Sürdürülebilirlik performansının borsa performansına etkisi
The impact of sustainability performance on stock market performance
Yazar: ASLI ONAT ÇAKMAK
Danışman: PROF. DR. YILDIRIM ERCAN ÇALIŞ
Işık Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Muhasebe Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Türkiye'de sürdürülebilirlik raporu ve entegre rapor yayınlayan işletmeler hızla artmaktadır. Bu artış ile birlikte sermaye piyasalarında da değişimler meydana gelmektedir. Bu doğrultuda Borsa İstanbul 2014 tarihinden itibaren sürdürülebilirlik endeksi yayınlamaya başlamıştır. Endekse işletmelerin dahil olabilmesi için ESG Genel Skorlarının 50 ve üzeri olması gerekmektedir. Borsa İstanbul 2022 yılı itibari ile sürdürülebilirlik endekslerine bir yenisini daha ekleyerek BIST Sürdürülebilirlik 25 endeksini yayınlamaya başlamıştır. Bu endekse firmaların dahil olabilmesi için ESG Genel Skorlarının 70 ve üzerinde olması gerekmektedir. ESG Skoru firmaların çevresel, sosyal ve yönetişim boyutlarından elde edilen genel skoru ifade etmektedir. Son yıllarda ESG Kavramı yatırımcılar için borsa performans değerlendirmesinde belirleyici kavramlardan biri olmuştur.
Bu çalışmanın ilk bölümünde sürdürülebilirlik kavramı, boyutları, tarihsel gelişimi ve işletmeler için sağladığı faydalara değinilmiştir. İkinci bölümünde ise entegre raporlama hakkında detaylı bilgi verilip tarihsel gelişimi, kılavuz ilkeleri, içerik ve sermaye öğeleri incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise endeks kavramı, sürdürülebilirlik endeksi, ESG Skorlarına değinilmiştir. Son bölüm olan dördüncü bölümde ESG Genel Skorlarının Borsa performansına etkileri ve 70 genel skor üzeri ve altı olarak iki ayrı gruba ayrılarak, bu iki grubun borsa performansına etkileri incelenmiştir.   ESG Genel Skorlarının borsa performans etkileri incelenirken parametrik olmayan korelasyon testi olan Spearman korelasyon (Rho), ESG Genel Skoru 70 altı ve üzeri olan firmaların borsa performans etkisi incelenirken iki bağımsız grup t-testi uygulanmıştır. ESG Genel skoru borsa performansına etkileri incelenirken kar marjı oranında doğrusal bir bağıntı bulunmuştur. Diğer taraftan 70 altı genel skor ile 70 üzeri genel skorun borsa performans oranlarına etkisinde istatistiksel analizde anlamlı bir etkinin bulunmadığı görülmüştür. Yapılmış olan analizler sonucunda işletmelerin borsa performanslarını artırmak için finansal olmayan raporlamalara daha fazla önem verilmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler: sürdürülebilirlik, ESG Skorları, BIST sürdürülebilirlik endeksi

Abstract:
Enterprises that publish sustainability reports and integrated reports are increasing rapidly in Turkey. Along with this increase, changes are also occurring in the capital markets. In this direction, Borsa İstanbul has started publishing sustainability index since 2014. In order for businesses to be included in the index, their Overall ESG score must be 50 and above. Borsa İstnbul has started to publish the BIST Sustainability 25 index by adding a new one to its sustainability indices as of 2022. In order for companies to be included in this index, their Overall ESG Score must be 70 and above. The ESG Score refers to the overall score obtained from the enviromental, social and governance dimensions of the companies. In recent years, the concept of ESG has become one of the defining concepts in stock market performance evaluation for investors.
In the first part of this study, the concept of sustainability, its dimensions, historical development and the benefits it provides for enterprises are mentioned. In the second part, detailed information about integrated reporting is given and its historical development guiding principles, content and capital elements are examined. In the third part, the concept of index sustainability index and ESG Scores are mentioned. In the fourth part, which is the last part, the effects of ESG General Scores on the Stock Market performance and the effects of these two groups on the stockmarket performance by dividing into two separate groups as over and below the overall score of 70 are examined. Spearman correlation (Rho), which is a non-parametric correlation test, was applied when examining the stock market performance effects of ESG General Scores, and two independent group t-tests were applied when examining the stock market performance effect of companies with an ESG General Score below and above 70. When examining the effects of the ESG General score on the stock market performance, a linear correlation was found in the profit magrin ratio. On the other hand, it was found that there was no significant effect in statistical analysis on the effect of a general score below 70 and a general score above 70 on stock market performance ratios. As a result of the analyses conducted, it is necessary to pay more attention to non-financial reporting in order to improve the stock market performance of enterprises.
Keywords: sustainability, ESG scores, sustainability index