Finansal piyasalarda asimetrik bilgi ve rasyonel sözleşme
Asymmetric information and rational contract on financial markets
Yazar: NERGİS ÜNLÜ
Danışman: PROF. DR. BORA SÜSLÜ
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Asimetrik enformasyon = Asymmetric information ; Finansal piyasalar = Financial markets ; Getiri eğrisi = Yield curve ; Merkez Bankası = Central Bank ; Para politikaları = Monetary policies ; Sözleşmeler = Contracts ; Sözleşmeler = Contracts

Özet:
Ekonomide fon transferi ve finansal varlık yaratılmasına olanak sağlayan finansal piyasalarda, söz konusu faaliyetlerin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesinde bilginin ve merkez bankası politikalarının önemli bir payı bulunmaktadır. Özellikle finansal piyasalarda yaygın olarak görülen asimetrik bilgi durumunda merkez bankasının finansal piyasadaki iktisadi birimler karşısında sahip olduğu bilgi avantajı piyasada etkinsizliğe yol açabilmektedir. Bu durumun arkasında güdü faktörü bulunmaktadır. Bilgi avantajına sahip olan tarafın kendi faydasını arttırmak için bilgiyi kendine saklama güdüsüyle hareket etmesi karşı tarafın zararına olan güdü problemlerine yol açabilmektedir. Bu noktada bilgi avantajına sahip olan tarafın güdülerini dizginlemek için sözleşme önemli bir unsur olmaktadır. Bu sözleşme çerçevesinde "açığa çıkarma prensibi" ile bilgili tarafın bilgisini bilgisi az olan tarafla paylaşması, bilgili tarafın güvenilirliğini artırarak bilgisi az olan tarafın beklentilerini açıklamalar doğrultusunda oluşturmasını ve bu durumun neticesinde her iki tarafın da faydasını arttırmasını sağlayabilmektedir. Taraflar arasında güdü uyumluluğunu sağlayan ve faydalarını arttıran böyle bir sözleşme rasyonel olmaktadır.
Bu çalışmada, finansal piyasalarda en etkili kurum olan merkez bankası ile diğer ekonomik kesimler arasında asimetrik bilgi söz konusu olduğunda, bilgi avantajına sahip olan merkez bankasının bilgiyi kendisine saklama güdüsüyle davranmasının güdü çatışmasına yol açarak hem kendisi hem de diğer kesimler için kayıplara neden olabileceği gösterilmeye çalışılmıştır. Çalışma çerçevesinde yapılan incelemeler neticesinde, bilgi avantajına sahip olan merkez bankasının özellikle politika tercihini değiştirdiğinde iktisadi birimlerle rasyonel sözleşmeyi sağlayamadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Finansal Piyasalar, Asimetrik Bilgi, Sözleşme, Para Politikası, Getiri Eğrisi

Abstract:
Information and central bank policies have an important role on financial markets that allow for the transfer of funds and the creation of financial assets in the economy. Incase of asymmetric information, which is especially seen in financial markets, the information advantage of the central bank to economic units in the financial markets can lead to inefficiency in the market. This is due to the motivation factor. To increase its own benefit of the party with the information keeps it and this can lead to the problems of motivation caused loss of the other party. At this point, the contract is an important factor to control motivations of the party with information advantage. In the framework of this contract, well-informed party can share its information to less-informed party with the principle of disclosure. Thus, the well-informed party can provide with increasing its credibility and the less-informed party forms its expectations in this direction. As a consequence of that, it is possible for both parties to increase their benefit. Such a contract that provides motivation coordination among the parties and increases their benefits is rational. In this study, when it comes to asymmetric information between the central bank, which is the most effective institution in financial markets, and the other economic units, it is shown that the central bank's motivation of keeping information for itself, which has the advantage of information, can lead to conflict motivation and losses as well as itself and other units. As a result of the research carried out in the framework of the study, it has been concluded the fact that the central bank, which has the advantage of information, can't provide rational contract to economic units when it change its policies.

Keywords: Financial Markets, Asymmetric Information, Contract, Monetary Policy, Yield Curve.