Baş ağrısı olan hastalarda kişilik tipleri
Personality TYPES in patients with headache
Yazar: LEYLA ERİK
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET HALİS TANRIVERDİ ; YRD. DOÇ. DR. NECMİ ARSLAN
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Baş ağrısı = Headache ; Enneagram = Enneagram ; Kişilik = Personality ; Kişilik testleri = Personality tests ; Migren hastalıkları = Migraine disorders

Özet:
Giriş ve Amaç: Baş ağrısı hastane ve birinci basamak sağlık kuruluşlarının en sık başvuru nedenleri arasında yer alır. Sebep olduğu düşük yaşam kalitesi, iş gücü kaybı, tetkik ve tedavilerin maliyeti hem sosyal hem ekonomik yönden sorunlara yol açmaktadır. Son yıllarda yapılan birçok çalışmada baş ağrısı ile kişilik tipleri arasında ilişki olduğu ortaya konmuştur. Birinci basamak hekimliği açısından baş ağrısı yakınması ile gelen hastalarda tanı ve tedavi aşamasında sadece başvuru sebebi olan semptoma değil biyolojik, psikolojik ve sosyolojik yönleriyle, bir bütün olarak  hastaya odaklanılması daha doğru bir yaklaşım olacaktır. Bu çalışmada amacımız, baş ağrısı yakınması olan hastaların bu yakınmaları ile kişilik yapıları arasında bir ilişki olup olmadığını değerlendirmektir.
Materyal ve Metod: Bu çalışma, vaka kontrol tarzında bir çalışma olup, etik kurul onayı ve katılımcıların yazılı onamı alınarak yapılmıştır. Çalışmaya 234 hasta, 244 kontrol grubu olmak üzere 478 katılmış olup, katılımcılara 14 sorudan oluşan sosyodemografik veri formu ile 44 sorudan oluşan Taştan Kişilik Tipi Anketi uygulanmıştır. Verilerin analizi için SPSS (Statistical Package fort he Social Science) 22.0 programı kullanılmıştır.
Bulgular: Katılımcıların %41.0'i kadın, %59.0'u erkekti. Hasta grubunda kadınların %51.5'inde baş ağrısı tariflenirken, erkeklerde bu oran %47.5'iydi.Kişilik tipi ölçeğine göre katılımcıların %23.0'ü iki numaralı kişilik tipi olup bunu %15.7 oranla yedi ve dokuz numaralı kişilik tipleri takip etmekteydi. Bir numaralı kişilik tipinde baş ağrısı görülme oranı %60.0, dört numaralı kişilik tipinde %58.3, beş numaralı kişilik tipinde %55.6, sekiz numaralı kişilik tipinde %62.5'ti. 
Sonuç: Dört numaralı kişilik tipi olan katılımcılarda baş ağrısı görülme oranı istatistiksel olarak anlamlı bulunmuşken, diğer kişilik tipleri ile baş ağrısı arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı. Birinci basamakta baş ağrısı yakınmasıyla gelen hastalarda psikolojik faktörler ve kişilik tiplerinin de göz önünde tutulması gerekmektedir. Bu nedenle, çalışmamızın sonuçlarının daha geniş kapsamlı ve çok merkezli çalışmalarla desteklenmesi gerekmektedir.

Anahtar kelimeler: Baş ağrısı, kişilik, enneagram.

Abstract:
Headache is one of the most frequent complaint reasons in hospitals and primary healthcare organizations. Poor quality of life and workforce as well as the cost of examination and treatment lead to both economical and social difficulties. Recent studies have shown that there is a correlation between headache and types of personality. In terms of primary care, it would be a better approach to focus on the patient who applies with headache complaint as a whole with biological, physchological and sociological aspects during diagnosis and treatment rather than merely focusing on the symptom.In this study,our aim is to evaluate whether there has been a relationship between headache complaints of patients and their types of personality.
This study is a case control research and it has been conducted with the approval of participants and ethics committee. A total of 478 patients took part in the study, of the patients 234 were study group and 244 were the control group. A sociodemographic data form consisting of 14 questions and Taştan Personality İnventory consisting of 44 questions were conducted to the participants analyses.Total data of the statistical analyses were carried out by using SPSS 22.0 programme.
Of the partipicants 41.0% were females and 59.0% were males. While headache was identified in 51.5% of females,the rate was 47.5% in males.According to the types of personality scale, 23.0% of the participants have personality type 2 and 15.7% of them have personality type 7 and 9. The headache ratios in terms of personality types were 60.0% in personality type 1, 58.3% in personality type 4, 55.6% in personality type 5 and 62.5% in personality type 8. 
In conclusion, while the incidence rate of headache was higher in participants with personality type 4, a significant correlation between headache and other types of personality has not been observed. It is important to pay regard to the psychological factors and types of personality of patients applying with headache complaint in primary care. For this reason, our study needs to be supported with more comprehensive and multicentered studies.

Key words: Headache, personality, enneagram.