Organik gıda ürününe yönelik tüketici algısı, satın alma niyeti ve gerçek satın alma davranışının incelenmesi
The research of consumers' perception, purchase intentions and actual purchase behavior intended to organic food products
Yazar: TUBA TOSYALI
Danışman: DOÇ. DR. BETÜL ÖZKAYA
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Reklamcılık ve Tanıtım Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; Reklamcılık = Advertising
Dizin: Gıda ürünleri = Food products ; Organik gıda = Organic food ; Tüketici algısı = Consumer perception ; Tüketici davranış modelleri = Consumer behaviour models

Özet:
Son yıllarda gıda üreticilerinin kullanmış olduğu suni gübreler, kimyasal ilaçlar ve ekolojik çevreye verilen zararla, tüketicilerin konvansiyonel ürünlerden uzaklaşmalarına neden olunmuştur. Bununla birlikte tüketicilerin her geçen gün daha fazla bilinçlenmeleri, yaşam kalitelerini artırmak istemeleri, konvansiyonel ürünlerin toplum ve insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri sebebiyle tüketicilerin çevreye olan duyarlılığı, ve özellikle Danimarka, İsviçre, İsveç gibi ülkelerde organik gıda ürünlerine olan talebi artmaktadır. Ancak tüm bu yaşananlara karşın organik gıda ürünlerine yönelik tüketici talebi ülkemizde henüz yeterince geliştirilememiştir. Uluslararası organik gıda pazarında olduğu kadar ulusal organik gıda pazarında da yeterli talebin oluşturulabilmesi için tüketicilerin organik gıda ürününe yönelik algılarının, tutumlarının, satın alma davranışlarının ve bunları etkileyen faktörlerin incelenmesi gerekmektedir. Buradan hareketle çalışmada, organik gıda ürününe yönelik tüketici algısı, satın alma niyeti ve gerçek satın alma davranışı arasındaki ilişkiler çevrim içi anket çalışması yapılarak incelenmiştir. Çevrim içi anket uygulaması için İstanbul'da yaşayan 18 yaş üstü 405 tüketiciye ulaşılmış ve kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Yapılan regresyon analizleri sonucunda, tüketicilerin organik gıda ürününe yönelik güvenlik, çevre dostu ve hayvan refahı, kalite algısının organik gıda ürünü satın alma niyeti üzerinde etkisi olduğu ancak organik gıda ürününe yönelik sağlık algısının, organik gıda ürünü satın alma niyeti üzerinde etkisi olmadığı belirlenmiştir. Bununla birlikte, organik gıda ürünü satın alma niyetinin organik gıda ürünü gerçek satın alma davranışı üzerinde etkisi olduğu saptanmıştır. Çalışmanın, organik gıda sektöründe faaliyet gösteren firmalara etkili pazarlama stratejileri geliştirmeleri konusunda faydalı akademik bilgiler sunması beklenmektedir. Bununla birlikte çalışma, organik gıda ürünü pazarına dayalı güçlü ekolojik ekonomilerin yapılandırılmasına katkı sunarak doğal kaynaklarda sürdürülebilirliğin sağlanmasının ve ekolojik anlayışın iyi bir eğitim sistemiyle dünya genelinde yaygınlaştırılmasının insanlığın refahı için büyük önem taşıdığını vurgulaması açısından önemlidir.

Abstract:
In the recent years, with the artificial fertilizers, chemical drugs that the food producers uses and with the given damage to naturel environment, it is being the reason to the consumers to getting far away from the conventional products. After all, the consumers getting more awereness, the wishing to enhance their life qualities, the reasons of the conventional products' negative effects over the population and the human health, increase the comsumers' sensitivities about the natural environmental and especially the demands of organic products by consumers in Denmark, Switzerland, Sweden kind like countries. But regardless of the fact that all this living experiences, the demands in Turkey couldn't be enhanced enough. Grounded the international organic food market, for to make it constitute the national organic markets' enough demand, It is to be needed researching that the consumers' attitude, perception, buying behaviors and the factors that effects them.From that point of view in that work,it is examined by making an online survey that the relationships between the customer perception,the purchase intention and the actual purchase behavior toward an organic food product. For the online survey application, it is reached to 405 consumers that over 18 age who is living in İstanbul, it is determined that there is an effect over purchase intention that the consumers' safety, environmental eco-friendly and animal welfare, quality perception towards the organic food products, but there is no effect determined of the health perception towards the organic food products that over the actul purchase intention. However, it is determined that the purchase intention of the organic food product has an effect over actual purchase behavior. It is expected to provide the useful academic scientific information for develop the efficient market strategies to whom showing the business in the organic food sector. However, that working paper presents it is imported to emphasized for wealthy of all humanity to provide the natural resources' sustainability, while contributing to build up the strong ecologic economies that leaning against the organic food products market and it is becoming widespread all around the globe of the ecologic understanding, with a good education.