Meme başı kanalı kaplayıcıları ve vitamin e' nin kuru dönem yeni enfeksiyonlara karşı koruyucu etkinliğinin araştırılması
Evaluation of protective effects of internal teat sealents and vitamin e against new dry period infections
Yazar: MEHMET CENGİZ
Danışman: PROF. DR. AYHAN BAŞTAN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Jinekoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Enfeksiyonlar = Infections ; Hayvan hastalıkları = Animal diseases ; Meme = Breast ; Meme uçları = Nipples ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine ; Vitamin E = Vitamin E ; Vitamin E eksikliği = Vitamin E deficiency ; İnek memesi = Udder ; İnekler = Cows

Özet:
Bu çalışmanın amacı, kuru dönem başlangıcında uygulanan meme içi kaplayıcı, meme içi antibiyotik ve parenteral olarak uygulanan viatmin E' nin, ineklerde kuru dönem yeni meme içi enfeksiyonlara karşı koruyuculuğunun araştırılmasıdır.Bu çalışmada, kuru dönem başlangıcında bakteriyolojik muayene sonucuna göre enfekte olmayan 322 meme lobu, 8 gruba ayrıldı ve bu meme loblarında kuru döneme yönelik farklı korunma yöntemleri uygulandı. Grup 1' deki (Grup K), meme loblarına (n:42) kuru dönem başlangıcında, son sağımın ardından sadece meme içi kaplayıcı, Grup 2' deki (Grup A) meme loblarına (n:40) sadece meme içi antibiyotik, Grup 3' de (Grup KE) (n:40) meme içine sadece kaplayıcıyla birlikte, kuru dönem başında ve sonunda, 2 doz 3000 IU kas içi vitamin E uygulandı. Grup 4' deki meme loblarına (Grup AE) (n:40) meme içi antibiyotik ve vitamin E enjeksiyonları, Grup 5' dekilere ise (Grup AK) (n:40) son sağımdan sonra meme içi antibiyotik ve ardından meme başı kanalı kaplayıcısı uygulandı. Grup 6' daki (Grup AKE) meme loblarına (n:40) meme içi antibiyotik, meme başı kanalı kaplayıcısı ve parenteral olarak vitamin E kullanıldı. Grup 7' deki (Grup E) meme loblarına meme içi herhangi bir uygulama yapılmazken, sadece parenteral olarak 2 doz vitamin E enjeksiyonu uygulandı. Grup 8 (Grup Kont.) ise kontrol grubu olarak düzenlendi ve bu gruptaki meme loblarına (n:40) veya ineklere herhangi bir uygulama yapılmadı.Yapılan değerlendirmeler sonunda çalışmaya alınan 322 meme lobunun 96' sında yeni meme içi enfeksiyon saptandı. En yüksek enfeksiyon oranı, kontrol grubunda (n: 19, %47,5), en düşük ise Grup AKE' de (n: 5, %12,5) belirlendi. Grup K' de (n: 11, %26,2), grup A' ya oranla (n:14, %35) daha az meme lobunda yeni meme içi enfeksiyon şekillendi. Grup AE ve grup KE' de, sırasıyla 14 (%35) ve 9 (22,5) meme lobunda, yeni enfeksiyon saptandı. Meme içi antibiyotik ve meme başı kanalı kaplayıcının beraber uygulandığı grupta, yeni enfeksiyon oranı, %25 (n: 10) olarak belirlendi. Grup E' de ise 14 (%35) meme lobunda, yeni enfeksiyon saptandı. Grup AKE' de şekillenen enfeksiyon oranındaki düşüklük, istatistiksel olarak önemli bulundu (p<0,05).Bakteriyolojik muayene sonuçlarına göre en sık izole edilen bakteri türleri koagulaz negatif stafilokoklar (KNS) (n:32) ve Staphylococcus aureus (S. aureus) (n:28) idi. Hiçbir uygulamanın yapılmadığı kontrol grubunda, en yüksek düzeyde S. aureus (n:14) izole edildi.Kuru dönem başında ve sonunda uygulanan vitamin E' nin laktasyon başında süt alfa-tokoferol (?-tokopherol) konsantrasyonunu belirgin şekilde arttırdığı, uygulama yapılmayan meme loblarına göre istatistiksel bir fark oluştuğu belirlendi (p<0,05). Ancak tek başına Vitamin E (Grup E) uygulamasının, yeni meme içi enfeksiyon oranını azaltmada etkili olmadığı saptandı.Sonuç olarak, kuru dönemde meme başı kanalı kaplayıcısı, kuru dönem antibiyotik tedavi ve vitamin E enjeksiyonlarının birlikte uygulanmasıyla, yeni meme içi enfeksiyonların önlenmesinde, diğer gruplara göre başarılı sonuç alındı.

Abstract:
The aim of this stduy was to investigate effectiveness of internal teat sealent, intramammary (IM) dry cow therapy and vitamin E which was used parenterally against new IM infections.In the current study, 322 uninfected quarters were divided into 8 groups and different treatment methods were used. After the last milking of lactation, only the teat seal to the quarters in group 1 (Group K) (n:42), only the IM antibiotic to the quarters in group 2 (Group A) (n:40), the teat seal and 2 doses of 3000 IU vitamin E together in group 3 (Group KE) (n:40) and the IM antibiotic and 2 doses of vitamin E together in group 4 (Group AE) (n:40) were administrated. Vitamin E injections were performed at the beginning and end of the lactation. In group 5 (Group AK) (n:40) IM antibiotic and teat seal were used together to the same quarters. In group 6 (Group AKE) (n:40) IM antibiotic and teat seal were combined with vitamin E. Any IM administration were not applied to the quarters in group 7 (Group E) (n:40) but vitamine E were used. Group 8 were arranged to be control group and no treatment were used.Of the 322 quarters, 96 had new IM infections at the beginning of lactation. The highest infection rate were detected (n:19, 47,5%) in control group. Minimum infection rate was obtained in group AKE (n:5, 12,5%). In group A, more quarters were infected (n:14, %35) than group K (n:11, 26,2%). Fourteen (%35) and 9 (22,5%) quarters were infected in group AE and group KE, respectively. The new infection rates were 25% (n:10) and 35% (n:14) in group KA and E, respectively. The lowest infection rate in group AKE was significant, statistically (p<0,05).According to bacteriologic results, coagulase negative staphylococcus (CNS) (n:32) and staphylococcus aureus (S. aureus) (n:28) were the most isolated bacteria. In control group, S. aureus was also the most frequently isolated bacteria.Two doses of 3000 IU vitamin E were boosted alpha-tocopherol concentration and it was higher than the other groups that vitamin E was not used. This difference was significant, statistically (p<0,05). On the other hand, vitamin E administration was not efficient to reduce the new IM infection rates alone (p>0,05)As result, IM antibiotic and teat seal combined with vitamin E were found to be effective for protection of the quarters against new intramammary infections during the dry period.