Pediatrik yoğun bakım hastalarında oküler ultrasonografi ile ölçülen optik sinir kılıfı çapının bilgisayarlı tomografi ve manyetik rezonans ölçümleriyle karşılaştırılması /
Yazar: BURCU DADI
Danışman: DOÇ. DR. MAKBULE NİLÜFER ÖZTÜRK
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Optik sinir = Optic nerve ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence ; Ultrasonografi = Ultrasonography ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri-pediyatrik = Intensive care units-pediatric

Özet:
Amaç: Optik sinir kılıfı çapı (OSKÇ) hem çocuk hem de erişkin hasta gruplarında kafa içi basınç artışı (KİBA) tanısının koyulması için ölçülür. Bilgisayarlı Tomografi (BT) ve Manyetik Rezonans görüntüleme (MR) KİBA tespiti için sık kullanılır. Ancak yoğun bakım hastalarında transport riski,sık BT çekilmesi durumunda artan kümülatif radasyon ve bu tetkiklerle sonucu yükselen bakım maliyeti  dikkate alınmalıdır. BT ve MR'a alternatif bir tanı aracı olarak kullanılabileceği bildirilen ultrasonografi (US) yatak başında hemen uygulanabilmesi ile daha kolay, etkin ve sık tekrarlanabilen bir yöntem olarak öne çıkmaktadır. Çalışmamızdaki hipotezimiz USG ile yatak başında yapılan OSKÇ ölçümlerinin BT ve MR ile yapılan ölçümlerle uyumlu olabileceğidir.
Gereçler ve yöntem: Araştırmamız tek merkezli, prospektif bir çalışmadır. . Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik kurul onamı alınmıştır. Herhangi bir sebeple Beyin BT'si veya MR'ı çekilmiş olan ve US uygulanabilen ve aile onamı alınan tüm 0-18 yaş entübe hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. US yapılmasına engel olacak anatomik bir bozukluk veya majör travması olan hastalar çalışmadan dışlanmıştır OSKÇ ölçümü, tek bir araştırmacı (pediatri asistanı) tarafından,  BT veya MRG çekiminin ardından mümkün olan en kısa sürede gerçekleştirilmiştir. Tek bir nöroradyolog tarafından ölçülen BT/MRG OSKÇ ölçümleri US ile elde edilmiş ölçümlerle karşılaştırılmıştır
Bulgular: Tüm hastalar dahil edildiğinde sağ göz için yapılan toplam 94 ölçümde US ile ortalama OSKÇ 4.56 ± 0.66 cm (%95 GA: 4.37 – 4.76), sol gözde ise 4.52 ± 0.63 cm (%95 GA: 4.34 – 4.71)'dir. BT ile yapılan ölçümlerde ortalama OSKÇ sağda 4.65 ± 0.72cm (%95 GA: 4.43 – 4.86), solda ise 4.46 ± 0.67 cm (%95 GA: 4.26 – 4.66). US ve BT/MR ölçümleri ortalamaları arasında sağ ve sol OSKÇ arasında anlamlı fark yoktur. (p=0,432, p=0,460). Sağ OSKÇ için BT ve US ölçümleri arasındaki korelasyon katsayısı r=0.448 (p=0.002), sol OSKÇ için ise r=0.448 (p=0.001) olup, BT ve US ölçümlerinde her iki OSKÇ lineer artış göstermekte ve aralarında orta derecede korelasyon bulunmaktadır.Santral görüntüleme ile US arasında geçen zamanın 5 saatin altında olduğu vakalarda sağ OSKÇ için, BT ve US ölçümleri arasındaki korelasyonun arttığı (sağ r=0,774, p=0,024: sol r=0,811, p=0,014) görülmüştür.
Sonuç: Entübe yoğun bakım hastalarında US ve BT/MR OSKÇ ölçümleri uyumlu  bulunmuştur. Görüntülemeler arasındaki zaman azaldıkça uyum daha artmaktadır. Entübe hastaların klinik seyrini değerlendirmek için özellikle aynı uygulayıcı tarafından yapılan ölçümlerden faydalanılabilir. Daha güçlü kanıtlara ulaşmak için hastalarla ilgili tüm faktörlerin standardize edildiği prospektif çalışmalar gereklidir.

Abstract:
Background and objective: Optic nerve sheath diameter (ONSD) is measured for detecting increased intracranial pressure (ICP) in both children and adults. Computerized Tomography (CT) and Magnetic Resonance Imaging (MRI) are commonly used methods for detecting increased ICP. However, assessment of ICP and its monitoring  with radiological imaging modalities requires patient transportation and there are several disadvantages of the current state-of-the-art: a)unnecessary amount of radiation to the patient in case of frequent imaging, b)the relatively high cost  c) the need for radiologists to interpret CT and MRI. Ultrasound (US) is a non invasive and cost effective diagnostic modality which can be performed at the bedside. In this study, our objective was to investigate whether US measurements correlated with CT measurements in intubated ICU patients.
Methods: This was a single-center, prospective study. The study was approved by the intramural ethics committee. All intubated patients in the PICU with a cranial CT or MRI for any indications and to whom US scan can be performed were included after parental consent. Optic nerve US was performed by a single investigator (trained pediatric resident) as soon as possible after a CT scan or MRI was obtained. CT ONSDs were measured by a neuroradiologist. Data obtained from US and CT/MRI scans were compared.
Results: Total of 94 different measurements were obtained.  Mean of the right ONSD in US and CT were  4.56 ± 0.66 cm (%95 CI: 4.37 – 4.76) and 4.65 ± 0.72cm (%95 GA: 4.43 – 4.86), respectively. In US mean of left ONSD was 4.52 ± 0.63 cm (%95 GA: 4.34 – 4.71) while it was 4.46 ± 0.67 cm (%95 GA: 4.26 – 4.66) in CT which showed no significant difference (p=0.432 and p=0.460, respectively). Correlation coefficient for right ONSD was r=0.448 (p=0.002) while it was r=0.448 (p=0.001) for left ONSD. Both CT and US measurements show a linear increase and the correlation between them was moderate.
A subgroup of 8 patients who had less than 5 hours between their central imaging and US scan showed strong correlation between CT and US measurements for both right and left ONSD [r = 0.774, (p =0.024) and r = 0.811 (p = 0.014), respectively]. 
Conclusion: There was a correlation between US and CT/MRI ONSD measurements in our study. The correlation between central imaging modalities and US measurements was stronger when the interval was less than 5 hours between measurements. US may be particularly useful to assess the clinical course of patients in the settings made by the same practitioner. Further prospective studies with standardization of time and additional pertinent data are needed for stronger evidence.