Psoriazis ve psoriatik artrit hastalarında entezit ve sakroiliitin ultrasonografik değerlendirilmesi ve klinik parametrelerle karşılaştırılması /
Yazar: ÖZGÜN BARIŞ ÇOLAK
Danışman: PROF. DR. ÖMER KURU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Artrit-psoriatik = Arthritis-psoriatic ; Entezit = Enthesitis ; Entezopati = Enthesopathy ; Psoriyazis = Psoriasis ; Psoriyazis = Psoriasis ; Sakroileit = Sacroileitis ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
Amaç: Bu çalışmada; Psoriazis ve remisyondaki Psoriatik Artritli hastalarda subklinik entezit varlığının araştırılması, sakroiliit ve entezitin ultrasonografik değerlendirilmesi, klinik parametreler ile karşılaştırılması amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem: Klinik/Kesitsel olarak yapılan çalışmaya, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hamidiye Tıp Fakültesi Prof. Dr. Cemil TAŞCIOĞLU Şehir Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniği-Romatoloji Polikliniği'nde 01.12.2020-01.03.2021 tarihleri arasında CASPAR(Classification Criteria for Psoriatic Arthritis) çalışma grubunun PsA için tanımlandığı sınıflandırma kriterlerini karşılayarak Psoriatik Artrit tanısı alan 18-65 yaş arası 40 olgu, Dermatoloji Kliniği'nde aynı tarihlerde Psoriazis tanısı ile takipli, aynı yaş aralığındaki ardışık 40 olgu ile 40 sağlıklı erişkin gönüllü dahil edildi.
Psoriazis hastalarına, hastalık aktivitesini değerlendirmek amacıyla Psoriazis Alan Şiddet İndeksi (Psoriasis Area Severity Index, PASI), hastalara hastalık aktivitesini değerlendirmek amacıyla Psoriatik Artrit Hastalık Aktivitesi (Disease Activity in Psoriatic Arthritis, DAPSA) uygulandı. Psoriazis ve Psoriatik Artrit hastalarının entezis bölgelerinin klinik değerlendirmesinde Leeds Entezit İndeksi (LEİ), Maastrich Ankilozan Spondilit Entezit İndeksi (MASES) ve Spondyloarthritis Research Consortium of Canada (SPARCC) kullanıldı. Daha sonra tüm katılımcılarda, entezis bölgelerinin ultrasonografik değerlendirilmesi, klinik değerlendirmeye kör olan deneyimli bir fiziyatrist tarafından, gri skala ve Power Doppler bulguları incelenerek yapıldı. Veriler Madrid Sonografi Entezit İndeksi (MASEI)' ne göre kaydedilerek skor hesaplaması yapıldı. Sakroiliak eklemde artrit varlığı ultrasonografi gri skala ve doppler sinyali değerlendirilmesi ile araştırıldı ve klinik parametreler ile karşılaştırıldı.
Bulgular: Psoriazis ve Psoriatik Artrit hastalarında entezit tespitinde ultrasonografik değerlendirmenin, klinik değerlendirmeye göre daha duyarlı olduğu tespit edilmiştir. Hem psoriazis hem de psoriatik artrit hasta grubunda ultrasonografik olarak en sık entezit tespit edilen bölge aşil tendon ve plantar aponevroz bölgeleridir. Bu bölgelerde en sık görülen değişiklikler erozyon ve kalsifikasyon gibi kronik dönem değişiklikleri olmuştur. Psoriazis ve Psoriatik Artrit hastalarında klinik olarak tespit edilen MASES ve SPARCC skorları ile MASEI skorları birbiri ile ilişkili bulunmuştur. Aynı zamanda HLA-B27 pozitifliği olan gruplarda artmış sakroiliit varlığı tespit edilmiştir.
Sonuç: Bu çalışmadan elde edilen verilere göre, remisyondaki psoriatik artrit ve herhangi bir artrit bulgusu gözlenmeyen psoriazis tanılı hastalarda subklinik entezosinovial kompleks değişiklikleri görülebilmektedir. Bu subklinik değişikliklerin kas iskelet sistemi ultrasonografisi ile erken dönemde tespiti yapılabilmekte; böylece erken tanı ve tedavi avantajı sağlanabilmektedir.
Anahtar kelimeler: Psoriatik Artrit, Psoriazis, entezit, sakroiliit

Abstract:
Purpose: In this study; It was aimed to investigate the presence of subclinical enthesitis in patients with psoriasis and Psoriatic Arthritis in remission, ultrasonographic evaluation of sacroiliitis and enthesitis, and comparison with clinical parameters.
Materials and Methods: The clinical / cross-sectional study was carried out by Health Sciences University Hamidiye Faculty of Medicine in Prof. Dr. Cemil TAŞCIOĞLU City Hospital Physical Medicine and Rehabilitation Clinic- Rheumatology Outpatient Clinic. 40 cases between 18-65 years of age who were diagnosed with Psoriatic Arthritis by meeting the classification criteria defined for PsA by the CASPAR (Classification Criteria for Psoriatic Arthritis) study group between 01.12.2020 and 01.03.2021 , 40 consecutive psoriasis cases in the same age range who were followed up at the Dermatology Clinic with the diagnosis of psoriasis on the same dates and 40 healthy adult volunteers were included.
Psoriasis Area Severity Index (PASI) was applied to psoriasis patients to evaluate disease activity, and Psoriatic Arthritis Disease Activity (DAPSA) was applied to patients to evaluate disease activity. Leeds Enthesitis Index (LEI), Maastrich Ankylosing Spondylitis Enthesitis Index (MASES) and Spondyloarthritis Research Consortium of Canada (SPARCC) were used for clinical evaluation of enthesis sites in Psoriasis and Psoriatic Arthritis patients. Afterwards, ultrasonographic evaluation of the enthesis areas in all participants was performed by an experienced physiatrist who was blinded to the clinical evaluation by examining the gray scale and Power Doppler findings. The data were recorded according to the Madrid Sonography Enthesitis Index (MASEI) and the score was calculated. Presence of arthritis in the sacroiliac joint was investigated by ultrasonography gray scale and doppler signal evaluation and compared with clinical parameters.
Results: Ultrasonographic evaluation was found to be more sensitive than clinical evaluation in detecting enthesitis in patients with Psoriasis and Psoriatic Arthritis. Achilles tendon and plantar aponeurosis regions are the most common enthesitis detected ultrasonographically in both psoriasis and psoriatic arthritis patient groups. The most common changes in these regions were chronic period changes such as erosion and calcification. Clinically determined MASES and SPARCC scores and MASEI scores were found to be correlated in patients with Psoriasis and Psoriatic Arthritis. At the same time, increased presence of sacroiliitis was detected in groups with HLA-B27 positivity.
Conclusion: According to the data obtained from this study, subclinical entezosynovial complex changes can be seen in patients with psoriatic arthritis in remission and psoriasis without any signs of arthritis. These subclinical changes can be detected at an early stage by musculoskeletal ultrasonography; thus, early diagnosis and treatment advantage can be provided.
Keywords: Psoriatic Arthritis, Psoriasis, enthesitis, sacroiliitis