Cumhuriyet Döneminde Türkiye, Irak ve Suriye arasındaki sınıraşan suların yönetimi
Transboundary waters? management between Türkiye, Iraq and Syria in the period of Turkish republic
Yazar: MUSTAFA YAHYA YAVUZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. METİN KIRIMHAN
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Irak = Iraq ; Su = Water ; Su kaynakları = Water resources ; Su sorunu = Water problem ; Su yönetimi = Water management ; Suriye = Syria ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Uluslararası sular = International waters

Özet:
Su, tüm canlılar için vazgeçilmez bir yaşam kaynağıdır. İnsanoğlu varoluşundan bugüne kadar bu kaynağın yakınlarında medeniyetler kurarak, gerektiğinde bu yerler uğruna savaştığı halde, günümüzde bu değerli kaynak çeşitli yollarla kirletilmekte, uygun olmayan kullanım nedeniyle sudan yoksun olanların sayısı hızla artmaktadır.Türkiye, su zengini bir ülke değildir. Bu nedenle suyla ilgili geliştirme projelerine sürekli önem verilmek durumundadır ve benzerleri arasında en büyük projelerden olan Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP), 1970'li yıllarda bölgesel sulama ve enerji üretimi amacıyla başlatılmış, 1980'li yıllarda çok amaçlı sosyal ve ekonomik bir kalkınma projesine dönüştürülmüştür.GAP, ülkemizin su kaynaklarının yaklaşık üçte birini oluşturan Dicle ve Fırat Nehirleri'ni ve ülkemiz nüfusunun yaklaşık % 10'unu oluşturan dokuz ilimizi kapsamaktadır. Bu denli büyük bir proje de komşularımız Irak ve Suriye'yi rahatsız etmekte, Türkiye, Irak ve Suriye arasında sınıraşan suların yönetiminde çeşitli anlaşmazlıklar ortaya çıkmaktadır.Bu çalışmada öncelikle suyun dünyada ve içerisinde bulunduğumuz coğrafyadaki durumu ile suyun yönetimine yönelik sorunlar ve çözüme yönelik yaklaşımlar incelenerek uygulanması gereken politikalar belirlenmiş, bulgular ve öneriler sonuç bölümünde özetlenerek çalışma tamamlanmıştır.Anahtar Sözcükler: Sınıraşan Sular, Dicle ve Fırat Nehirleri, Güneydoğu Anadolu Projesi, Su Savaşları, Su Yönetimi.

Abstract:
Water is a vital source for all living creature. Till existence, man has founded many civilizations around water and has fought for it if required.Today, water resources have been polluted in many ways, and the number of people who are deprived of water is rising up quickly because of improper usage.Türkiye is not a water-rich country. Precipitation has not a systematic dispersion in our contry. So, water development programmes should be considered important. For that reason, Southeastern Anatolian Project (GAP), which is one of the largest of its kind, has given life for irrigation and energy production by 1970?s and by 1980?s, it turned into a multi purpose social and economic growth program.GAP, contains Tigris and Euphrates Rivers which are one-third of Türkiye?s water resources and, nine provinces, which produces ten percent of Türkiye?s population. Such a big Project makes our neighbors Syria and Iraq anxious about water usage and a certain number of disagreements come out between Türkiye, Iraq and, Syria.In this study, the condition of water in the world and in our geography was investigated and, than the problems and approaches on water management are exposed. After that, the policies to be carried out are stated and summarized in the end.Key words: Transboundary Waters, Tigris and Euphrates Rivers, Southeastern Anatolian Project (GAP), Water Wars, Water Management.