Farklı tedavi protokollerinin temporomandibular eklem internal düzensizlikleri üzerine etkisi
The effect of different treatment protocols on internal derangements of the temporomandibular joint
Yazar: ONUR YILMAZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YAVUZ TOLGA KORKMAZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2016
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Artrosentez = Arthrocentesis ; Enjeksiyonlar = Injections ; Hyalüronik asit = Hyaluronic acid ; Klinik protokoller = Clinical protocols ; Tedavi = Treatment ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint ; Temporomandibular eklem hastalıkları = Temporomandibular joint disorders

Özet:
Temporomandibular eklem (TME) rahatsızlıkları toplumda yaygın olarak görülmektedir. Yapısal ve fonksiyonel olarak farklı TME internal düzensizlikleri bulunsa da en sık karşılan düzensizlikler disk deplasmanlarıdır. Bu disk deplasmanlarında görülen en önemli klinik bulgu TME fonksiyonları sırasında meydana gelen ağrıdır. Disk deplasmanları arasında en sık redüksiyonlu ve redüksiyonsuz disk deplasmanları ile karşılaşılır. Bu disk deplasmanlarının tedavisinde günümüze kadar birçok tedavi yöntemi tanımlanmıştır. Fizik tedavi, splint gibi konservatif tedaviler ve artrosentez, intraartiküler enjeksiyonlar gibi minimal invaziv tedaviler en sık uygulanan tedavilerdir. Bu çalışmanın amacı TME redüksiyonlu veya redüksiyonsuz disk deplasmanına sahip hastalarda artrosentez ve hyaluronik asit enjeksiyonu uygulamalarının etkinliğini değerlendirmektir. Çalışmamız redüksiyonlu veya redüksiyonsuz disk deplasmanına sahip toplam 90 hasta, 116 eklemden oluşmaktadır. Hastalar redüksiyonlu (Grup I) ve redüksiyonsuz disk deplasmanına (Grup II) göre iki gruba ayrılmıştır. Bu iki grupta uygulanan tedavi metoduna göre üç alt gruba ayrılmıştır. Grup I'deki hastalar; Grup Ia hyaluronik asit enjeksiyonu, Grup Ib artrosentez+HA uygulanan, Grup Ic'de herhangi bir tedavi uygulanmayan kontrol grubu hastalarından oluşmaktadır. Grup II'deki hastalar; Grup IIa hyaluronik asit enjeksiyonu, Grup IIb artrosentez+HA uygulanan, Grup IIc herhangi bir tedavi uygulanmayan kontrol grubu hastalarından oluşmaktadır. Hastaların yaş, cinsiyet, semptomlarının ne kadar süredir mevcut olduğu (6-12 ay, ˃12 ay), preoperatif ve postoperatif 6. ay klinik verileri kaydedilmiştir. Değerlendirilen klinik parametreler; hastaların çene fonksiyonları dışında duyduğu ağrı şiddeti, hastaların çene fonksiyonları sırasında duyduyları ağrı şiddeti, maksimum ağız açıklığı, hekim yardımıyla meydana gelen maksimum ağız açıklığı, eklem sesleri,  çiğneme etkinliği, tedavi etkinliği, tedavi tölere edilebilirliği ve hastaların yaşam kalitesidir. Tüm hastalar uygulanan tedavilerin ardından altı ay takip edilmiştir. Artrosentez+HA uygulaması ve HA enjeksiyonunun ağrıyı azaltmada etkili yöntemler olduğu belirlenmiştir. Çalışma sonuçlarına göre artrosentez+HA ve HA uygulamalarının TME internal düzensizliklerinin tedavisinde etkili yöntemler olduğu belirlenmiştir. Bu tedavilerin eklem sesleri dışındaki diğer klinik parametrelerde iyileşme sağladığı görülmüştür. Artrosentez+HA uygulamasının klinik parametreler üzerinde HA uygulamasına göre daha etkili ve başarılı olduğu belirlenmiştir. Tedavi uygulanmayan kontrol gruplarında ise klinik parametrelerde zamana bağlı olarak iyileşme gözlenmemiştir. Ek olarak semptomların süresi ve klinik parametreler arasında korelasyon olduğu ve semptomların süresinin ˃12 ay olduğunda uygulanan tedavinin başarısının azaldığı tespit edilmiştir. 
Sonuç olarak TME disk deplasmanlarının tedavisinde artrosentez+HA ve HA enjeksiyonu uygulamalarının başarılı tedavi yöntemleri olduğu, artrosentez+HA uygulamasının sadece HA enjeksiyonuna göre klinik parametreler üzerinde daha etkili olduğu belirlenmiştir. TME disk deplasmalarına bağlı semptomlar başladığında hastaların vakit kaybetmeden tedaviye başlamaları gerektiği tespit edilmiştir.

Abstract:
Temporomandibular joint (TMJ) disorders are frequent in the community. Although there are different structural and functional internal derangements of the TMJ, the most frequently encountered derangements are disc displacements. The most important clinical finding in these disc displacements is pain that occurs during TMJ functions. The most commonly encountered disc displacements are disc displacements with or without reduction. Many different methods have been described in the treatment of these disc displacements until today. Conservative treatments such as physical therapy and splinting and minimally invasive surgeries such as arthrocentesis and intra-articular injection are the most commonly used treatments. The aim of this study was to assess the efficacy of arthrocentesis and hyaluronic acid injection in patients exhibiting TMJ disc displacement with or without reduction. 90 patients (116 joints) exhibiting TMJ disc displacement with or without reduction were included in the study. The patients were divided into two groups: disc displacement with reduction (Group I) and disc displacement without reduction (Group II). These two groups were divided into three subgroups according to the treatment method applied. Group I consisted of Group Ia (hyaluronic acid injection), Group Ib (arthrocentesis + HA) and Group Ic (or control group) (no medication). Group II consisted of Group IIa (hyaluronic acid injection), Group IIb (arthrocentesis + HA) and Group IIc (or control group) (no medication). The age, gender, duration of symptoms (6-12 months and ˃12 months), and preoperative and 6-month postoperative clinical data were recorded for the patients. The clinical parameters evaluated are severity of pain experienced by patients except for TMJ functions, severity of pain experienced by patients during TMJ functions, maximum mouth opening, maximum mouth opening formed with the help of a physician, joint sounds, chewing efficacy, treatment efficacy, treatment tolerability, and quality of life of patients. All the patients were followed for six months after the treatment applied. Arthrocentesis+HA application and HA injection were determined to be effective methods for reducing pain. According to the results of the study, arthrocentesis+HA application and HA injection were found to be effective methods for the treatment of internal derangements of the TMJ. It was seen that these treatments improved the other clinical parameters except for the joint sounds. It was found that arthrocentesis + HA application was more effective and successful than HA injection on clinical parameters. Clinical parameters did not improve with time in the control groups (no medication). In addition, it was detected that there was a correlation between duration of symptoms and clinical parameters and that the success of treatment was reduced if the duration of the symptoms was ˃12 months. 
Consequently, it was determined that arthrocentesis + HA application and HA injection were successful methods in the treatment of TMJ disc displacements and that arthrocentesis + HA application was more effective than HA injection on clinical parameters. It was found that patients should start treatment without any delay when the symptoms associated with TMJ disc displacements begin.