Avrupa Birliği bütçesi,fonları ve Türkiye açısından bir değerlendirme
The budget, the funds of European Union and an assessment in terms of Turkey
Yazar: TAHİR AKSOY
Danışman: Y.DOÇ.DR. AYDIN BAŞBUĞ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ekonomi = Economics ; Kamu Yönetimi = Public Administration ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Türkiye'nin katılımının AB bütçesi üzerindeki etkisiyle ilgili yapılantahminler oldukça belirsizdir, fakat bu etkinin büyük olacağı açıktır.Türkiye'nin üyeliğinin maliyetinin müzakere sürecinin bir unsuru olacağınınönemle altını çizmek de gerekmektedir.Türkiye'nin Avrupa Birliğine katılımı hem AB hem Türkiye açısındanzorlu bir süreç olabilecektir. Ancak bu süreç iyi yönetilebilirse, her iki taraf içinde önemli fırsatlar sunabilir. Katılım için gerekli hazırlıklar önümüzdeki on yılboyunca sürebilir. Bu süre içerisinde AB gelişecektir ve Türkiye'nin de dahahızlı ve radikal bir biçimde değişmesi gerekecektir. Bu esnada müktesebatda 27 veya daha fazla üyeli bir AB'nin ihtiyaçlarına cevap verecek şekildedaha çok gelişecektir.Türkiye'nin katılımı, kültürel ve dini özellikleri ile birlikte, nüfusu,büyüklüğü, coğrafi konumu, ekonomik, güvenlik ve askeri potansiyelininbirleşik etkisinden dolayı önceki genişlemelerden farklı olabilecektir. Düşük-orta gelir ülkesi olarak, Türkiye'nin katılımı, genişlemiş AB'de, en songenişlemeye benzer bir şekilde, bölgesel ve ekonomik farklılıklarıartırabilecek ve uyum politikası için büyük bir sıkıntı oluşturabilecektir.Türkiye'nin AB'ye üyeliğinin bütçesel etkisi, Türkiye ile yapılacak malimüzakerelerin parametrelerinin 2014 ve sonrası için mali perspektiflerçerçevesinde tarif edilmesinden sonra ancak tam olarak değerlendirilebilir.Türkiye'ye yapılacak transferlerin mahiyeti ve miktarı, AB politikaları vemüzakereler sırasında Türkiye ile beraber karara varılan özel düzenlemelerlebirlikte o tarihteki bütçesel hükümler ve özellikle genel bütçe tavanı gibi bazıdeğişen etkenlere bağlı olabilecektir. Bununla birlikte, mevcut politikalartemelindeki bütçesel etkilerin ciddi büyüklüklerde olacağı açıktır.Türkiye üye olduğu takdirde harcama alanlarındaki başlıkların büyükbir bölümü etkilenecektir. Tarım alanında Türkiye, kırsal kalkınmapolitikalarını da dahil, Ortak Tarım Politikası çerçevesinde önemli tutarda malidestek almaya hak kazanacaktır. Türkiye'de tarım sektörünün büyüklüğü ileekonomik ve sosyal rolü, gelecekte AB'nin bütçe değerlendirmelerini önemlibir noktası olacaktır.Bölgesel politika açısından değerlendirildiğinde, satın alma gücüparitesine göre AB-25 ortalamasının % 28,5'i kadar kişi başı GSMH'si ileRomanya ve Bulgaristan'a yakın düzeyde bulunan Türkiye mevcut kurallaragöre AB'nin yapısal fonlarından çok yüksek bir seviyede yararlanmaya adayolacaktır. Buna rağmen Türkiye'nin AB' den umduğu desteği tahmin ederken,Komisyonun `'Türkiye'nin Üyeliği Perspektifinden Kaynaklanan Hususlar''raporundaki şu vurgular hayal kırıklığına uğramamak açısından göz ardıedilmemelidir.`'AB'nin mevcut kuralları 28 veya daha fazla üyeli bir AB'nin bölgeselfarklılıklarının giderilmesi için düzenlenmemiştir. Ayrıca mevcut kurallar,Türkiye büyüklüğünde, ekonomik gelişmişlik düzeyinde bir ülke için dahaönce uygulanmamıştır. Bu nedenle Türkiye için bu gün uygulanan politikalarve kaynak tahsisi kriterlerinin uygulanması ihtimal dahilinde görülmemektedir.Diğer yandan, bir ülkeye uygulanan toplam Yapısal ve Uyum Fonları tutarınınen çok, GSYİH'sinin en çok %4 `ü üst düzey limitinde olması şeklindekimevcut uygulamanın Türkiye için ilerde geçerli olacağı açık değildir. Budurumda Türkiye'nin özellikleri dikkate alınarak bir opsiyon mekanizmasınıngeliştirilmesi gerekli olabilecektir. Türkiye'nin katılım öncesi mali yardımlardanyararlanamayacak olması Türkiye'nin üyeliği ile birlikte dikkat edilmesigereken önemli hususlardan birisidir.''Son olarak nüfusunun büyüklüğü dikkate alındığında Türkiye'nin ABkurumlarında, özellikle Avrupa Parlamentosu ve Konseyinde, bütçe yönetimikonusunda, mevcut büyük üye devletler gibi, önemli etkisi olacaktır.

Abstract:
While predictions of the financial impact of Turkeys accession on theEU budget are highly uncertain, it is clear that the impact will be substantial.Itis important to underline that the cost of Turkey?s accession will be a matterfor the negotiations.Accession of Turkey to the Union would be challenging both for theEU and Turkey If well managed, it could offer important opportunities forboth. The necessary preparations for accession would last well into the nextdecade. The EU will evolve over this period,and Turkey should change morerapidly and radicaly. Meanwhile the acquis will also develop further torespond to the needs of an EU of 27 or more.Turkey?s accession would be different from previous enlargementsbecause of the combined impacts of Turkey?s population, size, geographicallocation, economic and security potential,as well as cultural and religiouscharacteristics. Accession of Turkey, a lower middle income country,wouldincrease regional economic disparities in the enlarged EU in a way similar tothe most recent enlargement, and would represent a major challenge forcohesion polıcy.The budgetary impact of Turkey?s membership to the EU can be fullyassessed once the parameters for the financial negotiations with Turkey havebeen defined in the context of the financial perspectives from 2014 onwards.The nature and amount of transfers to Turkey would depend on a numberof chancing factors, such as the EU?s policies and any special arrengementagreed with Turkey in the negotiations as well as the the butgetaryprovisions in place at that time, in particular the overall budgetary ceiling.However its clear that the budgetary impact on the basis of present policieswould be substantial.Most expenditure areas would be affected significantly from Turkey?smembership as regards agriculture, it is clear that Turkey would be eligiblefor significant support under the CAP in it?s current form including the ruraldevelopment policy. The size of agricultural sector in Turkey both in absoluteterms as well as with respect to its economic and social role will represent animportent element in budgetary conciderations in the futureAs regards regional policy, with a level of GDP per capita at about28,5 of the EU25 average at puchasing power standarts, close to the levelof Bulgaria and Romania Turkey would ,based on current rules, be eligiblefor significant levels of stuructural operations expenditure. However,Whileassuming the amount of support to Turkey from EU; İt will be beneficial toconcider this emphasises on the Commission?s ``İssues Arising fromTurkey?s Membership Perspective?? report:`?The existing rules have never been applied to a country of a similarsize, similar level of ecconomic development and similar intensity of regionaldisparities as Turkey. On the one hand, this may justify the introduction ofspecific mechanisms which take into account the specifities of Turkey. On theother hand, as economic developments in the coming twenty years isıncertain, it is not self-evident that the existing upper limit of % 4 of GDP onthe level of total annual structural and cohesion funds transfers would bereached by Turkey or any other country in case of Turkey?s accession ,itshould be noted that it will no longer be eligible for pre-accesion aid.??Given its size and population Turkey as a member would have animportant impact over budget management on EU institutions, in particularas regards the European Parliaments and the Counsil, similar in scale to thepresent larger members.