Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının finansmanı: Ankara ili örneği
Financing vocational and technical secondary education institutions: The case of Ankara province
Yazar: ÇİLEM AKSU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF BADAVAN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının finansman kaynaklarının, uygulamada karşılaşılan sorunların ve önerilen çözüm yollarının neler olduğunu ortaya koymaktır. Nitel yöntem benimsenerek iç içe geçmiş tek durum çalışması şeklinde desenlenen araştırmada veriler literatür taraması, doküman analizi ve yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmada öncelikle 1999-2022 yılları arasında yayınlanmış Millî Eğitim Şûrası Kararları, Kalkınma Planları, 2023 Eğitim Vizyonu Belgesi ve mevzuat, mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının finansmanı açısından incelenmiştir. Bununla birlikte araştırmada 2021- 2022 eğitim ve öğretim yılında Ankara ili merkez ilçelerinden amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklem yöntemi ile seçilen 34 farklı mesleki ve teknik ortaöğretim kurumunda görev yapmakta olan 24 okul müdürü ve 17 okul müdür yardımcısının görüşlerine başvurulmuştur. Verilerin analizinde içerik analizi kullanılmış, analiz sonuçları anlatı biçiminde yazılarak doğrudan alıntılarla desteklenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; bu kurumların finansmanı büyük oranda devlet tarafından karşılanmaktadır. Yerel yönetimlerden, ilgili sektörlerden ve sivil toplum kuruluşlarından finansman desteği alan okulların sayısı sınırlıdır. Politika belgeleri özel sektör desteğinin artırılmasına işaret etmektedir. Okul-aile birliği gelirlerinin kurumların ihtiyaçlarının karşılanmasındaki payı düşüktür. Döner sermaye işletmelerinin çoğu kurumda neredeyse işlevsiz oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Mesleki ve teknik eğitime ayrılan kamu kaynaklarının artırılması, bu kaynakların dışında ilgili sektörler ve sivil toplum kuruluşlarından destek sağlanması, okul-aile birliği ve döner sermaye işletmeleri mevzuatında değişiklikler yapılarak daha işlevsel hale getirilmesi ve okul yöneticilerine finansman yönetimi konusunda eğitimler verilmesi önerilmiştir.

Abstract:
The aim of this research is to reveal the financial sources, problems that encountered in practice, and solutions of vocational and technical secondary education institutions in Turkey. It was designed as a 'jumbled single case' study by adopting the qualitative method and data were collected through literature review, document analysis and semi-structured interview forms. In the research, firstly, Development Plans, the National Education Congress Decisions, the 2023 Education Vision Document published between 1999-2022, and the legislation were examined in terms of the financing of vocational and technical secondary education institutions. In addition, the opinions of 24 school principals and 17 assistant principals working in 34 different vocational and technical secondary education institutions selected from the central districts of Ankara province in the 2021-2022 academic year with the maximum diversity sampling method, one of the purposeful sampling methods, were consulted. Content analysis were used in the analysis of the data, and the results of the analysis were written in narrative form and supported by direct quotations. According to the research results, schools are funded by the government to a large extent. The number of schools receiving financial support from local governments, related sectors and non-governmental organizations is limited. Policy documents point to the need for increased private sector support. The rate of school-parent union incomes in supplying the needs of schools is low. It has been concluded that the revolving fund enterprises are almost inactive in most of the schools. It has been suggested to increase the public resources allocated to vocational and technical education, to provide support from related sectors and non-governmental organizations apart from these resources, to make them more functional by making changes in the legislation of school-parent union and revolving funds, and to provide trainings on financial management to school administrators.