Çocukluk çağında B12 vitamin eksikliğinin oksidan-antioksidan sistem ve DNA hasarı ile ilişkisi
The relationship of vitamin B12 deficiency with oxidant-antioxidant system and DNA damage in childhood
Yazar: COŞKUN MİNNET
Danışman: PROF. DR. AHMET KOÇ
Harran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2006
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
ÇOCUKLUK ÇAĞINDA B12 V TAM N EKS KL Ğ N NOKS DAN-ANT OKS DAN S STEM ve DNA HASARI LE L ŞK SB12 vitamini insan organizmasının sentezleyemediği bir vitamindir. Esas olarak DNAve myelin sentezinde gereklidir. Eksikliğinde özellikle hızlı çoğalan dokular etkilenir vemegaloblastik anemi, büyüme ve nöromotor gelişimde geriliğe yol açabilir. Bu çalışmadaçocuklarda B12 vitamin eksikliğinin DNA hasarı oluşturma ve oksidan-antioksidan sistemüzerine etkilerini değerlendirmek amaçlandı.Araştırmaya haziran 2005-şubat 2006 tarihleri arasında kliniğimizde B12 vitaminidüzeyi <200 pg/ml altında olan ve yaş ortalaması 44,55Â±51,84 ay (1 ay-15 yaş) olan 94çocuk ve bu çocukların annelerinden 63'ü alındı. B12 vitamini düzeyi kemiluminisans, DNAhasarı Comet Assay yöntemiyle, total antioksidan kapasite (TAK) ve total oksidan seviye(TOS) ise Erel yöntemiyle ölçüldü. Tedavi öncesi ortalama; B12 vitamin düzeyi 116,85Â±47,16pg/ml, mDNA hasar düzeyi 34,57Â±27,27 (AU), TOS 8,47Â±2,06 (Âµmol H2O2 Eqv./L), OS5,46Â±2,17 (AU) ve TAK 1,38Â±0,42 (Âµmol Trolox Eqv./L) bulundu. B12 vitamin tedavisinin 8.gününde yapılan tetkiklerde ise ortalama; mDNA hasarı 19,87Â±14,55'e, TOS 7,93Â±1,85'e,OS 3,56Â±0,43'e gerilerken, TAK 1,54Â±0,44 yükseldi (sırasıyla p<0,001, p=0,003, p=0,004ve p=0,02). DNA hasarından en fazla trombositlerin etkilendiği, ayrıca TAK ve TOSdüzeyleri ile en fazla ilişkisi olan kan hücrelerinin de trombositler olduğu görüldü.Annelerinde B12 vitamini eksikliği olan çocuklarda ağır B12 vitamin eksikliği sıklığı ve DNAhasar düzeyi daha yüksekti. Ayrıca anne ve çocukların B12 vitamini ve mDNA hasarlarıarasında önemli korelasyon bulundu.Çalışmamız çocukluk dönemi B12 vitamini eksikliğinin önemli ölçüde DNA hasarınayol açtığını ve TAK düzeyinde azalma, TOS düzeyinde artmaya neden olduğunu ve 7 günlükB12 vitamini tedavisi ile bu bozuklukların önemli ölçüde düzeldiğini göstermiştir.Anahtar kelimeler:Çocukluk çağı, B12 vitamini eksikliği, DNA hasarı, total oksidan seviye, total antioksidankapasite.

Abstract:
THE RELAT ONSH P OF V TAM N B12 DEF C ENCY W THOX DANT-ANT OX DANT SYSTEM AND DNA DAMAGE N CH LDHOODVitamin B12 is a nutrient which can not be synthesized by human, and is required forDNA and myelin synthesis. In deficiency, especially rapidly growing tissues are effected, andmegaloblastic anemia, growth failure and neuro-motor developmental delaying and regressionmay be seen. In this study, we aimed that the effects of vitamin B12 deficiency to produceDNA damage and on total oxidant-antioxidant status.The study group was constituted from 94 children whose mean age was 44.55Â±51.84month (1 month-15 years) and diagnosed vitamin B12 deficiency (<200 pg/ml), and 63 of theirmothers. Vitamin B12 level were measured with chemiluminescence method, the damage ofmononuclear DNA (mDNA) were assessed with comet assay method and total antioxidantcapacity (TAC) and total oxidant status (TOS) measurement by using Erel?s methods.Pretreatment mean vitamin B12 level was 116.85Â±47.16 pg/ml, mean mDNA damage levelwas 34.57Â±27.27AU, mean TOS level was 8.47Â±2.06 (Âµmol H2O2 Eqv./L), mean OSI (oxidativestress index) level was 5.46Â±2.17AU, and mean TAC level was 1.38Â±0.42 (Âµmol Trolox Eqv./L).The mean levels of mDNA damage, TOS and OSI were decreased to 19.87Â±14.55AU,7.93Â±1.85 (Âµmol H2O2 Eqv./L), 3.56Â±0.43AU, while level mean of TAC was increased to1.54Â±0.44 (Âµmol Trolox Eqv./L) the 8th day of vitamin B12 therapy (p<0.001, p=0.003, p=0.004,p=0.02; respectively). Platelets were the mostly effected blood cells by DNA damage andwhich have important correlation with oxidant-antioxidant status. The frequency of severevitamin B12 deficiency and the mean level of DNA damage were higher in the children groupwhose mothers had vitamin B12 deficiency. There were statistically significant correlationsbetween children?s and mother?s vitamin B12 levels and mDNA damage levels.This study showed that vitamin B12 deficiency causes to significant DNA damage, anddecreases of TAC and increases of TOS; and also showed that the treatment with vitamin B12for 7 days can correct these damage and changes in important rate.Key words:Vitamin B12 deficiency, childhood, DNA damage, total oxidant status, total antioxidantcapacity.I