Türk ceza hukukunda suçluların iadesi
Extradition in Turkish criminal law
Yazar: ELİF GÜNAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERKAN MERAKLI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Ceza hukuku = Criminal law ; Kamu hukuku = Public law ; Suçluların iadesi = Extradition ; Türk Ceza Kanunu = Turkish Penal Code ; İade = Restitution

Özet:
En temel haliyle iade; işlediği suç nedeniyle bir kimsenin yargılanması veya cezasının infaz edilmesi amacıyla talep olunan devlete teslim edilmesidir. Suçlunun iadesi, yapısı itibariyle ceza hukuku ve uluslararası kamu hukukunun kesişme noktasıdır. Ceza hukukunun normları çerçevesinde teknik ve usule
ilişkin getirilen düzenlemeler, uluslararası hukukun temel ilkelerinden ayrı düşünülemez. İade sürecinde uyulacak tüm ilke ve kurallar, devletlerin uluslararası hukuktan kaynaklanan yükümlülükleri doğrultusunda gelişmiştir.

İade kurumunun uygulanmasında kurumun hukuki boyutunun yanında siyasi ve politik etkenler büyük önem arz etmektedir. Çalışmada suçluların iadesinin teorik düzenlemeleri yanında uygulamada karşılığına yer verilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın genelinde iadenin uluslararası hukuku ilgilendiren
boyutuna dikkat çekilmesinin sebebi, uygulamada politik dengelerin sürece çok ciddi etkisinden kaynaklanmaktadır. Her ne kadar iade kurumu günümüzde büyük ölçüde düzenleme altına alınmışsa da bugün hala iade edilmeyen suçluların varlığı iadenin yalnızca hukuk kurallarından ibaret olmadığını
göstermektedir. Politik hamleler ve siyasi etkenlerin iade sürecine etkisinin iadeyi hukuk zemininden ayırmaması için de uluslararası hukukun kuralları ve teamüllerinin her aşamada gözetilmesi gerekmektedir.

Bu çalışmada, Türk ceza hukukunda suçluların iadesi kurumu incelenmiştir. Çalışma içeriğinde iade kurumunun yapısı gereği karşılaştırmalı hukukta iadeye ilişkin düzenlemelere de yer verilmiştir. Çalışma sistematiği içerisinde Suçluların İadesine Dair Avrupa Sözleşmesi ve 6706 sayılı Cezai Konularda Uluslararası Adli İş Birliği Kanunu düzenlemeleri aynı anda birlikte değerlendirilerek benzerlik ve farklılıkları ortaya koyulmaya çalışılmıştır.

İade sürecinin birden fazla devleti ilgilendirmesi ve ulusal düzeyde bürokratik süreçler nedeniyle özellikle uygulamada çok fazla zaman kaybı yaşanmaktadır. Bu nedenle Suçluların İadesine Dair Avrupa Sözleşmesi Ek 3 no.lu Protokol getirilen ve ve 6706 sayılı Kanun ile de benimsenen "basitleştirilmiş" ya da "hızlandırılmış" veya "rızaya dayalı iade usulü" olarak adlandırılan bu yeni kuruma çalışmada yer verilmiştir.

Abstract:
Extradition in its most basic form; means to extradite a person to another state to be judged or for the execution of his/her sentence. Extradition, by its nature, is the intersection point of criminal law and public international law. The substantive and procedural regulations within the framework of the norms of criminal law shall not be considered apart from the basic principles of international law. All the principles and rules to be followed in the extradition process have developed in line with the obligations of states arising from international law.

In the implementation of the extradition institution, political and political factors are of great importance in addition to the legal dimension of the institution. In this study, besides the theoretical regulations of extradition, it has been tried to give place in implementation. The reason why attention is drawn to the dimension of extradition that concerns international law, in general, is due to the very serious effect of political balances on the process in practice. Although the extradition institution has been regulated to a large extent today, the existence
of criminals who have still not been extradited shows that extradition does not consist only of legal rules. In order for the effects of diplomatic moves and political factors on the extradition process to not separate the extradition from the legal ground, the rules and customs of international law must be observed at every stage.

In this study, the institution of extradition in Turkish criminal law has been examined. Due to the nature of the extradition, the regulations regarding extradition in comparative law are also included in the content of the study. Within the study systematic, the European Convention on Extradition and the Regulations of the Law on International Judicial Cooperation in Criminal
Matters No. 6706 were evaluated together at the same time, and similarities and differences have been tried to be presented.

The extradition process causes a loss of time due to the fact that the process concerns more than one state and because of its bureaucratic processes at the national level, especially in implementation. Therefore, this new institution called "simplified" or "accelerated" or "consent-based extradition procedure", which was brought to the European Convention on Extradition Protocol No. 3 and adopted by Law No. 6706, is included in the study.