Ülke kredi notlarını etkileyen faktörler: Yükselen ekonomiler ve Türkiye örneği
Determinats of sovereign ratings: Emerging countries and Turkish sample
Yazar: BURHAN KABADAYI
Danışman: PROF. DR. ÖMER SELÇUK EMSEN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Derecelendirme = Rating ; Derecelendirme kurumları = Rating agencies ; Gelişmekte olan piyasalar = Emerging markets ; Kredi derecelendirme = Credit rating ; Kredilendirme = Credit ; Moody`s = Moody`s ; Standart and Poor`s = Standart and Poor`s ; Türkiye = Turkey ; Ülke imajı = Country image ; Ülke riski = Country risk

Özet:
Çalışmanın amacı, kredi derecelendirme kuruluşları (KDK) tarafından verilen ülke notlarını etkileyen faktörlerin irdelenmesi ve ülke notlarının derecelendirilen ülkelerin ekonomik ve siyasi yapılarını yansıtıp yansıtmadığının tetkik edilmesidir. Ülke notlarını etkileyen faktörler Yükselen Ekonomiler ve Türkiye örnekleri üzerinde alternatif ekonometrik modeller vasıtasıyla incelenmiştir. Yükselen Ekonomiler için 1995-2009 yılları arasında yıllık verilerle nicel ve nitel bağımlı değişkenli modeller uygulanmıştır. Türkiye için 1992-2010 yılları arası çeyrek dönemlik veriler sınır testiyle analizi edilmiştir.Yükselen Ekonomilerin ülke notlarını açıklamaya yönelik olarak kullanılan değişkenlerin katsayı işaretleri teorik olarak beklenildiği yönde bulunmuş ve istatistikî bakımdan anlamlı değişkenler elde edilmiştir. Sonuç olarak, Yükselen Ekonomiler bağlamında ülke notlarını ülkelerin ekonomik siyasi yapılarını yansıttığı ve KDK'ların tarafsız hareket ettikleri sonucuna ulaşılmıştır.Türkiye notları için yapılan analiz sonuçlarına göre Standard and Poors (S&P) ve ortalama ülke notlarını açıklayan değişkenler için teorik olarak beklenen işaretli katsayılar elde edilmiştir. Moodys ve Fitch notları için önemli bazı değişkenlerin katsayıları teorik olarak beklenilenin tersine bulunmuştur. Türkiye bağlamında, S&P ve ortalama notlar ülke içi gelişmeleri yansıtırken Moodys ve Fitch notları için elde edilen sonuçlar kısmen doğrulanır niteliktedir.

Abstract:
The aim of this dissertation is to examine the determinants of sovereign ratings given by credit rating agencies (CRAs) and to check whether the sovereign ratings reflect the rated countries? economic and political structure. The determinants of the sovereign ratings were examined on emerging countries and Turkey by alternative econometric models. For emerging countries, quantitative and qualitative dependent variable panel data models were applied to the yearly data between 1995 and 2009. For Turkey, the quarter term data between 1992 and 2010 were analyzed by bounds test.The coefficients signs of the variables used to determine emerging countries? scores were found as theoretically expected and statistically significant variables were accessed. As a consequence, in the context of emerging countries, sovereign ratings reflect the economic and political structure of the countries and CRAs rate the countries objectively.As a consequence of Turkish ratings analysis, the coefficient signs of exploratory variables of Standard and Poors (S&P) and average rating were found as theoretically expected. Some of important exploratory variables? coefficient signs were not found as theoretically expected for Fitch and Moody?s ratings. In the context of Turkish Economy, while S&P and average scores reflect the economic and political structure of the country, the estimation results of Moody?s and Fitch scores are confirmed partially, relative to S&P and average estimation results.