İlköğretim yedinci sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programının değerlendirilmesi
Evaluation of the seventh grade science and technology curriculum
Yazar: EMİNE EVİRGEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BÜNYAMİN YURDAKUL
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Davranış biçimleri = Behavior patterns ; Eğitim programları = Education programs ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Fen ve teknoloji dersi = Science and technology course ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Öğrenme güçlüğü = Learning difficulty ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, yedinci sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programında yer alan kazanımlara öğrencilerin ulaşma durumlarını belirlemek, kazanımlar arasındaki örüntüyü ortaya koyarak programın sağlamlığı konusunda kestirimlerde bulunmak ve öğrencilerin öğrenme eksiklikleri ve güçlükleri konusunda öğretmenlerin görüşlerini belirlemektir.Araştırmada karma yöntemler içerisinde gösterilen sıralı açıklayıcı desen kullanılmıştır. Çalışılacak durumu belirlemek için amaçlı örnekleme yöntemlerinden ?maksimum çeşitlilik örneklemesi? kullanılmıştır. Bunun için İzmir ili Anakent ilçelerindeki okullar, 2009 yılı SBS başarı sıralamasına göre alt, orta ve üst gruba ayrılmıştır. Araştırmanın verileri, 420 yedinci sınıf öğrencisinden elde edilmiştir. Ayrıca öğrencilerin,öğrenme eksikliği yaşadığı kazanımlar belirlendikten sonra alt, orta ve üst grupta yer alan öğretmenlerle (n=3), bireysel görüşme yoluyla öğrenme eksikliklerinin nedenleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Kazanımlara ulaşılabilirliğinin, kazanımlararasındaki örüntünün, öğrenme eksikliği ve güçlüklerinin kestiriminde izleme testlerinden yararlanılmıştır. Kazanımlaraulaşma düzeyini belirlemede madde güçlük indeksleri kullanılmış; ölçüt olarak 0,75 alınmıştır. Kazanımlar arasındaki örüntülerin istatistiksel kestiriminde tetra korik korelasyon tekniği kullanılmıştır. Denencel(hypothetic) örüntülerin oluşturulmasında alan uzmanlarının görüşlerinden yararlanılmıştır. Kazanımların ulaşılabilirliğine ilişkin ulaşılan bulgular, ?Işık? ünitesinin 25 kazanımından hiçbirine ulaşılamadığını;?İnsan ve Çevre?ünitesindeki 11 kazanımından sadece üç kazanıma (?Farklı eko sistemlerde bulunabilecek canlılar hakkında tahminler yapar.?, ?Ülkemizdeki ve dünyadaki çevre sorunlarından bir tanesi hakkında bilgi toplar, sunar ve sonuçlarını tartışır.? ve ?Atatürk?ün çevre sevgisi ile ilgili uygulamalarına örnekler verir.?),?Güneş Sistemi ve Ötesi: Uzay Bilmecesi?ünitesinde yer alan 23 kazanımdan da sadece birine (?Bilinen takımyıldızlara örnekler verir.?) ulaşılabildiğini ortaya koymuştur.Kazanımlar arasındaki denencel örüntülerle tetrakorik korelasyon sonucu ortaya çıkan örüntüler arasında farklılıklar gözlenmiştir.Örüntülerde kazanımlar arası önkoşul ilişkilerinin gözetilmediği belirlenmiştir. Öğretmenlerin görüşlerine göre öğrencilerin öğrenme eksiklikleri;fiziksel koşullardan (araç-gereç ve laboratuar yetersizliği gibi), eğitim-öğretim sürecinden(zaman yetersizliği, laboratuar uygulamalarının eksikliği, yaparak yaşayarak öğrenme eksiklikleri vb), içeriğin doğasından(kuramsal olması, soyut nitelikli olması, yaşamdan kopuk olması vb), öğretmenlerin niteliklerinden ve öğrencilerin devamsızlıklarından kaynaklanan nedenlerle oluşmaktadır.Araştırmada, kazanımlara ulaşılma düzeylerinin yetersiz ve kazanımlar arasındaki ön koşul ilişkilerin yeterince dikkate alınmaması nedeniyle yedinci sınıf Fen ve Teknoloji programının sağlamlık açısından sorunlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın sonunda, 7. sınıf Fen ve Teknoloji dersi kazanımlarının sarmal programın doğasında uygun olarak önkoşulluk ilişkilerinin gözden geçirilmesi önerilmiştir. Anahtar SözcüklerProgram Değerlendirme, İlköğretim 7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı, Kazanımların Ulaşılabilirliği, Kazanımlar arası örüntü, Öğrenme Eksikliği.

Abstract:
The main aim of this study is to estimate the stability of the program by revealing the relationship between instructional objectives and to find out the teachers? opinions about students? lack of learning and learning difficulties. Sequential explanatory design (in the framework of the mixed method) was used in thisstudy. ?Maximum variability sampling? method was applied as sampling method. The elementary schools in central districts of Izmir were classified as low, medium and high according to 2009 High School Entrance Exam (SBS) results. The data were collected from 420 7th grade students. After the determination of instructional objectives that students experienced learning difficulties; the reasons of these difficulties were tried to be explained by interviewing with teachers from low, medium and high success levels (n=3). Formative test was used for determining the pattern between instructional objectives and lack of learning and learning difficulties. In order to reveal the level of reaching instructional objectives, item difficulty indexes were used while the criterion was assigned as 0.75. Tetracoric correlation technique was used for statistical estimation of the patterns between instructional objectives. For building hypothetic patterns, field experts? opinions were gathered.According to the findings about reaching instructional objectives; none of 25 instructional objectives of ?Light? unit were achieved, only 3 of 11 instructional objectives of ?Human and Environment? unit (namely ?He/she makes estimations about possible species in different ecosystems?, ?He/she collects information about one of environmental problems in world and our country, presents it and discusses it?, ?He/she provides examples for Ataturk?s environment interest?) were achieved and only 1 of 23 instructional objectives of ?Solar System and Beyond: Space Puzzle? unit (namely ?He/she gives examples for known constellations?). It was revealed that there were differences between hypothetic patterns among instructional objectives and patterns revealed from tetracoric correlations. It was determined that prerequisite relationships between instructional objectives were neglected in patterns. According to teachers? opinions; the reasons for the lack of learning and learning difficulties stem from physical conditions (material and laboratory deficiencies), problems in teaching and learning process (lack of time, lack of laboratory implementations, learning by doing and practicing, etc.), the nature of content (speculativeness, elusiveness, being detached from life, etc.), qualification problems of teachers and students? nonattendance to course.It was concluded that integrity of the 7th grade science and technology program was problematic, since the achievement levels for the instructional objectives were unintended and prerequisite relations between instructional objectives were neglected. Finally, it was recommended to review prerequisite relations for the objectives of the 7th grade science and technology course by considering the nature of the cycle curriculum. KeywordsProgram Evaluation, Elementary School 7th Grade Science and Technology Curriculum, Instructional Objectives, Pattern between Instructional Objectives, Lack of Learning