Levinas felsefesinde etik ve dil ilişkisi
The relationship between language and ethics in Levinas philosophy
Yazar: OSMAN TEKİN
Danışman: PROF. DR. YUNUS CENGİZ
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Ahlak felsefesi = Moral philosophy ; Dil = Language ; Etik = Ethics ; Felsefe dili = Philosophy language ; Fenomenoloji = Phenomenology ; Levinas, Emmanuel = Levinas, Emmanuel ; Ontoloji = Ontology ; Sosyal ahlak = Social ethics

Özet:
Felsefi bir disiplin olan etik üzerine Antik Yunan'dan günümüze kadar çalışmalar yapılmıştır. Emmanuel Levinas, bu çalışmaların ontoloji merkezli olduğunu belirtmektedir. Levinas'a göre varlığı merkeze alan bir etik, başkasını/ötekini ötelemekte ve dışarda bırakmaktadır. Bu sebeple o, başkasının/ötekinin varlığa öncel olduğu bir etik anlayış geliştirmek istemiştir. Levinas etiğinde başkası/öteki varlıktan öncel bir durumla karşımıza çıkar. Varlık ontolojik egemenliğinden çıkarılıpbaşkasından/ötekinden sorumlu bir halde getirilmiştir. Bu etik anlayışı incelediğimiz çalışmamız giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde Levinas'ın ontolojik batı felsefesi eleştirisini, etik anlayışını açıklamaya çalıştık. Levinas'ın eleştirileri, genelde düşünceyi varlık eksenli gören felsefi geleneğe yöneliktir. Bu eleştirilerin odağında Martin Heidegger'in olduğunu söylemek mümkündür. Ayrıca Levinas etiğe giden yolda Husserl ve Fenomenolojisinden hem yararlanmış hem de bu alana da eleştiriler yapmıştır. Onun fenomenolojik imajları, ben'i merkeze alan değil aksine başkasını/ötekini ben'e öncel kılacak alıştırmalardır. Levinas etiği, varlığın merkezde olduğu, başkayı/ötekini dışarda tutan bir anlayışın aksine başkasının/ötekinin ben'e öncel olduğu bir anlayıştır. Birinci bölümdeki amacımız Levinas'ın bu etiğini ayrıntılarıyla irdelemek ve açıklamak değil etiğin dil ile ilişkisini izah etmeye yarayacak kadar bir ön hazırlık yapmaktır. İkinci bölümünde Levinas etiğinin dil ile olan ilişkisini açıklama yoluna gittik. Dil, Levinas'ta iki cihetle karşımıza çıkar. İlkiontolojinin bir kipi olan 'söylenen'dir. 'Söylenen' varlığın dili olarak başkasını/ötekini, ben'e temellük edici bir tavır sergiler. İkincisi ve esas anlamıyla dil, Levinas'ta özellikle başkasından gelen 'söyleme' ise etik ilişkiyi başlatan bir özellik sergilemektedir. Çalışmamızın ikinci bölümünde dilin bu iki ciheti üzerinde durup dilin etikteki anlam ve önemini ele aldık. Bu ana eksenle birlikte etik, dil, anlam; etik, dil, arzu; etik, dil, sanat gibi üçgenler çizipfarklı açılardan etik ve dil ilişkisinin önemini açıklamaya çalıştık.

Abstract:
There have been studies on ethics, which is a philosophical discipline, from Ancient Greece to the present. Emmanuel Levinas states that the sestudies are ontology-centered. According to Levinas, an ethic that centers the being alienatesand excludes the other. Forthisreason, he wanted to develop an ethical understanding in which the other/other is before existence. In Levinas' ethics, the other/other appearswith a situation before being. Being has been removed from itsontological sovereignty and brought in a state responsible for the other. Our study, in which we examine this ethical understanding, consists of an introduction and two parts. In the first part, wetriedto explain Levinas's ontological criticism of western philosophy and his understanding of ethics. Levinas's criticisms are generally directed toward the philosophical tradition that sees thought as being. It is possibleto say that Martin Heidegger is at the center of these criticisms. In addition, Levinas both benefited from Husserl and his Phenomenology on the way to ethic sand criticized this field. His phenomenological images are exercises that do not center the self prioritize the other/self over the self. Levinas's ethics is an understanding in which the being is in the center and the other/other is to beforethe self as opposed to an understanding that excludesthe other. Ouraim in the first chapter is not to examine and explain the ethics of Levinas in detail but to make a preliminary preparation to explain the relationship between ethics and language. In the second part, we triedto explain the relationship between Levinas Levinas's ethics and language. Language appears in two aspects in Levinas. The first is the 'said', which is a mode of ontology. As the language of the 'spoken' being, it exhibits an attitude of appropriating the other/the other, the self. Secondly, and in its main meaning, language, especially "saying" from someone else in Levinas, exhibits a featurethatinitiatestheethical relationship. In thesecondpart of our study, wefocused on these two aspects of language and discussed the meaning andimportance of language in ethics. With this main axis, ethics, language, meaning; ethics, language, desire; We triedt o explain the importance of the relationship between ethics and language from different perspectives by drawing triangles such as ethics, language, and art.