Sürdürülebilirlik ve sürdürülebilir eğitim programına ilişkin öğrenci algıları
Student perceptions on sustainability and sustainable education program
Yazar: KADRİYE YALÇIN
Danışman: DOÇ. DR. FATMA KÖYBAŞI ŞEMİN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education ; Eğitim programları = Education programs ; Sosyal sürdürülebilirlik = Social sustainability ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Öğrenci algısı = Students perceptions

Özet:
Bu araştırmanın amacı, sürdürülebilirlik ve sürdürülebilir eğitime ilişkin hazırlanan programın 9. sınıf öğrencileri tarafından nasıl algılandığını ortaya çıkarmaktır. Araştırma karma yöntemle yürütülmüş olup "İç İçe Geçmiş Durum Deseni" ile tasarlanmıştır. Araştırma dört farklı aşamada gerçekleştirilmiştir. Birinci aşama öğrencilerin sürdürülebilir eğitim algılarını belirlemek için "Sürdürülebilir Eğitim Algısı Ölçeği" ile toplanan verilerin çözümlenme aşamasıdır.  Birinci aşamada örneklem, 2021-2022 eğitim-öğretim yılı Sivas ili merkez ilçede ortaöğretimde öğrenim gören 171 tane 9. sınıf öğrencisi, basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. İkinci aşama program öncesinde sürdürülebilirlik ve sürdürülebilir eğitimle ilgili ön bilgileri belirlemeye ilişkindir. Bu amaç doğrultusunda araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile 30 öğrenciden elde edilen veriler toplanmış ve analiz edilmiştir.  Üçüncü aşama, birinci ve ikinci aşamada elde edilen nitel ve nicel veriler temel alınarak uzman görüşleriyle hazırlanan program geliştirme aşamasıdır. Dördüncü aşama uygulanan program içerikleriyle ilgili aynı çalışma grubu olan 30 öğrencinin görüşlerini belirlemek amacıyla yapılan aşamadır. Dördüncü aşamada uygulanan etkinliklere ilişkin algılar ile program hakkındaki değerlendirmeler ölçülmeye çalışılmıştır. Birinci aşamada elde edilen veriler istatistik programı ile analiz edilmiştir. İkinci aşamadaki nitel veriler içerik analiziyle çözümlenmiştir. Dördüncü aşamada geliştirilen programın öğrencilerin algılarına göre değerlendirilmesi için yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanan veriler içerik analiziyle belirlenmiştir. Araştırma sonucunda program öncesinde katılımcıların sürdürülebilir eğitim algı düzeylerinin bütüne katkı bilinci, çevreye duyarlık, etik ilkeler, paylaşımcılık alt boyutlarında "orta" düzeyde, işlevsellik alt boyutunda ise "düşük" düzeyde olduğu bulunmuştur. Program öncesinde sorulan nitel verilere ilişkin bulgular değerlendirildiğinde öğrencilerin öncelikle sürdürülebilir eğitimin işlevsellik boyutuna işaret eden isteklerinin olduğu görülmüştür. Katılımcıların yarısından fazlası mevcut eğitimin beklentilerini karşılamadığını belirtmiştir. Katılımcıların yaklaşık üçte birinin aldıkları eğitimin hayata dönük olmadığını düşündükleri tespit edilmiştir. Program öncesinde sözü edilen verilere dayanarak sürdürülebilir eğitimin her boyutu için bir program hazırlanmasına karar verilmiştir. Program sonrasında katılımcıların mevcut eğitimin sürdürülemez olan özelliklerini eleştirdikleri, çevre bilinci içinde cevaplar verdikleri, adaletli ve eşit bir toplum düzeni istedikleri, eleştirel düşünerek değerlendirdikleri ve yorumladıkları, yeni ve alışılandan farklı bir şekilde yaratıcı düşünebildikleri, analiz yapabildikleri görülmüştür. Bu durum geliştirilen ve uygulanan programının ilgili konularda öğrencilerde bir duyarlılık ve farkındalık oluşturduğu şeklinde yorumlanabilir.

Abstract:
The purpose of this research is to reveal how the program prepared on sustainability and sustainable education is perceived by 9th grade students. The research was carried out with mixed method and was designed with the "Nested State Pattern". The research was carried out in four different stages. The first stage is the analysis stage of the data collected with the "Sustainable Education Perception Scale" in order to determine the sustainable education perceptions of the students. In the first stage, the sample was determined by simple random sampling method from 171 9th grade students studying in secondary education in the central district of Sivas province in the 2021-2022 academic year. The second stage is about determining the preliminary information about sustainability and sustainable education before the program. For this purpose, data obtained from 30 students were collected and analyzed with a semi-structured interview form prepared by the researchers. The third stage is the curriculum development stage, which is prepared with expert opinions based on the qualitative and quantitative data obtained in the first and second stages. The fourth stage is the stage carried out to determine the opinions of 30 students, who are in the same study group, about the content of the applied program. In order to evaluate the program developed in the fourth stage according to the perceptions of the students, the data collected with the semi-structured interview form were determined by content analysis. As a result of the research, it was found that before the program, the perception levels of the participants in sustainable education were at the "moderate" level in the sub-dimensions of contribution to the whole, sensitivity to the environment, ethical principles and sharing, and at the "low" level in the sub-dimension of functionality. When the findings regarding the qualitative data asked before the program were evaluated, it was seen that the students firstly had requests pointing to the functionality dimension of sustainable education. More than half of the participants stated that the current education did not meet their expectations. It was determined that approximately one third of the participants thought that the education they received was not life-oriented. Based on the data mentioned before the program, it was decided to prepare a program for each dimension of sustainable education. After the program, it was seen that the participants criticized the unsustainable features of the current education, gave answers with environmental awareness, wanted a just and equal social order, evaluated and interpreted by thinking critically, were able to think creatively and analyze in a new and different way. This situation can be interpreted as the developed and implemented program creates a sensitivity and awareness in students on related issues.