Fibromiyalji hastalarında zihin kuramı işlevleri, simgesel işlev ve bağlanma biçimleri arasındaki ilişki
Theory of mind in fibromyalgia patients: Relations between attachment patterns and symbolization
Yazar: LEMAN İNANÇ
Danışman: UZMAN NURDAN EREN BODUR ; PROF. DR. SERHAT ÇITAK
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Giriş ve Amaç: Bu çalışmanın amacı, fibromiyalji hastalarını zihin kuramı becerileri
açısından değerlendirmek, bu hastalarda, bağlanma ve sembolizasyon arasındaki
ilişkileri ortaya koymaktır. Fibromiyalji tanılı hastaların zihin kuramı becerileri,
bağlanma biçimleri ve sembolizasyon becerileri açısından değerlendirmek, bu hasta
grubunun tedavi sürecinde ve bu hastaların takibinde olumlu bir katkı oluşturabilir.

Yöntem: Araştırma Şubat 2012- Şubat 2013 tarihleri arasında yürütülen kesitsel bir
çalışmadır. Erenköy Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Hastanesi polikliniğine başvuran
Amerikan Romatoloji Birliği (ACR) kriterlerine göre tanısı konmuş 46 hasta ile
yürütüldü. Aynı tarihler arasında Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve
Araştırma Hastanesi ve Erenköy Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Hastanesi çalışanları
ve hasta refakatçilerinden bilinen psikiyatrik tanısı olmayan gönüllü 48 kişilik
sağlıklı kontrol grubu oluşturuldu. Fibromiyalji grubu ve sağlıklı kontrollere
Gözlerden Zihin Okuma Testi (GZOT), Dokuz Eylül Zihin Kuramı Ölçeği (DEZTÖ),
Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II (YİYE-II), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ),
Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Rorschach Testi uygulandı. Her iki grubun DSM-IV
Yapılandırılmış Klinik Görüşmesi (SCID-NP) ile tanısal görüşmeleri yapılarak
psikiyatrik hastalık dışlandı.
Bulgular: Fibromiyalji grubu ve sağlıklı kontroller arasında DEZTÖ toplam puanları
arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu görüldü. Fibromiyalji grubunda
birinci derece yanlış inanç alt ölçeği, ironi, metafor, fauxpas alt ölçeği ortalama
puanları sağlıklı kontrollere göre düşük bulundu. Fibromiyalji grubu ve sağlıklı
kontroller arasında Gözlerden Zihin Okuma Testi toplam puanları farklı bulunmadı.

Fibromiyalji hastalarının zihin kuramı işlevleri ve simgesel işlevleri arasındaki ilişki incelendiğinde simgesel işlev açısından önemli yanıtlar olan R(toplam yanıt sayıs ı), Ka(hareketli hayvan yanıtı), G(global yanıt sayısı), A(hayvan)Sayfalar yanıt oranı, Akat(hayvan yanıtlarının kat egorize edilmiş formu), H(insan) yanıtları, Hkat(insan yanıtlarının kategorize edilmiş formu) ile zihin kuramı becerileri arasındaki ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu görüldü. Fibromiyalji grubu kendi içerisinde güvenli ve güvensiz bağlananlar olarak ayrılarak zihin kuramı becerileri açısından karşılaştırıldığında fark saptanmadı. Fibromiyalji hastalarının kaygı ve kaçınma boyutları ile zihin kuramı becerileri arasındaki ilişki incelendiğinde kaçınma boyutu ile DEZTÖ toplam puanları arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki saptandı. Bağlanma tipleri ile zihin kuramı becerileri arasındaki ilişki sembolizasyon parametreleri kontrol edilerek incelendi. DEZTÖ toplam puanları ile güvenli ve korkulu bağlanma arasında ilişki varken sembolizasyon parametreleri (H, K, Ka, İCtopl, Akat, Hkat, BAN değerleri) kontrol edilerek bu ilişki değişmedi. 
Sonuç: Fibromiyalji hastalarında sağlıklı kontrollere göre zihin kuramı becerilerinin daha bozuk olduğu görüldü. Simgesel işlevdeki azalma ile zihin kuramı becerilerindeki bozulma birbiriyle ilişkilidir. Bağlanma biçimleri, zihin kuramı becerileri ile ilişkilidir. Fibromiyalji hastalarından korkulu bağlananlarda zihin kuramı becerileri bozuktur. Zihin kuramı becerileri ve bağlanma arasındaki ilişki simgesel işlevden bağımsızdır. Bu konuda farklı ve daha geniş psikosomatik hasta gruplarının zihin kuramı becerileri açısından değerlendirilmesi yararlı olabilir. Bu hasta grupları için zihinselleştirme temelli psikoterapi çalışmalarının tedavilerinde fayda sağlayabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
Introduction and Objective: The aim of this study is to evaluate fibromyalgia patients according to the theory of mind, the relation between attachment and symbolization in those patient is also researched. Determining the mentalizing skills in patients diagnosed with fibromyalgia may help greatly in their treatment process and monitoring the illness.

Method: The research is a cross-sectional study conducted between Feb 2012 and Feb 2013. The patients who applied to Erenkoy Physical Therapy And Rehabilitation Hospital's clinic were conducted 46 patients diagnosed with fibromyagia and taken into the study. During the same time span 48 individuals from the Erenköy Psychiatric Hospital of Training and Research staff and from the inpatients' relatives who did not have any psychiatric disease were picked as a control group. Fibromyalgia patients' group and the control group were both administered the following battery of tests: Reading the mind in the eyes (GZOT), Dokuz Eylul TOM Scale (DEZTO), Romantic Relationship Inventory-II (YIYE-II), Beck Anxiety Scale (BAO), Beck Depression Scale (BDO), Rorschach Test. Fibromyalgia patients  and control group were interviewed with the non-patient version of the SCID (SCID-NP) to exclude any axis I disorder.

Results: DEZTO scale scores were found to be significantly different between the control group and the fibromyalgia patients. Fibromyalgia group had significantly lower scores on DEZTO total scores, false belief, irony, metaphore and fauxpas subscores. Reading the Mind in the Eyes scores were not found to be significantly different between the control group and the fibromyalgia patients.

When we looked into the link between ToM abilities and symbolization abilities of fibromyalgia patients we noticed slight positive correlation in R (total number of responses), Ka (moving animal responses) and GZOT total points which are all important predictors of abstract thinking, negative correlation was found for G (global number of responses), A (ratio of animal responses), Akat (formulated animal responses) and GZOT total points. A mid level positive correlation was found between DEZTO total scores and H (human responses). Again mid level positive correlation was found between Hkat (categorized human responses) and GZOT. 

When fibromyalgia patients were partitioned into two groups according to secure or insecure attachment no significant differences were found between those two groups. When the relation between anxiety and avoidance dimensions and ToM abilities in the patients was looked into a significant negative correlation was found between DEZTO total scores and avoidance dimension.

The relationship between attachment styles and ToM abilities was measured using symbolization parameters as covariant. We found relation between DEZTO total points and secure and avoidant attachment and even after we controlled for symbolization parameters H, K, Ka, Ctopl, Akat, Hkat, BAN this relationship kept.

Conclusion: Fibromyalgia patients were found to have lower ToM abilities compared to healthy controls. There is a relation between decrease in the symbolization abilities and ToM abilities. Attachment types are also related to ToM abilities. Those with insecure and avoidant attachment have worse ToM scores. The relation between ToM abilities and attachment is independent of symbolization abilities. It could be helpful to conduct a wider scale study with psychosomatic patient groups to further study ToM abilities. It is expected that mentalization based psychotherapy might be benefitial for fibromyalgia patients.