İleri yaş hastalarda koroner baypas cerrahisi esnasındaki serebral oksijen değişikliklerinin postoperatif kognitif disfonksiyona etkilerinin araştırılması
The effects of cerebral oxygen saturation  to postoperative cognitive dysfunction in elderly coronary artery bypass surgery patients
Yazar: CENK ŞAHAN
Danışman: DOÇ. DR. ZERRİN SUNGUR ÜLKE
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Cerrahi-kardiyovasküler = Surgery-cardiovascular ; Hiperbarik oksijenasyon = Hyperbaric oxygenation ; Koroner arter bypass = Coronary artery bypass ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Postoperatif komplikasyonlar = Postoperative complications ; Serebrovasküler dolaşım = Cerebrovascular circulation ; Serebrovasküler dolaşım = Cerebrovascular circulation ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Amaç: Postoperatif kognitif bozukluk (POKİB), koroner baypas cerrahisi sonrası ileri yaş hastalarda sıkça görülür ve aylarca sebat edebilir. Etiyolojisi multifaktöryel olmakla beraber serebral oksijen sunum ve tüketim dengesini etkileyen mikroemboliler ve hipoperfüzyon ön plana çıkmaktadır. Bu nedenle kardiyak cerrahide oksijen sunum ve tüketim dengesi hakkında sürekli non-invaziv bilgi veren yakın-infrared spektroskopi (NIRS) kullanımı giderek artmıştır. Çalışmamızda postoperatif kognitif bozukluğun sıkça görüldüğü ileri yaş koroner baypas cerrahisi hastalarında NIRS kullanımıyla ve konvansiyonel yöntemle izlenen hastalarda postoperatif kognitif bozukluğun karşılaştırılması planlanmıştır. 
Hastalar ve Metot: Etik kurul onayı alındıktan sonra, bilgilendirilmiş onam veren altmış yaş ve üzeri, koroner arter baypas cerrahisi adayı, çalışmaya katılmayı kabul eden ve en az ilkokul mezunu olan hastalar çalışmaya dahil edildi. Birinci grupta (GK) hastalar operasyon süresince konvansiyonel olarak, ikinci grupta (GS) ise hastalar operasyon süresince serebral oksimetre ile takip edildi. Anestezi ve baypas yönetimi ile cerrahi protokolü tüm hastalarda aynı şekilde uygulandı. Nörokognitif değerlendirme operasyondan en az iki gün önce, operasyondan bir hafta ve üç ay sonra yapıldı. Bu amaçla psikometrik test bataryası kullanıldı. İstatiksel analiz için SPSS 19.0 for WİNDOWS programı kullanıldı.  
Bulgular: Çalışmaya 46 hasta dâhil oldu (GK n=25; GS n=21). Konvansiyel yaklaşım veya serebral oksimetri kılavuzluğunda takip edilen hastalarda erken ve geç kognitif bozukluk gelişimi açısından fark gözlenmemiştir. POKİB erken dönemde konvansiyonel grupta %45, serebral oksimetriyle izlenen hastalarda %41 olmuştur. Geç dönemde ise konvansiyonel grupta %50, serebral oksimetriyle izlenen grupta ise %23 oranında kognitif bozukluk saptandı. Geç dönemde GS'de bilişsel bozukluğu süren hastalar peroperatif %30'dan fazla düşüş gösteren veya satürasyonun %50'nin altına indiği hastalar olmuştur.
Tartışma: Koroner cerrahisinde erken dönemde bilişsel işlevlerde bozulma sık görülmektedir. Serebral oksimetri gibi beyin perfüyonuna dair bilgi veren monitorizasyon seçenekleri bu erken kognitif bozukluğun giderilmesinde anlamlı fark göstermemiştir. İstatiksel anlamlılık göstermemekle birlikte geç dönemde, serebral oksimetri kılavuzluğunda izlenen olgularda bilişsel işlevlerde iyileşme gözlenebilmektedir.

Abstract:
Objectives: Postoperative cognitive dysfunction (POCD) is common in elderly patients undergoing coronary bypass surgery and can last for months. It is unanimously accepted that the etiology is multifactorial; however both hypoperfusion and microembolism impairing cerebral oxygenation and consumption balance seem to be major factors. Thus near infrared spectroscopy (NIRS) which may show non-invasively cerebral saturation, becomes very popular in cardiac surgery. The aim of this study is to compare the effects of conventional monitoring modalities with NIRS on POCD for elective coronary surgery patients.
Patients and Method: After Ethical Committee approval patients above 60years old undergoing elective coronary surgery who gave informed consent, were included in this study. The first group (GK) had conventional monitoring modalities, whereas the second group (GS) was assessed under NIRS during the surgery. 
Surgical and anesthetically management was similar between groups, as well as CPB protocols.
Patients were assessed prior to surgery, at postoperative first week and 3th month with psychometric tests in order to evaluate cognitive status. SPSS 19.0 for Windows was used for statistical analysis. 
Results: Forty-six patients were included in the study (GK n=25; GS n=21). There was no difference in terms of early and late cognitive dysfunction between conventional and NIRS guided approaches. The incidence of POCD was 45% and 41% for GK and GS in early course; whereas it was 50% and 23% in the late phase respectively. Patients whose cognitive decline persisted, had a decrease more than 30% or whose saturation drop below 50%. 
Discussion:  In coronary surgery early cognitive impairment is common. Cerebral oximetry which may predict cerebral perfusion impairment, did not show any significant difference on early cognitive decline. However, we observed a trend to recovery in cerebral oxymetry group which failed to show any statistical significance.