Çölyak hastalarının videonistagmografi ile değerlendirilmesi
Assessment of celiac patients with videonystagmography
Yazar: TUĞÇE GÜL ÜZÜMCÜ
Danışman: DOÇ. DR. NEBİL ARK
Turgut Özal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Elektromiyografi = Electromyography ; Vestibül = Vestibule ; Vestibüler fonksiyon testleri = Vestibular function tests ; Video = Video ; Çölyak hastalığı = Celiac disease ; İşitme = Hearing ; İşitme algısı = Auditory perception

Özet:
Çölyak hastalığı (Gluten sensitif enteropati, Gluten enteropatisi, Çölyak sprue, ÇH), genetik olarak yatkın bireylerde, gluten içeren besinlerin alınmasıyla ortaya çıkan ve glutene karşı kalıcı intolerans gösteren otoimmün bir enteropatidir [1-3]. 
Çölyak hastalığın da en belirgin olarak ince bağırsak etkilenir ve malabsorbsiyonla karakterizedir. İnce bağırsağın haricinde diğer organlarda etkilene bilir. Nitekim son yıllarda yapılan bazı çalışmalarda böbrek, karaciğer tutulumu, osteoporoz, vitamin eksikliği ve nörolojik bozukluklar incelendiğinde gluten diyetine uymayan bireylerde farklı etkiler gözlemlenmiştir.
Amaç: Çölyak hastalığının vestibüler sisteme etkisinin olup olmadığını araştırmak.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya çölyak teşhisi almış 40 hasta ve kontrol grubunda sağlıklı 40 gönüllü dahil edildi. Bu katılımcıların KBB muayeneleri sonrasında işitme değerlendirme testleri; saf ses odyogram (SSO), emisyon (TEOAE) ölçümleri yapıldı. Bu testlerden sonra vestibüler sisteminin değerlendirilmesi için Videonistagmografi (VNG) ve Bitermal Test (Hava Kalorik ) ölçümleri yapıldı. Kategorik değişkenler bakımından kontrol ve hasta grupları arasında fark olup olmadığını test etmek için parametrik test varsayımlarının sağlandığı durumlarda pearson ki kare testi, parametrik test varsayımlarının sağlanmadığı durumlarda ise Fisher's exact testi uygulandı. Sürekli değişkenler bakımından kontrol ve hasta gruplar arasında fark değerlendirilmesi test etmek için ise t-testi kullanıldı. Bu testler SPSS (v.22.0) paket programı kullanılarak yapıldı.
Bulgular: Çalışmaya 12-65 yaş arası kadın ve erkek hastalar dahil edildi. Gruplara göre yaş dağılımları incelendiğinde hasta grupta yaş ortalaması 35,00 (standart sapması 16,42), kontrol grubunda yaş ortalaması 26,63 (standart sapması 13,96) dür. SSO ve emisyon değerlendirilmesinde çalışma ve kontrol grubu değerleri arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark yoktu. Çölyak hastalarında VNG test bataryalarında (Gaze-Horizontal de 5, Gaze-Vertikal de 8, Spontan Nistagmus testinde 9, Sakkad Testinde 6, Pursuit Testin de 14, OPK de 20 olguda normal değerler dışında ölçüm yapıldı) kontrol grubuna göre istatiksel olarak anlamlı patolojik farklılıklar bulundu (p < 0,05). 
Sonuç: Çölyak hastalığı olan bireylerde vestibüler sisteminin de etkilendiği tespit edildi.

Anahtar Kelimeler: Çölyak hastalığı, İşitme Sistemi, Vestibüler Sistem, SSO, VNG

Abstract:
Celiac diseases (Gluten sensitive enteropathy, Gluten enteropathy, Celiac sprue, CD) is an autoimmune enteropathy and gluten intolerance which occurs when genetically prone individuals ingest food containing gluten [1-3].
Malabsorption is characteristic for celiac disease and small intestine is most significantly affected site.  Other internal organs can be affected along with small intestine as shown in related literature, for instance, recent studies indicated that there was notable difference when kidney, liver involvement, osteoporosis, vitamin deficiency, and neurological disorders investigated in individuals not following their gluten intolerance diet.
Objective: to investigate whether celiac disease has an impact on vestibular system.
Method: The study comprised of 40 celiac disease diagnosed patients and 40 healthy volunteers. All participants initially underwent an Ear-Nose-Throat examination, then were assessed by otologic examinations and followed by an audiological test; pure sound audiogram (PSO) and emission (TEOAE) test. Following these, videonystagmography (VNG) and Bi-thermal caloric test took place to evaluate vestibular system. In order to compare the control and the study groups in terms of categorical variables, Fisher Exact test was used when parametric assumption was not obtained and Pearson Chi-Square was used when it was obtained. All data collected in the study was analysed by SPSS 20.0 statistical program.
Results: Individuals' age 12 to 65, male and female were included in the study. In categorization of age distribution, the median age of the study group was 35 (SD: 16.42) and the control group's was 26.63 (SD: 13.96). PSO and emission assessments indicated that there was no meaningful difference between the study and the control group. However, according to  celiac patient's VNG battery measurements (Gaze-Horizontal 5, Gaze-Vertical 8, Spontaneous Nystagmus test 9, Sakkad test 6, Pursuit 14, abnormal OPK measurements for 20 cases), significant pathological discrepancies were found (p< 0.05).
Conclusion: The study revealed that vestibular system was affected in individuals with celiac disease.

Key Words: Celiac disease, auditory system, vestibular system, PSO, VNG