Siyasal reklamlarda kadın lider temsili: Meral Akşener örneğinde 2018 Cumhurbaşkanlığı Seçimleri üzerine bir inceleme
Female leader representation in political advertisements: An examination on 2018 President Election in the case of Meral Akşener
Yazar: DERYA SONKAYA
Danışman: PROF. DR. RACİ TAŞCIOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Reklamcılık = Advertising ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Akşener, Meral = Akşener, Meral ; Cumhurbaşkanı = President ; Kadın politikacılar = Women policians ; Kadınlar = Women ; Reklamlar = Advertisements ; Seçimler = Elections ; Siyasal reklam = Political advertising

Özet:
Modern demokrasilerde siyaset olgusunun halkın iradesiyle bütünleştirilmesi
gerekir. Düzen ve birlik oluşturmada birincil rol oynayan ve belirli normlar ile oluşum
gösteren siyaset unsuru, halkı ortak bir ideoloji doğrultusunda hemfikir sahibi yaparak bir
topluluk oluşturmayı amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda siyaset önem kazanırken
siyaseti oluşturan aktörlerin de siyasi arenadaki yeri ve önemi tartışmasız hale
gelmektedir. Türk siyasetinde lider çoğunluğun erkeklerden oluştuğu, yer yer kimi
dönemlerde sayıca az kadın liderin de kendinden söz ettirdiği görülmektedir.
Kadın lider temsilinin ele alındığı çalışmada, feminist bir yaklaşımdan öte siyasi
temsilin öne çıktığı uygulamalardan biri olan siyasal reklamlarda kadın adayın nasıl
konumlandırılmaya çalışıldığı tartışılmıştır. Türk siyasetinde kadın lider olarak Tansu
Çiller'den sonra akla gelebilecek Meral Akşener'in örnek olarak ele alındığı bu çalışma,
her ne kadar iktidara gelmeyi başaramamış olsa da bir parti lideri olması ve son
Cumhurbaşkanı Seçimine tek kadın aday olarak katılması nedeniyle önem
kazanmaktadır. Akşener'in, 24 Haziran 2018 Cumhurbaşkanı Seçimi sürecinde seçim
kampanyasında kullandığı ve Youtube kanalında da yayınlanan siyasal reklamlardan bu
çalışmanın amacına uygun olarak belirlenen üç reklam filmi Roland Barthes'ın
göstergebilim yaklaşımı kullanılarak çözümlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, söz
konusu siyasal reklam filmlerinde kadın adayın yoğunlukla cinsiyetçi bir yaklaşımla daha
erkeksi ve maskulen bir biçimde temsil edildiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Siyasal Reklam, Kadın Aday, Temsil, Meral Akşener, 24 Haziran 2018 Cumhurbaşkanı Seçimi.

Abstract:
Politics must be connected with the will of the people in modern democracies. The
aspect of politics that is constructed with specific rules and plays a key role in generating
order and unity strives to create a community by bringing people together in accordance
with a similar philosophy. In keeping with this goal, as politics acquires traction, the role
and importance of the players who shape politics in the political arena becomes
undeniable. In Turkish politics, the majority of leaders are men, while a small number of
female leaders are acknowledged at times. In the study, which deals with the
representation of women leaders, it is discussed how the woman candidate is tried to be
positioned in political advertisements, which is one of the practices in which political
representation stands out rather than a feminist approach. This study, in which Meral
Akşener, who can come to mind after Tansu Çiller as a female leader in Turkish politics,
is taken as an example, gains importance because she is a party leader and participated as
the only female candidate in the last Presidential Election, although she did not succeed
in coming to power. Three commercials that Akşener used in his election campaign
during the June 24, 2018 Presidential Election were analyzed using Roland Barthes'
semiotic approach, which was determined in accordance with the purpose of this study
from political advertisements published on the Youtube channel. According to the
findings, it has been determined that the female candidate is represented in a more
masculine and masculine way with a predominantly sexist approach in these political commercials.

Keywords: Political Advertising, Female Candidate, Representation, Meral Akşener, Presidential Election of 24 June 2018.