Sodyum glukoz ko-transporter 2 (Sglt-2) inhibitörlerinin tip 2 diabetes mellitus (T2dm) tedavisindeki potansiyallerinin retrospektif veriler üzerinden klinik değerlendirilmesi
Clinical retrospective evaluation of the sodium glucose co-transporter 2 (Sglt-2) inhibitors utilization in the treatment of type 2 diabetes mellitus
Yazar: HİLAL IŞIK
Danışman: PROF. DR. ZELİHA KERRY
Ege Üniversitesi / Eczacılık Fakültesi / Klinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Eczacılıkta Uzmanlık, 2022
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Eczacılar = Pharmacists ; Eczacılık = Pharmacy ; Hemoglobin A-glikolize = Hemoglobin A-glycosylated ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; SGLT = SGLT ; Tedavi = Treatment ; İnhibitör = Inhibitor

Özet:
Giriş ve Amaç: Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de diyabetin görülme sıklığı giderek artmaktadır. Tip 2 diabetes mellitusa (T2DM) sahip hastalarda etkin ilaç tedavisinin, hastalığın akut ve kronik komplikasyonlarının önlenmesinde önemi büyüktür. Sodyum glukoz ko-transpoter 2 inhibitörleri (SGLT2-İ) günümüzde yaygın olarak kullanılan nispeten yeni nesil antidiyabetik ilaç sınıfıdır. Yapılan pek çok çalışmada SGLT2 inhibitörlerinin glisemik kontrol, kardiyovasküler ve renal sistem üzerinde olumlu etkileri bildirilmiştir. Bu çalışmada SGLT2-İ kullanımının T2DM hastalarının tedavi sonuçları üzerine etkilerinin retrospektif olarak araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem: Hasta bilgilerine hastane bilgi yönetim sistemi üzerinden ulaşıldı. Çalışmamıza 1 Ocak – 1 Ekim 2021 tarihleri arasında polikliniğe başvuran, T2DM tanısı almış ve en az 6 ay takibi olan hastalar dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen hastalar SGLT2-İ kullanmayan (kontrol; n=100) ve SGLT2-İ kullanan (tedavi; n=100) olarak gruplandırıldı. Kontrol ve tedavi grubundaki hastaların metabolik (vücut ağırlığı, beden kütle indeksi, kan basınçları gibi), biyokimyasal (açlık plazma glukozu, HbA1c, lipid profili, idrar glukozu gibi), renal parametreleri (proteinüri, mikroalbüminüri gibi) ve bildirilen advers olayları kaydedildi.
Bulgular: Tedavi grubunda erkek hasta oranının kontrol grubuna kıyasla daha fazla olduğu görüldü. Geriatrik hasta sayısının kontrol grubunda daha fazla olduğu belirlendi. Tedavi grubunda yer alan hastalarda kalp yetersizliği ve aterosklerotik kardiyovasküler hastalık varlığının daha yaygın olduğu gözlendi. Hastaların ilaç kullanımları değerlendirildiğinde beta bloker, antitrombotik ilaç ve lipid düşürücü ilaç kullanımının tedavi grubunda daha sık olduğu belirlendi. İlk başvuru sırasında kontrol grubuyla kıyaslandığında tedavi grubunda açlık plazma glukozu (kontrol: 139.10 ± 55.26 mg/dl ve tedavi: 159.54 ± 60.97 mg/dl; P ≤ 0.05) ve HbA1c değerlerinin (kontrol: %7.00 ± 1.41 ve tedavi: %7.92 ± 1.61; P ≤ 0.001) daha yüksek olduğu bulundu. Bununla birlikte SGLT2 inhibitörleri ile ortalama 1 yıllık takip süresinin sonunda kontrol grubuna kıyasla açlık plazma glukozunda (kontrol:-6.27 ± 44.66 mg/dl ve tedavi:-24.24 ± 58.98 mg/dl; P ≤ 0.05) ve HbA1c değerinde (kontrol: %-0.093 ± 0.89 ve tedavi: %-0.758 ± 1.33; P ≤ 0.001) anlamlı bir azalma görüldü. Ayrıca, tedavi grubunda sonraki takipte vücut ağırlığı, kan basıncı değerlerinde anlamlı bir düşüş meydana geldiği tespit edildi.
Sonuç: Bu çalışmada elde ettiğimiz sonuçlar, SGLT2 inhibitörlerinin T2DM tedavisine eklenmesinin glisemik kontrol, kardiyovasküler risk faktörleri ve renal parametreler üzerine olumlu etkileri olduğuna işaret etmektedir.

Abstract:
Introduction and aim: The incidence of diabetes is increasing in our country as well as western world. Effective drug therapy plays major role on prevention of acute and chronic complications in diabetes. SGLT2 inhibitors are a relatively new class of antidiabetic drugs that are widely used today. Many studies have been reported that SGLT2-İ has benefical effects on glycemic control, cardiovascular and renal systems. In this study we aimed to investigate retrospectively effect of use of SGLT2-İ on therapic outcomes in T2DM patients.
Material and methods: Clinical data were retrieved from electronic health record system of the hospital. Patients with diagnosis of T2DM who presented to the outpatient clinic between January and October 2021, has been followed up at least 6 months were included to study. Patients were divided into two groups; patient do not use SGLT2-İ (control; n=100) and SGLT2-İ users (treatment; n=100). Metabolic (including weight, BMI, blood pressure), biochemical (including fasting plasma glucose, HbA1c, lipid panel, urine glucose), renal parameters (proteinuria, microalbuminuria) and reported advers events were recorded. 
Results: Male patient ratio was higher in treatment group than control group. Number of geriatric patients were higher in control group. Heart failure and atherosclerotic cardiovascular disease were more common in treatment group. Beta blocker, antithrombotic and lipid-lowering drugs were common in treatment group. Fasting plasma glucose (FPG)(control: 139.10 ± 55.26 mg/dl vs treatment: 159.54 ± 60.97 mg/dl; P ≤ 0.05) and HbA1c values(control: 7.00 ± 1.41% vs treatment: 7.92 ± 1.61%; P ≤ 0.001) were higher in treament compaired with control at first visit. However, after treatment with SGLT2-İ for average one year significant decrease in FPG (control: -6.27 ± 44.66 mg/dl vs treatment: -24.24 ± 58.98 mg/dl; P ≤ 0.05) and HbA1c values (control: -0.093 ± 0.89 % vs treatment: -0.758 ± 1.33 %; P
≤ 0.001) observed in treatment group with respect to control group. In addition, body weight and blood pressure decreased significantly at follow up period in treatment group. 
Conclusion: Results of this study indicate that addition of SGLT2-İ to T2DM treatment has favourable effects on glycemic control, cardivascular risk factors and renal parameters.