Bedensel engelli bireylerin spora yönelik farkındalık ve mutluluk düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between sports awareness and happiness levels of physically disabled individuals
Yazar: NERGİZ ALTINTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. FATİH YAŞARTÜRK
Bartın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Spor = Sports
Dizin: Bedensel engelliler = Physical handicappeds ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Engellilik = Disability ; Farkındalık = Awareness ; Mutluluk = Happiness ; Spor = Sports ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bedensel engelli bireylerin spora yönelik farkındalık ve mutluluk düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi maksadıyla bu çalışma yapılmıştır. Bu inceleme için araştırmanın modeli olarak; nicel araştırma tekniklerinden olan, betimsel ve ilişkisel yöntem tercih edilmiştir. Araştırmanın evreni 586 bedensel engelli bireyden oluştururken örneklemi ise rastgele örnekleme yöntemi ile seçilmiş 387'dir. 
Veri toplama aracı olarak; araştırmacılar tarafından hazırlanan 9 sorudan oluşan "Kişisel Bilgi Formu", Uyar ve Sunay (2019) tarafından geliştirilen, geçerlilik ve güvenilirliği yapılan 30 maddelik "Spor Farkındalığı Ölçeği (SFÖ)" ile Hills ve Argyle (2002) tarafından geliştirilen ve Türkçe uyarlaması Doğan ve Akıncı Çötok (2010) tarafından yapılan "Oxford Mutluluk Ölçeği Kısa Formu (OMÖ-K)" kullanılmıştır. Toplanan veriler SPSS 22.00 paket programıyla frekans, yüzde istatistiksel analiz olarak t-testi, Anova ve Pearson korelasyon testleri yapılarak analiz edilmiştir.
Verilerden elde dilen bulgularla yapılan analizlerde; katılımcıların spor farkındalık durumları ve mutluluk durumları cinsiyete ve ailede spor yapan birinin olma durumuna göre normal dağılım göstermektedir. Katılımcıların yaş değişkenine göre spor farkındalık durumları ve mutluluk durumları arasındaki ilişki zayıftır (r=0,21). Katılımcıların spor farkındalık düzeyi ve mutluluk düzeyi meslek, öğrenim düzeyi, aylık gelir, serbest zamanın yeterliliği ve gelir durumunun nasıl hissettirdiği değişkenlerine göre; istatistiki olarak anlamlı farklılık göstermektedir. Katılımcıların sporla ilişki durumu değişkenine göre ise; istatistiki olarak anlamlı farklılık olmadığı görülmektedir. Genel olarak ölçekler arası düzeyde yapılan analizlerde; katılımcıların mutluluk düzeyleri ile "spor bilgisi ve bilgiyi ayırt etme (r=0,452), sosyal ve bireysel fayda (r=0,512) ve spor farkındalık durumu arasında (r=0,492)" orta şiddette pozitif bir ilişki olduğu görülmektedir. Bununla birlikte; spor farkındalık düzeyi ile hem spor bilgisi ve bilgiyi ayırt etme (r=0,981) hem de sosyal ve bireysel fayda (r=0,897) arasında çok yüksek pozitif anlamda bir ilişki olduğu bulgulamaktadır. Spor farkındalık düzeyi arttıkça spor bilgisi ve bilgiyi ayırt etme ile sporun getirdiği sosyal ve bireysel fayda düzeylerinin birbirini etkileyerek artmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Bedensel engelli bireyler, spora yönelik farkındalık, spor farkındalık ölçeği, mutluluk ölçeği.

Abstract:
This study was conducted to examine the relationship between the awareness and happiness levels of individuals with physical disabilities. As the research model for this review, descriptive and relational methods, which are among the quantitative research techniques, were preferred. While the universe of the research consisted of 586 physically disabled individuals, the sample was 387 randomly selected by sampling method. The data were obtained from the questionnaire form sent to the physically handicapped individuals selected by random and voluntary participation method.
As a data collection tool, the "Personal Information Form" consists of 9 questions prepared by the researchers, the "Sports Awareness Scale (SFÖ)" includes 30 items developed by Uyar and Sunay (2019) with validity and reliability, and the Turkish version developed by Hills and Argyle (2002) Doğan and Akıncı The "Oxford Happiness Scale Short Form (OMÖ-F)" made by Çötok (2010) was used. Data collection process: The survey questionnaire, which was created with two scales and the added personal information form, was uploaded to 'Google', and sent to the participants on the internet, and the returned data was automatically dropped into the data pool on 'Google Drive'. The data were analysed using the SPSS 22.00 package program, using frequency, percentage statistical analysis, t-test, ANOVA and Pearson correlation tests.
    In the analyses made with the findings obtained from the data; participants' sports awareness and happiness levels show a normal distribution according to gender and the presence of a sports person in the family. According to the age variable of the participants, the relationship between sports awareness and happiness is weak (r=0.21). According to the variables of the participants' sports awareness level and happiness level, occupation, education level, monthly income, adequacy of leisure time and how the income situation makes them feel, statistically significant difference. According to the variable of the participants' relationship with sports; It is seen that there is no statistically significant difference. In general, in the analyses made at the inter-scale level; It is seen that there is a moderately positive relationship between the happiness levels of the participants and "sports knowledge and distinguishing knowledge (r=0.452), social and individual benefit (r=0.512), and sports awareness (r=0.492)". With this, it is found that there is a very high positive correlation between the level of sports awareness and both sports knowledge and distinguishing knowledge (r=0.981) and social and individual benefit (r=0.897). As the level of sports awareness increases, the level of sports knowledge and discrimination, and the social and individual benefits of sports, increase by influencing each other.

Keywords: Physically handicapped individuals, sports awareness scale, sports awareness, happiness scale.