Kamu kurumlarında kılık kıyafet serbestliğinin çalışan motivasyonu üzerindeki etkisi
The effect of clothing liberalisation in public institutions on employee motivation
Yazar: DENİZ İRFAN SAYANER YALÇIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ ÖZCAN
İSTANBUL NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu araştırmada kamu kurumlarında kılık kıyafet serbestliğinin çalışan motivasyonu üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır.  Araştırmanın evrenini Genel Müdürlüğü İstanbul'da yer alan ve Türkiye'de 29 ilde şubesi bulunan bir kamu kuruluşunda çalışan kamu personelleri oluşturmaktadır. Araştırmada %95 güven seviyesini sağlamak adına en az 190 kişiye ulaşılması hedeflenmiş ve 202 kişiye ulaşılarak anket çalışması yapılmıştır. Anket formu demografik özelliklere yönelik sorulardan, kılık kıyafet uygulamasına yönelik sorulardan ve Çok Boyutlu İş Motivasyonu Ölçeği'nden oluşmaktadır. Araştırmada verilerin analiz edilmesinde SPSS 27.0.1 paket programı kullanılmıştır. Verilerin analiz edilmesi kapsamında tanımlayıcı istatistikler, t testi ve ANOVA testi, Tamhane T2 testi ve Pearson Korelasyon Testi kullanılmıştır. Yapılan araştırmalar sonucu çalışanların cinsiyetleri, yaşları, medeni durumu ve eğitim durumu ve unvan değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Ancak çalışanların çalışma yılı ve maaş değişkenlerine göre farklılık analiz edilmiştir. Araştırmada serbest kılık kıyafet uygulamasının çalışırken rahat etme ve maddi yük olma durumu ile motivasyonları arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığı incelenmiştir. Rahat etmeye yönelik bulgular incelendiğinde katılımcıların %72,8'inin "evet" cevabı verdiği görülmektedir. Ancak yapılan korelasyon analizi sonucunda çalışırken rahat etme durumu ile motivasyon arasında herhangi bir ilişki tespit edilememiştir. Serbest kılık kıyafet uygulamasının maddi yük olma durumuna yönelik bulgulara incelendiğinde katılımcıların büyük kısmının "Serbest kılık kıyafet uygulaması daha az harcamama neden oluyor." cevabını verdikleri görülmüştür. Yapılan korelasyon analizine göre de serbest kılık kıyafet uygulamasının maddi yük olma durumu ile motivasyon arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Serbest kıyafet uygulaması ile çalışanın çalışma arkadaşlarıyla olan ilişkisi, yöneticiyle olan ilişkisi, kamu kurumuna gelen vatandaşlarla ilişkisi ve genel disiplin ile motivasyon arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir.

Abstract:
This research aims to examine the effect of freedom of dress in public institutions on employee motivation. Descriptive scanning model was used in the research. The population of the research consists of public personnel working in a public institution whose Head Office is located in Istanbul and has branches in 29 provinces in Turkey. In order to ensure a 95% confidence level in the research, it was aimed to reach at least 190 people and a survey was conducted by reaching 202 people. he survey form consists of questions about demographic characteristics, questions about dress code and the Multidimensional Work Motivation Scale. SPSS 27.0.1 package program was used to analyze the data in the study. Descriptive statistics, t test and ANOVA test, Tamhane T2 test and Pearson Correlation Test were used to analyze the data. As a result of the research, no significant difference was found between the gender, age, marital status, educational status and title variables of the employees. However, the difference was analyzed according to the employees' working years and salary variables. In the research, it was examined whether there was a significant relationship between the comfort of the free dress code while working and the situation of being a financial burden and their motivation. When the findings regarding comfort are examined, it is seen that 72.8% of the participants answered "yes". However, as a result of the correlation analysis, no relationship could be detected between comfort while working and motivation. When the findings regarding the financial burden of the free dress code practice are examined, the majority of the participants say, "The free dress code practice causes me to spend less." It was seen that they answered. According to the correlation analysis, it was determined that there was a significant relationship between the financial burden of free dress code and motivation. No significant relationship could be detected between the free dress code practice and the employee's relationship with his colleagues, his relationship with the manager, his relationship with the citizens coming to the public institution, and general discipline and motivation.