Karl Popper'in eleştirel akılcılığı ve din felsefesine yansımaları
Karl Popper's critical rationalism and its reflections on the philosophy of religion
Yazar: ELDENİZ RAJABOV
Danışman: PROF. DR. CAFER SADIK YARAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Felsefesi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Din felsefesi = Religious philosophy ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Popper, Karl Raimund = Popper, Karl Raimund ; Rasyonalizm = Rationalism

Özet:
Çalışmamızda Karl Popper'in eleştirel akılcılık felsefesi hem tarihsel bir olgu, hem de epistemolojik ve yöntembilimsel bir yaklaşım olarak incelenmekte, bu felsefi ve yöntembilimsel yaklaşımın günümüz din felsefesindeki inanç-akıl sorununa ilişkin rasyonellik tartışmalarına yansımaları ele alınmaktadır. Rasyonellik tartışması çalışmamızın temel çerçevesini oluşturmaktadır.Birinci bölümde eleştirel akılcılık tarihsel bir olgu olarak incelenmekte ve bu olgunun sürekliliğini sağlayan önkoşullar ele alınmaktadır. İkinci bölümde ise eleştirel akılcı yaklaşım epistemoloji ve bilim açısından incelenmekte ve bu yaklaşımın epistemoloji ve bilim felsefesindeki sorunlara nasıl çözümler önerdiği araştırılmaktadır. Eleştirel akılcı yaklaşımın savunusu aynı zamanda akılcılığa ilişkin eleştirilere dayandığı için, Popper'in akılcılığa ilişkin görüşleri bu tartışmanın temel odak noktasını oluşturmaktadır. Eleştirel akılcılığın rasyonellik sorununa ilişkin çözüm önerileri ise Popper'in konuya ilişkin görüşleriyle sınırlandırılmıştır.Son olarak din felsefesinde inanç-akıl sorunu ele alınmakta ve din felsefesinde bu soruna ilişkin eleştirel akılcı yaklaşımlar George I. Mavrodes, Basil Mitchell, C. Stephen Evans ve William J. Abraham gibi ilgili din felsefecilerinin çalışmaları bağlamında incelenmektedir.

Abstract:
In this thesis Karl Popper?s critical rationalism has been studied both as a historical fact and as an epistemological and methodological attitude. At the same time the reflections of this philosophical and methodological attitude on the discussions of rationality concerning the faith and reason problem in the philosophy of religion also have been dealt with. The discussion of rationality constitutes the main idea of the thesis.In Part I, the critical rationalism has been studied as a historical fact and the preconditions which keep the continuity of this fact have been dealt with. In Part II, the critical rationalist attitude has been examined from epistemological and scientific point of view and the solutions which were proposed by this attitude to the problems of epistemology and philosophy of science have been investigated. Since the defence of critical rationalist attitude is based on the criticism of rationality, Popper?s ideas of rationalism form the main focus of the discussion. The solutions proposed by the critical rationalism to the problem of rationality also have been limited by Popper?s own views regarding the question.Finally, the problem of faith and reason in the philosophy of religion has been dealt with. The critical rationalist attitudes towards the problem, which are connected with the philosophy of religion, have been examined in the context of the studies of the philosophers of religion such as George I. Mavrodes, Basil Mitchell, C. Stephen Evans, and William J. Abraham.