Sosyoekonomik değişkenlerin ve okulun eğitim kaynaklarının ilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin akademik başarı düzeyleri ile ilişki durumu
The correlation between primary school seventh grade students? academic success and socioeconomic factors and school?s education sources
Yazar: HAVVA SEBİLE SAVAŞÇI
Danışman: DOÇ. DR. EKBER TOMUL
Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Finansal kaynaklar = Financial resources ; Finansman = Financing ; Sosyoekonomik değişme = Socio-economic change ; Sosyoekonomik düzey = Socio-economic level ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Sosyoekonomik Değişkenlerin ve Okulun Eğitim Kaynaklarının İlköğretim 7. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarı Düzeyleri İle İlişki DurumuAraştırma sonuçları, öğrencilerin akademik başarısının belli ölçüde öğrencinin içinde yetiştiği sosyoekonomik değişkenlere ve öğrenim gördüğü okulun eğitim kaynaklarına bağlı olarak ortaya konabileceğini işaret etmektedir. Yapılan araştırmalara bakıldığında, akademik başarıyla sosyoekonomik özelliklerin ilişkisini inceleyen çok sayıda çalışma olmasına rağmen, okulun eğitim kaynakları ve ekonomik başarı ilişkisini inceleyen çok az çalışma bulunmaktadır. Son yıllarda Burdur ilinde ulusal düzeyde yapılan sınavlarda öğrenci başarıları giderek artmaktadır. Burdur ilindeki öğrencilerin akademik başarılarıyla sosyoekonomik özellikleri ve okulun eğitim kaynakları arasındaki ilişkinin belirlenmesiyle eğitimde eşitsizlikleri azaltmak ve başarıyı arttırmak için geliştirilecek stratejilere veri sağlanabileceği düşünülmektedir.Bu araştırma, 2007-2008 eğitim-öğretim yılı ilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin akademik başarı düzeyleri ile sosyoekonomik özellikleri ve okulun eğitim kaynakları arasındaki ilişki durumunu belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, ailenin sosyoekonomik düzeyinin ve okul kaynaklarının öğrencilerin başarısında bir etkisinin ve ilişkisinin olup olmadığını belirlemeyi amaçladığından analitik modelde bir çalışmadır. Araştırma 2007-2008 eğitim- öğretim döneminde Burdur ilindeki merkez, ilçe ve köylerdeki resmi ilköğretim okullarında öğrenim gören 7. sınıf öğrencileri ile sınırlıdır. Sosyoekonomik değişkenler; cinsiyet, aile geliri, anne ve babanın eğitim düzeyi, aile desteği, yerleşim yeri, kardeş sayısı, dershane ve kursa gitme, kurs süresi, kurs ücreti ve aile büyüklüğüyle sınırlıdır. Okulun eğitim kaynakları; fiziki, ekonomik ve personel kaynaklarıyla sınırlıdır. Akademik başarı olarak; 2007-2008 eğitim-öğretim döneminde yapılan Seviye Belirleme Sınavı Puanları (SBS), Yılsonu Başarı Puanları (YBP) ve Sınıf Puanları (SP) kullanılmıştır. 2007-2008 eğitim-öğretim yılında Burdur ilinde 7. sınıfta toplam 3479 öğrenci öğrenim görmektedir. Bunların 995'i il merkezinde, 1576'sı ilçe merkezlerinde ve 908'i de köylerde öğrenim görmektedir. İl merkezinde 24, ilçe merkezinde 32 ve köylerde ise 101 ilköğretim okulu vardır. Örneklem seçiminde ?iki aşamalı örneklem tekniği? kullanılmıştır. İlk aşamada yerleşim yerlerine göre örneklem seçimi, ?gelişigüzel yerleşim kümeli örneklemi? ile yapılmıştır. Yerleşim yeri olarak il merkezi, ilçe merkezi, kasaba ve köyler alınmıştır. Örneklem için il merkezinden 19 okul ve 802 öğrenci (410 E, 392 K), ilçelerden 13 okul ve 923 öğrenci (477 E, 446 K) ve köylerden 9 okul ve 269 öğrenci (142 E, 127 K) seçilmiştir. Veri toplama aracı olarak geliştirilen anketle toplam 1994 öğrenciden veri elde edilmiştir. Hatalı ve eksik bilgi veren öğrencilerin verileri çıkarıldıktan sonra 1284 öğrencinin verileri üzerinde istatistiksel analiz yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak ?öğrenci anketi? ve ?okul anketi? kullanılmıştır. Bu anketler, Ekonomik İşbirliği Ve Kalkınma Örgütü'nün (OECD), Uluslar arası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA) 2006 raporundan derlenerek oluşturulmuştur. Araştırma verileri üzerinde, değişkenler arası ilişkiyi belirlemek için Korelasyon, akademik başarı üzerinde sosyoekonomik faktörlerin etki durumlarını belirlemek için ?çoklu doğrusal regresyon?, ?ANOVA? ve ?t-testi? analizleri yapılmıştır. Ayrıca, okulun eğitim kaynaklarının dağılımları için Tanımlayıcı İstatistikler (Ortalama, Standart Sapma, Yüzdelikler) kullanılmıştır. Analiz sonuçlarının anlamlılık durumları p<0.05 düzeyine göre değerlendirilmiştir.Araştırmada;1. SBS ve YBP' ye göre, kızların erkeklere göre daha başarılı olduğu söylenebilir.2. SBS, YBP ve SP bakımından ilçe merkezlerindeki öğrencilerin, il merkezi ve köylerdeki öğrencilere göre daha başarılı olduğu söylenebilir.3. Sosyoekonomik değişkenlerin erkek öğrencilerin SBS puanlarını daha fazla etkilediği söylenebilir.4. Kız öğrencilerin SBS puanları üzerinde en fazla etkiye sahip olan değişken ?dershane, kurs ve özel ders alma?dır. Erkek öğrencilerin SBS puanları üzerinde en fazla etkiye sahip olan değişken ?kurs alınan süre?dir.5. Sosyoekonomik değişkenlerin en fazla il merkezindeki öğrencilerin SBS puanlarını etkilediği söylenebilir.6. İl merkezinde SBS puanları üzerinde en fazla etkiye ?babanın eğitim durumu?, ilçe merkezi ve köylerde en fazla etkiye ?dershane, kurs ve özel ders alma? değişkeninin sahip olduğu söylenebilir.7. Sosyoekonomik değişkenlerin erkek öğrencilerin YBP'lerini daha fazla etkilediği söylenebilir.8. Kızların YBP'leri üzerinde en fazla etkiye ?kurs alınan süre?nin, erkeklerin YBP'leri üzerinde en fazla etkiye ?dershane, kurs ve özel ders alma?nın sahip olduğu söylenebilir.9. Sosyoekonomik değişkenlerin en fazla ilçe merkezindeki öğrencilerin YBP'leri üzerinde etkili olduğu söylenebilir.10. İl merkezindeki öğrencilerin YBP'leri üzerinde en fazla etkiye ?dershane, kurs ve özel ders alma? değişkeni, ilçe merkezinde öğrencilerin YBP'leri üzerinde en fazla etkiye ?kurs alınan süre?, köylerde ise en fazla etkiye ?kurs ücreti?nin sahip olduğu söylenebilir.11. Sosyoekonomik değişkenlerin en fazla erkeklerin SP'lerini etkilediği söylenebilir.12. Kızların SP'leri üzerinde en fazla etkiye sahip olan ?dershane, kurs ve özel ders alma?dır. Erkeklerin SP'leri üzerinde en fazla etkiye sahip olan değişkenin ?kurs alınan süre? olduğu söylenebilir.13. Sosyoekonomik değişkenlerin en fazla ilçe merkezindeki öğrencilerin SP'lerini etkilediği söylenebilir.14. İl ve ilçe merkezindeki öğrencilerin SP'leri üzerinde en fazla etkiye sahip olan değişken ?dershane, kurs ve özel ders alma?dır. Köylerde ise en fazla etkiye sahip olan değişkenin ?kurs alınan süre? olduğu söylenebilir.15. Okulun eğitim kaynaklarına bakıldığında, genel olarak okul gelirlerinin önemli bir kısmının öğrenci ücretleri ya da ailelerden sağlandığı söylenebilir.16. Yerleşim birimlerine göre ortalama sınıf mevcuduna bakıldığında, köy okullarındaki sınıfların daha az, ilçe merkezindeki sınıfların daha kalabalık olduğu söylenebilir.17. Okullardaki öğretmenlerin ortalama görev sürelerine bakıldığında, köy okullarındaki öğretmenlerin aynı okulda daha az süre, ilçedeki öğretmenlerin aynı okulda daha uzun süre görev yaptığı söylenebilir.18. Genel olarak, okullardaki öğretimin kapasitesini en fazla engelleyenin, destek personel eksikliği ve nitelikli öğretmen eksikliği olduğu söylenebilir.19. Genel olarak, 7. sınıfların ortalama SBS puanı 327.03'tür. İl merkezinde SBS ortalaması 327.45, ilçe merkezinde 350.07, köylerde ise 295.36'dır.20. Genel olarak, okulun eğitim kaynakları ile akademik başarı arasındaki ilişki incelendiğinde, öğrencilerin SBS ve SP'leri ile öğretime ayrılmış bilgisayarların eksikliği, öğretmenlerin ortalama görev süreleri, nitelikli öğretmen eksikliği, personel eksikliği, araç eksikliği ve öğretimle ilgili bilgisayar yazılımlarının eksikliği arasında anlamlı ilişkilerin olduğu söylenebilir.Araştırmanın bulgularına göre, okullarda öğretimin niteliğini engelleyen eksikliklerin giderilmesi, öğrenciler arasında başarı farkları yaratan sosyoekonomik durum farklılıklarının etkisinin en aza indirilmesi, düşük sosyoekonomik yapıya sahip öğrencilere ek kaynak, materyal ve kurs imkanı sağlanması, eğitsel harcamaların arttırılması, gelir dağılımındaki eşitsizliklerin giderilmesi, kalabalık sınıflardaki öğrenci sayılarının azaltılması, köylerde çalışan öğretmenlerin barınma ve ulaşım imkanlarının arttırılması, onlara ek maaş ve ek hizmet puanı verilerek sık sık yer değiştirmelerinin önlenmesi önerilmektedir.

Abstract:
The Correlation Between Primary School Seventh Grade Students? Academic Success and Socioeconomic Factors and School?s Education SourcesResearch conclusions show that students? academic success connected with socioeconomic factors and schools? education sources. As we look in researches, there are lots of researches which examine the correlation of academic success and socioeconomic factors, but there are just a few researches which examine the correlation of academic success and school?s education sources. In research years, students? achievement has increasingly risen up in national level examinations in Burdur. Determining of correlation between academic success, socioeconomic factors and school?s education sources will decrease education inequalities and will provide a data for strategies which increase achievement.This study aims to determine the correlation between socioeconomic factors, school?s education sources and academic success of seventh grade students who learned in Burdur in 2007- 2008 schooling year. This study aims to determine whether there is an influence of socioeconomic factors and school?s education sources on students achievement or not. Because of this, this study is in the model of descriptive analytical. This study restricted with seventh grade students who learned in primary schools in centre, counties and villages of Burdur in 2007- 2008 schooling year. Socioeconomic factors restricted with gender, family?s income, father and mother?s education level, parental support, family size, number of siblings, going to course, course duration, course fee and dwelling-unit. School?s education sources restricted with physical, economic and personel sources. As indicator of academic success SBS (level determination test) points, YBP (year-end success point) and SP (class point) which done in 2007-2008 schooling year were used.İn Burdur, total, 3479 seventh grade students learn in primary schools in 2007-2008 schooling year. 995 of them learn in centrum, 1576 of them learn in counties and 908 of them learn in villages. In centrum, there are 24 primary schools, in counties there are 32 and in villages there are 101 primary schools. For sample election ?two-stage sampling technique? was used. At firs stage, sample election according to dwelling-unit was done with ?random residental cluster sampling technique?. As indicator of dwelling-unit; centrum, counties and villages were used. For sample election, 19 schools and 802 students (410 Male, 392 Female) from centrum; 13 schools and 923 students (477 M, 446 F) from counties; 9 schools and 269 students (142 M, 127 F) from villages were chosen. To collect data the questionnaire was developped. With this questionnaire, data was acquired from 1994 students. After removing the deficient and faulty datas, statistical analysis was used on 1284 students? data. To collect data ?Student Questionnaire? and ?School Questionnaire? were used. This questionnaires were constituted by compiling from OECD?s PISA 2006 report.On datas, to determine the correlation between variables ?Correlation analysis?, to determine the effect of socioeconomic factors on academic success ?multi-linear regression analysis?, ANOVA? and ?t-test? and to show the distribution of school?s education sources, descriptive statistics (mean, standart deviation, percentage) were used. The significance level of analysis results were assessed according to the p<.05 level.According to the results gathered in research, it can be claimed that:1. According to SBS and YBP, it can be said that girls are more successful than boys.2. As is seen in SBS points YBP and SP, it can be said that the students in counties are more successful than the students in centrum and villages.3. İt can be said that socioeconomic factors affect boys? SBS points more.4. İt can be said that the most effective variable on girls? SBS points is ?taking course and private tuition?; the most effective variable on boys? SBS points is ?course duration?.5. İt can be said that socioeconomic factors have the most effect on SBS points of students? who live in centrum.6. İt can be said that in centrum, ?father?s education level? has the most effect on SBS points; in counties and villages, ?taking course and private tuition? has the most effect on SBS points.7. İt can be said that socioeconomic factors affect boys? YBP more.8. İt can be said that the most effective variable on girls? YBP is ?course duration?; the most effective variable on boys? YBP is ?taking course and private tuition?.9. İt can be said that socioeconomic factors have the most effect on YBP of students? who live in counties.10. İt can be said that in centrum, ?taking course and private tuition? has the most effect on students? YBP; in counties, ?course duration? has the most effect on students? YBP and in villages, ?course?s fee? has the most effect on students? YBP.11. İt can be said that socioeconomic factors affect boys? SP more.12. İt can be said that the most effective variable on girls? SP is ?taking course and private tuition?; the most effective variable on boys? SP is ?course duration?.13. İt can be said that socioeconomic factors have the most effect on SP of students? who live in counties.14. İt can be said that in centrum and counties, ?taking course and private tuition? has the most effect on students? SP; in villages, ?course duration? has the most effect on students? SP.15. When looked at the school?s education sources, it can be said that most of school incomes are in general provided from students fee or families.16. When looked at the avarage class size according to dwelling-unit, it can be said that classes in village schools are the least crowded, but classes in county schools are the most crowded ones.17. When looked at the avarage teacher tenure, it can be said that teachers who study in village schools serving less in same school, but teachers who study in counties serving more in same school.18. İt can be said that ?deficiency of auxiliary personel? and ?deficiency of qualified teachers? in general prevent the capacity of teaching in schools the most.19. İn general, avarage SBS point of seventh grade students is 327.03. İn centrum avarage SBS point of students is 327.45, in counties avarage SBS point of students is 350.07 and in villages avarage SBS points of students is 295.3620. When looked at the correlation between academic success and school?s education sources in general, there are significant correlations between students? SBS, SP and deficiency of computer used in teaching, teachers? avarage tenure, deficiency of qualified teachers, deficiency of personel, deficiency of tools.According to findings of this research; eliminating deficiency which prevents the learning, eliminating socioeconomic status differences which make difference among students, providing additional education sources, materials and course for indigent students, enhancing educational expenses, eliminating income inequalities, diminishing number of students in class, increasing possibilities for teachers who study in villages for example, providing additional money and grade is suggested.