Mukayeseli hukukta ve Türk Hukuku'nda iş sözleşmesinin bağımlılık unsuru
The dependency factor of employment contract in Turkish and comparative law
Yazar: ABDULLAH EROL
Danışman: PROF. DR. HALİL İBRAHİM SARIOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Hukuk = Law ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Karşılaştırmalı hukuk = Comparative law ; Sosyal koruma = Social protection ; Sözleşmeler = Contracts ; Türk Hukuku = Turkish Law ; Çalışanlar = Workers ; İş hukuku = Labour law ; İş sözleşmesi = Employment contract

Özet:
Bağımlılık, iş sözleşmesinin temel unsurları arasında yer almakta ve iş sözleşmesini konusu iş görme olan diğer sözleşme türlerinden ayırmaktadır. Ancak esnek çalışma biçimlerinin yaygınlaşması, küreselleşme akımının etkileri ve işverenlerin işçi çalıştırmaktan kaynaklanan maliyetlerden kaçınma eğilimleri sebebiyle bağımlılık kavramının içi boşalmıştır. Bağımlılık kavramının klasik tanımından yola çıkıldığında, artık çalışanların önemli bir kesiminin ihtiyaç duymalarına rağmen işçilere/bağımlı çalışanlara sağlanan hak ve imkânlardan faydalanamadıkları görülmektedir. Bu sebeple, bağımlılık kavramının yeni-den tanımlanması ve değişen şartlara göre yeniden uyarlanması gerekmektedir. 
Her ne kadar Türkiye'de pek tartışma konusu olmasa da, bağımlılık kavramının içeriği ve kimlerin bağımlı çalışan olarak değerlendirilmeleri gerektiği hususu özellikle sanayi-si gelişmiş ülkelerde yoğun araştırmalara konu olmuştur.  Zira çalışanların hukuki statülerinin doğru bir şekilde belirlenmesi; kimlerin İş Kanunu'ndan ve işçiyi koruyucu diğer kanun hükümlerinden faydalanacağını tespit etmeyi, dolayısıyla da esasında İş Hukuku'nun kapsamının belirlenmesini sağlamaktadır. Özellikle son yıllarda giderek artan şekilde dillendirilen iş hukukunun sonunun geldiği yönündeki görüşlerin de temel dayanak noktası, bağımlılık kavramının aşındığı ve içinin boşaldığı gerçeğidir. Bağımlılık kavramındaki aşınma, yalnız hukuk alanını ilgilendiren bir sorun değildir; özellikle sanayi toplumlarında toplumun önemli bir kesiminin bağımlı çalışan statüsünde istihdam edilmesi ve bireysel anlamda işçi-işveren arasındaki ilişkilerin temelinde yer alması sebebiyle, dar ve geniş anlamda sosyal politikanın da konusunu oluşturmaktadır.  Bu gerçeklerden yola çıkarak hazırlanan çalışmamızda, bağımlılık kavramında yaşanan değişim, değişime etki eden faktörler, değişimin sonucunda ortaya çıkan sorunlara bulunan çözüm yolları ayrıntılı olarak ele alınmıştır.

Abstract:
The dependency is one of the basic elements of the employment contract and differentiates the employment contract from other types of contracts that are subject to work. However, the concept of dependence has been emptied due to the spread of flexible working styles, the effects of the globalization trend and the tendency of employers to avoid the costs arising from employing workers. From the classical definition of the concept of dependency, it is now seen that, despite the need of an important part of the employees, they do not benefit from the rights and opportunities provided to the employees / dependent workers. For this reason, the concept of dependency must be redefined and readapted according to changing conditions.
Although there is not much debate in Turkey, especially in developed countries the contents of dependency and whether the issue of who should be considered as dependent employees has been the subject of intense research. Through identifying the legal status of employees correctly, helps to determine who will benefit from the Labor Law and other provisions of the law protecting the worker and thus to determine the extent of the Labor Law. The main fulcrum of the opinion that the end of the labor law, which has been increasingly expressed in recent years, is the fact that the concept of depen-dency is eroded and emptied. The erosion in the concept of dependency is not a problem only in the field of law; on the contrary, it is the subject of social policy in a narrow and broad sense by the reason of the fact that the majority of the population employed as a dependent employee in industrial societies and is the basis of the relations between the individual and the employer. Based on these facts, the changes in the concept of depen-dence, the factors affecting the change, the solutions to the problems that arise as a result of the change and the effectiveness of these solutions are discussed in this study in detail.