Evlilik uyumu ve bağlanma stilleri arasındaki ilişki
The relationship between marital adjustment and attachment styles
Yazar: ÖZGE AÇIK
Danışman: DOÇ. DR. HALUK ARKAR
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Bölümü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Boşanma = Divorce ; Evlilik ilişkisi = Marital relationship

Özet:
Evlilik hayatındaki memnuniyet ve mutluluğu tanımlayan evlilik uyumu kavramı 1930'lardan itibaren psikoloji literatüründe sıkça incelenen bir konu olmuştur. Bağlanma stilleri ise bebek ile birincil bakım veren arasındaki duygusal bağın gelişimini açıklayan kuramın, yetişkinlikteki sevgi ilişkilerine de uygulanabileceği öngörüsüyle evlilik ilişkilerini incelemek amacıyla üzerinde durulan bir başka önemli değişkendir.Bu çalışmada, psikolojik iyilik hali için en önemli ilişkilerden biri olarak kabul edilen evlilik ilişkisindeki uyum ve bağlanma stilleri kavramı ilişkisi incelenmiştir. Boşanmış ve evli, toplam 100 birey ve çifte, Evlilikte Uyum Ölçeği (EUÖ), Evlilik Yaşamı Ölçeği (EYÖ), Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri?II (YİYE-II) ölçekleri ve demografik bilgi formu uygulanmıştır. Bu ölçeklerle birlikte katılımcıların evlilik uyumu, evlilik doyumu, bağlanmaya ilişkin kaçınma ve kaygı puanları ile demografik bazı özellikler açısından durumları belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucunda, mevcut veya sonlanmış evliliklerini uyumlu ya da uyumsuz olarak değerlendiren katılımcıların, bağlanmaya ilişkin kaygı ve kaçınma ile evlilik doyumu açısından farklılaştığı; uyumluların daha yüksek evlilik doyumu ve daha düşük bağlanmaya ilişkin kaçınma ve kaygı puanları elde ettiği bulunmuştur. Bununla birlikte evlilik uyumunu yordama açısından, bağlanmaya ilişkin kaçınmanın, bağlanmaya ilişkin kaygıdan daha belirleyici bir öngörücü olduğu bulunmuştur. Evli ve ayrı olan katılımcılar ise evlilik doyumu ve bağlanmaya ilişkin kaygı açısından farklılaşmalarına rağmen, bağlanmaya ilişkin kaçınma açısından farklılaşmamaktadır. Bu durum bağlanmaya ilişkin kaygının evliliğin istikrarı ile, bağlanmaya ilişkin kaçınmanın ise evliğin uyumu ile daha anlamlı ilişkilere sahip olduğu şeklinde yorumlanmıştır. İlişkili bulgular tartışılmıştır.

Abstract:
Marital adjustment term defines the quality of marital relationship and happiness of spouses within marriage. Studies on marital adjustment have a long history in psychology literature, and first attempts that aimed to understand nature of marriage begins in early 1900?s. Attachment style is also another important aspect of personal relationship investigations. Attachment theory concerns with the bond that have been established by mother and infant. Besides, there are some researchers using ?attachment? term for adult relations as well as infants.In tihs work, the relation between marital adjutment and attachment style is examined. The subject group include both married and divorced, totally 100 person. A comparison has done with divorced and married; well adjusted and poor adjusted groups. Assesment procedure consist of Experiences in Close Relationships Inventory-II (ECR-II), Marital Adjustment Test (MAT), Marriage Life Scale (MLS), and a demographic information form. This procedure maintains marital adjustment, marital satifaction, and attachment orientations of subjects.Analysis showed that subjects who describe their marital relationship as well adjusted or poor adjusted differs in terms of attachment-related anxiety and attachment-related avoidence. Also these groups differ in marital satisfaction rates. Well adjusted group have higher satisfaction, and lower adjustment-related anxiety and avoidance rates than poor adjusted group. Reggression analysis showed that, attachment-related avoidance is a better predictor for marital adjustment than attachment-related anxiety. When we compare divorced subjects with married subjects, the latter have higher rates of satisfaction and lower rates of attachment related anxiety, but there is no differences within these two groups in the dimenssion of avoidance. In this regard, attachment related anxiety seems to have relations with stability of marriage, on the other hand, attachment related avoidance have relations with the level of adjustment of marriage.