Akıllı telefon bağımlılığının evli çiftlerde yaşam kalitesi ve evlilik doyumu üzerindeki etkisi
The effect of smartphone addiction on quality of life and marriage satisfaction in married couples
Yazar: GİZEM METİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANİFE YILMAZ ÇENGEL
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Bağımlılık Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Akıllı telefonlar = Smartphones ; Bağımlılık = Dependency ; Evli çiftler = Married couples ; Evlilik doyumu = Marital satisfaction ; Teknolojik bağımlılık = Technological dependence ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Giriş: Teknolojinin gelişmesiyle birlikte internet ve buna bağlı olarak akıllı telefonların kullanımı her geçen gün artmaktadır. Akıllı telefonlar birçok yönden insanların hayatını kolaylaştırsa da aşırı ve kontrolsüz kullanımı bireysel sosyal, duygusal ve hatta davranışsal açıdan olumsuzluklara yol açmakta bağımlılık yaratabilmektedir. Bu bağımlılığın ve olumsuzluğun bireylerin hem yaşam kalitelerinde hem de evliliklerinde bazı sonuçlar doğurduğu düşünülmektedir. Bu kapsamda yapılan araştırmanın ilgili literatüre katkı sağlaması ve yapılacak çalışmalara ışık tutması beklenmektedir. 
Amaç: Bu araştırmanın amacı akıllı telefon bağımlılığının evli çiftlerde yaşam kalitesi ve evlilik doyumu üzerindeki etkisinin araştırılması ve elde edilen bulguların yorumlanarak literatüre katkı sağlanmasıdır.
Metod: Nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli ile tasarlanan çalışma, Elazığ ilinde evli, ve ölçme araçları ile sınırlı olarak 125 erkek 125 kadın olmak üzere toplam 250 katılımcı üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak dört adet form kullanılmıştır. Bunlardan ilki araştırmacı tarafından oluşturulmuş demografik bilgi formudur. Araştırmada kullanılan ölçekler ise sırası ile; Kwon ve arkadaşları tarafından geliştirilen ve Türkçe uyarlaması Noyan ve arkadaşları (2015) tarafından yapılan Akıllı Telefon Bağımlılığı Kısa Formu, Dünya Sağlık Örgütü tarafından geliştirilmiş ve ülkemizde de geçerlik ve güvenilirlik çalışması Eser, Fidaner H., Fidaner C., Yalçın-Eser, Elbi ve Göker (1999) tarafından yapılmış Yaşam Kalitesi Ölçeği Kısa Formu, Tezer (1996) tarafından geliştirilen Evlilik Yaşamı Ölçeği'dir. Veriler katılımcılara online platformlar üzerinden ulaştırılmış ve araştırmaya katılanların demografik verileri, evlilik durumları ve telefon kullanma sürelerine yönelik sorulara frekans analiz uygulanmış, verilerin dağılımı "n" ve "%" olarak tablolarda sunulmuştur. Sonrasında, araştırmada kullanılan Akıllı Telefon Bağımlılığı, Evlilik Yaşamı ve Yaşam Kalitesi ölçeklerine ait ifadelerin ortalama ve standart sapmaları değerlendirilmiştir. Kullanılan ölçeklerin güvenirliği; Cronbach's Alpha katsayısı ile değerlendirilmiştir. Akıllı Telefon Bağımlılığı, Evlilik Yaşamı ve Yaşam Kalitesi ölçeklerinin demografik verilere göre farklılık gösterip göstermediği anlamlılık testleri ile analiz edilmiştir. Hangi analizin kullanılacağına karar vermeden önce, verilerin normal dağılıma uyup uymadığı Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk sınamaları ile değerlendirilmiştir. Normal dağılıma uymayan verilerin; analizi için ikili karşılaştırmalarda Mann Whitney U testi, iki veya daha fazla değişkenin karşılaştırılmasında ise; Kruskal-Wallis H testi kullanılmıştır. Anlamlı çıkan analizlerde hangi gruplar arasında fark olduğunun belirlenmesi için Mann Whitney U testi ile ikili karşılaştırmalar yapılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişki Spearman korelasyon testi ile değerlendirilmiştir. Akıllı telefon bağımlılığının, evlilik yaşamı ve yaşam kalitesi üzerindeki etkisi ise Regresyon analizi ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: İlişkiler ve telefon bağımlılığının, evlilik ve yaşam kalitesi üzerindeki etkisinde akıllı telefon bağımlılığı arttıkça, evlilik yaşamı doyumunda bir azalmanın gerçekleşeceği tespit edilmiştir. Ayrıca telefon bağımlılığı arttıkça, yaşam kalitesi ve tüm alt boyutlarında azalma görülecektir. Evlilik yaşamı, doyumu arttıkça, bireylerin yaşam kalitesi ve alt boyutlarında iyileşme olacağı tespit edilmiştir.

Abstract:
Entry: With the development of technology, the use of the internet and accordingly smart phones is increasing day by day. Although smartphones make people's lives easier in many ways, excessive and uncontrolled use can lead to negativities in terms of individual social, emotional and even behavioral aspects and can create addiction. It is thought that this addiction and negativity have some consequences both in the quality of life and in the marriage of individuals. In this context, it is expected that the research will contribute to the relevant literature and shed light on the studies to be done.
Aim: The aim of this study is to investigate the effect of smartphone addiction on the quality of life and marital satisfaction in married couples and to contribute to the literature by interpreting the findings.
Method: The study, which was designed with the survey model, which is one of the quantitative research methods, was carried out on a total of 250 participants, 125 men and 125 women, who were married in the province of Elazig, and were limited by measurement tools. Four forms were used as data collection tool in the research. The first of these is the demographic information form created by the researcher. The scales used in the research are respectively; Smartphone Addiction Short Form, developed by Kwon et al. and adapted in Turkish by Noyan et al. (2015), was developed by the World Health Organization and its validity and reliability study in our country, Eser, Fidaner H., Fidaner C., Yalçın-Eser, Elbi et al. The Short Form of the Quality of Life Scale was developed by Göker (1999) and the Married Life Scale was developed by Tezer (1996). The data were delivered to the participants via online platforms and frequency analysis was applied to the questions about demographic data, marital status and phone usage time of the participants, and the distribution of the data was presented in the tables as "n" and "%".Afterwards, the mean and standard deviations of the expressions of the Smartphone Addiction, Marriage Life and Quality of Life scales used in the research were evaluated. The reliability of the scales used; It was evaluated with Cronbach's Alpha coefficient. Whether the Smartphone Addiction, Marriage Life and Quality of Life scales differ according to demographic data was analyzed with significance tests. Before deciding which analysis to use, whether the data fit the normal distribution was evaluated by Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk tests. Data that do not conform to the normal distribution; Mann Whitney U test in pairwise comparisons for analysis, and in comparison of two or more variables; Kruskal-Wallis H test was used. Pairwise comparisons were made with the Mann Whitney U test to determine between which groups there was a significant difference in the analysis. The relationship between the scales was evaluated with the Spearman correlation test. The effect of smartphone addiction on marital life and quality of life was evaluated with Regression analysis.
Results: It has been determined that as smartphone addiction increases in the effect of relationships and phone addiction on marriage and quality of life, there will be a decrease in marital life satisfaction. In addition, as phone addiction increases, quality of life and all its sub-dimensions will decrease. It has been determined that as the satisfaction of married life increases, the quality of life and sub-dimensions of individuals will improve.