İbnü's-Salâh eş-Şehrezûrî'nin İslam hukukundaki yeri
The place of Ibn al-Salah al-Shahrazuri in Islamic law
Yazar: SEDA MİDİ
Danışman: DOÇ. DR. MENDERES GÜRKAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
577 yılında dünyaya gelen İbnü's-Salâh, birçok farklı alanda uzmanlaşmış olsa da daha çok muhaddis kimliğiyle ön plana çıkmıştır. O, hem fetvalarıyla hem de fetva usûlü ve âdâbına dair kaleme aldığı eseriyle kendisinden sonraki âlimleri etkilemiştir. Özellikle fetva âdâbı literatürüne kazandırdığı Edebü'l-müftî ve'l-müsteftî isimli eserinin fetva âdâbı alanında bıraktığı etki bizi İbnü's-Salâh'ın fıkhî yönünü araştırmaya teşvik etmiştir. Onun fıkhî yönünü ele aldığımız bu çalışmada, muhaddis kimliğinin gerek fetvalarına gerekse fetva âdâbına tesirini de belirgin hâle getirmeye gayret ettik.
Araştırmamız giriş ve üç ana bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında araştırma hakkında genel bilgilere yer verildi. Birinci bölümde müellifin hayatı ve eserleri incelenmiştir. Çalışmamızın ikinci bölümü İbnü's-Salâh'ın Edebü'l-müftî ve'l-müsteftî adlı eseri etrafında şekillenmiştir. Dolayısıyla bu bölümde fetvayla ilgili genel kavramsal bir çerçeve çizilerek İbnü's-Salâh'ın fetva âdâbına dair belirlediği ilkeler ortaya konulmuştur. Son bölümde ise İbnü's-Salâh'ın eserlerinden seçtiğimiz bazı fıkhî görüşlerine yer verilmiş, aklî ve naklî delillerden hüküm istinbât etme keyfiyetine dair bazı örnekler sunulmuştur. Bununla birlikte hadisçiliğinin fıkhî yönüne etkisi tespit edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: İbnü's-Salâh, Fetva Âdâbı, Müftî, Müsteftî, Fıkıh.

Abstract:
Born in the year 577 Ibn al-Salah, although specialized in various fields, particulary stood out as a scholar of hadith. He influenced later scholars both through his legal opinions and his work on the principles and etiquettes of issuing fatwa. Especially, the impact left by his work titled "Edebü'l-müftî ve'l-müsteftî" in the literature of the etiquette of issuing fatwa has encouraged us to investigate the juristic aspect of Ibn al-Salah, in this study where we examine his juristic aspect, we have endeavored to highlight the influence of his identity as a scholar of hadith on both his legal opinions and the etiquette of issuing fatwa.
Our research consists of an introduction and three main sections. In the introduction, general information about the research is provided. The first section examines the life and works of the author. The second section of our study is shaped around Ibn al-Salah's work titled "Edebü'l-müftî ve'l-müsteftî". Therefore, in this section, a general conceptual framework related to fatwa is outlined, and the principles identified by Ibn al-Salah regarding the etiquette of fatwa are presented. In the final section, some of Ibn al-Salah's selected juristic opinions from his works are presented, and examples are provided regarding the manner of deducing judgments from rational and transmitted evidence. Additionally, an attempt is made to determine the influence of his hadith scholarship on the juristic aspect.

Keywords: Ibn al-Salah, Etiquette of ıssuing fatwa, Mufti, Mustefti, Fiqh.