Ergenler için yaşam amaçları ölçeği geliştirme çalışması
The study of developing life goals scale for adolescents
Yazar: FATMA YENTİR KANAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL ALATLI ; PROF. DR. TAHSİN İLHAN
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Yaşam amaçları = Life goals ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu çalışmada ortaöğretim 9. , 10. , 11. ve 12. sınıf öğrencilerinin yaşam amaçlarını belirlemek amacıyla kullanılabilecek geçerli ve güvenilir ölçme aracının geliştirilmesi ve bu ölçekten alınan puanların bazı değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmaktadır. Ölçek geliştirme sürecinde madde havuzunu oluşturmak amacıyla odak grup çalışması yapılmış ve 119 madde ile madde havuzu oluşturulmuştur. Madde havuzundaki maddelere uzman görüşü ile son şekli verilmiştir. 92 maddelik deneme  formu 1439 ortaöğretim 9., 10., 11. ve 12. sınıf öğrencisine uygulanmıştır ve yapı geçerliğini belirlemek üzere yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucunda 40 maddelik nihai form oluşturulmuştur. Açımlayıcı faktör analizi sonrasında 40 maddeden oluşan beş faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Bu faktörler kişisel gelişim, topluma katkı, beğeni/takdir, maneviyat ve yakın ilişki olarak adlandırılmıştır. Nihai form doğrulayıcı faktör analizi yapmak üzere 298 ortaöğretim 9. , 10. , 11. ve 12. sınıf öğrencisine uygulanmıştır. Elde edilen veriler ölçek geliştirme sürecinin adımlarına uygun olarak analiz edilmiştir. Ölçeğin bütününe ait Cronbach alfa iç tutarlılık güvenirlik katsayısı 0.91, test-tekrar test güvenirlik katsayısı ise 0.85'tir. Yapılan analizler sonucunda ortaöğretim 9. , 10. , 11. ve 12. sınıf öğrencilerinin yaşam amaçlarını ölçebilecek, toplam 5 alt boyut ve 40 maddeden oluşan geçerliği ve güvenirliği kanıtlanmış bir ölçek geliştirilmiştir. Öğrencilerin cinsiyet ve sınıf düzeylerine göre Ergenler İçin Yaşam Amaçları Ölçeği'nden alınan toplam puanlara ilişkin karşılaştırmalar yapılmıştır. Öğrencilerin Ergenler İçin Yaşam Amaçları Ölçeği'nden aldıkları puanlar cinsiyete göre anlamlı bir şekilde farklılaşırken, sınıf düzeyi göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir.

Abstract:
The aim of this study is to develop a valid and a reliable scaling instrument which can be used to determine the life goals of 9th, 10th, 11th and 12th grade students going on their education in a high school and to analyze the scores obtained from this scale in terms of some variables. During the process of scale development, focus group study was done in order to create an item pool. This item pool consists of 119 items. The expert opinions finalised the items in the item pool. The test/trial form of the scale was conducted with the 1439 high school students attending 9th, 10th, 11th and 12th grades and the final form consisting of 40 items was created as a result of exploratory factor analysis done to determine structure validity. Subsequent to the exploratory factor analysis, five-factor structure including 40 items was achieved. These factors were named as personal growth, community contribution, admiration/appreciation, spirituality and affiliation. The final form was conducted with 298 high school students attending 9th., 10th., 11th. and 12.th grades to do confirmatory factor analysis. The acquired data were analyzed in conformity with the steps of scale development process. The reliability coefficient of Cronbach's alpha internal consistency belonging the whole scale was 0.91 and test-retest reliability coefficient was 0.85. As a result of the analysis, an scale having a proven validity and reliability and consisting of 5 sub-dimensions and 40 items was developed to test the life goals of the students attending 9th., 10th., 11th and 12th grades. According to students' gender and class levels, comparisons related to total scores obtained from Life Goals Scale For Adolescents were made. While the scores the students have in Life Goals Scale For Adolescents differentiated significiantly in terms of gender, there was not a significiant difference in terms of class level.