Sultan Abdulaziz`in Mısır seyahati
Journey of Sultan Abdulaziz to Egypt
Yazar: YAHYA BAĞÇECİ
Danışman: PROF.DR. ALİ AKTAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Tarih = History
Dizin: Mısır = Egypt ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Sultan Abdülaziz = Sultan Abdülaziz

Özet:
II SULTAN ABDULAZIZ'IN MISIR SEYAHATİ ÖZET XIX. yüzyılın ilk yansında Osmanlı eyaleti olan Mısır, Kavalalı Mehmed Ali Paşa'nın idaresinde büyük bir gelişme kaydederek adeta Osmanlı Devleti'nden ayrı bir hükümet haline gelmiş ve Osmanlı Devleti'nin başına büyük dertler açmıştı. Mısır halkı, Mısır'ın idaresine memur yeni hanedana alıştıkça, Osmanlı Devlet' in Mısır üzerindeki nüfuzu azalıyordu. Ayrıca Sultan Abdülaziz döneminde Süveyş Kanalı'nın açılması meselesi dolayısıyla devrin iki büyük devleti olan İngiltere ve Fransa'nın Mısır'a olan ilgileri artmıştı. Sultan Abdülaziz, halkı müslüman olan Mısır'ın Osmanlı Devleti'ne olan bağlılığım kuvvetlendirmek ve bu şekilde İngiltere ve Fransa'nın Mısır Valisi İsmail Paşa'yı Osmanlı Devleti aleyhine kışkırtma politikalarının önüne geçmek için Mısır'a seyahat edecektir. 3 Nisan 1863'te başlayan Mısır seyahati yaklaşık bir ay sürdü. Padişahın maiyetinde Serasker Fuat Paşa, Bahriye Nâzın Mehmed Ali Paşa, Veliaht Murad Efendi, Şehzade Abdülhamid, Şehzade Mehmet Reşad ile Şehzade Yusuf İzzeddin Efendi de bulunuyordu. Mısır seyahati yaklaşık bir ay sürdü. Sultan Aziz, İskenderiye'ye gelmiş, arkasından Kahire'ye geçmiştir. Sultan, Mısır'da İlgi ve sevgi gösterileri ile karşılandı. Mısır Valisi İsmail Paşa da Sultan Aziz'in bu seyahatinden memnun kalmasını sağlamak için elinden geleni yaptı. Sultan Aziz, Mısır'ın kaydettiği gelişmeyi yakından görüp inceledi. Gördüğü ilgi ve misafirperverlikten memnun kalarak Mısır'dan ayrıldı. Sultan, dönüşte Osmanlı Devleti'nin önemli bir ticaret merkezi olan İzmir'e de uğrayacaktır. Sultan Aziz İstanbul'a dönüşünde Mısır ve İzmir'de olduğu gibi büyük sevgi gösterileriyle karşılacaktır. Buna karşılık olarak da İstanbul halkından askerlik mükellefiyetini kaldıracaktır. Seyahatin başından sonuna kadar Padişah'ın yanından ayrılmayan ve seyahatin iyi ve faydalı geçmesi için elinden geleni yapan Fuad Paşa, Sultan Aziz'in gözüne girmeyi başaracak ve seyahat dönüşü sadrazamlığa getirilecektir Sultan'ın gözüne giren diğer isim İsmail Paşa'dır. Ancak İsmail Paşa Sultan'ın memnuniyetinden yararlanarak Osmanlı Devleti aleyhine olan bir politika yürütecektir. Bununla birlikte bu seyahat sayesinde Mısır halkının sadakat hisleri canlanacaktır. Anahtar Kelimeler: Sultan Aziz, İsmail Paşa, Fuad Paşa, Mısır, Kahire

Abstract:
HI JOURNEY OF SULTAN ABDULAZIZ TO EGYPT ABSTRACT At the half of the 20th century; Egypt, which was among provinces of Ottoman Empire at that time; had displayed such a considerable improvement that it resembled a separate government a part from Ottoman and it turned into a great problem for the state. As the folk of Egypt got accustomed to administration of new dynasty, the efficiency of Ottoman Empire on Egypt diminished. Morever, during the reign of Sultan Abdülaziz; because of matter of Suez Canal, the interest of England and France on Egypt increased. Sultan Abdülaziz was preparing for a journey to Egypt inor der to fortify the affiliation of muslim folk of Egypt Ottomans and thus prevent Ismail Pasha from provoking the folk against Ottoman Empire. The Egypt journey, which started in 3 April 1 863 took approximately a month. Under the entourage of Sultan, Serasker Fuat Pasha, Navy Nazır Mehmed Ali Pasha, Murad Efendi, Prince Abdülhamid, Prince Mehmed Reşat and Prince Yusuf izzettin were all present. The journey took approximately a month. Sultan Aziz came to. İskenderiye and then passed to Cairo. The Sultan was welcomed with love and respect. Egypt's Governor Ismail Pasha, did his best inor der to satisfy Sultan Abdülaziz. Sultan Abdülaziz investigated the advancement in Egypt in detail. He was very pleased with their interest and hospitability when he left Egypt. Sultan was going to call visit to İzmir on his way home. İzmir was an important trade center of that time. Sultan Abüdlaziz, too, was going to be welcomed with great love and respect in Istanbul as it was in Egypt and İzmir. In return, army responsibility of folk of İstanbul was going to be abolixshed. Fuad Pasha, who was with Sultan from the start of journey to end of it, did his best to make the journey a good and useful one, in return, he was well appreciated by Sultan and promoted to grand viziership at the return of journey. Another person appreciated by Sultan was İsmail Pasha. Yet, İsmail Pasha was going to lead a policy against Ottoman Empire by using satisfaction of Sultan. At the same time, thanks to this journey, the loyalty of Egypt folk wich decreased, was going to be revived. Key Words: Sultan Aziz, İsmail Pasha, Fuad Pasha, Egypt, Cairo