Matematik öğretmen adaylarının Web 2.0 araçlarını kullanarak bilişsel talep düzeylerine uygun ölçme ve değerlendirme deneyimlerinin incelenmesi
Analyzing of mathematics teachers' experiences in implementing measurement and evaluation content in accordance with their cognitive demand levels by using Web 2.0 tools
Yazar: FARUK SAVAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE EV ÇİMEN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Amaç: Bu araştırmada matematik öğretmen adaylarının çevrimiçi ortamda uygun Web 2.0 araçlarından birini kullanarak Bilişsel Talep Modeline uygun ölçme değerlendirme aracı hazırlayıp uygulama deneyimlerini ve sürece ilişkin görüşlerini almak amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu araştırmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiştir. Bu araştırmada temel olarak öğretmen adaylarının görüşleri üzerinden bulgular elde edilmesi hedeflenmiştir. Bu nedenle bu araştırmada bir nitel araştırma modeli olan durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmada 2020-2021 eğitim-öğretim yılının bahar döneminde bir devlet üniversitesinde ilköğretim matematik öğretmenliği programında öğrenim gören gönüllü sekiz Matematik öğretmen adayı ile birebir çalışılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden biri olan amaçsal örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir.  Kendilerine önce araştırma izin belgesi, ardından kişisel bilgilerinin yanı sıra çevrimiçi ortam ile ilgili düşüncelerini içeren ön görüşme formu doldurtulmuştur. Ardından Web 2.0 araçları ile ilgili bilgi düzeylerini içeren bir görüşme formu doldurtulmuştur. Bu formlardaki bilgiler ışığında araştırmacı tarafından bilişsel talep ve Web 2.0 araçlarının özelliklerini tanıtan çevrimiçi bir sunum ile ders yapılmıştır. Bu dersin içerikleri öğretmen adayları ile paylaşılmıştır.
Sunum dersinden sonra da çalışma grubundaki 8 matematik öğretmen adayı ile her hafta Çarşamba günü saat 17.30 – 20.00 arasında ESUZEM OYS sistemindeki sanal sınıf ortamında "Öğretmenlik Uygulamaları" adlı derste görüşme gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmelerde görev formu, öz değerlendirme formu, akran değerlendirme formu ve son görüşme formları tanıtılmış ve kendilerinin bu formları bir hafta içerisinde doldurup ESUZEM üzerinden göndermeleri istenmiştir. 
8 öğretmen adayı kendilerine uygun Web 2.0 aracı belirlemiş bu araç ile öğretmenlik uygulaması dersi (staj) için gittikleri okuldaki öğrencilere 30 dakikalık bir ölçme ve değerlendirme süreci gerçekleştirmişlerdir. Bu ölçme ve değerlendirme sürecinin ardından uzman görüşü almak için kendi danışman öğretmenleri ile çevrimiçi ortamda 60 dakikalık bir görüşme yapılmış ve etik izin alınarak bu görüşme kaydedilmiştir.
Öncelikle ders içerikleri ve görüşme kaydının ses dökümleri yapılmıştır. Ses dökümlerinin içerik analizi yapılmıştır. Bu bağlamda dökümlerde yer alan diyaloglar çeşitli kriterlere göre kodlanmış ve bu kodlardaki ortak temalar belirlenmiştir. 
 Bulgular: Araştırma sürecinde Bilişsel Talep Modelini uygularken öğretmen adaylarının soru seçimlerinde zorluk yaşadıkları görülmüştür. Ancak gerekli dönütler verildikten sonra ölçme ve değerlendirme sürecini büyük ölçüde sorunsuz bir şekilde tamamlamışlardır. Seçtikleri Web 2.0 aracını kapsamlı bir şekilde araştırdıkları o aracın kritik özelliklerine vakıf oldukları anlaşılmıştır. Hedeflenen 30 dakikalık ölçme ve değerlendirme sürecini önceden planlamışlardır bu plana büyük ölçüde sadık kaldıkları gözlemlenmiştir. Ders esnasında yaşadıkları teknik aksaklıkları kişisel sınıf yönetimi tecrübeleri ile aşmışlardır.
Sonuç ve Öneriler: Araştırma sonucunda öğretmen adaylarının bilişsel talep ile ilgili ayırt edici sorular bulmakta zorlansalar da gereken ek bilgiler verildikten sonra daha nitelikli ve büyük ölçüde öğrencilerin seviyesine uygun sorular hazırladıkları görülmüştür. Yapılan ölçme ve değerlendirme süreci sonrasında öğretmen adaylarının bilişsel talep ile ilgili gayet olumlu dönütler verdiği görülmüştür. Aynı şekilde Web 2.0 araçlarını ders esnasında büyük ölçüde başarılı bir şekilde kullanabildikleri gözlemlenmiştir. Araştırmanın ilerletilmesi kapsamında, araştırmacıların Web 2.0 araçlarını kullanarak ortaokulun tüm kademelerinde farklı kazanımları hedef alan ölçme ve değerlendirme çalışmaları yapmaları önerilmektedir.
Anahtar kelimeler: Bilişsel Talep Modeli, Web 2.0 araçları, çevrimiçi ortamda ders, ölçme ve değerlendirme, matematik öğretmen adayları, ortaokul matematik eğitimi.

Abstract:
Purpose: In this study, it was aimed to oBilişsel Talep Modeliain mathematics teacher candidates' experiences and opinions about the process of their preparing an assessment and evaluation tool suitable for the Cognitive Demand Model by using one of the appropriate Web 2.0 tools in the online environment. 
Method: In this study, qualitative research method was adopted. In this study, it was aimed to oBilişsel Talep Modeliain findings based on the views of teacher candidates. For this reason, the case study design, which is a qualitative research model, was used in this study. In the research, one-on-one study was conducted with 8 volunteer mathematics teacher candidates who were studying in a primary school mathematics teaching program in a state university in the spring term of the 2020-2021 academic year. The research group was determined by the purposive sampling method, which is one of the non-random sampling methods. They were first asked to fill out a research permit, then a pre-interview form containing their personal information as well as their thoughts on the online environment. Afterwards, an interview form including their knowledge level about Web 2.0 tools was filled by them. In the light of the information in these forms, a lecture was made by the researcher with an online presentation introducing the features of cognitive demand and Web 2.0 tools. The contents of this course were shared with the teacher candidates.
After the presentation lesson, eight mathematics teacher candidates in the study group were interviewed every Wednesday between 17.30 and 20.00 in the virtual classroom environment of the ESUZEM OYS system, in the lesson called "Teaching Practices". In these interviews, the task form, the self-assessment form, the peer assessment form and the final interview forms were introduced to the teacher candidates, and they were asked to fill in these forms within a week and send them via ESUZEM, the online distant learning web platform of Osmangazi University where this research was carried out.
Eight of our pre-service teachers determined a suitable Web 2.0 tool for them, and with this tool, they performed a 30-minute assessment and evaluation process for the students in the school they went to for the teacher candidate practices course (internship). After this assessment and evaluation process, a 60-minute interview was held online with their advisor teachers to get expert opinion, and this interview was recorded after oBilişsel Talep Modeliaining ethical permission.
First of all, audio transcriptions of the course contents and the interview recording were made. It was decided to make content analysis of the audio transcriptions. In this context, the dialogues in the transcripts were coded according to various criteria and the common themes in these codes were determined. Striking ideas that reflect common themes are included.
Results: It was observed that they had difficulties in choosing questions while applying the Cognitive Demand Model during the research process. However, after the necessary feedback was given, they completed the measurement and evaluation process without much problems. It has been understood that they have thoroughly researched the Web 2.0 tool they have chosen and are aware of the critical features of that tool. They planned the targeted 30-minute measurement and evaluation process in advance, and it was observed that they largely adhered to this plan. They overcame the technical difficulties they experienced during the lesson with their personal classroom management experiences.
Conclusion and Suggestions: As a result of the research, it was seen that although the teacher candidates had difficulty in finding distinctive questions about cognitive demand, after the necessary additional information was given, they prepared more qualified and largely appropriate questions for the students' level. After the measurement and evaluation process, it was seen that the teacher candidates gave very positive feedback on cognitive demand. Likewise, it has been observed that they can use Web 2.0 tools successfully during the lesson. For advancing the research, it is recommended that researchers use Web 2.0 tools to carry out measurement and evaluation studies targeting different achievements at all levels of secondary school.

Keywords: Cognitive demand model, Web 2.0 tools, online tutoring, measurement and evaluation, mathematics teacher candidates, secondary school mathematics education.