Yeni atanan okul yöneticilerinin öğretmenler tarafından okul yöneticisi olarak konumlandırılmasının incelenmesi
Examination of the positioning of newly appointed school principals by teachers as school principals
Yazar: MİRAY ÖZER
Danışman: DOÇ. DR. ESEN ALTUNAY
Ege Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Konumlandırma = Positioning ; Mesleki sosyalleşme = Professional socialization ; Okul yöneticileri = School administrators ; Öğretmenler = Teachers ; İmaj = Image

Özet:
Bu araştırmanın amacı, yeni atanan okul yöneticilerinin öğretmenler tarafından okul yöneticisi olarak konumlandırılmalarına ilişkin okul yöneticilerinin görüşlerinin incelenmesi ve bu doğrultuda öneriler geliştirmektir. Araştırmada yeni atanan okul yöneticilerinin öğretmenler tarafından konumlandırılma süreçlerine dair görüşleri derinlemesine incelemek amaçlandığından olgubilim deseni kullanılmıştır. Araştırmadaki çalışma grubu, kartopu örnekleme tekniği ve ölçüt örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubu, 2021-2022 eğitim öğretim yılında İzmir ilinin Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi okullarda yeni atanmış ve araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden 30 okul yöneticisinden oluşmaktadır. Araştırmanın verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu ve anlatı formu kullanılarak toplanmıştır. Çalışmada, yarı yapılandırılmış görüşme formları ve anlatı analizi formlarından elde edilen veriler içerik analizinden yararlanılarak çözümlenmiştir. 
Araştırma bulgularına göre yeni atanan okul yöneticilerinin öğretmenler tarafından okul yöneticisi olarak konumlandırılmalarında; yeni atanan okul yöneticisinin okul yönetimine dair bilgi ve becerilerine yönelik "Görev Yeterliklerine İlişkin Konumlandırma" teması, öğretmenlerle ilişkilerine odaklanan davranışlarını yönelik "Etkileşimli Konumlandırma" teması ve öğretmenlerin gözünde güven verici,  yol gösterici ve  öncü olabilme gibi davranışlarına  yönelik  "Ahlaki Konumlandırma" teması elde edilmiştir. Okul yöneticilerinin öğretmenler tarafından konumlandırılma sorunlarına dair;  öğretmenlerin geliştirdiği önyargılar, iletişim aksaklıkları gibi öğretmene atfedilen sorunlara yönelik "Öğretmenden Kaynaklanan Sorunlar" ve yöneticinin kendisinden kaynaklandığını düşündüğü rol belirsizliği, görev ve sorumluluklarda yaşanan aksaklıklar gibi davranışlara yönelik "Yönetici Performansından Kaynaklanan Sorunlar" temaları tanımlanmıştır. Okul yöneticilerinin yeniden konumlandırılma sorunları ile baş etme stratejilerine dair; mesleki yeterliliklerine ve bunları geliştirmeye odaklandıkları, "Yeterliği Geliştirmeye Yönelik Stratejiler" teması, yönetim rolü ve işeyişini temel alan "Yöneticilik Rolünü Geliştirmeye Yönelik Stratejiler" teması ve iletişimin ön plana çıkarıldığı davranışlara yönelik "Etkileşimi Geliştirmeye Yönelik Stratejiler" temalarına ulaşılmıştır. Buna göre yeni atanan okul yöneticileri özellikle ilk bir yıllık süreç içinde, öğretmenlerin kendilerine ve okulda oluşturulan yeni düzene yönelik düşüncelerini değerlendirmek adına öğretmenlerle birebir ya da grup görüşmeleri düzenleyebilir, onlardan öneriler alabilir ya da değişiklikler hakkında onları bilgilendirebilir. Ayrıca okul yöneticilerinin etkileşim becerilerinin geliştirilmesi için üniversite ve MEB işbirliğinde eğitimlere yönlendirilebilir.

Abstract:
The aim of this research is to examine the opinions of school administrators regarding the positioning of newly appointed school administrators as school administrators by teachers and to develop recommendations in this direction. Since the aim of the research is to examine in depth the opinions of newly appointed school administrators about the positioning processes by teachers, the phenomenology pattern was used. The sample of the research was determined by using the snowball sampling technique and criterion sampling method. The sample of the study consists of 30 school administrators who were newly appointed in formal schools affiliated to the Ministry of National Education of Izmir province in the 2021-2022 academic year and voluntarily agreed to participate in the study. The data of the research were collected using semi-structured interview form and narrative form. In the study, the data obtained from semi-structured interview forms and narrative analysis forms were analyzed using content analysis.
According to the research findings, in the positioning of newly appointed school administrators as school administrators by teachers, the theme of "Positioning Related to Task Competencies" for the newly appointed school administrator's knowledge and skills about school administration, the theme of "Interactive Positioning" for their behavior focused on their relationships with teachers, and the theme of "Moral Positioning" for their behavior, such as being reassuring, guiding and pioneering in the eyes of teachers, was obtained. About the problems of positioning school administrators by teachers;  the themes of "Problems Caused by Teacher" for the problems attributed to teacher such as biases developed by teachers, communication failures, and "Problems Caused by Manager Performance" for behaviors such as role uncertainty, failures in tasks and responsibilities that the manager thinks are caused by him have been identified. About the strategies of school administrators to cope with relocation problems; the themes of "Strategies for Improving Competence", the theme of "Strategies for Improving the Managerial Role" based on the management role and work, and "Strategies for Improving Interaction" for behaviors in which communication is brought to the fore have been reached, where they focus on their professional competencies and developing them.Accordingly, newly appointed school administrators can organize one-on-one or group meetings with teachers, get suggestions from them, or inform them about changes, especially during the first one-year period, in order to evaluate teachers' thoughts about themselves and the new order created at the school. In addition, school administrators can be directed to trainings in cooperation with the university and the Ministry of National Education in order to improve the interaction skills of school administrators.