Robert Koleji ve yabancı okullara yönelik Atatürk döneminde yapılan düzenlemeler
Robert College and arrangements about foreign schools which had been made in Atatürk`s period
Yazar: ŞABAN ULUSOY
Danışman: PROF. DR. HASANBALA SADIKOV
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Tarih = History

Özet:
ÖZETYabancı okullar, Osmanlıdan Türkiye Cumhuriyetine kalan en önemlimeselelerden birisidir. Yabancı okullar Osmanlı Devletinde genellikle misyonerlikfaaliyetlerinin bir sonucu olarak açılmış ve bu okullar bağlı oldukları devletlerin lehineçalışmışlardır. Ayrıca azınlıklara yönelik faaliyetleri ile de Osmanlı Devletininparçalanmasında önemli rol oynamışlardır. Türkiye Cumhuriyeti Devleti kurulana kadarbu yabancı okullar doğru dürüst denetlenemedi. Devlet bu okullara Müslüman-Türkçocukların gitmelerini engellemenin ötesinde fazla bir şey yapamadı. Cumhuriyetdöneminde uygulanan eğitim politikaları ise Osmanlı döneminden farklı idi. Cumhuriyetyönetimi bu okulları denetim altına alma yoluna gitmiştir.Bu okullar içerisinde en önemlilerinden biri de Robert Kolejidir. RobertKolejinin gerek Osmanlı-Türk, gerekse Amerikan eğitim tarihinde önemli bir konumuvardır. Ünü en eski Amerikan kolejlerinden biri olmasından kaynaklanır. Ayrıca çok genişbir coğrafyadan öğrenci cezbedişi Robert Kolej'e daha kurulduğu yıllardan itibarenuluslararası bir kimlik kazandırmıştır. Gerek kuruluşu gerekse kuruluşundan sonrakifaaliyetleri bakımından tarihimizde önemli bir yere sahiptir. Kolejin kurucusu CyrusHamlin Anadolu'da misyonerlik faaliyetlerinde bulunmak amacıyla Amerika'da yetişmişbir misyonerdir.Cumhuriyet'le birlikte eğitim alanında birçok yeni düzenlemeler yapıldı. Bunlarınen önemlilerinden biri olan Tevhid-i Tedrisat (1924), ya da eğitimin birliği ilkesi,Türkiye'de ulusal eğitim politikasının ana hatlarını çizmiştir. Osmanlı'nın eğitimanlayışından kopuş anlamına gelen Tevhid-i Tedrisat özellikle Osmanlı topraklarındafaaliyette bulunan yabancı okulları etkilemiş ve laiklik ilkesi gereğince okullarda dinieğitim dolayısıyla misyonerlik çalışmaları yapılmasına izin verilmemiştir. Bu okullarınbirçoğu yeni düzenlemelere uyum sağlayamamış ve kapanmak zorunda kalmıştır. RobertKoleji kapanmayan okullardan biridir çünkü bu okul zamanla yeni sisteme uygun halegetirilmiştir.Cumhuriyet'le birlikte okulda gözlenen temel farklılık Osmanlı dönemine özgüuluslararası niteliğini yitirmesiydi. Cumhuriyet'in türdeşliği Robert Kolej'i de etkilemektegecikmedi. Robert Koleji kısa sürede yeni eğitim anlayışını benimsemiş ve Türk eğitimsisteminin bir parçası olmuştur.

Abstract:
SUMMARYForeign schools, were one of the most important problems which hadremanied from Ottoman to Republic of Turkey. Foreign schools, generally had beenopened as a result of activities of missionary. This schools had worked in countiesfavour (which they dependent on). They had played a part in upseting the Ottoman.Foreign schools had not been inspected regulariy before Republic of Turkey. Thegovernment had not do anything outside stopping Muslim- Turk children to takeeducation in these schools. Policies of education in the period of Republic weredifferent from in the period of Ottoman. The Republic of Turkey had wanted toinspect this schools.One of the most important schools is Robert College. Robert College isimportant for Ottoman-Turk education history and American education history. Itsimportance has result from being one of the oldest colleges on Ottoman lendsstudents from wide geography had been taking education. By this college; pupils hadgot an international education identity. In foundation and after foundation activitieshas got importance in our history. The establisher of the college Cyrus Hamlin was amissionary which had took education in America for making missionary activities inAnatolia.By the Republic some arrangements had been made conceming education.One of these is Tevhid-i Tedrisat(1924) had drawed main line of policy of nationaleducation. Tevhid-i Tedrisat was contrary to Ottoman's policy of education. Tevhid-iTedrisat had effected the foreign schools which were in the Ottoman Empire.Tevhid-i Tedrisat had not let religious education and missionary activities. So, a lotof schools could not make adaptation and had to shut down. Robert Collage is one ofthe schools which was not shut down because it achieved to make adaptation to newsystem.Main difference which had been seen by the Republic, was losing itsinternational position which had been in Ottoman. The Republic's homogenity hadn'tbe late to effect Robert College. Robert College has adopted the policy of neweducation in a short time. It has been a part of the Turkish Education all system.