Otolog serum deri testinin gluten enteropatili hastalarda otoreaktiviteyi saptamadaki rolünün araştırılması /
Yazar: ÇAĞRI BURAK UĞURLU
Danışman: DOÇ. DR. SEMRA DEMİR
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Deri testleri = Skin tests ; Glutenler = Glutens ; Otoimmün hastalıklar = Autoimmune diseases ; Protein kaybedici enteropatiler = Protein losing enteropathies ; Çölyak hastalığı = Celiac disease

Özet:
Amaç: Gluten enteropatisi tanısı konulmuş olan hastalarda otolog serum deri testinin (OSDT) öneminin belirlenmesidir
Yöntem: Gluten enteropati (GE) tanılı 41 ve GE yanında ek otoimmün hastalığı yani multiple otoimmünitesi (MO) olan 19 hasta, hasta kontrol grubu olarak fonksiyonel dispepsi tanılı 22 ve sağlıklı kontrol grubu olarak 22 kişi çalışmaya dahil edildi.  Hastaların son 6 ayı içeren klinik bilgileri ve otoantikorları da içeren laboratuvar bulguları kaydedildi. Tüm katılımcılara OSDT yapıldı ve gruplar arasında karşılaştırıldı.  
Bulgular: OSDT pozitifliği tüm GE'li 60 hastada %28.3, GE dışında başka otoimmün hastalığı olmayan 41 hastada %17.1, MO grubunda %52.5, fonksiyonel dispepsi grubunda %22.7 ve sağlıklı kontrollerde ise %4.5 pozitif bulundu. GE olan tüm hastalar ile sağlıklı kontroller karşılaştırıldığında OSDT pozitifliği GE'li hastalarda daha fazla bulundu [p=0.032, OR(CI)=8.3 (1.03-66.66)]. İki grup GE hastasını birbiri ile karşılaştırıldığında eşlik eden otoimmünitesi olan hastalarda, sadece GE hastalığı olanlara göre, OSDT pozitifliği oldukça yüksek saptandı [p=0.004, OR(CI)=5.39 (1.60-18.16)]. OSDT pozitifliği ile yaş, cinsiyet, hastalık süresi, diyet uyumu, ferritin, B12, folat, albumin, hemoglobin, transferrin saturasyonu ve GE ilişkili otoantikorlar arasında ilişkili saptanmadı. MO grubunda yapılan ek analizde (n=19); ANA, anti TPO, anti Tg antikorları ile OSDT pozitifliği arasında ilişki bulunmadı. 
Sonuç ve Öneriler:  Çalışmamız GE'li hastalarda OSDT pozitifliğinin 5.4 kat daha fazla ek otoimmün hastalık varlığı ile ilişkili olduğunu göstermiştir. GE'nin klinik prezentasyon ve eşlik eden otoimmün hastalıklar açısından oldukça zengin olduğu düşünüldüğünde, OSDT pozitifliği ek otoimmün hastalıklar açısından uyarıcı olabilir ve bu açıdan tarama testi olarak kullanılabilir. Bu sonucun ileriye yönelik daha geniş kapsamlı çalışmalar ile doğrulanması önerilir.
Anahtar kelimeler: otolog serum deri testi, gluten enteropatisi, çölyak hastalığı

Abstract:
Objective: The aim of the study was to determine the importance of autologous serum skin test (ASST) in patients  with the diagnosis of gluten enteropathy.
Method: Forty-one patients with gluten enteropathy (GE) and 19 patients with gluten enteropathy and additional autoimmune diseases namely multiple autoimmunity (MA), 22 patients with functional dyspepsia as patient control group, and 22 healthy controls were included in the study. The clinical information of the patients for the last 6 months and laboratory findings including autoantibodies were recorded. OSDT was performed on all participants and compared between groups.
Results: The frequencies of ASST positivity were 28.3% in 60 patients with all GE, 17.1% in 41 patients with no autoimmune disease other than GE, 52.5% in the MO group, 22.7% in the functional dyspepsia group and 4.5% in healthy controls. When all patients with GE were compared with healthy controls, ASST positivity was higher in patients with GE [p=0.032, OR(CI)=8.3 (1.03-66.66)]. When the two groups of GE patients were compared with each other, ASST positivity was significantly higher in patients with concomitant autoimmunity compared to those with only GE disease [p=0.004, OR(CI)=5.39 (1.60-18.16)]. ASST positivity was not associated with age, sex, disease duration, adherence to diet, ferritin, vitamin B12, folic acid, hemoglobin, transferrin saturation and GE related autoantibodies. In the additional analysis performed in the MO group (n=19); There was no relation between ANA, anti TPO, anti Tg antibodies with ASST positivity. Conclusion: Our study showed that OSST positivity in patients with GE is 5.4 times more associated with the presence of additional autoimmune diseases. Considering the wide range of clinical presentation and accompanying autoimmune diseases of GE OSDT positivity can be a warning sign for additional autoimmune diseases and can be used as a screening test in this respect. This finding should be confirmed by further comprehensive studies.
Key Words: autologous serum skin test, gluten enteropathy, celiac disease