Ergenlerde pozitif genç gelişiminin bireysel ve okul ile ilgili faktörler açısından incelenmesi
An investigation of positive youth development in adolescents regarding individual and school-related factors
Yazar: RAGIP ÜMİT YALÇIN
Danışman: PROF. DR. İLHAN YALÇIN
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Hiyerarşik modelleme = Hierarchical modelling ; Lise öğrencileri = High schools students ; Pozitif genç gelişimi = Positive youth development ; Önleyici rehberlik = Preventive guidance

Özet:
Bu araştırmanın genel amacı, öğrenci ve okul kaynaklı faktörlerin, pozitif genç gelişimi üzerindeki etkisinin incelenmesidir. İlişkisel araştırma deseni ile yürütülen bu araştırmada öğrenci ve okul değişkenlerini içeren iki düzeyli hiyerarşik lineer modelleme (HLM) analizi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi ise, Erzurum il merkezinde bulunan 29 okuldan ve bu okullardan tesadüfi olarak seçilen 2372 lise öğrencisinden oluşmaktadır. HLM analizi sonucunda elde edilen bulgular, lise öğrencilerinin pozitif genç gelişimi düzeyindeki farklılıkların % 6'sının okullara ilişkin değişkenlerden; kalan % 94'ünün ise öğrencilere ilişkin bireysel değişkenlerden kaynaklandığını göstermektedir. Öğrenci düzeyi değişkenlerinden, cinsiyetin erkek olması, spor ile ilgili hobiye sahip olma, okula davranışsal, duyuşsal ve bilişsel bağlılık ve olumlu gelecek beklentileri gibi değişkenler lise öğrencilerinin pozitif genç gelişim düzeyini artırmaktadır. Bununla birlikte, anne babanın dışında başka bir yerde yaşamak gibi diğer öğrenci düzeyi değişkenleri ise pozitif genç gelişimi düzeyini azaltmaktadır. Öğrenci düzeyi değişkenlerinin haricinde, okul düzeyi değişkenlerinden, okulun fiziki olanaklarının fazla olması ve toplam önleyici rehberlik çalışmalarının fazla olması gibi değişkenlerin lise öğrencilerinin pozitif genç gelişim düzeylerini artırdığı bulunmuştur. Düzeyler arasında etkileşim sonuçları ise şöyledir; fiziki olanakların fazla olduğu okullarda, okula davranışsal bağlılığı yüksek olan öğrencilerin pozitif genç gelişim düzeyi, okula davranışsal bağlılığı düşük olan öğrencilere göre daha fazladır. Ayrıca uygulanan toplam önleyici rehberlik çalışmasının fazla olduğu okullarda, okula bilişsel bağlılığı yüksek olan öğrencilerin pozitif genç gelişim düzeyi, okula bilişsel bağlılığı düşük olan öğrencilere göre daha fazladır.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the effect of student- and school-based factors on positive youth development. In this study conducted with correlation design, two-level hierarchical linear modeling (HLM) analysis, which is student and school variables, was used. The study sample is composed of 29 schools in the centre of Erzurum and 2372 high school students, who were randomly selected from these schools. The findings obtained as a result of the HLM analysis show that 6% of the differences in the level of high school students' positive youth development result from school-related variables, whereas the remaining 94% result from individual variables related to students. Student level variables such as being a male, having a sports-related hobby, behavioral, emotional and cognitive school engagement, and a hopeful future expectation increase positive youth development. However, student level variables such as living somewhere away from parents reduce the level of positive youth development. In addition, school level variables such as schools' having more physical resources and more total preventive guidance actions increase positive youth development. The results regarding the interaction between the levels are as fallow; at the schools where better physical conditions exist, the students who have a high level of behavioral school engagement have a higher level of positive youth development than those having a low level of behavioral engagement. Furthermore, at schools where total preventive guidance actions are implemented much, the students who have a high level of cognitive engagement to school also have a higher level of positive youth development when compared to those who have a low level of cognitive engagement to school.