Tüketim kültürü sosyolojisi
Sociology of consumption culture
Yazar: UMUT YİĞİT
Danışman: PROF. DR. NURDOĞAN RİGEL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / İletişim Sosyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Sosyoloji = Sociology ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bourdieu, Pierre = Bourdieu, Pierre ; Sosyoloji = Sociology ; Sosyolojik analiz = Sociological analysis ; Tüketim = Consumption ; Tüketim kültürü = Consumption culture ; Tüketim toplumu = Consumption society ; Çöp = Garbage ; İletişim sosyolojisi = Communication sociology

Özet:
Bu tez tüketim kültürü kavramsallaştırmasına sosyolojik bir odaklanma aracılığıyla çöplerden tüketim kültürü analizi yapma girişimini içermektedir. Tüketim kültürünün sosyolojisini anlamlandırmak üzere, üretim biçimlerinin dönüşüm süreci, tüketim ve tüketim kültürü kavramlarının tarihsel ve teorik kökenleri sorgulanmıştır. Ayrıca Osmanlı'dan başlayarak tüketim kültürünün Türkiye'de nasıl yayıldığı sorusuna cevap aranmış ve devamında yaşam biçimleri ve tüketimin kent uzamındaki etkileri ilk bölümde dikkat çekilen gösterge değeri ve modern tüketim kavramları üzerinden tartışılmıştır. 
Pierre Bourdieu'nün alan, habitus ve simgesel sermaye kavramları ışığında adresin simgesel sermayeye dönüştüğü fikri benimsenmiştir. İkinci bölümün ardından araştırma evreni olarak seçilen Beşiktaş'ın simgesel sermaye birikimini sağlayan unsurlar tarihsel, ekonomik ve kültürel ayrımlar vesilesiyle tartışılmış Beşiktaş'ın simgesel sermaye mekânı olduğu düşüncesi en son 2015 yılında yapılan "İstanbul'da Yaşam Kalitesi Araştırması"na dayandırılmıştır. Çalışmanın son bölümünde yönteme katkı olarak henüz Türkçe literatüre girmemiş olan ve çöplerin analizine metodolojik açıdan önemli katkı sunduğu düşünülen garboloji/çöp arkeolojisi yöntemine değinilmiştir. Beşiktaş'ın Türkali mahallesinde yapılan çöp analiziyle bölgede yaşayanların Bourdieu'nün belirttiği "normların yerini stratejilerin aldığı" düşüncesine uygun sonuçlar elde edilmiştir. Özellikle bölgenin yüksek eğitim seviyesinin etkisiyle gelişen simgesel sermaye birikiminin Beşiktaş'ta yaşayanların toplumsal hayatta farklılaşma eğilimlerine hizmet ettiği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Tüketim Kültürü, Simgesel Sermaye, Çöp Analizi, Yaşam Biçimleri, Garboloji, Çöp Arkeolojisi, Pierre Bourdieu

Abstract:
This thesis contains an attempt to make an analysis of the consumption culture through garbage via a sociological focus on the conceptualization of the consumption culture. Transformation process of the manufacturing methods, historical and theoretical roots of consumption and the consumption culture were examined to interpret the sociology of the consumption culture. Also, starting with the Ottoman Empire, answers were sought for the question how the consumption culture expanded throughout Turkey, and then the effects of lifestyles and consumption with regard to the cities were discussed in terms of concepts of the indicator pointed out in the firsts section and the modern consumption. 
In the light of the concepts of place, habitus and symbolic capital by Pierre Bourdieu, the idea that the address has become a symbolic capital was adopted. Following the second section, the elements providing the symbolic capital stock of Beşiktaş, which was chosen as the population, were discussed by means of historical, economic and cultural divisions, and the idea that Beşiktaş is a place of symbolic capital was based on the research "Research on Life Quality in Istanbul" which was most recently completed in 2015. In the last section of the study, the method of garbology/garbage archeology, which hasn't been included in Turkish literature yet and considered to make methodologically significant contribution to the analysis of the garbage, was addressed. The garbage analysis of the Türkali neighborhood in Beşiktaş returned results in compliance with the idea that "norms were replaced by strategies" as indicated by Bourdieu, for the residents in the area. It has been concluded that particularly the symbolic capital stock enhanced by the high level of education in the area served at tendencies of differentiation in social life for the residents in Beşiktaş.

Keywords: Consumption Culture, Symbolic Capital, Garbage Analysis, Life Styles, Garbology, Archaelogy of Garbage, Pierre Bourdieu