Aydın ilinde bazı işletmelerde yetiştirilen siyah-alaca süt sığırlarının dış görünüşlerine göre sınıflandırılması
Linear type traits of holstein raised at some dairy cattle farm in Aydın province
Yazar: SERHAT ÇERÇİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ATAKAN KOÇ
Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırmada, Aydın İli Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği'ne kayıtlı 10işletmede yetiştirilen 311 baş Siyah-Alaca ineğe ait süt verimi, döl verimi ve dış görünüşözellikleri incelenmiştir. Dış görünüşe göre sınıflandırılmış 311 ineğin soykütüğükayıtlarından da faydalanarak tüm bu özelliklere ait bireysel hayvan modeli kullanılarakkalıtım derecesi tahmini yapılmıştır.Süt verimi özellikleri olarak laktasyon süresi (LS), laktasyon süt verimi (LSV) ve305 günlük süt verimi (305-gSV) üzerinde durulmuş ve bu özelliklere ait ortalamalarsırasıyla 322.30Â±2.62 gün, 6,508.51Â±94.20 kg ve 6,218.33Â±82.95 kg olarakbulunmuştur. Servis periyodu (SP) ortalaması ise 115.55Â±3.34 gün olarakhesaplanmıştır.Dış görünüşe göre hayvanların değerlendirilmesi iki yönteme göre yapılmıştır.Doğrusal olmayan puanlama yönteminde süt tipi, beden yapısı, ayak bacak yapısı, memeyapısı ve toplam puan özellikleri dikkate alınmıştır. Bu özellikler için ortalamalarsırasıyla 76.03Â±0.21, 75.72Â±0.17, 75.46Â±0.20, 76.18Â±0.19 ve 75.44Â±0.13 olarakhesaplanmıştır. Doğrusal tanımlama özellikleri olarak da sağrı yüksekliği, süt karakteri,beden derinliği, göğüs genişliği, sağrı genişliği, sağrı eğimi, ayak bacak açısı, tırnaktaban yüksekliği, diz yapısı, arka bacak duruşu, ön meme bağlantısı, arka memeyüksekliği, meme merkez bağı, meme taban yüksekliği, ön meme başı yerleşimi, önmeme başı uzunluğu ve arka meme başı yerleşimi üzerinde durulmuştur. Bu özelliklereait ortalamalar ise sırasıyla 139.88Â±0.22 cm, 6.07Â±0.06, 5.67Â±0.05, 4.98Â±0.05,5.24Â±0.05, 5.10Â±0.05, 5.49Â±0.05, 4.55Â±0.05, 5.09Â±0.07, 5.06Â±0.07, 4.49Â±0.08,5.95Â±0.06, 6.02Â±0.08, 4.40Â±0.07, 4.89Â±0.05, 5.31Â±0.05 ve 5.68Â±0.07 olarakbulunmuştur.Bu araştırmada; LS, LSV, 305-gSV ve SP için tahmin edilen kalıtım derecelerisırasıyla 0.04Â±0.15, 0.23Â±0.12, 0.24Â±0.12 ve 0.16Â±0.15 dir. Doğrusal olmayan puanlamaözelliklerden meme yapısına ait kalıtım derecesi tahmini yapılamamıştır. Toplam puan,süt tipi, beden yapısı ve ayak bacak yapısına ait kalıtım dereceleri sırasıyla 0.22Â±0.14,0.23Â±0.15, 0.27Â±0.13, 0.30Â±0.15 olarak tahmin edilmiştir.Dış görünüş özelliklerinden arka meme yüksekliği ve göğüs genişliği için kalıtımderecesi tahmini yapılamamış, sağrı yüksekliği, süt karakteri, sağrı eğimi, sağrı genişliği,beden derinliği, arka bacak duruşu, meme merkez bağı, meme taban yüksekliği, ayakbacak açısı, diz yapısı, tırnak taban yüksekliği, ön meme bağlantısı, ön meme başıyerleşimi, ön meme başı uzunluğu ve arka meme başı yerleşimi için kalıtım derecelerisırasıyla 0.13Â±0.16, 0.12Â±0.18, 0.11Â±0.10, 0.06Â±0.17, 0.10Â±0.12, 0.14Â±0.13, 0.09Â±0.12,0.10Â±0.15, 0.17Â±0.15, 0.18Â±0.16, 0.01Â±0.08, 0.20Â±0.17, 0.23Â±0.19, 0.31Â±0.17 ve0.25Â±0.19 olarak tahmin edilmiştir.Aydın ilinde bazı süt sığırı işletmelerinde yetiştirilen Siyah-Alaca sığırlarının dışgörünüş, süt ve döl verim özelliklerine ait ortalamaların ve kalıtım derecelerinin birçokaraştırmada elde edilen sonuçlarla benzerlik gösterdiği, işletmeler arasındaki bakım-besleme, sürü yönetimi ve barınak koşulları bakımından önemli farklılıklar bulunduğubelirlenmiştir.

Abstract:
In this research, milk production, reproduction and type traits of 311 headsHolstein-Friesian cows reared in 10 different dairy farms recorded to Cattle BreedersAssociation of Aydin Province were determined. Depending on the pedigree records of311 cows that were measured for type traits, heritabilities were estimated for all thesetraits by using animal model.Milk production traits like Lactation Length (LL), Lactation Milk Yield (LMY)and 305 day Milk Yield (305-gMY) are considered and the averages found in thisresearch are 322.30Â±2.62 day, 6,508.51Â±94.20 kg, 6,218.33Â±82.95 kg, respectively. Onthe other hand, average open days (DO) was found 115.55Â±3.34 days.There are two different methods for evaluating the type traits of cattle. In theGeneral Type Characteristics, dairy character, body conformation, legs and feet,mammary system and final or total score were considered. The averages estimated forthese traits are 76.03Â±0.21, 75.72Â±0.17, 75.46Â±0.20, 76.18Â±0.19 and 75.44Â±0.13,respectively. In the linear type traits, on the other hand, stature, dairy form, body depth,chest width, rump width, rump angle, rear legs side view, claw diagonal, hock status,rear legs set, fore udder attachment, rear udder height, central ligament, udder depth,fore teat placement, teat length and teat placement rear view were considered. Theaverages of these traits were 139.88Â±0.22, 6.07Â±0.06, 5.67Â±0.05, 4.98Â±0.05, 5.24Â±0.05,5.10Â±0.05, 5.49Â±0.05, 4.55Â±0.05, 5.09Â±0.07, 5.06Â±0.07, 4.49Â±0.08, 5.95Â±0.06,6.02Â±0.08, 4.40Â±0.07, 4.89Â±0.05, 5.31Â±0.05 and 5.68Â±0.07, respectively.In this research, for LL, LMY, 305-gMY and DO, the estimated heritabilitieswere 0.04Â±0.15, 0.23Â±0.12, 0.24Â±0.12 and 0.16Â±0.15, respectively. For one of theGeneral Type Characteristics, mammary system, the heritabily couldnot be estimated.However, the heritabilities for final score, dairy character, body conformation and legsand feet were found 0.22Â±0.14, 0.23Â±0.15, 0.27Â±0.13 and 0.30Â±0.15, respectively.For two linear type traits such as rear udder height and chest width, theheritabilities could not be estimated, however, for stature, dairy form, rump angle, rumpwidth, body depth, rear legs set, central ligament, udder depth, rear legs side view, hockstatus, claw diagonal, fore udder attachment, fore teat placement, fore teat length andrear teat placement the estimated heritabilities were 0.13Â±0.16, 0.12Â±0.18, 0.11Â±0.10,0.06Â±0.17, 0.10Â±0.12, 0.14Â±0.13, 0.09Â±0.12, 0.10Â±0.15, 0.17Â±0.15, 0.18Â±0.16,0.01Â±0.08, 0.20Â±0.17, 0.23Â±0.19, 0.31Â±0.17 and 0.25Â±0.19 respectively.In conclusion, the averages and heritabilities for type traits and milk productionand reproduction traits of Holstein-Friesian cows reared in the Aydin Province found inthis study were similar to results of other studies. For herd management, nutrition ofanimal and barn conditions, there are some important differences exist among the farmsin the region.