Hemşirelerin Yetenek Yönetimi Algısı Ölçeği'nin geliştirilmesi ve yetenek yönetimi algısına ilişkin bir model testi
The development of Nurses' Perception of Talent Management Scale and a model testing for perception of talent management
Yazar: DUYGU GÜL
Danışman: DOÇ. DR. BETÜL SÖNMEZ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı /  Hemşirelikte Yönetim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Hemşirelerin yeteneklerinin değerlendirilmesinde önemli bir rol oynayan yetenek yönetimi ile ilgili kavramları incelemek önemlidir. İki aşamadan oluşan bu araştırmanın birinci aşamasının amacı, hemşirelerin yetenek yönetimi algısının belirlenmesinde kullanılmak üzere Hemşirelerin Yetenek Yönetimi Algısı Ölçeği'nin (HYYAÖ) geliştirilmesi, geçerlik ve güvenirlik analizlerinin yapılması, ikinci aşamasının amacı ise psikolojik sermaye, öğrenme çevikliği, hemşirelerin yetenek yönetimi algısı, bireysel uyum performansı ve öznel kariyer başarısı ile ilişkisini belirleyen hipotez modelinin test edilmesidir. Araştırmanın metodolojik tasarımda gerçekleştirilen birinci aşamasının evrenini İstanbul'da çalışan 2050 hemşire, örneklemini ise gelişigüzel örnekleme yöntemi ile ulaşılan 918 hemşire (nAFA=422, nDFA=496) oluşturdu. Açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi olarak iki ayrı örneklemde geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılan ölçeğin 26 madde ve tek boyuttan oluştuğu, yapıya ilişkin varyansın %63,205'ini açıkladığı, geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu saptandı. Araştırmanın ikinci aşamasının evrenini ise İstanbul'da çalışan 2958 hemşire, örneklemini ise gelişigüzel örnekleme yöntemi ile ulaşılan 1060 hemşire oluşturdu. Yapısal eşitlik modeli kullanılarak test edilen modele yönelik sonuçlar doğrultusunda oluşturulan modelin kabul edilebilir uyum gösterdiği, psikolojik sermayenin hemşirelerin yetenek yönetimi algısı, bireysel uyum performansı ve öznel kariyer başarısını; öğrenme çevikliğinin, bireysel uyum performansı ve öznel kariyer başarısını; hemşirelerin yetenek yönetimi algısının ise bireysel uyum performansı ve öznel kariyer başarısını anlamlı ve pozitif etkilediği bulundu. Fakat, öğrenme çevikliğinin hemşirelerin yetenek yönetimi algısı üzerinde anlamlı etkisi saptanmadı. Doğrudan ve dolaylı etkiler incelendiğinde ise hemşirelerin yetenek yönetimi algısının kısmi aracılık rolü hem psikolojik sermayenin bireysel uyum performansı üzerindeki etkisinde hem de psikolojik sermayenin öznel kariyer başarısı üzerindeki etkisinde belirlendi. Bu çalışma HYYAÖ'nün geliştirilerek yetenek yönetimi algısına ilişkin öncülleri ve sonuçları inceleyen ilk çalışma olması bakımından literatüre kapsamlı bir katkı sunmaktadır. Hemşirelerin sahip olduğu yeteneklerin belirlendiği, geliştirildiği ve değerlendirildiği sağlık hizmetlerinde hemşirelerin mevcut ve gelecekteki çalışma ortamlarına uyumu kolaylaşacak ve kariyer başarıları artacaktır.

Abstract:
It is important to study the concepts related to talent management, which play an important role in evaluating nurses' talents. The first stage was to develop the Nurses' Perception of Talent Management Scale (NPTMS) and to conduct the validity and reliability analyses, while the second stage was to test the hypothesis model determining the relationship between psychological capital, learning agility, nurses' perception of talent management, individual adaptive performance and subjective career success. The population of the first stage in methodological design consisted of 2050 nurses working in Istanbul, and the sample consisted of 918 who were reached using convenience sampling method (nEFA=422, nCFA=496). It was found that the scale consisted of 26 items and one dimension, explained 63.205% of the variance related to the structure, and was a valid and reliable measurement tool. The population of the second stage consisted of 2958 nurses working in Istanbul, and the sample consisted of 1060 reached using convenience sampling method. According to the tests using the structural equation modeling, the model showed acceptable fit. Psychological capital had a significantly positive effect on nurses' perception of talent management, individual adaptive performance and subjective career success; learning agility on individual adaptive performance and subjective career success; nurses' perception of talent management on individual adaptive performance and subjective career success. However, learning agility had no significant effect on nurses' perception of talent management. The partial mediating role of nurses' perception of talent management, was determined both in the effect of psychological capital on individual adaptive performance, and psychological capital on subjective career success. This study provides a comprehensive contribution to the literature as the first study to examine the antecedents and outcomes by developing the NPTMS. In health services, where nursing talents are determined, developed and assessed, their adaptation to current and future work environments will be easier and their career success will increase.