Tilapia nilotica'da histopatolojik ve biyokimyasal değişikliklere neden olan pestisit toksisitesi üzerinde askorbik asidin koruyucu ve iyileştirici etkileri
Protective and recovery effects of ascorbic acid on pesticide toxicity induced histopathological and biochemical changes in Tilapia nilotica
Yazar: NESLİHAN KORKMAZ
Danışman: DOÇ.DR. ELİF İPEK CENGİZ SATAR
Dicle Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Biyoloji = Biology ; Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Askorbik asit = Ascorbic acid ; Tilapia nilotica = Tilapia nilotica

Özet:
Alfa cypermethrin çok yaygın bir şekilde kullanılan piretroid insektisitlerden biridir.Deneysel çalışma için altı grup seçildi. Bu gruplar kontrol grubu, aseton kontrol grubu, 0.22?g/l konsantrasyonlu ve temel diyetli grup, 0.22 ?g/l konsantrasyonlu ve askorbik asit ilaveligrup, 0.44 ?g/l konsantrasyonlu ve temel diyetli grup, 0.44 ?g/l konsantrasyonlu ve askorbikasit ilaveli gruplardır. Bunu pestisitsiz su içerisinde 15 günlük bir iyileşme süreci izledi.İyileşme sürecinde ise tüm gruplar askorbik asit ilaveli diyetle beslendi.Cypermethrin uygulama ve iyileştirme evresinde askorbik asitin koruyucu veiyileştirici etkisini ölçmek için uygulamanın 10. ve 20. günü, iyileştirmenin 15. günühistopatolojik ölçümler, uygulamanın 10. ve 20. günü ve iyileştirmenin 7. ve 15. günübiyokimyasal ölçümler yapıldı. Solungaçlarda sekonder lamellerde epitel hipertrofisi, epitelhiperplazisi, epitel ayrılması ve ödem, aneurizm, sekonder lamellerde füzyon gibi lezyonlargözlendi. Sinüsoidlerde kan tıkanması, bulanık şişme, piknotik çekirdek, vakuolerdejenerasyon ve nekroz gibi lezyonlar karaciğerde gözlendi. Böbrekte bulanık şişme, vakuololuşumu, glomerulusta atrofi, hemapoetik dokuda piknotik çekirdek, hiyalin damladejenerasyonu, Bowman mesafesinde genişleme ve nekroz gibi lezyonlar gözlendi.Lezyonların şiddeti artan pestisit konsantrasyonuna ve temel diyete bağlı olarak artış gösterdi.Değişikliklerin çoğu geri dönüşümlüydü. Ancak iyileştirme periyodu sonrasında dahistopatolojik lezyonlar mevcuttur.Biyokimyasal ölçüm olarak protein ve glikojen analizi yapıldı. Protein için kas,karaciğer ve solungaç, glikojen için kas ve karaciğer örnekleri alındı. Uygulama evresinde0.22 ?g/l ve 0.44 ?g/l konsantrasyonlu ve temel diyetli gruplarda protein seviyesi azaldı ve0.22 ?g/l konsantrasyonlu ve askorbik asit ilaveli grupta protein seviyesi ile kontrol arasındafark yoktu. İyileştirme periyodunun 7. ve 15. günü tüm gruplarda protein seviyesi arttı.Benzer şekilde uygulama evresinde 0.22 ?g/l ve 0.44 ?g/l konsantrasyonlu ve temel diyetligruplarda glikojen seviyesi azaldı ve 0.22 ?g/l konsantrasyonlu ve askorbik asit ilaveli gruptaglikojen seviyesi ile kontrol arasında fark yoktu. İyileştirme periyodunun 7. ve 15. günündetüm gruplarda glikojen seviyesi arttı.Anahtar Kelimeler: Askorbik asit, Alfa cypermethrin, Tilapia nilotica, Histopatolojiketkiler, Biyokimyasal parametreler

Abstract:
Alpha cypermethrin is one of the most widely used pyretroit insecticides. Six groupswere chosen for experimental work. These groups were control group, acetone control group,0.22 ?g/l concentration and with basal diet group, 0.22 ?g/l concentration and with ascorbicacid supplementation group, 0.44 ?g/l concentration and with basal diet group, 0.44 ?g/lconcentration and with ascorbic acid supplementation group. The fish were allowed recoveryperiod of 15 days in pesticide-free water. All groups were fed with ascorbic acidsuplementation diet during recovery period.During alpha cypermethrin treated and recovery period, histopathologic parameterswere studied in treated period of 10 th and 20 th day and 15 th day of recovery period, as wellas the biochemical parameters in treated period of 10 th and 20 th, and 7 th and 15 th day ofrecovery period, in order to measure recovery and protective effects of ascorbic acid.Histopathological lesions such as epithelial hypertrophy, epithelial hyperplasia, oedema,epithelial lifting, aneurism of secondary lamellae and fusion of secondary lamellae wereobserved in gills. Blood congestion in sinusoids, cloudy swelling, pyknotic nuclei, vacuolardegeneration, necrosis were observed in liver. Lesions such as cloudy swelling, vacuolation,atrophy in glomerulus, pyknotic nuclei in the hematopoietic tissue, hyaline dropletdegeneration, expansion of space inside the Bowman?s capsule and necrosis were observed inkidney. Severity of lesions increased with increased pesticide concentration, also dependingon basal diet. Most of the changes were reversible, but there were histopathological lesionsafter recovery.Biochemical measurements for protein and glycogen analysis were carried out. Forprotein analysis muscle, liver, gill and for glycogen analysis liver, muscle of tissue sampleswere taken. In treated period, protein levels decreased with 0.22 ?g/l and 0.44 ?g/lconcentration and with basal diet groups, protein levels didn?t vary between the controlgroups and with 0.22 ?g/l concentration and with ascorbic acid supplementation group. 7 thand 15 th days of recovery period, protein levels increased in all groups. Similarly, in treatedperiod glycogen levels decreased with 0.22 ?g/l and 0.44 ?g/l concentration and with basaldiet groups, glycogen levels didn?t vary between the control groups and group with 0.22 ?g/lconcentration and with ascorbic acid supplementation. In 7 th and 15 th days of recoveryperiod glycogen levels increased in all groups.Key words:Ascorbic acid, Alpha cypermethrin, Tilapia nilotica, Histopathologicaleffects, Biochemical parameters