Karayolu projelerinde değişik enterpolasyon yöntemlerinin kullanılabilirliği
Availability of different interpolation methods in highway projects
Yazar: UĞUR YATIGI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERVET YAPRAK
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Yer bilimlerinde, özellikle de harita mühendisliği mesleğinde sayısal arazi modeli oluşturma, yüzey modellemesi ve bu modeller kullanılarak alan-hacim değerleri üretmek günümüzde oldukça önemli bir yer tutmaktadır. Doğru ve güvenilir bir alan-hacim hesabı için öncelikle doğru ve güvenilir bir yüzey modellemesinin gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Bu yüzey modellemeleri ve hacim hesaplamaları için çeşitli enterpolasyon yöntemleri kullanılmaktadır. Günümüzde birçok yazılım bu enterpolasyon yöntemlerini kullanmamıza olanak vermektedir.
Bu tez çalışmasında öncelikle birinci bölüm, giriş bölümünden oluşmaktadır. İkinci bölümde, literatür özetleri ve kuramsal temeller verilmiştir. Karayolları, sayısal arazi modeli, enterpolasyon yöntemleri ve hacim hesaplarından bahsedilmiştir. Üçüncü bölümde, uygulamada kullanılan materyal ve yöntemler hakkında bilgiler verilmiştir. Dördüncü bölümde, enterpolasyon yöntemleri ve hacim hesapları sonucunda elde edilen değerler gösterilmiştir. Beşinci bölümde ise, elde edilen sonuçlar arasında karşılaştırmalar yapılarak en uygun enterpolasyon yöntemi belirlenmiş ve önerilmiştir.
Uygulamada, Digor-Esenkent Yolu güzergahında bulunan kazı ve dolgu kesit alanları belirlenmiştir. Üç farklı kesit alanında siyah (doğal) zeminden ve terasman (kazı/dolgu) yüzeyinden ölçme noktaları toplanmıştır. Ölçme noktalarından bazıları dayanak ve test noktası olarak gruplandırılmıştır. Dayanak noktaları kullanılarak 4 farklı enterpolasyon yöntemiyle yüzey modellemesi yapılmış ve test noktalarının enterpolasyon yükseklik değerleri hesaplanmıştır. Dayanak ve test noktaları kullanılarak siyah (doğal) zemin alt yüzey, terasman üst yüzey olacak şekilde hacim hesapları yapılmıştır. Elde edilen beş farklı hacim değerlerinin ortalaması alınmıştır ve bu hacim değeri referans değer olarak kabul edilmiştir. Elde edilen hacim değerleri karşılaştırılarak farklı enterpolasyon yöntemlerinin hacim hesabına etkisi incelenmiştir.

Abstract:
In earth sciences, especially in the survey engineering profession, digital terrain model creation, surface modeling and generating area-volume values by using these models have a very important place. For an accurate and reliable area-volume calculation, firstly, an accurate and a reliable surface modeling should be performed. Some interpolation methods are used for these surface modeling and volume calculation. Today, various CAD software's allow us to use these interpolation methods. 
In this thesis, the first chapter consists of an introduction. In the second chapter, literature summaries and theoretical bases were given. Highways, digital terrain model, interpolation methods and volume calculations were mentioned. In the third chapter, information about the materials and methods used in the practice were given. In the fourth chapter, the values obtained from interpolation methods and volume calculations were submitted. In the fifth chapter, the most appropriate interpolation method was determined and suggested by making comparisons between the obtained results.
In practice, the excavation and fill cross-sectional areas on the Digor-Esenkent Road route were determined. Measurement points were collected from black (natural) ground and terracing (excavation / fill) surface in three different cross-sectional areas. Some of the measurement points were grouped as fulcrum and test point. By using fulcrum points, surface modeling has been made with four different interpolation methods and interpolation height values of test points were calculated. Using the fulcrum and test points, volume calculations were made such that the black (natural) ground was the lower surface and the terraced upper surface. The average of five different volume values obtained were taken and this volume value was accepted as the reference value. The effect of different interpolation methods on volume calculation were examined by comparing the obtained volume values.