Hedonik ve faydacı tüketim bağlamında tüketici davranışlarının incelenmesi: Gençlerin hedonik tüketim eğilimlerini belirlemeye yönelik bir araştırma
A research on investigation of the consumer behaviours in context of hedonic and utilitarian consumption: Determining the hedonic consumption tendency of the youth
Yazar: MİNE YAŞAR
Danışman: PROF. DR. SEZGİN AÇIKALIN
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Faydacılık = Utilitarianism ; Gençler = Youngs ; Hedonizm = Hedonism ; Satınalma davranışı = Purchasing behavior ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Tüketim = Consumption ; Tüketim alışkanlıkları = Consumption habits ; Tüketim eğilimi = Consumption pattern

Özet:
Tez çalışmasının ilk bölümünde; tüketici davranışları üzerinde durulmuştur. Kökenleri 18. yüzyıla kadar dayanan felsefi ve iktisadi açıdan fayda ve faydacılık kavramları incelenmiş ve İktisat Bilimi'nde kullanılan Fayda Teorileri ortaya konulmuştur. 
Çalışmanın ikinci bölümünde; rasyonel insan varsayımıyla şekillenmiş Faydacı Tüketim ve tüketimin daha çok duygusal ve haz almaya yönelik boyutu olan Hedonik Tüketim üzerinde durulmuştur. Ayrıca Lüks Tüketim ve duygusal tatmin yönüyle Hedonik Tüketimle benzerlik gösteren Plansız Satın Alma Davranışı, Plansız Satın Alma ile Hedonik Tüketim arasındaki ilişki ve bu alanlarda yapılan önceki çalışmalar yine bu bölümde incelenmiştir. 
Çalışmanın üçüncü ve son bölümü ise, 18-25 yaş arasındaki genç tüketicilerin tüketim eğilimini belirlemeye yönelik uygulanan bir anket araştırmasına ve bu araştırmanın amaç, yöntem ve sonuçlarına ayrılmıştır. Dumlupınar Üniversitesi öğrencileriyle yürütülen anket çalışması sonuçlarında, kadın katılımcıların Hedonik Tüketim ve Plansız Satın Alma davranışlarına erkeklerden daha eğilimli olduğu, erkek katılımcıların da Faydacı Tüketim ve Gösterişçi Tüketim eğilimlerinin kadınlardan daha fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan Anova analizleri sonuçlarına göre; Aylık toplam kişisel gelir dağılımlarına göre ölçeklerin farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca Faydacı Tüketim eğiliminin, Hedonik Tüketim, Plansız Satın Alma ve Gösterişçi Tüketim eğilimleriyle negatif bir ilişki içerisinde olması, çalışmadan çıkan bir diğer sonuçtur.

Abstract:
The first part of this research focuses on consumer behaviors. The concepts of utility and utilitarianism were examined and the Utility Theories used in Economics was presented.
The second part is about Utilitarian Consumption which is shaped by rational human assumptions and Hedonic Consumption which is the emotional and the satisfactory side of the consumption. Also; İmpulsive Buying Behavior, the relation between İmpulsive Buying and Hedonic Consumption and other researches in this fields were examined.
The third and the last part of the research is a survey to determine the consumption tendencies of young consumers aged 18-25. Also the goal, method and the conclusion of the survey are in this part. In the survey performed on the Dumlupınar University students, it has been come to the conclusion that the women participants have more tendency towards Hedonic Consumption and Impulsive Buying behaviors. According to results of Anova analysis, it was concluded that the scales differentiate depending on the monthly total income distribution. Also another conclusion of the survey is that Utilitarian Consumption behavior has a negative relation with Hedonic Consumption, Impulsive Buying behaviour and Conspicuous Consumption