Cerrahi pozisyona bağlı gelişen yaralanmalar için Risk Değerlendirme Ölçeği'nin Türkçe geçerlilik ve güvenirliği
The validity and reliability of the assesment scale for the injuries related to the surgical position
Yazar: ÖZLEM OĞUZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK ÇEÇEN ÇAMLI
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Pozisyonlama = Positioning ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Araştırma, Cerrahi Pozisyona Bağlı Gelişen Yaralanmalar için Risk Değerlendirme Ölçeği'nin Türkçe geçerlik–güvenirliğini belirlenmesi amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Metodolojik tipte yürütülen araştırma, bir üniversitesi hastanesi ameliyat edilen 207 hasta ile gerçekleştirildi. Moraes Lopes ve ark (2016) tarafından geliştirilen ölçek, beş risk kategorisi ile cerrahi pozisyon şekli, ameliyat süresi, anestezi türü, destek yüzeyleri, pozisyonlama sırasındaki ekstremite pozisyonu, hastanın yaşı ve ek hastalığının varlığı gibi yedi değişkeni içermektedir. Ölçek skoru 7-35 puan arasında değişmektedir. Ölçekten elde edilen toplam puan arttıkça hastada pozisyona bağlı yaralanma riski artmaktadır. Ölçeğin dil geçerliliği, kapsam geçerliliği, ölçüt bağımlı geçerlilik, "Braden Risk Değerlendirme Ölçeği" ile eş değer ölçek geçerliliği, toplanabilirlik analizi, madde toplam puan korelasyonu, gözlemciler arası tutarlılık ve ölçek tepki yanlılığı testleri yapıldı.
Bulgular: Ölçeğin, kapsam geçerlilik indeksi 0,961 olarak bulundu. Araştırmada, kişilerin ölçek maddelerine verdikleri tepkilerin eşit olup olmadığı durumu Hotelling's T2 testi ile değerlendirildi (T²: 110,813, p=0,000). Maddelerin toplam puan korelasyonları 0,044-0,664 arasında bulundu. Yordama geçerliliğinin sınanmasında ameliyat sırasında destekleyici yüzey kullanımı (t: 4,691, p: 0,000), ameliyat masasında hastanın masaya temas noktalarının ıslak olma durumu (z: -4,094, p: 0,000) vb. ölçütler kullanıldı ve ölçeğin yüksek düzeyde yordama geçerliliği olduğu saptandı. Ölçeğin Eş Değer Ölçek Geçerliliğini sınamak için kullanılan "Braden Risk Değerlendirme Ölçeği" ile aralarında negatif korelarasyon olduğu (ameliyat sonrası sıfırıncı gün r=-0,419, p<0,001; ikinci gün r=-0,375;p<0,001) saptandı. 
Sonuç: Cerrahi Pozisyona Bağlı Gelişen Yaralanmalar için Risk Değerlendirme Ölçeği'nin Türkçe formunun yeterli geçerlilik ve güvenilirlik düzeyine sahip olduğu belirlendi.
Anahtar Kelimeler: Cerrahi, Pozisyon, Yaralanma, Risk, Geçerlilik- güvenilirlik

Abstract:
Aim: The aim of this study was to determine the reliability and validity of the Risk Assessment Scale for Surgical Position-Related Injuries.
Materials and Methods: The methodological study was carried out with 207 patients who were operated at a university hospital. The scale developed by Moraes Lopes et al. (2016) was compared with five risk categories, including seven types of surgical position, duration of surgery, type of anesthesia, support surfaces, limb position during positioning, age of the patient, and presence of additional disease. The scale score ranged between 7-35 points. As the total score obtained from the scaleincreases, the position-related risk increases. Language validity, scope validity, criterion dependent validity, Braden Risk Assessment Scale and equivalent scale validity, summability analysis, item total score correlation, interobserver consistency and scale response bias tests were performed.
Findings:  The content validity index of the scale was found to be 0.961. In the study, whether the responses of the subjects to the scale items were equal or not was evaluated by Hotelling's T2 test (T²: 110,813, p = 0,000). Total score correlations of the items were found between 0,044-0,664.The use of a supporting surface during the procedure to test the validity of the procedure (t: 4,691, p: 0,000), the patient's table contact points on the operating table wet (z: -4,094, p: 0,000) and so on. criteria were used and the scale was found to have a high level of validity. Equivalent of the scale used to test the validity of the scale there was a negative correlation between the Braden Risk Assessment Scale (r = -0.419, p <0.001; r = -0.375; p <0.001 on the second day)
Conclusion: The Turkish version of the Risk Assessment Scale for Injuries Due to Surgical Position was found to have sufficient validity and reliability.
Key Words: Surgery, Position, Injury, Risk, Validity- reliability.