Taksan ve carboplatin bazlı tedavi alan kanser hastalarında gelişen periferal nöropatiye termofor uygulamasının nöropati ağrı düzeyi ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of thermopher application on neuropathy pain level and quality of life in cancer patients receiving taxane and carboplatin-based therapy who develop peripheral neuropathy
Yazar: ÖZGÜR GELEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA KÖROĞLU ÇAMDEVİREN
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma, taksan ve carboplatin bazlı tedavi alan kanser hastalarında gelişen periferal nöropatiye termofor uygulamasının nöropati ağrı düzeyi ve yaşam kalitesine etkisini belirlemek amacıyla randomize kontrollü müdahale çalışması olarak gerçekleştirildi. Araştırma Ocak- Mayıs 2024 tarihleri arasında İstanbul'da hizmet vermekte olan bir vakıf üniversite hastanesinde ayaktan tedavi gören kanser hastalarıyla yürütüldü. Araştırma örneklemimi 24 müdahale 24 kontrol olmak üzere 48 hasta oluşturdu. Her iki gruba başlangıçta Hasta Bilgi Formu, EORTC QLQ-C30, EORTC QLQ-CIPN20 ve Dn4 Ağrı Ölçeği formu uygulandı. Müdahale grubuna 21 gün boyunca termofor uygulaması yapıldı. Kontrol grubuna herhangi bir uygulama yapılmadı. Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 22.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemleri olarak sayı, yüzde, ortalama, standart sapma kullanılmıştır. Çalışmanın bulguları incelendiğinde Müdahale grubunda EORTC QLQ-C30 Yaşam Kalitesi Ölçeği'nin alt boyutlarından genel iyilik hali, fonksiyonel güçlükler; fiziksel fonksiyon, rol fonksiyon, bilişsel fonksiyon, duygusal fonksiyon, sosyal fonksiyon, semptom skalasında ise; yorgunluk, ağrı, dispne, iştahsızlık, uykusuzluk, konstipasyon, diyare ve ekonomi güçlük anlamlı bulundu(p<0,01),bulantı-kusma anlamlı bulunmadı(p>0,01 ).Kontrol grubunda ise  yaşam kalitesi alt ölçek boyutlarından genel iyilik hali, fonksiyonel güçlükler; fiziksel fonksiyon, rol fonksiyon, bilişsel fonksiyon, duygusal fonksiyon, sosyal fonksiyon, semptom skalasında ise; yorgunluk, ağrı, dispne, iştahsızlık, uykusuzluk, konstipasyon, diyare ve ekonomi güçlük ve bulantı-kusma anlamlı bulunmadı(p>0,01 ).Termofor ılık uygulamanın müdahale grubunda  kontrol grubuna kıyasla yaşam kalitesi puanlarının istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttığı görüldü. Sonuç ise termofor uygulamasının ve platin bazlı tedaviye bağlı gelişen periferal nöropati yönetiminde etkili bir yaklaşım olduğu belirlendi. 
 
Anahtar Kelimeler: Ağrı, carboplatin, kanser, nöropati, taksan, yaşam kalitesi

Abstract:
This study was conducted as a randomized controlled intervention study to determine the effect of thermophore application on neuropathy pain level and quality of life in peripheral neuropathy developing in cancer patients receiving taxane and carboplatinbased treatment. The study was conducted with cancer patients receiving outpatient treatment in a foundation university hospital in Istanbul between January and May 
2024. My research sample consisted of 48 patients, 24 intervention and 24 control. Patient Information Form, EORTC QLQ-C30, EORTC QLQ-CIPN20 and Dn4 Pain Scale were administered to both groups at baseline. The intervention group received thermofor application for 21 days. No application was applied to the control group. The data obtained in the study were analyzed using SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 22.0 program. Number, percentage, mean, standard deviation were used as descriptive statistical methods in the evaluation of the data. When the findings of the study were examined, in the intervention group, general wellbeing, functional difficulties; physical function, role function, cognitive function, emotional function, social function, symptom scale; fatigue, pain, dyspnea, anorexia, insomnia, constipation, diarrhea and economic difficulties were found to be significant (p<0.01), nausea-vomiting was not found to be significant (p>0.01) in the subscales of EORTC QLQ-C30 Quality of Life Scale. In the control group, general well-being, functional difficulties; physical function, role function, cognitive function, emotional function, social function, fatigue, pain, dyspnea, loss of appetite, insomnia, constipation, diarrhea and economic difficulties and nausea-vomiting were not found to be significant (p>0.01). It was observed that the quality of life scores increased statistically significantly in the intervention group of thermophore warm application compared to the control group. As a result, it was determined that thermophore application was an effective approach in the management of peripheral neuropathy due to platinum-based therapy . 

Keywords: Pain, carboplatin, cancer, neuropathy, taxane, quality of life