Yenilenebilir enerjide kamu politikaları ve Türkiye
Public policy for renewable energy and Turkey
Yazar: DİLEK AKBAŞ AKDOĞAN
Danışman: PROF. TURGAY BERKSOY
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Teorisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Enerji = Energy ; Maliye = Finance
Dizin: Devlet desteği = Government backing ; Devlet politikaları = State policies ; Enerji politikaları = Energy policies ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Teşvik politikaları = Incentive policies ; Teşvik sistemleri = Incentive systems ; Teşvikler = Incentives ; Yenilenebilir enerji = Renewable energy

Özet:
Enerji talebinin fosil kökenli enerji kaynakları ile karşılanmasının çevre üzerindeki olumsuz etkileri günümüzde ciddi boyutlara ulaşmıştır. Fosil yakıtların yoğun bir şekilde kullanılması bir yandan küresel ısınma ve iklim değişikliği gibi önemli çevresel sorunlara neden olurken diğer yandan da enerji arz güvenliği problemine sebep olmaktadır. Bu bağlamda dünyanın ekolojik dengesinin korunması ve enerji güvenliğinin sağlanması için birçok devlet yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelmiştir. 
Bu çalışmanın amacı, yenilenebilir enerji kaynaklarının geliştirilmesi ve kullanımının yaygınlaştırılması için yürütülen kamu politikalarını ve bu kapsamda uygulanan teşvik ve destek mekanizmalarını sistematik bir şekilde incelemek ve bu mekanizmaların etkilerini ve etkinliğini değerlendirmektir. Çalışmada Avrupa Birliği'nin yenilenebilir enerji politikası dünyadan örnek bir uygulama olarak ele alınmış ve sonrasında Türkiye'nin yenilenebilir enerji politikası ve Türkiye'de politika aracı olarak kullanılan teşvik mekanizmaları açıklanmıştır. Çalışmanın ampirik kısmında teşvik mekanizmaları ile yenilenebilir enerji arasındaki ilişki panel veri teknikleri kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada, 28 Avrupa Birliği üyesi ülke ile Türkiye için 1990-2015 yılları arası yıllık veriler kullanılmıştır. Sabit fiyat garantisi, kota yükümlüğü, ihale sistemi ve vergisel teşvikler olmak üzere dört teşvik mekanizması modele dahil edilmiştir. Ampirik sonuçlara göre, sadece sabit fiyat garantisi ve kota yükümlüğü teşvik mekanizmaları yenilenebilir enerji üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkiye sahiptir. Bu iki teşvik mekanizmasından herhangi birinde gerçekleşecek bir artış yenilenebilir enerjide de bir artışa neden olacaktır.

Abstract:
The negative effects stemmed from meeting the energy demand via fossil fuels have reached serious dimensions today. Other than causing insecurity of energy supply, the intensive use of fossil fuels also leads to severe environmental problems such as global warming and climate change. In this context, countries have increased their attentions to renewable energies to preserve the ecological balance of earth and ensure security of energy supply.
The aim of this study is to systematically examine the public policies made for renewable energies such as incentive and support mechanisms and evaluate the effects and efficiency of these mechanisms. In this study, the renewable energy policy of European Union was handled as a sample application, and then the renewable energy policy in Turkey and incentive mechanisms used as a tool to conduct this policy was explained. In the empirical part, the relationship between incentive mechanisms and renewable energy was analyzed using panel data techniques. Annual data sampled from 28 European Union member countries and Turkey for the years between 1990 and 2015 was used. Four incentive mechanisms, including feed-in tariffs, quotas, tenders and tax incentives, have been included in the model. Based on empirical results, among incentive mechanisms only feed-in tariffs and quotas have a significant and positive effect on renewable energy. An increase in either of these incentive mechanisms will lead an increase in the use of renewable energy.