Doğal gaz depolama sözleşmesi
Natural gas storage contract
Yazar: ERHAN BULUT
Danışman: DOÇ. DR. ABDULKERİM YILDIRIM
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Enerji = Energy ; Hukuk = Law
Dizin: Ardiye sözleşmesi = Warehouse agrement ; Doğal gaz = Natural gas ; Gaz depolama = Gas storage ; Sözleşmeler = Contracts ; İstisna sözleşmesi = Construction contract

Özet:
Dünya genelindeki doğal gaz piyasası faaliyetleri kamu tekeli niteliğindeki dikey
bütünleşmiş yapılanmalar tarafından yürütülmekte iken 20. yüzyılın son
çeyreğinden itibaren serbestleme ve regülasyon düşüncesi hakim olmuştur. Doğal
gaz piyasasında serbestleşme ve regülasyona yönelik düzenlemeler ilk olarak
ABD'de ortaya çıkmış ve bir süre sonra AB tarafından iktibas edilmiştir. Türkiye de
AB müktesebatından aldığı hükümleri 2001 yılında kabul ettiği 4646 sayılı Doğal
Gaz Piyasası Kanunu ve tali mevzuat ile iç hukuka adapte etmiştir. Böylece
Türkiye'de doğal gaz piyasası 2001 yılı itibarıyla serbestleştirilmiştir. Doğal Gaz
Piyasası Kanunu ile piyasa faaliyetleri ithalat, iletim, dağıtım, depolama, toptan
satış ve ihracat olmak üzere altı katmana ayrılmış ve piyasayı regüle etme görevi
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'na verilmiştir. Depolama faaliyeti doğal gaz
ticaretinde ve doğal gaz arz güvenliğinin sağlanmasında önemli bir yere sahiptir.
Doğal Gaz Piyasası Kanununa göre depolama tesisinden yararlanmak isteyen
piyasa aktörlerinin depolama tesisinin işletmecisiyle doğal gaz depolama
sözleşmesi akdetmesi gerekir. Türk hukuk literatüründe doğal gaz depolama
sözleşmesini inceleyen bir eser bulunmamaktadır. İşbu çalışma ile öncelikle doğal
gaz depolama sözleşmesini ayrıntılı olarak inceleyip, taraflarını, kuruluşunu ve
şeklini açıklamak, unsurlarını ve özelliklerini ortaya koymak, yer altı ve LNG
depolama sözleşmeleri arasındaki farklılıkları göstermek, bu sözleşmelerin Türk
hukukundaki genel saklama, usulsüz tevdi veya ardiye gibi saklama amacı güden
sözleşmelerle yahut hizmet, vekalet ve eser gibi işgörme edimi içeren
sözleşmelerle olan benzerliklerini yahut farklılıklarını belirlemek, sözleşmenin
hukuki niteliğini, sözleşmeye uygulanacak hükümleri, sözleşmenin hüküm ve
sonuçları ile sona erme şartlarını tespit etmek, böylece doğal gaz depolama
sözleşmesi bakımından kapsamlı bir incelemeyi literatüre kazandırmak
amaçlanmıştır.

Abstract:
While the natural gas market activities around the world were carried out by
vertically integrated public monopolies, the idea of liberalization and regulation has
prevailed since the last quarter of the 20th century. Regulations for liberalization
and regulation in the natural gas market has primarily appeared in the USA and
after a while they were adopted by the EU. Turkey has quoted from the
liberalization and regulation provisions of the acquis and adopted into domestic
law under the Natural Gas Market Law No. 4646 and its accessory regulations.
Thus, the natural gas market has been liberalized in Turkey as of 2001. With the
Natural Gas Market Law, market activities were divided into six layers as import,
transmission, distribution, storage, wholesale and export, and the duty of
regulating the market was given to the Energy Market Regulatory Authority.
Storage activity has an important place in natural gas trade and in ensuring natural
gas supply security. According to the Natural Gas Market Law, market actors be in
need of to utilize the storage facility must conclude a natural gas storage contract
with the storage facility operator. There is no study on the natural gas storage
contract in Turkish legal literature. The aim of this study, first of all, examining the
natural gas storage contract in detail, explaining its parties, its establishment and
form, revealing its elements and features, showing the differences between
underground and LNG storage contracts; determining the similarities or
differences with the contracts which regulated by Turkish Law such as regular or
irregular safekeeping contract , warehousing contract, employment contract,
attorney contract, construction contract; determining the legal nature of the
contract, the provisions to be applied to the contract, the terms and results of the
contract, and the terms of termination, thus bringing a comprehensive review to
the literature in terms of natural gas storage contract.