Mobilya tasarımında tasarım ve zanaat ilişkisi üzerinden kültürel sürdürülebilirlik ve Türkiye'de durum
Designer and craftsmanship in furniture design relations through sustainability of culture and situation in Turkey
Yazar: İREM SENEMOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞEBNEM BAŞARAN UZUNARSLAN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: El sanatları = Handicrafts ; Mobilya tasarımı = Furniture design ; Somut olmayan kültürel miras = Intangible cultural heritage

Özet:
İkibinli yılların gündem maddesi olan sürdürülebilirlik kavramı; küresel çevre sorunlarını çözümlemeye yönelik bir bakış açısı olarak karşımıza çıkmaktadır. Sürdürülebilirlik birey ve toplumların daha iyi bir yaşam sürdürmeleri için de gereklilik olarak görülmektedir.
Birey ve toplulukların geleceklerini şekillendirmelerinde, ilk olarak dil, din, ırk, örf,  adet ve karşılıklı ilişkiler çeşitliliği içinde kurulabilecek birliktelik için kültürel etkilerönemli hale gelmektedir. Bu bağlamda kültürün, sürdürülebilirliğin ayrılmaz bir parçası olduğu bir gerçektir. Kültürel niteliklerin toplumun varlığına ve sosyal yaşamının ilerlemesine temel oluşturması dolayısı ile sürdürülebilir gelişimidestekleyen bir unsur olarak önemli sayılmaktadır.
Toplumların adil, sağlıklı ve çevreye daha saygılı bir dünyada yaşaması için gerekli olan gelişim ve değişime duyulan ihtiyacı tanımlayan sürdürülebilir gelişim kavramı ekonomik bir model olarak doğal kaynakların korunması, enerji tüketimi ve kültürel faaliyetler olarak karşımıza çıkmaktadır. Ancak bu kalkınma modelinin ön koşulu olan kültür ile kurduğu bağ; eğitim, ilerleme, değişim, bilim, sanat ve düşünce yapısının niteliğini oluşturan önemli bir etki yaratmaktadır. Bu nedenle kültürel etkileşimler, sürdürülebilir olanı kavramsal olmaktan çıkarıp uygulanan boyuta taşımaktadır. 
Kültürel verilerin sosyal katılım yoluyla sonraki nesillere aktarılmasını kapsayan kültürel sürdürülebilirlik, araştırma ve iletişimeksenli bir gelişimin tanımı haline gelmektedir. 
Tasarım – zanaat ilişkisini kültürel sürdürülebilirlik bağlamında değerlendirebilmek için tarihsel süreçteki gelişimi incelenmiştir.20.yy zanaat tasarımları, endüstriyel üretimde zanaatların yeri, tasarımcı zanaat ilişkileri ve tasarımcı yönelimleri araştırılmıştır.Toplumsal gelişimde kültürel sürdürülebilirlik ile tasarım ilişkisi örnekler üzerinden irdelenmiş ve önemi ortaya konmuştır. Türkiye'deki durum araştırılırken Orta Asya'dan 2000'li yıllara kadar olan süreçte Türklerin kültür politikalarına bakışı tarihsel olarak incelenmiş, Türkiye'de zanaatların gelişimi, mobilya tasarımında zanaatların etkisi, kültürel sürdürülebilirliğinin gerekliliğini araştırılarak yakın tarihimize odaklanılmıştır.
Türkiye'nin küresel platformlarda rekabetçiliğini ve yerel kimliklerin ülke içindeki faaliyetlerini sürdürebilmeleri önündeki sorunların tespiti için yapılan araştırmalara ek olarak; zanaatkarlar ile yapılan karşılıklı görüşmelerde elde edilen veriler aracılığıyla; yerel üretimlerin desteklenerek, hem somut olmayan kültür miraslarını korumanın önemi, hem de doğal kaynakları kullanarak ekolojik ürünlere yönelmenin gerekliliği vurgulamıştır.
Sosyal sorumluluk bilinci ile hem toplumda hem de tasarım müdahalesiyle farkındalık yaratmak, yok olma aşamasına gelmiş zanaat işlerinin yeniden canlandırılması için kültür politikaları geliştirmek Türk kültür mirasının sürdürülebilirliğinin Türkiye'de üretim, gelişim ve ekonomi üzerindeki etkisine dikkati çekmek amaçlanmıştır.

Abstract:
The concept of sustainability, which is the agenda item of the second millennium; and as a perspective to solve global environmental problems.However, sustainability is considered as a necessity not only for maintaining life but also for individuals and societies to lead a better life.
In line with this necessity, the impact of societal culture is perceived as an important factor for the individuals and communities in molding their futures, for an association to be established within a diversity of primarily language, religion, race, customs, traditions and mutual relations.
In this context, culture is considered to be the strategic partner of sustainable development, recognizing that it is an integral part of sustainability and that cultural qualities constitute the foundation for the existence of society and the progress of the social life.
The concept of sustainable development, which defines the need for development and change that is necessary for societies to live in a fair, healthy and environmentally respectful world, comes up as an economic model, in conservation of natural resources, energy consumption, and cultural activities. However, the bond this development model establishes with culture, which is its precondition; creates a significant impact that effectuates the quality of education, progress, change, science, art and frame of mind. Therefore, cultural interactions can be considered as a method of implementation for sustainable development to stop being merely a conceptual but to be put into practice.
By courtesy of researches conducted on this topic, the concept of cultural sustainability, which comprises the transfer of all the cultural accumulations that societies have learned in the upshot of their historical processes to the next generations through social participation by preserving them, has been observed as the most significant issue of the century ahead of us.
Exploring how cultural heritage is to be conveyed in order to examine ways to improve our lives and to legate a strong cultural heritage for future generations, as well as to providing the interaction between the economic, social and environmental aspects of life, is envisaged to be vital.
In this context, firstly, the role of craftsmanship in design has been determined, then from the ancient times up to the present, the development of crafts in the global scale, the craft designs in the 20th century, the place of crafts in industrial production, designer craftsmanship relations and designer orientations were investigated.
In order to demonstrate that global and ethnic culture is vitally important to develop a truly sustainable society, design and crafts relations are examined through cultural sustainability dimension.
During the process from Central Asia up to 2000s, stand points of Turks on cultural policies have been examined from a historical perspective, and by researching the development of crafts in Turkey, the impact of craftsmanship in furniture design, and the necessity of cultural sustainability, our recent history was focalized.
In addition to researches conducted to reveal obstacles before the sustenance of Turkey's competitiveness in the global platform and local identities to continue their activities in the country; the importance of both protecting the intangible cultural heritages by preserving local productions, and gravitating towards ecological products by using natural resources, were emphasized, by means of data obtained from face-to-face interviews conducted with various crafts persons.
The study intends to raise awareness coupled with the consciousness of social responsibility both in the society and design intervention, to develop cultural policies for the revitalization of artisanal works which are about to be extinct, and to draw attention to the impact of the sustainability of Turkish cultural heritage on productionand the necessity of turning to ecological products by using natural resources.