Algılanan ebeveyn tutumları ve bağlanma stillerinin yeme tutumu üzerindeki yordayıcı rolü
The predictive role of perceived parental attitudes and attachment styles on eating attitudes
Yazar: BERFİN ÇIPLAK
Danışman: DOÇ. DR. ALİŞAN BURAK YAŞAR
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Algılanan ebeveynlik biçimleri = Perceived parenting styles ; Beslenme ve yeme bozuklukları = Feeding and eating disorders ; Güvenli bağlanma = Attachment security ; Güvensiz bağlanma = Insecure attachment ; Kaygılı ve kaçınan bağlanma = Attachment anxiety and avoidance ; Kayıtsız bağlanma = Indifferent attachmen ; Korkulu bağlanma = Fearful attachment ; Patolojik yeme tutumu = Pathological eating attitudes ; Saplantılı bağlanma = Preoccupied attachment ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment

Özet:
Araştırmanın temel amacı, algılanan ebeveyn tutumları ve bağlanma stillerinin yeme tutumu üzerinde yordayıcı bir rolünün olup olmadığının incelenmesidir. Çalışmanın örneklemini İstanbul ilinde üniversite öğrencisi olan kadın ve erkek bireyler oluşturmaktadır. Araştırmadaki ölçekler 203 katılımcıya uygulanmıştır. Katılımcıların araştırma hakkında bilgilendirilmesi için 'Bilgilendirilmiş Onam Formu' verilmiş ve sosyodemografik bilgilerini öğrenebilmek için 'Sosyodemografik Form' uygulanmıştır. Ardından Algılanan Ebeveyn Tutumlarının puanlanması için 'Anne -Baba Tutum Ölçeği', bağlanma stillerinin değerlendirilebilmesi için Üç Boyutlu Bağlanma Stilleri Ölçeği ve yeme tutumundaki bozulmaları değerlendirmek için Yeme Tutum Testi (YTT-40) uygulanmıştır. Ölçekler arasındaki ilişki düzeyi ve yönü, Pearson Korelasyon analizi ile incelendi. Ayrıca, ölçeklerin demografik değişkenlere göre farklılıklarını incelemek amacıyla Bağımsız Gruplar t-testi ve ANOVA testleri kullanıldı. Yordayıcılık analizi için Basit ve Çoklu Doğrusal Regresyon yöntemlerine başvuruldu. Araştırmada ileri sürülen hipotezler değerlendirildiğinde, güvenli bağlanma bağımsız değişkeni yeme tutumunu yordamaktadır. Bunun yanı sıra bulgulara göre kabul/ilgi bağımsız değişkeni yeme tutumunu yordamaktadır. Kabul/ilgi bağımsız değişkeninin yeme tutumunu negatif yönde yordadığı bulunmuştur. Buna ek olarak psikolojik özerklik bağımsız değişkeni yeme tutumunu yordamaktadır. Sonuçlar psikolojik özerklik bağımsız değişkeninin yeme tutumunu negatif yönde yordadığını göstermektedir. Özetle, bağlanma stillerinin alt boyutu olan güvenli bağlanma; algılanan ebeveyn tutumlarının alt boyutu olan kabul/ilgi ve psikolojik özerklik bağımsız değişkenleri yeme tutumunu yordamaktadır.

Abstract:
The main purpose of the research is to examine whether perceived parental attitudes and attachment styles have a predictive role on eating attitudes. The sample of the study consists of male and female individuals who are university students in Istanbul. The scales in the study were applied to 203 participants. An 'Informed Consent Form' was given to the participants to inform them about the research, and a 'Sociodemographic Form' was applied to learn their sociodemographic information. Then, the 'Parental Attitude Scale' was applied to score Perceived Parental Attitudes, the Three-Dimensional Attachment Styles Scale was applied to evaluate attachment styles, and the Eating Attitude Test (EAT-40) was applied to evaluate deteriorations in eating attitudes. The level and direction of the relationship between the scales were examined with Pearson Correlation analysis. Additionally, Independent Groups t-test and ANOVA tests were used to examine the differences of the scales according to demographic variables. Simple and Multiple Linear Regression methods were used for predictive analysis. When the hypotheses put forward in the research are evaluated, the independent variable of secure attachment predicts eating attitude. In addition, according to the findings, the acceptance/interest independent variable predicts eating attitude. It was found that the independent variable acceptance/interest negatively predicted eating attitude. In addition, the independent variable of psychological autonomy predicts eating attitude. The results show that the independent variable of psychological autonomy negatively predicts eating attitude. In summary, secure attachment, which is the sub-dimension of attachment styles; the independent variables of acceptance/caring and psychological autonomy, which are sub-dimensions of perceived parental attitudes, predict eating attitudes.