Ege bölgesindeki bağlarda petri ve kav hastalığına neden olan fungal etmenlerin moleküler yöntemlerle saptanması ve mücadelesi üzerine araştırmalar
A study on the determination of causal fungal agents of petri and esca diseases in vineyards of aegean region by molecular methods and their control
Yazar: DİLEK POYRAZ
Danışman: PROF. DR. ERSİN ONOĞUR
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, Ege Bölgesi Manisa, Denizli ve İzmir illerindeki fidanlıklar ile üretici bağlarında Kav ve Petri hastalıklarına yol açan fungal etmenleri klasik izolasyon ve moleküler yöntemler yardımıyla saptamak, bu etmenlerin kompleks hastalık tablosundaki rollerini belirlemek, Petri hastalığına yol açan etmenlerin kaynağını araştırmak, bu hastalıkların savaşımında sıcak su uygulamasının etmenlerin in vitro miseliyal gelişimine ve bulaşık asma çeliklerini etmenlerden arındırma üzerine etkisini saptamak amacıyla planlanmış ve 2009-2012 yılları arasında yürütülmüştür.Çalışma, asma fidanlıklarından, genç ve yaşlı bağlardan alınan örneklere dayalı olarak yürütülmüş, fidanlıklarda Petri hastalığına neden olan Phaeoacremonium oleophilum (Pm) ve Phaeomoniella chlamydospora (Pcl) etmenleri saptanmıştır. Genç asmalarda ağırlıklı olarak Petri hastalığının etmenleri Pm, Pcl ve ek olarak Kav hastalığı etmeni Fomitiporia mediterrenea (Fom) saptanırken, yaşlı asmalarda ağırlıklı olarak Fom ve yanında Pm ve Pcl etmenlerinin varlığı belirlenmiştir.Bu etmenlerin tanısı morfolojik özelliklerine göre ve PCR yöntemi yardımıyla yapılmıştır. PCR yöntemi yardımıyla moleküler tanılar; Pm için ITS4-ITS5 primerleri ile yapılmış ve 610 bp uzunluğunda bant elde edilmiş, Pcl için Pcl1-Pcl2 primerleri kullanılmış ve 325 bp uzunluğunda bant elde edilmiş, Fom için ise ITS4-ITS5 primerleri kullanılmış ve 740 bp uzunluğunda bant elde edilmiştir.Asma fidanlarının Pm ve Pcl ile bulaşık olması bu fidanlıklardan temin edilen üretim materyalinin Petri hastalığının yayılmasından sorumlu olduğunu göstermiştir. Bu nedenle çalışmanın ikinci evresinde sıcak su uygulamasının temiz üretim materyali elde etmedeki yararı araştırılmıştır. Bu bağlamda önce sıcak su uygulamasının etmenlerin in vitro miseliyal gelişimine etkisi incelenmiş ve sıcaklık-süre kombinasyonlarında etmenlerin gelişme eşikleri belirlenmiştir. Bu kombinasyonların bulaşık asma çeliklerinin gelişmesine ve çelikleri etmenlerden arındırma etkisine bakıldığında, bazı kombinasyonlarda kontrole göre uygulama yapılmış çeliklerde etmenlerin bulunma oranı daha düşük olmuş, ancak çeliklerin gelişiminde gerileme saptanmıştır.

Abstract:
This study was carried out between the years of 2009-2012 in order to determine fungal agents that cause Esca and Petri diseases in grapevine nurseries and in vineyards of Manisa, Denizli and Izmir provinces of Aegean Region, with the help of classical and PCR techniques. It was planned to investigate the role and share of pathogens in complex disease symptoms, to find out the source of pathogens of Petri disease and also to observe the effect of hot water applications on the mycelial growth of causal agents in vitro and on the decontamination of infected cuttings.The trunk, cane and leaf samples were taken from the grapevine nurseries, young and older vineyards. The isolations from nurseries revealed that the presence of Phaeoacremonium oleophilum (Pm) and Phaeomoniella chlamydospora (Pcl) as causal agents of Petri disease, based on their morphological characteristics. The samples from young vineyards were infected primarily with Pm, Pcl and secondly with Fomitiporia mediterrenea (Fom), known as Esca pathogen, whereas the isolations from older vineyards indicated firstly the presence of Fom followed with Pm and Pcl.The diagnosis of Petri and Esca pathogens was also confirmed by using molecular PCR method. The primers used for these diagnostics at molecular and obtained band lengths were 610 bp for Pm ITS4-ITS5 primers; 325 bp for Pcl Pcl1-Pcl2 primers and 740 bp for Fom ITS4-ITS5 primers.The infection of vine samples with Pm and Pcl has indicated that the propagation material obtained from such nurseries might be responsible for the spread of Petri disease in the region. Therefore, in the second phase of the study, the benefit of hot water application in obtaining healthy grafting material was investigated. In this context, firstly in vitro effect of the hot water application on mycelial growth of the pathogens was examined and thresholds for the development on agar in combinations of temperature-time were determined. As the decontamination effect of hot water treatment in temperature-time combinations on vine cuttings studied, it was found that, the rate of presence of the pathogens in cuttings in some combinations were lower as compare to the control, however growth of hot water treated cuttings in pots were negatively effected.