Sinemada dağıtım: Tanıtım ve promosyon çalışmaları çerçevesinde dağıtım sürecinin Türk sineması örneğinde incelenmesi
Distribution in cinema: Analysing process of distribution in the case of Turkish cinema within the framework of studies of advertisement and promotion
Yazar: EYLEM ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. LALE KABADAYI
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Dağıtım = Distribution ; Endüstrileşme = Industrialization ; Film = Film ; Sinema = Cinema ; Sinema sektörü = Cinema sector ; Tanıtım = Promotion ; Tutundurma = Promotion ; Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Ekonomik boyutlarıyla, sanatsal bir ürün olmasının yanı sıra iktisadi bir ürün de olan sinemanın ekonomik ve endüstriyel işleyişi için gerekli finansmana ulaştığı süreç, filmin dağıtım sürecidir. Yapım ve gösterim süreçlerinin arasında yer alan dağıtım süreci ile film, sinema salonu, televizyon, internet gibi farklı dağıtım kanallarından seyirciye ulaştırılabilmektedir.Yurt içi ve yurt dışında güçlü bir dağıtım yapısına sahip olan Amerikan Sinema Endüstrisi, bu özelliğiyle Dünya Sinema Endüstrisi'nin en güçlü sineması olarak tanımlanmaktadır. Uzun yıllardır Türk Sinema sektöründe faaliyet gösteren Amerikan şirketleri, dağıttıkları Amerikan ve Türk filmleriyle film pazarından yüksek pay edinmektedir. Bu şirketler aracılığıyla Amerikan Sinema Endüstrisi'nin Türk Sinema sektörünün başta dağıtım olmak üzere yapım ve gösterim süreçlerinin işleyişi üzerinde etkili olduğu söylenebilmektedir.Buradan hareketle gelişmiş bir endüstri olan Amerikan Sineması Endüstrisi'nde dağıtım süreci tüm yönleriyle ortaya konarak, dağıtım sürecinin endüstrileşme sürecindeki rolü ve nasıl olması gerektiğine ilişkin verilere ulaşılmaktadır. Diğer taraftan Türk Sinema sektörünün dağıtım süreci; sektörün yapım, dağıtım ve gösterim süreçlerinde faaliyet gösteren şirket yetkilileriyle yapılan görüşmeler sonunda ulaşılan bilgiler doğrultusunda aktarılmaktadır. Elde edilen bilgiler doğrultusunda Amerikan Sinema Endüstrisi temel alınarak, dağıtım sürecinin Türk Sineması'nın endüstrileşmesi üzerindeki rolü, dağıtımla ilişkili eksikleri ve geliştirilmesi gereken yönleri belirlenmektedir.Bu kapsamda yapılan çalışma üç bölüm, karşılıklı değerlendirme ve sonuç bölümlerinden oluşmaktadır. Birinci Bölüm'de sinemanın endüstrileşme sürecinde yaşadığı önemli gelişmeler tarihsel olarak incelenmektedir. Bu kapsamda Amerikan Sinema Endüstrisi, Avrupa ve Uzakdoğu Sinema Endüstrileri, Rus, İran ve Mısır Sinemaları ile Türk Sinema sektörünün yapım, dağıtım ve gösterim süreçlerindeki tarihsel gelişim aşamalarına değinilmektedir. İkinci Bölüm'de Amerikan Sinema Endüstrisi'nin ve Üçüncü Bölüm'de Türk Sineması'nın dağıtım süreci tanıtım ve promosyon faaliyetleri çerçevesinde incelenmektedir.Çalışmanın Karşılaştırmalı Değerlendirme başlıklı bölümünde, gelişmiş bir endüstri olarak Amerikan Sineması'ndaki dağıtıma ilişkin uygulamalar ile Türk Sineması'ndaki uygulamalar karşılaştırılarak değerlendirilmektedir. Çalışmanın Sonuç bölümünde endüstrileşme açısından Türk Sineması'nın dağıtım sürecinde geliştirmesi gereken özellikleri sıralanmaktadır.

Abstract:
As much as an artistic product, cinema is also a financial product with an economical respect. The process of reaching financial sources which are required for an industrial process is film distiribution process. By the distribution process, which takes place between production and exhibition processes, movies can reach to the viewers from different channels such as theaters, television, internet.American Cinema Industry, which possesses a strong distribution structure both in domestic and foreign markets, can be described as the strongest and biggest cinema of World Cinema Industry by this feature. The American distribution companies which have worked for a long time in the Turkish Cinema sector have taken high share from film market by distributed American and Turkish films. It is possible to say that by these companies American Cinema Industry have an affect on the working schedule of distribution, production and exhibition processes of Turkish Cinema sector.From this point, by making a statement about how distribution process practice in the American Cinema Industry as a developed industry, I aim to reach information about the role of distribution on the process of industrialization and about how it should process. On the other hand, distribution process of the Turkish Cinema sector is quoted by means of information obtained via interview with specialists who work in the production, distribution and exhibition process. By this information based on the American Cinema Industry, the role of distribution process on the industrializm of Turkish Cinema, the missing parts concerned with distribution and the parts which need to be developed is determined by this study.Within this context, this study consists of three chapters, comperative evaluation and result. In the First Chapter, the devolopments on the process of industrialization of cinema is analysed historically. In this chapter, historical devolopment stages of the production, distribution and exhibition of American Cinema Industry, European and Far East Cinema Industry, Russian, Iranian and Egyption Cinemas and Turkish Cinema are analysed. In the Second and Third Chapters, the distribution process within the context of studies of advertisement and promotion of American Cinema Industry and Turkish Cinema are analyzed.At the comparative evaluation chapter of this study, the practices concerned with the distribution on the American Cinema Industry as a developed industry is compared with practices of the Turkish Cinema. At the Conclusion Chapter of the study, the features which should be developed at the distribution process for industrialization of Turkish Cinema is explained.