K.T.Ü. kampüsündeki açık mekanların gençlerin stres yönetimindeki etkisinin destekleyici tasarım teorisi kapsamında değerlendirilmesi
K.T.Ü. evaluation of the effect of open spaces on the campus on the stress management of youth within the scope of supportive design theory
Yazar: AYŞE İNCE
Danışman: PROF. DR. SERAP YILMAZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Günümüzde, özellikle kentsel yaşam koşullarında yaşayan bireyler, stres ile sıklıkla mücadele etmek durumundadır. Üniversite yılları, bireylerin yeni sorumluluklar ve beklentilerle karşılaştığı, dolayısıyla yoğun bir değişim ve uyum sürecinin yaşandığı bir dönem olarak öne çıkmaktadır. Bu geçiş dönemi, bireylerin yüksek düzeyde strese maruz kalabileceği bir başlangıç noktası niteliğindedir. Kampüsler, öğrencilerin yeni arkadaşlıklar kurmalarına, günlük yaşamın stresinden uzaklaşmalarına, sosyal becerilerini geliştirmelerine ve bir topluluk duygusu içinde olmalarına olanak tanır. Kampüslerin sağladığı bu imkanlar, öğrencilerin yaşam kalitesini artırarak, refahlarını olumlu yönde etkileyebilir ve psikolojik sağlıklarını güçlendirebilir. Bu bağlamda, kampüs peyzaj tasarımının öğrencilerin algıları ve ihtiyaçları doğrultusunda planlanması, üniversite yaşamının kalitesini belirleyen önemli bir faktördür. Araştırma içeriğini oluşturan literatür taramasında öncelikle stres kavramı, peyzaj tasarımını değerlendirmeye ilişkin kuramlar ve Ulrich'in Destekleyici Tasarım Teorisi ele alınmış daha sonra stres, kampüs ve genç kullanıcı arasındaki etkileşim tartışılmıştır. Araştırma içeriğini oluşturan araştırma modelinde ise öğrencilerin hissettiği stresin, kampüs açık mekanlarının kullanımıyla azaldığını değerlendirmek amaçlanmıştır. İki aşamadan oluşan araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. İlk aşamada gözlem ve anket çalışması ile çalışma alanları belirlenmiştir. Daha sonra, anket tekniği ve Likert tutum skalası kampüs açık mekanlarının Destekleyici Tasarım Teorisi ile stres kavramı üzerindeki etkisi değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre kampüs açık mekanları kullanımı ile öğrencilerin stresinin azaldığı ve olumlu yönde olduğu tespit edilmiştir. Bu sayede stres, kampüs ve genç kullanıcı arasında anlamlı bir ilişki olduğu ortaya koyulmuştur.

Abstract:
Nowadays, especially individuals living in urban living conditions often have to struggle with stress. University years stand out as a period in which individuals encounter new responsibilities and expectations, and therefore experience an intense process of change and adaptation. This transition period is a starting point where individuals may be exposed to high levels of stress. Campuses allow students to make new friendships, escape the stress of daily life, develop social skills and experience a sense of community. These opportunities provided by campuses can improve students' quality of life, positively affect their well-being and strengthen their psychological health. In this context, planning the campus landscape design in line with students' perceptions and needs is an important factor that determines the quality of university life. In the literature review that constitutes the research content, first the concept of stress, theories on evaluating landscape design and Ulrich's Supportive Design Theory were discussed, and then the interaction between stress, campus and young users was discussed. In the research model that constitutes the research content, it is aimed to evaluate whether the stress felt by students decreases with the use of campus open spaces. Quantitative research method was used in the research, which consisted of two stages. In the first stage, study areas were determined through observation and survey study. Then, the effect of campus open spaces on the concept of stress using the survey technique and Likert attitude scale was evaluated with the Supporting Design Theory. According to the results of the research, it has been determined that students' stress decreases and has a positive effect on the use of campus open spaces. In this way, it has been revealed that there is a significant relationship between stress, campus and young users.