İnter- ve intraatriyal iletim sürelerinin ölçülmesinde doku Doppler ekokardiyografinin doğruluğunun değerlendirilmesi
Validation of tissue Doppler echocardiography in the evaluation of inter- and intraatrial conduction delay
Yazar: ALİ DENİZ
Danışman: PROF. M. ALİ OTO
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Kardiyoloji = Cardiology

Özet:
Son yıllarda atriyal fibrilasyon mekanizmasını ve patogenezini aydınlatmada önemli aşamalar kaydedilmiştir. Tetiklenmiş olan atriyal fibrilasyonun sürekli olabilmesi için çoğunlukla beraberinde uygun atriyal substratın da bulunması gerekmektedir. Atriyumlarda oluşan elektriksel ve yapısal yeniden şekillenmenin ortak sonucu, daha fazla sayıda reentran dalga oluşması ile atriyal fibrilasyonun süreklilik kazanmasıdır. Yeniden şekillenme ile atriyal iletim hızı azalır, yani atriyal iletim süresi artar. Böylece, reentran dalganın dalga boyu kısalır ve daha fazla sayıda reentran dalga oluşarak atriyal fibrilasyon süreklilik kazanabilir. Bozulan atriyal iletim atriyal fibrilasyon riskini artırır. Atriyal iletim sürelerini değerlendirmede 12 derivasyonlu elektrokardiyografi, sinyal ortalamalı elektrokardiyografi, M-mod ve doku Doppler ekokkardiyografi kullanılabilir. Ancak atriyal iletim hızını değerlendirmede altın standart kabul edilen yöntem elektrofizyolojik çalışma ile iletim sürelerinin ölçülmesidir. Ayrıca, doku Doppler yöntemi ile de atriyal iletim süreleri değerlendirilebilmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, elektrofizyolojik çalışma ve doku Doppler yöntemleri ile ölçülen atriyal iletim süreleri arasındaki korelasyonu incelemek ve doku Doppler yönteminin bu amaçla kullanılabilecek uygun bir yöntem olup olmadığını belirlemektir. Çalışmaya klinik endikasyonlarla elektrofizyolojik çalışma yapılan 101 hasta alındı. Tüm hastaların intrakardiyak kayıtlarından inter- ve intraatriyal iletim süreleri ölçüldü. Daha sonra hastaların doku Doppler yöntemi ile inter- ve intraatriyal iletim süreleri ölçülerek elektrofizyolojik ölçümlerle korelasyonuna bakıldı. Sonuçta, elektrofizyolojik ve ekokardiyografik interatriyal iletim süreleri arasında zayıf pozitif (r=0,308; p=0,002), intra-sol atriyal iletim süreleri arasında orta derecede pozitif (r=0,652; p<0,0001) korelasyon bulunurken, intra-sağ atriyal iletim süreleri arasında istatistiksel açıdan önemli ilişki bulunmadı. Elektrofizyolojik çalışma ve doku Doppler yöntemleriyle ölçülen intra-sol atriyal iletim süreleri arasındaki ilişki, intra-sol atriyal iletim gecikmesinin girişimsel olmayan bir yöntem olan doku Doppler ekokardiyografik incelemeyle, kabul edilebilir bir hata payı ile saptanabileceğini göstermektedir. Bu veriler ekokardiyografik doku Doppler yönteminin atriyal substratı değerlendirmede kullanılabilecek uygun bir yöntem olduğunu düşündürmektedir.

Abstract:
Recently, the mechanism and pathogenesis of atrial fibrillation are much more well understood. Particularly, the initiation of atrial fibrillation by ectopic beats originating from pulmonary veins has given the possibilty of catheter ablation as a therapeutic alternative. Appropriate atrial substrate for the continuation of atiral fibrillation is at least as important as the triggering foci in the pathogenesis. The common end point of electrical and structural remodeling in the atria is the formation of reentrant wavelets enough for the continuation of atrial fibrillation. Remodeling decreases atrial conduction velocity, in other words increases atrial conduction times. There are some methods for the evaluation of inter- and intraatrial conduction delay such as 12 lead electrocardiography, signal-averaged elctrocardiography, M-mode and Doppler echocardiography. The gold standard method for the evaluation of atrial conduction velocity is the measurement of atrial conduction times electrophysiologic study. Tissue Doppler method may be used for the evaluation of atrial conduction times as well. The main purpose of this study is to determine the correlation of inter- and intraatrial conduction times between measurements by electrophysiological study and echocardiographic tissue Doppler methods, and to evaluate the appropriateness of tissue Doppler method for this measurement. One-hundred and one patients were included in the study who underwent electrophsiological study for clinical arrhythmias. Inter- and intraatrial conduction times were measured from intracardiac electrograms. Then, the same conduction times were measured by tissue Doppler echocardiography. We found a weak correlation between the measurements of interatrial conduction times with the aforementioned techniques (r=0,308; p=0,002). The correlation for intra-left atrial conduction times was moderate (r=0,652; p<0,0001). There was no correlation between the measurements of intra-right atrial conduction times. Therefore we concluded that, tissue Doppler echocardiography might be used for the measurement of intra-left atrial conduction times with an acceptable error. These results let us think that tissue Doppler echocardiography might be a suitable method to evaluate atrial substrate.