Yabancılara Türkçe öğretiminde dil ihtiyaç analizi: Bosna-Hersek örneği
The language needs analysis in teaching Turkish to foreigners: An example of Bosnia Herzegovina
Yazar: ÖNDER ÇANGAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NİHAL ÇALIŞKAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bosna-Hersek = Bosnia-Herzegovina ; Dil öğretimi = Language teaching ; Kültür merkezleri = Cultural centers ; Türkçe = Turkish ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Yabancılar = Foreigners ; İhtiyaç analizi = Needs analysis

Özet:
Bu araştırmada, Saraybosna Yunus Emre Türk Kültür Merkezinde Türkçe öğrenen Bosna-Hersekli kursiyerlerin Türkçe kurslarına ilişkin dil öğrenme ihtiyaçları belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın temel amacı, yabancılara Türkçe öğretiminde öğrenir ihtiyaçlarının belirlenmesi; bu ihtiyaçların yaş, cinsiyet, eğitim gibi değişkenler karşısında farklılık gösterip göstermediğinin tespit edilmesidir. Araştırma, Saraybosna Yunus Emre Türk Kültür Merkezi bünyesinde düzenlenen Türkçe kurslarında yapılmıştır. Çalışmada veri toplamak için Iwai ve diğerlerinin (1998) "Japanese language needs analysis" isimli çalışmalarında kullandıkları anketten Türkçeye uyarlanan ve iki bölümden oluşan anket kullanılmıştır. Ankete son şekli verilmeden önce Foynitsa Yunus Emre Türk Kültür Merkezinde Türkçe öğrenen 17 kursiyer ile pilot uygulama yapılmış, tez danışmanı ve uzmanların görüşleri alınarak anket yeniden düzenlenmiştir.Araştırmanın evreni; Bosna-Hersek'teki 2 merkez ve 286 kursiyer olarak belirlenmiş, örneklem olarak 2 merkezden Saraybosna'ya ve 286 kursiyerden 168'ine ulaşılmıştır. Uygulama sonunda anket verileri Türkçeye çevrilmiş, daha sonra bilgisayar ortamına aktarılmıştır. Toplanan verilerin analizinde SPSS 21 (Statistic Package For Social Science) programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde yüzde, aritmetik ortalama, t-testi ve varyans analizi için f testi kullanılmıştır.İhtiyaç analizi ölçeğine göre Saraybosna YETKM?de Türkçe öğrenen kursiyerlerin dil öğrenme ihtiyaçları "ticaret yapma, eğitim ve iş imkânı, bireysel ilgi ve ihtiyaçlar ile sınıf içi iletişim kurma" olmak üzere dört alt boyutta kendini göstermiştir. Özellikle Ticaret yapma ihtiyacı kursiyerlerde ön plana çıkmaktadır. Bireysel İlgi ve İhtiyaçlar boyutunda Bosna-Hersek'teki erkeklerin Türkçe Öğrenme İhtiyacının kadınlara göre daha fazla olduğu, kursiyerlerin yaşları arttıkça Eğitim ve İş İmkânı için Türkçe öğrenme ihtiyaçlarının önem kazandığı; buna karşılık kursiyerlerin Türkçe öğrenme ihtiyaçları ile eğitim düzeyleri arasında anlamlı bir farkın olmadığı tespit edilmiştir.


Anahtar Kelimeler: Yabancılara Türkçe Öğretimi, Dil ?htiyaç Analizi, BosnaHersek, Yunus Emre Türk Kültür Merkezi.

Abstract:
This study aims to analyze the language needs of the Bosnia Herzegovinian students learning Turkish in Sarajevo Yunus Emre Turkish Culture Center. The main scope of the tehesis is to describe language needs of Turkish learners at different course levels, and to analyze these language needs according to age, sex and educational background variables.
The study was carried out on the basis of Turkish courses organized by Sarajevo Yunus Emre Turkish Culture Center. The data was collected using a questionnaire adapted from Iwai et al?s (1998) Japanese language needs analysis. The questionnaire consisted of two parts. The first part was devoted to gather background knowledges, and the second part contained language need-related questions. Before administring the questionnaire a pilot study was carried out with 17 participants in Foynitsa Yunus Emre Turkish Culture Center.At the time this study was planned there were 286 students in Foynitsa and Bosnia-Herzegovina Yunus Emre Turkish Cultural Centers. The Bosnia-Herzegovina Yunus Emre Turkish Cultural Center was the sample of this study with its 168 students. The data gathered form the questionnaire was first transtleted into Turkish, and then computerized.  SPSS 21 (Statistical Package for Social Science) was used to analyze the data. Percentage, arithmetic mean, t-test and f-test for variance analysis were used to analyze the language needs of participants.According to the needs analysis questionnaire, the language needs of the students learning Turkish in Sarajevo Yunus Emre Turkish Culture Center were divided into four sub-dimensions including ?merchandising, education and business opportunity, individual interests and needs and communication inside class?. Especially, the need of merchandising was important for the students. For the dimension of individual interests and needs, it was found out that males in Bosnia Herzegovina needed learning Turkish more than females did, and that the older the students get, the more they needed learning Turkish for Education and Business Opportunity. It was also figured out that there was no significant relation between the language needs and educational background of participants.




Key Words: Teaching Turkish to Foreigners, Language Need Analysis, Bosnia Herzegovina, Yunus Emre Turkish Culture Center