Fen eğitiminde biçimlendirici değerlendirme uygulamalarının öğrencilerin öz-düzenlemeli öğrenme becerilerine etkisi
The effect of formative assessment practices in science education on students' self-regulated learning skills
Yazar: FATİH UNAŞ
Danışman: DOÇ. DR. SERKAN BULDUR
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Biçimlendirmeci değerlendirme = Formative assesment ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Ölçekler = Scales ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation skill ; Öz düzenlemeli öğrenme = Self regulated learning

Özet:
Bu çalışmada performansa dayalı (alternatif) ölçme ve değerlendirme teknikleriyle yürütülen biçimlendirici değerlendirme uygulamalarının, öğrencilerin öz-düzenlemeli öğrenme becerilerine etkisini incelemek amaçlanmıştır. Araştırmada karma yöntem esas alınmıştır. Araştırmanın nicel bölümü ön test-son test deney ve kontrol gruplu yarı deneysel desene göre yürütülmüştür. Araştırmanın nitel bölümünde ise durum çalışması esas alınmıştır. Deneysel desenin çalışma grubunu 48 [Deney (n= 24), Kontrol (n= 24)] 7.sınıf öğrencisi oluştururken, durum çalışmasının çalışma grubunu deney grubunda yer alan 9 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmanın nicel boyutunda veriler Fen ve Teknoloji Dersi Öz-düzenlemeli Öğrenme Stratejileri Ölçeği ile toplanırken nitel boyutunda ise görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmada elde edilen nicel verilerin analizinde ANCOVA testi kullanılırken nitel verilerin analizinde ise betimsel analiz ve kategorisel içerik analizi teknikleri kullanılmıştır.  Araştırma sonucunda performansa dayalı (alternatif) ölçme ve değerlendirme teknikleriyle yürütülen biçimlendirici değerlendirme uygulamalarının öğrencilerin öz-düzenlemeli öğrenme becerileri üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir. Deney ve kontrol grubundaki öğrencilerin 'Bilişsel Stratejiler, Bilişüstü Stratejiler ve Kaynak Yönetim Stratejileri' faktörlerine ilişkin ön test puan ortalamalarında anlamlı bir farklılık olmadığı, son test puan ortalamaları arasında ise deney grubu lehine anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Nitel bulgularda ise genel olarak deney grubundaki öğrencilerin öz-düzenlemeli öğrenme becerilerinde bazı gelişmeler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerle yapılan ön görüşmelerde öğrencilerin 'Bilişsel Stratejiler, Bilişüstü Stratejiler ve Kaynak Yönetim Stratejileri' kategorilerine ilişkin becerilerini kullanmakla birlikte son görüşmede ise becerilerinde gelişmeler olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, it is aimed to examine the effects of formative assessment practices carried out with performance-based (alternative) assessment techniques on students' self-regulated learning skills. Mixed method was used in the research. The quantitative part of the study was carried out according to the quasi-experimental design with pretest-posttest experimental and control groups. In the qualitative the case study was based. The study group of the experimental design consisted of 48 [Experimental (n= 24), Control (n= 24)] 7th grade students, while the study group of the case study consisted of 9 students in the experimental group. In the quantitative dimension, the data were collected with the Science and Technology Course Self-Regulated Learning Strategies Scale, while in the qualitative dimension, the data were collected with interview form. While the ANCOVA test was used in the analysis of the quantitative data, descriptive analysis and categorical content analysis techniques were used in the analysis of the qualitative data.
As a result of the research, it was determined that formative assessment practices were effective on students' self-regulated learning skills. While there was no significant difference in the pre-test mean scores of the experimental and control groups regarding the 'Cognitive Strategies, Metacognitive Strategies and Resource Management Strategies' factors, a significant difference was found between the post-test scores in favor of the experimental group. In the qualitative findings, it was concluded that the majority of the students in the experimental group had significant improvements in their self-regulated learning skills. In the preliminary interviews, it was observed that the students used their skills related to the 'Cognitive Strategies, Metacognitive Strategies and Resource Management Strategies' categories, but after the final interviews, there were significant improvements in their skills in these categories.