Fen bilgisi öğretmenlerinin entelektüel düşünme eğilimleri ile çevre etiği farkındalığı arasındaki ilişki
The relationship between intellectual thinking trends and environmental ethics awareness of science teachers
Yazar: MEHMET ARİF OKUYAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CENK YOLDAŞ
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Entelektüel = Intellectual ; Entelektüel yeterlilik = Entellectual competence ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Çevre = Environment ; Çevre etiği = Environmental ethic ; Çevresel farkındalık = Environmental awareness ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Günümüzde yaşadığımız çevrenin, doğanın ve teknolojinin sürekli değişim ve gelişim halinde olması eleştirel düşünme ve entelektüel becerilerin aktif kullanılmasını teşvik etmektedir. Gelecek nesilleri yetiştirecek olan Fen Bilimleri öğretmenlerinin çevre etiği farkındalığı ile bu farkındalığın doğru bir şekilde şekillenmesinde etkili olduğu düşünülen entelektüel düşüme becerilerinin bilinmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu araştırma, Fen Bilimleri öğretmenlerinde eleştirel düşünme becerilerinin alt boyutu olan entelektüel düşünme eğilimi ile çevre etiği farkındalığı arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma tarama deseninde olup, araştırmanın evrenini Manisa İli Merkez İlçe Milli Eğitim Müdürlüklerine  bağlı devlet okullarında çalışan Fen Bilimleri öğretmenleri oluşturmuştur (N=183). Örneklem seçimine gidilmeyip evrenin tamamına ulaşılmaya çalışılmıştır. Çalışmaya katılmaya gönüllü olan 146 (%80.0) Fen Bilimleri öğretmenine ulaşılmıştır. Veri toplama araçları olarak "Sosyodemografik Veri Toplama Formu", "Entelektüel Düşünme Eğilimi Ölçeği" ve "Çevre Etiği Farkındalığı Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, tekli analizlerde bağımsız gruplarda t testi ve ANOVA çok yönlü varyans analizi ve korelasyon ile değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre Fen Bilimleri öğretmenlerinin entelektüel düşünme eğilimleri ile çevre etiği farkındalığı arasında zayıf düzeyde bir ilişki olduğu saptanmıştır. Entelektüel düşünme eğilimi puanları arttıkça çevre etiği farkındalığı puanlarının arttığı sonucuna varılmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda öğretmenlerin entelektüel düşünme becerilerini arttırmaya yönelik çalışmaların yapılması, öğrencilerin entelektüel düşünme becerilerinin artması için eğitim programlarına ve ders kitaplarına üst düzey düşünme becerilerini geliştirici aktivitelerin yerleştirilmesi önerilebilir.

Abstract:
Today, the continuous change and development of the environment, nature, and technology in which we live encourage the active use of critical thinking and intellectual skills. There is a need to know the awareness of environmental ethics of science teachers who will grow next generations and the intellectual thinking tendencies that are thought to be effective in shaping this awareness correctly. This study was conducted to evaluate the relationship between intellectual thinking disposition, which is a sub-dimension of critical thinking skills in science teachers,  and environmental ethics awareness. The research was in the screening design, the universe of the research consisted of science teachers working in public schools affiliated to the National Education Directorate, in Manisa city center (N=183). The entire universe was reached without sample selection. The sample consisted of 146 (80.0%) science teachers who volunteered to participate in the study. Sociodemographic Data Collection Form, "Intellectual Thinking Tendency Scale" and Environmental Ethics Awareness Scale " were used as data collection tools being used. Descriptive statistics in the analysis of the data, t-test in independent groups in a single analysis, and ANOVA were used evaluated with multi-directional variance analysis and correlation. It was found that there is a weak relationship between the science teachers' intellectual thinking dispositions and environmental ethics awareness. It was concluded that as the scores of Intellectual Thinking Tendency increased, environmental ethics awareness scores increased. In the line with these results, it can be recommended to carry out activities to increase the intellectual thinking skills of teachers, and to include activities that develop high-level thinking skills in educational programs and textbooks to increase students' intellectual thinking skills.