Diyabetes mellitus tanılı hastalarda kan magnezyum düzeylerinin kan şekeri regülasyonu üzerine etkisi
The effect of plasma magnesium levels on blood glucose regulation in patients with diabetes mellitus
Yazar: BERKAY GENÇ
Danışman: PROF. DR. SADIK SAMİ HATİPOĞLU ; DR. DENİZ YILMAZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine ; Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Hemoglobin A-glikolize = Hemoglobin A-glycosylated ; Magnezyum = Magnesium

Özet:
Amaç: Diyabetes Mellitus dünyada prevalansı hızla yükselmeye devam eden, komplikasyonlarıyla morbidite ve mortalite sebebi olan bir glukoz metabolizma bozukluğu hastalığıdır. Diyabetin sağlık sistemi ve dünya ekonomisi üzerindeki yükü gün geçtikçe artmaktadır. Magnezyum vücutta 300'den fazla enzimatik reaksiyonda görev yapan temel bir katyondur. Magnezyum ve insülinin birbirlerinin metabolizmalarını ve çalışma mekanizmalarını birden fazla yol ile etkiledikleri bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı diyabet tanılı hastalarda plazma magnezyum düzeylerinin kan şekeri regülasyonu üzerine etkisini araştırmaktır. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Diyabet Kliniği'nce 2019-2021 tarihleri arasında poliklinik şartlarında takip edilmiş olan diyabet tanılı hastaların tetkik sonuçlarının retrospektif yöntemle kontrolü ile yapılmıştır.
Bulgular: Çalışmaya 811'i (%59,8) kadın, 545'ü (%40,2) erkek olmak üzere toplam 1356 kişi katıldı. Hastaların yaşları 18 ve 87 arasında değişmekte olup ortalama yaş   53,31±12,45 olarak hesaplandı. Çalışmaya katılan 103 kişide (%8) hipomagnezemi tespit edildi. Olguların ortalama plazma glukozu 164,54 mg/dl, ortalama HbA1c'si %7,69, ortalama plazma magnezyum düzeyi 1,90 mg/dl olarak saptandı. 65 yaş üstü kişilerde (p=0,006), kadınlarda (p<0,001) ve HbA1c'si 6,5'ten yüksek olan kişilerde (p<0,001) plazma magnezyum düzeyleri belirgin şekilde daha düşük olduğu saptandı. Daha önce yapılmış çalışmalarla uyumlu olarak hipomagnezemik hastalarda da HbA1c seviyesinin belirgin şekilde daha yüksek olduğu saptandı (p=0,001).
Sonuç: Çalışmamızda plazma magnezyum düzeyleri 65 yaş üstü, kadın ve HbA1c>%6,5 olan hastalarda literatüre uyumlu olarak daha düşük saptandı. Hipomagnezemik hastaların daha kötü glisemik regülasyona sahip oldukları görüldü. Diyabet ve magnezyum arasındaki bu çift taraflı etkileşim mekanizmasının anlaşılması ve diyabette magnezyum takviyesinin rolünün belirlenmesi için daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler: Diyabetes Mellitus, İnsülin Direnci, HbA1c, Magnezyum

Abstract:
Introduction: Diabetes Mellitus is a disorder of glucose metabolism, the prevalence of which continues to rise rapidly worldwide and is a cause of morbidity and mortality with its complications. The burden of diabetes on the health system and the world economy is increasing day by day. Magnesium is an essential cation involved in more than 300 enzymatic reactions in the body. Magnesium and insulin are known to affect each other's metabolism and working mechanisms in more than one way. The aim of this study was to investigate the effect of plasma magnesium levels on blood glucose regulation in patients with diabetes.
Methods: Our study was conducted by retrospective control of the examination results of patients diagnosed with diabetes who were followed up under outpatient clinic conditions between 2019 and 2021 by the Internal Medicine Diabetes Clinic of Bakırköy Dr. Sadi Konuk Training and Research Hospital, University of Health Sciences, İstanbul. 
Results: A total of 1356 people, 811 (59.8%) women and 545 (40.2%) men, participated in the study. The ages of the patients ranged between 18 and 87 years with a mean age of 53.31±12.45 years. Hypomagnesemia was detected in 103 (8%) participants. The mean plasma glucose level was 164.54 mg/dl, mean HbA1c level was %7.69 and mean plasma magnesium level was 1.90 mg/dl. People over 65 years of age (p=0.006), women (p<0.001) and people with HbA1c higher than 6.5 (p<0.001) had significantly lower plasma magnesium levels. Consistent with previous studies, HbA1c levels were found to be significantly higher in hypomagnesemic patients (p=0.001).
Conclusion: In our study, plasma magnesium levels were found to be lower in patients older than 65 years, women and patients with HbA1c>6,5%, consistent with the literature. Hypomagnesemic patients had worse glycemic regulation. Further studies are needed to understand the mechanism of this bidirectional interaction between diabetes and magnesium and to determine the role of magnesium supplementation in diabetes.
Keywords: Diabetes Mellitus, Insulin Resistance, HbA1c, Magnesium