Uzun COVID olgularının elektrofizyolojik değerlendirilmesi
Electrophysiological examination of Long COVID cases
Yazar: AYLA ÇULHA OKTAR
Danışman: PROF. DR. ELİF KOCASOY ORHAN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı / Elektronörofizyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
Amaç: Uzun COVID sendromunun temel olarak kas ve iskelet sistemi semptomları ile
ilişkili olması nedeniyle bu olgulardaki elektrofizyolojik bulguların hastalara yaklaşım
ve tedavi seçenekleri açısından bilgi sağlayacağı öngörülmektedir.
Yöntem: COVID takip polikliniğinde kaydı olan 124 hasta değerlendirilmiş,
semptomları devam eden ve çalışmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan olgular
çalışmaya alınmıştır. Olguların demografik özellikleri, sistemik hastalıkları, akut
enfeksiyon zamanı ve semptomların başlangıcı arasındaki süre sorgulanmıştır. Tüm
hastalara duysal ve motor sinir ileti çalışmaları (NCS), F yanıt çalışmaları, otonom
testler yapılmıştır. NCV'de patoloji saptanmayan ve incelemeyi kabul eden olgulara
konsantrik iğne EMG ve tek lif EMG (TLEMG) incelemeleri de yapılmıştır.
Bulgular: Uzun COVID tanısı almış 24 olgu çalışmaya dahil edilmiştir. Olguların 13'ü
(%54,1) kadın, 11'i (%45,9) erkek, yaş ortalaması 51,9 idi. En sık bildirilen semptom
yorgunluk ve ardından kas ve eklem ağrısıydı. Olguların 13'ünde semptomlar akut
enfeksiyon ile eş zamanlı, 9'unda ilk 4 hafta ve 2'sinde ilk 6 ay içerisinde ortaya çıkmış
ve devam etmekteydi. Elektrofizyolojik inceleme ile semptom başlangıç zamanı
arasındaki süre dağılımı 8-44 ay arasındaydı. NCV'de 3 olguda duysal polinöropati ile
uyumlu bulgular saptanmıştı. Tibial F yanıt latansı bir olguda uzundu. Otonom
testlerden SSR, bir olguda alt ekstremitede alınamadı. Konsantrik iğne EMG'de 2
olguda miyopati ile uyumlu bulgular saptandı. TLEMG incelemelerinde 3 olgunun hem
bireysel hem ortalama jitter değeri yüksek bulundu.
Sonuç: Uzun COVID tablosu dünya genelinde birçok kişiyi etkileyen, altta yatan
mekanizmaların ve tedavilerin daha iyi anlaşılması gereken hem toplumsal hem de
kişisel etkileri olan yaygın bir durumdur. Bu çalışmamızda uzun COVID semptomları
olan olguları elektrofizyolojik incelemelerle değerlendirerek hastalığın
patofizyolojisinin aydınlatılmasına katkı sağlamayı amaçladık. Spesifik bir patern
saptanmamışsa da uzun COVID kliniğine sahip hastalarda nöromusküler sistemin
etkilendiğine dair ipuçları dikkati çekmiştir.

Anahtar Kelimeler: Uzun COVID, Elektrofizyoloji, Tek lif EMG, Miyopati, Polinöropati

Abstract:
Objective: Since the long COVID syndrome is mainly associated with musculoskletal
symptoms, it is predicted that the electrophysiological findings in these cases will
provide information about the approach and tratment options of the patients.
Method: 124 patient registered in the COVID follow- up outpatient clinic were
evaluated, and cases who meet the inclusion criteria with ongoing symptoms were
included in the study. Demographic characteristics of the cases, systemic diseases, time
of acute infection and the time between the onset symptoms were questioned. Sensory
and motor nerve conduction studeis (NCS), F response studies and autonomic tests were
performed on all patients. Concentric needle EMG and single fiber EMG (SFEMG)
examinations were also performed in cases who did not have pathology in NCV and
gave consent.
Results: 24 cases diagnosed long COVID were included to the study. 13 (%54,1) of the
cases were female, 11 (%45,9) were male, mean age was 51,9. The most frequently
symptom was fatigue followed by muscle and joint pain. Symptoms were present in 13
of the cases concurrently with acute infection, in 9 of them in the first 4 week and in 2
of them within the first 6 months. The time distribution between the
electrophysiological examination and the time of symptom onset ranged from 8 months
to 44 months. In NCV studies, findings consistent with sensory polyneruopathy were
found in 3 cases. Tibial F response latancy was long in one case. From the autonomous
tests, SSR could not be obtained in the lower extremity in one case. Concentric needle
EMG revealed myopathy in 2 cases. In SFEMG examinations, both individual and
mean jitter values of 3 cases were high.
Concluison: Long COVID is a common condition with societal and personal
implications that requires a better understanding of the underlying mechanisms and
treatments to improve human health around the world. In this study we aimed to
contribute the elucidation of the pathophysiology of the disease by evaluating the cases
with long COVID symptoms by electrophysiological examination.

Keywords: Long COVID, Electrophysiology, SFEMG, Myopathy, Polyneruropathy