Bazı kinolinon bileşiklerinin sentezi, sitotoksik özelliklerinin incelenmesi ve triazin esaslı bazı makromoleküler yapıların sentezi ve karakterizasyonu
Synthesis of some quinolinone compounds, investigation of their cytotoxic properties and synthesis and characterization of some triazine based macromolecular structures
Yazar: BÜŞRA GENÇ
Danışman: PROF. DR. LOKMAN TORUN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Organik Kimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Seramidaz, tümör baskılayıcı lipit olan seramidi S1P'a hidroliz eden ve hücrelerin kaderini belirlemede kritik bir öneme sahip olan enzimdir. Seramid miktarındaki artış hücre ölümlerine neden olurken, S1P miktarındaki artış hücre yaşamının devamlılığına ve hücrelerin çoğalmalarına neden olur. Meme, prostat kanseri gibi çeşitli kanser türlerinde seramidaz enziminin aşırı biriktiği tespit edilmiştir. Seramidaz enziminin aşırı birikmesi kemoterapi ajanlarına karşı direnç oluşturulmasına ve programlı hücre ölümü olan apoptozun engellenmesine neden olmaktadır. Seramidaz inhibitörü olarak keşfedilen bazı kinolinon bileşikleri seramid miktarını arttırarak hücrelerin apoptoza uğramasına neden olur. Bu nedenle; seramidaz enzim inhibitörü olarak sitotoksik özellik gösteren antikanser ilaçlarının geliştirilmesi bilimsel çalışmalarda büyük önem kazanmaktadır.
Çalışmanın ikinci kısmında ise dialkoksi triazin bileşikleri sentezlendi ve bunların dodesiloksi benzoik asitle vermiş oldukları organik tuzlar elde edildi. Akiral yapıda olan dodekoksi ve kiral yapıda olan sitronelliloksi grupları hedef yapılardaki alkoksi gruplarını oluşturmaktadır. 
Bu çalışma; seramidaz enzim inhibitörü olan seranib-2' nin türevlerinin ve triazin esaslı bazı makromoleküllerin sentezlenmesi, saflaştırılması, yapılarının karakterize edilmesi ve seranib-2 türevlerinin sitotoksik özelliklerinin incelenmesini içermektedir. Sentezlenen bileşiklerin yapıları, klasik spektroskopik yöntemler (1H NMR, 13C NMR, GC-MS) kullanılarak karakterize edildi.

Abstract:
Ceramidase is an enzyme that hydrolyses ceramide which is the tumor suppressor lipid to S1P and it is critical in determining the fate of the cells. Increase in the amount of ceramide causes cell death, while increase in S1P causes cell survival and proliferation of cells. It has been found that ceramidase is over accumulate in various cancers such as breast and prostate cancer. Excessive accumulation of ceramidase causes resistance to chemotherapy agents and it also inhibit apoptosis which is programmed cell death. Some quinolinone compounds discovered as ceramidase inhibitors increase the amount of ceramide and cause cells to undergo apoptosis. In this case; the development of anti-cancer drugs with cytotoxicity properties as a ceramidase enzyme inhibitor is gaining a great importance in scientific researches.
In the second part of this study, dialkoxy triazine compounds were synthesized and their organic salts were obtained with dodecyloxy benzoic acid. Achiral dodecanoxy and chiral citronelloloxy groups are alkoxy groups in the targeted structures. 
This study includes synthesis, purification, characterization of the ceramidase enzyme inhibitor seranib-2 derivatives and some triazin-based macromolecules and the investigation of cytotoxic properties of seranib-2 derivatives. The structure of synthesized compounds were characterized by using of classical spectroscopic methods (1H NMR, 13C NMR, GC-MS).