Yoğun bakım hemşirelerinin kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumları ve kateter ilişkili üriner sistem enfeksiyonlarını önlemeye yönelik bilgi düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of the relationship between intensive care nurses' attitudes towards evidence-based nursing and knowledge levels to prevent catheter-related urinary system infections
Yazar: KÜBRA AYMELEK HACIOSMANOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLAY YAZICI
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hematodiagnostik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Kanıta dayalı uygulamalar = Evidence-based practice ; Kateterizasyon = Catheterization ; Kateterler = Catheters ; Tutumlar = Attitudes ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; Üriner sistem enfeksiyonları = Urinary tract infections

Özet:
Araştırma, yoğun bakım hemşirelerinin kanıta dayalı hemşireliğe yönelik 
tutumları ve kateter ilişkili üriner sistem enfeksiyonlarını önlemeye yönelik bilgi 
düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır.
Araştırma, 1 Şubat 2021-1 Mayıs 2021 tarihleri arasında, Ankara Merkez 
sınırları içerisinde bulunan çalışmayı kabul eden hastanelerin yoğun bakım 
ünitelerinde çalışan 247 hemşire ile yapılmıştır. Araştırmadaki veriler, hemşirelerin 
sosyo-demografik özelliklerini içeren soru formu, kateter ilişkili üriner sistem 
enfeksiyonlarını önlemeye yönelik soru formu ve "Kanıta Dayalı Hemşireliğe Yönelik 
Tutum Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde, ikili grup 
karşılaştırmalarında Bağımsız Gruplarda Mann Whitney U testi, üç ve daha fazla grup 
karşılaştırmalarında ise Kruskal Wallis H testi ve post hoc analiz için ise Bonferroni 
düzelmesi ile Mann Whitney U analizi kullanılmıştır. Tüm sonuçlar için p<0.05 değeri 
istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Araştırmadan elde edilen bulgulara göre hemşirelerin kateter ilişkili üriner 
sistem enfeksiyonlarını önleme bilgi puanı ortalama 88,71±9,25 olarak bulunmuştur.
Cinsiyet, eğitim düzeyi, kateter ilişkili üriner sistem enfeksiyonlarını önleme ile ilgili 
eğitim alma durumu ve kanıta dayalı uygulamalar eğitimi alma durumuna göre kateter 
ilişkili üriner sistem enfeksiyonlarını önleme bilgi puanları ortalamaları arasında 
istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir (p<0.001). Kanıta dayalı 
hemşireliğe yönelik tutum ölçeği puan ortalaması 68,62 ±9,93 olarak tespit edilmiştir. 
Cinsiyet, eğitim düzeyi, kateter ilişkili üriner sistem enfeksiyonlarını önleme ile ilgili 
eğitim alma durumu ve kanıta dayalı hemşirelik eğitimi alma durumuna göre kanıta 
dayalı hemşireliğe yönelik tutum ölçeği puanları ortalamaları arasında istatistiksel 
olarak anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir (p<0.001).
Sonuç olarak; Hemşirelerin kateter ilişkili üriner sistem enfeksiyonlarını 
önlemeye yönelik kanıta dayalı uygulamalar doğrultusunda eğitimlerin önemli olduğu 
yinelenmiş olup devamlılığının sağlanması önerilmektedir.

Abstract:
The research was conducted as a descriptive study in order to determine the 
relationship between the attitudes of intensive care nurses towards evidence-based 
nursing and their knowledge levels on preventing catheter-related urinary tract 
infections.
The research was carried out with 247 nurses working in the intensive care units 
of the hospitals that accepted the study within the borders of Ankara Center between 
1 February 2021 and 1 May 2021. The data in the study were collected using a 
questionnaire containing the socio-demographic characteristics of the nurses, a 
questionnaire aimed at preventing catheter-related urinary tract infections, and the 
"Evidence-Based Attitude Scale towards Nursing". In the evaluation of the data, Mann 
Whitney U test in Independent Groups was used for paired group comparisons, 
Kruskal Wallis H test was used for three or more group comparisons, and Mann 
Whitney U analysis with Bonferroni recovery was used for post hoc analysis. A value 
of p <0.05 was considered statistically significant for all results.
According to the findings obtained from the study, the nurses' average 
knowledge score of preventing catheter-related urinary tract infections was found to 
be 88.71±9.25. It was determined that there was a statistically significant difference 
between the mean of knowledge scores on prevention of catheter-related urinary tract 
infections according to gender, education level, education on prevention of catheterrelated urinary tract infections and evidence-based practices training (p<0.001). The 
mean score of the attitude scale towards evidence-based nursing was determined as 
68.62 ±9.93. It has been determined that there is a statistically significant difference 
between the mean scores of the attitude scale towards evidence-based nursing 
according to gender, education level, education on prevention of catheter-related 
urinary tract infections and evidence-based nursing education (p<0.001).
As a result; It has been reiterated that nurses' training is important in line with 
evidence-based practices to prevent catheter-related urinary system infections, and its 
continuity is recommended.