İlkokul ve ortaokullarda örgütsel iklim ve öğretmenlerin iş doyumu arasındaki ilişki
The relationship between the organizational climate and job satisfaction in primary and secondary schools
Yazar: ATIL İDİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YUNUS REMZİ ZORALOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim kurumları = Education establishments ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Eğitim örgütleri = Education organizations ; Ortaokullar = Secondary schools ; Örgüt iklimi = Organizational climate ; Öğretmenler = Teachers ; İlkokullar = Primary schools ; İş doyumu = Job satisfaction ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bu çalışma ile ilkokul ve ortaokullarda öğretmenlerin örgüt iklimine ilişkin algılarının, iş doyum düzeylerinin ve bu iki kavram arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışma ilişkisel tarama modelinde bir araştırmadır.
Araştırmada veri toplama aracı olarak "Okul İklimi Ölçeği" ve "İş Doyumu Ölçeği" adlı beş dereceli Likert tipi ölçek kullanılmıştır.
Araştırma evrenini, 2016-2017 eğitim öğretim yılında İzmir İli Menemen İlçesi'nde MEB'e bağlı resmi 35 ilkokul 24 ortaokul olmak üzere toplam 59 okulda görev yapan 1144 öğretmen, araştırma örneklemini rastgele belirlenen 10 ilkokul 8 ortaokul olmak üzere toplam 18 okulda görev yapan 303 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada örneklem kapsamındaki öğretmenlerin görüşleri ölçek yoluyla alınmıştır. Verilerin çözümlenmesinde ve bulguların ortaya konmasında, Aritmetik Ortalama, Standart Sapma, t-testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, LSD post hoc testi, Pearson Korelasyon Analizi kullanılmıştır.
Araştırma sonucunda elde edilen bulgular şöyle özetlenebilir:
Öğretmenlerin okul iklimine ilişkin algıları yüksek düzeydedir.
Araştırmaya katılan öğretmenlerin okul iklimine ait demokratiklik ve adanma boyutuna ilişkin algıları, boyutlar arasında en yüksek düzeyde iken, çatışmasızlık boyutuna ait algıları boyutlar arasında en düşük düzeydedir.
Öğretmenlerin okul iklimine ilişkin algıları; öğretmenlerin cinsiyetine, yaşına medeni durumuna, mesleki kıdemine, çalıştıkları okuldaki hizmet süresine ve çalıştıkları okul düzeyine göre anlamlı farklılık göstermemektedir. Öğretmenlerin okul iklimine ait liderlik ve etkileşim boyutuna ilişkin algıları, öğretmenlerin mesleki kıdemine ve çalıştıkları okuldaki hizmet süresine göre anlamlı farklılık göstermektedir.
Öğretmenlerin iş doyumları yüksek düzeydedir. Araştırmaya katılan öğretmenlerin iş doyumuna ait içsel doyum boyutu ortalamaları dışsal doyum boyutu ortalamalarından daha yüksektir.
Öğretmenlerin iş doyumu puanları; öğretmenlerin cinsiyetine, yaşına ve medeni durumuna göre anlamlı farklılık göstermemektedir. İş doyumu ortalamaları; öğretmenlerin mesleki kıdemine, çalıştığı okuldaki hizmet süresine ve okul düzeyine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Öğretmenlerin mesleki kıdemleri artıkça, iş doyumu düzeyleri azalmaktadır. İlkokulda görev yapan öğretmenlerin iş doyumu düzeyleri, ortaokulda görev yapan öğretmenlerin iş doyumu düzeylerinden yüksektir.
Araştırmaya katılan öğretmenlerin okul iklimi algı puanları ile iş doyumu arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişki vardır.

Abstract:
The aim of this research is to determine the teachers' perceptions about the organizational climate, job satisfaction levels and the relationship between the two concepts. This research is a descriptive study in the screening model.
A five-point Likert-type scale named "School Climate Scale" and "Job Satisfaction Scale" were used as data collection tools in the survey.
The research population consisted of 1144 teachers working in 59 schools, 35 primary schools and 24 secondary schools affiliated to MEB in Menemen District / İzmir in 2016-2017 academic year, 303 teachers working in 18 schools including 10 primary schools and 8 secondary schools randomly selected as research sample Teachers. The opinions of the teachers in the sample were taken by scale. Arithmetic Mean, Standard Deviation, t-test, ANOVA test, LSD post hoc test, Pearson Correlation Analysis were used in analyzing the data and revealing the findings.
The findings of the research can be summarized as follows:
Teachers' perception of school climate is high.
The perceptions of democracy and commitment of school climate teachers are the highest among dimensions, while the perceptions of conflict dimension are at the lowest level.
Perceptions of teachers about school climate; Age, marital status, occupational seniority, duration of service at the school, and the type of school they work. Teachers' perceptions of the school climate leadership and interaction dimension are significantly different according to the professional seniority of the teachers and the duration of their service at the school.
Teachers' job satisfaction is high. The scores of internal satisfaction dimension of job satisfaction of teachers participating in the research are higher than the score of external satisfaction dimension.
Teachers' job satisfaction scores; Teachers' gender, age, and marital status. Job satisfaction scores; In terms of the professional seniority of the teachers, the length of service at the school they work in, and the type of school they attend. Teachers' professional seniority is diminishing, job satisfaction levels are decreasing. Job satisfaction levels of primary school teachers are higher than job satisfaction levels of secondary school teachers.
There is a positive and significant relationship between school climate perception scores and job satisfaction of the teachers participating in the research.