Türkülerde hiciv
Satire in folk songs
Yazar: TARIK ÜLÜFER
Danışman: PROF. DR. HALİL ALTAY GÖDE
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Eleştiri = Criticism ; Halk müziği = Folk music ; Hiciv = Satire ; Türk halk müziği = Turkish folk music ; Türküler = Folk songs

Özet:
Türküler toplumların var olduğu ilk günden günümüze kadar gelmiş en kadim halk kültürü unsurlarından birisidir. Bu denli köklü bir geçmişe sahip olması hasebiyle türküler, bağrından kopup geldiği toplumların bir takım bireysel ve örgütsel bağlamda ortak özelliklerini de bünyelerinde taşıyarak adeta o toplumun ya da bireylerin bilinçlerinden izler taşırken hafızaları da olmuştur. 
Bu çalışmadaki amaç, türkülerde yapılan eleştirileri belirlemek, ardından âşık, sevgili ve diğer (toplumsal) konularda yapılan eleştiriler vasıtası ile de bunların profilini çıkarmak olacaktır. Bu sayede türkülerdeki âşık, sevgili ve diğer (toplumsal) ögelerin nelerden şikayetçi oldukları, onlar için nelerin doğru, tam ve ideal olduğu da saptanmış olacaktır.
Çalışma; ön söz, üç bölüm, sonuç ve bibliyografyadan oluşmaktadır. Birinci bölümde türkü kavramı üzerinde durulurken türküyü her yönüyle ele almaya çalışılmıştır. İkinci bölümde hiciv kavramını teorik olarak anlatılmaya çalışılmış ve çalışmada hicvin hangi yönünün ele alınacağını anlatılmıştır. Üçüncü bölümde ise TRT Türkü Repertuvarının tamamı Türk Halk Müziği Sözler Antolojisi 1. ve 2. Cild'i taranarak 4252 türkü içerisinden eleştiri içeren türküler saptanmış ve sınıflandırılarak verilmiştir. Sonuç bölümünde ise ortaya çıkarılan veriler doğrultusunda âşık, sevgili ve diğer (toplumsal) ögeler değerlendirilmiştir.

Abstract:
Folk songs are one of the most ancient folk culture elements that have survived from the first day of existence of societies. Due to the fact that they have such a deep-rooted history, folk songs have some personal and organizational common characteristics of the societies they came from, and they almost carry traces of the consciousness of that society or individuals, while they also have memories.
The aim of this study will be to identify the criticisms made in folk songs, and then to profile them through criticisms made on lover, beloved and other (social) subjects. In this way, it will be determined what the lover, beloved and other (social) elements in the folk songs complain about and what is right, complete and ideal for them.
Work; It consists of a preface, three chapters, conclusion and bibliography. In the first chapter, while focusing on the concept of folk song, it has been tried to deal with all aspects of folk song. In the second part, the concept of satire is tried to be explained theoretically and it is explained which aspect of satire will be discussed in the study. In the third part, the entire Turkish Folk Music Lyrics Anthology Volumes 1 and 2 of the TRT Folk Song Repertoire were scanned, and the folk songs containing criticism among 4252 folk songs were identified and classified. In the conclusion part, lover, beloved and other (social) elements were evaluated in line with the data revealed.