Lomber disk hernisine bağlı kronik radiküler ağrılı hastalarda pulse elektromanyetik alan tedavisinin ağrı, fonksiyonel durum ve yaşam kalitesi üzerine etkinliği
Effectiveness of pulse electromagnetic field therapy on pain, functional status and quality of life in patients with chronic radicular pain due to lumbar disc herniation
Yazar: MONA NASIRI ALGHOU
Danışman: PROF. DR. BİRKAN SONEL TUR
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Elektromanyetik alanlar = Electromagnetic fields ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Fizik tedavi yöntemleri = Physical therapy modalities ; Herniler = Hernia ; Radikülopati = Radiculopathy ; Tedavi = Treatment ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; İntervertebral disk = Intervertebral disc ; İntervertebral disk deplasmanı = Intervertebral disc displacement

Özet:
Lomber Disk Hernisine Bağlı Kronik Radiküler Ağrılı Hastalarda Pulse Elektromanyetik Alan Tedavisinin Ağrı, Fonksiyonel Durum ve Yaşam Kalitesi Üzerine Etkinliği:Uzmanlık Tezi, Ankara, 2018.
Giriş ve Amaç:Lomber bölge kas iskelet sistemi ağrılarının en sık görüldüğü lokalizasyondur. Bel ağrısı oldukça maliyetli olup ABD'de 1998 yılında buna yönelik sağlık masraflarının 26.3 milyar dolara ulaştığı bildirilmiştir. Bel ağrısı tedavisinde farmakolojik ajanlar, fizik tedavi uygulamaları ve egzersizler başta olmak üzere çeşitli yaklaşımlar mevcuttur. Pulse elektromanyetik alan (PEMA) tedavisi, son yıllarda kas iskelet sistemi sorunlarında yaygın olarak kullanılan, kolay uygulanabilir, güvenli ve nispeten yeni bir fizik tedavi modalitesidir. Literatürde lomber disk hernisine bağlı kronik radiküler ağrılı hastalarda PEMA tedavisinin etkinliğine dair yapılan çalışmaların sayısı yetersizdir. Bu nedenle çalışmamızda, lomber disk hernisine bağlı kronik radiküler ağrılı hastalarda fizik tedaviye ek olarak uygulanan PEMA tedavisinin ağrı, fonksiyonel durum ve yaşam kalitesindeki iyileşmede tek başına fizik tedaviye üstün olup olmadığını ortaya koymak amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem: Bu çalışma prospektif randomize çift kör sham kontrollü olarak tasarlandı. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı Polikliniği'ne Ocak 2016 ile Şubat 2018 tarihleri arasında mekanik karakterli bel-bacak ağrısı şikayeti ile başvuranve MRG ile lomber disk hernisi tanısı konulan hastalardan çalışmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan 50 gönüllü hasta çalışmaya dahil edildi.Hastalarrandomize olarak PEMA ve kontrol olmak üzere iki gruba ayrıldı. İki gruba da 3 hafta süreyle toplam 15 seans Hotpack ve Transkutanöz Elektriksel Sinir Stimülasyonu (TENS) uygulandı. Tedavi grubuna bu tedaviye ek olarak PEMA; kontrol grubuna ise sham PEMA uygulaması yapıldı. Bu grupta cihazın sadece ışığı çalıştırılıp, PEMA tedavi uygulaması yapılmadı.Tüm hastalar aynı hekim (Dr. Mona NASİRİ ALGHOU) tarafından tedavi öncesi, tedavi bitiminde ve tedavi sonrası 4.haftada vizüel analog skala (VAS), Modifiye Schober testi, Düz bacak kaldırma testi (DBKT), Douleur Neuropathique 4 (DN4), Roland-Morris disabilite anketi (RMDA) ve Nottingham Sağlık Profili (NSP) ile değerlendirildi. Hastaların  körlüğünü sağlamak amacıyla tüm randomizasyon ve tedaviler aynı fizyoterapist (HK) tarafından uygulandı. Hastaların tedavi süreleri boyunca parasetamol grubu analjezik almalarına izin verilmiştir, ayrıca hastalarda oluşan yan etkilerde sorgulanarak kayıt edildi.
Bulgular: Toplam 45 hasta çalışmayı tamamladı (PEMA grubunda 23, kontrol grubunda 22).Hastaların yaş ortalaması 45,36 ± 10,74 (20 – 63) olarak hesaplandı. Çalışmaya 30 (%66,7) kadın, 15 (%33,3) erkek hasta katıldı.  Çalışma başlangıcında, her iki gruptaki hastaların demografik özellikler, hastalık süresi, ek hastalık, ek ilaç kullanımı, ağrı olan taraf ve diğer değişkenlerin başlangıç değerleri arasında anlamlı bir fark saptanmadı. Her iki grupta da VAS, DBKT ve DBK  derece değerlerinde hastaların başlangıç değerlerine göre tedavi sonrasında iyileşme olduğu görüldü (p<0,01), ancak hastaların tedavi sonrası ve tedavi sonrası 1. ay değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark izlenmedi (p > 0,05). Nöropatik ağrı ve nöropatik ağrı puan değerleri kontrol grubunda zaman içerisinde bir farklılık göstermezken, tedavi grubunda tedavi sonrası 1. ayda iyileşme olduğu saptandı (p< 0,01). M. Schober için kontrol grubunda zamana göre bir değişim gözlenmezken (p = 0.27) tedavi grubunda zamanla M.Schober değerinin arttığı görüldü (p < 0.01). Kontrol grubunda RMDA başlangıç değerleri tedavi sonrası 1. ayda farklılık gösterdi (p<0,01). Tedavi grubunda ise başlangıç değerlerine göre hem tedavi sonrası hem de tedavi sonrası 1.ayda farklılık olduğu görüldü (p < 0,01).  NSP enerji değerleri için tedavi almayan grupta başlangıca göre tedavi sonrası değerlerinin istatistiksel olarak azaldığı saptandı (p < 0,01) ancak tedavi sonrası ile tedavi sonrası 1.ayda istatistiksel olarak bir fark olmadığı bulundu. NSP ağrı için de benzer bir değişim görüldü ancak farklı olarak tedavi grubunda başlangıca göre tedavi sonrası 1. ayda da azalma görüldü (p<0,01). Tedavi grubu için ise tedavi sonrasına göre tedavi sonrası 1. ayda ağrının azaldığı saptandı (p < 0,01). NSP duygusal, uyku, sosyal izolasyon ve fiziksel hareketlilik için sadece tedavi grubunda zamana göre istatistiksel olarak bir iyileşme olduğu görüldü (p< 0,01).
Sonuçlar:Mevcut bulgular, lomber disk hernisine bağlı kronik radiküler ağrılı hastalarda PEMA tedavisinin güvenli olduğunu ve konvansiyonel fizik tedavi modalitelerine ek olarak uygulandığındabel ağrısı, nöropatik ağrı, fonksiyonel durum ve yaşam kalitesi üzerine daha etkili olduğunu göstermektedir. Bu nedenle, PEMA tedavisinin konvansiyonel fizik tedavi yöntemlerine yardımcı olarak kullanılabileceğini düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Pulse elektromanyetik alan, fizik tedavi, lomber disk hernisi, kronik radiküler ağrı

Abstract:
Effectiveness of Pulse Electromagnetic Field Therapy on Pain, Functional Status and Quality of Life in Patients with Chronic Radicular Pain due to Lumbar Disc Herniation, Thesis, Ankara, 2018.
Introduction and aim:Lumbar region is the most common localization of musculoskeletal pain.Low back pain is very costly, and in 1998, it was reported that health care costs in the US reached 26.3 billion dollars.In the treatment of low back pain, various approaches are available, mainly pharmacological agents, physical therapy applications and exercises.Pulsed electromagnetic field (PEMF) therapy is a an easy-to-apply,safe, and relatively new physical therapy modality that has been widely used in recent years for musculoskeletal problems. In literature, the number of studies on the efficacy of PEMF treatment in patients with chronic radicular pain due to lumbar disc herniation is inadequate.Therefore, we aimed to investigate whether PEMF treatment in addition to physical therapy in patients with chronic radicular pain due to lumbar disc herniation is superior to physical therapy alone in improving pain, functional status and quality of life.
Materials and Methods:This study was designed as a prospective randomized double-blind sham control.Between January 2016 and February 2018, among the patients who were referred to the Department of Physical Medicine and Rehabilitation, Ankara University Faculty of Medicine, with complaints of mechanical back-leg pain, and diagnosed with lumbar disc hernia by MRI,  50 volunteers who met the inclusion criteria for the study were included in the study. Patients were randomly divided into two groups, PEMF treatment and control.A total of 15 sessions of Hotpack and Transcutaneous Electrical Nerve Stimulation (TENS) were administered in both groups for 3 weeks. In addition to this treatment, PEMF was applied to treatment group; sham PEMF was applied to the control group.In control group, only the device was turned on and no PEMF treatment was performed. All patients were evaluated by the same physician ( Mona NASİRİ ALGHOU, MD) before treatment, at the end of the treatment and at the end of the 4th week by using visual analogue scale (VAS), Modified Schober test, Straight leg raise test (SLR), Douleur Neuropathique 4(DN 4), Roland Morris Disability Questionnaire (RMQ) and Nottingham Health Profile (NHP).All randomizations and treatments were performed by the same physiotherapist (HK) to provide blindness to the patients.Patients were allowed to take  paracetamol group analgesics during the treatment periods and the side effects that occurred in the patients were also questioned and recorded.
Findings:A total of 45 patients completed the study (23 in the PEMF group and 22 in the control group). The mean age of the patients was calculated as 45.36 ± 10.74 (20 - 63). Thirty (66.7%) female and 15 (33.3%) male patients participated in the study. At the beginning of the study, no significant difference was found between the initial values of demographic characteristics of the patients, duration of illness, additional disease, additional drug use, pain, and the other variablesin both groups. In both groups, VAS, SLR and SLR degrees were found to be improved after treatment according to baseline values (p <0,01), but there was no statistically significant difference between the values of patients after treatment and 1 month after treatment (p> 0 , 05). While neuropathic pain and neuropathic pain scores did not show any difference in the control group over time, the treatment group showed improvement at 1 month after treatment (p <0,01). For Modified Schober, there was no change with time in the control group (p = 0.27), but the value of M.Schober increased with time in the treatment group (p <0.01). Initial values of RMQ in the control group differed at 1 month after treatment (p <0.01). In the treatment group, it was seen that there was a difference between the initial values and both after treatment and 1 month after treatment (p <0,01). NHP energy values were found to be statistically decreased after treatment (p <0,01) in the non-treatment group, but it was found that there was no statistically significant difference between post-treatment and 1 month post-treatment. A similar change was also observed for NHP pain, but there was a decrease in the treatment group at baseline and at 1 month post-treatment (p <0.01). For the treatment group, it was found that the pain decreased at 1 month after the treatment relative to the post-treatment (p <0,01). NHP emotional, sleep, social isolation and physical activity.values was found to be statistically better only in the treatment group (p<0.01). 
Results: Present findings indicate that PEMF therapy is safe in patients with chronic radicular pain due to lumbar disc herniation and is more effective on back pain, neuropathic pain, functional status and quality of life when applied in addition to conventional physical therapy modalities. For this reason, we think that PEMF therapy can be used as an adjunct to conventional physical therapy methods.
Key words: Pulsed electomagnetic field, physical treatmen, lumbar disc herniation, chronic radicular pain