İskenderiye üçgülü ile tek yıllık çim karışımlarının silaj verimi ve kalitesinin belirlenmesi
Determi̇nation of silage yield and quality of mixtures of berseem clover and annual ryegrass
Yazar: ENSAR ER
Danışman: PROF. DR. HANİFE MUT
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Kalite = Quality ; Silaj = Silage ; İskenderiye üçgülü = Berseem clover ; İtalyan çimi = Italian ryegrass

Özet:
Ülkemizde üretilen kaba yem miktarı, mevcut hayvan varlığının ihtiyaçlarını karşılamakta yetersiz kalmaktadır. Bu durum hayvancılık sektörü için büyük bir sorun teşkil etmektedir. Yem bitkilerinde üretimi artırmak için sadece yem bitkileri ekiliş alanlarını artırmak değil, aynı zamanda birim alandan alınan verimi artırmak da önemlidir. Bu amaçla yürütülebilecek çalışmalardan biri de yem bitkileri yetiştiriciliğinde uygulanan karışık ekim sistemleridir. Bu çalışma, 2022 yılında Bilecik ekolojik koşullarında İskenderiye üçgülü (Trifolium alexandrinum L.) ile tek yıllık çim (İtalyan çimi) (Lolium multiflorum Lam.) karışımlarının silaj verimini ve kalitesini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada, İskenderiye üçgülü (İ.Ü.) ve tek yıllık çimin (T.Y.Ç.) yalın ve 4 farklı karışım oranı (% 80 İ.Ü. + % 20 T.Y.Ç., % 60 İ.Ü.  + % 40 T.Y.Ç., % 40 İ.Ü. + % 60 T.Y.Ç. ve % 20 İ.Ü. + % 80 T.Y.Ç) olmak üzere 6 adet işlem denenmiştir. Deneme, tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekrarlı olarak kurulmuştur. Çalışmanın yapıldığı parsellerden hasat edilen bitkilerin karışım oranları göz önünde tutularak vakumlu poşetlere silajları yapılmış ve 25±2 °C sıcaklıkta muhafaza edilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, silaj verimi 1514.0 – 2033 kg/da, ham protein verimi 241.7 – 358.5 kg/da, nispi yem değeri 96.91 – 146.87, kuru madde oranı % 31.4 – 36.5, fleig puanı 83.89 – 93.32 ve pH 4.31 – 4.66 arasında değişiklik göstermiştir. Silajların laktik, asetik, sukkinik, propiyonik ve sitrik asit değerleri sırasıyla % 1.57 – 2.85, % 0.160 – 0.270, % 0.035 – 0.079, % 0.378 – 0.810 ve % 0.158 – 0.289 arasında değişim göstermiştir.  
Bütün bu özellikler göz önüne alındığında, Bilecik ekolojik koşulları için en uygun sonuçları İskenderiye üçgülüne % 40 oranında tek yıllık çim karıştırılması ile elde edilen karışımın olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The amount of roughage produced in our country is insufficient to meet the needs of the existing livestock. This situation constitutes a major problem for the livestock sector. In order to increase production in fodder crops, it is important not only to increase the cultivation area of fodder crops, but also to increase the yield obtained from the unit area. One of the systems that can be carried out for this purpose is the mixed cropping system applied in forage crops cultivation. This study was conducted to determine the silage yield and quality of Berseem clover (Trifolium alexandrinum L.) and Annual grass (Italian ryegrass) (Lolium multiflorum Lam.) mixtures under Bilecik ecological conditions in 2022. In the study, 6 treatments of Berseem clover (I.U.) and Annual grass (T.Y.Ç.) were tested as lean and 4 different mixture ratios (80% I.U. + 20% T.Y.Ç., 60% I.U. + 40% T.Y.Ç., 40% I.U. + 60% T.Y.Ç. and 20% I.U. + 80% T.Y.Ç.). The experiment was established according to the randomized block design with 3 replications. The plants harvested from the study plots were cut into pieces of about 2 cm in length and silaged in vacuum bags considering the mixture ratios and stored at 25±2 °C. According to the results obtained from the study, silage yield varied between 1514.0 - 2033 kg/da, crude protein yield 241.7 - 358.5 kg/da, relative feed value 96.91 - 146.87, dry matter rate 31.4 - 36.5%, fleig score 83.89 - 93.32 and pH 4.31 - 4.66. Lactic, acetic, succinic, propionic and citric acid values of silages varied between 1.57 - 2.85%, 0.160 - 0.270, 0.035 - 0.079, 0.378 - 0.810 and 0.158 - 0.289, respectively.  
Considering all these characteristics, it can be suggested that the most suitable mixture for the ecological conditions of Bilecik was 40% annual grass mixed with Berseem clover.