Preterm bebeklerde periferik intravenöz santral kateter girişiminde yakalama kavrama refleksinin ağrı ve stres üzerine etkisi
The effect of grasping palmar reflex on pain and stress in peripheral intravenous central catheter intervention in preterm infants
Yazar: İLKNUR BUDANCAMANAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TÜRKAN KADİROĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ağrı = Pain ; Bebek-prematür = Infant-premature ; Bebekler = Infant ; El kavrama kuvveti = Hand grip strength ; Kateterizasyon = Catheterization ; Kateterizasyon-periferik = Catheterization-peripheral ; Refleksler = Reflex ; Stres = Stress

Özet:
Amaç: Preterm bebeklerde periferik intravenöz santral kateter girişiminde yakalama kavrama refleksinin ağrı ve stres üzerine etkisini incelemektir.
Materyal ve Metot: Araştırma paralel randomize kontrollü tiptedir. Araştırmanın evreni, Mayıs 2022- Ekim 2022 tarihleri arasında Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi (YYBÜ)'nde takip edilen preterm bebeklerden oluşmuştur. Örneklemi, araştırmaya dâhil edilme kriterlerini karşılayan bebekler oluşturmuştur. Deney grubu s=20 ve kontrol grubu s=20 olmak üzere 40 bebek ile çalışma tamamlanmıştır. Bebek Tanıtıcı Bilgi Formu, Bebek Takip Formu, Yenidoğan Stres Skalası (NSS) ve ALPS-Neo Ağrı ve Stres Değerlendirme Ölçeği (ALPS-Neo) kullanılarak veriler toplanmıştır. Araştırmada, tüm bebeklerin işlem boyunca video kayıtları alınmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 şeklinde kabul edilmiştir. Etik ilkelere bağlı kalınmıştır. 
Bulgular: Araştırmada, deney ve kontrol gruplarında girişimden 5 dk önceki vücut ısısının girişim sırasındaki ve sonrasındaki ölçümlere göre yüksek olduğu bulunmuştur.  Deney ve kontrol gruplarının grup içi karşılaştırmalarında vücut ısısı açısından anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,001). Deney ve kontrol grubunun işlemden sonraki 1. dakika oksijen saturasyon ortalamaları deney grubunda 96,65±2,91, kontrol grubunda 93,55±5,09'dur (p=0,025). Deney ve kontrol gruplarındaki bebeklerin işlem sırasında ve işlem sonrasında ALPS-Neo ve NSS puan ortalaması arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Deney grubunun ALPS-Neo puanı işlem sırasında 1,017 (χ2=7,237; p=0.007), işlem sonrasında 2,500 (χ2=42,921; p≤0.001) kontrol grubuna göre daha düşüktür. Ayrıca, deney grubunun NSS puanı işlem sırasında 2,183 (χ2=17,683; p≤0.001) ve işlem sonrasında 2,500 (χ2=3,483; p≤0.001) kontrol grubuna göre daha düşüktür. Yakalama kavrama refleks uyarımı, bebeklerin ağlama süresini kısaltmıştır (etki derecesi %24). PICC işlem süresi de ağlama süresi üzerinde etkilidir (etki derecesi %29).
Sonuç: Preterm bebeklerde PICC işleminde yakalama kavrama refleksi uyarımı bebeklerin fizyolojik parametrelerin stabilitesini desteklemiştir, ağrı ve stres düzeylerini azaltmıştır, ağlama süresini kısaltmıştır. Yakalama kavrama refleks uyarımı, ağrılı ve stresli uygulamalarda güvenle ve rahatlıkla uygulanabilir.
Anahtar Kelimeler: Ağrı, hemşire, PICC, preterm, stres, yakalama kavrama refleksi

Abstract:
Aim: The aim of this study to examine the effect of grasping palmar reflex on pain and stress in Peripheral Intravenous Central Catheter (PICC) in preterm infants.
Material and method: The study is of parallel randomized controlled type. The population of the study consisted of preterm infants who were followed up in the Neonatal Intensive Care Unit between May 2022 and October 2022. The sample consisted of infants who met the inclusion criteria. The study was completed with 40 infants, the experimental group n=20 and the control group n=20. Data was collected using the Infant Descriptive Information Form, the Infant Follow-up Form, the Newborn Stress Scale (NSS), and the Pain and Stress Rating Scale for Newborns (ALPS-Neo). In the study, video recordings of all babies were taken throughout the procedure. Statistical significance level was accepted as p<0.05. Ethical principles are adhered to.
Results: In the study, it was found that the body temperature 5 minutes before the intervention in the experimental and control groups was higher than the measurements during and after the intervention (p<0.001). Oxygen saturation measurements of the experimental and control groups at the 1st minute after the procedure were 96.65±2.91 in the experimental group and 93.55±5.09 in the control group (p=0.025). It was determined that the difference between the mean ALPS-Neo and NSS scores of the babies in the experimental and control groups during and after the procedure was statistically significant. The ALPS-Neo score of the experimental group was 1.017 (χ2=7.237; p=0.007) during the procedure and 2.500 (χ2=42,921; p≤0.001) after the procedure compared to the control group. In addition, the NSS score of the experimental group was 2.183 (χ2=17.683; p≤0.001) during the procedure and 2.500 (χ2=3.483; p≤0.001) after the procedure compared to the control group. The grasping palmar reflex stimulation shortened infants' crying time (effectiveness 24%). PICC procedure time also has an impact on crying time (effectiveness 29%)
Conclusion: Stimulation of grasping palmar reflex in preterm infants in the PICC procedure supported the stability of physiological parameters, reduced pain and stress levels, shortened the crying time. Grasping palmar reflex stimulation can be applied safely and comfortably in painful and stressful applications.
Key Words: Grasping palmar reflex, nursing, pain, PICC, preterm, stress