Küçük hücre dışı akciğer karsinomlu hastalarda F-18 FDG PET-BT metabolik volümetrik parametrelerin sağ kalım ve mediastinal evreleme ile ilişkisi
Correlation of F-18 FDG PET-CT based on metabolic volumetric parameters with survival and mediastinal staging in patients with non-small cell lung carcinoma
Yazar: ELİF KOCAAĞAOĞLU
Danışman: PROF. MUSTAFA KULA
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Karsinoma-küçük hücreli olmayan-akciğer = Carcinoma-non small cell-lung ; Lenf nodları = Lymph nodes ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Sağkalım = Survival ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed

Özet:
Amaç: Küçük hücre dışı akciğer karsinomlu (KHDAK) hastalarda F-18 FDG PET-BT ile elde edilen metabolik volümetrik parametrelerin (PET-MVP) sağ kalım ve prognostik faktörler ile ilişkisini belirlemektir. Ayrıca F-18 FDG PET-BT ile yapılan mediastinal evrelemenin tanısal ve prognostik değerini tespit etmek amaçlanmıştır. 
Hastalar ve Yöntem: Eylül 2009-Ocak 2012 tarihleri arasında KHDAK tanısı ile tedavi öncesi PET-BT görüntülemesi yapılan toplam 215 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Primer tümörden elde edilen PET-MVP değerlerinin ve diğer prognostik faktörlerin sağ kalım ile ilişkisi tek ve çok değişkenli analizler ile belirlendi. Eşik segmentasyon yöntemi (SUVmax'ın %38 ve %50 eşik değerleri) ile elde edilen PET-MVP değerlerine ait ROC eğrileri ile karşılaştırıldı. Ayrıca mediastinoskopi ve PET-BT mediastinal değerlendirmesi (PMD) yapılan 79 hastanın sonuçları karşılaştırıldı. 
Bulgular: Ortalama takip süresi 22 ay ve ortanca genel sağ kalım süresi 13±1,4 ay bulunmuştur. Tek değişkenli analizlerde yaş (p:0,006), evre (p:<0,0001), mediastinoskopi sonuçları (p:0,001), PMD (p:0,004), mediastinal lenf nodları SUVmax değeri (p:<0,0001), tüm PET-MVP (SUVmax p:0,02, diğerleri için p: 0,0001)  ile sağ kalım arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Çok değişkenli analizlerde ise yaş (p:0,015, HR:1,5), evre (p:<0,0001) ve MTV (metabolik tümör volümü) %38 (p:0,009, HR:1,58) bağımsız prognostik faktör olarak belirlenmiştir. PET-MVP hesaplama sırasında SUVmax'ın %38 ve %50'si eşik değer alınarak elde edilen ROC eğrileri arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır. Primer tümör PET-MVP ile mediastinal metastatik lenf nodu varlığı arasında ilişki bulunmazken; mediastinal lenf nodlarının SUVmax değerleri arasında anlamlı ilişki bulunmuştur (p:<0,0001). PET-BT mediasten değerlendirmesinin metastatik lenf nodu tespitinde duyarlılık, özgüllük ve negatif öngörü değerleri sırasıyla %91.6,  %76.1 ve %98 olarak bulunmuştur.
Sonuç: F-18 FDG PET-BT ile elde edilen primer tümöre ait PET-MVP, özellikle MTV%38, sağ kalımın belirlenmesinde önemli prognostik faktörlerden biridir. KHDAK'de hastaların tedavi seçimi ve planlamasında gelecek vadeden bir yöntem olabilir. F-18 FDG PET-BT mediastinal lenf nodu evrelemesinde duyarlı ve negatif öngörü değeri yüksek bir yöntemdir. 
Anahtar Kelimeler: Akciğer karsinomu, F-18 FDG PET-BT, lezyon glikolitik aktivitesi, mediastinal lenf nodu, metabolik tümör volümü,

Abstract:
Aim: To determine the relationship between metabolic-volumetric parameters (PET-MVP) based on F-18 FDG PET-CT with survival and prognostic factors in patients with non-small cell lung carcinoma (NSCLC). Also, to investigate the diagnostic and prognostic value of mediastinal staging by using F-18 FDG PET-CT. 
Patients and Methods:: Total of 215 patients with NSCLC who underwent PET-CT before any therapy between September 2009 and January 2012 were evaluated retrospectively. Univariate and multivariate analyses were performed to assess the relation of survival and PET-MVP, and the other prognostic factors. We compared ROC curves obtained by thresholds segmentation method (using thresholds of 50%/  38% of the maximal SUV with in the lesion) . Also a comparison was performed between mediastinoscopy and results of mediastinal evaluation by PET-CT (PMD) in 79 patients. 
Results: The mean follow up time was 22 months and the estimated overall survival for cohort was 13±1,4 months. Univariate analyses showed that age (p: 0.006), stage (p :<0.0001), mediastinoscopy results (p: 0.001), PMD (p: 0.004), SUVmax values of mediastinal lymph nodes (p:<0.0001), all of the PET-MVP (SUVmax p:0,02, others p: 0,0001) were significant prognostic factor for overall survival. On multivariate analysis, independent prognostic factors associated with overall survival were age (p:0,015, HR:1,5), stage (p:<0,0001) and  MTV (metabolic tumor volume) %38 (p:0,009, HR:1,58). There was no significant difference between ROC curves obtained by thresholds segmentation method. Although there were no correlation between the presence of mediastinal metastatic lymph node and PET-MVP of primary tumors, a significant relationship was found between SUVmax value of mediastinal lymph nodes and PET-MVP of primary tumors. The sensitivity, specificity and negative predictive values of PMD were respectively as 91.6%, 76.1% and 98% in the detection metastatic lymph nodes.
Conclusion: PET-MVP based on F-18 FDG PET-CT, especially MTV 38% are important independent prognostic factorsfor survival. It may be a promising tool for stratifying patients with NSCLC for risk-adapted therapies. F-18 FDG PET-CT has high sensitivity and negative predictive value in the mediastinal lymph node staging.
Key words: Lung carcinoma, F-18 FDG PET-CT, lesion glycolytic activity, mediastinal lymph node, metabolic tumor volume