Piet Mondrian'ın renk ve biçim sorunları /
Yazar: MELİKE BİRYAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SÜLEYMAN KIRIMTAYIF
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Sanat yasamının teknolojik çagın bas döndürücü hıza ulastıgı 20. yüzyılda sanat öncekiyüzyıllardan devraldıgı geleneklerinden yavas yavas kopup o ana kadar hiçdüsünmedigi seyleri yapmaya baslayarak çesitli akımların dogmasına sebep olur. 20. yüzyılsanatçılarından gelistirdigi yeni plastsizm kuramı ve soyut sanatın öncülerinden olanMondrian, Modern sanat tarihinde önemli bir yere sahiptir. Sanat hayatının ilk yıllarındadoga manzaraları, portre ve Hollanda'nın durgun hayatını konu olarak alırken zamanlaPicasso ve Braque'nin analitik kübizminden etkilendi. Uzun arastırmalar sonucundatabiattan aldıgı geometrik biçimleri yatay ve dikey çizgilerle ifade ederek tek temayıisledigi soyut serilerine basladı.Serilerine bir metaformoz gibi evrim geçirterek en ince ayrıntısına kadar çesitlivaryasyonlarım yansıttı. Kübist ressamların ulastıgı soyut anlatımdan daha da ileriyegötürerek plastik sanat üzerine yogunlastı. 1917 yıllarında Doesburg'la birlikte De Stillgrubunu kurarak figüratif çagrısımın tamamıyla terk edildigi yeni plastizm akımınıbaslatarak üç ana renk olan mavi, kırmızı, sarı ve üç nötr renk olan siyah, beyaz, griile çalısmalarını renklendirdi. Çalısmalarında düzenli ızgara sistemini uygulayarakdikdörtgen 45 derece açıyla döndürerek ızgaranın irrasyonelligini vurgulamaya çalıstı.Mondrian'ın siyah dikdörtgenleri devam ettirerek çerçevelenmemis köselere ulastırdıgıtabloları en iyi bilinenler arasındadır. Mondrian her zaman bir sekilde baslayıprenklerin parçalar halinde dagılmasına müsaade ederek renk dikdörtgenlerininboyutlarını gittikçe küçültür. Simetriyi zorlamak yerine onu kırmak için alısılmamıs yenibir yöntemi bulmaya çalısmıstır.Mondrian resmi dengenin gerçeklestirilmesi yolunda bir kılavuz olarak gördü. ki büyükdürtü ret ve üretim üzerinde ısrar ederek sanatın köreltiri tarihinden kendi ayırdı.Yapıtları ve kurumsal çalısmaları endüstriyel ve dekoratif sanatları etkiledi.

Abstract:
At the 20th century art, causes to born kinds of trends by making something that wasnot thinking at that time with snapping traditions which was taken over previous centuriesslowly. Mondrian, who developed the plasticism theory from 20th century's artists andone of the pioneers of abstract art, has an important location at modern art history. Atthe first years of him art life he get the nature scene, portrait and Holland's calm life as atopic. He effected in the course of time from Picasso and Baraque's analytic cubism.At the end of the long researches he started her abstract series which processesunique theme by explaining geometrical shapes which were taken from nature usinghorizontal and vertical lines. He reflected different variations to most slim details bymaking evaluations to him series like a metamorphosis. He intensified över plastic artby carrying fonvard from the abstract expressions which the cubist artist had reached.At 1917 year, he started the new plasticism trend which abandoned the figurativesummons by estabîishing the De stijl group with Doesburl. He livened up her workswith blue, red and yellow which are foundation colors and white and grey which areneutral colors. He tried to emphasize the irrationality of grate by rotating the rectanglewith 45 degrees of angle with using tidy grate system. Mandrian's most knownpaintings are reached to not to framed corners by continuing set rectangles. Mondrianalways decreases the dimensions of color rectangles by allowing separating colors aspieces with starting a shape. He tried to find inhabitational ways for breaking symmetryinstead of forcing.