Zihinsel engelli öğrencilere hizmet veren özel eğitim okullarında sosyal eğitim ve toplumsal faydalar
Social education and its social benefits in special education schools serving students with mental disabilities
Yazar: EDA KÖSE
Danışman: PROF. DR. SALİH ZEKİ GENÇ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Sosyal düşünce = Social thought ; Sosyal hayat = Social life ; Özel eğitim danışmanlığı = Consultation ; Özel gereksinimli bireyler = Special needs individuals

Özet:
Eğitim sisteminin karşılaştığı sorunlardan biri, bireylerin üst seviye düşünme becerilerinin gelişemiyor olmasıdır. Bu sorunun çözülebilmesi için mevcut eğitim sistemine birtakım ders içerikleri eklenmelidir. Bu noktada sosyal eğitim kazanımı devreye girmektedir. Sosyal eğitim, tıpkı eğitim sosyolojisinde olduğu gibi, eğitim ve toplum arasındaki karşılıklı etkileri, bağlantıları ve ilişkileri inceler. Zihinsel engelli öğrencilerin eğitiminde sosyal eğitim, bireyin topluma kazanımı ve çevreye uyumu konusunda önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada da zihinsel engelli öğrencilere eğitim veren kurumlarda neden sosyal eğitimin gerekli olduğu ve bu kavramın eğitim-öğretimle bütünleştirilmesiyle eğitimde ne gibi değişimlerin olabileceği konusu üzerinde durulmuştur.	
Zihinsel engelli eğitimi veren özel eğitim okullarında yapılan çalışmada, sosyal eğitimin gerekliliği ve bu eğitimle birlikte bireyde olması beklenen değişimler irdelenerek, toplumsal fayda boyutunda incelemeler yapılacağı için söz konusu çalışma önem arz etmektedir. Araştırmada nitel veri toplama araçlarından biri olan görüşme tekniği uygulanmıştır. Görüşmelerde ise yarı-yapılandırılmış görüşme modeli kullanılmıştır. Elde edilen veriler uygun temalar ile gruplandırılmış ve MAXQDA uygulaması kullanılarak kodlanmıştır. Araştırma sonunda sosyal eğitim açısından; özel gereksinimli bireyi dış dünyadan uzakta tutmayarak hem kendi açısından hem de normal gelişim gösteren bireyler açısından aşinalık kazandırdıktan sonra toplumda birlik içerisinde, ayrışmadan, ötekileştirilmeden yaşamayı mümkün kıldığı görüşü benimsenmiştir. Özel gereksinimli öğrencilerin sosyal eğitim konusunda eksik kalması, günümüz eğitim sisteminde bu ders içeriği ile ilgili yeterli düzenlemelerin olmayışı, sosyal yeterliliği topluma uyum sağlayabilme becerisiyle bağdaştırılması gibi sonuçlara ulaşılmıştır. Sosyal eğitim verilmesi hususunda, günümüz özel eğitim kurumları nitelik bakımından daha işlevselleştirilebilmesi, özel eğitim kurumlarına yeterli altyapı oluşturularak mevcut eğitim sisteminde düzeltmeler yapılabilmesi ve bu düzeltmeler neticesinde sosyal eğitim zenginleşebilmesi gibi öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
One of the problems our education system is facing today is the inability of individuals to develop higher order thinking skills. Social education, just like the sociology of education, examines the mutual effects, connections and relationships between education and society. It treats education as a social phenomenon and provides the individual with a vision in social life.	
In this study, interview technique, one of the qualitative data collection tools, was applied. Semi-structured interview model was used in the interviews. The data obtained were grouped with appropriate themes and coded using MAXQDA application.	
At the end of the research, in terms of social education, it was adopted the view that social education makes it possible to live in the society in unity, without segregation, without being marginalized, after providing familiarity both for oneself and for individuals with normal development by not keeping the individual with special needs away from the outside world. It has been concluded that students with special needs are deficient in social education, that there are not enough regulations regarding this course content in today's education system, that social competence is associated with the ability to adapt to society, and that today's Special Education Institutions can be made more functional in terms of quality, that corrections can be made in the current education system by creating sufficient infrastructure for special education institutions, and that social education can be enriched as a result of these corrections.