Türkiye'de farklı ticari yemlerle beslenen kültür levrek balıklarının (Dicentrarchus labrax L. 1758) karaciğer dokularındaki lipid birikiminin histopatolojik olarak incelenmesi
Histopathological examination of lipid accumulation in liver tissues of cultured european sea bass (Dicentrarchus labrax L. 1758) feeding with different commercial feeds in Turkey
Yazar: ASLI MÜGE GEZEN
Danışman: DOÇ. DR. AHMET ADEM TEKİNAY
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Histopatoloji = Histopathology ; Levrek balığı = Sea bass

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye'de Ege Denizi'nde yakalanan doğal ve kültür levreklerinin karaciğer yağ asidi kompozisyonları ve bazı histomorfolojik parametreleri karşılaştırılarak ticari yemin etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Deney 1 Ocak 2008 ve 1 Nisan 2008 tarihleri arasında 30'ar günlük periyotlar da toplam 91 günde tamamlanmıştır. Kültür levrek balığı karaciğerindeki toplam yağ miktarının doğal levrek balığı karaciğerine oranla daha fazla olduğu belirlenmiştir. Yemde iz miktarda bulunan C21:0 (Henikosanoik) yağ asidine kış ve ilkbahar mevsimlerinin her ikisinde de balık karaciğerlerinde rastlanmamıştır. Karaciğerler genel olarak ticari yemin yağ asidi kompozisyonunu yansıtmış ve kış ve ilkbahar mevsiminde yağ asidi kompozisyonlarının büyük bir kısmını C16:0, C18:1n9, C18:2n6, C20:5n3 ve C22:6n3 yağ asitleri oluşturduğu belirlenmiştir. EPA? DHA oranı ve oleik asit miktarı kültür balıklarında, palmitik, eikosapentaenoik ve dokosaheksaenoik asit ile toplam n-3 ÇDYA ve n-3/n-6 oranları doğal balıklarda daha fazla bulunmuştur (P<0,05). Doymuş yağ asitleri ve toplam n-3 yüksek oranda çoklu doymamış yağ asitleri değerleri her iki mevsim için doğal balıklarda, tekli doymamış yağ asitleri ve n-6 çoklu doymamış yağ asitleri değerleri kültür balıklarında daha fazla miktarda bulunmuştur (P<0,05).Çalışmada kültür balıklarının hepatositlerinde belirgin yağ birikimi, vakuol sayılarında artışa, zar yapılarında bozulmaya ve yer yer hemorajik odaklara rastlanmıştır. Hücrenin ortasında konumlanmaları gerekirken çekirdeklerin hücre zarına doğru itildiği gözlemlenmiş ve çekirdeklerin çaplarında büyüme fark edilmiştir (P<0,05). Buna bağlı olarak da hepatositlerde hipertrofi izlenmiştir. Ayrıca endotel hücrelerinde belirginleşme de görülmüştür. Doğal balıkların karaciğerlerindeki yağlanma 60. günden itibaren fark edilmiş fakat kültür balıkları kadar çok etkilenmedikleri görülmüştür.

Abstract:
The aim of the study was to determine the effect of diet on the fatty acids composition of cultured european sea bass (initial mean body weight 54 g) liver tissues and histology when compared with wild sea bass (initial mean body weight 52 g) caught in Eagean Sea. Fish were fed the commercial feed for 91 days. The amount of fish total lipid was higher in farmed than in wild fish in liver tissue samples. Henicosanoic fatty acid was found in coommercial feed but not found in fish liver. Fatty acid profiles in the livers reflected the fatty acid profiles of the commercial feeds. The dominant fatty acids in livers of farmed and wild sea bass were 16:0, 18:1n9, 18:2n6, C20:5n3 and 22:6n3. The results showed that farmed fish contained a higher level of EPA?DHA ratio and oleic acids, monounsaturated fatty acids, n-6 polyunsaturated fatty acids, whereas wild fish contained a higher level of saturated fatty acids, eicosapentaenoic acids, n-3 polyunsaturated fatty acids and n-3/n-6 ratio (P<0,05).Commercial feed had effect on hepatic lipid droplets accumulation degree and pattern of vacuolization in the observed liver sections. The marked hepatic cell membrane degeneration and haemorrhagy on the liver observed in farmed sea bass was caused by the accumulation of very large lipid droplets. The hepatocyte nucleus size of fish was higher in farmed than in wild fish liver tissue (P<0,05). Hepatocytes enlarged irregular nucleus located at the periphery of the cells.Hepatic lipid droplets accumulation was higher in farmed than in wild fish in liver tissue samples.