Futbolcularda sportif zihinsel dayanıklılık düzeyinin seçilmiş motorik özellikler ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between sportive mental endurance level and selected motoric characteristics in football players
Yazar: MEHMET TOKGÖZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ŞAHİN
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Futbol = Football ; Futbolcular = Football players ; Motor beceriler = Motor skills ; Motorik özellikler = Motoric features ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Zihinsel dayanıklılık = Mental toughness

Özet:
Yapılan bu araştırmada futbolcularda zihinsel dayanıklılık düzeyi ile seçilmiş motorik özellikler arasındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 2020-2021 futbol sezonunda bölgesel amatör liglerde ve U18 - U19 kategorisinde yer alan ve Akdeniz Bölgesi Ege Bölgesi Marmara Bölgesi ve Batı Karadeniz Bölgesi takımlarında oynayan 234 futbolcu katılmıştır. Araştırmada iki ve daha fazla değişken arasındaki ilişkinin belirlenmesinde yararlanılan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmaya katılan futbolcuların zihinsel dayanıklılık düzeylerinin belirlenmesinde "Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri" kullanılmıştır. Futbolcuların temel motorik özelliklerinin belirlenmesinde ise YOYO-I aralıklı toparlanma testi, RAST çoklu sprint testi, 100 m sprint koşusu, 60 saniye şınav çekme testi, 60 saniye mekik çekme testi ve bacak kuvveti testinden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analiz sürecinde SPSS 22.0 programında Spearman Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Bazı motorik ve fizyolojik özelliklerin zihinsel dayanıklılık üzerine etkisinin incelenmesinde ise basit doğrusal regreasyon analizi kullanılmıştır. Grupların Zihinsel Dayanıklılık Düzeylerine Göre (düşük-yüksek) Motorik Özelliklerin Karşılaştırılmasına İlişkin Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda futbolcuların aerobik ve anaerobik kapasiteleri ile şınav çekme, mekik çekme ve 100 m sprint performansı ile zihinsel dayanıklılık seviyeleri arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Buna karşılık araştırmaya katılan futbolcuların bacak kuvveti performansı ile zihinsel dayanıklılık düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmadığı tespit edilmiştir (p>0.05). Sonuç olarak, futbolcularda zihinsel dayanıklılık düzeyinin aerobik ve anaerobik kapasite ile sürat üst ekstremite kassal dayanıklılık performansını olumlu yönde etkileyen bir unsur olduğu görülmüştür. Bu noktada futbolcularda fiziksel, motorik özellikleri ve fizyolojik performans parametrelerini geliştirme sürecinde kondisyon antrenmanlarına ek olarak zihinsel dayanıklılık çalışmalarına yer verilmesi gerektiği söylenebilir.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relationship between mental endurance level and selected motoric features of football players. In the 2020-2021 football season, 234 football players playing in regional amateur leagues and the U18 and U19 categories and playing in the teams of the Mediterranean Region, Aegean Region, Marmara Region and Western Black Sea Region participated in the research. Relational screening model, which is used to determine the relationship between two or more variables, was used in the study. "Mental Endurance Inventory in Sports" was used to determine the mental toughness levels of the football players participating in the research. YOYO-I intermittent recovery test, RAST multiple sprint test, 100 m sprint run, 60 second push-up test, 60 second sit-up pull test and leg strength test were used to determine the basic motoric characteristics of football players. Spearman Correlation Analysis was used in SPSS 22.0 program in the analysis process of the data obtained in the research. Simple linear regression analysis was used to examine the effects of some motoric and physiological characteristics on mental endurance. The Mann Whitney U test was used for the Comparison of Motoric Characteristics According to the Mental Endurance Levels of the Groups.  At the end of the study, it was determined that there were positive and significant relationships between the mental endurance levels, aerobic and anaerobic capacities of the football players, and their performance in push-ups, sit-ups and 100 m sprint (p<0.05). On the other hand, it was determined that there was no significant relationship between the mental endurance levels of the football players and their leg strength performance (p>0.05). As a result, it was seen that the mental endurance level of football players positively affects aerobic and anaerobic capacity and speed upper extremity muscular endurance performance. At this point, it can be said that mental endurance exercises should be included in addition to conditioning training in the process of improving physical and physiological performance parameters in football players.