Sürdürülebilir enerjinin ülke ekonomileri üzerine etkisi
The impact of sustainable energy on country economies
Yazar: İREM RENDE
Danışman: DOÇ. DR. İSTEM KESER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Veri Yönetimi ve Analizi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Enerji = Energy

Özet:
Sürdürülebilir enerji, sosyoekonomik gelişmişlik göstergesi olarak günümüzün ve geleceğin en önemli konularındandır. Artan enerji talebinin yaygın olarak fosil kaynaklardan karşılanması mümkün değildir. 
Çalışmanın amacı, ülkelerin sürdürülebilir enerji kaynaklarına geçişlerinde ekonomilerinin bu durumdan nasıl etkileneceğinin araştırılmasıdır. 38 OECD ülkesine ait 1990-2020 dönemini kapsayan ve konuyla ilgili olduğu düşünülen 9 değişken, panel veri analizi ile incelenmişlerdir. Analizler RStudio (4.2.1) ve EViews 12 yazılımları kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Uygulamada Rassal Orman Algoritması metoduyla eksik veriler tamamlanmıştır. Daha sonra, Pesaran CD Testi, KPSS ve CIPS Panel Birim Kök Testleri, Johansen Eşbütünleşme Testi uygulanmıştır. Birbirleriyle uzun dönemde ilişkili bulunan değişkenlerin katsayı tahmini için DOLSMG Tahmincisi kullanılmıştır. Uzun ve kısa dönem tahminlerinin belirlenmesi için Panel VECM uygulanmıştır. 
Analiz sonucunda, Yenilenebilir Enerji Tüketimi, GSYİH ve Toplam Enerji Tüketimi değişkenlerinin, Yenilenebilir Enerji Üretimi değişkeniyle çift yönlü nedensellik ilişkisi içinde oldukları; Toplam Enerji İthalatı, Toplam Enerji Arzı, Kişi Başına Düşen Elektrik Tüketimi, Kişi Başına Düşen CO2 Emisyonu ve Enerji Enflasyon Oranı değişkenlerinin Yenilenebilir Enerji Üretimi değişkeniyle tek yönlü nedensellik ilişkisi içinde oldukları bulunmuştur. 
Kısa ve uzun dönemde nedensellik ilişkisine sahip değişkenler, yenilenebilir enerji kaynakları kullanılarak elde edilen enerjinin, ekonomik gelişime ve doğaya katkı sağlayacağını göstermektedir.

Abstract:
Sustainable energy is one of the most important issues of today and the future as an indicator of socioeconomic development. Meeting the increasing energy demand from fossil sources is not possible. 
The aim of the study is to investigate how the economies will be affected by this situation in the transition of countries to sustainable energy sources. 9 variables, which are thought to be relevant and covering the period 1990-2020 belonging to 38 OECD countries, were examined by panel data analysis. Analyses were carried out with using RStudio (4.2.1) and EViews 12 software. In the technic, missing values were completed with the Random Forest Regression method. Then, Pesaran CD Test, KPSS and CIPS Panel Unit Root Tests, Johansen Cointegration Test were applied. The DOLSMG Estimator was used to estimate the coefficients of the variables that are related to each other in the long run. Panel VECM was applied to determine long and short term forecasts. 
As a result of the analyses, Renewable Energy Consumption, GDP and Total Energy Consumption variables are in a two-way causality relationship with the Renewable Energy Production variable; It has been found that the variables of Total Energy Import, Total Energy Supply, Per Capita Electricity Consumption, Per Capita CO2 Emission and Energy Inflation Rate are in a one-way causality relationship with the Renewable Energy Production variable. 
In the short and long term, the variables with a causality relationship show that the energy obtained by using renewable energy sources will contribute to nature and economic development.