Animasyonda "Mono No Aware" estetik algısı kapsamında değişen anlatı ve mutsuz sonlar
Changing narrative within the scope of "Mono No Aware" aesthetic perception in animation and unhappy endings
Yazar: ECE SÜTİŞ
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM TAŞ ALİCENAP
Anadolu Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Animasyon Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Anlatının insanlığın gelişmesinde ve kendini ifade etmesindeki rolü önemli 
olmuştur. İnsanlıkla beraber gelişen ve yeni ifade biçimleri alan anlatının değişkenliği 
onu inceleyen kuramcıların gözünden kaçmamış ve anlatıyı araştırarak belirli kurallar 
geliştirmelerini sağlamıştır. Anlatının sadece dönemsel değil aynı zamanda kültürel 
özellikleri yansıttığı düşünülürse kültürel olarak farklı yollarda ilerlemiş medeniyetlerin 
anlatıyı daha farklı ele aldığı söylenebilir. Batı kültürüyle şekillenmiş anlatıların ve 
özellikle batı sinemasının en popüler anlatı şekillerinden biri olan Hollywood tarzı mutlu 
sonlar ile birleşmiş ve kalıplaşmış anlatı şekli yoğun bir şekilde izleyiciler tarafından 
beğenilmiş ve bunun sonucunda ortaya çıkan mutlu son anlatıları batı medeniyetleri ile 
özdeşleşmiştir. Ancak bir doğu medeniyeti olan Japonya'nın anlatıya bakışı farklı 
olmuştur ve mutlu son yerine daha az masalsı ve daha melankolik bir yapıya sahip olan 
"Mono No Aware" estetik algısına sahip anlatı şeklini günümüzde hala 
kullanmaktadırlar. Bu çalışma bir Japon estetik ve güzellik anlayışı olan "Mono No 
Aware" algısını odağına almıştır. Kavramın tarihsel süreci ve örnekleri irdelenerek, 
animasyon filmleri için Hollywood tarzı "mutlu son" klişesine alternatif bir anlatı 
gelişimi sunması amaçlanmıştır. Kavramın günümüzdeki animasyon anlatılarında 
kullanımına örnek olması amacıyla Isao Takahata'nın "Prenses Kaguya Masalı" isimli 
filmi "Mono No Aware" kavramı çerçevesinde incelenecektir. Ayrıca batı tarzı anlatının 
günümüzde kırılmaya başlaması ve anlatılardaki karakter rollerinin Hollywood 
kalıplarının dışına çıkmaya başlaması da yine bu algı üzerinden okuyucuya açıklanması 
amaçlanmıştır.

Abstract:
The role of the narrative in the development and self-expression of humanity has 
been important. The variability of the narrative, which developed with humanity and took 
new forms of expression, did not go unnoticed by the theorists who studied it and enabled 
them to develop certain rules by researching the narrative. Considering that the narrative 
reflects not only periodical but also cultural characteristics, it can be said that civilizations 
that have progressed in culturally different ways handle the narrative differently. The 
stereotyped narrative style of narratives shaped by Western culture, and especially 
Hollywood-style happy endings, which is one of the most popular narrative forms of 
western cinema, was intensely liked by the audience, and the resulting happy ending 
narratives became identified with western civilizations. However, Japan, an eastern 
civilization, has a different view of the narrative, and they still use the narrative form with 
the aesthetic perception of "Mono No Aware", which has a less fairy tale and more 
melancholic structure instead of a happy ending. This study focuses on the perception of 
"Mono No Aware", a Japanese aesthetic and beauty concept. By examining the historical 
process and examples of the concept, it is aimed to present an alternative narrative 
development to the Hollywood-style "happy ending" cliché for animated films. In order 
to set an example for the use of the concept in today's animation narratives, Isao 
Takahata's film named "The Tale of Princess Kaguya" will be examined within the 
framework of the concept of "Mono No Aware". In addition, it is aimed to explain to the 
reader through this perception that the western style narrative has started to break today 
and the character roles in the narratives have started to go beyond the Hollywood patterns