1990 sonrası Türkiye tiyatrosunda arayışlar ve 2000'li yıllarda IYF (In-Yer-Face) üzerine bir inceleme
Expolarations on Turkish theatr after 90s and research on In Yer Face theatre in 2000s
Yazar: MİTHAT SERDAR SAATMAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM BELKIS
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sahne Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: 1990 sonrası = After 1990 ; Suratına tiyatro = In-Yer-Face theather ; Tiyatro = Theatre ; Türk tiyatrosu = Turkish theatre ; İnternet = Internet

Özet:
Tiyatro sanatı, diğer bütün sanat dalları gibi içinde bulunduğu zamanın koşullarına göre değişim ve gelişim göstermiştir. Tiyatro ana başlığı altında inceleyebileceğimiz performans sanatının 1980'li yıllara rastlaması tesadüf değildir. Bu yıllar, Avrupa'da bireyselleşme hareketinin ivme kazandığı, teknolojinin hızla geliştiği, televizyonun neredeyse her eve girdiği, internet kullanımının ortaya çıkıp yaygınlaştığı bir dönemdir. İnsanlar, dünyada olup bitenleri filtresiz bir şekilde, olduğu haliyle izlemişlerdir. Savaşların canlı yayında gösterilmesi buna iyi bir örnektir. Televizyon ve sinema sektörü şiddet ve cinselliği seyirciye olduğu haliyle sunmuştur. Dönemin sanatçıları, dünyada yaşanan savaş ve yıkımlara tepki olarak bireysel, kuraldışı, eleştirel, vahşi performanslar icra etmeye başlamışlardır. Daha sonra In Yer Face tiyatro gibi yeni türleri doğuracak bu deneysel hareketler, Avrupa tiyatrosu kadar Türkiye tiyatrosunu da etkilemiştir. 
 Türkiye tiyatrosunda deneysel hareketler ancak 1990'lı yıllarda başlamıştır. Şahika Tekand, Studio Oyuncuları ile; Naz Erayda, Kumpanya ile; Mahir Günşıray, Tiyatro Oyunevi ile; Emre Koyuncuoğlu, Yeşil Üzümler Hareketi ile 90'lı yıllardaki yenilikçi tiyatro hareketlerinin öncüleri olmuştur. Dönemin tiyatrosu araştırılırken hem adı geçen bu sanatçılarla hem de bu dönem yenilikçi oyun metinleriyle ismini duyuran Özen Yula, popüler tiyatro kulvarında yer alan Nedim Saban, eleştirmen bakışıyla dönem tiyatrosunu aydınlatan Selen Korad Birkiye ve günümüz deneysel tiyatrolarından Galata Perform'un kurucularından Yeşim Özsoy Gülan ile röportajlar yapılmış ve bu görüşmeler kuramsal bilgiler ışığında değerlendirilmiştir. Tezin bir diğer ayağı olan In Yer Face tiyatronun dünyada ve Türkiye'deki gelişimi bir yandan tarihsel olarak anlatılıp diğer yandan röportaj yapılan sanatçıların bu tiyatro türü ile ilgili görüşlerine başvurulmuştur.

Abstract:
Considering the developmental processes of the theater, it is seen that new movements and experimental works progress parallel to the changes in the era. For instance, when the political wind in the world blows through socialism, the political aesthetic of the theater (epic theater, etc.) has developed. Or the winds of freedom in the 1960s have led to the emergence of experimental and various theater approaches. The emergence of the performance  coincides with the 1980s, the era that the individualization movement in Europe became intense. In these years, the development of technology has accelerated and internet usage has increased. The television and cinema sector presented violence and sexuality to the audience. The wars of that period were brought to the public with live broadcasts. Art producers were influenced by the current atmosphere and performed individual, illegal, critical and brutal performances in response to the world's war and destruction. These movements in the world theater has also influenced the theater in Turkey. 
Experimental theater movement in Turkey didn't begin until 1990s. Şahika Tekand, with Studio Actors; Naz Erayda with Kumpanya; Mahir Günşıray, Theater Playhouse; Emre Koyuncuoğlu has been the pioneer of innovative theater movements in the 1990s with the Green Grapes Movement. Beside the exploration of the theaterof that period, interviews which are evaluated in the light of theoretical knowledge, have been made with the artists above and also with Özen Yula, who is known by the avangard theater scripts, Nedim Saban who is known in popular theater field, Selen Korad Birkiye, who has been gained a critical perspective in theater, and Yeşim Özsoy Gülan who is one of the founders of Galata Perform, which is a current experimental theater stage. In the thesis, on once hand, as another main issue, the place of In Yer Face theater in the world and Turkey has been explained in its historical progress and on the other hand, it is consulted the artist above about this type of theater.