Tükenmişlik ve sinizm ilişkisinde liderlik tarzlarının rolü: Hastane çalışanlarında bir uygulama
E role of leadership styles in the relationship between burnout and cynicism: An application into hospital staff
Yazar: BUSE ERCAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖMER TURUNÇ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Hastaneler = Hospitals ; Liderlik = Leadership ; Sağlık personeli = Health personnel ; Sağlık sektörü = Health sector ; Sinizm = Cynicism ; Tükenmişlik = Burnout ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel sinizm = Organizational cynicism

Özet:
Çalışma hayatında teknolojinin gelişmesi ile birlikte tüm dünyada etkileri daha fazla hissedilmeye başlayan, çalışanları psikolojik ve fiziksel yönden olumsuz etkileyen tükenmişlik ve sinizm çalışma hayatının en önemli problemlerinden biri haline gelmiştir. Sinizm, çalışanların örgütleri ile ilgili olumsuz tutumlarını kapsamakta ve çalışanların iş tatminlerini, örgütsel bağlılıklarını olumsuz yönde etkilemektedir. Kurumlar hedeflerini, isteği ve iş doyumu yüksek çalışanlar sayesinde gerçekleştirir. Bu yüzden liderler kurumun ana kaynağı olan iş görenlerin psikolojik ve fiziksel ihtiyaçlarını karşılayarak, çalışanların yaşadıkları tükenmişliği ve işten ayrılmaları azaltıcı bir etki gösterecektir. Dolayısıyla, liderlerin örgüt içi gösterdikleri davranışlar bu bağlamda önemli bir yere sahiptir.
Son zamanlarda kültürel, sosyal, ekonomik yapıdaki değişimler iş görenlerin ihtiyaç, istek ve beklentilerde farklılıkların meydana gelmesine neden olmuştur. Çalışan bireylerin istek ve ihtiyaçlarının karşılanması, huzurlu ve mutlu bir çalışma ortamında görevlerini gerektiği gibi yerine getirmesi kurumdaki lidere bağlıdır. Çağımızda yönetim yaklaşımlarında bireysel çıkarlarını düşünüp kendisine hizmet edilmesini bekleyen liderlik anlayışı yerine takipçilerine yol gösteren, çalışanlarıyla ekip halinde hizmet etme düşüncesiyle hareket eden liderlere ihtiyaç duyulmaktadır.
Bu çalışmada tükenmişlik ile sinizm arasında ki ilişkide liderlik tarzlarının aracılık rolü incelenmiştir. Bu amaçla Salihli ilçesinde faaliyet gösteren hastanelerde 225 çalışanından anket tekniği ile veri toplanmıştır. Analiz sonucunda tükenmişliğin bilişsel, duyuşsal, davranışsal sinizm üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Dönüşümcü liderlik ve şartlı ödüllendirici liderlik düzeyinin aracılık rolünü belirlemek amacıyla tükenmişlik, sinizm, dönüşümcü liderlik ve şartlı ödüllendirici liderlik arasındaki ilişkiler hiyerarşik regresyon analizleri aracılığı ile incelenmiştir. Sonucunda tükenmişliğin sinizme etkisinde dönüşümcü liderlik ve şartlı ödüllendirici liderliğin kısmi aracılık rolü üstlendiği belirlenmiştir.


Anahtar Kelimeler: Tükenmişlik, Sinizm, Liderlik Tarzları, Sağlık Sektörü

Abstract:
Burnout and cynicism which affect workers psychologically and physically in a negative way and have lifted worldwide effect with the development of technology at work life, have become one the most important problems of the work life. Cynicism includes the negative attitudes of workers towards their organization, and influences the workers' job satisfaction and organizational commitment negatively.  The foundations can achieve their goals thanks to the workers with high levels of enthusiasm and job satisfaction. Therefore, leaders play a crucial role to reduce the rates of workers' burnout and cease of employment by satisfying the psychological and physical needs of workers, who are the main sources of the foundations. For this reason, the behaviors of leaders in the organizations have an important place for the workers and organizations. 
The recent changes in the cultural, social and economic structures have led to variations in the needs, claims and expectations of the workers. Meeting the claims and needs of the individuals in the organizations, and workers' fulfilling their duties in a peaceful and pleasing working environment depend on the leader. In today's management approaches, leaders who guide their followers and act with the idea of serving as a team with their workers are needed instead of those who look after their own interests and wait to be served. 
The current study investigated the role of leadership styles in the relationship between burnout and cynicism. With this aim, data were collected from 225 hospital workers in Salihli district by using the survey technique. The data analysis shows that burnout has a positive and significant effect on cognitive, affective and behavioral cynicism. For the purpose of identifying intermediary roles of transformational and conditional rewarding leaderships, hierarchical regression analysis was used to determine the relationships among burnout, cynicism, transformational leadership and conditional rewarding leadership.  It was found out that transformational leadership and conditional rewarding leadership had the partial intermediary role in the effects of burnout into cynicism.


Key Words: Burnout, Cynicism, Leadership Styles, Healty Sector