Yabancı dil olarak Türkçenin öğretiminde ara düzeyde (B1-B2) diksiyon eğitiminin sesli okuma üzerindeki etkisi
The effect of diction education in teaching Turkish as a foreign language in intermadiate level (B1-B2) on reading aloud
Yazar: NEŞE ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. MUAMMER NURLU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Diksiyon = Diction ; Dil eğitimi = Language education ; Mann-Whitney Testi = Mann-Whitney Test ; Okuma eğitimi = Reading training ; Sesli okuma = Oral reading ; Türkçe = Turkish ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu araştırmada, yabancı dil olarak Türkçenin öğretiminde ara düzeyde diksiyon eğitiminin sesli okuma üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Aynı zamanda yabancıların Türkçe öğrenirken sergiledikleri sesli okuma hataları belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada nitel ve nicel araştırma yöntemlerinin bir arada kullanıldığı karma desen kullanılmıştır. Buna göre nicel araştırma yöntemlerinden müdahaleli araştırma olan deneysel araştırma türü kullanılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması yapılmıştır.Araştırmanın evrenini Aksaray Üniversitesi'nde 2013-2014 öğretim yılında öğrenim gören yabancı uyruklu öğrenciler oluşturmaktadır. Örneklem ise Aksaray Üniversitesi'nde Türkçe yeterlilik sınavını geçemeyen ve Türkçe destek dersleri alan yirmi iki öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada amaca ulaşabilmek için uzman görüşü alınarak 'Sesli Okuma Becerisi Değerlendirme Ölçeği' geliştirilmiştir. Ölçeğin güvenirliği için değerlendiriciler arası güvenirlik testi uygulanmıştır.Çalışmada on bir kişiden oluşan deney ve on bir kişiden oluşan kontrol grubu bulunmaktadır. Deney grubunda beş Türkmen, altı Arap; kontrol grubunda ise dört Türkmen; yedi Arap denek bulunmaktadır. Çalışmada deneklere ön test olarak Gazi Üniversitesi TÖMER tarafından yayımlanan Yabancılar İçin Türkçe A2 Temel Düzey kitabında bulunan "Uzun Ömrün Sırları", son test olarak da yine Gazi Üniversitesi TÖMER yayınlarından Yabancılar İçin Türkçe B2 Orta Düzey kitabında bulunan "Güzel Sanatlar" metinleri okutulmuş ve ses kayıtları alınmıştır. Kontrol grubuna müfredata uygun Türkçe eğitimi verilirken, deney grubuna bu eğitimin yanında beş hafta süren bir diksiyon eğitimi verilmiştir.Deney ve kontrol gruplarının ses kayıtları araştırmacı tarafından incelenmiş ve sesli okuma hataları belirlenmiştir. Buna göre ses yutumu, gereksiz ses ya da eklerin eklenerek okunması, yanlış ses kullanılması ve benzeterek okuma hata türleri tespit edilmiştir. Çalışma sonunda diksiyon eğitimi alan deney grubunda tüm hata türlerinde kontrol grubuna göre daha fazla ilerleme olduğu görülmüştür.Çalışmada deney ve kontrol guruplarının ses kayıtları 'Sesli Okuma Becerisi Değerlendirme Ölçeği' kullanılarak üç değerlendirici tarafından değerlendirilmiştir. Veriler SPSS 20.0 paket programında analiz edilmiştir. Değerlendiriciler arası güvenirlik testi sonucunda değerlendiricilerin verdikleri puanlar arasında anlamlı bir farkın olmadığı görülmüştür. Kontrol grubundaki deneklerin ilk ve son kayıtları arasında sesli okuma becerisi açısından bir farkın olup olmadığı Wilcoxon Testi ile analiz edilmiştir. Buna göre konuşma sesiyle okuma, konuşma hızıyla okuma, sözcükleri doğru ve anlaşılır bir biçimde söyleme,  harfleri doğru söyleme, anlamın belirginleşmesine yardımcı olacak nitelikteki tamlama, tümce gibi anlam öbeklerini doğru vurgulama maddelerinde anlamlı bir fark görülürken diğer ölçek maddelerinde ilk ve son kayıt arasında anlamlı bir fark gözlenmemiştir. Deney grubundaki deneklerin ilk ve son kayıtları arasındaki sesli okuma becerisi değişimi yine aynı testle gözlenmiştir. Buna göre konuşma sesiyle okuma ve ses tonunu metnin anlamına ve duygusuna göre ayarlama dışındaki tüm maddelerde anlamlı bir fark olduğu gözlenmiştir. Son olarak deney ve kontrol grupları arasındaki sesli okuma beceri düzeyleri ilk ve son kayıtlar üzerinden karşılaştırılmıştır. Bunun için Mann-Whitney U Testi uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda diksiyon eğitimi alan deney grubunun sesli okuma becerisinde, bu eğitimi almayan kontrol grubuna göre daha çok artış gözlenmiştir.



Anahtar Kelimeler: Sesli okuma becerisi, diksiyon, Türkmen, Arap, yabancı dil olarak Türkçenin Öğretimi.

Abstract:
In this researchit's aimed to evaluate the effect of diction education in teaching Turkish as a foreign lanhuage in intermediate level (B1-B2) on reading aloud. At the same time it's aimed to determine the mistakes in reading aloud foreigners do whilw learning Turkish.In the research multible patterns in which both qualitative and quantitative research methods exist together are used. According to this, experimental research type, which is one of interferencal research in quantitive research methods isused. In the research, situation study which is one of qualitative research method is done.The universe of research is composed of the foreign students who have education during 2013-2014 education year. Sample is composed composed of twenty two students who couldn't pass the Turkish support courses.To reach the target evaluating scale for reading aloud skills was developed. To ensure the reliability of the scale, a reliability test was done among the estimator.In the study experiment and control groups which are composed of eleven people. There are five Turkmens, six Arabicsin experiment group and four Turkmens, sevsen Arabics in control group.In the study as a pre-test a text called "The Secrets of Life" from the book of Turkish for foreigners A2 elementery level published by Gazi University Center of Turkish Education, as a last test a text called "Fine Arts"from the book of Turkish for foreigners B2 Intermediate level published by Gazi Üniversity Center of Turkish Education is read and recorded. While the control group was educated in Turkish according to the curriculum, the experiment group was given a five week diction course beside this education.The records of control and experiment groups were examined by the researcher and the mistakes made while reading aloud were determined. Sound absorption, reading by using unnecessary sounds and affixes, using wrong sounds, reading by looking at the similarity of the word mistakes were identified. At the end of this task in all the mistakes, it was observed more progress in the experiment group than the control group that has been training both for diction.In this work, speaking records of both experiment and control groups have been assessed by three accessors using the "Scale of Reading Aloud Skill". The datas are analysed in SPSS packet programme. As a result of reliability test among the estimators it is seen that there isn't a reasonable difference among the points of the estimators. Whether there is a difference between the first and the last records of the informants in the control group by means of reading aloud skills or not was analised by Wilcoxon Test. According to this test while tehe is a reasonable difference in reading by speaking sound, reading by speaking speed, pronouncing the words correctly and clearly, pronouncing the letters correctly, correctly stressing the meaning phrases like sentence and noun phrase which are helpfull to identify the meaning, in the other scale items a reasonable difference between the first and last records isn't witnessed. The change in reading aloud skills between the first and the last records of the informants in the experiment group is again witnessed by the same test. It's observed that there is a reasonable difference in all items except reading by speaking soundand according the tone of voice according to meaning and feeling of the text. Finally, the degrees of reading aloud skills between the experiment and control groups were compared by means of the first and the last records. For this Mann-Whitney U Test was applied. As a result of the analysis it's seen that reading aloud skills of the experiment group which had the diction education increased much than the skills of the other group which didn't have the diction education.






Key Words: Voice reading skills, diction, Turkmen, Arab, teaching Turkish as a foreign
language.