Türkiye'de e-öğrenme ortamlarına ilişkin yapılan araştırmalardaki eğilimler: 2004-2020 dönemi tezlerin incelenmesi
Trends in studies on e-learning environments in Turkey: Examination of theses between 2004-2020
Yazar: AYŞE DELEN
Danışman: DOÇ. DR. AHMET OĞUZ AKTÜRK
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Elektronik öğrenme = Electronic learning ; Mobil tabanlı eğitim = Mobile based education ; Mobil öğrenme = Mobile learning ; Tezler = Theses ; Web tabanlı eğitim = Web based education ; Çevrimiçi öğrenme = Online learning ; Öğrenme ortamı = Learning environment

Özet:
Bu araştırmada Türkiye'de e-öğrenme üzerine yapılmış lisansüstü tezlerin çeşitli değişkenlere göre incelemesi amaçlanmaktadır. Bu bağlamda YÖK Ulusal Tez Merkezinden e-öğrenme kavramının yanısıra web tabanlı öğrenme, çevrimiçi öğrenme, sanal öğrenme, internet destekli öğrenme ve mobil öğrenme anahtar kelimeleriyle ulaşılan 475 tez çalışması tez türü ve yılı, gerçekleştirildiği üniversite, gerçekleştirildiği enstitü ve anabilim dalı, konu alanı, yazım dili, e-öğrenmeyle ilişkilendirilen konular, araştırma yöntemi ve deseni, örneklem düzeyi ve büyüklüğü, veri toplama araçları ve veri analiz yöntemi kategorilerine göre incelenmiştir. Araştırma yöntemi olarak genel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırma kapsamındaki tezlerin incelenebilmesi için veri toplama aracı olarak alanyazında benzer araştırmalarda kullanılan veri toplama araçlarından faydalanılarak geliştirilen Tez Sınıflama Formu kullanılmıştır. Betimsel içerik analiziyle incelenen tezlerden elde edilen veriler yüzde ve frekans analizleri kullanılarak çözümlenmiştir. Yapılan analizler sonucunda elde edilen veriler tablo, çizelgeler ve grafikler aracılığıyla sunulmuştur. Araştırma sonucunda e-öğrenmeyle ilgili tezlerin çoğunlukla yüksek lisans düzeyinde ve son yıllarda tez sayısında belirgin bir artışın olduğu görülmektedir. Araştırmada Gazi, Hacettepe ve Anadolu Üniversitelerinin e-öğrenme konusunda en çok tez çalışmasının yapıldığı üniversiteler olduğu ortaya çıkmıştır. Tezlerin büyük çoğunluğunun Eğitim Bilimleri Enstitüsü'nde ve Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Anabilim Dalı'nda yapıldığı görülmüştür. Araştırmada tezlerin yazım dilinin ağırlıklı olarak Türkçe ve eğitim-öğretim konu alanında yapıldığı ortaya çıkmıştır. Tezlerde e-öğrenme ile ilişkilendirilen konuların başında akademik başarı, e-öğrenme ortamların hazırlanması ve öğrenci tutumunun olduğu görülmüştür. Tezlerin büyük bir kısmında kullanılan araştırma yönteminin açıkça belirtilmediği görülürken araştırma deseni olarak tezlerde en çok yarı deneysel ve ilişkisel tarama desenlerinin kullanıldığı ortaya çıkmıştır. Tezlerdeki örneklem gruplarına bakıldığında ise en çok lisans düzeyindeki öğrencilerden oluştuğu ve örneklem büyüklüğü olarak da 1-100 arasında olduğu görülmektedir. Tezlerde veri toplama aracı olarak çoğunlukla anketin tercih edildiği görülmüş, diğer veri toplama araçlarından başarı testi ile görüşmenin de sıklıkla tercih edildiği sonucuna ulaşılmıştır. Son olarak tezlerin veri analiz yöntemlerinden betimsel analizleri (frekans, yüzde, ortalama ve standart sapma) ve t-testi analizlerini kullandığı görülmektedir. Araştırma sonucunda e-öğrenmenin yükselen trendini hala korumakta olduğu ifade edilebilir.

Anahtar Kelimeler: e-öğrenme, çevrimiçi öğrenme, m-öğrenme, web tabanlı öğrenme, içerik analizi

Abstract:
In this research, is aimed to investigate the theses made about e-learning in Turkey, according to several variables. In this context, 475 thesis types and years of thesis study reached with the keywords of web-based learning, online learning, virtual learning, internet-based learning and mobile learning, as well as e-learning concept from YÖK National Thesis Center, the university where it is carried out, institute and department, subject area, writing language ,topics related to e-learning were analyzed according to the research method and design, sample level and size, data collection tools and data analysis method categories. Survey method was used as a research method. In order to examine the theses within the scope of the research, as a data collection tool, the Thesis Classification Form, developed by using data collection tools used in similar studies in the literature, was used. The data obtained from the theses examined with the descriptive content analysis resolved by using percentage and frequency analysis. The data obtained as a result of the analyzes made were presented through tables, charts and graphs. As a result of the research, it is seen that theses related to e-learning are mostly studied at master's level and there has been a significant increase in the number of theses in recent years. In the research, it was seen that Gazi, Hacettepe and Anadolu Universities were the universities where the most thesis studies were made on e-learning. It has been seen that most of the theses were done in the Institute of Educational Sciences and the Department of Computer and Instructional Technologies. In the research, it has been revealed that the writing language of the theses is mainly Turkish and in the field of education and training. It has been observed that academic achievement, preparation of e-learning environments and student attitude are the leading subjects associated with e-learning in theses. While it was seen that the research method used in most of the theses was not clearly stated, it was found that quasi-experimental and relational scanning designs were mostly used in theses as a research design. When the sample groups in the theses are examined, it is seen that they mostly consist of undergraduate students and the sample size is between 1-100. In theses, it was seen that the questionnaire was mostly preferred as the data collection tool, and it was concluded that interviews with the achievement test, among other data collection tools, were frequently preferred. Finally, it is seen that the theses use descriptive analysis (frequency, percentage, mean and standard deviation) and t-test analysis among data analysis methods. As a result of the research, it can be stated that e-learning still maintains its increase trend.

Keywords: e-learning, online learning, m-learning, web based learning, content analysis