Öğretim görevlilerinin mesleki gelişim faaliyetleri: Bir eylem araştırması
Professional development activities of lecturers: An action research
Yazar: KIYMET SOYATA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYSEL ATEŞ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğretim görevlilerinin ve okul yöneticilerinin mesleki gelişim programlarına ilişkin görüşlerini incelemektir. Araştırma, eylem araştırması olarak tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklemini ve evrenini İstanbul'da bir vakıf üniversitenin İngilizce hazırlık okulunun 2 yöneticisi ve 2022-2023 akademik yılında İngilizce hazırlık okulunda çalışan 10 öğretim görevlisi oluşturmaktadır. 2022-2023 eğitim-öğretim yılı için İngilizce hazırlık okulunda öğretim görevlileri için tasarlanan mesleki gelişim programının tasarımı ve çıktılarına ilişkin bu okul yöneticilerinin ve öğretim görevlilerinin görüşlerini almak amacıyla yarı yapılandırılmış görüşme tekniğinden yararlanılmıştır. Aynı zamanda programa katılmış olan 10 öğretim görevlisinin program öncesi ve sonrası duyguları, kazanımları ve program hakkındaki önerilerine ilişkin görüşlerinin alınması amacıyla yarı yapılandırılmış görüşmeler ve odak grup görüşmesi yapılmıştır. Okul yöneticileri ve öğretim görevlilerinin görüşlerinden elde edilen verilerin değerlendirilmesinde içerik analizi yaklaşımı kullanılmıştır. Araştırmaya katılan yönetici görüşlerine göre örgütün ve işgörenlerin ihtiyaçları göz önünde bulundurularak hazırlanan mesleki gelişim programlarının sadece bilgi sunmanın ötesinde yenilikçi yaklaşımları, alternatif öğretim yöntemlerini sunması ve eleştirel düşünceyi teşvik edici unsurlar içermesi gerekmektedir. Ayrıca araştırmanın bulguları arasında bu şeklide hazırlanan mesleki gelişim programı ile öğretim görevlilerinin kendi uygulamalarını iyileştirmelerine ve geliştirmelerine katkıda bulunacağı vardır. Öğretim görevlilerinin mesleki gelişim programlarında deneyim paylaşımı ve örgüt kültürünün önemli bir role sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Mesleki gelişim programlarının hem örgüt hem de işgören açısından oldukça yararlı olduğu görülmektedir. Öğretim görevlilerinin görüşlerine göre mesleki gelişim programının en büyük kazanımları arasında deneyim paylaşımı, eleştirel düşünce ve öz farkındalık kazanımı, öğretim becerilerinde gelişimin öne çıkmasıyla sınıflarında öğrenci merkezli eğitimi etkili bir şekilde uygulamaları ve öğrenci öğrenme deneyimlerinin iyileşmesine katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Okul yöneticilerine göre katılımcıların mesleki gelişim programlarına yaklaşımlarının olumlu olduğu ancak yine de çekincelerinin olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Buna paralel olarak öğretim görevlilerinin programa yaklaşımları hem katılım öncesinde hem de sonrasında olumlu olarak değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları ışığında uygulayıcılar için geliştirilen öneriler arasında faaliyetlerin öğretim görevlilerinin ilgi, beklenti ve ihtiyaçlarına yönelik olması, esnek bir program şeklinde düzenlenmesi ve çeşitli zorluklar sebebiyle katılım sağlayamayan öğretim görevlileri için telafi sisteminin geliştirilmesi vardır. Araştırmacılar için ise deneyimli öğretim görevlileri ve daha fazla katılımcı ile benzer çalışmalar yürütülmesi, duygusal durumlara ve zorluklara ilişkin görüşlerin ayrıca incelenmesine ve farklı deneyim seviyelerinden öğretim görevlilerinin görüşlerinin karşılaştırılmasına imkân sağlayan araştırmaların yapılması önerileri geliştirilmiştir.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the opinions of instructors and school administrators regarding professional development programs. The research was designed as action research. The sample and population of the research consist of 2 administrators from the English preparatory school of a private university in Istanbul and 10 instructors who worked at the school during the 2022–2023 academic year. To collect opinions on the design and outcomes of the professional development program for that year, semi-structured interviews were conducted with administrators and instructors. Additionally, semi-structured interviews and focus group discussions were employed to capture insights from 10 participating instructors regarding their percepections before and after the program, program achievements, and recommendations. A content analysis approach was used to evaluate the data obtained from the opinions of school administrators and instructors. According to the opinions of the administrators, professional development programs, prepared by considering the needs of the organization and employees, should go beyond just providing information and should include innovative approaches, alternative teaching methods and elements that encourage critical thinking. Furthermore, one of the research's conclusions is that the professional development course designed in this manner will help lecturers advance and enhance their own methods. It has been identified that organizational culture and experience sharing play a significant role in professional development programs. Analyzing the advantages of professional development programs reveals substantial benefits for both organizations and employees. Instructors' perspectives highlight that the program's key benefits include experience sharing, fostering critical thinking and self-awareness, integrating student-centered teaching in classrooms, and enhancing teaching skills to improve student learning experiences. While school administrators had difficulties in planning the time of activities during the implementation of the program, lecturers had to cope not only with the planning of time but also with different concerns and anxieties. Among the suggestions developed for practitioners in the light of the research findings are that the activities should be tailored to the needs, expectations, and interests of the instructors, that they be structured as a flexible program, and that a compensation plan be created for those instructors who are unable to participate for various reasons. Researchers are advised to carry out similar studies with more participants and experienced instructors, to compare the perspectives of instructors with different degrees of experience, and to conduct research that enables the opinions on emotional states and challenges to be examined independently.