstünlüğü bulunmamıştır. Glokomun tanı ve takibinde, OKT ve görme alanı parametrelerinin, klinik bulgularla değerlendirilmesinin halen en geçerli tanı koydurucu yöntem olduğu düşünülmektedir. 
Anahtar Kelimeler: PAAG, PPG, EEG, OKT, gangliyon hücre analizi, RSLT kalınlığı

Abstract:
Purpose: In this study, it was planned to compare the macular ganglion cell analysis and peripapillary retinal nerve fiber layer (pRNFL) thickness measurements of the patients with preperimetric glaucoma (PPG), early stage glaucoma (EG) and the control group.
Materials and method: The study included 38 eyes of 38 early-stage primary open-angle glaucoma (POAG) patients, 30 eyes of 30 patients with POAG preperimetric stage, and 35 eyes of 35 healthy individuals as a control group, who were evaluated in the Ankara City Hospital Glaucoma Unit between January 2018 and September 2021. A total of 103 eyes were included. The eyes included in the study were grouped as control, PPG and EG according to the expanded Hodapp-Anderson-Parrish classification of visual fields (VF) using the Humphrey central 24-2 SITA-Standard program. Optic nerve head (ONH) parameters, pRNFL, macular ganglion cell inner plexiform layer (GCIPL) and ganglion cell complex (GCC) thickness data were used by Topcon DRI OCT-1; Swept−Source Optical Coherence Tomography (SS OCT). By evaluating the SuperPixel map of the SS-OCT, 20 yellow/red dots forming a wedge shape adjacent to each other were defined as glaucomatous defect. Global visual field values (MD, PSD, VFI) of all participants were recorded. The area under the curve (AUC) values of the parameters obtained from OCT were calculated and compared with each other. Statistical analyzes were performed with SPSS 22.0 program. p<0.05 was accepted as the limit of significance.
Results: All ONH, pRNFL and ganglion cell parameters in OCT differed significantly between control-PPG and control-EG groups (p<0.05). All GCIPL, GCC and RNFL thicknesses in the PPG and EEG groups were significantly lower than the control group (p<0.05). No significant difference was observed between the PPG and EG groups, except for the GCC superior quadrant, which is one of the OCT parameters (p>0.05). The VF values of the PPG group did not differ significantly with the control group (p>0.05). The VF values of the EG group were significantly different from the PPG and control groups (p<0.05). The most significant parameter in separating the control and PPG group was found to be the vertical cup/disc ratio (p<0,05). The mean pRNFL thickness was shown to be the most valuable diagnostic parameter between the control and EG groups (p<0,05). In the wide-field SuperPixel map, no glaucomatous defect was observed in the control group, and the frequency of glaucomatous defect detection was higher in the EEG group than in the PPG group (p<0,05) Mean pRNFL thickness and mean GCIPL thickness were found to be the tests with the highest sensitivity and specificity in differentiating glaucoma groups from the control group.
Conclusion: OCT parameters were not significantly superior to each other in the distinction between control-PPG and control-EG. In the diagnosis and follow-up of glaucoma, the evaluation of clinical findings together with OCT and VF is still considered to be the most valid diagnostic method.
Key words: POAG, PPG, EG, OCT, ganglion cell analysis, RNFL thickness