Topraksız tarımda yetiştirme ortamının farklı nem düzeyinde yapılan sulamaların sera domateslerinde verim ve kaliteye etkileri
Effects of irrigation based on different moisture levels of growing medium on yield and quality of soilles grown greenhouse tomatoes
Yazar: ECE AYDINER
Danışman: PROF. DR. YÜKSEL TÜZEL
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Serada topraksız domates üretiminde yetiştirme ortamının farklı nem düzeylerinde yapılan sulamaların verim ve kaliteye etkilerinin saptamak amacıyla yürütülen bu araştırma 2010 ve 2011yıllarında, sonbahar ve ilkbahar yetiştirme dönemlerinde Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesine ait polietilen örtülü serada gerçekleştirilmiştir. Denemede bitkisel materyal olarak Duru F1 domates çeşidi kullanılmıştır. Deneme konularını Tam sulama (TS), az (AK) ve çok (ÇK) kısıt uygulamaları oluşturmuştur. Sulama uygulamaları saksıya doldurulan yetiştirme ortamının kullanılabilir nem kapasitesi değerlerinin TS konusunda %20, AK konusunda %40 ve ÇK konusunda %60'ı tüketildiğinde sensör kullanılarak otomatik olarak başlatılmıştır. Deneme tesadüf blokları deneme desenine uygun olarak 4 tekerrürlü kurulmuştur. Her tekerrürde 36 bitki olmuştur. Besin çözeltisinin uygulanmasında damla sulama yöntemi kullanılmış, sulamanın zamanlanmasında bitki kök bölgesine yerleştirilen toprak nem algılayıcılarından yararlanılmıştır. Uygulanan sulama süresi, uygulanan çözelti oranı günlük olarak % 15-30 drene olacak şekilde düzenlenmiştir.Her iki yetiştirme döneminde de en yüksek toplam ve pazarlanabilir verim değerleri tam sulama uygulamasından alınmıştır. Toplam verim az ve çok kısıt uygulamalarında, sonbaharda sırasıyla %19.22 ve %19.26, ilkbaharda %35.23 ve %32.07 oranlarında azalmıştır. Sulama uygulamalarına bağlı olarak bitki gelişiminin ve meyve kalite özelliklerinin (meyve eti sertliği, kuru ağırlık, TSÇKM, titreedilebilir asitlik, C vitamini, toplam antioksidan kapasitesi, toplam fenol, meyve suyu EC ve pH değerleri, meyve rengi) değişim gösterdiği saptanmıştır. TSÇKM, TA, meyve suyu EC' s, toplam antioksidanların ve C vitamini miktarının su kısıtı ile arttığı belirlenmiştir. Su kullanım etkinliği bakımından en yüksek değer sonbahar döneminde çok kısıt, ilkbahar döneminde tam sulama uygulamasında görülmüştür.Araştırma sonuçlarına göre su kısıtının sonbahar döneminde uygulanabileceği, ilkbahar döneminde riskli olabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This research was conducted in order to determine the effects of irrigations based on different moisture levels of growing medium on yield and quality of soilles grown greenhouse tomatoes during the autumn and spring growing periods of 2010 and 2011 in a PE covered greenhouse located at Ege University Faculty of Agriculture. The treatments were composed of full irrigation (FI), half deficit (HD) and full deficit (FD). Irrigation treatments were started when available moisture capacity of substrate was consumed 20, 40 and 60% in FI, HD and FD respectively with soil moisture sensor. Experiments were set according to the randomized blocks design with for replicates and there were 36 plants in each. Drip irrigation method was used in nutrient solution supply and timing was based on soil moisture sensors placed at root zone. The duration of irrigation was set according to the daily leaching fraction which was kept around 15-30 %.In both growing seasons, the highest total and marketable yields were obtained from full irrigation treatment. Total yield decreased in half and full deficit treatments, respectively 19.22 and 19.26 % in autumn while it was 35.23 and 32.07 % lower in spring compared with full irrigation. It was determined that plant growth and fruit quality parameters (fruit thickness, dry matter, total soluable solids, titratable acidity, Vit. C,total antioxidant capacity, total phenols, fruit juice EC and pH, fruit colour) showed differences in irrigation treatments. TSS, TA, fruit juice EC, total antioxidants and Vit. C increased with water deficit. The highest WUE was determined in full deficit and full irrigation treatments in autumn and spring, respectively.It was concluded that water deficit could be applied in autumn however it has risks in spring season production