İran'ın kimlik siyasetinin iç politikasındaki yansımaları: Belucistan örneği
The reflections of Iran's identity policy on its internal policy: The case of Balochistan
Yazar: DAMLA KOCATEPE
Danışman: PROF. DR. TÜREL YILMAZ ŞAHİN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Beluciler = Baluchis ; Belucistan = Balochistan ; Kimlik = Identity ; Konstrüktivizm = Constructivism ; Milli kimlik = National identity ; İran = Iran

Özet:
İran'ın kimlik politikalarının Beluçlar üzerindeki yansımalarını konu edinen bu tez çalışması, kimliğin değişebilir yönünü vurgulayarak kendisine kuramsal dayanak olarak konstrüktivizmi seçmiştir. Bu bağlamda Rıza Şah'la başlayan ulus-devletleşme sürecinde "Farslaştırma" politikalarının benimsendiği İran'da, 1979 Devrimi'nden sonra "Şiileştirme" politikasına geçilmiştir. Değişen kimlik politikalarına rağmen Beluçların "değişmeyen öteki" olma durumları ise bu tez çalışmasının vardığı nihai sonuç olmuştur. Zira benimsemiş oldukları Sünni mezhep ve Beluç etnisitesine aidiyetleri, Beluçları İran'da "doğal öteki" yapmaktadır. İran'ın kimlik politikalarının nasıl ve hangi dinamikler bağlamında değiştiğini merak ederek başlayan çalışmada, öncelikle kimlik kavramının bizatihi kendisi açıklanmış ve ulusal kimlik kavramının İran özelinde ne zaman kullanıldığı anlatılmıştır. Ardından, benimsenen kimliğin Beluçlar üzerindeki yansımalarını açıklayabilmek için Beluçların nasıl bir kimliğe sahip olduğuna bakılmıştır. Dolayısıyla çalışmada hem İran hem de Beluç kimliği ele alınmış ve üst kimlik olarak seçilen Farsilik ve Şiiliğin Beluçlar üzerinde nasıl bir "ötekileştirme" yarattığı açıklanmıştır. Bu bilgiler ışığında hazırlanan tez çalışması, giriş ve sonuç hariç olmak üzere 3 bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde kavramsal ve kuramsal çerçeve çizilmiştir. İkinci bölümde Beluç kimliği ve Belucistan üzerine odaklanılmış ve bölgesel ve küresel güçlerin Belucistan politikaları açıklanmıştır. Son bölümde ise İran kimliği ve bu kimliğin Beluçlar üzerindeki yansımaları ele alınmıştır.

Abstract:
This thesis study, which deals with the reflections of Iran's identity policies on Balochies, has chosen constructivism as its theoretical basis, emphasizing the changeable aspect of identity. In this context, in Iran, where "Persianization" policies were adopted during the nation-stateization process that started with Reza Shah, then, "Shiism" policy has adopted after the 1979 Revolution. Despite the changing identity politics, Balochies' status of being the "unchanging other" was the final result of this thesis study. Because their Sunni sect and Baloch ethnicity make Balochies "the natural other" in Iran. In the study, which started by wondering how and in which dynamics Iran's identity politics have changed, first of all, the concept of identity itself is described and when the concept of national identity is used in Iran is explained. Then, in order to explain the reflections of the adopted identity on Balochies, the identity of Baloch was examined. Therefore, in the study, both Iranian and Baloch identity were discussed and it was explained that how Persianism and Shiism, which were chosen as the supreme identity, created a "othering" on Balochies. The thesis study prepared in the light of this information consists of 3 parts, excluding the introduction and the conclusion. In the first part, the conceptual and theoretical framework is drawn. In the second part, Baloch identity and Balochistan are focused on and Balochistan policies of regional and global powers are explained. In the last part, Iranian identity and its reflections on Balochies are discussed.