Yetişkin bireylerde sosyal medya bağımlılığı ile yeme bozukluğu arasındaki ilişki
Investigating teh relation between social media addiction and eating disorder in adult individuals
Yazar: NURSENA OCAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDURRAHMAN KENDİRCİ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Günümüzde popüler basın içerisinde önemli bir yeri olan sosyal medyanın kullanım amaçları ve sürelerine bağlı olarak birçok psikolojik semptomla ilişkili olduğu düşünülebilir. Sosyal medyanın kilo algısı ve ideal beden üzerine konuşmak için uygun bir platform olduğu söylenebilir. Bu gerekçeyle de sosyal medyanın beden üzerinde yarattığı etkinin büyük olduğu düşünülmektedir. Bedene yönelik algısal çarpıklığı yol açarak bireylerin beden memnuniyetsizliğine ve yeme bozukluğu davranışı geliştirmelerine sebep olması beklenen bir durumdur. Bu çalışmada, yetişkin bireylerde sosyal medya bağımlılığının yeme bozukluğu ile anlamlı bir ilişkisinin olup olmadığının incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca katılımcıların sosyal medya bağımlılığı ile yeme bozukluğu için verdikleri yanıtların demografik özelliklere göre farklılaşma durumunun incelenmesi de araştırmanın bir diğer amacını teşkil etmektedir. Çalışma kapsamında nicel araştırma yöntemi kullanılmış ve bu bağlamda ilişkisel tarama deseninden yararlanılmıştır. Araştırmada genel evren Türkiye'de 18 yaş üzeri tüm yetişkin bireylerdir. Araştırma evreni ise İstanbul ilinde 18 yaş üzeri bireylerdir. Çalışmada kolayda örnekleme teknikleri kullanılmış, İstanbul ilinde yaşayan 449 katılımcı ile anket yapılmıştır. Ankette 20 madde ve 2 boyuttan oluşan Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği Yetişkin Formu ile 28 soru ve 5 boyuttan oluşan Yeme Bozukluğu Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Katılımcılardan toplanan veriler SPSS-23 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Gerçekleştirilen analizlerin neticesinde; yetişkin bireylerde sosyal medya bağımlılığının yeme bozukluğu ile anlamlı bir ilişkiye sahip olduğu, ayrıca hem sosyal medya bağımlılığı hem de yeme bozukluğu için katılımcıların vermiş oldukları yanıtların, çeşitli sosyo-demografik değişkenlere göre anlamlı şekilde farklılaştığı tespit edilmiştir. Literatürde yeme bozuklukları ile sosyal medya bağımlılığı arasındaki ilişkiyi inceleyen çalışmalar oldukça sınırlı olduğundan, bu araştırmanın bulgularının mevcut açığı kapatma adına literatüre ve klinik psikolojiye önemli katkılarda bulunacağı öngörülmektedir. Ayrıca araştırma neticesinde elde edilen bilgilerin teori ve uygulamalara katkıda bulunacağı ve bu konuda gerçekleştirilecek olan başka araştırmalara ışık tutacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Within the scope of this study, it is aimed to examine whether or not there is significant relation of social media addiction with eating disorder in terms of adult individuals. Furthermore, investigating whether there are significant differences in the answers of participants given for social media addiction and eating disorder according to their demographical characteristics is another goal of this study. Quantitative research method was used in the study; thus, relational screening model was also used. General universe of the research consists of all adult individuals who are above age of 18 in Turkey. Moreover, research universe comprises individuals living in Istanbul and are above 18. In the study, convenience sampling and snowball sampling techniques were used, and a survey was conducted with 449 participants living in Istanbul city between 5th of March 2022 and 5th of May 2022. In the survey, Social Media Addiction Scale Adult Form developed by Şahin and Yağcı (2017) with 20 statements and 2 dimensions, and Eating Disorder Examination Questionnaire developed by Fairburn and Beglin (1994) and adapted into Turkish language by Yücel et al. (2011) with 28 questions and 5 dimensions were used. The data collected from participants was analysed via SPSS-23 program. As the result of the analyses made; it is found that there is significant relation of social media addiction with eating disorder in terms of adult individuals; moreover, the answers of participants for both social media addiction and eating disorder are significantly different according to various socio-demographical variables. Since there are limited-number of studies examining the relation between eating disorder and social media addiction in literature, it is forecasted that findings of this research would make important contributions to the literature and clinical psychology to close existing gap in literature. Also, it is considered that findings of this research will contribute to both theory and practices, and will lead the way for other researches that could be conducted on the same issue.