Etkin havaalanı yönetimi için havaalanı pazarlama planı önerisi: İstanbul havalimanı pazarlama faaliyetlerinin incelenmesi
A proposal of airport marketing plan for an effective airport management: A study on marketing operations of Istanbul airport
Yazar: EMİNE HASANÇEBİ ÖZENEN
Danışman: DOÇ. DR. VİLDAN DURMAZ
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sivil Havacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sivil Havacılık = Civil Aviation

Özet:
Günümüzde havaalanları yolcuların sadece hava ulaşımını kullanmak için geçiş yaptıkları bir hava taşımacılığı alt sistemi olmaktan çıkıp yolcuların uzun zaman geçirdikleri, eğlendikleri, alışveriş yaptıkları, sosyalleştikleri birer yaşam alanlarına dönüşmektedir. Çeşitli hizmetlerin sunulduğu, ticari faaliyetlerin bir arada yürütüldüğü havaalanı sistemi etkin ve verimli yönetilmesi durumunda bulundukları şehirlerin ve bölgelerin ve hatta ülkelerin ekonomik ve sosyal kalkınmalarında gittikçe artan önemli paya sahip olmaktadırlar. Liberalleşme, küreselleşme ve ticarileşme paralelinde hızla büyüyen havaalanı pazarında ulusal ve uluslararası rekabetin artmasıyla havaalanlarının pazarlanması da kaçınılmaz duruma gelmektedir.
Bu çalışmanın amacı Türkiye'deki sivil trafiğe açık havaalanlarında uygulanan veya uygulanması gereken pazarlanma faaliyetlerinin önemini ortaya koymak, havaalanı işletmecilerinde havaalanı pazarlanması konusunda farkındalık yaratmak ve havaalanı işletmecilerine destek olabilecek, Türkiye hava taşımacılığı sektörü koşullarına uygun havaalanı pazarlama adımlarını sunmaktır.
Bu çalışmada dünyadaki havaalanı işletmelerinin pazarlama konusundaki yaklaşımı ve örnek seçilen İstanbul Havalimanı pazarlanma faaliyetlerinin hangi aşamada olduğu nitel araştırma yöntemi kapsamında betimsel bir çalışma yürütülerek durum analizi gerçekleştirilmiştir.  
Alanyazına dayalı araştırmayla oluşturulan araştırma soruları ile yüz yüze yarı yapılandırılmış görüşmeler ve e-posta ile soru-cevap şeklinde uzman kişilerle iletişim gerçekleştirilmiştir. Yapılan çalışma ile uzun yıllar Türkiye'de kamu mülkiyeti ve işletiminde olan havaalanlarının hem kamu mülkiyetine hem de monopol yapılarına bağlı olarak pazarlama faaliyetlerinin önemi üzerinde yeterince durulmadığı ancak değişen pazar şartlarına bağlı olarak havaalanlarının teknolojik, ekonomik ve sosyal yapısında ihtiyaç duyulan değişim farkındalığının yakalandığı gözlenmiştir. Bu çalışmada; küresel havaalanı pazarında önemli aktörlerden biri olabilmek için rekabet üstünlüğü sağlayacak ve havaalanı pazarlama faaliyetlerinde başarıya götürecek adımlar ortaya konulmuştur.

Abstract:
Nowadays, airports are no longer a system where passengers can only move to use airport transportation, but they have been transformed into a living environment. 
Airport systems, where various services are offered and commercial activities are carried out together, when they are managed effectively and efficiently, have the most important share in the economic and social development of the cities and regions where they are located. Therefore, airport marketing is inevitable since the competition within the airport industry is increasing. 
This study aims to demonstrate the importance of the marketing activities, to create awareness for the importance of marketing airports for the airport operators and to prepare the step by step marketing guidelines suitable to conditions in Turkey that will be able to support the airport operators in Turkey. 
In this study, situation analysis has been performed by conducting a descriptive study within the context of qualitative research method to reveal the situation of the marketing of airports in Turkey and global airport marketing approach. 
Face to face semi-structured interviews were conducted with the research questions that were formed as a result of the literature research.
As a result of the study, it was observed that depending on both public ownerships and monopolistic structures, the importance of marketing activities of the public airports in Turkey are underrated. However, based on changing environment of the airport industry, the needed awareness of technological, economical, and social structures of airports was captured by the public sector as well. The study presents the guide and the steps that will lead to success in airport marketing activities that will provide competitive advantage in order to be one of the important actors in the global airport market.