Aspir yağının hafif şişman kadınlarda antropometrik ölçümlere ve duygusal iştah durumuna etkisi
The effect of safflower oil on anthropometric measurements and emotional appetite in overweight women
Yazar: GÖKÇE KİTİZ ÖZEKİNCİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BİLGE MERAL KOÇ
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Obezite, sağlık üzerinde olumsuz bir etkiye sahip olabilecek ölçüde vücut yağının aşırı birikmesiyle karakterize edilen bir durum olarak tanımlanır. Genellikle obezite, 30 veya daha yüksek bir BKİ'nin obezite olarak sınıflandırıldığı Vücut Kitle İndeksi (BKİ) kullanılarak değerlendirilmektedir. Aspir yağı ise aspir bitkisinin (Carthamus tinctorius L.) tohumlarından elde edilen bitkisel bir yağdır. Başta linoleik asit olmak üzere doymamış yağ asitlerinin yüksek içeriğiyle bilinmektedir. Aspir yağının, obezite üzerindeki spesifik etkileri karmaşık ve çok yönlüdür. Fizyolojik açlıktan ziyade duygusal durumlara yanıt olarak yiyecek tüketme davranışı olan duygusal yeme, aşırı kilolu bireylerde yaygın bir sorundur. Bu davranış daha fazla kilo alımına yol açabilmekte ve obeziteyi şiddetlendirebilmektedir. Bu çalışma, hafif şişman kadınlarda antropometrik ve duygusal yeme parametrelerinin modüle edilmesinde aspir yağının rolüne odaklanarak, obezite yönetiminde beslenme-psikolojik arayüzün daha geniş anlaşılmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. İstanbul ilinde yaşayan 18-60 yaş arası 46 hafif şişman kadının katıldığı bu araştırmada, katılımcılar 2 gruba ayrılmıştır 1. Gruba diyet tedavisine ek olarak aspir yağı (1200 mg/gün) verilmiştir, 2. Grup ise sadece diyet tedavisi uygulamıştır. Beslenme alışkanlıklarını, demografik özelliklerine ait bilgileri saptayabilmek amacıyla anket formu, duygusal iştah durumunu saptayabilmek için Duygusal İştah Anketi (DİA) ve antropometrik ölçümlerde vücut analizi için Tanita MC580 model cihaz kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 29v programını kullanılarak istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Tüm analizlerde istatiksel anlamlılık p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Çalışmada, 1. Grup ve 2. Grup bireylerin BKİ düzeyi ve ağırlık ortalaması anlamlı şekilde azalmıştır (p<0,001). Çalışmada, diyet ile birlikte aspir yağı alan bireyler ve sadece diyet uygulaması yapan bireylerin duygu ve şartlar boyutları değişim ortalamaları arasında anlamlı farklılık göstermemiştir (p >0,05). Çalışma sonucunda aspir yağı alımının vücut yağ düzeyine etki ettiği belirlenmiştir ancak aspir yağı alımının duygusal iştah üzerinde bir etkisi olduğu saptanmamıştır.

Abstract:
Obesity is defined as a condition characterized by excessive accumulation of body fat that can have a negative impact on health. It is typically assessed using the Body Mass Index (BMI), where a BMI of 30 or higher is classified as obesity. Safflower oil, on the other hand, is a vegetable oil derived from the seeds of the safflower plant (Carthamus tinctorius L.). It is known for its high content of unsaturated fatty acids, primarily linoleic acid. Studies indicate that the components of safflower oil contribute to various health benefits, such as improving lipid profiles and potentially aiding in weight management, although its specific effects on obesity are complex and multifaceted. Emotional eating, the behavior of consuming food in response to emotional cues rather than physiological hunger, is a common issue in overweight individuals. This behavior can lead to further weight gain and exacerbate obesity. This study focuses on the role of safflower oil in modulating anthropometric and emotional eating parameters in mildly obese women, contributing to a broader understanding of the nutritional-psychological interface in obesity management. In this research conducted in Istanbul with 46 mildly obese women aged between 18-60, participants were divided into two groups: the first group received a diet treatment with additional safflower oil (1200 mg/day), while the second group received only diet treatment. A survey form to determine nutritional habits and demographic information, the Emotional Appetite Questionnaire (EAQ) to assess emotional appetite, and the Tanita MC580 model device for body analysis in anthropometric measurements were used. The data were statistically analyzed using SPSS version 29, with statistical significance set at p<0.05. The study found that BMI levels and average weight significantly decreased in both groups (p<0.001). There was no significant difference between the changes in emotional and conditional dimensions of individuals taking safflower oil with diet and those only on a diet (p >0.05). The study concluded that safflower oil intake impacts body fat level but found no effect on emotional appetite.