Taşımacılık ve depolama yöntemleri: Antalya ili yaş meyve ve sebze sektörü soğuk zincir yaklaşımı üzerine bir çalışma
Transportation and storage methods: A study on the cold chain approach in the fresh fruit and vegetable sector of Antalya province
Yazar: NESLİHAN SULTAN DOLU BOYACIOĞLU
Danışman: PROF. DR. FEHİM BAKIRCI
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ulaşım = Transportation

Özet:
Soğuk ortama gereksinim duyan gıda ve ilaç gibi maddelerin ilk aşamadan son
aşamaya kadarki süreçte fizyolojik veya kimyasal özelliklerini koruyabilmesi aynı
zamanda devamlılığını sağlayabilmesi için soğuk ortamda muhafaza, soğuk taşıma ve
benzeri işlemlerin bir süreç halinde yapıldığı faaliyetlere soğuk zincir lojistiği
denilmektedir. Bu anlamda gıda ve ilaçların kalite kayıplarını azaltmak, fizyolojik veya
kimyasal reaksiyonlara uğramadan nihai tüketiciye ulaştırılmasında soğuk zincir lojistik
faaliyetleri önem arz etmektedir.
Araştırmanın amacı, gıda sektöründe soğuk depo, paketleme ve taşıma
işlemlerinin soğuk zincirdeki kırılmaları önleyecek şekilde yapılması gereken
faaliyetler, Antalya ili örneği üzerinden yaş meyve ve sebzelerin raf ömürlerini artırmak
ve kalite kayıplarını azaltmak gibi amaçlar ele alınmak suretiyle incelenmeye
çalışılmıştır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı; Soğuk zincir faaliyetleri ile yaş meyve ve
sebze sektöründe kaliteyi artıracak çabaların neler olduğunu belirleyerek, soğuk zincir
kırılmalarının nasıl engellenebileceğini tespit edebilmektir.
Çalışmada firmalara 46 soruluk anket çalışması uygulanmış olup 151 firmadan 92
tanesinin geri dönüşlerinin alınmasıyla elde edilen bulgular sonucunda, ön soğutma
işleminin ürünlerde uygulanması ile ürün kalitesinin arttırğı ve raf ömrünü uzattığı
tespit edilmiştir. Soğuk zincirde kırılmalara dikkat eden firmaların işletme içerisinde
gerekli önlemler aldığı, ürün kalitesini arttırıcı hizmetler sunduğu görülmekte, aynı
zamanda uzun dönemli yatırımlara ağırlık vererek ulusal piyasalarda marka değeri elde
ettikleri görülmektedir. Soğuk zincirdeki kırılmanın azaltılması ile firmaların ulusal ve
uluslararası piyasalarda gıda kayıplarını azaltacağı ve israfın önüne geçeceği öngörülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Taşımacılık, Gıda Lojistiği, Soğuk Zincir Taşımacılığı, Soğuk Depolama.

Abstract:
Food and substances such as pharmaceuticals that require a cold environment
must maintain their physiological or chemical properties throughout the entire process,
from the initial stage to the final stage. At the same time, to ensure continuity, storage in
a cold environment, cold transportation, and similar processes need to be carried out.
These activities are referred to as cold chain logistics. In this sense, cold chain logistics
activities are crucial for reducing the quality losses of food and pharmaceuticals and
delivering them to the end consumer without undergoing physiological or chemical
reactions.
The aim of the research is to examine activities that should be carried out in the
cold storage, packaging, and transportation processes in the food sector to prevent
disruptions in the cold chain, with a focus on the example of Antalya province, in order
to increase the shelf life of fresh fruits and vegetables and reduce quality losses. In this
context, the goal of the study is to determine what efforts can enhance quality in the
fresh fruit and vegetable sector through cold chain activities and identify how
disruptions in the cold chain can be prevented.
In the study, a 46-question survey was administered to companies, and findings
were obtained based on responses from 92 out of 151 firms. As a result, it was
determined that the pre-cooling process, when applied to products, enhances product
quality and extends shelf life. Companies that pay attention to cold chain integrity were
observed to take necessary measures within their operations, provide services that
improve product quality, and also focus on long-term investments, thus building brand
value in domestic markets. Reducing disruptions in the cold chain is expected to help
companies reduce food losses and prevent wastage in both national and international markets.

Keywords: Transportation, Food Logistics, Cold Chain Transportation, Cold Storage.