Sınıf öğretmeni adaylarının yaratıcılık özyeterlilikleri ile öğretimde yaratıcılıkları
Preservice classroom teachers' creativite self-efficacy and creativity in teaching
Yazar: AYŞE FEYZA ARICI
Danışman: DOÇ. DR. SABAHAT BURAK
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, sınıf öğretmeni adaylarının yaratıcılık özyeterliliklerinin ve öğretimde
yaratıcılıklarının kişisel değişkenleri arasındaki ilişkinin ne düzeyde olduğunu belirlemek
amaçlanmıştır. Sınıf öğretmeni adaylarının yaratıcılık özyeterlilikleri ve öğretimde
yaratıcılıklarını ortaya koymayı amaçladığı için ilişkisel tarama modeli ile yapılandırılacaktır.
Tarama modelleri; geçmişte veya halen var olan bir durumu, var olduğu şekli ile betimlemeyi
amaçlayan bir yaklaşımdır (Karasar, 2000, s.77). Bu araştırmanın çalışma grubu, 2022 – 2023
eğitim-öğretim yılında Antalya ilinin Konyaaltı ilçesinde bulunan Akdeniz Üniversitesi
Eğitim Fakültesinde okumakta olan sınıf öğretmeni adayları oluşmaktadır. Araştırmada
veriler "Yaratıcılık Özyeterliliği Ölçeği", "Öğretimde Yaratıcılık Ölçeği" ve araştırmacı
tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu" kullanılarak toplanmıştır. Araştırmaya 169 sınıf
öğretmeni adayı katılmıştır. Araştırmada veriler, betimsel istatistikler, Kruskal-Wallis H testi,
Mann Whitney U testi, t-Testi, LSD testi, Bonferroni testi, ANOVA (Tukey), Kendall Tau-b
ve Pearson Korelasyon analizi ile çözümlenmiştir.
Araştırma bulgularına göre; sınıf öğretmeni adaylarının yaratıcılık özyeterlilik
düzeyleri ile öğretimde yaratıcılık düzeyleri onların cinsiyet, sınıf düzeyi, spor ilgi alanı ve
mezun oldukları lise türüne göre anlamlı farklılıklar göstermemektedir. Yaratıcılık
özyeterlilik düzeyi ile yaş arasında ise pozitif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Öğretimde
yaratıcılık düzeyinin alt boyutlarında düşük düzeyde bir ilişki olduğu saptanmıştır. Sınıf
öğretmeni adaylarının sosyo-ekonomik düzeylerinin orta, iyi ve çok iyi olduğu durumlarda
yaratıcılık özyeterliliklerini etkilediğine ancak öğretimde yaratıcılık düzeylerini
etkilemediğine ulaşılmıştır. Baba eğitim durumları ise yaratıcılık özyeterlilik durumunu
etkilemezken öğretimde yaratıcılık ölçeğinin alt boyutlarında anlamlı farklılıklar oluşturduğu
saptanmıştır. Anne eğitim durumları ise yaratıcılık özyeterlilik düzeyi ile anlamlı farklılık
gösterirken öğretimde yaratıcılık düzeylerini etkilememiştir. İlgi alanlarından teknoloji ve
bilim ile yaratıcılık özyeterlilik düzeyleri arasında anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. İlgi
alanlarından sanat, müzik, bilim ve genel kültür ile öğretimde yaratıcılık ölçeğinin alt
boyutları arasında anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Sanatsal aktivitelere katılım sıklığı sınıf
öğretmeni adaylarının yaratıcılık özyeterlilik düzeylerini etkilemezken öğretimde yaratıcılık
düzeylerinde anlamlı farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Sınıf Öğretmeni Adayı, Yaratıcılık, Öğretimde Yaratıcılık, Özyeterlilik.

Abstract:
In this study, it is aimed to determine the level of the relationship between the
creativity self-efficacy and creativity in teaching of pre-service primary school teachers and
their personal variables. Since it aims to reveal the creativity self-efficacy and creativity in
teaching of pre-service classroom teachers, it will be structured with relational survey model.
Survey models are an approach that aims to describe a situation that has existed in the past or
currently exists as it exists (Karasar, 2000, s.77). The study group of this research consists of
prospective primary school teachers studying at Akdeniz University Faculty of Education in
Konyaaltı district of Antalya province in the academic year 2022 - 2023. The data were
collected by using "Creativity Self-Efficacy Scale", "Creativity in Teaching Scale" and
"Personal Information Form" prepared by the researcher. 169 pre-service classroom teachers
participated in the study. The data were analyzed with descriptive statistics, Kruskal-Wallis H
test, Mann Whitney U test, t-Test, LSD test, Bonferroni test, ANOVA (Tukey), Kendall Taub and Pearson Correlation analysis.
According to the findings of the study, creativity self-efficacy levels and creativity in
teaching levels of pre-service primary school teachers do not show significant differences
according to their gender, grade level, sports interest and the type of high school they
graduated from. A positive relationship was found between creativity self-efficacy level and
age. A low level relationship was found in the sub-dimensions of creativity in teaching. It was
found that the socio-economic status of the pre-service primary school teachers affected their
creativity self-efficacy when their socio-economic status was moderate, good and very good,
but did not affect their creativity in teaching. While father's educational status did not affect
creativity self-efficacy, it was found that it created significant differences in the subdimensions of creativity in teaching scale. On the other hand, mother's education level
showed a significant difference with creativity self-efficacy level, but did not affect creativity
in teaching level. Significant differences were found between technology and science interests
and creativity self-efficacy levels. Significant differences were found between art, music,
science, general culture and creativity in teaching scale sub-dimensions. While the frequency
of participation in artistic activities did not affect the creativity self-efficacy levels of
prospective primary school teachers, it was determined that there were significant differences
in creativity in teaching levels.
Keywords: Preservice primary school teacher, Creativity, Creativity in teaching selfefficacy