Okul öncesi ve sınıf öğretmenlerinin fen öğretimine yönelik tutumları ve deney yönteminden yararlanma durumlarının incelenmesi
Investigation of preschool and classroom teachers' attitudes to science teaching and their use of the experiment method
Yazar: DUYGU DELİCE BİŞKİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ UFUK GÜVEN
Düzce Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Deneyler = Experiments ; Deneysel öğrenme = Experimental learning ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Sınıf öğretmenleri = Class teachers ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı okul öncesi ve sınıf öğretmenlerinin fen öğretimine yönelik tutumlarını ve deney yönteminden yararlanma durumlarını incelemektir. Araştırmanın gerçekleştirilmesinde tarama modelinden yararlanılmıştır. Fen Öğretimine Yönelik Tutum Ölçeği, Thompson & Shringley (1986) tarafından geliştirilmiş, Cho, Kim & Choi (2003) tarafından yeniden gözden geçirilmiş ve Adak (2006) tarafından Türkçe geçerlilik ve güvenilirliği gerçekleştirilmiştir. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılında Ankara, Bursa, Düzce ve Kırıkkale illerindeki Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı devlet okullarındaki 872 anasınıfı ve bağımsız anaokullarında çalışan okul öncesi öğretmenleriyle, ilkokul sınıf öğretmenlerini kapsamaktadır. Betimsel ve yordayıcı/yorumlayıcı nicel analiz tekniklerinden faydalanılmıştır. Ölçek verilerinin normal dağılıma uymaması nedeniyle, ikili gruplar arasındaki farklar için Mann Whitney U, ikiden fazla grup arasındaki fark için Kruskal Wallis testleri kullanılmıştır. İlişkisel tarama analizinde ise Spearman's rho korelasyon analizi kullanılmıştır. Tüm analizler %95 güven aralığında ve 0.05 anlamlılık düzeyinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulguları okul öncesi öğretmenleri ile ilkokul sınıf öğretmenlerinin fen öğretimine yönelik tutumlarının genel olarak yüksek olduğunu göstermektedir. Fen öğretimi tutum puanı ile bilgi kaynağı ve eğitim gereksinimi arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönde ilişki vardır. Yine fen öğretim tutumu ile eğitim düzeyi, yeterli görme, deney yöntemini kullanma ve hizmet içi eğitime katılma arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde ilişki vardır. Hizmet yılı ile fen öğretimi tutumu arasındaki ilişki ise istatistiksel olarak anlamlı değildir. Araştırmanın bir diğer bulgusu da okul öncesi öğretmenleri ile sınıf öğretmenlerinin fen öğretimi tutum düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olmadığıdır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin çoğunluğu kendilerini fen ve doğa bilimleri öğretme konusunda yeterli görse de biraz yeterli görenlerin sayısı oldukça yüksek oranda çıkmıştır. Okul öncesi ve sınıf öğretmenlerine fen eğitimi ile birlikte fen eğitiminde kendilerini yetersiz hissettikleri yöntem ve teknikler konusunda seminer konferans gibi uygulamalar yapılmalıdır. Öğretmenler %68,20'lik oranla araç, gereç, malzeme ve fiziki ortam eksikliğinden şikayet etmektedirler. Bunun için de okulların fiziki koşulları iyileştirilmeli, ihtiyaçlar dikkate alınarak uygun bir ortam oluşturulmalı, sınıflar materyal açısından zenginleştirilmelidir. Öğretmenlerin fen öğretiminde ve deney yöntemini uygularken sınıfta bulunmasının en az gerekli olduğunu ifade ettikleri materyalin internet olduğu ortaya çıkmıştır. Bununla ilgili öğretmenlere web 2.0 araçlarını, simülasyon ve online laboratuvar gibi uygulamaları daha etkili kullanabilmeleri için eğitimler seminerler verilebilir. Genel olarak öğretmenlerin tamamına yakını, fen ve doğa bilimleri öğretiminde deney yöntemini kullandıklarını ifade etmişlerdir.  
Anahtar Kelimeler: deney yöntemi, fen öğretimine yönelik tutum, okul öncesi öğretmeni, sınıf öğretmeni

Abstract:
The aim of this research is to examine the attitudes of preschool and primary school teachers towards science teaching and their use of the experimental method. In the realization of the research, the scanning model was used. The Attitude Scale Towards Science Teaching was developed by Thompson & Shringley (1986), revised by Cho, Kim & Choi (2003), and Turkish validity and reliability were verified by Adak (2006). The research includes pre-school teachers and primary school teachers working in 872 kindergartens and independent kindergartens in public schools affiliated to the Ministry of National Education in the provinces of Ankara, Bursa, Düzce and Kırıkkale in the 2021-2022 academic year. Descriptive and predictive/interpretive quantitative analysis techniques were used. Because the scale data did not fit the normal distribution, Mann Whitney U tests were used for the differences between paired groups and Kruskal Wallis tests were used for the difference between more than two groups. Spearman's rho correlation analysis was used in relational screening analysis. All analyzes were performed at 95% confidence interval and 0.05 significance level. Research findings show that the attitudes of preschool teachers and primary school classroom teachers towards science teaching are generally high. There is a statistically significant and negative correlation between the science teaching attitude score and the information source and educational need. Again, there is a statistically significant and positive relationship between the attitude towards science teaching and education level, seeing adequate, using the experimental method and participating in in-service training. The relationship between years of service and attitude towards science teaching is not statistically significant. Another finding of the study is that there is no statistically significant difference between the science teaching attitude levels of preschool teachers and classroom teachers. Although the majority of the teachers participating in the research consider themselves sufficient in teaching science and natural sciences, the number of those who consider themselves somewhat sufficient is quite high. Preschool and classroom teachers should be given practices such as seminars and conferences on the methods and techniques they feel inadequate in science education along with science education. Teachers complain about the lack of tools, equipment, materials and physical environment with a rate of 68.20%. For this, the physical conditions of the schools should be improved, a suitable environment should be created by taking into account the needs, and the classes should be enriched in terms of materials. It was revealed that the material that the teachers stated to be the least necessary in the classroom while teaching science and applying the experiment method was the internet. In this regard, trainings and seminars can be given to teachers so that they can use web 2.0 tools, applications such as simulation and online laboratory more effectively. In general, almost all of the teachers stated that they use the experiment method in teaching science and natural sciences.
Keywords: attitude towards science teaching, experiment method, classroom teacher, preschool teacher