Ulusal Medikal Kurtarma Ekibinin (UMKE) afet ve acil durumlarda özel gereksinimli bireylere müdahale sürecinin belirlenmesi
Understanding how National Medical Rescue Team (UMKE) deals with individuals with special needs in cases of disaster and emergency
Yazar: ÖMER FARUK GÖNEN
Danışman: PROF. DR. MEHMET YANARDAĞ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ERKAN KURNAZ
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Kamu Yönetimi = Public Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Acil durum planlaması = Emergency planning ; Acil durumlar = Emergencies ; Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Bedensel engelliler = Physical handicappeds ; Doğal afetler = Natural disasters ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi = National Medical Rescue Team ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Özel gereksinimli bireyler = Special needs individuals ; İşitme engelliler = Hearing impaired

Özet:
Afet ve acil durumlar tüm bireyler için zorluk oluşturmakta, yetersizliği olsun veya
olmasın toplumun tüm kesimlerini olumsuz etkilemektedir. Ancak özel gereksinimli
bireylerin afetlerin yıkıcı etkilerine karşı daha savunmasız olduğu alanyazında sıklıkla
vurgulanmaktadır. Bu araştırmada UMKE personelinin özel gereksinimli bireylere
müdahale sürecinin nasıl gerçekleştiğinin derinlemesine ele alınması amaçlandığından,
araştırma nitel araştırma yöntemine dayalı durum çalışması olarak desenlenmiştir.
Araştırmaya 25-46 yaş aralığında 10'u erkek 4'ü kadın olmak üzere 14 UMKE görevlisi
dahil edilmiştir. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler ve doküman incelemesi yoluyla
toplanmıştır. Tüm araştırma süreci boyunca araştırmacı günlüğü tutulmuştur. Elde edilen
veriler, gerektiğinde tümevarımsal, gerektiğinde betimsel olarak analiz edilmiştir. Analiz
sonucunda, UMKE personelinin özel gereksinimli bireylerle ilgili genel bilgilerinin
yanında afet ve acil durumlarda özel gereksinimli bireylerin yaşantıları, özel gereksinimli
bireylerin tespit edilmesi, özel gereksinimli bireylerle iletişim ve müdahaleye ilişkin
bulgulara ulaşılmıştır. Ulaşılan bulgular ışığında, UMKE personelinin özel gereksinimli
bireylerin genel özelliklerini tanıma, afet ve acil durumlarda tespit etme, iletişim kurma
ve müdahale etmede yetersizlik yaşadığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın katılımcıları
tarafından vurguladığı gibi, afet ve acil durumlarda özel gereksinimli bireylere daha
nitelikli sağlık hizmetleri sunmak ve afetlerin yıkıcı etkilerini en aza indirmek için UMKE
personeline hizmet içi eğitimler düzenlenmesi önerilmektedir.

Abstract:
Disasters and emergencies raise difficulties for individuals, having a negative
impact on all units of the society regardless of their capabilities. However, literature often
emphasizes that individuals with special needs are more vulnerable to the devastating
effects of such situations. This study was designed as a qualitative case study as it aimed
to scrutinize how National Medical Rescue Team (UMKE) personnel deal with
individuals with special needs in cases of disaster and emergency. The sampling included
14 UMKE personnel aged between 25 and 46, 10 males and 4 females. The data was
collected through semi-structured interviews and document analysis. The researcher also
kept a research diary throughout the study. The data obtained was analyzed either
inductively or descriptively in line with the need. The results revealed findings regarding
UMKE personnel's prevailing knowledge of individuals with special needs along with
lives of individuals with special needs, locating them, communicating with them, and
intervening during disasters and emergencies. The findings indicated that UMKE
personnel experience inadequacy in recognising the traits of individuals with special
needs, confirming these traits, communicating with these individuals, and intervening in
such cases. As stressed by the participants, it is strongly advised to organize training
activities for UMKE personnel to provide more sufficient medical services for individuals
with special needs and minimize the devastating impact of disasters.