Sinemada deneysel tipografi kullanımı ve bir örnek incelemesi
Using experimental typography in cinema and an example review
Yazar: EMİNE İREM DEMİR
Danışman: YRD. DOÇ. BAHATTİN ODABAŞI
İstanbul Arel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Grafik Tasarımı Ana Sanat Dalı / Grafik Tasarımı Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Grafik tasarımı = Graphic design ; Mekan = Space ; Sinema = Cinema ; Teknoloji = Technology ; Tipografi = Typography

Özet:
ÖZET

SİNEMADA DENEYSEL TİPOGRAFİ KULLANIMI VE BİR ÖRNEK İNCELEMESİ
Emine İrem DEMİR
Yüksek Lisans Tezi / Grafik Tasarımı
Danışman: Yrd. Doç. Bahattin ODABAŞI
Şubat, 2014 - 102 sayfa

Toplumsal gelişmelere bağlı olarak farklı tanımlamalarla ve farklı ifade biçimleri ile kullanılan tipografi günümüze gelene kadar iletişimi sağlayan kültürlerarası ortak bir iletişim aracı olma özelliğini korumuştur. Günümüzde ise kazanmış olduğu yeni anlam, kavram ve biçim ilişkisi ile görsel sanatlar içinde işlevselliğini yeniden tanımlamaktadır. Teknoloji ve grafik tasarımın etkileşimi tasarımlarda var olan kuralların güncellenmesini gündeme getirmiştir. Bu durum bugünün ve yarının tasarım anlayışı içinde teknolojinin önemli bir etken olduğu gerçeğini tasarımcının fark etmesini sağlamıştır. Farkındalık sınırlı olan çalışma mekânlarının genişlemesine ve yeni alternatiflerin belirlenmesine neden olmuştur. Sinema bu tez çalışması için belirlenmiş yeni alternatif mekân olarak kabul edilmiştir. Geçmişi ilk sinemaya dayanan sinema- tipografi ilişkisi tipografi–kağıt ilişkisinin ön planda tutulması nedeniyle önemsenmemiş ve geride kalmıştır. Grafik tasarımda yeni ifade biçimi arayışları sinema içinde geçerli bir döngü durumundadır. Tipografinin sinemada kullanımı düşüncesi sinema için yeni bir ifade biçimi oluşturmuştur. 

Toplam beş bölümden oluşan bu tezin birinci kısmında; tezin problemi, amacı, yöntemi üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde tipografinin tarihsel gelişim süreci içince geçirdiği evrim anlam, biçim ilişkisi, toplumsal olaylar ve teknoloji bağlamında ele alınmış ve günümüz teknolojisi ile tipografi arasındaki etkileşimden bahsedilmiştir. Üçüncü kısımda ise, teknolojinin gelişmesine bağlı olarak tasarım ve sergileme alanı kağıtla sınırla kalmayan tipografinin hareketli tasarıma (kinetik tasarım) dönüştürülmesi üzerinde durulmuştur. Bu bağlamda kavram, biçim ve mekan olgusu üzerinden tipografi tasarımının durumu örneklerle zenginleştirilmiştir. Dördüncü kısımda ise; inceleme alanı sinema olarak belirlenmiş mekanda, tipografi-sinema ilişkisi üzerinde durulmuştur. Sinemanın anatomik yapısı içinde tipografinin kullanımı ve kattığı anlam üzerinden tipografinin rolü örnekler üzerinden aktarılmıştır. Son bölüm olan sonuç kısmında ise tez çalışmasına genel bir özetle bakılmış ve bu çalışmayla var olan ve ortaya çıkan durumlardan bahsedilmiştir. 

Anahtar Kelimeler: Tipografi, Mekân, Sinema, Kinetik Tasarım, Teknoloji

Abstract:
ABSTRACT

USING EXPERIMENTAL TYPOGRAPHY IN CINEMA AND AN EXAMPLE REVIEW
Emine İrem DEMİR
Master Thesis / Department of Graphic Design
Supervisor: Assoc. Prof. Bahattin ODABAŞI
February 2014 -  102 pages

Depending on social developments, typography has been attached to different definitions and different ways of expressions. It maintained its feature as a tool of interaction for inter-cultural communication until the present day.  In contemporary world it redefines the concept-form relationship and its functionality in visual arts. Interaction of technology with graphic design made the redefinition of existing rules in design a current issue. This situation made the designer realize the significance of technology in contemporary and future perception of design. Awareness mentioned above resulted in an expansion of limited workspace and definition of new alternatives. Cinema has been accepted as the new alternative area in this thesis. Relationship of cinema and typography that dates back to the first cinema was undermined since the relationship of typography and paper was brought into prominence.  The search for new forms of expression in graphic design is also a valid viewpoint for cinema.  The idea of using typography in cinema created a new way of expression.

This thesis consists of a total of 5 parts. The first part is focused on the problem, the purpose and the method of the thesis. The second part explores the evolution of typography in relation with meaning–shape relationship, social events, and technology by mentioning the interaction between contemporary technology and typography. The third part involves discovering how the typography transferred into motion design (kinetic design). Overall approach shows that typography did not remain limited to paper as exposition area. In this context, the situation of typography design is explained with examples of concept, shape and space. The fourth part draws upon the relationship of typography and cinema where cinema is defined as the main research area. The role of typography is presented with examples concerning the use and meaning of typography in the anatomic structure of cinema. In the last part ,that is the conclusion part, the thesis is examined with a general overview. And, in this study are mentioned existing and emerging situations.

Keywords: Typography, space, cinema, kinetic design, technology