T.C. kKltür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü'ne bağlı halk ve çocuk kütüphanelerinin incelenmesi (Ankara il örneği)
Investigation of public and children's libraries in Turkey affiliated to General directorate of libraries and publications of the ministry of culture and tourism (Ankara province example)
Yazar: BEYZA DEVECİ
Danışman: PROF. DR. NERİMAN ARAL
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ankara = Ankara ; Bilgi merkezleri = Information centers ; Halk kütüphaneleri = Public libraries ; Kültür ve Turizm Bakanlığı = The Ministy of Cuture and Tourism ; Kütüphaneler = Libraries ; Çocuk kütüphaneleri = Children's libraries

Özet:
Bu araştırmada, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü'ne bağlı Ankara il merkezinde bulunan halk kütüphaneleri çocuk bölümleri ile çocuk kütüphanelerinin temel unsurlarının (mekân (bina), derme, kullanıcı, personel ve bütçe) değerlendirilmesi ve çocukların gelişimine uygunluklarının incelenmesi amaçlanmıştır. Karma yöntem araştırma deseninin kullanıldığı araştırmanın çalışma grubunu; Ankara ili merkez ilçelerinde hizmetlerine devam eden 22 halk kütüphanesi çocuk bölümü ve çocuk kütüphanesi oluşturmaktadır. Bu kütüphanelerde görevli 22 yönetici, 22 personel ile belirtilen kütüphanelere ziyarette bulunan 22 çocuk (3-18 yaş) ve 22 ebeveyn kullanıcı da araştırmaya dâhil edilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan Çocuk Kütüphaneleri Değerlendirme Anketi, Çocuk Kütüphaneleri Bütçesine Yönelik Değerlendirme Anketi, Çocuk Kütüphanesi Kullanıcılarına Yönelik Yarı Yapılandırılmış Çocuk Görüşme Formu, Çocuk Kütüphanesi Kullanıcılarına Yönelik Yarı Yapılandırılmış Ebeveyn Görüşme Formu ve Çocuk Kütüphanesi Personellerine Yönelik Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılmıştır. Araştırma sonunda nicel verilerin analizinde SPSS programı kullanılarak nitel verilerin analizinde ise MAXQDA programından yararlanılarak betimsel ve içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonucunda; Ankara'daki halk kütüphaneleri çocuk bölümlerinde ve çocuk kütüphanelerinde, fiziksel ortam(mekân-bina) unsurunun çocuk kütüphanesi standartlarına uygun olmadığı, bütçe unsurunun çocuk kütüphanesi hizmet standartları için sınırlı kaldığı ve derme (koleksiyon) unsurunun diğer unsurlara göre çocuk kütüphanesi standartlarına daha yakın olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Kullanıcı unsuru değerlendirildiğinde; kullanıcıların halk kütüphanesi çocuk bölümlerini ve çocuk kütüphanelerini sevdikleri, ancak ziyaret sıklıklarının az olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Personel unsuru değerlendirildiğinde; çocuk kütüphanesi hizmetleri için personel sayısının yetersiz olduğu, görevli personelin mesleğinin genellikle kütüphaneci olduğu ve kullanıcıların personellerin tavır ve davranışlarından memnun olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara dayanarak; Ankara'daki halk kütüphaneleri çocuk bölümlerinin ve çocuk kütüphanelerinin mekân, derme, bütçe, kullanıcı ve personel olmak üzere tüm unsurlarının desteklenmesine yönelik öneriler sunulmuştur.

Anahtar Sözcükler: Çocuk Kütüphaneleri, Halk Kütüphaneleri, Kütüphane

Abstract:
In this study, it is aimed to evaluate the basic elements (space (building), collection, user, staff and budget) of the children's sections of the public libraries in the city center of Ankara under the Ministry of Culture and Tourism affiliated to General Directorate of Libraries and Publications and to examine their suitability for the development of children. The study group of the research in which the mixed method research design was used consists of 22 public library children's sections and children's library that continue their services in the central districts of Ankara. 22 administrators, 22 personnels who are working in these libraries, 22 children (3-18 years old) and 22 parent users who visited the specified libraries were included in the study. Evaluation Questionnaire of Children's Libraries, Evaluation Questionnaire of Children's Library Budget, Semi-Structured Child Interview Form for Children's Library Users, Semi-Structured Parent Interview Form for Children's Library Users and Semi-Structured Interview Form for Children's Library Staff, which are prepared by the researcher were used as data collection tools in the research. SPSS program was used in the analysis of quantitative data while descriptive and content analysis was carried out by using MAXQDA program in the analysis of qualitative data in the research. The results of the study show that the physical environment (space-building) element does not comply with the children's library standards, the budget element is limited for children's library service standards, and the collection element is closer to children's library standards than other elements in the children's sections and children's libraries of public libraries in Ankara. When the user element is evaluated, It is resulted that the users like the children's sections of the public library and children's libraries; however, the frequency of their visits is low. When the personnel element is evaluated, it is concluded that the number of personnel for children's library services is insufficient, the profession of the personnel in charge is usually librarians, and the users are satisfied with the attitudes and behaviors of the personnel. Suggestions based on the results of the research were made in order to support all elements of the children's sections and children's libraries in public libraries in Ankara, including space, collection, budget, users and staff.

Keywords: Children's Libraries, Public Libraries, Library