Dişi köpeklerin genital organlarının morfolojik gelişimi ve vaskülarizasyonu üzerinde araştırmalar /
Yazar: GÜRSEL DİNÇ
Fırat Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Morfoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1990
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Genitalia = Genitalia ; Histoloji = Histology ; Köpekler = Dogs

Özet:
- 24 - ÖZET ı Bu araştırmada dişi köpeklerin genital organlarında- belirli gelişme dönemlerinde »meydana gelen anatomik ve histolojik değişimler incelendi. Köpekler yaşlarına göre 4 gruba bölündü. Birinci grup 0-4 aylık, ikinci grup 4-8 aylık, üçüncü grup 8-12 aylık ve son grup 12 ay İlk' dan büyük köpeklerden oluştu. Her grup için 5 köpek kullanıldı. Ayrıca genital organların damarları için 3 ergin dişi köpek incelendi. Bu 3 köpeğin aorta abdominalis' inden carmen ile renklen dirilmiş ılık nişasta solüsyonu enjekte edildi. Bu çalışmada toplam 23 dişi köpek incelendi. Araştırmanın ana bulguları şunlardır : 1- Dişi köpek genital organlarının biyometrik verileri literatürlerde bildirilenlerden daha düşük bulunmuştur. Bu farklılıklar ırk, yaş, beslenme ve siklus dönemi gibi faktörlere bağlı olabilir. 2- 0-4, 4-8, 8-12 ve 12 Aylıktan büyük yaş gruplarında belir gin gelişmeler kaydedilmiştir. 3- Ovariumların ağırlıkları ile vücut ağırlıkları arasında mükemmel bir korelasyon (r = 0,93) bulunmuştur. 4- Sağ ovarium, soldakine göre daha aktif bulunmuştur. 5- Sağ ovarium duodenum'un pars descendens'i ile karın duvarı arasında, sol ovarium dalak ile ilişkili ve colon descendens'e doğru dorsal yönde bulunmuştur.- 25 - 6- Primer folliküllere kümeler halinde rastlanılmıştır. 7- Polyovular follikül ve polynuclear oositlere rastlanılmamıştır. 8- Zona pellucida her zaman P.A.S. pozitif bulunmuştur. 9- Atretik folliküllere ilk olarak 9 aylık bir köpekte rastlanılmıştır. 10- Sağ cornu uteri soldakinden daha uzun bulunmuştur. 11- Arteria ovarica'ların orijinlerini aorta abdominalis'den aldıkları ve arteria mesenteries caudalis'in birkaç cm. önünden çıktıkları saptanmıştır. 12- Arteria uterina'nın orijinini arteria vaginalis' den aldığı ve arteria ovarica ile anostomosiz yaptığı gözlenmiştir. 13- Vagina 'nın lamina propria' sında yalnız 0-4 ve 4-8 aylık gruplarda geniş düzensiz boşluklar bulunmuştur. » 14- Vagina ile vestibulum vaginae arasında hymen görülmemiştir.

Abstract:
- 26 - SUMMARY : In this study, anatomical and histological changes on genital organs of female dogs, which occur during growth period were inves tigated. These dogs were divided into four groups in terms of their ages. These groups were as follows. The first 0-4 months, the second 4-8 months, the third 8-12 months and the last group more than 12 months of age. There were 5 dogs in each group. In addition, 3 adult female dogs were examined for the arteries of the genital organs. Moderatly warm starch solution colored with carmine was injected via the abdominal aorta of these three dogs. Totally 23 bitches were examined for this study. The main findings in this study are as follows : 1- The bioraetric structures of genital organs of female dogs were found to be lower than reported in references. These differences may be due to race, age, feeding and cycle period. 2- Obvious developments were recorded in the ages groups of 0-4, 4-8, 8-12 and older than 12 months of age. 3- An excellent correlation (r « 0,93) was found between ovary weights with body weights. 4- Right ovary was found to be more active than left ovary. 5- Right ovary situated between descendens of the duodenum and the abdominal wall. Left ovary was related to the spleen and situated dorsally toward colon descendens.- 27 - 6- Primary follicles were observed to be as bunch. 7- Polyovular follicles and poly nuclear oocytes weren't encountered. 8- Zona pellucida was found to be always P.A.S. pozitive. 9- Atretic follicles were firstly encountered in 9 month of age in dog. 10- Right cornu uteri was observed to be longer than left cornu uteri. 11- It was detected that a.ovarica originated from abdominal aorta and arise from a few cm. in front of a. mesenterica cranialis. 12- A. uterina originated from a..vaginalis and anastomosed with a. ovarica. 13- In lamina propria of vagina of only in 0-4 and 4-8 months of ages groups irregular ducts were observed. 14- Hymen was no observed between vagina and vestibulum vaginae.