Akut üst gastrointestinal sistem kanamalı hastalarda endoskopi zamanının prognoz üzerine etkisi
The effect of endoscopy timing on prognosis in patients with acute upper gastrointestinal system bleeding
Yazar: ERAY CAN AKDAĞ
Danışman: DOÇ. DR. İHSAN ATEŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Üst GİS kanaması ile başvuran hastalar için endoskopi işlemi, uygun destek tedavisi yapılıp stabilizasyon sağlandıktan sonra, hastane başvurusundan sonraki ile 24 saat içinde uygulanmalıdır. Ancak 24 saat içerisindeki uygun endoskopi zamanlaması ile ilgili görüşler tartışmalıdır. Acil servise üst gastrointesitinal kanama ile başvuran hastalara, ilk 12 saatte endoskopi yapılması ile 12-24 saatleri arasında endoskopi uygulanmasının prognoz üzerine etkisini araştırmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamızı prospektif gözlemsel bir çalışma olarak tasarladık. Çalışmaya 18 yaş ve üstü, Aralık 2022-Aralık 2023 tarihleri arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Acil Servisine melena hematemez ve hematokezya şikayetleri ile başvuran 285 hasta dahil edildi. Hastalar ilk 12 saatte endoskopi yapılanlar ve 12-24 saatte endoskopi yapılanlar olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Varis kanaması olan hastalar çalışmaya dahil edilmedi. Hastalar çok değişkenli analiz ve PSM ile eşleştirme sonrası analizler ile değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen 285 hastanın ortalama yaşı 63,6±18,2 iken, hastaların %64.4'ü erkek %35,6'sı kadın hasta olarak saptanmıştır. 108 hastaya ilk 12 saatte endokopi yapılırken 177 hastaya ise 12-24 saatleri arasında endoskopi yapıldı.14 hastada (%4,9) ölüm meydana gelirken 16 (%5,6) hastada tekrar kanama görüldü. Gruplar arasında mortalite, tekrar kanama ,uzamış yatış, yoğun bakım yatışı inotrop ihtiyacı açısından istatistiksel fark saptanmadı. Eritrosit süspansiyonu verilenlerin sayısı karşılaştırıldığında ise gruplar arasında anlamlı farklılık olduğu saptandı(p=0,01).
Sonuç: Üst GİS kanamalı hastalarda, başvurusundan itibaren ilk 12 saatte endoskopi yapılması ile 12-24 saat arasında endoskopi yapılması karşılaştırıldığında; mortalite, tekrar kanamanın önlenmesi, yoğun bakım yatışı, uzamış hastane yatışı gibi klinik sonlanımlar üzerinde herhangi bir farklılık oluşturmadığı gösterilmiştir.
Anahtar Kelimeler:	Acil endoskopi, Endoskopi zamanı, Gastrointestinal kanama, Mortalite, Tekrar kanama

Abstract:
Aim: The endoscopic procedure for patients presenting with upper gastrointestinal bleeding should be performed within 24 hours after hospital admission, following appropriate supportive therapy and stabilization. However, opinions regarding the optimal timing for the appropriate endoscopic intervention within the first 24 hours are controversial. We aimed to investigate the impact of performing endoscopy within the first 12 hours compared to endoscopy between 12 and 24 hours on the prognosis of patients presenting to the emergency department with upper gastrointestinal bleeding.
Materials and Methods: We designed our study as a prospective observational study. The study included 285 patients aged 18 and older who presented to the Ankara Bilkent City Hospital Emergency Department with complaints of melena, hematemesis, and hematochezia between December 2022 and December 2023. Patients were divided into two groups: those who underwent endoscopy within the first 12 hours and those who underwent endoscopy between 12 and 24 hours. Patients with variceal bleeding were not included in the study. The patients were evaluated through multivariable analysis and analyses after matching with propensity score matching (PSM).
Results: The mean age of the 285 patients included in our study was 63,6±18,2 years, with 64,4% of the patients identified as male and 35,6% as female. Endoscopy was performed within the first 12 hours for 108 patients, while for 177 patients, endoscopy was conducted between 12 and 24 hours. Death occurred in 14 patients (4,9%), while recurrent bleeding was observed in 16 patients (5,6%). There was no statistically significant difference between the groups in terms of mortality, recurrent bleeding, prolonged hospital stay, intensive care unit admission, and the need for inotropic support. When the number of recipients of red blood cell suspension was compared, a significant difference between the groups was observed (p=0,01).
Conclusion: In patients with upper gastrointestinal bleeding, when comparing endoscopy within the first 12 hours of presentation to endoscopy performed between 12 and 24 hours, it has been demonstrated that there is no significant difference in clinical outcomes such as mortality, prevention of recurrent bleeding, intensive care unit admission, and prolonged hospital stay.

Keywords:	Urgent endoscopy, Endoscopy timing, Gastrointestinal bleeding, Mortality, Rebleeding