Hemşirelerde kesici delici alet yaralanmalarını önlemede precede-proceed model temelli simülasyona dayalı deneyimin etkisi
The effect of precede-proceed model based simulation experience in needlestick and sharps injuries among nurses
Yazar: AZİZE KARAHAN
Danışman: PROF. DR. MELEK NİHAL ESİN
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Benzetim yöntemi = Simulation method ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yaralar-bıçak = Wound-stab ; Yaralar-delici = Wounds-penetrating ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı, göreve yeni başlayan hemşirelerde kesici delici alet yaralanmalarını önlemede PRECEDE-PROCEED temelli simülasyona dayalı deneyimi içeren eğitim programının bilgi, tutum ve davranış üzerinde etkisini değerlendirmektir. Araştırmada, randomize kontrollü deneysel tasarım tipi kullanıldı. Araştırmanın örneklemini, meslekte 0-1 yıl deneyime sahip ve çalışmaya gönüllü 67 hemşire (32 deney-35 kontrol) oluşturdu. PRECEDE-PROCEED Model temel alınarak oluşturulan simülasyona dayalı deneyimi içeren eğitim programı kapsamında deney grubundaki hemşirelere online eğitim, senaryo uygulaması, bireysel danışmanlık ve hatırlatıcı girişimler gerçekleştirildi. Veriler, "Tanıtıcı Bilgi Formu", "Kesici Delici Alet Güvenli Kullanımı Değerlendirme Gözlem Formu" ve "Sağlık Çalışanlarının Kesici-Delici Tıbbi Aletleri Güvenli Kullanımına Yönelik Tutum Ölçeği" ile girişim öncesi, girişimden sonra 1. ay ve 3. aylarda, deney grubunda "Öğrenmede Öğrenci Memnuniyeti ve Özgüven Ölçeği", "Simülasyon Tasarım Ölçeği" ve "Eğitim Uygulama Anketi" ölçekleri ile de simülasyona dayalı deneyimden hemen sonra elde edildi. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U, Friedman Test, Wilcoxon signed-ranks test kullanıldı. Çalışmaya katılan hemşirelerin yaş ortalaması 23,55±2,75 yıldır. Meslek hayatları içerisinde %46,3 hemşire kesici delici alet ile yaralanma, %14,9 hemşire ise kan/vücut sıvıları ile maruziyet bildirmiştir. "PRECEDE-PROCEED Model Temelli simülasyona Dayalı Deneyimi içeren Eğitim Programı" uygulaması sonrasında hemşirelerde kesici delici alet yaralanması ve maruziyet yaşanmamıştır. Eğitim programının bilişsel düzeye bir etkisi yokken, tutum ve güvenli davranış üzerinde etkili olduğu bulundu. Simülasyona dayalı deneyim ile memnuniyet, özgüven ve aktif öğrenme de artış elde edildi. Bu sonuçlar, göreve yeni başlayan hemşirelerde "PRECEDE-PROCEED Model Temelli Simülasyona Dayalı Deneyimi içeren Eğitim Programı" kesici delici alet yaralanmalarını önlemede tutum, davranış üzerine olumlu etkisini göstermektedir.

Abstract:
The aim of the study is to evaluate the effect of the PRECEDE-PROCEED model-based simulation experience on knowledge, attitude, and behavior in preventing needlestick and sharps injuries among newly graduated nurses. Randomized controlled experimental design type was used in the study. The sample of the study consisted of 67 nurses (32 experiment-35 controls) who had 0-1 years of experience in the profession and volunteered to work. PRECEDE-PROCEED model-based simulation experience program includes online training, scenario application, individual counseling, and reminder interventions were provided to the nurses in the experimental group. The data were collected in the "Information Form", "Safe Use of Needlestick and Sharps Evaluation Observation Form" and " An attitude scale towards safe medical device usage of healthcare workers" in the experimental group before the intervention, at the 1st and 3rd months after the intervention. Student Satisfaction and Self-Confidence Scale in Learning", "Simulation Design Scale" and "Educational Practice Questionnaire" were obtained immediately after the simulation-based experience. Descriptive statistics, Mann-Whitney U, Friedman Test, Wilcoxon signed-ranks test were used in the analysis of the data. The mean age of the nurses participating in the study was 23.55±2.75 years. In their professional life, 46.3% of nurses reported injuries with sharps, and 14.9% of nurses reported exposure to blood/body fluids. After the implementation of the "PRECEDE-PROCEED Model-Based Simulation Experience", nurses did not experience any sharps injuries or exposure. While the training program had no effect on cognitive level, it was found to be effective on attitude and safe behavior. Satisfaction, self-confidence, and active learning were also increased with the simulation-based experience. These results show that the program has a positive effect on attitude and behavior in preventing needlestick injuries in newly graduated nurses.