Sağlık çalışanlarının anksiyete ve depresyon düzeylerinin Cenevre Duygusal Veritabanı görselleri kısa formunun değerlik ve uyarılma dereceleri üzerindeki etkisinin incelenmesi
Analyse of different anxiety and depression levels in medical personnels' effect on gaped short forms' valence and arousal value
Yazar: DİLEK YAVUZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUZAFFER ŞAHİN
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Geçerlik = Validity ; Sağlık personeli = Health personnel ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırmada sağlık çalışanlarının anksiyete ve depresyon düzeyleri ile pozitif, negatif ve nötr tema içerikli GAPED görsellerinden yararlanılarak oluşturulmuş kısa formun değerlik ve uyarılma dereceleri arasındaki ilişki incelenirken, diğer taraftan ülkemiz normlarına uygun, duygu alanında yapılacak çalışmalarda kullanılabilecek bir veri tabanı oluşturulabilir mi sorusuna cevap aranmıştır. Literatür taramalarında benzer bir çalışmaya rastlanmamıştır.

GAPED (Cenevre Duygusal Resim Veri tabanı) görsellerinden seçilen 60 görselin yer aldığı kısa formun değerlik (hoşa gitme, beğenme) ve uyarılma (etkilenme) puan ortalamaları İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Özel Gaziosmanpaşa Hastanesi'nde 230 sağlık çalışanının katılımı ile incelenmiştir. Veri toplama aracı olarak Cenevre Duygusal Resim Veri tabanı Kısa Formu, Demografik Bilgi Formu, Beck Depresyon Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın deneysel uygulamalarında katılımcılardan, bilgisayar ekranında 4 sn. süreyle izletilen görsellerin her birini değerlik ve uyarılma boyutunda 1-9 arası puanlanmaları istenmiş ve elde edilen veriler SPSS 22,0 programı kullanılarak analiz edilmiştir.

Veriler normal dağılım göstermediğinden non-parametrik analizler kullanılmıştır. Katılımcıların cinsiyet, yaş, el tercihleri, görme bozukluğu ve uyku bozukluğu değişkenlerinin farklılık gösterip göstermediği Mann Whitney U-Testi ile, eğitim durumu, sigara kullanımı, günlük kahve ve çay tüketimi değişkenlerinin farklılık gösterip göstermediği Kruskal Wallis H-Testi ile analiz edilmiştir. Beck Anksiyete Ölçeği ve Beck Depresyon Ölçeği puanları ile Cenevre Duygusal Resim Kısa Formu puanları arasındaki ilişkinin incelenmesinde ise Spearman Korelasyon analizinden faydalanılmıştır.

Pozitif, negatif, nötr görsellerin değerlik ve uyarılma puan ortalamalarının cinsiyet, yaş, eğitim durumu, görme bozukluğu değişkenine göre farklılaştığı, sağlık çalışanlarının anksiyete düzeylerinin cinsiyet, yaş, eğitim durumu değişkenine göre, depresyon düzeylerinin yaş, eğitim durumu ve uyku bozukluğu değişkenine göre farklılaştığı saptanmıştır. Sağlık çalışanlarının anksiyete düzeyleri ile negatif görsellerin değerlik puan ortalamaları arasında zıt yönlü zayıf anlamlı bir ilişki,  anksiyete düzeyleri ile negatif görsellerin uyarılma puan ortalamaları arasında doğrusal zayıf anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Bu araştırma psikoloji, nöroloji ve ilgili diğer bilim alanlarda duygu açığa çıkaracak bir veri tabanı oluşturma çalışmalarının bir ön çalışması niteliğindedir.

Anahtar Kelimeler: GAPED, Duygu, Anksiyete, Depresyon, Sağlık çalışanı

Abstract:
This research analyses correlation between medical personnel's anxiety and depression levels and GAPED Short Form's valence and arousal levels, by which, was created from GAPED images that are including positive, negative, and neutral content while trying to find an answer to the possibility of a database that is relevant to Turkey's norms and can be used in emotion studies. There are no similar studies in the literature review.

Average valence and arousal points of a Short Form that was created from 60 pictures of GAPED, has been analyzed with the participation of 230 medical personnel from Istanbul Yeni Yüzyıl University Gaziosmanpaşa Hospital. GAPED Short Form, Beck Depression Inventory, Beck Anxiety Inventory and Demographic Information Form were used for data collection tools. In the experimental side of the research, it is asked for participants to look to the images on computer screen for duration of 4 seconds and asked to rate the pictures in terms of valence and arousal from 1 to 9. Data from the research has been analyzed with SPSS 22,0.

Because data are not distributed normally, non-parametric methods has been used in evaluation. Mann Whitney U-Test was used to analyse whether the participants' gender, age, hand preferences, visual impairment and sleep disorder variables differed and Kruskal Wallis H-Test was used to analyze whether education level, smoking, Daily coffee and tea consumption variables differed. Spearman's rank correlation coefficient was used to evaluate the correlation between GAPED Short Form points and Beck Anxiety Inventory and Beck Depression Inventory points.

It has been concluded that the average of valence and arousal points in the positive, negative, and neutral pictures differs by gender, age, education level, and vision impairment variables. It was determined that medical personnels' anxiety levels differ by gender, age, education level, variables; depression levels differs by age, education level and sleep disorder variables, In accordance with the data, it is concluded that medical personnels' anxiety levels with negative pictures' valence points have negative, lower correlation and medical personnels' anxiety levels with negative pictures' arousal points have positive, lower correlation.

Key Words: GAPED,  Emotion,  Anxiety,  Depression, Medical Personnel