GSM-EDGE modülasyonlu radyo frekans alanların hepatosellüler karsinom hücrelerine etkileri
GSM-EDGE modulated mobile phone radiation alters the cell proliferation of hepatocellular hepatocarcinoma carcinoma cells
Yazar: ELÇİN ÖZGÜR BÜYÜKATALAY
Danışman: PROF. DR. NESRİN SEYHAN ; YRD. DOÇ. DR. Göknur GÜLER ÖZTÜRK
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyofizik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Biyofizik = Biophysics
Dizin: Cep telefonu = Mobile phone ; Hücre dizisi = Cell line ; Hücreler = Cells ; Karsinoma = Carcinoma ; Karsinoma-hepatoselüler = Carcinoma-hepatocellular ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Radyo dalgaları = Radio waves ; Radyofrekans = Radiofrequency

Özet:
Dünya çapında artan kanser oranları ve cep telefonu, baz istasyonu gibi insan eliyle üretilen RF alan kaynaklarının artışı arasında ilişki olup olmadığı bilim dünyası kadar halk tarafından da merak edilen konular arasındadır. Bu çalışmada, 15 dakikalık aralıklarla, kesikli şekilde uygulanan GSM-EDGE (Global Mobil İletişim Evrimi için Genişletilmiş Veri Aktarım Oranları) modülasyonlu 900 MHz ve 1800 MHz frekanslı RF (Radyo Frekans) alanların (10 V/m, uzak alan) 1 saat, 2 saat, 3 saat ve 4 saat süresinde HepG2 (Hepatosellüler Karsinom) hücrelerinin canlılığına etkisi araştırıldı. Hep G2 hücre canlılığı, tetrazolum tuzu WST-1'in mitokondriyal dehidrogenaz enzim aktivitesi sonucunda formazana dönüşmesi ilkesine dayanan spektrofotometrik test ile saptandı. Hücre hasarı göstergesi olan LDH ve glukoz seviyesi hücre süpernatantlarında kalorimetrik analiz kiti kullanılarak saptandı. Morfolojik incelemeler mavi floresan 4',6-diamidino-2-phenylindole (DAPI) nükleik asit boyası ile 400 kat büyütülen floresan mikroskop altında incelendi. Hücre canlılık testleri sonucunda, 1800 MHz RF alanın 1 saat süreyle 15 dakikalık aralıklarla uygulanmasının hücre canlılığında artışa neden olduğu görüldü (p<0,05). Buna karşın, 4 saat sonunda hem 900 MHz hem de 1800 MHz RF alan uygulaması sonrasında HepG2 hücrelerinin canlılıklarında azalma gözlendi (p<0,05). Supernatant LDH ve glukoz seviyelerinin bu sonuçlar ile uyumlu olarak, 4. saat sonunda istatistiksel olarak arttığı saptandı (p<0,05). Morfolojik incelemeler biyokimyasal bulguları doğruladı. 4. saat uygulama sonrasında alınan görüntülerde geç dönem apoptosiz göstergesi olan çekirdek örüntüsünde düzensizlikler saptandı. İlerki çalışmalarda farklı frekans bantlarında RF alanlar kullanılarak, farklı sürelerde uygulamalar yapılarak RF alanların HepG2 kanser hücrelerini yok edici etkisi araştırılacaktır.

Abstract:
It is not just scientists but also the public at large who are concerned about the increasing use of mobile phones. This study aims to investigate the possible adverse effects of intermittent (15 min RF on, 15 min RF off) exposure to Enhanced Data rates for Global System for Mobile Communication Evolution (GSM-EDGE) modulated Radiofrequency Radiation (RFR) in 900 MHz and 1800 MHz frequencies (10 V/m, far field) during four different periods as 1 hour, 2, 3 and 4 hours on the viability of the Hepatocarcinoma cells (Hep G2). Hep G2 cell proliferation was measured by a spectrophotometric assay based on the cleavage of the tetrazolium salt WST-1 by mitochondrial dehydrogenases in viable cells. Cell injury was evaluated by analyzing the levels of lactate dehydrogenase (LDH) and glucose released from lysed cells into the bathing medium. Morphological observation was carried out by 4',6-diamidino-2-phenylindole (DAPI) staining using the fluorescence microscopy at 400x magnification. Results showed that the cell viability, correlated with the LDH and glucose levels changed according to the frequency and the duration of RFR exposure. Four-hour-exposure was more effective than the other exposure durations, besides, 1800 MHz RFR had more impact on the cell viability and the injury of Hep G2 than RFR in the frequency of 900 MHz. Morphological observation confirmed these results that most of the cells showed irregular nuclei pattern as a marker of late stage apoptosis via DAPI staining method especially in the 4-hour-exposure of 1800 MHz RFR. Further studies will involve other frequency bands of RFR and longer duration of exposure.