4. sınıf öğrencilerinin yapay et ve zorunlu aşılamaya yönelik bilimsel düşünme alışkanlıklarının ve argümanlarının incelenmesi
Investigating 4th grade students' scientific habits of mind and arguments concerning in-vitro meat and mandatory vaccination
Yazar: MELEK ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. MUAMMER ÇALIK
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Fen okuryazarı bireylerin bilimsel düşünme alışkanlıklarını, ikilemler ve karşıt görüşleri içeren sosyobilimsel konuları sorgulamak, muhakeme etmek ve karar vermek için kullanmaları beklenir. Bu bağlamda, fen bilimleri öğretim programının fen okuryazarlığına ne ölçüde katkı sağladığını belirlemek amacıyla ilkokul öğrencilerinin yapay et ve zorunlu aşılama gibi güncel sosyobilimsel konulara ilişkin bilimsel düşünme alışkanlıkları ve argüman düzeylerinin tespit edilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin "Yapay et ve zorunlu aşılama" sosyobilimsel konularına yönelik bilimsel düşünme alışkanlıkları ve argüman kalitelerinin incelenmesi amaçlanmıştır. İstanbul'da bir devlet ilkokulunda amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen 10 dördüncü sınıf öğrencisi (5 kız ve 5 erkek) çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmanın verileri, bilimsel düşünme alışkanlıklarını ve argüman bileşenlerini içeren senaryoların kullanıldığı mülakatlar yoluyla toplanmıştır. Elde edilen veriler bilimsel düşünme alışkanlıkları ve argümantasyona yönelik rubrikler kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın bulguları, öğrencilerin yapay et ve zorunlu aşılama sosyobilimsel konularında kendi argümanlarını ifade ederken, bilimsel düşünme alışkanlıklarını belirli bir düzeye kadar kullandıklarını göstermiştir. Bununla birlikte, öğrencilerin bu konulara karşı önyargılı oldukları, karar verirken araştırmaları yetersiz buldukları ve sorgulama yapmakta zorlandıkları için bilimsel düşünme alışkanlıkları bileşenlerini yeterince özümsemekte güçlük çektikleri sonucuna varılmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda, ilkokul öğrencilerinin argümantasyon ve bilimsel düşünme alışkanlıklarına yönelik daha fazla çalışma yapılması önerilmektedir.

Abstract:
Scientifically literate people are expected to use their scientific habits of mind to inquiry, reason, and make decisions about socio-scientific issues that involve dilemmas and opposite views. In this context, to determine the extent to which science curriculum contributes to scientific literacy, elementary school students' scientific habits of mind and argument levels regarding such current socio-scientific topics as in-vitro meat and mandatory vaccination should be investigated. This study aims to examine fourth-grade students' scientific habits of mind and argument quality of socio-scientific issues "in-vitro meat and mandatory vaccination." Ten fourth-grade students (five girls and five boys) purposefully drawn from a public elementary school in the city of Istanbul participated in the study. Data were collected through interviews using scenarios with the components of scientific habits of mind and argumentation. The obtained data were analyzed using rubrics on scientific habits of mind and argumentation. The findings of the study revealed that the students somewhat utilized their scientific habits of mind while expressing their arguments on socio-scientific issues "in-vitro meat and mandatory vaccination." Nevertheless, it was concluded that the students had difficulties at assimilating properly the components of scientific habits of mind because they held biases on these topics, found relevant research insufficient while making a decision, and had deficiencies inquiring. In light of the results, it is recommended that further studies be conducted on elementary school students' argumentation and scientific habits of mind.