Diş hekimleri ve eczacılarda temel yaşam desteği güncel bilgi düzeyi ve eğitim etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of updated level of knowledge and training effectiveness of basic life support in dentists and pharmacists
Yazar: HATİCE DUYGU ÇİFTÇİ SİVRİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HACI MEHMET ÇALIŞKAN ; YRD. DOÇ. DR. CANAN ŞAHİN
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education

Özet:
Giriş: Temel yaşam desteği (TYD), tıbbi ilaç ve cihazın olmadığı herhangi bir yerde solunum ve/ veya kalbi durmuş bir kişinin hayatını kurtarmak amacıyla yapılan suni solunum ve kalp masajı uygulamalarıdır. Kalbi ya da solunumu duran vakaları kurtarmanın tek yolu en yakınındaki kişilerin TYD'ne başlamasıdır. Fakat birçok ülkede olduğu gibi ülkemizde de TYD bilgi seviyesi konusunda ciddi eksiklikler bulunmaktadır. Çalışmamızda, diş hekimleri ve eczacıların güncel TYD bilgi seviyesini belirlemeyi ve verilen TYD eğitimi sonrası bu eğitimin etkinliğini değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Diş hekimleri ve eczacılardan oluşan toplam 60 kişilik katılımcılara, AHA ve ERC 2015 klavuzları baz alınarak hazırlanan 21 soruluk pretest yöneltildi. Test sonrasında, bir acil tıp uzmanı tarafından bir saat teorik ve bir saat pratik olmak üzere 2 saatlik bir TYD eğitimi verildi. Eğitim dahilinde TYD, otomatik eksternal defibrilatör, temel ilk yardım bilgileri, temel tıbbi bilgiler anlatıldı. Eğitim sonrası yine aynı 21 soru 30 dk süresince post test olarak uygulandı. Bulgular: Yapılan çift örneklem t testinde, diş hekimlerinin pretest ve posttest sonuçları değerlendirildiğinde, 3. (p:0,02), 4. (p:0,029), 6. (p<0,001), 7. (p:0,013), 8. (p: 0,017), 9. (p<0,001), 11. (p: 0,023), 12. (p: 0,016), 17. (p: 0,027), 20. (p: 0,032) ve 21. (p:<0,001) sorularda istatistiksel anlamlı olarak olumlu yönde değişim izlenmiştir. Eczacıların pretest ve posttest sonuçları değerlendirildiğinde, 2. (p: 0,008), 3. (p:0,011), 4. (p:0,004), 5. (p:<0,001), 6. (p: 0,003), 7. (p: 0,042), 12. (p<0,001), 13. (p:0,027), 15. (p: 0,031), 16. (p:0,011), 17. (p:0,007), 19. (p:0,023), 20. (p: 0,017) ve 21. (p<0,001) sorularda istatistiksel anlamlı olarak olumlu yönde değişim izlenmiştir. Diğer sorulardaki değişimin ise istatistiksel olarak anlamlı olmadığı görülmüştür. Sonuç: Çalışma sonucunda, diş hekimleri ve eczacılar gibi sağlık çalışanlarının TYD konusunda güncel bilgi düzeylerinin yeterli olmadığını ve fakat verilen teorik ve pratik eğitim sonrasında bu düzeyde önemli seviyelerde olumlu değişim olduğunu gördük. Sonuç olarak, sağlık çalışanları başta olmak üzere, toplu yaşam alanlarında görevli kişilerin TYD konusunda düzenli aralıklarla eğitim almalarının, TYD bilgi seviyesini belirli seviyede tutarak, mortalite ve morbidite açısından fayda sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Introduction: Basic life support (BLS) is artificial respiration and cardiac massage implementations designed to save the life of a respiratory and/or heart-stopping person wherever there is no medical drug or device. The only way to save these cases is to start BLS  by the nearest people. However, as in many countries, there are serious deficiencies in the level of BLS knowledge in our country. In our study, we aimed to determine the updated level of BLS knowledge of dentists and pharmacists and to evaluate the effectiveness of this training after given BLS training. Materials and Methods: A total of 60 participants consisting of dentists and pharmacists were pre-tested 21 questions based on AHA and ERC 2015 guidelines. After the test, a 2-hour BLS training was given by an emergency medical specialist for one hour theoretical and one hour practical. In this training, BLS, automatic external defibrillator, basic first aid informations, and basic medical informations were told. After the training, the participants were post-tested the same 21 questions in 30 minutes. Results: When the pretest and posttest results of the dentists were evaluated in the double sample t test, statistically significant positive changes were seen in 3. (p:0,02), 4. (p:0,029), 6. (p<0,001), 7. (p:0,013), 8. (p: 0,017), 9. (p<0,001), 11. (p: 0,023), 12. (p: 0,016), 17. (p: 0,027), 20. (p: 0,032), and 21. (p:<0,001) questions. In pharmacists, statistically significant positive changes were seen in 2. (p: 0,008), 3. (p:0,011), 4. (p:0,004), 5. (p:<0,001), 6. (p: 0,003), 7. (p: 0,042), 12. (p<0,001), 13. (p:0,027), 15. (p: 0,031), 16. (p:0,011), 17. (p:0,007), 19. (p:0,023), 20. (p: 0,017), and 21. (p<0,001) questions. The change in the other questions was not statistically significant. Conclusion: As a result of the study, we have seen that the updated level of knowledge of BLS is not sufficient for health professionals such as dentists and pharmacists, and but a positive change in these levels considerably after given theoretical and practical training. In conclusion, it is considered that regular BLS training to people who are working in the community, especially health professionals, will benefit from the point of mortality and morbidity by keeping the level of BLS knowledge at a certain level.