Greft maddelerine mekanik stabilite sağlamak amacıyla üretilmiş, heterolog tip I ve tip III kollajen içeren jelin kemik iyileşmesi üzerine olan etkisinin ratlar üzerinde deneysel olarak incelenmesi
Experimental investigation of the effect of heterologous TYPE I and type III collagen containing gel produced to provide mechanical stability to graft materials on bone healing process on rats
Yazar: KAMİLE DİLEK SEÇKİN
Danışman: PROF. DR. ERTUNÇ DAYI ; DR. ÖĞR. ÜYESİ GELENGÜL URVASIZOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Cerrahi-diş hekimliği = Dentistry-operative ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Kemik defektleri = Bone defects ; Kollajen = Collagen ; Kırık iyileşmesi = Fracture healing ; Oksidanlar = Oxidants ; Toksisite = Toxicity ; Transplantlar = Transplants ; Yara iyileşmesi = Wound healing

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, greft maddelerine mekanik stabilite sağlamak için
sunulmuş eksojen tip I ve III kollajen içeren jel materyalinin, kemik iyileşmesi ve
oksidan‐antioksidan dengesi üzerine olan etkisi ve toksisitesini değerlendirmektir.
Materyal ve Metod: Sunulan çalışmada 36 adet erkek winstar albino cinsi rat
kontrol ve deney olmak üzere iki ve kendi içlerinde de rasgele olacak şekilde 3 gruba
ayrıldı (n=6). Deneklerde 5 mm'lik unilateral kalvaryal defektler oluşturuldu. Kontrol
grubundaki defektler ksenogreft ile, deney grubundakiler ise ksenogreft ile karıştırılan
eksojen tip I ve III kollajen içeren jel materyaliyle dolduruldu. Denekler 2, 4 ve 8.
haftalarda sakrifiye edilerek histopatalojik (hemotoksilen-eozin, masson-trikrom, congo
red) immünohistokimyasal ve biyokimyasal olarak incelendi.
Bulgular: Histopatalojik incelemelerde, granülasyon dokusu ve anjiogenezis
gelişimi erken dönemde deney grubunda, ilerleyen dönemlerde ise kontrol grubunda
daha fazla gözlemlenmiştir (p<0.05). Kontrol grubunda fibröz doku, deney grubunda ise
osteoblastik aktivite ve örgü‐lamaller kemik oluşumu daha yüksek bulunmuştur
(p<0.05). İmmünohistokimyasal incelemelerde BMP‐2 ekspresyonu deney grubunda
daha yüksekken (p<0.05), TGF‐β1 ve IL‐6 ekspresyonu, erken dönemde deney
grubunda, ilerleyen dönemlerde ise kontrol grubunda daha fazla bulunmuştur (p<0.05).
Biyokimyasal incelemelerde AST ve ALT erken dönemde deney grubunda daha
fazlayken (p<0.05) ilerleyen dönemlerde fark saptanmamıştır (p>0.05). Kalsiyum ve
fosfor değerleri deney grubunda daha yüksek bulunmuştur(p<0.05). MDA ve GSH
seviyeleri arasında ise gruplar arasında fark saptanamamıştır (p>0.05).
Sonuç: Eksojen tip I ve III kollajen içeren jelin, kemik rejenerasyonu ve
remodelasyonunun hızlanmasında ve gelişmesinde görev yaptığı, rejenerasyonu olumlu
yönde etkileyen BMP‐2, TGF‐β1 ve IL‐6'nın ekspresyonlarında artış sağladığı ve
oksidan‐antioksidan dengesini bozmayan, manipülasyonu kolaylaştıran bir materyal
olduğu sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Kemik İyileşmesi, Tip I kollajen, Tip III Kollajen

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to investigate the effect to the gel, which
includes tip I and tip III collagen substance and produced for providing mechanical
stability of graft materials, on toxicity, bone healing and oxidant- antioxidant effect.
Material and Method: In this study, 36 male winstar albino rats were divided
into two main groups as experiment and control, and these groups were randomly
divided into 3 subgroups (n = 6). 5 mm calvarial defects were created unilaterally in the
subjects. The defects in the control group were filled with xenograft and those in the
experimental group were filled with gel material containing exogenous type I and III
collagen mixed with xenograft. The subjects were sacrificed at 2nd, 4th and 8th weeks
and examined histopathologically (hemotoxylin-eosin, masson-trichrome, congo red)
immunohistochemically and biochemically.
Results: In histopathological examinations, the development of granulation
tissue and angiogenesis was significantly higher in the early period in experimental
group and in the following periods in control group (p <0.05). Fibrous tissue formation
was significant in control group, osteoblastic activity and mesh-lamellar bone formation
were higher in experimental group (p <0.05). Immunohistochemical analyses showed
that BMP‐2 expression was higher in experimental group (p <0.05), while TGF‐β and
IL-6 expressions were higher in experimental group in the early period. These
expressions were significant in control group in the following periods (p <0.05). It was
observed in the biochemical examinations that ALT and AST levels were higher in
experimental group in the early period (p <0.05) while, no difference was detected on
these markers in the following periods (p> 0.05). Calcium and phosphorus assessment
were higher in experimental group (p <0.05). There was no difference between MDA
and GSH levels between the groups (p> 0.05).
Conclusion: It was determined that the gel containing exogenous type I and III
collagen was involved in the acceleration and development of bone regeneration and
remodeling. It was also found that this gel provided an increase in the expressions of
BMP‐2, TGF‐β and IL‐6, which affect bone regeneration positively. On the other hand,
it was concluded that this material has beneficial effects which are nondisruptive on
oxidant-antioxidant balance and facilitating the manipulation.
Keywords: Bone Healing, Type I Collagen, Type III Collagen