Oral skuamöz hücreli karsinoma üzerinde dna tamir genlerinden XPG ve XPD gen varyantlarının rolünün araştırılması /
Yazar: HAKAN AVCI
Danışman: PROF. DR. ÖKKEŞ ERKAN KIYAK
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat) ; Moleküler Tıp = Molecular Medicine ; Onkoloji = Oncology
Dizin: Ağız = Mouth ; Ağız mukozası = Mouth mucosa ; Ağız neoplazmları = Mouth neoplasms ; DNA onarımı = DNA repair ; Karsinoma = Carcinoma ; Karsinoma-yassı hücreli = Carcinoma-squamous cell ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction

Özet:
Amaç: Oral kavite kanserleri, dünya çapındaki kanser olgularının %2-4'lük oranını oluşturarak tüm kanserler içinde altıncı sırada olan kanser türüdür. Oral skuamöz hücreli kanserler ise bu listede başı çekmektedir. Endojen ve ekzojen uyaranlar olarak; radyasyon, ultraviyole, X ışınları, kimyasal bileşiklere ve çevresel ajanlara maruz kalma hem oral kavite kanserlerinin hem de DNA hasarının temelini oluşturmaktadır.  Bu nedenle, tez çalışmamızda Türk hastalarda oral skuamöz hücreli kanserler  ile DNA tamir genlerinden XPG ve XPD ilişkisini araştırmayı amaçladık.
Materyal ve Metod: İstanbul Tıp Fakültesi KBB ve Diş hekimliği kliniğinde Ağustos 2007- Ağustos 2013 tarihleri arası oral skuamöz hücreli kanser tanısı alan 148 hasta ve 111 sağlıklı kişi kontrol grubu olarak çalışmaya alınmıştır. XPG ve XPD gen polimorfizmleri, Polimeraz Zincir Reaksiyonu Restriksiyon Fragmanı Uzunluk Polimorfizmi (PCR-RFLP) yöntemi kullanılarak belirlenmiştir.
Bulgular: Çalışmamızda, XPD Lys+, Lys/Gln bireylerde istatistiksel olarak anlamlı şekilde hasta grubunda kontrol grubuna göre yüksek olduğu ve hastalık riskini arttırdığı, Gln/Gln+ ise kontrol grubunda anlamlı olarak yüksek olduğu ve hastalık için koruyuculuk sağladığı tesbit edilmiştir. Araştırdığımız diğer bölge olan XPG polimorfizmlerinin hastalık riski ile istatistiksel olarak bağlantısı bulunamamıştır. 
Sonuç: Sonuç olarak, XPD Lys+ ve Lys/Gln sahip bireylerin oral skuamoz hücreli kanser oluşumunda risk arttırıcı yönde etki gösterebileceği görülmüştür. Türk popülasyonunda hasta ve kontrol sayısının çoğaltılarak XPD'nin hastalık üzerindeki rolünün belirlenebilmesi için ileri analizlerin yapılmasının gerektiği düşünülmüştür. 
Anahtar Kelimeler: oral skuamoz hücreli kanser, XPG, XPD, DNA tamir, PCR-RFLP.
Bu çalışma, İstanbul Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından desteklenmiştir. Proje No: 51607.

Abstract:
Objective: Oral cavity cancer is the sixth cancer in worldwide in the rate of 2-4% of all cancer types. Oral squamous cell cancers are leading the list on top. Being exposed to endogenous and exogenous stimulation such as radiation, ultraviolet, X-rays, chemical compounds and environmental agents are responsible for the basis injury not only oral cavity cancers but also DNA damage. In this respect, our study aimed to investigate the relation between XPG and XPD gene variants from DNA repair system and oral squamous cell cancers.
Material and Method: The present analyses are based on 148 case subjects with oral squamous cell cancers and 111 healthy subjects from ENT and Dental Clinic at Istanbul Medical Faculty between the months of August 2007 – August 2013. Genotyping of XPG and XPD were detected by polymerase chain reaction and restriction fraction length polymorhism (PCR-RFLP).
Results: Individuals with the genotype XPD Lys+, Lys/Gln carriers were found significantly more frequently in the patient group as risk for developing the disease. Furthermore, it was observed that there were significantly more individuals with genotype Gln/Gln+ in control group which provided the protection. The other region on the study, individuals with genotype XPG were not statistically significant for the disease development.
Conclusions: In conclusion, our findings have suggested that XPD Lys+ and Lys/Gln genotypes could faciliate the development of oral squamous cell cancer as a risk factor. To determine the role of XPD on oral squamous cell cancer, there would be working on further studies on Turkish population by increasing the sample size.
Key words: oral squamous cell cancer, XPG, XPD, DNA repair, PCR-RFLP
The present work was supported by the Research Fund of Istanbul University. Project No: 51607.