Çevrimiçi öğrenme ortamlarında yer alan farklı geribildirim türlerinin öğrenenlerin aşırı güvenlerine ve akademik başarılarına etkisi
The effect of different types of feedback in online learning environments on learners' overconfidence and academic achievement
Yazar: TURGAY ERDEMİR
Danışman: PROF. DR. SİBEL SOMYÜREK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Aşırı güven = Overconfidence ; Bilişim teknolojileri ve yazılım dersi = Information technology and software course ; Geri bildirim = Feedback ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Çevrimiçi öğrenme = Online learning ; Öğrenme ortamı = Learning environment

Özet:
İnsanların bilgi, yetenek, performans ve inancını abartma eğilimi olarak ifade edilen aşırı güven insanların akıl yürütme, karar verme süreciyle ilgili önemli problemlerden biri olarak görülmektedir. Alanyazında aşırı güvenin öğrenenlerin performansları üzerinde olumsuz etkileri olduğunu ortaya koyan çok sayıda çalışma bulunmaktadır. Öğrencilere performanslarına ya da öğrenme sürecine yönelik bilgi verilmesi anlamına gelen geribildirim ise, öğrenme sürecinin kritik bileşenlerinden biri olarak değerlendirilmektedir.  Bu araştırmanın amacı çevrimiçi öğrenme ortamlarında yer alan farklı geribildirim türlerinin öğrenenlerin aşırı güvenlerine ve akademik başarılarına etkisinin incelenmesidir. Araştırmada, akademik başarı ve aşırı güvenin uygulama öncesi ve sonrasındaki gelişimini incelemek için "tekrarlı ölçümlere dayalı yarı deneysel tasarım", haftalık değişimini incelemek için de "çoklu zaman serilerine dayalı yarı deneysel tasarım" kullanılmıştır. Çalışma kapsamında 6. sınıf bilişim teknolojileri ve yazılım dersi müfredatında yer alan algoritmalar konusuna yönelik problem temelli çevrimiçi bir öğrenme ortamı geliştirilmiştir. Çevrimiçi öğrenme ortamında verilecek olan geribildirimler ise Brookhart (2008)'ın ortaya koyduğu geribildirim stratejileri ve içerikleri doğrultusunda tasarlanmıştır. Geribildirim içerikleri arasında yer alan odak bileşeni üç deney grubuna farklı şekilde sunulmuştur. Birinci deney grubuna görevle ilgili geribildirim, ikinci gruba görevle ve öz düzenlemeyle ilgili geribildirim, üçüncü gruba ise görevle, öz düzenlemeyle ve her ikisinin gelişimiyle ilgili geribildirim verilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2021/2022 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde Amasya ili Merzifon ilçesinde bir ortaokulda öğrenim görmekte olan 6. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. 8 hafta süren uygulamaya 3 farklı deney grubunda yer alan toplam 64 öğrenci katılmıştır. Araştırmanın verileri süreç boyunca haftalık açık uçlu görevlerden, görevler sonrasında farklı aşırı güven türlerine yönelik olarak öğrencilere yöneltilen sorulardan, öntest-sontest olarak uygulanan başarı testinden, bu teste ek olarak eklenen aşırı güven sorularından ve görüşme sorularından elde edilmiştir. Nicel veriler uygun istatistiksel analiz yöntemleri ile nitel veriler ise içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Bu çalışmanın sonuçları, çevrimiçi öğrenme ortamında sunulan üç farklı türdeki geribildirimin ve çevrimiçi öğrenme ortamındaki öğrenme deneyiminin, uygulama sonrasında uygulama öncesine göre akademik başarının artması ve aşırı tahmin, abartılı konumlandırma ve abartılı kesinliğin haftalar ilerledikçe azalması üzerinde etkili olduğunu göstermektedir. Ayrıca sadece üçüncü hafta için olsa da görevle ve öz düzenlemeyle ilgili geribildirim alan ikinci deney grubunun aşırı tahmin ve abartılı kesinlik puanının, görevle, öz düzenleme ve her ikisinin gelişimiyle ilgili geribildirim alan üçüncü deney grubundan anlamlı şekilde daha düşük olduğu belirlenmiştir. Buna ek olarak bilgi izleme doğruluğu sadece ikinci deney grubu için istatistiki olarak anlamlı bir yükseliş göstermiştir. Yine üçüncü hafta ikinci deney grubunun akademik başarı puanlarının hem birinci hem de üçüncü deney grubundan anlamlı şekilde yüksek olduğu belirlenmiştir. Bunun dışında farklı geribildirim türlerinin etkileri arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır.

Abstract:
Overconfidence, which is expressed as the tendency of people to exaggerate their knowledge, ability, performance, and belief, is seen as one of the important problems related to people's reasoning and decision-making process. Many studies in the literature have shown that overconfidence has negative effects on learners' performance. Feedback, which means giving information to students about their performance or learning process, is considered one of the critical components of the learning process. The aim of this research is to examine the effects of different types of feedback available in online learning environments on learners' overconfidence and academic achievement. In this study, a "quasi-experimental design based on repeated measures" was used for the development of academic achievement and overconfidence before and after an intervention, and a "quasi-experimental design based on multiple time series" was employed for weekly variance. Within the scope of the study, a problem-based online learning environment that students could use while studying the algorithms topic in the 6th-grade information technologies and software curriculum was developed. In the study, the feedback system was designed in line with the feedback strategies and content introduced by Brookhart (2008). The focus component, which is among the feedback content, was presented to three experimental groups in different ways. The first experimental group received feedback on the task, the second group on the task and self-regulation, and the third group on the task, self-regulation, and the development of both. The study group consisted of 6th-grade students studying in a secondary school in the Merzifon district of Amasya province in the spring semester of the 2021-2022 academic year. A total of 64 students in three different experimental groups participated in the 8-week practice. The research data were obtained from weekly open-ended tasks performed throughout the process, questions asked to the students about different types of overconfidence following the tasks, the achievement tests applied as a pretest and posttest, and overconfidence and interview questions added in addition to this test. Quantitative data were analyzed with appropriate statistical analysis methods, and qualitative data were analyzed with content analysis method. The results of this study showed that the three different types of feedback presented in the online learning environment and the learning experience in this environment had an effect on the increase in academic achievement after the application compared to the pre-application and the decrease in overestimation, overplacement, and overprecision as the weeks progressed. In addition, the overestimation and overprecision scores of the second experimental group, which received feedback on the task and self-regulation, were significantly lower than those of the third experimental group, which received feedback on the task, self-regulation, and the development of both, although this result applied only to the third week. In addition, knowledge monitoring accuracy showed a statistically significant increase only in the second experimental group. Moreover, it was determined that the academic achievement scores of the second experimental group were significantly higher than those of both the first and third experimental groups in the third week. Apart from this, no significant difference was found between the effects of different types of feedback.