Barış Manço ezgilerinde ekin değerleri
Cultural values in Bariş Manço songs
Yazar: EDİP TAŞDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE İREM ÇOMOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değerler = Values ; Kültür = Culture ; Kültürel değerler = Cultural values ; Manço, Barış = Manço, Barış ; Türkçe = Turkish ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching

Özet:
Barış Manço'nun eserlerindeki ekin değerleri tespit etmek, bu değerlerin ne ölçüde örneklendiğini ve nasıl işlendiğini incelemek amacıyla gerçekleştirilen bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yapılmıştır. Sanatçının sözleri kendisine ait 96 Türkçe ezgisi araştırmanın ulaşılabilir evrenini oluşturmuştur. Veriler söz varlığı ögeleri, kavramsal ögeler, tarih ve coğrafya ögeleri, din / inanç ögeleri ve yaşam tarzı ögeleri olmak üzere beş ana ulamda sınıflandırılmış; atasözleri, deyimler, kalıp sözler / ilişki sözleri, ikilemeler, yansımalar, kişiler, hayvanlar, bitkiler, yiyecek içecekler, meslekler, sayılar, renkler, organlar, gönül-yürek-sevdiceğim-yavuklu kavramları, tarihî kişiler-olaylar-eserler, şehirler-mekânlar, dinî kavramlar, gelenek görenekler olmak üzere 18 alt temada içerik analizine tabi tutularak çözümlenmiştir. Geçmiş ile bugün arasında âdeta bir ekin elçisi görevi üstlenen Manço'nun eserlerinde en yoğun deyimlere yer verdiği tespit edilmiştir. Hem dilsel-kavramsal yönden hem de ekin yönünden, ana dili eğitiminde ve yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde Barış Manço ezgileri etkili, verimli, kalıcı, zengin bir ders materyali olma konumundadır. Bulgular bölümünde sıralanan değerlerden yola çıkarak sanatçının ezgileri yoluyla ilgili kavramları öğretmek isteyen öğretmenlere yol gösterici olacaktır.
Anahtar Kelimeler: Barış Manço, ekin, değerler.

Abstract:
This study adopting document analysis as a qualitative research method aims to identify cultural values in Barış Manço songs and explore to what extent and how these values are incorporated into his songs. The lyrics of 96 Turkish songs written by the singer himself constitutes the data for this study. The data have been categorised into five as elements of vocabulary, concepts, history/geography, religion/belief and lifestyle. The data have been analysed within the framework of 18 sub-themes such as idioms, proverbs, phrases, reduplications, people, animals, foods, drinks, occupations, numbers, colours, organs, love words, historical figures, events and works of art, cities, places, religion concepts and traditions. The findings indicate that idioms are the most commonly used elements in Barış Manço songs, through which cultural values are handed over from generation to generation. In conclusion, the songs of Barış Manço could be used as effective and enriched materials for linguistic, conceptual and cultural purposes in teaching Turkish as a first language and/or a foreign language. Teachers can use Barış Manço songs as a tool for teaching the concepts identified in the findings section of this study.
Keywords: Barış Manço, culture, values.