Horon müziklerinin kemana uyarlanmasına yönelik bir yöntem önerisi ve kullanılabilirlik durumunun değerlendirilmesi
A method proposal for adapting horon music to violin and evaluation of usability
Yazar: ARMAĞAN ERMAN
Danışman: PROF. YILMAZ ŞENDURUR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Müzik = Music

Özet:
Araştırmanın amacı, horon müziklerinin kemana uyarlanmasına yönelik bir yöntem önerisi 
sunmak ve kullanılabilirlik durumunu değerlendirmektir. Araştırmada ön test-son test 
kontrol gruplu deneysel desen kullanılmıştır. Öncelikle çalışma grubunun 
hazırbulunuşluğunu ve denkliğini belirlemek amacıyla keman dersine yönelik tutumları ve 
keman alanına yönelik genel bilgi düzeylerine bakılmıştır. Ardından, deney grubuyla 
yapılandırmacı yaklaşımı esas alan ve 5E modeline uygun olarak hazırlanan sekiz haftalık 
ders planına göre keman eğitimi, kontrol grubuna ise geleneksel keman eğitimi 
uygulanmıştır. Uyarlamalar üzerinden deney ve kontrol grubuyla haftada 1 saat olmak 
üzere toplam 8 ders yürütülmüş ve ön test-son test sonuçları (grup içi) karşılaştırılmıştır.
Araştırmanın deneysel boyutuna ilişkin olarak çalışma grubunu Gazi Üniversitesi, Eğitim 
Bilimleri Enstitüsü, Güzel Sanatlar Ana Bilim Dalı, Müzik Eğitimi Bilim Dalı'nda 
öğrenim gören 3 doktora, 3 yüksek lisans olmak üzere 6 lisansüstü keman öğrencisi 
oluşturmaktadır. Araştırmanın betimsel boyutunda ise alan yazını taranarak keman eğitimi
ve horon müziği kuramsal çerçevede açıklanmış, Romiko ve Çaykara horonları geleneksel 
olarak kaydedilmiş görsel ve işitsel örnekler üzerinden notaya alınarak keman uyarlamaları ortaya koyulmuştur. Hazırlanan Öğrenme Alanı ve Kazanımlar Tablosu (Ek-7) alan 
uzmanlarının görüşüne sunulmuş, uyarlamalar müzikal olarak analiz edilmiş ve uyarlamalara yönelik alıştırmalar yazılmıştır. Uyarlamaların etkililiğini belirlemeye 
yönelik olarak ise uzman görüşü alınarak Keman Performans Değerlendirme Formu (Ek-9) 
hazırlanmıştır. Bu form kullanılarak alan uzmanlarınca değerlendirilen performanslar 
sonucunda uyarlamaların ve dolayısıyla kullanılan yöntemin etkililiği belirlenmeye 
çalışılmıştır. Daha sonra ise, deney ve kontrol grubundaki öğrencilerin seçilen 2 horon 
eserine ilişkin son test puanları (gruplar arası) karşılaştırılarak 8 haftalık horon ezgilerine 
dayalı keman eğitiminin etkililiği belirlenmiştir. Grup içi keman performans puanlarının 
karşılaştırılmasında Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi'nden, gruplar arası keman performans 
puanlarının karşılaştırılmasında ise Bağımsız Gruplar Mann-Whitney U Testi'nden 
yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda, deney grubu öğrencilerinin 8 haftalık horon 
ezgilerine dayalı keman eğitimi sonrası değerlendirilen keman performanslarının anlamlı 
bir şekilde yükseldiği ve uygulanan yöntemin belirlenen 9 kazanım üzerinde de 'büyük'
etkisi olduğu ortaya çıkmıştır. Kontrol grubu öğrencilerinin ise, 8 haftalık geleneksel 
keman eğitimi sonrası değerlendirilen keman performanslarının ve belirlenen 9 
kazanımdan bazılarına ilişkin puanlarının istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde yükseldiği 
görülmüştür. Sonuç olarak, 8 haftalık horon ezgilerine dayalı keman eğitimi uygulamasına 
ilişkin hazırlanan öğretim yönteminin, deney grubu öğrencilerinin keman performans 
düzeyini, kontrol grubu öğrencilerine göre anlamlı bir şekilde arttırdığı anlaşılmıştır. Bu
sonuçlar bağlamında, horon müziği uyarlamalarının keman öğrencileri tarafından 
seslendirilebileceği ve horonların keman eğitiminde geçerli bir eğitim materyali olabileceği 
düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of the research is to propose a method for adapting horon music to violin and to 
evaluate its usability. A pretest-posttest control group experimental design was used in the 
research. First of all, in order to determine the readiness and equivalence of the study 
group, their attitudes towards the violin lesson and their general knowledge level about the 
violin field were examined. Then, violin training was given to the experimental group 
according to an eight-week lesson plan based on the constructivist approach and prepared 
in accordance with the 5E model, and traditional violin training was given to the control 
group. A total of 8 lessons, 1 hour a week, were conducted with the experimental and 
control groups through the adaptations, and the pre-test and post-test results (within the 
group) were compared. Regarding the experimental dimension of the research, the study 
group consists of 6 postgraduate violin students, 3 doctoral and 3 master's degree students, 
studying at Gazi University, Institute of Educational Sciences, Department of Fine Arts, 
Department of Music Education. In the descriptive dimension of the research, the literature 
was scanned and violin education and horon music were explained in a theoretical 
framework, and violin adaptations were revealed by notating Romiko and Çaykara horons 
through traditionally recorded visual and auditory examples. The prepared Learning Area 
and Acquisitions Table (Annex-7) of the adaptations was presented to the opinion of field 
experts, the adaptations were analyzed musically and exercises were written for the 
adaptations. In order to determine the effectiveness of the adaptations, the Violin Performance Evaluation Form (Annex-9) was prepared by taking expert opinion. As a 
result of the performances evaluated by field experts using this form, the effectiveness of 
the adaptations and therefore the method used was tried to be determined. Then, the 
effectiveness of the 8-week violin education based on horon melodies was determined by 
comparing the post-test scores (between groups) of the students in the experimental and 
control groups regarding the 2 selected horon pieces. Wilcoxon Signed Rank Test was used 
to compare violin performance scores within groups, and the Independent Groups Mann￾Whitney U Test was used to compare violin performance scores between groups. As a 
result of the research, it was revealed that the violin performances of the experimental 
group students, evaluated after 8 weeks of violin training based on horon melodies, 
increased significantly and the applied method had a 'great' effect on the 9 determined 
outcomes. It was observed that the violin performances of the control group students, 
evaluated after 8 weeks of traditional violin training, and their scores regarding some of the
9 determined achievements increased statistically significantly. As a result, it was 
understood that the teaching method prepared for the 8-week violin education application 
based on horon melodies significantly increased the violin performance level of the 
experimental group students compared to the control group students. In the context of these 
results, it is thought that horon music adaptations can be performed by violin students and 
horons can be a valid educational material in violin education.