Öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik alan bilgilerinin gelişiminin ders imecesi modeli yardımıyla incelenmesi
Investigating the development of pre-service science teachers' technological pedagogical content knowledge for nature of science by using lesson study model
Yazar: DİLEK ÖZBEK
Danışman: PROF. DR. HAKAN ŞEVKİ AYVACI
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bilimin doğası = Nature of science ; Ders imecesi = Lesson study ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Teknolojik pedagojik alan bilgisi = technological pedagogical content knowledge

Özet:
Bu çalışmanın amacı fen bilimleri öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik alan bilgilerinin gelişiminin incelenmesidir. Öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik alan bilgilerinin gelişimi ders imecesi (lesson study) modeli kullanılarak incelenmiştir. 
Bu çalışmada öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik alan bilgileri; bilimin doğasına yönelik pedagojik alan bilgisi (oryantasyon bilgisi, öğrenen bilgisi, yöntem ve teknik bilgisi, öğretim programı bilgisi ve değerlendirme bilgisi), bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik bilgi, bilimin doğasına yönelik teknolojik alan bilgisi, bilimin doğasına yönelik pedagojik bilgi, bilimin doğasına yönelik alan bilgisi, bilimin doğasına yönelik pedagojik alan bilgi boyutlarında incelenmiştir. 
Araştırmanın ilk aşamasını Bilimin Doğası ve Tarihi dersine katılan 36 fen bilimleri öğretmen adayı oluşturmaktadır. Çalışmanın ikinci aşamasında 36 öğretmen adayı arasından Öğretmenlik Uygulaması-2 dersi kapsamında ortaokul öğrencilerine bilimin doğası öğretimi gerçekleştirecek üç öğretmen adayı amaçlı örneklem yöntemlerinden maksimum çeşitliliğe göre seçilmiştir. Araştırmada karma yöntem kullanılmıştır. Views of Nature of Science-C anketi Bilimin Doğası ve Tarihi ve Öğretmenlik Uygulaması-2 derslerinin öncesinde ve sonrasında öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik alan bilgilerinin ortaya çıkarılması amacıyla ilk test son test olarak uygulanmıştır. Öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik alan bilgilerinin değerlendirilmesi amacıyla bilimin doğası dersinde analitik dereceli puanlama anahtarı kullanılmıştır. Ayrıca bilimin doğası gözlem formu, yarı yapılandırılmış mülakatlar, doküman analizi, ders planları ve alan notları veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Ders imecesi döngüleri de video kaydı ile kayıt altına alınmıştır. 
Öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik alan bilgileri özellikle bilimin doğasına yönelik yöntem ve teknik bilgileri, bilimin doğasına yönelik öğretim programı bilgisi, bilimin doğasına yönelik teknolojik alan bilgisi ve bilimin doğasına yönelik alan bilgisi boyutlarında gelişim gösterdikleri görülmüştür. Buna karşın öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik öğrenen bilgisi, pedagojik bilgi ve teknolojik pedagojik bilgi boyutlarında daha az gelişim gösterdikleri verilerin analizinden elde edilen sonuçlar arasındadır. Öğretmen adaylarının lisans eğitimlerinde öğrendikleri yaklaşımların bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik alan bilgilerine yansıdığı ve sınıf içi uygulamalarında karar verme süreçlerini etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca ders imecesi modelinin öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik teknolojik pedagojik alan bilgilerini geliştirmede başarılı olduğu özellikle bilimin doğasına yönelik öğretim programı bilgisi, teknolojik alan bilgisi, yöntem ve teknik bilgisi ve alan bilgisi boyutlarında gelişim göstermelerinde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 

Anahtar kelimeler: Bilimin Doğasına Yönelik Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi, Bilimin Doğası Öğretimi, Ders İmecesi, Öğretmen Eğitimi.

Abstract:
The purpose of the study was to examine the development of pre-service science teachers' technological pedagogical content knowledge for nature of science. The development of pre-service science teachers' technological pedagogical content knowledge for nature of science was investigated by using lesson study model. In the study, pre-service science teachers' development of pedagogical content knowledge (knowledge of science teaching orientation, knowledge of learner, knowledge of instructional strategies, knowledge of curriculum and knowledge of assessment), technological pedagogical knowledge, technological content knowledge, pedagogical knowledge, technological knowledge, content knowledge and technological, pedagogical content knowledge for nature of science was investigated. 
The first stage of the study was attended by 36 pre-service science teachers who participated in the Nature and History of Science course. In the second stage of the research, three pre-service science teachers were chosen from 36 pre-service science teachers by a maximum variety of purposeful sampling methods to teach middle school students the nature of science at the Teaching Practice-2 course. Mixed method was used as research design. As a tool for data collection, Views of Nature of Science Questionnaire-Form C was conducted as a pre- and post-test before and after the course Nature of Science and History and Teaching Practice-2 to reveal the content knowledge of pre-service science teachers about the nature of science. Analitic scoring rubric was used at the Nature of Science and History course to determine the technical pedagogical content knowledge of pre-service science teachers for the nature of science. Nature of science observation form, semi structured interviews, document review, lesson plans, field notes were used as a data collection tool. Lesson study cycles were videotaped. 
Pre-service science teachers' technological pedagogical content knowledge for nature of science developed particularly at knowledge of instructional strategies, knowledge of curriculum, technological content knowledge and content knowledge components. On the other hand, pre-service science teachers showed less improvement at the dimensions of learner knowledge, pedagogical knowledge and technological pedagogical knowledge. It was concluded that the approaches learned by pre-service teachers during their undergraduate education reflect on their technological pedagogical content knowledge towards the nature of science and affect the decision-making processes in classroom practice. Moreover, it was concluded that the lesson study model was effective in developing the pre-service teachers' technological pedagogical content knowledge in terms of the nature of science, particularly in their development in the dimensions of curriculum knowledge, knowledge of technological content, process and technical knowledge, and field knowledge.

Keywords: Technological Pedagogical Content Knowledge for Nature of Science, Teaching Nature of Science, Lesson Study, Teacher Education.