Mobilya endüstrisinde karlılığı etkileyen faktörlerin belirlenmesi: Karşılaştırmalı lojistik regresyon ve UTADİS yaklaşımları
Determination of the factors effecting profitibility in furniture sector: Comporative logistics regression and UTADİS analysis
Yazar: MEHMET ÇOLAK
Danışman: DOÇ. DR. AYDIN ULUCAN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kar = Profit ; Kar analizi = Profit analysis ; Karlılık = Profitability ; Lojistik regresyon analizi = Logistic regression analysis ; Mobilya endüstrisi = Furniture industry ; Mobilya sektörü = Firniture sector

Özet:
Artan ihtiyaçlar ve mobilya üretim araçlarının artmasıyla, mobilya tarz ve model sayıları artmış, aynı zamanda bunları geliştirme süresi de azalmıştır. Önceleri emek yoğun, düşük teknoloji ve sermaye bileşenleri ile yerel pazara hitap edebilen pek fazla uluslar arası ticarete konu olamayan mobilya sektörü, eskisine oranla daha çok bilgi ve sermaye yoğun bir sektör olarak gösterdiği hızlı gelişimle birlikte yeni moda sektörü haline dönüşmüştür.Mobilya endüstrisi, genelde çoğu geleneksel yöntemlerle çalışan atölye tipi, küçük ölçekli işletmelerin ağırlıkta olduğu bir görünüme sahiptir. Buna karşın 1970'li yıllarla beraber küçük ölçekli işletmelerin yanı sıra, ofis mobilyası başta olmak üzere orta ve büyük ölçekli işletmelerin sayısı artmaya başlamıştır. Fabrikasyon üretim yapan firma sayılarının artmasının yanında sektörde yabancı sermaye payı da artmaktadır. Ayrıca, bu alanda, makine donanımların teknolojik gelişim süreci içinde hızla gelişmesi modern seri üretim makinelerinin, yeni malzemeleri ve mobilya yardımcı araç ve aksesuarlarının son derece gelişmiş yeni teknolojilerle üretilmeye başlanmış olması mobilya üretimini nitelik ve nicelik olarak pozitif bir şekilde etkilemektedir.İşletmelerin geçmişe yönelik faaliyetlerdeki başarının ölçülüp değerlendirilmesi ve ürettiği bu bilgiler ışığında ileriye yönelik kararların alınması işletmenin rekabet gücünü ve başarısını arttırmaya olanak sağlayacaktır.Literatür taramasında mobilya işletmelerinin karlılık performansının araştırılmadığı ve mobilya üretiminde kullanılan girdilerle çıktılar arasındaki ilişkinin şimdiye kadar ölçülmediği saptanmıştır. Bu nedenle küçük, orta ve büyük ölçekli mobilya işletmelerine yönelik hazırlanan anketle, 628 işletmenin verdiği cevaplarla, mobilya sektörünün ve işletmelerinin karlılık performansını etkileyen faktörlerin belirlenmesi bu çalışmanın ana konusunu oluşturmaktadır.Ayrıca, bu çalışma ilk defa çok sayıda (628) işletmeye uygulanmış ve büyük işletmelerin % 93'ünü kapsamaktadır. Çalışma literatür de az uygulamaya sahip UTADİS tekniğinin sistemde yer alması ve Türkiye mobilya sektöründe uygulamasının gerçekleştirilmesi bakımından ve finansal kriterlerin yanında finansal olmayan kriterlerin uygulanması nedeniyle literatürde bir ilki temsil etmektedir.Bu çalışmada, Mobilya işletmelerinden elde edilen verilerle, parametrik olan ölçüm tekniklerinden olan, lojistik regresyon analizi ve Parametrik olmayan ölçüm tekniği olan UTADİS analizi kullanılarak, mobilya işletmelerinin karlılığı etkileyen faktörlerin belirlenmesine çalışılmıştır.

Abstract:
With the increase in the needs and equipments used in furniture industry, the styles and number of the furniture have also increased and at the same time, the time required to design and develop furniture pieces has decreased. Furniture sector that was previously labor-intense, low-technology sector that mostly served to the local market and had not an important place in the international trade has turned into a more information and capital-intense sector as a result of its rapid development and has become a new fashion sector.Furniture industry had a look of a sector mainly consisting of workshops using traditional ways and where small-scale organizations were dominant. Yet, since 1970s, the number of the middle- and large-scale organizations especially dealing with the manufacturing of office furniture has increased. Besides the increase seen in the number of the organizations performing their production activities in factories, the amount of the foreign capital has increased in the sector. Moreover, rapid advancements seen in the machinery used in the sector and development of modern mass-production machines, new equipment, tools, and accessories with the help of cutting-edge technologies have contributed to the enhancement of quality and quantity in the furniture sector.By measuring and evaluating the success in the previous activities, the organizations can have access to important information, and in light of this information, they can make better decisions for future and enhance the competitive power and success of the organization.In the literature review, it was found that there is no study looking at profitability performance of the furniture organizations and the relationships between the inputs and outputs in the furniture sector were not investigated. The present study administered a questionnaire designed to be used with small, middle and large-scale furniture organizations and this questionnaire was administered to 628 organizations. In light of their responses, the study aims to determine the factors affecting the import and profitability performance of furniture sector and organizations.In addition, this study, for the first time, deals with many organizations (628) and covers 93% of the large-size organizations in the sector. The study is the first study in its type in the literature as it incorporates the UTADIS technique into the system and it administers it to the Turkish furniture sector and also the study deals not only with the application of financial criteria but also with non-financial criteria.In the present study, the data obtained from the furniture organizations are subjected to both parametric analysis; logistics regression analysis, and non-parametric analysis, UTADIS analysis, to determine the factors affecting the profitability of the organizations.