Transfüzyona bağımlı talasemi hastalarında erken dönem glomerülopati ve tubulopati değerlendirilmesi
Evaluation of  glomerulopathy and tubulopathy in early period  at transfusion dependent thalassemia patients
Yazar: AGAGELDi ANNAYEV
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP KARAKAŞ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Beta globülinler = Beta globulins ; Glomerüler filtrasyon = Glomerular filtration ; Glomerüler filtrasyon hızı = Glomerular filtration rate ; Glomerülonefrit = Glomerulonephritis ; Sistatinler = Cystatins ; Talasemi = Thalassemia

Özet:
Amaç: Bu çalışmada; Transfüzyona bağımlı talasemi ( TBT ) hastalarında böbrek tübüler ve glomeruler fonksiyonların değerlendirilmesi, beraberinde bu duruma yol açan  nedenlerin saptanması amaçlandı.
Gereç ve yöntemler: Çalışmamıza Ocak 2014-Mayıs 2014  tarihleri arasında, İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Çocuk  Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Hematoloji – Onkoloji  BD, Talasemi  Merkezi'nde izlenen ve TBT hastalarından 2-45 yaş arası 28' i kız , 22' i erkek  toplam 50 hasta  alındı.
Çalışmamızda TBT hastalarının glomerülopati ve tübülopati açısından değerlendirildi.  Bilinen böbrek hastalığı olanlar çalışmamıza alınmadı. 
Bulgular:  Çalışma grubuna 22  (%44.0) erkek, 28 (%56) kız olmak üzere toplam 50 hasta alındı. Grubun genel yaş ortalaması 18.4±11.8  yıl idi. Hastalarımızın ortalama ferritin düzeyi 1770,8 ± 1883 ng/mL  saptanmış olup, çalışmaya alınan 50 hastanın  38 (%75.5)' si  DFX , 8  (%16.3)' i DFP kullanmakta idi ,  4 ( %8,2)    hastaya  henüz şelatör tedavisi başlanmamıştı
Tübülopati göstergelerinden Fraksiyonel sodyum atılımı (FENa) normal referans değerlere göre değerlendirildiğinde hastaların %16 ( n=8 ) ' sında yüksek saptandı . Bu hastaların yaş ortalaması 21.7±14  olup tüm hastaların yaş ortalamasından  yüksekti. Yine bu  hastalardan 7'si uzun süredir (6,17 ±2.3 yıl) 20-30 mg/kg/gün dozunda deferasiroks kullanmakta olup serum ferritin düzeyleri <500 ng/ml yada > 1500 ng/ ml idi. 
Beta - 2 mikroglonülin ( β-2 MG)  ise  %18 (n=9)  hastada  yüksek saptandı. DFP kullanan hastalar ile kontrol grup arasında fark saptanmadı, DFX kullanan  hastalar ile kontrol grup arasında ise  anlamlı fark olduğu  görüldü. Yine DFX dozu ile idrarda β-2 MG düzeyi arasında pozitif korelasyon saptandı. β-2 MG  özellikle ferritin düzeyi <500 ng/ml ve >1000 ng/ml olan hastalarda kontrol grubuna göre istatiksel olarak anlamlı yüksek bulundu.
Hastalarımızın % 50 (n=25)  ' sinde  glomerülopati göstergesi  serum  sistatin C  kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek saptandı. Demir şelatör tedavisine göre gruplandırılarak bakıldığında ise DFP kullanan hastalar ile kontrol grup arasında fark saptanmamışken, DFX  kullanan  hastalar ile kontrol grup arasında anlamlı fark saptandı. DFX dozuna  bağlı değişim gözlenmedi. Serum sistatin C yaş ile pozitif korelasyon göstermekte idi. 
Sonuçlar: Sonuç olarak TBT hastalarında  subklinik seyretmekle birlikte böbrek tübüler ve glomerüler fonksiyonlarda etkilenme olduğu, bu nedenle TBT hastalarında rutin böbrek fonksiyonlarının  yanında aralıklı olarak erken dönem glomerülopati ve tübülopati göstergelerinin bakılmasının ileride daha büyük fonksiyon bozukluklarını önlemede faydalı olabileceği düşünüldü.

Abstract:
Aim: In this study we aimed to evaluate renal tubuler and glomeruler functions and the etiology  of this condition  in patients with Transfusion dependent thalassemia (TDT)
Material and method: Between June 2014 and May 2014, 2-45 year old, 28 female and 22 male, 50  TDT patients, following at  İstanbul University, İstanbul Medical Faculty, Pediatric  Hematology -Oncology and Thalassemia Center were include to this study. In this study we aimed to evaluate glomerulopathy  and tubulopathy in early period at TDT.
Results: Fifty patients were included to this study. Median age was 18,4 ±11,8 year.  Twenty two  (40%) of them were male, 28 (56%)  female.  Patients' median serum ferritin level  was 1770,8 ±1883 ng/mL. Seventy five  percent of the patients  (n=38)  were  receiving DFX, %16  (n=8)  DFP and  % 8 (n=4) of them were small patients and non chelated.  
Tubulopathy marker  FENa was evaluated  according to  normal referans values and %16 ( n=8) of patients were found high. This patients median age was 21,7 ± 14 year , higher than groups'  median age. Also  7 of this patients were receiving DFX treatment at the dose of 20-30 mg/kg/day for a long time (6,17 ±2,3 year) and their serum ferritin levels were < 500 ng/mL or  >1500 ng/mL. 
β-2 MG was found high at %18 (n=9)  of  patients. There was no statistically  difference between DFP chelated and control  groups' urine β-2 MG level, but statistically difference was found between DFX chelated and control group. At the same time  positive correlation was observed with DFX dose and urine β - 2MG level. The association of  β-2 MG  and serum ferritin was evaluated, specially patients with serum ferritin  <500  ng/mL or  >1000 ng/mL  have significantly higher urine β - 2 MG  than control group.   
Serum cystatın C was significantly high than control group  at 50% (n=25) of patients that evaluated as glomerulopathy marker. There was no statistically  difference between DFP chelated and control  groups'  serum cystatın C level, but statistically difference was found between DFX chelated and contol group. There was no correlation between DFX dose and  cystatın C level. Also there was positive correlation between  cystatın C  and age.
Conclusion: In conclusion there can be subclinical renal glomerular and tubular ınjury  at Transfusion dependent thalassemia  patients. We suggest to evaluate intermittently early marker of glomerulopathy and tubulopathy in addition to routine renal function tests to prevent major renal injury in TDT patients.