Kemana uyarlanmış halk ezgilerinin keman eğitiminde kullanılması
The use of folk tunes adapted for violin education
Yazar: ALEV MÜEZZİNOĞLU
Danışman: DOÇ. FERDA GÜRGAN ÖZTÜRK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Müzik = Music
Dizin: Ezgi = Melody ; Halk müziği = Folk music ; Keman = Violin ; Müzik aletleri = Musical instruments ; Müzik eğitimi = Music education ; Çalgı eğitimi = Instrumental education

Özet:
Bu araştırma, Kıbrıs Türk Halk Ezgilerine ilişkin müzikal unsurları ve bunların ortak özelliklerini belirlemek ve keman eğitiminde kemana uyarlanmış halk ezgilerinin kullanılmasının öğrencilerin keman çalma başarısına etkisini saptamak amacıyla yapılmıştır.Araştırmada halk ezgilerine ilişkin veriler kaynak tarama yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Halk ezgilerinin tespit edilmesi için Kıbrıs'ta halk ezgileri ile ilgili kitaplar taranmış, kemanla çalınması uygun olan, sözsüz halk ezgileri içinde ortak özellikler taşıyan ve Kıbrıs Türkleri tarafından çalınıp oynanan Sirto, Zeybek, Karşılama, Çiftetelli ve Arabiye ezgileri uzman görüşü alınarak seçilmiştir. Türk müziğine ait olan bazı koma sesler, müziksel ses değiştirici işaretler, notalarda tespit edilen bazı hatalar, halk müziği alanında ve Kıbrıs halk ezgilerini kemanla seslendiren uzmanlardan görüş alınarak düzeltilmiş ve tekrar notaya alınmıştır. Bu ezgilerde kullanılan usuller, ses aralıkları, makamlar, ezgisel hareketler, nota süre değerleri ve kullanılan ritim kalıpları analiz edilmiş ve bu ezgilerin ortak özellikleri üzerine yoğunlaşılmıştır.Kemana uyarlanmış halk ezgilerinin kullanılmasının öğrencilerin keman çalma başarısına etkisini saptamak amacıyla deneysel yöntem kullanılmıştır. Araştırma, ?deneysel? ?tek grup ön-test, son-test? desenine göre gerçekleştirilmiştir. Deneysel çalışma, örnekleme giren 12 öğrencinin oluşturduğu ?deney? grubu üzerinde yapılmıştır. Yapılan analiz sonucunda deneysel çalışmada kullanılacak olan ezgilerin arasından uzman görüşü alınarak iki farklı ezgi seçilmiş, yay prensipleri dikkate alınarak, yay teknikleri, yay hareketleri, parmak numaraları ve nüanslar belirlenerek kemana uyarlanmıştır. Ön gözlemde deney grubuna bu ezgilerin uyarlanmamış şekli, son gözlemde ise uyarlanmış şekli çaldırılmıştır. Deneysel çalışma 2 haftalık sürede, aynı ortam, süre ve zaman dilimi içinde haftanın her günü gerçekleştirilen 10 çalışmadan oluşmuştur. Çalışmalar video kamerayla kaydedilmiş, video kayıtlarını izleyen üç gözlemci tarafından önceden hazırlanmış olan gözlem formları doldurulmuştur.Araştırmada veri toplama aracı olarak, öğrencilerin kemana uyarlanmış halk ezgilerini çalma başarılarını ölçme amacıyla ön ve son gözlemleri uygulayabilmek için gözlem formu kullanılmıştır. Gözlem formunda teknik ve müzikal olarak ?sol eli konumlandırabilme ve parmaklandırabilme?, ?yayın hızını ayarlayabilme?, ?yayın basıncını dengeleyebilme?, ?ezgiyi bütünlük içinde seslendirebilme? ve ? müzikal çizgiyi yakalama ve doğru seslendirme? davranışları yer almıştır.Araştırmada verilerin analizinde, araştırmanın alt problemlerine uygun olarak parametrik olmayan ?Kendall W Uyum Testi?, ?Wilcoxon Sıra Testi? ve ?Mann Whitney U Testi? kullanılmıştır. Uzmanların seslendirme başarısına verdikleri puanlar arasındaki tutarlılıklarına bir başka deyişle uzmanların verdikleri puanlar arası uyuma ?Kendall W Uyum Testi? ile bakılmıştır. Öğrencilerin Sirto seslendirme durumları ve Zeybek seslendirme durumları açısından bir farkın olup olmadığı ?Mann Whitney U Testi? ile analiz edilmiştir. Öğrencilerin iki farklı ezgiyi seslendirme durumları arasında ön gözlem ve son gözlem puanları arasında anlamlı bir farkın olup olmadığı ?Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi? ile analiz edilmiştir. Araştırmada ayrıca, gözlem formunda yer alan yorumlar kısmındaki uzman görüşleri nitel araştırma verisi olarak kabul edilmiş ve bu yorumların çözümlenmesinde içerik analizi tekniği kullanılmıştır.Araştırma sonucunda, yapılan analizle ezgilerin ortak özellikleri belirlenmiştir. Deneysel çalışmadan elde edilen bulgulara göre; kemana uyarlanmış halk ezgilerinin öğrencilerin keman çalma başarılarını teknik ve müzikal olarak olumlu yönde etkilediği saptanmıştır. Her bir davranış için anlamlı bir artış ve olumlu yönde gelişme gözlenmiştir.

Abstract:
The present research aims to identify the musical elements of Turkish Cypriot Folk Tunes and the similarities within those tunes. The research also aims to determine the role of folk tunes that are adapted to violin in violin education upon the success of students? violin playing abilities.Throughout the research, the data related with folk tunes is collected with a method of literature review. For the identification of folk tunes the related books were reviewed in Cyprus. Sirto, Zeybek, Karşılama, Çiftetelli and Arabiye forms were chosen as folk tunes upon the recommendations of specialists since they are suitable musical pieces for violin, they bear similar characteristics within the instrumental folk tunes and they are played and danced by Turkish Cypriots. Certain ?microtone? sounds which belongs to Turkish Music, signs that alter musical sounds and certain mistakes which were identified within musical notes were corrected upon the recommendations of specialists on folk music and Cypriot folk tunes played by violin. Those were corrected as well as re-notated. Time signatures, sound intervals, modes, melodies, values of notes and rhythm patterns which were used within those melodies were analyzed and the emphasis was put on the similarities of those melodies.An experimental method was used in order to identify the role of violin adapted folk tunes on the success of students? violin playing abilities. The research was held as ?experimental,? ?single group pretest and posttest.? The experimental part was held on the ?experiment? group which was consisting of 12 students chosen from the related sample. As a result of further analyses and upon the recommendations of specialists, two different melodies were chosen to be used in experimental part of the research. With taking into consideration the principles of bowing; bowing terms, bowing movements, finger numbers and nuances were determined and adopted to violin. During the pretest the experimental group were given the un-adopted style of those melodies to play and in the final test the adopted styles were given. The experimental research was actualized in two weeks time, within the same environment, period and time interval and was consist of ten exercises which were held each day of the two weeks? time. The exercises were saved on a camera and the previously prepared observation forms were filled by three observers upon those videos.Throughout the research, for the application of pretest and final test and for the evaluation of the students? success in playing violin adopted folk tunes observation form was conducted as a data collecting tool. The scale involves certain behaviours such as ?placement of the left hand and correct finger position? , ?adjusting the tempo of the bow?, ?balancing the pressure of the bow?, ?integrity of the vocalization of the melody? and ?grasping the musical sound and correct vocalization? as technical and musical elements.For the analyses of the data, in appropriate with the sub problems of the research un parametrically ?Kendall W Harmony Test?, ?Wilcoxon Rank Test? and ?Mann Whitney U Test? were used. With the ?Kendall W Harmony Test? the consistency between the points given by experts for the vocal performance was analysed, in other words the harmony of the points given by experts was analysed. With the ?Mann Whitney U Test? whether there is any difference between the students? performance in terms of Sirto vocalizing and Zeybek vocalizing was analyzed. With the ?Wilcoxon Rank Test? whether there are any meaningful differences between the pretest and final test results of the students? performance in terms of Zeybek and Sirto vocalizing was analyzed. Also, in the comments part which took place within the observation form there are experts opinions and they have considered to be qualitative data. For the analysis of those data context analysis technique was mobilized.As a result of the present research, with the finalization of the analyses the commonalities between the melodies have been put forward. According to the findings which have been derived from the experimental research; both in technical and musical aspects violin adopted folk melodies effect students? success in violin playing in a positive way. For the each behaviour a meaningful enhancement and a positive development has been observed.