İnsülin tedavisi görmekte olan diyabetik hastaların tedavilerine ilişkin bilgi ve düşüncelerinin belirlenmesi
Determination of the knowledge and thoughts of diabetic patients receiving insulin treatment regarding their treatments
Yazar: BEDRİYE POLAT
Danışman: DOÇ. DR. FÜGEN ÖZCANARSLAN
Harran Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Hasta eğitimi = Patient education ; Tedavi = Treatment ; Ölçekler = Scales ; İnsülin = Insulin

Özet:
Bu çalışma insülin tedavisi görmekte olan Diyabetus Mellitus hastalarının tedavilerine ilişkin duygu ve düşüncelerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, Şanlıurfa il merkezinde bulunan Harran Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi, Sağlık Bakanlığı Balıklıgöl Devlet Hastanesi ve Şanlıurfa Eğitim ve Araştırma Hastanelerinin Dâhiliye kliniklerinde yatarak tedavi görmekte olan bütün yetişkin hastalar, örneklemi ise 90 hasta oluşturmuştur. Verilerin elde edilmesinde, veri toplama formu, WHO- Beş İyilik Durumu İndeksi,  Diyabet Problemlerini Belirleme Ölçüm Skalası ve İnsülin Tedavisi Değerlendirme Skalası kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; SPSS 11,5 paket programında, yüzdelik ve sayılar frekansla, gruplar arasında farklılığın analizinde; ikili gruplarda bağımsız örneklemde student t-testi, üç ve daha fazla olan gruplarda ise varyans analizi uygulanmıştır. Gruplar arası farklılığın kaynağını belirlemek üzere duncan test, ölçekler arası ilişki için de korelasyon analizi uygulanmıştır. Hastaların %7,8 Tip 1,  %92,2'si ise Tip 2 DM'dir. Hastaların % 33,3'ünün 1–5 yıl, %21,1'inin 6–10 yıl, %26,6'sının 11- 15 yıl, %12,2'sinin 16–20 yıl, % 7,8'inin ise 21 yıldan daha fazla diyabetli olduğu görülmektedir. Ölçeklerden alınan WHO, DİSA ve İTAS puan ortalamaları sırasıyla; 7,35±0,431, 42,75±2,019, 56,25±0,819 şeklindedir. Cinsiyetlere göre WHO puan ortalamaları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmazken (p>0,05), yaş gruplarına göre, puan ortalamaları arasındaki farklılık istatistik açıdan önemli (p<0,05) bulunmuştur.
WHO ile DISA skorları arasında negatif yönlü düşük bir korelasyon (r=-0,187, p=0,077) bulunurken ITAS ile DISA skorları arasında pozitif yönlü ve istatistik açıdan önemli (r=0,412, p<0,001), WHO ile ITAS skorları arasında negatif yönlü bir korelasyon belirlenmiş olup,  istatistik açıdan önemli (r=-0,225,  p=0,033 ) bulunmuştur.
 Ölçeklerin farklı diyabetik gruplarına benzer şekilde uygulanılmasına ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Diyabetus mellitus,  insülin tedavisi,  insülin tedavisi değerlendirme ölçeği (ITAS)

Abstract:
The purpose of this study was to determine the feelings and thoughts of patients with Diabetes Mellitus receiving insulin treatment regarding their treatments. While population of the study comprised of all adult patients hospitalized in Internal Clinics of Harran University Research and Application Hospital, Health Department Balıklıgöl State Hospital and Şanlıurfa Research and Application Hospital in the city center of Şanlıurfa, the sample group consisted of 90 patients. Data collection form, WHO- Five Well-being Index, Measurement Scale for the Determination of Diabetic Problems and Insulin Treatment Assessment Scale were used to obtain the data.	The data were assessed by SPSS 11.5 software using percentage, number and frequency. For analysis of difference between groups; while independent samples t test was performed between two groups, analysis of variance was performed in three and more groups.While the duncan test was applied to determine the reason of difference between groups, the correlation was used for the relation between scales. 7.8% of patients had Type 1 DM and 92.2% had Type 2 DM. It was observed that 33.3% of patients have had diabetes for 1–5 years, 21.1% for 6–10 years, 26.6% for 11- 15 years, 12.2% for 16–20 years and 7.8% for more than 21 years. WHO, DISA and ITAS mean scores received from scales were respectively as follows; 7.35±0.431, 42.75±2.019, and 56.25±0.819. While the difference between the mean scores of WHO were not statistically significant according to genders (p>0.05), the difference between mean scores was statistically significant according to age groups (p<0.05).While a negatively low correlation was found between WHO and DISA scores (r=-0.187, p=0.077), a positive and statistically significant correlation was determined between ITAS and DISA scores (r=0,412, p<0,001) and there was a negative and statistically significant correlation between WHO and ITAS scores (r=-0.225,  p=0.033).
           	 It is required to apply the scales to different diabetic groups in a similar way. 
Keywords: Diabetes mellitus, insülin therapy, insülin  treatmant appraisal scale (ITAS).