Bazı limon (Citrus limon L.) çeşitlerinin kalitesi üzerine farklı hasat sonrası uygulamalarının etkisi
Effects of different postharvest treatments on quality of certain lemon (Citrus limon L.) cultivars
Yazar: ASİL MERVE TOPÇU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İHSAN CANAN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı / Bahçe Bitkileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Taze meyve ve sebzelerde üretim tüketim zincirinin bir çok aşamasında kayıplar meydana gelmektedir. Bu çalışmada kütdiken ve aydın çeşidi limonların raf ömrü kayıplarını azaltmak ve kalitelerini muhafaza etmek amacıyla; Ultraviyole-C (UV-C), Ultrason (ULT), Sıcak Su daldırma (SS) ve Modifiye atmosfer paketi (MAP) uygulamaları ile bunların kombinasyonları uygulanmış, 20 °C de 10 ve 20 günde meyvelerdeki kalite değişimleri incelenmiştir.
Kütdiken limonda en düşük ağırlık kaybı MAP+SS uygulamasında %0.21 kaydedilmiştir. Aydın limonunda da benzer şekilde MAP, MAP+SS, Ult+UV-C+SS+MAP uygulamalarının en iyi sonuçları verdiği görülmüştür. MAP uygulamasının ağırlık kayıplarına etkisine benzer şekilde her iki çeşitte de çürüme kayıpları üzerine en etkili uygulama SS uygulaması olmuştur. Kütdiken limonda Sıcak su uygulamasının dahil olduğu tüm uygulamalarda çürümeler azalmıştır (Sıcak su %0.00, Ult+SS %0.00, MAP+SS %0.00 MAP+SS%0.00) Aydın limonda da en düşük çürüme Ult+SS uygulmasında %1.67 olarak gerçekleşmiştir. Kütdiken limonda %3.13 ile 6.51 arası asitlik, %5.50-7.33 kuru madde, 19.56-45.30 L*, 3.29-12.94 a*, 3.40-30.11 b*, 12.91-31.72 hue°, 7.60-32.89 Kroma, 2.92-3.18 pH, 5.60-6.65 meyve eni (mm), 6.72-8.50 meyve boyu (mm), 0.44-0.55(mmol/kg/s) poligalakturonaz aktivitesi, duyusal değerlendirmelerde; 4.50-5.00 genel görünüm, 4.50-5.00 renk, 2.67-3.00 tat değerleri tespit edilmiştir. Aydın limonda % 4.58 ile 6.10 arası asitlik, % 6.00-6.83 kuru madde, 19.49-43.18 L*, 2.99-11.95 a*, 1.58-26.35 b*, 11.37-47.77 hue°, 5.65-31.06 Kroma*, 2.85-3.17 pH, 5.22-6.33 meyve eni (cm), 6.42-7.57 meyve boyu (cm), 0.33-0.45 (mmol/kg/s) poligalakturonaz aktivitesi, duyusal değerlendirmelerde; 3.33-5.00 genel görünüm, 3.33-4.17 renk, 1.00-2.33 tat değerleri tespit edilmiştir.
Limonlarda raf ömründe MAP+SS uygulamalarının ağırlık kaybı  ve çürümeleri azalttığı, diğer kalite değerlerini koruduğu için en uygun sonuçları verdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
Losses occur in many stages of the production and consumption chain of fresh fruits and vegetables. In this study, in order to reduce the shelf life losses and to maintain the quality of lemons of cut and light varieties; Ultraviolet-C (UV-C), Ultrasound (ULT), Hot Water Dip (HWD) and Modified Atmosphere Package (MAP) applications and their combinations were applied and quality changes in fruits during 10 and 20 days storage at 20 °C were examined.
The lowest weight loss in kutdiken lemon was recorded 0.21% in MAP+HWD application. Similarly, the applications of MAP, MAP+HWD, Ult+UV-C+HWD+MAP in Aydın lemon were found to give the best results. Similar to the effect of MAP application on weight loss, HWD application was the most effective application on both cultivars of decay losses. Decays decreased in all applications including hot water application (HWD 0.00%, Ult+ HWD 0.00%, MAP+HWD 0.00% MAP+HWD 0.00%) The lowest decay in Aydın limon was realized as 1.67% in Ult+HWD application. in kutdiken lemon fruit 3.13 to 6.51% acidity, 5.50-7.33% soluble solids, 19.56-45.30 L, 3.29-12.94 a, 3.40-30.11 b, 12.91-31.72 hue, 7.60-32.89 Chroma, 2.92-3.18 pH, 5.60-6.65 width (mm), 6.72-8.50 fruit height (mm), 692.00-7374.33 (ppm) CO2, 60.23-68.83% relative humidity in MAP, 0.44-0.55 polygalacturonase activity, in sensory evaluations; 4.50-5.00 general appearance, 4.50-5.00 color, 2.67-3.00 taste values were determined. In Aydın lemon cultivar, acidity between 4.58% and 6.10%, 6.00-6.83% soluble solids, 19.49-43.18 L, 2.99-11.95 a, 1.58-26.35 b, 11.37-47.77 hue, 5.65-31.06 Chroma, 2.85-3.17 pH, 5.22-6.33 fruit width (mm), 0.33-0.45 polygalacturonase activity, in sensory evaluations; 3.33-5.00 general appearance, 3.33-4.17 colors, 1.00-2.33 taste values were determined.
In shelf life of lemons; it was found that MAP+SS applications reduced weight and decay, maintain other quality values and gave optimal results.