Macaristan'da ve Türkiye'de göç üzerine üretilen söylemlerin popülizm ile kutuplaşma bağlamında ulusal düzeydeki ve Avrupa Birliği ilişkilerindeki etkisi
The effect of the discourses on migration in Hungary and Turkey on the national level and European Union relations in the context of populism and polarization
Yazar: ALPEREN VURAL
Danışman: DR. ZEYNEP ÖZDE ATEŞOK
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Bu çalışma, popülizm ve kutuplaşma bağlamında Macaristan lideri Orbán'ın, Türkiye lideri Erdoğan'ın ve Avrupa Birliği kurumlarındaki temsilcilerin göç hareketleri kapsamında ürettikleri söylemleri incelemektedir. Çalışmanın amacı, söylemlerin yapısı ve içeriği çerçevesinde seçili ülkelerin Avrupa Birliği ile olan ilişkilerindeki karşılıklı tutumun ve göç konusunun nasıl ele alındığının araştırılmasıdır. Buna ek olarak, ulusal düzeyde üretilen söylemlerdeki benzerlikler ve farklılıklar irdelenmektedir. Göç konusunun gündemde olduğu 2015 ve 2018 yılları arasındaki söylemler ele alınmaktadır. Yöntem olarak kritik söylem analizi tercih edilmektedir.
Bu kapsamda öncelikle popülizm ve kutuplaşma kavramları açıklanarak söylemler bu kavramlar ekseninde soruşturulmaktadır. Söylem kavramına farklı yaklaşımlar incelenerek ve siyasi aktörlerin göç konusunda değindiği boyutlar temalandırılarak analiz çerçevesi oluşturulmaktadır. Avrupa Birliği'nin, Macaristan'ın ve Türkiye'nin o dönemdeki siyasi atmosferleri göç hareketleri üzerine üretilen söylemler çerçevesinde tetkik edilmektedir. Seçilen ülkelerde geçmişten günümüze yaşanan kutuplaşma evreleri de göz önüne alınarak göç konusundaki söylemlerin hangi eksenler üzerinden inşa edildiği; bu eksenlere politik aktörler ve liderler tarafından hangi açılardan yaklaşıldığı değerlendirilmektedir.
Ulaşılan sonuçlara göre Orbán ve Erdoğan aynı söylem yapılarını kullanmakla beraber farklı söylemsel içerikler ürettiği sonucuna ulaşılmıştır. Ulusal düzeydeki politik aktörlerin söylemleri biz ve onlar ayrımına dayanmaktadır. Göç olgusu etrafında üretilen söylemlerde Erdoğan'ın kısmi kapsayıcı bir tutum; Orbán'ın ise dışlayıcı bir tutum sergilediği gözlemlenmektedir. Ele alınan dönemde ülkelerin Avrupa Birliği ile ilişkilerinde göç konusu merkezi bir olgu olmakla birlikte ülkelerin farklı siyasi konumları sonucunda ilişkilerin aynı eksende olmadığı görülmektedir. Macaristan AB'nin göç yönetişimini ve karar alma mekanizmasını doğrudan etkilerken, Türkiye bunu ikili ilişkiler üzerinden dolaylı olarak gerçekleştirmektedir. Orbán'ın dışlayıcı popülist stratejisi AB-Macaristan ilişkilerinde önemli bir faktör iken Erdoğan'ın tutumu ikili ilişkileri etkilememektedir. 

Anahtar Kelimeler: Söylem, Göç Yönetişimi, Avrupa Birliği, Macaristan, Türkiye

Abstract:
This study examines the discourses produced by Hungarian Leader Orbán, Turkish Leader Erdoğan, and representatives in the institutions of the European Union in the context of migration movements within the framework of populism and polarization. The aim of the study is to investigate the reciprocal attitudes of the selected countries in their relations with the European Union and how the issue of migration is handled within the framework of the structure and content of the discourses. Additionally, the similarities and differences in the discourses produced at the national level are examined. The discourses were selected between 2015 and 2018, when the issue of migration was on the top of the agenda. Critical discourse analysis is chosen as the method.
On this basis, first, the concepts of populism and polarization are explained, and the discourses are investigated within the framework of these concepts. An analytical framework is formed by examining different approaches to the concept of discourse and thematizing the aspects that political actors emphasize regarding migration. The political atmospheres of the European Union, Hungary, and Turkey at that time are examined within the framework of the discourses produced on migratory movements. Considering the stages of polarization experienced in the selected countries from past to present, it is evaluated on which axes the discourses on migration are constructed and from which perspectives political actors and leaders approach these axes. 
According to the results, it was concluded that Orbán and Erdoğan use the same discourse structures but produce different discursive content. The discourses of political actors at the national level are based on the distinction between "us vs. them". It is observed that Erdoğan has a partially inclusive attitude in the discourses produced around the phenomenon of migration, while Orbán has an exclusionary attitude. Although the issue of migration is a central issue in the relations of the countries with the European Union in the period under consideration, it is seen that the relations are not on the same axis as a result of the different political positions of the countries. While Hungary directly affects the migration governance and decision-making mechanism of the EU, Türkiye does this indirectly through bilateral relations. While Orbán's exclusionary populist strategy is an important factor in EU-Hungary relations, Erdoğan's stance does not affect bilateral relations.

Keywords: Discourse, Migration Policies, European Union, Hungary, Türkiye