Beyin damar hastalığı ile huzursuz bacaklar sendromu arasındaki ilişki
Association between cerebrovascular disease and restless LEGS syndrome
Yazar: CENK MURAT ÜNVERDİ
Danışman: PROF. DR. KEMAL TUTKAVUL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Beyin hastalıkları = Brain diseases ; Beyin iskemisi = Brain ischemia ; Huzursuz bacak sendromu = Restless legs syndrome ; Serebrovasküler bozukluklar = Cerebrovascular disorders ; Serebrovasküler dolaşım = Cerebrovascular circulation ; İnme = Stroke ; İskemi = Ischemia

Özet:
Amaç: Beyin küçük damar hastalığı (BKDH) perforan arteriyollerin etkilendiği; lakünler, ak madde hiperintensiteleri, mikrokanamalar ve perivasküler boşluklarla karakterize bir hastalıktır. Huzursuz bacaklar sendromu (HBS) bacaklarda ağrı, karıncalanma gibi hoş olmayan hisler ile ilişkili olarak bacakları hareket ettirme isteği ile karakterize sensorimotor bir bozukluktur. Bu çalışmada HBS'nin diğer kardiyovasküler risk faktörleri ile bir arada olduğunda geçici iskemik atak (TİA) veya minör iskemik inme (Mİİ) hastalarında BKDH yükü üzerinde bir artışa yol açıp açmadığının belirlenmesi amaçlanmaktadır.
Gereç ve Yöntem: Temmuz 2018 - Kasım 2019 tarihleri arasında TİA veya Mİİ tanısıyla interne edilen hastalarda yüz yüze görüşme yapılarak Uluslararası Huzursuz Bacaklar Sendromu Çalışma Grubu'nun 2014'te tanımlanan tanı kriterleri kullanılarak HBS sorgulandı. 109 hasta HBS olanlar (n=30) ve HBS olmayanlar (n=79) olarak iki gruba ayrıldı. Hastaların demografik bilgileri ve inme risk faktörleri; ayrıca, HBS olan grupta HBS Şiddet Ölçeği (IRLSRS) puanları ve HBS süresi (ay) kaydedildi. BKDH yükü, tanı anındaki nörogörüntülemelerde Yaşla İlintili Ak Madde Değişiklikleri (ARWMC) Değerlendirme Ölçeği kullanılarak ölçüldü ve iki grup arasında karşılaştırıldı. 
Bulgular: Demografik bilgiler ve inme risk faktörleri açısından iki grup arasında anlamlı fark yokken HBS olan grupta ARWMC puanları anlamlı olarak yüksek bulundu (p<0,001). HBS olan grupta IRLSRS puanları ile ARWMC puanları arasında korelasyon yokken HBS süresi ile ARWMC puanları arasında anlamlı korelasyon bulunmuştur (p=0,033).
Sonuç: TİA veya Mİİ hastalarında HBS varlığı ve süresi BKDH için bir risk faktörü olabilir. Gruplar arasında özellikle inme risk faktörleri açısından anlamlı bir fark bulunmaması HBS varlığı ve süresinin BKDH için bağımsız bir risk faktörü olabileceğini göstermektedir.

Abstract:
Objective: Cerebral Small Vessel Disease (CSVD) is a disorder in which perforating arterioles are affected; it is characterized by lacunae, white matter hyperintensities, microhemorrhages, and perivascular spaces. Restless legs syndrome (RLS) is a sensorimotor disorder characterized by the desire to move the legs associated with unpleasant sensations such as pain and tingling in the legs. The aim of this study is to determine whether RLS when combined with other cardiovascular risk factors causes an increase in CSVD burden in patients with transient ischemic attack (TIA) or minor ischemic stroke (MIS).
Materials and Methods: Between July 2018 and November 2019, patients who were hospitalized with the diagnosis of TIA or MIS were interviewed face to face, and RLS was questioned using the diagnostic criteria defined in 2014 by the International Restless Legs Syndrome Study Group. 109 patients were divided into two groups as those with RLS (n=30) and those without RLS (n=79). Demographics and stroke risk factors of patients; furthermore, RLS Severity Scale (IRLSRS) scores and duration of RLS (months) in the group with RLS were recorded. CSVD burden was measured in neuroimaging at diagnosis using the Age-Related White Matter Changes (ARWMC) Rating Scale and compared between the two groups.
Results: While there was no significant difference between the two groups in terms of demographics and stroke risk factors, ARWMC scores were found to be significantly higher in the group with RLS (p<0,001). While there was no correlation between IRLSRS scores and ARWMC scores, a significant correlation was found between the duration of RLS and ARWMC scores in the group with RLS (p=0,033). 
Conclusion: The presence and duration of RLS may be a risk factor for CSVD in patients with TIA or MIS. The absence of a significant difference between the groups especially in terms of stroke risk factors indicates that the presence and duration of RLS may be an independent risk factor for CSVD.