İş hukukunda belirsiz alacak davası ve kısmı dava
Undetermine and partical claim lawsuits in labour law
Yazar: TUĞBA HİLAL KÖKEN
Danışman: DOÇ. DR. İŞTAR CENGİZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Belirsiz alacak davası = Undetermined claim lawsuit ; Kanunlar 4857 sayılı = Laws 4857 numbered ; Kısmi dava = Partial case ; Türk iş hukuku = Turkish labor law ; İş Kanunu = Labour Law ; İş hukuku = Labour law ; İşçiler = Workers

Özet:
İş sözleşmesi sona erdiğinde kanun veya iş sözleşmesinden doğan ve para ile ölçülebilen tüm menfaatlerin 4857 sayılı İş Kanunu m.32/6'ya göre tam olarak ödenmesi gerekmektedir. İşveren tarafından ödeme yapılmadığı takdirde uygulamada ilk başvurulan yol işverene ihtarname gönderilmesidir. Bu ihtarnamenin gönderilmesindeki amaç ödenmesi gereken alacak kalemlerini belirtip, ödenmediği takdirde davaya konu edileceklerinin işverene bildirilmesidir. Böylece işveren ihtarnamenin gönderilmesiyle birlikte temerrüde düşer ve faiz de bu andan itibaren işlemeye başlar. 

İhtarname gönderilmesine rağmen hak kazandığı işçilik alacakları ödenmeyen işçi zorunlu arabulucuya başvurmak durumunda kalmaktadır. Zira iş kazası ve meslek hastalığı hariç arabulucuya başvuru zorunludur. Arabuluculuk aşamasında bir anlaşmaya varılamazsa, işçi yetkili iş mahkemesinde dava açma yoluna gidebilecektir. Dava aşamasında işçilik alacaklarının belirsiz alacak davası yoluyla mı yoksa kısmi dava yoluyla mı talep edileceği konusunda tartışmalar bulunmaktadır. Esasen kısmi dava belirsiz alacak davasına nazaran daha avantajlı olsa da belirli şartların varlığına ihtiyaç duyduğundan her durumda açılamamaktadır. Bazı alacaklar ise kısmi dava şeklinde açılamazsa, hak kayıplarına sebep olmaktadır. 

Tezin yazım aşamasında gerek HMK m.107'de (belirsiz alacak davasında) gerekse İş Kanunda birçok değişiklik olmuştur. İş Kanunu'nda özellikle Covid-19 salgını nedeniyle bazı geçici düzenlemeler yapılmıştır. Çalışmamızın ilgili bölümlerinde hem söz konusu değişiklikler belirtilmiştir hem de Yargıtay kararları çerçevesinde hangi işçilik alacaklarının kısmi dava türünde hangilerinin belirsiz alacak davası türünde açılması gerektiği incelenmiş ve hesaplama örneklerine yer verilmiştir.

Abstract:
When the employment contract is terminated, all benefits arising from the law or employment contract and that can be measured in money must be paid completely according to Article 32/6 of the Labor Law No. 4857. If the payment is not made by the employer, the first method applied in practice is to send a warning letter to the employer. The purpose of sending this notice is to indicate the receivable items to be paid, and to inform the employer that they will be subject to the case if they don't pay. Thus, the employer falls into default after sending the notice and the interest starts to accrue from this moment.
The worker, whose labor claims are not paid despite the notification, has to apply to a compulsory mediator. Because, application to the mediator is obligatory except for work accident and occupational disease. If an agreement cannot be reached at the mediation stage, the employee may file a lawsuit at the competent labor court. During the litigation phase, there are discussions about whether the labor claims will be claimed through an indefinite claim or partial litigation. Although partial litigation is more advantageous compared to indefinite claims, it cannot be opened in all cases because it requires certain conditions. If some receivables cannot be brought in the form of a partial lawsuit, they cause loss of rights.
During the writing of the thesis, there have been many changes in both the HMK Art.107 (in the Indefinite Debt Claims) and the Labor Law. Some temporary arrangements have been made in the Labor Law, especially due to the Covid-19 pandemic. In the relevant parts of our study, the aforementioned changes are stated This study also examines which worker receivables should be filed in the partial lawsuit type and which in the uncertain receivable form. within the framework of the decisions of the Supreme Court and calculation examples are included.