Kendini inceleyen kadınlar- Kadın çalışmaları üzerine antropolojik bir araştırma
Woman criticising herself- An anthropological research on women studies
Yazar: MELİKE KAPLAN
Danışman: PROF. DR. GÜRBÜZ ERGİNER
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halk Bilimi Ana Bilim Dalı / Etnoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Antropoloji = Anthropology ; Cinsel kimlik = Gender identity ; Feminizm = Feminism ; Kadın hareketleri = Women movements ; Kadın sorunları = Women problems ; Kadınlar = Women

Özet:
Bu çalışma, Türkiye'de son yıllarda önem kazanan kadın çalışmaları alanının; üniversite, resmi kuruluş ve gönüllü kuruluş örneklerinden yola çıkılarak, günümüzdeki durumunun araştırılmasını kapsamaktadır. Araştırmanın temel konusu, "feminist bakış açısıyla" yapılan çalışmalara ve insanlara antropolojik perspektiften bakmaktır. Çalışmanın temel amacı, kadın konusunda çalışan, çalışma prensipleri ve çalışanlar açısından birbirinden farklılaştırılabilir kuruluşlar ve bu kuruluşlarda çalışanlar arasında karşılaştırma yapmaktır. Üniversiteyi temsilen Ankara Üniversitesi ve ODTÜ Kadm Çalışmaları Yüksek Lisans Programları; resmi kuruluş adına Kadının Statüsü ve Sorunları Genel Müdürlüğü (KSSGM) ve gönüllü kuruluş örneğinde de Kadın Danışma Merkezi (KDM) seçilmiştir. Yaklaşık 2 yıllık süre boyunca, bu kuruluşlarda çalışanlarla ve kuruluşlar adına yetkilileriyle görüşmeler ve gözlemler yapılarak, "kadın çalışmaları" karşılaştırmalı olarak incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmamızın içerisinde "genel sorunlar" ve "örgüt içindeki sorunlar" olarak sınıfladığımız sorunlardan, öncelikli olarak kuruluşların içinde yaşanan insan ilişkileri sorunlarının üzerinde durulması gerekir. Kariyer kaygıları, seçkinci yapıdan kaynaklanan sorunlar, kimlik sorunu (sınıf, etnik köken vd.), otorite ve ötekileştirme gibi sorunların, bugün - yapısal sorunlar dışında- kadm çalışmalarında yaşanan tıkanıklıkların kaynağım oluşturduğunu söylemek mümkündür. Özellikle üniversitelerdeki Kadın Çalışmaları'nın Türkiye'deki "sorunlu" başlangıcı ve kurumlaşmanın getirdiği sorunların bugüne yansıyan izleri, kadın çalışmalarındaki sorunlar değerlendirilirken göz ardı edilmemelidir. Bütün sorunlarına rağmen, kuruluşların her biri kendi ölçüsünde kadın sorununa çözüm getirmeye çalışmaktadır. Kadın hareketinin resmi nitelik kazanmasında KSSGM'nin öncülüğü; üniversitedeki ve gönüllü kuruluşlardaki çalışmalar, kadın hareketinin tanınmasında ayrı ayrı önemli rol oynamaktadır. Kuruluşlar arasındaki ilişkilerin yoğunlaştırılması güçlenme adına bir çözüm önerisi olabilir. Kuruluşlardan bağımsız olarak düşündüğümüzde, genel olarak kadın çalışmalarındaki "söylem" ve "eylem" arasındaki fark, bu alanda yapılan çalışmaların tıkanma nedenlerinden biri olarak gözlenmektedir. 172

Abstract:
This study overlooks the field of the women studies that became popular in the recent years and where it is today from the point of samples by formal and volunteer organizations. The base of the subject is to consider the studies which are based on the "feminist point of view" and to consider people in the way of anthropological perspective. The main purpose of the study is to make comparison between these organizations and people working there that these organizations can be differed from each other keeping the view of the researchers and the working principles of these organizations in the field of women studies. On the academic platform, the organizations that are chosen, are Ankara University and METU-MA programme on "Women Studies"; as a volunteer organization Women Consultation Center (KDM); as formal institution General Directorate of Women Status and Problems (KSSGM). During nearly 2 years women studies have been tried to be observed comparingly, on the bases of making observations and interviews with the authorities and people working in these institutions. According to our study we classify the problems in 2 categories: "General" and "Inside the organization". First of all, it is necessary to take into consideration the problems of human relations taken place in the organizations. It is possible to say that problems such as career anxieties, the identification difficulties (race, ethnic, origin, class...etc.) authority and otherness become the source of blocking the women studies except structural problems, today. In spite of all such problems, each institution tries to put a solution to women problems on their own right. Gaining official qualifications of women movement, leading of the KSSGM, studies at universities and volunteer organizations also play an important role on the recognition of women movement. When we think out of organizations, in general, the difference between "speech" and "action" in women studies are observed as one of the reason of blocking the studies made in this field. 173