Anneden algılanan narsisistik özellikler, yakınlık korkusu ve ortoreksiya nervoza arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between perceived maternal narcissism traits, fear of intimacy and orthorexia nervosa
Yazar: MELİSSA KAHRAMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAYDEH FARAJİ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, anneden algılanan narsisistik özellikler ile yakınlık korkusu ve ortoreksiya nervoza değişkenleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Mevcut araştırma nicel analiz yöntemlerinden ilişkisel tarama metodu kullanılarak hazırlanmıştır. Çalışma, 18-45 yaş aralığında bulunan, İstanbul'da yaşayan, 223 (%53,3) kadın ve 195 (%46,7) erkek olmak üzere toplam 418 gönüllü katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada örneklem metodu olarak kolayda örmekleme kullanılmıştır. Katılımcılara Anneden Algılanan Narsisistik Özellikler Ölçeği (AANÖ), Yakınlık Korkusu Ölçeği (YKÖ) ve Ortoreksiya Nervoza Envanteri (ONE) uygulanmıştır. Çalışmada elde edilen veriler Sosyal Bilimler İstatistik Programı (SPSS 25.0) ve SPSS için PROCESS makro programı (PROCESS 4.0) kullanılarak analiz edilmiştir. İstatistiksel analiz yöntemlerinden; Normal Dağılım Analizi, değişkenler arası ilişkiyi saptamak amacıyla Pearson Korelasyon Analizi, değişkenlerin yordayıcılık ve aracılık etkisini analiz etmek için Doğrusal ve Çoklu Regresyon Analizleri, gruplar arası farkı incelemek için Bağımsız Örneklemler T-Testi kullanılmıştır. Araştırma sonuçları, anneden algılanan narsisistik özellikler ile yakınlık korkusu ve ortoreksiya nervoza arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Yakınlık korkusu, anneden algılanan narsisistik özellikler ile ortoreksiya nervoza arasındaki ilişkide kısmen aracılık etmiştir. Mevcut araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda sorunlu yeme davranışı ve yakın ilişkilerden korku duyma gibi eğilimlerde narsisistik özellikler gösteren anne tarafından büyütülmenin risk faktörü olabileceği belirlenmiştir. Bu çalışmadan elde edilen bulgular literatürdeki farklı çalışmalar ile birlikte tartışılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Narsisistik Kişilik Bozukluğu, Anne Narsisizmi, Yakınlık Korkusu, Ortoreksiya Nervoza, Yeme Bozuklukları

Abstract:
The aim of this study is to investigate the relationships between perceived maternal narcissism traits, fear of intimacy and orthorexia nervosa. The study was carried out with a total of 418 people, aged between 18-45, living in Istanbul, 223 (%53,3) female and 195 (%46,7) male. The Perceived Maternal Narcissism Scale (PMNS), Fear of Intimacy Scale (FIS) and Orthorexia Nervosa Inventory (ONI) were applied to the participants. The data obtained in the study were analyzed using the Statistical Program for Social Sciences (SPSS 25.0) and the PROCESS macro program for SPSS (PROCESS 4.0). From statistical analysis methods; Normal Distribution Analysis, Pearson Correlation Analysis to determine the relationship between variables, Linear and Multiple Regression Analyzes to analyze the predictive and mediating effects of the variables, and Independent Samples T-Test to examine the difference between groups were used.The results of the study showed that there was a positive significant relationship between perceived maternal narcissism with fear of intimacy and orthorexia nervosa. Fear of intimacy had partially mediated the relation between the perceived maternal narcissism and orthorexia nervosa. In line with the findings obtained from the research, it was determined that being raised by a mother with narcissistic traits may be a risk factor for tendencies such as problematic eating behavior and fear of intimacy. The findings obtained from this study were discussed together with different studies in the literature.
Keywords:Narcissistic Personality Disorder, Maternal Narcissizm, Fear of Intimacy, Orthorexia Nervosa, Eating Disorders