İdrarda N-asetil-B-D-glukozaminidaz enziminin ölçümü ve klinik uygulaması /
Yazar: ÖMER KAYA
Danışman: PROF.DR. İSMAİL KURT
GATA / Tıp Fakültesi / Biyokimya ve Klinik Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2004
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
VI- ÖZET Bu çalışmada, idrarda N-asetil-B-D-glukozaminidaz (NAG) enziminin spektrofotometrik bir ölçüm metodu irdelendi ve rutin klinik laboratuarda kullanılması için değerlendirmeler yapıldı. idrarla birlikte yaklaşık elli kadar enzim fizyolojik olarak atılmaktadır. Bunların çoğunun dayanıklı olmaması, ölçümlerinin klinik kullanımını kısıtlamaktadır. Ancak idrardaki NAG, tubüler hücre kaynaklıdır ve aktivitesini uzun süre korumaktadır. Molekül ağırlığının büyük olması nedeniyle NAG, glomerüllerden filtre edilmediğinden, tubüler fonksiyonun bir göstergesidir. İdrardaki artışı tubüllerden aşın serbestleşmesini ve böylece tubüler hasarı göstermektedir. Bizim yaptığımız çalışmada metodun 4-100 U/L aktivite değerleri arasında doğrusal olduğu bulundu. Analitik sensitivitesi 4 U/L olarak saptandı. Normal ve yüksek aktivitelerde yapılan gün içi ve günler arası çalışmalarda değişim katsayısı değerleri sırasıyla %2.62 ve %3.61 ile %5.97 ve %5.7 olarak tespit edildi ve bu değerler klinik kullanım için uygun bulundu. Referans aralık çalışmasında 70 sağlıklı bireyden elde edilen sonuçlara göre tüm yaş grupları için 0-3.72 U/mmol-kreatinin aralığı saptandı. Sonuçlar genel olarak yayınlanmış referanslarla uyumlu bulundu. Substratın (4-Nitrofenil N-asetil beta-D-glukozaminid) en az 30 gün boyunca, +4°C'de buzdolabında ve -30°C'de derin dondurucuda dayanıklılığını koruduğu gözlendi, örneklerin ise -30°C'de derin dondurucuda 15 gün boyunca dayandığı, 30. günde ise idrar NAG aktivitesinde %20-25 civarında kayıp olduğu gözlendi. Metodun klinik uygulama çalışmalarında, sağlıklı bireylerde idrar NAG düzeyleri ile idrar total protein atılımı arasındaki ilişkiyi inceledik ve iki parametre arasında pozitif korelasyon bulduk (p=0.008). Kan kurşun seviyeleri ile idrar NAG düzeyleri arasındaki ilişkinin araştırılmasında ise, kan kurşun seviyesi >5 ug/dL olan grupta idrar NAG seviyeleri, kan kurşun seviyesi <5 ug/dL olan gruba göre istatistiksel olarak yüksek bulundu (p=0.031). Sonuç olarak, reaktifleri laboratuvanmızda hazırlanan, basit spektrofotometrik idrar NAG ölçüm metodu, laboratuvarımıza kurulmuş ve böbrek tubüler hasar göstergesi olarak rutin klinik kullanıma kazandırılmıştır. 38

Abstract:
VII- SUMMARY In this study, a s pectrophotometric method for measurement of urinary N- acetyl-B-D-glucosaminidase (NAG) was used and the value of the use of this test in clinical laboratory was evaluated. About fifty enzymes are excreted into urine physiologically. The practical use of the measurement of these enzymes is limited because of their instability in urine. However, urinary NAG, which originates from renal tubular cells, is stable in urine. Since it is not filtered from glomeruli because of its high molecular weight, NAG is a marker of tubular function. Elevated levels of this enzyme indicate renal tubular damage regarding to oversecretion from tubular cells. In our study, we found that the method was linear between 4-100 U/L, analytical sensitivity was 4 U/L, intraassay and interassay precisions for normal and higher enzyme activities were 2.62%, 3.61%, and 5.97% and 5.7%, respectively, and these results were found to be suitable for clinical use. In the reference range study, according to the results of 70 healthy subjects, a range of 0-3.72 U/mmol-creatinine was obtained. The results were found compatible with published references. The substrate (4-Nitrophenyl N-acetyl beta-D-glucosaminide) was stable either at +4°C or -30°C for at least 30 days. Samples were observed to be stable for 15 days at -30°C and to lose about 20-25% of their activity at the 30th day. In the clinical application of this method, we investigated the relationship between urinary NAG levels and urinary total protein excretion and found a positive correlation between these two parameters (p=0.008). In subjects screened for blood lead levels, urinary NAG levels were found statisticaly higher in the group with blood lead levels >5 ug/dL than the group having <5 ug/dL (p=0.031). As a result, a spectrophotometric method for measurement of urinary NAG using home made reagents was started in our laboratory for the purpose of routine clinical use as a marker of renal tubular injury. 39