Cûha el-Hârisî'nin Seyyidâtu'l-Kamer adlı romanında kadın imajı
Image of woman in Jokha Alharthi's novel Seyyidâtu'l-Kamer
Yazar: MERVE DİŞENGİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE BAĞMANCI
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature

Özet:
Modern Arap romanı, oluşum aşamasının başlangıcından günümüze dek kadın izleğini farklı açılardan ele almıştır. Farklı bakış açıları ile ele alınan kadın teması aracılığıyla Arap toplumunun yaşantısı ve Arap edebiyatı birbiriyle iç içe olmuştur. Bu sebeple kadın izleği, Arap milletlerin gelişim ve dönüşüm alanındaki mücadelesinde önemli bir ayna görevi görmüştür. Dolayısıyla kadın, bir izlek olarak hem Dünya edebiyatı hem de Arap edebiyatındaki edebî çalışmalarda kendine geniş yer bulmuş ve ilgi gören bir tema olmuştur. Bu çalışmada Arap coğrafyasının bir parçası olan ve körfez ülkeleri arasında yer alan Umman'da kurgulanan Seyyidâtu'l-Kamer (Dolunay Kadınları) isimli romandaki kadın imajları ele alınmıştır. Roman, 2019 yılında dünyanın en prestijli edebiyat ödüllerinden "Uluslararası Man Booker" ödülünü kazanan ilk Arapça roman olma özelliğine sahiptir. Ummanlı yazar ve akademisyen Cûha el-Hârisî tarafından kaleme alınan Seyyidâtu'l-Kamer (Dolunay Kadınları), Umman'da yaşayan üç kız kardeşin öyküsünü anlatmaktadır. Bununla birlikte roman, sadece kadın yaşantılarından oluşmayıp ülkenin yakın tarihte geçirdiği dönüşümden ve değişimden de önemli kesitler sunmaktadır. 
Bu çalışmada ağırlıklı olarak romanda geçen kadın karakterinin oluşturduğu kadın imajlarına yer verilmiştir. Kadın imajlarının ülkelerin sosyal gerçekleriyle meydana gelip ülkenin sosyal yapısını yansıtmasından hareketle çalışmanın içeriğinde Umman'ın yakın tarihiyle ilgili birçok önemli noktaya değinilmiştir. Umman'ın yakın tarihte gelişimini tamamlayan bir ülke olması nedeniyle ülke modernleşme ve sekülerleşmeyi edebî açıdan incelemek için çok iyi bir örnek oluşturmuş ve dolayısıyla çokça malzeme sunmuştur. Bu bağlamda kadın imajları, kişilerin karakterlerini oluşturan çevresel, siyasal, sosyal ve iktisadi şartlar ışığında incelenmiştir. Böylece Arap edebiyatında kadın izleğini incelemenin edebiyat sosyolojisi için önemli malzemeler oluşturduğu, kadın yaşantılarının ülkelerin modernleşme sürecinin önemli bir parçası olduğu ve bundan bağımsız düşünülemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The modern Arabic Novel from the beginning of its formation to the present day has dealt with the women subject from different angles. The issue of woman constituted an important mirror in the struggle of countries in the fields of development and transformation. Therefore, the subject of woman has found a large place in the literary studies. 
In this study the image of woman in the Omani novel "Seyyidâtu'l-Kamer" (Celestial Bodies) has been studied. It was written in Oman one of the Gulf countries, and this novel has the distinction of being the first Arab novel to win the international "Man Booker Prize" one of most prestigious literary awards in the world. In 2019 this work was written by the Omani academic writer "Jokha Alharthi". This work tells the story of three sisters who live in Oman. However, the novel does not only deal with women's lives but also presents an important sections in the recent transformation of the country. In this search, the female images were included by the female character in the novel which is formed from the social reality of countries.  Many essential points of Oman have been mentioned in the novel. In this context the images of woman are examined in light of the political, social, environmental and economic conditions, that make up people's personalities. Thus, I concluded that the study of the women issue in Arabic literature has formed a very important material for the sociology of literature, and that women's experiences have an essential part in the modernisation process of countries and can not be considered independently.