Amerikan basınına göre Tek Parti Döneminde Türkiye
Turkey in the One-Party Period according to the American press
Yazar: CENGİZHAN HALAÇLI
Danışman: PROF. DR. KEMAL ARI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Batı basını = Western news ; Tek Parti Dönemi = Single Party Period ; Türk inkılap tarihi = Turkish revolution history ; Yabancı basın = Foreign press

Özet:
XX. yüzyılın en büyük küresel gücü olarak askeri ve siyasal ağırlığı her daim dikkat çeken Amerika Birleşik Devletleri, toplumların ve hatta ülkelerin dahi kaderlerinin şekillenmesindeki etkisiyle uluslararası politika sahnesinde her zaman müstesna bir konumda yer almıştır. Sahip olduğu bu önemli konumunun bir tezahürü olarak Amerikan basınının da önemi, geçen yıllar içerisinde giderek artış göstermiştir. Toplumsal gelişmelerde halkın içerisinde bulunduğu his ve duyguları adeta bir "yansıtıcı araç" kimliğiyle sütunlarına aktaran basın organları, bu özellikleriyle iktidar ile toplum arasındaki ilişkilerde adeta birer elçi vazifesi üstlenmiştir. Kolonyal ve bağımsız dönem olmak üzere kabaca iki dönem içerisinde inceleyebileceğimiz Amerikan basını; dünyanın birçok ülkesinde olduğu gibi, Türkiye için de Türk tarihindeki gelişmelerin dış dünyada nasıl algılandığının tespit edilmesi bakımından önemli bir kaynak olarak addedilmiştir. XIX. yüzyıl Osmanlı'sına değin izlerini sürebildiğimiz Amerikan basınındaki Türk tarihine dair ilk haberler, Osmanlı'nın yıkılıp yerine modern Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulması sonrasında da devam etmiştir. Çalışma, "Amerikan Basınında Tek Parti Dönemi İç Politika Gelişmeleri", "Amerikan Basınında Tek Parti Dönemi Devrimsel Gelişmeler" ve "Amerikan Basınında Tek Parti Dönemi Dış Politika Gelişmeleri" olmak üzere üç bölüme ayrılmıştır. Daha sonra bu bölümler kendi içerisinde alt başlıklara ayrılarak bu alt başlıklarda dönemin önemli olayları ele alınmış, bunun için de Amerikan basınında birbirinden farklı yayın çizgilerdeki basın organlarında çıkan haberler ve köşe yazıları Türkçeye tercüme edilip karşılaştırıldıktan sonra yorumlanarak konu içerisinde işlenmeye çalışılmıştır.

Abstract:
The United States of America, whose military and political weight has always attracted attention as the greatest global power of the twentieth century, has always been in an exceptional position on the international political scene with its influence in shaping the destinies of societies and even countries. As a manifestation of this important position, the importance of the American press has gradually increased over the years. The press organs, which convey the feelings and emotions of the people in social developments to their columns with the identity of a "reflective tool", have assumed the role of ambassadors in the relations between the government and the society with these features. The American press, which we can examine in roughly two periods, the colonial and independent periods; as in many countries of the world, it has been considered as an important source for Turkey in terms of determining how the developments in Turkish history are perceived in the outside world. The first news about Turkish history in the American press, which we can trace back to the nineteenth century Ottomans, continued after the collapse of the Ottoman Empire and the establishment of the modern Republic of Turkey in its place. The study is divided into three parts: "One-Party Period Domestic Policy Developments in the American Press", "One-Party Period Revolutionary Developments in the American Press" and "One-Party Period Foreign Policy Developments in the American Press". Later, these sections were divided into sub-headings and the important events of the period were discussed in these sub-headings, and for this, the news and columns in the American press in different publication lines were translated into Turkish and compared, then interpreted and tried to be processed in the subject.