Tekerlekli sandalye basketbol Süper Lig Play off takımlarının 5 farklı bölgeden yapılan şut atış yüzdelerinin play off sıralamasına etkisi
The effect of the shooting percentages from 5 different zones on the play-off standings of the wheelchair Basketball Super League Play-off teams
Yazar: EDİP KARAKUŞ
Danışman: PROF. NURETTİN KONAR
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Basketbol = Basketball ; Basketbolcular = Basketball players ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Engelli sporları = Sports for persons with disabilities ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Tekerlekli sandalye = Wheelchair ; Şut atış yüzdesi = Shooting percentage

Özet:
Amaç: Bu çalışmadaki amacımız, tekerlekli sandalye basketbolunda bölgesel şut atışlarının turnuva sırlamasına ne gibi bir etkisinin olduğunu araştırmaktır.
Materyal ve Metot: Araştırmamıza Türkiye Bedensel Engelliler Spor Federasyonu bünyesindeki Tekerlekli Sandalye Basketbol Süper Lig'inde mücadele eden ve 2018-2019 Play-Off'a kalan 8 takım (Galatasaray, Beşiktaş HDI Sigorta, Fenerbahçe, İzmir Büyükşehir Belediyesi, Gazişehir Gaziantep, TSK Rehabilitasyon Merkezi, Bağcılar Belediyesi, Altınordu'dan toplam 60 erkek sporcu katılmıştır. Araştırmamıza katılan tekerlekli sandalye basketbolcuların yaş, boy, kilo değerleri ölçülmüş, sınıflandırma puanları alınmış ve potaya 4.224m uzaklıktaki 5 farklı bölgeden atılan atışlar gözlemlenerek kaydedilmiştir. İstatistiki analiz SPSS 20 programı kullanılarak tanımlayıcı istatistikler ve ki-kare (Chi-Square) testleri yapılmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan tekerlekli sandalye basketbolcularının yaş ortalamaları 32.733±6.834 yıl, boy uzunluk ortalamaları 177.250±12.512 cm, vücut ağırlık ortalamaları 80.966±13.370 kg ve beden kütle indeks (BKI) ortalamaları 25.596±1.397 kg/m2'dir. 5 bölgeden atılan şutların play-off sıralamasına etkisini analiz edildiğinde 3. Bölgeden atılan şut başarı yüzdelerinin play-off sıralamasında etkili olduğu görülürken (p<0.05), 1. 2. 4. ve 5. Bölgeden atılan şut başarı yüzdelerinin play-off sıralamasına etkili olmadığı görülmüştür (p>0.05).
Sonuç: Yapılan araştırmalar sonucunda sadece 3. Bölgeden (potayı tam karşıdan gören bölge) atılan şut yüzdelerinin play-off sıralamasına etkisinin olduğu görülmüştür. Buna bağlı olarak takımların potayı karşıdan gören bölgede şut atış antrenmanları yaparak, sayı ortalamalarını artırarak, lig müsabakalarında, play-off veya diğer turnuvalarda takımlara olumlu etkiler sağlayacağını söyleyebiliriz.
Anahtar Kelimeler: Tekerlekli Sandalye Basketbol, Bölgesel Şut, Play-Off

Abstract:
Purpose:The purpose of this study was to examine the effect of the shots from different zones on the tournament standings in the wheelchair basketball.
Material and Method: 8 Wheelchair Basketball Super League Teams (Galatasaray, Besiktaş HDI Insurance, Fenerbahçe, Istanbul Metropolitan Municipality, Gazişehir Gaziantep, Turkish Armed Forces Rehabilitation Center, Bağcılar Municipality, and Altınordu) featuring in the Play-offs which was organized by the Turkish Sports Federation for The Physically Disabled and a total of 60 male athletes from these teams participated in this study. The age, height, and weight parameters of the wheelchair basketball players participating in this study were recorded and their classification scores were taken. Afterwards, the shots from 5 different zones at a distance of 4.224m were observed and recorded. Statistical analysis, descriptive statistics and chi-square (Chi-Square) tests were performed using the SPSS 20 program.
Findings: The age, height, weight, and the body mass index (BMI) averages of the wheelchair basketball players participating in the study were 32.733±6.834 years, 177.250±12.512 cm, 80.966±13.370 kg, and 25.596±1.397 kg/m2, respectively. When the effect of the shots from 5 zones on the play-off standings was analyzed, it was found that the success percentage of the shots from the 3rd zone had an effect on the play-off standings (p<0.05); however, the success percentages of the shots from the 1st, 2nd, 4th, and 5th zones had no effect on the play-off standings (p>0.05).    
Conclusion: As a result of the study, it was observed that only the success percentage of the shots from the 3rd zone (at the 12 o'clock position of the backboard) had an effect on the play-off standings. So, it can be asserted that increasing the number of the shots from the zone at the 12 o'clock position of the backboard will provide positive effects to teams in league competitions, play-off or other tournaments by training, increasing the average number of points.
Keywords: Wheelchair Basketball, Zonal Shooting, Play-Off