Ankara'da bir yetiştirme yurdunda kalan erkek adolesanların beslenme durumları ve etkileyen etmenler
Nutritional status of male adolescents who stay in orphanage in Ankara and effecting factors.
Yazar: DENİZ DUMAN
Danışman: PROF. DR. YASEMİN BEYHAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Ergenler = Adolescents

Özet:
Adolesan dönem fiziksel, ruhsal ve sosyal yönden degisikliklerinoldugu bir dönemdir. Bu çalısma yetistirme yurdunda kalan adolesanlarınbeslenme durumlarını ve etkileyen etmenleri saptamak amacıyla yapılmıstır.Arastırma, yasları 12?18 yıl arasında olan, Ankara'daki bir yetistirme yurdundakalan 67 erkek adolesan birey üzerinde yapılmıstır. Beslenme durumununsaptanmasına yönelik olarak, adolesanların birbirini izleyen üç günlük besintüketimleri kaydedilmis, beslenme alıskanlıkları sorgulanmıs ve antropometrikölçümleri yapılmıstır. Adolesanların stres durumlarının beslenme alıskanlıklarıüzerine herhangi bir etkisinin olup olmadıgını saptamak amacıyla adolesanlaraÇocuk Depresyon Ölçegi uygulanmıstır (ÇDÖ). Arastırma sonucundaadolesanların %79.3'sinin sabah kahvaltısını atladıgı saptanmıstır. Adolesanların%49.3'ü yurtta verilen toplu beslenme hizmetinden memnun degildir. Memnunolmayanların %39.4'ü yemeklerin miktarını az bulmaktadır. Arastırmabulgularına göre adolesanların %7.4'ü çok zayıf (<5. persentil) ve %25.3'ü isezayıf (5.-<15. persentil) bulunmustur. Yurtta en çok tercih edilen ögünün aksamögünü (%40.3) oldugu belirtilmistir. Adolesanların BK'leri 20.67 ± 2.99 kg/m²olarak saptanmıstır. Enerji alımları 2578 ± 656.9 kkal/gün olarak bulunmustur.Adolesanların enerji harcamalarını saptamak amacıyla, 24 saatlik fiziksel aktivitekayıtları alınmıstır. Alınan bu kayıtlar sonucunda adolesanların günlük ortalamaenerji harcamaları 2788.1 ± 760.6 kkal/gün olarak bulunmustur. Adolesanlarınkalsiyum tüketimleri hem 12?13, hem de 14?18 yas grubunda önerilenden dahayetersiz bulunmustur ( sırasıyla 716.73 ± 157.42 mg; 734.54 ± 184.14 mg).Posada her iki yas grubunda yetersiz tüketilmektedir (22.33 ± 4.33 g, 22.73 ± 7.66g). Vitamin B1 ve folat tüketimleri sadece 14?18 yas grubunda yetersizbulunmustur (p<0.05). Adolesanlar günlük ortalama 403.85 ± 420.83 mL gazlıiçecek tüketmektedir. Hızlı yemek yiyenlerde ÇDÖ puanları yüksek bulunmustur(p=0.023<0.05). Sonuç olarak bu çalısmada yurtta kalan adolesanlarınbeslenmeye iliskin; hem alıskanlıklar, hem de kurumun beslenme hizmetlerindenbeklentileri yönünden bazı sorunları oldugu saptanmıstır. Bu sorunlara yönelikolarak adolesanlara etkin beslenme egitimleri verilerek, bu konuda bilinçlenmelerisaglanmalı; yurtta verilen toplu beslenme hizmetleri de tüketici memnuniyetiniarttırmaya yönelik olarak düzeltilmeli ve gelistirilmelidir.Anahtar Kelimeler: Adolesan, beslenme durumu, beslenme alıskanlıklarıantropometri,

Abstract:
In adolescentperiod physical, social, phychologıcal changes occur. This research is done todetermine nutritional condition of adolescents stayed in orphanage in Ankara andeffecting factors. The research is about 67 male adolescents who are between 12and 18 ages and stay in orphanage. In order to determine nutritional status foodconsumptions are recorded for consecutive three days, nutritional habits areinquiried and antropometric measurements are assessed. Child depressioninventory (CDI) is executed to determine whether there is an effect onadolescents? nutritional habits because of their stres condition. At the end of theresearch it is found that 79.3% of adolescent do not have breakfast. 49.3% ofadolescent are not pleased from food service systems which is given at orphanage.39.4% of adolescents who are not pleased from the food service system find thatthe food amount is not enough. According to research findings; it is found that7.4% of adolescents are very thin (<5. percentile) and 25.3% are thin (5.-<15.percentile). Most preferable meal in the orphanage is expressed as dinner (40.3%).BMI of adolescents is determined as 20.67 ± 2.99 kg/m². Their energy intake isfound as 2578 ± 656.9 kcal per day. In order to determine adolescents? energyconsumptions, their 24 hour physical activity recordings are reported. As a resultof these records, mean energy consumption of adolescents is found 2788.1 ±760.6 kcal per day. Ca consumption in both 12-13 and 14-18 age groups are alsofound insufficient compared to recommended (alternately 716.73 ± 157.42 mg734.54 ± 184.14 mg). Also fiber is not consumed enough in both groups (22.33 ±4.33 g, 22.73 ± 7.66 g). Vitamin B1 and folate consumptions are found asinadequate in only 14-18 age group (p<0.05). Adolescents are consuming a meanof 403.85 ± 420.83 mL carbonated beverage. CDI points are found high inadolescents who are eating fast (p=0.023<0.05). As a result; in the research, it isfound that there are problems about food habits of adolescents? who stay inorphanage and their expectations from institution?s food service. In order to solveall these problems; effective education should be given to the adolescents and sothey should becamo conscious and in order to increase the consumer?s satisfactionfood services in the orphanage should be also arranged and improved.Key words: adolescent, nutritional status, nutritional habits, anthropometry