2000 sonrası Türk sinemasında sağlık politikaları çerçevesinde doktor karakterlerin temsili
Representation of doctor characters within the framework of health policies in Turkish cinema after 2000
Yazar: KADRİYE AYFER KOÇ
Danışman: PROF. DR. AYDAN ÖZSOY
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Film çözümleme = Film analysis ; Karakter = Character ; Neo-liberalizm = Neo-liberalism ; Sağlık politikası = Health policy ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Filmlere yansıyan farklı kavram, olay ve olgularla çeşitli deneyimleme ve görme
biçimleri üreten sinema tıp mesleğine de ilgi duymuş ve doktor karakterlerin konu
edildiği birçok film yapılmıştır. Özellikle 2000'li yıllardan sonra neoliberal
politikaların etkisiyle sağlık hizmetlerinin sunumu, örgütlenmesi finansmanı
alanında dikkate değer değişiklikler yaşanmış ve doktorluk mesleğini değer, saygı,
etik, güven boyutunda tartışmaya açan bu süreç filmlere de yansımıştır. Bu
bağlamda çalışma, 2000 sonrası Türk sinemasında doktorluk mesleğinin
temsillerini, doktor karakterler ve uygulanan sağlık politikaları çerçevesinde ve
ilişkiselliği ön kabulünden hareketle çözümlemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın
kapsamı, doktorların ana karakter, yardımcı karakter veya figüran olarak yer aldığı
Türk sineması filmleriyle sınırlandırılmıştır. Türk sinemasında 2000 yılından sonra
yapılan Recep İvedik 3 (Togan Gökbakar, 2010), Bir Zamanlar Anadolu'da (Nuri
Bilge Ceylan, 2011), Evim Sensin (Özcan Deniz, 2012), Zerre (Erdem Tepegöz,
2012), Emicem Hospital (İsmet Eraydın, 2016), Sonsuz Aşk (Ahmet Katıksız,
2017) ve Eski Köye Yeni Adet (Gülistan Acet, Ferit Karahan, 2018) filmleri
örneklem olarak belirlenmiş ve niteliksel araştırma yöntemlerinden betimleyici
analiz ve karakter analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Karakter özellikleri üzerinden
doktor kimliğinin 2000 sonrası Türk sinemasında nasıl kurulduğunun analizi,
çalışma örneklemini oluşturan popüler ve bağımsız film türlerinde yapılmıştır.
İncelenen filmlerde, 2000 yılından sonra Türk sinemasında doktor karakterlerin
uygulanan sağlık politikaları çerçevesinde olumlu ve olumsuz özellikleri ile,
geleneksel ataerkil kültüre uygun rollerde temsil edildiği görülmektedir.

Abstract:
The cinema, which produces various ways of experiencing and seeing with
different concepts, events and phenomena reflected in the films, also took an
interest in the medical profession and many films were made about doctor
characters. Especially after the 2000s, with the effect of neoliberal policies,
remarkable changes have been experienced in the field of the provision of health
services, their organization and financing, and this process, which opened the
profession of medicine to discussion in the dimensions of value, respect, ethics
and trust, was also reflected in the films. In this context, this study aims to analyze
the representations of the profession of medicine in Turkish cinema after 2000,
within the framework of doctor characters and applied health policies, and based
on the presupposition of relationality. The scope of the study is limited to Turkish
cinema films in which doctors are featured as main characters, supporting
characters or extras. Films made after 2000 in Turkish cinema, such as Recep
İvedik 3 (Togan Gökbakar, 2010), Once Upon a Time in Anatolia (Nuri Bilge
Ceylan, 2011), Evim Sensin (Özcan Deniz, 2012), Zerre (Erdem Tepegöz, 2012),
Emicem Hospital (İsmet Eraydın, 2016), Sonsuz Ask (Ahmet Katıksız, 2017) and
Eski Koye Yeni Adet (Gülistan Acet, Ferit Karahan, 2018), were determined as
samples and analyzed using descriptive analysis and character analysis method,
which are qualitative research methods. The analysis of how the doctor identity
was established in Turkish cinema after 2000, through character traits, was made
through the popular and independent film genres that constitute the study sample.
In the films examined, it is seen that the doctor characters in Turkish cinema after
2000 are represented in roles suitable for the traditional patriarchal culture with
their positive and negative features within the framework of the health policies
implemented.