Kerküklü şair Cihat Demirci ve şiirleri
Kirkuk's poet Cihat Demirci and  poems
Yazar: MURAD JINGEEZ  HASAN HASAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET EROL
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Demirci, Cihat = Demirci, Cihat ; Halk edebiyatı = Folk literature ; Hoyrat = Hoyrat ; Kerkük Türkleri = Kirkut Turks ; Türkmen edebiyatı = Turkoman literature ; Türkmen şiiri = Turkoman poem ; Şiir = Poem

Özet:
Hoyrat ya da Irak Türkmen Türkçesiyle Hoyrat Irak Türkmen halk edebiyatı sözlü
ürünleri arasında önemli bir yere sahiptir. Irak Türkmen halkı arasında hoyrat
söyleyenlere verilen değerden hoyratın halk arasında ne derece yaygın olduğu da
anlaşılmaktadır. Irak Türkleri hoyrat söyleyen kimselere hoyratçı veya şair
demektedir. Eğlence törenlerinin vazgeçilmezi olan hoyrat söyleme geleneği
nedeniyle bölgede tanınmış hoyratçılar bu törenlere çağırılmakta ve onlara oldukça
saygı duyulmaktadır. Bölgede Türkmenler arasında bu geleneğin birçok önemli
temsilcisi bulunmaktadır. Yakın dönemde hayata gözlerini yuman Cihat Demirci de
bu şahsiyetlerden biridir. Cihat Demirci gençliğinde ve askerlik mesleğinden sonra
çevresinin de etkisiyle hoyrata ilgi duymuş ve hayatını hoyrat söyleme geleneğine
adamıştır. Onun hoyrat söylerken takındığı sakin ve hoş üslubu Irak Türkmen halkı
tarafından sevilmesine vesile olmuştur. Cihat Demirci bölgede ve çevresinde
konuşulan Öz Türkmence konuşmaya ve hoyratlarını da bu çerçevede seslendirmeye
özen göstermiştir. Sadece hoyratçı olarak nitelemenin yetersiz olacağı Cihat Demirci
aynı zamanda hoyratlar ve şiirler de yazmıştır. Söylediği hoyratlar kendisine ait
olmakla birlikte bu hoyratları yayınlamamıştır. Irak Türkleri arasında saygın bir yere
sahip olan Cihat Demirci'nin Irak Türkmen halk edebiyatı için gösterdiği çabalar
gelecek nesillerin kültürlerini koruyabilmeleri için önemli bir örnek oluşturduğu da
açıktır. Bu çalışmada Cihat Demirci'nin hoyratçılığı ve söylediği hoyratlardan
hareketle Irak Türkmen Türkçesi sözlü ürünlerinden hoyrat üzerinde durulmuş, onun
hoyratları şekil ve içerik özellikleri açısından incelenmiştir.

Abstract:
Hoyrat or Iraqi Turkmen Turkish and Hoyrat Iraqi Turkemen folk literature has an
important place among oral products. From the value given to those who sing hoyrat
among the Iraqi Turkmen people, it is understood how common the hoyrat is among
the people. Iraqi Turkmens refer to people who sing hoyrat as hoyratists or poets. Due
to the tradition of singing horyat, which is indispensable for entertainment ceremonies,
well-known hoyratists in the region are invited to these ceremonies and they are highly
respected. There are many important representatives of this tradition among the
Turkmens in the region. Cihat Demirci, who passed away recently, is one of these
personalities. Cihat Demirci, in his youth and after his military service, became
interested in horyat with the influence of his environment and devoted his life to the
tradition of singing hoyrat. His calm and pleasant style while singing hoyrat made him
loved by the Iraqi Turkmen people. Cihat Demirci took care to speak the Self-Turkmen
spoken in and around the region and to voice his hoyrats within this framework. Cihat
Demirci, for whom it would be insufficient to describe only as a hoyratist, also wrote
hoyrats and poems. Although the hoyrats he spoke belonged to him, he did not publish
them. It is clear that the efforts of Cihat Demirci, who has a respected place among
Iraqi Turkmen, for Iraqi Turkmen folk literature, set an important example for future
generations to preserve their culture. In this study, the value of hoyrat, which is one of
the Iraqi Turkmen Turkish oral products, was emphasized, based on the hoyratism of
Cihat Demirci and the hoyrats he said.