Afrika'da bazı ağaç türlerinin iklim senaryolarına göre yayılışlarındaki değişimler
Changes of some tree species in Africa according to future climate scenarios
Yazar: SEMA YILMAZ
Danışman: PROF. DR. MERAL AVCI
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İklim Değişikliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Coğrafya = Geography

Özet:
İklim değişikliğinin etkisi Dünya'nın çeşitli yerlerinde farklı biçimlerde ve şiddette kendini göstermektedir. Sonuçlarından yaşayan tüm bitki ve hayvan türleri doğrudan ve/veya dolaylı olarak etkilenirken, yeryüzünün kimi bölgeleri daha hassas ve daha hızlı bir biçimde bu etkiye maruz kalabilmektedir. Gelecekte bitki ve hayvan türlerinin bu değişikliklerden nasıl etkileneceğini öngörebilmek ve koruma çalışmalarının planlamasına yardımcı olmak için farklı çalışmalar yapılmaktadır. Bunların büyük kısmı da iklim senaryolarına göre çeşitli modellerin kullanılmasına dayanmaktadır. 
Bu çalışmada Doğu şempanzelerinin (Pan troglodytes schweinfurthii) Afrika kıtasındaki yayılış alanında doğal olarak ortaya çıkan belli başlı ağaç türlerinden bazılarının iklim değişikliğinden nasıl etkileneceğinin ortaya konulması hedeflenmiştir. Arboreal bir tür olan dolayısıyla belirli ağaç türleriyle yakın ilişki içinde olan Pan troglodytes schweinfurthii türünün yayılış alanı da bu ağaç türlerinin varlıklarının korunmasına bağlı olduğu açıktır. Zira şempanzelerin beslenme ve yuvalama amacıyla özellikle Ficus ve Celtis türlerini kullandıkları bilinmektedir. Bu sebeple şempanzelerin kullandığı bu ağaç türlerinin iklim değişikliğine karşı olası etkilerini değerlendirmek çalışmanın temel amacıdır. 
Bunun yanında çalışmada modellemesi yapılan ağaç türlerinin sadece şempanzeler tarafından değil birçok farklı canlının yaşam alanı ve besin kaynağı olması bu ağaçların taşıdığı değeri ve kuşkusuz çalışmanın da önemini arttırmaktadır. Bu ağaçların bir diğer özelliği ise insanların bu ağaçları çeşitli şekillerde faydalanması sebebiyle sahip olduğu kültürel özelliklerdir. 
Anahtar Kelimeler: İklim Değişikliği, dağılım modelleri, gelecek senaryoları, Afrika.

Abstract:
The impact of climate change is manifested in different forms and violence in various parts of the world. While all plant and animal species living directly and/or indirectly are affected by the consequences, some parts of the earth are affected more sensitive and faster. Numerous studies are being carried out to predict how future plant and animal species will be affected by these changes and to help plan conservation activities. Most of these studies are based on using these models according to climate scenarios.
In this study, it is aimed to reveal how some of the major tree species naturally occurring in the distribution area of Eastern chimpanzees (Pan troglodytes schweinfurthii) in Africa will be affected by climate change. It is clear that the distribution area of the Pan troglodytes schweinfurthii, therefore has a close relationship with some trees, accordingly their survival storyline depends on the protection of the existence of these tree species. These chimpanzees are known to use particular tree species for feeding and nesting purposes. I modeled the distribution of Ficus sur, Ficus mucosa, and Celtis mildbraedi used for feding and Cynometra alexandri, Trichilia rubescens, and Celtis durandi used for nesting by Eastern chimpanzees determining according to GCM scenerios.
The main purpose of this study is to evaluate the possible effects of these tree species used by chimpanzees against climate change. In addition, the matter of these tree species is not significant only just for chimpanzees, but also as the habitat and food sources of many other animals such as birds, insects and humans, and this increases the importance of the study. 
Key words: Climate change, distribution models, future scenarios, Africa.