Yaşam memnuniyetinin nicel ve nitel analizi: Türkiye'de ev kadınlarının istihdamı örneği
Quantitative and qualitative analysis of life satisfaction: In a case of employment of housewives in Turkey
Yazar: SHOİRAKHON NURDINOVA
Danışman: PROF. DR. FUNDA RANA ADAÇAY
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Ekonomi = Economics ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Davranışsal ekonomi = Behavioral economics ; Ev kadınları = Housewives ; Kadınlar = Women ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Çalışma = Work ; Öznel mutluluk = Subjective happiness ; İstihdam = Employment

Özet:
Yaşam memnuniyeti, çok boyutlu bir konudur. Yaşam memnuniyeti, bireyin yaşamı genel olarak değerlendirildiğinde duyulan olumlu durum düzeyini göstermektedir. Toplumda bireylerin kendilerini çalışma hayatında tatmin etmeleri, mutluluk duymaları sadece istihdam dışı kesimi etkilememektedir; aynı zamanda ekonomik kaynaklardan emek gücünün âtıl kalması sonucu ekonomik bir kayıp olarak da ortaya çıkarak, tüm toplumu negatif etkilemektedir. Ekonomik büyüme açısından emek faktörünün üretime sevk edilmesi, gelirin artması ve refahın yükselmesiyle sonuçlanmaktadır. Bu çerçevede yaşam kalitesindeki artış bireylerin yaşam memnuniyetini de etkilemektedir.

Başka yönden, ev kadınlarının gönüllü işsizliği tercih etmelerinin ve dolayısıyla üretim sürecine katılmama kararlarının sonucunda kendilerini mutlu hissetmeleri, ilgili yazında 'çalışma hayatında toplumsal cinsiyet ayrımcılığı, ücretlerde eşitsizlik, ev-iş çatışması' şeklinde ortaya çıkan engellerle ilişkilendirilerek açıklanabilir.

Bu çalışmada ev kadınlarının çalışma hayatındaki rolü gelir, toplumsal fayda ve ekonomik büyüme yönünden değil, yaşam memnuniyeti kriteri açısından araştırılmaktadır. Çalışma bulgularında Türkiye'de ev kadınlarının istihdama yönelik yaşam memnuniyetinin 'çalışan, işsiz ve istihdama dâhil edilmeyen' kadınlara göre daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Sözcükler: Yaşam memnuniyeti, Mutluluk Ekonomisi, İstihdam, Toplumsal Cinsiyet, Türkiye

Abstract:
Life satisfaction is a multidimensional issue. Life satisfaction shows the level of positive feelings of the general evaluation of an individual's life. The satisfaction of the individuals in working life and their happiness in society do not affect only the non-employed. But also, it affects on both the whole society, as a result of the invalidity of the labor force that emerged as an economic loss. In terms of economic growth, referring labor factors to the production process increases income and welfare. In this context, the increase in the quality of life also affects on the life satisfaction of individuals.

On the other hand, there is a fact that some women prefer not to work, thus made them feel happy as a result of their decision not to participate in the labor market. It might explain causes such as gender discrimination in work life, inequality in wages, home-work conflict.

In this study, the status of homemakers in labour market is investigated as a criterion of life satisfaction, not social benefit and economic growth. Findings demonstrate that the life satisfaction of Turkish housewives is relatively higher than 'the employed, the unemployed and women not in the labor force'.

Keywords: Life satisfaction, Happiness Economics, Employment, Gender, Turkey