Beden eğitimi öğretmenlerinin beden okuryazarlığı algıları ile öz yeterlik algıları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between physical education teachers' perceptions of physical literacy and their perceptions of self-efficiency
Yazar: YUNUS MACAR
Danışman: DOÇ. DR. ELİF NİLAY ADA
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Spor = Sports
Dizin: Beden eğitimi = Physical education and training ; Görsel okuryazarlık = Visual literacy ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı beden eğitimi öğretmenlerinin beden okuryazarlığı algıları ile öz yeterlik algıları arasındaki ilişkinin farklı değişkenler açısından incelenmesidir. Araştırmaya Konya ilinde resmi okullarda görev yapan (%35.8; n=107 kadın ve %64.2; n=192 erkek) toplam 299 beden eğitimi öğretmeni gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmada kullanılan veri toplama araçları; araştrımacı tarafından hazırlanan ''Demografik Bilgi Formu'', Sum, Ha, Cheng, Chung, Yiu, Kuo, Yu ve Wang (2016) tarafından geliştirilen ve Türkçe'ye uyarlaması Munusturlar ve Yıldızer (2020) tarafından yapılan "Algılanan Beden Okuryazarlığı Ölçeği" ile Tschannen-Moran ve Woolfolk Hoy (2001) tarafından geliştirilen, Türkçe uyarlaması Çapa, Çakıroğlu ve Sarıkaya (2005) tarafından yapılan ''Öğretmen Öz yeterlik Ölçeği''dir. Verilerin analizinde önce betimsel istatistikler kullanılmış; daha sonra ölçekler arasındaki ilişkinin tespit edilmesi için parametrik testlerden Pearson korelasyon Analizi, ikili karşılaştırmalar için Bağımsız Gruplar t-Testi, üçlü veya daha fazla karşılaştırmalar için de F Testi (ANOVA), farklılığın kaynağının belirlenmesinde ise Tukey posthoc testleri kullanılmıştır.
Yapılan analizler sonucunda beden eğitimi öğretmenlerinin beden okuryazarlığı algılarının yalnızca sporcu öz geçmişine göre anlamlı şekilde farklılaştığı bulunmuştur (p<0.05). Diğer değişkenler (cinsiyet, meslek yılı, okul kademesi, okul bölgesi/yeri ve öğrenim durumu) beden eğitimi öğretmenlerinin beden okuryazarlığı algıları üzerinde anlamlı farklılıklar olmadığını ortaya koymuştur (p>0.05). Beden eğitimi öğretmenlerinin öz yeterlik algılarının cinsiyet ve meslek yılı değişkenlerinde sadece sınıf yönetimi alt boyutunda; sporcu öz geçmişi değişkeninde ise tüm alt boyutlarda ve ölçek toplam puanında anlamlı farklılıklar bulunmuştur (p<0.05). Diğer değişkenler (okul kademesi, okul bölgesi/yeri ve öğrenim durumu) beden eğitimi öğretmenlerinin öz yeterlik algıları üzerinde anlamlı farklılıklar olmadığını ortaya koymuştur (p>0.05). Araştırmanın ana problemi olan beden eğitimi öğretmenlerinin beden okuryazarlığı algıları ile öz yeterlik algıları arasında pozitif yönlü ve orta düzeyli ilişki bulunmuştur (p<0.05). Sonuç olarak beden eğitimi öğretmenlerinin beden okuryazalığı algıları arttıkça öz yeterlik algılarının artacağı; diğer bir ifadeyle öz yeterlik algıları arttıkça beden okuryazarlığı algılarının artacağı söylenebilir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between physical education teachers' perceptions of body literacy and their self-efficacy perceptions in terms of different variables. A total of 299 physical education teachers (35.8%; n=107 women and 64.2%; n=192 men) working in public schools in Konya voluntarily participated in the research. Data collection tools were used in the research; "Demographic Information Form" prepared by the researcher; and the "Perceived Body Literacy Scale was developed by Sum et al. (2016) and its Turkish adaptation was made by Munusturlar and Yıldızer (2020); and Tschannen-Moran and Woolfolk Hoy (2001)'s Self-Efficacy Scale but it's the Turkish adaptation was made by Çapa, Çakıroğlu and Sarıkaya (2005). In the analysis of the data, descriptive statistics were used firstly; then, Pearson correlation analysis was used to determine the relationship between the scales, Independent Groups t-Test for pairwise comparisons, F Test (ANOVA) for three or more comparisons, and Tukey posthoc tests were used to determine the source of the difference.
As a result of the analyzes, it was found that the physical education teachers' perceptions of physical literacy differed significantly only according to the athlete's sport carreer (p<0.05). Other variables (gender, professional year, school level, school district/location and educational status) did not reveal significant differences on physical education teachers' perceptions of physical literacy (p>0.05). The self-efficacy perceptions of physical education teachers were only in the classroom management sub-dimension in the variables of gender and professional year; but significant differences were found in all sub-dimensions and the total score of the scale in the athlete's sport career variable, (p<0.05). Other variables (school level, school district/location and educational status) did not reveal significant differences in physical education teachers' self-efficacy perceptions (p>0.05). A positive, moderate relationship was found between the physical education teachers' perceptions of body literacy and their self-efficacy perceptions, which is the main problem of the study (p<0.05). As a result, as physical education teachers' perceptions of body literacy increase, their self-efficacy perceptions will increase; In other words, it can be said that as self-efficacy perceptions increase, body literacy perceptions will increase.