Sağlık yöneticilerinde profesyonelleşme düzeyinin örgütsel bağlılığa etkisi (Kamu ve özel hastanelerde karşılaştırmalı bir araştırma)
The effect of professionalization level on organizational commitment in health managers (A comparative research in public and private hospitals)
Yazar: NESRİN KAHRAMAN
Danışman: PROF. DR. ZEKAİ ÖZTÜRK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Profesyonel yönetim = Professional management ; Profesyonellik = Professionalism ; Sağlık kuruluşları yöneticileri = Health facility administrators ; Sağlık yönetimi = Health management ; Yöneticiler = Managers ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment

Özet:
Bu çalışma, sağlık yöneticilerinin profesyonelleşme düzeyini belirlemek ve profesyonelleşmenin örgütsel bağlılığa etkisini ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Kamu ve özel sağlık yöneticilerinin profesyonelleşme düzeyinin karşılaştırmalı olarak analiz edilmesi, çalışmanın alt amacını oluşturmaktadır.  Araştırmanın evrenini Kasım 2020-Eylül 2021 tarihleri arasında, Ankara ilinde aktif olarak görev yapan 604 sağlık yöneticisi, örneklemi ise çalışmaya katılmayı kabul eden 234 sağlık yöneticisi oluşturmaktadır. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Profesyonelleşme Ölçeği ve Örgütsel Bağlılık Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Veriler bilgisayar ortamında yüzdelik, ortalama, Mann Whitney U testi ve Kruskall Wallis testi, Korelasyon ve Regresyon analizleri ile değerlendirilmiştir. Araştırmaya katılan sağlık yöneticilerinin profesyonelleşme düzeyi ortalamaları, 71,12 ±8,90 olarak tespit edilmiştir. Kamu ve özel sağlık yöneticilerinin profesyonelleşme düzeyi arasında özel hastaneler lehine anlamlı farklılık vardır. Sağlık yöneticilerinin demografik özellikleri ile profesyonelleşme düzeyleri arasında anlamlı farklılık bulunmamaktadır. Kamu yöneticilerinin unvanları ile mesleki özerklik düzeyi arasında anlamlı farklılık vardır. Özel yöneticilerde ise unvan ile topluma hizmet inancı düzeyi arasında anlamlı farklılık bulunmaktadır. Mesleğini bilinçli olarak seçen kamu yöneticilerinin, mesleki özerklik ve topluma hizmet inancı düzeyi, seçmeyenlere göre daha yüksektir. Mesleğini bilinçli olarak seçen özel sağlık yöneticilerinin mesleki örgütlenme puanları, seçmeyenlere göre anlamlı olarak farklılaşmaktadır. Profesyonelleşme ile örgütsel bağlılık arasında pozitif, anlamlı, ancak zayıf bir ilişki bulunmaktadır (r=0,382). Sağlık yöneticilerinin profesyonelleşme düzeyi örgütsel bağlılığı yordamaktadır. Örgütsel bağlılık toplam varyansının % 19,9'u profesyonelleşme ile açıklanmaktadır. Sonuç olarak, sağlık yöneticilerinin profesyonelleşme düzeyi orta seviyededir, profesyonelleşme düzeyi açısından kamu ve özel hastaneler arasında özel hastaneler lehine istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar vardır. Profesyonelleşme ile örgütsel bağlılık arasında anlamlı, pozitif ve zayıf bir ilişki bulunmaktadır.

Abstract:
This study was conducted to determine the professionalization level of health managers and to reveal the effect of professionalization on organizational commitment. Comparative analysis of the professionalization level of public and private health managers constitutes the sub-purpose of the study.The population of the research consists of 604 health managers who worked actively in Ankara between November 2020 and September 2021, and the sample consists of 234 health managers who agreed to participate in the study. Data were collected using Personal Information Form, professionalization scale and organizational commitment scale. The data were evaluated with percentage, mean, Mann Whitney U test and Kruskall Wallis test, Correlation and Regression analyzes in computer environment. The average professionalization level of the health managers participating in the study was determined as 71.12 ±8.90. There is a significant difference between the titles of public administrators and the level of professional autonomy. In private managers, there is a significant difference between the title and the level of belief in service to society. The level of professional autonomy and community service belief of public administrators who consciously choose their profession is higher than those who do not consciously choose their profession. Occupational organization scores of private health administrators who consciously choose their profession differ significantly from those who do not consciously choose their profession.There is a positive but weak relationship between professionalization and organizational commitment (r=0.382). The professionalization level of health managers predicts organizational commitment. 19.9% of the total variance of organizational commitment is explained by professionalization. As a result, the level of professionalization of health managers is moderate, there are statistically significant differences in favor of private hospitals between public and private hospitals in terms of professionalization level. There is a significant, positive and weak relationship between professionalization and organizational commitment