İçme suyundan nitrat giderimi /
Yazar: NEVİM GENÇ
Danışman: DOÇ. DR. A. NUR ONAR
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1992
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Nitratlar = Nitrates ; İyon değişimi = Ion exchange ; İçme suyu = Drinking water

Özet:
İçme suyundan nitrat giderimi amacıyla iyon değişimi yöntemi ile çalı şılmıştır. Ayrıca UV ışınları kullanılarak NO3 indirgenmesi üzerine ön çalışmalar yapılmıştır. îyon değiştirici olarak karışık reçine, Amberlite IRA-904 ve Dowex-lxl- 100 sentetik reçineleri kullanılmıştır. Kesikli sistem çalışmaları karışık reçine ve Amberlite IRA-904 ile yapılmıştır. Karışık reçine için 150 mi çözel ti ile 4 g reçinenin 15 dakika karıştırılmasıyla en yüksek verim %86.4, Amber lite IRA-904 için ise 150 mi çözeltinin 1 g reçine ile 60 dakika karıştırılma sıyla %95.46 olarak bulunmuştur. Çözeltide nitrat dışındaki diğer anyonlar reçinelerin nitrat giderme verimini azaltmaktadır. Bunu belirlemek için kesikli sistemde S07 ve P0f, sürekli sistemde S07, HC0" ve Cl anyonları denen miştir. Amberlite IRA-904 reçinesiyle yürütülen çalışmada H(XL formuna dönüş türülerek rejenere edilen reçine ile NaCl, HC1 ve deniz suyu ile rejenere edi len reçinenin NO3,, giderme verimleri karşılaştırılmıştır. HC0_ formuna dönüş türülen reçine için bu değerin %87.45, diğer tuzlar ile rejenere edilen re çine için ise %90.91 olarak bulunmuştur. Sürekli sistem deneyleri Dowex-lxl-100 ve Amberlite IRA-904 ile yürütül müştür. Rejenere edilmiş Amberlite IRA-904 ve Dowex-lxl-100 reçinelerinde nitrat giderme kapasiteleri karşılaştırıldığında Amberlite IRA-904 reçine ko lonunun işletme kapasitesinin daha yüksek olduğu görülmüştür. Ayrıca bu iki reçine için dağılma katsayısı hesabı da yapılmıştır. UV ile N03_ giderimi çalışmalarında gerekli şartların tamamı sağlanama dığı için verim düşük bulunmuştur. Ancak içme suyu arıtımı için sterilizasyonun- da beraberinde yapılacağı gözönüne alındığında oldukça ümit verici görülmekte dir.

Abstract:
The removal of nitrate from drinking water has been investigated by ion exchange method. Some preliminary studies dealing with the nitrate (NCL) reduction has been done using UV irradiation technique in addition to this. A mixed resin, Amberlite IRA-904 and Dowex-yxl-100 synthetic resins has been used as ion-exchangers. The batch system studies were performed mixed resin and Amberlite IRA-904. The maximum efficiency for the mixed resin was found as 86.4 %. The experiment was done by shaking a solution of 150 ml and 4 g of resins for 15 minutes. Whereas the maximum efficiency for Amberlite IRA-904 was 95,46 % after shaking 150 ml solution with lg of resins for 60 minutes. The anions present in the solution other than nitrate reduces the nitrate removal efficiency. For the determination of this effect, SOT anions in batch system, SOT, HC0_ and CI anions in continuous system were worked. In Amberlite IRA-904 resin studies, the nitrate removal efficiencies of the NaCl, HC1 and Sea-water regenerated resins and the HC0" rejormed resin were compared. The values are 87,45 % for. the HC0" changed form and 90.91 % for the salt-regenerated resin. The continuous system experiments were followed using Amberlite IRA-904 and Dowex-lxl-100 resins. The nitrate removal capacity of Amberlite IRA-904 resin is higher than that of. Dowex-lxl-100 resin. The nitrate removal capa city of Amberlite IRA-904 resin is higher than that of Dowex-lxl-100 resin. Furtermore, the distribution coefficient has been estimated for them. Although a lower efficiency than expected was obtained for N0" removal by using UV lamp due to the experimental conditions, by using the technique may be accepted reasonable since the sterilisation process and drinking water refinement has being do together.