Astımlı çocukların annelerinde anksiyete düzeyleri ve strsle başa çıkma yöntemlerinin değerlendirilmesi
Anxiety levels in mothers of children with asthma and evaluation of methods of coping with stress
Yazar: SEYFETTİN TAY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MÜSEMMA KARABEL
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Anneler = Mothers ; Astım = Asthma ; Stres yönetimi = Stress management ; Stresle başetme = Coping with stress ; Çocuklar = Children ; Ölçekler = Scales

Özet:
ÖZET
Giriş ve Amaç: Astım çocuklarda en sık görülen kronik hastalıktır. Astım vakaları önemli ölçüde artmaktadır. Aileler çocukluk çağında görülen astım tedavisinde önemli rol oynamaktadır. Kronik hastalığa sahip çocuklarda ve annelerinde stres ve anksiyete sıklığının arttığını destekleyen yayınlar olup bu çalışmanın temel amacı, astımı olan çocukların annelerinin anksiyete düzeylerini ve stres ilişkili başa çıkma davranışlarını saptamaktır.
Olgular ve Yöntemler: Prospektif olarak yürütülen araştırmamızda, çalışma grubu olarak 75 astımlı çocuk ve annesi, kontrol grubu olarak 60 sağlıklı çocuk ve annesi araştırmaya alınmıştır. 
Veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan Klinik Görüşme Formu ile, Beck Anksiyete Ölçeği ve Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği kullanılarak toplanmıştır.
Bulgular: Beck Anksiyete Ölçeğine göre yapılan değerlendirmede, astımlı çocuklarının annelerinde anksiyete puanı 8-15 olan olgu oranı % 29.3, anksiyete puanı 16-25 olan olgu oranı %30.6, anksiyete puanı 26-63 olan olgu oranı %34.6' dir. Kontrol grubunda anksiyete puanı 8-15 olgu oranı %50, anksiyete puanı 16-25 olan olgu oranı %31.6, anksiyete puanı 26-63 olan olgu oranı %1.6 dir.
Çalışma grupları annelerin anksiyete puanına göre istatistiksel olarak değerlendirildiğinde, astımlı çocukların anneleri ile sağlıklı çocukların anneleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edildi (p<0.005).
Çalışma grubundaki annelerin stresle başa çıkma tarzları ölçeğinin kendine güvenli yaklaşım puan ortalaması 13.1±3.5, çaresiz yaklaşım puan ortalaması 15.5±3.2, boyun eğici yaklaşım puan ortalaması 11.1±2.1, iyimser yaklaşım puan ortalaması 8.1±2.2 ve sosyal destek arama yaklaşımı puan ortalaması 8.9±2.0 olarak hesaplanmıştır. Kontrol grubundaki annelerin kendine güvenli yaklaşım puan ortalaması 15.5±2.3, çaresiz yaklaşım puan ortalaması 10.8±2.5, boyun eğici yaklaşım puan ortalaması 7.3±2.0, iyimser yaklaşım puan ortalaması 10.2±1.9 ve sosyal destek arama yaklaşımı puan ortalaması 6.9±1.3 olarak hesaplanmıştır.
Kronik bir hastalık olan astıma sahip çocukların annelerinin iyimser yaklaşım, kendine güvenli yaklaşım, sağlıklı çocuğu olan annelerin puanlarına göre düşük ve istatistiksel olarak anlamlı derecede farklı bulunmuştur.
Sonuçlar: Yapılan çalışmada astımlı çocukların annelerinin stres ve anksiyete düzeylerinin arttığı saptanmıştır. Astımlı çocuğun takip ve tedavisinde ailelere bu yönde verilecek destek gerek astımlı çocuğun tedavisinin en iyi şekilde sürdürülmesine gerekse de hekim hasta yakını diyalogunun en uygun şekilde yürütülmesine katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler: Kronik, astım,  stres, ölçek,  anksiyete

Abstract:
ABSTRACT
Introduction and Aim: Asthma is the most common chronic disease among children. Cases of asthma are increasing dramatically. Families play an important role in childhood asthma management.
Children with chronic diseases and their mothers show stress and anxiety incidences, which are supported by publications. The main purpose of this study was to understand the parental stress and associated coping behaviors of mothers of children with asthma.
Cases and Methods: Our study conducted prospectively, and we included 75 asthmatic children and their mothers as study group. In the control group 60 healthy children and their mothers were included. Data was collected by the researchers using the Clinical Interview form, the Beck Anxiety Scale and Coping with Stres Scale of Style.
Findings: According to Beck Anxiety Scale, the assessment showed that the mothers of children with asthma anxiety score is 8-15, in 29.3% of cases; 30.6% of patients with anxiety score is 16-25, 34.6% of patients with anxiety score is 26-63,  in the control group 50% of patients with anxiety score is 8-15, 31.6% of cases with anxiety score is 16-25, %1.6 of cases with anxiety score is 26-63. 
In the study group, between mothers of asthmatic children and mothers of healthy children showed statistically significant difference (p<0.005) in terms of anxiety levels.
The mean scores of coping ways of stres scale in mothers are as follows; self-confident approach of 13.1±3.5, helpless approach of 15.5±3.2, submissive attitudes of 11.1±2.1, optimistic attitudes of 8.1±2.2 and approach of finding social support of  8.9±2.0. In the control group of the self-confident approach mean score of 15.5±2.3, helpless approach mean score of 10.8 ± 2.5, submissive attitudes mean score of 7.3±2.0, optimistic attitudes mean score of 10.2±1.9 and social support approaches mean score of 6.9±1.3, respectively.
Which is a chronic disease in mothers of children with asthma, optimistic attitudes, self-confident approach, compared  to  healthy children of mothers who had low scores and were found to be statistically significantly different.
Results: In this study revelaed the asthmatic children mothers' stress and anxiety levels were increased. It has been determined that during the follow-ups and treatments of children with asthma, giving support to the families will help and improve both the patients' treatment process and the dialog between doctor and patients' relatives.

Key Words: Chronic, asthma, stress, scale and anxiety.