Koşu bandında artan egzersiz yükleriyle elde edilen farklı laktat düzeylerinde ulaşılan kalp atım hızları ile sahada yaptırılan koşuların hız ve laktat düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the lactate concentration and running speed parameters in the field tests with an exercise protocol at the lactate and heart rate levels determined by incremental treadmill running
Yazar: ESRA ÇİRCİ
Danışman: DOÇ. DR. RÜŞTÜ GÜNER
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Spor Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2004
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu çalışmanın amacı koşu bandında artan egzersiz yükleriyle elde edilen laktat düzeylerindeki kalp atım hızlarında sahada uygulanan egzersizde koşu hızı ve laktat düzeylerinin değerlendirilmesidir. Çalışmaya düzenli olarak antrenman yapan yaş ortalaması 16,62 ± 0,65 (yıl), vücut ağırlığı ortalaması 66,54 ± 3,53 (kg), boy ortalaması 177,00 ± 5,21 (cm), antrenman yılı ortalaması 5,31 ± 1,49 olan, 9 orta saha, 3 defans, 1 forvet mevkisinde futbol oynayan 13 denek katılmıştır. Koşu bandı testi egzersiz şiddeti 10 km/saat hızla başlanmıştır, daha sonra 12 km/s koşu hızı ile teste devam edilmiş her 3 dakikada 1 km/s koşu hızı artırılarak test denek yoruluncaya kadar devam ettirilmiştir. 3 dakikalık koşu sonrası 30 saniyelik dinlenim protokolü uygulanmıştır. Koşu bandı ve saha testlerinde başlangıçta ve dinlenim aralarında kulak memesinden mikro pipetlere kan alınarak laktat düzeyleri ölçülmüştür (YSI 1500, USA). Testler sırasında deneklerin kalp atım hızı monitörizasyonu (Polar Electro 610 Si, Finland) yapılmıştır. Saha testleri, koşu bandında 2, 3 ve 4 mmol/L laktat düzeylerine karşılık gelen kalp atım hızlarının ±2 atım/dakika aralığında, testler arasında birer hafta olacak şekilde, uygulanmıştır. 2 ve 3 mmol/L laktat testi 30 dakika devam edilmiştir, 10 dakika koşu, 2,5 dakika dinlenim protokolü uygulanmıştır, 4 mmol/L laktat testi 20 dakika devam edilmiştir, 5 dakika koşu 2,5 dakika dinlenim protokolü uygulanmıştır. Koşu bandında 2 mmol/L düzeyinde hız 13,48 ± 0,74, 2 mmol/L laktata karşılık gelen kalp atım hızında uygulanan saha testinde (ST-2) hız 12,72 ± 0,72, Koşu bandında 3 mmol/L düzeyinde hız 15,18 ± 0,75, 3 mmol/L laktata karşılık gelen kalp atım hızında uygulanan saha testinde (ST-3) hız 13,29 ± 0,62, Koşu bandında 4 mmol/L düzeyinde hız 16,20 ± 0,77, 4 mmol/L laktata karşılık gelen kalp atım hızında uygulanan saha testinde (ST-4) hız 14,10 ± 0,64'dür. ST-2 süresince kan laktat düzeylerinin ortalaması 2,34 ± 0,66 mmol/L, ST-3 süresince laktat düzeylerinin ortalaması 4,14 ± 1,28 mmol/L, ST-4 süresince kan laktat düzeylerinin ortalaması 5,77 ± 0,83 mmol/L olarak bulunmuştur. Tüm saha testlerinde koşu süresince deneklerin hızı giderek azalmıştır. Aynı laktat düzeylerinde tüm saha testlerinde hız, koşu bandı testine göre daha düşük bulunmuştur. Aynı laktat düzeylerinde sahada ve koşu bandında farklı koşu hızlan bulunmuştur. Koşu bandındaki hız düzeyi ile sahada antrenman vermek istenilen düzeyin üzerinde yüklenmeye yol açacaktır. ST-2 ve ST-3'de kan laktat düzeyinin egzersiz süresince azalarak laktatın kararlı denge durumunu koruduğu, ST-4'de laktat düzeyinin egzersiz süresince giderek artarak laktatın kararlı durumunun bozulduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Dayanıklılık, egzersiz, kalp atım hızı, koşu hızı, laktat

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the lactate concentration and running speed parameters in the field teste with an exercise protocol at lactate and heart rate levels obtained from incremental treadmill tests. 13 regular trained football player were enrolled in the study. Treadmill test was started at a speed of 1 0 km/hour. With 3 minutes of intervals, the speed was increased to 12 km/hour, 13 Jcm/houjLand then 1 km/hour increments were applied. Until the athlete gave up running due to exhaustion. 30 second rests were given after each 3 minutes running bouts. During the 30 second pauses blood samples were taken from the ear lobes of the athletes with capillary tubes and blood lactate level were detected by YSI 1500 lactate analyzer (YSI 1500, USA). During the tests heart rate levels of the athletes were monitorized (Polar Electro 610 Si, Finland). Field teste were applied with one week intervals using ± 2 beat/min at 2, 3 and 4 mmol/L lactate levels detected on treadmill. The running speed at 2 mmol/L level were found as 13,48 ± 0,74 km/hour and 12,72 ± 0,72 km/hour at treadmill and field teste, respectively. The running speed at 3 mmol/L level were found as 15,18 ± 0,75 km/hour and 13,29 ± 0,62 km/hour at treadmill and field teste, respectively. The running speed at 4 mmol/L level were found as 16,20 ± 0,77 km/hour and 14,10 ± 0,64 km/hour at treadmill and field teste, respectively. On field teste with heart rates corresponding to 2, 3 and 4 mmol/L lactate levels, mean blood lactate levels were measured 2,43 ± 0,66, 4,14 ± 1,28 and 5,77 ± 0,83 mmol/L, respectively. During the field test running speed of athlete were decreased with time. Compared to the field test, running speed on the treadmill were high. During the field test of heart rate corresponding to 2 and 3 mmol/L lactate levels, lactate level were decreasing with exercise and maintained steady state. During the field test of heart rate corresponding to 4 mmol/L lactate level, lactate level were progressively increased and exceed the steady state concentration. Key Word: Endurance, exercise, heart rate, lactate, running speed.