Makine yedek parça imalatı yapan bir tesisin karbon ayak izinin belirlenmesi ve azaltımının değerlendirilmesi
Determination of carbon footprint and assessment of its reduction in a factory that produces machine spare parts
Yazar: HİLAL KENDİR DUMAN
Danışman: DOÇ. DR. FULYA AYDIN TEMEL
Giresun Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Bu çalışmada, İzmir ilinde makine yedek parça imalatı faaliyetinde bulunan özel bir tesisin 2021-2023 yıllarını kapsayan üretim ve tüketim verileri dikkate alınarak karbon ayak izi belirlenmiş ve azaltılmasına yönelik öneriler sunulmuştur. Tesisin mevcut durumu yapılan saha çalışması sonucunda elde edilen verilerden ve tesis yetkilisinden talep edilen bilgilerden yararlanılarak irdelenmiştir. Tesisin karbon emisyonuna oluşumuna sebep olan faaliyet verileri ISO 14064:2018 ve GHG Protokolüne göre sınıflandırılmıştır. Elektrik, yakıt ve su tüketimi ile atık ve atıksu oluşumu kaynaklı emisyon miktarları Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli Tier 1 metodolojisine göre 2021, 2022 ve 2023 yılları için hesaplanmış ve değişimler değerlendirilmiştir.
 
Tesisin karbon emisyonu oluşumuna en fazla katkı sağlayan faaliyetler elektrik ve yakıt tüketimidir. Tesisin elektrik tüketiminden kaynaklanan karbon emisyonu değerleri 2021 yılı için 6,55 tCO2e/yıl, 6,00 tCO2e/yıl ve 6,11 tCO2e/yıl olduğu belirlenmiştir. Yakıt tüketiminden kaynaklanan karbon emisyonu miktarları ise 2021, 2022 ve 2023 yılları için sırasıyla 5,88 tCO2e/yıl, 6,03 tCO2e/yıl ve 6,23 tCO2e/yıl olarak hesaplanmıştır. Bununla birlikte, su tüketimi, atıksu ve atık oluşumundan kaynaklanan toplam karbon emisyon değerleri ise 2021 yılında 0,73 tCO2e/yıl, 2022 yılında 0,69 tCO2e/yıl ve 2023 yılında 0,79 tCO2e/yıl ile tesisin karbon emisyonu oluşturan tüm faaliyetleri arasında oldukça düşük bir paya sahiptir.

Tesis faaliyetleri düşük karbon emisyonu oluşumuna sahip olsa da 2050 yılı hedeflerine ulaşılabilmesi için salınımın minimuma düşürülmesi amacıyla gerekli önlemlerin alınması oldukça önemlidir. Elektrik tüketiminden ve yakıt tüketimi kaynaklı emisyonları azaltmak sera gazı emisyonlarını %95 oranında azaltacaktır. Tesis elektrik üretimini yenilenebilir enerji kaynaklarından temin ederek karbon salınımını büyük ölçüde azaltmış olacaktır. Bunun için tesise kurulacak olan 48 adet güneş enerjisi paneli ile elektrik üretimi yenilenebilir enerjiden sağlanmış olacaktır. Bu kurulum için yaklaşık 50 m2'lik alana ihtiyaç duyulmaktadır.  

Anahtar kelimeler: Karbon ayak izi, iklim değişikliği, küresel ısınma, sera gazı, makine yedek parça imalatı

Abstract:
In this study, the carbon footprint of a private factory engaged in the manufacturing of Machine Spare Parts in Izmir was determined by taking into account the production and consumption data covering the years 2021-2023, and suggestions for reducing carbon emissions were presented. The current status of the facility was examined using the data obtained as a result of the fieldwork and the information requested from the factory official. Activity data that cause carbon emissions of the factory were classified according to ISO 14064:2018 and GHG Protocol. Emission amounts resulting from electricity, fuel, and water consumption and waste and wastewater generation were calculated for 2021, 2022, and 2023 according to the Intergovernmental Climate Change Panel Tier 1 Methodology, and the changes were evaluated.

The activities that contribute the most to the factory's carbon emissions were electricity and fuel consumption. The carbon emission values resulting from the electricity consumption of the facility were determined to be 6.55 tCO2e/year, 6.00 tCO2e/year and 6.11 tCO2e/year for 2021. The amounts of carbon emissions resulting from fuel consumption for 2021, 2022 and 2023 were calculated as 5.88 tCO2e/year, 6.03 tCO2e/year and 6.23 tCO2e/year, respectively. However, the total carbon emission values resulting from water consumption, wastewater and waste generation were 0.73 tCO2e/year in 2021, 0.69 tCO2e/year in 2022 and 0.79 tCO2e/year in 2023, and had a very low share among all activities of the factory.

Although facility activities have low carbon emissions, it is very important to take the necessary measures to minimize emissions in order to achieve the 2050 targets. Reducing emissions from electricity consumption and fuel consumption will reduce greenhouse gas emissions by 95%. The facility will significantly reduce carbon emissions by providing electricity generation from renewable energy sources. For this purpose, electricity production will be provided from renewable energy with 48 solar energy panels to be installed in the factory. Approximately 50 m2 of area is needed for these constructions.

Keywords: Carbon footprint, climate change, global warming, greenhouse gas, machinery spare parts manufacturing