Eğitim Aile Hekimliği birimine kayıtlı Tip 2 diyabet hastalarının diyabet regülasyonu ile hastalık öz yönetiminin ilişkisi
The relationship between diabetes regulation and disease self-management of Type 2 diabetes patients registered in the education family medicine unit
Yazar: MUHAMMET UÇAR
Danışman: PROF. DR. EMİNE NEŞE YENİÇERİ
Sağlık Bakanlığı / Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışma Tip 2 diyabet hastalarının diyabet regülasyonu ile hastalık öz yönetimlerinin ilişkisinin değerlendirmek amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Prospektif kesitsel bir araştırma planlanmıştır. Araştırma, 01 Kasım 2022 - 01 Ocak 2023 tarihleri arasında Muğla Menteşe 2 No'lu Aile Sağlığı Merkezi 009 No'lu Eğitim Aile Hekimliği birimine kayıtlı Tip 2 diyabet tanılı 200 hastanın katılmasıyla yapılmıştır. Literatür taranarak hazırlanan sosyodemografik bilgilerin ve diyabet değerlendirme parametrelerinin yer aldığı form ile Tip 2 diyabet öz yönetim ölçeği kullanılmıştır. Bulgular uygun istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiştir. Tüm analizlerde istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 62,26±11 yıl olup, %49'u erkek ve %51'i kadın olarak bulunmuştur. Katılımcıların vücut kitle indeksi ortalaması 29,82±5,08 ve %46'sı obez olarak bulunmuştur. HbA1c'ye göre %63,5, açlık plazma glukozuna göre %55,5 hasta glisemik hedefte bulundu. Sosyodemografik özelliklerin glisemik kontrol durumunu etkilemediği bulunmuştur. Hem açlık plazma glukozuna hem de HbA1c'ye göre glisemik kontrol durumu ile hastaların diyabet öz yönetimleri arasında istatistiksel anlamlı fark saptanmıştır.(p<0,05). Ayrıca katılımcıların diyabet öz yönetim puanları karşılaştırıldığında; cinsiyet, eğitim durumu, vücut kitle indeksi, diyabet eğitimi alma, evde kan şekeri ölçme, beslenmeye dikkat etme, sağlıklı beslenme durumuna göre istatistiksel anlamlı fark saptanmıştır (p<0,05).
Sonuç: Hastaların diyabet öz yönetimlerini etkileyen birçok faktör olduğu görülmüş ve hastalık öz yönetimleri iyi olan hastaların glisemik kontrollerinin de iyi olduğu bulunmuştur. 
Anahtar Kelimeler: Diabetes Mellitus, glisemik regülasyon, Tip 2, öz yönetim

Abstract:
AIM: This study was conducted to evaluate the relationship between diabetes regulation and disease self-management of Type 2 diabetes patients.
Materials and Methods: A prospective cross-sectional study was planned. The research was conducted between 01 November 2022 and 01 January 2023, with the participation of 200 patients diagnosed with Type 2 diabetes registered to Muğla Menteşe Family Health Center No. 2 Training Family Medicine Unit No. 009. The form containing sociodemographic information and diabetes evaluation parameters, which prepared by scanning the literature, and the Type 2 diabetes self-management scale were used. The findings were evaluated using appropriate statistical methods. In all analyses, the statistical significance level was accepted as p<0.05.
Findings: The average age of the individuals participating in the study was 62.26±11 years, and 49% were male and 51% were female. The average body mass index of the participants was 29.82±5.08 and 46% were found to be obese. 63.5% of the patients were at the glycemic target according to HbA1c and 55.5% according to fasting plasma glucose. It was found that sociodemographic characteristics did not affect glycemic control status. A statistically significant difference was found between the glycemic control status and the patients' diabetes self-management according to both fasting plasma glucose and HbA1c (p<0.05). Additionally, when participants' diabetes self-management scores were compared; a statistically significant difference was found according to gender, educational level, body mass index, receiving diabetes education, measuring blood sugar at home, paying attention to nutrition, and healthy eating status (p <0.05).
Conclusion: It has been observed that there are many factors affecting patients' diabetes self-management, and it has been found that patients with good disease self-management also have good glycemic control.
Key Words: Diabetes Mellitus, glycemic regulation, Type 2, self-management