1909 Maraş olayları
Maraş events in 1909
Yazar: ALİ KARAHAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET YILMAZ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Tarih = History
Dizin: Ermenistan = Armenia ; Osmanlı Devleti = Ottoman State

Özet:
Osmanlı Devleti, birçok etnik unsuru bünyesinde barındıran siyasi bir varlıktı. Bu etnik unsurlardan biri olan Ermeniler, devletin dağılma ve yıkılış döneminde yaptıklarıyla kendilerinden sıkça söz ettirmeyi başarmışlardır. Ermeniler, birçok sebebin bir araya gelmesiyle devlete karşı bağımsızlık mücadelesine girişmişler ve neticede uzun yıllar istenmeyen olaylar yaşanmıştır. Ermeniler'in ilk faaliyet alanı kısmen yoğun olarak yaşadıkları Doğu Anadolu olmuştur. Ancak burada tepki görünce dikkatlerini Çukurova bölgesinde toplamışlardır.Ermeniler'in Çukurova bölgesi ile ilişkileri Bizans dönemine kadar gitmektedir. Bilindiği gibi, Ermeniler bu bölgeye yerleştikten sonra burada küçük bir devletçik kurmayı başarmışlardı. Doğu Anadolu'daki ?Büyük Ermenistan? projesinin hayata geçirilemeyeceği anlaşılınca Ermeniler, tarihi bir iddia olarak ?Küçük Ermenistan? diye gördükleri Çukurova'da ?Kilikya Ermeni Prensliği?ni yeniden canlandırmak istemişlerdir. Uygun bir zamanı bekleyerek bölgedeki çalışmalarını yoğunlaştıran Ermeni komiteleri ve din adamları, 31 Mart Vakası'nın ertesi günü harekete geçmişler ve bunun neticesinde Adana'da Türkler ile Ermeniler arasında büyük olaylar meydana gelmiştir. Adana'daki olaylar, bölgedeki yerleşim birimlerinin hemen hemen tamamını etkilemiştir.Ermeniler'in bölgede kurmayı plânladıkları ?Küçük Ermenistan?ın sınırları içerisinde Maraş ve çevresi de bulunduğundan, olayların etkisi burada da kendisini hissettirmiştir. İşte çalışmamızda Adana olaylarından sonra Maraş ve çevresinde Türkler ile Ermeniler arasında meydana gelen olaylar ayrıntılı bir şekilde anlatılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Osmanlı Devleti, birçok etnik unsuru bünyesinde barındıran siyasi bir varlıktı. Bu etnik unsurlardan biri olan Ermeniler, devletin dağılma ve yıkılış döneminde yaptıklarıyla kendilerinden sıkça söz ettirmeyi başarmışlardır. Ermeniler, birçok sebebin bir araya gelmesiyle devlete karşı bağımsızlık mücadelesine girişmişler ve neticede uzun yıllar istenmeyen olaylar yaşanmıştır. Ermeniler?in ilk faaliyet alanı kısmen yoğun olarak yaşadıkları Doğu Anadolu olmuştur. Ancak burada tepki görünce dikkatlerini Çukurova bölgesinde toplamışlardır.Ermeniler?in Çukurova bölgesi ile ilişkileri Bizans dönemine kadar gitmektedir. Bilindiği gibi, Ermeniler bu bölgeye yerleştikten sonra burada küçük bir devletçik kurmayı başarmışlardı. Doğu Anadolu?daki ?Büyük Ermenistan? projesinin hayata geçirilemeyeceği anlaşılınca Ermeniler, tarihi bir iddia olarak ?Küçük Ermenistan? diye gördükleri Çukurova?da ?Kilikya Ermeni Prensliği?ni yeniden canlandırmak istemişlerdir. Uygun bir zamanı bekleyerek bölgedeki çalışmalarını yoğunlaştıran Ermeni komiteleri ve din adamları, 31 Mart Vakası?nın ertesi günü harekete geçmişler ve bunun neticesinde Adana?da Türkler ile Ermeniler arasında büyük olaylar meydana gelmiştir. Adana?daki olaylar, bölgedeki yerleşim birimlerinin hemen hemen tamamını etkilemiştir.Ermeniler?in bölgede kurmayı plânladıkları ?Küçük Ermenistan?ın sınırları içerisinde Maraş ve çevresi de bulunduğundan, olayların etkisi burada da kendisini hissettirmiştir. İşte çalışmamızda Adana olaylarından sonra Maraş ve çevresinde Türkler ile Ermeniler arasında meydana gelen olaylar ayrıntılı bir şekilde anlatılmaya çalışılmıştır.