Aile işletmelerinde gelecek planlaması ve aile anayasası üzerine bir araştırma: Eskişehir örneği
A study on succession planning and family constitution in family bussinesses: The case of Eskişehir
Yazar: TAMER KUMAŞ
Danışman: PROF. DR. AVNİ BARIŞ BARAZ
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yönetim ve Organizasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aile işletmeleri = Family enterprises

Özet:
Türkiye'deki aile işletmeleri, ekonominin büyük bir kısmını oluştururken, dünya genelinde benzer bir durum görülmektedir. Bu işletmelerin sürdürülebilirliği ve jenerasyonlar arası aktarımı, kurumsallaşma, kurumsal yönetim, aile anayasası, gelecek planlaması ve benzeri stratejik politikalarla sağlanmaktadır. Bu nedenle gelecek planlaması ve aile anayasası kavramlarını birlikte ele alarak araştırmak önem arz etmektedir. Araştırmada, gelecek planlaması algısı ve aile anayasasına verilen önemi etkileyebileceği düşünülen faktörler incelenmiştir. Bu faktörler arasında bireylerin eğitim seviyesi, işletmenin kaçıncı nesil tarafından yönetildiği, işletmelerin faaliyet gösterdiği sektörler ve işletmelerde profesyonel yöneticiler ile aileden yöneticiler arasındaki algı farkı araştırılırmıştır. Çalışma, Eskişehir Organize Sanayi Bölgesi'nde bulunan 37 işletmeden dönen yanıtlar ile 48 katılımcıyla anket çalışması yapılmıştır. Çalışma örneklemi boyutunun literatürde yapılan araştırmaların örneklem boyutları ile paralellik gösterdiği belirtilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, işletmelerde aile anayasasının önemi ile gelecek planlaması algısının genel olarak yüksek olduğu ve farkındalığın bulunduğu görülmüştür. Ancak eğitim durumu, işletme yönetiminin nesiller arasındaki dağılımı ve profesyonel veya aileden yöneticiler arasında gelecek planlaması algısı veya aile anayasasına verilen önem açısından anlamlı bir farklılaşma tespit edilememiş fakat işletmelerin faaliyet gösterdiği sektörlere göre tekstil-baskı-ambalaj ile madencilik ve tekstil-baskı-ambalaj ile inşaat sektörlerinde faaliyet gösteren işletmelerdeki katılımcılar arasında algıları açısından anlamlı bir farklılaşma gözlemlenmiştir.

Abstract:
While family businesses constitute a significant portion of the economy in Turkey, a similar situation is observed worldwide. It is known that family bussinesses' intergenerational transfer relies on instutionalization, corporate governance, family constitution, succession planning and similar policies Therefore, it is important to address succession planning and the concept of a family constitution together in family businesses and to explore the practices in this regard. In this study, some factors believed to influence the perception of succession planning and the importance given to a family constitution were examined. These factors include individuals' level of education, which generation manages the business, the sectors in which the businesses operate, and the perception gap between professional managers and family members in the businesses. The study conducted a survey with 48 participants, gathering responses from 37 businesses located in the Eskişehir Organized Industrial Zone. The size of the study sample pool has been reported to be parallel to the studies conducted in the literature. According to the research findings, the importance of a family constitution and the perception of future planning are generally highly recognized in the businesses. However, no significant differentiation was found in terms of education level, the distribution of business management among generations, and the perception of succesion planning or importance given to a family constitution between professional and family managers. Nevertheless, a significant differentiation was observed in terms of perception among participants from businesses operating in the sectors of textile-print-packaging and mining, as well as textile-print-packaging and construction.