Türkiye' de lirik soyut sanatın 1940-1980'lerdeki örnekleri üzerinden sanatçı psikolojisi ve renk kullanımı
Lyrical abstract art samples through in the 1940-1980 artist psychology and color usage in Turkey
Yazar: GÜL GÖKÇEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA CANAN BAYER
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı / Resim Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Bilinçdışı = Unconscious ; Lirik sanat = Lyrical art ; Renkler = Colors ; Resim sanatı = Painting art ; Sanatçılar = Artists ; Soyut sanat = Abstract art

Özet:
20. yy. başlarında sanatçılar için birey ve bilinç dışı gibi konular oldukça önemli bir hal almıştır. Yaşanmış gerçekliklerin de peşine düşerek yeni ifade yolları aramışlardır. Bu çalışma, soyut resim yapmayı seçerek objeyi ve kuralları bir kenara bırakmış sanatçıların kullandığı renklerin ve renkleri seçmelerindeki etkilerin neler olabileceği üzerine yapılmıştır.
Birinci bölümde, soyut sanatın başlangıç süreci ve bunun Türkiye'deki yansımaları ele alınmıştır. Soyut resim üzerine bir grup sanatçı Cezanne'den etkilenerek geometrik soyut düzenlemelere yönelirken; bir grup sanatçı da Freud ve Jung'ın bilinç dışı çalışmalarından etkilenerek temellerini bilinç dışına, yaşanan ruhsal olaylara dayandırmıştır. Bu doğrultuda birinci bölümün içerisinde soyut sanat ve otomatizm de incelenmiştir.
İkinci bölümde, Türk resminde lirik soyutun yeri ve bu doğrultuda öne çıkmış sanatçı çalışmaları incelenerek sanatçıların resimlerini yaparken yaşadıkları bunalımlar ve düşünceler incelenmiş, renk tercihlerinin sebepleri açıklanmaya çalışılmıştır. Tüm bunları yaparken parçadan bütüne giden tümevarım yöntemi kullanılmıştır.
Bu tez çalışmasının sonuç bölümünde, 1940-1980 yılları arasında lirik soyut çalışmalar yapmış sanatçıların yaşadıkları bir takım ruhsal bunalımların ve arayışların renk tercihlerini etkilediğine netlik kazandırılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Soyut sanat, renk, psikoloji, bilinçdışı.

Abstract:
In the beginning of the 20th century, such as the individual and unconscious issues have become very important. They sought new ways of expression by pursuing the living realities. This study is based on what can be the effects of choosing the colors and colors used by the artists who have left the object and the rules aside by choosing abstract painting. 
In the first chapter, the beginning process of abstract art and this process of abstract art reflection have taken over in Turkey. A group of artists for abstract painting were inspired by Cezanne. they were head for abstract geometric arrangements; a group of artists were also influenced by Freud and Jung's unconscious studies, basing their basics on unconscious, spiritual events. In this direction, abstract art and automatism were examined in the first chapter. 
In the second chapter, the place of lyrical abstract in Turkish painting and the artist works that have come to the fore in this direction were examined and the problems and thoughts experienced by the artists during the paintings were examined and the reasons of the color preferences were tried to be explained. In doing all this, the method of induction from part to whole is used. 
In the conclusion part of this thesis, It has been clarified that the artists who have done lyrical abstract works between 1940-1980 experienced a series of spiritual depressions and quests affecting their color choices. 

Key Words: Abstract art, color, psychology, unconscious.