Lise öğrencilerinin otizm kavramı hakkındaki metaforikalgılarının incelenmesi
The examination of high school students' metaphorical perceptions about the concept of autism
Yazar: ARZU ÇAKICI
Danışman: PROF. DR. SERHAT ODLUYURT
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Otizmde Uygulamalı Davranış Analizi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Lise öğrencileri = High schools students ; Metafor = Metaphor ; Metaforik algı = Metaphorical image ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otistik çocuklar = Autistic children

Özet:
Bu çalışmanın amacı lise öğrencilerinin OSB hakkındaki metaforik algılarını
incelemektir. Bu nedenle öğrenci metaforları oluşturulmuş ve bu metaforlar kategorize
edilmiştir. Çalışma grubu Kocaeli - İzmit'te eğitim görmekte olan lise öğrencilerinden
oluşmaktadır. Çalışmaya 115 kız ve 49 erkek olmak üzere toplam 254 lise öğrencisi
katılmıştır. 107 öğrencinin formu amaca uygun olmadığı için işleme alınmamıştır.
Araştırmacı tarafından OSB metaforlarını belirleyen bir form hazırlanmıştır. Formda
katılımcılardan "Otizm ………. benzer/gibidir, çünkü……………………" cümlesini
tamamlamaları istenmiştir. Ayrıca formda öğrencilere katılımcıların yaş, cinsiyeti, okul
türü, sınıf ve anne-baba eğitim durumları sorulmuştur. Bu çalışma fenomenolojik
desenin kullanıldığı nitel bir durum çalışmasıdır. Verilerin analiz edilmesi ve
yorumlanmasında içerik analizi tekniği kullanılmış ve araştırmanın sonuçlarına göre lise
öğrencilerinin OSB algıları 38 metafora dönüştürülmüş ve 28 kategoriye ayrılmıştır.
Araştırmada güvenirlik 9. sınıflar için 0.90; 10. sınıflar için 0.91, 11. sınıflar için 0.85;
12. sınıflar için 0.94 oranında elde edilmiştir. OSB metaforları arasında "özel
gereksinimli" metaforu ilk sırada yer almakta onu "sıradan" metaforu, "çocuk"
metaforu ve "çiçek" metaforu izlemektedir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the metaphorical perceptions of high school
students about autism. For this reason, student metaphors were created, and these
metaphors were categorized. The study group consists of high school students studying
in Kocaeli - İzmit. A total of 254 high school students, 115 girls and 49 boys,
participated in the study. The forms of 107 students were not processed because they
were not suitable for the purpose. A form identifying ASD metaphors was prepared by
the researcher. In the form, they were asked to complete this sentence "Autism is
similar to/like ………., because ……………………". In addition, the students were
asked about the age, gender, school type, class and parental education status of the
participants in the form. This study is a qualitative case study using phenomenological
design. Content analysis technique was used in the analysis and interpretation of the
data, and according to the results of the research, high school students' perceptions of
autism were transformed into 38 metaphors and divided into 28 categories. The
reliability in the research was 0.90 for the 9th grades; 0.91 for the 10th grades, 0.85 for
the 11th grades; and 0.94 for the 12th grades. Among the ASD metaphors, the "person
with special needs" metaphor takes the first place, followed by the "ordinary" metaphor,
the "child" metaphor, and the "flower" metaphor.