Hatırlanabilir gastronomi turizmi deneyimi, deneyim memnuniyeti ve sadakat ilişkisi: Hatay ve Gaziantep UNESCO Gastronomi Şehirleri örneği /
Yazar: HASAN KÜÇÜKTEMEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OZAN GÜLER
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts ; Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Gastronomi = Gastronomy ; Gaziantep = Gaziantep ; Hatay = Hatay ; Mutfak turizmi = Gastronomic tourısm ; Müşteri deneyimi = Customer experience ; Müşteri sadakati = Customer loyalty ; Sadakat = Loyalty ; Tüketici deneyimi = Consumer experience ; UNESCO = United Nation Educational Scientific and Cultural Organization ; UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı = UNESCO Creative Cities Network

Özet:
Bu tez çalışmasında, Gaziantep ve Hatay'ı ziyaret eden yerli turistlerin hatırlanabilir
gastronomi deneyim deneyimleri, deneyim memnuniyetleri ve sadakat niyetleri arasındaki
ilişkilerin araştırılması amaçlanmıştır. Amacı bağlamında hipotez test edici araştırmalar sınıfına
giren bu araştırmada değişkenler arası ilişkiler, ilişkisel tarama modeli ile incelenmiştir. 4 Ekim
2021 – 4 Nisan 2022 tarihleri arasında Mersin'de bulunan, daha önce Gaziantep ve Hatay'ı
ziyaret eden 18 yaşın üzerindeki bireylerden kolayda örnekleme yöntemi ile toplam 418 geçerli
anket derlenmiştir. Elde edilen verilere ilk olarak sapan analizi, çoklu normal dağılım analizi, güvenilirlik analizleri ve çeşitli geçerlilik analizleri uygulanmıştır. Doğrudan etki hipotezlerinin test edilmesi için Kovaryans Temelli Yapısal Eşitlik Modellemesi (YEM) analizi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre gastronomi deneyim faktörlerinden "Hedonizm (β=0,33)", "Anlam Bulma (β=0,43)" ve "Bilgilenme (β=0,26)" boyutlarının hatırlanabilir gastronomi deneyimi üzerinde olumlu yönde ve anlamlı bir etkiye sahip olduğu (p<0,05) görülmüştür. Buna karşın "Yenilik", "Yerel Kültür", "Yenilenme" ve "Dâhil Olma" boyutlarının anlamsız bir etkisinin (p>0,05) olduğu gözlemlenmiştir. Bir sonraki bulguya göre, yerli turistlerin hatırlanabilir gastronomi deneyimlerinin, gastronomi deneyim memnuniyetlerini (β=0,69) anlamlı ve olumlu yönde etkilediği anlaşılmaktadır. Test edilen son hipotez neticesinde ise gastronomi deneyim memnuniyetinin hem gastronomi deneyim sadakati (β=0,61) hem de destinasyon sadakati (β=0,72) üzerinde olumlu yönde ve anlamlı bir etkiye sahip olduğu görülmüştür. Sonuç olarak gastronomik özellikleri ile ön planda olan Gaziantep ve Hatay'ı daha önce ziyaret eden turistlerin gastronomik deneyimlerini unutulmaz kılmanın yolunun bireylerin deneyimlerinden haz duymaları, anlam bulmaları ve bilgilenmeleri olduğu söylenebilir. Bu şekilde daha kalıcı hale gelebilecek olan gastronomik hatıralar, bireylerin gastronomik memnuniyetleri de olumlu yönde etkileyerek hem destinasyonun kendisine hem de
gastronomik deneyime yönelik çift yönlü bir sadakat oluşturabililir. Böylelikle turistlere
hatırlanabilir gastronomik deneyimler sağlamanın sadece belirli destinasyonlar için değil
gastronomi turizmi çekiciliklerine sahip diğer potansiyel destinasyonlar için de oldukça önemli olduğu söylenebilir.

Abstract:
This thesis aims to investigate the relationship between memorable gastronomic
experience, satisfaction and loyalty intentions of domestic tourists visited Gaziantep and Hatay.
The research, which falls under the category of hypothesis testing researches in the context of
its purpose, investigates the relations between variables via the relational survey model.
Questionnaires collected from the people of whom visited Gaziantep and Hatay before through
convenience sampling method. Between October 4, 2021 and April 4, 2022, a total of 418 valid
questionnaires were collected. Before the multivariable statistical analysis; deviant analysis,
multiple normal distribution analysis and various validity analyzes were applied to the obtained
data. To test the direct effect hypotheses, Covariance Based Structural Equation Modeling (CB-
SEM) analysis was performed. According to the first findings, from the seven dimensions of
gastronomic experience, "Hedonism (β=0,33)", Meaningfulness (β=0,43)", "Knowledge
(β=0,26)" showed positive significant effect on the memorable gastronomy experience (p<0.05).
According to the next finding, it is understood that the memorable gastronomic experiences
have positive significant impact on the gastronomic experience satisfaction (β=0,69). Lastly, it
has revealed that the gastronomy experience satisfaction has a positive and significant effect
both on gastronomy experience loyalty (β=0,61) and destination loyalty (β=0,72).
Consequently, memorable gastronomy experiences of the domestic tourists visited Gaziantep
and Hatay are gathered under three dimensions. Memorable gastronomic experiences have a
strong impact on their satisfaction and so satisfaction affects bilateral behavioral intentions
such as loyalty to destination and loyalty to experience. From this point of view, creating
valuable memorable gastronomic experience and satisfaction could achieve loyalty not only for
destinations but also self of gastronomic experience which could provide wider positive effects
for the potential gastronomy destinations.