Orman mülkiyeti ve kullanım haklarının gelişimi üzerinde karşılaştırmalı hukuka dayalı bir analiz
A legislative analysis, based upon comparative law, of the legal basis and development of forest ownership and use rights
Yazar: ÜSTÜNER BİRBEN
Danışman: DOÇ. DR. YUSUF GÜNEŞ
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Ormancılık Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Orman Kanunu = Forest Law ; Orman hukuku = Forest law ; Orman kaynakları = Forest resources

Özet:
Orman kaynaklarının sürdürülebilirliği ve etkin kullanımı birçok faktöre bağlıdır. Bunlardan en başta gelenlerinin, ormanlar üzerindeki mülkiyet hakkının türü, güvenilirliği ve malike sağladığı kullanım haklarının kapsamı ve hukuksal yapısı olduğunu söylemek mümkündür. Bu çalışmanın amacı, orman mülkiyetinin gerek kamu ve gerekse özel orman mülkiyeti kapsamında hukuksal temellerini ortaya koyarak, malikin mülkiyet hakkı yoluyla sahip olduğu kullanım haklarının türlerini, kapsamını ve her bir kullanım hakkının hukuksal niteliğini açıklamaktır. Bununla birlikte, mülkiyet türü ile kullanım haklarının orman kaynaklarının sürdürülebilirliğine olan etkisinin ortaya konulması da diğer bir hedeftir.Yukarıda sayılan amaçlara ulaşmak adına çalışmanın birinci bölümünde öncelikle mülkiyet kavramı felsefi, sosyal, ekonomik, politik ve hukuki yönleriyle ele alınmış ve bu kavramın tarihi süreçteki gelişimi ve karşılaştırmalı hukuktaki durumu irdelenmiştir.İkinci bölümde ise öncelikle Osmanlı Devleti ve Cumhuriyet dönemi Türk hukukundaki arazi mülkiyeti ve orman mülkiyeti kavramları, toprak hukuku çerçevesinde incelenmiştir. Böylece, literatürde tartışmalara konu olan Osmanlı Devleti döneminden Cumhuriyet dönemine geçişte arazi ve orman mülkiyetinin şekillenişi ayrıntılı olarak ortaya konmaya çalışılmıştır. Daha sonra ise Cumhuriyet dönemi orman mülkiyet ve kullanım hakları anlayışı, literatürdeki haklar demeti teorisi açısından irdelenmiştir.Üçüncü bölümde ise Karaavrupası Hukuku, Anglo-Sakson Hukuku ve Sosyalist Hukuktaki orman mülkiyet ve kullanım hakları, ülkemizdeki orman mülkiyeti yapısının sağlam temellere oturtulması amacıyla incelenmiştir.Çalışmanın son bölümde ise ülkemizdeki orman mülkiyet yapısı, ormanların sürdürülebilirliği ana ekseninde tartışılmış ve karşılaştırmalı hukuktan elde edilen bilgiler ışığında önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Efficient usage and sustainability of forest resources depend on various factors. Of which the most prominents are the type and security of forest ownership, the contents of those rights assigned to the owners, and its legal structure. In light of the above introductory statement, the purpose of this study is to establish the pillars of forest ownership within the context of both public and private ownership, to explain the kinds, contents and legal aspects of each right. At the same time, the influence of the types of ownership and usage rights on the sustainability of forest resources is another target of this study.To achieve the above-mentioned objectives, in the first chapter, philosophical, social, economic, political, and legal aspects of the ownership, and its historical development has been investigated by considering comparative laws.In the second part of the study, the concepts of land tenure and forest ownership have been examined by considering both the legal system of the Ottoman Empire and the Turkish Republic. Thus, the debate in the formation of the land and forest ownership during the transition period from the Ottoman Empire to the Turkish Republic has been studied in detail. Then, the concept of forest ownership and usage rights in the period of Turkish Republic have been discussed in terms of the theory of bundle of rights.In the third section, forest ownership and usage rights in European Law, Anglo-Saxon Law and the Socialist Law have been studied in order to construct property rights on strong foundations.In the last section of the study, the structure of forest ownership within the context of sustainability and then in light of the data obtained through comparative laws a series of recommendations have been made addressing sustainability issues.