Parkinson hastalarında egzersiz kapasitesi kas oksijenizasyonu ve fiziksel aktivite seviyesinin araştırılması
Investigation of exercise capacity, muscle oxygenation and physical activity level in parkinson's patients
Yazar: AYŞENUR GÜVENİR
Danışman: PROF. DR. MERAL BOŞNAK GÜÇLÜ
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Parkinson hastalığı, merkezi sinir sistemini etkileyen, yavaş ilerleyen bir nörodejeneratif hastalıktır. Parkinson hastalığında kardiyopulmoner fonksiyonların etkilenimini beklenir fakat, araştıran çalışmalar sınırlıdır. Çalışmamızın amacı Parkinson hastalarının solunum fonksiyonları (spirometre), solunum kas kuvveti (ağız basınç ölçüm cihazı) ve enduransı (eşik yükleme testi), maksimal egzersiz kapasitesi (kardiyopulmoner egzersiz testi (KPET), fonksiyonel egzersiz kapasitesi (6 dakika yürüme testi (6-DYT), Pegboard ve Ring testi (6-PBRT)), periferik kas kuvveti (dinamometre), kas oksijenizasyonu (Moxy® Monitör), fiziksel aktivite seviyesi (SenseWear® metabolik holter), yorgunluk (Parkinson Yorgunluk ölçeği (PYÖ)) ve nefes darlığının (MMRC dispne ölçeği) sağlıklılarla karşılaştırılmasıydı. Otuz hasta ve 26 sağlıklı karşılaştırıldı. Hastaların FEV1, FVC, PEF, FEF%25-75, MIP, MEP, solunum kas enduransı, KPET zirveVO2kg, MET, VE, HR, VE, HR, VCO2, O2HR, AT%, SpO2%, 6-DYT mesafesi, 6-PBRT halka sayısı, Quadriceps femoris (QF) kas kuvveti, KPET ve 6-DYT sırasındaki QF kas oksijen saturasyonu (ΔSmO2 (%), ΔSmO2ort) ve fiziksel aktivite parametreleri puanları istatistiksel anlamlı olarak sağlıklılardan daha az; KPET sırasındaki ölçülen hemoglobin miktarı (THbmin (g/dl), THbtop (g/dl)), PYÖ ve MMRC dispne ölçeği puanları ise fazlaydı (p<0,05). Grupların deltoid kas kuvveti benzerdi (p>0,05). Parkinson hastalarının solunum fonksiyonları kötüleşmiştir, solunum kas kuvveti ve enduransı azalmıştır. Üst ekstremite kas kuvveti korunmuş, alt ekstremite kasları ise zayıflamıştı. Maksimal, alt ve üst ekstremite fonksiyonel egzersiz kapasitesi ve fiziksel aktivite seviyesi azalmıştır. Maksimal ve submaksimal egzersizde QF kas oksijenizasyonu azalmış, deltoid kas oksijenizasyonu korunmuştur. Yorgunluk algısı ve nefes darlığı artmıştır. Hastalar en erken dönemde kardiyopulmoner rehabilitasyon açısından değerlendirilmeli ve kardiyopulmoner rehabilitasyon uygulamalarının etkileri araştırılmalıdır.

Abstract:
Parkinson's disease is a progressive neurodegenerative disorder affecting the central nervous system. While cardiopulmonary functions are expected to be impacted, limited information is available. The aim of this study was to evaluate pulmonary function (spirometry), respiratory muscle strength (mouth pressure device), endurance (threshold loading test), maximal exercise capacity (cardiopulmonary exercise test (CPET)), functional exercise capacity (6-minute walk test (6-MWT)), Pegboard and Ring test (6-PBRT), peripheral muscle strength (dynamometer), muscle oxygenation (Moxy® Monitor), physical activity level (SenseWear® metabolic holter), fatigue (Parkinson Fatigue Scale (PFS)), and dyspnea (MMRC dyspnea scale) in comparison with healthy individuals. The FEV1, FVC, PEF, FEF%25-75, MIP, MEP, respiratory muscle endurance, peakVO2kg, MET, VE, HR, VE, HR, VCO2, O2HR, AT%, SpO2%, 6-MWT distance, 6-PBRT ring number, Quadriceps femoris (QF) muscle strength, QF oxygen saturation (ΔSmO2 (%), ΔSmO2avg) during 6-MWT and CPET, physical activity parameters scores were statistically significantly decreased than healthy controls. The hemoglobin amount measured during CPET (THbmin (g/dl), THbrec (g/dl)), PFS and MMRC dyspnea scale scores were high (p<0.05). Deltoid muscle strength of the groups was similar (p>0.05). Pulmonary function in Parkinson's patients has deteriorated, with reduced respiratory muscle strength and endurance. Upper extremity muscle strength is preserved, while lower extremity muscles are weakened. Maximal, lower and upper submaximal exercise capacities and physical activity levels have decreased. QF muscle oxygenation has declined during exercise while deltoid muscle oxygenation remains stable. Perceived fatigue and dyspnea have increased. Early evaluation for cardiopulmonary rehabilitation is recommended, and the effects of these interventions should be studied.