Polikistik over sendromu olan kadınlarda sağlıklı beslenme tutumunun, fiziksel aktivitenin ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of healthy nutrition attitudes, physical activity and quality of life in women with polycystic ovary syndrome
Yazar: MERVE SULTAN BADUR
Danışman: PROF. DR. MÜVEDDET EMEL ALPHAN
İstanbul Atlas Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Tek bir hastalık değil de bir sendrom olan polikistik over sendromu, üreme çağındaki kadınlarda en sık görülen endokrin bozukluktur. Tedavisinde sağlıklı beslenme ve fiziksel aktiviteyi de kapsayan yaşam tarzı müdahaleleri önceliklendirilmektedir. Bu araştırmada polikistik over sendromu olan kadınların sağlıklı beslenme tutumunun, fiziksel aktivitenin ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Araştırmaya Atlas Üniversitesi Medicine Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü'ne başvuran 18-49 yaş aralığındaki polikistik over sendromu tanılı, gönüllü 87 hasta katılmıştır. Katılımcılara anket uygulanarak demografik özellikleri "Genel Bilgiler Formu" ile, sağlıklı beslenme tutumları "Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği (SBİTÖ)" ile, fiziksel aktiviteleri "Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi - Kısa Form (IPAQ-SF) ile ve yaşam kaliteleri "Polikistik Over Sendromu Yaşam Kalitesi- 50 Ölçeği (PCOSQ-50)" ile değerlendirilmiştir. 
Katılımcıların yaş ortalaması 26.85 yıl, vücut ağırlığı ortalaması 68.64 kg, boy ortalaması 163.76 cm'dir. Katılımcıların %60.9'u bekar ve %78.2'sinin doğum sayısı 0'dır. Beden kütle indeksi ortalaması 25.56±5.32 kg/m2 olan katılımcıların beden kütle indekslerine göre gruplandırma yapıldığında neredeyse yarısı fazla kilolu ya da obez bulunmuştur. Katılımcıların semptomları incelendiğinde %78.2 oranı ile adet düzensizliği en başta olmak üzere sırasıyla hormonal dengesizlik, akne- sivilce, hirsutizm, insülin direnci, fazla kilo- obezite, bölgesel saç dökülmesi, depresyon, infertilite, kalp damar hastalıkları görülmektedir. 
Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi - Kısa Forma (IPAQ-SF) göre sınıflama yapıldığında katılımcıların %43.7'sinin inaktif, %50.6'sının minimal aktif, %5.7'sinin çok aktif olduğu bulunmuştur. Katılımcıların beslenme hakkında bilgi, beslenmeye yönelik duygu, olumlu beslenme, kötü beslenme başlıklarını kapsayan SBİTÖ ortalama puanı 74.69'dur. Bu puan ile katılımcılar yüksek düzeyde sağlıklı beslenmeye ilişkin tutuma sahip olarak ifade edilebilmektedir. PCOSQ-50 ortalama puanı 156.91 olan katılımcılar bu ölçek içerisinde psiko – sosyal duygusal durum, doğurganlık, cinsel fonksiyon, obezite ve menstrual bozukluk, tüylenme ve başa çıkma olmak üzere 6 alt kategoride değerlendirilmiştir. Ortalama puana göre katılımcıların çoğunun yaşam kalitesinin iyi olduğu söylenebilir. Ancak yaşam kalitesi iyi olan katılımcılar ile iyi olmayan katılımcıların sayısının birbirine çok yakın olduğu dikkat çekmektedir.

Abstract:
Polycystic ovary syndrome, which is not a single disease but a syndrome, is the most common endocrine disorder in women of reproductive age. Lifestyle interventions, including healthy nutrition and physical activity, are prioritized in its treatment. In this study, the goal was to evaluate the healthy eating attitude, physical activity and quality of life of women with polycystic ovary syndrome.
87 volunteer patients diagnosed with polycystic ovary syndrome between the ages of 18-49 who applied to the Department of Obstetrics and Gynecology of Atlas University Medicine Hospital participated in the research. Demographic characteristics were evaluated with the "General Information Form", healthy eating attitudes were evaluated with the "Healthy Eating Attitude Scale (SBITÖ)", physical activities were evaluated with the "International Physical Activity Questionnaire - Short Form (IPAQ-SF) and quality of life was evaluated with the "Polycystic Ovary Syndrome Quality of Life- 50 Scale (PCOSQ-50)" by giving a questionnaire to the participants.
The average age of the participants was 26.85 years old, the average body weight was 68.64 kg, the average height was 163.76 cm. %60.9 of the participants were single and the number of births of %78.2 was 0. When the participants with an average body mass index of 25.56 ± 5.32 kg/m2 were grouped according to their body mass indexes, almost half of them were overweight or obese. When the symptoms of the participants are examined, hormonal imbalance, acne- acne, hirsutism, insulin resistance, overweight- obesity, regional hair loss, depression, infertility, cardiovascular diseases are observed, especially menstrual irregularity with a rate of 78.2%.
When the classification was made according to the International Physical Activity Questionnaire - Short Form (IPAQ-SF), it was found that %43.7 of the participants were inactive, %50.6 were minimally active, and %5.7 were very active. The average SBITÖ score of the participants covering the topics of information about nutrition, feelings towards nutrition, positive nutrition, poor nutrition was 74.69. With this score, the participants can be described as having a high level of attitude towards healthy nutrition. Participants with a mean PCOSQ-50 score of 156.91 were evaluated in 6 subcategories within this scale, including psycho-social emotional state, fertility, sexual function, obesity and menstrual disorder, hair growth and coping. According to the average score, it can be said that most of the participants have a good quality of life. However, it is noteworthy that the number of participants whose quality of life is good and the number of participants whose quality of life is not good is very close to each other.