Ergenlerde duygu düzenleme ile mutluluk arasındaki ilişkide prososyal davranışların çoklu aracılığı
Multiple mediation of prosocial behaviors in the relationship between emotion regulation and happiness
Yazar: FATMA NUR AK
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA YÜKSEL ERDOĞDU
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Çalışmanın temel amacı ergenlerde duygu düzenleme ile mutluluk arasındaki ilişkide prososyal davranışların çoklu aracılığını incelemektir. Çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, İstanbul ili Üsküdar ilçe sınırları içinde öğrenim gören lise öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise 238 kız (45,9), 280 erkek (54,1) olmak üzere 518 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada 'Kişisel Bilgi Formu', 'Ergenlerde Duygu Düzenleme Ölçeği', 'Ergenlerde Mutluluk Ölçeği' ve 'Prososyal Davranış Ölçeği' kullanılmıştır. Veriler için, t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson momentler korelasyon katsayısı ve çoklu aracılık için Boostrap yöntemiyle Hayes tarafından geliştirilen ''Model 6'' kullanılmıştır
Çalışmada ergenlerin mutluluk düzeyleri algılanan akademik başarısı, genel gelir durumu, anne-baba yaklaşımı ile sosyo-kültürel faaliyetlere katılımına göre anlamlı farklılıklar göstermektedir. Ergenlerin mutluluk düzeyleri ile prososyal davranışlar ve duygu düzenlemenin alt boyutlarından içsel işlevsel duygu düzenleme ile dışsal işlevsel duygu düzenleme arasında pozitif; içsel işlevsel olmayan duygu düzenleme ve dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme arasında negatif ilişki olduğu bulunmuştur. Ergenlerin duygu düzenleme ile mutluluk arasındaki ilişkide prososyal davranışların çoklu aracılığını anlamlı biçimde ortaya koymayı amaçlanan çalışmada ergenlerin duygu düzenleme ve mutluluk arasındaki ilişkide prososyal davranışların aracılık görevi yaptıkları görülmüştür. Prososyal davranışlar ile mutluluk arasında doğrudan etki anlamlıdır. Bunun dışında prososyal davranışlar ile mutluluk arasındaki ilişkide içsel işlevsel duygu düzenleme ve dışsal işlevsel duygu düzenlemenin aracılık rolü olmakla birlikte diğer alt boyutların aracılık rolünün olmadığı belirlenmiştir.

Abstract:
The primary aim of this study is to examine the multiple mediation of prosocial behaviors with a view to exploring the relationship between emotion regulation and happiness in adolescents. Therefore, the relational survey model, a quantitative research method, was preferably used in the study. The population of this research consists of high school students studying within the boundaries of Üsküdar district in İstanbul whereas the sample of the research consists of 518 students, including 238 girls (45.9%) and 280 boys (54.1%). The study additionally used such specific tools of analysis as 'Personal İnformation Form', 'Emotion Regulation Scale for Adolescents', 'Adolescent Happiness Scale' and 'Prosocial Behavior Scale'. For interpretation of the acquired data, t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation coefficient and 'Model 6', developed by Hayes for multiple mediation using the Bootstrap method, were further utilized.
The study found that adolescents 'happiness levels significantly differ according to perceived academic achievement, general income status, parental approach and participation in socio-cultural activities. In the light of findings, Positive relationships were observed not only between adolescents' happiness levels and prosocial behaviors, but also between functional internal emotion regulation and functional external emotion regulation. On the other hand, negative relationships were found between non-functional internal emotion regulation and non-functional external emotion regulation. Taking into consideration research outcomes, this study figures out that prosocial behaviors serve as a mediator in the relationship between emotion regulation and happiness. Eventually, the study shows significance of direct effect between prosocial behaviors and happiness and reveals the facts that internal functional emotion regulation and external functional emotion regulation have a mediating role in the relationship between prosocial behaviors and happiness while other sub-dimensions do not have a mediating role.