İğneada kıyıları (Batı Karadeniz) mollusca faunası ve biyoekolojik özellikleri
Mollusca fauna of Iğneada coast (Western Black Sea) and their bioecological features
Yazar: FİKRİYE ÜNLÜER
Danışman: PROF. DR. MURAT SEZGİN
Sinop Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Taksonomi = Taxonomy

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye'nin Batı Karadeniz bölgesinde yer alan İğneada kıyılarında dağılım gösteren Mollusca türlerinin taksonomik ve biyoekolojik özellikleri araştırılmıştır. Bu amaçla Kasım 2012-Ekim 2013 tarihleri arasında, araştırma bölgesinin 5m, 10m ve 20m derinliklerinde yer alan toplam 9 istasyondan standart Van Veen Grab kullanılarak örneklemeler yapılmıştır. Araştırma sonunda 5 ordo ve 9 familyaya ait 14 Bivalvia türü ile 7 ordo ve 15 familyaya ait 26 Gastropoda türü ve bu türlere ait ayrıca toplam 37188 birey tespit edilmiştir. Tespit edilen familyalar içerisinde Rissoidae en fazla türe sahip familyadır. Diğer familyalardan Veneridae 3 türle, Retusidae, Mytilidae, Donacidae, Cardiidae, Trochidae, Pyramidellidae, Hydrobiidae. Nassariidae, Triphoridae 2 türle, Corbulidea, Lucinidae, Arcidae, Mactraidae, Tellinidae, Phasianellidae, Pyramidellidae, Calyptraeidae, Caecidae, Muricidae, Epitoniidae, Cerithiidae 1'er türle temsil edilmektedir. Elde edilen 40 tür içerisinde en dominant tür 21586 bireyle B. reticulatum (%58) olup, bunu 6321 bireyle Caecum trachea (%17), 1859 bireyle (%5) Lucinella divaricata ve 1610 bireyle (%4) Chamelea gallina takip etmektedir. İstasyonlar genelinde tespit edilen türler, frekans indeksine göre sınıflandırıldığında 8 türün devamlı, 10 türün yaygın ve geriye kalan 22 türün ise seyrek dağılımlı gruba dahil olduğu tespit edilmiştir. Devamlı grubuna giren türlerden Bittium reticulatum %100, Chamelea gallina %97, Lucinella divaricata %91 ve Cyclope neritea %85'lik değerlere sahip olup, incelenen fauna genelinde en fazla rastlanan Mollusca türlerini oluşturmaktadır. Yapılan analizler sonucunda en fazla tür ilkbahar ve Yaz mevsimlerinde (37 tür) elde edilirken, bunları Sonbahar (29 tür) ve Kış (28 tür) mevsimleri izlemektedir.

Abstract:
In the present study the taxonomical and ecological characteristics of the mollusc species distributed along İğneada coasts (Western Black Sea region of Turkey) were determined. For this purpose, samplings were conducted using standard Van-Veen Grab at 9 research stations (at depths 5m, 10m and 20m) between November 2012 and October 2013. As a result of the study, 14 Bivalvia species belonging to 5 orders and 9 families and 26 Gastropoda species belonging to 7 orders and 15 families, consequently with a total, of 37188 individuals belonging to those taxa were identified. Among the families Rissoidae was found to include the highest number of species, followed by Veneridae ( 3 species), Retusidae, Mytilidae, Donacidae, Cardiidae, Trochidae, Pyramidellidae, Hydrobiidae. Nassariidae, Triphoridae ( 2 species), and Corbulidea, Lucinidae, Arcidae, Mactraidae, Tellinidae, Neritidae, Phasianellidae, Pyramidellidae, Calyptraeidae, Caecidae, Muricidae, Epitoniidae, Cerithiidae ( 1 species). Among the 40 identified species, B. reticulatum was found to have the highest dominance value with 21586 specimens (58%), followed by Caecum trachea with 6321 specimens (17%), Lucinella divaricata belonging to Lucinidae with 1859 specimens (5%) and Chamelea gallina with 1610 specimens (4%). For the relative importance of Mollusc species sampled from the study area, frequency index was calculated and 8 species were designated as very common, 11 as common and 24 as rare. The four species with, highest values and very common in the fauna were Bittium reticulatum (100%), Chamelea gallina (97%), Lucinella divaricata (91%) and Cyclope neritea (85%). As a result of the analyses, the highest number of species was found in spring and summer (37 species), followed by autumn (29 species) and winter (28 species).