Ortaokul öğrencilerinin matematik kaygısı, öğrenilmiş çaresizlik ve matematiğe yönelik tutum düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi
The investigation of relationships among the levels of secondary school students'mathematics anxiety, learned helplessness and attitudes toward mathematics
Yazar: MERVE NUR TAN
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN SOLAK
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kaygı = Anxiety ; Kaygı düzeyi = Anxiety level ; Matematik = Mathematics ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Ortaokul öğretmenleri = Secondary school teachers ; Çalışma tutumları = Working attitudes ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; Öğrenilmiş çaresizlik = Learned helplessness

Özet:
Araştırmanın amacı ortaokul öğrencilerinin matematiğe yönelik kaygılarını, tutumlarını ve öğrenilmiş çaresizliklerini incelemektir. Ayrıca bu değişkenlerin sınıf düzeyine, cinsiyete, matematik başarısına, anne-baba öğrenim durumuna, mesleğine, matematik çalışma süresine göre anlamlı düzeyde farklılaşıp farklılaşmadığı araştırılmıştır.
Örneklem grubu, seçkisiz olmayan örneklem türlerinden uygun örnekleme yoluyla seçilmiş, Karaman'da bulunan 4 ortaokulun 625 öğrencisinden oluşmaktadır. 
Veri toplama aracı olarak "İlköğretim Öğrencileri İçin Matematik Kaygı Ölçeği" (Bindak, 2005), "Matematikte Öğrenilmiş Çaresizlik Ölçeği" (Uysal-Koğ, 2012)  ve "Matematiğe Yönelik Tutum Ölçeği" (EARGED) kullanılmıştır.
Verilerin analizinde SPSS 20 ile Frekans, Ortalama, Standart Sapma, t-Testi, ANOVA, Scheffe Testi, Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Testi ve Regresyon Analizi kullanılmıştır. Ulaşılan sonuçlar aşağıda verilmiştir:
Öğrenci cinsiyetleri ile matematiğe yönelik; tutumları, kaygıları ve öğrenilmiş çaresizlikleri arasında anlamlı farklılık yoktur.
Öğrencilerin sınıf düzeyleri matematik tutumlarına, kaygılarına ve öğrenilmiş çaresizliklerine anlamlı etki etmektedir.
Öğrencilerin matematik başarıları kaygılarında ve öğrenilmiş çaresizliklerinde negatif yönde, tutumlarında pozitif yönde anlamlı farklılaşmalar oluşturmaktadır. 
Anne öğrenim durumu ile matematiğe yönelik; kaygı, tutum, Sabit-Değişken alt boyutu arasında anlamlı farklılaşmalar bulunmazken, İçsel-Dışsal ve Genel-Özel alt boyutları için anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Baba öğrenim durumunun matematiğe yönelik tutumu ve Sabit-Değişken alt boyutunu açıklamada anlamlı etkisinin olmadığı, diğer değişkenlerin baba öğrenim durumuna göre anlamlı şekilde farklılaştığı görülmüştür.
Öğrencilerin matematiğe yönelik; kaygıları, tutumları ve öğrenilmiş çaresizlikleri anne mesleklerine göre anlamlı farklılık göstermezken; baba meslekleri bu değişkenlerin hepsinde anlamlı farklılık oluşturmaktadır. Günlük matematik çalışma süresi bu değişkenleri anlamlı şekilde etkilemektedir.
Matematik kaygısı ile öğrenilmiş çaresizlik arasında pozitif yönlü;  tutum arasında negatif yönlü anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Matematik kaygısı bağımlı değişken olarak alındığında, bağımsız değişkenlerin matematik kaygısını % 68 yordadığı belirlenmiştir. 



Anahtar Kelimeler: Matematik Kaygısı, Matematikte Öğrenilmiş Çaresizlik, Matematiğe Yönelik Tutum

Abstract:
In this study, relationships among secondary school students'anxiety, attitudes, learned helplessness in mathematics were examined. In addition, whether these variables significantly differentiate or not differentiate for grade level, gender, mathematics achievement, parental education status- profession, daily  the time devoted math was investigated. 
The sample of study were composed of 625 students who educated on, selected convenience sampling from nonrandom sample types, 4 different schools.
The data were gathered with "Maths Anxiety Scala for Primary School Students" (Bindak, 2005); "Math Attitude Scala" (EARGED), "Learned Helplessness in Mathematics Scala" (Uysal Koğ, 2012).
The data obtained from the survey were evaluated using SPSS 20 and the relevant frequencies, arithmetic means and standard deviation values were calculated. Independent samples-t test, (ANOVA), Scheffe test, Pearson Moments Correlation Coefficient Analysis and Regression Analyse were applied. The statistical analysis of the data revealed the following findings:
There was no difference among students' genders and their anxieties, attitudes and learned helplessness in mathematics.
Students' anxiety, attitudes, learned helplessness in mathematics showed statistically significant differences according to grade levels
It was found that there was a positive and significant relation between students' mathematics achievements and attitudes towards mathematics. There was a negative and significant relation between students' mathematics achievements and anxiety, learned helplessness levels.
There was no significant differences among students' mothers' educational status and students' anxiety, attitudes and learned helplessness for Constant-Variable subscale in mathematics. There was significant differences among mother educational status and Internally-Externally subscale learned helplessness. It was observed that father educational status had no significant effect on the explanation of attitudes towards mathematics and learned helplessness for Constant-Variable subscale but for other subscales there was significant differences between education status and math anxiety, learned helplessness.
There was no significant differences among students' anxiety, attitudes, learned helplessness in mathematics and their mothers' professions, while significant differences were observed among students' fathers' professions and mathematics anxiety, attitudes and learned helplessness. 
Positive correlation was found between maths anxiety and learned helplessness. Besides negative correlations between maths anxiety and attitudes. Attitude and learned helplessness in maths were significant factors which explained maths anxiety with % 68 percent when maths anxiety was dependent variable.



Key Words: Mathematics Anxiety, Learned Helplessness and Attitude Toward Mathematics