Üst gastrointestinal kanamalı 40 yaş üstü ve komorbiditesi olan hastalarda ilk 24 saatte ve 24-72.saatte yapılan gastroskopilerin karşılaştırılması
Comparison of the gastroscopies made in the first 24 hours and 24-72 hours in patients over 40 with upper gastrointestinal bleeding and with comorbidity
Yazar: EFE YAVUZ ADEM
Danışman: DR. MEHMET EMİN PİŞKİNPAŞA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Endoskopi-gastrointestinal = Endoscopy-gastrointestinal ; Gastrointestinal hemoraji = Gastrointestinal hemorrhage ; Gastroskopi = Gastroscopy ; Hastanede yatış süresi = Length of stay ; Hematemez = Hematemesis ; Hemorajiler = Hemorrhage ; Komorbidite = Comorbidity

Özet:
Amaç	: Üst GİS kanama özofagusun proksimali ile Treitz ligamanı arasından lümen içine olan kanamaları içerir. GİS kanama sebepleri arasında peptik ülser, eroziv hastalıklar, özofagus varisleri, maligniteler, vasküler lezyonlar sayılabilir. GİS kanamalar özellikle yaşlı ve komorbid hastalıkları olan hastalarda önemli morbidite ve mortaliteye neden olmaktadır. Tanı ve tedavide en yararlı yöntem endoskopidir. Hemodinami stabilizasyonu sağlandıktan sonra mümkün olan en kısa zamanda endoskopi yapılmalıdır. Çalışmamızda 40 yaş üstü, komorbid hastalıkları olan ve üst GİS kanama ile servis yatışı olan hastalarda ilk 24 saatte ve 24-72 saat arasında yapılan endoskopileri hastane yatış süresi, kan transfüzyonu ihtiyacı, rekürren kanama ve mortalite açısından karşılaştırmayı amaçladık. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 01.01.2015-31.12.2019 tarihleri arasında İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Servisi'nde üst GİS kanama tanısı ile yatarak tedavi gören 40 yaş üstü, komorbid hastalıkları olan 200 hasta dahil edildi, dosyalar retrospektif olarak incelendi. Endoskopi yapılma süresine göre ilk 24 saat ve 24-72 saatte yapılanlar olarak iki gruba ayrıldı. Gebelik durumu olanlar, aktif enfeksiyonu olanlar, resüsitasyona dirençli hemodinamik instabilitesi olanlar çalışmaya dahil edilmedi. Hastaların yaş, cinsiyet, ek hastalık, kullandığı ilaçlar, laboratuvar sonuçları, endoskopi sonuçları, yatış süresi, yapılan kan transfüzyonları, rekürren kanama ve mortalite bulguları kaydedildi.
Bulgular: Çalışmaya alınan 200 hastanın %55,5'i erkek, %45,5'i kadın, yaş ortalaması 70,4±10,87 yıl olarak saptandı. Hastaların %50'sine ilk 24 saatte, %50'sine 24-72. saatte endoskopi yapıldı. Ortalama yatış süresi 4,05±1,77 gün, rekürren kanama oranı %4,5, mortalite oranı %2 olarak saptandı. Hastaların %70,5'ine kan transfüzyonu yapıldı. İlk 24 saatte endoskopi yapılanlarda 24-72. saatte endoskopi yapılanlara göre hastane yatış süresi anlamlı olarak düşük saptandı (p=0,000). Fakat ES transfüzyonu, rekürren kanama ve mortalite açısından istatiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı (sırasıyla p=0,557, p=0,733, p=1,000).
Sonuç: Üst GİS kanama ile takip edilen ileri yaş ve komorbid hastalıkları olan hastalarda hemodinamik stabilizasyon sağlandıktan sonra ilk 24 saatte endoskopi yapmak hastane yatış süresini kısaltıp tedavi maliyetlerinde azalma sağlayabilir ve bu hastalarda uzun yatışlara bağlı gelişebilecek hastane enfeksiyonu gibi ek sorunların azalmasına katkı sağlayabilir. Fakat daha geniş ve homojen hasta gruplarıyla daha kapsamlı çalışmalar yapılmalıdır.
Anahtar kelimeler: erken endoskopi, gastrointestinal kanama, hastane yatış süresi, hematemez, melena

Abstract:
Aim: Upper gastrointestinal bleeding involves bleedinginto the lumen between the proximal of the esophagus and the Treitz ligament. Causes of GIS bleeding include peptic ulcer, erosive diseases, esophageal varices, malignancies, vascular lesions. GIS bleeding causes significant morbidity and mortality, especially in the elderly and patients with comorbid diseases. The most useful method in diagnosis and treatment is endoscopy. Endoscopy should be performed as soon as possible after henodynamic stabilization is achieved. In our study we aimed to compare the endoscopies performed in the first 24 hours and between 24-72 hours in patients over 40 years of age, with comorbid diseases and with upper gastrointestinal bleeding, in terms of hospital stay, need for blood transfusion, recurrent bleeding and mortality.
Matherial and Methods: The study included 200 patients over 40 years of age with comorbid diseases who were hospitalized for upper gastrointestinal bleeding in the Internal Medicine Service of Istanbul Training and Research Hospital between 01.01.2015 and 31.12.2019, the files were analyzed retrospectively. According to the duration of endoscopy, they were divided into two groups as those performed in the first 24 hours and 24-72 hours. Those with pregnancy status, active infection and hemodynamic instabiliy resistant to resuscitation were not included in the study. Age, gender, comorbidities, medications used, laboratory results, endoscopy results, length of stay, blood transfusions performed, recurrent bleeding and mortality findings were recorded.
Results: Of the 200 patients included in the study, 55,5% were men, 45,5% were women, and the mean age was 70.4±10.87 years. Endoscopy was performed in 50% of the patients in the first 24 hours and 50% in 24-72 hours. The mean length of stay was 4.05±1.77 day, the recurrent bleeding rate was 4.5%, and the mortality rate was 2%. Blood transfusion was performed in 70.5% of the patients. The duration of hospital stay was found to be significantly lower in patients who underwent endoscopy in the first 24 hours compared to those who underwent endoscopy at 24-72 hours (p=0,000). However, no statistically significant difference was found in terms of ES transfusion, recurrent bleeding and mortality (p=0,557, p=0,733, p=1,000 respectively).
Conclusion: Performing endoscopy in the first 24 hours after hemodynamic stabilization in patient with advanced age, comorbid diseases followed by upper GIS bleeding may shorten the length of hospital stay and reduce treatment costs, and may contribute to the reduction of additional problems such as hospital infections that may develop due to long hospitalizations. Howewer, more comprehensive studies shoud be conducted with larger and more homogeneus patient groups.
Keywords: early endoscopy, gastrointestinal bleeding, hospitalization time, hematemesis,melena