Şizofrenide negatif belirtilerin anne çocukluk çağı travma yaşantısı ve bağlanma stiliyle ilişkisi
Relationship between traumatic experiences and attachment styles of parents and negative symptoms of patients with schizophrenia
Yazar: MEHTAP SARIOĞLU
Danışman: PROF. DR. GÜLİZ ÖZGEN HERGÜL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Anneler = Mothers ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Psikolojik travma = Psychological trauma ; Şizofreni = Schizophrenia

Özet:
Amaç: Bu çalışmada şizofreni hastalarının annelerinde var olan travma öyküsü ve annelerin bağlanma özelliklerinin şizofreninin negatif belirtileriyle ilişkisinin ne yönde ve hangi seviyede olduğunu belirlemek amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu çalışmaya şizofreni tanılı Zeytinburnu Toplum Ruh Sağlığı Merkezinde takipli 101 hasta ve ebeveynleri dâhil edilmiştir. Hasta ve ebeveynlerine eğitim durumları, yaşları, meslekler, gelir düzeyler, kişisel ve hastalıkla ilgili bilgilerin içeren Sosyodemografik Veri Formu uygulanmış, bağlanma stillerini değerlendirmek için İlişkiler Ölçeği Anketi (RSQ), çocukluk çağındaki travmatik yaşantılarını ölçmek için Çocukluk Çağı Travmalar Ölçeği verilmiştir. Daha sonra araştırmacı tarafından, hasta grubuna, negatif belirtileri değerlendirmek amacıyla negatif belirtiler ölçeği uygulanmıştır ve UKU Yan Etki Ölçeği, PANSS ve Calgary Depresyon ölçeği ile depresyon, ilaçlar ve akut alevlenmeden kaynaklanabilecek negatif belirtiler dışlanmıştır.
Bulgular: Çalışmamızın sonucunda, travma türleri (Duygusal İhmal, Duygusal İstismar, Fiziksel İhmal, Fiziksel İstismar, Cinsel İstismar) ve bağlanma türlerini (Güvenli, Korkulu - Kaçıngan, Saplantılı, Kayıtsız) içeren 9 değişken içinde sadece Korkulu- Kaçıngan Bağlanmanın anlamlı düzeyde negatif belirtileri yordayıcı gücü olduğu ve travmatik yaşantılar ile bağlanma stillerinin negatif belirtileri anlamlı düzeyde (%18 varyans) açıkladığı saptanmıştır (p<.05). Hasta yakınlarının çocukluk çağı travmaları (Duygusal İhmal, Duygusal İstismar, Fiziksel İhmal, Fiziksel İstismar, Cinsel İstismar) ve bağlanma stillerinin (Güvenli, Korkulu - Kaçıngan, Saplantılı, Kayıtsız) hastalardaki negatif belirtileri açıkladığı (%18 varyans) saptanmıştır. Hasta yakınlarının duygusal ihmal, duygusal istismarın temelli travmatik yaşantılarının pozitif yönde, fiziksel istismarın ise negatif yönde, anlamlı düzeyde negatif belirtileri açıkladığı belirlenmiştir (p<.05).  
Sonuç: Şizofreni tanılı hastalarda çocukluk çağı travmalarının ve bağlanma stillerinin negatif belirtileri açıklayabildiği ve hasta yakınlarının da duygusal ihmal, duygusal istismar gibi travmatik yaşantılarının bağlanma stilleri ile birlikte hastaların negatif belirtilerini açıkladığı saptanmıştır. Şizofreni tanılı hastalarda güvensiz bağlanma stillerinin ve ebeveynlerindeki travmatik yaşantıların hastalarındaki negatif belirtilerin şiddetinin ve görülme sıklığını arttırabileceği sonucu elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Şizofreni, Çocukluk Çağı Travmaları, Bağlanma Stilleri,
Negatif Belirtile

Abstract:
Aim: This was aimed to point out the direction and level of relationship between negative symptoms of patients with schizophrenia and traumatic experiences and attachment styles of their parents.
Method: This has included 101 schizophrenia patients who have followed up in Zeytinburnu Community Mental Health Center and their parents. Sociodemographical form which includes age, education levels, occupation, income levels and medical records was applied firstly. Relationship Styles Questionnairre and Childhood Traumatic Experiences Questionnaire were applied to both patients and parents. To clearify negative symptoms Negative Symptoms Scale, for exclusion criterion PANSS, UKU Side Effects Scale and Calgary Depression Scale were applied.
Results: Traumatic experiences of patients (Emotional Neglect, Emotional Abuse, Physical Neglect, Physical Abuse and Sexual Abuse) and attachment styles (Safe, Anxious, Obsessive and Indifferent) have predicted negative symptoms significantly (18 % of variance) with only significant predictor was anxious attachment founded (p<.05). Traumatic experiences of parents (Emotional Neglect, Emotional Abuse, Physical Neglect, Physical Abuse and Sexual Abuse) and attachment styles (Safe, Anxious, Obsessive and Indifferent) also have predicted negative symptoms of patients significantly (18 % of variance). Emotional neglect and emotional abuse were positevly predicted negative symptoms of patients while physical abuse was found negative predictor of negative symptoms of patients (p<.05). 
Conclussion: Traumatic experiences and attachment styles of both patients and parents have significantly predicted negative symptomatology in schizophrenia patients. It has concluded that, unsafe attahment patterns and traumatic experiences of parents could increase frequency and magnitude of negative symptoms of patients.

Keywords: Schizophrenia, Childhood Traumatic Experiences, Attachment Styles,
Negative Symptoms