Bipolar hastalarda erişkin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu eştanısı; sıklığı, sosyodemografik ve klinik özellikleri ile ilişkisi
Adult attention deficit and hyperactivity disorder comorbidity in bipolar patients; correlation with frequency, social demographic and clinical factors
Yazar: TONGUÇ DEMİR BERKOL
Danışman: PROF. DR. İLHAN YARGIÇ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Depresif bozukluk = Depressive disorder ; Depresyon = Depression ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Komorbidite = Comorbidity ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics

Özet:
Bu çalışmanın amacı bipolar hastalarda yetişkin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) eştanısı sıklığını tespit etmek ve bu eştanının bipolar bozukluk sosyodemografik ve klinik özellikleri üzerine etkisini araştırmaktır.Çalışmaya toplam 135 bipolar I, II veya III tanılı hasta alınmıştır. Hastalara öncelikle yetişkin DEHB ölçeği (Atilla Turgay) uygulanmıştır. Bu ölçek kesim puanlarına göre DEHB eştanısı olma olasılığı yüksek ve düşük hastalar ile klinik görüşme yapılmış ve DSM-IV'e göre DEHB eştanısı tespit edilen hasta grubu (23 hasta) ile bu eştanının tespit edilmediği hasta grubu (32 hasta) sosyodemografik ve klinik özellikleri açısından karşılaştırılmıştır.Toplam 135 bipolar hastanın 23 tanesinde (%17) DEHB eştanısı bulundu. DEHB eştanısı olan bipolar grupta eğitim seviyesi daha yüksek, intihar girişimi öyküsü daha sık idi. Anlamlılık düzeyine ulaşmasa da DEHB'nin eşlik ettiği grupta daha sıklıkla distimik gidiş, yaşamboyu toplamda daha fazla depresif epizod yaşama ve antidepresan kullanma eğilimi vardı, başlangıç yaşı yaklaşık iki yıl erkendi. Ayrıca DEHB Ölçeği sorun alt bölümünde, ?uzun süredir devam eden mutsuzluk hissi? iteminin DEHB eştanısı olan bipolar hastalarda eşlik eden sorun alanlarının en başında bulunduğu görüldü.Sonuç olarak DEHB bipolar hastalarda sık görülen bir eştanıdır ve çoğunlukla beklenilenin tersine Bipolar bozukluğun manikten öte özellikle depresif yanı ile ilişkili olabilir. Bipolar hastalarda DEHB eştanısını değerlendirmek olası ciddi risklerin kontrolünde yardımcı olabilir.Anahtar kelimeler: Bipolar bozukluk, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, depresif semptomlar, eştanı.

Abstract:
The aims of this study were to evaluate adult attention deficit and hyperactivity disorder (ADHD) comorbidity frequency in bipolar patients and to examine effects of this comorbidity on social demographic and clinical factors of bipolar disorder One hundred and thirty five bipolar patients with I, II and III comorbidity were included in this study. Firstly, adult ADHD scale (Atilla Turgay) was used. clinical interviews were made with patients who have higher risk and lower risk of becoming ADHD comorbidity according to the cut off scores of the scale, and then social demographic and clinical factors of the patient group with ADHD comorbidity (23 patients) according to DSM-IV were compared with the patient group without ADHD (32 patientsADHD comorbidity was detected in 23 of 135 bipolar patients (%17). The bipolar group with ADHD comorbidity has higher education level and often suicide attempt history. Although there was no statistical significance, the patient group with ADHD comorbidity had more dysthymic disorder, had intend to experience more depressive episodes in lifetime and to use antidepressants; age at onset of antidepressant usage was two years earlier. Besides the item ?feeling unhappy for a long period of time? on the problem subsection of the ADHD scale was the main problem accompany bipolar patients with ADHDConsequently, ADHD is a common comorbidity in bipolar disorder and contrary to expectations it could be associated with depressif side rather than manic side of bipolar disorder. Evaluation of ADHD comorbidity in bipolar patients may help controlling serious risks.Key words: Bipolar disorder, attention deficit and hyperactivity disorder, depressif symptomes, comorbidity.