Kırım hanlarının imar faaliyeti ve mezar taşları
Construction activities and tombstones of the crimean khans
Yazar: NİCOLE SİLVİA KANÇAL
Danışman: PROF. DR. ARA ALTUN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1997
Konu: Sanat Tarihi = Art History

Özet:
"Kırım Hanlarının İmar Faaliyeti ve Mezar Taşları" adlı tezim Kırım ve Kırım dışındaki –başta Rumeli (Trakya ve Bulgaristan) ve Rodos olmak üzere- kaynaklarda geçen ve ulaşabildiğim Kırım Hanedanına ait bütün mimari eserleri içermektedir. Yaptığım bu çalışmada, Hanedan mensuplarının ölüm yerleri ve mezar taşları kaynaklardan ve saha incelemelerinden tek tek araştırılıp, bugün mevcut olanların orijinal resim ve kitabe metinleri aktarılmıştır.
Tezim üç bölümden oluşmaktadır: 1. Giriş bölümünde Kırım Hanlığı, tarihi bir çerçevede incelenmekte ve Kırım Hanlarının Hanlık dönemlerini ve müddetlerini gösteren bir liste verilmektedir. 2. Bölüm tarihi kaynaklar ve değişik arşivlerdeki kayıtları içermektedir. Bu kayıtlar beş ayrı başlık altında değerlendirilmiştir: 2.1) Hanlara sağlanan ödenekler (Kırım'dan ayrılıp Rumeli'ye yerleştirildikleri zaman) 2.2) Kırım Hanedanı tarafından kurulan vakıflar 2.3) Hanların Kırım dışındaki sürgün ve ikamet yerleri 2.4) Kırım Hanlarının imar faaliyetleri 2.5) Hanların ve aile fertlerinin mezar taşları. Son iki başlık (imar faaliyeti ve mezar taşları) ve katalog kısmını oluşturan üçüncü bölüm birbirlerini tamamlamaktadır. Katalog kısmının ikinci bölümü mimari eserlere ayrılmıştır. 
Tezimde yer alan eserler tek tek yerinde incelenmiştir ve mümkün oldukça planlarıyla aktarılmıştır. Katalog kısmının ikinci bölümü Hanedanın mezar taşlarını içermektedir. Her mezar taşı süsleme ve üslup bakımından incelenmiş, biri Farsça diğerleri Osmanlı Türkçesi olan kitabelerin transkripsiyonları verilmiştir. 
Tezde 9 çizim, 6 estampaj, 135 resim ve Kırım Hanlarına ait olan bir şecere bulunmakta; ayrıca Kırım ve Rumeli'yi gösteren iki harita yer almaktadır.

Abstract:
This thesis includes all the architectural buildings of the Crimean Khan dynasty -known as "Giray"- both in Crimea and in Ottoman Lands (mainly Rumeli) cited in historical sources and the extant ones examined by myself.
Furthermore, the burying places and tombstones of members of the Crimean Khan dynasty have been examined in historical sources and in extensive field work. Currently extant tombstones are depicted including their full inscription.
The thesis is divided in three chapters: 1. The introduction gives a short historical survey of the Crimean Khanate and lists all the Crimean Khans and their respective periods of reign 2. The second chapter contains information found in historical sources; among them documents in the archive of the BOA (Başbakanlık Osmanlı Arşivi, Istanbul). This information is divided into five sections: 2.1 monthly and annual payments given to the members of the Giray dynasty living in the Ottoman Lands, 2.2 Foundations (vakıf) of the members of the dynasty, 2.3 The deportation places and settlements of members of the Khan dynasty outside Crimea, 2.4 The construction activities of the Khans, 2.5 Tomb stones of the members of the Crimean Khanate dynasty. The last two sections of the second chapter ('construction activities' and 'tombstones') and the third chapter –the catalogue- complete each other. The first part of the catalogue contains information on historical buildings. All the buildings described in the thesis have been examined and studied by myself and where possible, I have included architectural plans. The second part of the catalogue consists of the tombstones. The decoration and style of each tombstone has been analyzed. Except of one tombstone with an inscription in Persian, all the tombstones have an inscription in Ottoman Turkish. The texts of the tombstones are given in full transcription. 
This thesis includes 9 plans, 6 prints, 135 photos and a genealogical tree of the Crimean Khans, two maps, one of Crimea, the other map showing historical Rumeli at the time of Evliya Çelebi.