Eğitimde ve sınıf içi süreçlerde cinsiyetçi yaklaşımlar
Gender related approaches in education and in class processes
Yazar: SEVDA POLAT
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE YAVAŞGEL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Cinsiyet farkları = Gender differences ; Eğitim = Education ; Sınıf içi davranışlar = In-class behaviors ; Sınıf içi etkileşim = In-class interaction

Özet:
Bu tezde, toplumda kadın cinsinin aleyhine var olan cinsiyetçi yaklaşımların, her alanda olduğu gibi eğitim alanında da var olduğu ve bu var oluşun nedenleri, yansıma şekilleri ortaya konulması amaçlanmıştır.Kadın kimliği ve erkek kimliğine dair toplumda öğretilen rollerin eğitim sisteminde, daha anasınıfından başlayarak nasıl pekiştirildiğinin ortaya konması hedeflenmiştir.Bunun için, kadının toplumda görünür olma mücadelesiyle bağlantı kurularak gerekli kavramsal açıklamalar yapıldıktan sonra, (kadın erkek eşitliği, cinsiyet, toplumsal cinsiyet), eğitimin kadınların hayatındaki izdüşümleri, fırsat eşitliğinin önündeki engeller, bu alandaki ulusal ve uluslar arası sözleşme ve anlaşmalar ve bunların ne kadar dönüştürücü olduğu incelenmeye çalışılmıştır.Hem eğitimde hem günlük hayatta kullanılan dilin önemi ve kültürel bağlamda taşıyıcılığı düşünülerek, dilde cinsiyetçilik incelenerek, eğitimdeki cinsiyetçi yaklaşımlar belirlenmeye çalışılmıştır. Bu yaklaşımlar, sınıf içi süreçlerde fiziki şartların belirleyiciliği, meslek seçimlerinde ve ders kitaplarında cinsiyetçilik, öğretmen beklentileri ve öğrenci davranışları başlıkları altında incelenmiştir.En son bölümde ise, eğitimdeki cinsiyetçi yaklaşımları önlemek için neler yapılabilir başlığı altında, genel ve özel öneriler yer almaktadır.Ortaya çıkan sonuç ise, toplumda var olan geleneksel kadın rolleri yaklaşımının eğitim alanında da var olduğu, bunu öğretmenlerin ve yöneticilerin -çoğu kez farkında olmadan- sınıf içi süreçlerde kullanılan dil ve etkinliklerle ve ders materyalleriyle pekiştirdiği, bu durumun da kadının ikincil konumuna katkıda bulunarak, özelde kadının eğitimini sekteye uğrattığı, genelde ise, ülkemizin kalkınmasının önünde büyük bir engel teşkil ettiğidir.

Abstract:
In this thesis, it is claimed that genderist approaches against females exist also in education like in all other fields, and hereby the reasons and reflections of this existence are disclosed.The thesis also strives to explain how the learned roles pertaining to male and female identities are reinforced in the educational system starting from as early as the kindergarten stage.To achieve this, after giving the required conceptual explanations related to women?s visibility efforts in the society (i.e. gender equality, gender, social gender), projections of education in women?s life, barriers in front of equality of opportunity, related national and international agreements, and effects of those are analyzed.Taking into account the importance of the language used both in education and daily life and its role in cultural transfer, genderist aspect of language is analyzed and genderist approcahes in education are determined. These approaches are analyzed under the titles ?determining power of physical conditions in in-class processes?, ?genderism in career choices and course books?, ?teacher expectations? and ?student behaviors?.In the final part, some general and personal suggestions are made under the title ?what can be done to prevent genderist approaches in education?.The outcome of this thesis is that the approach pertaining to traditional female roles in society is also present in education; this approach is also reinforced, quite often unknowingly, by teachers and administratives with the language, activities and course materials used in in-class processes, and this in the end, contributes to the secondary place of women in the society and impedes women?s education, and this builds a huge barrier in front of the development of our country.