hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Hadisler ışığında kadın psikolojisinin tahlil edilmesi
Analysis of women's psychology in the light of hadith
Yazar: MERYEM GÜL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSA ÇETİN
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Hadis = Hadith ; Kadın-erkek eşitliği = Equality of women and men ; Kadınlar = Women ; Kıskançlık = Jealousy ; Psikososyal faktörler = Psychosocial factors ; Toplumsal konum = Social status ; İslamiyet = Islam ; Şiddet = Violence

Özet:
Tarihsel süreç itibariyle kadının toplum içindeki konumu her zaman erkeklerden sonra ve kötü durumda olmuştur. Dinlerin ve kültürlerin büyük bir kısmında kadının bu olumsuz statüsüne karşı çözüm getirilememiştir. İslam dini ise kadınlara tarihte eşi görülmemiş bir itibar ile sosyal haklar bahşetmiştir. Kadın psikolojisi alanında yapılan araştırmalar kadınlarla erkekler arasında biyolojik, fizyolojik ve psiko-sosyal alanlarda birçok farkın olduğunu ortaya koymuştur. Kadınlarla ilgili hadislerde bu farklar göz önüne alınarak şekillenmiştir. Fakat hadislerde bir insan, bir kul olarak kadınların erkeklerden bir farkın olmadığı vurgulanmıştır. Allah katında kadın ve erkek aynı değere ve aynı mükemmelliğe sahiptir. Üstün olan Allah'a karşı kulluk görevini hakkıyla yerine getirendir.

Abstract:
As of the historical process, the position of women in society has always been after men and in bad condition. In most of the religions and cultures, no solution has been made against this negative status of women. Islamic religion, on the other hand, granted women social rights with an unprecedented reputation in history. Research in the field of women psychology has revealed that there are many differences between women and men in biological, physiological and psycho-social fields. It has been shaped by considering these differences in hadiths about women. However, it is emphasized in the hadiths that there is no difference between men and women as men and men. For God, men and women have the same value and the same perfection. He fulfills his duty of servicing against Allah, who is superior.
Iğdır  koşullarında yetiştirilen pamuk bitkisinde (Gossypium hirsutum L.) çeşit ve azot dozlarının verim ve kalite üzerine etkisi
Effects of varieties and nitrogen doses on the yield and quality of cotton (Gossypium hirsutum L.) cultivated in Igdir conditions
Yazar: ZEREFŞAN SİNCİ
Danışman: PROF. DR. BÜNYAMİN YILDIRIM
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, 2018 yılında Iğdır ili Merkeze bağlı Hakveyis köyünde, çiftçi koşullarında yetiştirilen pamuk çeşitlerinin azot dozlarının verim ve kalite üzerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Deneme, tesadüf bloklarında faktöriyel deneme deseninde, üç tekerrürlü olarak yürütülmüş, toplamda otuz altı parselden oluşmaktadır. Denemede, Gossypium hirsutum L. türüne ilişkin Flash, BA-119, Lodos pamuk çeşitleri kullanılmış ve dört farklı azot dozu  (0, 5, 10 ve 15 kg/da) uygulanmıştır.
Çalışma sonucunda azot dozu uygulamalarının incelenen özelliklerden, ilk taraklanma süresi, ilk çiçeklenme süresi, ilk koza açma süresi, odun dalı sayısı, lif verimi ve kütlü pamuk verimi ortalamalarına istatistiki olarak olumlu etki yaptığı belirlenmiştir. En yüksek kütlü pamuk verimi ve lif verimi dekara 10 kg azot dozu uygulamasından elde edilmiştir. Çeşit faktörünün ilk taraklanma süresi, odun dalı sayısı ve meyve dalı sayısı üzerinde etkili olduğu saptanmıştır. Çalışmada incelenen ekim-çıkış süresi, bitki boyu, koza sayısı, koza kütlü pamuk ağırlığı, çırçır randımanı, iplik eğrilebilirlik indeksi, lif inceliği, olgunluk, lif uzunluğu, uniformite indeksi, kısa lif içeriği, mukavemet, elastikiyet, parlaklık-beyazlık derecesi, sarılık derecesi ve çepel derecesi özelliklerine çeşit ve azot dozu uygulamalarının  bir etkisi olmamıştır.

Abstract:
This study was carried out to determine the effects of nitrogen doses on yield and quality of cotton varieties grown under farmer conditions in Hakveyis village of Igdır province in 2018.The experiment was carried out in randomized blocks in a factorial trial design with three replications and consisted of a total of 36 parcels.In the experiment, Flash, BA-119, Lodos cotton (Gossypium hirsutum L.) varieties were used and four different nitrogen doses (0, 5, 10 and 15 kg / da) were applied.
At the end of the study, it was determined that nitrogen dose applications had a positive effect on some of the observed properties such as first squaring time, first flowering time, first boll opening time, number of vegetative branches, fiber yield and seed cotton yield.The highest unginned yield and fiber yield were obtained from the 10 kg/da application of nitrogen dose. Variety factor was found to be effective on first squaring time, number of vegetative branches and number of generative  branches.
The variety and nitrogen dose applications had no effect on sowing-emergence  date, plant height, number of bolls, bolls unginned weight, ginning efficiency, yarn spinnability index, fiber fineness, maturity, fiber length, uniformity index, short fiber content, strength, elasticity, brightness-whiteness degree, yellowness grade and trash grade properties.
Urartu, Geç Hitit ve Yeni Assur uygarlıklarında şarap kültürü
Wine culture in Urartu, Neo Hittite and Neo Assyrian civilizations
Yazar: ŞÜKRAN AKYILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. BİLCAN GÖKCE
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Geç Assur Dönemi = Late Assyrian Period ; Geç Hitit Dönemi = Late Hittite Period ; Ritüel = Ritual ; Urartu Devleti = Urartian State ; Şarap = Wine ; Şarap yapımı = Wine product ; Şarap üretimi = Wine production ; Şaraplık üzüm = Wine grape

Özet:
Bu çalışmada insanlık tarihinde önemli bir yer edinen şarabın Urartu, Geç Hitit ve Yeni Assur Krallığı'ndaki kullanım amacı ve önemi değerlendirilmiştir. Çalışma konusu dâhilinde olan üç uygarlıkta şarap kültürü incelenmeden önce Anadolu ve Mezopotamya'da şarap kültürü hakkında genel bilgi verilmiştir. Bunun akabinde bahsi geçen krallıkların kazı araştırma tarihçesi ve fiziki coğrafyasına değinilmiştir.  Şarap; "çivi yazılı metinler", "betim sanatı" ve "arkeolojik kalıntılar" ışığında ele alınarak araştırılmıştır. Çizim, harita ve fotoğraflarla desteklenen şarap kültürünün çeşitli yansımaları bilimsel verilerle ele alınmıştır. Kadim halk kültürlerinin önemli bir parçası olan şarap; yapım aşamaları, üretimi ve kullanım amaçlarına göre farklılık göstermektedir. Şarap kimi zaman bir ilaç, kimi zaman tanrıya sunulan kutsal bir sıvı, kimi zamansa eğlencelerin olmazsa olmaz içeceği olmuştur. Onu özel kılan bu çok yönlü kullanımı nedeniyle tarih boyunca birçok uygarlık tarafından tercih edilmiştir. Bunu yalnızca şarabın kullanımıyla değil aynı zamanda şarabın ham maddesi olan üzüm yetiştiriciliğinden, kralların kurduğu bağlardan ve bağcılık faaliyetlerinden de anlayabilmek mümkündür. Bu bağlamda şarap kültürüne ilişkin elde edilen veriler değerlendirilmiş ve araştırılmıştır.

Abstract:
This study focuses on the purpose and importance of wine, which has an important place in human history, in the civilizations of Urartian, Neo-Hittite and Neo-Assyrian Kingdoms. The study focuses on wine culture in Anatolia and Mesopotamia before examining the wine culture in the three civilizations within its scope. After that, some information is given about the excavation research history and physical geography of the mentioned kingdoms. Wine is studied in the light of "cuneiform texts", "descriptive art" and "Archaeological Remains". Various reflections of the wine culture, supported by drawings, maps and photographs, are discussed with scientific data. Wine, which is an important part of ancient folk cultures, differs according to its production stages, production and usage purposes. It has sometimes been a medicine, sometimes a holy liquid offered to God, and sometimes an indispensable drink of entertainment. It has been preferred by many civilizations throughout history due to this various use that makes it special. It is possible to understand this not only from the use of wine, but also from the cultivation of grapes, which is the raw material of wine, the vineyards established by the kings and viticulture activities. In this context, the data obtained on wine culture is evaluated and researched.
Yukarı Göklü Nekropolü buluntuları
Findings of Yukarı Göklü Necropolis
Yazar: FUAT TÜRKER
Danışman: DOÇ. DR. BİLCAN GÖKCE
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Arkeolojik kazılar = Archaeological excavations ; Bakır = Copper ; Erken Tunç Çağı = Early Bronze Age ; Nekropol = Necropolis ; Pişmiş toprak eserler = Terracotta works ; Takılar = Jewellerys ; Çanak = Pottery ; Çömlek = Pot ; Şanlıurfa-Halfeti-Yukarı Göklü = Şanlıurfa-Halfeti-Yukarı Göklü

Özet:
Bu çalışmada Şanlıurfa İli, Halfeti İlçesi, Yukarı Göklü Köyü sınırları içinde bulunan Yukarı Göklü Nekropolü'nden ele geçmiş buluntular değerlendirilmiştir. Çalışmada buluntular değerlendirilmeden önce nekropolün coğrafi konumu, kazı ve araştırma tarihçesi ile mezarları hakkında bilgi verilmiştir. Bunun akabinde nekropolde bulunmuş olan toplam 147 eser incelenmiştir. Söz konusu eserlerden 62 adeti takılar, 2'si silah ve 83 adedi çanak çömlektir. Takılar kendi içinde süs iğneleri, saç kıskacı ve halka boyunluklar olarak sınıflandırılmıştır. Silahlar ise kargı uçlarından oluşmaktadır. Çanak çömlekler arasında ise çanaklar, kâseler, bardaklar, çömlekçikler, çömlekler, meyvelikler ve birleşik kaplar yer almaktadır. Takılar ve silahlar bakır; çanak çömlekler ise pişmiş toprak üretimidir. Ayrıca çalışmada incelemiş olduğumuz eserlerin tipolojsi ve kataloğu oluşturulmuştur. Kataloğu oluşturulmuş olan eserlerin çevre kültürlerden bulunan benzerleri de katalogta verilmiştir. Bu bağlamda bölgeler arası ilişkiler tespit edilmeye çalışılmıştır. Yukarı Göklü Nekropolü buluntularının yakın benzerlerine Anadolu ve çevre kültürlerde (Kuzey Suriye ve Kuzey Irak) rastlanmıştır. Elde edilen veriler ışığında incelemiş olduğumuz eserler Erken Tunç Çağı'na tarihlendirilmiştir.

Abstract:
In this study, findings obtained from Yukarı Göklü Necropolis within the borders of Yukarı Göklü Village in Halfeti in Şanlıurfa were evaluated. Before the findings were evaluated in the study, information was given about the geographical location of the necropolis, the history of excavation and research and its graves. Subsequently, a total of 147 pieces found in the necropolis were examined. Among these pieces, 62 of them are jewelry, 2 of them are weapons and 83 of them are pottery. Jewelries are classified as ornamental pins, hair clips and ring neck collars. Weapons consist of spearheads. Pottery includes dishes, bowls, glasses, pots, small pots, fruit stands and combined vessels. Jewelry and weapons are made of copper; the pottery is made of earthenware. In addition, the typology and catalog of the pieces we examined in the study were created. Similar pieces from the surrounding cultures are given in the catalogue. In this context, relations between regions have been tried to be determined. Close similarities of Yukarı Göklü Necropolis were found in Anatolia and the surrounding cultures (Northern Syria and Northern Iraq). In the light of the data obtained, the pieces we have examined have been dated to the Early Bronze Age.
Şâfiî usûlcülerine göre lafzın umûm ifade etmesi
The expression of the laughter according to the Shafii users
Yazar: ORHAN AKTAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAYRAM DEMİR
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Din = Religion
Dizin: Amm lafız = Amm lafız ; Lafız = Listeral ; Mutlak = Absolute ; Yöntemler = Methods ; İslam hukuku = Islamic law ; İslamiyet = Islam ; Şafiler = Shafis

Özet:
Usûlcüler, kapsamlarını göz önününde bulundurarak lafızları âmm, hâs, mutlak, mukayyed, müşterek ve müevvel olarak taksim etmişlerdir. Araştırmamızda bu kavramları ele aldık. Bu kavramları şafii ve fukaha usûlcülerin yaklaşımlarını göz önününde bulundurarak inceledik. Şafii usûlcülerin bu kavramlara bakışları fukaha usûlcülerden farklı olduğu için birinci bölümde fukaha usûlcülerine göre bu kavramların sözlük ve terim anlamlarını inceledik.
İkinci bölümde, şafii usûlcülerin bu kavramlara bakışlarını göz önünde bulundurarak bu kavramların terim anlamlarını inceledik. Özellikle mutlak ve müşterek kavramları hakkında meydana gelen ihtilafları âyet ve hadislerden örnekler getirerek inceledik.

Abstract:
Considering their scope, the Usulists divided the words as common, hâs, absolute, mukayyed, joint and muevvel. We discussed these concepts in our research. We examined these concepts by considering the approaches of shafi'i and fuqaha usulists. Since the viewpoints of the Shafi'i scholars on these concepts are different from those of the fuqaha scholars, in the first chapter, we examined the dictionary and terminology of these concepts according to the fuqaha scholars.
In the second part, we examined the term meanings of these concepts, taking into account the views of Shafi'i scholars. In particular, we examined the disagreements about the concepts of absolute and common by bringing examples from verses and hadiths.
Yaşar Kemal'in Orta Direk ve Yer Demir Gök Bakır Romanları'ndaki ikilemlerin incelenmesi
Dilemmas in Yaşar Kemal's novels
Yazar: ZAHİR ÇATMA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ADIGÜZEL
Iğdır Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Kemal, Yaşar = Kemal, Yaşar ; Roman = Novel ; Türk romanı = Turkish novel ; Yapısal özellikler = Structural properties ; İkilem = Dilemma

Özet:
Bu çalışmada, Yaşar Kemal'in Orta Direk ve Yer Demir Gök Bakır romanlarında geçen ikilemeler konu edilmiştir. Çalışmanın amacı, Yaşar Kemal'in romanlarından elde edilen ikilemelerle ikileme konusunu; ikilemelerin oluşum şekilleri ve ikilemelerin cümle içindeki belli başlı görevleri şeklinde incelenmiştir.
Çalışma; giriş, inceleme ve sonuç bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde Yaşar Kemal'in hayatı ve romanları hakkında bilgi verilmiş, araştırmacıların ikileme ile ilgili yapmış oldukları çalışmalara değinilmiştir. 
İnceleme bölümünde ikilemeler; ikilemelerin oluşum şekilleri ve ikilemelerin cümle içindeki belli başlı görevleri şeklinde iki kısma ayrılmıştır.
Çalışma dört bölüme ayrılmıştır: Birinci bölüm: Giriş kısmını, ikinci bölüm: Yaşar Kemal'in hayatı, eserleri ve Orta Direk ve Yer Demir Gök Bakır hakkında verilen bilgiler, üçüncü bölüm: Yaşar Kemal'in Orta Direk ve Yer Demir Gök Bakır romanlarında tespit edilen ikilemeler oluşturmaktadır. Dördüncü ve son bölüm: bulgular kısmından meydana gelmektedir.
Sonuç bölümünde, ikilemelerle ilgili elde edilen veriler hakkında yorumlarda bulunulmuştur.

Abstract:
In this study, the reduplications in the novels Orta Direk and Yer Demir Gök Bakır by Yaşar Kemal have beeen discussed. The aim of the study is to classify reduplications in terms of stucture, semantics and barrowed words. 
The study consists of introduction, analysis and conclusion sections. In the introduction section, information about the biography and novels of Yaşar Kemal has been given. Thereafter, the studies which have been done by analysts have been referred. 
Reduplications have been studied in terms of structure, semantics and borrowed word in the analysis section. Firstly, the affixes in words which form the reduplications in the process of structure study have been designated. Then, Semantic relations between the words which form reduplications have been identified. 
Conclusion section includes comments on the acquired data about the reduplications.
Te'vîlâtü'l Kur'an'da "değişim" olgusu
The case of "change" in Ta'vîlâtu'l Qur'an
Yazar: ASUMAN ARSLAN
Danışman: PROF. DR. ŞADİ EREN
Iğdır Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Din = Religion
Dizin: Değişim = Change ; Dönüşüm = Transformation ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Maturidi = Maturidi ; Te`vilat`ül-Kur`an = Te`vilat`ül-Kur`an ; Tefsir = Commentary ; Toplum = Society ; İnsan = Human ; İslamiyet = Islam

Özet:
"Değişim" kavramı, oldukça geniş bir kapsamı olması sebebiyle birçok açıdan incelenebilecek bir kavramdır. Tanımı ve sınırlarını çizmek oldukça zordur. Bireye ve topluma etkileri; tarihi bir gerçekliği ifade etmesi gibi özellikleri, her dönemde güncel bir konu olmasını sağlamıştır. Kur'an-ı Kerim'de de "değişimi" bireysel ve toplumsal yönüyle vurgulayan kavramlar ve anlatımlar mevcuttur. Ra'd Suresi, 13/11 ve Enfâl Suresi, 8/53. ayetlerin özellikle toplumsal değişimle ilgili iki hususi ayet olduğu söylenebilir.  Tefsir literatürüne bakıldığında değişimle ilgili ayetlerin farklı bağlamlarda incelendiği görülür. Dirayet ağırlıklı bir tefsir anlayışına sahip olan Mâtürîdî de Te'vîlâtü'l Kur'an'da bu meseleyi kendi sistematiği içerisinde yorumlamış, bireyin ve toplumun değişimini "marifet" zemininde ele almıştır. "İrade, makuliyet ve sorumluluk" ölçüsüyle ayetleri tevil eden Mâtürîdî değişimin meydana gelişinde bu ilkeleri önemli bulur.  "Mâtürîdî te'vilînde değişim"; kavramlar ve ayet muhtevası ile incelendiğinde müfessirle ilgili bütüncül bir değişim tasavvuru sunmaktadır. 
Anahtar Kelimeler: değişim, dönüşüm, insan, toplum, Mâturîdî, te'vîl

Abstract:
The concept of "change" is a concept that can be examined from many angles due to its wide scope. It is extremely hard to draw its definition and boundaries. Effects on person and society; ; Its features such as expressing a historical reality, conduce to a current issue in every era. In the Qur'an, there are concepts and statements that emphasize "change" with is individual and social aspects. It can be said that about Ar-Ra'd 13:11 and Al-Anfal 8:53 are two specific verses specifically related to social change. When the tafseer literature is examined, it is seen that the verses regarding change are examined in different contexts.  Māturīdī, who has an understanding of interpretation predominantly in Diraya, interpreted this issue within his own systematic in Ta'vîlâtü'l Qur'an, and discussed the change of human and society on the basis of "ingenuity". Māturīdī, who interpreted the verses with the measure of "will, reasonableness and responsibility", finds these principles significant in the occurrence of change. "Change in Māturīdī version"; When it is analized with the concepts and the content of the verses, it offers a holistic change about the commentators.
Keywords: Change, transformation, human, society, Māturīdī, ta'vīl
Klasik türk şiirinde intizâr
Intizâr in classical Turkish poem
Yazar: KADER UYGUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA KARACA
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Aşıklar = Lovers ; Aşıklar(Aşıklık geleneği) = Minstrel tradition ; Beddua = Curse ; Klasik edebiyat = Classical literature ; Türk şiiri = Turkish poem ; Şiir = Poem

Özet:
Klasik Türk şiiri, XIII. yüzyıldan XIX. yüzyıla kadar süregelen bir edebiyat dalı olmuştur. Şairler çeşitli mecaz, motif ve imajları kullanırken âşık ve sevgili üzerine kurulu olan malzemeleri kendilerine özgü bir tarzla ve derinlik içerisinde anlatmışlardır. İntizâr/bekleyiş de şairler tarafından çeşitli hayal ve benzetmelerle kullanılmıştır. Firkat ve vuslat arasındaki bir süreci beyan eden intizâr ile klasik şiirde özellikle âşığın bekleyiş serüveninin aydınlatılması amaçlanmaktadır. Şairlerin klasik Türk şiirinde intizârı nasıl kullandıkları, hangi benzetme, hayal ve tasavvurlarla yer verdikleri ve intizâr kavrama yükledikleri anlam ele alınmıştır. Beyitlerde intizârın terkipler ve benzetmeler yoluyla farklı mana, teşbih ve deyimler çerçevesinde kullanıldığını göstererek klasik Türk şiirinde bekleyişin intizâr kapsamında nasıl işlendiği araştırılmıştır.
Çalışmamızda ulaşılabilen mevcut 190 divan, 51 mesnevi ve 28 tezkirede intizâr kavramı taranmış beyitler anlamlarına göre tasnif edilmiş, ayrıntılı bir şekilde yorumlanmıştır. Bu bağlamda intizârın klasik Türk şiirindeki yeri ve önemi tespit edilmeye çalışılmış, metin merkezli bir yol izlenerek muhteva incelemesi yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler: İntizâr, Bekleyiş, Klasik Türk Şiiri, Âşık, Sevgili

Abstract:
Classical Turkish poem covers the era between the XIIIth century to the XIXth century. While poets use various metaphors, motifs and images, they describe the materials based on the lover and the beloved in their own unique style and depth. İntizâr/waiting is used by poets with various dreams and metaphors. In our work called "Intizâr in Classical Turkish Poem", it aims to illuminate the waiting adventure of the lover in classical poetry with intizâr, which declares a process between the pain of love and reunion. How poets use intizâr in classical Turkish poetry, what type of analogy, dreams, and imagination they include, and the meaning they attribute to the current concept is discussed. By showing that, intizâr is used within the framework of different meanings, similes, and idioms through compositions and similes in poems, it has been researched how expectations are handled within the scope of intizâr in Turkish literature.
Our study covers the concept of intizâr in 190 divans, 51 mesnevis, and 28 tezkires and these are classified according to their meanings and interpreted in detail. In this context, the place and importance of intizâr in classical Turkish poem is shown, and the content analysis has been made by following a text-centered path.

Key Words: Intizâr, Expectation, Classical Turkish Poetry, Lover, Beloved