9-12 aylık bebeklerde demir, çinko, kalsiyum tüketimi
Iron, zinc and calcium consumption of 9-12 months infants
Yazar: HAVVANUR YOLDAŞ ERTAN
Danışman: DOÇ. DR. A. TÜLİN ÖZDEN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pediatrik Temel Bilimler Ana Bilim Dalı / Çocuk Beslenmesi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Demir = Iron ; Emzirme = Breast feeding ; Kalsiyum = Calcium ; Çinko = Zinc

Özet:
Bu çalışma, 9-12 aylık bebeklerin günlük beslenmeleri ile aldıkları demir, çinko ve kalsiyum minerallerinin miktarlarını belirlemek, önerilerle karşılaştırmak ve gruplar arası farklılıkları incelemek amacı ile bir çocuk sağlığı izlem polikliniğinde doğumdan itibaren düzenli olarak izlenen 9-12 aylık 243 bebeğe ilişkin verileri kapsamaktadır. Ailelerin polikliniğe geldikleri gün yapılandırılmış anket formları doldurulup, bebeklerin antropometrik ölçümleri kaydedildi. Besin tüketim formu kullanılarak bebeklerin son 24 saatlik beslenmeleri değerlendirildi. Bu amaçla bebekler için geliştirilmiş bilgisayarlı besin analiz programı (BEBIS) kullanıldı. Tek başına altı ay anne sütü alımı %58'dir. Tamamlayıcı besinlere başlama ortalaması 5,87±0,68 aydır. Bebeklerin %92,6'sı demiri, %18,1'i çinkoyu, %32,9'u kalsiyumu önerilenin altında almaktaydı. Anne-baba yaşı arttıkça bebekler çinko açısından daha yetersiz beslenmekteydi (p<0,05). Çinko alımı yeterli olan grupta, kırmızı et, inek sütü, yumurta ve beyaz peynir tüketim oranı istatistiksel açıdan anlamlı fazla bulundu. Demirin en iyi kaynağı bebe bisküvisi idi, kırmızı et tüketimi çok düşük bulundu. Günlük beslenme ile alınan çinkonun en iyi kaynakları kırmızı et ve inek sütü iken kalsiyumun en iyi kaynakları bebe bisküvisi ve inek sütüydü. Kalsiyum alımı yeterli olan grupta beyaz peynir, yoğurt, inek sütü ve bebe biskivisi tüketim oranı istatistiksel açıdan anlamlı fazla bulundu. Bu çalışma, ülkemizde besin tüketimi konusunda 9-12 aylık bebeklerde yapılan az sayıdaki çalışmalardandır. Uygulamaya ilişkin önemli bulgular içermektedir. Sonuç olarak, bulgularımıza göre ailelerin demir, çinko ve kalsiyum kaynakları konusunda bilgilendirilmeleri ve çocuk beslenmesinde bu minerallerin besinsel kaynakları vurgulanmalıdır. Benzer çalışmalar farklı bölgelerde tekrarlanmalıdır.

Abstract:
This study was designed to determine the quantity of the iron, zinc and calcium minerals that 9-12 months infants took in their daily diet, to compare these values with the recommended ones, and to investigate the differences between groups. The study included 243 infants who regularly followed-up. Families were requested to fill a structured questionnaire in follow-up sessions. The babies? food consumption (24 hours) computerized nutrient analyze program (BEBIS). The exclusive breastfeeding for six months was 58%. All babies, 92.6% had iron below the receommended value, 18.1% for zinc, and 32.9% for calcium. In the group fed with adequate zinc, the consumption rates of red meat, cows? milk, eggs and white cheese were statistically significantly high. The best source of the iron was baby biscuits and the consumption rate of red meat was found to be too low. While the best sources of zinc were red meat and cows? milk, the best sources of calcium were baby biscuits and cows? milk. In the group fed with adequate calcium, the consumption rates of white cheese, yogurt, cows? milk and baby biscuits were high. This is one of the few studies carried out among the babies aged 9-12 months and presents important findings for feeding practices. In conclusion, according to our findings parents ought to be informed about the dietary sources of iron, zinc, and calcium and the importance of the minerals is to be emphasized in child nutrition. Similar studies are to be repeated in various regions of our country.