Sağlık çalışanlarında sürdürülebilir beslenme davranışları ve beslenme bilgi düzeyinin antropometri ve vücut kompozisyonuna etkisi
The effect of sustainable nutrition behaviors and nutritional knowledge level on anthropometry and body composition in health workers
Yazar: MELTEM AYER
Danışman: DR. FERHAN MANTAR
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme davranışı = Feeding behavior ; Dengeli beslenme = Balanced nutrition ; Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition

Özet:
Dünya nüfusunun gitgide artmasıyla birlikte dünyada nasıl besleneceğimiz bir sorun oluşturmaktadır. Mevcut gıda sistemleri sera gazı oluşumunu artırarak iklim değişikliğine sebep olmaktadır. Bu sebeple sürdürülebilirlik ve sürdürülebilir beslenme giderek dikkat çekmektedir. Bu araştırma sağlık çalışanlarında sürdürülebilir beslenme davranışları ve beslenme bilgi düzeyinin antropometri ve vücut kompozisyonuna etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Tanımlayıcı ve kesitsel olarak yapılan bu araştırma Mart 2024-Ağustos 2024 tarihleri aralığında İstanbul Dr Sadi Konuk Eğitim Araştırma Hastanesinde çalışan hemşire ve ebelerden oluşmaktadır. Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından sosyo-demografik özellikleri formu, beslenme alışkanlıkları, sürdürülebilir beslenme bilgi düzeyi, antropometrik ölçümler, vücut kompozisyonu ölçümü ve sürdürülebilir beslenme davranış ölçekleri kullanılmıştır.  Çalışmaya 160 kadın ve 16 erkek olmak üzere toplam 176 kişi katılmıştır. Katılımcıların yaşları incelendiğinde, 18-25 yaş arasında 28 kişi (%15,9), 26-35 yaş arasında 73 kişi (%41,5), 36-46 yaş arasında 50 kişi (%28,4) ve 46-50 yaş arasında 25 kişi (%14,2) olduğu bulunmuştur. Sürdürülebilir beslenme hakkında bilgi düzeyiniz hangi düzeyde değişkeni incelendiğinde, çok iyi biliyorum yanıtını veren 2 kişi (%1,1), iyi biliyorum yanıtını veren 52 kişi (%29,5), pek bilmiyorum yanıtını veren 102 kişi (%58,0) ve hiçbir bilgim yok yanıtını veren 20 kişi (%11,4) olduğu bulunmuştur. Daha önce sürdürülebilir beslenme kavramını duydunuz mu değişkeni incelendiğinde, evet yanıtını veren 118 kişi (%73,8), hayır yanıtını veren 42 kişi (%26,3) olduğu bulunmuştur.  Kadın ve erkek katılımcıların Sürdürülebilir Beslenmeye Yönelik Davranış Ölçeği'nin Besin Satın Alma alt boyut toplam puan ortalamaları arasında istatistiki olarak anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Evli ve bekar katılımcıların Sürdürülebilir Beslenmeye Yönelik Davranış Ölçeği'nin Gıda İsrafının Azaltılması alt boyut toplam puan ortalamaları arasında istatistiki olarak anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Evli katılımcıların Sürdürülebilir Beslenmeye Yönelik Davranış Ölçeği'nin Gıda İsrafının Azaltılması alt boyut toplam puan ortalamaları, bekar katılımcıların Sürdürülebilir Beslenmeye Yönelik Davranış Ölçeği'nin Gıda İsrafının Azaltılması alt boyut toplam puan ortalamalarından daha yüksektir. Günde kaç öğün besleniyorsunuz kategorilerine göre Sürdürülebilir Beslenmeye Yönelik Davranış Ölçeği'nin Gıda İsrafının Azaltılması alt boyut toplam puan ortalamaları arasında istatistiki olarak anlamlı bir farklılık bulunmaktadır.

Abstract:
With the increasing world population, how we will eat in the world is a problem. Current food systems increase greenhouse gas formation and cause climate change. For this reason, sustainability and sustainable nutrition are increasingly attracting attention. This research was conducted to determine the effect of sustainable nutrition behaviors and nutritional knowledge level on anthropometry and body composition in healthcare professionals. This descriptive and cross-sectional research consists of nurses and midwives working at Istanbul Dr Sadi Konuk Training and Research Hospital between March 2024 and August 2024. The researcher used the socio-demographic characteristics form, nutritional habits, sustainable nutrition knowledge level, anthropometric measurements, body composition measurement and sustainable nutrition behavior scales to collect data. A total of 176 people, 160 women and 16 men, participated in the study. When the ages of the participants were examined, it was found that there were 28 people (15.9%) between the ages of 18-25, 73 people (41.5%) between the ages of 26-35, 50 people (28.4%) between the ages of 36-46, and 25 people (14.2%) between the ages of 46-50. When the variable of your level of knowledge about sustainable nutrition was examined, it was found that there were 2 people (1.1%) who answered "I know very well," 52 people (29.5%) who answered "I know well," 102 people (58.0%) who answered "I don't know much," and 20 people (11.4%) who answered "I don't know at all." When the variable of "Have you ever heard of the concept of sustainable nutrition before" was examined, it was found that there were 118 people (73.8%) who answered "yes," and 42 people (26.3%) who answered "no." No statistically significant difference was found between the total mean scores of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition in the Food Purchasing sub-dimension of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition between female and male participants. A statistically significant difference was found between the total mean scores of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition in the Food Waste Reduction sub-dimension of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition between married and single participants. The mean scores of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition in the Food Waste Reduction sub-dimension of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition of the married participants were higher than the mean scores of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition in the Food Waste Reduction sub-dimension of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition. A statistically significant difference was found between the total mean scores of the Behavior Scale for Sustainable Nutrition in the Food Waste Reduction sub-dimension according to the categories of how many meals you eat per day.