Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Evde Sağlık Birimi'nde takip edilen 65 yaş ve üstü hastaların erişkin dönem aşılanma durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of adult vaccination status of patients with ages 65 and over followed in Ankara Bilkent City Hospital Home Health Unit
Yazar: ŞEFİK SERCAN SERİN
Danışman: DOÇ. DR. BASRİ FURKAN DAĞCIOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Evde Sağlık Birimi'nde Takip Edilen 65 Yaş 
ve Üstü Hastaların Erişkin Dönem Aşılanma Durumlarının 
Değerlendirilmesi
Amaç: Erişkin aşılama konusu tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de önemi 
artan bir koruyucu sağlık hizmetidir. Çalışmamız bir evde sağlık hizmetleri biriminde 
takip edilen 65 yaş ve üstü hastaların aşılanma durumları değerlendirilerek aşılanma 
ihtiyacını ve özellikle riskli gruplarda olmak üzere tüm erişkinlerde aşılamayı 
artırmanın yollarını belirlemek amacını taşımaktadır.
Gereç ve Yöntem: Araştırmamız tanımlayıcı türde retrospektif bir çalışmadır.
Araştırmanın evreni 2022 yılında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Evde Sağlık 
Birimi'ne başvuran 65 yaş ve üzeri olan hastalardan rastgele örneklem metodu ile dahil 
edilme kriterlerini taşıyan 362 hastalık örneklem seçilerek oluşturulmuştur. 
Araştırmadan elde edilen verilerin istatistiksel analizleri, SPSS 22 programı 
kullanılarak yapılmıştır. Tanımlayıcı değişkenlerde ortalama, ortanca, minimummaksimum değerler gösterildi. Karşılaştırmalarda Ki kare testi kullanıldı ve 
istatistiksel anlamlılık değeri p<0,05 değeri anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların 260'ı (%71,8) kadındır. 
Kadınların yaş ortancası 84 yıl, erkeklerin yaş ortancası 81 yıldır. 85 yaş ve üstünde 
160 kişi (%44,2) saptandı. Çalışmaya katılan hastaların tanıları incelendiğinde; 
hastaların %88,4'ünde hipertansiyon, %47,8'inde diabetes mellitus, %72,7'sinde 
nörolojik hastalık tanısı, %84,5'inde kardiyovasküler hastalık tanısı, %31,2'sinde 
göğüs hastalığı tanısı, %16,3'ünde neoplazm tanısı, %21,5'inde endokrin hastalık 
tanısı, %86,2'sinde diğer hastalık tanısı olduğu tespit edilmiştir. Çalışmamıza katılan 
hastaların covid-19, influenza, konjuge pnömokok, tetanoz ve hepatit-B aşılarını 
yaptırma oranları sırasıyla %94,8, %58,3, %41,3, %14,9 ve %31,2 olarak 
bulunmuştur. 2018 yılında aynı evde sağlık biriminde yapılan bir çalışmaya göre son 
1 yıl içinde influenza aşısını yaptırma oranı %22,03 ve pnömokok aşısını yaptırma 
oranı ise %6,44 olarak tespit edilmiştir. 2020 covid-19 pandemisi sonrasında aşılanma 
oranlarının arttığı tespit edilmiştir.
Sonuç: Toplumda 65 yaş üstü bireylerin tamamına yakınının aşılanması 
hedeflenmektedir. Aşılanma oranları son yıllarda artış göstermesine rağmen edilen 
aşılanma oranları bu hedeflerin çok altındadır. Aşıyla ilgili arşivlerin daha doğru ve 
daha kolay ulaşılabilir olması için e-nabız sistemine verilerin aktarılmasının 
sağlanması önemlidir. Ayrıca medyanın, sağlık çalışanlarının ve tüm sağlık kurum ve 
kuruluşlarının toplumda aşı bilincini arttıracak çalışmalar yapması önemlidir.
Anahtar Kelimeler: Evde sağlık birimi, Aşılama, Yaşlılık, 65 yaş ve üzeri

Abstract:
Evaluation Of Adult Vaccination Status Of Patients With Ages 65 And Over 
Followed İn Ankara Bilkent City Hospital Home Health Unit
Purpose: Vaccination in adults, as in the rest of the world, is an increasingly 
important preventive healthcare service in our country. Our study aims to evaluate the 
vaccination status of patients aged 65 and older followed in a home healthcare unit and 
to determine the vaccination needs and ways to increase vaccination, especially in 
high-risk groups among all adults.
Material and Method: Our study is a descriptive retrospective study. The 
universe of the study consisted of 362 patients aged 65 and over who applied to the 
Home Healthcare Unit of Ankara Bilkent City Hospital in 2022, and a sample was 
created by randomly selecting patients who met the inclusion criteria. Statistical 
analyses of the data obtained from the study were performed using the SPSS 22 
program. Mean, median, minimum-maximum values were shown in descriptive 
variables. The Chi-square test was used in comparisons, and a statistical significance 
value of p <0.05 was considered significant.
Results: Of the patients included in the study, 260 (71.8%) were female. The 
median age of females was 84 years, and the median age of males was 81 years. 160 
(44.2%) individuals were aged 85 and over. When the diagnoses of the patients 
participating in the study were examined, it was determined that 88.4% had 
hypertension, 47.8% had diabetes mellitus, 72.7% had a neurological disease 
diagnosis, 84.5% had a cardiovascular disease diagnosis, 31.2% had a chest disease 
diagnosis, 16.3% had a neoplasm diagnosis, 21.5% had an endocrine disease diagnosis, 
and 86.2% had another disease diagnosis. The rates of patients participating in our 
study getting vaccinated for COVID-19, influenza, conjugate pneumococcal, tetanus, 
and hepatitis-B were found to be 94.8%, 58.3%, 41.3%, 14.9%, and 31.2%, 
respectively. According to a study conducted in the same home healthcare unit in 2018, 
the rate of receiving influenza vaccine in the last year was 22.03%, and the rate of 
receiving pneumococcal vaccine was 6.44%. It has been determined that vaccination 
rates have increased after the 2020 COVID-19 pandemic.
xiv
Conclusion: It is aimed to vaccinate nearly all individuals aged 65 and over in 
the community. Although vaccination rates have increased in recent years, the 
achieved vaccination rates are well below these targets. It is important to transfer data 
to the e-nabız system to make vaccination-related archives more accurate and easily 
accessible. Furthermore, it is important for the media, healthcare professionals, and all 
healthcare institutions to conduct activities to increase vaccination awareness in 
society.
Key Words: Home healts unit, Vaccination, Senilite, Aged 65 and over