Bilgilendirme programının normal sınıf öğretmenlerinin kaynaştırma ortamındaki işitme engelli çocuklara yönelik tutumlarına etkisi
The Effect of informational program on attitudes of normal class teachers toward hearing impaired children in mainstreaming environment
Yazar: HÜLYA KAYAOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. GÖNÜL AKÇAMETE
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1999
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgilendirme = Informing ; Kaynaştırma eğitimi = Inclusive education ; Program geliştirme = Program development ; Çocuklar = Children ; Özel eğitim = Special education ; Öğretmen davranışı = Teacher behavior ; İşitme engelli çocuklar = Hearing impaired children

Özet:
Bu araştırmada işitme engelli çocuklar ve kaynaştırma eğitimi hakkında hazırlanan bilgilendirme programının, normal sınıf öğretmenlerinin işitme engelli çocuklara yönelik tutumları üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya, sınıfında işitme engelli öğrencisi bulunan 34 öğretmen katılmıştır. Tüm öğretmenler çalışmaya gönüllü olarak katılmışlardır. Deney ve kontrol grupları tesadüfi örnekleme yöntemiyle belirlenen 17'şer (13 kadın, 4 erkek) öğretmenden oluşmuştur. Deney grubunda yer alan öğretmenlere, 5 hafta boyunca, haftada bir gün 3 saat süren bilgilendirme programı uygulanmıştır. Bilgilendirme programı engelli bireylerin yasal haklan, kaynaştırma eğitimi ve kaynaştırma eğitimini etkileyen faktörler, işitme engelli bireylerin gelişim özellikleri, eğitim yöntemleri, işitme cihazlannın önemi, iletişim becerileri ve öğretmenlerin sınıf ortamında dikkat etmesi gereken noktalar gibi konuları içermiştir. Çalışmada video gösterimi ve grup tartışması gerçekleştirilmiştir. Ayrıca çalışmaya işitme engelli konuklar ve işitme engellilere eğitim veren bir öğretmen katılmıştır. Kontrol grubuna ise bu süre boyunca herhangi bir uygulama yapılmamıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kargın (1997) tarafından geliştirilen İşitme Engelli Çocuklara Yönelik öğretmen Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Bu ölçek deney ve kontrol gruplanna bilgilendirme programı öncesinde ve sonrasında uygulanmıştır. Elde edilen veriler, SPSS istatistik programıyla analiz edilmiş ve bu verilere tekrarlanmış ölçümler için çift yönlü varyans analizi uygulanmıştır. 0.05 anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir. Bu analizler sonucunda bilgilendirme programının, normal sınıf öğretmenlerinin işitme engelli çocuklara yönelik tutumları üzerinde olumlu etkisi olduğu bulunmuştur. Araştırmada ayrıca öğretmen tutumlarının cinsiyete ve engelli öğrencilerle daha önceden çalışma deneyimine göre farklılaşıp farkltlaşmadığı incelenmiştir. Analiz sonuçları bu değişkenlerin, işitme engelli çocuklara yönelik normal sınıf öğretmenlerinin tutumlarını etkilemediğini göstermiştir

Abstract:
In this research it is aimed to investigate the effects of informational program prepared about hearing impaired children and mainstreaming on the attitudes of normal class teachers toward hearing impaired children. A total of 34 teachers who have hearing impaired children in their classes participated in the study. All of them participated voluntarily in this research. Control and experimental groups are composed of 17 teachers (13 female, 4 male) determined by random approach. The program which was applied to the teachers in the experimental group was held once a week, three hours a day for 5 weeks. The program consisted of rights of handicapped persons, mainstreaming and factors affecting mainstreaming, development characteristics of hearing impaired children, instructional strategies, importance of hearing aids, communication skills, subjects that must be cared by the teachers in the class environment. In the study video show and group discussion are realized. In addition hearing impaired guests and the teachers educating hearing impaired children are participated in the study. The control group was not manipulated during these period. In the research "Teachers' Attitude Scale Towards Hearing Impaired Children" developed by Kargın was used as the data collection aid. This scale is applied to control and experimental groups before and after the informational program.Collected data were analyzed by using two way analysis of variance for repeated measures. 0.05 level of meaningfulness was accepted. The results demonstrated that the informational program had a positive effect on the normal class teachers' attitudes toward hearing impaired children. In addition, it is investigated if the teachers attitude change with gender and with earlier educational experience with hearing impaired children. Results of analysis demonstrated that these variables did not affect the attitudes of normal class teachers toward hearing impaired children.