Ortadoğu turizm pazarının Türkiye açısından analizi
The analysis of Middle East tourism market the view of Turkey
Yazar: CÜNEYT MENGÜ
Danışman: PROF. DR. AHMET İNCEKARA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Araplar = Arabs ; Orta Doğu = Middle East ; Seyahat acenteleri = Travel agencies ; Turizm = Tourism ; Turizm endüstrisi = Tourism industry ; Turizm pazarlaması = Tourism marketing ; Turizm potansiyeli = Tourism potential ; Türk turizmi = Turkish tourism

Özet:
Ülkemizde devlet politikası olarak uluslararası turizm endüstrisinde kapasitearttırmaya odaklanmış bir anlayış hakimdir.Uluslararası turizmde ülkemizinpazarlanması ise firmalarca gerçekleştirilmekte, ancak bunda da yeterli başarısağlanamamaktadır. Atıl kapasite, firmaların kar marjlarını düşürmekte, imajı ucuzülke konumuna indirgemektedir. Organizatör konumundaki seyahat acentalarınınihtiyacın çok üstünde olmasıysa profesyonelleşmeyi engellemektedir.Talep sorununu aşmada en önemli pazarlardan birisiyse Arap dünyasıdır. Buçalışma sonucunda yapılan öngörü analizlerinde de görüleceği üzere Arapdünyasından çıkışlarda dünya beklentilerinin üzerinde artış yaşanması büyükolasılıkla gerçekleşecektir. Yine bu araştırmalara göre yapılan alan çalışmasısonuçlarında da görüleceği gibi Arap turistler yüksek getiri bırakmaktadır. Bundandolayı tüm dünyanın ilgi odağıdırlar. Ülkemize gelişlerde 1982 öncesinde yaşanansüratli artış, 1982'den sonra yakalanamamıştır. Kültürel bağlarımız, coğrafiyakınlığımızsa yeterince müşteriye çevrilememiştir. Artış için sistemli bir tanıtımınyanı sıra bir dizi hukuki düzenlemelere gidilmesi büyük ölçüde yeterli olacaktır.Hukuki düzenlemelerin başında dış aktif turizm yapan seyahat acentalarınınfaaliyetlerine yönelik yapılacak düzenlemeler gelmektedir.Yapılan öngörü analizineticesinde de görüleceği üzere, acenta sayısındaki ihtiyacın üzerindeki durum,gelecekte de devam edecektir. Özellikle Arap dünyası gibi ticaretten değerlibölgelerde faaliyet gösterecek acentalarda, belirli bazı kıstaslar getirilmelidir. Buçerçevede Turizm Bakanlığı'nca belirlenecek kriterlere uygun firmalara ülke veyabölge lisansı verilmelidir. Böylece profesyonelleşme ve etkin pazarlama stratejilerisonucunda bölgeden mevcut girişlerin çok üzerinde müşteri çekmek mümkünolacaktır. Ayrıca nitelikli müşteri profilindeki Arap turistler için başta İstanbul olmaküzere sosyo-kültürel donatısı yoğun olan alanlar ile birlikte doğa bakımından zenginbölgelere ağırlık verilmesi ile hem getirinin artması hem de mevsimselliktenkurtularak müşteri çekmede devamlılık sağlanabilecektir.Anahtar Kelimeler: Türkiye Uluslararası Turizm Endüstrisi, Konaklamaİşletmeleri, Seyahat Acentaları, Ortadoğu, Arap Dünyası.

Abstract:
As a government policy, our country focuses on increasing capacity ininternational tourism industry. Marketing of our country in international tourism ismostly done by establishments. However, enough success can not be obtained by thisway. Inactive capacity decreases profit margin of establishments and gives us acheap country image. Moreover, as the number of travel agents acting as organizersare more than needed, it precludes professionalizing.One of the most important markets to help overcome demand problem is theArab world. As per our forecast analysis, the possibility of increase of outgoingtourist numbers from Arab world is more than the world expectations and Arabictourists leave high amount of expenditure. Rapid increase in incoming touristnumbers from this market before the year 1982 could not be obtained after that year.Our cultural connections, geographical affinity could not be converted into enoughamounts of clients. Not only a systematical promotion, but also series of legalrevisions will be quite enough for the expected increase.The result of our forecast analysis shows that, the number of travel agenciesmore than necessary and will continue to increase. Certain criterions should be putforward for the agencies who will act in the valuable areas like Arab world. Countryor region licenses should be given to the appropriate agencies for the criteriadetermined in this by the Ministry of Tourism. Thus, as a result of professionalizingand effective marketing strategies in the company activities, it will be possible toattract more clients from the region. Besides, giving importance to socio-culturallyhighly concentrated areas like Istanbul and naturally rich fields, for Arab tourists,who have qualified client profile; have importance in the standpoint of increase ofincome and getting rid of seasonality and maintaining continuousness in attractingclients.Keywords: International Tourism Industry of Turkish, Hospitality Establishments,Travel Agencies, Middle East, Arab World.