İlk epizod mani hastalarında sistemik inflamatuar belirteçlerin elektrofizyolojik değişikliklerle ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between systemic inflammatory markers and electrophysiological changes in first episode manic patients
Yazar: ERTUĞRUL BİŞGİN
Danışman: DOÇ. DR. DERYA İPEKÇİOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
AMAÇ: Bipolar bozuklukta (BB) inflamatuar parametrelerin artışı önceki çalışmalarda gösterilmiştir. Aynı zamanda bu hasta grubunda kantitatif elektroensefalografi (QEEG) değişiklikleri de bulunmaktadır. Bu çalışma, BB etyopatogenezini anlamak amacıyla, sistemik inflamatuar belirteçlerin elektrofizyolojik değişiklikler üzerindeki etkisini araştırmayı amaçlamaktadır.

GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışmamıza İstanbul S.B.Ü. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri kliniklerinde 2018 – 2023 tarihleri arasında yatarak tedavi görmüş ve DSM-5 tanı kriterlerine göre ilk kez BB manik epizod tanısı almış olan 60 hasta ve 60 gönüllü kontrol grubu dahil edilmiştir. Örneklem, çalışmaya dahil edilme ve dışlanma kriterlerine göre belirlenmiştir. Hasta ve kontrol grubunun başvuruları sırasında çekilmiş olan elektroensefalografi (EEG)'leri ve rutin laboratuvar değerleri incelenmiştir.

BULGULAR: Hasta grubunda, kontrol grubuna oranla monosit (MON) değeri, Nötrofil Lenfosit Oranı (NLR), Monosit Lenfosit Oranı (MLR) ve Nötrofil Albümin Oranı (NAR) istatiksel açıdan yüksek bulunmuştur. Aynı grupta; teta dalgası mutlak gücü global olarak, alfa ve beta dalgası mutlak güçleri frontal ve santral bölgelerde, delta dalgası mutlak gücü ise oksipital bölgede istatiksel anlamda yüksek saptanmıştır. Hasta grubundaki vakaların Kısa Psiyatrik Değerlendirme Ölçeği (KPDÖ) skorları ile Global avgall ve Global avg alfa değerleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı seviyede negatif korelasyon olduğu bulunurken, yine aynı grupta ferritin değerleri ile KPDÖ ve Young Mani Derecelendirme Ölçeği (YMDÖ) skorları arasında istatistiksel açıdan anlamlı seviyede pozitif korelasyon olduğu bulunmuştur. Ayrıca vakaların KPDÖ skorları ile Global SPR ve Global avgdelta değerleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı seviyede pozitif korelasyon olduğu saptanmıştır. Hasta grubunun CRP albümin oranı (CAR) ile parietal alfa ve teta, oksipital alfa ve delta mutlak güçleri arasında negatif korelasyon, platelet lenfosit oranı (PLR) ile temporal teta mutlak gücü arasında ve lenfosit (LYN) değerleri ile Global avg delta değerleri arasında pozitif korelasyon saptanırken, C-Reaktif Protein (CRP) değerleri ile parietal alfa ve teta, oksipital delta mutlak güçleri ile yine negatif korelasyon saptanmıştır. Aynı grupta, YMDÖ skorları ile NLR, NAR ve Global Teta/Beta oranlarının istatistiksel açıdan anlamlı değişkenler olduğu bulunmuştur. 

SONUÇ: Çalışmamızın sonuçları, manik epizod tablosunda inflamatuar hipoteze destek olmaktadır. QEEG indeksleri ve inflamatuar belirteçler manik epizod tablosunun değerlendirilmesinde potansiyel olarak faydalı olabilir. Global artan teta dalgası manik epizodda EEG'nin yavaşladığını gösterebilir. Alfa ve teta dalgalarının birlikte yüksekliği, manik epizodda artan uyku yoksunluğunun yansıması olabilir. İnflamasyon göstergeleri ile beyin dalgaları arasında çeşitli korelasyonlar saptanması BB'de inflamasyon ve bilişsel fonksiyonlar arasındaki ilişkiye dikkat çekebilir. BB etyopatogenezini anlamak için bu alanda daha büyük örneklem sayısına sahip, prospektif, çok merkezli çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar sözcükler: Bipolar Bozukluk, Manik Epizod, Inflamasyon, QEEG

Abstract:
OBJECTIVES: Increased inflammatory parameters in bipolar disorder have been shown in previous studies. QEEG changes are also found in this patient group. This study aims to investigate the effect of systemic inflammatory markers on electrophysiologic changes in order to understand the etiopathogenesis of bipolar disorder.

METHODS: In our study, 60 patients who were hospitalized in the Psychiatry clinics of Istanbul Bakırkoy Prof. Dr. Mazhar Osman Mental Health and Neurological Diseases Training and Research Hospital between 2018 and 2023 and diagnosed with bipolar disorder manic episode for the first time according to DSM-5 diagnostic criteria and 60 healthy controls were included. The sample was determined according to the inclusion and exclusion criteria. EEGs and routine laboratory values of the patient and control groups were analyzed at the time of admission.

RESULTS: Monocyte, NLR, MLR and NAR values were statistically higher in the patient group compared to the control group. In the same group, theta wave absolute power was statistically higher globally, alpha and beta wave absolute powers was higher in frontal and central regions, and delta wave absolute power was higher in occipital region. In the patient group, a statistically significant negative correlation was found between The Brief Psychiatric Rating Scale (BPRS) scores and Global avgall and Global avg alpha values, while in the same group, a statistically significant positive correlation was found between ferritin values, BPRS and Young Mania Rating Scale (YMRS) scores. In addition, there was a statistically significant positive correlation between BPRS scores and Global SPR and Global avgdelta values. There was a negative correlation between CAR and both parietal alpha and theta, occipital alpha and delta absolute power, a positive correlation between PLR and temporal theta absolute power and a positive correlation between LYN values and Global avg delta values, while a negative correlation was found between CRP values and both parietal alpha and theta and also with occipital delta absolute power. In the same group, NLR and NAR and Global Theta/Beta ratios were found to be statistically significant variables.

CONCLUSIONS: The results of our study support the inflammatory hypothesis in the manic episode. QEEG indices and inflammatory markers may be potentially useful in the evaluation of manic episode. A globally increasing theta wave may indicate a slowing of the EEG during a manic episode. The combined elevation of alpha and theta waves may reflect increased sleep deprivation in manic episode. The finding of various correlations between inflammatory markers and brain waves may draw attention to the relationship between inflammation and cognitive functions in bipolar disorder. Prospective, multicenter studies with a larger sample size are needed in this field in order to understand the etiopathogenesis of bipolar disorder.
Keywords: Bipolar Disorder, Manic Episode, Inflammation, QEEG