1929-33 yılları arasında Cumhuriyet'in güzelleri
Beauties of the Republic between 1929-1933
Yazar: IŞIL KANDOLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FAHRİYE DİNÇER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Cumhuriyet gazetesinin 1929-1933 yılları arasında resmi olarak organize ettiği güzellik yarışmalarını konu alan tezde, 1930'lar Türkiye'sinde ortaya çıkan "yeni kadın" imajı ve bu yıllarda yönetimde yer alan elitlerin kadın politikaları incelenmiştir. Bu çalışmada dönem iktidarının, iktidar çevresinde yer alıp bu projenin parçası olan aydınlar ve yarışmaya katılan kadınlarla yapılan müzakere biçimleri, güzellerin bu müzakeredeki faillikleri kadın tarihi yazımı odağa alınarak tartışılmıştır. Araştırmada Cumhuriyet'in yanı sıra Son Posta, Vakit, Akşam, Milliyet, Resimli Ay, Resimli Şark gibi 1929-1933 yılında çıkan çeşitli gazete ve dergilerin müsabakalar hakkında yaptığı haberlerin söylem analizi yapılmıştır. Yarışmaların jüri heyetinde temsilcileri de olan cemaat gazeteleri Nor Lur ve Aztarar'ın ilgili sayılarına, Keriman Halis'in Hay Gin feminist kadın dergisini ziyareti üzerinden bakılmıştır. Tezde, 2010 yılında 1933 Güzeli Nazire [Eren] Hanım'la yapılan sözlü tarih çalışması ve Naşide Saffet'in yazdığı anılardan yararlanılarak kadınların tarihte özne olarak doğrudan seslerinin duyulmasına katkı sunmak hedeflenmiştir. Bu çerçevede, Türkiye'nin tek parti rejiminin ulusun inşa edilmesi sürecinde gazeteler aracılığıyla yurttaşlarının hayatına giren kadın politikası, kadının kamusal görünürlüğünü artırarak medeni bir ülke olduğunun halkına ve dünyaya ispatlanması ve güzellik yarışmaları üzerinden araçsallaştıran milliyetçi propagandanın pragmatizmi araştırılmıştır. Çalışmada, organizasyonlara katılan kadınların modernleşme projesine dahil olma nedenleri, kendi gündemleri ve faillikleri tartışılmış, bir ulus devlet olarak erken Cumhuriyet'in güzellik yarışmalarının ve modern kadınlığın propagandasını yaparken kullandığı söylem ve bu söylemin etrafında ördüğü mitler analiz edilmiştir.

Abstract:
By spotlighting beauty contests officially organized by Cumhuriyet newspaper in Turkey between 1929 and 1933, this thesis explores the image of "new woman" which emerged in 1930s Turkey and gender policies of the ruling elites governing the country in this era. In this study, the forms of negotiations between the ruling powers of the period, the intellectuals who were part of this project and the beauty pageant contestants; as well as the agency of women in these negotiations are analyzed as a form of women's history writing. The discourses in various newspapers and magazines published between 1929 and 1933; such as Son Posta, Vakit, Akşam, Milliyet, Resimli Ay and Resimli Şark, in addition to Cumhuriyet newspaper are analyzed for their coverage of the competitions. Some issues of the non-Muslim community newspapers Nor Lur and Aztarar, which also had representatives on the jury panel in the competitions are examined through the story of Keriman Halis' visit to the feminist women's magazine Hay Gin's bureau. The thesis also aimed to contribute to the direct voices of women as subjects of history with an interview conducted in 2010 with Nazire [Eren] Hanım, Miss 1933 and by drawing upon the memoirs of Naşide Saffet. Under this framework, the pragmatism of nationalist propaganda instrumentalized through beauty pageants, Turkey's single-party regime proving to its people and the world that it was a civilized country by increasing the public visibility of women and the policy program on women which were introduced to the lives of citizens through newspapers within the process of nation-building of Turkey's single-party regime was inquired. The reasons behind women participating in the competitions involved in the modernization project; their own agendas and their agencies were incorporated in this study. The discourse employed by the early republic as a nation state within the propaganda making of modern womanhood, beauty contests and the myths based on these discourses were also incorporated into the thesis.