Şair Yusuf Nâbî'nin beş eserinde devlet yönetimi ve toplumun panoraması
Panorama of state administration and society in the five works of Poet Yusuf Nâbî
Yazar: ZERRİN TÜRK
Danışman: PROF. DR. HALİL İBRAHİM YAKAR
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 17. Yüzyıl Türkçesi ve Söz Varlığı = Turkish and Vocabulary of the 17th Century ; 17. yüzyıl = 17. century ; Nabi = Nabi

Özet:
ŞAİR YUSUF NÂBÎ'NİN BEŞ ESERİNDE DEVLET YÖNETİMİ VE TOPLUMUN PANORAMASI

TÜRK, Zerrin
Yüksek Lisans Tezi,
Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Tez Danışmanı: Prof.Dr. Halil İbrahim YAKAR
September 2024, 208 Sayfa

Bu çalışmanın konusu, "Şair Yusuf Nâbî'nin Beş Eserinde Devlet Yönetmi ve Toplumun Panoraması"dır. Çalışmamızın giriş kısmında, araştırmanın problemi, önemi, denenceler ve sınırlılıklarına değinilmiştir. Çalışmamızın metin kısmı üç ana bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde "Sosyal Düzeni Sarsılmış Bir Toplumun Ferdi Olan Nâbî'nin Yetiştiği Sosyal ve Edebî Çevre, Hayatı, Eserleri ve Edebî Kişiliği"ne yer verilmiştir. İkinci bölümde "Şâir Yusuf Nâbî'nin Penceresinden Osmanlı Devleti'nin Sosyo-Politik ve Sosyo-Ekonomik Portresi" başlığı adı altında alt başlıklara yer verilmiştir. Üçüncü bölümde ise "Osmanlı Yönetim Anlayışı ve Toplum Düzeni" başlığı altında alt başlıklara yer verilmiştir. Çalışmamızda tarafsız, nesnel ve bilimsel çizgiden sapmayan bir metot gözetilmiştir. Ana kaynak olarak Yusuf Nâbî'nin "Türkçe Dîvân", "Farsça Divançe", "Hayriyye-i Nâbî", "Sûr-name" ve  "Münşeât-ı Nâbî" adlı eserleri temel alınmıştır. Çalışmamızı hazırlarken ilk önce eserleri baştan sona taradık. Daha sonra ilgili unsurlar, devlet yönetimine ve toplum düzenine yansıyan unsurlar tespit edilip fişlenmiştir. Hemen arkasından bu fişler tasnif edilmiştir. İhtiyaç duyulan düzenlemelerden sonra seçilen beyitlerin nesre çevirisi yapılmıştır. Devamında ilgili unsurlara göre yorumlarda bulunulmuştur. Şahsi yorumlarımız yanında, ilgili kaynaklarda zikredilen açıklamalara da yer verilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Klasik Türk Şiiri, Şair Nâbî, Devlet Yönetimi, Toplum Düzeni, Zihniyet ve Tahlil.

Abstract:
ABSTRACT

PANORAMA OF STATE ADMINISTRATION AND SOCIETY IN THE FIVE WORKS OF POET YUSUF NÂBÎ


TÜRK, Zerrin
Master's or Doctoral Thesis,
Department of Turkish Language and Literature
Ancient Turkish Literature Department
Thesis Advisor: Prof. Dr. Halil İbrahim YAKAR
September 2024, 208 Pages

The subject of this study is "Panorama of State Administration and Society in the Five Works of Poet Yusuf Nâbî." In the introduction part of our study, the research problem, importance, hypotheses, and limitations are discussed. The text of our study consists of three main sections: The first section includes "The Social and Literary Environment in which Nâbî, a member of a society whose social order was shaken, grew up, his life, works, and literary personality." In the second part, subheadings are presented under the title "Socio-Political and Socio-Economic Portrait of the Ottoman Empire from the Perspective of Poet Yusuf Nâbî." In the third section, subheadings are included under the title "Ottoman Governance Approach and Social Order." The study employs an objective method that adheres to academic standards. Yusuf Nâbî's works "Turkish Dîvân," "Persian Divançe," "Hayriyye-i Nâbî," "Sûr-name," and "Münşeât-ı Nâbî" were used as primary sources. While preparing our study, we first thoroughly examined the works. Then, the elements related to state administration and societal order were identified and recorded. These records were then classified. After necessary revisions, selected couplets were translated into prose. Comments were made based on these elements, and explanations from relevant sources were included alongside our personal interpretations.
Key Words: Classical Turkish Poetry, Poet Nâbî, State Administration, Social Order, Mentality and Analysis.