Psikolojik yansıma bağlamında dışavurumcu portre çözümlemeleri
Expressionist portrait analyzes in the context of psychologial reflection
Yazar: ATİLLA ÖZGÜN İŞCAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜLFET ILGAZ TOPCUOĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Ekspresyonizm = Expressionism ; Portre = Portrait ; Psikolojik yansıma = Psychological reflection ; Resim sanatı = Painting art

Özet:
Dışavurumculuk, 19. yüzyılın sonundan başlayarak plastik sanatların ve çağın ruhunu tanımlamada temel oluşturmuştur. Dışavurumculuk yakın bir çağın akımı gibi görünse de kökleri 16. yüzyıla  kadar uzanmaktadır. Sanayi Devrimi, 1. Dünya Savaşı, makine gücüne dayalı üretim sistemi, toplumlar üzerinde, dolayısıyla birey üzerinde psikolojik yıkıcı bir etki bırakmıştır.
Politik istikrarsızlık ve ekonomik çöküntü ortamında Almanya'da ortaya çıkmıştır. Bozulmuş çizgiler, şekiller, abartılı renkler, deforme edilmiş karakterlerle sanatçının iç dünyasındaki endişeleri, korkuları, sevinçleri, soruları aktarmayı hedefleyen bir anlayış içerisinde 19. yüzyılın  gerçekçilik ve idealizmine karşı anti natüralist bir bakış açısı içerir.
Resim sanatında portre Rönesans'tan bu yana bireyin toplumsal statüsünü ortaya koymasının ve güçlü bir geçmişe sahip olmasının kanıtı niteliği taşımaktaydı.1960 sonrası sanat anlayışı pek çok alanda olduğu gibi klasik portre  kavramı üzerinde de kırıcı bir etki oluşturmuştur.
Günümüz resim sanatında dışavurumcu portre anlayışları psikolojik yansıma bağlamında resimsel çözümleme ile bu araştırmanın konusu olmuştur. Bu çalışma toplamda dört bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde dışavurumculuğun tanımı ve dışavurumculuğu hazırlayan etkenler incelenmiştir. İkinci bölümde dışavurumculuğun gelişimi başlıca sanatçıları ele alınmıştır. Üçüncü bölümde dışavurumcu portre çözümlemelerinde psikolojik yansımanın etkisi  incelenmiş ve dördüncü bölümde psikolojik yansıma bağlamında dışavurumcu portre uygulamaları bulunmaktadır. Bu çalışma, dışavurumcu portre bağlamında sanat tarihi ve plastik sanatlar açısından oldukça önemlidir. Değişen birçok kavram ile birlikte dışavurumcu yaklaşımın da ele aldığı konular değişime uğramıştır. Bu çalışmanın temelinde yatan amaç "Psikolojik Yansıma" bağlamında bireyin değişen günümüz sisteminde yaşadığı travmaların plastik çözümlemeler ile ortaya konmasıdır.

Abstract:
Expressionism has been the basis for defining the plastic arts and the spirit of the times since the end of the 19th century. Expressionism seems to be a movement of a close age, but its roots stretch back to the 16th century. The Industrial Revolution, the First World War, the machine-based production system has left a psychological destructive impact on societies and therefore the individual. 
It has emerged in Germany in the context of political instability and economic depression. Contains an anti-naturalist perspective against the realism and idealism of the 19th century in an understanding that aims to convey the anxieties, fears, joys and questions of the artist's inner world with distorted lines, shapes, exaggerated colors, deformed characters.
Since the Renaissance, portraiture has been a proof that the individual has revealed his social status and has a strong past. After 1960, the concept of art has been a lot of outdoors and it has also created a crushing effect on the concept of classical portrait.
Expressionist portraits in today's painting art have been the subject of this research with pictorial analysis in the context of psychological reflection. This study consists of four parts in total. In the first part, the definition of expressionism and the factors that prepare expressionism are examined. In the second part, the main artists of the development of expressionism are discussed. In the third chapter, the effect of psychological reflection on expressionist portraits is examined and in the fourth part, there are Expressionist portraits in the context of psychological reflection. This work is very important in terms of art history and plastic arts in the context of expressionist portrait. Along with many changing concepts, the subject of expressionist approach has also changed. The purpose underlying this study is to reveal the traumas experienced by the individual in today's changing system in the context of "Psychological Reflection" with plastic solutions.