Alanya mutfak kültürünün Akdeniz diyeti açısından incelenmesi
The evaluation of the cuisine of Alanya in the context of Mediterranean diet
Yazar: İLKE KALAYCI
Danışman: DOÇ. DR. EMİRHAN YENİŞEHİRLİOĞLU
Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sağlık Turizmi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts ; Turizm = Tourism
Dizin: Akdeniz diyeti = Mediterranean diet ; Antalya-Alanya = Antalya-Alanya ; Diyet = Diet ; Mutfak = Kitchen ; Mutfak turizmi = Culinary tourism ; Sağlık turizmi = Medical tourism ; Yemek kültürü = Food culture ; Yöresel mutfak = Local cuisine

Özet:
Akdeniz diyeti, Akdeniz'in özellikle zeytin ağacının yetişebildiği bölgelerinde
yaşayan bireylerin beslenme şeklini anlatan bir terimdir.Akdeniz diyetinde yerel ve
geleneksel besinlerin mevsiminde kullanımı, biyolojik çeşitliliğin varlığı, orta ila
yüksek fiziksel aktivite alışkanlığı, düşük glisemik indeksli karbonhidrat, tekli
doymamış yağ asitleri, diyet posası, antioksidanlar ve sebze proteinleri tüketiminin sık
gerçekleştirilmesiyle öne çıkmaktadır.Tarih, tarihi mekânlar ve kültürel miras, iklim
koşulları, sahip olduğu güzellikler ve konum gibi birçok açıdan Alanya, önemli bir
Akdeniz şehridir. Bu nedenle Alanya mutfağının Akdeniz Diyeti ile uyum içerisinde
olması beklense de bunun gerçek hayattaki karşılığının tespiti önem arz etmektedir. Bu
çalışmada, "Alanya Yöresel Lezzetler" adlı eserde bulunan Alanya yöresine ait
geleneksel yemek tarifleri BeBiS 8 (Beta) Tam sürüm programı kullanılarak enerji ve
besin ögesi (protein, karbonhidrat, yağ, vitamin ve mineral) açısından
değerlendirilmekte, bu tariflerin 25-50 yaş aralığındaki erkek ve kadın bireylerin günlük
gereksinimlerinin ne kadarının karşıladığı saptanmakta ve Alanya bölgesinde ilerleyen
dönemlerde başta Alanya mutfağı, Akdeniz Diyeti, SlowFood akımı ve sağlık ve
gastronomi turizmi olmak üzere çeşitli turizm uygulamalarıyla ve diyetetik alanıyla
ilgili yapılacak yeni ve kapsamlı çalışmalarda kullanılabilecek bilgiler sunulmaktadır.

Anahtar Sözcükler: Alanya, Mutfak, Diyetetik, Turizm, Kültürel Miras, Akdeniz Diyeti, Slow Food.

Abstract:
Mediterranean Diet refers to the dietary patterns of the inhabitants of the parts of
Mediterranean region in which olive can be cultivated. The prominent characteristics of
Mediterranean Diet are the seasonal utilization of local and traditional foods, the
existence of biological diversity, the habit of moderate to high physical activity and the
consumption of low glycemic index carbohydrates, monounsaturated fatty acids, dietary
fibre, antioxidants and plant sources of protein.
Alanya is an important city of the Mediterranean region with its history, historic
sites, cultural heritage, climate, natural beauties and location. Therefore, the local
cuisine of Alanya may be compatible with Mediterranean Diet yet it is important to
investigate the accuracy of such a hypotesis in reality. In this study, preliminarydatawas
presented for the comprehensive future studies in Alanya in the field of the cuisine of
Alanya, Mediterranean Diet, Slow Food, health tourism and dieteticswhile the
traditional recipes of Alanya region in the book titled as "Alanya Yöresel Lezzetler"
were evaluated in terms of energy and nutrient (protein, carbohydrate, fat, vitamins and
minerals) content and how much of the daily requirements of men and women aged 25-
50 years was determined via BeBiS (Beta) Full Version.

Keywords: Alanya, Cuisine, Dietetics, Tourism, Cultural Heritage, Mediterranean Diet, Slow Food.