Kronik böbrek hastalarında anemi ve ilişkili faktörler
Anemia and associated factors in chronic kidney patients
Yazar: NİHAL TÜRKMEN TÜRKER
Danışman: DOÇ. DR. AHMET KARATAŞ
Ordu Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Algoritmalar = Algorithms ; Anemi = Anemia ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Eritropoietin = Erythropoietin ; Tedavi = Treatment ; Teşhis = Diagnosis

Özet:
Giriş ve Amaç: Kronik Böbrek Hastalığı (KBH) toplumda sık görülen mortalite
ve morbidite nedenlerinden biridir. Anemi ise KBH'da görülen en sık
komplikasyondur. Hem KBH progresyonunda yer alır, hem de KBH'nın ilk sıradaki
ölüm nedeni olan kalp-damar hastalıkları komplikasyonlarının da doğrudan bağımsız
bir belirleyicisidir. Bu çalışmadaki amacımız ise KBH'lı hastalarda Eritropoetin ve
anemiye etki eden diğer faktörleri inceleyerek, teşhis ve tedavi algoritmasının güncel
yaklaşımını kılavuzlar eşliğinde değerlendirmektir.
 Gereç ve yöntem: Çalışmamız, hemodiyaliz tedavisi alan ve prediyaliz takipli
olan 152 KBH hastası ile yürütüldü. Hastaların cinsiyetleri, etyolojik faktörleri,
yaşları, KBH evreleri, hastalığın progresyonu ve anemi takibinde kullanılan
laboratuvar parametreleri ve kullandıkları ilaçlar hasta popülasyonlarının hemodiyaliz
tedavisi alıp almamasına göre kendi aralarında karşılaştırılarak incelendi.
 Bulgular: Çalışmamıza 67 (%44,1)'si kadın, 85 (%55,9)' i erkek olmak üzere
toplam 152 hasta dahil edilmiştir. Çalışma grubumuzdaki hastaların %51,97 (79
hasta)'si hemodiyalize giren KBH hastası iken %48,03(73) hasta da diyalize girmeyen
KBH hastası idi. Gruplar etyolojiye göre incelendiğinde hem prediyaliz KBH olan hem
de hemodiyaliz tedavisi alan grupta ilk sırada Diyabetes Mellitus (DM) tanısı olan
hastalar yer almaktaydı. Çalışmaya dahil edilen olguların ilaç tedavisi, Eritropoietin
(EPO), demir, Angiotensin Converting Enzim inhibitörleri/Angiotensin reseptör
blokerleri (ACEi/ARB) kullanımları incelendi. Hemodiyalize giren hastalar arasında
EPO kullanımının %86.5 ile baskın olarak tedavide yer aldığı görüldü.
 Sonuç: Çalışmamızda KBH evresi ilerledikçe eritropoetin ihtiyacının arttığı,
ileri evre hastalarda anemi derinliğinin daha fazla olduğu ve eritropoetin replasmanına
rağmen tedavi başarısının düştüğü görüldü.

Abstract:
Introduction and Aim: Chronic Kidney Disease (CKD) is one of the common
causes of mortality and morbidity in the community. Anemia is the most common
complication in CKD. İt is both involved in CKD progression and is a direct
independent predictor of cardiovascular disease complications, which are the leading
cause of death in CKD. Our aim in this study is to evaluate the current approach of the
diagnosis and treatment algorithm with guidelines by examining Erythropoietin and
other factors affecting anemia in patients with CKD.
 Materials and methods: Our study was conducted with 152 CKD patients
receiving hemodialysis treatment and predialysis follow-up. The patients' gender,
etiological factors, age, CKD stages, disease progression, laboratory parameters used
in anemia follow-up, and the drugs they used were compared among themselves
according to whether the patient populations received hemodialysis treatment or not.
 Results: In our study, 130 dialysis patients, 75 (58%) male and 55 (42%) female,
were studied. While 51.97% (79 patients) of the patients in our study group were CKD
patients who were on hemodialysis, 48.03% (73) patients were CKD patients who were
not on dialysis. When the groups were analyzed according to etiology, patients with
Diabetes Mellitus (DM) were in the first place in both the predialysis CKD group and
the hemodialysis treatment group. The use of drug therapy Erythropoietin (EPO), iron,
Angiotensin Converting Enzyme inhibitors/Angiotensin receptor blockers
(ACEi/ARB) were examined. Among the patients undergoing hemodialysis, it was
observed that the use of EPO was predominantly involved in the treatment with 86.5%.
 Conclusion: In our study, it was observed that the need for erythropoietin
increased as the CKD stage progressed, the depth of anemia was greater in advanced
stage patients, and the success of treatment decreased despite erythropoietin
replacement.