CD8+ T hücrelerinde CTLA-4 antijeninin böbrek transplantasyonu sonrası gen ifade düzeyinin belirlenmesi
Investigation of CTLA-4 gene expression levels in CD8+ T cells after kidney transplantation
Yazar: BURCU ÇERÇİ
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA SOYÖZ
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Antijenler = Antigens ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Gen ifadesi = Gene expression ; Gen ifadesi profili = Gene expression profiling ; Reseptörler-immünolojik = Receptors-immunologic ; T lenfositleri = T lymphocytes

Özet:
Giriş ve Amaç: Böbrek nakli, son dönem böbrek hasarına sahip hastaların en kesin tedavi yöntemidir fakat nakil sonrası gelişebilecek böbrek hasarları rejeksiyona sebep olabilmektedir. Böbrek nakli sonrası yapılan biyopsiler ve çeşitli testler sonucunda, hem klinik hem de laboratuvar verilerinin değerlendirilmesi ile rejeksiyon tanısı konmaktadır. Fakat bazen rutin olarak kullanılan bu yöntemler böbrek rejeksiyonunu tanımlamada yetersiz kalmaktadır. Bu sebeple, farklı biyobelirteçlerin keşfedilmesi önem kazanmıştır. İmmün kontrol noktası regülatörlerinin de bu belirteçlerden olabileceği düşünülmektedir. Çalışmamızda böbrek nakli olan hastalardan nakil öncesi ve sonrasında elde edilen CD8+ T lenfositlerdeki CTLA-4 geninin ifade seviyesinin belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Yöntemler: Kronik Böbrek Yetmezliği tanısı konulmuş ve nakil kararı verilmiş 30 hastanın böbrek nakli öncesi ve sonrasındaki periferal kan örnekleri toplandı ve CD8+ T lenfositler manyetik boncuklar yardımıyla ayrımlandı. CD8+ T hücrelerden total RNA izolasyonu yapılıp, elde edilen RNA örnekleri cDNA'ya çevrildi. Gerçek zamanlı PCR testi ile CTLA-4 gen ifade seviyeleri belirlendi. Ayrıca ELISA yöntemi ile hastalardan elde edilen serum örneklerinde sCTLA-4 seviyeleri belirlendi.
Bulgular: 30 hastanın 4'ünün örnek alındığı tarihlerde böbrek rejeksiyon atağı geçirdikleri belirlendi. Rejeksiyon atağı geçiren hastalarda CTLA-4 gen ifade seviyesinde bir değişim gözlenmezken klinik bulgular ile arasında beklenen doğrultuda korelasyon olduğu bulundu. Ayrıca sCTLA-4 seviyeleri ile hastaların serum total protein, albümin ve globülin seviyeleri arasında ters korelasyon bulundu. 
Sonuç: CTLA-4 gen ifade değişimleri ve serumdaki sCTLA-4 seviyeleri arasındaki ilişkinin belirlenmesinin, gelecekte kurgulanacak olan çalışmalara ışık tutması beklenmektedir. Daha fazla sayıda hasta örneği kullanılarak ve daha uzun süreli klinik takiple CTLA-4'ün böbrek transplantasyonundaki rolü ve terapötik hedef olarak kullanılabilirliği belirlenebilir.

Abstract:
Introduction and Aim: Kidney transplantation is the most definitive treatment method for patients with end-stage kidney damage, however kidney damage that may develop after transplantation may cause rejection. As a result of biopsies and various tests performed after kidney transplantation, the diagnosis of rejection is made by evaluating both clinical and laboratory data. However, these methods, which are sometimes used routinely, are insufficient to define renal rejection. For this reason, the discovery of different biomarkers has gained importance. It is thought that immune checkpoint regulators may also be one of these markers. In our study, it was aimed to determine the expression level of the CTLA-4 gene in CD8+ T lymphocytes obtained from kidney transplant patients before and after transplantation.
Methods: Peripheral blood samples from 30 patients who were diagnosed with Chronic Renal Failure and decided to transplant were collected before and after kidney transplantation, and CD8+ T lymphocytes were isolated by using magnetic beads. Total RNA was isolated from CD8+ T cells and the obtained RNA samples were converted to cDNA. CTLA-4 gene expression levels were determined by real-time PCR. In addition, sCTLA-4 levels were determined in serum samples obtained from patients by ELISA method.
Results: It was determined that 4 of 30 patients had a renal rejection attack at the time of sampling. While no change was observed in the CTLA-4 gene expression level in patients who had a rejection attack, it was found that there was a correlation between clinical findings and the expected direction. In addition, an inverse correlation was found between sCTLA-4 levels and patients' serum total protein, albumin and globulin levels.
Conclusion: Determining the relationship between CTLA-4 gene expression changes and sCTLA-4 levels in serum is expected to shed light on future studies. Using a larger sample of patients and longer clinical follow-up, the role of CTLA-4 in kidney transplantation and its utility as a therapeutic target can be determined.