Sosyal bilgiler öğretiminde yerel tarih ögelerinin kullanımına ilişkin öğretmen ve öğrenci görüşlerinin belirlenmesi: Trabzon örneği
Specifying opinions of teacher and student about usage of local history items in teaching social studies: Trabzon sample
Yazar: MESUT YILMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUZAFFER BAŞKAYA
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Tarih = History ; Tarih eğitimi = History education ; Trabzon = Trabzon ; Yerel tarih = Local history ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu çalışma, Sosyal Bilgiler öğretiminde yerel tarih ögelerinin kullanımına ilişkin öğretmen ve öğrenci görüşlerini Trabzon şehri ölçeğinde belirlemek için yapılmıştır. Bu amaç çerçevesinde nitel araştırma desenlerinden durum çalışması olarak yürütülen çalışma, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında Trabzon'da MEB'e bağlı okullarda çalışan öğretmenler ve bu okullarda öğrenim gören öğrencilerle yapılmıştır.
Araştırmanın çalışma grubunda 10 Sosyal Bilgiler Öğretmeni ve 61 Ortaokul öğrencisi yer almaktadır. Araştırmada yarı yapılandırılmış mülakat formu ve açık uçlu anket formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir.  Bu verilerden temalar oluşturulmuş ve bu temalar öğretmen ve öğrencilerin cevaplarının sıklıklarına göre tablolarda belirtilmiştir. Çalışma kapsamında toplanan verilerin anlaşılmasını kolaylaştırmak ve güvenirliğin artırılması için öğretmen ve öğrencilerin sorulara verdikleri cevaplardan doğrudan alıntılar yapılmış ve bu alıntılara tabloların alt kısmında yer verilmiştir.   
Çalışma sonucunda elde edilen verilere göre, araştırmaya katılan Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin tamamı yerel tarih öğretiminin Sosyal Bilgiler dersi kapsamında kullanılması gerektiğinin altını çizmiştir. Öğretmenlerin yerel tarih öğretimiyle alakalı herhangi bir kursa katılmadıkları araştırma kapsamında tespit edilmiş ve Trabzon kentine ait yerel tarih ögelerinin öğrencilere aktarılması gerektiği fikri öğretmenler tarafından aktarılmıştır. Öğretmenler ayrıca Trabzon tarihinde önemli yer tutan ve öğrencilere öğretebileceklerini düşündükleri tarihi; şahsiyet, olay, mekân ve dönemler hakkında birçok farklı yorumda bulunmuşlardır.
Araştırmanın ikinci kısmında, çalışma grubunda yer alan 61 öğrencinin 50'si Trabzon kentinin yerel tarihine dair bilgileri öğrenmek istediklerini belirtmiş ve bu bilgileri genel olarak şehir hakkında bilgi sahibi olmak için istedikleri araştırma kapsamında ortaya koyulmuştur. Öğrencilerin neredeyse tamamı Trabzon kentinin yerel tarihine dair bilgileri öğrenmenin kendilerine katkısı olacağını düşündüklerini ifade etmiştir. Öğrenciler ayrıca Trabzon tarihinde önemli yer tutan ve kendilerine öğretilebileceğini düşündükleri tarihi; şahsiyet, olay, mekân ve dönemler hakkında birçok farklı yorumda bulunmuşlardır.

Abstract:
This study was conducted to determine the opinions of teachers and students on the use of local history items in social studies teaching in Trabzon city scale.  The study, which is conducted as a case study of qualitative research designs within the framework of this aim, was conducted in 2018-2019 academic year in Trabzon with teachers working in schools affiliated with the Ministry of National Education and students in these schools. 
10 social studies teachers and 61 secondary school students have been located in the study group. Semi-structured interview form and open-ended questionnaire form were used in the study. The data were analyzed by content analysis method. Themes were formed from these data and these themes were stated in the tables according to the frequency of answers of teachers and students. In order to facilitate the understanding of the data collected within the scope of the study and to increase the reliability, direct quotations from the answers of the teachers and students to the questions were made and these quotations are given at the bottom of the tables. According to the data obtained from the study, all of the Social Studies teachers participating in the study underlined that local history teaching should be used within the scope of social studies course. Within the scope of the research it was determined that teachers did not attend any courses about history teaching, and the idea that the local history elements of the city of Trabzon should be transferred to the students has been conveyed by the teachers. The teachers also made many comments about the historical personalities, events, places and periods that they had an important place in the history of Trabzon and they thought they could teach the students.
In the second part of the study, 50 of the 61 students in the study group stated that they wanted to learn about the local history of the city of Trabzon, and this information was presented. Almost all of the students stated that they thought learning about the local history of the Trabzon city would contribute to them. The students also made many comments about the historical personalities, events, places and periods that they had an important place in the history of Trabzon and they thought they could teach the students