Fransa Cumhuriyeti anayasasında yapılan 2008 değişikliklerinin anayasa yargısı üzerindeki etkileri
The effects of the French 2008 constitutional review on the constitutional council
Yazar: WAHABOU DEMBELE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. OYA BOYAR
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Hukuk Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Anayasa = Constitution ; Anayasa değişiklikleri = Constitutional amendments ; Anayasa yargısı = Constitutional justice ; Anayasal etki = Constitutional effect ; Anayasal kuruluşlar = Constitutional institutions ; Anayasaya uygunluk = Constitutionality ; Fransa = France ; Kamu Hukuku = Public Law

Özet:
Bu çalışmada, Fransa V. Cumhuriyet anayasasında yapılan 2008 değişikliklerinin anayasa yargısı üzerindeki etkileri incelenmektedir.
23 Temmuz 2008 tarihinde anayasal kuruluşların modernleşmesi ve dengelenmesi amacı ile Fransa V. Cumhuriyet anayasasında yapılan değişiklikte, Anayasa Konseyi önemli bir yer almıştır. Ülkenin anayasal sistemindeki Anayasa Konseyinin statüsü ve yeri tekrar düzenlenmiştir. Dolayısıyla 2008 anayasa değişikliğinin en önemli sonucu, Anayasa Konseyinin düzenleyici rolünü pekiştirmesi olmuştur. Bu anayasa değişiklikleriyle Fransa'nın anayasal kuruluşları (özellikle yürütme ve yasama organları) arasındaki güç ilişkisinin dengelenmesi noktasında somut adımlar atılarak Anayasa Konseyine ülkenin anayasal kuruluşlarının düzgün işleyişi noktasında merkezi bir yer tanınmıştır.
Ayrıca bütün bunların ötesinde, Anayasa Konseyinin hukuki statüsünün evrilmesine katkıda bulunan en esaslı değişiklik, anayasaya uygunluk bekletici sorununun (AUBS) ortaya çıkması olmuştur. Zira Anayasa Konseyi artık "a posteriori" anayasa denetimi uygulamaktadır. Bunun yanında, Anayasa Konseyinin eski ve yeni yetkilerinin birleştirilmesi ile, yasama işlemlerine müdahale araçları da çeşitlendirilmiştir. 
Böylece Fransa Anayasa Konseyi, ülkenin siyasal ve sosyal hayatının önemli bir aktörü haline gelip, hukuk düzeninin birleştirici ve uyum sağlayıcı bir aracı da olmaktadır. Aynı zamanda da iç hukuk düzeni ile uluslararası hukuku birbirine bağlama işlevi görmektedir.
Anahtar Kelimeler : 2008 anayasa değişikliği, Anayasa Konseyi, Anayasaya uygunluk bekletici sorunu, Anayasal kuruluşlar.

Abstract:
As a result of the constitutional amendments for the modernization and re-balancing of the institutions of the fifth Republic of France in July 2008, the Constitutional Council took an important place. Indeed, it was necessary to rethinking the place of this institution in order to be re-established as an important one in the constitutional system. 
First, that constitutional revision has contributed to strengthen the Constitutional Council's regulatory role of organizing and ensuring the proper functioning of the executive and legislative powers. Its role as arbiter of the power relations between the legislative and the executive institutions has been reaffirmed. One important example is the so-called "priority issue of constitutionality" (AUBS) which gives the Constitutional Council the power to repeal or exceptionally annul a law. This constitutional attribution has contributed to the evolution of the legal status of the Constitutional Council. The a posteriori character of the constitutionality review is effective as in other European countries. Thus, the Constitutional Council has a broader power including the possibility to intervene a priori and a posteriori of the legislative process.
Furthermore, the Constitutional Council has acquired the status of judge. When the priority issue of constitutionality is raised, the judge must render his judgment in accordance with the decision of the constitutional council. Apart from the fact that this institution has become an important actor in the political and social life of France; his decisions might be criticized by European judicial institutions.  
The constitutional revision of 2008 gave more powers to the French constitutional council. This change has placed France at the level of its European counterparts; and enabled the readjustment of power relations between the legislative and executive institution. 
Key words : 2008 Constitutional amendment, Constitutional Council, Constitutional institutions.