Yoksul ailelerde kadına yönelik eş şiddeti ve şiddeti etkileyen faktörler
Spouse violence in women with poor families and factors affecting violence
Yazar: MURAT ÖZ
Danışman: DOÇ. DR. NİLGÜN KÜÇÜKKARACA
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Aile içi şiddet = Domestic violence ; Kadınlar = Women ; Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı = Social Assistance and Solidarity Foundation ; Yoksul aileler = Poor families ; Yoksulluk = Poverty ; Şiddet = Violence

Özet:
Bu araştırmanın amacı, sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfından yardım alan kadınlara eşleri tarafından uygulanan şiddetin nedenlerini oluşturan faktörleri ortaya çıkarmaktır. Bu nedenle araştırma, yoksul ailelerde kadına yönelik eş şiddetinin durumunu ve faktörlerini ortaya koyması açısından önem taşımaktadır. Araştırmanın kuramsal bölümünde yoksulluk ile ilgili genel bilgilere ve yoksulluğun kadınlaşması başlığına yer verilmiştir. Bunun yanı sıra kadına yönelik şiddet kavramları açıklanmış, kadına yönelik şiddet türlerine değinilmiş,  yoksulluk ve kadına yönelik şiddet ilişkisi değerlendirilmiştir. Bununla birlikte yoksul ailelerde kadına yönelik eş şiddetinin önlenmesinde, kadının korunması, güçlenmesi ve  kadının çevresinde sistemlerle etkileşim içerisinde olmasına yönelik müdahaleler kapsamında sosyal hizmetin temel yaklaşımları olarak ekolojik sistem yaklaşımı ve güçlendirme yaklaşımı ele alınmıştır.
Araştırma genel tarama modelidir. Araştırmacı tarafından geliştirilen ve araştırmanın amacına uygun olarak hazırlanmış olan anket formu SYDV'den yardım alan 118 kadına uygulanmıştır. Anket formu aracılığıyla elde edilen verilerin girişi, analizi ve sınıflandırılması bilgisayar ortamında "SPSS 20.0" (Sosyal Bilimler için İstatistik Programı) programı ile çözümlenmiştir. Araştırmanın bulguları, sayı ve yüzde değerleri hazırlanarak tablolar halinde gösterilmiştir. Analiz kapsamında, frekans tabloları, çapraz tablolar ve ki-kare testinden faydalanılmıştır. Değişkenler arasında istatistiksel olarak önemli bir fark olup olmadığı ve bu farkın önem düzeyi ki-kare analiziyle test edilmiştir. Anket sonucunda ortaya çıkan bulgular kapsamında görüşülen kadınların ve ailelerin sosyo-demografik özellikleri, şiddet uygulayan eşin sosyo-demografik özellikleri, aile içerisinde kadına yönelik şiddetin nedenleri ve bu nedenleri etkileyen faktörler üzerine bulgulara yer verilmiş ve söz konusu bulgulara ilişkin değerlendirmelerde bulunulmuştur.  
Araştırmada elde edilen sonuçlara göre; yoksulluk olgusu kadına yönelik şiddeti doğrudan etkileyen ve artıran bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu kapsamda yoksul ailelerde, kadına yönelik eş şiddeti Türkiye ortalamasının üzerinde çıkmaktadır. Eşin şiddet göstermesinde etkili olan faktörler araştırma kapsamında sorgulanmıştır.. Bununla birlikte hem yoksulluğun hem de aile içinde kadına yönelik eş şiddetinin olmasını etkileyen faktörlerin önlenebilmesi için ekolojik sistem yaklaşımı ve güçlendirme yaklaşımı kapsamında gerekli sosyal hizmet müdahalelerine ihtiyaç olduğu belirlenmiştir
Yoksulluk ve kadına yönelik şiddetin birbirini etkileyen iki olgu olduğu göz önünde bulundurulursa, yoksul ailelerde kadına yönelik eş şiddeti çok boyutlu bir kavram olarak gözükmektedir. Yoksulluğa ve kadına yönelik şiddete neden olan durumlar söz konusu yoksul ailelerde kadına yöneltilen eş şiddetine neden olan faktörleri ortaya çıkarmaktadır. Bu kapsamda kadının eğitim fırsatlarına yeterince erişememesi, işgücü piyasasına katılamaması, hanelerin düşük nitelikli işlerde çalışması ve düşük gelire sahip olması, kadının hane içinde emeğinin sömürülmesi, eşin bireysel ve psikolojik özellikleri, eşin madde bağımlılığı yoksul ailelerde eşin kadına yönelik şiddetini doğrudan etkilemektedir. Bununla birlikte kadınlar yoksulluk içerisinde bulunmakta ve özellikle çocuklarının temel ihtiyaçlarının karşılayabilmek için sosyal yardımlara müracaat etmektedir. Bu bağlamda kadınlar hem yoksulluk ile mücadele ederken hem de aile içinde eş şiddetine maruz kalarak bireysel ve toplumsal olarak daha fazla örselenmektedir.

Anahtar Sözcükler 
Kadına yönelik şiddet, sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfı, yoksulluk

Abstract:
The purpose of this research is to reveal the factors that contribute to the violence that is being waged by their husbands to women who are helped by the foundation of social assistance and solidarity. For this reason, the research is important in terms of revealing the situation and factors of peer violence against women in poor families. In the theoretical section of the research, general information about poverty and the title of women's poverty are included. Besides, the concepts of violence against women are explained, the types of violence towards women are mentioned, and the relation between poverty and violence against women is evaluated. However, ecological system approach and empowerment approach were discussed as basic approaches of social service in the prevention of sexual violence against women in poor families, protection of women, empowerment and interventions for interaction with systems around women.
Research is the general screening model. The questionnaire developed by the researcher and tailored for the purpose of the research was administered to 118 women who received help from SYDV. The input, analysis and classification of the data obtained through the questionnaire were solved by the "SPSS 20.0" (Statistical Program for Social Sciences) program in the computer environment. Findings of the study, number and percentage values were prepared and tabulated. Within the scope of the analysis, frequency tables, cross tables and chi-square test were used. There was a statistically significant difference between the variables and this correlation was tested by a chi-square analysis. The findings of the survey included findings of the socio-demographic characteristics of the women and their families interviewed, the socio-demographic characteristics of the violence, the causes of violence against women in the family, and factors affecting these factors.
According to the results obtained in the research; the reality of poverty emerges as a situation directly affecting and increasing the violence against women. In this context of poor families, spousal violence against women stands out above the Turkey average. Factors influencing spousal violence have been questioned within the scope of the research. However, it has been determined that necessary social service interventions are needed within the scope of the ecological system approach and empowerment approach to prevent the factors affecting the poverty of both poverty and in-
Given that poverty and violence against women are two phenomena that affect each other, spousal violence against women appears to be a multi-dimensional concept in poor families. Poverty and situations that cause spousal violence towards women, in particular, lead to factors that cause violence towards women in poor families. In this context, it is directly affecting women's inability to access education opportunities, incapability of participation in labor market, working in low quality jobs and having low income, exploitation of labor in the household, individual and psychological characteristics of partner, and violence against partner women in partner families. This, in turn, puts women in the position of being the most basic applicant of social assistance in order to be in poverty and to meet the basic needs of their children. In this context, women are exposed more and more individually and socially, both in combating poverty and in domestic violence.

Keywords 
Violence Against Woman, Poverty, The Foundation of Social Assistance and Solidarity.