Friedewald, Martin-Hopkins ve Sampson denklemleri ile farklı triaçilgliserol düzeylerinde hesaplanan LDL-K ve VLDL-K düzeylerinin nükleer manyetik rezonans (NMR) spektrofotometri ile değerlendirilmesi
Evaluations of LDL-C and VLDL-C levels calculated by friedewald, Martin-Hopkins and Sampson equations at different triacylglycerol levels, by nuclear magnetic resonance spectrophotometry (NMR)
Yazar: KEVSER AYAR
Danışman: PROF. DR. ASIM ÖREM
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı / Tıbbi Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Giriş: Düşük yoğunluklu lipoprotein kolesterol (LDL-K), kardiyovasküler hastalıkların gelişmesinde önemli yeri olan önlenebilir risk faktörlerinin başında yer alır. Kliniğin yönetilmesinde etkili olması LDL-K ölçümünü ve bu ölçümün doğruluğunu daha da önemli hale getirmiştir. Friedewald denklemi yaklaşık 50 yıldır yaygın kullanılmasına rağmen tokluk durumunda, LDL-K<70 mg/dL ve TG>400 mg/dL'de hatalı sonuçlar verdiği gösterilmiştir. Bundan dolayı, LDL-K düzeyi hesaplanmasında bu denklemin yerini alabilecek yeni denklemler geliştirilmiş ve literatürde yerini almıştır.
Amaç: Bu çalışmada farklı lipit içerikli bireylerde NMR referans yöntemiyle karşılaştırma yapılarak enzimatik kolorimetrik yöntem ve denklemlerin performansının değerlendirilmesi amaçlandı. Böylece LDL-K düzeyini en doğru şekilde belirleyen yöntemin bulunması ve otomatize sistemlere uyarlanabilmesi hedeflenmektedir.
Gereç ve Yöntem: Farklı lipit düzeylerine sahip (özellikle Triaçilgliserol ve LDL-K düzeyleri) 160 bireyde alternatif referans yöntemlerden biri olan Nükleer Manyetik Rezonans (NMR) Spektrofotometri yöntemi kullanılarak elde edilen çok düşük yoğunluklu lipoprotein kolesterol (VLDL-K) ve LDL-K sonuçları enzimatik kolorimetrik yöntem, Friedewald, Martin Hopkins, Extended Martin Hopkins ve Sampson denklemleriyle elde edilen sonuçlar ile karşılaştırıldı.
Bulgular: VLDL-K düzeylerine bakıldığında NMR yöntemine en yakın sonuçların VLDLKeM ve VLDLKM'de, LDL-K düzeyleri değerlendirildiğinde ise LDLKF ve LDLKS yönteminde olduğu görüldü. Ayrıca LDLKeM, LDLKM yöntemlerinin düzeyleri arasında anlamlı fark gözlenmiştir.
Sonuç ve Öneriler: Farklı serum lipit düzeyleri göz önüne alınarak VLDL-K ve LDL-K düzeyinin elde edilmesinde daha doğru sonuç verebilecek uygun algoritmaların geliştirilmesinde ve rutin olarak kullanılmasında NMR tekniği değerli sonuçlar vermektedir. Farklı triaçilgliserol (TG) düzeylerinde denklemlerin performansı farklılık gösterdiğinden TG düzeylerine göre algoritmaların geliştirilmesi ve otomatize sistemlere uyarlanması önerilmektedir. 
         Anahtar Kelimeler: Friedewald, LDL Kolesterol, Martin Hopkins, Nükleer Manyetik 
Rezonans, Sampson

Abstract:
Introduction: Low-density lipoprotein cholesterol (LDL-C) is one of the most important preventable risk factors for cardiovascular disease (CVD). Its impact on clinical management has made the measurement of LDL-C and its accuracy even more important. Although the Friedewald equation has been widely used for nearly 50 years, its use in satiety, LDL-C<70 mg/dL and TG>400 mg/dL has been shown to give erroneous results. Therefore, new equations that can replace this equation in the calculation of LDL-C levels have been developed and have been included in the literature.
         Objective: The aim of this study was to evaluate the performance of enzymatic colorimetric method and equations by comparing with NMR reference method in individuals with different lipid content. In addition, it is aimed to find the method that determines the LDL-C level most accurately and to adapt it to automated systems.
Materials and Methods: Very low density lipoprotein cholesterol (VLDL-C) and LDL-C results obtained by Nuclear Magnetic Resonance (NMR) Spectrophotometry, one of the alternative reference methods, were compared with the results obtained by enzymatic colorimetric method, Friedewald, Martin Hopkins, Extended Martin Hopkins and Sampson equations in 160 individuals with different lipid levels (especially triglyceride and LDL-C levels).
         Materials and Methods: Very low density lipoprotein cholesterol (VLDL-C) and LDL-C results obtained by Nuclear Magnetic Resonance (NMR) Spectrophotometry, one of the alternative reference methods, were compared with the results obtained by enzymatic colorimetric method, Friedewald, Martin Hopkins, Extended Martin Hopkins and Sampson equations in 160 individuals with different lipid levels (especially triglyceride and LDL-C levels).
          Results: When VLDL-C levels were evaluated, VLDLKeM and VLDLKM had the closest results to the NMR method, whereas LDL-C levels were evaluated by LDLKF and LDLKS methods. In addition, a significant difference was observed between the levels of LDLKeM, LDLKM methods.
         Conclusion and Recommendations: NMR technique provides valuable results in the development and routine use of appropriate algorithms that can provide more accurate results in obtaining VLDL-C and LDL-C levels considering different serum lipid levels. Since the performance of the equations differs at different triacylglycerol (TG) levels, it is recommended to develop algorithms according to TG levels and adapt them to automated systems. 
         Key Words: Friedewald, LDL Cholesterol, Martin Hopkins, Nükleer Magnetic Resonance, Sampson