Diş hekimlerinin dental kök hücrelere dair farkındalık, bilgi ve tutumunun değerlendirilmesi
Evaluation of dentists' awareness, knowledge and attitude towards dental stem cells
Yazar: ÖZGE DEMİRDİZEN
Danışman: PROF. DR. MEHMET BARIŞ ŞİMŞEK
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Diş dokularında çeşitli yetişkin kök hücre popülasyonları bulunur ve bunlar toplu olarak
dental kök hücreler olarak bilinir. Kök hücre araştırmaları diş hekimliği biliminin umut
verici bir dalıdır. Bu çalışmada, diş hekimliği profesyonelleri arasında dental kök
hücrelerinin varlığına ilişkin farkındalığın ve dental kök hücrelere ilişkin bilgi ve
tutumlarının değerlendirilmesi amaçlandı. Çalışmaya, rastgele belirlenen ve çalışma amacı
ve usulü anlatıldıktan sonra çalışmaya katılmayı kabul eden ve onamları alınan 112 diş
hekimi dâhil edildi. Diş hekimlerinin dental kök hücrelere yönelik farkındalığını, bilgisini
ve tutumunu değerlendirmek için belli seçeneklerin olduğu ve bunlardan birinin veya
birkaçının seçilmesinin istendiği 22 adet kapalı uçlu sorudan oluşan bir anket uygulandı.
Katılanların 53'ü (%47,3) erkek, 59'u (%52,7) kadındı. Katılımcıların 108'i (%96,4) daha
önce kök hücreleri, 92'si (%82,1) dental kök hücreleri duymuştu. Dental kök hücrelere dair
bilgi düzeyini yeterli görenlerin sayısı 13 (%11,6), yeterli görmeyenlerin sayısı ise 83
(%74,1) idi. Altmış beş katılımcı (%58,0) Türkiye'de kök hücre bankalarının olduğunu
biliyordu. İş deneyimi <5 yıl olanların %83,7'si, 5-15 yıl olanların %85,4'ü ve >15 yıl
olanların %72,7'si dental kök hücrelerin farkındaydı (p=0,428). İş deneyimi <5 yıl olanların
%42,9'u, 5-15 yıl olanların %70,7'si ve >15 yıl olanların %68,2'si Türkiye'de kök hücre
bankalarının olduğunu biliyordu. İş deneyimi <5 yıl olanların kök hücre bankalarından
haberdar olma oranı anlamlı olarak daha düşüktü (p=0,016). Diş hekimleri dental kök
hücreler hakkında yüksek farkındalığa sahip olmakla birlikte dental kök hücrelerin temel
özellikleri hakkında yeterli bilgiye sahip değildirler. Kök hücre tedavilerinin gelişebilmesi
ve dental kök hücrelerin kullanımının diş hekimliği ve tıp alanında ilerleme kaydedebilmesi
için diş hekimlerinin konuyla alakalı belli bir bilgiye sahip olmaları gerekmektedir.

Abstract:
Various populations of adult stem cells, collectively known as dental stem cells, are found
in dental tissues. Stem cell research is a promising field of dental science. This study aimed
to evaluate awareness of the existence of dental stem cells among dental professionals and
their knowledge and attitudes towards dental stem cells. The study included 112 randomly
selected dentists who agreed to participate in the study after being explained the purpose and
procedure of the study, and their consent was obtained. To evaluate dentists' awareness,
knowledge, and attitude towards dental stem cells, a survey consisting of 22 closed-ended
questions was administered in which certain options were asked and one or more of them
were asked to be selected. Of the participants, 53 (47.3%) were male and 59 (52.7%) were
female. Of the participants, 108 (96.4 %) had heard of stem cells before and 92 (82.1%) had
heard of dental stem cells. The number of people who considered their level of knowledge
about dental stem cells was 13 (11.6%), and the number of those who did not consider it to
be sufficient. Sixty-five participants (58.0%) knew that stem cell banks existed in Turkey.
83.7% of those with <5 years of work experience, 85.4% of those with 5-15 years of work
experience, and 72.7% of those with >15 years of work experience were aware of dental
stem cells (p=0.428). 42.9% of those with <5 years of work experience, 70.7% of those with
5-15 years of work experience and 68.2% of those with >15 years of work experience knew
that there were stem cell banks in Turkey. Those with <5 years of work experience were
significantly less likely to be aware of stem cell banks (p=0.016). Although dentists are
highly aware of dental stem cells, they do not have sufficient knowledge about the basic
features of dental stem cells. For stem cell treatments to be developed and the use of dental
stem cells to make progress in the field of dentistry and medicine, dentists must have certain
knowledge of the subject.