Katarakt cerrahisinin oküler yüzey üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of cataract surgery on the ocular surface
Yazar: GÜLŞAH TEZCAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET AKİF ÖZDAMAR
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Cerrahi-göz = Surgery-eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Katarakt = Cataract ; Katarakt çıkartılması = Cataract extraction ; Kuru göz sendromu = Dry eye syndromer ; Matriks metalloproteinazlar = Matrix metalloproteinases ; Osmolar konsantrasyon = Osmolar concentration

Özet:
Amaç: Katarakt cerrahisinin oküler yüzey üzerine etkilerinin incelenmesi
amaçlanmıştır.
Materyal ve Metod: Çalışmaya katarakt cerrahisi planlanan, oküler yüzey hastalığına
neden olacak herhangi bir sistemik hastalığı bulunmayan 40 hastanın 40 gözü dahil
edilmiştir. Olguların cerrahi öncesi ile cerrahi sonrası 1. ve 3. ayda sırasıyla oküler
yüzey hastalık indeksi (OSDI), matriks metalloproteinaz-9 (MMP-9) seviyesi tayini,
ozmolarite ölçümü, gözyaşı lipid tabaka kalınlığı (LTK) ve gözyaşı menisküs
yüksekliği, non-invaziv gözyaşı kırılma zamanı (NIBUT) ölçümleri, meibografi ile
meibomian bezlerin morfolojik görüntülemesi yapılıp Schirmer testi uygulanmıştır.
Bulgular: Cerrahi öncesi ile kıyaslandığında cerrahi sonrası 1. ayda Schirmer testinde,
gözyaşı menisküs yüksekliğinde ve NIBUT değerlerinde azalma; OSDI skorlarında,
ozmolarite ölçümünde ve meibomian bez kayıp oranlarında artma istatistiksel olarak
anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Ameliyat sonrası 3. ay kontrollerinde Schirmer testi,
gözyaşı menisküs yüksekliği ve NIBUT düzeyindeki azalma cerrahi öncesi seviyelere
göre anlamlı bulunmakla birlikte (p<0,001), ozmolarite değerlerinin, meibomian bez
kayıp oranının, OSDI skorlarının cerrahi öncesi ile anlamlı fark göstermediği tespit
edilmiştir (p>0,05). Cerrahi öncesi 25 hastada (%62,5) MMP-9 pozitif saptanırken
cerrahi sonrası 1. ayda 28 hastada (%70), 3. ayda 25 hastada (%62,5) pozitif olarak
kaydedilmiştir (p>0,05).
Sonuç: Katarakt cerrahisi çeşitli mekanizmalarla oküler yüzeyi ve gözyaşı film
stabilitesini etkileyebilmektedir. Cerrahi öncesi MMP-9 testinin yüksek oranda pozitif
olması bu hasta grubunda kuru göz hastalığı varlığını ve inflamasyon yolunun önemli
ölçüde aktif olduğunu düşündürmektedir. Kuru göz sıklığının yaşla birlikte arttığı,
semptomlarla bulguların tutarsızlık gösterebildiği göz önünde bulundurulduğunda
cerrahi öncesi her hastanın oküler yüzey problemleri açısından değerlendirilmesi
önemlidir.

Abstract:
Purpose: It is aimed to examine the effects of cataract surgery on the ocular surface.
Materials and Methods: 40 eyes of 40 patients, who were scheduled for cataract
surgery and had no systemic disease that could cause ocular surface disease, were
included in this study. The phenomenon were evaluated by ocular surface disease index
(OSDI), MMP-9 level determination (InflammaDry test), osmolarity measurement
(Tear Lab), tear lipid layer thickness (LLT) and meniscus height measurement, non-
invasive tear break-up time (NIBUT), meibomian gland morphological imaging and
schirmer test which were conducted before the operation and in the 1st and 3rd months
after the operation.
Results: When compared to preoperative results, the decrease in Schirmer test score,
tear meniscus height and NIBUT value, as well as the increase in OSDI score,
osmolarity measurement, and meibomian gland loss in the 1st month after the operation
were found to be statistically significant (p<0,001). During the examinations in the 3rd
month after surgery, the decrease in Schirmer test score, tear meniscus height, and
NIBUT value were found to be statistically significant (p<0,001), whereas there were
no significant difference in osmolarity values, meibomian gland loss, and OSDI score as
compared with preoperative results (p>0,05). Before the operation, 25 patients (62,5%)
were MMP-9 positive. In the 1st month after the operation, 28 patients (70%) were
MMP-9 positive whereas 25 patients (62,5%) were positive in the 3rd month.
Conclusion: Cataract surgery can affect the ocular surface and tear film stability by
various mechanisms. Highly positive presurgical MMP-9 test results suggest that dry
eye disease is present and the inflammation pathway is significantly active in this
patient group. Evaluating patient's condition before the surgery is of vital importance
for patient's ocular surface issues when considering the frequency of dry eye increases
by age and there could be inconsistency between symptoms and findings. It is important
to evaluate all patients' status in terms of ocular surface problems before surgery.