Bakla (Vicia faba L.) tohumlarına uygulanan farklı dozlarda gamma ışınlarının M2 generasyonunda verim ve verim ögeleri üzerine etkileri /
Yazar: ÇELEBİ DURSUN
Danışman: PROF.DR. DİDAR ESER
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1993
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bakla = Broad bean ; Bitki ıslahı = Plant breeding ; Gama radyasyonu = Gamma radiation ; Mutajenler = Mutagens ; Mutasyon = Mutation ; Tarla bitkileri = Field crops ; Verim = Yield ; Verim ögeleri = Yield components

Özet:
ÖZET BAKLA (Vicia taba L.) TOHUMLARINA UYGULAMAN FARKLI DOZLARDA GAMMA IŞINLARININ M- GENERASYONÜNDA VERİM VE VERİM Ö?ELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ Çelebi DURSUN Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabil im Dalı Danışman: Prof.Dr. Didar ESER 1993, Sayfa: 43 Jüri: Prof. Dr. Didar ESER Prof.Dr. H.Hüseyin GEÇİT Prof. Dr. Ali GÜLÜMSER Bu araştırma 1991 yılında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümünde yapılmıştır. Araştırmada A.Ü. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü 'nden sağlanan 75 TA 209 kod nolu 1000 tane ağırlığı 1136 g olan büyük taneli ve 69 V2 kod nolu 1000 tane ağırlığı 520 g olan küçük taneli bakla hatlarının M. bitki tohumları materyal olarak kullanılmıştır. Bu araştırmanın amacı: Büyük taneli hatlara; 0, 1, 2, 4, 6, 8 krad; küçük taneli hatlara ise 0, 4, 6, 8, 10, 14 krad'lık gamma ışını dozları uygulanarak başlatılan mutasyon ıslahı çalışmasında, farklı gamma dozlarının M, genrasyonunda verim ve verim öğeleri üzerine etkilerini belirlemektir. Araştırma sonuçlarına göre, farklı gamma dozlarındaki artış büyük taneli bakla hattında; çıkış, çiçeklerime ve olgunlaşmaya kadar geçen gün sayılarını uzatmış; 1000 tane ağırlığını önemli düzeyde azaltmıştır. Bitki boyu, ilk meyvenin bağlandığı boğum yüksekliği, hasat edilen bitki sayısı, fertil ve steril bitki oranı, bitkide dal ve tohum sayısı, tane verimi, biyolojik verim ve hasat indeksi gibi M, bitkilerine ait özelliklerde belirgin bir farklılık oluşturmamıştır. Küçük taneli bakla hatlarında ise artan gamma dozları; çıkış, çiçeklerime ve olgunlaşmaya kadar geçen gün sayılarını artmış; steril bitki oranı ve bitkide dal sayısını artırmış; çıkıştaki bitki sayısı, fertil bitki oranı, bitkide tohum sayısı, tane verimi, biyolojik verim ve 1000 tane ağırlığını azaltmış; bunun yanında bitki boyu, ilk meyvenin bağlandığı boğum yüksekliği, hasat edilen bitki sayısı ve hasat indeksi gibi özelliklerde belirgin bir farklılık oluşturmamıştır. Ayrıca küçük taneli bakla hatlarında klorofil ve yaprak mutasyonlarının, uygulanan gamma ışını doz artışına bağlı olarak arttığı gözlenmiştir. ANAHTAR KELİMELER: 75 TA 209 büyük taneli bakla hattı, 69 V2 küçük taneli bakla, hattı, Vicia taba L., mutasyon ıslahı, mutagen, gamm'a ışını

Abstract:
11 ABSTRACT Masters Thesis THE EFFECTS OF DIFFERENT DOSES OF GAMMA RAYS TREATED ON SEED OF FABA BEAN (Vicia faba L.) ON YIELD AND YIELD COMPONENTS IN M-, GENERATION çelebi DURSUN Ankara University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Agronomy Supervisor: Prof.Dr.Didar ESER 1993, Page: 43 Jury: Prof.Dr.Didar ESER Prof.Dr. H.Hüseyin GEÇİT Prof. Dr. Ali GÜLÜMSER This research was performed at the Department of Agronomy Faculty of Agriculture, university of Ankara in 1991. In this research, the M, plant seeds of big sized faba bean line with code number 75 TA 209, 1000 seed weight 1136 g and small sized faba bean line with code number 69 V2, 1000 seed weight 520 g provided from Ankara university, Faculty of Agriculture Deparment of Agronomy are used as the material. The aim of this research was to determined the effects of different gamma ray doses in M- generation on the yield and yield components of big and small sizea f aba bean lines were exposed to 0, 1, 2, 4, 6, 8 krads and 0, 4, 6, 8, 10, 14 krads gamma ray doses, in turn. According to the results of the research, increase in the different gamma ray doses in big sized faba bean lines prolong the number of dates of sprout, flower and mature; decrease the 1000 seed weight drastically. No evident differences like length of plant, the hight of node where the fruit is first tied, number of plant harvested, fertile and sterile plant ratio, number of branches and seeds per plant, yield of seed, biological yield and harvest index occur in the special features belonging to the M- plants. In small sized faba bean features, increasing gamma ray doses prolong the number of dates of sprout, flower and mature; increase the sterile plant ratio and number of branches in the plant, decrease the number of plant at sprout, fertile plant ratio, number of seeds per plant, yield of seed, biological yield and 1000 seed weight besides these no evidence differences in special features like plant length, height of node where the fruit frist tied, number of plant harvested and harvest index occur. Also in small sized faba bean lines, chlorophyll and leaf mutations incresase due to the increase in the dose of applied gamma ray. KEY WORDS: 75 TA 209 big sized faba bean lines, 69 V2 small sized faba bean lines, Vicia faba L., mutation breeding, mutagen, gamma ray.