Kamu iktisadi teşebbüslerinde kurumsal yönetim: Türkiye örneği
Corporate governance of state-owned enterprises: Turkish case
Yazar: SADIK YAVAŞ
Danışman: PROF. DR. TURAN EROL ; PROF. DR. TOLGA OMAY
Türk Hava Kurumu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kurumsal yönetim = Corporate governance ; KİT = State Economic Enterprises ; Türkiye = Turkey ; Yönetim = Management

Özet:
Kamu teşebbüslerinin kurumsal yönetimi gerek uluslararası ve gerekse ulusal sahada yeniden yapılandırmaya tabi bulunmaktadır. Bu çalışmada, küresel karşılaştırılmalardan da istifade ile Türkiye'deki kamu teşebbüslerinin kurumsal yönetim sistem ve mekanizmalarında etkili hususların tespiti amaçlanmıştır. Finansal olmayan kamu teşebbüslerine odaklanan çalışma nitel araştırma yöntemlerinden derinlemesine mülakat tekniği ile ikincil verilerin kullanıldığı araştırma betimleyici bir yaklaşımla ele alınmıştır. Yaygın yaklaşımın aksine kamu teşebbüslerinin kuruluşları özel ya da kamu arasında bir tercihten ziyade ilgili yatırım ve üretimin varlık ya da yokluğu arasında bir karar olduğu ve işletme başarısının mülkiyetten ziyade hissedarlık politikası ve uygulamasına bağlı bulunduğu değerlendirilmiştir. Araştırma; 
i) kurumsal yönetim çerçevesi kapsamında yasal yapı, piyasa etkinliği, farkındalık ve siyasi destek ihtiyacı,
ii) hissedar devlet kapsamında aktif hissedarlık politikasının varlığı, yetki ve sorumluluk ayrımı ve hissedarlık araçlarının kullanımı, 
iii) teşebbüs uygulamaları kapsamında yönetim kurulunun yapı, yetki ve sorumlulukları, teşebbüslerin kurumsal yetkinliği ve etkin teşvik sistemleri, 
iv) diğer hususlar kapsamında paydaş ilişkileri ve dış denetim unsurlarının etkisini göstermiştir. Bu unsurlar dikkate alınarak, kamu teşebbüsü kurumsal yönetimlerinin geliştirilmesi amacıyla, yasal çerçevenin güncellenmesi, aktif hissedarlık politikasının belirlenmesi, teşebbüs ile devlet arasında yetki ve sorumluluğun ayrıştırılması ve etkin denetim mekanizması işleyişi önerilmektedir.

Abstract:
Corporate governance of state-owned enterprises is subject to restructuring both in international and national field. Applying global comparisons it is aimed to identify what factors affecting corporate governance systems and mechanisms of state-owned enterprises in Turkey. Focusing on non-financial state-owned enterprises, the study adopts exploratory approach by using deep interview of qualitative methods and secondary data. Contrary to prevailing argument of public or private, establishment of an SOE was a decision whether to have the investment and productiction or not; additionally the success or failure of a corporation depends more on shareholding policy end executiton than ownership. The research showed that effective elements are;
i) corporate governance framework issues, including regulations, market effectiveness, awareness and political support,
ii) state ownership issues, including active shareholder policy, separation of roles and responsibilities, and use of shareholding tools,
iii) practices of enterprises, including power and duty of boards, corporate competencies, effective motivation systems,
iv) other issues, including stakeholder relations and external audit. Taking into account these elements, it is recommended that amendments on legal framework, definition of active shareholding policy, diffusion on roles and responsibilities between state and enterprises, and functioning effective audit mechanism for developing corporate governance of state-owned enterprises.