Milliyetçi basının toplum tasavvuru: Tercüman ve Ortadoğu Gazetesi yazarları
The nationalist press's conception of society: Tercüman and the columnists of the Ortadoğu newspaper
Yazar: MİHRALİ KÖSELİÖREN
Danışman: PROF. DR. BÜNYAMİN AYHAN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Gazetecilik = Journalism

Özet:
Gündelik hayat içerisinde yaşanan savaşlar, krizler, küreselleşme ve milli devlet tartışmaları dünyada ve Türkiye'de milliyetçiliğin etkisini arttırmasına yol açmaktadır. Özellikle içerisinde bulunduğu toplumların yapılarına göre farklı anlamlandırmalarla kendini gösteren milliyetçilik olgusunun bir tasavvuru da temellerini Osmanlı Devleti'nden olan Türk milliyetçiliği olmaktadır. Bu milliyetçilik türü sahip olduğu, toplumsal, siyasal, askeri ve kültürel gibi yapılar nedeniyle içinde bulunduğu döneme göre farklı özelliklerini ön plana çıkarmaktadır. Bu bağlamda Türk milliyetçiliğinin gündelik hayat içerisindeki yapısal özellikleri değişmektedir. Bu durumda banal milliyetçiliğin unsurları arasında yer alan para, bayrak ve milli marş gibi unsurların yanı sıra basının etkisi de bulunmaktadır. Ancak basın hem yayın politikası hem de sahiplik yapısı nedeniyle milliyetçiliğe yönelik çeşitli toplum tasavvurları ortaya koymaktadır. Bu tasavvurların oluşmasında başta sosyalizasyon kurumları olmak üzere haber metinlerinden fotoğraflara, başlıklardan köşe yazarlarına kadar birçok faktör etkili olmaktadır. Özellikle köşe yazarları, basının sahiplik yapısı veya yayın politikasının yanı sıra kültürel arkaik yapılarından da yola çıkarak kendilerine ait bir toplum tasavvuru ortaya koymaktadır. 
Bu çalışmada 1974-1977 yılları arasında milliyetçi bir yayın politikası belirleyen Tercüman ve Ortadoğu gazetesinde köşe yazarlığı yapan Ahmet Kabaklı, Ergün Göze, Tarık Buğra, Vecihi Ünal, Vecdi Bürün ve Erol Güngör'ün 1410 köşe yazısı evren-örneklem ilişkisinden yola çıkarak içerik analizi tekniğiyle incelenmiştir. Burada temel amaç incelenen milliyetçi köşe yazarlarının toplum tasavvurlarını ortaya koymaktır. Bu bağlamda Tercüman gazetesi köşe yazarlarından Ahmet Kabaklı'nın milliyetçiliğin temelinde yer alan unsurlardan bir olan öteki ilişkisine en fazla yer verirken; biz tasavvurunun ise en fazla Erol Güngör'ün yazılarında yer aldığı bulgulanmaktadır. Ayrıca Ergün Göze'nin ise Türk milletini en fazla milli şuur tasavvuru üzerinden anlamlandırdığı saptanmaktadır. Öte yanda toplum tasavvurlarının oluşmasında önemli rol oynayan sosyalizasyon kurumlarından ailenin ve ekonominin en fazla Vecihi Ünal'ın köşe yazılarında yer alırken basın ve din kurumuna yönelik tasavvurların ise Ahmet Kabaklı'nın yazılarında anlamsal bir ilişkiye sahip olduğu görülmektedir. Bu yazarların yanı sıra sivil toplum kurumlarının mesleki yapılar üzerinden anlamlandırılması durumu ise en fazla Tarık Buğra'nın köşe yazılarında var olduğu saptanmaktadır.

Abstract:
Wars, crises, globalization and nation-state debates in daily life lead to an increase in the impact of nationalism in the world and in Turkey. Another conception of the phenomenon of nationalism, which manifests itself with different interpretations, especially according to the structures of the societies in which it is located, is Turkish nationalism, which has its foundations from the Ottoman Empire. Due to the social, political, military and cultural structures it has, this type of nationalism highlights different characteristics according to the period it is in. In this context, the structural features of Turkish nationalism in daily life are changing. In this case, besides the elements such as money, flag and national anthem, which are among the elements of banal nationalism, there is also the influence of the press. However, the press presents various conceptions of society towards nationalism due to both its editorial policy and its ownership structure. Many factors, from news texts to photographs, from headlines to columnists, especially socialization institutions, are effective in the formation of these visions. Columnists, in particular, present their own imagination of society based on the ownership structure or publication policy of the press, as well as their cultural archaic structures.

In this study, the 1410 columns of Ahmet Kabaklı, Ergün Göze, Tarık Buğra, Vecihi Ünal, Vecdi Beğin and Erol Güngör, who wrote a column for Tercüman and Ortadoğu newspaper, which determined a nationalist publishing policy between 1974-1977, were analyzed with content analysis technique, starting from the universe-sample relationship. examined. The main purpose here is to reveal the social conceptions of the nationalist columnists examined. In this context, while one of the columnists of Tercüman newspaper, Ahmet Kabaklı, gives the most place to the relationship of the other, which is one of the elements at the base of nationalism; it is found that the imagination of us is mostly found in the writings of Erol Güngör. In addition, it is determined that Ergün Göze gives meaning to the Turkish nation mostly through the imagination of national consciousness. On the other hand, while the family and the economy, which play an important role in the formation of social conceptions, take place mostly in the articles of Vecihi Ünal, it is seen that the conceptions of the press and religion have a semantic relationship in the writings of Ahmet Kabaklı. In addition to these authors, it is determined that the meaning of non-governmental organizations through professional structures is mostly found in the columns of Tarık Buğra.