Yaşlılarda fiziksel aktivite ve performansı değerlendiren ölçümlerin karşılaştırılması
Comparison of the physical activity and performance measurements in elderly
Yazar: ENDER AYVAT
Danışman: PROF. DR. NURAY KIRDI
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Fiziksel parametreler = Physical parameters ; Fiziksel özellikler = Physical properties ; Yaşlanma = Aging ; Yaşlılar = Aged ; Ölçekler = Scales

Özet:
Fiziksel aktivite yetersizliği, genel sağlık durumu ve birçok kronik hastalık durumlarıyla yakından ilişkili evrensel bir problemdir. Bu problemi daha yakından inceleyebilmek ve çözümler üretebilmek için çeşitli fiziksel aktivite ölçümleri geliştirilmektedir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye' de Yaşlılar için Fiziksel Aktivite Ölçeği (PASE)'nin geçerliği ve güvenirliğini belirlemek, yaşlı popülasyonda fiziksel aktivite ve performans ölçümlerinin ilişkisini ortaya koymaktır. Çalışmaya 65-86 yaşları arasındaki 51'i erkek ve 29'u kadın olmak üzere 80 gönüllü yaşlı kişi katılmıştır. PASE anketinin, yapı geçerlik, bir referansa göre geçerlik ve test-tekrar test güvenirliği değerlendirilmiştir. Test-tekrar test güvenirliği için anket 1 hafta sonra tekrar değerlendirilmiştir. Anketin yapı geçerliği için Kısa Fiziksel Performans Bataryası (KFPB), SF-36 Yaşam Kalitesi Anketi ve Mini Mental Durum Testi (MMDT) kullanılmış ve PASE toplam puanı ile korelasyon katsayıları sırasıyla r=0.59, r=0.40, r=0.42 bulunmuştur (p<0,01). Anketin bir referansa göre geçerliği için Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ) kullanılmış olup, korelasyon katsayısı r=0,77 olarak kaydedilmiştir (p<0,01). Erkeklerin fiziksel aktivite düzeylerinin kadınlardan anlamlı olarak farklı olduğu (p<0,05) ve daha yüksek olduğu bulunmuştur. 65-74 yaş grubunun fiziksel aktivite düzeylerinin, 75-86 yaş grubundan anlamlı olarak farklı olduğu (p<0,05) ve daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Yaş grupları arasında KFPB puanları arasında anlamlı olarak farklılık bulunmuş olup, alt parametreleri ile fiziksel aktivite puanları arasında yakın ilişki kaydedilmiştir (p<0,05). PASE anketinin Türkçe versiyonu geçerli ve güvenilirdir. Artan yaşla birlikte yaşlıların fonksiyonel bağımsızlığında ve mobilitesindeki azalma fiziksel aktivite ile yakın ilişkili olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Physical inactivity is a global problem which is closely related to general health status and many chronic disorders. To examine more closely and produce the solutions to this problem a variety of physical activity measurements have been developing. The aim of this study was to determine the reliability and validity of Turkish version of Physical Activity Scale for Elderly (PASE), and to reveal the relationship between physical activity and performance measures in the elderly population. 80 volunteer elderly, 51 males and 29 females, aged between 65-86 years participated in the study. Construction validity, criterion validity and test-retest reliability of PASE questionnaire was evaluated. For test-retest reliability, the questionnaire was re-evaluated after a week. For construct validity of the questionnaire, the Short Physical Performance Battery (SPPB), SF-36 Quality of Life Questionnaire and Mini-Mental State Examination (MMSE) were used and correlation coefficients with PASE total score, r = 0.59, r = 0.40, r = 0.42 respectively, were found (p<0,01). For the criterion validity of the survey the International Physical Activity Questionnaire (IPAQ) was used and the correlation coefficient was found r = 0.77 (p<0,01). Men's physical activity levels were found significantly different (p<0,05) and higher than women. Physical activity levels in 65-74 age group were found significantly different (p <0.05) and higher than 75-86 age group. SPPB scores between age groups was found differ significantly, among the sub-parameters and physical activity scores the close relationship was found (p <0.05). Turkish version of the PASE questionnaire is valid and reliable. With increasing age, decreased functional independence and mobility are closely related to physical activity in older people.