Kütüb-i sitte özelinde hadislerde rahmet
The concept of mercy in the hadiths, with special reference to the Qutub al-sitta
Yazar: KÜBRA MENGİ
Danışman: PROF. DR. VELİ ATMACA
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Ahlak felsefesi = Moral philosophy ; Din felsefesi = Religious philosophy ; Mütevatir hadis = Mütevatir hadith ; Sahihayn hadisler = Sahihayn hadiths ; Tasavvuf felsefesi = Philosophy of mysticism

Özet:
ÖZET
Rahmet, Kur'ân-ı Kerîm'de sıkça vurgulanan anlamı en geniş kavramlardan biridir. Bu kavramın önemini, "Rahmetim her şeyi kuşatmıştır" (Araf 7/156) ayeti ifade eder. Bununla birlikte, Yüce Yaratıcı'nın Allah isminden sonra kullandığı ilk isim de rahmet kelimesinden müştak Rahmân'dır. Yine her işin başı kabul edilen ve Müslümanların günlük yaşantısında dilinden düşürmediği besmelede Rahmân ve Rahîm isimleri yer almaktadır. Aynı zamanda Müslümanların birbirleriyle selamlaşmalarında da rahmet kavramı zikredilmektedir. Biz bu çalışmamızda, Kur'ân'da ve farklı ilim dallarında rahmet kavramının yeri ve anlam alanı hakkında inceleme yaptık. Bununla birlikte Kütüb-i Sitte'de yer alan rahmet kavramının geçtiği hadisleri tespit ettik. Çalışmamızın amacı rahmet kavramının ifade ettiği anlamları imkân nisbetinde ortaya koymaya çalışarak, bu kavramın en doğru şekilde anlaşılmasını sağlamak ve bunun neticesinde Allah'ın rahmetinin, merhametinin bilinmesine katkıda bulunmaktır. Çalışmamızda sonuç olarak, rahmet kavramının anlam alanının çok geniş olduğu ve Kur'ân-ı Kerîm'de rahmetin sözlüklerde yer verilmeyen manalarda da kullanıldığı görülmüştür. Farklı ilim dallarında ise rahmet kavramının acıma, bağışlama gibi sözlük anlamları ile yakın manalarda kullanıldığı tespit edilmiştir. Kütüb-i Sitte'de tespit edilen rahmet kavramının yer aldığı hadislerin çoğunlukla dua formatında kullanıldığı görülmüştür.

Abstract:
Mercy is one of the broadest concepts with meaning often emphosized in the Holy Qur'an. The importance of this concept is expressed by the verse "My mercy is all- encompassing." (Araf 7/156) However, the first name used by the Almighty Creator after the name of Allah is derivative a merciful from the word mercy. Again, the names Rahman and Rahim are included in the basmala, which is accepted as the beginning of everything and which Muslims don't let go of in their daily life. At the same time, the concept of mercy is mentioned when Muslims greet each other. In this project, we examined the place and meaning of the concept of Rahman in the Qur'an and in different branches of science. However, we have identified the hadiths in which the concept of mercy is mentioned in Qutub al-Sitta. The aim of our study is to reveal the meanings of the concept of mercy to the extent possible, to ensure that this concept is understood in the most accurate way, and as a result, to contribute to the knowledge of Allah's mercy and compassion. As a result of our study, it has been seen that the concept of mercy has a very wide range of meanings and that the Qur'an also uses mercy in meanings that are not included in the dictionaries. In different branches of science, it has been determined that the concept of mercy is used in meanings close to its dictionary meanings such as pity and forgiveness. It has been observed that the hadiths containing the concept of mercy in the Qutub al-Sitta are mostly used in the form of prayer.