Egzersiz katılımcılarında beden imgesi ve fonksiyonel olmayan tutumların ilişkisinde sosyal görünüş kaygısının aracı rolü
The Mediating Role of Social Appearance Anxiety in the Relationship Between Body Image and Dysfunctional Attitudes in Exercise Participants
Yazar: DİLEK MATYAR
Danışman: PROF. DR. CENGİZ KARAGÖZOĞLU
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Egzersiz ve Spor Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports
Dizin: Beden imajı = Body image ; Egzersiz = Exercise ; Sosyal görünüş kaygısı = Social appearance anxiety ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı egzersiz yapan bireylerin beden imgesi (Bİ) ve fonksiyonel olmayan tutumların (FOT) ilişkisinde sosyal görünüş kaygısının (SGK) aracı rolünü incelemektir. 
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya egzersiz yapan 133 kadın ve 145 erkek toplam 278 katılımcı katılmıştır. "Kişisel Bilgi Formu", "Çok Boyutlu Bedenini Değerlendirme Ölçeği", "Fonksiyonel Olmayan Tutumlar Ölçeği Kısa Formu (FOTÖ-17)" ve "Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği" tüm katılımcılara çevrim içi olarak uygulanmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistik, MANCOVA ve bootstrap yöntemi uygulanmıştır.
Bulgular: MANCOVA analizine göre mükemmeliyetçilik ve bağımlılık puanlarında cinsiyete göre (p<0,05) anlamlı farklılık bulunmuştur. SGK puanlarında VKİ (p>0,05), cinsiyete (p>0,05) göre anlamlı farklılık bulunamamıştır. Bİ puanlarında ise VKİ (p< 0,05) ve cinisyet*VKİ (p<0,05) etkileşimine göre anlamlı farklılık bulunmuştur.
Aracılık analizi sonuçlarına göre Bİ'nin mükemmeliyetçilik üzerindeki toplam etkisinin (p>0,05) ve doğrudan etkisinin (p>0,05) anlamlı olmadığı görülmüştür. Bağımlılık üzerindeki doğrudan etkisi ise (p>0,05) anlamlı değilken, toplam etki (p<0,01) anlamlı olduğu görülmüştür.
Sonuç: Sonuç olarak MANCOVA bulgularına göre kadınlar erkeklerden daha yüksek FOT puanlarına sahiptir. SGK puanlarında cinsiyet ve VKİ arasında anlamlı bir farklılık çıkmamıştır. Bİ puanlarında ise cinsiyete göre anlamlı bir farklılık bulunmazken, 25 üstü VKİ sahip kadınların, 20 altı ve 20-25 VKİ sahip kadınlara göre daha düşük Bİ puanlarına sahiptir. Aracılık bulgularına göre ise Bİ ve FOT ilişkisinde SGK aracılık etmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Beden imgesi, fonksiyonel olmayan tutumlar, sosyal görünüş kaygısı

Abstract:
Objective: The aim of this study is to examine the mediating role of social appearance anxiety in the relationship between body image and dysfunctional attitudes of individuals who exercise.
Method: A total of two hundred seventy eight participants, one hundred thirty three women and one hundred forty five men, participated in this study. "Personal Information Form", "Multidimensional Body Evaluation Scale", "Dysfunctional Attitudes Scale Short Form (DASSF-17)" and "Social Appearance Anxiety Scale" were applied online to all participants. Descriptive statistics, MANCOVA and bootstrap methods were used in the analysis of the data.
Results: According to MANCOVA analysis, a significant difference was found in perfectionism and addiction scores according to gender (p<0.05). No significant difference was found in social appearance anxiety (SAA) scores according to BMI (p>0.05) and gender (p>0.05). A significant difference was found in body image (BI) scores according to BMI (p< 0.05) and gender*BMI (p<0.05) interaction.
According to the mediation analysis results, it was seen that the total effect (p>0.05) and the direct effect (p>0.05) of BI on perfectionism were not significant. While the direct effect on addiction (p>0.05) was not significant, the total effect (p<0.01) was found to be significant.
Conclusion: As a result, according to the MANCOVA findings, women have higher DAS scores than men. There was no significant difference between gender and BMI in SAA scores. While there was no significant difference in BMI scores according to gender, women with a BMI above 25 had lower BMI scores than women with a BMI below 20 and 20-25. According 
to the mediation findings, SAA mediates the relationship between BI and DAS.
Keywords: Body image, dysfunctional attitudes, social appearance anxiety