Hematokrit değerleri ile eritrosit sedimentasyon hızı arasındaki ilişkinin in vitro araştırılması
In vitro investigation of the relationship between hematocrit values and erythrocyte sedimentation rate
Yazar: FATİH ÇELİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH KARA
Kafkas Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Eritrositler = Erythrocytes ; Hematokrit = Hematocrit ; Kan sedimentasyonu = Blood sedimentation ; İn vitro = In vitro

Özet:
Eritrosit sedimantasyon hızı (ESR) testinin amacı, kandaki akut faz tepkisini indirekt olarak analiz etmektir. Bununla birlikte, eritrositlerin sedimantasyonu birçok faktörden etkilenen oldukça karmaşık bir süreçtir. Hematokrit, akut faz yanıtı ile birlikte eritrosit sedimantasyonunu etkileyen ana faktörlerden biridir. Bu nedenle, hematokrit değişiklikleri eritrosit sedimantasyon analizi ile akut faz yanıtının değerlendirilmesinin önündeki en büyük engel olarak görülmektedir. Çalışmanın amacı, hematokrit değerleri ile ESR arasındaki ilişkiyi in vitro olarak araştırmak ve hematokritin eritrosit sedimantasyonu üzerine etkisini ortadan kaldırarak ESR'nin değerlendirilmesine izin veren bir yöntem geliştirmektir.
Çalışmada 10 gönüllüden 10'ar mL tam kan numunesi alındı. Hematokritin farklı yüzdelerini elde etmek için, otolog plazma ve tam kan örnekleri belirli oranlarda karıştırıldı. Elde edilen tüm örneklerde ESR seviyeleri ölçüldü.
Hematokrit ve ESR düzeyleri arasında anlamlı negatif bir korelasyon olduğu görüldü (r =-0.456, p=0.003). Tüm hastalarda hematokrit azaldıkça ESR değerleri de arttı. Lineer regresyon analizinde hematokrit ve ESR arasında anlamlı (t=-3.158, p=0.003) negatif (-0.745) bir ilişkinin olduğu tespit edildi. Bu ilişki için basit doğrusal regresyon formülü ESR=52.58- (0.745 x hematokrit) idi.
Sonuç olarak, bu çalışma, hematokritteki her 1 puanlık azalmanın ESR'de 0.745'lik bir artışa yol açabileceğini göstermektedir. Bu matematiksel ilişki, hematokritin azalmış veya artmış olduğu durumlarda, hematokritin etkisinden arındırılmış ESR değerleri elde etmek için kullanılabilir. Bununla birlikte, bu sonucun pratik olarak uygulanabilir olup olmadığını belirlemek için klinik araştırmalarla test edilmesi gerektiği açıktır.

Abstract:
The aim of the erythrocyte sedimentation rate (ESR) test is to analyze indirectly the acute phase response in the blood. However, the sedimentation of erythrocytes is a complex process that is affected by many factors. Hematocrit is one of the main factors affecting erythrocyte sedimentation together with the acute phase response. Therefore, hematocrit changes are seen as the biggest obstacle to the evaluation of acute-phase response through erythrocyte sedimentation analysis. The aim of the study is to investigate the relationship between hematocrit values and ESR in vitro and to develop a method that permits evaluating the ESR by eliminating the effect of the hematocrit on erythrocyte sedimentation.
Approximately 10 mL of whole blood samples were taken from each of the 10 volunteers for this study. To obtain different percentages of hematocrit, autologous plasma and whole blood samples were mixed in certain ratios. ESR levels were measured in all samples.
There was a significant negative correlation between hematocrit and ESR levels (r = -0.456, p = 0.003). ESR values increased as hematocrit decreased in all patients. There was a significant (t = -3.158, p = 0.003) negative (-0.745) relationship between hematocrit and ESR in linear regression analysis. The simple linear regression formula for this relationship was ESR = 52.58 - (0.745 x hematocrit).
This study showed that each 1-point decrease in hematocrit (%) could lead to an increase of 0.745 in ESR (mm/hour). This mathematical relationship can be used to obtain ESR values that are free of the effect of the hematocrit when the hematocrit is reduced or increased. However, it is clear that this result should be tested by clinical trials to determine whether it is practically feasible.