İnternet dolayımında müzikal içeriğin yeni üretim biçimleri: Âşık Mahzuni Şerif örneği
New form of production of musical content on the internet: The example of Âşık Mahzuni Şerif
Yazar: SONGÜL GÜNDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. SERDAR ERKAN
ANKARA MÜZİK VE GÜZEL SANATLAR ÜNİVERSİTESİ / Müzik ve Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzikoloji Ana Bilim Dalı / Müzikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Müzik = Music
Dizin: Dolayımlama = Mediation ; Halk müziği = Folk music ; Medyalararasılık = Intermedia ; Medyatikleşme = Mediatization ; Müzikoloji = Musicology ; Yeni medya = New media

Özet:
Endüstri devrimiyle başlayan geleneksel yaşam tarzlarının dönüşümüyle beraber, âşıklık geleneğinin dönüşümünün ele alındığı bu çalışmada: modern dönemin bir ürünü olarak teknolojinin gelişmesiyle, geleneksel olanın nasıl desteklenerek modernleştiği; kentin olanaklarına ihtiyaç duyan insanların, kırsaldan kente göçü nasıl ve neden gerçekleştirmiş oldukları ve kitle iletişim araçlarıyla beraber toplum yapısında nasıl belirgin dönüşümler yaşandığı kuramsal ve kavramsal bağlamda önemle vurgulanmaktadır. Dolayısıyla, geleneksel yaşam tarzlarını dönüştüren iletişim ve etkileşimlerde meydana gelen teknolojik gelişmelerin; zaman ve mekânın birbirinden ayrışmasının, nasıl da yeni dünyalara geçiş yapabilmeyi ve bu anlamda dünya ile bağlantı kurmayı olanaklı hale getirdiğine açıklık getirilmiştir.
Çalışmanın ilk bölümünde öncelikle gelenek, modern ve post-modern olarak anılan toplumsal değişim süreçlerinin niteliklerine yer verilerek tarihsel bir panorama sunulmaktadır. Yüz yüze etkileşim ortamları geleneksel yapıların sınırlı çerçeveleriyle sınırlandırılırken; tüm bu gelişmelerin bir sonucu olarak kitle iletişim araçlarının etkin olduğu etkileşim ortamlarında ise bu yapılara daha özgür alanlar sunularak geleneklerin yerel unsurlarından bağlamsızlaşması sağlanmaktadır. Bu bağlamsızlaşma, iletişimlerin yüz yüze etkileşim ortamlarında değil de çeşitli enformasyon araçları üzerinden gerçekleşmesi doğrultusunda gerçekleştirilmekte ve insanların günlük yaşamlarında etkileşime geçemeyecekleri zaman ve mekân anlamındaki uzak insanlarla etkileşim kurmaları sonucu olay ve olguları bu sınırsallıklardan ayrı ayrı düşünülebilecek birer olgu haline getirmektedir. Bu tür etkileşimlerin de kültürün medyatikleştiğini işaret etmesi yönüyle çalışmanın ilk bölümünde medya ve kültür ilişkisi bağlamında açıklanmaktadır. 
Medyanın kültürel bir fenomen olarak âşıklık geleneği ile ilişkisine yer verilen ikinci bölümde ise müziğin kayıt araçlarıyla kaydedilmesi ve bu süreci destekler nitelikte radyo, televizyon, internet gibi çeşitli görsel-işitsel medya araçlarının âşıklık geleneğini yerel bağlamından kopararak yine bu araçlar vasıtasıyla aktarımlarının sağlandığı yeni etkileşim ortamlarında gerçekleşen yeniden bağlamsallaştırılmalar üzerinde durulmaktadır. Eserlerin üretildiği şeklinden farklı bir bağlamda; aynı veyahut farklı biçem ya da anlamda yeniden bağlamsallaştırılması arasındaki bu süreç geleneğin dolayımlanmasını ifade etmektedir.  Dolayısıyla müziğin sözlü kültür ortamından diğer kültür ortamlarına aktarımı sırasında müziğin anlamı, icra alanı, alıcı konumundaki kişi ya da toplumların algılama biçimleri dönüşmektedir. Bu durumun en belirgin örnekleri ise özellikle internetin bir uzantısı olarak sosyal paylaşım platformlarındaki dolayım örneklerinde görülmektedir. Çalışmada âşıklık geleneğinin sosyal paylaşım platformlarındaki dolayımları; Youtube, TikTok, Instagram ve Facebook platformları üzerinden ifade edilmektedir.  
Son olarak, tüm bu tarihsel panaroma ve âşıklık geleneğinin öncüleri medyada aktif görünüme sahip olan âşıkların medyada yaşadığı dönüşümler Âşık Mahzuni Şerif Örneklemi üzerinden Mahzuni'nin hem monolojik medya dönemi hem de özellikle sosyal mecralardaki dolayıma giren çeşitli görünümleri üzerinden ifade edilmektedir. Bu çalışma Mahzuni Şerif'in medya içerisindeki görünümüne, sosyolojik ve tarihsel boyutta getirdiği açıklamalarla bilimsel sistem içerisinde yer bulmayı hedeflemektedir.

Abstract:
These achievements discuss the transformation of the minstrel tradition as the traditional lifestyles that started with the industrial revolution were consumed: how the traditional was supported and modernized with technological developments as a product of the modern age; It is emphasized with theoretical and conceptual comprehensive importance that how and why people who need urban opportunities migrate from travel to the city and how the social structure of togetherness with mass media has undergone a significant transformation. hence technological developments in communications and communications that transform traditional lifestyles; The separation of time and space is structured in such a way that it becomes possible to transition to the new world and, in this sense, to separate the connection with the world.
In the first part of the study, a traditional panorama of the features of social changes called traditional, modern and post-modern is presented. While face-to-face interaction environments are limited by the boundaries of traditional structures; As a result of all these developments, in transmission environments where mass media are active, freer spaces are provided to these structures and de-environment is achieved from non-local ones. This disconnection is carried out through various information tools, not in face-to-face interaction environments, and the events and phenomena of distant people interacting, which are time and location indicators where people cannot interact in their daily lives, become phenomena that can be considered separately from these boundaries. Indicating that such interactions have become massively mediatized, the first part of their parts explains relations with media and culture.
In the second part, which is devoted to the relationship of the media with the minstrelsy program as a cultural phenomenon, the focus is on recording with recording tools and recontextualizing the quality of this process in new environments where various audio-visual media tools such as radio, television, and the internet stop operating the minstrelsy regime locally and enable these tools to operate again. In a context different from the ways in which the works are produced; It refers to the mediation of this process between the same or different styles or complete recontextualization. Therefore, during the transfer of music from the oral cultural environment to other cultural environments, the meaning of the music, the field of performance, and the perception styles of the recipient people or societies are transformed. The most obvious examples of this situation are seen in the mediation examples on social sharing platforms, especially as an extension of the internet. In the study, the mediations of the minstrelsy tradition on social sharing platforms; It is expressed through YouTube, TikTok, Instagram and Facebook platforms.
In summary, the transformations experienced by the minstrels, who are active in the evidence of this entire financial panorama and minstrel tradition, are expressed through the Âşık Mahzuni Şerif Sample, through Mahzuni's various appearances, both in the monologic media period and especially in social media. This study aims to find a place in the standard system with explanations about Mahzuni Şerif's appearance, warmth and current dimensions in the media.