Biathlonda atış isabetini etkileyen bazı fizyolojik faktörlerin incelenmesi
İnvestigation of some physiological factors affecting of shooting accuracy in Biathlon
Yazar: SEFER KARABAĞ
Danışman: PROF. DR. SERKAN HAZAR
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Atışlar = Throwings ; Biathlon = Biathlon ; Fizyoloji = Physiology ; Fizyolojik özellikler = Physiological properties ; Spor faaliyetleri = Sport activities

Özet:
Yapılan bu çalışmanın amacı Biathlon milli takım sporcularının maksimum oksijen kullanma kapasiteleri, atış öncesi nabız sayıları ve atış esnasndaki solunum frekanslarının atış isabet oranlarına etkisinin incelenmesi ve literatür içinde tartışılmasıdır. 
Çalışmaya Biathlon Kayak Milli Takımında faal olarak sporculuk yapan yaş ortalamaları 18,73 sporculuk yılı ortalamaları 6 yıl olan 8 erkek ve 7 bayan milli sporcu katılmıştır. Ölçümler, deniz seviyesinden ortalama yükseltisi 1600 m olan Erzurum / Kandilli kayaklı koşu ve biathlon tesislerinde Uluslar arası Biathlon Birliği tarafından (İBU) onaylı biathlon pistinde alınmıştır. Sporcuların MaxVO2 değerlerini tespit etmek için Bruce Treadmill Test Protocol uygulanmıştır. 
Sporcuların kayaklı koşu yüklenmeleri istrahat kalp atım sayısı (İKAS) yöntemi kullanılarak yüklenme yoğunluğu % 40-60 ve 80 lik kalp atın frekansları hesaplanmış ve RC3 GPS kalp atış hızı monitörlü saat kullanılarak kontrol altında tutulmuştur. Üç farklı yüklenme şiddeti ile atış alanına gelen sporcuların soluk frekansları, nabız toparlanma süreleri ve atış isabet oranları tespit edilmiştir. 
Sporcuların soluk frekansları sporcular mat üzerine yerleştikleri andan itibaren mat üzerinden ayrılıncya kadar araştırmacı tarafından göğüs hareketleri takipı edilerek sayılmıştır. Atış isabetleri ise İBU onaylı Biathlon atış alanında ki elektronik hederfler ile anlık olarak gözlemlenerek ölçülmüştür.
Yapılan çalışmada elde edilen veriler SPSS programına işlenerek tanımlayıcı istatistikleriyapılmıştır. Farklı yaklaşma hızlarında elde edilen verilerin karşılaştırılmsında Tekrarlı ölçümlerde varyans analizi, çoklu karşılaştırmalarda bonferroni analizi, kolerasyon analizlerinde ise Pearson korelasyon analizi yapıldı. Sonuçların anlamlılık dereceleri P<0.05 ve P<0.01 seviyelerinde kabul edilmiştir. 
 Yapılan çalışmada sonucuna göre sporcuların farklı şartlar altında yaptıkları atış esnasında kalp atım sayılarının istirahat kalp atım sayılarına göre değişim sayıları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. (p<0,01) bu farkın hangi ölçümden kaynaklandığını test etmek amacıyla çoklu karşılaştırma testi yapılmıştır.  
Sonuçların anlamlılık dereceleri P<0.05 ve P<0.01 seviyelerinde kabul edilmiştir. Araştırmada verilerin analizlerinde SPSS 15,0 istatistik programı kullanıldı.
Çalışmada ortaya koyulan bulgular sonucunda çalışmaya katılan milli takım sporcularının maksimum oksijen kullanma kapasiteleri atış öncesi nabız toparlanmasının etkilediği kısmi olarak yorumlanmaya açık olduğu görülmektedir. Bu bilgiler doğrultusunda bakıldığında Biathlon Branşında Maksimum oksijen kullanma kapasitesinin yanı sıra motivasyon, çeşitli dışşal faktöler, zihinde canlandırma, kalıtsal nişan alma becerisi, refleksif olarak anında tepki verme, kondüsyon durumu, silah eğitiminin pratiğe dönüştürülmesi konusundaki hassasiyet kompleks bir biçimde sistematik olarak birbirini etkilediğinden bu becerilerin en üst seviyeye getirilmesi katkı sağlayacaktır. Sporcuların antrenmanda en iyi atış yaptıkları nabız aralıkları tespit edilip yarışmalarda atış alanına yaklaşırken ve atış esnasında o nabız aralıklarını muhafaza etmeleri atış esnasında isbaet yüzdesini artıracağı anlaşılmaktadır.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the maximum oxygen use capacity, heart rate, respiratory frequencies and running velocity before the shooting and the peformance of Biathlon National Team athletes.
The aim of this study is to investigate the using maximum oxygen capacity of Biathlon national team athletes, the number of pulses before the shooting and the effects of respiratory frequencies on the firing rate during shooting.
Study consist Biathlon Ski National Team active in the age of the average age of the sporting 18,73 years of sports year, 6 male and 7 female national athletes averaged 6 years. The measurements were taken at the Biathlon Union approved by the International Biathlon Association (IBU) in Erzurum / Kandilli ski run and biathlon facilities with an average elevation of 1600 m above sea level. Bruce Treadmill Test Protocol was used to determine MaxVO2 values of athletes.
Skiing loads of athletes were determined by using resting heart rate (HRAS) method, load density of 40-60% and 80% heart rate were calculated and controlled by using RC3 GPS heart rate monitor. Three different load intensity of the athletes arriving to the firing range, pulse recovery time and shot rates were determined.
	The athletes' pale frequencies were counted through the chest movements by the researcher so the athletes settled on the mat while the moment they were placed on the mat. The firing hits were measured with the electronic observation of the Biathlon firing range. The data obtained in this study were processed in SPSS program and descriptive statistics were made. In the comparison of the data obtained at different approach speeds, variance analysis was used for repeated measurements, bonferroni analysis was used for multiple comparisons, and Pearson correlation analysis was used for collation analyzes. P <0.05 and P <0.01 levels of significance were accepted. 
 	According to the results of the study, it was found that there was a statistically significant difference between the numbers of changes in the number of heartbeats according to the number of resting heartbeats. (p <0,01) multiple comparison test was used to test which measurement was the result of this difference.
	P <0.05 and P <0.01 levels of significance were accepted. SPSS 15.0 statistical program was used to analyze the data.
	As a result of the findings of the study, it is seen that the maximum oxygen utilization capacities of the national team athletes who participate to the study are open to partial interpretation which is affected by the pulse recovery before firing. According to this information, as well as the capacity to use maximum oxygen in the Biathlon branch, motivation, various external factors, mind stimulation, hereditary aiming ability, immediate response to reflexive condition, condition, sensitivity of gun training to practice in a complex manner systematically affect each other bringing the highest level. It is understood that the pulse intervals effect athletes shoot so best shot in training is possible if they keep their pulse intervals while approaching the shooting area and it would increase the percentage of during the shooting.