Endometrioma ve non-endometriotik benign ovaryan kist tanısı alan olgularda hematolojik inflamatuvar markerların karşılaştırılması
Comparison of hematological inflammatory markers in patients with endometrioma and non-endometriotic benign ovarian cysts
Yazar: ARİFE AKAY
Danışman: PROF. DR. BERNA DİLBAZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları Eğitim Ve Araştırma Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı / Üreme Tıbbı Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Biyobelirteçler = Biomarkers ; Endometriyum = Endometrium ; Nötrofil/lenfosit oranı = Neutrophil/lymphocyte ratio ; Over hastalıkları = Ovarian diseases ; Over kistleri = Ovarian cysts ; Trombosit/lenfosit oranı = Platelet/lymphocyte ratio ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Giriş-Amaç: Günümüzde endometriozis kronik inflamatuvar bir hastalık olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmada endometriomalar ile non-endometriotik benign ovaryan kistleri (NonE-K'ler) karşılaştırılarak preoperatif ve postoperatif dönemdeki inflamatuvar cevaptaki farklılığı ve hematolojik inflamatuvar markerların endometriomanın evresi ve over rezervine etkilerini öngörmedeki yerinin araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Hastanemizde 2010 ve 2021 yılları arasında, laparoskopik kistektomi olan tüm hastalar retrospektif olarak değerlendirilerek olgular endometrioma (n=116) ve NonE-K (n=125) olmak üzere iki gruba ayrıldı. Her iki grubun demografik ve jinekolojik özellikleri, lezyonun lokalizasyonu ve büyüklüğü, preoperatif serum FSH (Folikül Stimüle Edici Hormon), AMH (Antimullarian Hormon), CA(Karsinojenik antijeni)-125 değerleri, preoperatif ve postoperatif 6.saatteki lökosit sayısı (WBC), eritrosit dağılım genişliği (RDW), nötrofil lenfosit oranı (NLR), platelet lenfosit oranı (PLR) başta olmak üzere diğer hemogram değerleri istatistiksel olarak karşılaştırıldı. Ayrıca hematolojik inflamatuvar markerlar için kesme değerleri hesaplandı.

Bulgular: Endometriomalarda ortalama yaş 27,76±5,38 olarak NonE-K'lerden (24,54±6,08) anlamlı olarak daha yüksek saptanmıştır (p=,000). Buna rağmen preoperatif AMH ve FSH değerleri ve infertilite şikayeti olanların infertilite süresi açısından gruplar arasında anlamlı olarak farklılık saptanmamıştır (p>0,05). Preoperatif dönemde endometriomalarda NonE-K'lere göre RDW (sırasıyla 14,50±1,56 ve 14,04±1,40 %), PLR (sırasıyla 160,82±44,52 ve 136,83±48,72 %) ve NLR (sırasıyla 2,60±1,10 ve 2,17±1,13 %) oranları anlamlı olarak daha yüksek saptanmıştır (p<0,05). Her iki grupta da postoperatif dönemde preoperatif döneme göre PLR(148162) ve NLR(2,374,72) oranları anlamlı bir şekilde yükselmiştir (p<0,05). Ancak her iki grupta preoperatif değerler ile postoperatif değerler arasındaki fark karşılaştırıldığında sadece NLR değerinde endometrioma grubunda diğer gruba göre postoperatif dönemde anlamlı olarak daha fazla artışın olduğu saptanmıştır (p=0,49). Endometrioma grubunda; hematolojik inflamatuvar markerların endometriomanın evresi, preoperatif AMH ve FSH değerleri ile anlamlı bir ilişkisi saptanmamıştır (p>0,05). Ancak toplam kist boyutu ile preoperatif NLR ve preoperatif ve postoperatif WBC arasında pozitif yönlü bir ilişki bulunmaktadır (p<0,05).  
Sonuç: Preoperatif ve postoperatif her hastadan kolaylıkla elde ettiğimiz tam kan sayımı sonuçlarına bakarak endometriozis hastalarındaki inflamatuvar sürecin varlığı ve bunun diğer değişkenlerle ilişkisi saptanmıştır.

Abstract:
Introduction and Aim: Endometriosis is considered as a chronic inflammatory disease. By comparing endometriomas with non-endometriotic benign ovarian cysts (NonE-Cs), it is aimed to investigate the difference in inflammatory response in the preoperative and postoperative period and the role of hematological inflammatory markers in predicting the stage of endometrioma and its effects on ovarian reserve.
Materials and Methods: All patients who underwent laparoscopic cystectomy between 2010 and 2021 were evaluated retrospectively and divided into two groups as endometrioma (n=116) and NonE-C (n=125) study groups. Demographic characteristics of the patients, gynecological history, localization and size of the lesion, serum Follicle Stimulating Hormone (FSH), Antimullarian Hormone (AMH), Carcinogenic antigen-125 (CA-125) values, total blood count covering erythrocyte distribution width (RDW), neutrophil lymphocyte ratio (NLR), platelet lymphocyte ratio (PLR), leukocyte count (WBC) and leukocyte distribtion in the preoperative and early postoperative period, (postoperative 6th hour)  were compared statistically. Cut-off values were calculated for hematological inflammatory markers
Results: The mean age of cases with endometrioma was, significantly higher than NonE-Cs (27.76±5.38 years vs 24.54±6.08) (p=.000). However, there was no significant difference between the groups in terms of preoperative AMH and FSH values and duration of infertility (p>0.05). In the preoperative period, compared to NonE-Cs RDW (14.50±1.56 and 14.04±1.40%, respectively), PLR (160.82±44.52 and 136.83±48.72%, respectively) and NLR ( 2,60±1,10 and 2,17±1,13 % respectively)  were found to be significantly higher in the endometrioma group ( p<0.05). In all cases in the early postoperative period; PLR(148162) and NLR(2.374.72) rates increased significantly when compared to the preoperative period (p<0.05). However, when the difference between the pre and postoperative period within the groups was examined, it was found that there was a significantly higher increase in the NLR value only in the endometrioma group (p=0.49). In the endometrioma group; no significant correlation was found between the stage and preoperative AMH and FSH values of hematological inflammatory markers (p>0.05), but there was a positive correlation between the total cyst size and preoperative NLR, preoperative and postoperative WBC (p<0.05).

Conclusion: When the complete blood count results are examined, which we can easily obtain from each patient preoperatively and postoperatively, the presence of the inflammatory process in patients with endometriosis and its relationship with other variables can be demonstrated