Farklı endodontik giriş kavitesi açılan mandibular molar dişlere termodöngü uygulandıktan sonra kırılma dirençlerinin karşılaştırılması
Comparison of fracture resistance of mandibular molar teeth with different endodontic access cavities after thermocycling
Yazar: MERVE ZENGİN
Danışman: DOÇ. DR. ADİLE ŞEHNAZ YILMAZ
Çukurova Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Endodontik tedavi görmüş dişlerin kırılma direnci, vital dişlere göre daha düşüktür. Geleneksel endodontik kavite tasarımlı dişlerde, önemli ölçüde dentin kaybına bağlı olarak fonksiyon sırasında dişlerin kırılma direncini azalır. Bu çalışmanın amacı, kompozit rezin ile restore edilmiş ve termodöngü uygulanmış mandibular molar dişlerde farklı endodontik kavite tasarımlarının kırılma direncine olan etkisini karşılaştırmaktır.
Toplam 50 adet yakın zamanda çekilmiş, çürüksüz mandibular molar diş toplandı.
Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ile görüntülendi ve kök kanal morfolojileri göz önüne alınarak dişler kontrol (n=8) ve 3 test grubuna (n=14) ayrıldı. Grup1 kontrol, grup2 geleneksel endodontik kavite (GEK), grup3 truss (kafes) endodontik kavite (TREK) ve grup4 ninja (ultrakonservatif) endodontik kavite (NEK) olacak şekilde ayrıldı. Giriş kavitesinin gruplarda belirtildiği şekilde hazırlanmasından sonra, tüm dişlerin kontrol grubu hariç WaveOne Gold eğeleriyle (Dentsply Maillefer, Ballaigues, İsviçre) kanal preparasyonu yapıldı ve %1,25 sodyum hipoklorit ile irigasyonu yapıldı. Kök kanalları Waveone Conform Fit gutta perka ve AHplus kanal patı kullanılarak tek kon tekniği ile dolduruldu. Giriş kaviteleri kompozit ile restore edildi. Tüm dişler daha sonra 5°C ile 55°C arasında 60 saniye boyunca 1200 ısıl döngüye tabi tutularak 6 ay yaşlandırıldı.
Örnekler, 1 mm/dk hızda 2,5 mm çapında yuvarlak uçlu bir pistona sahip evrensel bir yükleme makinesinde (Testometric, M500-25kN, İngiltere) kırılmak üzere yüklendi ve kırılma değerleri Newton cinsinden kaydedildi. Veriler tek yönlü ANOVA varyans analizi ve çoklu karşılaştırmalar için Tukey post hoc analizi ile analiz edildi (P <.05). Kırılma paternleri 'onarılabilir' ve 'onarılamaz' olmak üzere kategorize edildi.
En yüksek kırılma değeri kontrol grubunda elde edilmiş olup; GEK, TREK ve NEK gruplarından isitatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksektir (sırasıyla, p<0.0001, p=0.003 ve p=0.017). Kafes ve ninja kavite grupları arasında fark bulunmazken (p=0.900), ninja grubu geleneksel kavite grubundan anlamlı derede daha yüksek kırılma değeri göstermiştir (p=0.035). Kök kanal şekillendirme süreleri açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p=0.112). Toplam süreler incelendiğinde kafes ve ninja kavite grupları arasında fark gözlenmezken (p=0.710) geleneksel kavite grubunda kafes ve ninja kavite gruplarına göre daha kısa sürede kök kanal tedavisi tamamlanmıştır (sırasıyla, p=0.003 ve p<0.0001). En fazla onarılabilir kırık sağlam kontrol grubunda (%75) iken diğer gruplarda benzer oranda onarılabilir kırık mevcuttu (%28,57).
GEK erişimli dişler, TREK veya NEK ile hazırlananlardan daha düşük kırılma mukavemeti gösterdi. Ninja "ultra konservatif" endodontik kavite erişimi, truss "kafes" endodontik kavite erişimi ile hazırlananlara kıyasla dişlerin kırılma mukavemetini artırmadı. Giriş kavite boyutunun küçültülmesi ile elde edilen dentin koruması, endodontik tedavili dişin kırılma direncini arttırmaktadır. Farklı giriş kaviteleri kök kanal şekillendirme sürelerini etkilemedi. Ancak Geleneksel kavite grubunda daha kısa sürede kök kanal tedavisi tamamlanmıştır. Kontrol grubundaki dişler, hazırlanan tüm dişlerden daha fazla kırılma direncine sahipti ve daha fazla restore edilebilir kırık gösterdi.

Abstract:
The fracture resistance of endodontically treated teeth is lower than vital teeth. In traditional endodontic cavity design, the fracture resistance of teeth during function is reduced due to significant dentin loss. The aim of this study is to compare the effect of different endodontic cavity designs on fracture resistance in mandibular molar teeth which were restored with composite resin and thermocycled.
A total of 50 freshly extracted, caries-free mandibular molar teeth were collected. All of the sampleswere visualized by cone-beam computed tomography, and the teeth were divided randomly into control (n=8) and 3 test groups (n=14) based on root canal morphology. No treatment  was performed to Group1 (control). In Group 2; traditional endodontic cavity (GEK) was prepared, in Group 3; truss (cage) endodontic cavity (TREK) was prepared, and in group 4 ninja (ultraconservative) endodontic cavity (NEK) was prepared. After the access cavity preparation were completed as mentionedin the groups, root canals were prepared with WaveOne Gold files (Dentsply Maillefer, Ballaigues, Switzerland) and irrigated with 1.25% sodium hypochlorite. Root canals were filled with the matched cone technique using Waveone Conform Fit gutta-percha (Dentsply Maillefer, Switzerland) and AH-Plus canal sealer (Marka, şehir, ülke). Access cavities were sealed with composite resin. All teeth were aged for 6 months by subjecting to 1200 thermal cycles for 60 seconds between 5°C and 55°C in a chewing simulator. Fracture test was conducted immediately after aging with a Testometric test device (Testometric, M500-25kN, UK) at a cross-head speed of 1 mm/sec. with a 2.5 mm diameter round-tipped piston and the fracture values were recorded as Newtons. Data were analyzed by one-way ANOVA analysis of variance and Tukey post hoc analysis for multiple comparisons (P <.05).Fracture patterns were categorized as 'repairable' and 'irreparable'.
The highest fracture resistance values were obtained in the control group. The control group showed significantly higher values than the GEK, TREK and NEK groups (p<0.0001, p=0.003 and p=0.017, respectively).While there was no difference between the TREK and NEK groups (p=0.900), the NEK group showed  significantly higher  values than the TREK group (p=0.035).There was no significant difference between the groups in terms of root canal shaping periods(p=0.112).When the total periods were considered, no difference was observed between the TREK and NEK groups (p=0.710). Root canal treatment procedure was completed in a shorter time period in the GEK group than in the TREK and NEK groups (p=0.003 and p<0.0001, respectively). The most repairable fractures were found in the control group (75%), however, similar repairable fractures rates were found among the tested groups (28.57%).
Ninja "ultra-conservative" endodontic cavity access did not increase the fracture strength of teeth compared to those prepared with truss "cage" endodontic cavity access. Reducing the access cavity size increases the fracture resistance of the endodontically treated tooth. Different access cavities did not affect root canal shaping time periods. However, root canal treatment was completed in a shorter time in the GEK group.