Serbest zaman egzersiz katılımı,öznel iyi oluş,öz-yeterlik:Lise öğrencileri üzerinde bir inceleme
Leisure time exercise participation, self well-being, self-sufficiency: A thesi̇s on hi̇gh school students
Yazar: KIVILCIM KAPLAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ZEHRA CERTEL
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rekreasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports
Dizin: Boş zamanları değerlendirme = Leisure activities ; Egzersiz = Exercise ; Ergenler = Adolescents ; Lise öğrencileri = High schools students ; Serbest zaman eğitimi = Leisure education ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being

Özet:
Bu araştırmanın birincil amacı lise öğrencilerinin cinsiyet, öğrenim görülen sınıf, akademik başarı durumlarına göre serbest zaman egzersiz katılımı, öznel iyi olma ve öz-yeterliklerini incelemektir. İkincil amacı ise serbest zaman egzersiz düzeylerine göre öznel iyi olma ve öz-yeterlikleri ve serbest zaman egzersiz katılımı, öznel iyi olma ve öz-yeterlikleri arasındaki ilişkinin belirlenmesidir.
Araştırma Antalya ilinde Muratpaşa İlçesinde yer alan uygun/kazara örnekleme yöntemiyle seçilen Adem Tolunay Anadolu Lisesinden seçkisiz örnekleme yöntemlerinden basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle seçilen toplam 784 (Ortyaş=15.82±1.05) öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veriler "Serbest Zaman Egzersiz Anketi (SZEA)", "Öznel İyi Oluş Ölçeği (ÖİO) (Lise formu)", "Çocuklar İçin Öz-yeterlik Ölçeği (ÖZYÖ)", ve araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişiler Bilgiler Formu" ile toplanmıştır. Verileri analiz etmek için tanımlayıcı istatistiklerden frekans (f), yüzde (%) hesaplanmıştır. Veriler normal dağılım göstermediği için istatistiksel işlemlerde ikili karşılaştırmalarda Mann Whitney U testi, çoklu karşılaştırmalarda Kruskall Wallis testi ve değişkenler arasındaki ilişkilerde Spearman Brown Korelasyon katsayısı teknikleri kullanılmıştır. Toplanan veriler, SPSS 18.0 paket programları kullanılarak analiz edilmiştir.
      Araştırma bulgularına göre erkek öğrencilerin serbest zaman egzersiz katılımları, duygusal ve genel öz-yeterlikleri kız öğrencilere göre daha yüksek bulunmuştur. Öğrencilerin sınıf düzeyine göre serbest zaman egzersiz katılımı, öznel iyi olma, sosyal, duygusal ve genel öz-yeterlikleri anlamlı bir fark göstermemektedir. Akademik öz-yeterlikte ise 9. ve 10. Sınıfların akademik öz-yeterliği 12. Sınıftaki öğrencilere göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur.  Akademik başarı durumuna göre öğrencilerin serbest zaman katılımı, öznel iyi olma, sosyal ve duygusal öz-yeterlikleri arasında anlamlı bir fark bulunmazken,akademik ve genel öz-yeterlikte anlamlı bir fark bulunmuştur.  Serbest zaman egzersiz katılım düzeylerine göre, yeteri kadar aktif olmayan öğrencilerin öznel iyi olma, sosyal duygusal ve genel öz-yeterlikleri, orta düzeyde aktif ve aktif olan öğrencilere göre daha düşüktür.Orta düzeyde aktif olan öğrencilerin akademik öz-yeterlikler, yeteri kadar aktif olmayan ve aktif olan öğrencilere göre daha yüksektir.Öğrencilerin serbest zaman egzersiz katılımları ile akademik öz-yeterlikleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmazken, öznel iyi olma, sosyal, duygusal ve genel öz-yeterlikleri arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler bulunmuştur.


Anahtar Kelimeler: Serbest Zaman, Egzersiz, Öznel İyi Olma, Öz-Yeterlik, Adolesan.

Abstract:
This research's primary purpose is to examine high school students' leisure time exercise participation (LTEP), subjective well-being and self-sufficiency based on their gender, grade and academic success. Secondary purpose is to determine the relationship between subjective well-being and self- sufficiency and leisure time exercise attendance, subjective well-being and self-sufficiency by level of leisure time exercise participation. 
This research consists of 784 students whom were chosen, by using simple random sampling method from random sampling methods, from Adem T.A.L (located Muratpaşa district) which is selected by convenience/incidental sampling method.İn research, data gathered by" Leisure time exercise questionnaire (LTEQ)", "self well-being scale"(collage form), "self sufficiency scale for children" and "personal information form" which is prepared by researcher. For analyzing the data, frequency and percentage from descriptive statistics were calculated. Since data don't show normal range, in statistic calculations in dual comparison Mann Whitney U test, in multiple comparison Kruskall Wallis test and in relations between variables Spearman Brown Correlation coefficient techniques were used. Collected data were analyzed using SPSS 18.0 package programme. 
According to findings, it was found that male students' leisure time exercise participation, emotional and general self-sufficiency were higher than females. Leisure time exercise participation, subjective well-being, social, emotional, and general self-sufficiency did not show significant differences based on grade. In academic self-sufficiency, 9th and 10th grade students' academic self-sufficiency was found significant higher than 12th grade students.Whereas significant differences were not found between students' leisure time exercise participation, subjective well-being, social and emotional self-sufficiency based on academic success, academic and general self-sufficiency was found significant difference. According to leisure time exercise participation level, inactive (not being enough active) students' subjective well-being, social, emotional, and general self-sufficiency was lower than middle active and active students. Middle active students' academic self-sufficiency was higher than inactive and active students. While there wasn't significant correlation between leisure time exercise participation and self-sufficiency, in the positive way significant correlations were found among subjective well-being, social, emotional and general self-sufficiency.


Key Words: Leisure Time, Exercise, Subjective Well-Being, Self-Sufficiency, Adolescent.