E-muhasebe uygulamalarının muhasebe bilgi sistemi ve vergi denetimi etkileşimi üzerine bir araştırma
A research on the interaction of e-accounting applications with accounting information system and tax audit
Yazar: FEYYAZ ÖNER
Danışman: PROF. DR. FATMA TEKTÜFEKÇİ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Elektronik muhasebe = Electronic accounting ; Muhasebe = Accounting ; Muhasebe bilgi sistemleri = Accounting information systems ; Muhasebe uygulamaları = Accountin applications ; Vergi denetimi = Tax audit

Özet:
Tüm Dünya'da gelişen teknoloji paralelinde yaygın olarak kullanılmakta olan ve ticari işlemlerin dijitalleşmesinde önemli bir yere sahip olan elektronik muhasebe uygulamaları; Türkiye'de temel olarak e-beyanname, e-belge, e-defter ve defter beyan sistemi şeklinde karşımıza çıkmaktadır. E-muhasebe uygulamaları; yapılan yasal düzenlemeler çerçevesinde yıllar itibariyle kademeli olarak vergi mükelleflerinin kullanımına sunulmuş olup, günümüzde halen yeni düzenlemeler ile birlikte güncellenerek gelişmelere ayak uydurmaya devam etmektedir. 
Tez çalışmamızda, Türkiye'de e-muhasebe uygulamalarının muhasebe bilgi sistemi ve vergi denetimi etkileşimi ile Vergi Denetim Analiz Sistemi (VEDAS) denetim programının etkinliği incelenmiştir. Tez çalışması dört bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde muhasebe bilgi sisteminin; tanımı, tarihçesi, işlevleri, önemi ve amaçları ele alınmıştır. İkinci bölümde Türkiye'de Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürütülen vergi denetimlerinin kapsamı ve VEDAS denetim programı hakkında bilgiler verilmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde Türkiye'de kullanılmakta olan e-muhasebe uygulamalarının yasal mevzuatları ve teknik altyapıları hakkında açıklamalar yapılmıştır. Dördüncü bölümde ise vergi incelemesi yapmakla görevli Vergi Müfettiş ve Vergi Müfettiş Yardımcılarına yönelik bir anket çalışmasıyla, e-muhasebe uygulamalarının muhasebe bilgi sistemi ve vergi denetimi etkileşimi ile VEDAS denetim programının etkinliği araştırılmıştır. Bu kapsamda örneklem grubu 367 kişi olarak belirlenmiş ve elde edilen verilerin analizi SPSS 28 istatistik programında gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulguların analizi, katılımcıların e-muhasebe uygulamalarının muhasebe bilgi sistemi ve vergi denetimi etkileşimi ile VEDAS denetim programının etkinliği değişkenlerine bakış açılarının oldukça olumlu olduğu ve bu uygulamaların hem özel sektör bileşenleri açısından hem de kamu otoritesi açısından ticari hayata önemli katkılar sağladığı sonucunun ortaya çıktığını göstermiştir.

Abstract:
E-accounting applications act an important role in digitialization of commercial processes as a consequence of deveolping technology. We encounter them as e-declaration, e-document, e-ledger and ledger declaration system in our country.  E-accounting applications is gradually presented to tax payers' use in the scope of legal regulations and is still developed within the direction of recent updates.  
In this thesis study, accounting information technologies of e-accounting applications in Turkey and their interaction with tax inspetion, and the efficiency of Tax Audit Analysis System (VEDAS) is investigated. This study consists of four parts. İn the first part, definition, history, function, importance and aims of the accounting information system is focused. In the second part, information about the content of tax inspection in Turkey by ministry is given. In the third part, legal regulations of e-accounting applications used in Turkey and their technical details are explained. In the fourth part, a survey about Tax Inspector and Assistant Tax Inspector, and accounting information system of e-accounting applications and interaction between tax inspection and efficieny of VEDAS are investigated. For this aim, an example group of 367 people is determined  and the data analysis obtained is performed by using SPSS 28 software packcage. The data analysis obtained as a result of this research, it is found that users opinion about the parameters of accounting information systems of these applications were positive. Also, it is postulated that these applications contributed to commercial life for both private sector and public authorities.