Merkez çevre yaklaşımında Çin'in tehdit algılaması ve güvenlik yapılanması
The threat perception and security formation of China in the context of core-periphery approach
Yazar: BARIŞ ADIBELLİ
Danışman: PROF. ERSİN ONULDURAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bölümü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Güvenlik = Security ; Güvenlik politikaları = Security policies ; Tehdit = Threat ; Uluslararası güvenlik = International security ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Çin = China

Özet:
Dünyanın en eski medeniyetlerinden birisi olan Çin, Afyon savaşından beri tartışılmaktadır. Fakat en önemli tartışma Berlin Duvarı'nın yıkılmasıyla başlayıp Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla sonra eren Komünist Blokun ortadan kalkma sürecinin ardından yaşanmıştır. Komünist Blokun ana kurucu unsuru Sovyetler Birliği yıkılırken nasıl olup da bu blokun bir mensubu olan Çin'in yıkılmadığı sorusu hem Batı'nın hem de bu doktora tezinin cevap aradığı önemli bir soru olmuştur. Katı ideolojik ilkeler tarafından belirlenmiş olan komünist devletlerin siyasi rotaları aslında onların ortadan kalmalarının da başlıca sebebidir. Komünist Blokun bir mensubu olarak Çin'in diğerleri gibi katı, statükocu bir politika benimsemek yerine ılımlı ve dönemsel değişken bir politika benimsemesi, Çin'in başarısındaki temel nedendir. Kuşkusuz, Çin'in böyle bir politika benimsemesinin ardında yatan en önemli faktör tehdit algılaması ve bu algılamaya karşı geliştirmiş olduğu güvenlik politikasıdır. Sovyetler Birliğinin aksine durağan bir tehdit algılamasına sahip olmayan Çin'in dolaysıyla katı bir güvenlik politikası da yoktu. Zamanına göre değişen tehdit algılamasına bağlı olarak tehdit merkezleri ve güvenlik politikası da değişiyordu. Çin, tehdit algılamasını da merkez-çevre yapısı şeklinde bir mekanizma üzerinden gerçekleştiriyordu. Bu tezin temel amacı Çin'in Soğuk Savaş sonrası tehdit algılamasındaki değişimi ve bu değişimi tetikleyen tarihsel faktörleri incelemektedir. Tezin temel argümanı Çin'in pragmatik bir dış ve güvenlik politikası izlemesinin aksine daha sistematik ve tarihsel gerçeklerin ve tecrübenin ışığı altında bir dış politika izlediğidir. İdeoloji, tehdit algılaması ve güvenlik yapılanması Çin dış politikasını oluşturan üç önemli unsurudur. Bu nedenle bu tezin temel çıkış noktasını da Çin dış politikasının bu üç önemli unsuru oluşturmaktadır. Bu tez, Merkez-Çevre şeklinde oluşturulmuş bir teorik çerçeve üzerinde oluşturularak, Çin'in Soğuk Savaş sonrası döneme entegre olmasını jeopolitika açısından değerlendirmektedir.

Abstract:
China, which is one of the oldest civilizations in the world, has been debatingsince the Opium War. But the most important debate had been made after the periodwhich started with the collapsing of Berlin Wall and concluded with the disappearingof Soviet Union. As a member of Communist Bloc why China did not collapse whileSoviet Union, which was the founder pillar of Communist Bloc, collapsing. BothWest and this PhD thesis seek the answer of that question. The main reason ofdisappearance of Communist States was the course of those states which wasdeterminant by rigid ideological principles. Instead of acceptance of rigid and prostatus quo policy like others, China adopted moderate and periodical changeablepolicies. That was the main reason in the accomplishment of China. In contrast toSoviet Union, China did not have stable threat perception; thus China did not haverigid security policy. The threat centers and security policies were changing inparallel with time. China perceived the threats via the mechanism of core-peripherystructure. As it known China has been calling her self as Middle Kingdom. Althoughthe official name of China is different, the term of Middle Kingdom continued in thecommunist period. The main aim of this thesis is examination of change in the threatperception and the cause of historical factors. The main argument of thesis is thatChina does not follow pragmatic policy rather China follows more systematic andwell experienced foreign policy. Ideology, threat perception and security formationare the main components of Chinese foreign policy. This thesis is based on Core-Periphery approach as theoretical framework in order to investigate Post Cold Warpolicy of China in terms of geopolitics.