Bir toplumsal organizasyon olarak aşiretlerin modern zamanlarda çeşitlenen işlevleri: Koçgiri aşiretleri örneği
Diversifying functions of tribes as social organizations in modern times: The case of Koçgiri tribes
Yazar: GÜLTEKİN UÇAR
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ ASLAN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Aleviler = Alawis ; Aşiretler = Tribes ; Koçgiri Aşireti = Koçgiri Tribe ; Kürtler = Kurdish ; Modern Dönem = Modern Period

Özet:
Ortadoğu'nun temel toplumsal örgütlenmelerinden birisi "aşiret" olarak tanımlanan topluluklardır. Bunlar her tarihsel, toplumsal, siyasal dönüşüm ve değişim döneminde önemli "kurucu" aktörler olarak varlıklarını hissettirdiler. 

Kırk yıldır yeni bir yapılanma ve dönüşüm sürecinde olan Türkiye'de, aşiret olarak tanımlanan sosyolojik gruplar ve onların devamı olduğu varsayılan topluluklar, geçmişte olduğu gibi bu süreçte de önemli siyasal aktörler olarak yer almaktadır. Kentleşme, yurt içi ve yurt dışı göçle birlikte çok daha geniş bir alana yayılan bu toplulukların siyasî-sosyal tutumları, inançları ve aşiret yapısının işlevleri de yeni şartlara uygun olarak dönüşmekte ve çeşitlenmektedir.  
Toplumsal yapının önemli bir bileşeni olan aşiret toplulukları, bağlı bulundukları merkezle ve birbirleriyle farklılıkları nedeniyle uluslararası politik aktörlerin de ilgi alanındadır. Bölgeyi kendi arzularına uygun olarak şekillendirmek isteyen siyasal, sosyal, dinsel, aktörler; toplum mühendisliğinin bütün araçlarıyla (ideolojik, dinsel, propagandif,) aşiretler üzerinde etkili olmaya çalışmışlardır. 

Tüm aşiretler gibi Alevi Kürt Koçgiri aşiretleri de bu siyasal dönüşüm sürecinin dikkatleri üzerine çeken önemli-özgün parçalarından birisidir. Bu tez çalışmasında yaygın etki ve yoğunluğuyla bilinen Koçgiri aşiretlerinin, Türkiye'nin toplumsal, kültürel, inançsal ve etnik dokusu içerisindeki yeri; tarihsel-sosyal arka plan üzerinde; aşiret, asabiyyet, etnik kimlik konularında üretilmiş akademik yaklaşımların eleştirel analizi temelinde ele alınacak; Koçgiri'de ve kentlerde yaşayan 20 yaş üstü bireylerinin kimlik, inanç, tarih, siyaset algıları üzerinden incelenecek ve saha çalışmasında ortaya çıkan verilere dayanarak aşiretin dönüşen, sönümlenen, çeşitlenen işlevleri üzerine bir tartışma yürütülecektir.

Anahtar kelimeler: Koçgiri, Aşiret, Etnos, Asabiyyet, Kızılbaş/Alevi Kürt

Abstract:
One of the main social organizations in the Middle East are groups which are identified as tribes. Tribes have made their presence felt in all historical moments, in all social/political tranformations and changes as "constitutive" actors. 
Turkey has been in a period of restructing and transformation for forty years and in this period, just as in the past, groups which are identified as tribes and groups which are regarded as tribes' continuations have acted as important sociological and political formations. As these groups spread over a large area as a result of urbanization and (internal and international) migrations, not only the political-social attitudes and beliefs of their members but also the functions of the tribe structure change and become diversified.
Tribe groups due to their differences from the center to which they are linked and due to their diversity among themselves are also of interest to international political actors. Political, social, or religious actors who want to accommodate the region according to their wishes and using all the (ideological, religious, propagandistic) means of social engineering have tried to exert influence on these tribes.
Like the other tribes, Alevi/Kurdish Koçgiri tribes is an important and distinctive part of this political transformation period and thus have drawn attention. In this thesis, the place of Koçgiri tribes in Turkey's social, cultural, religious and ethnic composition is studied against the historical-social background and through a critical analysis of the academic approaches about tribes, asabiyyah and ethnic identity. The research which is carried out among indivuals above the age of 20 who live in the cities or in the Koçgiri region, investigates Koçgiri peoples' perceptions about identity, faith, history and politics. Drawing on the data from the field work, the changing, diminishing and diversifying functions of tribes are discussed.
Keywords: Koçgiri, Tribe, Ethnos, Asabiyyah, Kızılbaş /Alevi Kurdish