Türkiye Türkçesinde ve Kırgız Türkçesinde doğum, evlilik ve ölüm ile ilgili söz varlığının karşılaştırılması
Turkey Turkish and Kyrgyz Turkish birth, marriage and death relationships comparative vocabulary of related
Yazar: MERVE CAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASİN ŞERİFOĞLU
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Dil bilgisi = Grammar ; Dil bilim = Linguistics ; Karşılaştırmalı dil bilgisi = Comparative grammar ; Karşılaştırmalı dil bilim = Comparative linquistics ; Kırgızca = Kyrgyz language ; Söz varlığı = Vocabulary ; Türkiye Türkçesi = Türkiye Turkish

Özet:
"Türkiye Türkçesinde ve Kırgız Türkçesinde doğum, evlilik ve ölüm ile ilgili söz varlğının karşılaştırılması" başlıklı tezde Türkiye Türkçesinde ve Kırgız Türkçesinde yer alan doğum, evlilik ve ölüm ile ilgili söz varlıkları tespit edilip bunlar arasındaki benzerlikler ve farklılıklar ortaya konulmuştur.

İncelenecek olan dil malzemesine geçmeden önce doğum, evlilik ve ölüm kavramlarıyla ilgili daha önceden yapılmış çalışmalar incelenerek konunun şimdiye kadar nasıl ele alındığı anlatılmaya çalışılmıştır.

Konuyu belirli bir çerçevede anlatmak ve karışıklığa sebebiyet vermemek için doğum-evlilik ve ölüm ile ilgili kavramlar isim, fiil ve söz varlığı başlıkları altında değerlendirilmiştir. Belirlenen kavramlar ile ilgili bulgular yazıldıktan sonra değerlendirme kısmında her iki lehçe ile ilgili sayısal veriler sunulmuş ve karşılaştırma yapılmıştır.

Bu çalışmada değerlendirmeye tabi tutulan malzemeler, Türkiye Türkçesi için Türk Dil Kurumu tarafından yayınlanan Büyük Türkçe Sözlük ve Güncel Türkçe Sözlük'tür. Bu sözlükler içerisindeki başlıklar ad, fiil, ikileme, atasözü ve deyim olarak seçilmiştir. Kırgız Türkçesi için K.K.Yudahin'in Kırgız Sözlüğü, Gülzura Cumakunova'nın Türkçe-Kırgızca Sözlüğü ve C.Osmonova-K.Konkobayev-Ş.Caparov'un Kırgız Dilinin Deyimler Sözlüğü'nden yararlanılmıştır.

Bunların dışında Türkiye Türkçesinde konuyla ilgili hazırlanmış başka sözlüklerden de istifade edilmiş, böylece bir sözlükte ele alınmayan veya gözden kaçan söz varlığı diğer kaynaklarda tespit edilmeye çalışılmıştır. Kırgız Türkçesinde ise konuya ve Kırgız Türkçesine hakim kişilerle görüşülüp onların verdiği bilgiler de göz önünde bulundurulmuştur.
Yapılan bu çalışmada ilgili alanla ortaya çıkan dil malzemelerinin hem Türkiye Türkçesi hem de Kırgız Türkçesindeki durumu karşılaştırılmış, her iki lehçe için var olan benzerlikler ve farklılıklar ortaya çıkarılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Kırgızca Türkçe,Türkiye Türkçesi, Söz Varlığı


2019, 205 Sayfa
Bilim Kodu:

Abstract:
Turkey Comparison of vocabulary related to birth marriage and death in Kyrgyz Turkish and Turkish, as her thesis in general in Turkey Turkish related mostly about the concepts mentioned in the Kyrgyz Turkish (religious, cultural, historical, etc) Were compared to how it was how the similarities and differences with each other.

Before the transition to the language material to be studied, the studies on the concepts of birth-marriage-death have been examined and it has been tried to explain how the subject has been handled so far.

In order to explain the subject in a certain context and not to cause confusion, the concepts of birth-marriage-death were evaluated with three titles as noun, verb and form.

After the findings about these concepts were written and explanations were made, the evaluation section was started. In this section, the vocabulary of the two dialects is evaluated. These materials are subjected to the evaluation study, published in Turkey for the Turkish side of the Turkish Language Institution Large Turkish and Contemporary Turkish Dictionary is the dictionary. The titles in these dictionaries are named as noun, verb, proverb, idiom, term. Kyrgyz Turkish K.K. The Kyrgyz Dictionary of Yudahin and the Turkish-Kyrgyz Dictionary of GülzuraCumakunova were used. Apart from these, have been prepared on the subject in Turkey also benefited from another Turkish dictionary, so that is not addressed in a dictionary or vocabulary has been overlooked in attempts to identify other sources.

The work done in this sphere arise regarding language materials compared the situation in both Turkish and Kyrgyz Turkey in the Turkish language has been studied to reveal differences for both existing partnerships and dialects. The names, verbs, idioms and proverbs in both languages are examined, and the indirectly related fields are also mentioned under a separate heading.

Key Words: Kyrgyz Turkish, Turkey Turkish, Vocabulary

2019, 205 Pages
Science Code: