Fransız işgali sonrasında Osmanlı ülkesine sığınan Cezayir muhacirleri (Anadolu ve Suriye bölgeleri)
Algeria immigrants who took refuge in the Ottoman country after the French occupation (Anatolian and Syria regions)
Yazar: FOUAD BENDRIMIA
Danışman: DOÇ. DR. HALİDE ASLAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı / İslam Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Din = Religion ; Tarih = History
Dizin: Cezayir = Algeria ; Fransız işgali = French distraction ; Göçler = Migrations ; Göçmenler = Emigrants ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; İstihdam = Employment

Özet:
Cezayir göçü olgusu dünyanın eski dönemlerden itibaren tanık olduğu en önemli konulardan biri sayılmaktadır. XIX .yüzyılın başından beri işgallere ve sömürgeciliğe paralel olarak önemli göçler gerçekleşmiştir. Osmanlı Devleti ilgili göçlere ev sahipliği yapan en büyük ve belirgin alanlardan biridir, Osmanlı sathında yaşanan hareketlerde çıkış noktası kaybedilen Osmanlı toprakları, varış adresi ise diğer Osmanlı illeridir. Bu bağlamda Cezayir yitirilen Osmanlı yurdu içinde önemli bir konumda olmuş, bölge halkı çeşitli nedenlerle vatandan ayrılarak Osmanlı Devletin diğer parçalarına gitmeye mecbur hissetmiştir.
Cezayirliler, Fransızlar tarafından ortaya konan çeşitli katı tutumlarla karşılaşmışlardır. Ancak katı tavırlar ve sert politikalar, yasal ve yasal olmayan gizli yollarla göç eden Cezayirlilerin çoğunu yıldırmamış, göç hareketini engellememiştir. Öte yandan Osmanlı Devleti vaizler ve temsilciler yollama, Arapça gazete ve dergilerin Cezayir'e sokulması benzeri birtakım kanallarla resmi propaganda çerçevesinde hicreti desteklemiş ve teşvik etmiştir. Bu çerçevede tarikatlar ve İslam birliği düşüncesi geniş ölçekte ve aktif bir şekilde kullanılmıştır.
Osmanlı Devleti ve Batılı devletlerin temsilcilikleri, bilhassa Fransız Konsoloslukları arasındaki çatışmanın doğası, Cezayirlilerin birlik ve bütünlüğünü, Osmanlı vatandaşı olup olmaması durumunu etkilemiştir. Gerek Osmanlılar gerekse Avrupalılar değişik imtiyazlar vererek muhacirleri yanına çekmeye çalışmıştır. Bu rekabet, Cezayirlilerin iki gruba ayrılmasına yol açmıştır. Bir kısım, Osmanlı yanlısı olurken diğer grup Fransız taraftarı olmuştur. Osmanlı ve Fransız makamları arasında göçmenlere dair problemlerin çözülmesi için imzalanan antlaşmalara ve uzlaşıların kayda değer bir yararı olmamıştır. İhtilaflar, Osmanlı Devleti'nin yıkılmasına ve bölgenin haritasının yeniden belirlenmesine dek sürmüştür.
Cezayirli muhacirler Osmanlı toplumuna uyum sağlamıştır. Göçmenlerin durumları Osmanlı Devleti'nin genel koşulları ile bağlantılı bir şekilde değişip dönüşmüştür. Yeni coğrafyalarında farklı sorunlarla karşılaşan Cezayirliler, anavatanlarına dönük birtakım tutumlar benimsemiş,Osmanlı devlet ve cemiyetine çeşitli katkılar sunmuştur.

Abstract:
The phenomenon of migration to Algeria is considered one of the most
important issues that the world has witnessed since ancient times. Since the
beginning of the 19th century, important migrations have taken place in parallel with
the occupations and colonialism. The Ottoman Empire is one of the largest and
prominentare as that hosted the relevant migrations. Thes tarting point of the
movements on the Ottoman surface is the lost Ottoman lands, and the destination is other Ottoman provinces. In this context, Algeria had an important position in the
lost Ottoman homeland, and the people of the regionfelt compelled to leave their
homeland for various reasons and go to the rparts of the Empire.
Algerians faced a variety of hard positions put forward by the French.
However, strict attitudes and harsh policies did not determost Algerians who
migrated secretly, legally and illegally. did not prevent immigration.
On the other hand, the Ottoman Empiredid not send preachers and
representatives, Its upported and encouraged the hijra with in the frame work of official propaganda through some channels such as the introduction of Arabic news
papers and magazines into Algeria. In this frame work, sects and the idea of Islamic
unity have been widely and actively used.
The nature of the conflict between the Ottoman Empire and the
representations of Western states, especially the French consulates affected the unity
and integrity of Algerians, whether they were Ottoman citizensor not. Both Ottomans
and Europeans tried to attract immigrants by giving different privileges. This
rivalryled to the separation of Algerians in to two groups. While some were pro-Ottoman, the other group was pro-French. The agreements and reconciliations signed
between the Ottoman and French authorities to solve the immigration problems did not have any significant benefit. Disputes continued until the collapse of the Ottoman
Empire and there definition of the map of the region. Algerian immigrants adapted to
Ottoman society. The situation of the immigrants changed and transformed in connection with the general conditions of the Ottoman Empire, they faced several problems, and at the same time, they had a lot of contributions to the Ottoman empire. They also had attitudes towards their mother country, Algeria.