Kedilerde medetomidin ve tramadol-medetomidin kombinasyonlarının gözyaşı üretimi üzerine etkisi
Effect of medetomidine and tramadol-medetomidine combinations on tear production in cats
Yazar: ESMA TUĞÇE CANER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SITKICAN OKUR
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Göz = Eye ; Gözyaşları = Tears ; Gözyaşı yolu hastalıkları =   ; Kediler = Cats ; Medetomidine = Medetomidine ; Tramadol = Tramadol ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, kedilerde medetomidinin tek başına ve tramadol
ile kombinasyon halinde uygulanmasının göz yaşı üretimi üzerine etkisinin
değerlendirilmesidir.
Materyal ve Metot: Çalışmada değişik ırk ve cinsiyette olan 46 kedi rastgele 2
gruba ayrıldı. İlk gruptaki hayvanlar (Grup M) sadece medetomidin (80 µg/kg, IM) ile
sedasyona alınırken, ikinci gruptaki hayvanlar (Grup MT) medetomidine (80 µg/kg, IM)
ile tramadol (2 mg/kg, IM) kombinasyonu kullanılarak sedasyona alındı. Sedasyon
uygulamasından hemen önce (T0) ve sedasyon uygulamasını takiben 15 (T15), 30 (T30),
45 (T45) ve 60. (T60) dakikalarda gözyaşı miktarları Schirmer gözyaşı testi kullanılarak
ölçüldü. Sedasyonun 30. (T30) dakikasında tüm hayvanlara 200 µg/kg dozda atipamezol
uygulandı.
Bulgular: Çalışmanın öncesinde yapılan sağ ve sol göz gözyaşı ölçümlerinde
istatistiksel olarak farklılık olmadığı belirlendi (p>0.05). Her iki grupta da T30
ölçümlerine kadar gözyaşı miktarlarının istatistiksel olarak düştüğü belirlendi (p<0.05).
T30 ölçümlerinde MT grubuna göre M grubuna kıyasla gözyaşı miktarının daha fazla
azaldığı belirlendi (p<0.05). Atipamezol uygulamasını takiben her iki grupta gözyaşı
miktarında artış gözlemlese de, çalışma sonunda (T60), çalışma öncesi (T0) değerlerine
ulaşmadığı belirlendi.
Sonuç: Hem MT hem de M gruplarında kedilerde gözyaşı miktarının önemli
ölçüde etkilenmiştir. Bu nedenle bu ajanlarla yapılan premedikasyonda mutlaka gözyaşı
koruyucuları veya suni gözyaşı ilaçlarının kullanılması gerekmekle birlikte, klinik
uygulamaların bitmesini takiben atipamezol uygulaması yapılarak bu ajanların
etkilerinin ortadan kaldırılması gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: Gözyaşı, Medetomidin, Schirmer gözyaşı testi, Tramadol

Abstract:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, kedilerde medetomidinin tek başına ve tramadol
ile kombinasyon halinde uygulanmasının göz yaşı üretimi üzerine etkisinin
değerlendirilmesidir.
Materyal ve Metot: Çalışmada değişik ırk ve cinsiyette olan 46 kedi rastgele 2
gruba ayrıldı. İlk gruptaki hayvanlar (Grup M) sadece medetomidin (80 µg/kg, IM) ile
sedasyona alınırken, ikinci gruptaki hayvanlar (Grup MT) medetomidine (80 µg/kg, IM)
ile tramadol (2 mg/kg, IM) kombinasyonu kullanılarak sedasyona alındı. Sedasyon
uygulamasından hemen önce (T0) ve sedasyon uygulamasını takiben 15 (T15), 30 (T30),
45 (T45) ve 60. (T60) dakikalarda gözyaşı miktarları Schirmer gözyaşı testi kullanılarak
ölçüldü. Sedasyonun 30. (T30) dakikasında tüm hayvanlara 200 µg/kg dozda atipamezol
uygulandı.
Bulgular: Çalışmanın öncesinde yapılan sağ ve sol göz gözyaşı ölçümlerinde
istatistiksel olarak farklılık olmadığı belirlendi (p>0.05). Her iki grupta da T30
ölçümlerine kadar gözyaşı miktarlarının istatistiksel olarak düştüğü belirlendi (p<0.05).
T30 ölçümlerinde MT grubuna göre M grubuna kıyasla gözyaşı miktarının daha fazla
azaldığı belirlendi (p<0.05). Atipamezol uygulamasını takiben her iki grupta gözyaşı
miktarında artış gözlemlese de, çalışma sonunda (T60), çalışma öncesi (T0) değerlerine
ulaşmadığı belirlendi.
Sonuç: Hem MT hem de M gruplarında kedilerde gözyaşı miktarının önemli
ölçüde etkilenmiştir. Bu nedenle bu ajanlarla yapılan premedikasyonda mutlaka gözyaşı
koruyucuları veya suni gözyaşı ilaçlarının kullanılması gerekmekle birlikte, klinik
uygulamaların bitmesini takiben atipamezol uygulaması yapılarak bu ajanların
etkilerinin ortadan kaldırılması gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: Gözyaşı, Medetomidin, Schirmer gözyaşı testi, Tramadol