İlköğretim okulu öğretmenlerinin örgütsel bağlılık algılarının bazı değişkenler açısında incelenmesi
Examining the elementary school teachers' organizational commitment perceptions according to some variables
Yazar: GÖKHAN KILIÇOĞLU
Danışman: PROF. DR. ESERGÜL BALCI BUCAK
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Eko. Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Öğretmen algısı = Teacher perception ; Öğretmenler = Teachers ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İlköğretim öğretmenleri = Primary education teachers

Özet:
Bu araştırma ilköğretim okullarında görev yapan öğretmenlerin; örgütsel bağlılığa ilişkin algılarının nasıl olduğunu betimleyerek, bu algıları bazı değişkenler açısından incelemeyi amaçlamaktadır.Araştırma evrenini 2009-2010 yılında İzmir ili Bornova ilçesindeki resmi ilköğretim kurumlarında görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise Bornova'daki resmi ilköğretim kurumlarından tesadüfi (random) örnekleme yöntemiyle belirlenen 32 ilköğretim kurumunda görev yapan 484 öğretmen oluşturmaktadır.Öğretmenlerin örgütsel bağlılık algılarını ölçmek için Allen ve Meyer(1990) tarafından geliştirilen Gürkan(2006) tarafından Türkçe'ye uyarlanan ``Örgütsel Bağlılık Ölçeği (OCQ)'', örgütsel iklim algılarını ölçmek için ise Hoy ve Clover (1986) tarafından geliştirilen ``Örgütsel İklimi Betimleme Ölçeği(OCDQ-RE)'' ve kişisel bilgiler içinse araştırmacı tarafından hazırlanan ``Kişisel Bilgi Formu'' kullanılmıştır.Kişisel bilgi formu,Örgütsel Bağlılık Ölçeği(OCQ) ve Örgütsel İklimi Betimleme Ölçeği(OCDQ-RE) ile toplanan veriler ,bilgisayar ortamına aktarıldıktan sonra SPSS 15.0 programı kullanılarak çözümlenmiştir. Araştırmada problem ve alt problemlerin özelliği dikkate alınarak dağılımları için yüzde, frekans, aritmetik ortalama ve standart sapma,değişkenler arasında farkın belirlenmesinde parametrik(t,F);farkın belirlenmesinde LSD anlamlılık testi ; bağımsız değişkenin , bağımlı değişkenle ilişkisinin yönünü ve gücünü belirlemek için Pearson Moment korelasyon istatistiği kullanılmıştır.Yapılan istatistiki analizler sonucunda öğretmenlerin örgütsel bağlılık algılarının cinsiyet, bulundukları kurumda çalışma süresi, kıdem ve M.E.B. tarafından ödüllendirilme durumu değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermediği, mezun olunan okul türü-eğitim seviyesi değişkenine göre devam bağlılığı alt boyutunda lisans ve ön-lisans mezunu öğretmenler arasında lisans mezunu öğretmenlerin lehine anlamlı bir farklılık gösterdiği anlaşılmaktadır.Kadro türü değişkenine göre ise öğretmenlerin örgütsel bağlılık algılarında devam bağlılığı alt boyutunda anlamlı bir farklılığa rastlanmıştır. Öğretmenlerin örgütsel bağlılık algıları ile örgütsel iklim algıları arasındaki ilişki incelendiğinde; örgütsel bağlılık toplam, duygusal bağlılık ve normatif bağlılık alt ölçekleriyle örgüt iklimi arasında pozitif yönde, düşük düzeyde anlamlı bir ilişki ortaya çıkmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to describe the perceptions of primary school teachers and analyse these perceptions in terms of some variables.The universe of the study consists of teachers that work in the primary schools during 2009-2010 academic year in Bornova, İzmir. 481 teachers from 32 primary schools that were chosen randomly formed up the sample of the study.To collect data, "Organizational Commitment Scale" developed by Allen and Meyer (1990) adapted by Gürkan (2006) "Organizational Climate Survey" developed by Hoy and Clever (1986) , "Personal Information Form" developed by the researcher were used.The data gathered through Personal Information Form, Organizational Climate Survey and Organizational Commitment Scale transferred to Spss 15 and the data were analysed by this programme. By regarding the qualities of problem and sub problems of the research, percentage, frequency, standard deviation, t, F tests, Lsd test and Pearson moment correlation were used.The analysis indicated that there was no significant difference between the teachers' organizational commitment perceptions and sex, time period they spent in their school, priority, and awarding by Ministry of Education. On the other hand, when continuance commitment was regarded, it seemed that there were significant differences in favor of bachelor's degree. When the staff type of the teachers is regarded, it was seen that there were no significant differences in the continuance commitment dimension. The correlation between the organizational commitment perceptions and organizational climate perceptions indicated that there was a positive low correlation between affective commitment dimension, normative commitment dimension and organizational climate .