Türkiye'de yetişen Ziziphora L. (Lamiaceae) taksonlarının moleküler sistematiği
Molecular systematics of Ziziphora L. (Lamiaceae) taxa distributed in Turkey
Yazar: GÖRKEM DENİZ
Danışman: PROF. DR. GÜLENDAM TÜMEN ; YRD. DOÇ. DR. EKREM DÜNDAR
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Ziziphora L. (Lamiaceae) cinsi ülkemizde Ziziphora clinopodioides Lam,Ziziphora capitata L., Ziziphora taurica Bieb, Ziziphora persica Bunge ve Ziziphoratenuior L. olmak üzere bes türle temsil edilmektedir. Ziziphora taurica; Ziziphorataurica subsp. cleonioides (Boiss.) ve Ziziphora taurica M. Bieb. subsp. tauricaolmak üzere iki alt türe sahiptir. Ziziphora clinopodioides dısındaki tüm Ziziphoraüyeleri tek yıllıktır. Çogunlukla aromatik özellik gösterirler. Bu özellikleriyleAnadolu' da halk arasında ?nane ruhu? gibi isimlerle çay olarak kullanılmaktadır. Busebepten dolayı birçok kimyasal çalısmaya da konu olmustur.Ziziphora cinsi türleri ülkemizde oldukça zengin bir yayılıs alanına sahiptir.Bu çalısmanın amacı Ziziphora cinsini olusturan Türkiye'deki taksonların filogenetikiliskilerini ve taksonomik pozisyonlarını net bir sekilde ortaya koymaktır. ITS (ITS1,ITS2 ve 5.8 geni) bölgesinin dizi analizi sonucu elde edilen bilgiler Paup 4.0 [1],BioEdit [2]ve Phyllip3.66 [3]gibi bilgisayar programları yardımıyla filogenetik agaçolusturmada kullanılmıstır.Elde edilen sonuçlar genel olarak morfolojik anahtarla uyum içerisindeçıkmıs ve Ziziphora cinsine ait türler yine kendi aralarında guplar olusturmuslardır.Van yöresinden toplanan Ziziphora taurica ssp. clenioides (E) örneginin morfolojikolarak diger Ziziphora taurica ssp. cleonioides örneklerinden olan farkı moleküleryöntemlerle de açıga çıkartılmıs ve bu örnegin bir alttür oldugunun düsünülmesinisaglamıstır.Anahtar sözcükler: Ziziphora, Lamiaceae, ITS, Moleküler Sistematik

Abstract:
The genus Ziziphora L. (Lamiaceae) is represented with 5 species and 6 taxain Turkey?s flora as Ziziphora clinopodioides Lam, Ziziphora capitata L.,Ziziphora taurica Bieb, Ziziphora persica Bunge ve Ziziphora tenuior L.Ziziphora taurica; consists of 2 subspecies as Ziziphora taurica subsp. cleonioides(Boiss.) ve Ziziphora taurica M. Bieb. subsp. taurica. Except Ziziphoraclinopodioides, the other Ziizphora taxa are annual. They mostly show aromaticfeatures. For this reason, they are used in folk medicine as tea in Anatolia. Thismake them important to be a source of many chemical studies.Taxa belog to Ziziphora are widely distrubuted in Turkey. The aim of theresearch is to determine the phylogenetic relationships and taxonomic positions ofthe taxa belong to Ziziphora which are distrubuted in Turkey. The obtained databy sequence analysing of ITS (ITS1, ITS2 ve 5.8 gene)region is used to constractphylogenetic tree by using Paup 4.0 [1], BioEdit [2]ve Phyllip3.66 [3].The molecular results generally comfirm to the morphological data andZiziphora species forms groups among themselves. Because of its morphologicaldifferences, Ziziphora clinopodioides (E) from Van province shows variability inclinopodioides group and this may be a new subspecies.Key Words: Ziziphora, Lamiaceae, ITS, Molecular Systematic