2008 küresel ekonomik krizi sonrası Türkiye'de uygulanan yeni para politikası stratejisi ve sonuçları
Implementation of a new monetary policy strategy and its consequences in Turkey after the 2008 global economic crisis
Yazar: SEFA IŞIK
Danışman: PROF. DR. SEYHUN DOĞAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Politikası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomi = Economy ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Ekonomik kriz 2008 = Economical crisis 2008 ; Ekonomik kriz = Economic crisis ; Kriz = Crisis ; Kriz yönetimi = Crisis management ; Para politikaları = Monetary policies ; Türk ekonomisi = Turkish economy

Özet:
2007 yılında konut balonunun patlaması sonucu ABD'de ortaya çıkan kriz kısa sürede diğer gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelere yayılarak küresel bir boyut kazanmıştır. Krizi kontrol altına almak isteyen gelişmiş ülkelerin merkez bankaları genişleyici para politikası uygulayarak piyasaya bol miktarda likidite sağlamıştır. Uluslararası finans piyasalarında oluşan bol likidite ise görece faizlerin yüksek olduğu gelişmekte olan ülkelere transfer olmuştur. Bu durum Türkiye'de önemli ölçüde kredi hacminde genişlemeye ve döviz kurunda oynaklığın artmasına yol açmıştır. Bununla birlikte ihracat hacminin daralmasına karşılık yurtiçi talebin artmış olması cari açığı artırmış, ekonomide finansal istikrara yönelik risklerin oluşmasına neden olmuştur. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası ise finansal piyasalarda oluşan riskleri önlemek amacıyla 2010 yılının sonlarına doğru yeni bir para politikası stratejisi geliştirmiştir. Bu strateji çerçevesinde fiyat istikrarının yanı sıra finansal istikrar da gözetilerek yeni para politikası araçları kullanılmaya başlanmıştır. Bu kapsamda çalışmanın amacı; yeni para politikası stratejisinin değerlendirilerek sonuçların analiz edilmesidir. Bunun için öncelikle ekonomik kriz ve türleri, krizlerin kapsamları, kriz modelleri ve para politikasına ilişkin genel bilgiler açıklanmıştır. Daha sonra 2008 Küresel Krizi ve Türkiye ekonomisine etkileri incelenmiştir. Son olarak ise küresel kriz sonrası Türkiye'de uygulanan yeni para politikası stratejisi ve sonuçları değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda finansal istikrara ilişkin olumlu sonuçların elde edilirken buna karşın fiyat istikrarına ilişkin aynı olumlu sonuçların elde edilemediği görülmüştür. Ancak yeni para politikası stratejisini başarılı ya da başarısız olarak değerlendirebilmek için henüz erken olduğu düşünülmekte ve finansal istikrarın sağlanmasıyla ilgili diğer kurumlarla birlikte, TCMB'nin finansal istikrarın sağlanmasına yönelik yaptığı uygulamaların gerekli ve önemli olduğu kanısına varılmıştır.



Anahtar Kelimeler: Ekonomik Kriz, Fiyat İstikrarı, Finansal İstikrar, Para Politikası

Abstract:
The crisis, which arises in USA as a result of explosing housing bubble in the year of 2007, is globalized by expanding the other developed and developng countries. The central banks of the developed countries that aimed to take the crisis under control provided a large amount of liquidity by applying expansionary monetary policy. The ample money that arouse in international financial markets transferred to the developing countries which have higher interest rates than the average. This situation caused expanding in credit volume, and increase in fluctuations of foreign currencies in Turkey. Furthermore, decline in export and increase in domestic demand raised current account deficit, hence caused risks related with financial stability. The Central Bank of Turkish Republic developed a new strategy of monetary policy in late 2010. With this new strategy, by taking care of financial stability in addition to price stability, new tools of monetary policy were started to be used. In this scope, the objective of this study is to assess the new strategy of monetary policy and analyze its results. Therefore, economic crisis and types of crisis, scopes of crises, models of crises and general information about monetary policy are explained initially. Then, global crisis in 2008 and its effects on Turkish economy are examined. Finally, new strategy of monetary policy which was applied in Turkey after the global crisis is studied. In the end of the study, it is observed that while positive results related with financial stability were acquired, the same success couldn't be attained in the price stability. Nevertheless, it is too early to assert whether the new strategy of monetary policy as successful or unsuccessful, and with other associations which are concerned with maintaining financial stability, implementations of the Central Bank of Turkish Republic regarding to maintain financial stability are essential.


Key Words: Economic Crisis, Price Stability, Financial Stability, Monetary Policy