Sürdürülebilir tarımsal kalkınma uygulamaları ve çevre: Kabalı köyü örneği
Sustainable agricultural development practices and environment: The case of Kabali village
Yazar: ÜZEYİR TEKİN
Danışman: PROF. DR. FERYAL TURAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Sürdürülebilir kalkınma kavramının ortaya çıkışı toplumsal ve çevresel kaygıların belirmesi ile ekonomik büyümeyi dengeleme ihtiyacına yanıt anlamı taşımaktadır. Tarım ise basit gıdaların üretiminin ötesinde dünyanın en büyük üretim sektörlerinin başında gelmektedir. Bu nedenle sürdürülebilir kalkınma ve tarım arasındaki ilişki önemlilik arz etmektedir. Hem küresel ölçekte hem de ulusal boyutta sosyoekonomik anlamda yani çevresel boyut, sosyal boyut ve ekonomik boyut arasındaki ilişkinin öncelikle belirlenmesi gerekmektedir. Bu nedenle 1970'lerden itibaren uluslararası arenada sürdürülebilirlik, sürdürülebilir kalkınma, sürdürülebilir kalkınma ve tarım alanlarında, bu alanların çevresel yaşam ile ilişkilerinin nasıl şekilleneceği bağlamında çeşitli konferanslar ve toplantılar düzenlemektedir. Ulusal boyutta da devletler sürdürülebilir kalkınma alanında yaptıkları kalkınma planları çerçevesinde tarım sektörünü önemli görmektelerdir. Türkiye'de uygulanan beş yıllık kalkınma planları göz önünde bulundurulduğunda, uluslararası konferansların sonuç raporlarında ortaya konan sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin tarım-çevre ilişkisini ilkesel olarak belirlediği ifade edilebilir. Ancak konunun pratikte bulduğu karşılığın incelenmesi elzem görünmektedir.
Araştırmamıza konu olan Yozgat İline bağlı Kabalı Köyü'ndeki Deveci Havzası Meyvecilik Entegrasyon Projesi bu açıdan gerçekleştirilmiş bir proje olup, hem nicel hem nitel veriler ile bu projenin bölgesel kalkınmaya olumlu-olumsuz yönlerini incelemekteyiz.
Öncelikle Kabalı Projesi'ni ele alırken araştırmamızın teorik ve kavramsal çerçevesini sunmaktayız. Ekonomik kalkınma ile çevre arasındaki ilişki sürdürülebilirlik düşüncesinden hareketle tartışılmakta ve sürdürülebilir kalkınmanın boyutları analiz edilmektedir.
Bu teorik arka plandan hareketle, Türkiye'nin kalkınma paradigması beş yıllık dönemlerde analiz edilmekte ve tarım uygulamaları özelinde sürdürülebilir kalkınma düşüncesinin politik bağlamda bulduğu karşılık incelenmektedir. Bu noktada Türkiye'de tatbik edilen sürdürülebilir tarım uygulamalarının, gelişmişlik düzeyi düşük bölgelerdeki nüfusun yaşam standartlarını geliştirmeye yönelik bir katkısı olduğu görülmektedir. Buna ek olarak uygulama çıktılarının tarımsal üretimde sağladığı verimliliği analiz edebilmek için somut örneklere yönelmenin önemi ortaya çıkmaktadır.
Bu teorik arka planı vermemizin amacı Yozgat İline bağlı Kabalı Köyü'ndeki Deveci Havzası Meyvecilik Entegrasyon Projesi'nin, Türkiye'deki sürdürülebilir tarım uygulamalarına bir model olup olamayacağı konusu, araştırmanın problemi olarak kabul edilmiştir. Çalışmanın nihai amacı ise proje aşamasından uygulama safhasına geçen Deveci Havzası Meyvecilik Entegrasyon Projesi'nin sosyal, ekonomik ve çevresel sonuçlarını sürdürülebilir tarım ilkeleri çerçevesinde ortaya koymaktır. Bu amacı gerçekleştirmek için Proje'nin sonuçları sürdürülebilir tarımsal kalkınma ve çevresel etki, sürdürülebilir tarımsal kalkınma ve sosyal etki ile sürdürülebilir tarımsal kalkınma ve ekonomik etki bağlamlarında araştırılmıştır. Sonuç olarak vaka araştırma metodolojisinin kullanıldığı bu çalışmada, ilgili projenin 10 yıllık süre zarfında Türkiye'deki sürdürülebilir tarımsal kalkınma uygulamaları içerisinde ilkesel olarak olumlu bir karşılık bulduğu görülmektedir. 
Anahtar Kavramlar: Sürdürülebilir Kalkınma, Sürdürülebilir Tarım, Çevre, Çevre Politikaları, Deveci Havzası Meyvecilik Entegrasyon Projesi.

Abstract:
The emergence of the concept of sustainable development is a response to the need to balance economic growth with the emergence of social and environmental concerns. Agriculture, on the other hand, is one of the largest production sectors in the world, beyond the production of simple foods. For this reason, the relationship between sustainable development and agriculture is important. It is necessary to first determine the relationship between the environmental dimension, the social dimension, and the economic dimension in socio-economic terms, both on a global scale and at a national level. For this reason, since the 1970s, it has been organizing various conferences and meetings in the international arena in the fields of sustainability, sustainable development, and agriculture in the context of how these areas will shape their relationship with environmental life. At the national level, states consider the agricultural sector important within the framework of their development plans in the field of sustainable development. Considering the five-year development plans implemented in Turkey, it can be stated that the sustainable development goals set forth in the final reports of international conferences determine the agriculture-environment relationship in principle. However, it seems essential to examine the practical response of the subject.
The Deveci Havzasi Fruit Growing Integration Project in Kabali Village of Yozgat Province, which is the subject of our research, is a project realized in this respect, and we examine the positive and negative aspects of this project on regional development with both quantitative and qualitative data.
First of all, we present the theoretical and conceptual framework of our research while discussing the Kabali Project. The relationship between economic development and the environment is discussed based on the idea of sustainability, and the dimensions of sustainable development are analyzed.
Starting from this theoretical background, Turkey's development paradigm is analyzed over five-year periods, and the response of sustainable development thought in the political context, in particular agricultural practices, is examined. At this point, it is clear that the sustainable agricultural practices applied in Turkey contribute to improving the living standards of the population in low-development regions. In addition, in order to analyze the efficiency of the application outputs in agricultural production, it is important to turn to concrete examples.
The purpose of giving this theoretical background is to determine whether the Deveci Havzasi Fruit Growing Integration Project in Kabali Village of Yozgat Province can be a model for sustainable agricultural practices in Turkey. This has been accepted as a research problem. The ultimate aim of the study is to reveal the social, economic, and environmental results of the Deveci Havzasi Fruit Growing Integration Project, which has passed from the project phase to the implementation phase, within the framework of sustainable agriculture principles. To achieve this aim, the results of the project were investigated in the context of sustainable agricultural development and environmental impact, sustainable agricultural development and social impact, and sustainable agricultural development and economic impact. As a result, in this study, in which case research methodology was used, it is seen that the relevant project has found a positive response in principle within the sustainable agricultural development practices in Turkey over a 10-year period.
Keywords: Sustainable Development, Sustainable Agriculture, Environment, Environmental Policies, Deveci Havzası Fruit Growing Integration Project.