Kullanımlar ve doyumlar yaklaşımı bağlamında Facebook kullanımı üzerine bir inceleme: Kerkük Üniversitesi örneği
An analysis of Facebook usage in the context of uses and gratifications approach: The case of Kirkuk University
Yazar: AHMAAD ABDULKADIR NOORALDEEN ALBAYATİ
Danışman: DOÇ. DR. HALUK ÖLÇEKÇİ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Facebook = Facebook ; Irak-Kerkük = Iraq-Kirkut ; Sosyal medya = Social media ; Yeni medya = New media ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bilişim ve iletişim teknolojilerinin hızlı gelişimi, medyanın da kendi içinde değişim ve dönüşüme uğraması sonucunu doğurmuştur. Günümüzde hemen her bireyde internete erişim sağlayabilecek akıllı telefonların olması ve hemen her ortamda internete erişim imkanının bulunması, bilişim teknolojilerinin geldiği noktayı göstermesi adına önemlidir. Diğer yandan yeni medya türlerinden olan sosyal platformların aynı zamanda geleneksel medyanın işlevlerini de yerine getirebilecek teknolojiye sahip olması, yeni medyanın artık insan hayatının her noktasına ulaşmasına yol açmaktadır. Bireyin yaşamını derinlemesine etkileyen yeni medya uygulamaları yalnızca hayatı kolaylaştırmakla kalmamakta; bireyin yaşam stilini, fizyolojisini ve psikolojisini de derinden etkileyebilmektedir. Bu çalışmanın birinci kısmında, yeni medya kavramına yönelik yapılan tanımlar çerçevesinde yeni medyanın mahiyetine, özelliklerine, sağladığı avantaj ve dezavantajlara değinilmektedir. Devamında ise yeni medya türleri olarak kabul edilen internet uygulamaları ile sosyal medya ve ağları ele alınacak ve güncel istatistiki veriler ışığında Türkiye'de yeni medya uygulamalarının kullanım sıklığına temas edilmektedir. İkinci kısmında ise sırasıyla Kullanımlar ve Doyumlar yaklaşımının temel kavramlarına, tarihsel gelişimine ve özelliklerine temas edilmektedir. Kullanımlar ve Doyumlar yaklaşımının sosyal medya ile olan ilişkisi ele alınacak ve bu bağlamda sosyal ağlardan biri olan Facebook üzerine literatürde yapılan araştırmalar incelenmiştir. Bu çalışmada, kullanıcıların sosyal medyayı hangi doyumları elde etmek amacıyla kullandıkları araştırılmıştır. Araştırma kapsamında Kerkük Üniversitesinde nicel yöntemi kullanarak veri toplanmıştır. Toplam 286 öğrenci 'ye anket uygulaması yapılmış, elde edilen sonuçlar SPSS 26 programıyla analiz edilip yorumlanmıştır. Araştırma sonuçlarına genel olarak bakıldığında sosyal medya kullanımından elde edilen doyumlar yaş, cinsiyet ve eğitim durumuna göre farklılık gösterebilmektedir.

Abstract:
As a result of the rapid development of information and communication technologies, the media has also undergone changes and transformations within itself. Today, almost everyone has smartphones with internet access, and there is access to the internet everywhere. This is an indicator that shows the point that information technologies have reached. In addition, social platforms have the technology to perform the functions of traditional media, and this enables new media types to reach every point of people's lives. New media applications affect the life of the individual deeply and they can make life easier and affect the life style, physiology and psychology of the individual. In the first part of this study, the nature, characteristics, advantages and disadvantages of new media will be discussed within the framework of the definitions made for the concept of new media. Afterwards, internet applications and social media, which are new media types, will be discussed and the frequency of use of new media applications in Turkey will be discussed with current statistical data. In the second part, the basic concepts, historical development and characteristics of the Uses and Gratifications approach will be discussed. The relationship between the Uses and Gratifications approach and social media will be discussed, and in this context, the literature on Facebook will be examined. In this study, it was examined for which gratifications the users use social media. Within the scope of the research, data were collected at Kirkuk University using the quantitative method. A total of 286 students were surveyed, and the results were analyzed and evaluated with the SPSS program. When the results of the research are examined in general, the gratifications obtained from the use of social media may differ according to age, gender, education and living conditions.