Disiplinlerarasılık bağlamında çeviribilim ve etnometodoloji: Amin Maalouf'un eserlerinde 'melez' kimlikler
Translation studies and ethnomethodology in the context of interdisciplinarity: 'Hybrid' identities in the works of Amin Maalouf
Yazar: HÜLYA YILMAZ
Danışman: PROF. DR. FÜSUN ATASEVEN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Batı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Batı Dilleri ve Edebiyatı = Western Linguistics and Literature ; Mütercim-Tercümanlık = Translation and Interpretation
Dizin: Disiplinlerarası = Interdisciplinary ; Etnometodoloji = Ethnmethodology ; Kimlik = Identity ; Maalouf, Amin = Maalouf, Amin ; Melez kimlik = Hybrid identity ; Melez kültür = Hybrid culture ; Çeviri = Translation ; Çeviri bilim = Science of translation

Özet:
Günümüzde melez kimliğini, eserlerine yansıtan çok sayıda yazar vardır. Söz konusu yazarlar, çokkültürlü ve çokdilli bir dünyayı hedefleyen toplumların temsilcileri gibidirler. Onların kullandığı dil, ikili kimliklerinin gerilim alanıdır adeta, çünkü dil kimliğin en önemli parçasıdır. Bu çalışma, disiplinlerarasılık bağlamında çeviribilimin etnometodoloji alanıyla kurabileceği ilişkileri vurgulayarak, etnometodolojik yöntemler çerçevesinde ve çeviribilim bakış açısıyla Amin Maalouf'un Doğu'dan Uzakta adlı romanında 'kimlik' ve 'aidiyet' kavramları bağlamında yazarı niteleyen çokkültürlülük ve melezlik olgularının yazıda izlerini sürmeyi hedeflemektedir. Etnometodolojinin amacı günlük olguların belli bir etkileşim içinde üretilme biçimini incelemek, çözmektir.  Çeviribilim bağlamında Berman'ın söyleminde 'deneyim olarak yabancı olana bakış', 'öteki'nin kabulü, kavranması' gibi kavramlar ve sömürgecilik sonrası söylemde kimlik inşası sürecinde yaşanan dönüşüme çeviri olarak bakılması, 'Şarkiyatçılık', 'melezlik', 'muğlaklık', 'üçüncü alan', 'kimlik' ve 'aidiyet' gibi tartışılan kavramlar, Maalouf'un eserlerinde yapacağımız etnometodolojik çalışmada ele alacağımız temel kavramlar olacaktır. Sömürge ve sömürgecilik sonrası dönemlerinin kişiler üzerindeki psikolojik etkileri, çalışmamızda, kimliğin inşası sürecini etkilemesi bağlamında önemlidir ve bu konuda etnopsikiyatri alanında yapılan araştırmalar dikkate alınacaktır. 
Melez kimlikli bir yazar olan Amin Maalouf'un, aidiyetlerinin toplamından kaynaklanan çokkültürlülük ve çokdillilik özelliklerini eserlerinde görebiliyoruz. Zaman içinde dönüştürülmüş/evrilmiş/ çevrilmiş olan kimliğinin izlerini eserlerinde nasıl açığa çıkarabiliriz? Sömürgecilik sonrası incelemelerin ortaya koyduğu psikolojik etkiler yazıya nasıl yansımıştır? Melezliği bir zenginlik olarak gören Maalouf'un dilsel üretimle olan ilişkisini nasıl değerlendirebiliriz? Tüm bu sorular bağlamında, özellikle melez kişilerde, kimlikler arasındaki gelgitlerin, dönüşümlerin mecazi anlamıyla bir çeviri deneyimi, bir eğretileme olarak görülmesini ve o bağlamda ele alınmasını sağlamak üzere çeviribilim, sömürgecilik sonrası söylem ve etnopsikiyatri alanları arasında düşünce boyutunda bağlar vurgulanacaktır.

Abstract:
Today, there are quite a number of writers, who reflect their hybrid identity upon their works. These writers are in a sense the representatives of the societies that aim at achieving a multicultural and multilingual world. As language is the most significant part of identity, their language use is, in a manner, the area of tension between these two identities. Underscoring the potential relations between translation studies and ethnomethodology within the context of interdisciplinarity, this study aims at tracing back the notions of multiculturalism and hybridity that define Amin Maalouf in the scope of 'identity' and 'belonging' in the case of Doğu'dan Uzakta (Ports of Call). The key concepts to be dwelt upon in this ethnomethodological study on Maalouf's works are the 'experience of the foreign', 'recognition and acknowledgement of the other' in Berman's terms within the context of Translation Studies, the transformation in the process of construction of identity regarded as 'translation' in postcolonial discourse, 'Orientalism', 'hybridity', 'ambiguity', 'the third space', 'identity' and 'belonging'. The psychological effect of the colonial and postcolonial periods on persons is significant in our study in terms of its role in the construction of identity.

The multicultural and multilingual qualities of Amin Maalouf as an author with a hybrid identity resulting from the totality of his belongings can be observed in his works. How can we reveal the traces of his identity that was transformed / evolved / translated over time in his works? How did the psychological effect presented in postcolonial studies reflect on writing? In the context of these questions, intellectual links between translation studies, postcolonial discourse and ethno-psychiatry will be underlined in order to ensure that the tides between and the transformations of the identities of hybrid personalities are addressed and studied as an experience of translation as a metaphor.