İdrar yolu enfeksiyonu geçiren çocuklarda Tc 99m DMSA sintigrafisi ile saptanan renal skar ile primer vezikoüreteral reflü arasındaki ilişki
The relationship between primary vesicoureteral reflux and renal scar detected by Tc 99m DMSA scintigraphy in children with urinary tract infection
Yazar: BİLGİ YAĞCI  AKYOL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BİRCAN SÖNMEZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Radyonüklid görüntüleme = Radionuclide imaging ; Teknesyum Tc-99m = Technetium Tc-99m ; Vezikoüreteral reflü = Vesico ureteral reflux ; Çocuklar = Children ; Üriner sistem = Urinary tract ; Üriner sistem enfeksiyonları = Urinary tract infections

Özet:
Amaç: İdrar yolu enfeksiyonu ile birlikte bulunabilen vezikoüreteral reflü ve renal skarlaşmanın araştırılması ileride gelişebilecek hipertansiyon ve böbrek yetmezliği gibi komplikasyonların önlenmesi bakımından önemlidir. Bu çalışmanın amacı İYE'li çocuklarda DMSA sintigrafisi ile saptanan renal skar? ile primer VUR arası?ndaki iliş?kiyi değerlendirmek ve DMSA böbrek sintigrafisinde defekt değerlendirilmesinde anterior-anterior oblik görüntülerin katkısını ortaya koymaktır.Gereç- Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya DMSA sintigrafisi ile skar değerlendirmesi amacıyla kliniğimize yönlendirilen, 4-6 ay önce idrar yolu enfeksiyonu geçirmiş ve voiding sistoüretrografi çalışmasında VUR saptanan 179 hasta dahil edildi.Bulgular: DMSA sintigrafisinde 87 (%26.9) böbrekte skar saptandı. Skar saptanan böbreklerin 35'inde (%40.2) global defekt, 52'sinde (%59.8) fokal parankimal defekt mevcuttu. Her iki böbrekte skar dokusu üst polde (%51.9) daha sık olarak izlendi. VSUG'da düşük dereceli (grade I-II) VUR saptanan 92 üreterorenal ünitenin sadece 24'ünde DMSA sintigrafisinde skar mevcut iken yüksek dereceli (III-V) VUR saptanan 137 üreterorenal ünitenin 57'sinde (%41.6) skar mevcuttu. Cinsiyet ile reflüye bağlı skar gelişimi arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0.05). 2 yaş altındaki hastalara ait 38 üreterorenal ünitenin yalnızca 3'ünde (%7.9) skar izlenirken 2 yaş ve üzerindeki hastalara ait üreterorenal ünitenin 84'ünde (%29.5) skar izlendi. DMSA sintigrafisinde posterior- posterior oblik pozisyonda saptanan 35 global defektin 34'ü (%97), 64 fokal defektin 44'ü (%69) anterior - anterior oblik pozisyonda saptandı. Posterior-posterior oblik görüntüde izlenen defekte ek bir defekt anterior-anterior oblik görüntüde saptanmadı. Yapılan çok değişkenli lojistik regresyon analizinde renal skar oluşumunu belirleyen en önemli risk faktörlerinin yüksek dereceli reflünün mevcudiyeti ile tanı anında 2 yaş üzeri hasta yaşı olduğu saptandı (p<0.01).Sonuç: İdrar yolu enfeksiyonu geçiren VUR'lu çocuklarda DMSA sintigrafisi bulgularına göre reflünün derecesi ve yaş skar dokusu gelişiminde önemli bir risk faktörüdür. DMSA sintigrafisinde alınan anterior-anterior oblik görüntüler parankimal defekt değerlendirilmesinde rutin görüntülemedeki bulgulara ek bir katkı sağlamamaktadır.

Abstract:
Objective: The investigation of renal scarring associated with vesicoureteral reflux and urinary tract infection (UTI) is important for the prevention of complications such as hypertension and renal failure may develop in the future. The aims of this study were to evaluate the relationship between the renal scar detected by DMSA scintigraphy and primary VUR in children with UTI and to reveal the contribution of anterior-anterior oblique images in the assessment of defect in DMSA scintigraphy.Material- Method: This retrospective study has included 179 patients who were referred to our clinic for evaluation of scar by DMSA scintigraphy that VUR on VCUG and had a urinary tract infection for 4-6 months ago.Results: Renal scar was detected in 87 (26.9%) kidneys on DMSA scintigraphy. There were global defect in 35 (40.2%) and focal paranchymal defect in 52 (59.8%) of scarred kidneys. Renal scarring was more frequent in the upper parts (51.9%) of both kidneys. 24 of 92 ureterorenal units with low-grade (grade I-II) VUR on VCUG had renal scar on DMSA scintigraphy while 57 (41.6%) of 137 ureterorenal units with high-grade (III-V) VUR on VCUG had renal scar on DMSA scintigraphy. The statistically significant difference was not found between gender and the development of renal scar due to VUR (p> 0.05). Renal scar was observed only in 3 (7.9%) of 38 ureterorenal units in children under 2 years of age while renal scar was observed in 84 (29.5%) ureterorenal units in children over 2 years of age. 34 (97%) of 35 global defects were identified in posterior-posterior oblique positions and 44 (69%) of 64 focal defects were identified in anterior-anterior oblique positions on DMSA scintigraphy. An additional defect identified in the posterior-posterior oblique image wasn?t observed in the anterior-anterior oblique image. The most important risk factors for renal scarring were detected as presence of high grade VUR and over two years of age at diagnosis by multivariate logistic regression analysis (p <0.01).Conclusion: The degree of reflux and age were the important risk factors in the development of renal scarring in children with VUR who had UTI according to the findings of DMSA scintigraphy. Furthermore, anterior-anterior oblique images not provide an additional contribution to the routine DMSA imaging findings.