Bir kentsel bölgede hipertansiyon hastalarında tedavi uyuncu ve bunu etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Treatment compliance among hypertensive patients in urban area and factors that affected the compliance
Yazar: JALE AKGÖL
Danışman: PROF. DR. ERCÜMENT ÖLMEZ
Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Antihipertansif ajanlar = Antihypertensive agents ; Hasta uyumu = Patient compliance ; Hastalar = Patients ; Hipertansiyon = Hypertension ; Hipertansiyon = Hypertension ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Tedavi = Treatment ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bir Kentsel Bölgede Hipertansiyon HastalarındaTedavi Uyuncu Ve Bunu Etkileyen Faktörlerin Değerlendirilmesi
Giriş: Hipertansiyon gibi sürekli ilaç alımı ve düzenli kontrol gerektiren kronik hastalıklarda tedavi uyuncunun olmaması, etkin kan basıncını sağlamanın önündeki önemli engellerden biridir. Bu çalışma ile uyumla ilişkili değişkenleri tespit etmek, kentsel bir bölgede aynı aile hekimine kayıtlı bir grup hastada antihipertansif tedavi uyuncunu ölçmek amaçlanmıştır.  Gereç ve Yöntem. Bu çalışmada, İzmir Konak Bölgesinde aynı aile hekimine 1 Ocak 2014 tarihi itibarıyla kayıtlı 3594 bireyden, 40 yaş üstü hipertansiyon tanısı almış 535 eski ve yeni hipertansiyon hastalarından basit rastgele örneklemeyle seçilmiş 300 hastaya; niteliksel ve niceliksel verileri toplamayı amaçlayan anket ve Kronik hastalık bakımını  değerlendirme ölçeği (PACIC) ve Morisky 8 maddeli ilaca uyum anketi (MMAS-8) içeren anket formları yüzyüze uygulanmışır. Minimum örnek büyüklüğü Patent 2 çalışmasına göre Hipertansiyon prevelansı % 30,3 olarak alındığında, % 5 sapma ile 300 olarak hesaplanmıştır. Bulgular: Morisky 8 soruluk anket ölçeğine göre hastaların %74 ü tedaviye uyumlu iken %22,7 sinin tedaviye uyumsuz olduğu saptandı. Kronik hastalık bakım değerlendirme ölçeğinin(PACİC) ortalaması 3,5 ±028 olduğu saptandı.Araştırma sonucunda yaş,medeni durum, iş-eğitim  durumu ve sosyoekonomik düzey ve uyum arasında bir ilişki bulunmadı. Hipertansiyon hakkında doğru ve geniş bilgiye sahip ve özellikle hekim tarafından bilgilendiren ,yaşam tarzı değişikliklerinden sigara bırakma ,tuz ve yağ kısıtlama davranışını gösteren ,iyi uyku düzenine sahip hastaların tedavi uyumunun daha iyi olduğu saptandı. Düzenli izlemin önündeki en büyük engelin tedaviye ulaşamama ile ilgili örgütsel sorunlardan kaynaklandığı saptandı. Her ne kadar hastaların büyük çoğunluğunun hastalıklarının kontrol altında olduğunu düşünmeselerde, teşhis ve tedavisi ikinci basamakta düzenlenen hastaların daha uyumlu olduğu saptandı. Sonuçlar: Hasta uyumunu arttırmada hekimin rolü çok önemlidir. Birinci basamak, hipertansiyon değerlendirme ve kontrol oranlarını arttırmaya yönelik desteklenmeli ,tedaviye ulaşmanın önündeki engeller sağlık sistemi üzerinden iyileştirilmeli, Uyku bozukluğu olan hastalar ve tedavi uyumu arasında ilişki incelenmelidir.
Anahtar Kelimeler : Hipertansiyon, Uyum, Kronik hasta bakım değerlendirme ,MMAS-8 Antihipertansif tedavi

Abstract:
Treatment compliance among hypertensive patients in urban area and factors that affected the compliance
Introduction: In chronicle diseases such as hypertension which requires permanent drug use and regular control, the maladjustment with the treatment is one of the most significant obstacles for ensuring an efficient blood pressure. This study aimed to measure compliance with antihypertensive therapy in a group of patients in an urban arae and to identify variables associated with compliance. Materials and Methods: This study is a cross-sectional research which will be conducted to the patients diagnosed as having hypertension and over 40 years  old (total 535 hypertensive patient) who are registered at İzmir, Konak Emine Bagcier Health Care Center at the date of January 1st 2014 (total 3594 patient). Sample, when the prevalence is taken as %31, is composed of 300 hypertensive patients who have a power to represent the population with a deviation of %5. Sample units are individuals. The data will be collected through face-to-face interviews using a questionnaire form. In the  questionnaire, the socio-demographic features of the patients, their attitudes, knowledge and behaviours towards hypertension disease as well as biochemical parameters will be questioned, also The Patient Assessment of Chronic Illness Care (PACIC) and Antihypertensive treatment Adjustment Questionnaire will be questioned. Result:According to the 8-question questionnaire scale of Morisky, while %74 of the patients is moderately compatible, %22,7 was determined to be incompatible for the treatment. The average of PACİC was confirmed to be 3,5.±0.08. Following the search, no relation was found between age, marital status, business-education status and socioeconomic level  and  conformity. It was stated that treatment conformity of the people who has true and wide information about hypertension and who are informed by the doctor, who shows the behaviors of quitting cigarette, limiting salt and fat and who has a regular sleep pattern was better. It was pointed out that the greatest obstacle for regular monitoring is resulted from organizational problems about being unable to reach the treatment. Although it is not thought that diseases of the many patients are not in control, patients whose diagnosis and treatments are regulated in the second step are more compatible.Conclusion: Enhancing patient compliance the role of the doctor is inevitable. First step, hypertension should be supported for evaluation and increasing control rates, eliminated the barriers to reach the cure via the healthcare system,. It should be examined the relationship between the patients who have insomnia and compliance with medication.
Keywords : Hypertension, Compliance, PACIC, MMAS-8,Antihypertensive treatment