Keban bindirme fayı yakın çevresinin kinematik verilere göre tektonik evrimi
Tectonic evolution of the keban thrust fault's surroindings based on kinematic date
Yazar: ARZU ÇAMBAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT İNCEÖZ
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Genel Jeoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
İnceleme alanı Doğu Toroslarda yer alan Elâzığ ilinin yaklaşık 30km batısındaki Keban ilçe civarı ile güney kesimindeki Baskil ilçesinin bir kısmı içeren alanları kapsar. 
Bu çalışma kapsamında bölgede ölçüm alınacak lokasyonlar belirlenerek, bu lokasyonlarda yer alan birimler tespit edilip, birimler içinde gözlenen fay ve tabaka düzlemlerinden ölçümler alınarak veriler kinematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Buradaki amaç elde edilen veriler ışığında çalışma alanını kapsayan bölgenin tektonik evrimine ilişkin değerlendirmeler yapmanın yanı sıra incele alanı içinde gözlenen Keban Bindirme Fayı'nında deformasyon evrelerine göre evrimini yorumlamak olmuştur. 
İnceleme alanındaki en yaşlı birimini Erken Kratese yaşlı Keban Metamorfitleri oluşturmaktadır. Birim yoğun tektonizmanın etkisinde kalmıştır. Geç Kretase'de Neotetis okyanusunun kapanmasıyla kıvrımlanmış ve metamorfize olmuştur. Birim üzerinde Geç Kretase yaşlı Elâzığ Magmatitleri ve Sağdıçlar Formasyonu yer alır. Ulupınar köyü civarında Elazığ Magmatitleri ile Keban Metamorfitleri arasındaki ilişki yer yer intrüzif yer yer de tektonik dokanaklıdır. Bunların üzerinde sırasıyla Erken Paleosen yaşlı Kuşçular Formasyonu, Tanesiyen-İpresiyen yaşlı Seske Formasyonu, Orta Eosen- Geç Oligosen yaşlı Kırkgeçit Formasyonu, en üstte de Pliyo-Kuvaterner yaşlı alüvyonlar gözlenmektedir. Elâzığ Magmatitleri ve Sağdıçları Formasyonu inceleme alanında Keban Metamorfitleri ile intrüzif ve tektonik dokanaklıdır.    
Fay topluluklarından elde edilen verilen analizi sonucu bölgede etkili olan deformasyon fazları ; KD-GB doğrultulu genişleme rejiminin etkin olduğu en yaşlı deformasyon evresi olan Paleosen-Orta Eosen (60 my ile 40-35 my) aralığında gerçekleşmiştir. İkinci deformasyon evresi Geç Eosen-Oligosen (40-35 my ile 25 my) aralığında gerçekleşmiş olup, KB-GD doğrultulu bir sıkışma rejimi etkin olmuştur. Üçüncü deformasyon evresi ise Geç Oligosen-Orta Miyosen (25-11 my) aralığında gerçekleşmiştir ve KB-GD doğrultulu bir genişleme rejimi etkin olmuştur.  Dördüncü deformasyon evresi Orta Miyosen- Pliyosen (Serravaliyen) (11-3.5 my) aralığında gerçekleşmiş ve bölge yaklaşık K-G sıkışma etkisinde kalmıştır. Son deformasyon evresi ise Pliyosen (3.5 my-günümüz) aralığında gerçekleşmektedir. Burada kıtasal kalınlaşma yerini doğrultu atım tektoniğine bırakmıştır. DAFS ve KAFS gibi önemli doğrultu atımlı sistemler tamamen belirgin hale gelmiş olup, yaklaşık KD-GB sıkışma etkisinde kalmıştır.

Abstract:
The study area covers the Keban district, approximately 30 km west of Elazığ province in the Eastern Taurus Mountains, and a part of Baskil district in the southern part.
Within the scope of this study, the locations to be measured in the region were determined, the units located in these locations were identified, and the data were evaluated with the kinematic analysis method by taking measurements from the fault and layer planes observed within the units. The aim here was to evaluate the tectonic evolution of the region covering the study area in the light of the obtained data, as well as to interpret the evolution of the Keban Thrust Fault observed within the study area according to the deformation stages.
The oldest unit in the study area is the Early Cretaceous Keban Metamorphites. The unit was affected by intense tectonism. It was folded and metamorphosed with the closure of the Neotethys ocean in the Late Cretaceous. The Late Cretaceous Elazığ Magmatites and Sağdıçlar Formation are located on the unit. The relationship between Elazığ Magmatites and Keban Metamorphites around Ulupınar village is intrusive and tectonically contacted. On these, Early Paleocene aged Kuşçular Formation, Thanetian-Ypresian aged Seske Formation, Middle Eocene-Late Oligocene aged Kırkgeçit Formation and Pliocene-Quaternary aged alluviums are observed respectively. Elazığ Magmatites and Sağdıçları Formation are intrusive and tectonically contacted with Keban Metamorphites in the study area. As a result of the data analysis obtained from the fault groups, the deformation phases effective in the region; It occurred between Paleocene-Middle Eocene (60 my and 40-35 my), which is the oldest deformation phase in which NE-SW extensional regime is effective. The second deformation phase occurred between Late Eocene-Oligocene (40-35 my and 25 my) and a NW-SE directed compressional regime was effective. The third deformation phase occurred between Late Oligocene-Middle Miocene (25-11 my) and a NW-SE directed extensional regime was effective. The fourth deformation phase occurred between Middle Miocene-Pliocene (Serravallian) (11-3.5 my) and the region remained under the effect of approximately N-S compression. The last deformation phase occurred between Pliocene (3.5 my-present). Here, continental thickening gave way to strike-slip tectonics. Important strike-slip systems such as DAFS and NAFS became completely evident and remained under the effect of approximately NE-SW compression.