Güzel Sanatlar lisesi ut ders kitaplarının hedef davranışlar açısından incelenmesi ve ders öğretmenlerinin görüşleri
Examination of Fine Arts high school ut textbooks in terms of target behaviors and teachers' opinions
Yazar: MEHMET ARİF TUR
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN SERDAR ÇAKIRER
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzik = Music
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Güzel sanatlar = Fine arts ; Güzel sanatlar liseleri = Fine arts high schools ; Hedef davranışlar = Target behaviours ; Kitaplar = Books ; Müzik aletleri = Musical instruments ; Müzik eğitimi = Music education ; Ud = Lute ; Çalgılama teknikleri = Instrumentation techniques ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Güzel Sanatlar Liseleri'nde (GSL) kullanılan ut dersi kitaplarının hedef davranış ve kazanımları açısından incelenip, elde edilen verilerden yola çıkarak bu dersi veren öğretmenlerin görüşlerinin alınması ve ders kitaplarının geliştirilmesine yönelik önerilerde bulunmaktır. GSL'de verilen çalgı eğitimlerinin uygulamaya yönelik incelenmesi konusunda literatürde pek çok çalışma bulunmasına rağmen ut ve genel olarak Türk Sanat Müziği eğitiminin uygulanışına yönelik çok fazla çalışma bulunmaması bu alandaki boşluğu göstermektedir. Bu kapsamda GSL Ut Çalgı Dersi kitaplarının müzikal hedef ve kazanımları bakımından incelenerek, bu dersi veren öğretmenlerin görüşlerinin alınması, bu dersin öğretim programının ve kitaplarının geliştirilmesi adına oldukça önem arz etmektedir. Bu araştırma Güzel Sanatlar Liseleri Müzik ve Türk Sanat Müziği Bölümlerinde 2019-2020 eğitim yılında kullanılan MEB'in çalgı eğitimi dersi kapsamında düzenlediği 9, 10, 11, 12. sınıf ut ders kitapları ve bu eğitim yılında GSL'de ut derslerini veren eğitimciler ile sınırlandırılmıştır.
Nitel bir araştırma olarak tasarlanan bu çalışmada ilk olarak belirlenen ders kitapları doküman olarak ele alınıp, içerik analizi kullanılarak analiz edilmiş, ardından bu dersi veren öğretmenlerin görüşleri araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formlarıyla alınıp betimsel analiz yapılmıştır. Veri kaynağı olarak GSL'de 2019-2020 eğitim yılında kullanılan Ut dersi kitapları ve kitaplar incelenirken araştırmacının hazırladığı analiz formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler ışığında dersi veren öğretmenlerin konuyla ilgili görüşleri yarı yapılandırılmış görüşme soruları ile alınıp değerlendirilmiştir. 
Araştırmanın çalışma grubunu 2019-2020 yılları arasında MEB'e bağlı GSL'de uygulanan 9, 10, 11, 12.sınıf seviyelerinde ut ders kitapları ve bu eğitim yılında Türkiye'de farklı şehirlerde yer alan GSL'de derse giren dokuz ut öğretmeni oluşturmaktadır. 
GSL ut ders kitapları; MEB'in belirlediği hedef davranış ve kazanımlar doğrultusunda müzikal özellikleri bakımından incelenip elde edilen veriler nicel hale getirilmiş ve her sınıf kitabı için ayrı ayrı tablolaştırılıp yorumlanmıştır. Ders kitaplarının sınıflar arasındaki gelişim evreleri de ayrıca ele alınmıştır. Görüşmelerden elde edilen veriler değerlendirilip betimsel analize tabi tutulmuştur. Görüşme yapılan öğretmenlerin kişisel bilgileri verilmeyerek katılımcı kodları ile verilmiştir.
Araştırmada, çalgı eğitici eğitiminin eksiklikleri olduğu ve buna yönelik eğitim fakültelerinde ve/veya meslek içi eğitim kapsamındaki seminer ve çalıştaylarda çalgı eğiticisi eğitimlerinin verilmesi gerektiği,  çalgı ders saatlerinin yetersizliğine yönelik oldukça fazla bulguya rastlandığı ve bu konudaki eksikliklerin öğrenci değişkeni ve müfredatın uygulanabilirliği gibi pek çok konuya yansıyıp ciddi problemler ortaya çıkardığı, müfredat kapsamındaki ders kitaplarının yetersizliklerinin bildirildiği, ut eğitimi müfredatının öğrenci bazında kişiselleştirilmesi ile ilgili ihtiyaçların olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Güzel Sanatlar Lisesi, Ut eğitimi, müfredat, çalgı ders kitabı

Abstract:
This research aims to examine the ut textbooks used in Fine Arts High Schools (GSL) in terms of their target behaviors and achievements and take the opinions of the teachers who teach this lesson and make suggestions for the development of the textbooks based on the textbooks on the data obtained. Although there are many studies in the literature on the practical examination of instrument training given in GSL, the absence of many reflections on the practice of lute and Turkish Classical Music education, in general, shows the gap in this area. In this context, it is crucial to examine the GSL Lute Instrument Coursebooks in terms of musical goals and achievements and get the teachers' opinions to develop the curriculum and books. This research is limited to the 9th, 10th, 11th, and 12th-grade lute textbooks used in Fine Arts High Schools' Music and Turkish Classical Music Departments in 2019-2020. The educators who gave lute lessons in GSL this academic year.
In this study, which was designed as qualitative research, the selected textbooks were first handled as documents and analyzed using content analysis. The teachers' opinions about this course were taken with semi-structured interview forms prepared by the researcher, and descriptive analysis was made. As a data source, the analysis form designed by the researcher was used while examining the Ut course books and books used in the 2019-2020 academic year in GSL. In the light of the data obtained, the opinions of the teachers who teach the course on the subject were taken and evaluated with semi-structured interview questions.
The research study group consists of 9th, 10th, 11th, 12th-grade ut textbooks applied in GSL affiliated to the Ministry of National Education between 2019-2020 and nine lute teachers who took classes in GSL located in different cities in Turkey this academic year.
GSL ut textbooks; In line with the target behaviors and achievements determined by the Ministry of National Education, the data were analyzed in terms of their musical characteristics. The obtained data were quantified, tabulated, and interpreted separately for each class book. The developmental stages of the textbooks between classes are also discussed. The data obtained from the interviews were evaluated and subjected to descriptive analysis. The personal information of the interviewed teachers was not given, and they were given with participant codes.
The study found that there are deficiencies in the education of instrument trainers. That instrument trainer training should be given in seminars and workshops within the scope of education faculties and/or in-service training. There are many findings regarding the inadequacy of instrument lesson hours. The deficiencies are related to many issues, such as student variables and the curriculum's applicability. It has been concluded that there are serious problems, the inadequacies of the textbooks within the curriculum are reported, and there is a need for personalization of the lute training curriculum based on students.

Keywords: Fine Arts High School, lute education, curriculum, instrument textbook