Aydın Adnan Menderes üniversitesi 25 no'lu Eğitim Aile Sağlığı merkezi'ne başvuran erişkin bireylerde tip 2 diyabet riskinin belirlenmesi ve etkileyen faktörler
Determination of type 2 diabetes risk and affecting factors in adult individuals applying to aydin Adnan Menderes University Education Family health center no.25
Yazar: İRFAN NERGİZ
Danışman: PROF. DR. AYFER GEMALMAZ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Giriş ve Amaç: Diabetes Mellitus, tüm dünyada en önemli bir halk sağlığı sorunlarından biridir. Tip 2 diyabet ise tüm diyabet olgularının %90-95 kadarını oluşturmaktadır. Türkiye'de yaş ve cinsiyete göre standartlaştırılmış diyabet prevalansı, son yıllarda artış göstererek %13,7 seviyelerine ulaşmıştır. Bu nedenle, erken teşhis ve düzenli tedavi çok önemlidir ve toplumda diyabet farkındalığının artırılması gerekmektedir. Bu çalışma ile, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi 25 No'lu Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran erişkin bireylerin diyabet riskini ve ilişkili faktörleri saptamak, riski yüksek bireylere kısa bir bilgilendirme yapılıp konu hakkında farkındalık yaratarak, yaşam tarzı değişikliği ve erken tanının sağlanmasına katkıda bulunmak amaçlanmaktadır.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel, tanımlayıcı tipte olan çalışmamız Şubat-Nisan 2023 tarihleri arasında, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi 25 No'lu Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran 312 kişi ile tamamlanmıştır. Katılımcılara bazı sosyo-demografik özellikleri, genel sağlık bilgileri ile beslenme durumlarıyla ilgili soruları içeren bir anket ve 8 soruluk FINDRISK ölçeği yüz yüze yöntemle uygulanmıştır. Veriler SPSS 18.0 istatistik programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 35,15±15,24 (18-80 yaş arası), %59'u (s=184) kadın, %62,2'si (s=194) bekardı. Tüm katılımcıların FINDRISK toplam puan ortalaması 8±5,32 olup öğrencilerde anlamlı olarak daha düşüktür. Değerlendirme ölçütüne göre on yıl içinde tip 2 diyabet olma riski 'hafif risk' derecesinde bulunmuştur. 
Sonuç: Tip 2 diyabet riski yüksek ve çok yüksek kişilerin oranı %14,1 saptanmıştır. Diyabet riskini azaltmak için sağlıklı beslenme ve aktif yaşam tarzını benimsemek son derece önemlidir. Bu nedenle yüksek risk taşıyan bireylerin tespit edilmesi ve gerekli önlemlerin alınması büyük bir önem taşımaktadır.
Anahtar Kelimeler: Tip 2 diyabet, Risk, Diyabet risk skoru

Abstract:
Background and Aim: Diabetes Mellitus is one of the most important public health problems all over the world. Type 2 diabetes accounts for 90-95% of all diabetes cases. The prevalence of diabetes standardized by age and gender in Turkey has increased in recent years and reached 13,7%. Therefore, early diagnosis and regular treatment are very important and awareness of diabetes should be increased in the society. With this study, it is aimed to determine the diabetes risk and related factors of adult individuals who apply to Aydın Adnan Menderes University Education Family Health Center No.25, to contribute to lifestyle change and early diagnosis by giving a short briefing to individuals with high risk and raising awareness about the issue.
Materials and Method: Our cross-sectional, descriptive study was comleted with 312 people who applied to Aydın Adnan Menderes University Education Family Health Center No. 25 between February and April 2023. A questionnaire including questions about some socio-demographic characteristics, general health information and nutritional status and the 8-question FINDRISK scale were administered to the participants by face-to-face method. The data were analyzed using the SPSS 18.0 statistical program.
Results: The mean age of the participants was 35,15±15,24 (between 18-80 years), 59% (n=184) were female, and 62,2% (n=194) were single. The FINDRISK total score average of all participants was 8±5,32, which was significantly lower for students. According to the assessment criteria, the risk of developing type 2 diabetes within ten years was found to be 'mild risk'.
Conclusion: The rate of people with high and very high risk of type 2 diabetes was 14,1%. It is extremely important to adopt a healthy diet and active lifestyle to reduce the risk of diabetes. For this reason, it is of great importance to identify individuals with high risk and to take necessary precautions.
Key words: Type 2 diabetes, Risk, Diabetes risk score