Okullarda takım çalışmasına ilişkin bir karma yöntem araştırması
Mixed methods research related to team work at schools
Yazar: NAİLE ERİTİR
Danışman: DOÇ. DR. NURAY KISA
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma, okullarda takım çalışması sürecini öğretmenlerin takım çalışmalarına ilişkin
tutumları ve görüşlerine dayalı olarak değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Çalışma karma
modelin yakınsayan paralel desen türünde tasarlanmıştır. Çalışmada nicel veri
"Öğretmenlerde Takım Çalışmasına İlişkin Tutum Ölçeği" ile nitel veri ise araştırmacı
tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Araştırmanın
nicel kısmına Kayseri'nin Melikgazi, Kocasinan, Talas ilçelerindeki okulların farklı
kademelerinde çalışmakta olan ve basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenmiş 594
öğretmen; nitel kısmına ise maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi ile belirlenen 15
öğretmen katılmıştır. Nicel verinin analizinde veri normal dağılmadığı için Mann-Whitney
U ve Kruskal-Wallis H testleri kullanılmış; nitel veri ise içerik analizi ile çözümlenmiştir.
Çalışmanın nicel bulgularında, öğretmenlerin takım çalışmasına ilişkin tutumlarının çok
yüksek düzeyde olduğu ve tutumlarının cinsiyet ile bazı öğretim kademeleri açısından
farklılaştığı; mesleki kıdem ve eğitim durumları açısından değişmediği tespit edilmiştir.
Nitel bulgularda ise öğretmenler daha çok okulun iş ve işleyişine yönelik takımlar
kurmakta olduklarını, rollerinin ise çoğunlukla zorunlu üyelik olduğunu ifade etmişlerdir.
Katılımcılar okul müdürlerinin etkili takım kurmadaki rollerinde etkili görev dağıtımı ile
liderliği; takımların etkili yönetilmesinde ise destekleyici olmayı ön plana çıkarmışlardır.
Öğretmenler, çoğunlukla okullarının ikliminin takım çalışmasına uygun olduğunu
bildirmişlerdir. Takım çalışmasının bireysel faydalarında duygusal faydalar, kişisel gelişim
ve mesleki gelişime; örgütsel faydalarında ise kurum kültürünü geliştirme, olumlu örgüt
iklimi oluşturma ve örgütsel başarıyı artırma konularına vurgu yapmışlardır. Takım
çalışmalarında ortaya çıkan sorunlarda takım üyelerinin kişisel özelliklerinden kaynaklı
sorunlar, takımların etkili kurulamaması; sorunlara çözüm önerilerinde ise iletişimi
artırma, kişileri olduğu gibi kabul etme konuları ön plana çıkmıştır. Nicel sonuçlarda takım
çalışmalarına ilişkin tutumlar çok yüksek olmasına rağmen, nitel veri ile ortaya çıkan bazı
durumlar (zorunlu üyelik, takımların etkili biçimde kurulamaması gibi) nedeniyle
okullarda takım çalışmalarının uygulanması sürecinin geliştirilmesi gerekmektedir.

Abstract:
This research was conducted to evoluate the team work process in schools based on
teachers attitudes and opinions regarding team work. The study was designed in the
convergent parallel pattern type of the mixed model. In the study, quantitive data were
collected with the "Teachers' Attitude Towards Team Work Scale" and qualitative data
were collected with a semi-structured interview form developed by the researcher. The
quantitative part of the study was attended by 594 techers working at schools from
different levels of the Melikgazi, Kocasinan, Talas districts of Kayseri and determined by
simple random sampling methods, and 15 teachers who was determined by the maximum
diversity samping methods participated in qualitative part of the research. In the analysis of
the quantitative data, Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis H tests were used because the
data were not normally distrubuted and qualitative data were analyzed by content analysis.
In the quantitative findings of the study, it was found that teachers attitudes towards team
work were at a very high level and attitudes differed in terms of gender and some teaching
levels; it has been determined that it has not changed in terms of professional seniority and
educational status. In the qualitative findings, teachers stated that they mostly constitute
teams for the work and operation of the school, and their roles are mostly compulsory
membership. Katılımcılar okul müdürlerinin etkili takım kurmadaki rollerinde etkili görev
dağıtımı ile liderliği; takımların etkili yönetilmesinde ise destekleyici olmayı ön plana
çıkarmışlardır. Participants stated effective role distribution and leadership as the roles of
principals to constitute effective teams and being suppotive about managing teams
effectively most. Teachers mostly reported that climate in their schools was appropriate to
team work. The individual benefits of team work include emotional benefits, personel
development and professional development in organizational benefits, they emphasized the
issues of improving corporate culture, creating a positive organizational climate and
increasing organizational climate and increasing organizational succes. In the problems
that arise in team work, problems arising from the personal characteristics of the team
members, the inability to establish teams effectively; in the suggestions for solutions to
problems, the issues of increasing communication and accepting people as they are have
come to the fore. Although attitudes towards team work are very high in quantitative
results, the process of implementing team work in schools needs to be improved due to
some situations that arise with qualitative data (such as compulsary membership, inability
to establish teams effectively).