COVID-19 fobisi ile riskli davranışlar ve bilişsel duygu düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between COVID-19 phobia, risky behaviors and cognitive emotion regulation skills
Yazar: AYLİN BALCIOĞLU
Danışman: PROF. DR. ALİ KEYVAN
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel duygu düzenleme = Cognitive emotion regulation ; COVID 19 = COVID 19 ; Fobiler = Phobic disorders ; Riskli davranışlar = Risk behaviours ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmada, üniversite öğrencilerinin COVID-19 fobisi ile riskli davranışlar ve bilişsel duygu düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Kesitsel, ilişkisel tarama modelinde planlanan araştırma İstanbul ilinde 18-25 yaş aralığında olan 309 üniversite öğrencisi ile yürütülmüştür. Katılımcılara sırasıyla Kişisel Bilgi Formu, Riskli Davranışlar Ölçeği Üniversite Formu (RDÖÜF), Koronavirüs-19 Fobisi Ölçeği (CP19-S), Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği uygulanmıştır.
Yürütülen korelasyon analizi sonucunda COVID-19 fobisi ile 'Ruminasyon', 'Yıkım' ve 'Kabul etme' bilişsel duygu düzenleme stratejileri arasında pozitif yönde anlamlı ilişki tespit edilirken, Riskli Davranışlar Ölçeğinin yalnızca 'İntihar eğilimi' alt boyutu ile COVID-19 fobisi arasında pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu görülmüştür. Riskli Davranışlar Ölçeği toplam puanı ile 'Kendini suçlama', 'Yıkım', 'Diğerlerini suçlama', 'Kabul etme' arasında pozitif yönde, 'Pozitif yeniden odaklanma', 'Plana tekrar odaklanma', 'Bakış açısına yerleştirme' arasında negatif yönde anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir. 
Yürütülen regresyon analizleri sonucunda COVID-19 fobisinin Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği 'Yıkım' alt boyutu tarafından ve ayrıca Riskli Davranışlar Ölçeği 'İntihar eğilimi' alt boyutu tarafından anlamlı olarak yordandığı saptanmıştır. 

Anahtar Kelimeler: COVID-19 fobisi, riskli davranışlar, bilişsel duygu düzenleme

Abstract:
This study examines the relationship between COVID-19 phobia and risky behaviors, as well as the cognitive emotion regulation skills of university students. In this framework, the research which was planned in the cross-sectional, relational survey model was conducted with 309 university students aged between 18-25 in Istanbul. Personal Information Form, Risky Behaviors Scale University Form (RDÖÜF), Coronavirus-19 Phobia Scale (CP19-S), and Cognitive Emotion Regulation Scale were administered to the research participants.
As a result of the correlation analysis, a significant positive relationship was found between COVID-19 phobia and cognitive emotion regulation strategies of 'Rumination', 'Catastrophizing', and 'Acceptance'. In contrast, only the 'Suicide tendency' sub-dimension of the Risky Behaviors Scale was found to have a significant positive relationship with COVID-19 phobia. Moreover, there is a positive relationship between the Risky Behaviors Scale total score and 'Self-blame', 'Catastrophizing', 'Blaming others', and 'Acceptance', and a negative relationship between 'Positive refocusing', 'Refocusing on the plan', and 'Placing in perspective'. 
The regression analysis demonstrated that COVID-19 phobia was significantly predicted by the Cognitive Emotion Regulation Scale's 'Catastrophizing' sub-dimension and also by the Risky Behaviors Scale's 'Suicide tendency' sub-dimension. 

Keywords: COVID-19 phobia, risky behaviors, cognitive emotion regulation