Anemisiz demir eksikliği olan bireylerin sirkadiyen kan basıncı varyasyonlarının değerlendirilmesi
Evaluation of circadian blood pressure variations in individuals with iron deficiency without anemia
Yazar: KERİMAN IŞIL ÜNSAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELMA KARAAHMETOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Demir; eritropoetik aktivite, oksidasyon ve hücresel immünite
için esansiyel bir elementtir. Hemoglobin, miyoglobin sentezinde, hücresel
solunum için gerekli kofaktörlerin ve enzimlerin sentezi dahil mitokondriyal
işlevlerde rol alır.
Demir eksikliğinde ise mitokondriyal disfonksiyon, düşük ATP
seviyeleri, bozulmuş kasılma ve gevşeme ile kardiyomiyositlerin
kontraktilitesi bozulur. Anemiden kaynaklı sempatik aktivite artışının, kardiyak
remodelling'in non dipper HT'ye neden olabileceğini düşünerek, daha anemi
ortaya çıkmadan bir önceki basamaklardan biri olan kardiyak kontraktilitenin
bozulduğu demir eksikliğinde ABPM kullanarak dipper, non-dipper paternleri
değerlendirmeyi amaçladık. Literatürde bu konu üzerine yapılan çalışma
bulunmamaktadır. Bu da çalışmamızın önemini arttırmaktadır.
Gereç ve Yöntem: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Dahiliye
Polikliniğine başvuran 18-65 yaş arası anemisiz demir eksikliği olan tüm
gönüllüler ile polikliniğimize başka nedenlerle başvurmuş olup dışlama
kriterlerindeki tanılardan birini almamış olan sağlıklı kontrol grubundan oluşan
tüm gönüllüler çalışmamıza dahil edilmiştir.
Çalışmamıza dahil edilen bireylere tansiyon holter cihazı takılarak 24
saat ambulatuar kan basıncı monitorizasyonu yapılmıştır.
Tüm gönüllüler için endikasyon dahilinde bakılmış olan biyokimya
sonuçları ve 24 saat ambulatuar kan basıncı monitorizasyonu sonuçlarının
gruplar arasında karşılaştırılması ile çalışma sonuçları değerlendirilmiştir.
Bulgular: Demir eksikliği olan bireylerin trigliserid düzeyi, kontrol
grubuna göre daha düşüktü. Aralarındaki istatistiki fark anlamlı idi (p=0,035).

Demir eksikliği grubunda TyG anlamlı farkla kontrol grubuna göre daha düşüktü (p=0,011).
Demir eksikliği grubunun gece nabız ortancası kontrol grubuna göre, normal aralıkta olmakla beraber, daha yüksek bulunarak anlamlı istatistiksel fark saptandı (p=0,003). Demir eksikliği grubu ile kontrol grubunun gündüz SBP ortancaları karşılaştırıldığında demir eksikliği grubunda anlamlı farkla daha düşük bulundu (p=0,047).
Demir eksikliği olan grupta non-dipper patern kontrol grubuna göre daha yüksek oranda gözlemlendi. İstatistiki fark anlamlı olmaya çok yakındı (0,052).
Sonuç: Çalışmamızla beraber anemiden önceki demir eksikliği fazında
kardiyovasküler sistemde değişiklikler meydana geldiğini ve non-dipper paternin
daha sık gözlendiğini göstermiş olduk. Araştırmamız aslında anemide
kardiyovasküler sistemde olan değişikliğin ferritin düştüğü devrede
başlayabileceğini düşündürmektedir. Bu nedenle tam kan sayımı ile beraber
ferritin de çalışılmasının toplum taramasında önemli olduğunu düşünmekteyiz.
Böylece demir eksikliğinin erken tanınması ve komplikasyonları
azaltabileceğinden tedavi edilmesi önerilebilir.

Anahtar kelimeler: Anemisiz Demir Eksikliği, Ambulatuar Kan Basıncı
Monitorizasyonu, Dipping, Non Dipping

Abstract:
Aim: Iron is an essential element as it is necessary for erythropoietic
function, oxidative metabolism and cellular immunity. Iron is involved in
mitochondrial functions, including the synthesis of hemoglobin, myoglobin,
synthesis of cofactors and enzymes necessary for cellular respiration.
In iron deficiency, the contractility of cardiomyocytes is impaired, with
mitochondrial dysfunction, low ATP levels, impaired contraction and
relaxation. We aimed to evaluate dipper and non-dipper patterns by using
ABPM in iron deficiency where cardiac contractility is impaired, which is one
of the steps before anemia occurs, considering that increased sympathetic
activity due to anemia and cardiac remodeling may cause non-dipper HT.
There are no studies on this subject in the literature. This increases the
importance of our work.
Materials and Methods: All volunteers with anemia-free iron Deciency
between the ages of 18 and 65 who applied to the Internal Medicine Outpatient
Clinic of Ankara Bilkent City Hospital and all volunteers consisting of a
healthy control group who applied to our outpatient clinic for other reasons and
did not receive one of the diagnoses in the exclusion criteria were included in
our study.
A blood pressure holter device was attached to the individuals included
in our study and ambulatory blood pressure monitoring was performed for 24
hours.
The results of the study were evaluated by comparing the biochemistry
results of all volunteers within the indication and the results of 24-hour
ambulatory blood pressure monitoring between the groups.

Results: The triglyceride level of individuals with iron deficiency was
found to be lower than the control group. The statistical difference between
them was significant (p=0,035).
TyG was found to be significantly lower in the iron deficiency group than
in the control group (p=0,011).
The median nighttime heart rate of the iron deficiency group was found
to be higher than the control group, although it was within the normal range,
and a statistically significant difference was found (p=0.003).
When the medians of daytime SBP of the iron deficiency group and the
control group were compared, it was found to be significantly lower in the iron
deficiency group (p=0.047).
The non-dipper status was found to be higher in the iron deficient group
than in the control group. The statistical difference was very close to being
significant (0.052).
Conclusion: With our study, we have shown that changes occur in the
cardiovascular system in the iron deficiency phase before anemia and that the
non-dipper pattern is observed more frequently. Our research suggests that the
change in the cardiovascular system in anemia may begin during the phase
when ferritin decreases. For this reason, we think that it is important to study
ferritin together with complete blood count in population screening. Thus, early
recognition of iron deficiency and treatment can be recommended as it can
reduce complications.
Keywords: Iron Deficiency Without Anemia, Ambulatory Blood
Pressure Monitoring, Dipping, Non Dipping