Örgütsel desteğin çalışanların risk alma, yaratıcılık ve yenilikçilik davranışları üzerindeki etkisinde örgüt kültürünün rolü: Eğitim sektöründe bir araştırma
The role of organizational culture in the effect of organizational support on risk-taking, creativity and innovation behavior of employees: A research in the education sector
Yazar: AYŞE NUR AKYÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ LUTFİ YALÇIN
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Algılanan örgütsel destek = Perceived organizational support ; Bireysel yenilikçilik = Individual innovativeness ; Kurum kültürü =   ; Örgütsel yaratıcılık = Organizational creativity ; Örgütsel yenilikçilik = Organizational innovations

Özet:
Yaratıcılık ve yenilikçilik işletmelere, ürün, süreç, hizmet ve teknoloji alanlarında önemli bir rekabet avantajı sağladığı için işletmeler ve akademisyenler tarafından oldukça rağbet gören bir kavramdır. Bununla birlikte, alan yazında yaratıcılık ve yenilikçiliğin hem bireysel hem de örgütsel faktörler ile çapraz etkileşimini gösteren modeller henüz sınırlı sayıdadır. Araştırmanın bu konuda bir boşluğu dolduracağı düşünülmektedir.
Araştırmanın amacı, örgütsel desteğin risk alma, yaratıcılık ve yenilikçilik davranışı üzerindeki doğrudan etkilerini, örgüt kültürünün bu ilişkideki aracılık ve düzenleyicilik rollerini belirlemektir. Araştırmada, yaratıcılık ve yenilikçilik üzerinde en etkili olan faktörlerin tespit edilmesi ve bu konuda alan yazına bir katkı sağlanması da amaçlanmıştır. Araştırmanın verileri Sakarya ilinde, özel ve kamu sektöründe çalışan toplam 739 yönetici ve öğretmenden anket yöntemi ile toplanmıştır. Verilerin analizi sonucu, algılanan örgütsel desteğin hem risk alma davranışı hem de yaratıcılık ve yenilikçilik davranışı üzerindeki etkisinde örgüt kültürünün aracı rol oynadığı tespit edilmiştir. Buna ek olarak, örgütsel desteğin risk alma, yaratıcılık ve yenilikçilik davranışı üzerindeki etkisinde, örgüt kültürünün ve farklı örgüt kültürü çeşitlerinin düzenleyici etki gösterdiği de belirlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre yaratıcılık ve yenilikçiliği pozitif yönde en çok etkileyen faktör risk alma davranışıdır. Daha sonra, sırasıyla, pazar, adhokrasi ve klan kültürleri gelmektedir. Hiyerarşi kültürü ve örgütsel destek ise yaratıcılık ve yenilikçilik davranışını olumsuz yönde etkilemektedir.

Abstract:
Creativity and innovation are concepts that are in demand by businesses and academics, as they provide businesses with a significant competitive advantage in the fields of products, processes, services and technology. However, models showing the cross-interaction of creativity and innovation with both individual and organizational factors are still limited in the literature. It is thought that this study will fill a gap in this regard.
The aim of the study is to determine the direct effects of organizational support on risk-taking, creativity and innovation behavior, and the mediating and moderating roles of organizational culture in this relationship. In the research, it is also aimed to determine the factors that are most effective on creativity and innovation and to contribute to the literature on this subject. The data of the research were collected from a total of 739 administrators and teachers working in the private and public sectors in the province of Sakarya by survey method. As a result of the analysis of the data, it has been determined that organizational culture plays a mediating role in the effect of perceived organizational support on both risk-taking behavior and creativity and innovation behavior. In addition, it has been determined that organizational culture and different types of organizational culture have a moderating effect on the effect of organizational support on risk taking, creativity and innovative behavior. According to the results of the research, the factor that affects the creativity and the innovativeness most positively is risk taking behavior. Then, the market, the adhocracy, and the  clan cultures come respectively. The hierarchy culture and the organizational support affect creativity and innovation behavior negatively.