Acil hemşirelerinin yaşadıkları iş stresi ile tıbbi hataya eğilimleri arasındaki ilişki
The relationship between job-related stress experienced by nurses working at emergency clinic and their tendency towards medical errors
Yazar: BETÜL DAMATOĞLU
Danışman: PROF. DR. LATİF DURAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Acil Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Acil hemşirelik = Emergency nursing ; Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Tıbbi hatalar = Medical errors ; İş stresi = Job stress

Özet:
Amaç: Bu çalışma acil hemşirelerinin yaşadıkları iş stresi ile tıbbi hataya eğilimleri arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amacıyla tanımlayıcı, ilişki arayıcı ve kesitsel bir çalışma olarak yürütülmüştür.
Materyal ve Metot: Araştırma örneklemini 01.02.2021-01.07.2021 tarihleri arasında Çorum il ve ilçelerinde bulunan Kamu Hastaneler Genel Müdürlüğüne bağlı 9 hastanenin acil servisinde çalışmakta olan 155 hemşire oluşturmuştur. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan hemşireleri tanıtıcı bilgi formu, İş Stresi Ölçeği ve Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde Kolmogorov Smirnov, Shapiro Wilk, Mann Whitney U, Kruskal Wallis, Duncan testleri ile Spearman korelasyon analizi kullanılmıştır. 
Bulgular: Çalışmaya katılan hemşirelerin %4,5'inin tıbbi hata yaptığı, en sık karşılaştıkları tıbbi hataların %40,6 ile iğne/kesici alet yaralanması ve %33,5 ile hastane enfeksiyonları olduğu tespit edildi. Bu hatalar detaylı olarak incelendiğinde hemşirelerin en sık karşılaştıkları tıbbi hata nedeni %71 ile iş yükünün fazla olması ve %63,9 ile yorgunluk olduğu saptandı. Hemşirelerin %66,5'inin yüksek strese sahip olduğu belirlendi. İş stresine en sık neden olan faktörlerin; yoğun çalışma koşulları (%71), görev, yetki ve sorumlulukların tam belirlenmemiş olması (%66,5) olduğu tespit edildi. Hemşirelerde stresin yol açtığı en sık karşılaşılan sorunlar ise %67,1 ile tükenmişlik ve %66,5 ile uyku bozuklukları olduğu saptandı. Hemşirelerin Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği toplam puan ortalaması 228,8±16,8 ve İş Stresi Ölçeği puan ortalaması 31,4±5 olup, iş stresi ile tıbbi hataya eğilim durumu arasında anlamlı bir fark görülmedi (p>0,05). 
Sonuç: Bu çalışmada acil hemşirelerinin yaşadıkları iş stresi düzeylerinin yüksek, tıbbi hata yapma eğilimlerinin düşük olduğu saptanmıştır. İş Stresi Ölçeği puanı ile Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği puanı arasında anlamlı bir ilişki bulunmamış olmakla birlikte, Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği alt boyutu olan Düşmeler ile İş Stresi Ölçeği arasında anlamlı pozitif yönlü zayıf bir ilişki saptanmıştır. Anahtar Sözcükler: Acil hemşiresi; iş stresi; tıbbi hata

Abstract:
Purpose: This study has been conducted as a descriptive, correlational, and cross-sectional study in order to evaluate the relationship between job-related stress experienced by nurses working at emergency clinic and their tendency towards medical errors. 
Material and Method: The research sample consists of 155 nurses working at emergency clinics of 9 hospitals affiliated to the General Directorate of Public Hospitals in Corum province and its districts between 01.02.2021 and 01.07.2021. Data have been collected using the Job Stress Scale and the Scale of Tendency Towards Medical Errors along with an information form introducing nurses developed by the researcher in accordance with literature. In data analysis, Kolmogorov Smirnov, Shapiro Wilk, Mann Whitney U, Kruskal Wallis and Duncan tests were used in addition to Spearman correlation analysis. 
Findings: It has been determined that 4.5% of the nurses participating in the research have made medical errors and that the most common medical errors they encountered were needle/cutting tool injuries with a percentage of 40.6 and hospital infections with 33.5%. When these errors have been analyzed in detail, it has been determined that the most common reasons  for medical errors for nurses have been excessive workload (71%) and fatigue (63.9%). It has also been determined that 66.5% of the nurses have had high levels of stress. The most common factors causing job stress have found out to be intense working conditions (71%), and the fact that duties, authorities, and responsibilities are not fully defined (66.5%). The most common problems caused by stress in nurses have found out to be burnout (67.1%) and sleep disorders (66.5%). While the total mean score of the Scale of Tendency Towards Medical Errors is 228.8±16.8 and the mean score of the Job Stress Scale is 31.4±5 for nurses, there has been no significant difference between job-related stress and tendency towards medical errors (p>0.05). 
Conclusion: In this study, it has been determined that the level of job-related stress experienced by nurses working at emergency clinics is high and that their tendency toward medical error is low. Although there was no significant relationship between the Job Stress Scale score and the Scale of Tendency Towards Medical Errors score, a significant positive and weak relationship has been found between the subscale of Falling on the Scale of Tendency Towards Medical Errors and Job Stress Scale. Keywords:  Emergency nurse; work stress; medical error