Uşak yöresi doğal yapı taşlarının fiziko-mekanik özelliklerinin belirlenmesi
Determination of physical-mechanical properties of natural building stones in Uşak region
Yazar: AYŞE NUR ALPEREN
Danışman: PROF. DR. HALUK ÇELİK
Uşak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
Bu çalışmada, Uşak İlinde bulunan Ulubey, Karahallı ve Sivaslı İlçelerinde işletilmekte olan 9 adet mermer ocağından alınan "Uşak Beyaz- Uşak Yeşil" mermerlerine ait moloz boyutundaki numuneler önce mermer kesme atölyesinde TSE standartlarına uygun olarak hazırlanmış, sonrasında yine ilgili standartlara göre gerçekleştirilen laboratuvar çalışmaları ile fiziksel, mekanik, kimyasal ve mineralojik-petrografik özellikleri belirlenmiştir. Belirlenen bu özelliklerin TS 1910, TS 2513 ve TS 10449 standart değerleri ile karşılaştırılması yapılarak doğal yapı taşı olarak kullanım yerleri belirlenmiş, kullanım yerlerine uygun olup olmadıkları saptanmıştır. Her bir fiziko-mekanik özellik için 5'er adet numune üzerinde deneyler yapılmış, elde edilen sonuçların aritmetik ortalamaları sonuçların değerlendirilmesinde kullanılmıştır. Uşak mermerlerinde yapılan mineralojik-petrografik incelemelere göre mermerlerin granoblastik doku gösteren iyi gelişmiş polisentetik ikizlenmeye sahip kalsit minerallerinden oluştuğu belirlenmiştir. Kalsit minerallerinde yapılan tane boyut ölçümlerine göre tane boyutlarının 101,7 µm ile 2266,9 µm arasında değiştiği görülmüş olup, Uşak mermerlerinin ince-orta taneli sınıfta yer aldığını belirlenmiştir. Belirlenen fiziko-mekanik değerler standartlarda belirtilen sınır değerleri sağladığını ve Uşak mermerlerinin doğal yapı taşı ve kaplama taşı olarak kullanılabileceğini göstermektedir.

Abstract:
In this study, rubble-size samples of "Uşak White-Uşak Yeşil" marbles taken from 9 marble quarries operating in Ulubey, Karahallı and Sivaslı districts in Uşak were first prepared in accordance with TSE standards in the marble cutting workshop, and then they were examined in laboratory studies carried out according to the relevant standards. physical, mechanical, chemical and mineralogical-petrographic properties were determined. By comparing these determined features with TS 1910, TS 2513 and TS 10449 standard values, their places of use as natural building blocks were determined and it was determined whether they were suitable for the places of use. Experiments were carried out on 5 samples for each physico-mechanical property, and the arithmetic averages of the obtained results were used in the evaluation of the results. According to the mineralogical-petrographic examinations made in Uşak marbles, it was determined that the marbles were composed of calcite minerals with well-developed polysynthetic twinning showing granoblastic texture. According to the grain size measurements made in the calcite minerals, it was observed that the grain sizes ranged from 101.7 µm to 2266.9 µm, and it was determined that the Uşak marbles were in the fine-medium grain class. The determined physico-mechanical values show that it provides the limit values specified in the standards and that Uşak marbles can be used as natural building stones and facing stones.