Malatya yöresinde farklı dikim zamanlarında yetiştirilen bazı çilek çeşitlerinin verim ve meyve kalite özelliklerinin belirlenmesi
Determination of yield and fruit quality characteristics of some strawberry varieties grown at different planting times in Malatya region
Yazar: MAHMUT BOZAN
Danışman: PROF. DR. KAZİM GÜNDÜZ
Malatya Turgut Özal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, 2019-2020 yılları arasında Malatya Turgut Özal Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümüne ait Araştırma ve Uygulama Arazisi ve bölüm laboratuvarında yürütülmüştür. Denemede verim ve meyve kalite özellikleri incelenmiştir. Denemede frigo fide yöntemi kullanılmış ve dikimler Sonbahar ve İlkbahar dikimleri olmak üzere iki şekilde açık arazide yürütülmüştür. Malatya koşullarında açık arazide yetiştirilen çileklerde en erken çiçeklenme sonbahar dikiminde "Fortuna" çeşidinde 13 Nisan'da, ilkbahar dikiminde ise "Fortuna" çeşidinde 23 Nisan'da görülmüştür. İlk derimler sonbahar dikiminde 8 Mayıs "Festival", ilkbahar dikiminde 17 Mayıs "Fortuna"çeşitlerinde alınmıştır. Bitki başına verimler sonbahar dikiminde 487,5 g/bitki ile "Albion" ilkbahar dikiminde ise 447,91 g/ bitki ile "Kabarla" çeşitlerinde elde edilmiştir. Meyve iriliği açısından sonbahar dikiminde en iri meyveler 18,39 g/meyve "Rubygem", en küçük meyveler 10,26 g/meyve "Albion", ilkbahar dikiminde en iri meyveler 15,09 g/meyve "Rubygem"en küçük meyveler 7,63 g/meyve "Camarosa"çeşitlerinde alınmıştır. En sert etli meyveler sonbahar dikiminde en yüksek değer 0,70 kg ile "Albion", en düşük değer 0,48 kg ile "Fortuna" ilkbahar dikiminde en yükek değer 0,66 kg ile "Camarosa" en düşük 0,51 kg "Rubygem" çeşitlerinde elde edilmiştir. Suda çözünebilir kuru madde/asit oranı bakımından sonbahar dikiminde en yüksek değer %10,22 "Albion" en düşük %7,71 ile "Fortuna" ilkbahar dikiminde en yüksek değer %10,5 "Camarosa" en düşük %7,50 "Kabarla" elde edilmiştir. Meyve rengi sonbahar dikiminde en yüksek (L) meyveler (33,6) "Festival" en düşük (17,2), "Albion" ilkbahar dikimi en yüksek (L) meyveler (37,5) "Rubygem" en düşük (35,6) "Fortuna" alınmıştır. Renk yoğunluğu (C) sonbahar dikiminde en yüksek meyveler "Camarosa" (42,8), en düşük "Festival" (38) ilkbahar dikimi en yüksek meyveler "Rubygem" (41) en düşük "Kabarla" (35,3) alınmıştır. En koyu kırmızı renkli (h°) meyveler sonbahar dikiminde "Camarosa" (26,8) ilkbahar dikiminde "Kabarla" (20,1) çeşitlerinde belirlenmiştir. pH oranları bakımında sonbahar dikiminde en yüksek değer (4,44) "Camarosa" en düşük (3,21) "Albion" ilkbahar dikiminde en yüksek değer (3,79) "Camarosa" en düşük (3,10) "Kabarla" elde edilmiştir. Yapılan değerlendirme sonucuna göre sonucuna göre "Albion", "Camarosa" ve "Kabarla" çeşitleri Malatya koşulları için en iyi uyum gösteren çeşitler olarak belirlenmiştir

Anahtar kelimeler: Çilek, dikim zamanı, verim, kalite, Malatya

Abstract:
This study was carried between 2019-2020 out in Malatya Turgut Özal University Faculty of Agriculture, Department of Horticulture, Research and Application Area, and department laboratory. Yield, and fruit quality characteristics were examined, in the experiment. The Frigo seedling method was used in the experiment and, plantings were carried out in the open field, in two ways as Autumn and Spring planting. The earliest flowering of strawberries grown in the open field in Malatya conditions was observed on 13 April in the "Fortuna" variety in autumn planting and on 23 April in the "Fortuna" variety in spring planting. The first harvests were taken on May 8, "Festival" in autumn planting, and "Fortuna" on May 17 in spring planting. Yields per plant were obtained in "Kabarla" varieties with 487.5 g/plant in autumn planting and "Albion" with 447.91 g/plant in spring planting. In terms of fruit size, the largest fruits in autumn planting are 18.39 g/fruit "Rubygem" variety, the smallest fruits 10.26 g/fruit "Albion", the largest fruits in spring planting 15.09 g/fruit "Rubygem" are the smallest fruits 7.63 g/ fruit were taken from "Camarosa" varieties. "Albion" with the highest value of 0.70 kg in autumn planting of the hardest fleshy fruits, the lowest value of 0.48 kg in "Fortuna" with the highest value of 0.66 kg in spring planting, "Camarosa" with the lowest value of 0.51 kg. Obtained from Rubygem" cultivars. In terms of water-soluble dry matter/acid ratio, the highest value in autumn planting is 10.22%, "Albion", the lowest value is 7.71%, and "Fortuna", the highest value in spring planting is 10,5%, "Camarosa", the lowest 7.50% "swell" was obtained. Fruit color is highest in autumn planting (L) fruits (33.6) 'Festival' lowest (17.2), 'Albion' spring planting highest (L) fruits (37.5) 'Rubygem' lowest (35,6) "Fortuna' 'was taken. Color intensity (C) highest fruits in autumn planting "Camarosa" (42.8), lowest in "Festival" (38) highest fruits in spring planting "Rubygem" (41) lowest in "Kabarla" (35.3) was taken. The darkest red-colored (ho) fruits were determined in "Camarosa" (26.8) in autumn planting and "Kabarla" (20,1) in spring planting. In terms of pH ratios, the highest value in autumn planting (4.44) "Camarosa" lowest (3.21) "Albion' 'spring planting highest value (3.79) "Camarosa" lowest (3, 10) Obtained "Kabarla". According to the results of the evaluation, "Albion", "Camarosa" and "Kabarla" cultivars were determined as the cultivars that best adapted to Malatya conditions.

Keywords: Strawberry, planting time, yield, quality, Malatya