Halkın boş zaman etkinliklerine katılmalarına engel olan faktörlerin belirlenmesi (Erzurum ili örneği)
Determining the factors that hinder public from participating leisure time activities (Example of the city of Erzurum)
Yazar: FIRAT AKYÜZ
Danışman: DOÇ. DR. HAMDİ ALPER GÜNGÖRMÜŞ
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Spor = Sports
Dizin: Boş zamanları değerlendirme = Leisure activities ; Erzurum = Erzurum ; Rekreasyonel aktiviteler = Recreational activities

Özet:
Araştırmanın amacı, Erzurum ilinde yaşayan 236 erkek (%50,6) ve 230 (%49,4) kadın katılımcının rekreasyonel etkinliklere katılımlarındaki engel/kısıtlayıcı olan faktörlerin belirlenmesi ve bu faktörlerin çeşitli değişkenlere göre (yaş, cinsiyet, medeni durum, çocuk sayısı, eğitim seviyesi, refah seviyesi, haftalık boş zaman süreleri ve boş zamanlarını değerlendirmede güçlük çekme durumları) karşılaştırılmasıdır.
Çalışmada kullanılan veri toplama aracı 3 bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, katılımcılarının demografik bilgilerini tanımlamaya yönelik sorulara, ikinci bölümde boş zaman davranışlarını belirlemeye yönelik sorulara yer verilmiş ve üçüncü bölümde ise Alexandris ve Carrol (1997) tarafından geliştirilen ve Türk toplumu için geçerlik ve güvenirlik çalışması Karaküçük ve Gürbüz (2006) tarafından yapılan "Boş Zaman Engelleri Ölçeği" kullanılmıştır. 
Ölçek, bireylerin boş zaman aktivitelerine katılımlarında engel/kısıtlayıcı olan nedenleri belirlemeyi amaçlayan (a) tesis/hizmet & ulaşım (8 madde), (b) sosyal ortam & bilgi eksikliği (5 madde), (c) birey psikolojisi (4 madde), (d) arkadaş eksikliği (3 madde), (e) zaman (4 madde) ve (f) ilgi eksikliği (3 madde) gibi 6 alt boyuttan ve 27 maddeden oluşmaktadır. Ölçekte yer alan maddeler "Kesinlikle Önemsiz (1)" ve "Önemsiz (2)", "Önemli (3)", ve "Çok Önemli (4)" şeklinde 4'lü likert tipi ölçek üzerinde değerlendirilmektedir. 
Ölçeği güvenirliliğini test etmek için hesaplanan Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı alt boyutlar için 0,647 (zaman) ile 0,773 (sosyal ortam/bilgi eksikliği) arasında değiştiği bulunmuştur. Toplam ölçeğin Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı 0,843çıkmıştır.
Araştırmada kullanılan ölçeğin 6 alt boyutunda katılımcıların, cinsiyet ve medeni hale göre farklılığı test etmek için yapılan independentsamples t-test analizi sonuçlarına göre; cinsiyete göre "birey psikolojisi", "sosyal ortam/bilgi eksikliği", "tesisler/hizmet ulaşım" ve "arkadaş eksikliği" alt boyutlarında, medeni hale göre ise, "birey psikolojisi", "tesisler/hizmet ulaşım" ve "zaman" alt boyutlarında anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, yapılan ANOVA sonuçlarına göre ise yaş, çocuk sayısı, eğitim seviyesi, refah seviyesi ve haftalık boş zaman sürelerine göre çeşitli alt boyutlarda anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir.


Anahtar Kelimeler: Boş zaman, Rekreasyon, Kısıtlayıcı, Erzurum Halkı.

Abstract:
The aim of this study are to determine the factors which are constraints in active participation in recreational activities of 236 (50,6%) male and 230 (49,4%) female participants who live in the city of Erzurum and to compare these factors according to some variables (age, gender, marital status, educational level, wealth level, weekly leisure time duration and situation of having problem of spending free time).
Data collection tools constraints of 3 parts. In the first part, a questionnaire directed to describing the demographic information of the attendees, in the second, a questionnaire for determining the leisure time behaviours were used and in the third, "Leisure Constraints Scale", which was developed by Alexandris and Carroll (1997) and was conducted in the study of the validity and reliability for Turkish Society by Karaküçük and Gürbüz (2006) was used.
The scale is consisted of 27 articles and 6 sub dimensions like (a) facility/service &transportation (article 8), (b) social environment & lack of information (article 5), (c) individual's psychology (article 4), (d) lack of friend (article 3), (e) time (article 4) and (f) lack of interest (article 3) to define the reasons for constraints preventing individuals from participating in leisure time activities. Articles in the scale "Definitely Important (1)" and "Unimportant (3)", "Important (3)", and "Very Important (4)" are evaluated with quartet likert type scale. Cronbach Alfa, which was calculated to test the reliability of the scale, gave us the result of coefficient of internal consistency changing between 0,647 (time) and 0,773 (social environment/lack of information) for sub dimensions. 
According to the independent samples t-test analyse results which was applied to test the differences of the participants  depending on the marital status and gender in 6 sub dimensions of the scale used in the study: it was detected that there are significant differences in "individual's psychology", "social environment & lack of information", "facility/service & transportation", "lack of friend" according to gender and there are significant differences in "individual's psychology", "facility/service & transportation", "time" according to marital status. Also, according to ANOVA results, it has been found that there are significant differences in some sub dimensions according to age, gender, the number of children, educational level, wealth level and weekly leisure time durations. 


Key Words: Leisure time, recreation, constraints, people in Erzurum