Zihinsel engelli tanısı almış çocuğa sahip ailelerin aile işlevlerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi
The examination of family functions of families who have mentally retarded child according to some variables
Yazar: AYŞE GÜL GÜNSEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MİNE ALADAĞ
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Aile işlevleri = Family functions ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Eğitim = Education ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Özel eğitim = Special education ; İzmir = Izmir

Özet:
Bu araştırma, zihinsel engelli çocuğa sahip ailelerin aile işlevlerinin, annenin yaşına, eğitim durumuna, ailenin gelir düzeyine, engelli çocuğun yaşına, engelli çocuğun engel derecesine, engelli çocuğun aldığı özel eğitim süresine, ailede başka çocuk olup olmamasına, ailedeki çocuk sayısına, ailede başka engelli çocuk olup olmamasına, engelli çocuğun bakıcısı olup olmamasına göre anlamlı düzeyde fark gösterip göstermediğini ortaya koymak amacıyla yapılmıştır.Araştırmanın örneklemini İzmir ili Karabağlar ve Balçova ilçelerinde faaliyet gösteren dört Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi ve bu merkezlere devam eden 187 zihinsel engelli çocuk annesi oluşturmuştur.Araştırmada veri toplama araçları olarak, Aile Değerlendirme Ölçeği (ADÖ) ve araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu (KBF) kullanılmıştır.Zihinsel engelli çocuğa sahip ailelerin aile işlevlerinin araştırmada ele alınan değişkenlere göre anlamlı düzeyde fark gösterip göstermediğini ortaya koymak amacıyla ?tek yönlü varyans analizi? (ANOVA) ve ?bağımsız gruplar için t testi? yapılmıştır. Varyansların homojenliği Levene testi ile incelenmiştir. Tek yönlü varyans analizi sonucunda gruplar arasında anlamlı düzeyde fark bulunduğunda, farkın kaynağını belirlemek için Bonferroni testi kullanılmıştır.Araştırmanın bulguları, zihinsel engelli çocuğa sahip annelerin aile işlevlerinin annenin yaşı, annenin eğitim durumu, ailenin gelir düzeyi, annenin başka çocuğunun olup olmaması, annenin sahip olduğu çocuk sayısı, annenin başka engelli çocuğu olup olmaması ve engelli çocuğun yaşı, engelli çocuğun engel derecesi, engelli çocuğun aldığı özel eğitimin süresi ve engelli çocuğun bakıcısının olup olmaması değişkenlerine göre anlamlı düzeyde fark gösterdiğini ortaya koymuştur.Anahtar Kelimeler: Zihinsel Engelli Çocuk, Aile İşlevleri.

Abstract:
The purpose of this study was to examine the family functions of families who have mentally retarded child according to age of mother, education level of mother, level of family income, age of mentally retarted child, retardation level of mentally retarted child, the duration of special training mentally retarted child received, having an another child, number of children in family, having another mentally retarded child and having a babysitter for mentally retarted child.The sample of the study consisted of four Special Education and Rehabilitation Centers belong to Karabağlar and Balçova province in İzmir and also 187 mothers of mentally retarted child who are attending these centers.Family Evaluation Scale and Personal Information Form developed by the researcher were used as data collection instruments in this study.Data were analyzed by a one-way ANOVA and t-test to examine the family functions of families according to the independent variables of the study. Levene?s test was used to test for homogeneity of variances. ANOVA followed by a post hoc Bonferroni test was used to determine the source of difference among groups.The results of the study showed that the family functions of families differed significantly according to age of mother, education level of mother, level of family income, age of mentally retarted child, retardation level of mentally retarted child, the duration of special training mentally retarted child received, having an another child, number of children in family, having another mentally retarded child and having a babysitter for mentally retarted child.Keywords: Mentally Retarded Child, Family Functions.