Diyanet İşleri Başkanlığı hizmet içi eğitim ihtisas kurslarının din eğitimi açısından değerlendirilmesi /
Yazar: MUSTAFA KARA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET ŞANVER
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Din = Religion ; Ekonomi = Economics

Özet:
Bu çalışma Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesindeki eğitim merkezlerinden ihtisaskursu düzenlenen, İstanbul Pendik Haseki (20 Ocak 1976), Konya Selçuk (26 Ekim 1989),Trabzon Akçaabat Darıca (30 Ekim 2000), Erzurum M. Nuri Yılmaz (07 Şubat 2000) veKayseri Eğitim Merkezleri (07 Ekim 2002) üzerine yapılmıştır. İhtisas kursudüzenlenmeyen eğitim merkezleri, araştırmanın dışında tutulmuştur.Başkanlık personelinden İlahiyat Fakültesi mezunu olanlar arasından, imtihanla bukurslara eleman seçimi yapılmaktadır. Seçilen kursiyerler, otuz aylık bir kursa tabitutulduktan sonra, yine başkanlık bünyesinde özellikle müftü ve vaiz olarak istihdamedilmektedir.Kursiyerler ilk dokuz ayda Kur'an-ı Kerim ve Arapça dersleri görmektedir. Kur'an-ı Kerim dersinde okuma, ezber ve meal, Arapça'da ise gramer, kelime yapıları ve konuşmaüzerinde durulmaktadır. Hazırlık döneminde elde edilen seviye, ihtisas döneminde Arapçakaynaklardan işlenen derslere temel teşkil etmektedir. İhtisas döneminde hadis, tefsir vefıkıh dersleri yoğun olmakla beraber, kelam dersi de işlenmektedir.Bu çalışmanın amacı, İhtisas Kurslarının önemine dikkat çekmek ve kursa girişimtihanından başlayarak kurs bitimine kadar karşılaşılan sorunları tespit edip çözümönerileri sunabilmek, olarak belirlenmiştir. Bu amaçlara, Niçin, Ne, Kime, Nasılöğretilecek ve sonuçta Ne kadar öğretilmiş? soruları doğrultusunda ve eğitimbilimlerinin sistematiği içerisinde ulaşılmaya çalışılmıştır.Çalışmada uygulanan alan araştırmasına, beş eğitim merkezine devam eden 119kursiyerle, 18 mezun olmak üzere toplam 137 kişi katılmıştır. Anket metinleri, her başlıkiçin ayrı ayrı değerlendirilip tablolaştırılmıştır. Araştırmada öncelikle, kurslara duyulanihtiyaç ele alınmış ve bu kursların son derece gerekli olduğu anlaşılmıştır. Kurslardakaliteli bir eğitim verildiği anlaşılmış, bununla beraber kursların daha verimli halegetirilmesi için neler yapılması gerektiği de araştırılmıştır. Bu çerçevede, sistemliöğretmeye ve uygulamaya yönelik eksiklikler tespit edilmiştir. Sorunların çözümüneyönelik teklifler, anket metinleri doğrultusunda sonuç bölümünde verilmiştir.Bu çalışma, kurslar üzerine yapılan üçüncü araştırmadır. Önceki çalışmalarlabirlikte değerlendirildiğinde son derece faydalı olacağını ve kurslarla ilgili yapılacakdüzenlemelere katkı sağlayacağını düşünmekteyiz.iii

Abstract:
This study was made about İstanbul Pendik Haseki (20 January 1976), KonyaSelçuk (26 October 1989), Trabzon Akçaabat Darıca (30 October 2000), Erzurum M. NuriYılmaz (07 February 2000) ve Kayseri Education Centers (07 October 2002) which areorganized as the course of specialization in The Presidency of Religious Affairs. Theeducation centers which are not organized as the course of specialization were exceptedfrom this study.The members of these courses are chosen by examination from personnels of ThePresidency of Religious Affairs, who are gratuated from the Faculty of Theology, tocourses of specialization. Chosen members take a course for 30 months and than they areemployed as a mufti or preacher.In the first nine months, the members of these courses take lessons of the Quranand Arabic. At the lessons of Quran they are educated in reading, memorizing and meaningof Quran. In Arabic grammer, speaking and structures of words are taken up intensively.The level gotten in the term of preparations makes base of lessons whice are takenin the term of specialization from written source of information in Arabic. By the way, inthe term of specialization the members of these courses take lessons of Hadidth,Interpretation, Fiqh and Utterance.The aim of this study is to notice the importance of the courses of specializationand to take attention the problems which appear from the beginning to end of the courseand to offer solutions about these problems.In the study we precedencely take up the necessity of these courses and it isunderstood from this search that these cources are extremely necessary.It is alsounderstood that well-education is trained in these courses however it is searchedthat how toget beter the education systems and what to do.It is also established that there is thedeficiency in systematic teaching and application.The suggestions for the solutions ofproblems are offered in consequence in direction of questionnaire text.This study is the third search about these courses.When this study is evaluated withformer studies, we think that it is extremely beneficial and contributes to reorganize aboutthese cources.iv