Sydenham koresinde karbamazepinin tedavideki etkinliği
Efficacy of carbamazepin in the treatment of sydenham's chorea
Yazar: AYŞE AYAPBEK
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN TAN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Karbamazepin = Carbamazepine ; Nüks = Recurrence ; Sydenham koresi = Sydenham's chorea ; Tedavi = Treatment

Özet:
Amaç: Sydenham koresi (SK), çocuklarda korenin en sık nedenidir. Akut romatizmal ateşli hastaların (ARA) %20-%30'unda SK eşlik eder. Yaşam şartlarında iyileşme ve agresif antibiyotik kullanımıyla sıklığı azalmış olsa da ülkemiz, akut romatizmal ateş görülme sıklığı açısından orta ve yüksek riskli toplumlar arasında yer almaktadır. Bununla birlikte SK tedavisinde tam bir konsensüs sağlanamamıştır. Biz bu çalışmamızda SK'da karbamazepinin (KBZ) etkinliğini araştırdık.
Materyal ve Metot: Çalışmaya Ekim 2003- Eylül 2019 tarihleri arasında Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Nöroloji Kliniğinde 5-18 yaş aralığında, SK tanısı ile takip edilen 54'ü kız 23'ü erkek toplam 77 hasta dahil edildi. Hastaların demografik, klinik, laboratuvar ve görüntüleme bulguları geriye dönük incelendi. Karbamazepinin SK'da etkinliğini araştırmak için hastaların tedavi öncesi ve sonrası klinik bulguları karşılaştırıldı. 
Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 11,8 ve K/E oranı 2,3 idi. Korenin lokalizasyonu; %49 jeneralize, %51 hemikore şeklindeydi. Klinik olarak en yüksek oranda el becerisinde bozulma %99 görüldü,  sonra sırasıyla yürüyüş bozukluğu %84 ve konuşma bozukluğu %60 izledi. Sydenham koresi %13 rekürrens gösterdi. Sydenham koresi en yüksek oranda (%97) karditle birlikte izlendi. Bunların yaklaşık yarısı sessiz karditti. Sydenham koreli hastalarda C-reaktif protein (CRP) (%20) ve eritrosit sedimentasyon hızı (ESH) %19 düşük oranda yüksek saptandı. Anti Streptolizin O (ASO) %85 olguda yüksekken boğaz kültürü %17 hastada pozitifti. Hastaların %26'sında üst solunum yolu enfeksiyonu (ÜSYE) öyküsü vardı. Karbamazepinin korenin kliniği üzerine pozitif etkinliği vardı (p<0,05). Karbamazepin ile diğer farmakolojik ajanlar kıyaslandığında, klinik düzelme ve tedavi süresi istatistiksel açıdan farksızdı (p>0,05).
 Sonuç: Sydenham koresi ülkemizde halen önemli bir halk sağlığı problemidir. Karbamazepin düşük dozda bile (10mg/kg/gün) korenin tedavisinde etkilidir. Diğer farmakolojik ajan ve yüksek doz KBZ'nin yan etkilerinden kaçınmak için korenin tedavisinde düşük doz KBZ tercih edilebilir. 

Anahtar Kelimeler: Sydenham koresi, karbamazepin, rekürrens, tedavi

Abstract:
Objective: Sydenham's chorea (SC) is the most common cause of chorea in children. SC is accompanied by in 20%-30% of patients with acute rheumatic fever (ARF). However, the incidence of SC has decreased by means of improvements in life standarts and aggressive antibiotic use, our country is still in the society of medium and high risk in terms of SC incidence. However, there is not a in the treatment of SC. In this study, we investigated the effectiveness of carbamazepine (CBZ) in SC.
Material and Method: Between October, 2003-September, 2019 in 77 patients, between the age of 5-18 years, 54 girls and 23 boys, who were followed-up by a diagnosis of SC in the Pediatric Neurology Clinic of Atatürk University Faculty of Medicine Education and Research Hospital were included in our study. Demographic, clinical, laboratory and radiological imaging findings of the patients were retrospectively analiyzed. To investigate the efficacy of CBZ pre and post treatment in chorea patients clinical findings were compared.
Results: The mean age of the patients was 11,8 and the female/male ratio was 2,3. The localization of chorea was 49% generalized and 51% hemichore. Clinically, the highest rate of impairment was seen in handskill impairment and that was 99%, followed by, gait impairment was 84% and speech impairment was 60%, respectively. Sydenham's chorea showed 13% recurrence. Sydenham's chorea was often seen with carditis (97%). About half of them were silent carditis. 20% of Sydenham's chorea patients had a high rate of C-reactive protein (CRP) and 19% of them had a high rate of erythrocyte sedimentation rate (ESR). Anti Streptolysin O (ASO) was high in 85% of patients, while pharynx culture was positive in 17% of patients. 26% of patients had a history of upper airway infection. Carbamazepine had positive efficacy on chorea clinic (p<0.05). Compared to carbamazepine and other pharmacological agents, the clinical improvement and duration of treatment were statistically same (p>0.05).
Conclusion: Sydenham's chorea is still an important public health problem in our country. Carbamazepine is effective in the treatment of chorea even at low doses (10mg/kg/day). Low-dose CBZ may be preferred in the treatment of chorea to avoid side effects of other pharmacological agents and high-dose CBZ.

Key words: Sydenham's chorea, carbamazepine, recurrence, treatment