İşletmelerde etik uygulamalar ile çalışan motivasyonu arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma
A research about the relationship between the ethical practices at the companies and employee motivation
Yazar: MEHMET HÜSEYİN ALBAYRAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. TURHAN ERKMEN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Etik = Ethics ; Motivasyon = Motivation ; İnsan kaynakları = Human resources ; İnsan kaynakları yönetimi = Human resources management

Özet:
Çalışan motivasyonu işletmelerin başarısı için en önemli unsurlardan biridir. Ancak yüksek motivasyonla, çalışanlar en fazla çabayı gösterecek ve bu da işletmelerin gelişimine imkan verecektir. Çalışan motivasyonunu etkileyen birçok unsur bulunmaktadır. Bu unsurların bir kısmı maddi, bir kısmı ise, manevi boyuta sahiptir. Yapılan birçok araştırmada motivasyona etkisi olan faktörler incelenmiştir. İncelenen; ücret düzeyi, terfi imkanları, yönetim tarzı vb. birçok unsurun etik açıdan sorun yaratma potansiyeli bulunmaktadır. Çalışanların, işletmelerindeki uygulamaları etik açıdan nasıl algıladığı konusunun motivasyon düzeyleri ile olan ilişkisinin ortaya konulabilmesi, işletmeleri, uygulamalarının etik açıdan nasıl görüldüğüne de dikkat etmesine neden olacaktır. Bunun için öncelikle, çalışanları motive eden unsurlar iyi bilinmelidir. Ayrıca hem genel, hem de -konu özelinde- iş etiği ile ilgili kavramların bilinmesi, hem işletmelerin hem de çalışanların, sorun yaratabilecek etik çelişkilere düşmemesini sağlayacaktır. Bu çalışmada motivasyon ve etik ile ilgili kavramlar ortaya konmuş ve işletmelerdeki etik uygulamaları ile çalışan motivasyonu arasındaki ilişkinin analiz edilmesi için bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında bankacılık sektörü ele alınmış ve 3 özel banka incelenmiştir. Çalışanların etik algıları ile motivasyonları arasındaki ilişkiye yönelik yapılan analizlerde, işletme uygulamalarının biri dışında (sosyal sorumluluk uygulamaları), tümüne ilişkin pozitif bir ilişki bulunmuştur. Buradan hareketle; çalışanların işletmelerinden, uygulamalarında etik olmalarını beklediği düşünülebilir. Yani; sadece ne yapıldığı değil, nasıl yapıldığı da önemlidir. Ayrıca, bankacılık gibi, özel kanunu olan ve doğası gereği çok fazla etik sorunla karşılaşma potansiyeli olan bir sektör dışındaki diğer sektörlerde de bu ilişkinin incelenmesi ve bankacılık sektöründeki bu uygulama ile benzer sonuçlara ulaşılıp ulaşılmayacağı konusu araştırmaya değerdir.

Abstract:
Personnel motivation is one of the most important issues regarding the companies? success. Only with high motivation, employees will put the most effort and this will make the companies? development possible. There are many elements that affect the employee motivation. Some of these elements are material and some of them are immaterial. There are many researches that analyse the factors affecting motivation. The factors such as level of wages, promotion opportunities, management style etc. have the potential to create ethically problematic situations. Verifying the relationship between employees? ethical perceptions and their motivation will cause the companies pay more attention to their applications? ethical aspects. In order to do that; the factors that motivate the employees should be well known. Also, the knowledge of the ethics generally ?and specifically business ethics- will ease preventing both companies and employees from facing ethical dilemmas. This research contains the concepts of motivation and ethics, and an application regarding the analysis of the relationship between the ethical aspects of companies? practices and employee motivation. Banking sector is the focus sector and 3 private banks were analyzed. Regarding the analysis of the relationship between the ethical perceptions and the motivation of the employees, all the company practices except social responsibility practices indicated a positive correlation. From this point of view, it may be proposed that the employees expect from their companies to behave ethically. As a result; not only what is done but also how it is done is important. Also, it is worth analysing this relationship for the sectors other than banking, that has its special law and contains many potential ethically problematic issues, to see whether similar results would be found.