Evli bireylerde evlilik uyumu ve aşk tutumunun psikolojik iyi oluş üzerindeki etkisi
The effect of marital adjustment and love attitude onpsychological well-being in married individuals
Yazar: DİLARA DÜNGER MUTLU
Danışman: DOÇ. DR. FATMA YEŞİM CAN
İstanbul Gedik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aşk = Love ; Evli çiftler = Married couples ; Evlilik = Marriage ; Evlilik ilişkisi = Marital relationship ; Evlilik uyumu = Marital adjustment ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmada amaç, evli bireylerde aşk tutumlarının ve evlilik uyumunun, psikolojik
iyi oluş düzeyine etkisi olup olmadığını incelemektir. Araştırmanın örneklemini, 227
evli kadın ve 168 evli erkek olmak üzere 395 katılımcı oluşturmaktadır. Araştırmada
katılımcılara sosyo-demografik özellikleri öğrenmek üzere, "Demografik Bilgi
Formu", evli bireylerde psikolojik iyi oluş düzeyini değerlendirmek için "Evli
Kadınlar Ve Erkekler İçin Psikolojik İyi Oluş Ölçeği Türkçe Formu", evli bireylerde
evlilik uyumunu değerlendirmek için "Yakın Doğu Evlilik Uyum Ölçeği" ve aşk
biçimlerini öğrenmek için "Aşk Tutumları Ölçeği" uygulanmıştır. Araştırmada elde
edilen veriler, SPSS 22.0 programı ile analiz edilmiştir. Analizde, Bağımsız t testi,
tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon analizi ve regresyon
uygulanmıştır.
Araştırma bulgularına bakıldığında, yapılan regresyon analizine göre evlilik uyumu
arttıkça psikolojik iyi oluş düzeyinin de arttığı görülmüştür. Aşka ilişkin tutumlara
bakıldığında ise tutkulu aşkın ve arkadaşça aşkın artmasının psikolojik iyi oluş
düzeyini arttırdığı ve sahiplenici aşkın artmasının ise psikolojik iyi oluşu azalttığı
bulunmuştur.
Bu araştırmada ek olarak çeşitli sosyo-demografik özelliklerin, aşk tutumu, evlilik
uyumu ve psikolojik iyi oluş düzeyi ile olan ilişkisi de incelenmiştir. Bu analizlerde
bazı sosyo-demografik özellikler ile ilgili anlamlı ilişkilere ulaşılırken, bazılarında
anlamlı bir farklılaşma bulunamamıştır.
Psikolojik iyi oluş puanlarına bakıldığında kadınların psikolojik iyi oluş düzeyinin
erkeklere göre düşük olduğu, 20 yıldan daha uzun süredir evli olan bireylerin daha az
süredir evli olan bireylere göre psikolojik iyi oluş puanlarının daha yüksek olduğu
bulunmuştur. Evlilik uyumuna bakıldığında, 0-10 yıl arası evli olanların evlilik
uyumlarının, daha uzun süredir evli olanlara göre yüksek olduğu, çocuğu
olmayanların çocuğu olan evli bireylere göre evlilik uyumunun daha yüksek olduğu,
çocuk sayısı değişkenine bakıldığında 3 çocuklu bireylerin evlilik uyumunun, daha
az sayıda çocuğu olan katılımcılara göre düşük olduğu ve psikiyatrik destek almayan
bireylerin psikiyatrik destek alan bireylere göre uyum düzeylerinin yüksek olduğu
görülmüştür. Aşka ilişkin tutumlardan oyun gibi ve özgeci aşk türlerinde erkeklerin
puanlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Özgeci aşk türünün 20 yıldan fazla
süredir evli olan bireylerde, daha az süredir evli olanlara göre daha yüksek puan
aldığı görülmüştür. Çocuk sahibi olup olmama değişkenine göre tutkulu aşk düzeyi,
çocuk sahibi olmayan katılımcılarda çocuk sahibi olan katılımcılara göre yüksektir.

Anahtar Kelimeler: Aşk biçimleri, Evlilik uyumu, Psikolojik iyi oluş

Abstract:
The aim of this study is to examine whether love attitudes and marital adjustment
affect psychological well-being of married individuals. The sample of the study
consists of 395 participants, 227 married women and 168 married men. In the study,
"Demographic Information Form" was used to learn demographic characteristics of
the participants, "Psychological Well-being Scale for Married Women and Men" to
evaluate psychological well-being of married individuals, "Near East Marriage
Adjustment Scale" to evaluate marital adjustment in married individuals. "Love
Attitudes Scale" was applied to learn the types of love. The data obtained in the
research were analyzed with the SPSS 22.0 program. Independent t test, one-way
analysis of variance (ANOVA) and Pearson correlation analysis were used in the
analysis.
Looking at the findings of the study, it was seen that the psychological well-being
level increased as the marital adjustment increased according to the regression
analysis. When looking at love attitudes towards love, it was found that the increase
of passionate love(eros) and friendly love(storge) increases the level of psychological
well-being and the increase of possessive love(mania) decreases psychological wellbeing.
In this study, the relationship of various demographic characteristics with love
attitude, marital adjustment and psychological well-being was also examined. In
these analyzes, significant results were obtained in relation to some features, and no
significant difference was found in some of them.
When psychological well-being scores were examined, it was found that the
psychological well-being level of women was lower than that of men, and
individuals who had been married for more than 20 years had higher psychological
well-being scores than those who had been married for less. Considering the marital
adjustment, ıt was seen that the marital adjustment of those married between 0-10
years is higher than those who have been married for a longer time, those who do not
have children have higher marital adjustment than married individuals who have
children. When the child count variable is considered, the adjustment of individuals
with 3 children is lower than that of participants with less; and the adjustment levels
of individuals who do not receive psychiatric support are higher than those who
receive psychiatric support. Looking at the love attitudes, it was found that men had
higher scores in altruistic and playful love types. It has been found that the altruistic
type of love scores are higher in individuals who have been married for more than 20
years than those who have been married for less. According to the variable of having
children or not, the level of passionate love(eros) is higher in participants who do not
have children than those who have children.

Keywords: Love attitude, Marital adjustment, Psyhological well-being