Kolorektal karsinogenezde TGF-beta 1, laktat dehidrogenaz 5 ve proliferasyon aktivitesi ilişkisi
The relation between TGF-beta 1, lactate dehydrogenase 5 and proliferative activity in colorectal carcinogenesis
Yazar: ARZU SÖNMEZ
Danışman: DOÇ. DR. BANU DOĞAN GÜN
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Patoloji = Pathology
Dizin: Karsinojenler = Carcinogens ; Ki-67 = Ki-67 ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Laktat dehidrogenaz = Lactate dehydrogenase ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Transforme edici büyüme faktörü-beta = Transforming growth factor-beta ; İmmünohistokimya = Immunohistochemistry

Özet:
Kolorektal kanserler, batılı ülkelerde tüm visseral kanserler arasında, kadınlarda ve erkeklerde üçüncü sırada yer almakta olup, kanserden ölüm nedenleri arasında ise ikinci sırada gözlenmektedir. Kolorektal kanserlerde tümör gelişimi multifaktöriyel olup, adenom-karsinom sekansının farklı basamaklarında rol alan genetik değişiklikler en önemli temel süreci oluşturmaktadır. Ayrıca son yıllarda çeşitli spesifik büyüme faktörleri, sitokinler ve enzimlerin kolorektal karsinogenezdeki olası rollerinin aydınlatılması çabası devam etmektedir. Bu çalışmaya; 2001-2007 yılları arasında, Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı'nda tanı alan 50 adet kolorektal adenokarsinom, 50 adet kolon adenomatöz polip ve 50 adet adenokarsinom komşuluğundaki normal mukoza olgusu dahil edilmiştir. İmmünohistokimyasal yöntem kullanılarak kolon karsinogenezinin erken dönemlerinde proliferasyonu inhibe eden, geç dönemde ise progresyonu hızlandıran bir faktör olarak bilinen TGF-beta 1, tümör gelişiminde yer alan anaerobik solunum mekanizmasının bir enzimi olan Laktat Dehidrogenaz 5 ve ayrıca proliferasyonu değerlendirmede yaygın olarak kullanılan bir marker olan Ki-67'nin anlamlılığı araştırılmıştır. Tümör gelişimindeki rollerini göstermek üzere bu üç olgu grubunun karşılaştırılmasında istatiksel olarak TGF-beta 1 ile Ki-67 değerleri anlamlı (p ? 0.001) olarak bulunmuş olup, normal mukoza-polip-adenokarsinoma doğru ilerledikçe immünreaksiyonun artış gösterdiği izlenmiş; ancak Laktat Dehidrogenaz 5 ile anlamlı birliktelik (p=0,56) gözlenmemiştir. Adenomatöz polip olguları histolojik tip ve displazi dereceleri bakımından immünohistokimyasal markerlar ile karşılaştırıldığında; TGF-beta1 ve Laktat Dehidrogenaz 5 ile anlamlı bir ilişki gözlenmezken, Ki-67 değerleri ile displazi arasında anlamlı bir ilişki olduğu izlenmiş (p ? 0,004), ancak histolojik tip ile ilişkisi anlamlı olarak değerlendirilmemiştir (p=0,183). Adenokarsinom olguları diferansiyasyon, ?Astler Coller? evrelemesi, lenf nodu metastazı ile vasküler ve perinöral invazyon parametrelerine göre ayrı ayrı değerlendirildiğinde ise TGF-beta 1 ile vasküler invazyon varlığı anlamlı (p=0,025) olarak gözlenirken, Laktat Dehidrogenaz 5 ile tümör diferansiyasyonu arasındaki ilişki anlamlı (p=0,034) olarak kabul edilmiş, ancak Ki-67 değerleri ile polip olguları arasında anlamlı birliktelik gözlenmemiştir. Sonuç olarak; kolorektal karsinogenez basamaklarında TGF-beta 1'in bir yeri olabileceği ve Ki-67 değerleri, Laktat Dehidrogenaz 5 ve TGF-beta 1'in tümör progresyonu ile prognozu değerlendirmede önemli belirleyiciler olarak kullanılabileceği düşüncesindeyiz.

Abstract:
Colorectal cancer is the third most common form of cancer in both sex and among visceral cancers the second leading cause of cancer-related death in the Western world. Tumor development in colorectal cancer is multifactorial and the most important main process is the genetic changes which play a role in different stages of adenom-carcinoma sequence. Attempts for disclosure of specific growing factors, cytokines and enzymes are in progress in the last years. This study includes 50 cases of colorectal adenocarcinoma, 50 cases of adenomatous polyp and 50 normal mucosa in continuity with adenocarcinoma which were diagnosed in Zonguldak Karaelmas University, Faculty of Medicine Department of Pathology in between 2001 and 2007. In this study TGF-beta 1 as a factor that inhibits the proliferation at the early stages and accelerates the progression at the late stages of colorectal carcinogenesis, lactate dehydrogenase 5 which appears in tumorigenesis as an enzyme of the anaerobic respiration mechanism and Ki-67 as a widespread used proliferation marker has been studied immunohistochemically. In comparision to these three different case groups to focus on their roles in tumorigenesis, it has been found that statistically the difference of TGF-beta 1 and Ki-67 is significant (p ? 0.001) and it has been observed that an increase into a normal mucosa-polyp- adenocarcinoma occurs; however a significant association with lactate dehydrogenase 5 hasn?t been observed (p=0,56). After the comparison of polyp cases with the histological types and the degrees of dysplasias with immunohistochemical markers; it hasn?t been observed a significant association with TGF-beta1 and lactate dehydrogenase 5, while a significant association with Ki-67 and dysplasia (p ? 0,004) was found, but there was no significant association with histological types (p=0,183). As the parameters were separately evaluated according to the differentiation, Astler-Coller staging system, metastasis of lymph node, vascular and perineural invasion, it has been observed that there is only a significant association of TGF-beta 1 with the existence of vascular invasion (p=0,025) and a significant association between lactate dehydrogenase 5 and differentiation (p=0,034), but no significant correlation with Ki-67. As a result we thought that TGF-beta 1 may have a role in colon carcinogenesis and Ki-67, lactate dehydrogenase 5 and TGF-beta 1 are important markers in tumour progress and prognosis.