Evli bireylerde temel psikolojik ihtiyaçların evlilik doyumunu yordama gücü
The predictive power of basic psychological needs on marital satisfaction among married individuals
Yazar: SENA ÇALIŞKAN
Danışman: DOÇ. DR. EYÜP ÇELİK
Sakarya Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada, evli bireylerde evlilik doyumu ile temel psikolojik ihtiyaçlar arasındaki ilişkinin incelenmesi ve temel psikolojik ihtiyaçların evlilik doyumunu yordama gücünün belirlenmesi amaçlanmaktadır. Çalışmada ayrıca evli bireylerin evlilik doyumunun cinsiyet ve çocuk sayısı değişkenleri açısından farklılaşıp farklılaşmadığı da incelenmiştir.
Araştırmada ilişkisel tarama yöntemi ile yapılmıştır. Veriler uygun örnekleme yöntemi ile toplanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu %58.9'u kadın, %41.1'i erkek olmak üzere toplam 299 evli bireyden oluşmaktadır. Araştırmanın verileri "Evlilik Yaşam Doyumu Ölçeği" ve "İhtiyaç Doyumu Ölçeği" ile toplanmıştır.
Araştırmada evlilik doyumu ile temel psikolojik ihtiyaçlar arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığını incelemek amacıyla korelasyon analizi yapılmıştır. Evlilik doyumunu temel psikolojik ihtiyaçların yordama gücü de çoklu regresyon analizi ile incelenmiştir. Ayrıca cinsiyet ve çocuk sayısına göre evlilik doyumunun anlamlı bir biçimde farklılaşıp farklılaşmadığı t-testi ve tek yönlü varyans analizi ile belirlenmiştir.
Yapılan regresyon analizi sonucunda, evli bireylerde özerklik ihtiyacının anlamlı seviyede evlilik doyumunu yordadığı; yeterlik ve ilişkili olma ihtiyaçlarını ise yordamadığı tespit edilmiştir. Ayrıca evlilik doyumunun cinsiyete göre anlamlı bir biçimde farklılaşmadığı görülürken, çocuk sayısına göre anlamlı bir biçimde farklılaştığı tespit edilmiştir. Farkın kaynağını belirlemek amacıyla yapılan Scheffe testi sonucunda çocuk sahibi olmayan evli bireylerin puan ortalamalarının üç ya da daha fazla çocuğa sahip olan evli bireylere göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the relationship between marital satisfaction and basic psychological needs among married individuals and determine the predictive power of basic psychological needs on marital satisfaction . Furthermore, the study also examines whether marital satisfaction of married individuals differs according to gender and number of children variables.
The study employed a correlational method. The data were collected using a convenient sampling method. The study sample consisted of a total of 299 married individuals, with 58.9% being female and 41.1% being male. The data for the study were collected using the "Marital Life Satisfaction Scale" and the "Need Satisfaction Scale".
In order to examine whether there is a significant relationship between marital satisfaction and basic psychological needs, Pearson's correlation analysis was conducted in the study. The predictive power of basic psychological needs on marital satisfaction was examined through multiple regression analysis. Additionally, the question of whether marital satisfaction significantly differs according to gender and number of children was determined using t-tests and one-way analysis of variance (ANOVA).
The results of the regression analysis revealed that autonomy need significantly predicted marital satisfaction among married individuals, while competence and relatedness needs did not. Furthermore, it was observed that marital satisfaction did not significantly differ based on gender, but it did significantly differ based on the number of children. Subsequent Scheffe tests were conducted to determine the source of this difference, and it was found that married individuals without children had significantly higher mean scores compared to those with three or more children at a significant level.