İlköğretimdeki öğrencilerin okul kazalarıyla ilgili çevresel faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of environmental factors related to school accidents of primary school students
Yazar: ELİF GÜNEY
Danışman: DOÇ. DR. HURİYE DEMET CABAR
Sinop Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Çevre Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kazalar = Accidents ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu araştırma ilköğretimdeki öğrencilerin okul kazalarıyla ilgili çevresel faktörlerin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde yer alan, Sinop İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı eğitim veren, Sinop il merkezinde bulunan 5 ilkokul oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise evrenin tamamı kabul edilmekle birlikte seçici kriterlere uygun 541 öğrenci oluşturmuştur.  Araştırmaya alınma kriterleri ilköğretim 3 ve 4. sınıf öğrencisi olması, araştırmaya katılım konusunda gönüllü olma ve velisinin araştırmaya katılması için öğrenciye izin vermiş olmasıdır.  Araştırma için veriler araştırmacı tarafından hazırlanan tanıtıcı bilgi formu, okulun fiziksel güvenliğine yönelik bireysel görüşler bölümü, öğrencilerin okul kazalarında güvenlik önlemlerine yönelik bilgi ölçeği, ve öğrencilerin okul kazalarında güvenlik önlemlerine yönelik davranış ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesi SPSS21 paket programında yapılmış olup, Mann Whitney U, Kruskal Wallis-H testleri ve Spearman's Korelasyon Katsayısından yararlanılmıştır. Okul kazalarında güvenlik önlemlerine yönelik davranış ölçeğinin güvensiz davranışlar, bina dışı güvenli davranışlar alt boyut puanlarının erkeklerde kızlara oranla yüksek olduğu, kız öğrencilerde ise güvenli davranış alt boyut puanı erkeklere oranla yüksek olduğu saptanmıştır. 4. sınıf öğrencilerinin güvensiz davranışlar, güvenli davranışlar, bina dışı güvenli davranışlar alt boyut puanlarının 3. sınıflara oranla yüksek olduğu saptanmıştır. Merdivenlerde kısmen koşma davranışı gösteren ve ıslak zeminde hareket ederken kısmen dikkat eden öğrencilerin güvenli davranışlar, bina dışı güvenli davranışlar ve servis aracına yönelik davranışlar alt boyut puanlarının yüksek olduğu saptanmıştır. Okul kazalarında güvenlik önlemlerine yönelik bilgi ölçeği puanları arttıkça davranış ölçeği puanlarının arttığı saptanmıştır. Araştırma sonucunda güvenli okul ortamının oluşturulması için konuyla ilgili eğitimlerin sürdürülmesi önerilebilir.

Abstract:
This study was conducted to evaluate the environmental factors related to school accidents of primary school students. The population of the study consisted of 5 primary schools in the city center of Sinop, which are affiliated to the Ministry of National Education of Sinop. The sample of the study consisted of 541 students who met the selective criteria, although the entire population was accepted. The criteria for being included in the study are primary and secondary school students, volunteering for participation in the study and their parents' consent to participate in the study. Data were collected using the introductory information form prepared by the researcher, the individual opinions section on the physical security of the school, the students 'information scale for safety measures in school accidents, and the students' behavior scale for safety measures in school accidents. Data were analyzed using SPSS21 package program and Mann Whitney U, Kruskal Wallis-H tests and Spearman's Correlation Coefficient were used. It was found that the unsafe behaviors and unsafe behaviors subscale scores of security measures in school accidents were higher in boys than girls and the safe behavior subscale score in girls was higher than boys. The unsafe behaviors, safe behaviors, and safe behaviors outside the building subscale scores of 4th grade students were found to be higher than 3rd grade students. It was found that the students who showed partially running behavior on stairs and who paid attention while moving on wet surfaces had higher sub-dimension scores of safe behaviors, safe behaviors outside the building and behaviors towards the service vehicle. It was found that as the scale of knowledge about safety measures increased in school accidents, scores of behavior scale increased. As a result of the research, it may be suggested to continue the relevant trainings in order to create a safe school environment.