Maraş otu (ağız otu) kullanımının insülin direnci üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of Maras powder  (mouth grass) use on the insulin resistance
Yazar: OKAN ALDATMAZ
Danışman: PROF. DR. ERGÜL BELGE KURUTAŞ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Glükoz = Glucose ; Kan basıncı = Blood pressure ; Kan glükozu = Blood glucose ; Kolesterol = Cholesterol ; Kolesterol-HDL = Cholesterol-HDL ; Kolesterol-LDL = Cholesterol-LDL ; Maraş otu = Maraş powder ; İnsülin direnci = Insulin resistance ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Giriş ve Amaç : Dumansız tütün kullanımı bütün dünyada yaygındır. Yurdumuzun bir güney şehri olan Kahramanmaraş'ta da dumansız tütün "Maraş otu" olarak sigaranın yerine yaygın olarak kullanılmaktadır. İnsülin direnci, vücuttaki dokuların insülinin etkisine karşı duyarlılıklarında azalma olması durumudur. Obezite, ileri yaş, sedanter yaşam ve sigara içiciliği insülin direncinde artışa yol açan faktörlerdir. İlk defa yapılan çalışmamızda sağlıklı erkek bireyler de maraş otu kullanımı ile insülin direnci arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi amaçladık.
Materyal ve Metot: Şubat 2017 - Ekim 2017 tarihleri arasında Kahramanmaraş ili ve çevre ilçelerden 25 kişi maraş otu kullanan (25-49 yaş aralığında), 33 kişi sigara ya da maraş otu kullanmayan kişiler (20-48 yaş aralığında) çalışma kapsamına alındı. Çalışmaya alınan bireylerin vücut kitle indeksi, sistolik ve diyastolik kan basıncı, trigliserid, total kolesterol, LDL kolesterol, HDL kolesterol, açlık kan şekeri (glukoz), insülin ölçümleri yapıldı.      Bunun yanısıra,  Homeostaz Modelinde İnsülin Direncinin Değerlendirilmesi (HOMA-IR) değerleri hesaplandı. Değişkenler arasındaki ilişki Pearson ve  Spearman Korelasyon testleri incelendi.
Bulgular: Her iki grup arasında yaş, vücut kitle indeksi, sistolik ve diyastolik tansiyon benzer olarak bulundu  (p>0.05). Maraş otu kullananlarda glukoz ve trigliserid, insülin ve HOMA-IR seviyeleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p<0.05).  Üstelik, maraş otu kullananlarda insülin düzeyleri ile glukoz, trigliserid ve HOMA- IR değerleri arasında anlamlı pozitif korelasyonlar saptandı.                                                                                                                  
Sonuç: Çalışmamızda maraş otu kullanımı ile insülin direnci arasında bir pozitif ilişki olabileceği gösterilmiştir.

Abstract:
Background/Aim: Smokeless tobacco use is widespread all over the world. Smokeless tobacco is commonly used in Kahramanmaras, a southern city of Turkey, instead of cigarette as "Maras Powder". Insulin resistance is a reduction in susceptibility of the tissues to the effect of insulin. Obesity, advanced age, sedentary lifestyle, and smoking are the factors that cause an increase in insulin resistance. This is the first study, we aimed to evaluate the relationship between the use of maras powder and insulin resistance in healthy male subjects.
Material and Methods: Between February 2017 and October 2017, 25 people using maras powder (age range 25-49 years) and 33 people  (age range 20-48 years) who did not use cigarette or maras powder were included in Kahramanmaraş province and surrounding provinces. Body mass index, systolic and diastolic blood pressures, triglycerides, total cholesterol, LDL cholesterol, HDL cholesterol, fasting blood glucose (glucose) and insulin were measured in the study subjects. Also, Homeostasis Model Assessment of Insulin Resistance (HOMA-IR) values were calculated. The relationship between variables was examined by Pearson and Spearman correlation tests.
Results: Age, body mass index, systolic and diastolic blood pressure were similar between the two groups (p> 0.05). Glucose and triglycerides, insulin and HOMA-IR levels were significantly higher in Maras Powder users than control group (p<0.05). Moreover, significant positive correlations were found between insulin levels and glucose, triglyceride and HOMA-IR values in Maras Powder users.
Conclusion: In our study, we demonstrated that there may be a positive relationship between insulin resistance and the use of maras powder.