Postmenopozal osteoporozisin erken teşhisinde dijital panoramikle elde edilen mental indeks ve mandibular indekslerin mineral kemik yoğunluğu indeksleri ile karşılaştırılması
Use of radiomorphometric indices measured on digital panoromic radiograps in early diagnosis osteoporosis
Yazar: ESRA SOMTÜRK
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ ŞİRİN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Kemik dansitesi = Bone density ; Mandibula = Mandible ; Morfometri = Morphometry ; Osteoporoz-postmenopozal = Osteoporosis-postmenopausal ; Radyografi = Radiography ; Radyografi-panoramik = Radiography-panoramic ; Teşhis-ayırıcı = Diagnosis-differential

Özet:
Osteoporoz; kemik mineral yoğunluğunun azalması nedeniyle, klinik olarak genellikle küçük travmalarla kemiklerde kolayca kırık oluşmasına yol açan, morbidite-mortalitesi yüksek, tedavisi pahalı olan bir metabolik kemik hastalığıdır.Bu çalışmanın amacı; dijital panoramik radyografi üzerinde ölçülen mandibular radyomorfometrik indeksleri osteoporoz teşhisi açısından değerlendirmektir. Panoramik mandibular indeks (PMI), mandibular kortikal indeks (MCI) ve mandibular kortikal genişlik (MCW) değerleri 150 postmenopozal ve 150 normal hastada dijital panoramik radyografi görüntüleri üzerinde ölçüldü. Postmenopozal ve normal grup arasında bu değerler açısından postmenopozal hastalar için negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulundu.Osteoporoz, dijital panoramik radyografide korteksin incelmesi ve mandibuladaki genel radyolüsens ile belirlenebilir. Radyomorfometrik indeksler, osteoporoz teşhisinde ?altın standart? olarak kullanılamaz. Bununla birlikte, kemik dansitometresi için bir merkeze yönlendirilmelerinden en çok fayda sağlayacak yetişkinlerin belirlenmesinde etkili bir metod olarak kullanılabilir. Çalışmamıza göre, panoramik radyografilerin osteoporoz tanısında yararlı olabileceği ve erken tanıya yardımcı olabileceği gösterilmiştir. Diş hekimleri, hastalarını osteoporozun erken teşhisi, korunması ve tedavisi yönünde harekete geçirebilecek çok hassas bir noktada bulunmaktadırlar.Anahtar Kelimeler: Osteoporoz, dijital panoramik radyografi, radyomorfometrik indeksler.

Abstract:
Osteoporosis; is a metabolic bone disease that has a high morbidity-mortality rate and requires expensive treatment. The clinical diagnosis of this disease is fractures with minor trauma in bones due to a reduction in bone mineral density.The purpose of this study, radiomorphometric indices of the mandible was measured on digital panoramic radiographs for diagnosis of postmenopausal osteoporosis. Panoramic mandibular index (PMI), mandibular cortical index (MCI) and mandibular cortical width (MCW) values were measured on digital panoramic images in 150 postmenopausal and 150 normal women. There were statistically significant difference (negative for postmenopausal group) between postmenopausal and normal groups for these values.Osteoporosis may become apperent on a digital dental panoramic radiography as thinning of the mandibular cordices and a general radiolucency of the mandible, but radiomorphometric indices will never be a ?gold standard? methods for osteoporosis diagnosis. However, this approach may be a useful cost effective method for identifying some individuals who would most likely benefit from referral for bone densitometry. Panoramic radiographs may be useful in early diagnosis of osteoporosis. Dentists can play an important role in early diagnosis, prevention and treatment of osteoporosis in patients.Key Words: Osteoporosis, digital panoramic radiography, radiomorpohometric indices.