Lise öğrencilerinin sosyotelizm düzeyleri ile öznel iyi oluşları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between phubbing levels and subjective well-being among high school students
Yazar: GİZEM ASLAN AK
Danışman: PROF. DR. EMİNE DURMUŞ
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Sosyotelizm = Phubbing ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being

Özet:
Bu araştırmada, lise öğrencilerinde sosyotelizm ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemi Ankara ili Çankaya ilçesinde bulunan liselerde öğrenim görmekte olan 694 (360 kız, 334 erkek) öğrenciden oluşmaktadır. Örneklemden veri toplamak amacıyla Kişisel Bilgi Formu, Genel Sosyotelist Olma Ölçeği ve Ergen Öznel İyi Oluş ölçeği kullanılmıştır. Ölçeklerin nor-mal dağılım gösterip göstermediklerini tespit etmek amacıyla Shapiro-Wilk ve Kolmogorov-Smirnov testleri uygulanmıştır. Araştırmanın güvenilirliğini belirlemek için Cronbach Alfa değeri incelenmiştir. Verilerin normal dağılıma uygunluğu değer-lendirildikten sonra, normal dağılım gösteren veriler için parametrik testler, normal dağılıma uymayan veriler için ise parametrik olmayan testler kullanılmıştır. Bu çerçevede, normal dağılım testlerinin sonuçlarına göre, parametrik test varsayımlarının sağlandığı durumlarda iki kategorili değişkenler için t-testi, ikiden fazla kategorili değişkenler için ANOVA analizi kullanılarak hipotezler test edilmiştir. Araştırmada değişkenler arasındaki ilişkiyi, bu ilişkinin yönünü ve şiddetini belirlemek amacıyla korelasyon ve regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen analizler sonucunda sosyotelizm ile öznel iyi oluş arasında negatif yönlü anlamlı ilişkinin olduğu, ayrıca, sosyotelizmin kişiler arası çatışma ve kendini yalnızlaştırma alt boyutlarının, öznel iyi oluşu istatistiksel olarak anlamlı düzeyde negatif yönde yordadığıbulgusu elde edilmiştir. Elde edilen bulgular literatürdeki ilgili araştırmaların ışığında tartışılarak, araştırmacılara ve uygulayıcılara çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Sosyotelizm, Öznel iyi oluş, Lise öğrencileri.

Abstract:
This study aims to examine the relationship between phubbing and subjective well-being among high school students. The sample of the study consists of 694 students (360 girls, 336 boys) attending high schools in the Çankaya district of Ankara. To collect data from the sample, the Personal Information Form, the General Phubbing Scale, and the Adolescent Subjective Well-Being Scale were used. The Shapiro-Wilk and Kolmogorov-Smirnov tests were applied to determine whether the scales showed a normal distribution. Cronbach's Alpha value was examined to determine the reliability of the study. After assessing the conformity of the data to the normal distribution, parametric tests were used for data showing a normal distribution, and non-parametric tests were used for data not conforming to the normal distribution. In this context, according to the results of the normal distribution tests, t-tests were used for two-category variables, and ANOVA analysis was used for variables with more than two categories to test the hypotheses where parametric test assumptions were met. Correlation and regression analyses were conducted to determine the relationship, direction, and strength of the relationship between variables. The analyses revealed a significant negative relationship between phubbing and subjective well-being. Additionally, the sub-dimensions of phubbing namely interpersonal conflict and self-isolation, were found to significantly negatively predict subjective well-being. The findings were discussed in light of relevant studies in the literature, and various recommendations were made to researchers and practitioners.

Key words: Phubbing, Subjective well-being, High school students.