Okul müdürlerinin örgütsel çatışma yönetimi stratejileri ile öğretmenlerin iş performansı arasındaki ilişkinin incelenmesi
The relationship between school principals' organizational conflict management strategies and teachers' job performance
Yazar: ALPER SEVİMLİ
Danışman: DOÇ. DR. GÖZDE SEZEN GÜLTEKİN
Sakarya Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma; okul müdürlerinin örgütsel çatışma yönetimi stratejileri ile öğretmenlerin iş performansı arasında ilişki olup olmadığını belirlemeyi amaçlamaktadır. Nicel bir çalışma olarak desenlenmiş olan bu araştırmanın örneklemini 2023-2024 eğitim-öğretim yılında İstanbul ili, Sultanbeyli ilçesindeki devlet okullarında görev yapmakta olan 429 katılımcı oluşturmaktadır. Araştırmaya katılan öğretmenler seçkisiz örnekleme yöntemlerinden basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Araştırma verilerini toplamak amacıyla, katılımcıların demografik özelliklerini belirlemek için "Kişisel Bilgi Formu" , okul müdürlerinin çatışma yönetim stratejilerini belirlemek amacıyla orijinali Rahim tarafından geliştirilen, Gümüşeli (1994)  tarafından Türkçeye uyarlanan kısa adı "ROC II" olan "Örgütsel Çatışma Yönetimi Stilleri Ölçeği" ve öğretmenlerin iş performanslarını öğrenmek amacıyla Özgenel (2019) tarafından geliştirilen "Öğretmen Performans Değerlendirme Ölçeği" olmak üzere 3 bölümden oluşan ölçek kullanılmıştır. Elde edilen veriler analiz edilmek için SPSS 26.0 programına işlenmiştir. Veriler normal dağılım gösterdiğinden, araştırmadaki demografik değişkenlerin türü dikkate alınarak t-testi, ANOVA analizi ve elde edilen farklılıkların yönünü belirlemek amacıyla uygun olan Post-hoc analizleri gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın birincil amacı olan "Çatışma Yönetimi Stratejileri" ile "Öğretmenlerin İş Performansı" arasındaki ilişkiyi belirlemek için Pearson korelasyon analizi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda okul müdürlerinin çatışma yönetim stratejilerinin "orta" düzeyde olduğu, öğretmenlerin çalıştıkları okulun derecesi, yaş, mesleki kıdem, öğrenim durumu, branş ve medeni hal değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermediği; cinsiyet değişkenine göre ise anlamlı bir farklılık gösterdiği ortaya çıkmaktadır. Öğretmen Performans Değerlendirme ölçeği öğretmenlerin çalıştıkları okulların derecesine göre ve branşlarına göre anlamlı bir farklılık gösterdiği ve cinsiyet, yaş, mesleki kıdem, öğrenim durumu ve medeni hâl değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılaşmaya sebebiyet vermediği belirlenmiştir. Okul müdürlerinin örgütsel çatışma yönetimi stratejileri ile öğretmenlerin iş performansı arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Yapılan Cohen d analizine göre de okul müdürlerinin çatışma yönetim stratejileri, öğretmenlerin iş performansına küçük düzeyde etki göstermektedir.

Abstract:
This study aims to determine whether there is a relationship between school principals' organisational conflict management strategies and teachers' job performance. The sample of this research, which was designed as a quantitative study, consists of 429 participants working in public schools in Sultanbeyli district of Istanbul province in the 2023-2024 academic year. The teachers participating in the study were selected by simple random sampling method from random sampling methods. In order to collect the research data, a scale consisting of 3 parts, namely 'Personal Information Form' to determine the demographic characteristics of the participants, 'Organizational Conflict Management Styles Scale', originally developed by Rahim and adapted into Turkish by Gümüşeli (1994), 'ROC II', and 'Teacher Performance Evaluation Scale' developed by Özgenel (2019) to learn the job performance of teachers were used. The data obtained were processed into SPSS 26.0 software for analysis. Since the data showed a normal distribution, t-test, ANOVA analysis and appropriate post-hoc analyses were performed to determine the direction of the differences obtained, taking into account the type of demographic variables in the study. Pearson correlation analysis was applied to determine the relationship between 'Conflict Management Strategies' and 'Teachers' Job Performance' which is the primary objective of the study. As a result of the research, it is revealed that school principals' conflict management strategies are at "medium" level, there is no significant difference according to the degree of the school where the teachers work, age, professional seniority, educational status, branch and marital status variables and there is a significant difference according to the gender variable. It was determined that the Teacher Performance Evaluation scale showed a significant difference according to the degree of the schools where the teachers work and according to their branches, and did not cause statistically significant differences according to gender, age, professional seniority, educational status and marital status variables. A positive and significant relationship was found between school principals' organisational conflict management strategies and teachers' job performance. According to Cohen's d analysis, school principals' conflict management strategies have a small effect on teachers' job performance.