Sınıf dışı etkinliklerin ana sınıfı çocuklarının fen kazanımlarına etkisi ve gelişim alanlarına katkısının incelenmesi
The effects of teaching science in nature supported by outdoor education activities on the perception of science and nature in preschool children
Yazar: CEMİLE BURCU DURMUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF OMCA ÇOBANOĞLU
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anasınıfları = Nursery classes ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Okul bahçeleri = School gardens ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Sınıf dışı etkinlikler = Extracurricular activities ; Sınıf dışı eğitim = Outdoor education ; Çocuk gelişimi = Child development

Özet:
Bu araştırma belirli temalar kapsamında okul bahçesinde uygulanan sınıf dışı etkinliklerin ana sınıfı çocuklarının fen kazanımları üzerindeki etkisini araştırmak ve uygulama süreci boyunca sınıf dışı eğitim etkinliklerinin çocukların gelişim alanlarına yönelik katkılarını derinlemesine incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma kapsamında sınıf dışı etkinlikler için organlar, hayvanlar, canlı cansız varlıklar, geri dönüşüm-çevre ve mıknatıs temaları seçilmiş olup 15 ana sınıfı çocuğu ile 5 hafta boyunca uygulamalar gerçekleştirilmiştir. Süreçte kontrol grubu olarak belirlenen grup (N=15); sınıf içerisinde MEB tarafından önerilen sınıf içi etkinlikleri kullanarak öğrenime devam ederken, deney grubu (N=15) ile; sınıf dışı ortam olarak belirlenmiş okul bahçesinde araştırmacı tarafından hazırlanmış olan sınıf dışı eğitim etkinlikleri uygulamaya geçirilmiştir. Araştırma nitel bir çalışma olup, desen olarak durum çalışması kullanılmıştır. Veriler çocuklarla yapılan görüşmelerden, gözlemci notlarından, etkinlik uygulamalarında çekilmiş olan fotoğraf ve video kayıtlarından elde edilmiştir. Görüşmelerden elde edilen veriler betimsel analize, gözlemci notlarından, fotoğraf ve video kayıtlarından elde edilen veriler ise içerik analizine tabi tutularak bulgulara ulaşılmıştır. Araştırma kapsamında kontrol grubu çocukları ile yapılmış olan ön görüşme ve son görüşmenin puan aralıklarında ciddi bir değişim görülmezken, deney grubu çocuklarının son görüşme sorularına verdiği doğru cevap yüzde aralığının artmış olduğu, yanlış cevap yüzde aralığının ise azalmış olduğu tespit edilmiştir. Etkinlik süreci boyunca; deney grubu çocuklarının temalara ait sahip oldukları eksik kazanımları giderilmiş, yanlış kazanımları düzeltilmiş ve yeni kazanımlar geliştirmeleri sağlanmıştır. Ayrıca uygulamaya geçirilmiş olan sınıf dışı eğitim etkinlikleri sayesinde deney grubu çocuklarının bilişsel, dil, sosyal duygusal, psikomotor gelişimlerinin desteklendiği, özbakım becerilerinin arttığı görülmüştür. Araştırmada; sınıf dışı eğitim etkinliklerinin çocuklarda fen teması kazanımlarının gelişiminde ve tüm gelişim alanlarının desteklenmesinde son derece önemli olduğu tespit edilerek, okul öncesi dönem çocuklarının eğitiminde sınıf dışı eğitim modelinin okul bahçelerinde verimli bir şekilde uygulanabilir olduğu sonucuna varılmıştır. Diğer disiplinler ve temalara ilişkin sınıf dışı eğitim etkinliklerinin uygulamaya geçirilmesi, farklı yaş gruplarının kazanım ve göstergeleri hedef alınarak sınıf dışı eğitim etkinlikleri hazırlanabilmesi önerilmektedir.
Anahtar kelimeler: Sınıf dışı eğitim, Okul bahçesi etkinlikleri, Okul öncesi fen, Gelişim alanları

Abstract:
This study was conducted to investigate the effect of out-of-classroom activities implemented in the schoolyard within the scope of certain themes on the science achievement of kindergarten children and to examine the contributions of outdoor "education activities to children's development areas throughout the implementation process in-depth. Within the scope of the research, organs, animals, living and non-living things, recycling-environment, and magnet themes were selected for out-of-class activities, and practices were carried out with 15 kindergarten children for 5 weeks. While the group determined as the control group in the process (N = 15) was continuing education in the classroom using the classroom activities recommended by the Ministry of National Education, the experimental group (N = 15) was carrying on education supported by outdoor education activities, which were prepared by the researcher, were put into practice in the schoolyard which was designated as an outdoor education environment. The research is a qualitative study, and case study was used as a research design. The data were obtained from interviews with children, observer notes, photographs, and video recordings taken during activity practices. The data obtained from the interviews were subjected to descriptive analysis, and the data obtained from the observer notes, photographs, and video recordings were subjected to content analysis. Within the scope of the research, it was determined that, while there was no significant change in the score ranges of the pre-interview and the last interview with the children in the control group, the percentage range of correct answers given by the experimental group children to the last interview questions increased, and the percentage range of wrong answers decreased. During the activity period, the inefficiencies of the experimental group children about the themes were removed, their wrong acquirements were corrected, and they were supported by new acquirements. In addition, it was observed that the cognitive, language, social-emotional, and psychomotor development of the experimental group children were supported, and their self-care skills increased thanks to the outdoor education activities. In the research, it has been determined that outdoor education activities are extremely important in the development of science theme acquirements and in supporting all developmental areas in children, and it has been concluded that the model of outdoor education can be efficiently applied in schoolyards for the education of preschool children. It is recommended that outdoor education activities related to other disciplines and themes be and that outdoor education activities be prepared by targeting achievements and the indicators of different age groups.
Keywords: Outdoor education, School garden activities, Preschool science, Development area