Kocaeli ilinde faaliyette bulunan seçilmiş imalat sanayii firmalarının iktisadi ve çevresel etkinlik analizi
Economic and enviromental efficiency analysis of selected manufacturing industry companies in Kocaeli province
Yazar: FARUK SEZER
Danışman: PROF. DR. RECEP TARI
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomi = Economy ; Ekonomik etki = Economic effect ; Ekonomik faaliyetler = Economic activities ; Kocaeli = Kocaeli ; Veri zarflama analizi = Data envelopment analysis ; Çevre ekonomisi = Environmental economics ; Çevresel davranışlar = Environmental behaviours ; Çevresel etkileşim = Environmental interaction ; Üretim endüstrisi = Production industry ; Üretim işletmeleri = Production companies

Özet:
Bu çalışmada öncelikle çevre kavramı ve iktisat bilimi arasındaki ilişkiler ele
alınarak çeşitli yönleriyle incelenmiştir. Daha sonra çalışmanın analiz bölümünde
kullanılmış olan veri zarflama analizi yöntemi geleneksel araçları itibariyle
tanıtılmıştır. Çalışmanın uygulama bölümünde ise Kocaeli ilinde imalat sanayi alt
sektörlerinde 2008, 2010 ve 2012 yıllarında faaliyette bulunan firmaların ilk olarak
farklı getiri varsayımları çerçevesinde iktisadi etkinlikleri hesaplanmıştır. İkinci
aşamada istenmeyen çıktıları analize ilave etmekte kullanılan yeni modeller
kullanılarak çevresel etkinlik düzeyleri elde edilmiş ve etkinlik düzeyleri
karşılaştırılmıştır.
Çalışmanın hipotezi yalnızca iktisadi etkilerin dikkate alınması sonucunda
elde edilecek etkinlik skorlarının yanıltıcı olabileceğidir. Başka bir deyişle iktisadi
girdi ve çıktılar ile birlikte istenmeyen çıktılar olarak ifade edilen çevresel çıktıların
VZA modellerine ilave edilmesinin gerekli olduğunu ortaya koyabilmektir. Elde
edilen bulgular kapsamında 2012 yılı için kimyasalların ve kimyasal ürünlerin
imalatı alanı haricinde tüm imalat sanayi sektörlerinde istenmeyen çıktıların analize
ilave edilmesi etkinlik sıralamalarını ve ortalamaları etkilemiştir.

Abstract:
In this study, primarily the relationship between enviroment and economy has
been examined in various aspects. Then the Data Envelopment Analysis method
which was used in the application part of the study was introduced in scope of its
conventional instruments. In the application part of the study, economic effectiveness
of firms operating in subsectors of manufacturing industry in the Kocaeli region in
2008, 2010 and 2012 have been estimated within the frame of the different return
assumptions. In the second part of the study, enviromental efficiency level were
obtained as part of the new models that is used for adding undesirable output and
then those efficiency levels have been compared.
The hypothesis of this study is that the efficiency scores which were obtained
by merely taking into account the economic impacts might be misleading. In other
words, the main objective of this study is to show that enviromental outputs, denoted
as undesirable output, should also be added to DEA models apart from the economic
inputs and outputs. Within the context of the results, incorporating the undesirable
outputs affect the ranking and efficiency averages in the manufacturing industry
subsectors except for the area of the manufacture of chemicals and chemical product
in 2012.