Eğitim kurumlarında faaliyet tabanlı maliyetleme ve bütçeleme bir özel öğretim kurumunda uygulama
Activity-based costing and budgeting in education institutions its application in a private education institution
Yazar: İCLAL YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. SELİM YÜKSEL PAZARÇEVİREN
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Muhasebe Denetim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aktiviteye dayalı muhasebe = Activity based costing ; Bütçeleme = Budgeting ; Eğitim = Education ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Maliyetleme = Costing ; Özel eğitim kurumları = Special education institutions

Özet:
Ürün ve hizmet üreten bütün işletmeler, maliyetleme ve bütçeleme sistemlerini değiştirme konusunda çeşitli çelişkilerle karşı karşıya kalmaktadırlar. Özellikle hizmet sektöründe faaliyet tabanlı maliyetleme uygulaması çok fazla tecrübe edilmediği için; işletmeler uygulamanın kendi bünyelerinde nasıl sonuçlar vereceği konusunda fikir sahibi olamamaktadırlar. Ayrıca; var olan gelenekselleşmiş, maliyetleme ve bütçeleme sistemlerinden vazgeçmenin, zaman ve maliyet açısından kendilerini sıkıntıya sokabilecek olması, işletmeleri sistem değiştirme fikrinden daha çok uzaklaştırmaktadır.
Hizmet işletmeleri yoğun rekabet ve hızlı teknolojik değişmelere karşı koyabilmek için; kaynak maliyetlerini ilk aşamada faaliyetlere, sonrasında hizmetlere dağıtan faaliyet tabanlı maliyetleme yöntemini öncelikli tercih olarak düşünmelidirler. Yöntemlerin uzun vadede kurumlarına sağlayacağı faydayı göz önünde bulundurup fayda maliyet analizi yaparak sistemi uygulama konusunda karara varmalıdırlar.
Bu çalışma, faaliyet tabanlı maliyetleme yönteminin özel bir eğitim kurumunun yıl içerisindeki maliyetlerinin daha doğru hesaplanmasına katkıda bulunup bulunmayacağını araştırmak amacıyla yapılmıştır. İstanbul ilinde faaliyet gösteren özel bir eğitim kurumu model alınarak oluşturulan yapıda faaliyet tabanlı maliyetleme yönteminin uygulanabilirliği örneklendirilmiştir.


Anahtar Kelimeler: Faaliyet Tabanlı Maliyetleme, bütçeleme, kaynak maliyeti

Abstract:
All service and manufacturing enterprises come up against various conflicts about changing costing and budgeting systems. Especially because activity-based costing application is not common in service sector, institutions cannot have opinions about how this application works under their organization. In addition to this, the fact that abandonment of existing traditional costing and budgeting systems may cause troubles in terms of time and cost, causes enterprises abandon changing the system. 
In order to withstand intense competition and fast technological changes, service enterprises should consider, as a first choice, activity-based costing method that in the first stage distributes resource costs to activities and then to services. After they consider the benefits that this method provides for the institutions, they should take a decision about implementing the system by doing a cost benefit analysis. 
This research is carried out to find out whether activity-based costing method contributes to computing accurately a private education institution's costing within a year. Applicability of activity-based costing method is illustrated in this framework that based upon a private education institution that operates in İstanbul.



Keywords: activity-based costing, budgeting, resource cost