Bitlis'te yetiştirilen bazı bitki türlerinde (Morus alba L., Morus nigra L., Corylus avellana L., Vitis vinifera L., Syringa vulgaris L.) kambiyum faaliyeti ve sürgün uzaması arasındaki mevsimsel ilişkiler
Seasonal relationships between cambial activity and shoot growth in some plant varieties (Morus alba L., Morus nigra L., Corylus avellana L., Vitis vinifera L., Syringa vulgaris L.) grown in Bitlis province
Yazar: BİLAL KAÇAR
Danışman: PROF. DR. BEKİR TİLEKLİOĞLU
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Biyoloji = Biology ; Botanik = Botany

Özet:
Bu çalışmada Bitlis ekolojik şartlarında 2006 ve 2007 yıllarında Beyaz dut (Morusalba L.), Kara dut (Morus nigra L.), Fındık (Corylus avellana L.), Asma (Vitis vinifera L.),Leylak (Syringa vulgaris L.) türlerinde kambiyum faaliyeti ve sürgün uzaması arasındakimevsimsel ilişkiler araştırıldı.Beyaz dut ve Kara dutta kambiyum faaliyeti 20 Nisanda başladı ve bir hafta sonra 27Nisanda floem farklılaşması görüldü. Ksilem farklılaşması floem farklılaşmasından kısa süresonra 1 Mayısta başladığı tespit edildi. Fındıkta kambiyum faaliyeti 5 Nisanda başladı vehemen sonrada 6 Nisanda floem farklılaşması görüldü. Floem farklılaşmasından bir haftasonrada 13 Nisanda ksilem farklılaşması görüldü. Beyaz asma ve Kara asmada kambiyumfaaliyeti 28 Nisanda başladı ve on gün sonra 9 Mayısta floem farklılaşması görüldü. Ksilemfarklılaşması floem farklılaşmasından bir hafta sonra 15 Mayısta başladığı görüldü. Leylaktakambiyum faaliyeti 5 Nisanda başladı ve hemen sonra 7 Nisanda floem farklılaşması görüldü.Ksilem farklılaşması floem farklılaşmasından kısa süre sonra 10 Nisanda başladığı görüldü.Kambiyum faaliyeti, floem ve ksilem farklılaşmasının, Beyaz dutta ve Kara dutta Eylülortasında, Fındık ve Leylakta Eylül sonunda, Beyaz asma ve Kara asmada Ekim ortasındadurduğu tespit edildi.Sürgün uzamasının Beyaz dutta 16 Mayıs - 15 Ağustos, Kara dutta 17 Mayıs - 15Ağustos, Fındıkta 1 Mayıs - 1 Ağustos, Beyaz asma 17 Mayıs - 15 Eylül, Kara asmada 17Mayıs - 1 Eylül ve Leylakta 11 Nisan - 15 Temmuz tarihleri arasında olduğu görüldü. Sürgünuzunlukları Beyaz dutta 54.00 cm, Kara dutta 46.00 cm, Fındıkta 15.00 cm, Beyaz asmada209.00 cm, Kara asmada 169.00 cm ve Leylakta 22.00 cm olduğu tespit edildi.

Abstract:
In the present study, the relationships between cambial activity and shoot growth inWhite mulberry (Morus alba L.), Black mulberry (Morus nigra L.), Hazelnut (Corylusavellena L.), Grape (Vitis vinifera L.) and Lilac (Syringa vulgaris L.) plant varieties grown inBitlis province in the season of year 2006 was investigated.Cambial activity started in 20 April in White mulberry and Black mulberry andphloem differentiation was seen one week later in 27 April. Xylem differentiation, was seenin a short time after phloem differentiation in 10 May. Cambial activity started in 5 April inhazelnut and phloem differentiation was seen in a short time after in 6 April. Xylemdifferentiation, was seen one week after phloem differentiation 13 April. Cambial activitystarted in 28 April in White grape and Black grape and phloem differentiation was seen tendays later in 8 May. Xylem differentiation, was seen one week later phloem differntiation in15 May. Cambial activity started in 5 April in Lilac and phloem differentiation was seen in ashort time after in 7 April. Xylem differentiation, was seen in a short time after phloemdifferentiation 10 April. Cambial activity, phloem differentiation and xylem differentiationwas ceased in White mulberry and Black mulberry in the mid-September, in Hazelnut andLilac at the end of September, in White grape and Black grape at the end of October.The shoot growth started in White mulberry between 16 May - 15 Agust, in Blackmulberry 17 May - 15 Agust, in Hazelnut 1 May - 1 July, in White grape 17 May - 15September, in Black grape 17 May - 1 September and in Lilac 11 April - 15 July. The shootgrowth was measured as in White mulberry 54.00 cm, in Black mulberry 46.00 cm, inHazelnut 15.00 cm, in White grape 209.00 cm, in Black grape 169.00 cm and in Lilac 22.00cm.