Edirne merkez ilçe ilkokul öğrencilerinin problemli medya kullanımı, obezojenik aile ortamları ve duygusal-davranışsal sorunları arasındaki ilişki
Relationship between problematic media use, obesogenic family environments, and emotional-behavioral problems among primary school students in the central district of Edirne
Yazar: FULYA ÖZDER TAŞ
Danışman: PROF. DR. GALİP EKUKLU
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı / Halk Sağlığı Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
ÖZET

Aile ortamı ve görsel medya kullanımı, çocukların ruhsal ve fiziksel sağlığı üzerinde kritik bir rol oynamaktadır.
Bu çalışma ile ilkokul öğrencilerinin; görsel medya kullanım alışkanlıkları, problemli medya kullanım eğilimleri, aile ortamlarının obezojenikliği, duygusal-davranışsal sorun risklerinin tespit edilmesi, bu faktörler arasındaki ilişkilerin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Kesitsel tipteki bu çalışma; 2023 Eylül - 2024 Haziran tarihleri arasında, Edirne İl Milli Eğitim Müdürlüğü Merkez İlçe İlkokullarında öğrenim gören 1007 öğrencinin velisine 34 soruluk anket,  Problemli Medya Kullanım Ölçeği, Aile Beslenme ve Fiziksel Aktivite Ölçeği ve Güçler ve Güçlükler Anketi olmak üzere 106 sorudan oluşan form uygulanarak gerçekleştirilmiştir. 
Çalışmanın bulgularına göre; fazla kilolu veya obez öğrencilerin hafta sonu görsel medya kullanım süreleri zayıf ve normal kilolu öğrencilere göre daha yüksektir. Öğrencilerin medya kullanım süreleri arttıkça uyku süreleri kısalmakta ve problemli medya kullanım eğilimleri artmaktadır. Obezojenik aile ortamı, problemli medya kullanımı ve duygusal-davranışsal sorunlar arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Aile ortamı daha obezojenik olan öğrencilerin problemli medya kullanım eğilimleri ve duygusal-davranışsal sorun riskleri daha fazladır. Ayrıca problemli medya kullanım eğilimi arttıkça duygusal-davranışsal sorun riskleri de artmaktadır. Yaş, cinsiyet, görsel medya ile karşılaşma yaşı, uyumadan önce ekrana maruziyet, ebeveyn tutumları, keyif alınan aktiviteler ve aile içi beslenme, fiziksel aktivite örüntüleri problemli medya kullanımının yordayıcıları olarak saptanmıştır. Öğrencilerin duygusal-davranışsal sorun risklerinde; problemli medya kullanım eğilimleri, aile beslenme ve fiziksel aktivite örüntüleri ve sosyoekonomik düzeyin belirleyici rol oynadığı gösterilmiştir.
Sonuç olarak, ilkokul öğrencilerinin fiziksel ve bilişsel sağlıklı gelişimi için; aile ortamındaki obezojenik faktörler, problemli medya kullanımı ve duygusal-davranışsal sorunlar arasındaki ilişkilerin daha iyi anlaşılması, ebeveyn rehberliği ve bütüncül müdahaleler gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: İlkokul öğrencileri, Problemli medya kullanımı, Obezojenik aile ortamı, Duygusal-davranışsal sorunlar

Abstract:
SUMMARY

The family environment and the use of visual media play a critical role in the mental and physical health of children. 
The aim of this study was to determine primary school students' visual media usage habits, tendencies towards problematic media use, the obesogenicity of their family environments, and the risk of emotional-behavioral problems, as well as to identify the relationships between these factors.
This cross-sectional study was conducted between September 2023 and June 2024. A 106-question form, including a 34-question survey, the Problematic Media Use Scale, the Family Nutrition and Physical Activity Scale, and the Strengths and Difficulties Questionnaire, was administered to the parents of 1,007 primary school students attending schools in the central district of Edirne.
According to the findings of the study; overweight or obese students' visual media usage time at the weekend is higher than underweight and healthy weight students. As the students' media use times increased, their sleep durations decreased, and tendencies towards problematic media use increased. Significant relationships were found between an obesogenic family environment, problematic media use, and emotional-behavioral problems. Students from more obesogenic family environments had higher tendencies towards problematic media use and emotional-behavioral problem risks. In addition, as the tendency towards problematic media use increased, the risk of emotional-behavioral problems also increased. Age, gender, age of first exposure to visual media, screen exposure before bedtime, parental attitudes, leisure time activities, and family nutrition and physical activity patterns were identified as predictors of problematic media use. It has been shown that problematic media use tendencies, family nutrition and physical activity patterns and socioeconomic level play a significant role in students' emotional-behavioural problem risks.
In conclusion, to ensure the physical and cognitive healthy development of primary school students, a better understanding of the relationships between obesogenic factors in the family environment, problematic media use, and emotional-behavioral problems, as well as parent guidance and holistic interventions, are necessary.
Keywords: Primary school students, Problematic media use, Obesogenic family environment, Emotional and behavioral problems