Moda ürünlerinin e-ticaretinde kullanılan uzman sistemlerin müşterilerden topladıkları verilerin analizi
Analysis of data collected from customers by expert systems used in e-commerce of fashion products
Yazar: SANİYE AYDIN
Danışman: PROF. DR. NURGÜL KILINÇ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Moda Tasarımı Ana Bilim Dalı / Moda Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Giyim Endüstrisi = Clothing Industry
Dizin: Elektronik ticaret = Electronic commerce ; Giysi tasarımı = Clothing design ; Moda = Fashion ; Uzman sistemler = Expert systems

Özet:
Moda uzman sistemleri, e-ticarette teknolojinin ilerlemesi sonucu her bir müşterinin taleplerinin kişisel olarak gerçekleştirilmesini amaç edinerek günümüzde moda alanında ortaya çıkan bir satış şeklidir. Bu araştırmada moda uzman sistemleri uygulayan işletmelere müşteri perspektifinden bakarak sistemlerin özelliklerini ortaya koymak amaçlanmıştır.  
Araştırma, tarama modelli bir araştırma olup taramalar internet üzerinden yapılmıştır. Araştırmada öncelikli olarak moda uzman sistemi kullanan e-ticaret işletmeleri belirlenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla Mayıs 2019 – Mart 2020 tarihleri arasında internet üzerinden İngilizce taramalar yapılmıştır. Taramalar sonucu ulaşılan e-ticaret işletmeleri bir öneri sistemine sahip olma durumlarına göre ön değerlendirmeden geçirilmiş, öneri sistemine sahip olan moda işletmeleri araştırmanın evrenini oluşturmuştur. Araştırmanın evreni içerisinden 30 işletme yargısal örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Örneklemdeki işletmelerin belirlenmesindeki temel yargılar; sadece moda ürünleri üzerine odaklanma, kullanıcı sayısının çokluğu ve ürün yelpazesinin geniş olmasıdır.
Araştırmadan elde edilen bulgulara göre moda uzman sistemlerde bilgilerin; müşterilerle ilgili genel bulgular, işletmelerin müşterilerini tanımak ve giyinme alışkanlıklarını belirlemek için yaptıkları uygulamalar, işletmelerin ürün türleri ve stilleri, işletmelerin kullandıkları ölçüler olmak üzere 4 ana başlık altında toplandığı gözlemlenmiştir. Başlıklar incelendiğinde işletmelerin kişisel verileri daha fazla istediği; satın alma davranışları, stilleri ve detaylı ölçü bilgilerinin ise çoğu işletme tarafından müşterilere sorulmadığı görülmüştür.

Abstract:
Fashion expert systems are an emerging form of sales in fashion today, with the advancement of technology in e-commerce making the demands of each customer personally realized. This research is intended to reveal the features of the systems by looking at businesses implementing fashion expert systems from a customer perspective.
The research is a modeled research, with scans carried out over the internet. The research sought to identify e-commerce businesses that primarily use the fashion expert system. To this end, English-language scans were conducted online from May 2019 to March 2020. E-commerce businesses reached by scans have undergone preliminary evaluation based on their ownership of a recommendation system, while fashion businesses with a recommendation system form the universe of research. The research was determined by 30 operating judicial sampling methods from within the universe. Key judgments in identifying businesses in the sample; the focus solely on fashion products is on the multitude of users and the wide range of products.
Based on the findings of the study, the fashion is an expert system; overall findings related to customers were observed under 4 main titles, including the practices businesses make to identify their customers and identify their dressing habits, the types and styles of products businesses use, the metrics businesses use. When the headlines were reviewed, it was found that customers were not asked by most businesses about the purchase narrows, styles and detailed measurement information that businesses wanted personal data more.