Türk vergi sisteminde bağış ve yardımlar
Donations and charities in the Turkish tax system
Yazar: İSMAİL IŞIK
Danışman: PROF. DR. MEHMET TOSUNER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Türk Vergi Sisteminde Bağış ve Yardımlarİsmail IŞIKDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimleri EnstitüsüMaliye Anabilim DalıMali Hukuk ProgramıBağış ve yardımlar tanım itibariyle bir maddi karşılık beklenmeksizintamamen içtimai amaçlarla yapılan harcamalardır. Ancak, devlet belli alanlara yönelikbağışların teşvik edilmesini sağlamak amacı ile önemli düzenlemeler yapmış, bellikoşullar çerçevesinde yapılan bağış ve yardımların mükelleflerin Gelir ve KurumlarVergisi Beyannamelerinde, vergi matrahının tespitinde indirim ya da gider unsuru olarakdikkate alınmasını temin etmiştir.Bağış ve yardımlar, insancıl duygulara dayanan sosyal nitelikli harcamalardır.Çalışmamızda bağış ve yardımların Gelir, Kurumlar ve Katma Değer Vergisive Özel Kanunlar içerisindeki yeri, temel özellikleri ve mükelleflerce dikkate alınmasıgereken hususlar irdelenmeye çalışılmıştır.Beyan esasına dayalı olan vergi sistemimizde, çeşitli kişi ve kuruluşların bağışve yardım yapmasını kolaylaştıran nedenlerden önemli biri de yapılan bağış ve yardımınbelli koşullarda gelir ve kurumlar vergileri matrahından düşülebilmesidir.Aslında bağış ve yardım dolayısıyla gerçekleşen gider, gelirin elde edilmesiyleilgili olmayıp, bunu gelirin harcanması çerçevesinde vergilenen gelirden yapılmış giderolarak değerlendirmek gerekir. Ancak yardım yapılan dernek, vakıf ve kuruluşlarınözellikle sosyal bakımdan ülkeye katkıları gözönünde bulundurulduğunda, matrahtanindirim yoluyla devletin de bu yardım dolaylı olarak katılması düşünülmüştür. Gerçektenkanunda öngörülen miktara kadar yapılacak bağışlar vergiye tabi gelirden indirilmektebunun üstünde kalan kısım ise vergilenmiş gelirden ödenmiş olmaktadır.Çalışmamızın ilk bölümünde bağış ve yardımlara ilişkin genel açıklamalara;ikinci bölüm birinci kısımda GVK'da yer alan, ikinci bölüm ikinci kısımda ise KVK'dayer alan, ikinci bölüm üçüncü kısımda ise özel kanunlarda yer alan düzenlemelere, ikincibölüm dördüncü kısımda da KDV açısından bağış ve yardımlara değinilecek; bağış veyardım uygulamaları genel hatları itibariyle ele alınacaktır.Son bölümde ise bağış ve yardım uygulamasının genel sonuçlarının yanı sıra,mükellef ve idare bakımından olumlu ya da olumsuz sonuçları değerlendirilecektir. Öteyandan, bu kurumun daha etkin hale getirilmesi için yapılan öneriler, bu bölümdeayrıntılı olarak ele alınacaktır.Anahtar Kelimeler: 1) Bağış ve Yardımlar 2) Hadde Bağlı Bağış veYardımlar 3) Hadde Bağlı Olmayan Bağış ve Yardımlar

Abstract:
Donations and charities in the Turkish Tax Systemİsmail IŞIKDokuz Eylul UniversityInstitute Of Social SciencesFinance Department of ManagementFinancial Law ProgramDonations and charities are the expenses fullfilled with the aim of socialpurposes without waiting any financial return. Powers at work, however, in order toprovide the encouragements of the donations and charities oriented certain areas, havemade important regulations, and have supplied that donations and charities fullfilledunder certain conditions could be considered as an element of reduction to fix taxassesment or of expense to Schedule of Institutional Tax.Donations and charities are socially qualified expenses based on humanisticsensationsIn our study, it is tried to examine that the place and the basic characteristics ofthe donations and charities in the Individual, Institutional, Value Add Taxes and inspecific laws, and the items that should be taken into consideration by taxpayers.In our taxing system based on the scheduled principial, one of the importantreasons that make various people and ınstitutions easy to donate and charity is to be ableto reduct it from individual and institutional taxes under certain circumstances.Actually, the expense caused by donation and charity is not related to getincome. It should be appreciated as an expense from taxed income in a framework ofspending of that income. Yet, considering the social contributions of the donatedsocieties, foundations and instituions to the country, it is considered that the state shouldbe joined indirectly to this donations by means of reduction from tax assesment. Indeed,the donations up to the compulsive amount in act are extracted from the income subjectedto taxing, and the part which excess this amount has already been paid from the taxedincome.The general explanations concerning the donations and charities take the place inthe first part of the study; then, in the second and third part, following revealing someregulations mentioned in Individual and Institutional Tax Laws, it will generally betreated the applications of donations and charities. In the fourth part the regulationmentioned in spesific laws, and in the fifth part, establishment of donation and charitywill be dealt with on the part of Value Add Taxes.Final part of the study will appreciate the negative or positive effects, apart fromthe general effects of the application of donation and charity, on part of taxpayer and ofstate.Key World: 1) Donation and charities 2) Limited Donation and charities3) Unlimited Donation and charities