Gemi makineleri için yönetim arayüzü
A management interface for marine engines
Yazar: RAHMAN SALİM ZENGİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YALÇIN ÜNSAN ; PROF. DR. OSMAN AZMİ ÖZSOYSAL
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Gemi Mühendisliği = Marine Engineering

Özet:
Ülkemizde özellikle son dönemde gelişen ekonomi ve artan teknolojik olanaklar, geçmişte dış kaynaklı olarak sağlanan çeşitli teknoloji ve aletlerin yurt içinde de tasarım ve üretimini mümkün kılmıştır. Tez çalışmamıza konu olan gemi makine yönetim sistemleri de şu anda dış kaynaklı olarak temin edilen bu gibi teknolojilerdendir. Ülkemizde yapılagelen işler içerisinde bu gibi yüksek katma değerli işlerin payını artırmak adına çeşitli adımlar atılması gerekmektedir. Bu gibi gerekçeler bizi böyle bir çalışma yapmaya yöneltmiştir.
Gemi dizel motorları ve bunların yönetim sistemleri, ülkemiz gemi inşaa sanayisine belli başlı uluslar arası firmalar tarafından sağlanmaktadır. Tüm bunların yerli imkanlarla geliştirilip üretilmesi mümkün olmasına rağmen gemi inşaatı sanayisinin uluslar arası niteliği göz önüne alındığında yeterli değildir. Çünkü denizcilik küresel bir sektördür. Dünyanın her yerinde hizmet verilemediği müddetçe, en üstün teknolojiye sahip olunması bile denizcilik sektörü açısından bir anlam ifade etmemektedir.
Ancak savunma sanayii için durum bundan farklıdır. Donanma gemilerinin bakım tutumları yerli olanaklarla sağlanmaktadır. Yabancı kaynaklı donanım kullanılmış olsa bile gerekli hizmetler zorunlu haller dışında donanmaya ait yerli tersanelerde sağlanmaktadır. Donanmamıza ait gemiler sivil taşımacılık gemilerinden farklı olarak daha sık ve detaylı bakımlardan geçmektedir. Gemi için hayati sistemler de tümüyle yedeklidir. Dolayısıyla donanma gemilerine dünyanın her yerinde sivil taşımacılıktaki gibi hizmet verilmesi gerekliliği bulunmamaktadır. Bu da yerli teknolojinin uygulanabilirliğini artırmaktadır.
Diğer bir açıdan bakıldığında da bir ülkenin donanmasına ait gemilerin mümkün olan en yüksek yerlileşmeye sahip olması o ülkenin dışa bağımlılığını artıracağından ulusal güvenlik için de bir gerekliliktir.
Yapmış olduğumuz çalışmada çalışmanın boyutu ve kişisel bir çalışma oluşu göz önüne alındığında uygulama ayağı olmaksızın yalnızca bilgisayar ortamında gösterimle yetinilmiştir.
Bu tezde, LabVIEW yazılımına ve çalışmamızdaki kullanımına değinilmiştir.
Sonrasında bir geminin ana makinesinin çalışmasıyla ilgili yazılımda ne tür işlevlerin yerine getirilebileceğine değinilmiştir. Ana makine çalışmasına ilişkin temel durumlar ele alınmıştır.
Bir makine yönetim arayüzünde aranacak niteliklere kısaca değinilmiş ve bunların gerçekleştirilme biçimleri irdelenmiştir.
Sonrasında çalışmamız kapsamında geliştirmiş olduğumuz yazılımın arayüz özelliklerine ve program çalışmasına değinilmiştir. Blok diyagram üzerinde bölümler halinde çalışma şekilleri ve eklenme amaçları anlatılmıştır.
Sonuç olarak da çalışmadan elde edilen çıktılara değinilmiş, daha ileri aşamada bu konuda yapılabilecekler değerlendirilmiştir.

Abstract:
Recent developments in Turkish economy helped founding of new projects. With the help of improvements in accessing of technological possibilities, new projects become more feasible. Now, Turkey is taking several step to revolutionize its several industries for becoming a well developed country.
In Turkey, marine engines and engine control systems are outsourced from several international companies. Although this may be an advantage for transportation sector because of having service and support on all over the world, this is a major drawback for our navy and national security. Because for naval ships, international support is not an important concern, it is more feasible to develop such systems for naval ships.
For the reasons above, we have conducted a study on LabVIEW. Because its simplicity, shorter learning curve and graphical user interface development capabilities, LabVIEW has been selected.
LabVIEW has a main difference from several other development environments that it has a built in graphical programming language based on data flow programming paradigm.
Programs, created with LabVIEW are called Virtual Instruments (VI). A virtual instrument has two basic components: Instrument Pane and Block Diagram. Several elements, selected from menus are placed on the instrument pane. They are visually configured in the development software. They have data inputs and outputs on block diagram. The block diagram has the graphical dataflow program that controls the elements on VI pane. After graphical program creation, it is also possible to compile and deploy the whole VI. But also it requires a runtime library to work.
LabVIEW software development environment also have the option of including MathScript module. MathScript module is a reduced version of the MATLAB software. It supports .m files and MATLAB language. With the usage of MathScript node in the block diagram it is also possible to use algorithms developed with MATLAB inside LabVIEW dataflow program.
There is a property node functionality that enables configuration of anything on the fly inside a block diagram. Colors, texts and any other property of instrument pane elements are configurable with the use of this facility.
In our study, we have only worked on the computer environment. Development and usage of an electronic control system is out of the scope of this study. We are only working on a management interface on LabVIEW environment.
There are several parameters that must be supplied to the user and that must be sourced from the user of the engine management interface. The interface must be friendy to the user. The human machine interface must be designed well to suit usage requirements.
The machine management interface has several visual and functional features. The ınformation supplied to the user are as follows: Engine running, instant RPM, target RPM, cylinder status indicators, warnings.
The developed engine management interface has several features.
The features of the instrument pane are:
-	Cylinder Pressure/Temperature graph
-	Pressure/Temperature selection switch
-	Engine RPM display
-	Target RPM input
-	Cylinder selection buttons
-	Cylinder status indicators
-	Engine running indicator
The features of the block diagram are:
-	Program main loop counter
-	Running/Stopping control
-	Cylinder selection
-	Cylinder graph labeling
-	RPM input fill color modification
-	RPM input
-	Engine RPM control buttons
-	Determination of RPM input interval
-	RPM displaying output
-	RPM input conditioning
-	Engine acceleration control
-	Interval based engine acceleration/deceleration control
-	Visual warning functionality control
-	Amplitude perturbation
-	Amplitude scaling and perturbation application
-	Main program loop continuation conditioning
-	Main program loop clock synchronisation
-	Random cylinder selection
-	Phase peturbation
-	Cylinder data processing with MathScript node
-	Data preparation for graphical visualisation
-	Graphical visualisation
-	Pressure/Temperature selection for visualisation basis definition
-	Cylinder malfunction creation
-	Cylinder malfunction visualisation
General program description is as follows: With the start button, engine is starts. With the stop button, engine is stops. After start, engine reaches the idling speed. With the RPM input, engine slowly accelerate or decelerates to the desired speed.
On the pressure/temperature graph, cylinder data is visualised. With the overspeed condition, graphical display enters to an alarming state. It starts to blink red. Then engine shuts down.
LabVIEW is a simple, easy to learn programming environment. It makes possible to develop control programs in short durations with hih productivity.
For every human made system there is a possiblity of error. The best way to reduce errors is reduction of the requirement of human interaction.
We havent used any hardware for our study. But there are several usage and expansion possibilities for our study. For example, most of the engine simulation codes developed at past are based on FORTRAN programming language. LabVIEW doesn?t have FORTRAN support but as several other programming languages, LabVIEW has external program running support. By using this feature, engine models developed in FORTRAN or other programming languages can be accessed within LabVIEW.
If a proper external hardware is used, it is possible to interface LabVIEW with a real engine on a test bench.
LabVIEW is a useful prototyping tool for control development. But if our concern is developing a proprietary control system, some other programming languages and libraries may be more useful because of the closed source nature of the LabVIEW environment.