1979-2022 yılları arası Diyanet Çocuk dergisinde yer alan peygamber kıssalarınının din eğitimi açısından incelenmesi
An examination of the prophet's stories in terms of religious education in the Diyanet Çocuk journal between 1979-2022
Yazar: MERVE PEKSÖZ ERAY
Danışman: DOÇ. DR. HALİSE KADER ZENGİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Kur'an- ı Kerim'de, dinin anlaşılması ve yaşanması konusunda insana rehberlik ederek, modellerden öğrenme imkânı sunan kıssalara yoğun biçimde yer verilmiştir. Yetişkinlere seslenen bu anlatı, çocukların din eğitimi süreçlerinde de başvurulan önemli bir kaynaktır. Yaşamı boyunca gelişim seyri içinde olan bireyin dini anlayış, kavrayış ve yaşayış konusunda da gelişim adımlarını takip ettiği bilinmektedir. Bu nedenle kıssaların hem kalıcı kazanımlar oluşturması hem de dini gelişimi desteklemesi için çocuklara aktarılırken seviyenin dikkate alınması önemlidir. Çocuk edebiyatı ürünlerinden Diyanet Çocuk Dergisi de modellerden öğrenmeye imkân sağlayan kıssalara çeşitli sayılarda yer vermiştir. Ancak alanda, Diyanet Çocuk Dergisi'nde yer verilen bu kıssaların dini gelişimi dikkate alarak incelendiği bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu nedenle dergide yer verilen kıssa metinleri, Ronald Goldman'ın ortaya koyduğu kuramdan yola çıkılarak incelenmiştir. Çalışmanın amacı dergide yer verilen kıssa metinlerindeki anlatımın, kullanılan kavramların, görsel öğelerin derginin hedef kitle (7-14 yaş) olarak belirlediği seviyeye uygunluğunu ortaya koymaya çalışmak ve yıllara göre tüm bu alanlardaki değişimi gözlemlemektir. Bu çalışmada veriler, doküman inceleme yöntemi ile toplanmış, içerik analizi ile yorumlanmıştır. Çalışma sonucunda Diyanet Çocuk Dergisi'nin ilk yıllarda ortaya konan yoğun yorucu anlatımı zamanla terk ederek yıllar içinde hem içerik hem tasarım yönüyle hitap ettiği çocukların seviyesini yakalamaya çalıştığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In the Qur'an, narratives that guide individuals in understanding and practicing the religion and provide the opportunity to learn from models are extensively included. This narrative, which addresses adults, is an important source that is also used in the religious education of children. Throughout an individual's life, it is well-known that they follow developmental steps in terms of their understanding, comprehension, and practice of religion. Therefore, it is important to consider the level when conveying narratives to children, aiming for both lasting impact and support for their religious development. The Diyanet Çocuk Journal, one of the children's literature products, also included narratives that enable learning from models in various issues. However, no study has been found that examines these narratives featured in the Diyanet Çocuk Journal regarding religious development. The short story texts in the Diyanet Çocuk Journal have been analyzed based on the theory proposed by Ronald Goldman. The aim of the study is to demonstrate the suitability of the narrative, the concepts used, and the visual elements in the short story texts featured in the journal for its target audience (ages 7-14), and to observe the changes in all these areas over the years. In this study, data was collected by document review method and interpreted by content analysis. As a result of the study, it has been concluded that the Diyanet Çocuk Journal gradually abandoned the intense and exhausting narrative style seen in its early years, aiming to align its content and design with the level of children it addresses.