Ankilozan spondilit tanılı hastalarda uyku kalitesinin hastalık parametreleri ile olan ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between disorder parameters and sleeping quality in ankylosing spondylitis patients
Yazar: SEZGİN ZONTUL
Danışman: PROF. DR. ZÜHAL ALTAY
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Huzursuz bacak sendromu = Restless legs syndrome ; Spondilit-ankilozan = Spondylitis-ankylosing ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, ankilozan spondilit tanılı hastalarda uyku kalitesinin hastalık parametreleri ve uyku bozukluğu yapabilecek diğer bazı nedenler ile olan ilişkisini değerlendirmektir. 
Gereç ve yöntem: Çalışmaya takipleri devam eden 122 ankilozan spondilit hastası dahil edildi. Hastalar pittsburg uyku kalitesi indeksine göre uyku kalitesi iyi olanlar ve kötü olanlar olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Hastalar yaş, cinsiyet, boy, kilo, medeni hal, eğitim durumu, tanı tarihi, tanı konulan merkez, bugüne kadar aldıkları medikal tedaviler, tedaviye bağlı yan etkiler, geçirdiği cerrahi operasyonlar ve başka bilinen kronik hastalık açısından sorgulandı. Ayrıca bu hastalardan alınan rutin kan tetkiklerinden CBC, AST, ALT, BUN, Kreatinin, sedimentasyon, CRP olgu rapor formuna kaydedildi. Hastalar VAS, short form-36 (SF-36), Uluslararası Huzursuz Bacak Sendromu Çalışma Grubu (UHBSÇG)  kriterleri anketi, beck depresyon, beck anksiyete, BASMI, BASFI, BASDAI ölçekleri ile değerlendirildi. Gruplar bu ölçeklerden elde edilen sonuçlar ile karşılaştırıldı.  
Bulgular: Hastalarda genel popülasyona göre daha yüksek oranda kötü uyku kalitesi ve huzursuz bacak sendromu saptandı. Gruplar arasında ağrı, yaşam kalitesi, depresyon, anksiyete, BASFİ ve BASDAİ açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı. BASMI ve huzursuz bacak sendromu açısından ise anlamlı fark saptanmadı. 
Sonuç: Bu bulgulardan yola çıkarak AS hastalarında uyku bozukluklarına sık rastlandığı ve bunun ağrı, hastalık aktivitesi, anksiyete, depresyon, kötü yaşam kalitesi ve fonksiyonel durum ile yakından ilişkili olduğu saptanmıştır. Ayrıca huzursuz bacak sendromunun AS hastalarında sık rastlanan bir durum olduğu sonucuna varılmıştır. 

Anahtar kelimeler: Ankilozan spondilit, uyku kalitesi, yaşam kalitesi, huzursuz bacak

Abstract:
Objective: The aim of this study was to evaluate the relationship of quality of sleep with disease parameters and other possible reasons of sleep disorder in patients with ankylosing spondylitis.
Materials and methods: 122 patients with ankylosing spondylitis in an ongoing follow-up were included in the study. Patients were divided into two groups according to the Pittsburg Sleep Quality Index due to sleep quality, including patients with good sleep quality and bad sleep quality. Patients were questioned about age, sex, height, weight, marital status, educational status, date of diagnosis, diagnosis center, medical treatments they receive to date, treatment-related side effects, surgery and other known chronic diseases. In addition, CBC, ALT, AST, BUN, creatinine, sedimentation, CRP values of these patients were recorded in the case report form. Patients were evaluated by VAS, short form-36 (SF-36), International RLS Study Group (IRLSSG) criteria survey, Beck depression, Beck anxiety, BASMI, BASFI and BASDAI scales. Groups were compared with the results obtained from the scale.
Results: There were higher rates of poor sleep quality and restless legs syndrome in patients compared to the general population. There were statistically significant differences in pain, quality of life, depression, anxiety, BASFI and BASDAI scores between the groups. There were no statistically significant difference between the groups in terms of BASMI and of restless legs syndrome.
Conclusion: It was detected that sleep disorders are common in patients with AS and these disorders were found to be closely associated with pain, disease activity, anxiety, depression, poor quality of life and functional status based on these findings. Also it was concluded that restless legs syndrome is a common situation in patients with AS.

Keywords: Ankylosing spondylitis, sleep quality, quality of life, restless legs