Regmatojen retina dekolmanı gelişen hastalarda sağlıklı diğer gözün retinal vasküler yapılarının OKTA ile değerlendirilmesi ve postoperatif retinal vasküler yapılardaki değişiklikler
Evaluation of retinal vascular structures of the healthy fellow eye in patients with regmatogenic retinal detachment with OCTA and changes in postoperative retinal vascular structures
Yazar: YİĞİT ÇAĞLAR BOZDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. FULYA DUMAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi​ / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Anjiyografi = Angiography ; Arka kamara = Posterior chamber ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Retina dekolmanı = Retinal detachment ; Retina hastalıkları = Retinal diseases ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
Giriş ve amaç: Regmatojen retina dekolmanı (RRD), likefiye olmuş vitreusun retinal yırtıktan geçerek nörosensöryal tabaka ile retina pigment epiteli arasına girmesiyle karakterize görmeyi tehdit edici bir hastalıktır. Regmatojen retina dekolmanı tedavisi cerrahidir ve cerrahide amaç retinanın fonksiyonel ve anatomik bütünlüğünü yeniden sağlamaktır. Retina dekolmanı cerrahisi sırasında ve sonrasında retinal ve koroidal vasküler yapılarda bazı değişiklikler olabilmektedir. Biz bu çalışmada regmatojen retina dekolmanı nedeniyle pars plana vitrektomi uygulanan hastaların sağlıklı diğer gözlerinin optik koherens tomografi anjiyografi (OKTA) analizini yaparak bu duruma yol açabilecek altta yatan faktörleri ve dekole gözde cerrahi sonrası OKTA değerlendirmeleriyle retinal vasküler yapılardaki değişiklikleri araştırmayı planladık. 

Gereç ve yöntemler: Bu çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniği retina polikliniğine başvuran ve regmatojen retina dekolmanı nedeniyle opere edilen 40 hastanın sağlıklı ve hasta gözlerinin incelendiği prospektif bir çalışmadır. Dışlama kriterleri içermeyen 23 hastanın opere edilen 23 gözü çalışmaya dahil edildi. Diğer sağlıklı gözlerin incelemesinde 40 hastanın 40 gözü çalışmaya dahil edildi. Hastaların ameliyat öncesinde, postoperatif 1. ay ve postoperatif 3. ayda tam oftalmolojik muayeneleri yapıldı ve OKTA ile arka segment vasküler yapıları analiz edildi. Veriler hem dekolman nedeniyle başarılı vitrektomi uygulanan gözlerde hem de sağlıklı diğer gözlerde analiz edilerek kontrol grubu ile karşılaştırıldı. 

Bulgular: Çalışmamızda tek gözünde RRD gelişen hastaların sağlıklı diğer gözleri ile kontrol grubunun OKTA verileri üzerinden karşılaştırılmasında; yüzeyel kapiller pleksus (YKP) üst yarı alan vasküler dansite, YKP parafovea vasküler dansite ve YKP parafovea üst yarı alan vasküler dansite, radyal peripapiller pleksus (RPK) disk içi vasküler dansite (küçük damarlar) değişkenleri her iki grup arasında istatistiksel olarak fark görülmüştür (sırasıyla p=0,045, p=0,045, p=0,042, p=0,036). Bu parametreler için sağlıklı diğer göz grubunun ortalama değerleri kontrol grubunun ortalama değerlerinden daha düşüktür. Çalışmamızda RRD nedeniyle başarılı cerrahi geçirmiş olan gözlerde postoperatif 1. ay ve 3. ay OKTA ölçümlerinde hem YKP hem de derin kapiller pleksus (DKP) vasküler dansite değerleri kontrol grubuna göre düşük bulunmuştur (p değeri <0,0001). Regmatojen retina dekolmanı nedeniyle başarılı cerrahi uygulanan hastaların 3. ay OKTA ölçümlerine göre foveal avasküler zon (FAZ) alanında kontrol grubuna göre azalma görülmüştür ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p=0,014). Postoperatif 1. ay ve 3. ayda OKTA cihazı ile ölçülen optik sinir başı vasküler dansite değerlerinde kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı olacak şekilde azalma görülmüştür (p=0,0001). Regmatojen retina dekolmanı nedeniyle başarılı cerrahi uygulanan hastaların postoperatif 1. ay ve 3. ayda koryokapillaris kan akımı değerlerinde kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı azalma tespit edilmiştir (sırasıyla p=0,004 ve p=0,03). 

Sonuç: Regmatojen retina dekolmanı gelişen hastalarının sağlıklı diğer gözlerini kontrol grubuyla, OKTA cihazı kullanılarak karşılaştıran çalışmamızda; YKP üst yarı alan dansite, YKP parafovea dansite ve YKP parafovea üst yarı alan dansite, RPK disk içi dansite (küçük damarlar) değerlerinde azalma tespit edilmiştir. Şu anki bilgilerimize göre çalışmamız, RRD gelişen hastalarının sağlıklı gözlerinin kontrol grubuyla, OKTA cihazı kullanılarak karşılaştıran literatürdeki ilk çalışma olması nedeniyle değerlidir. RRD nedeniyle başarılı cerrahi geçirmiş olan gözlerde postoperatif 1. ay ve 3. ay OKTA ölçümlerinde hem YKP hem de DKP vasküler dansite değerlerinde azalma görülmüştür.  Başarılı cerrahi uygulanan hastaların 3. ay OKTA ölçümlerine göre FAZ alanında kontrol grubuna göre azalma görülmüştür. Postoperatif 1. ay ve 3. ayda optik sinir başı vasküler dansite değerlerinde kontrol grubuna göre azalma görülmüştür. Regmatojen retina dekolmanı nedeniyle başarılı cerrahi uygulanan hastaların postoperatif 1. ay ve 3. ayda koryokapillaris kan akımı değerlerinde kontrol grubuna göre azalma tespit edilmiştir.

Anahtar kelimeler: regmatojen retina dekolmanı, optik koherens tomografi anjiyografi, retinal vasküler dansite, arka segment, diğer göz.

Abstract:
Introduction and aim: Regmatogenous retinal detachment (RRD) is a sight-threatening disease characterized by the liquefied vitreous passing through the retinal tear between neurosensory layer and retinal pigment epithelium. The treatment of rhegmatogenous retinal detachment is surgery, and the aim of the surgery is to restore the functional and anatomical integrity of retina. There may be some changes in retinal and choroidal vascular structures during and after retinal detachment surgery. In this study, we planned to investigate the underlying factors that may lead to retinal detachment by performing optical coherence tomography angiography (OCTA) analysis of the fellow eyes of the patients who underwent pars plana vitrectomy due to rhegmatogenous retinal detachment, and to evaluate the changes in retinal vascular structures by OCTA evaluations after surgery in the detached eyes. 

Materials and methods: This is a prospective study examining the detached and the fellow eyes of 40 patients who applied to the Health Sciences University Antalya Training and Research Hospital Ophthalmology Clinic and were operated for rhegmatogenous retinal detachment. Twenty-three operated eyes of 23 patients who did not meet the exclusion criteria were included in the study. In the examination of other healthy eyes, 40 eyes of 40 patients were included in the study. Complete ophthalmological examinations of the patients were performed preoperatively, at the postoperative 1st month and at the 3rd month postoperatively. Posterior segment vascular structures were analyzed with OCTA. The data were analyzed both in eyes that underwent successful vitrectomy for detachment and in the fellow eyes and compared with the control group.

Results: In our study, in the comparison of the fellow eyes of the patients with the control group based on OCTA data; superficial capillary plexus (SCP) superior hemifield vascular density, SCP parafoveal vascular density and SCP parafovea superior hemifield vascular density, radial peripapillary capillary plexus (RPC) inside disc vascular density (small vessels) variables were statistically different between the two groups (respectively p=0.045, p=0.045, p=0.042, p=0.036). The mean values of the healthy fellow eye group for these parameters are lower than the mean values of the control group. In our study, both SCP and deep capillary plexus (DCP) vascular density values were found to be lower than the control group in the postoperative 1st and 3rd month OCTA evaluation in eyes that had undergone successful surgery for RRD (p value <0.0001). According to the 3rd month OCTA measurements of patients who underwent successful surgery for RRD, a decrease in the foveal avascular zone (FAZ) area was observed compared to the control group, and this difference was statistically significant (p=0.014). There was a statistically significant decrease in optic nerve head vascular density values measured by OCTA device in the 1st and 3rd months postoperatively compared to the control group (p=0.0001). There was a statistically significant decrease in choriocapillaris blood flow values in the postoperative 1st month and 3rd month of patients who underwent successful surgery for RRD compared to the control group (p=0.004 and p=0.03, respectively).

Conclusion: In our study comparing the healthy fellow eyes of patients with rhegmatogenous retinal detachment with the control group using the OCTA device; SCP superior hemifield vascular density, SCP parafoveal vascular density and SCP parafovea superior hemifield vascular density, Radial peripapillary capillary plexus inside disc vascular density (small vessels) values were decreased. According to our current knowledge, our study is valuable because it is the first study in the literature to compare the healthy fellow eyes of patients with RRD with the control group using OCTA. In the eyes that had undergone successful surgery for RRD, both SCP and DCP vascular density values were decreased in postoperative 1st and 3rd month OCTA measurements. According to the 3rd month OCTA measurements of the patients who underwent successful surgery, a decrease was observed in the FAZ area compared to the control group. Optic nerve head vascular density values decreased in the 1st and 3rd months postoperatively compared to the control group. Choriocapillaris blood flow values of the patients who underwent successful surgery for RRD in the postoperative 1st month and 3rd month were found to decrease compared to the control group.

Keywords: rhegmatogenous retinal detachment, optical coherence tomography angiography, retinal vascular density, posterior segment, fellow eye.