Ratlarda maruz kalınan kısa dönem yüksek yoğunluklu gürültünün bazı kan parametreleri üzerine etkisi
The effect of short-term high-intensity noise exposed in rats on some blood parameters
Yazar: DOĞAN CAN HANEY
Danışman: PROF. DR. TURAN CİVELEK
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Beyaz gürültü = White noise ; Büyüme hormonu = Growth hormone ; Kortizol =   ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Prolaktin = Prolactin

Özet:
Bu çalışma ratlarda kısa dönem yüksek yoğunluklu gürültünün bazı kan parametreleri üzerindeki etkisini inceledi. Sonuçlar yüksek gürültü seviyelerinin biyokimyasal ve hormonel denge üzerinde potansiyel etkilerini anlamamıza yardımcı olabilir. Çalışmanın hayvan materyalini; 6-8 haftalık (yaşlı), canlı ağırlıkları 180-250 g arasında değişen 40 albino Wistar erkek rat (10'u kontrol ve 10'ar rattan oluşan 3 farklı çalışma grubu) oluşturdu. Kontrol grubunda yer alan ratlardan, herhangi uygulama yapılmaksızın; 0. Günde ve genel anestezi altında kan örnekleri toplandı ve bu grup ratlar sonra sakrifiye edildi. Çalışma grubu 1'de yer alan 10 rat; 3 saat boyunca 100 dB seviyesinde beyaz gürültüye maruz bırakıldı ve akabinde genel anestezi altında kan örnekleri toplandıktan sonra sakrifiye edildi. Çalışma grubu 2'de yer alan 10 rat; 6 saat boyunca 100 dB seviyesinde beyaz gürültüye maruz bırakıldı ve akabinde genel anestezi altında kan örnekleri toplandıktan sonra sakrifiye edildi. Çalışma grubu 3'de yer alan 10 rat ise 12 saat boyunca 100 dB seviyesinde beyaz gürültüye maruz bırakıldı ve akabinde genel anestezi altında kan örnekleri toplandıktan sonra sakrifiye edildi. Elde edilen kan serumları ölçümlerin yapılacağı tarihe kadar -20°C'de saklandı. Tüm gruplarda; glukoz, total kolesterol, insülin, prolaktin, beta-endorfin, büyüme hormonu, kortizol, total antioksidan ve toplam oksidan seviyeleri değerlendirildi. Araştırma; beta-endorfin, kortizol ve total antioksidan değerlerinde gruplar arası karşılaştırmada istatistiksel olarak anlamlı bir fark (P<0.05) olduğunu ortaya koydu. Elde edilen sonuçar; kısa dönem yüksek yoğunluklu gürültüye maruz bırakılan ratlarda akut stres geliştiğini, akabinde negatif geri besleme nedeniyle beta endorfin ile kortizol seviyelerinde düşüş gözlendiğini, öte yandan total antioksidan seviyelerindeki yükselmenin ise vücudun oksidatif stresle başa çıkma kapasitesindeki artışla veya oksidatif hasarın sınırlamaya çalışılmasıyla ilişkili olabileceğini ortaya koydu.

Abstract:
This study examined the effect of short-term high-intensity noise on some blood parameters in rats. The results may help us to understand the potential effects of high noise levels on biochemical and hormonal balance. The animal material of the study consisted of 40 albino Wistar male rats (3 different study groups consisting of 10 control rats and 10 rats each) aged 6-8 weeks (aged) with body weights ranging from 180-250 g. Blood samples were collected from the rats in the control group without any treatment on day 0 under general anesthesia and this group of rats was then sacrificed. The 10 rats in study group 1 were exposed to white noise at 100 dB for 3 hours and then sacrificed after blood samples were collected under general anesthesia. Ten rats in study group 2 were exposed to white noise at 100 dB for 6 hours and then sacrificed after blood samples were collected under general anesthesia. The 10 rats in study group 3 were exposed to white noise at 100 dB for 12 hours and then sacrificed after blood samples were collected under general anesthesia. The blood sera were stored at -20°C until the date of measurements. Glucose, total cholesterol, insulin, prolactin, beta-endorphin, growth hormone, cortisol, total antioxidant and total oxidant levels were evaluated in all groups. The study revealed that there was a statistically significant difference (P<0.05) in beta-endorphin, cortisol and total antioxidant levels between the groups. The results revealed that acute stress developed in rats exposed to short-term high-intensity noise, followed by a decrease in beta-endorphin and cortisol levels due to negative feedback, while the increase in total antioxidant levels may be related to an increase in the body's capacity to cope with oxidative stress or an attempt to limit oxidative damage.