Avrupa Birliği'ne uyum sürecinde katılım öncesi mali yardımların Türkiye'de ulaşım türlerine etkilerinin incelenmesi
Analysis of the impacts of pre-accession financial aids on Turkey's tranportation sectors in the European Union accession process
Yazar: SERDAR DAYAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEDA HATİPOĞLU
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Trafik Planlaması ve Uygulaması Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Trafik = Traffic ; Ulaşım = Transportation
Dizin: Avrupa = European ; Avrupa Birliği Komisyonu = European Union Commission ; Avrupa Siyasal Birliği = European Politics Union ; Avrupa Topluluğu = European Community ; Avrupa Topluluğu hukuku = European Community law ; Avrupa Topluluğu ülkeleri = European Community countries ; Avrupa sermaye pazarı = European capital market ; Avrupa ülkeleri = European countries

Özet:
Avrupa Birliği (AB), kurulduğu tarihten günümüze, üye ülkelerin yanı sıra Birliğe üye olmayan diğer ülkelere, Birliği kuran antlaşmalarda yer alan temel hükümler esasında çeşitli mali yardımlar yapmaktadır. Bir aday ülkeye yapılan mali yardımın temel amacı, o ülkenin AB üyeliğine hazırlanmasını sağlamak üzere ülkenin mevcut hukuksal ve idari altyapısının, AB standartlarına ve uygulamalarına yakınlaştırılması ve uyumlaştırılmasıdır. AB Komisyonu, bir tebliğ ile AB'nin dış yardım enstrümanlarını, 2007?2013 mali perspektifi için yeni bir çerçeveye oturtmuştur. Katılım Öncesi Mali Yardım Aracı (Instrument for Pre-Accession Assistance-IPA), öngörülen bu dış yardım enstrümanlarından biridir. IPA kapsamında; demokrasi ve hukukun üstünlüğü ilkesinin uygulanması, insan hakları ile temel hak ve hürriyetlerin korunması, kamu yönetimi reformu, sosyal içerme, sivil toplumun desteklenmesi, bölgesel ve sınır ötesi işbirliği, kurumsal yapılanma, sürdürülebilir kalkınmayı sağlama, bölgesel kalkınma gibi konularda mali yardımlar kullanılabilecektir. Bu tezde ?Bölgesel Kalkınma? başlığı altında yer alan ?Ulaştırma Altyapısının İyileştirilmesi? ile ilgili IPA yardımlarının hangi usul ve esaslara göre dağıtıldığı ve proje seçiminin hangi kriterlere göre yapıldığı incelenmiştir. Tezde, Türkiye'nin ulaştırma altyapı ihtiyaçlarının ele alındığı TINA projesinin incelenmesinden başlanmıştır. Daha sonra Türkiye'deki IPA yapılanması ve ulaştırma sektöründe yer alan devlet otoritelerinin bu yapılanma içinde aldıkları roller ve hazırladıkları Operasyonel Program ele alınmıştır. Tezde, ulaştırma sektörü için ayrılan AB mali yardımlarının etkili ve verimli bir şekilde kullanılıp kullanılmadığı, projelerin doğru ve akılcı seçilip seçilmediği de irdelenmiştir. Yapılan çalışmanın, Avrupa Birliği mali yardımlarının Türkiye'nin ulaştırma sektörüne yaptığı katkılarının ortaya konulması açısından faydalı olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
European Union (EU), since its inception, in addition to member countries, it extends financial aids to nonmember countries according to essential provisions that established the Union. The main purpose of the financial aids is the harmonisation of forensic and administrative structure in order to prepare the country for membership. European Union Comission framed the EU foreign aids for 2007?2013 fiscal period by a new anouncement. Instrument for Pre-Accession Assistance (IPA) is the one of the described financial aids. Within the meaning of IPA, financial aids will be used such as democrasy, application of principles of rule of law, public administration reforms, social involve, endorsement of civil society, regional and cross-border cooperation, instutional restructuring, providing sustainable development and regional development topics. In this thesis, , IPA Financial Aids about Development of Transport Infrastructure, are analysed that in which principles they are allocated, that is under the ?Regional Development?. It is started from the analysing of TINA Project that is undertaken the tranport infrastrucre needs. After that it is undertaken that the IPA structure, the taking a part of this structure of transport public bodies and their Operational programme prepared in Turkey. In this thesis, it is explicated that if European Union Financial Aids are used on a basis of effective and efficient ways and if the projects are selected on a basis of rationalist and accurate ways. It is deliberated that this study will be helpful to introduce the contribution of European Union financial aids to Turkey?s transportation sector.