Süt işletmelerinde Mycobacterium avium ssp. paratuberculosis (MAP) varlığının real time PCR yöntemiyle tesbiti ve halk sağlığı riski yönünden değerlendirilmesi
Detection of Mycobacterium avium subsp. paratuberculosis (MAP) by real time PCR in dairy herds and evaluation of risk assessment for public health
Yazar: YUNUS KURT
Danışman: PROF. DR. HAYDAR ÖZPINAR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering

Özet:
Mycobacterium avium ssp. paratuberculosis (MAP) ruminantlarda özellikle süt sığırlarında görülen Paratüberküloz'a (Johne Hastalığı) neden olan patojen bir mikroorganizmadır. Klinik ya da subklinik MAP pozitif süt sığırları bu patojen etkeni periyodik olarak dışkı, süt ve spermaları üzerinden atarlar. 20. yüzyılın başından itibaren insanlarda görülen Crohn hastalığı nedeninin MAP olabileceği konusunda görüşler bildirilmiştir. Son yıllarda halk sağlığı açısından önemi artan bu mikroorganizma üzerinde çalışmalar artmış ve bu etkenin enfekte hayvanlardan direkt kontamine olan süt ve süt ürünleri yoluyla insanlara bulaşması üzerinde yoğunlaşılmıştır. MAP'ın özellikle çiğ sütün pastörizasyonu için yapılan ısıl işlemlere karşı dayanıklı olduğu saptanmıştır. Değişik ülkelerde ısıl işlemden geçmiş sütlerde MAP insidansının %1-3 oranında olduğu bildirilmiştir. Bu araştırmada, Türkiye'de ilk defa Edirne Keşan bölgesinde yerleşik 15 köyde 30 süt sığırcılığı işletmesinde 2 yaşını doldurmuş ineklerden direkt rektumdan toplam 270 dışkı örneği, her işletmenin süt toplama tankından toplam 30 adet ve her köyün süt toplama tankından 15 adet çiğ süt örnekleri toplanmıştır. Moleküler teknik olan real Time PCR yöntemiyle DNA izolasyonu yapılan örnekler MAP varlığı bakımından incelenmiştir. İncelenen dışkı ve süt örneklerinin hiç birinde MAP genomu tespit edilememiştir. Sonuç olarak; kullanılan yöntemin hassasiyetinin 102 KOB/gram dışkı ve 102 KOB/10 ml süt olduğu göz önüne alınarak, incelenen işletmelerin MAP'dan ari olduğu ya da yöntemin tespit düzeyinin çok altında MAP varlığı olabileceği sonucuna varılmıştır. Türkiye'de ilk defa yapılan MAP prevalansı çalışmamızda halk sağlığı açısından önemli verilere ulaşılmıştır. MAP'a rastlanmaması sadece araştırma yapılan Keşan bölgesi için geçerli olup, bu çalışmanın Türkiye'nin tüm bölgelerinde tekrarlanması ve ülkemiz için bir MAP haritası çizilmesi gerekmektedir.

Abstract:
Mycobacterium avium ssp. paratuberculosis (MAP) is the causative agent of paratuberculosis (called Johne´s Disease), a chronic contagious enteritis of ruminants, especially of dairy cattle. Dairy cattle infected clinically and subclinically with MAP shed the pathogen periodically in their faeces, milk and semen. Since the beginning of the last century, it was controversially discussed whether MAP is concerned in the pathogenesis of humans Crohn?s disease. In spite of direct contact to MAP infected animals, humans may be exposed to MAP by consumption of contaminated milk products. From the public health point of view, an increasing number of studies have been focused on milk and dairy products which are considered to be a major source of exposure for humans. MAP can not be completely inactivated by commercial pasteurization techniques. The incidence of culturable MAP in pasteurized milk worldwide is estimated between about 1?3%. The objective of this study was to detect MAP by Real Time PCR in dairy herds in the region of Keşan in Edirne. 270 fecal samples directly from rectum of asymptomatic cows over then 2 yr old from 30 dairy herds in 15 districs and in addition 30 bulk milk samples and 15 districs tank milk samples were enclosed in the study. All fecal and milk samples were negative for MAP genom by Real Time PCR assay. The results of this study showed that MAP could not be detected in investigated dairy herds or it may be presence in very low number or under detection limit (102 CFU/g faeces and 102 CFU/10 ml milk) in regarding on the sensivity of Real Time PCR assay. To our knowledge, this work is the first small prevalence study of MAP in dairy farms in a region of Turkey. In this study, the absence of MAP in feaces and milk samples has an impact on public health in particularly in the Kesan region, however this study supports a large study in different districs of Turkey for screening dairy herds for prevalence and diagnosis of MAP.