Mastektomi sonrası kola aromaterapi yağıyla yapılan masajın akut kol ağrısı ve anksiyete üzerine etkisi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of massage with aromatherapy oil on acute arm pain and anxiety after mastectomy: A randomized controlled study
Yazar: MÜZEYYEN ATASEVEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURAY ŞAHİN ORAK
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akut ağrı = Acute pain

Özet:
Amaç: Basit veya modifiye radikal mastektomi uygulanan kadınlarda, ameliyat sonrası susam yağı veya susam-lavanta yağ karışımı ile yapılan kol masajının akut ağrı şiddeti ve anksiyete düzeyi üzerine etkilerini araştırmaktır.
Gereç ve Yöntem: Randomize kontrollü türdeki araştırma Mart 2022-2023 tarihleri arasında bir eğitim araştırma hastanesinin genel cerrahi kliniğinde yürütüldü. Susam yağı (n=30), susam-lavanta yağ karışımı (n=30) ve parafin yağı (n=30) grupları olmak üzere örneklem toplam 90 hastadan oluştu. Veriler etik kurul ve kurum izinleri alındıktan sonra Hasta Tanılama Formu, Sayısal Ağrı Ölçeği, Durumluk Anksiyete Ölçeği, Yaşam Bulguları Kayıt Formu, Analjezik Takip Formu ve Masaj Uygulama Çizelgesi ile toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde, tanımlayıcı istatistikler, Kruskal Wallis, Mann Whitney U, Ki kare ve Wilcoxon Testleri, Lineer Regresyon ve Korelasyon Analizi kullanıldı. Anlamlılık p0,05 olarak kabul edildi.
Bulgular: Grupların yaş ortalaması 50,59±11,86 yıl olan katılımcıların %58'inin ailesinde meme kanseri öyküsü vardı. 	Basit mastektomi /modifiye radikal mastektomi ameliyatı sonrası susam yağı ve susam-lavanta yağ karışımı ile masaj yapan grupların akut kol ağrısı şiddeti ve anksiyete düzeyinin parafin yağı (kontrol) ile masaj yapan gruba göre anlamlı düzeyde düştüğü belirlendi (p0,05). Susam-lavanta yağ karışımı ile yapılan masajın, susam yağı ile yapılan masaja göre anksiyete düzeyini azaltmada daha etkin (p<0,001), ancak akut kol ağrısını azaltmada benzer etkiye sahip olduğu tespit edildi.
Sonuç: Çalışma bulguları, basit veya modifiye radikal mastektomi uygulanan kadınlarda ameliyat sonrası susam veya susam-lavanta yağ karışımı ile kol masajı yapılmasının akut kol ağrısı şiddeti ve anksiyete düzeyini azaltma konusunda etkin uygulamalar olduğunu göstermektedir.
Anahtar kelimeler: Akut ağrı, anksiyete, mastektomi, susam- lavanta yağı, hasta

Abstract:
Objective: To investigate the effects of postoperative arm massage with sesame oil or sesame-lavender oil mixture on acute pain intensity and anxiety level in women who underwent simple or modified radical mastectomy.
Materials and Methods: The randomized controlled study was conducted in the general surgery clinic of a training and research hospital between March 2022-2023. The sample consisted of a total of 90 patients, including sesame oil (n=30), sesame-lavender oil mixture (n=30) and paraffin oil (n=30) groups. After obtaining ethics committee and institutional permissions, data were collected using the Patient Diagnosis Form, Numerical Pain Scale, State Anxiety Scale, Vital Signs Record Form, Analgesic Follow-up Form and Massage Application Schedule. Descriptive statistics, Kruskal Wallis, Mann Whitney U, Chi square and Wilcoxon Tests, Linear Regression and Correlation Analysis were used to evaluate the data. Significance was accepted as p<0.05.
Results: The average age of the groups was 50.59±11.86 years, and 58% of the participants had a family history of breast cancer. It was determined that the acute arm pain severity and anxiety level of the groups massaged with sesame oil and sesame-lavender oil mixture after simple mastectomy / modified radical mastectomy surgery decreased significantly compared to the group massaged with paraffin oil (control) (p0.05). It was determined that massage with sesame-lavender oil mixture was more effective in reducing anxiety level than massage with sesame oil (p<0.001), but had a similar effect in reducing acute arm pain.
Conclusion: Study findings show that postoperative arm massage with sesame or sesame-lavender oil mixture is effective in reducing the severity of acute arm pain and anxiety level in women who underwent simple or modified radical mastectomy.
Keywords: Acute pain, anxiety, mastectomy, sesame-lavender oil, patient