Şizofreni hastaları ile sağlıklı kontrollerin COVİD-19 ile ilgili anksiyete düzeyleri ve COVİD-19 farkındalık düzeyleri açısından karşılaştırılması
Comparison of schizophrenia patients and healthy controls in terms of COVİD-19 anxiety levels and COVİD-19 awareness
Yazar: MURAT MUSA YILDIRIM
Danışman: DOÇ. DR. ESİN EVREN KILIÇASLAN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Amaç: Şizofreni, gerçeği değerlendirme yetisinde bozulma, psikososyal işlevlerde azalma ve bilişsel yetilerde kayıpla karakterize ciddi, kronik ruhsal bir bozukluktur. Şizofreni hastalarının, COVID-19'a karşı korunma yöntemlerine (maske, mesafe vb.) düşük psikososyal işlevsellik, azalmış öz bakım ve muhakemedeki bozulma nedeni ile yeterli uyumu gösteremedikleri düşünülmektedir. Şizofreni hastalarının COVID-19'a yakalanma ve COVID-19'a bağlı mortalite riskinin sağlıklı kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu öngörülmektedir. Bu çalışmanın amacı, şizofreni hastalarının COVID-19 pandemisi ile ilgili farkındalık düzeylerini ölçmek, anksiyete düzeylerini değerlendirmek, COVID-19 aşısı olma durumlarını değerlendirmek ve sağlıklı kontroller ile karşılaştırmaktır. Ayrıca, farkındalık, anksiyete düzeyleri ve aşı yaptırma durumlarının pozitif ve negatif semptomlarla ilişkisinin olup olmadığını tespit etmek amaçlanmıştır. 
       Yöntem: Çalışmada şizofreni tanılı 100 hasta ve yaş, cinsiyet ve eğitim yılı açısından eşleştirilmiş 100 sağlıklı kontrol alındı. Her iki grup için Covid Farkındalık Ölçeği (COVFÖ) ve Covid Anksiyete Ölçeği (CAÖ) dolduruldu. Elde edilen sonuçlar, şizofreni grubunun hem kendi içerisindeki alt grupları hem de sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırıldı. Ayrıca, şizofreni grubunun Pozitif ve Negatif Sendrom Ölçeği (PANSS) ile klinik belirtileri değerlendirildi. Pozitif ve negatif belirtilerinin, COVID-19 farkındalık ve anksiyete düzeyleri ile aşı olma kararı arasında ilişkisi değerlendirildi. 
       Bulgular: Şizofreni grubunun, sağlıklı kontrollere göre COVID-19 farkındalık düzeyinin daha düşük olduğu saptanmıştır(p<0.001). İki grup arasında COVID-19 anksiyete düzeylerinin şizofreni grubunda daha yüksek olduğu saptanmıştır(p<0.05). Şizofreni grubunda, pozitif ve negatif belirtileri daha yüksek olan hastalarda COVID-19 farkındalık düzeyinin daha düşük olduğu saptanmıştır (r=-0.373, p<0.001). Şizofreni grubunda Pozitif sendrom alt ölçek puanı daha yüksek olanlarda aşı yaptırma oranlarının daha düşük olduğu saptanmıştır (t=-2.003, p<0.05). 
       Sonuç: Şizofreni hastaları, COVID-19 açısından daha yüksek enfeksiyon riski ile karşı karşıyadır. Şizofreni hastaları, COVID-19 hastalığı hakkında bilgilendirilmeli, yakından takip edilmeli ve aşı için öncelikli gruplar arasında yer almalıdır.

Anahtar Kelimeler: COVID-19, şizofreni, pandemi

Abstract:
Objective: Schizophrenia is a chronic mental disorder that is characterized by a deterioration of the ability of reality testing, a decrease in psychosocial functions and the loss of cognitive abilities. It is thought that schizophrenia patients do not show sufficient compliance to the protective methods against COVID-19 (face masks, social distance etc.) due to decreased psychosocial functionality, reduced self-care and the deterioration in reasoning. It is foreseen that schizophrenia patients have a higher risk of contracting COVID-19 and also a higher risk of mortality related to COVID-19 in comparison to the normal population. The purpose of this study is to measure the awareness levels of patients with schizophrenia about the COVID-19 pandemic, assess their anxiety levels, assess their status of being vaccinated against COVID-19 and compare them with healthy controls. In addition, it was aimed to determine whether awareness, anxiety levels and vaccination status were related to positive and negative symptoms. 
       Method: In the study, 100 patients diagnosed with schizophrenia and 100 healthy controls matched in terms of age, gender and educational years were included. The Covid Awareness Scale (COVFÖ) and the Covid Anxiety Scale (CAÖ) were completed for both groups. The results obtained were compared with both the internal subgroups of the schizophrenia group and the healthy control group. In addition, clinical symptoms of the schizophrenia group were evaluated with the Positive and Negative Syndrome Scale (PANSS). The relation between the positive and negative symptoms, COVID-19 awareness and anxiety levels, and the decision to get vaccinated was evaluated. 
       Findings: It was found that the level of COVID-19 awareness was lower in the schizophrenia group compared to the healthy control group (p<0.001). Between the two groups, COVID-19 anxiety levels were higher in the schizophrenia group (p<0.05). In the schizophrenia group, it was found that the COVID-19 awareness level was lower for the patients with higher positive and negative symptoms (r=-0.373, p<0.001). Vaccination rates were lower in those with a higher Positive syndrome subscale score in the schizophrenia group (t=-2.003, p<0.05). 
       Result: People with schizophrenia face a higher risk of infection in terms of COVID-19. Patients with schizophrenia should be informed about the COVID-19 disease, closely monitored and included among the priority groups for vaccination.

Keywords: COVID-19, schizophrenia, pandemic