Akut koroner sendrom hastalarında kısıtlılık ve semptomların incelenmesi
Examination of limitations and symptoms in patients with acute coronary syndrome
Yazar: CANSU OKLU
Danışman: PROF. DR. SERAP ÜNSAR
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akut koroner sendrom = Acute coronary syndrome ; Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kısıtlılık analizi = Contraint analysis ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu tanımlayıcı ve kesitsel araştırma, akut koroner sendrom (AKS) tanısı almış hastaların kısıtlılık ve semptomlarını belirlemek ve etkileyen faktörleri incelemek amacıyla planlandı.  
        Araştırma; Şubat 2021 – Nisan 2021 tarihleri arasında Tekirdağ'da bir devlet hastanesinde kardiyoloji kliniğine başvuran hastalarda ve/veya kardiyoloji kliniğinde tedavi gören, AKS tanısı almış 160 hasta ile gerçekleştirildi. Araştırmanın verileri "Hasta Bilgi Formu" ve "Kardiyovasküler Kısıtlılık ve Semptomlar Profili Ölçeği" kullanılarak toplandı. Veriler IBM SPSS 22.0 versiyonu ile tanımlayıcı istatiksel yöntemler, Mann Witney U test, Kruskal Wallis test ve Spearman's korelasyon analizi kullanılarak değerlendirildi. Anlamlılık en az p<0,05 olarak kabul edildi.
        Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalaması 57,94±11,4 yıl olup, %63,7'si erkekti. Hastaların %58,1'inin Non-STEMI tanısı, %24,4'ünün USAP tanısı, %17,5'inin STE-MI tanısı aldığı, %73,8'inin daha önce AKS nedeniyle hastaneye yattığı saptandı. Hastaların Kardiyovasküler Kısıtlılık ve Semptomlar Profili Ölçeği puan ortalamasının 43,3±14,4 olduğu belirlendi. Araştırmada sosyodemografik değişkenlerden; yaş, cinsiyet ve meslek, klinik değişkenlerden; kronik hastalık varlığı, klinik tanı, hastanede bulunma nedeni, bypass yapılma zamanı (yıl), tedaviyle ilgili bilgi alma durumu ve ilaç kullanma durumu kısıtlılık ve semptomları etkilediği bulundu (p<0,05). Yapılan korelasyon analizinde; hastaların yaşı ve tanı süresi arttıkça kaygı düzeylerinin arttığı, fiziksel ve sosyal fonksiyonları yerine getirmede zorlandıkları, hastaların günlük kullandığı sigara miktarı arttıkça bilek şişliğinin arttığı belirlendi (p<0,05). Araştırmada hastaların göğüs ağrısını orta düzeyde, solunum yetersizliğini hafif düzeyde, yorgunluğu orta düzeyde hissettikleri, fiziksel ve sosyal fonksiyonda orta düzeyde, ev içi faaliyetleri ve cinsellikte hafif düzeyde kısıtlılık yaşadıkları, kaygı düzeyinin hafif derecede olduğu ve bilek şişliğinin oldukça az düzeyde olduğu belirlendi. 
        Sonuç olarak; hemşirelerin akut koroner sendrom tanısı alan hastaların kısıtlılık ve semptomlarını geçerli ve güvenilir ölçeklerle değerlendirmesi, hastaların yaşam kalitesini yükseltmek için uygun hemşirelik girişiminin planlanması ve hastalara psikososyal destek sağlanması önerilmektedir.
Anahtar kelimeler: Akut koroner sendrom, yaşam kalitesi, semptom ve kısıtlılıklar.

Abstract:
This descriptive and cross-sectional study was conducted to determine the limitations and symptoms of patients who were diagnosed with acute coronary syndrome (ACS) and to examine the affecting factors.
       This study was conducted between February 2021 and April 2021 with 160 (n=160) patients diagnosed with ACS who were admitted and/or had treatment in a state hospital in Tekirdağ. The data of this study were obtained using the "Patient Information Form" and the "Cardiovascular Limitation and Symptoms Profile Scale". The obtained data were evaluated with IBM SPSS 22.0 using descriptive statistical methods, Mann Witney U test, Kruskal Wallis test, and Spearman's correlation analysis. Significance was assumed as p<0,05. 
       The mean age of the participated patients in the study was 57,94±11,4 years, and 63.7% of them were male. 58.1% of patients were diagnosed with non-STEMI, 24.4% with USAP, 17.5% with STE-MI, and 73.8% of patients were previously admitted to the hospital for ACS. The mean score of the Cardiovascular Limitation and Symptoms Profile Scale of patients was determined as 43.3±14.4. In this study, age, sex, and occupation were considered as sociodemographic variables, whereas the presence of chronic disease, clinical diagnosis, the reason for hospitalization, bypass time (years), information about treatment, drug use status, limitations, and symptoms were considered as clinical variables. In the correlation analysis, it was observed that with increasing age and diagnosis period of the patients, their levels of anxiety increased, they were experienced difficulties accomplishing physical and social functions, and their wrist swelling increased with the number of cigarettes consumed by the patients (p<0,05). Additionally, patients were observed to have moderate chest pain, slight respiratory insufficiency, moderate fatigue, moderate physical and social functioning, slight limitation of home activities and sexuality, slight anxiety, and minimal wrist swelling.
       Consequently, it is recommended that nurses assess the limitations and symptoms of patients diagnosed with acute coronary syndrome using valid and reliable scales, plan an appropriate nursing intervention to improve patients' quality of life and provide psychosocial support to patients.
Key words: Acute coronary syndrome, quality of life, symptoms and limitations.