Ön çapraz bağ tamiri sonrası uygulanan rehabilitasyon programı kapsamında alt ekstemite kaslarının elektromiyografik aktivitesindeki gelişmenin kuvvet, propriosepsiyon ve fonksiyonel kapasite ile ilişkisi
The relationship between the EMG activity of the lower extremity muscles and strength, proprioception and functional capacity during the rehabilitation period following ACL reconstruction
Yazar: SALİM MURAT KADAĞAN
Danışman: DOÇ. DR. UFUK ŞEKİR
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Spor Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology ; Spor = Sports

Özet:
ÖZETBu çalışma ile ön çapraz bağ (ÖÇB) tamiri yapılan hastalarda sportif aktivitelere özgü bazı fonksiyonel aktiviteler esnasında alt ekstremite kas elektromiyografik (EMG) aktivitelerinin, rehabilitasyon süreci boyunca kuvvet, fonksiyonel ve proprioseptif kazanımlar ile olan ilişkisini inceleyebilmeyi amaçladık.Çalışmaya 18?36 yaşları arasında (ortalama yaş = 26,4±5,7) ön çapraz bağ yaralanma (ÖÇB) hikâyesi olan 10 gönüllü erkek denek ve herhangi bir diz yaralanma öyküsü olmayan gönüllü 10 erkek denek (ortalama yaş= 25,0±4,0), kontrol grubunu oluşturmak üzere katıldı. Her iki gruba dâhil olan deneklerin diz muayeneleri, diz eklemi kas kuvvet değerleri (izometrik kas kuvveti ve izokinetik konsantrik kas kuvveti) propriosepsiyon ölçümleri (tek bacak denge, eklem pozisyon hissi), fonksiyonel aktivite kapasiteleri (tek adım sıçrama, 3 adım sıçrama ve 6 m sıçrama zamanı) alt ekstremite 8 farklı kas grubunun 9 farklı fonksiyonel aktivite esnasındaki EMG ölçümleri ameliyattan önce, ameliyattan 2 ve 4 ay sonra değerlendirildi.Diz muayenesinde dönemler arasında anlamlı bir fark bulunmadı (p>0.05). İzometrik quadriseps kas kuvveti, cerrahi sonrası kontrol grubuna göre daha düşük değerlere sahipti (p<0.01). Hamstring izometrik kas kuvveti 2. ayda cerrahi öncesine göre daha düşüktü (p<0.05). 60°/sn açısal hızda quadriseps konsantrik kas kuvveti ameliyat öncesine göre 2. ve 4. ayda daha düşüktü (p<0.05). Kontrol grubu ile kıyaslandığında 60°/sn, 180°/sn ve 300°/sn açısal hızlardaki quadriseps kas kuvveti 2. ve 4. ayda daha düşük değerlere sahipti (p<0.01). Ameliyat sonrası proprioseptif testlerden olan 20°' de pasif eklem pozisyon hissi testinde 4. ayda hem cerrahi öncesi hem de 2. aya göre anlamlı bir düzelme gözlendi (p<0.05). Diğer proprioseptif test olan tek bacak denge testinde, 4. ayda hem cerrahi öncesi hem de 2. aya göre anlamlı bir düzelme gözlendi (p<0.05). Fonksiyonel aktivite değerlendirme testlerinden olan tek adım sıçrama testinde 2. ayda ameliyat öncesine göre anlamlı düşüş görüldü (p<0.05). Fakat bu düşüşün 4. ayda ortadan kalktığı görüldü (p>0.05). Fonksiyonel aktiviteler sırasında yüzeyel EMG ölçümleri yapıldı. Ameliyat öncesi döneme göre ameliyattan sonra 2. ayda 5 farklı fonksiyonel aktivite sırasında rektus femoris kas aktivite düzeyi düşük bulundu (p<0.05). Ameliyat sonrası 4. ayda sadece sıçrama aktivitesi esnasında rektus femoris kas aktivite düzeyi düşük bulundu (p<0.05). Vastus medialis ve vastus lateralis kas aktivite düzeyleri ameliyattan 2 ay sonra rektus femoris kas aktivitesine benzer şekilde hemen tüm fonksiyonel aktiviteler esnasında kontrol grubu ile karşılaştırıldığında daha düşük bulundu (p<0.05). Ameliyattan sonra 4. ayda statik fonksiyonel aktiviteler arasında olan yürüme, merdiven çıkma, merdiven inme ve squat gibi aktivitelerde diz ekstansör kas aktivitesinde 2. aya göre bir artış oldu ve kontrol grubu değerlerine ulaştı. Fonksiyonel aktiviteler sırasında alt ekstremite kaslarında EMG değişimi ile kuvvet, propriosepsiyon ve fonksiyonel testlerin değişimi arasındaki korelâsyon incelendiğinde; yürüme (r¬=0.68), çift squat (r¬=0.84), maksimum ileri doğru sıçrama (r¬=0.77) ve aşağıdan yukarı doğru sıçrama (r¬=0.85) aktiviteleri sırasında tibialis anterior aktivitesinde azalma ile 20° aktif açı bulma testindeki düzelme arasında ilişki tespit edildi. Çift squat aktivitesi esnasında semitendinosus kas aktivitesindeki azalma ile quadriseps 60°/sn (r¬=0.68) ve 300°/sn (r¬=0.72) açısal hızlardaki konsantrik kuvvet kaybı arasında ilişki tespit edildi. Yürüme aktivitesi sırasında da gastroknemius medialis kas aktivitesindeki artışın 70°'de pasif açı bulma propriosepsiyon testi ile korale olduğu görüldü.Genel anlamda, çalışmamızın da asıl hedefi olan ön çapraz bağ tamiri sonrası alt ekstremite kaslarının EMG ölçümleri ile kuvvet, propriosepsiyon ve fonksiyonel kapasite arasında uygun bir korelâsyonun olmadığını söylemek mümkündür.Anahtar Kelimeler: Ön çapraz bağ; Elektromiyografi; Propriosepsiyon; Fonksiyonel aktiviteler

Abstract:
SUMMARYThe aim of this study was to investigate the relationship between electromyographic activity of the lower extremity muscles and power, functional and proprioceptive regains in patients who underwent anterior cruciate ligament reconstruction.The study population comprised of 10 males between the ages of 18-36 with ACL injury (mean age = 26, 4±5, 7). In addition, 10 healthy male volunteers without any ACL injury (mean age =25.0±4.0) were included to compose the control group. Knee joint examination, quadriceps and hamstring muscle strength measurement (isometric and isokinetic concentric muscle strength), proprioception evaluation (single leg balance, joint position sense), functional activity capacity measurement (single step jump, three step jump, and 6 metre jump time), and EMG measurements from the 8 different muscle groups of the lower extremity during 9 functional activities were carried out before, following 2 and 4 months of the ACL reconstruction.No significant differences were found in the knee examination parameters during the three time periods (p>0.05). The isometric quadriceps muscle strength in the study group was found to be lower than the control group (p<0.01). Hamstring isometric muscle strength was lower during the 2. month post surgery as compared to pre-surgery (p<0.05). Isokinetic concentric quadriceps muscle strength at 60°/sec angular velocity exhibited lower values during the 2 and 4 month follow-up period (p<0.05). In comparison with the control group, isokinetic quadriceps strength at 60°/sec, 180°/sec and 300°/sec angular velocities showed lower values in the 2 and 4 month post-op period (p<0.01). Passive joint position sense evaluation for 20° angle displayed an improved result at the 4 month post-op evaluation as compared to the pre-op and 2 month post-op evaluation (p<0.05). Another proprioception evaluation with the single leg balance test also showed improvements at month 4 as to month 2 and pre-op period (p<0.05). Single step jump test was significantly lower at the second postoperative month when compared to the preoperative period (p<0.05). But this decline disappeared in the 4th postoperative period (p>0.05). Surface EMG measurements were performed during different functional activities. Rectus femoris muscle activity level in 5 different functional activities has been found to be low in the 2nd month postoperative period when compared to the preoperative period (p<0.05). Rectus femoris muscle activity level was lower only during the jumping activity at month 4 (p<0.05). Like the rectus femoris muscle, vastus medialis and vastus lateralis muscle activity levels were lower in the 2nd postoperative month when compared with the control group (p<0.05). In the 4th postoperative month, static functional activities such as walking, going up the stairs, going down the stairs and squatting were improved when compared to the 2nd postoperative month and reached the control levels. The relationship between EMG parameters and strength, proprioception, and functional activities revealed that during walking (r=0.68), double squatting (r=0.84), maximum forward jumping (r=0.77) and upwards jumping (r=0.85) a significant correlation was present between the decrease in tibialis anterior activity and improvement in 20° passive joint position sense. Furthermore, a significant correlation was found between the decline of the semitendinosus muscle activity during double squatting and the loss of quadriceps concentric muscle strength at 60°/sec (r=0.68) and 300°/sec (r=0.72) angular velocities. The increase in the gastrocnemius muscle activity during walking and 70° passive joint position sense test values exhibited also a significant correlation (r=0.70).In general, it is possible to make a conclusion that following an ACL reconstruction a meaningful correlation can not be seen between the EMG findings of the lower extremity muscles and strength, proprioception and functional capacity values.Key Words: Anterior Cruciate Ligament; Electromyography; Proprioception; Functional activities