COVID 19 pandemisinde üniversite öğrencilerinin belirsizliğe tahammülsüzlük ve travma sonrası büyüme düzeyleri arasındaki ilişkide bilişsel esneklik, yalnızlık ve sosyal desteğin aracılık rolü: Farklı modellerin denenmesi
The mediation role of cognitive flexibility, loneliness and social support in the relationship between university students' levels of uncertainty intolerance and post-traumatic growth in the COVID 19 pandemic: Testing different models
Yazar: İCLAL CİVAN İLGÜN
Danışman: PROF. DR. BAHTİYAR ERASLAN ÇAPAN
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın birinci amacı COVID 19 pandemisinde üniversite öğrencilerinin belirsizliğe tahammülsüzlük ve travma sonrası büyüme düzeyleri arasındaki ilişkide bilişsel esneklik, yalnızlık ve sosyal desteğin aracılık rollerinin incelenmesidir. Araştırmanın nicel verileri Anadolu Üniversitesi öğrencilerinden gönüllü olarak katılan 541 öğrenciden toplanmıştır. Araştırmanın ikinci amacı pandemi döneminde travma sonrası büyümeye dair detaylı bilgiler sunmaktır. Araştırmanın nitel verileri 7 gönüllü katılımcı ile yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Travma Sonrası Büyüme Ölçeği (TSBÖ), Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği (BTÖ), Bilişsel Esneklik Ölçeği (BEÖ), Ucla Yalnızlık Ölçeği Kısa Formu (ULS-8), Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBASDÖ) ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılarak elde edilmiştir. 
Araştırmanın nicel boyutunda COVID 19 pandemisinde üniversite öğrencilerinin belirsizliğe tahammülsüzlük ve travma sonrası büyüme düzeyleri arasındaki ilişkide bilişsel esneklik, yalnızlık ve sosyal desteğin aracılık rolünün incelenmesinde Yapısal Eşitlik Modellemesi yapılmış ve bilişsel esneklik, yalnızlık ve sosyal desteğin tam aracılık ettiği ortaya konulmuştur. Elde edilen dolaylı etkilerin bootstrapping analizi ile anlamlı olduğu görülmüştür. Araştırmanın nitel boyutunda COVID 19 pandemisinde travma sonrası büyüme düzeyi yüksek üniversite öğrencilerinin karşılaştıkları güçlüklerin belirsizlik, izolasyon ve uyum güçlüğü konularında zorlandıkları ve bu güçlüklerin üstesinden gelmede bilişsel, ilişkisel, davranışsal ve aşkın baş etme yöntemleri kullandıkları tespit edilmiştir. COVID 19 pandemisinde travma sonrası büyüme düzeyi yüksek üniversite öğrencilerinin travma sonrası büyüme alanlarından kişilerarası ilişkilerde, kendilik algısında, yeni fırsatları fark etmede, yaşamın anlamında, manevi yaşantıda değişim deneyimledikleri ortaya çıkmıştır.

Abstract:
This study is aimed to reveal the mediating roles of cognitive flexibility, loneliness, and social support in the relationship between university students' intolerance to uncertainty and post-traumatic growth levels. The quantitative data of the research consist of 541 students from Anadolu University who participated voluntarily. The qualitative data of the study were collected through semi-structured interviews with 7 volunteer participants with a high level of post-traumatic growth. The data of the study was collected from Personal Information Form, Post-Traumatic Growth Scale (PTAS), Intolerance of Uncertainty Scale (BST), Cognitive Flexibility Scale (CFS), UCLA Loneliness Scale Short Form (ULS-8), Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS) and Semi-Structured Interview Form.
In the quantitative dimension of the study, Structural Equation Modeling was used to examine the mediating role of cognitive flexibility, loneliness, and social support in the relationship between intolerance to uncertainty and post-traumatic growth levels of university students in the COVID-19 pandemic and it was revealed that cognitive flexibility, loneliness and social support were fully mediated. Obtained indirect effects were found to be significant by bootstrapping analysis. In the qualitative aspect of the study, it was revealed that university students with high post-traumatic growth during the COVID-19 pandemic have difficulties in terms of uncertainty, isolation and difficulty adapting and they use cognitive, relational, behavioral and transcendent coping methods to overcome these difficulties. It has been determined that university students with a high-level post-traumatic growth during the COVID-19 pandemic experienced changes in their interpersonal relationships, self-perception, recognition of new opportunities, meaning of life, spiritual life.