Çorum yöresindeki koyunlarda coenurus cerebralis'in yaygınlığı ve moleküler karakterizasyonu
Prevalence and molecular characterization of coenurus cerebralis in sheep in the Çorum region
Yazar: ÖMER ÖZGER
Danışman: DOÇ. DR. CENK SONER BÖLÜKBAŞ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Parazitoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Parazitoloji = Parasitology
Dizin: Coenurus cerebralis = Coenurus cerebralis ; Kistler = Cysts ; Koyun hastalıkları = Sheep diseases ; Koyunlar = Sheep ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Prevalans = Prevalence ; Çorum = Çorum

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı 2019 yılında Çorum mezbahalarında kesilen koyunlarda Coenurus cerebralis'in yaygınlığı ve moleküler karakterizasyonunun belirlenmesidir.
Materyal-Metot: Araştırmada mezbahalarda kesilen 1218 koyun içerisinde klinik olarak coenurosisten şüphelenilen 92 (%71)'si erkek, 36 (%29)'u dişi toplam 128 koyun kafatası incelenmiştir. Kesim sonrasında koyunların kafatasları testere yardımıyla açılmış, beyin ve beyincik dışarıya çıkartılmıştır. Üzerinde kist bulunan 7 adet beyin kayıt altına alınarak Ondokuz Mayıs Üniversitesi Veteriner Fakültesi Parazitoloji laboratuvarına getirilmiştir. Laboratuvarda, beyinlerdeki kistler çıkarılarak fotoğrafları çekilmiş ve beyin dokusundan ayrılarak gerekli ölçümleri yapılmıştır. Her kistten DNA ekstraksiyonu yapılarak, izolatların mitokondriyal sitokrom C oksidaz subunit 1 (COI) gen bölgesi PCR ile çoğaltıldı. Bir izolata ait aynı gen bölgesi sekanslandı ve filogenetik analizler bu örnekle yapılmıştır. İzolat Çorum orijinli olarak GenBank'a kaydedilmiştir.
Bulgular: Klinik semptom gösteren 128 koyundan 7 tanesinde C. cerebralis kistine rastlandı. Her bir beyin ve beyincikte birer kist olduğu gözlendi. Hastalığın prevalansı %5,4 olarak tespit edildi. Morfolojik ve moleküler yönden bulunan numuneler T. multiceps larvası olarak teşhis edildi.
Sonuç: Araştırma sonucuna göre Çorum yöresindeki koyunlarda C. cerebralis'in yaygınlığı %5,4 olarak bulundu. Bölgede koyunculuğun tamamına yakınının meraya dayandığı ve ülkemizde hastalığın prevalansının %1,5 ila %36 arasında olduğu göz önüne alındığında ortalamanın altında bir değerde sonuç çıktığı gözlendi.

Abstract:
Aim: This study aims at defining the prevalence and molecular characterization of the Coenurus cerebralis in the sheeps that were slaughtered in the slaughterhouses in the Çorum region in 2019.
Material and Method: Out of 1218 sheeps that were butchered in the slaughterhouses, the skulls of a total of 128 sheeps, which were clinically suspected of coenurosis have been examined in the study. 92 (71%) of the examined sheep consisted in rams and 36 (29%) of them were ewes. After being cut, the skulls of the sheep were opened using a saw, and the brains and cerebellum were taken out. seven of the brains which were suspected of C. cerebralis were labeled and brought to the Parasitology laboratory of the Faculty of Veterinary Medicine at the Ondokuz Mayıs University. Cysts that were found in these brains were taken out and their images were taken. The necessary measurements were made after they were separated from the brain tissue. DNA extraction was performed from each cyst and the mitochondrial cytochrome C oxidase subunit 1 (COI) gene region of the isolates was amplified by PCR. The same gene region of an isolate was sequenced and phylogenetic analysis was done with this example. The isolate was registered to GenBank with Çorum origin.
Results: Out of 128 sheep which showed clinical symptoms, C. cerebralis was detected in seven of them. A cyst was observed in each brain and cerebellum. The prevalence of the disease was determined to be 5.4%. Samples that were found in terms of a morphological and molecular aspect, were identified as T. multiceps larva.
Conclusion: According to the result of the research, the prevalence of C. cerebralis in the sheep in the Çorum region was found to be 5.4%. Considering that the majority of sheep husbandry in the region is forage-based and that the prevalence of the disease at the country-level is between 1.5% and 36%, the result of the research is below the average value.