Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan 36-72 aylik çocuklarda duyu modülasyonu ve mizaç ile ilgili davranışsal yanıtlar arasındaki ilişki
The relationship between sensory modulation and temperament-related behavioral responses in children aged 36-72 months with attention deficit and hyperactivity disorder
Yazar: ENES TUĞRUL
Danışman: PROF. DR. MİNE UYANIK
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ergoterapi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Davranış = Behavior ; Duyular = Sensation ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Mizaç = Temperament ; Modülasyon = Modulation ; Çocuklar = Children

Özet:
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) tanısını almış 36-72 aylık çocuklarda 
duyu modülasyonu ve mizaç ile ilgili davranışsal yanıtlar arasındaki ilişkiyi incelemek 
amacıyla planlanmıştır. Çalışmaya 36-72 aylık DEHB tanısı almış 40 çocuk, tipik 
gelişim gösteren 40 çocuk katılmıştır. Bireylerin duyu modülasyonunu 
değerlendirmek için DUNN Duyu profili, mizaç ile ilgili davranışsal yanıtlar arsındaki 
ilişkiyi değerlendirmek için Çocuk Davranış Listesi Kısa Formu (ÇDLKF) 
kullanılmıştır. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan ve tipik gelişim 
gösteren çocukların duyu modülasyonu ve mizaç ile ilgili davranışsal yanıtları 
arasındaki fark Student T test Testi ile incelenmiştir. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite 
bozukluğu olan çocukların tipik gelişim gösteren çocuklara göre duyu modülasyonu 
ve mizaç ile ilgili davranışsal yanıtlar arasındaki ilişki istatistiksel açıdan daha yüksek 
bulunmuştur (p<0,05). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklar ile 
tipik gelişim gösteren çocukların duyu modülasyonu puanları arasında anlamlı bir 
farklılık bulunmuştur (p<0,05). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan 
çocukların tipik gelişim gösteren çocuklara oranla mizaç ile ilgili davranışsal yanıtları 
arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur (p<0,05). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite 
bozukluğu olan çocukların duyu modülasyonu ve mizaç ile ilgili davranışsal yanıtları 
arasında ilişki vardır (p<0,05). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan 
çocukların problemlerine yönelik yapılacak ileriki çalışmalarda bu çocukların duyu 
modülasyonu ve mizaç ile ilgili davranışsal yanıtların değerlendirilmesini ve tedavisini 
de içeren ergoterapi değerlendirmelerinin planlanması gerektiğini düşünmekteyiz.

Abstract:
This study has been done by the aim of examining the effect of the relationship 
between sensory modulation and behavioral responses related to temperament in 36-
72 months old children diagnosed with the attention deficit and hyperactivity disorder 
(ADHD). The study has been conducted on eighty children, forty of whom were 
diagnosed with the disorder and forty of whom were healthy. DUNN Sensory profile
has been used to evaluate the sensory modulation of individuals; and Child Behavior 
Checklist (CBCL) has been used to evaluate temperament-related behavioral 
responses. The difference between sensory modulation and temperament-related 
behavioral responses of children with ADHD and typical development was examined 
using the Student's T-test. The relationship between sensory modulation and 
behavioral responses related to temperament was found to be statistically higher in 
children with attention deficit and hyperactivity disorder compared to healthy children 
(p<0.05). A significant difference was found between the sensory modulation scores 
of children with ADHD and healthy children (p<0.05). A significant difference was 
found between the behavioral responses of children with ADHD compared to healthy 
children (p<0.05). Our study also shows that there is a relationship between sensory 
modulation and behavioral responses related to temperament in children with ADHD
(p<0.05). We think that in future studies on the problems of children with ADHD, 
various occupational therapy evaluations, including the evaluation and treatment of 
behavioral responses related to sensory modulation and temperament, should be 
planned.