Uluslararası ilişkilerde Soğuk Savaş sonrası güvenlik çalışmaları ve Türk akademisindeki NATO algısı
Security studies in post-Cold War international relations and perception of NATO in Turkish academia
Yazar: RAMAZAN GÖRGEÇ
Danışman: DOÇ. DR. ASLI ILGIT
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Akademisyenler = Academicians ; Güvenlik = Security ; NATO = North Atlantic Treaty Organisation ; Soğuk Savaş sonrası = After the Cold War ; Uluslararası güvenlik = International security ; Uluslararası ilişkiler teorileri = International relations theories

Özet:
İkinci Dünya Savaşı'ndan hemen sonra devletler, savaşın yıkıcı etkisinden çıkmaya çalışırken, uluslararası sistemdeki değişimlerle birlikte dünya kendini çift kutuplu sistem içerisinde bulmuştur. Savaş sonrası dönemde Sovyet tehdidinin artmaya başlaması nedeniyle, ABD ve Avrupalı güçler ortak bir savunma örgütünün gerekliliğini vurgulayarak Kuzey Atlantik Paktı Örgütü (NATO) temellerini atmışlardır. Günümüzde de varlığını sürdüren NATO'nun özellikle Soğuk Savaş sonrası dönemden itibaren misyonu ve sorumlulukları sorgulanmaya başlanmıştır.

Bu araştırmanın temel amacı, Türkiye'nin de üyesi oldugu ortak güvenlik ve savunma örgütü olan NATO'nun, Uluslararası İlişkiler teorilerı çerçevesinde Türk akademisyenler tarafından Soğuk Savaş sonrası dönemde nasıl algılandığını araştırmak ve bulguları ortaya çıkarmak olmuştur. Çalışmanın sonucunda, Türk akademisinde (Neo)realizm başta olmak üzere, (Neo)liberalizmin ağırlığı göze çarpmıştır. Diğer bir ifadeyle, Türk akademisyenlerin NATO ile ilgili çalışmalarında geleneksel teorileri eleştirel yaklaşımlara nazaran daha çok kullanılmıştır. Bu çerçevede Türkiye'de güvenlik ve NATO çalışmalarında yeni güvenlik çalışmaları bağlamında eleştirel yaklaşımların eksikliği göza çarpmaktadır. Bu durum disiplinin teorik çoğulculuğu ve konuların özgünlüğü açısından önemlidir.

Anahtar kelimeler: NATO, Güvenlik Çalışmaları, İçerik Analizi

Abstract:
In the aftermath of the Second World War as the states tried to get out of the destructive effects of war, the world found itself within the bipolar system with the changes in the international system. As the Soviet threat began to increase in the post-war period, the US and European forces stressed the need for a joint defense organization, resulting in the formation of North Atlantic Treaty Organization (NATO). While the organization still exists in the 21st century, its mission and responsibilities have been increasingly questioned since the post-Cold War period.

The main purpose of this study is to examine how NATO was perceived by Turkish security scholars within the framework of theories of International Relations in the post-Cold War period. The study found out that traditional theories have been used more than critical approaches by Turkish academics. Given the importance of the theoretical pluralism of the discipline and the originality of the subjects, it might be argued that critical theories should be used more frequently in the context of today's new security studies.

Keywords: NATO, Security Studies, Content Analysis