Temel bir insan hakkı olarak adil yargılanma hakkı
The right to a fair trial as a basic human right
Yazar: İSMAİL ÇAĞLAYAN ÇIRAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA GÖRÜN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Adil yargılanma = Fair trial ; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi = European Court Human Rights ; Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi = European Convontion on Human Rights ; İnsan hakları = Human rights

Özet:
2001 yılında Anayasanın 36. maddesinde yapılan değişiklikle Anayasal bir hak haline gelen adil yargılanma hakkı, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi nezdinde ülkemiz hakkındaki mahkumiyetlerin büyük bir çoğunluğunu oluşturması nedeniyle gerek ulusal gerekse uluslararası alanda gündemi meşgul eden önemli bir konudur.Magna Carta'dan günümüze kadar en temel insan haklarından biri olarak uluslararası bildiriler, uluslararası sözleşmeler, Anayasalar ve yasalara konu olan adil yargılanma hakkı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde gerçek anlamda ifadesini bulmuştur. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkı, yargılamanın hakkaniyete uygun ve adil bir biçimde yerine getirilmesini amaçlamaktadır.Hukuk devletinin temel unsuru oluşturan ve sözleşmeye taraf ülkelerinin ortak mirasının bir parçası olarak adil yargılanma hakkı, AİHS'de düzenlenen diğer hakların korunabilmesi açısından da sözleşme sisteminde merkezi bir rol oynamaktadır.Çalışmamızın amacı, bütün yargılama sistemini ve uygulayıcıları ilgilendiren adil yargılanma hakkının tarihsel gelişim sürecini, AİHS'in 6.maddesi ve AİHM içtihatları ışığında adil yargılanma hakkının kapsamı, uygulama alanı ve unsurlarını incelemek suretiyle, bu hakkı daha anlaşılır kılmaktır.Sonuç olarak, adil yargılanma hakkının etkinliğinin sağlanması için yargılama faaliyetinin temel aktörleri olan yargıç, savcı ve avukatlar ile adaletin uygulanmasında görev alan diğer yardımcı personelin adil yargılanma hakkını lafzen değil içselleştirilerek ruhen benimsemeleri ve bu kapsamda adil yargılanma hakkını Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatları çerçevesinde yorumlayarak uygulamaları gerekmektedir.

Abstract:
The right to a fair trial, which became a constitutional right in 2001 by the change in 36th article of the Constitutional Law, forms majority of the penalties given about our country by European Court of Human Rights so that it is an important issue that mostly occupies both the national and international agenda.The right to a fair trial, which has been subjected as one of the most essential human rights in international manifestoes, international conventions, constitutional laws and laws since Magna Carta; fulfills it?s meaning in European Convention on Human Rights in true sense. The right to a fair trial which is handled at Article 6th of the Human Rights aims to run a hearing in justice and fair.The right to a fair trial is essential element of the states governed by the rule of law and joint heritage of the party states of the convention; plays a major role in terms of maintaining other rights which are determined in European Convention of Human Rights in conventional system.The goal of our study is to make it easier to understand the right to a fair trial, which concerns the whole trial system and its enforcement personnel, by analyzing its scope, its practicing fields and its elements in the light of European Human Rights Court practices, the historical development process of the right to a fair trial and article 6 of the European Convention of Human Rights.As a result, to achieve activation of the right to a fair trial; major actors of the trial process judges, prosecutors, solicitors and the other assistant staff who takes part in execution of justice need to adopt the right to a fair trial in spirit not literally. In this context they need to comment the right to a fair trial and execute it in the light of European Court of Human Rights convictions.