Obstrüktif uyku apne sendromuhastalarında yüzeyel boyun ve derinense kaslarının elastografi iledeğerlendirilmesi
Evaluation of superficial neck and deep posteriorneck muscles at obstructive sleep apnea syndromepatients with elastography
Yazar: ŞÜKRÜ ŞAHİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. . EMRE KAÇAR
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyodiagnostik Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Çalışmamızın amacı, OUAS hastalarında boyun kaslarında kas geriniminin
değerlendirilmesidir.
Çalışmamıza Mayıs 2012 ile Temmuz 2012 tarihleri arasında Afyon
Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Uyku
Bozuklukları Merkezi'ne başvuran ve tek gece polisomnografi tetkiki sonucu
orta-ağır OUAS tanısı konulan kişiler alındı. Değerlendirilmeye alınan yaşları 27-
74 arasında değişen 50 gönüllü (26 erkek ve 24 kadın), yaş ve cinsiyet yönünden
eşleştirilmiştir. Kontrol grubu horlama şikayeti olmayan kişilerden seçilmiştir.
Boyun cerrahisi geçirmiş ve boyuna radyoterapi alan gönüllüler değerlendirilme
dışı bırakılmıştır.
Tüm olgular, gerçek zamanlı elastografi yazılımı bulunan ultrasonografi
cihazı ile değerlendirildi. Posterior servikal bölge incelemesi için palpasyon ile C4
seviyesi belirlendikten sonra cilt bir kalem ile işaretlenmiştir. Daha sonra bu
düzeyde prob boynun sağ tarafına kaydırılıp 90 derece döndürülerek longitudinal
görüntüler elde edildi. Bu çalışmada multifidus kası ile rotatuar kasları birbirinden
net ayırt edilememiş olup her ikisi multifidus kası olarak adlandırılmıştır. Prob ile
posterior servikal bölgedeki kaslara (trapezius, splenius, semispinalis kapitis
(Sskap), semispinalis servisis (Ssserv) ve multifidus) proba dik gelecek şekilde
insonasyon sağlandı. Anterior servikal bölge incelemesi için boyun anterior
kısmına orta hattın hemen sağına prob konduktan sonra tiroid glandı düzeyinde
sternokleidomastoid(SKM) kası ve strep kasların (sternotiroid ve sternohiyoid)
transvers görüntüleri elde edildi. Mann Whitney U testi kullanıldı. İstatistiksel
anlamlılık 0.05'in altında olan p değerleri olarak kabul edildi.
Boyun kasları için gerinim oranı değerlerinde hasta ile kontrol grubu
arasında anlamlı fark yoktu (p>0,05). Gerek hasta grubunda gerekse kontrol
grubunda en yüksek gerinim oranı değerlerine semispinalis kapitis ve en düşük
gerinim oranı değerlerine trapezius kası sahipti.
42
Gerek kontrol gerekse hasta grubunda boyun sağ-sol tarafındaki kaslar için
karşılaştırmalı gerinim oranı değerleri arasında anlamlı fark yoktu (p>0,05). Hasta
ve kontrol grubunda cinsiyet açısından anlamlı fark yoktu (p>0,05).
US elastografi ile yüzeyel boyun derin ense kaslarında OUAS hastalarında
kas geriniminde artış yoktur. Hem hasta grubunda hem de kontrol grubunda ende
kaslarında en yüksek strain indeks değerlerine semispinalis kapitis kası ve en
düşük strain indeks değerlerine trapezius kası sahiptir. US elastografi boyun kas
yapılarını değerlendirmede tanısal katkı sağlayan bir görüntüleme yöntemidir.

Abstract:
The aim of our study was to evaluate muscle strain in neck muscles in
patients with OSAS (obstructive sleep apnea syndrome).
Patients who presented to Afyon Kocatepe University Faculty of Medicine
Department of Chest Diseases Center for Sleep Disorders between May 2012 and
July 2012 with moderate-to-severe OSAS diagnosed with single night
polysomnography, were included. A total of 50 (26 males, 24 females) healthy
control subjects were also included, matched with the study subjects for age and
sex with ages between 27-74. Control group was picked out of persons without
snoring. Volunteers with previous neck surgery and radiotherapy were excluded.
All subjects were assessed with an ultrasonography device with a real-time
elastography software. For posterior cervical regional evaluation, C4 level was
marked by a skin pen. Next, longitudinal images were obtained by sliding the
probe to the right of the neck and rotated 90 degrees. In this study, multifidus
muscle and rotatory muscles could not be clearly distinguished and both were
named multifidus muscle. Muscles in the posterior cervical region (trapezius,
splenius, semispinalis capitis (Sscap), semispinalis cervicis (Sscerv), and
multifidus) were insonated via the probe in a way to align them perpendicular to
the probe. Assessment of the anterior cervical region was accomplished by
imaging sternocleidomastoid (SCM) and strap muscles (sternothyroid and
sternohyoid) transversely at the level of thyroid gland after placement of the probe
to the anterior aspect of the neck, immediately right to the midline. Mann–
Whitney U-tests were employed and a P value of less than 0.05 was considered
significant.
There was no significant difference between patient and control groups in
terms of strain index values for neck muscles (p>0.05). For both patient and
control groups, the highest and lowest strain indexes were of semispinalis capitis 
44