Sivas ili Divriği Hafik ve Zara yöresi kilimleri
The carpets belonging to Divriği Hafik and Zara vicinties of the city of Sivas
Yazar: EBRU SUBAŞI
Danışman: PROF.DR. RECAİ KARAHAN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Sanat Tarihi = Art History

Özet:
Bu çalışmanın konusu ?Sivas linin Divriği, Hafik ve Zara Yörelerine AitKilimler? başlığı altında, büyük çoğunluğu evlerde ve özel koleksiyonlarda bulunandokuma yaygılardan oluşmaktadır.Bir katalog çalışması niteliğinde ki tez kapsamı içerisinde, sayıları yaklaşık yüz(100) civarında olan kilimlerin incelenmesi sonucu kırk dört (44) adet örnek seçilerekyöresel özellikleri farklı örneklerde dikkate alınmak suretiyle incelenmiştir. Seçilen buörnekler, içindekiler bölümünde sunulan konu başlıkları düzeni içerisinde; yöre tespiti,renk, uygulanan dokuma tekniği, malzeme, dokuma kalitesi, motif, kompozisyon vb.teknik ve estetik özellikleri bakımından tanıtılmaya çalışılmıştır.Yapılan incelemeler sonucu eserlerin bir kısmının ufak tefek tamirler geçirdiği,bir kısmında ise ezik ve yırtılmaların oluştuğu gözlenmiş, buna rağmen büyükçoğunluğunun iyi durumda olduğu tespit edilmiştir.Araştırmamızın konusunu teşkil eden örneklerde de görülebileceği gibi, Sivas iliDivriği, Hafik, Zara yörelerine ait dokumalarda genellikle ilikli kilim ve kilim- cicimtekniği kullanılmıştır. ncelenen örneklerin büyük çoğunluğunu taban kilimioluşturmakla birlikte yolluk ve un çuvalı gibi farklı örneklerde yer almaktadır. Yöredekilim üretiminde kendine has doğal hammadde ve boya kullanımı devam etmektedir.Ancak son yıllarda sanayinin gelişmesiyle yünün yerine farklı elyaf türlerininkullanıldığı ve ipliklerin kimyasal boya ile renklendirildiği olumsuz bir gelişme olarakgözlenmektedir. Dokumalarda geleneksel Türk motif ve desenlerinin yanı sıra Anadoludışından nakledilen motif ve kompozisyonlara da rastlamak mümkündür. Yakın yöre vesınır bölgelerden göçebe aşiretlerle olan kültür alışverişi, zamanla dokumalara yansımış,bu da dokumaların renk, kompozisyon, motif, malzeme vb. özelliklerinin bozulmasınaneden olmuştur.Değerlendirme ve karşılaştırma bölümlerinde ise, incelenen örneklerdoğrultusunda Sivas kilimlerinin yöresel teknik ve estetik özelliklerinin belirlenerekdiğer bölge ve yörelerle karşılaştırılması yapılmış ve bu değerlendirmeler ışığındageleneksel Sivas yöresi kilimlerinin Türk ve Dünya dokuma sanatı içerisindeki yeribelirlenmeye çalışılmıştır.

Abstract:
The subject of this study consists of woven ground coverings most of which areavailable at homes and private collections, under the title of ? The Carpets Belonging toDivriği, Hafik end Zara Vicinities of the city of Sivas.?In the content of this catalogue featured thesis, as a result of examining about ahundred (100) carpets, fourty - four (44) samples were chosen and examined taking intoconsideration of regional features in different samples. Those chosen samples, in theorder according to the titles of contents section; determining the vicinity, colour, thetechnique of woven practised, material, waving quality, motif, composition etc,authentic, technical and esthetic aspects were tried to be described. After examining, itis observed that some of the works were slightly restored and some had bruises andtorn, however most of them were a good condition.As it can be seen on the samples which consist our research, usually marrowycarpet and carpet - hanging (cicim) techniques were used in the wovens belonging toDivriği, Hafik and Zara of Sivas. Most of the samples examined serve as ground carpetas well as different examples such as hall rug and wheat bag. Using natural material andpaint peculiar to the locality for making carpets continues. But in recent years, as anegative development, it is observed that instead of wool, different kinds of fibers wereused and that the threads were colored with chemical paints. It?s possible to seetraditional Turkish motif and designs as well as the motif and compositions taken fromnon - Anatolian regions. The cultural interaction caused a deformation on the featuressuch as colour, composition, motif and material etc.As for evaluation and comparison sections, according to the samples, localesthetical and technical features were determined and compared to the other regions andthe position of the carpets of Sivas region in Turkish and world waving art was tried tobe determined in the light of these evaluations.A bibliography together with a list of drawings and pictures were given and thepictures were added as signboard to the end in the final of the thesis.