Okul öncesi eğitimde alınan satranç eğitiminin ilköğretim birinci sınıf öğrencilerin matematik becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi
Chess in education preschool education received the first class of students of mathematics the primary effect on skills
Yazar: SERAP SAĞLAM TEKNECİ
Danışman: DOÇ. DR. YASEMİN AYDOĞAN
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Matematik = Mathematics ; Matematiksel beceri = Mathematical skill ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Satranç = Chess

Özet:
Bu araştırmada, okul öncesi dönemde alınan satranç eğitiminin ilköğretim birinci sınıf öğrencilerinin matematik becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.Sakarya İl Merkezindeki Özel Şahin İlköğretim okuluna devam eden 42 birinci sınıf öğrencisi araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur. Araştırmanın genel amacına bağlı olarak anasınıfında satranç eğitimi alan 22 (11 kız, 11 erkek) çocuk deney grubuna, birinci sınıf öğrencilerinden yansız atama ile belirlenen 20 (13 kız, 7 erkek) çocuk ise kontrol grubuna dahil edilmiştir. Araştırmada sontest kontrol gruplu model kullanılmıştır.Araştırmada gerekli verilerin toplanmasında, çocukların temel satranç bilgi düzeylerini ölçebilmek için ?Satranç Bilgisi Anket Formu? ve Erdoğan ve Baran (2006) tarafından geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılan ?Erken Matematik Yeteneği Testi-3 (TEMA-3)? kullanılmıştır.Verilerin analizi SPSS 12 paket programı kullanılarak bilgisayar ortamında gerçekleştirilmiştir. Araştırmada elde edilen verilerin analizinde; demografik özelliklere ait değişkenler için frekans ve yüzde dağılımları, testin geçerlik güvenirliğini test etmek amacıyla; testin iç tutarlılık katsayısını hesaplamak için KR-20 testi, ölçeğin zamana bağlı tutarlı ölçümler verip vermediğini değerlendirmek için test tekrar test korelasyon katsayısı, ölçüt geçerliği için Mann Whitney U-Testi, madde analizi için ise alt % 27-üst % 27' lik madde analizi işlemleri kullanılmıştır.Araştırma sonucunda; satranç eğitimi alan öğrencilerin matematik yetenek puanlarının yüksek olduğu (U=119.5, p<0.05), matematik testinde daha çok soruya doğru cevap vererek ham puanlarının yüksek olduğu (U=117.5, p<0.05), güven aralığı değerlerine bakıldığında çocukların yaşının gelişimini gösterdiği ya da yaşının üzerinde performans sergiledikleri (U=121.5, p<0.05), satranç bilgisi anket formundan daha yüksek puan aldıkları (U=210, p<0.05) saptanmıştır.Satranç oynamayı bilen öğrencilerin Matematik Yeteneği Testi-3 (TEMA-3) B22. ve B42. maddelerindeki analiz sonuçları; bir basamaklı sayılarda zihinsel sayı doğrusu ve iki basamaklı sayıları yazma, büyük sayılarla toplandıktan sonra sayma, toplama işleminin değişim özelliğinin sembolik olarak gösterimi, iki basamaklı sayılarda zihinsel sayı doğrusu, 11'den 20 nesneye kadar birer birer sayma ve bir basamaklı büyük sayıdan küçük olanı veya kendisini çıkarma becerilerinde satranç bilmeyen öğrencilere göre daha başarılı olduklarını göstermektedir.Bu sonuçlara göre okul öncesi dönemde alınan satranç eğitiminin çocukların matematik becerileri üzerinde olumlu bir etkisi olduğu söylenebilir.Anahtar Kelimeler: Okul öncesi eğitim, matematik, matematik becerileri, satranç.

Abstract:
This research has aimed to examine the effects of chess education, which has taken at preschool education, to mathematic skills of primary school first grade pupils.In Sakarya province, Özel Şahin Primary Schools' 42 first grade pupil has formed of the working group of this research. According as the general purpose of the research, experimental group has consisted of 22 pupils (11 girls and 11 boys) who have educated in chess at nursery school and control group has been included 20 first grade pupil (13 girls and 7 boys) , who were choosen randomly. Final test with a control grup is the model of this research.While gathering data for the research, ''Satranç Bilgisi Anket Formu'' has used for scaling pupils' basic chess knowledge and ?Erken Matematik Yeteneği Testi-3 (TEMA-3)? ,which validity and reliability workout has made by Erdoğan and Baran (2006), has used.Data analysis using SPSS 12 package program was carried out in computer environment. Frequency and per cent range for variables of demographic features were used for analyzing gathered data in the research. Moreover, to examine the validty reliablity of the test, KR-20 test was used for computing the test' consistency coefficient. Re-test correlation coefficient has helped for evalueting the test if it gives consistent measurements or not depend on time. Mann Whitney U-Test has provide to control the validity of scale. Also % 27 - top % 27 material analyzing process has being used.Research results show that chess educated pupils has had higher mathematic skill points (U=119.5, p<0.05). They have answered more question in mathematic test correctly and have had high points (U=117.5, p<0.05). When looked at the reliability range values, pupils had performed due their age or better than expected (U=121.5, p<0.05) In addition to these, they had got high points from 'Chess knowledge survey forum (U=210, p<0.05).Chess player pupils analyze results in section B.22 and section B.44 of 'Erken Matematik Testi-3 show that they have performed better than non-chess player pupils in such cases as having a mental number lineer in one digit numbers and writing in two digit numbers, counting in big numbers after accumulation, displaying of variation feature of operation in addition symbolically, having a mental number lineer in two digit numbers, counting of objects one by one from 11 to 20 and subtracting small number from big number or subtracting numbers from theirselves in one digit numbers.These results show that chess education at preschool has a positive influence on pupils' mathematic skills.Key Words: Pre-school education, mathematics, math skills, chess.