S.B.Ü Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Klinigi'ne başvuran ebeveynlerin COVID-19 aşısıyla ilgili bilgi düzeyi ve tutumu
The level of knowledge and attitude of parents admitted to the children's clinic of S.B.U. Keçiören Educational and Research Hospital about the COVID 19 vaccine
Yazar: EZGİ EREM
Danışman: DOÇ. DR. FATİH MEHMET KIŞLAL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ana-baba = Parents ; Aşılar = Vaccines ; COVID 19 = COVID 19 ; COVID 19 aşıları = COVID 19  vaccines ; Çocuklar = Children

Özet:
S.B.Ü Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Kliniği'ne Başvuran
Ebeveynlerin Covid-19 Aşılarıyla İlgili Bilgi Düzeyi ve Tutumu
AMAÇ: Aralık 2019 yılında ortaya çıkan SARS-CoV-2 (Şiddetli akut solunum
yolu sendromu koronavirüsü 2) virüsü hızla yayılıp tüm dünyayı etkisi altına almıştır.
SARS-CoV-2 virüsü ve COVID-19 (Coronavirus Disease-2019) ve aşılarla ile ilgili
çokça bilimsel araştırma yapılmış olmasına rağmen halen literatürdeki bilgiler
kısıtlıdır. Aşı çalışmaları hızla devam etmektedir. Birçok ülkede geliştirilmiş çeşitli
aşılar yetişkinlere uygulanmaya başlanmıştır. Çocukların aşılanması ile ilgili çalışma
ve tartışmalar devam etmektedir. Bu çalışmanın amacı, COVID-19 aşılarıyla ilgili
ebeveynlerin bilgi düzeyi ve tutumunu incelemek, ülkemizde çocuklarda olası
COVID-19 aşılama programı başlaması halinde ailelerin aşı kabul oranını öngörmek,
pandemiyle ve halk sağlığıyla mücadele açısından güncel duruma ışık tutmaktır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Araştırmaya 15 Nisan 2021-15 Haziran 2021
tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Keçiören Eğitim ve Araştırma
Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Kliniği'ne herhangi bir nedenle başvuran,
çalışmaya katılmayı kabul eden ve sorulara yanıt verebilecek bilişsel yeterlilikte 0-18
yaş aralığındaki çocuğu olan 208 ebeveyn dahil edildi. Katılımcı ebeveynlere,
sosyodemografik özelliklerini, aşılama konusundaki bilgi kaynaklarını, sağlık
bakanlığının rutin aşılama programına olan uyumu, COVID-19 aşısına karşı olan
tutumu, çocukların yaşlarına göre COVID-19 aşı tutumu, kendilerinin ve aile
üyelerinin kronik hastalık öyküsü ve geçirilmiş COVID-19 öyküsü hakkında halk
sağlığı uzmanları tarafından hazırlanan 26 adet sorudan oluşan bir anket, COVID-19
Fobisi Ölçeği (C19P-S) ve Koronavirüs Anksiyete Ölçeği Kısa Formu doldurtuldu.
BULGULAR: Katılımcıların %58,2'sinin aşıların virüsü kısmen
yenebileceğini, %19,2'sinin aşıların virüsü yenemeyeceğini düşündüğü ve
%22,6'sının ise bu konuda kararsız olduğunu saptandı. Çalışmaya katılan ebeveynlerin
%67,3'ü kendine COVID-19 aşısı uygulanması konusunda istekliyken, %36,1'inin
çocuğuna COVID-19 aşısı uygulanması konusunda istekliydi (p<0,001). Kendisine aşı 
xi
yaptırmayı düşünmeyenlerin daha yüksek oranda çocuğuna da aşı yaptırmayı
düşünmediği saptandı (p<0,001). Çocuğuna COVID-19 aşısı yaptırmak
istemeyenlerin %76,5 oranla en sık aşı yaptırmak istememe nedeni COVID-19
aşılarının yan etkilerinin olabileceği düşüncesiydi. T.C Sağlık Bakanlığı Çocukluk
Dönemi Aşı Takvimi içerisinde yer alan aşıları çocuklarına eksik yaptıran veya hiç
yaptırmayan ebeveynlerin çocuklarına daha yüksek oranda COVID-19 aşısı
uygulanmasını istemediği saptandı. Çocuğuna aşı uygulanmasını istemeyen
ebeveynlerin Koronavirüs-19 Fobisi Ölçeği toplam puanı, psikolojik alt boyut,
somatik alt boyut ve sosyal alt boyut puanları çocuğuna COVID-19 aşısı
uygulanmasını isteyenlere göre anlamlı olarak daha düşüktü (p<0,05).
SONUÇ: Çalışmaya katılan ebeveynlerin %67,3'ünün kendilerine COVID-19
aşısı uygulanması konusunda istekli olduğu, %36,1'inin ise çocuğuna COVID-19 aşısı
uygulanması konusunda istekli olduğu görüldü. Kendilerine COVID-19 aşısı
uygulanmasını istemeyen ebeveynlerin daha yüksek oranda çocuğuna da aşı
uygulanmasını istemediği saptandı. Ebeveynlerin çocuğuna COVID-19 aşılarının
uygulanmasını istememelerindeki en sık sebep aşıların yan etkisinin olabileceği
düşüncesiydi.
Anahtar Kelimeler: Çocuk, COVID-19, Aşı

Abstract:
ABSTRACT
The Level of Knowledge and Attıtude of Parents Admıtted to the Chıldren's
Clınıc of S.B.U. Keçiören Educatıonal and Research Hospıtal about the Covıd19 Vaccıne
AIM: The SARS-CoV-2 virus, which emerged in December 2019, spread
rapidly and affected the whole world. Although a lot of scientific research has been
done on SARS-CoV-2 virus and COVID-19 and vaccines, the information in the
literature is still limited. Rapidly developing vaccine studies continue. Various vaccine
studies are rapidly develops in many countries have begun to be administered to adults.
Discussions and studies on the vaccination of children continue. The aim of this study
is to examine the level of knowledge and attitudes of parents about COVID-19
vaccines, to determine the estimated vaccine acceptance rate in case of a possible
COVID-19 vaccination program in children in our country, and to shed light on the
current situation in terms of combating the pandemic and public health.
MATERIALS AND METHODS: 208 parents who have children between the
ages of 0-18 who applied to the Health Sciences University Keçiören Training and
Research Hospital Pediatrics Clinic between April 15, 2021 and June 15, 2021 for any
reason, agreed to participate in the study, and they were cognitively competent to
answer the questions, patient parents were included. Participating parents were asked
about their sociodemographic characteristics, information resources on vaccination,
compliance with the routine vaccination program of the Ministry of Health, attitude
towards COVID-19 vaccine, COVID-19 vaccination attitude according to children's
age, chronic disease history of themselves and family members, and previous COVID19 history. A questionnaire consisting of 26 questions prepared by the researchers was
filled. In addition; The COVID-19 Phobia Scale (C19P-S) and the Coronavirus
Anxiety Scale Short Form were filled.
RESULTS: It was determined that 58.2% of the participants thought that
vaccines could partially defeat the virus, 19,2% thought that vaccines could not defeat
the virus, and 22,6% were indecisive on this issue.
xiii
CONCLUSİON: While 67,3% of the parents participating in the study were
considering self-vaccination against COVID-19; We found that 36,1% are considering
getting their child vaccinated against COVID-19. We found that a higher percentage
of those who did not plan to vaccinate themselves did not think of having their children
vaccinated either. The most common reason why parents did not get their child
vaccinated against COVID-19 was the thought that the vaccine might have side effects.
Key words: children, COVID-19, vaccine