Anaokuluna giden ve gitmeyen erken çocukluk dönemindeki çocukların dil gelişimi ile ilgili becerilerin incelenmesi
Investigation of language development of prescool children who were attending preschool and were not
Yazar: SEMA SEÇİLMİŞ
Danışman: PROF. DR. NERGİS GÜVEN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1996
Konu: Ev Ekonomisi = Home Economics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anaokulları =   ; Anaokulları = Kindergartens ; Dil gelişimi = Language development

Özet:
Bu araştırma, anaokuluna devam eden ve devam etmeyen 37-72 aylar arası çocukların dil gelişimlerinin eğitsel tamlama ölçekleri ile (Portage Erken Çocukluk Dönemi Eğitim Programı Kontrol Listesi) değerlendirilmesi ve üst, orta ve alt sosyo-ekonomik düzeydeki normal çocukların bu teknik yaklaşım ile dil gelişim alanındaki becerilerinin incelenerek uygun eğitim programlarının önerilmesi amacı ile planlanmış ve yürütülmüştür. Araştırma, 37-48 aylar, 49-60 aylar, 61-72 aylar arasındaki 5 Özel anaokuluna, (Önokul Yeşil Çizgi, Aykan Anaokulu, Güven Yuva, Ükadım Yuva, Liz Teyze Yuva) devam eden 150 çocuk ile 5 Kurum anaokuluna (Kalkınma Bankası Anaokulu, Karayolları Anaokulu, Şekerbank Anaokulu,Demiryolları Anaokulu, Dışişleri Anaokulu) devam eden 150 çocuk olmak üzere toplam anaokuluna giden 300 çocuk ve 3 Ana Çocuk Sağlığı (AÇS) merkezlerine (2 nolu Akdere, 4 nolu Dikmen, 8 nolu Demetevler) başvuran anaokuluna gitmeyen 162 çocuk olmak üzere toplam 462 çocuk örnekleme alınmıştır. Bu örneklem grubunun 23 1 'ini kız ve 23 1 'ini erkek çocuklar oluşturmuştur. Bu örneklem grubunda alınan çocukların okul ve semt düzeyleri gözönünde bulundurularak ailelerinin sosyo-kültürel ve ekonomik düzeyleri birbirine yakın seçilmiştir. Özel anaokuluna giden çocukların aileleri üst, kurum anaokuluna giden çocukların aileleri orta ve AÇS merkezlerine başvuran anaokuluna gitmeyen çocukların aileleri ise alt düzey olarak seçilmiş ve bu araştırmaya alınmıştır. 192Portage Erken Çocukluk Dönemi Programı Kontrol Listesinin 37- 72 aylar arasındaki çocuklara dil gelişimi bölümünün uygulanması sonucu elde edilen bulguların istatistiksel analizinde ki-kare testi ve basit korelasyon analizi kullanılmış ve bulgular bölümünde tablolar ve şekiller olarak gösterilmiştir. Yapılan bu araştırma sonucunda, 37-72 aylar arasındaki Özel ve Kurum anaokullarına devam eden çocukların başarı düzeyleri arasında anlamlı farklar bulunmamıştır. Ancak AÇS merkezlerine başvuran anaokuluna gitmeyen aynı aylar arasındaki çocukların basan düzeyleri, anaokuluna giden çocukların basan düzeyleri arasındaki farklar önemli bulunmuştur. Araştırma sonuçlan, cinsiyet farklılığı açısından incelenen yüzde dağılımlarında kız çocukların, erkek çocuklara oranla daha başarılı oldukları saptanmıştır. Ancak bu basan oranındaki farklar değerlendirmeye alınacak kadar önemli oranlarda değildir. Araştırmaya alman 37-48 aylar arasındaki çocukların "Hikayede sonra ne oldu?" (Madde 155) sorusunu cevaplar davranışında istatistiksel analiz sonucunda kurumlar arası fark önemsiz bulunmuştur (p > 0.05). Araştırmaya alman 37-48 aylar arasındaki çocukların "Oynarken izin ister? (Arkadaştan)" (Madde 156) davranışında istatistiksel analiz sonucunda kurumlar arası fark önemli bulunmuştur (p < 0.05). 193Yine aynı aylar arasındaki "5 dakika süre ile hikaye anlatır." (Madde 161) davranışında yapılan analiz sonucunda kurumlar ve cinsiyetler arası fark çok önemli bulunmuştur (p < 0.05). Araştırmaya alman 37-48 aylar arasındaki çocukların "Sıra bekler." (Madde 166) davranışında yapılan analiz sonucunda kurumlar arası fark önemli (p < 0.05) cinsiyetler arası fark ise önemsiz bulunmuştur (p > 0.05). Araştırmaya alman aynı aylar arasındaki çocukların "İstenildiğinde 3 rengi isimlendirir" (Madde 170) ve "Kare, daire, üçgeni isirnlendirir" (Madde 171) davranışlarında yapılan analiz sonucunda kurumlar arası fark çok önemli bulunmuştur (p < 0.05). Araştırmaya alman aynı aylar arasındaki çocuklar "Geçmiş zaman ifade kullanır." (Madde 176) ve "Gelecek zaman ifade kullanır." (Madde 184) davranışlarının analiz sonucunda ise kurumlar ve cinsiyetler arasındaki fark önemli bulunmuştur (p > 0.05, p < 0.001). Araştırmaya alman 49-60 aylar arasındaki çocukların "Resimsiz hikayeleri anlatır." (Madde 200) davranışında analiz sonucu kurumlar arası fark önemli (p < 0.05), cinsiyetler arası fark önemsizdir (p > 0.05). Araştırmaya alınan 49-60 aylar arasındaki çocukların "İki kelimenin kafiyeli olup olmadığım söyler." (Madde 202) davranışının analizi sonucunda kurumlar arası fark çok önemlidir (p < 0.05). 194Araştırmaya alman 61-72 aylar arasındaki çocuklar "Adresini söyler." (Madde 206) ve "Telefon numarasını söyler." (Madde 207) davranışlarının analizi sonucunda kurumlar ve cinsiyetler arası fark önemli bulunmuştur.( p< 005) Araştırmaya alınan 61-72 aylar arasındaki çocukların "Bana tersini söyle." (Madde 215) davranışında yapılan analiz sonucunda kurumlar ve cinsiyetler arası fark önemlidir (p < 0.05). Araştırmaya alman 61-72 aylar arasındaki çocukların "Dün ve yarını kullanır" Madde 217 davranışının istatistiksel analiz sonucunda kurumlar ve cinsiyetler arası fark önemlidir (p < 0.05; p < 0.005). 195

Abstract:
The aim of this study was to evaluate language development between 37-72 month ages children according to Educational Diagnosis Scales (Portage Early Childhood Education Programs Control List) and also investigated language development abilities of normal children who were chosen from different educational status and socio-economic levels. The sample group of this study was included total 462 children who were between 37-48 month, 49-60 month and 61-72 month ages children. While 300 children were attended preschool education programs, 162 children were not attended any preschool education programs. 23 1 girls and 23 1 boy were in the sample group. According to children's living areas and their schools placements their parents socio-culturel and economic levels were chosen equally same. For this study; the parents who were their children attended to the special preschools were chosen from high socio-economic level, and the parents who were their children attended to the regular preschools were chosen from middle socio-economic level and the parents who were their children not to attended any preschool education program were chosen from lower socio economic level. The data were collected with using Portage Language Development Control list and analysed through the more appropriate statistical tests. The results were shown within the tables and figures. 196At the end of this study; according to the results the differences between 37-72 month ages children who were attended to the special and regular preschool education programs were not found significantly important (p > 0.05). However, the differences between 37-72 month ages children who were not attended any preschool education programs and the children who were attended to the preschool education programs were found significantly important (p < 0.005). The results which were maintained from the gender differences showed that the girls were more succeed rather than boys. But these differences which were related success level were not found important, that's children's why they were not taken into consideration. 197