Rus öğrencilerin PIRLS'te elde ettiği başarıya etki eden faktörlerin incelenmesi
Analysis of factors which effected the PIRLS success gai̇ned by russion students
Yazar: SEFFAT DUMAN
Danışman: PROF. DR. AYŞEN BAKİOĞLU
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim sistemi = Education system ; Okuma becerileri = Reading skills ; Ruslar = Russians ; Rusya = Russia ; Uluslararası Okuma Bacerilerinde Gelişim Projesi = Progress in International Reading Literacy Study

Özet:
Bu araştırmanın amacı, okuma becerilerini ölçen PIRLS'te başarılı ülkelerden biri olan Rusya'nın okuma becerilerini geliştirmeye yönelik yaptığı çalışmaları ortaya koymak ve Türkiye açısından incelemektir. PIRLS'teki Türkiye'nin aldığı sonuçlar, öğrencilerin okuma durumları hakkında ipuçları vermektedir. Öğrencilerin beklenen başarı düzeyinin oldukça altında puanlar elde ettiği görülmektedir. Bu bağlamda ilkokul düzeyinde okuma becerilerini kazandırma noktasında başarılı ülkelerden biri olan Rusya'nın eğitim sistemini inceleyen ve eğitim sisteminin içerisinde okuma becerilerinin geliştirilmesine yönelik Rus öğretmenlerin görüşleri alınmış ve yorumlanmıştır.
Bu çalışmada, veri toplamak amacıyla yarı yapılandırılmış görüşme kullanılmıştır. Araştırma konusuyla ilgili katılımcı görüşlerinin ortaya çıkarılmasının hedeflenmesi dolayısıyla veri toplama yöntemi olarak görüşmeden yararlanılmıştır. Öğrencilere okuma becerileri kazandırmaya ilişkin öğretmenlerin görüşlerini betimlemek amacıyla beş adet demografik soru ve on iki adet açık uçlu sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmış ve on beş öğretmen ile görüşme yapılmıştır. Çalışmanın katılımcıları 2015-2016 eğitim öğretim yılında Rus okulunda çalışan öğretmenler arasından belirlenmiştir. Çalışma grubu belirlenirken amaçlı örnekleme yöntemlerinden kartopu örnekleme yönteminden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin çözümlenmesinde içerik analizine başvurulmuş ve bu amaçla NVIVO 11 programı kullanılmıştır.  
Bu araştırmada okuma becerilerinin geliştirilmesinde paydaş rollerinin etkili olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Paydaş rolleri; okuma becerilerinin geliştirilmesinde okul yönetiminin rolü; öğretmenlerin rolü; velilerin rolü ve akran rolü olmak üzere dört başlık altında incelenmiştir. Paydaşların rol model olmaları, destekleyici ve teşvik edici rolleri ön plana çıkmaktadır. Çalışmada elde edilen diğer bir bulguda okumayı etkileyen olumlu ve olumsuz faktörlerdir. Rus eğitim sisteminde kütüphanelerin, okul öncesi eğitimin, sınıf mevcudunun, ön yeterlik okuma listesinin, mektup stratejisinin ve ailenin okuma becerisi kazandırmayı olumlu etkileyen faktörler olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Okumayı olumsuz etkileyen faktörler ise internet ve kitapların pahalılığı olarak ortaya çıkmıştır.
Araştırmadan elde edilen bulgular göstermektedir ki kütüphaneler öğrencilerin okuma becerilerinin geliştirilmesi açısından büyük öneme sahiptir. Öğrencilerin kütüphane kullanımları teşvik edilebilir ve desteklenebilir. Kütüphanelerin öğrenciler açısından ilgi merkezleri haline getirilmesi için çalışmalar gerçekleştirilebilir. Öğretmen, veli ve okul yöneticilerinin öğrencilerin okuma becerilerinin geliştirilmesi noktasında ortak ve koordineli hareket etmesi, gerekli bilgi, motivasyon ve kaynak paylaşımının sağlanması açısından okullarda profesyonel öğrenme toplulukları oluşturulabilir. Araştırma sonuçları okumayı kültür haline getirmiş ailelerin çocuklarının hem okuma becerilerini kazanma hem de akademik başarı noktasında daha avantajlı olduklarını göstermektedir. Bu bağlamda okullarda velilere yönelik çeşitli seminerler ve etkinlikler yapılması önerilebilir.


Anahtar kelimeler: uluslararası sınavlar, PIRLS, okuma becerisi, Rusya

Abstract:
The purpose of this research is to determine the efforts made by Russian teachers to improve reading skills since Russia is a very succesful country in PIRLS exams and to make inference for Turkey. The results of Turkey in PIRLS gives clues about students' reading skills. It is observed that students get scores well below the level of expected success. In this regard, Russian education system is viewed as Russia is one of the most successful countries about gaining reading skills at primary school level. The view of Russian teachers on how to improve reading skills in education system was determined by interviews abd content analysis was undertaken.
In this study, semi-structured interviews were used to collect data. Interview is used as data collection method as it is targeted to reveal the participant views on the research topic. A semi-structured interview form consisting of five demographic and twelve semi-structured interview questions was prepared to describe the opinions of teachers related with students' reading skills gain, and fifteen teachers were interviewed. Study participants were determined among from the teachers who work in Russian schools in 2015-2016 academic year. Snowball sampling method which is one of the purposeful sampling methods was used to determine the study group. Content analysis was used to analyze the data obtained in this study and NVIVO 11 software was used in accordance with this purpose.
In this research, stakeholder roles were found to be effective in the development of reading skills. Stakeholder roles were studied under four headings; which were the role of school management, the role of teacher, the role of parents and peer role; in the development of reading skills. Being a role model, supportive roles and encouraging roles of stakeholders come to the fore. Positive and negative factors affecting the reading are the other findings obtained in this study. It was found that; libraries, pre-school education, classroom size, prequalification reading list, letter strategy and family; are the factors affecting the reading skill gain in a positive way. It was emerged that internet and high cost of books are the negative factors affecting reading skills.
The findings obtained from this study shows that libraries have a great importance in development of students' reading skills. Library usage of the students should be encouraged and supported. Projects and studies can be carried out to bring the libraries into the center of attention of the students. Coordination of teacher, parent and school administator to improve students' reading skills can be ensured. Professional learning communities can be created in order to ensure the share of; necessary knowledge, motivation and resource. Research results showed that the children of families which have a reading culture are more advantageous about both gaining reading skills and academic achievement. In this regard, it can be suggested for the schools to organize seminars and events for parents related with reading.


Key words: international exams, PIRLS, reading skills, Russia