Dünya ekonomisinde entegrasyon eğilimlerinin merkez-çevre ilişkileri bağlamında değerlendirilmesi
Evaluation of integration trends in the world economy in the context of core- periphery relations
Yazar: MEHMET KARATAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞÜKRÜ İNAN
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Bütünleşme = Integration ; Ekonomik bütünleşme = Economic integration ; Finansal bütünleşmeler = Financial integrations ; Hegemonya = Hegemony ; Uluslararası ekonomi = International economy ; Uluslararası ekonomik birlikler = International economic unions

Özet:
Bu araştırma, dünya ekonomisinde entegrasyon eğilimlerinin merkez-çevre ilişkileri bağlamında değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Ekonomik entegrasyonlarda ülkeler siyasi ve ekonomik bağımsızlıklarını korumakla birlikte, oluşturdukları entegrasyonlarla üye ülkeler arasında tarife engelleri kaldırılarak ticaretin önü açılmaktadır. Bölgesel ekonomik birleşme eğilimleri eski dönemlerden beri görülmektedir. Yoğun olarak hissedilmesi ise 19. yüzyıla dayanmaktadır. İkinci Dünya Savaşının bitmesinden sonra daha fazla yaygınlaştığı görülen ekonomik entegrasyon eğilimleri günümüze gelinceye kadar nitelik ve nicelik bakımından sürekli artış eğilimindedir.  
Soğuk Savaşın devam ettiği dönemlerde iki kutuplu dünya düzeninde ülkeler egemen ülkelerden birinin etrafında bloklaşarak öncelikle güvenlik ihtiyaçlarını karşılama yoluna gitmişlerdir. Bu dönemde görülen entegrasyon eğilimleri yoğunlukla güvenlik amaçlı olmasının yanında aynı zamanda ekonomik olarak kalkınma amacıyla da tercih edilmiştir. Uluslararası alanda sayısı her geçen gün artan entegrasyon eğilimleri, ülkeler arasındaki merkez-çevre ilişkisinin yapısını her dönem gündemde tutmuştur. Diğer ülkelere göre egemen durumda olan merkez ülkeler bu durumlarını uzun süre koruyacak önlemler alırken, çevre konumunda olan ülkeler ise egemen durumdaki ülkenin ekonomik gücünden yararlanarak kendi ekonomilerini daha iyi seviyeye çıkartmayı hedeflemektedirler. Dünya ekonomisinde hakim olan bu hiyerarşik düzen kaynakların, çevre ülkelerden merkez ülkeye doğru akmasına sebep olmaktadır   

Anahtar Kelimeler: Ekonomik Entegrasyon, Merkez-Çevre, Merkantilist Entegrasyon, Emperyalist Entegrasyon, Hegemonik Entegrasyon, Post Hegemonik Entegrasyon,

Abstract:
This research was conducted to evaluate integration trends in the world economy in the context of core-periphery relations. In economic integrations, while the countries maintain their economic independence, the tariffs between the member states of the integration created are abolished and trade opens up. Although regional economic merger tendencies have been observed since ancient times, their intense feeling dates back to the 19th century. After the end of the Second World War, economic integration tendencies, which are seen to be more intense, are constantly increasing until today.
During the period of the Cold War, countries in a bipolar world order blocked by one of the sovereign countries and went to meet their security and economic needs. The integration tendencies seen during this period were not only for security purposes but also for economic development. Integration trends, which are increasing in number in the international arena, have kept the structure of the core-periphery relationship between the countries on the agenda. Core countries which are dominant in comparison to other countries take measures to protect these conditions for a long time, while environmental countries aim to improve their economies by taking advantage of the economic power of the dominant country. This hierarchical order that dominates the world economy causes resources to flow from periphery countries to the core country.

Key Words: Economic Integration, Core-Periphery, Mercantilist Integration, Imperialist Integration, Hegemonıc Integration, Post Hegemonic Integration