Sınıf öğretmenlerinin epistemolojik inançları ve öğretme-öğrenme anlayışlarının incelenmesi
The examination of epistemological beliefs and teaching-learning conceptions of primary school teachers
Yazar: İLKNUR USTA
Danışman: DOÇ. DR. SADIK YÜKSEL SIVACI
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Epistemolojik inançlar = Epistemological beliefs ; Geleneksel öğrenme yöntemi = Traditional learning method ; Sınıf öğretmenleri = Class teachers ; Yapılandırmacı öğretim yöntemi = Constructivist teaching method ; Öğrenme = Learning ; Öğrenme düzeyi = Learning level ; Öğretim = Teaching ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmada, sınıf öğretmenlerinin epistemolojik inançları ile öğretme-öğrenme anlayışlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Öğretmenlerin demografik özelliklerine; cinsiyet, yaş, medeni durum, eğitim durumu, kıdemlerine göre epistemolojik inançları ile öğretme-öğrenme anlayışları arasında bir ilişkinin olup olmadığı incelenmiştir. Araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışma Burdur ilinde 2017-2018 eğitim öğretim yılında görev yapan 372 sınıf öğretmeni ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri, Chan ve Elliott(2004) tarafından geliştirilen ve Türkçeye Aypay (2011) tarafından uyarlaması yapılan "Öğretme-Öğrenme Anlayışları Ölçeği" ile Schommer (1998) tarafından geliştirilip Türkçe uyarlaması Karhan (2007) tarafından yapılan "Epistemolojik İnanç Ölçeği" ve öğretmenlerin demografik özelliklerini içeren "Kişisel Bilgi Formu" ile toplanmıştır. Verilerin analizi, bilgisayar paket programı ile yapılmıştır. Verilerin analizinde, frekans, yüzde, sıra ortalaması, Mann-WhitneyU, Kruskall-WallisH, Spearman Brown Sıra Farkları Korelasyon testleri kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; sınıf öğretmenlerinin öğrenme çabaya bağlı değildir ile bilgi tek ve kesindir alt boyutlarında ortalama düzeyde epistemolojik inanca sahipken, bilginin kaynağı uzmandır ve öğrenme yetenek işidir alt boyutunda sofistike inanç düzeyinde olduğu görülmektedir. Araştırmanın bir diğer sonucuna göre; sınıf öğretmenleri geleneksel öğretim yaklaşımları konusunda kararsız iken, yapılandırmacı yaklaşım konusunda ise çok olumlu tutuma sahip oldukları görülmüştür. Araştırmada epistemolojik inançların cinsiyet değişkenine göre erkek öğretmenler lehine anlamlı bulgular elde edilmiştir. Araştırmada yaş, medeni durum ve kıdem değişkenlerine göre anlamlı farklılık saptanırken; eğitim durumu değişkenine göre anlamlı farklılık saptanmamıştır. Araştırmada, erkek öğretmenler kadın öğretmenlere göre yapılandırmacı öğrenme yaklaşımını daha çok benimsemektedirler.  Sınıf öğretmenlerin öğretme-öğrenme anlayışları ile medeni durum, eğitim durumu, kıdem ve yaş değişkenlerine göre anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Sonuç olarak öğretmenlerin geleneksel öğretme-öğrenme anlayışları ile epistemolojik inançları arasında pozitif yönde bir ilişki olduğu görülmektedir. Yapılandırmacı öğretme-öğrenme anlayışları ile epistemolojik inançları incelendiğinde, bilgi kaynağı boyutu ile orta düzeyde anlamlı negatif yönde ilişki öğrenme çabaya bağlı değil boyutu ile düşük düzeyde anlamlı negatif yönde ilişki bilgi tek ve kesin boyutu ile çok düşük düzeyde anlamlı olmayan bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler: Epistemolojik İnanç, Öğretme-Öğrenme Anlayışları, Sınıf Öğretmeni

Abstract:
In this study, it is aimed to examine the primary school teachers' epistemological beliefs and their teaching-learning conceptions. According to the demographic characteristics of the teachers such as gender, age, marital status, educational status and seniority, it is examined whether there is a relationship between epistemological beliefs and their teaching-learning conceptions.  Descriptive scanning model was used in the research. The study was carried out with 372 primary school teachers working in Burdur province in 2017-2018 academic year. The data of the study were collected via "Teaching-Learning Conceptions Scale" developed by Chan and Elliott (2004) and adapted to Turkish by Aypay (2011), "Epistemological Belief Scale" developed by Schommer (1998) and adapted to Turkish by Karhan (2007) and "Personal Information Form" containing the demographic characteristics of teachers. The analysis of the data was done with a computer package program. In the analysis of the data, frequency, percentage, rank average, Mann-WhitneyU, Kruskall-WallisH, Spearman Brown Rank Differences Correlation tests were used. According to the research results, it is seen that; whereas primary school teachers have a moderate level of epistemological belief in "learning is not dependent on effort" and "knowledge is single and precise" sub-dimensions, they are at the level of sophisticated belief in the sub-dimension of "the source of knowledge is expert" and "learning is talent job". According to another result of the research; while primary school teachers are undecided about traditional teaching approaches, it is seen that they have a very positive attitude towards constructivist approach. In the study, significant findings were obtained in favor of male teachers according to the gender variable of epistemological beliefs. In the study, while there was a significant difference according to age, marital status and seniority variables, no significant difference was found according to the educational status variable. In the study, male teachers adopt the constructivist learning approach more than female teachers. There was a significant difference between primary school teachers' teaching-learning conceptions and variables such as marital status, education level, seniority and age. As a result, it is seen that there is a positive relationship between teachers' traditional teaching-learning conceptions and epistemological beliefs. Considering the constructivist teaching-learning conceptions and epistemological beliefs, a moderately significant negative relationship with the "information source" dimension, a low meaningful negative relationship with the "learning is not dependent on effort" dimension, a very low level meaningless relationship with the "single and precise dimension of information" were determined.

KeyWords: Epistemological Belief, Primary School Teacher, Teaching-Learning Conceptions