Türk romanında Orta Doğu
The Middle East in Turkish novel
Yazar: HÜNKÂR KARACA YALÇIN
Danışman: PROF. DR. MEHMET TÖRENEK
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebi eserler = Literary works ; Kültür = Culture ; Mekan = Space ; Orta Doğu = Middle East ; Roman = Novel ; Toplum = Society ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Türk romanı = Turkish novel ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature

Özet:
Bu çalışmada Türk edebiyatında ilk örnekleri verilen ve çoğunlukla uzun hikâye olarak da kabul edilebilen eserlerin verildiği 1877 yılından postmodern edebiyat ürünlerinin verildiği 2021 yılına kadar yayımlanmış olan romanlarda Orta Doğu, Orta Doğu coğrafyasının edebi eserlere olan etkisi, Orta Doğu kültür ve medeniyetinin romanlara yansıması ele alınmış, Türk romancılarının bu bölge üzerindeki izlenimleri ve bu izlenimlerin romanlardaki yeri üzerinde durulmuştur. Ayrıca çalışmada romanlarda edebiyat ve birey, edebiyat ve toplum, edebiyat ve coğrafya ilişkisi ele alınmış, coğrafya ve iklim koşullarının toplumların yaşamlarına kültür ve sanatlarına etkisine dikkat çekilmiş, mekân ve insan, mekân ve toplum arasındaki bağın, kültür ve nüfus farklılıklarının doğurduğu kültürel zenginlik ve yine kültürel çeşitlilikten doğan çatışmaların romanlara yansımaları incelenmiştir. 
Dört bölümden meydana gelen çalışmada, öncelikle romanlarda yer verilen tarihi olaylar ele alınmış, bunların romanlardaki yansımaları irdelenmiştir. Savaşlar bunlar içerisinde geniş yer tutmakta, Haçlı seferlerinden başlayarak günümüze kadar gelen birçok mücadeleyi işlemektedir. Yine medeniyet olarak Orta Doğu, Orta Doğu bölgesinde doğan ve dünyaya yayılan dinler, bölge toplumları ve bölgede etkili olan tarihi kişilikler ele alınmış, mekân ve insan, mekân ve toplum arasındaki bağın romanlara yansıması incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Türk romanı, Orta Doğu, toplum, kültür, coğrafya, mekân.

Abstract:
The aim of the present study is to examine the effect of the Middle East and the Middle East geography on literary works with reference to a period from 1877, during which the literary examples mostly accepted as long stories were created for the first time in Turkish literature, until 2021, during which postmodern literary works were written. In addition, the reflections of Middle Eastern culture and civilization on novels, and the Turkish authors' impressions of this region and the place of such impressions within their novels are addressed in the study. Furthermore, the relationships between literature and an individual, literature and society, and literature and geography were examined. The effect of geography and climate conditions on communities' lifestyle, culture, and art was stressed and the reflections of the conflicts arising from the cultural wealth and diversity shaped with the correlation between space and person as well as space and community, in addition to cultural and population differences, on novels were highlighted.
In this study, composed of four parts, the historical incidents subject to novels were analyzed and their reflections on these novels were examined. Wars from the Crusades until today are predominantly referred to in these novels. Moreover, the Middle East as a civilization as well as the religions emerging in and spreading from the Middle East across the world, regional communities, and historical figures influential in the region were studied, and the reflections of the relationships between space and person and space and community in novels were investigated.

Keywords: Turkish novels, the Middle East, community, culture, geography, space.