Hekimin tıbbi müdahaleleri nedeniyle yaşama hakkı ihlallerinden doğan sorumlulukları
Responsibilities of the physician arising from violations of the right to life due to medical interventions
Yazar: TUĞBA MELTEM BİLGİN
Danışman: DOÇ. DR. CENGİZ GÜL
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Doktor hatası = Physician impairment ; Hekimler = Physicians ; Kamu hukuku = Public law ; Sorumluluk = Responsibility ; Tıbbi müdahale = Medical treatment ; Vücut bütünlüğünün ihlali = Violation of bodily integrity ; Yaşama hakkı = Right to life ; İdari sorumluluk = Administrative responsibility

Özet:
Temel hak ve özgürlükler içerisinde bireyin sahip olduğu yaşama hakkı, diğer haklara esas teşkil etmektedir. Yaşama hakkı, öldürülmeme hakkını içerisinde barındırdığı gibi, aynı zamanda bireyin fiziksel, ruhsal ve sosyal varlığının gelişimine katkı sağlanmasını devletten talep etme hakkını da kapsamaktadır. Bu sebeplerle bireyin rızası olmadan ve zorunlu durumlar haricinde bireyin vücut bütünlüğüne karşı yapılacak her türlü müdahale hukuka aykırılık teşkil edecektir. Rızanın bu yönü, kişinin kendi vücudu üzerinde tasarruf hakkı bulunduğunu göstermektedir. Ancak bazı durumlarda kanunda belirtilen istisnalar nedeniyle rıza aranmaksızın da tıbbi müdahalede bulunulması gerekmektedir. İstisnalar dışında rıza alınmaksızın yapılan bütün tıbbi müdahaleler hukuka aykırılık teşkil eder ve yaptırımlara bağlanır. 
İki bölümden oluşan bu çalışmanın konusunu hekimin hatalı tıbbi müdahale nedeniyle yaşama hakkı ihlallerinden doğan sorumlulukları oluşturmaktadır. Hekimin sorumlulukları hem ceza hukuku, hem idare hukuku, hem de özel hukuk boyutu ile ele alınacaktır. 
Çalışmanın Birinci Bölümünde tıbbi müdahale kavramı, tıbbi müdahalenin hukuka uygunluk şartları incelenecektir. Yaşama hakkının önemi ve Türk hukuk sisteminde devletin bireye karşı sorumlulukları anlatılmaya çalışılacaktır. Aynı zamanda yaşama hakkının vazgeçilemez, devredilemez, mutlak bir hak olduğu, yaşama hakkının bireyin kedisine, üçüncü kişilere ve devlete karşı korunması gerektiğini konusuna değinilecektir. Alınması gereken tedbirlerin ve uygulanması gereken yaptırımların neler olduğu, yaşama hakkının korunması için bireyin talep edebileceği hakları ve devletin yükümlülükleri detaylı olarak aktarılmaya çalışılacaktır. 
 Çalışmanın ikinci bölümünde hekimin hastaya karşı yükümlülüklerinin neler olduğunu konusunda araştırmalar yapılacak ve hekimin hukuka uygun tıbbi müdahalede bulunmaması durumunda ne gibi zararlar meydana gelebileceği Yargıtay ve Danıştay kararları ışığında hekimin cezai, hukuki ve idari sorumlulukları incelenecektir.
Çalışma, tıbbi hata (malpraktis) sonucu zarara uğrayan kişilerin, haklarının ihlal edilmesi durumunda, dava açma konusunda yeterli bilgiye ulaşabilme ihtiyaçlarına bir nebze cevap olması amacını taşımaktadır.

Anahtar kelimeler: Tıbbi Müdahale, Yaşam Hakkı, Hastanın Rızası, Hastanın             			Aydınlatılması, Hekimin Sorumluluğu, İdarenin Sorumluluğu.

Abstract:
The right to life of the individual forms the basis of other rights within the basic rights and freedoms.The right to life includes the right not to be killed , it also includes the right to demand that the individual contribute to his or her physical, spiritual and social existence from the state. For these reasons, any intervention to the body integrity of the individual without the consent of the individual and except in mandatory circumstances would be against the law. Consent in this respect indicates that the person has the right to save about his/her body. However, in some cases due to the exceptions in the law, medical intervention must be performed without the consent of the individual. All interventions without consent,with exceptions,  are unlawful and subject to sanctions.
The subject of the two-part study includes the physician's responsibility for faulty medical intervention. The responsibility of the physician will be dealt with in criminal law, administrative law and private law dimension.
The first part of study will examine the concept of medical intervention and conditions for medical interventions to be in compliance with law. The importance of right to life and the responsibilities of the state against individuals in Turkish legal system will be explained. At the same time, it will be mentioned that the right to life is an indispensable,  non- transferable absolute right and the right to life must be protected against the individual himself/herself, other individuals and the state. What are the measures that should be taken and the sanctions that should be applied,  the rights that the individual can demand for the protection of the right to life and the obligations of the state will be explained in detail.
In the second part of the study, the administrative,  criminal, and legal responsibilities of the physicians will be investigated in the light if the decisions of the courts of the Supreme Court and the Council of the State, the obligations of the physician to the patient and the damages caused by illegal medical intervention of the physician.
The study aims to ensure that people whose rights have benn infringed due to medical errors (malpractice) have access to sufficient information to sue.


Key Words: Medical Intervention, Right To Life, Patient Consent, Patient Illumination, 	          Physician's Responsibility, Responsibility Of The Administration