İzole büyüme hormonu eksikliğinde büyüme hormon tedavisine yanıtın,klinik ve laboratuvar bulguları ile ilişkisi
The relationship of the response to growth hormone deficiency treatment i̇n the existence of i̇solated growth hormone deficiencywith clinical and laboratory findings
Yazar: BAHRİYE UZUN KENAN
Danışman: PROF. DR. FATMA DEMİREL
Sağlık Bakanlığı / Ankara Çocuk Sağlığı ve Has. Hematoloji Onkoloji Eğt. Arş. Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Büyüme = Growth ; Büyüme hormonu = Growth hormone ; Tedavi = Treatment

Özet:
UZUN KENAN B. Üçüncü Basamak Bir Çocuk Hastanesinin Çocuk
Endokrinoloji Kliniğinde izole Büyüme Hormonu Eksikliğinde Büyüme
Hormon Tedavisine Yanıtın, Klinik ve Laboratuvar Bulguları ile İlişkisi. S.B.
Ankara Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hematoloji Onkoloji Eğitim Araştırma
Hastanesi, Uzmanlık tezi, Ankara, 2015.

 Büyüme hormonu eksikliği 4000-10.000 canlı doğumda bir görülen önemli
bir endokrin boy kısalığı nedenidir. İzole olabildiği gibi diğer hipofizer hormon
eksiklikleri ile kombine de olabilir. Çocuklarda büyüme hormonu eksikliğinde temel
hedef tanının gecikmeden konup tedaviye başlanması ve kemik yaşı ilerlemeden
puberte ile birlikte kazanılması öngörülen hedef boya ulaşılmasıdır.

    Çalışmamızda olgular bazı klinik, oksolojik, biyokimyasal kriterler ve
radyolojik görüntüleme yöntemlerinin kullanılması ile izole büyüme hormonu
eksikliği tanısı aldı. Tanı sonrası tedavi başlanmış olup bir yıllık tedavi ardından
tekrar aynı (oksolojik, biyokimyasal, klinik) parametrelerin denetlenmesi ile tedavi
yanıtına karar verildi ve bu yanıta etki eden klinik, laboratuvar bulguları tartışıldı.
Olgular tedavi yanıtlarına göre iki gruba ayrıldı. Bu iki grupta klinik ve laboratuvar
verileri arasında ne tür farklılıkların olduğu araştırıldı. Bu değerlendirme sonucunda
büyüme hormonu tedavisi ile ortaya çıkan uzama yanıtını etkileyen klinik ve
laboratuvar verilerin belirlenmesi amaçlandı.

         Çalışmamızda Ankara Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hematoloji Onkoloji
Eğitim ve Araştırma Hastanesi çocuk endokrinoloji kliniğine 2009-2013 tarihleri
arasında boy kısalığı yakınması ile başvuran ve izole büyüme hormonu eksikliği
tanısı alan yaşları 2 yıl 5 ay ile 16 yıl 4 ay arasında değişen, yaş ortalaması 
10,5±2,9
yıl olan toplam 205 olgunun dosyaları geriye dönük olarak incelendi. Olguların %
46'sı (n=95) kız, %54'ü (n=110) erkek idi. Olguların %74'ünün tedavi yanıtı iyi,
%26'sının tedavi yanıtı yetersiz olarak bulundu. Tanı yaşı tedavi yanıtı iyi olan
olgularda anlamlı olarak düşük bulundu. BH uyarı testlerine pik yanıtın iyi yanıt
grubunda ( L-dopa pik yanıtı: 2,8±2,1ng/ml, klonidin pik yanıtı: 4,3±2,4 ng/ml) en
düşük olduğu ve BH tedavisine yanıtın da diğer gruplara göre daha iyi olduğu
saptandı. Tedavi başlangıcında IGF-1 düzeyi iyi yanıt grubunda diğer gruplarla aynı
oranda olsa da tedavi ile en yüksek oranda artış bu grupta görüldü. Kız olgularda
erkeklerden farklı olarak IGF -1 düzeyinde tedavi ile daha belirgin artış saptandı.
Final boyda iyi yanıt grubunda diğer gruba göre anlamlı olarak daha belirgin
iyileşme saptandı. İyi yanıt veren olguların hipofiz uzun çapının diğer gruba göre
anlamlı olarak daha düşük olduğu ve mikroadenom, hipoplazi gibi organik
patolojilerin daha sık olduğu görüldü. Büyüme hormonu tedavisi ile tüm grupta
kemik yaşında istatistiksel olarak anlamlı ilerleme görülmekle birlikte iyi yanıt veren
grupta tüm gruba göre daha belirgin ilerleme oldu. Çalışmamızda olguların %
22'sinde çinko eksikliği, %14'ünde demir eksikliği saptandı.

      Sonuç olarak bu çalışmada İBHE'de BH tedavisine büyüme yanıtını etkileyen
önemli faktörler, tedavi başlangıcında yaş, BH uyarı testlerine BH pik yanıtı, Ayrıca
tanıda iz element eksikliği saptanan olgularda replasman tedavisinin de tedavi
yanıtına olumlu anlamda katkı sağladığı görüldü.

Abstract:
UZUN KENAN B. The Relationship of The Response to Growth Hormone
Deficiency Treatment İn The Existence of İsolated Growth Hormone Deficiency
with Clinical and Laboratory Findings in Child Endocrinology Department of a
Teritary Children's Hospital. Ankara Pediatric and Pediatric Hematology
Oncology Training and Research Hospital, Thesis. Ankara, 2015

        The growth hormone deficiency (GHD) is an important endocrine cause of
short stature. The incidence of GHD in children is about 1in every 4000-10.000 live
births. It can be isolated or combined with other hypophyseal hormone deficiencies.
The main goal in the GHD disease in children is to make a diagnosis and begin
treatment without delay to reach the predicted height which shoud be reached with
puberty before the bone age has increased.

     In this study, the cases were diagnosed as isolated growth hormon deficiency
by using clinical, auxological, biochemical criteria and radiologic imaging methods.
After diagnosis of GHD, the treatment has been started and after one year treatment
period, the response of treatment was determined with checking the same parameters
(auxological, biochemical, clinical) and the clinical and laboratory findings thought
to influence the treatment response were discussed. The cases were divided into two
groups according to their treatment responses. It was researched what kind of
differences about the clinical and laboratory findings were existed between two
grups. After this evaluation, it was aimed to determine clinical and laboratory
findings thought to influence height extension response generated by growth hormon
treatment.

 In this study, it was examined the total 205 patient files retrospectively with
patients whose average age was 10,5±2,9 years ranging from 2 years 5 month to 16
years 4 month and compaint was short stature who were admitted to the Ankara
Pediatric and Pediatric Hematology Oncology Training and Research Hospital, Child
Endocrinology Department between 2009 and 2013 years. The 46 percent of the
cases were girl (n=95) and 54 percent of them were boys (n=110). It was found that
the treatment response of 74 percent of the cases was good and 26 percent of the
cases were poor. The diagnosis age was found significantly lower in the cases with a
good treatment response. It was detected that in good response group (L-dopa peak
response: 2,8±2,1ng/ml, clonidine peak response: 4,3±2,4 ng/ml) the GH stimulation
peak response has the lowest rate, and GH treatment response was better than in the
other groups. In the beginning of the treatment, it was seen that although the rate of
IGF-1 level in good response group was similiar to the rates in the other groups, the
largest increase rate were found in this group. It was detected that there was an
increase in the IGF-1 level along with the treatment in girls than boys. There was
more noticeable increase in the good treatment response group as compared to the
other groups, as well as there was statistically significant improvement with the
growth hormon treatment in bone age in all groups. There was statistically significant
improvement in predicted height in the good treatment response group. In this study,
it was detected that there was a zinc deficiency in 22 percent of the cases, an iron
deficiency in 14 percent of the cases. In the good treatment response group the
highest rate of pituitaty gland anomaly was detected and also pituitary craniocaudal
diameters low than the poor response group.

 Finally, in this study it was found that the most important factors influencing
GH treatment in IGHD were the age in the beginning of treatment, GH peak response
to GH stimulation test. Moreover, it was seen that replacement treatment has a
positive contribution to the treatment response in the cases with a trace
element deficiency.