Aşk-ı Memnu, Hanımın Çiftliği ve Yaprak Dökümü romanları ile televizyon uyarlamalarının incelenmesi
An analysi̇s of Aşk-i Memnu, Yaprak Dökümü and Ms. Hani̇m's Farm novels and televi̇si̇on adaptati̇ons
Yazar: HÜSEYİN AÇAR
Danışman: DOÇ. DR. ADEM YILMAZ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Aşk-ı Memnu = Aşk-ı Memnu ; Diziler = Serials ; Edebiyat uyarlamaları = Literary adaptations ; Hanımın Çiftliği = Hanımın Çiftliği ; Roman = Novel ; Sahneye koyma = Staging ; Televizyon dizileri = Television serials ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yaprak Dökümü = Yaprak Dökümü

Özet:
"Aşk-ı Memnu, Yaprak Dökümü ve Hanımın Çiftliği Romanları İle Televizyon Uyarlamalarının İçerik Bakımından İncelenmesi" adlı bu çalışma, Türk Edebiyatının ünlü yazarları Halit Ziya Uşaklıgil, Reşat Nuri Güntekin ve Orhan Kemal tarafından kaleme alınan romanların televizyona uyarlanması ve uyarlama sürecinde geçirdikleri değişimleri konu edinmektedir.
	Tiyatro, edebiyat, resim, müzik gibi sanat dallarının bir bileşkesi mahiyetinde olan sinemanın ardından, televizyon da son yıllarda artan tv dizileriyle edebiyatla kurulan ilişkiyi daha da sıkı hale getirdi. Dünya klasiklerinden modern metinlere pek çok eseri sanatsal ve ticari kaygılar başta olmak üzere, beğenilmiş bir romandan uyarlanan filmin ilgi görme garantisi, yani kitap ya da tefrika olarak yayınlanan yerli edebiyat ürünlerinin halkta ilgi uyandırması ve filmleştirilmesinin istenmesi, senaryo yazmak için ayrılan zamanın kısıtlı olması, film bütçesinde senaryoya ayrılan payın düşük olması ve senaryo kıtlığı gibi nedenlerle her yıl bu ilişkiyi süsleyecek pek çok yapım televizyon ekranlarına yansımaktadır. Okurlar ve izleyicilerin yanı sıra edebiyat ve sinema çevrelerinde tartışmalara neden olan uyarlama filmlerin ele alındığı bu çalışmanın birinci bölümünde; belli bir tarihsel ya da coğrafi çevre içindeki insanın veya çevrenin karakterlerini, göreneklerini inceleyen, serüvenlerini belli bir kronolojik, mantıksal, duygusal ya da sanatsal ilişkiyi gözeterek öyküleyen, duygu ve tutkularını çözümleyen, kurmaca veya gerçek olaylara dayanan edebi tür ve bu türde yazılmış eserler olarak tanımlanan roman ve tarihsel gelişim süreci içerisinde geçirdiği değişimler ele alınmıştır. 
İkinci bölümde; 19. yüzyılda Joseph Plateau tarafından icat edilen Phénakistoscope ile başlayan ve ilerleyen yıllarda yaşanan teknolojik ve bilimsel gelişmelere paralel olarak kendini sürekli yenileyen sinemanın, gelişim aşamaları ile 1873 yılında Paul Nipkow'un Döner Disk ile öncülüğünü yaptığı televizyonun teknolojik ve bilimsel gelişimi ele alınmıştır. Ayrıca çalışmanın konusu gereği sinema/televizyon ve edebiyat arasındaki ilişkiye de benzerlikleri ve farklılıkları konusunda değinilmiştir. Sinema için hazırlanmamış bir metni sinemaya uygun biçime sokma olarak tanımlanan uyarlamanın ele alındığı üçüncü bölümde uyarlamanın kaynak alındığı metinle ilişkisi ile uyarlama süreci ve edebi eserlerden Türk sineması ve sonrasında da televizyon dizisi olarak yapılmış uyarlamalara değinilmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise Türk edebiyatında önemli yere sahip olan yazarlarımızdan Orhan Kemal, Reşat Nuri Güntekin ve Halit Ziya Uşaklıgil'in eserleri olay örgüsünün daha iyi anlaşılması bakımından kısa özetleri verilmiş ve sonrasında ise söz konusu romanlardan aynı isimlerle uyarlanan televizyon dizileri ele alınarak yapılan değişiklikler ve nedenleri tartışılmıştır.

Abstract:
This study titled "An Analysis of Aşk-ı Memnu, Yaprak Dökümü and Ms. Hanim's Farm Novels and Television Adaptations" addresses the adaptations of the novels written by the famous writers of Turkish Literature, Halit Ziya Uşaklıgil, Reşat Nuri Güntekin and Orhan Kemal into television and changes of these novels during the process of their adaptations.  
	In recent years, television, after cinema which is a combination of arts, such as theater, literature, painting and music, also has made the relationship with literature more and more tightened. Many productions are reflected in the screens every year due to the reasons such as from world classics to modern texts, many works, primarily with the artistic  and commercial concerns, the guarantee of interest of a film adapted from an acclaimed novel, in other words, arousing attention of indigenous literature products published as a book or a series in the public interest and filmed, the limited of time devoted to writing a film, with the low budget allocated to the scenario and the scarcity of scenarios. In the first part of this study, which focuses on the adaptation films which cause controversies in the literature and cinema circles as well as readers and viewers; analyzing the characters and customs of a certain historical or geographical environment, narrating their adventures by means of observing a certain chronological, logical, emotional or artistic relationship, analyzing their emotions and passions, novel described as a literary genre which is based on fictional or real events and written in this genre, and its changes in historical development have been dealt with. 
	In the second part; The technological and scientific development of the television, which was pioneered by Paul Nipkow's Rotary Disk in 1873, was discussed with the developmental stages of the cinema, which started in the 19th century with Phénakistoscope, which was invented by Joseph Plateau, and continued to develop in parallel with the technological and scientific developments. In addition, the similarities and differences between the cinema / television and literature were also addressed. In the third chapter, the adaptation which is described as the adaptation of a text which is not made for the cinema, the relationship of the adaptation with the text and adaptation process and adaptations made in Turkish cinema and later in the TV series were handled. In the last part of the study, however, short reviews of the authors of Orhan Kemal, Reşat Nuri Güntekin and Halit Ziya Uşaklıgil who have an important place in Turkish literature are provided in order to understand the plot better, and then the changes and their reasons were argued dealing with TV series adapted with the same names from the novels with the same names.