Devekuşunda (Struthio camelus) kalp ve arterleri üzerinde makroanatomik bir araştırma
An macroanatomic investigation on the heart and coronary arteries of the heart of the ostrich
Yazar: ATİLA YOLDAŞ
Danışman: PROF.DR. MEMDUH GEZİCİ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Kalp = Heart ; Koroner damarlar = Coronary vessels

Özet:
Devekuşunda kalbin yeri, kalbin yapısal özelikleri ve kalp arteria'larının anatomiközeliklerini belirlemek için yapıldı.Literatürde, devekuşlarının kalp ve koraner arterleri üzerinde yapılan araştırmalar yokdenecek kadar az olduğundan bu çalışmanın yapılmasına ihtiyaç duyuldu.Araştırmada her iki cinsten ergin 25 adet devekuşu kalbi ve 8 adet devekuşu kullanıldı.Materyaller latex enjeksiyon ve corrosion cast metotları kullanıldı. Diseksiyonu yapılanmateryallerin fotoğrafları çekildi.Terminolojide NAA (1993) baz alınarak yazıldı, yetersiz olduğu durumlarda NAV(1992)'den yararlanıldı.Yapılan çalışmada devekuşlarında kalbin thoracoabdominal bölgede hemen hemen dikpozisyonda, ikinci- beşinci kaburgalar arasında yerleştiği ve 3/5'nin sternum tarafındankuşatıldığı belirlendi.Araştırmada dexter-sinister çapının, cranio-caudal çaptan daha uzun olduğu, kalpağırlığının vücut ağırlığının %0,99'nu teşkil ettiği görüldü.Sinus covernousus bölümüne v. cava cranialis sinister, v. cava cranialis dexter ile v.cava caudalis'in açıldığı, sağ atrium'da bulunan mm. pectinati'nin sol atrium'danbulunanlardan daha çok genişlediği ve geliştiği belirlendi. Ventriculus sinister'in hacmininyaklaşık yarısını oluşturan camera pulmonalis'e, iki adet vv. pulmonales'in açıldığıbelirlendi. Yarım ay şeklindeki ostium atrioventriculare dexter'in ağzında, valva ostiumatrioventriculare'nin kassel yapıda tek kapaktan oluştuğu, oval şeklindeki ostiumatrioventriculare sinister'in ise tek cuspisten oluşmuş valva ostium atrioventricularissinister'den oluştuğu tespit edildi. Ventriculus dexter'de mm. papillares'in bulunmadığı,ventriculus sinister'de ise üç adet bulunduğu belirlendi.Kalbin a. coronaria sinistra ve a. coronaria dextra tarafından beslendiği, yapısal olarakkalbin beslenmesinin memelilere daha yakın olduğu belirlendi.A. coronaria sinistra, r. profundus, r. superficialis olarak devam edip, r. circumflexusve r. interventricularis paraconalis'e ayrıldığı belirlendi. A. coronaria dextra, r. profundus ver. superficialis'e ayrıldığı, r. superficialis'in r. circumflexus olarak devam edip, r.interventricularis subsinuosus'u oluşturduğu belirlendi.A. coronaria sinistra ve a. coronaria dextra'dan ayrılan r. conales, conus arteriosus veconus arteriosus'a yakın ventriculus dexter bölümünü beslediği tespit edildi. Septuminterventriculare'nin vaskularizasyonunu a. coronaria sinistra'nın ve a. coronaria dextra'nınr. profundus'ları tarafından yapıldığı, ayrıca r. interventricularis paraconalis ve r.interventricularis subsinuosus'dan ayrılan rr. septales'lerin de yardımcı olduğu belirlendi.Sonuç olarak devekuşlarında kalbin yeri, kalbin yapısal özelikleri ve kalp arteria'larınınanatomik özeliklerinin belirlendiği bu çalışma ile literatüre önemli katkı sağlanarak ilerikiyıllarda yapılacak çalışmalara da bir ışık tutulduğu kanaatindeyiz.Anahtar kelimeler: Devekuşu, Anatomi, kalp, koroner arter.

Abstract:
The aim of this investigation is to determine the place of the heart, its structuralfeatures and the anatomic features of the arteries of the heart of the ostrich.In the literature, there is only a few study about the heart and coronary arteries ofthe heart of the ostrich; and this is the main reason of this investigation.In this investigation, edult 25 ostrich hearts and 8 ostriches of both sexes werestudied. Latex injection method and corroion cast methods were applied on materials.Dissected materials were photographed.NAA(1993) used as source for terminology, and NAV(1992) is also used when theformer is insufficient.In the study the heart was found to be positioned vertically between 2-5th ribs in thethoracoabdominal region. Its 3/5 is covered by sternum. It was also seen that thedexter-sinister diameter is longer than the cranio-caudal diameter and its weight is %0.99 ofthe total body weight.It was determined that v. cava cranialis dextra,v. cava cranialis sinistra and v. cavacaudails are opening to sinus cavernosus; and mm. pectinati in the right atrium are broaderand more developed than those in the left atrium. Two vv. pulmonales are opening camerapulmonales that composes about the half of the ventriculus sinister. In the semilunar shapedostium atrioventriculare dexter, there is valva ostium atrioventriculare dexter composed ofsingle muscular structure valve; and in the oval shaped ostium atrioventriculare sinisterthere is valva ostium atrioventriculare sinister composed of single valve was found. It wasseen that there is no mm. papillares in ventriculus dexter, on the other hand there are threeof them in ventriculus sinister.The heart was found to be feed by a. coronoria dextra and a. coronaria sinistra; andthis resembles the mammarian heart.It was observed that a. coronaria sinistra continues as r. profundus and r.circumflexus; and is divided as r.circumflexus and r.interventricularis paraconalis.A.coronaria dextra was found to be divided into r. profundus and r. superficialis; and thelatter continues as r. circumflexus which composes r.interventricularis subsinuosus finally.R. conales that arises from a. coronaria sinistra and a. coronaria dextra was found tofeed conus arteriosus and ventriculus dexter area nearby the conus arteriosus. It wasdetermined that the vascularization of septum interventriculare is maintained by the r.profundus of the a. coronaria sinistra and a. coronaria dextra, also by rr. septales that arearise from r. interventricularis paraconalis and r. interventricularis subsinosus.Finally we are in the thought of contributing to the literature and to the studies in thefuture with this investigation about the place of the ostrich heart, its structural features andanatomic features of arteries of the heart.Key word: Anatomy, Ostrich, Heart, Coronary arteries