Kültür-tüketim ilişkisi ve değişen alışveriş kültürü
Culture-consumption relationship and changing shopping culture
Yazar: EROL GÜLÜM
Danışman: PROF. DR. NEBİ ÖZDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Bilimi (Folklor) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ekonomi = Economics ; Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Alışveriş = Shopping ; Alışveriş davranışları = Shopping behavior ; Alışveriş merkezleri = Shopping centers ; Halk kültürü = Folk culture ; Tüketim kültürü = Consumption culture ; Uzun çarşı = Uzun çarşı ; İstanbul-Kapalıçarşı = İstanbul-Kapalıçarşı

Özet:
İlkel topluluklar arasında karşılıklı yarar sağlama esasına dayanan ve meta değiş-tokuşu şeklinde-basit bir eylem biçimi olarak-ortaya çıkan alışveriş kavramı, toplumsal yapıda gerçekleşen bir takım sosyal, kültürel ve ekonomik gelişmelerle birlikte değişmeye başlamıştır. Bu değişim süreci, içerisinde bulunduğumuz ?postmodern? dönem ile birlikte farklı boyutlara taşınırken alışveriş de salt meta değiş-tokuşu şeklinde gelişen ilkel bir eylem olma halinden sıyrılarak son derece karmaşık bir sosyal deneyim alanı haline dönüşmüştür. Eğlence kavramıyla ilişkilendirilen bu yeni alışveriş kültürü, çeşitli tüketim araçları vasıtasıyla dünya üzerindeki tüm toplumlara benimsetilmektedir. Böylece farklı kültürlere özgü alışveriş ile ilgili gelenek, görenek, tutum, davranış ve alışkanlık biçimleri değişim ve dönüşümlere uğrayarak, egemen kültürel sistemin dayattığı tek tipçi alışveriş kültürüne boyun eğmektedir.İşte bu çalışmada, Türk toplumuna özgü alışveriş kültürünün izlerini taşıyan geleneksel alışveriş mekânları ile Batılı alışveriş kültürünün kodlarını taşıyan modern alışveriş merkezleri karşılaştırmalı yöntem dâhilinde mekân, insan, sistem ve ürün boyutuyla analiz edilmiş ve ortaya çıkan dönüşüm dinamikleri gelenek ve modernlik kavramları üzerinden yorumlanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Shopping concept on the basis of providing mutual benefits between the primitive communities and arising as a simple form of action as a meta exchange has started to change together with social, cultural and economic improvements in the social structure. While this process of change move into different dimensions, together with the ?postmodern? period that we live in, and the shopping getting free of the situation of being a primitive action that grows as entirely a meta exchange; shopping became a very complicated field of social experience. This new shopping culture that associated with concept of entertaintment is being imposed on all communities around the world through the variety consumption tools. Thus; undergoing changings and transformations; traditions, customs, attitudes, behavior and habit forms that are peculiar to the different cultures and related with shopping; submit to the stereotypical shopping culture that is forced by the sysytem of dominant culture.In this thesis, the traditional shopping places that include the traces of shopping culture which is peculiar to the Turkish society and the modern shopping centers that include the codes of Western shopping culture; analysed by using the comperative method, in the context of place, people, system and product and the resulting transformation dynamics are tried to comment by means of the concept of tradition and modernity.