Hatay ili birinci basamağa başvuran 18-70 yaş arası kadınların serviks kanseri ve hpv aşısı hakkında bilgi, tutum ve davranışları
Information, attitudes and behaviors about cevix cancer and hpv vaccine of 18-70 years old women applying to primary care in Hatay province
Yazar: HATİCE ALTUN
Danışman: PROF. DR. ERHAN YENGİL
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Bu araştırmada, birinci basamağa başvuran 18-70 yaş arası kadınların serviks kanseri ve HPV aşısı hakkında bilgi, tutum ve davranış düzeylerinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Kesitsel tanımlayıcı tipte anket çalışmasıdır. Hatay ili, Birinci Basamak Aile Sağlığı Merkezlerine herhangi bir nedenle başvuran, 18-70 yaş arasındaki kadınlara sosyodemografik verileri, Serviks kanseri hakkında bilgi düzeyleri, serviks kanseri, HPV aşısı hakkında bilgi tutum ve davranışlarını değerlendirmek için 69 soruluk anket ve Servikal Kanserin Erken Tanısına İlişkin Tutum Ölçeği uygulanmıştır. 
Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 40 ± 12.15 (18-70) idi. Katılımcıların sadece %39,5'i pap smear testi yaptırmış ve yaş ortancası 43 idi. Pap smear testi konusunda eğitim alan hastaların oranı %35,4, Serviks kanseri konusunda eğitim alan hastaların oranı ise %35,6 olarak bulundu. Katılımcıların sadece %6,2'si HPV aşısı yaptırmış ve yaş ortalaması 27 idi. Eğitim seviyesi arttıkça pap smear testini duyma ve HPV aşısı yaptırma oranı anlamlı şekilde artmakta idi (p<0,001 ve p=0,047). Katılımcıların gelir durumu gider durumundan fazla olduğu oranda HPV aşısı yaptırma oranının korele şekilde arttığı görüldü (p=0,03). Pap smear yaptırma ve gelir durumları arasında HPV aşısında da olduğu gibi anlamlı bir artış bulundu(p=0,05). Katılımcıların medeni durumlarıyla ölçek puanları arasında anlamlı fark bulunamadı (p=0,216). Eğitim seviyesi arttıkça algılanan duyarlılık (p=0,001) ve yararlılık (p=0,002) puanlarında anlamlı düzeyde artış tespit edildi. 
Sonuçlar: Katılımcıların Pap smear, HPV ve HPV aşısı hakkında bilgi düzeylerinin düşük düzeyde olduğu görüldü. Ücretsiz yapılan pap smear testi katılımcılar tarafından gelir düzeyinden bağımsız bir şekilde uygulanırken; HPV aşısı gelir düzeyi artışıyla orantılı uygulanmıştır. 
Anahtar kelimeler: Serviks kanseri, Pap Smear, HPV, HPV aşısı, Bilgi, Tutum, Farkındalık

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to examine the knowledge, attitude and behavior levels of women aged 18-70 years who applied to primary care about cervical cancer and HPV vaccine.
Method: It is a cross-sectional descriptive survey study. A 69-question questionnaire and Attitudes on Early Diagnosis of Cervical Cancer were used to evaluate sociodemographic data, knowledge levels about cervical cancer, knowledge attitudes and behaviors about cervical cancer, HPV vaccine to women aged 18-70 years who applied to the Primary Care Family Health Centers in Hatay province for any reason. The scale has been applied.
Results: The mean age of the participants was 40 ± 12.15 (18-70). Only 39.5% of the participants had a pap smear test and the median age was 43 years. The rate of patients who received training on Pap smear test was found to be 35.4%, while the rate of patients who received training on cervical cancer was found to be 35.6%. Only 6.2% of the participants had HPV vaccine and the average age was 27 years. As the education level increased, the rate of hearing about pap smear test and getting HPV vaccine increased significantly (p<0.001 and p=0.047). It was observed that the rate of getting HPV vaccine increased in correlation with the participants' income status was higher than their expenditure status (p=0.03). A significant increase was found between Pap smear and income status, as in HPV vaccination (p=0.05). No significant difference was found between the marital status of the participants and their scale scores (p=0.216). As the education level increased, the perceived sensitivity (p=0.001) and usefulness (p=0.002) scores increased significantly.
Conclusions: It was observed that the knowledge level of the participants about Pap smear, HPV and HPV vaccine was at a low level. While the free pap smear test is applied by the participants regardless of their income level; HPV vaccine was administered in proportion to the increase in income level.
Key words: Cervical cancer, Pap Smear, HPV, HPV vaccine, Knowledge, Attitude, Awareness