Demir eksikliği anemisi ile başvuran erkek ve kadın hastaların endoskopik verilerinin retrospektif değerlendirilmesi /
Yazar: FATİME DEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜJGAN GÜRLER
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-demir eksikliği = Anemia-iron deficiency ; Endoskopi = Endoscopy ; Endoskopi-gastrointestinal = Endoscopy-gastrointestinal ; Kolonoskopi = Colonoscopy ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Demir eksikliği anemisi en sık görülen anemi çeşidi olup, sıklığı ve nedeni hasta
populasyonlarına göre değişiklik göstermektedir. Erkek ve postmenopozal kadın
hastalarda, demir eksikliği anemisinin en sık sebebi gastrointestinal sistem kaynaklı
kronik kan kaybı ya da emilim bozukluğunun olmasıdır.Çalışmamızda erkek ve
postmenopozal kadın hastalarda demir eksikliği anemisine yol açabilecek
gastrointestinal patolojileri belirlemek amaçlandı. Bu amaçla Ocak 2016 -Aralık 2017
tarihleri arasında Abant İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Endoskopi
Ünitesi'ne başvuran toplam 234 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Çalışmaya
katılan hastaların 126'sı erkek 108'i kadın idi. Hastaların yaş ortalamasının 64,17
olduğu, erkek ve kadın hastalarda benzer olduğu görüldü. Hastaların %86,7 sine ÖGD,
%44,4 üne kolonoskopi, %31,2 sine hem ögd hem kolonoskopi yapıldığı görüldü.
ÖGD'de lezyon tespiti %96, kolonoskopide lezyon tespiti %56, ÖGD ve
kolonoskopinin birlikte yapıldığı hastalarda lezyon tespit oranı %97,3 olduğu görüldü.
ÖGD yapılan hastalarda en sık görülen lezyonlar sırasıyla noneroziv gastrit, eroziv
gastrit ve bulboduodenitler olarak saptandı. Gastrik ülser %11,3 bulboduodenal ülser
%5,9 oranında görüldü. %6,9 hastada gastrektomitespit edildi. Endoskopik biopsi
sonrası Helikobakter pozitifliği %35,4 gastrik atrofi %13,3 çölyak hastalığı ise %1,4
oranında bulundu. 1 hastada özefagusda malign görünümlü kitle görüldü. Kolonoskopi
verilerine bakıldığında en sık görülen lezyonlar sırasıyla polip, hemoroid ve divertikül
olarak saptandı. Poliplerin genelde sayıca <3 ve büyüklük olarak <1cm olduğu görüldü.
Divertiküller %81,8 oranında sol kolonda bulundu. İnflamatuar barsak hastalığı sıklığı
%5,8 tespit edildi, sayıca ülseratif kolitin crohn'dan daha fazla olduğu görüldü. Sadece
sol kolonda olmak üzere 1 hastada anjiodisplazi görüldü. Üst gis taramasında malignite
%5,1 gastrik adenoca oranı %3,6 oranında görüldü. Kolorektal malignite oranı %2,9
olarak tespit edildi, sol kolon/sağ kolon oranı 2:1olduğu görüldü. Sonuç olarak yapmış
olduğumuz bu çalışmada erkek ve postmenopozal kadın hastalarda, demir eksikliği
anemisinde gastrointestinal sistem kaynaklı lezyonların büyük oranda eşlik ettiğini
gördük. Lezyonların çeşitliliği ve tedavileri yapılmadığında oluşabilecek
komplikasyonlar göz önünde bulundurulduğunda hem üst hem alt gis endoskopiler
birlikte ve demir eksikliği anemisi tanısı konulur konulmaz vakit kaybedilmeden
yapılmalıdır.

Anahtar kelimeler:Demir eksikliği anemisi, Kolonoskopi, Özefagogastroduodenoskopi

Abstract:
Iron deficiency anemia is the most common type of anemia, and its frequency
and cause varies according to patient populations. The most common cause of iron
deficiency anemia in male and postmenopausal female patients is chronic blood loss or
impaired gastricum due to gastrointestinal system. In our study, we aimed to determine
the gastrointestinal pathologies which may lead to anemia of iron deficiency in male
and postmenopausal female patients. A total of 234 patients who applied to the Abant
Izzet Baysal Training and Research Hospital Endoscopy Unit between January 2016
and December 2017 were retrospectively evaluated for this purpose. Of the patients
participating in the study, 126 were male and 108 were female. It was seen that the
mean age of the patients was 64,17, similar to that of male and female patients. Of the
patients, 86.7% were diagnosed with EGD, 44.4% with colonoscopy, 31.2% with both
eugenics and colonoscopy. Lesion detection was found to be 96% in EGD, lesion
detection was 56% in colonoscopy and 97.3% in patients with combined EGD and
colonoscopy. The most common lesions in patients with OGD were nonerosive gastritis,
erosive gastritis and bulboduodenitis, respectively. Gastric ulcer 11.3% and
bulboduodenal ulcer 5.9% were seen. 6.9% patient gastrectomy was detected. After
endoscopic biopsy, H. pylori positivity was 35.4%, gastric atrophy was 13.3% and
celiac disease was 1.4%. A malignant mass was seen in the esophagus in one patient.
When colonoscopy data were analyzed, the most common lesions were polyps,
hemorrhoids, and diverticula, respectively. Polies were generally found to be <3 in
number and <1 cm in size. Diverticulitis was found in the left arm by 81.8%.
Inflammatory bowel disease frequency was found to be 5.8%, with ulcerative colitis
appearing to be greater than Crohn's. Angiodisplasia was seen in 1 patient, only in the
left fistula. Malignancy rate of 5.1% and gastric adenocarcinoma rate of 3.6% were seen
in upper gastrointestinal tract screening. The colorectal malignancy rate was found to be
2.9%, with a left to right colon ratio of 2:1.In conclusion, we have seen that in male and
postmenopausal female patients, lesions originating from the gastrointestinal tract are
accompanied by a large proportion of iron deficiency anemia. Considering the
complications that may arise when the lesions are not treated and the variety of the
lesions, both upper and lower endoscopes should be done together and the diagnosis of
iron deficiency anemia must be made without losing time.

Key words: Iron deficiency anemia, Colonoscopy, Esophagogastroduodenoscopy