Kimyasal üretiminde ürün güvenliğinin iş sağlığı ve güvenliği açısından analizi, bir örnek olay uygulaması
Analysis of product safety in chemical production in terms of occupational health and safety, a case study
Yazar: SİNEM ELİYAZICI
Danışman: PROF. DR. BÜLENT MERTOĞLU ; DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP TEPE
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Güvenliği Ana Bilim Dalı / İş Güvenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Kimyasal sektörü yüksek risk taşıyan sınıfta yer almaktadır. Özellikle yüksek riskli çalışma alanlarında iş sağlığı ve güvenliği önlemlerine hassasiyet göstermek gerekir. Fabrikanın faaliyet alanlarına göre potansiyel tehlikeler belirlenmelidir. Bu potansiyel zararları en aza indirmek hatta mümkünse ortadan kaldırmak için ilave düzeltici önlemler almak gerekir. Alınan önlemlerin sonucunda istenilen seviyelere düşülürse hedefe ulaşmış olunur. Elde edilen sonucun devamını sağlamak için gerekli takiplerin yapılması gerekir. Riskleri daha çok düşürebileceğimiz durumlarda ise ilave düzeltici önlemlere başvurulabilir. Kimyasal fabrikaları ürettikleri ürünler itibariyle hem çalışan hem de çalışma ortamı açısından riskler taşımaktadır. Fabrikada üretilen kimyasal ürünlerinin depolanması ve sevkiyatının sağlanması dikkat edilmesi gereken bir aşamadır. Bu çalışmada, bir kimyasal fabrikasındaki taşıma ve depolama sürecinde kullanılan tankerlerin dolum istasyonunun değiştirilip, yapılan değişimin ürün güvenliği ile iş sağlığı ve güvenliği açısından etkileri incelenmiştir. Var olan dolum istasyonunda yapılan risk analizi, değişimden sonra tekrarlanarak yeni durum değerlendirilmiştir. Risk analizi metotlarından matris yöntemi kullanılmıştır. Bilindiği gibi kimyasal fabrikaları ürünlerin üretiminden nakliyesine kadar büyük bir hassasiyetle çalışılması gereken yüksek riskli çalışma alanlarıdır. Başta çalışanların iş sağlığı ve güvenliği düşünülerek, kaynağında, ortamında ve çalışanında gerekli iş güvenliği önlemlerinin alındığından emin olup etraflıca yürütülmelidir. Çalışmada iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili kavramlara, İş sağlığı ve güvenliğinin dünyadaki yeri ve tarihine, Türkiye'deki yeri ve tarihine, süreç iyileştirme kavramına, ürün güvenliği ve kimyasal üretimindeki risklerde isg önlemlerine değinilmiştir. 2018 yılında yapılan risk değerlendirmesi sonuçlarına göre ilave önlemler alınarak risk değerlendirmesi tekrarlanmıştır. Alınan ilave önlemler ile 2021 yılında yeni bir risk analizi yapılmıştır. Bu çalışmada elde edilen risk önem dereceleri ve sonuçlar karşılaştırılmıştır.

Abstract:
The chemical industry is in the high risk class. It is necessary to be sensitive to occupational health and safety measures, especially in high-risk work areas. Potential hazards should be determined according to the activity areas of the factory. Additional corrective measures should be taken to minimize or, if possible, eliminate these potential damages. If the desired levels are reduced as a result of the measures taken, the target is achieved. Necessary follow-ups should be made to ensure the continuity of the obtained result. In cases where we can reduce the risks more, additional corrective measures may be taken. Chemical factories carry risks in terms of both the employee and the working environment with the products they produce. The storage and shipment of chemical products produced in the factory is a critical step. In this study, the effects of changing the filling station of the tankers used in the transportation and storage process in a chemical factory in terms of product safety and occupational health and safety were examined. The risk analysis performed in the existing filling station was repeated after the change and the new situation was evaluated. Matrix method, one of the risk analysis methods, was used. As it is known, chemical factories are high-risk working areas that need to be worked on with great precision from the production to the transportation of the products. It should be ensured that the necessary occupational safety measures are taken in the source, environment and employee, especially considering the occupational health and safety of the employees, and should be carried out in detail. Work on the concepts of occupational health and safety, occupational health and security of the world, the place and date, place in Turkey and the history, process improvement concepts, the risks in product safety and chemical production are dealt with OHS measures. According to the results of the risk assessment made in 2018, additional measures were taken and the risk assessment was repeated. With the additional measures taken, a new risk analysis was made in 2021. Risk significance levels and results obtained in this study were compared.