Eczane ve aktarlarda satılan lavanta çiçeği örnekleri üzerinde farmakope çalışmaları
Pharmacopoeia studies on flores lavandulae sold in pharmacies and herbalists
Yazar: BANU ÇİÇEK DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. ÇAĞLAYAN GÜRER
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı / Fitoterapi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Aktarlar = Herbalists ; Avrupa Farmakopesi = European Pharmacopoeia ; Eczaneler = Pharmacies ; Farmakopeler = Pharmacopoeias ; Fitoterapi = Phytotherapy ; Lavandula angustifolia = Lavandula angustifolia ; Lavanta = Lavender ; Linalol = Linanool ; Merkez sinir sistemi = Central nervous system ; Premenstrüel sendrom = Premenstrual syndrome

Özet:
Lavandula angustifolia Mill. (L. officinalis Chaix) (lavanta) bitkisinin bilimsel çalışmalarla da kanıtlanmış olan özellikle santral sinir sistemi üzerine gözlenen aktiviteleri ile benzer amaçlarla kullanılan sentetik ilaçların yan etki ve tolerans gelişimi gibi ortaya çıkabilecek negatif etkileri nedeniyle tedavi edici olarak kullanımı halk arasında sıkça görülmektedir. Bu geleneksel kullanım yetersiz ve/veya yanlış bilgiler nedeniyle, bitkinin gerek toplanma gerek saklanma ve gerekse satış sırasında uygun koşulların sağlanmaması sonucunda kullanım esnasında istenmeyen etki görülmesi veya istenen etkisinin ortaya çıkmaması gibi durumlara yol açmaktadır. Bitkinin ülkemizde satışı aktar ve eczanelerden yapıldığı düşünülerek güvenilirliklerinin tespiti amacıyla buralardan alınan örnekler üzerinde Avrupa Farmakopesi 7.0'a göre uygunluk testleri gerçekleştirilmiştir. Sonuçlar; laboratuvar çalışmaları ile elde edilen veri, tablo ve fotoğraflarla desteklenerek sunulmuştur. 
Bununla birlikte lavantanın bilimsel çalışmalarla kanıtlanmış biyolojik aktiviteleri ile ilgili yerli ve yabancı birçok makale ve bilimsel kaynak incelenmiş ve taranan literatürden edinilen verilerden konu ile ilgili derleme yapılmıştır. Özellikle santral sinir sistemi bileşenleri üzerine ve premenstrüel sendrom ile dismenore durumunda şikayetleri giderici aktivitesi gözlenen bitkinin ayrıca anksiyete giderici etkinliği özellikle dikkat çekicidir.

Abstract:
The activities proved by scientifical studies especially on the central nervous system and the possibility of negative effects like side effects and tolerance development of the synthetic drugs that are using for treatment makes Lavandula angustifolia Mill. (L. officinalis Chaix) (Lavender) a useful treatment agent in folk medicine. But this conventional usage causes many unwanted effects or not to get the desired effects because of the insufficient or wrong knowledge about the drog and because of not providing the appropriate conditions when harvesting, storing and selling to the customers. 
In our country the selling of the herbal drogs like Lavandula officinalis are made by from pharmacies and from pharmacies and mostly herbalists. As we know that some tests about their reliability according to European Pharmacopoeia 7.0 are studied on the samples bought from there. Results are supported with datas, tables and photos gathered from laboratory studies which are made for the lavenders reliability.
Also many national and international articles and scientifical sources about the scientifically proven activities of Lavender are analysed and a compilation made with the datas gathered from the literature. Especially the activities on the central nervous system components, on the elimination of the complaints in premenstrual syndrom and dysmenorrhea and anti-anxiety avtivities are the ones foreground.