İlköğretim II. kademe (6. ve 7. sınıf) sosyal bilgiler konu alanı ders kitaplarının öğretmenlerin algıları ve kitap analizi ile yeterliğinin analiz edilmesi: Çanakkale ili örneği
The analysis of social sciences coursebook's inadequency in primary schools second stages: 6. and 7. graduates
Yazar: BAYRAM AKGÜN
Danışman: DOÇ. DR. HASAN ARSLAN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Ortaokullar = Secondary schools ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretmen algısı = Teacher perception ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İçerik analizi = Content analysis

Özet:
Güncel olayları bilmek, takip edebilmek öğrencilerin yaşama olan uyumunu arttırır, yaşamla iç içe olmalarını sağlar ve yurttaşlık eğitimi için de önemli bir yere sahiptir. Güncel olayları gazete, dergi, televizyon, radyo ve internet gibi iletişim araçlarından takip edebilmekteyiz. Güncel olayların yanında geçmiş tarihimizde yaşanan ve örnek almamız gereken olayları da takip etmemiz bizim yararımıza olacaktır.İnsanlar kitap, dergi, makale, internet ortamı vb. kaynaklardan aradıkları bilgilere ulaşabilmektedir. Ayrıca bu tür kaynaklar bireylerin bilgilenmesi, yönlendirilmesi ve istenilen davranışları gösterebilmeleri için önemli bir yer tutarlar.Eğitim öğretimde öğretimin gerçekleştirilebilmesi için farklı materyallerden yararlanılmaktadır. Ders kitapları, öğretmen kılavuzları, öğrenci çalışma kitapları, beceri kitapları ve videokaset-CD gibi kaynaklar öğretim için başvurulan en önemli kaynaklar arasındadır. Bu kaynaklarla eğitim sürdürülmekte, öğrencilerden beklenilen davranışlar bu kaynaklarda yer almaktadır.Eğitim öğretimde kullanılan ve önemini yitirmemiş olan en önemli kaynak ders kitaplarıdır. Ders kitapları eğitim programında yer alan usuller çerçevesinde hazırlanmaktadır. İçerikler kolaydan zora, basitten karmaşığa ve yakından uzağa bir format izlemektedir. Konular öğrencilere ön bilgilerini harekete geçirerek yeni bilgileri yapılandırmalarıyla oluşturacakları yeni bilgilere yönlendirecek şekilde hazırlanmaktadır.Diğer materyallerde olduğu gibi ders kitaplarıyla ilgili bazı sıkıntılar da bulunmaktadır. Bu sıkıntıların başında ders kitaplarının eğitim programında öngörülen usullerden uzak olması, eğitim programındaki usulleri tam anlamıyla yansıtamaması, içeriğin öğrenci seviyesine uygun olmaması, hazırlanan kitapların fiziki açıdan kalitesinin düşük olması vb. sorunlar gelmektedir.Mihver derslerden birisi olan Sosyal Bilgiler dersi öğrencilerin ikinci devreden itibaren görmeye başladıkları önemli bir derstir. Öğrenciler Sosyal Bilgiler dersi ile ileride görecekleri tarih, coğrafya ve vatandaşlık dersleri gibi derslere giriş yapmış olmaktadırlar.Sosyal bilgiler dersi, güncel olayları ve geçmiş tarihimizdeki yaşantıları içerisinde barındıran ve günlük hayatla iç içe olan önemli bir derstir. Öğrencileri içinde bulundukları toplumsal hayattan koparmadan, sosyal bir birey olabilmelerini sağlamak için içerikleri düzenlenmelidir. Sosyal bilgiler programları, sürekli değişen teknoloji ve dünya sorunlarını anlayan, tanımlayan ve çözmek için üzerinde çalışan insanları yetiştirme sorumluluğuna sahiptir. Bu yüzden sosyal bilgiler ders kitaplarının içerikleri yaşama ayak uydurabilmek için güncel olayların yer alması, dil anlatımın sade ve akışkan olması, öğrenme-öğretme bakımından uygun olması, teknik tasarımın düzenli olması ve öğrenciler açısından yeterliliğe sahip olması gereken önemli bir ders kitabıdır.Ders kitaplarındaki eksiklikler ve hatalar öğrencilerden beklenilen davranışları olumsuz etkilemekte ve öğrencileri derslerden uzaklaştırmaktadır. Bu düşünceden hareketle bu araştırmanın amacı, İlköğretim II. Kademe (6. ve 7. sınıf) Sosyal Bilgiler Konu Alanı Ders Kitaplarının Öğretmenlerin Algıları ve Kitap Analizi ile Yeterliğinin Analiz Edilmesi adı altında Çanakkale ilinde İlköğretim okullarında görev yapan 6. ve 7. sınıf Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin bu kitaplara ilişkin görüşlerini tespit etmektir.Araştırmanın evrenini; 2010-2011 öğretim yılında Çanakkale il ve ilçelerinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi ilköğretim okullarında 6. ve 7. sınıflarda okutulan Sosyal Bilgiler ders kitabı ve bu derslerin öğretmenlerinden oluşmaktadır. Örneklemi ise 110 öğretmen oluşturmaktadır. Yapılan çalışmada ilköğretim okullarında görev yapan 6. ve 7. sınıf Sosyal Bilgiler dersi öğretmenlerinin bu ders kitaplarına ilişkin görüşleri hazırlanan ölçek ile araştırılmıştır.Anahtar Sözcükler: Sosyal Bilgiler, Ders Kitabı, İçerik Analizi

Abstract:
To know the current events and to follow these events increase student?s ability to harmonize with life. Also, it provides them to be intertwined with life. It has an important place for civic education. We can fallow the current events by means of newspapers, magazines, and television, internet communication tools. It is very useful to follow past events in history and important events we must to take into consideration, as well as current events.People can access the information that they are looking for by books, magazines, articles, internet etc. these types of sources are very important for everybody to be informed, guided and demonstrated the desired behaviors.In education, different materials are used. Textbooks, teacher?s guide, workbooks, skill books, videos and CD are the most important resources for teaching. These resources are used in education. And, expected behaviors from students are in these resources.The most important resource is ?textbooks?. It does not lose its importance and it is much more used than the other sources. Textbooks are prepared according to the procedures in the training program. Contents have a format like that from easy to difficult, from simple to complex and from close to away. Topics are prepared to stimulate students? prior knowledge to new information and to form new knowledge.There are some problems with textbooks as well as other materials. The main problems are that procedures in textbooks are away from the training program, textbooks couldn?t reflect the training program procedure, the content isn?t appropriate for students? level, textbooks are prepared in low quality etc.Social studies lesson, one of the axis lessons, is an important lesson. Students begin to see this lesson on the second stage. By means of social studies lesson, students will be familiar with the next term lessons such as history, geography and citizenship.Social studies lesson is an important lesson which contains current events and past experiences, and also it is related to daily life. Students shouldn?t be broken away from social life in which they live. Beside this, the social contents should be organized to provide students to have individuality. Social studies programs have the responsibility to educate working people who understand the technological changes and world?s problems, try to define and solve these problems. Therefore, the content of social studies textbooks are very important textbooks in terms of keeping up with current events, the language expressions is simple and fluid, to be appropriate in terms of teaching and learning, the technical design is regular and to be enough for students.Omissions and errors in textbooks have a negative influence on expected behaviors from students and cause students away from lessons. The purpose of this study acting on this belief Primary II level (6th and 7th graders) Analyzing Social Science Subject Area of the textbook Qualification is to determine teachers? view, the teachers are social studies teachers and they work with 6th and 7th graders in Çanakkale.System of the study is occurred by the way of the textbooks which are taught in classrooms and schools belonging to 2010-2011 academic districts in the province of Çanakkale and the Ministry of Education official primary school and by the way of teachers of these lessons. The sample of the study is occurred 110 teachers. The study was investigated by a questionnaire which was prepared by social studies teachers? view who works with 6th and 7th graders in primary school.Keywords : Social Studies, Textbook, Content Analysis.