5-6 çocuklarının dinlediklerinden çıkarım yapma becerilerinin incelenmesi
Examination of inference skills of children ages 5-6
Yazar: HAVVA BOZKURT
Danışman: DOÇ. NİHAT BAYAT
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anlamlandırma = Explanation ; Dil edinimi = Language acquisition ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Çıkarım = Inference

Özet:
Bu çalışmanın amacı 5- 6 yaş aralığındaki çocukların anlamanın önemli bir bileşeni olan çıkarım yapma becerilerini ve bu becerinin altı aylık süredeki gelişimini incelemektir. Tarama modelinde olan çalışmanın katılımcılarını farklı okullarda öğrenim görmekte olan 5-6 yaş aralığındaki 91 okulöncesi çocuğu oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak aynı yazarın iki farklı çocuk kitabına dayalı olarak oluşturulan birbirine denk iki ayrı Çıkarım Başarı Testi kullanılmıştır. Bu testler, Chikalanga'nın (1992) çıkarım sınıflandırması temel alınarak iki farklı çocuk kitabından açık uçlu sorular hazırlanarak oluşturulmuştur. Çıkarım odaklı soruların belirlenmesinde çocuk katılımcıların dilsel düzeyi dikkate alınmıştır. Veri toplama sürecinde katılımcılarla yüz yüze görüşmeler yapılarak sorular yöneltilmiştir. Katılımcıların yanıtları ses kaydına alınarak yazılı biçime dönüştürülmüştür. Altı aylık sürenin sonunda ikinci Çıkarım Başarı Testi de benzer biçimde uygulanmıştır. Çocukların yanıtları iki uzman tarafından değerlendirilerek istatistik programına aktarılmıştır. Katılımcıların çıkarım beceri düzeyleri çıkarım türlerine ve yaş, cinsiyet, sosyoekonomik durum, anne baba eğitim düzeyi, ailedeki çocuk sayısı değişkenlerine göre incelenmiştir. Yapılan çözümlemeler sonucunda elde edilen bulgulara göre, ilk uygulamada katılımcıların yarısından fazlasının çıkarım yapabildiği, ikinci uygulamada ise çıkarım başarı düzeylerinin arttığı saptanmıştır. Çıkarım becerisi anlamlandırmanın önemli bir bileşeni sayıldığından çocukların hızlı gelişim gösterdiği okul öncesi dönemde bu konunun üstünde daha geniş biçimde durulması önerilmiştir.

Abstract:
The target of this research is to examine inference skills of children between the age of 5-6, and to observe their skill improvement in six-month period process. The participants of the scanning model/screening model are the preschool students between the ages of 5-6 who study at different schools. As a data collection tool, we used coequal 'Inference Achievement Tests' based on two different juvenile books of the same author. The tests are created by preparing open-ended questions from two different juvenile books based on Chikalanga's (1992) inference classification. In the determination of inference-based questions, juvenile books are used according to the suitable level of the participants. During the data collection process, questions were asked by using face to face interviews with the participants. The responses of the participants were recorded in the audio format and converted into written format. In the end of six-month period, the second Inference Achievement Test was applied in a similar way. The responses of the children were evaluated by two experts and transferred into the statistics program. The inference skill levels of the participants were examined by depending on the inference types and the variables of age, gender, socioeconomic status, parental education level, and the number of children in the family. As a result, according to the findings obtained, it is determined that more than half of the participants could make inferences in the first application, and observed that the inference success levels in the second application are increased. As Inference Skill can be considered the basis of meaning imposition, It is recommended to carry out activities for the development of children in the preschool period, in which the rapid process of child development.