Sosyal medya bağımlılığı, erken dönem uyumsuz şemalar, narsisizm ve duygu düzenleme güçlüğü arasındaki ilişkinin incelenmesi
Relationship between social media addiction, early maladaptive schemas, emotion regulation difficulties and narcissism
Yazar: İLAYDA ARAS
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NESTEREN GAZİOĞLU
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Duygu düzenleme güçlüğü = Emotion dysregulation ; Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Narsisizm = Narcissism ; Sosyal medya = Social media

Özet:
Günümüzde yaşamın vageçilmez bir parçası haline gelen bilişim teknolojileri, bilgi edinmek ve iletişim kurmak için önemli bir araç olarak görülmektedir. Bilişim teknolojilerinin avantajları olsa da olumsuz etkileri de bulunmaktadır. Söz konusu olumsuz etkilerden biri de sosyal medya bağımlılığıdır  (Başaran, Yazgan ve Baiturova, 2017). Sosyal medya kullanımının altında yatan sebepler ve kullanım amaçlarını inceleyen mevcut çalışmada;  18-30 yaş aralığındaki bireylerde sosyal medya bağımlılığı, erken dönem uyumsuz şemalar, duygu düzenleme güçlüğü ve narsisizm arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.  Çalışmaya yaşları 18-30 (Ort =22.93, SS = 2.80) arasında değişen, 475'i (%66.4) kadın, 240'ı (%33.6) erkek, toplam 715 gönüllüye ait veri dâhil edilmiştir. Araştırma verileri, Kişisel Bilgi Formu, Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği (SMBÖ), Young Şema Ölçeği-Kısa Formu 3 (YŞÖ-KF3), Narsisistik Kişilik Envanteri (NKE),  Duygu Düzenlemede Güçlükler Ölçeği (DDGÖ) kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, Sosyal Medya Bağımlılığı ile 14 şema alt boyutu; Duygu düzenleme güçlüğü ile 14 şema alt boyutu; Sosyal Medya Bağımlılığı ile Duygu Düzenleme Güçlüğü; Sosyal Medya Bağımlılığı ile Narsisizm; Duygu düzenleme güçlüğü ile Narsisizm pozitif yönde anlamlı ilişkilidir. Narsisizm ile şema alt boyutlarından Duygusal Yoksunluk, Duyguları Bastırma, Kusurluluk ve Yüksek Standartlar alt boyutları pozitif yönde anlamlı ilişkilidir. Ayrıca, araştırmada sosyal medya bağımlılığını yordayan faktörleri değerlendirmek için hiyerarşik regresyon analizi yapılmıştır. Önem sırasında ilk basamakta yer alacağı düşünülen, yaş, sosyal medya kullanım süresi ve internet kullanım süresi aşamalı yöntem kullanılarak analize ilk basamakta dâhil edilmiş ve modelin birinci basamakta yordanan değişkeni %14 oranında açıkladığı bulunmuştur. Analize ikinci basamakta, duygu düzenleme güçlüğü ve narsisizm değişkenleri eklendiğinde modelin yordanan değişkeni açıklama oranı %26'ya yükselmiştir. Analize üçüncü basamakta 14 şema alt boyutunun dahil edilmesiyle, modelin yordanan değişkeni açıklama oranı %37'ye yükselmiştir. Çalışmaya dair sonuçlar ilgili alanyazınla birlikte değerlendirilmiştir. Bu sonuçlar, Sosyal medya bağımlılığına karşı risk altındaki bireylerde bir tedavi programı ya da psikososyal müdahale programlarına bir katkı sunmayı amaçlamaktadır.

Abstract:
Nowadays, internet technologies have become an inseparable part of our lives. It is seen almost as the single tool of information and communication.  Although these technologies have many advantages and positive effects, they also have some adverse effects, such as internet addiction.(Başaran, Yazgan ve Baiturova, 2017). This study, examining the underlying causes and purposes of social media use, aimed to investigate the relationship between social media addiction, early maladaptive schemas, difficulty in emotion regulation and narcissism in individuals aged 18-30. The study includes 715 volunteers aged between 16-30 (M:22.93, SD:2.80) composed of 475 female (66.4%) and 240 male (33.6%) participants. The research data was collected using the Sociodemographic Form,  Social Media Addiction Scale, Young Schema Questionnaire- Short Form 3, Difficulties in Emotion Regulation Scale and Narcissistic Personality Inventory. According to the collected data; Social media addiction and 14 schema subscale; emotion regulation difficulty and 14 schema subscale; social media addiction and emotion regulation difficulty; social media addiction and narcissism; emotion regulation difficulty and narcissism are positively correlated. Narcissism is positively correlated with emotional inhibition, deprivation, defectiveness and unrelenting standards. Additionally, hierarchical regression analysis is performed to evaluate the factors predicting social media addiction in this study. Age, duration of social media use and duration of internet use, are included in the analysis in the first step using a gradual method by reason of independent variables that are thought to take place in the first step of importance and we found a model that explained the predictor variable in the first step by 14%. The rate of explanation of the predicted variable increased to 26% , when the variables of difficulty in emotion regulation and narcissism were added to the analysis in the second step. The rate of explanation of the predicted variable of the model increased to 37% with adding 14schema subdimensions to analysis in the third step. Results of this study are evaluated under the related literature. These results aim to contribute to the current treatment and psychosocial intervention programs directed towards the individuals bearing the risk of social media addiction. The results aim to contribute to the current treatment and psychosocial intervention programs directed towards the individuals bearing the risk of social media addiction.