Fram yöntemi ile agrega ocağının iş sağlığı ve güvenliği risk analizi
Occupational health and safety risk analysis of aggregate quarry with fram method
Yazar: HAKAN SEYFİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN EKİNCİOĞLU
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İleri Teknolojiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Agrega özellikleri = Aggregate porperties ; Maden ocakları = Mine ; Rezonans = Resonance ; Risk analizi = Risk analysis ; İş güvenliği = Work safety

Özet:
Ülkemizde ekonomik olarak katma değerin en fazla üretildiği sektörlerin başında inşaat sektörü gelmektedir. Son yıllarda inşaat sektörü yoğun gelişim göstermiştir. Bu nedenle İnşaat sektörüne hammadde sağlama konusunda, agrega ocakları da paralel bir gelişim sergilemektedir. İstihdam sağlama kapasitesi yüksek olan inşaat sektörü ile paralel gelişim gösteren agrega ocaklarında da istihdam ihtiyacı giderek artmaktadır. İstihdamın artması ile birlikte iş güvenliği konusunda yeteri kadar eğitim almamış ve iş güvenliğini benimsememiş personele ve güvenlik önlemi almayan işletmelere bağlı olarak bu sektörde iş kazaları ve meslek hastalıkları da artış göstermektedir. İş kazalarının yarattığı can kayıpları, ekonomik kayıplar, iş günü ve itibar kayıplarının engellenmesi için çalışanların iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili görüşlerinin alınması ve iş sağlığı ve güvenliği çalışmalarına katılımlarının sağlanması, uzman personel bulundurulması, çalışanların iş yerindeki tehlikeler konusunda bilgilendirilmesi, eğitilmesinin yanı sıra yeni risk değerlendirme yaklaşımları ile iş yerlerinde risk değerlendirme çalışmalarının yapılması gerekmektedir. Risk analizleri ile birlikte tehlikelerin tespiti ve bunlara karşı önleme politikalarının geliştirilmesi de yapılması gerekenler arasında yer almaktadır. Bu çalışmada olasılık, şiddet ve sıklık değişkenlerini baz alan ve nicel değerler ile yürütülen geleneksel risk analiz yöntemlerinden farklı olarak, herhangi bir işletmede, sistemi mercek altına alan nitelik bakımından işlevleri değerlendiren ve insan yargısının genişlemesine olanak sağlayan, hata veya kaza nedenlerinin geniş yelpazede üretilmesini sağlayan İşlevsel Rezonans Analiz Yöntemi (FRAM) uygulaması kullanılarak farklı bir bakış açısı ortaya konmaya çalışılmıştır. Bu bakış açısının iş sağlığı ve güvenliği performansı ile işletmenin performansına etkileri değerlendirilerek açık maden ocaklarında yaşanacak kayıpların önüne geçilmesi, sistem bileşenlerinde meydana gelecek değişimlerin sistem fonksiyonlarını nasıl etkileyeceği, can kayıplarının, maliyet, çevresel etki ve kazaların azaltılması için iyileştirilmesi gereken odak noktalarının tespiti ve bu alanlarda yapılması gerekenlere katkı sunulması amaçlanmış olup agrega ocaklarında zemin etüdü, ulaşım, ocağın bulunduğu yerin iklim koşulları ve ani hava değişimleri, çalışan personelin yetkinliği ve iş güvenliği bilincinin olması, hazırlanan şevlerin uygunluğu, patlatma yapılırken zamanlama gibi kazaya neden olabilecek dikkat edilmesi gereken hususların tespiti yapılmıştır.

Abstract:
In our country, the construction sector is at the forefront of the sectors in which economic added value is produced the most. In recent years, the construction industry has developed intensively. For this reason, aggregate quarries show a parallel development in supplying raw materials to the construction industry. The need for employment is also increasing in aggregate quarries, which develop in parallel with the construction sector, which has a high employment capacity. With the increase in employment, work accidents and occupational diseases increase in this sector due to the personnel who have not received adequate training on occupational safety and adopted occupational safety, and the enterprises that do not take safety precautions. In order to prevent the loss of life, economic losses, loss of work days and reputation caused by work accidents, taking the opinions of the employees on occupational health and safety and ensuring their participation in occupational health and safety studies, having expert personnel, informing and training the employees about the dangers in the workplace, as well as new risks. It is necessary to carry out risk assessment studies in workplaces with assessment approaches. Along with risk analysis, the identification of hazards and the development of prevention policies against them are among the things that need to be done. In this study, unlike the traditional risk analysis methods, which are based on probability, severity and frequency variables and carried out with quantitative values, in any business, the Functional System, which evaluates the functions in terms of quality, allows the expansion of human judgment, and enables the production of a wide range of error or accident causes. A different perspective has been tried to be put forward by using the Resonance Analysis Method (FRAM) application. By evaluating the effects of this perspective on the occupational health and safety performance and the performance of the enterprise, preventing the losses to be experienced in open pit mines, how the changes that will occur in the system components will affect the system functions, determining the focal points that need to be improved in order to reduce the loss of life, cost, environmental impact and accidents and in these areas. It is aimed to contribute to what needs to be done, and the issues that should be considered such as ground survey, transportation, climatic conditions of the place where the quarry is located and sudden weather changes, the competence of the working personnel and occupational safety awareness, the suitability of the prepared slopes, the timing during the blasting were determined.