Özel gereksinimli bireylerin eğitsel tanılama ve değerlendirme sürecinin ram çalışanlarının görüşlerine göre değerlendirilmesi (İstanbul örneği)
Evaluation of the educational diagnosis and assessment process of individuals with special needs according to the opinions of ram employees (İstanbul example)
Yazar: YUNUS AKTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUNIRAH MOHAMMED ALABOUDI
İbn Haldun Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Kurumları İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı: Rehberlik ve Araştırma Merkezleri'nde (RAM) özel gereksinimli bireylerin eğitsel tanılama ve değerlendirme sürecinde yaşanılan problemlerin ortaya çıkarılması ve bu problemlere yönelik çözüm önerilerinin saptanmasıdır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması modeli kullanılmıştır. Çalışma grubu; 2021-2022 yılı eğitim öğretim döneminde İstanbul ilinin Arnavutköy, Esenler, Eyüpsultan, Gaziosmanpaşa, Güngören ve Sultangazi ilçelerinde bulunan Rehberlik ve Araştırma Merkezlerinde görev yapan 2 müdür yardımcısı, 11 özel eğitim öğretmeni ve 17 rehber öğretmen/psikolojik danışman olmak üzere toplamda 30 katılımcıdan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak "Kişisel Bilgi Formu" ve uzman görüşü alınarak hazırlanmış olan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemi ile İstanbul'da bulunan 6 Rehberlik ve Araştırma Merkezi çalışanlarından seçilmiştir. Katılımcıların görüşlerinden elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucundaki bulgular; "Eğitsel Tanılama ve Değerlendirme Sürecine İlişkin Problemler" ve "Sürece İlişkin Çözüm Önerilerinin Sunulması" şeklinde 2 ana tema altında oluşturulmuştur. Ana temalara uygun alt temalar oluşturularak, genelden özele giden bir yol izlenmiştir. Belirlenen temalara ait kodlamalar ve alt kodlamalar oluşturulmuş olup toplam 435 adet kodlama yapılmıştır.  Araştırma bulguları yorumlanarak sonuçlar ve öneriler tespit edilmiştir. Araştırmadaki katılımcılardan elde edilen sonuçlar incelendiğinde ramlarda eğitsel tanılama ve değerlendirme sürecine yönelik farklı boyutlarda birçok problem tespit edilmiştir. Rama eğitsel tanılama ve değerlendirme için başvuran velilerin bilinç ve bilgi düzeylerinin düşük olduğu, ramlarda vaka inceleme sürecinde fiziksel ortamın yetersiz olduğu ve tanılamada kullanılan materyal eksikliklerinin olduğu, ram ile paydaş kurumlar (okul-hastane-özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri) arasındaki iletişimin zayıf olduğu, eğitsel tanılama ve değerlendirme sonucu alınan yerleştirme kararı sürecinde en büyük problemin özel eğitim okullarında ve sınıflarında yaşanan kontenjan sınırı olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The purpose of this research is to reveal the problems experienced in the educational diagnosis and evaluation process of individuals with special needs in the Guidance and Research Centers (RAM) and to determine solutions for these problems. The case study model, one of the qualitative research designs, was used in the research. Working group; It consists of a total of 30 participants, including 2 assistant principals, 11 special education teachers, and 17 guidance teachers/psychological counselors working in the Guidance and Research Centers in Arnavutköy, Esenler, Eyüpsultan, Gaziosmanpaşa, Güngören and Sultangazi districts of Istanbul during the 2021-2022 academic year. In the research, "Personal Information Form" and semi-structured interview form prepared by taking expert opinion were used as data collection tools. Participants were selected from 6 RAM employees in Istanbul with purposive sampling method. The data obtained from the opinions of the participants were analyzed by the content analysis method. Findings as a result of the research; It was formed under 2 main themes: "Problems Related to the Educational Diagnosis and Evaluation Process" and "Presenting Solution Suggestions Regarding the Process". Codings and subcodings of the determined themes were created and a total of 435 codes were made. Results and recommendations were determined by interpreting the research findings. When the results obtained from the participants in the study were examined, many problems of different dimensions were detected in RAM. The awareness and knowledge level of the parents who applied to RAM is low, the physical environment is insufficient and there are deficiencies in the materials used in the diagnosis, the communication between RAM and the stakeholder institutions is weak, It has been determined that the biggest problem in the placement decision process, which is taken as a result of educational diagnosis and evaluation, is the quota limit in special education schools and classes.