Otizm spektrum bozukluğu olan ergenlerde premenstruel disforik bozukluk yaygınlığı, allopregnenolon-progesteron-östrojen serum düzeyleri ve ilişkili faktörlerin araştırılması
Adolescents with autism spectrum disorders premenstruel dysphoric disorder prevalence, allopregnenolone-progesterone-estrogen seruminvestigation of levels and related factors
Yazar: AYDAN GALANDAROVA
Danışman: DOÇ. DR. NUSRET SOYLU
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Psikiyatrisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Allopregnanolon = Allopregnanolone ; Ergenler = Adolescents ; Otistik çocuklar = Autistic children ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Premenstrüel sendrom = Premenstrual syndrome ; Progesteron = Progesterone ; Östrojenler = Estrogens

Özet:
Amaç: Premenstrüel disforik bozukluk (PMDB) menstrual siklusun luteal fazı boyunca süren ve mensturasyonun başlamasıyla son bulan, somatik, bilişsel, duygusal ve davranışsal belirtilerle karakterize yaygın siklik bir bozukluktur. PMDB patofizyolojisi henüz tam olarak anlaşılamamıştır, ancak ovulasyon sonrası korpus luteum tarafından üretilen dolaşımdaki gonadal steroid hormonlar, özellikle allopregnenolone ile zamansal ilişki bulunmuştur. Bizim çalışmamızın temel amacı, Otizm Spektrum Bozukluğu olan ergenlerde Premenstruel Disforik Bozukluğun yaygınlığını ve estradiol, progesteron, pregnenalone,allopregnenolonserum düzeylerinin araştırılmasıdır. Bu araştırma sonucunda elde edilecek veri ve bulgular, OSB ve PMDB etiyopatogenezinin aydınlatılması konusunda yol gösterici olacaktır. Ayrıca ailelerin, hekimlerin OSB'li bireylerde PMDB ile ilgili belirtilerin farkındalığını arttırarak uygun müdahelelerin yapılmasına vesile olacaktır. 
Gereç ve yöntemler:İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı polikliniğine başvuran, dışlama ve dahil etme kriterlerini sağlayan, 12-18 yaş arası 35 otizmli kız ergen çalışmaya alındı. DSM V'e dayalı psikiyatrik değerlendirmenin ardından, ebeveynlertarafından Sosyodemografik veri formu, Çocukluk Otizmini Derecelendirme Ölçeği dolduruldu. Ayrıca yine ebeveynler tarafından luteal ve foliküler fazda olmak üzere iki kere Sorun davranışlar kontrol listesi ve Adet Öncesi Değerlendirme Formu dolduruldu.Örneklemden yaklaşık 5-8 ml venöz kan alındı. Serum örnekleri ELISA yöntemi ile değerlendirilerek allopregnanolon, estradiol, progesteron ve pregnenolone  düzeyleri belirlendi.
Bulgular: Çalışmamızda OSB tanısı olan olguların %60'ı  DSM V'e dayalı psikiyatrik değerlendirmede PMDBtanısı almıştır. PMDBgrubunda OSB şiddeti (p=0.022), özbakım becerilerinde gerilik (p=0.022) ve zihinsel yetersizlikvarlığı (p=0.039) PMDB olmayan gruba kıyasla daha yüksek saptanmıştır. Yine PMDB grubunda daha belirgin olmak üzere SDKL ile belirlenen problem davranışlarda luteal fazda foliküler faza oranla artış gösterdiği tespit edilmiştir (p<0,05). Serum estradiol, progesterone, pregnenalone ve allopregnenalone düzeyleri incelendiğinde PMDB olan grupta PMDB olmayan gruba göre estradiol anlamlı düzeyde yüksek (z=-2.088, p= 0.037), progesterone ve allopregnenalone düzeylerinin istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük (z =-2.458, p=0.013; z=-2.610, p=0.008, sırasıyla) olduğu belirlenmiştir. Serum pregnenolone düzeyleri açısından ise PMDB olan grup ile PMDB olmayan grup arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır (z=-1.785, p=0,077).
Sonuçlar:OSB'li çocuklarda PMDB sıklığı %60 gibi yüksek bir oranda saptanmıştır.  Adet döngüsünün luteal fazında problem davranışlarında artış olması çalışmamızın önemli bulgularındandır. Yine otizmli bireylerde PMDB ile ilişkili olabilecek gonadal streroid hormonları ile ilişkili sonuçlarımız, bu bireylerde PMDB etyolojine dönük önemli veriler sağlayabileceğini düşünmekteyiz. İleri çalışmalarda bu bireylerin ve ailelerinin yaşam kalitesini oldukca bozan bu problemlere dönük psikososyal, psikoterapötik ve psikofarmakolojik yaklaşımların etkinliğini inceleyen çalışmalara ihtiyaç vardır.
ANAHTAR SÖZCÜKLER: OSB,PMDB, ergen, allopregnanolon, estradiol, progesteron ve pregnenolone

Abstract:
Objective: Premenstrual dysphoric disorder (PMDD) is a common cyclic disorder characterized by somatic, cognitive, emotional and behavioral symptoms that lasts throughout the luteal phase of the menstrual cycle and ends with the onset of menstruation. The pathophysiology of PMDD is not yet fully understood, but a relationship has been found with circulating gonadal steroid hormones, especially allopregnenolone, produced by the corpus luteum after ovulation. The main purpose of our study is to investigate the prevalence of Premenstrual Dysphoric Disorder and serum levels of estradiol, progesterone, pregnenalone, allopregnenolone in adolescents with Autism Spectrum Disorder. The data and findings to be obtained as a result of this research will be a guide in elucidating the etiopathogenesis of ASD and PMDD. In addition, it will be instrumental in making appropriate interventions by increasing the awareness of the symptoms related to PMDD in individuals with ASD.
Material and methods: 35 female adolescents with autism between the ages of 12-18 who applied to the outpatient clinic of Istanbul University, Istanbul Faculty of Medicine, Department of Child and Adolescent Psychiatry and met the exclusion and inclusion criteria were included in the study. After the psychiatric evaluation based on DSM V, the Socio-demographic data form and the Childhood Autism Rating Scale were filled by the parents. In addition, the Aberrant Behavior Checklist (ABC) and Premenstrual Assessment Form were filled by the parents twice, in luteal and follicular phases. Approximately 5-8 ml of venous blood was taken from the sample. Serum samples were evaluated by ELISA method and allopregnanolone, estradiol, progesterone and pregnenolone levels were determined.
Results: 60% of the cases diagnosed with ASD in our study were diagnosed with PMDD in psychiatric evaluation based on DSM V. The severity of ASD (p = 0.022), retardation in self-care skills (p = 0.022) and the presence of mental disability (p = 0.039) were found to be higher in the PMDD group compared to the non-PMDD group. Again, it was found that problem behaviors determined by ABC increased in the luteal phase compared to the follicular phase, especially in the PMDD group (p <0.05). When serum estradiol, progesterone, pregnenalone and allopregnenalone levels were examined, estradiol was significantly higher (z = -2.088, p = 0.037), and progesterone and allopregnenalone levels were significantly lower in the PMDB group compared to the non-PMDB group (z = -2.458, p = 0.013. z = -2.610, p = 0.008, respectively). In terms of serum pregnenolone levels, no significant difference was found between the group with PMDD and the group without PMDB (z = -1.785, p = 0.077).
Conclusions: The prevalence of PMDD in children with ASD was detected as high as 60%. An increase in problem behaviors in the luteal phase of the menstrual cycle is one of the important findings of our study. We think that our results related to gonadal steroid hormones that may be associated with PMDD in individuals with autism may provide important data regarding the etiology of PMDD in these individuals. Further studies are needed to examine the effectiveness of psychosocial, psychotherapeutic and psychopharmacological approaches to these problems, which greatly impair the quality of life of these individuals and their families.
KEY WORDS: ASD, PMDD, adolescent, allopregnanolone, estradiol, progesterone and pregnenolone