Üniversite süper lig basketbol oyuncularının hedef yönelimi ve algılanan motivasyonel iklim düzeylerinin incelenmesi
Examination university super league basketball players' goal oreintation and perceived motivational climate
Yazar: SAADET YILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. TURHAN TOROS
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Spor = Sports
Dizin: Basketbol = Basketball ; Basketbolcular = Basketball players ; Hedef yönelimleri = Goal orientations ; Motivasyon = Motivation ; Motivasyonel iklim = Motivational climate ; Performans = Performance

Özet:
Bu araştırma, üniversite süper lig basketbol oyuncularının hedef yönelimi ve algılanan motivasyonel iklim düzeylerinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma 2017 – 2018 sezonunda Adana ilinde düzenlenen KOÇSPORFEST müsabakalarına katılan, gönüllü basketbolcularla gerçekleştirilmiştir. Örneklem grubunu yaşları 18-28 arasında değişen 96 kadın 101 erkek olmak üzere toplam 197 basketbolcu oluşturmaktadır. Kadın basketbolcuların spor yaşları 2-17 arasında değişmekte, erkek basketbolcuların spor yaşları ise 4-20 arasında değişkenlik göstermektedir.
Araştırma basketbolcuların hedef yönelimleri ile motivasyonel iklimlerini karşılaştırdığı ve ilişki düzeylerini incelendiği için ''betimleyici, ilişkisel tarama modeli'' indedir. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi sorularıyla beraber ''Sporda Görev ve Ego Yönelim Ölçeği'' ile ''Sporda Algılanan Motivasyonel İklim Ölçeği'' kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde betimsel istatistikler, normallik testi ve dağılımın normal olmamasından dolayı parametrik olmayan testler kullanılmıştır.
Araştırmanın bulgularında görev alt boyut puanlarının cinsiyet değişkenine göre farklılık gösterdiği, kadın basketbolcuların daha görev yönelimli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ego alt boyut puanlarına bakıldığında ise basketbolcuların oynadıkları mevkiye göre puanların değişkenlik gösterdiği, forvet mevkinde oynayan basketbolcuların daha ego yönelimli olduğu bulunmuştur. Araştırmanın son bulgusu ise basketbolcuların görev yönelimi puanları ile ustalık iklimi puanlarının, ego yönelimi puanları ile performans iklimi puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunmasıdır.
Bu sonuçlar doğrultusunda görev ve ego yönelim ölçeğinin uygulama alanlarında cinsiyet ve mevki değişkenlerinin önemli etmenlerden olabileceği düşünülmektedir. Görev yönelimli bireylerin bulundukları yeri ustalık iklimi ile ilişkilendirirken, ego yönelimli bireylerin ise bulundukları yeri performans iklimi ile ilişkilendirebileceği söylenebilir.

Abstract:
This research was conducted to examine the goal orientation perceived and motivational climate levels of university super league basketball players. The research was conducted with voluntary basketball players who participated in KOÇSPORFEST competitions organized in 2017 - 2018 season in Adana province. The sample group consisted of a total 197 basketball players, 96 female 101 male aged between 18 and 28 years. The sport age of female basketball players varies between 2-7 and the sport age of male basketball players varied between 4-20.
This research is a '' descriptive, relational survey model to compare basketball players' goal orientations and motivational climates and examine their levels of relationship. ''Task and Ego Orientation in Sport Questionnaire'' and ''Perceived Motivational Climate in Sports Questionnaire'' with personal information questions were used as data collection tools. In the analysis of the research data; descriptive statistics, normality test and non-parametric tests were used because of the non-normal distribution.
In the findings of the study, it was concluded that task sub-dimension scores differed according to the gender variable and female basketball players were more task oriented. When the ego sub-dimension scores were examined, it was found that the scores of the basketball players varied according to their position, and that the basketball players who played in the forward position were more ego oriented.  The last finding of the study is that there is a meaningful relationship between basketball players' task orientation scores and mastery climate scores, ego orientation scores and performance climate scores.
According to these results, it is thought that gender and position variables may be important factors in the application and task ego orientation scale. The role of task-oriented individuals can be related to the mastery climate, while ego-oriented individuals can be associated with performance climate.