Avrupa istihdam stratejisi ve Türkiye için odak nokta: İŞKUR /
Yazar: CANER GÜLTEMEN
Danışman: PROF. DR. GÜRHAN FİŞEK
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi Ana Bilim Dalı / Çalışma Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Türkiye = Turkey ; İstihdam = Employment ; İş ve İşçi Bulma Kurumu = Association of Work and Workman Foundation ; İşsizlik = Unemployment

Özet:
İşsizlik sadece ülkemizin için değil, tüm dünyanın çözüm aradığı bir sorundur. İşsizlik sadece ekonomik yönden değil, sosyal ve psikolojik olarak da bireyleri etkiler, toplumun dengelerini bozar. Dolayısıyla çözümün de ülke çapında uygulanacak politikalarda aranması gerekir.İşgücü piyasaları problemlerinin nedenleri gelişmiş ülkelerde ve gelişmekte olan ülkelerde farklı olmakla beraber, işsizliğin gelişmiş ülkeler için de artık yüksek oranlarda olduğunu görmek mümkündür. Dünyanın en büyük ekonomik birliği olan Avrupa Birliği'nde dahi %8,7 oranında işsizlik yaşanmaktadır. İstihdam piyasasındaki sorunların tek bir ülke politikası ile çözülemeyeceği görüşü paralelinde, rekabet kurallarının işlemesi amacıyla global çözüm politikalarının yürürlüğe girmesinin kaçınılmazlığı, son 30 yıllık dönem içinde daha fazla kabul görmektedir. Söz konusu süreç sonucunda Avrupa Birliği'nin istihdam piyasalarında ortak politika izlenmesi anlamına gelen Avrupa Birliği İstihdam Stratejisi oluşturulmuştur.Ülkemiz için kronik bir hal almış işsizliğin önüne geçmek için kendi içsel politikalarımızın yeterli olmadığı söylenebilir. Avrupa Birliği'ne katılım sürecinde uygulamamız gereken uyum politikalarının birisi de Avrupa İstihdam Stratejisi'dir. Avrupa İstihdam Stratejisi, üye ve aday ülkelerdeki işgücü piyasalarının sorunlarının çözümü konusunda strateji sunmakta ve de hükümetlere bu hususta sorumluluk yüklemektedir.Üye ülkelerin belirlenen politika önceliklerinin yürütülmesinde ön plana çıkan kurumları, kamu istihdam kurumlarıdır. Ülkemizde istihdam kurumu olarak yeniden yapılanmakta olan Türkiye İş Kurumu'nun Avrupa İstihdam Stratejisinin uygulanması konusundaki önemi ve sorumluluğu son dönemlerde daha fazla ön plana çıkmıştır.Avrupa İstihdam Stratejisinin uygulama sürecinde tartışılması gereken iki temel konu mevcuttur. Bunlardan birincisi, Avrupa'nın gelişmiş ülkeleri için belirlenmiş bir istihdam stratejisi, ülkemizin kendi dinamiklerinden kaynaklanan işsizlikle mücadele etmekte ne denli etkilidir? Bir diğeri de İŞKUR'un bu süreçte rolü nedir ve etkinliğinin sınırları nelere bağlıdır?Türkiye İş kurumu'nun AİS'in uygulamasındaki rolünü belirlemek için AB'nin yeni İstihdam stratejisinin temeli olarak görülebilecek 10 temel öncelik ekseninde ne gibi hizmetler yürüttüğünü, mevcut uygulama ve projelerinin bu önceliklerinin hangisi kapsamında değerlendirilebileceğini incelememiz gereklidir.Sonuç olarak söz konusu önceliklerin, bir kısmının ülkemiz için geçerli olamayacağını söyleyebiliriz. Gelişmiş ekonomilerin ve kaliteli sosyal güvenlik sistemlerinin bulunduğu Avrupa ülkelerinin istihdam sorunları, düşük reel ekonominin bulunduğu, kayıtdışı ekonomi, yüksek nüfus ve eğitim sorunlarının bulunduğu ülkemizle bağdaşmamaktadır. Ortak sorunların da çözümü konusunda da tek bir kurum olarak İŞKUR'un hizmetleri sınırlı kalmaktadır. Ülkemiz için işsizlik sorunu, kendi içsel dinamiklerimizin farkında olarak belirlenecek sorunların ekseninde, geniş çaplı politikalar arasında sağlanacak eşgüdüm ile çözülmelidir.

Abstract:
ABSTRACTUnemployment has become one of the top issues not only for our country but also all over the world. Unemployment, which affects people not only economically but socially and psychologically as well, unbalances the society order. Accordingly, solution seeking should be perpetuated by country-wide policies.Although the problems in labor markets and the reasons behind them vary between developed and developing countries, it is possible to see that unemployment reaches high levels also in developed countries. Even in European Union, world?s major economic union, the unemployment rate is 8.7 %. In the context of the view defending that the problems in employment market can not be solved by policies on country level; it has been widely accepted for the last 30 years that it is inevitable to enforce global solution policies so as to operate competition rules. In the end of the mentioned process, the European Employment Strategy (EES), which requires pursue of a common policy in employment markets in the EU, is developed.It can be said that internal policies are not sufficient to counteract unemployment which has become a chronic disease for our country. One of the most evident compulsory cohesion harmonization strategies which we have to apply in the EU accession is the European Employment Strategy. EES offers member and candidate countries a strategy for the solution of the problems on labor markets and imposes responsibilities to the governments.The institutions of member states which are primarily responsible for the implementation of employment policies are Public Employment Institutions. In our country, the responsibility and the importance of Turkish Employment Institution (TEI), which has restructured, have recently been more evident in the implementation of EES. There are two basic subjects to be discussed in the process of the implementation of EES. One of these subjects is the effectiveness of a predefined policy for a developed member of EU in the struggle with the unemployment arising from the internal dynamics of our country. The other one is the role and effectiveness of TEI in this process.In order to define the role of the TEI in the implementation of the EES, we have to evaluate the services are conducted by EU based on the framework of 10 basic priorities of the new employment strategy of EU and we have to define the context of which priority for the existing projects and the implementations.Consequently, we can say that some of these priorities will not be valid for our country. The problems of EU member states where developed economies and qualified social security systems exist are not in line with our country which suffers from low level real economy, informal economy and the problems over population and education. On the other hand, the services of TEI are limited for the solution of common problems. The solution for the employment problem should be possible with the widely coordinated policies which will be defined in the context of internal dynamics for our country.