İnmeli hastalarda uyku kalitesinin hastalığın klinik parametreleri, psikolojik durum ve yaşam kalitesi ile ilişkisi
The relationship between quality of sleep disorders and clinical parameters;  psychological status, quality of life i̇n stroke pati̇ents
Yazar: DİCLE AKDENİZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERDA EM
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Psikoloji = Psychology ; Psikolojik durum = Psychological status ; Serebrovasküler bozukluklar = Cerebrovascular disorders ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Giriş ve amaç: İnme, serebral kan damarlarının tıkanması veya rüptürü sonucu ani nörolojik bulgu oluşturan travmatik olmayan beyin hasarıdır. İnme hastalarında uyku kalitesi ve bununla ilişkili olarak yaşam kalitesi etkilenmektedir. Bu çalışmanın amacı inmenin uyku kalitesi üzerindeki etkisini belirlemek; uyku kalitesi ile klinik parametreler, yaşam kalitesi ve psikolojik durum arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır.

Materyal ve metod: Çalışmaya 52 inme hastası ve 54 sağlıklı kontrol dahil edildi. Çalışma grubunun demografik özellikleri ve inmeye bağlı klinik bulguları kaydedildi. Hasta grubu Ashworth spastisite evrelemesi, Brunnstrom fonksiyonel evrelemesi, Barthel indexi ve Fonksiyonel ambulasyon skalası (FAS) na göre değerlendirildi. Çalışma grubunun emosyonel durumu Hastane Anksiyete-Depresyon Ölçeği (HADÖ) ile, yaşam kalitesi kısa form-36 (SF-36) ile değerlendiridi. Hastaların uyku kalitesini değerlendirmek için Pittsburgh uyku kalitesi indeksi (PUKİ) ölçeği uygulandı.

Bulgular: İnmeli hastalarda, öznel uyku kalitesi, uykuya dalma süresi, alışılmış uyku etkinliği, uyku bozukluğu, uyku ilacı kullanımı, gündüz işlev bozukluğu, ve total PUKİ skoru kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksekti (p < 0,05).

Sonuçlar: İnmeli hastalarda uyku kalitesi bozulmuştur ve bu durum depresyon, anksiyete, fonksiyonel durum ve spastisite düzeyi ile ilişkilidir.

Anahtar kelimeler: inme, uyku kalitesi, yaşam kalitesi, psikolojik durum, fonksiyonel durum

Abstract:
Introduction: Stroke is cerebral blood vessel blockage or rupture as a result of sudden neurological findings forming of non-traumatic brain injury. In stroke patients sleep quality and in relation to, quality of life is affected. The aim of this study is to determine the influence of hemiplegia on sleep quality and to reveal the relationship of sleep quality with the clinical parameters, quality of life and the psychological state.

Material and method: Fifty two hemiplegic patients and fifty four healthy volunteers were included into the study. Demographic characteristics and hemiplegic clinical findings of study group were recorded. The patient group was evaluated with Ashworth Spasticity Scale, Brunnstrom Recovery Scale, Barthel Index and Functional Ambulation Classification. Emotional state of study group was assessed with Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS); quality of life was evaluated with Short form 36 (SF-36). To determine the sleep quality of patiens Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) was performed.

Result: Subjective sleep quality, sleep latency, sleep duration, habitual sleep efficiency, sleep disturbances, use of sleep medication, daytime dysfunction and total PSQI were signifanctly higher in hemiplegic patients compared to control group (p < 0,05).

Conclusion: The sleep quality is disturbed in stroke patients and this is associated with depression, anxiety, functional state and grade of spasticity.

Keywords: Stroke, sleep quality, quality of life, psychological status, functional status