Gossypium hirsutum L. pamuk türünde fototropik özelliğin kuraklığa ve su kullanım etkinliği üzerine etkisinin incelenmesi
Assessment on impacts of phototropic property on drought tolerance and water use efficiency of Gossypium hirsutum L.
Yazar: ÖZGÜL GÜRCE
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZGÜR TATAR
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı / Tarla Bitkileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Gossypium hirsutum L. pamuk türünün yaprakları Gossypium barbadense L. türünden farklı olarak,  dia-heliotropik özellik göstermektedir. Mevcut çalışmada, bu özelliğin, kısıtlı su koşullarına adaptasyon açısından, bitkiye sağladığı avantaj ve dezavantajları, bazı fizyolojik özellikler çerçevesinde değerlendirilmiştir. Bu amaçla, tam kontrollü iklim odası koşullarında, Gossypium hirsutum L. türüne ait Flash çeşidi ile yürütülen çalışmada, tam ve kısıtlı sulama koşulları yaratılmış, bitkilerin yarısında yaprak ile yaprak sapının birleştiği noktada bulunan pulvinus bölgesi, su bazlı silikon polimer içeren akrilik boya ile boyanarak ışık alması engellenmiş ve ışığa yönelim kısıtlanmıştır. Deneme süresince; transpirasyon miktarı, yaprak, sap ve toplam kuru ağırlık değerleri, yaprak alanı, spesifik yaprak alanı, SPAD, yaprak yönelimi, oransal büyüme miktarı (RGR), net asimilasyon oranı (NAR), prolin miktarı, su kullanım etkinliği gibi parametreler incelenmiştir. Yaprak hareketi kısıtlanan bitkilerde, su kaybının azalmasına yönelik fizyolojik değişimlerin gerçekleştiği, transpirasyonun düşüş gösterdiği ve su kullanım etkinliğinin arttığı tespit edilmiştir. Toprak neminin yeterli olduğu koşullarda dahi bu adaptasyon mekanizmalarının aktif olması, yaprak hareketi kısıtlanmış Gossypium hirsutum L. türüne ait su kullanım etkinliği yüksek yeni çeşitlerin geliştirilmesi konusunda ışık yakmaktadır.

Abstract:
The leaves of Gossypium hirsutum L. cotton species show dia-heliotropic properties, unlike Gossypium barbadense L. species. In the present study, the advantages and disadvantages of this feature for the plant in terms of adaptation to limited water conditions were evaluated within the framework of some physiological characteristics. For this purpose, in the study carried out with Flash cultivar belonging to Gossypium hirsutum L. species under fully controlled climate room conditions, full and limited irrigation conditions were created, the pulvinus region at the junction of the leaf and petiole in half of the plants was painted with acrylic paint containing water-based silicone polymer and illuminated. reception is blocked and orientation to light is restricted. During the trial; Parameters such as transpiration amount, leaf, stem and total dry weight values, leaf area, specific leaf area, SPAD, leaf orientation, relative growth rate (RGR), net assimilation rate (NAR), proline amount, water use efficiency were investigated. It has been determined that in plants with restricted leaf movement, physiological changes occur in order to reduce water loss, transpiration decreases and water use efficiency increases. The fact that these adaptation mechanisms are active even in conditions where soil moisture is sufficient, sheds light on the development of new varieties with high water use efficiency of Gossypium hirsutum L. with restricted leaf movement.