Hepatit hastalarında sağlıkla ilişkili yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Health-related quality of life in patients with hepatitits
Yazar: MÜZEYYEN AY
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA KEMAL ÇELEN
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Hepatit = Hepatitis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Hepatit C virüsü = Hepatitis C virus ; Hepatit D virüsü = Hepatitis D virus ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu çalışmada antiviral tedaviye başlanan kronik viral hepatit B, C, D ve bu etkenlerle ilişkili taşıyıcı hepatit hastalarının sağlıkla ilişkili yaşam kalitesinin karşılaştırılarak değerlendirilmesi amaçlandı.Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Polikiliniğinde takip edilip yeni tedavi başlanan 50 hepatit B, C, D hastası ile kontrol grubu olarak 50 hepatit taşıyıcı hastasının yaşam kalitesi karşılaştırıldı. Tedavi başlanan hastalara tedavinin 2, 12 ve 24. haftalarında, kontrol grubunda ise poliklinik muayenesi sırasında sosyodemografik veri formu ve hastaların yaşam kalitesini, psikopatolojik durumunu değerlendirmek için SF-36, EQ-5D ve SCL-90 ölçekleri uygulandı.Tedavi alan hastaların tedavinin 2. haftasında yapılan SCL-90, SF-36 ölçekleriyle kontrol grubuna yapılan SCL-90, SF-36 ölçeklerinin karşılaştırılmasında psikopatolojik parametrelerde fark yokken; yaşam kalitesinin fiziksel fonksiyon, genel sağlık, canlılık ve mental sağlık değişkenlerinin kontrol grubunda daha iyi olduğu tespit edildi. EQ-5D ölçeğinde de yaşam kalitesi kontrol grubunda daha iyi tespit edildi.Tedavi alan hastaların tedavinin 2. ve 12. haftasında yapılan SCL-90 ölçeğinin karşılaştırılmasında psikopatolojik durumda düzelme yokken; 2. ve 24. haftanın karşılaştırılmasında psikopatolojik parametrelerde kişilerarası duyarlılık, anksiyete, paranoid düşüncenin daha iyiye gittiği görülmüştür.Tedavi alan hastaların tedavinin 2. ve 12. haftasında yapılan SF-36 ölçeğinin karşılaştırılmasında yaşam kalitesinin fiziksel fonksiyon, ağrı, genel sağlık, vitalite ve sosyal fonksiyon değişkenleri daha iyi tespit edildi. 2. ve 24. haftanın karşılaştırılmasında genel sağlık, vitalite, sosyal fonksiyon parametrelerinde düzelme tespit edildi. Hastalara yapılan EQ-5D ölçeğinde 2. ve 12. hafta sonucuyla, 2. ve 24. hafta sonucunda da yaşam kalitesinin daha iyiye gittiği tespit edildi.Kronik hepatit hastalarının takip ve tedavisi sırasında fiziksel ve ruhsal durumlarının değerlendirilmesi, saptanan psikopatolojik bozuklukların tedavi edilmesi hastaların sağlıkla ilişkili yaşam kalitelerinin artmasını sağlayacaktır. Bu hastalara infeksiyon hastalıklarıyla, psikiyatri bölümünün multidisipliner bir şekilde yaklaşması gerekir.

Abstract:
In this study, it is aimed to assess the health related life quality of the chronic viral hepatitis B, C and D on which antiviral treatment is started and the patients who are carrier of such related factors by comparing.50 patients with hepatitis B, C and D and 50 patients who are only carrier are included in the study as the control group. All those patients? treatment is just started and their medical examinations are followed in the Dicle University Medical Faculty Infection Diseases and Clinical Microbiology Policlinic. Sociodemographic data form, SF-36, EQ-5D, SCL-90 scales are applied on the second, twelfth and twenty-fourth weeks of the treatment to the patients whose treatment is started and they are applied during polyclinic treatment to the patients who are carrier.While there was no difference at the psychopathologic parameters when the SCL-90 and SF-36 scales done on the second week of the patients who received treatment are compared with the SCL-90 and SF-36 scales applied to the control group, it is determined that the quality of life in the physical function, general health, vitality and mental health variables were better at the control group. At the scale of the EQ-5D, life quality is determined better at the control group.While there was no recovery at the psychopathologic situation at the comparison of SCL-90 done on the second and twelfth week of the patients who received treatment, at the comparison of the second and twenty-fourth weeks it was seen that at the psychopathologic parameters interpersonal sensibility, anxiety, paranoid thinking are going better.At the comparison of the SF-36 scales done on the second and twelfth week of the patients who received treatment, life quality, physical function, pain, general health, vitality, social function variables were identified better. At the comparison of the second and twenty- fourth weeks, improvement were determined at the general health, vitality, social function parameters. In the scale of the EQ -5D applied to the patients, at comparison of the result of second and twelfth weeks and the results of second and twenty-fourth it was determined that the life quality was going better.The assessment of the physical and psychological situation of the chronic hepatitis patients during the follow-up and treatment, treatment of the detected psychopathologic disorders will provide patients? life quality related with health be better. It is necessary to approach these patients with multidisciplinary of infection illnesses and psychology department.