Teknoloji geliştirme bölgelerinin ülke ekonomisine etkisi: ADÜ Teknokent firma yöneticilerinin algıları üzerine bir değerlendirme
The effect of technology development zones on the country economy: An evaluation on the perceptions of the company managers in ADÜ Teknokent
Yazar: FATİH ULUTAŞ
Danışman: PROF. DR. EMRE CENGİZ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İnsan Kaynakları Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Araştırma-geliştirme = Research-development ; Ekonomik etki = Economic effect ; Teknokentler = Technopolis ; Teknoloji geliştirme bölgeleri = Technology development areas

Özet:
Gelişen küresel rekabet piyasalarında ülkelerin Ar-Ge ve inovasyon kültürüne önem vererek ilerlediği görülmektedir. Ülkelerin ihracata dayalı büyüme modeli kapsamında oluşturacakları teknolojik ürünlerin ve hizmetlerin rakiplerine karşı üstünlük sağlaması ekonomik konjektürde avantajlı duruma getirmektedir. Bu kapsamda Teknoloji Geliştirme Bölgelerinin ekonomik faaliyetlerini araştırmak ve gözlemlemek, girişimciliğin ve ileri düzeydeki teknoloji üretiminin anlaşılmasına yardımcı olacaktır. 
Bu tez çalışmasının temel amacı, Türkiye'deki Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde gerçekleştirilen çalışmaların ülke ekonomisine olan etkilerini ADÜ Teknokent firma yöneticilerinin algılarına yönelik yapılan mülakat sonuçları ile ortaya koymaktır. 2020 yılı itibariyle Türkiye'de toplam resmi olarak faaliyet gösteren 84 teknokentin 70 tanesi faaliyetine devam etmekte, 14'ünün ise altyapı çalışmaları sürmektedir. ADÜ Teknokentte de fiili olarak faaliyette bulunan teknokentler arasında yer almaktadır. Bu çalışmada, bahse konu olan bölgenin Türkiye ekonomisine ve teknoloji geliştirme bölgelerinin kuruluş amacına olumlu katkı sağlayıp sağlamadığının değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Çalışmanın birinci bölümünde; Türkiye ekonomisinde öncesi ve sonrası ile 24 Ocak 1980 kararları incelenerek ihracata dayalı büyüme modellerinin öncesi ve sonrası ile ülkeye olan katkıları göz önünde bulundurularak analiz edilmiştir. Ayrıca literatürde yer alan Türkiye ekonomisi ve yapısal dönüşümler ile ilgili çalışmalara da yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde Türkiye'de Teknoloji Geliştirme Bölgeleri'nin ülke ekonomisine etkisi başlığı altında teknokentlerin gelişimi, yapılanması, faaliyetleri ve ekonomiye katkıları incelenmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde araştırmanın amacı, yöntemi, evren ve örneklemi, veri toplama teknikleri, veri analiz süreçleri, etik yönüne ve literatüre yer verilmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise araştırmaya ilişkin analizler yapılarak araştırmanın sonuçları literatür ile karşılaştırılarak tartışma ve önerilere yer verilmiştir.
ANAHTAR SÖZCÜKLER: Araştırma ve Geliştirme, Ekonomi, Teknokent

Abstract:
In developing global competition markets, it can be seen that countries are advancing by giving importance to R&D and innovation culture. It is an inevitable reality that the technological products and services that the countries will create within the scope of the export-based growth model will outperform their rivals and make them advantageous in economic conjuncture. In this sense, examining and observing the studies of the Technology Development Zones will help to understand entrepreneurship and advanced technology production.
The main objective of this thesis study is to reveal the effects of the studies carried out in the Technology Development Zones in Turkey on the national economy. As of 2020, 70 of the total of 84 Technology Development Zones officially operating in Turkey continue to operate and 14 of them continue their infrastructure work. Aydın Adnan Menderes University Technology Development Zone is also among the zones that are actually operating. This study aims to evaluate whether the zone in question satisfies a positive contribution to the establishment goals of technology development zones and to the Turkey's economy.
In the first part of the study, the decisions of January 24, 1980 with its before and after in Turkey's economy have been examined considering the contributions of export-based growth models with their before and after to the country. The studies related to the Turkey's economy and structural transformations has also been mentioned in the literature. In the second part of the study; the development, structuring, activities and effects of the techno parks to the economy have been examined under the title of the contributions of Technology Development Zones in Turkey to the national economy. In the third part of the study; the purpose, method, population and sampling of the research, data collection techniques, data analysis processes, ethical aspect and literature review have been included. In the last part of the study, the analysis of the research was made, the results of the research were compared with the literature, and discussions and suggestions were included.
KEY WORDS: R&D, Economy, Technopark