5-7 yaş grubu normal gelişim gösteren ve özel gereksinimi olan çocukların dil kullanım (pragmatik) becerilerinin karşılaştırılması
Comparative study between special needs children and developmentally normal children aged 5-7 in terms of language usage skills (pragmatics)
Yazar: DÜVER EMİNE
Danışman: Y.DOÇ.DR. FİGEN TURAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
vÖzetDüver, E., 5-7 Yaş Grubu Normal Gelişim Gösteren ve Özel Gereksinimi OlanÇocukların Dil Kullanım (Pragmatik) Becerilerinin Karşılaştırılması, HacettepeÜniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Programı,Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2006.Yapılmış olan bu araştırma, Bishop (1998) tarafından geliştirilen Children'sCommunication Checklist-(CCC) (Çocuk letişim Kontrol Listesi-Ç KL) aracılığıylanormal gelişim gösteren çocuklarla özel gereksinimi olan akranları arasındaki dilinpragmatik kullanımı arasındaki farklılıkları ortaya koymak, bu farklılıkların ortayakoyulmasının yanı sıra geliştirilen ve Türkçe uyarlaması yapılan ölçeğin Türkçocukların dil gelişimlerindeki problemleri ortaya koyması açısından güvenilir vegeçerli olup olmadığını belirlemek amacıyla planlanmıştır.Araştırmanın örneklemini, Ankara li Çankaya ilçesinde bulunan Milli EğitimBakanlığına bağlı ilköğretim okulları arasından seçilen beş okul ve Sosyal HizmetlerÇocuk Esirgeme Kurumuna bağlı özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri arasındanseçilen sekiz kurum ve bu okul ve kurumlara devam eden 5,0-6,11 yaş grubundaki90 normal gelişim gösteren, 33 şitme Engelli, 20 Otistik, 22 ZE'li, 15 DS'li çocuğunaile ve eğitimcileri oluşturmaktadır. Her eğitimci ve aile; aile ve eğitimci bilgi formu,çocuk bilgi formu, Çocuk letişim Kontrol Listesi -Ç KL (Children'sCommunication Check List-CCC) formlarını doldurmuştur.Eğitimci raporlarında Pragmatikte şitme Engelli 33 çocuğun aritmetikortalaması 132,18, Otistik 20 çocuğun aritmetik ortalaması 120,90, ZE'li 22çocuğun aritmetik ortalaması 128,09, DS'li 15 çocuğun aritmetik ortalaması 122,93,normal gelişim gösteren 90 çocuğun aritmetik ortalaması 142,11 olarak bulunmuştur.Aile raporlarında Pragmatikte şitme Engelli 33 çocuğun aritmetikortalaması 128,54, Otistik 20 çocuğun aritmetik ortalaması 120,45, ZE'li 22çocuğun aritmetik ortalaması 129,50, DS'li 15 çocuğun aritmetik ortalaması 124,26,normal gelişim gösteren 90 çocuğun aritmetik ortalaması 139,25 olarak bulunmuştur.Aile raporlarına göre Pragmatikte engel grupları arası etkileşimlerinTUKEY-HSD ile karşılaştırılmıştır. Buna göre, tüm engel grubuna dahil olançocuklarla, normal gelişim gösteren çocuklar arasındaki fark anlamlı (pâ¤0,05)vibulunmuştur. Engel grupları arasındaki farka bakıldığında, şitme Engelli çocuklarlaOtistik çocuklar arasındaki farkın, Otistik çocuklarla ZE'li çocuklar arasındaki farkınanlamlı olduğu (pâ¤0,05) bulunmuştur.Eğitimci raporlarına göre Pragmatik için engel grupları arası etkileşimleriTUKEY-HSD ile ikişerli olarak karşılaştırılmıştır. Buna göre; tüm engel gruplarınadahil olan çocuklarla normal gelişim gösteren çocuklar arasındaki farkın anlamlıolduğu (pâ¤0,05) bulunmuştur. Buna ek olarak engel gruplarının kendi aralarındakiikili karşılaştırmalarında farkın anlamlı olmadığı (pâ¥0,05) bulunmuştur.Anahtar Sözcükler: Pragmatik, dil becerileri, engel grupları, CCC

Abstract:
viiABSTRACTDüver, E., A Comparative Study between Special Needs Children andDevelopmentally Normal Children Aged 5-7 in terms of Language Usage Skills(Pragmatics), Hacettepe University, the Institute of Health Sciences, ChildDevelopment and Education Program, Master of Arts Thesis, Ankara, 2006.This research has been planned to determine the differences of pragmatic usage oflanguage between special needs children and developmentally normal children usingChildren's Communication Checklist (CCC) developed by Bishop (1998) and todetermine the reliability and validity of the checklist adapted into Turkish to discoverdevelopmental problems of Turkish children in terms of language.The study group for this research comprises of the families and educators of90 developmentally normal, 33 hearing-impaired, 20 autistic, 22 MR diagnosed, and15 DS diagnosed children between the ages of five and six years and 11 monthsattending the schools and institutions chosen among eight elementary schools part ofNational Education Ministry, and special education and rehabilitation institutionspart of Social Services and Child Protective Agency in Çankaya region of the city ofAnkara. Each educator and family has filled out Family and Educator InformationForm, Child Information Form, and Children's Communication Checklist (CCC).The mean in the educator reports were as follows: 132.18 for 33 hearing-impaired children in Pragmatics, 120.90 for 20 autistic children, 128.09 for 22 MRdiagnosed children, 122.93 for 15 DS diagnosed children, and 142.11 for 90developmentally normal children.The mean in the family reports were as follows: 128.54 for 33 hearing-impaired children in pragmatics, 120.45 for 20 autistic children, 129.50 for 22 MRdiagnosed children, 124.26 for 15 DS diagnosed children, and 139.25 for 90developmentally normal children.The interaction between pragmatically impaired groups according to familyreports has been compared using TUKEY-HSD. There has been a statisticallysignificant difference (pâ¤0,05) between all the children in the handicapped group andthe children in developmentally normal group. In terms of the difference withinhandicapped groups, there has been a statistically significant difference (pâ¤0,05)viiibetween hearing-impaired children and autistic children, and the autistic children andMR diagnosed children.According to the educator reports, when the interaction between impairedgroups in Pragmatics was with TUKEY-HSD, there was a statistically significantdifference (pâ¤0,05) between all the handicapped children and developmentallynormal children. However, there has not been found a statistically significantdifference (pâ¥0,05) in the comparison within handicapped groups.Keywords: Pragmatics, language skills, autism, hearing impaired, CCC.