Piyasada satılan antep fıstıklarının mineral içeriği ve tüketim durumları
Mineral content and consumption status of antep pistachio sold in the market
Yazar: ENES BAHADIR KILIÇ
Danışman: PROF. DR. SUBHİYE MİNE YURTTAGÜL
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Antep fıstığı = Pistachio ; Besin analizi = Food analysis ; Besinler = Foods ; Fıstık = Peanut ; Gıda tüketimi = Food consumption ; Mineral içeriği = Mineral content

Özet:
Bu çalışma, Antep fıstığının tüketim özelliklerini ve mineral içeriğini saptamak amacıyla yapılmıştır. Gaziantep'in 8 farklı sosyoekonomik bölgesindeki Aile Sağlığı Merkezine başvuran 400 kişi gelişigüzel örneklem yoluyla seçilmiş ve Antep fıstığı tüketim durumları araştırılmıştır. Bireylerin %11.5'i her gün, %36.2'si haftada bir gün Antep fıstığı tüketmektedir. Çalışmaya katılan bireylerin %94.5'i Antep fıstığını çerez olarak tüketirken, %71.5'i tatlılarda, %37'si yemeklerde tüketmektedir. Antep fıstığı çerez haricinde tatlılarda, dolmalarda, pilavlarda ve içli köftelerde kullanılmaktadır. Bireylerin %63.2'si Antep fıstığını satın alırken fiyatına dikkat ederken %60.8'i küflenme durumuna, %51.5'i iriliğine dikkat etmektedir. Bireylerin %93'ü Antep fıstığını serin ve kuru ortamda saklamaktadır. Çalışmaya katılan bireylerin ortalama Antep fıstığı günlük tüketim miktarı erkeklerde 27.6 g, kadınlarda 14.5 g olarak bulunmuştur. Antep fıstığı erkek bireylerin günlük protein gereksinmesinin %7.3'ünü karşılamıştır. Diğer besin ögelerinin gereksinmelerini karşılama oranı ise, bakırda %33.3, demirde %9, fosforda %17.7dir. Antep fıstığının E vitamini, B1, B2 ve biyotin gereksinmesine katkısı ise sırasıyla %7.3, %16.7, %7.7 ve %14.7 dir. Kadınların tükettiği ortalama 14.5 g Antep fıstığı'nın günlük gereksinmeye katkısı sırasıyla proteinde %4.6, bakırda %11.1, demirde %2.2, fosforda %9.3, B1 vitamininde %9.1 ve biotinde %7.7'dir. Antep fıstıklarının mineral analizi yapılmış ve 100 g antep fıstığında ortalama kalsiyum miktarı 136.31 mg, magnezyum 146.38 mg, sodyum 17.08 mg, potasyum 759.21mg, fosfor 504 mg, demir 3.23 mg, bakır 1.49 mg ve çinko 2.47 mg olarak bulunmuştur. Bütün bu bulgular sonucunda antep fıstığının besin ögesi içeriği ve günlük alıma katkısının daha kapsamlı incelenmesi gerektiği kanısına varılmıştır.

Abstract:
This study was carried out to determine the consumption characteristics and mineral content of Antep pistachio. 400 people who applied to the Family Health Center in 8 different socioeconomic regions of Gaziantep were selected through random sample. Then, Antep pistachio consumption status of these people was investigated. 11.5% of the individuals per day consume Antep pistachio, 36.2% of them consume one day a week. While 94.5% of the individuals participating in the study consume Antep pistachio as a snack, 71.5% consume it in the desserts and 37% consume it in the meals. In addition to snacks, pistachios are used in desserts, cookies, pilafs and meatballs. While 63.2% of the individuals consider price when buying pistachios, 60.8% consider mold growth and 51.5% consider the size. 93% of individuals keep pistachios in a cool and dry environment. The average amount of pistachio consumption of the individuals participating in the study was 27.6 g for males and 14.5 g for females. Pistachios provided 7.3% of the daily protein requirement of male subjects. The rest of the daily intake requirements are met by 33.3% for copper, 9% for iron and 17.7% for phosphorus. Pistachios supply 7.3%, 16.7%, 7.7% and 14.7% of the daily intake requirements of vitamin E, B1, B2 and biotin, respectively. Contribution of pistachio which women consuming average 14.5 g per day to daily requirement respectively %4.6 for protein,%11.1 for copper, %2.2 for iron, %9.3 for phosphorus, %9.1 for B1 vitamin and %7.7 for biotin. Mineral analysis of pistachios was carried out and the average amount of calcium was found to be 136.31 mg, magnesium 146.38 mg, sodium 17.08 mg, potassium 759.21 mg, phosphorus 504 mg, iron 3.23 mg, copper 1.49 mg and zinc 2.47 mg in 100 g pistachios. In the light of these findings, we concluded that contribution of pistachio to nutrition ingredient and daily admittance should be examined in a more detailed way.