Tarık Buğra'nın öykülerindeki niteleme sıfatları
Descriptive adjectives in Tarik Buğra's stories
Yazar: AYŞE GENCER İPLİKÇİ
Danışman: PROF. DR. HACI ÖMER KARPUZ
Pamukkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Buğra, Tarık = Buğra, Tarık ; Niteleme sıfatları = Qualificatif adjectifs ; Tür = Type

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkiye Türkçesindeki niteleme sıfatları kapsamındaTarık Buğra'nın ?Yarın Diye Bir Şey Yoktur? başlıklı eserindeki öykülerde geçenniteleme sıfatlarını incelemektir. Sıfatlar, adların önüne getirilen, adlarla anlatılannesnelerin, olayların, durumların özelliklerini anlatan sözcüklerdir.Niteleme sıfatları hakkındaki bu araştırma, Türk edebiyatının önemliyazarlarından Tarık Buğra'nın ?Yarın Diye Bir Şey Yoktur? başlıklı eserindeki 34öykünün tamamı taranarak yapılmıştır. Öykülerde geçen 2254 cümle ve bu cümlelerdegeçen 2707 niteleme sıfatı üzerinde çalışılmıştır. Niteleme sıfatları, kullanımları esasalınarak anlamsal, kullanımsal ve yapısal olmak üzere üç temel başlık altındaincelenmiştir. Anlamsal incelemede 99 değişik tür tespit edilmiştir. Kullanımsalincelemede niteleme sıfatlarının gerçek anlamda kullanılıp kullanılmadığı belirlenmiştir.Yapısal incelemede ise niteleme sıfatlarının basit ve birleşik oluşu ile aldıkları yapımekleri tespit edilmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde yapılan inceleme verilmiş, ikincibölümde istatistikler ve değerlendirmeler yer almıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the descriptive adjectives used in the stories inthe book titled ?Yarın Diye Bir Şey Yoktur? by Tarık Buğra within the Turkey Turkishdescriptive adjectives framework. Adjectives are the words which are followed by thenames that are referring the objects, events or circumstances qualified by the adjectives.Since the creatures have many common and at the same time different properties, thereexist many adjectives descripting them. Besides, that the creatures possess a plenty ofpeculiar properties increases further the number of descriptive adjectives.The research on the descriptive adjectives is conducted by investigating all 34stories in the novel titled ?Yarın Diye Bir Şey Yoktur? by Tarık Buğra who is one of themost important figures in the Turkish literary. In this thesis, 2707 descriptive adjectivesin 2254 sentences in the stories have been studied. Based on the usages of the descriptiveadjectives, they have been been examined under three categories as semantic, functionaland structural. In the semantic category, there exist nearly 99 different types ofdescriptive adjectives. In the functional investigation, it has been determined whetherthe descriptive adjectives have been used for their own meanings. In the structuralinvestigation, the structural annexes associated with the descriptive adjectives have beendetermined depending on the structure (simple or compound) the descriptive adjectives.This work is organized as follows: in the first part, the method of the investigation of thedescriptive adjectives is given. The second section includes the statistics and commentson the results obtained in the first section.