Kayısıda (Prunus armeniaca L.) kükürtleme uygulamasının bazı antioksidant madde içerikleri üzerine etkileri
Effect of sulfurizaton on some antioxidant contents of dried apricot (Prunus armeniaca L.)
Yazar: TUNCAY KAN
Danışman: PROF. DR. SAİM ZEKİ BOSTAN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ziraat Bölümü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Botanik = Botany ; Ziraat = Agriculture
Dizin: Kayısı = Apricot ; Kükürtleme = Sulfurization ; Polifenol = Polyphenol ; Vitamin A = Vitamin A

Özet:
Kayısının insan sağlığı üzerine olumlu etkileri ve yüksek antioksidan madde içeriği ile ilgili çalışmalar mevcuttur. Bununla beraber kükürtlemenin kayısının bileşimindeki antioksidanlar üzerine etkilerini içeren kapsamlı bir araştırma bulunmamaktadır. Bu çalışma kayısıda geleneksel ve organik yetiştirme şekilleri, çeşit ve kükürtlemenin bazı polifenoller ve A vitamini içeriği üzerine etkilerinin karşılaştırılmalı olarak incelenmesini kapsamaktadır.Çalışmada geleneksel ve organik olarak yetiştirilen Hasanbey, Hacıhaliloğlu, Kabaaşı ve Zerdali çeşitlerinde taze, güneşte kurutulmuş ve kükürt uygulanmış örneklerde A vitamini ve fenolik maddeler olarak kateşin, epikateşin, klorogenik asit, kaffeik asit, p-kumarik asit, ferulik asit, kaemferol ve rutin düzeyleri HPLC ile tespit edilmiştir. Çalışma 2007 ve 2008 yıllarında yürütülmüştür.Elde ettiğimiz verilere göre fenolik madde ve A vitamini miktarları kayısı çeşidine bağlı olarak farklılık göstermiştir. Kükürtlemeden en çok Zerdali örnekleri etkilenmiş ve bazı numunelerinde klorogenik asit, kaffeik asit, p-kumarik asit, ve A vitamini hiç tespit edilememiştir. Ayrıca geleneksel ve organik olarak yetiştirilen kayısılarda kükürt miktarına bağlı olarak polifenoller ve A vitamini içeriğinde değişim görülmüştür. Her iki yılın örneklerinde organik olarak yetiştirilen kayısıların geleneksel olarak yetiştirilenlerden daha fazla fenolik madde ve A vitamini içeriğine sahip olduğu bulunmuştur. Geleneksel ve organik olarak yetiştirilen kayısı çeşitlerinin tümünde fenolik madde ve A vitamini düzeyleri işlem şekillerine göre Taze > Gün kurusu > Düşük kükürtlü > Yüksek kükürtlü şeklinde belirlenmiştir. Buna ilaveten bütün çeşitlerde p-kumarik asit en az, rutin ise en fazla bulunan polifenol olmuştur.

Abstract:
Positive effects of apricot consuming on human health and its high antioxidant capacity have been the subject of many research appeared in literature. There aren?t, however, accessible or a comprehensive study involves effects of sulfurization on antioxidant capacity of dried apricots. This study has covered the comparative investigation of the harvesting effect on traditional organic cultivation, sulfurization on some polyphenols and vitamin A.In this study, Hasanbey, Hacıhaliloğlu, Kabaaşı and Zerdali apricot samples that belong to 2007 and 2008 years harvested by means of traditional and organic farming were grouped by according to fresh, sun-dried and the sulfurization rate. In these samples, levels of vitamin A and catechin, epicatechin, chlorogenic acid, caffeic acid, p-coumaric acid, ferulic acid, caempherol, and rutine as phenolic substances were detected by HPLC.The results showed that, phenolic substances and vitamin A have showed differences depending upon apricot varieties. Zerdali type was the most affected by sulfurazition nonetheless chlorogenic acid, caffeic acid, p-coumaric acid and vitamin A couldn?t be detected at some Zerdali samples. Furthermore, changes in all measured parameters were detected depending on the sulfur ratio in traditionally and organically farming cultivated apricots. It has been founded that organic farming lead more phenolic substance and vitamin A than traditional farming in each two years. In the traditional and organic farming cultivated all apricot varieties, phenolic substance and vitamin A levels according to the process type were determined as Fresh>Sun-dried>Low sulfur>High sulfur. In addition p-coumaric acid was the lowest level and rutin was the highest level at all apricot varieties.