Pamukta (Gossypium hirsutum L.) su stresi koşullarında verim ve lif kalite özelliklerinin belirlenmesi
Yield and fiber quality traits of cotton (Gossypium hirsutum L.) under water stress conditions
Yazar: SELİM YAŞA
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜL GÖRMÜŞ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Lif kalitesi = Fiber quality ; Pamuk = Cotton ; Verim = Yield

Özet:
Bu çalışma 2021 yılında Çukurova Üniversitesi, Tarla Bitkileri Araştırma ve Deneme arazisinde farklı pamuk çeşitlerinde farklı sulama düzeylerinin verim ve lif kalite özelliklerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Çalışma tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekrarlamalı kurulmuş,  sulama uygulamaları ana parsel, çeşitler alt parsel olarak yerleştirilmiştir. Denemede sulamalar topraküstü damla sulama sistemiyle A sınıfı buharlaşma kabından oluşan 8 günlük birikimli buharlaşmanın % 25, % 50 ve % 100'ünün karşılandığı üç su düzeyi incelenmiştir
Sulama suyunda su kısıntısı arttıkça bitki boyunda önemli ölçüde kısalma, meyve dalı ve koza sayısında, koza ağırlığında, 100 tohum ağırlığında, çırçır randımanında, kütlü pamuk ve lif veriminde, lif uzunluğunda, lif uzunluk uyumu indeksinde, lif kopma dayanıklılığında, lif esneme oranında ve sarılık derecesinde önemli ölçüde azalmalar olmuştur.
Kütlü pamuk verimi farklı su düzeylerinde 2349 to 4592 kg ha-1 aralığında değişim göstermiş, en yüksek kütlü pamuk ve lif verimlerine S100 konusunda May 505 çeşidinde, en düşük kütlü pamuk ve lif verimlerine S25 konusunda tüm çeşitlerde ulaşılmıştır. Kısıntılı sulama uygulamaları istenilir özellikte ince lifleri ve düşük kısa lif içeriklerini oluşturmuştur. 
En ince liflere S25 konusunda May 455 çeşidinde, en kalın (kaba) liflere ise S100 konusunda Fiona, May 455 ve May 344 çeşitlerinde ulaşılmıştır.

Abstract:
This study was conducted to investigate the effect of different irrigation levels on yield and fiber quality traits of different cotton varieties in 2021 at research farm of the Agriculture Faculty of Çukurova University. Trial was arranged in a split-plot system in a randomized complete block with three replicates and irrigation treatments were maintained as main plots, while the varieties were in the sub-plots. In the trial, irrigation water was applied to cotton varieties using drip irrigation method as 100%, 50%, 25% of evaporationfrom Class A Pan corresponding to 8-day irrigation frequencies.
Plant height, number of fruiting branches and bolls per plant, boll weight, 100 seed weight, lint percentage, seedcotton yield, lint yield, fiber length, uniformity index, fiber strenght, elongation and yellowness declined significantly as the water application rate decreased. Seedcotton yield of varieties ranged from 2349 to 4549 kg ha-1 under different irrigation levels. May 505 variety produced the highest seedcotton and lint yields with full irrigation, while all cultivars produced the lowest yields in the I25 treatment.  The finer fibers and the lower short fiber contents were reached in deficit irrigation levels. Finer fibers were obtained from May 505 variety under the I25 treatment, while coarser fibers were obtained with Fiona, May 455 and May 344 varieties under full irrigation.