Blok zincir teknolojisi kullanma niyetine etki eden faktörlerin incelenmesi
Examining the factors affecting intention to use blockchain technology
Yazar: ECEM SARIOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RANA ŞEN DOĞAN
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Ekonometri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics
Dizin: Blockchain = Blockchain ; Blok zinciri sistemi = Blockchain system ; Sayısal para = Digital money ; Sayısallaştırma = Digitization ; Teknoloji = Technology ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Teknolojinin Kabulü Modeli = Technology Acceptance Model ; Yapısal eşitlik modeli = Structural equation model

Özet:
Son zamanlarda iletişimin büyümesi, bilgi teknolojisindeki gelişmelerinde altında yer alan dijital ekonomi, piyasa işlemlerinin de dijitalleşmesiyle büyük ilgi gören bir konu haline gelmiştir. Dijital ekonominin içerisinde yer alan ve şu anda geleneksel ticari alışveriş biçimlerini değiştiren sanal para birimi yani kripto paralar bankacılık sisteminin aksine merkezi olmayan yapıdadır. Bu yapının kontrolünü sağlayan blok zincir veri tabanı ise güvenilir bir aracıya ihtiyaç duyulan tüm hizmetlerde kullanılabilmesi adına ve sağladığı imkanlarla ve çeşitli uygulamalarla geniş bir yelpazeye sahip olan bir teknolojidir.

Böylelikle bu çalışmanın amacı, dijital ekonomiye geçiş sürecinde kişi veya kişilerin blok zincir teknolojisine olan yatkınlığını ve niyetini araştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda, iyimserlik ve yenilikçilik gibi faktörlerle, bireylerin blok zincir teknolojisine yatkınlığı/hazır olma hali ve teknoloji kabul modeliyle blok zincir ve kullanma niyeti blok zincir kullanma niyetini etkileyen faktörler önerilen bir yapısal eşitlik modeli ile incelenmiştir.

Çalışma sonucunda, iyimserlik ve yenilikçilik faktörlerinin algılanan kullanışlılık ve algılanan kullanım kolaylığı faktörlerini pozitif ve önemli düzeyde etkilediği görülmüştür. Ayrıca algılanan kullanışlılık ve algılanan kullanım kolaylığı faktörlerinin de blok zincir kullanma niyeti üzerinde önemli düzeyde etkili olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
The digital economy, which has recently been under the growth of communication and developments in information technology, has become a subject of great interest with the digitalization of market transactions. Unlike the banking system, the virtual currency, cryptocurrencies, which are in the digital economy and currently changing the traditional forms of commercial shopping, are decentralized. The blockchain database, which provides the control of this structure, is the technology that has a wide range of possibilities and various applications to be used in all services where a reliable intermediary is needed. Thus, this study has tried to investigate the predisposition of the person or people to blockchain technology in the process of transition to the digital economy.

For this purpose, factors such as optimism and innovation, individuals' inclination/readiness for blockchain technology and technology acceptance model, and the factors affecting the blockchain usage intention and intention have been examined with a proposed structural equation model.

As a result of the study, it is seen that the factors of optimism and innovativeness positively and significantly affect the elements of perceived usefulness and perceived ease of use. In addition, it has been observed that the agents of perceived practicability and simplicity of use have a significant effect on the intention to use blockchain.