Kapsayıcı büyüme hedefine ulaşmada maliye politikaları: Türkiye üzerine bir araştırma
Fiscal policies to achieve inclusive growth target: A research on Turkey
Yazar: BAĞDAT SILA AVCI
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜR TONUS
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomi politikaları = Economic policies ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Kapsayıcılık = Inclusiveness ; Maliye politikaları = Fiscal policies ; Türk ekonomisi = Turkish economy

Özet:
Ekonomik büyümenin yarattığı fırsatların toplumun tüm kesimlerine eşit bir şekilde dağıtıldığı, toplumdaki herkesin yaratılan fırsatlardan fayda sağladığı büyüme modeline kapsayıcı büyüme denir. Kapsayıcı büyümeyi gerçekleştirmek için ekonomik büyümenin yanında toplumdaki gelir eşitsizlikleri, yoksulluk ve işsizliğin azaltılması gerekmektedir. Bu üç temel hedefe ulaşmak için maliye politikaları etkin araçtır. Bu çalışmada 2006-2018 döneminde Türkiye'nin büyüme performansının kapsayıcılığı ve kamu eğitim, sağlık, transfer harcamaları ile vergi politikalarının büyümenin kapsayıcılığı üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Kapsayıcı büyümeyi ölçmek için beş farklı endeks oluşturulmuş ve seçili maliye politikalarının bu endeksler üzerindeki etkisi incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre (McKinley, 2010) çalışması referans alınarak oluşturulan kapsayıcı büyüme endeksinde eğitim ve sağlık harcamalarının kapsayıcı büyümeyi azaltıcı, transfer harcamalarının kapsayıcı büyümeyi arttırıcı; ağırlıklı ortalama ile oluşturulan kapsayıcı büyüme endeksinde sağlık harcamalarının kapsayıcı büyümeyi azaltıcı, dolaylı vergilerin kapsayıcı büyümeyi arttırıcı; eşit ağırlık ve kırpılmış ortalama ile oluşturulan kapsayıcı büyüme endekslerinde sağlık harcamaları ve dolaylı vergilerin kapsayıcı büyümeyi azaltıcı etkisi ortaya çıkmış; üç endeksin ortalaması ile oluşturulan kapsayıcı büyüme endeksinde ise ele alınan maliye politikalarının anlamlı bir etkisi ortaya çıkmamıştır. Bu çalışma ile Türkiye'de kapsayıcı büyümeyi ölçmek için faklı yöntemler ile kapsayıcı büyüme endeksleri oluşturularak ve bu endeksler üzerinde maliye politikalarının etkileri araştırılarak literatüre katkıda bulunulmuştur.

Abstract:
The growth model in which the opportunities created by economic growth are distributed equally to all segments of the society and everyone in the society benefits from the opportunities created is called inclusive growth. To have inclusive growth it is necessary to economic growth also decrease income inequality, poverty and unemployment. Fiscal policies are an effective tool to achieve these three basic goals. In this study it is aimed to investigate at the period of 2006-2018 the inclusive nature of Turkey's growth performance and the effects of public education, health, transfer expenditures and tax policies on the inclusion of growth. Five different indices are created to measure inclusive growth. Then examined the effects of selected fiscal policies on these created five inclusive growth indices. According to the findings obtained, inclusive growth index which was created with the reference of (McKinley, 2010) study, education and health expenditure have reducing effect on inclusive growth and transfer expenditure has inclusive growth enhancing effect. According to weighted average index health expenditure has inclusive growth reducing effect and indirect taxes have inclusive growth enhancing effect. According to equal weight and cropped average indices health expenditures and indirect taxes have reducing effect on inclusive growth. In the inclusive growth index formed by the average of three indices, found no significant impact of the selected fiscal policies. Contribution of this study to the literature is to measure inclusive growth in Turkey inclusive growth indices are created with different methods also tested the effects of public policies on these indices.