Tarih olaylarının sosyoloji kavramlarıyla ilişkilendirilerek öğretilmesinin akademik başarı ve kalıcılığa etkisi
The impact of teaching historical events in association wi̇th sociologial concepts on the academic succes of students and permanence of the acquired knowledge
Yazar: ÖZTÜRK DÜNDAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PELİN İSKENDER KILIÇ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Tarih Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Kavram kalıcılığı = Concept permanence ; Sosyoloji = Sociology ; Sosyoloji eğitimi = Sociology education ; Sosyolojik analiz = Sociological analysis ; Tarih eğitimi = History education ; Tarihi olaylar = Historical events

Özet:
Sosyal bilimler adı altında toplanan ve bazı görüşlere göre,  kültür bilimleri, tin bilimleri veya ahlak ve davranış bilimleri olarak nitelendirilen bilimler yekûnu içerisinde tarih ve sosyoloji önemli iki bilimdir. Bu çalışma, orta öğretim kurumlarında Türk Milli Eğitim Sisteminin genel ve özel amaçları ve öğrencide görülmek istenen kazanımları oluşturma doğrultusunda, bu iki disiplin arasında kurulan doğal ve hatta zorunlu ilişkinin; tarih eğitimi kapsamında ortaöğretim okullarında derslere yansıtılmasının önemine dikkat çekmek amacıyla hazırlanmış kuramsal ve uygulamalı bir çalışmadır. Literatür taraması ve yapılan alan araştırması sonucunda; birbirinden ayırt edilemeyecek kadar yakın olan bu iki bilimin beklenen amaç ve başarılara ulaşılabilmesi için, ortaöğretimde müfredat, sınıf düzeyleri ve ders saatleri açısından eşgüdümlü olarak öğretilmesinin ne derece etkili olabileceği araştırılmıştır. Bu araştırmada, ortaöğretim Tarih Derslerinde tarihi olayların sosyolojik kavramlarla ilişkilendirerek öğretilmesinin öğrencilerin akademik başarısına ve tutumlarına etkisini belirlemek amacıyla nicel araştırma yöntemlerinden ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desen araştırma modeli kullanılarak yapılmıştır. Çalışmanın uygulama bölümünde, ortaöğretim 10. sınıf öğrencilerinin tarih ve sosyoloji dersleri ile bu derslerin birlikte okutulmasına dair algılarını ölçmek üzere tutum ölçeği deney ve kontrol gruplarına birlikte uygulanmıştır. Dört hafta boyunca sadece deney grubuna işlenen derslerde, tarih dersi dördüncü ünitesi Beylikten Devlete Osmanlı Medeniyeti konusu sosyolojik kavramlarla ilişkilendirilerek anlatılmıştır. Gruplar arasındaki farklılıkların anlamlı olup olmadığını belirlemek için bağımsız örneklem t-testi yapılmıştır. Grupların kendi içinde anlamlı bir fark olup olmadığını tespit etmek için ise bağımlı örneklem t-testi (Paired Sample t- testi) kullanılmıştır. Son olarak deney ve kontrol gruplarının ön test - son test tutum ve başarı puanları arasındaki farkın anlamlı olup olmadığını tespit etmek amacıyla t-testi uygulanmıştır. Bilgilerin kalıcılığını ölçmek adına her iki grup için de yapılan izleme testlerinin analizinde de bağımsız örneklem t-testi (Independent Samples t test) kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, ortaöğretimde tarih dersleri işlenirken sosyolojik kavramların da öğretilmesinin, tarih olaylarının öğrenilmesinde daha etkili olacağına dair bulgulara ulaşılmıştır.

Abstract:
History and sociology are two important sciences among all social sciences, which are defined, according to various philosophical approaches, as cultural sciences, humanities or ethics – behavioral sciences.  This theoretical and applied study aims to underline the importance of reflecting the natural and –unavoidable- relationship between these two disciplines to the history courses in secondary education institutions, with a view to achieving the general and special objectives of the Turkish National Education System and the desired outcomes for students. A review and an evaluation of the literature reveal that educating students in these two sciences, which are inseparable from each other, in secondary education in coordination with curricula, grade levels and course hours is a must for achieving the expected objectives and results. As a result of literature search and field research; In order to achieve the expected goals and achievements of these two sciences, which are too close to be distinguished from each other, it has been researched how effective the teaching of secondary science in terms of curricula, classroom levels and teaching hours. In this research, in order to determine the effect of teaching of historical events in relation to sociological concepts in secondary education history courses by using pre-test-post test control group quasi-experimental design research model was used. In the practice part of our study, the attitude scale was applied to the experimental and control groups together to measure the perceptions of history and sociology courses and the teaching of these courses together in the 10th grade students of secondary education. concepts. Independent samples t-test was used to determine whether the differences between the groups were significant. T Dependent sampling t-test was used to determine whether there was a significant difference between the groups. Finally, t-test was applied in order to determine whether the difference between the pretest - posttest attitude and achievement scores of the experimental and control groups was significant. In order to measure the permanence of the information, independent samples t-test (Independent Samples t test) was used for the analysis of the monitoring tests performed for both groups. In line with the results, it was found that sociological concepts should be taught in the processing of history lessons in secondary education.