Yoğun bakım ünitesinde yatan yaşlı hastalarda tıme to stop kriterleri ile uygunsuz ilaç kullanımının değerlendirilmesi ve klinik sonuçlar ile ilişkisinin incelenmesi
Evaluation of inappropriate drug usage by time to stop criteria in older patients staying in an intensive care unit and its relationship with clinical outcomes
Yazar: MUHAMMED KÜRŞAD MAVUŞ
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMET CEMAL KIZILARSLANOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Konya Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Akılcı ilaç kullanımı = Rational drug use ; Polifarmasi = Polypharmacy ; Yatan hastalar = Inpatients ; Yaşlılar = Aged ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; İlaç kullanımı = Drug utilization ; İlaç kullanımını değerlendirme = Drug utilization review

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) yatan yaşlı hastalara, yatışının ilk günü verilen ilaç tedavilerinin, Time to Stop kriterlerine uygunluğunun ve uygunsuz ilaç kullanımının klinik sonuçlarla ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, İç Hastalıkları YBÜ'de 01.01.2019-01.01.2020 tarihleri arasında yatan yaşlı hastalar dahil edildi. Hastaların genel demografik özelliklerinin yanı sıra kronik hastalıkları, kullandığı ilaçlar, hastaneye ve YBÜ'ye yatış tarihleri, yatış nedenleri, YBÜ'ye yatışında düzenlenen ilaç tedavileri ve verilen ilaç sayısı, hastanedeki ve YBÜ'deki son durumları ve tarihleri kaydedildi. Verilen tedaviler TIME to STOP kriterlerine göre irdelendi ve tespit edilen uygunsuz ilaç kullanımı kriterleri kaydedildi. 
Bulgular: Çalışmaya alınan 218 hastanın [%50,9'u kadın, yaş ortancası 79 yıl (60-100)] %18,3'ünde 4-10 adet arasında ilaç, %75,7'sinde 10'dan fazla ilaç kullanımı olduğu görüldü. En sık eşlik eden kronik hastalık %51,8 ile hipertansiyon idi. YBÜ'ye yatış nedenleri arasında ilk sırada %32,1 ile gastrointestinal nedenler yer almaktaydı. TIME to STOP kriterlerine göre, hastaların %47,2'sinde en az bir uygunsuz ilaç kullanımı olduğu tespit edildi. Çoklu ilaç kullanımının (≥10 ilaç kullanımı) uygunsuz ilaç kullanım riskini arttırdığı görüldü (OR: 2,751; %95 GA: 1,301-5,816; p=0,007). Uygunsuz ilaç kullanımı olan hastalarda hastanede yatış süresinin ve YBÜ'ye yatışının ilk günü verilen ilaç sayısının uygunsuz ilaç kullanımı olmayanlara göre daha fazla olduğu tespit edildi (sırasıyla; 13 gün'e karşın 8 gün, p=0,002 ve 7 adet ilaca karşın 6 adet ilaç, p<0,001). 
Sonuç: YBÜ'de yatan yaşlı hastaların çoğunluğunda polifarmasi ve uygunsuz ilaç kullanımı olduğu ve uygunsuz ilaç kullanımının hastanede yatış süresi ile ilişkili olabileceği gösterilmiştir.
Anahtar kelimeler: yaşlılık, polifarmasi, TIME to STOP kriterleri, akılcı ilaç kullanımı, uygunsuz ilaç kullanımı

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to evaluate the inappropriate drug usage rate in hospitalized older patients staying in an intensive care unit (ICU) among their drugs given first day of ICU admission, and its relationship with clinical outcomes.
Materials and Methods: Older patients hospitalized in an ICU between 01.01.2019 and 01.01.2020 were included in the study. In addition to the general demographic characteristics of the patients, the chronic diseases, the drugs used, the dates of hospitalization and discharge, the reasons for hospitalization, the number of drug treatments given in the first day of admission to the ICU, the last conditions and dates in the hospital and ICU were recorded. The treatments given were evaluated according to the TIME to STOP criteria.
Results: Of the 218 patients included in the study [50.9% female, median age 79 years (60-100)], 18.3% used 4-10 drugs and 75.7% used more than 10 drugs. The most common accompanying chronic disease was hypertension with 51.8%. Gastrointestinal causes were the first among the reasons for admission to the ICU, with 32.1%. According to the TIME to STOP criteria, 47.2% of the patients were found to have used at least one inappropriate drug. Multiple drug use (≥10 drugs) was found to increase the risk of inappropriate drug use (OR: 2.751; 95% CI: 1.301-5.816; p=0.007). It was determined that the duration of hospitalization and the number of drugs given on the first day of ICU hospitalization in patients with inappropriate drug use were higher than those without inappropriate drug use (respectively, 13 versus 8 days, p=0.002, and 7 drugs versus 6 drugs, p<0.001).
Conclusion: It has been shown that the majority of older patients hospitalized in the ICU have polypharmacy and inappropriate drug use, and that inappropriate drug use may be associated with length of stay in the hospital.
Keywords: older, polypharmacy, TIME to STOP criteria, rational drug use, inappropriate drug use