Bazı matematiksel kavramların imajlarının hareketlendirilmesinin incelenmesi
An investigation of certain animated mathematical concept images
Yazar: SULTAN AYDOĞMUŞ
Danışman: PROF. DR. AHMET ARIKAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Canlandırma = Animation ; Hareketli görüntü = Moving image ; Kavram haritaları = Concept maps ; Kavramlar = Concepts ; Kavramsal öğrenme = Conceptual learning ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Problem çözme yöntemi = Problem solving method ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu araştırmanın amacı animasyonlar kullanılarak oluşturulan hareketli kavram imajlarının(var olan ya da ilk defa oluşacak kavramlarda)  bireylere etkisini belirlemektir. Nitel araştırma desenlerinden durum çalışması bu araştırmada araştırma deseni olarak seçilmiştir. Araştırmanın katılımcıları Ankara'da bir devlet üniversitesinin Eğitim Bilimleri Enstitüsünde OFMAE Bölümü, Matematik Öğretmenliği alanında yüksek lisans ve doktora eğitimine bir doktora öğrencisi ve iki yüksek lisans öğrencisidir. Veriler on haftalık bir süreçte ve kalıcılığın araştırılabilmesi için son görüşmeden 3 ay sonra yapılan bir görüşme ile toplanmıştır. Veriler; gözlem, soru formu (öğrencilerin sorulara verdiği yazılı cevaplar ve problem çözümlerini içeren yazılı dokümanlar) ve görüşmeler aracılığı ile toplanmıştır. Veriler nitel veri analizi yaklaşımlarından biri olan "içerik analizi"nden faydalanılarak yapılmıştır. İçerik analizi yapılırken gömülü teori tekniklerinden "açık kodlama, eksensel kodlama ve seçici kodlama"'dan faydalanılmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlarından bazıları; Kavram imajlarının (ilk kez öğrenilen) hareketli imaj olarak beyinde oluşabildiği ortaya çıkmıştır.  Hareketli imajın beyinde oluşma süreci animasyona odaklanma, kavramı belirleme (animasyonun tamamını inceleme),  detayları belirleme (genelden – özele doğru) ve animasyonu hareketlendirmedir. Katılımcıların hareketli imaj ile problem çözebildikleri ortaya çıkmıştır. Hareketli kavram imajı ile problem çözme sürecinde karşılaşılan zorluklar; Animasyonun karmaşıklığı,  Eski alışkanlıklara bağımlılık (problem çözme alışkanlıklarının çelişmesi), Sürekliliği sağlayamama, Uzun çalışma süresi (beynin yorulması), Zihinden yapılan iş miktarının artması, Odaklanamama, Ön Çalışma Yapmamanın Etkisi'dir.  Hareketli kavram imajı ile çalışma süreci sonrasında katılımcıların hareketli kavram imajı yaklaşımını benimsedikleri ve günlük hayatlarında kullandıkları belirlenmiştir.

Abstract:
The aim of the present study is to determine the impact of the "animated concept images created by mathematical animations" to individuals. Case study approach is used as the research design and the participants were two master students and a PhD student. Data were collected through observations, questionnaire forms and interviews in a ten-week process and an interview has been carried out three months later in order to search the permanence of the participate. Data were analyzed by "content analysis" method which is one of the qualitative data analysis approaches using grounded theory techniques. As a result of the analysis, it has been found out that the concept images could be formed as animated images in the mind.  The steps of forming animated images in the brain are focusing animation, determining the concept (examining the whole of the animation), determining the details (from general to specific cases) and animating the image. It has also been found out that the participants could solve problems by animated images in the brain. The appeared difficulties during the process of solving problems by animated images are complexity of animation, addiction to old habits, being unsuccessful to provide continuity, long study hours, increasing in the amount of work done in the brain, living difficulties to focus on and being unable to do preparatory study. After establishing the animated concept images in the process, it has been observed that the participants adopted animated concept images and used them in studying mathematics and their daily life.