Tasfiye talepnamelerine göre Bandırma, Erdek ve çevresine yerleştirilen mübadiller
Exchanges placed in Bandırma, Erdek and its surroundingsaccording to liquidation requests
Yazar: MERVE KAYMAK İNCE
Danışman: PROF. DR. MEHMET KARAYAMAN
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
Fransız İhtilali'nin etkisiyle Osmanlı Devleti'nde yaşayan milletler bağımsızlıklarını ilan etmeye başlamışlardır.  Bu durum bağımsız olan devletler içinde yaşayan Müslümanların baskılara maruz kalmasına yol açmış, Osmanlı Devleti'ni tedbir almaya itmiştir. Önce Bulgaristan'la bir mübadele anlaşması yapılmıştır. Ardından Yunanistan ile mübadele anlaşmasının yapılmasına karar verilmiş ancak I. Dünya Savaşı'nın çıkması nedeniyle görüşmeler yarım kalmıştır. Osmanlı Devleti'nin savaştan yenik çıkması, ardından İzmir'in işgalini takip eden süreçte milli bir direniş baş göstermiş, Büyük Taarruz'un zaferle sonuçlanmasından sonra Mudanya Ateşkes Antlaşması imzalanmıştır. Anadolu'da yaşayan Rumlar, Yunan ordusunun bölgeden çekilmesiyle birlikte Anadolu'yu terk etmeye başlamıştır. Bu süreçte yaklaşık bir milyon kişi Yunanistan'a göç etmiştir. Bu durum Yunanistan'da yeni ekonomik ve sosyal sorunlara sebep olmuştur. Yunan Hükümeti de Türkiye'den gelen göçmenleri yerleştirmek için Yunanistan'da yaşayan yaklaşık yarım milyon Müslümanı ülkesini terk etmeye zorlamıştır. Lozan'ın ilk devresinde taraflar arasındaki görüşmeler neticesinde "Türk ve Rum Ahalinin Mübadelesine Dair Sözleşme ve Protokol" 30 Ocak 1923 tarihinde imzalanmıştır. Çalışmamız, dört bölümden oluşmakta olup, mübadele anlaşması sonucunda Bandırma, Erdek ve çevresine yerleştirilen mübadiller ele alınmıştır. Çalışmamızda mübadillerin bıraktıkları malların karşılığını alabilmesi için "Tasfiye Talepnameleri" adı verilen Bandırma ve Erdek'e ait toplamda 204 belgeyi inceleyerek çıkarımlarda bulunmaya çalışılmıştır. Ayrıca belgelerde kaydı tutulmayan ancak bu bölgede iskân edilmiş olan mübadillerin tespit edilmesi sonucu, kurulan mübadil köyleri hakkında bilgiler vermeye çalışılmıştır. Bandırma ve Erdek tarihine ve mübadiller üzerine yapılacak araştırmalara bir katkı sağlaması amaçlanmıştır.
  
Anahtar Sözcükler: Bandırma-Erdek, Göç, İskân, Mübadele, Tasfiye Talepnameleri.

Abstract:
With the effect of the French Revolution, the nations living in the Ottoman Empire began to declare their independence. This situation caused Muslims living in independent states to be exposed to oppression and pushed the Ottoman Empire to take precautions. First, an exchange agreement was made with Bulgaria, and then the exchange agreement with Greece was left unfinished due to the First World War. In the process following the Ottoman Empire's defeat in the war and the occupation of İzmir, a national resistance emerged, and the Mudanya Armistice Agreement was signed after the victories of the Great Offensive. The Greeks living in Anatolia started to leave Anatolia with the withdrawal of the Greek army from the region. In this process, approximately one million people immigrated to Greece. This situation caused new economic and social problems in Greece. The Greek Government also forced nearly half a million Muslims living in Greece to leave their country in order to settle immigrants from Turkey. As a result of the negotiations between the parties in the first period of Lausanne, the "Convention and Protocol on the Exchange of Turkish and Greek Populations" was signed on January 30, 1923. Our study is about the exchanges settled in Bandırma, Erdek and its surroundings as a result of the exchange agreement and consists of four parts. In this study, we tried to make inferences by examining a total of 204 documents belonging to Bandırma and Erdek, which are called "Liquidation Requests", so that the exchanged people can get the compensation for the goods they left. In addition, we tried to give information about the exchanged villages that were established as a result of the determination of the exchanged people who were not recorded in the documents but settled in this region. We aimed to contribute to the history of Bandırma and Erdek and to the researches on the exchanges.
Keywords: Bandırma-Erdek, Migration, Settlement, Exchange, Liquidation Requests.