Çocukluk çağı istismar yaşantılarının genç yetişkinlik dönemindeki bağlanma süreçleri, psikopatolojik semptomlar, ilişki yeterlilikleri ve aşk tutumları ile ilişkilerinin incelenmesi
The effect of childhood abuse on attachment processes, psychopathological symptoms, psychological tendencies associated with intimate relationships and love attitudes in adulthood
Yazar: DİDEM YÜCEL
Danışman: DOÇ. DR. AYŞEN UFUK SEZGİN
İstanbul Üniversitesi / Adli Tıp Enstitüsü / Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-babaya bağlanma = Parental bonding ; Psikopatoloji = Psychopathology ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment

Özet:
Yücel, D., Çocukluk Çağı İstismar Yaşantılarının Genç Yetişkinlik Dönemindeki Bağlanma Süreçleri, Psikopatolojik Semptomlar, İlişki Yeterlilikleri ve Aşk Tutumları İle İlişkilerinin İncelenmesi, İstanbul Üniversitesi, Adli Tıp Enstitüsü, Sosyal Bilimler Programı, Doktora Tezi, İstanbul, 2014 Yapılan araştırma, çocukluk çağı istismar yaşantılarının genç yetişkinlik dönemindeki bağlanma süreçleri, psikopatolojik semptomlar, ilişki yeterlilikleri ve aşk tutumları ile ilişkilerini incelemek, ayrıca bunları etkileyen çeşitli faktörüleri saptamak amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini, İstanbul il merkezinde bulunan bir vakıf üniversitesinin çeşitli bölümlerinde eğitimlerine devam etmekte olan, 20-30 yaş arası, çocukluk çağı istismar öyküsü bildiren 176, istismar bildiriminde bulunmayan 1058, toplam 1234 kişi oluşturmuştur. Veri toplama sürecinde demografik bilgi formu, "Çocukluk Örselenme Yaşantıları ölçeği", "Ebeveynlere Bağlanma Ölçeği", "Kısa Semptom Envanteri", "Aşk Tutumları Ölçeği","Çok Boyutlu İlişki Ölçeği" ve "İlişki Ölçekleri Anketi" kullanılmıştır. Veriler, basılı formlar ve internet üzerinden olmak üzere iki farklı biçimde toplanmıştır.  Elde edilen verilerin istatistiksel analizleri SPSS paket programı kullanılarak yapılmıştır. Araştırma sonucunda tüm değişkenler açısından iki grup arasında anlamlı farklılıklar olduğu (p<0.05) saptanmıştır. İstismar bildiriminde bulunmuş olan grupta yer alan bireylerin çocukluk dönemindeki bağlanmalarının yetersiz ilgi ve aşırı korumama grubunda olduğu ve zayıf bağlanma/bağlanamama olduğu; yaş, gelir düzeyi ve ebeveynlerin eğitim düzeyinin bağlanma sürecinde etkili olduğu, çocukluktaki bağlanma ile yetişkinlik dönemindeki bağlanma stili arasında anlamlı bir ilişki olduğu ve çocukluk dönemindeki bağlanma sürecinin yetişkinlikte görülen psikopatolojik semptomları etkilediği saptanmıştır. Aşk tutumlarına ilişkin bulgular değerlendirildiğinde, çocukluk çağındaki istismar yaşantılarının tercih edilen aşk biçimi üzerinde etkili olduğu, oyun gibi ve özgeci aşk biçimlerini tercih etmenin cinsiyete göre farklılık gösterdiği, ebeveynlerin yaşam ve evlilik durumlarının aşk biçimlerini etkilediği, ilişki özellikleri ve ilişki yeterlilikleri ile aşk biçimleri arasında anlamlı ilişkiler bulunduğu, yetişkin bağlanma stillerinin tercih edilen aşk biçimi üzerinde etkili olduğu ortaya konmuştur. İlişki yeterliliklerine ilişkin bulgular değerlendirildiğinde, çocukluk çağındaki istismar öyküsünün yetişkinlik dönemindeki ilişkisel değişkenleri etkilediği; yaş, cinsiyet, medeni durum, gelir düzeyi ve ilişki özelliklerinin ilişkisel değişkenlerde anlamlı fark yarattığı saptanmıştır. Yetişkin bağlanma stillerine ilişkin bulgular değerlendirildiğinde, istismar öyküsünün sadece saplantılı bağlanma stili ile ilişkili olduğu, yaşın saplantılı bağlanma ile negatif yönlü, korkulu bağlanma ile pozitif yönlü bir ilişkisinin bulunduğu, ilişki özelliklerinin ve ilişki yeterliliklerinin bağlanma stilini etkilediği ortaya konmuştur. Psikopatolojik semptomlara ilişkin bulgular değerlendirildiğinde ise, istismar öyküsünün tüm psikopatolojik semptomlar ile pozitif yönde bir ilişkisinin bulunduğu, tüm semptomların kadınlarda ve ilişkisi olmayan katılımcılarda daha sık görüldüğü, yetişkin bağlanma stilleri ve aşk biçimleri ile semptomlar arasında anlamlı ilişkiler bulunduğu saptanmıştır.

Anahtar sözcükler: çocuk istismarı, bağlanma, psikopatoloji, aşk tutumları, yakın ilişki

Abstract:
Yücel, D., The Effect of Childhood Abuse on Attachment Processes, Psychopathological Symptoms, Psychological Tendencies Associated With Intimate Relationships and Love Attitudes in Adulthood, Istanbul University, Institute of Forensic Sciences, Social Sciences Doctorate Program, Istanbul, 2014 The aim of this study is to investigate the effects of childhood abuse on attachment processes, psychopathological symptoms, psychological tendencies associated with intimate relationships and love attitudes in adulthood. Sample of the study consisted of  1234 university students between 20-30 ages. 176 participants have reported childhood abuse experiences. Sociodemographical data sheet, Childhood Trauma Questionnaire, Parental Bonding Instrument, Brief Symptom Inventory, Love Attitudes Scale, The Multidimensional Relationship Questionnaire and Relationships Sclaes Questionnarie was used in the data collection process. Data was collected by web forms and printed forms. Current data are statistically analyzed with SPSS. Given data showed that, there are significant differences in all of the variables between two groups (p<0.05). The other finding are: The parenting styles of the  participants parents', who has reported childhood abuse, was found to be low care and low overprotection conceptualized as neglectful parenting. Data showed that, age, income level and parents' education level effects the attachment process in childhood; there is a strong correlation between childhood and adult attachment. The findings on love attitudes showed that, childhood abuse influences the love attitudes preferred. The analysis have yielded that preferring, ludus and agape love style differentiates according to gender. There's a strong correlation between adult attachment and love styles. Data about psychological tendencies associated with intimate relationships showed that, age, gender,  marital status and income level influences the tendencies about intimate relationships. Data about adult attachment showed that there's a strong correlation between child abuse and adult obsessive attachment. There was found a negative correlation between age and obsessive attahchment, while there was a positive correlation between fearful attachment. Data about the psychological symptoms showed that, there a strong positive correlation between childhood abuse and symptoms. 


Key words: child abuse, attachment, psychopathology, love attitudes, intimate relationship