Yoğun bakım hemşirelerinin hasta güvenliğine ilişkin tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of intensive care nurses' attitudes towards patient safety
Yazar: GÜLŞAH BAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TULÜHA AYOĞLU
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bal, G. (2019). Yoğun Bakım Hemşirelerinin Hasta Güvenliğine İlişkin Tutumlarının
Değerlendirilmesi. İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Lisansüstü Eğitim Enstitüsü,
Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği ABD. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul.
Araştırma, yoğun bakım hemşirelerinin hasta güvenliğine yönelik tutumlarını
değerlendirmek amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel olarak yapıldı. Araştırmanın evrenini,
Mart 2018 ve Mayıs 2018 tarihleri arasında Kocaeli'nde bulunan kamu ve üniversite
hastanelerinin yoğun bakımlarında çalışan toplam 273 hemşire; örneklemini ise evreni
bilinen örnekleme yöntemine göre 161 hemşire oluşturdu. Veriler yüzyüze görüşme
yöntemiyle "Anket Formu" ve "Hasta Güvenliği Tutum Ölçeği" kullanılarak toplandı.
Veriler, NCSS (Number Cruncher Statistical System) programı ile tanımlayıcı
istatistiksel methodlar kullanılarak değerlendirildi. Araştırma öncesinde gerekli
kurumlardan etik ve kurum izni, ölçek sahibinden ve hemşirelerden izin alındı.
Araştırma kapsamına alınan yoğun bakım hemşirelerinin yaş ortalamasının,
32,66±6,15 olduğu; %84,5'inin kadın, %60,2'sinin lisans mezunu, %71,4'ünün medeni
durumunun evli olduğu bulundu. Yoğun bakım hemşirelerinin Hasta Güvenliği Tutum
Ölçeği'nden ortalama 155,49±22,15 puan; ölçeğin alt boyutları olan iş doyumundan
32,11±7,40, ekip çalışmasından 44,01±7,05, güvenlik ikliminden 17,89±3,38, yönetim
anlayışından 24,25±5,09, stres tanımlamadan 19,68±4,66 ve çalışma koşullarından
17,54±2,95 puan aldıkları belirlendi. Hemşirelerin hasta güvenliğine ilişkin tutumlarının
sosyo-demografik özelliklerinden yaş, cinsiyet, eğitim durumuna göre hasta güvenliği
tutum puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark olmadığı ancak medeni
duruma göre ölçeğin ekip çalışması alt boyutunda gruplar arasında anlamlı fark
bulunduğu saptandı. Hemşirelerin kadroya, meslekte çalışma süresine, yoğun bakımda
çalışma süresine ve haftalık çalışma süresine ve hasta güvenliği eğitimi alma durumuna
göre hasta güvenliği tutum puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark
saptanmadı. Çalışılan hastane, yoğun bakım basamağı, gece vardiyası tutma sayısı ve
yoğun bakım sertifikası olma durumuna göre iş doyumu alt boyutunda; gece vardiyası
tutmasına göre ekip çalışması, güvenlik iklimi, yönetim anlayışı alt boyutları ve toplam
ölçek puanında; çalışma şekline göre iş doyumu, güvenlik iklimi, yönetim anlayışı alt
boyutlarında ve toplam ölçek puanında gruplar arasında fark saptandı. Hasta güvenliği
eğitim sertifikası olan ve hasta güvenliği konusunda yeterli bilgi ve yetkinliğe sahip
olduğunu düşünenlerin hasta güvenliği tutumu anlamlı düzeyde yüksek bulundu.
Sonuç, yoğun bakım hemşirelerinin orta düzeyde ve pozitif bir hasta güvenliği
tutumu izlediği belirlendi.
Anahtar Kelimeler: Yoğun bakım, yoğun bakım hemşiresi, hasta güvenliği, hasta
güvenliği tutumu

Abstract:
Bal, G. (2019). Evaluation of Intensive Care Nurses' Attitudes Towards Patient Safety.
Istanbul University-Cerrahpasa, Institute of Graduate Studies, Department of Surgical
Nursing. Master Thesis. Istanbul.
The research was conducted descriptively, and cross-sectionally to evaluate the
attitudes of intensive care unit nurses towards patient safety. The population of the
research consisted of intensive care nurses working in Kocaeli province at public and
university hospitals, and a total of 273 nurses who were working between March 2018,
and May 2018, sample consisted of 161 people according to the known sampling
method of population. Data were collected by face to face interview method, and
"Survey Form", and "Patient Safety Attitude Questionnaire" were used. The data were
assessed by means of the NCSS (Number Cruncher Statistical System) program by
using the descriptive statistical methods. Prior to the research, ethical and institutional
permission was obtained from required institutions, the scale holder and the nurses.
Included in the research intensive care nurses' mean age were 32.66 ± 6.15,
84.5% were women, 60.2% had bachelor's degree, marital status of 71.4% were found
married. Intensive care nurses' the Patient Safety Attitude Questionnaire mean was
155.49±22.15 point; from scale's sub-dimensions of job satisfaction 32.11±7.40, from
team work 44.01±7.05, from safety climate 17.89±3.38, from management perception
24.25±5.09, from defining stress 19.68±4.66 and from work conditions 17.54±2.95
point were determined. There was no statistically significant difference between the
socio-demographic characteristics of nurses' attitudes towards patient safety according
to age, gender and educational status, but there was a significant difference between the
groups in the sub-dimension of teamwork according to marital status. No statistically
significant difference was found between the nurses' attitude scores according to the
staff, working hours in the occupation, working hours in the intensive care unit, weekly
working hours and patient safety education. In the sub-dimension of job satisfaction
according to which hospital nurse works, intensive care level, number of night shifts
and certificate of intensive care; according to night shift number, teamwork, security
climate, management perception sub-dimensions and total scale score; there were
differences between the groups in terms of job satisfaction, security climate,
management understanding sub-dimensions and total scale score. Patient safety attitude
was found to be significantly higher in patients who had a patient safety education
certificate and who thought that they had sufficient knowledge and competence in
patient safety.
As a result, it was determined that intensive care nurses had a moderate and
positive patient' safety attitude.
Key Words: Intensive care, intensive care nurse, patient safety, patient safety attitude.