Farklı süs biberi (capsicum sp.) tür ve hatlarında verim ve kalite özellikleri ile optimal kurutma yöntem ve parametrelerinin saptanması
Determining the yield and quality characters and optimum 
drying methods of different ornamental pepper (capsicum sp.) 
species and lines
Yazar: GÜLSÜM YALDIZ
Danışman: PROF. DR. MENŞURE ÖZGÜVEN
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Çukurova Bölgesi koşullarında farklı süs biberi (Capsicum sp.) tür ve hatlarında
verim ve kalite özellikleri ile optimal kurutma yöntem ve parametrelerinin saptanması
amacıyla yapılan bu çalışma 2003 ve 2004 yıllarında, Çukurova Üniversitesi, Ziraat
Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü deneme alanında yürütülmüştür. Denemeler Tesadüf
Blokları parseller deneme desenine göre üç tekrarlamalı olarak tertiplenmiştir. Ana parselleri
çeşit, alt parselleri hasat zamanı ve minik parselleri kurutma yöntemleri oluşturmuştur.
Bu çalışmada, farklı süs biberi tür ve hatlarının verim ve verim unsurları (bitki boyu,
dal sayısı, meyve sayısı (adet/bitki), yaş meyve ağırlığı (g/bitki), kuru meyve ağırlığı
(g/bitki), yaş meyve verimi (kg/da), kuru meyve verimi (kg/da), meyve eni, meyve boyu,
kuru meyve nem içeriği (%), capsaicin oranı (%) ) değerleri deneme yıllarına göre değişiklik
göstermiştir. Farklı süs biberi tür ve hatlarının, deneme yıllarında yaş meyve verimleri 941.2
- 2441.8 kg/da arasında varyasyon göstermiştir. En yüksek yaş meyve verimi C. frutescens
26 hattından (2441.8 kg/da) elde edilmiştir. Deneme yıllarında ilk hasattan alınan yaş meyve
veriminin daha yüksek olduğu saptanmıştır. Kuru meyvede en düşük nem içeriği C.
frutescens 35 ve C. frutescens 26 (sırasıyla % 6.49 ve % 6.51) hatlarının 80 oC'de elektrik
enerjisi ile çalışan kabin kurutucuda kurutulan örneklerinde saptanmıştır. 2003 yılında farklı
süs biberi tür ve hatlarında ikinci hasatta daha fazla capsaicin oranı saptanmıştır. En yüksek
capsaicin oranına C. chinense 38 hattında (% 2.39) ulaşılmıştır. Capsaicin oranı kurutma
yöntemine göre farklılık göstermiş ve en düşük capsaicin oranı Solar tipi tünel kurutucuda
kurutulan örneklerden (% 1.86), en yüksek capsaicin ise elektrik enerjisi ile çalışan kabin
kurutucuda 40 oC'de kurutulan örneklerden (% 2.24) elde edilmiştir.
Anahtar Kelimeler : Capsicum, capsaicin, nem, kurutma yöntemleri, verim.

Abstract:
This study was carried out to determine the optimum of drying methods, yield
and quality parameters of different ornamental pepper (Capsicum sp.) species and
lines which were grown in Çukurova University, Agricultural Faculty, Field Crops
Department Research and Application Areas, in 2003 and 2004. The field trials were
arranged in randomized complete block design with three replicated. While different
ornamental pepper species and lines were designed as main plots, harvest times were
the sub-plots. In addition, small plots were dry conditions (cabin drying system (40,
60, 80 oC), solar type tunnel dryer, dried on sun).
In this study, the yield and yield components (plant height, the number of
branch, moisture content, capsaicin content, the number of fruits, fresh and dry
yield) of different ornamental pepper species and lines were varied in both years.
Fresh yield of these ornamental pepper species and lines were changed between
941.2 -2441.8 kg/da in both years. The highest fresh yield was observed from line C.
frutescens 26 (2441.8 kg/da). It was determined that the fresh yield from the first
harvest time was the higher than the others. Also, the lowest moisture in dry fruit was
obtained from lines C. frutescens 35 and C. frutescens 26 as 6.49 % and 6.51 %
respectively, in working electric cabinet dryer (80 oC). In 2003, the highest quantity
of capsaicin was obtained in the second harvest. The highest capsaicin content was
observed from line C. chinense 38 (2.39 %). In different drying methods, while the
highest percent of capsaicin (2.24 %) was obtained from drying model in 40 oC
which was working with electric energy in cabin dryer, the lowest percent of
capsaicin (1.86 %) was obtained from drying model in Solar type tunnel dryer.
Keywords: Capsicum, capsaicin, moisture, drying methods, yield, quality.