İnce cidarlı CM22NBK malzemesi için sıvayarak delik delme (flowdrill) ve alternatif malzeme analizi
Tapping and alternative material analyzing of thin wall CM22NBK material flowdrill process
Yazar: DİLEK SÖZÜGÜZEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NİHAT GEMALMAYAN
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
İnce cidarlı malzemelerde montaj yüzeyine diş açmak için değişik yöntemlermevcuttur. Bu yöntemlerden bir tanesi de sıvayarak delik açma yöntemidir.Üretim tesisimizde özellikle seyahat araçlarının ön duvarında 3 değişik yerde buproses uygulanmaktadır. Proses, işletmede yeni olması sebebiyle diğer montajdeliklerinde henüz %100 olarak oturtulamamıştır.Proses, üretim tesisimizde belirtilen yerlerde sadece et kalınlığı 3 mm olanCM22NBK profillerde uygulanmaktadır. Bu durumdan hareketle, üretimdeyoğun olarak kullanılan St37-2 ve S460MC malzemeleri de seçilerek, bumalzemelerde sıvayarak delik açma (flowdrill) prosesi uygulandığında ortayaçıkan sonuçlar birbirleriyle mukayese edilmiştir.Ana olarak prosesin uygulanma yöntemi incelenmiş ve sıvama işlemlerindemalzeme çeşidine göre ortaya çıkabilecek problemler analiz edilmiştir. Sıvamaişleminden sonra test numunelerine diş açılarak, çatlak kontrolü için çatlaktestine alınmıştır. Ardından numunelerin delik dipleri etrafındaki sertliklerincelenmiş ve son olarak tüm test numuneleri çekme test cihazına bağlanarakmukavemet değerleri incelenmiştir.vFarklı malzemeler için uygulanan bu testlerin, farklı kalınlıktaki sonuçlarını dagörmek amacıyla 2 mm kalınlığındaki S460MC malzemesine de, aynı testleruygulanmış ve tüm sonuçlar birbirleriyle kıyaslanmıştır.Son olarak, diş açma (flowtapping) işlemi ile M8 kılavuz çekilmiş olan bir deliğecivata bağlantısı yapılarak, yük altında civatayı malzemeden sıyıran kuvvetlerikıyaslamak amacıyla özel tasarlanan numune test cihazına bağlanmış vesonuçlar değerlendirilmiştir.Sonuç olarak, tüm yapılan bu testlerin ardından üretimde aktif olarakkullanılan CM22NBK malzemeye alternatif bir malzeme olarak, 2 mmkalınlığında ki S460MC malzemesi önerilmiş, iskelette oluşan ağırlık ve maliyetkazancı ortaya konmuştur. İskelet üzerinde seçilmiş olan ve sıvama yöntemidışında somun ve lama kaynatılarak elde edilen deliklerin sıvama yöntemiyleelde edilmesi durumunda ortaya çıkan kazanç da ek olarak hesaplanmıştır.Anahtar Kelimeler : Sıvama, delik delme, diş açma

Abstract:
There are different methods of tapping on surfaces of materials that have thinwall. One of these methods is flowdrill process. In the facility, especially duringthe production process of coach busses? front frame, flowdrill is applied to threedifferent areas. It is not % 100 realized on other frames because it is a newproduction technique in the facility.Flowdrill process is applied only to CM22NBK profiles which have 3 mmthicknesses in production lines. From this point of view, it is required tocompare and evaluate the results when flowdrill process is applied to St37-2 andS460MC profiles that are used in the production more often than CM22NBKprofiles.Method of flowdrill process is examined essentially and it is analyzed likelyproblems during bushing operations. After bushing operations, tappingoperation is applied to the test samples and bushing formed samples are sent tomagnetic particular test. Afterwards, hardness around the flow drill points isexamined and then whole test samples are fixed to the tensile test instrumentand strength values are analyzed.viiSame tests are applied to S460MC profiles which have 2 mm thicknesses and alltest results are compared with each other before coming to a conclusion.Finally, the special sample with inserted bolt into M8 thread is fixed to thetensile test instrument all over again and the force that is teared off the boltfrom material is compared with each other.Consequently, after these tests, an alternative material S460MC which havethickness 2 mm is proposed instead of CM22NBK which has a frequent usage inproduction and calculated weight and cost gains. The other gain that will becalculated according to process changing which were chosen on the frame fromwelding nut and plate by flowdrill process.Key Words : Flowdrill, flowtapping, form bushing, drilling