Alaşehir-Piyadeler (Manisa) jeotermal alanının hidrojeolojisi ve jeokimyası
Hydrogeology and geochemistry of the Alaşehir Piyadeler geothermal field, Manisa
Yazar: SERAY TEZEL
Danışman: PROF. DR. GÜLTEKİN TARCAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Jeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Manisa-Alaşehir = Manisa-Alaşehir

Özet:
Alaşehir-Piyadeler jeotermal alanı Manisa iline yaklaşık 90 km uzaklıktadır. Çalışma kapsamında alınan su örnekleri ile birlikte literatürdeki veriler beraber ele alınarak değerlendirilmiştir. IAH'ye (Uluslararası Hidrojeoloji Birliği) göre, sıcak sular sodyumlu, bikarbonatlı sular sınıfında, soğuk suların ise kalsiyum, magnezyum, sodyumlu bikarbonatlı su tipindedir. Çalışma alanındaki suların kimyasal analizleri kullanım suyu açısından değerlendirildiğinde; sıcak suların kötü özellikte sulama suyu sınıfına girerken soğuk sular çok iyi özellikte sulama suyu özelliğindedir.

 Çalışma alanının temelini oluşturan Paleozoyik yaşlı Menderes Masifi'nin kırıklı çatlaklı zonları hazne kaya özelliği göstermektedir. Neojen yaşlı karasal tortullar içerisindeki killi seviyelerden dolayı jeotermal sistemin örtü kayasını oluşturmaktadır. Kuvaterner yaşlı alüvyon soğuk sular için akifer özelliği göstermektedir. 18O-D duraylı izotop analizleri incelendiğinde sıcak suların su kayaç etkileşimi yüksek meteorik kökenli sular olduğu görülmektedir. Jeotermometre hesapları 180-230 oC arasında sıcaklıklar verirken, silis jeotermometrelerinin daha güvenilir sonuçlar verdiği görülmüştür. 

Jeotermal sistemlerde üretim sırasında karşılaşılan en büyük problemlerden biri kabuklaşma ile üretim kaybıdır. Bunun önüne geçebilmek için uygun kimyasal kompozisyonlarda inhibitör kullanımı önem arz etmektedir. İnhibitör türüne karar verilirken hidrojeokimyasal hesaplamalarda kullanılan türleştirme programları ile kabuklaşma yaratabilecek minerallerin neler olabileceği hesaplanabilmektedir. Çalışma alanında kalsit ve metal-ametal silikat kabuklaşmalarının jeotermal sistemde üretim ve reenjeksiyon sırasında problem yaratabileceği hesaplanmıştır.

Abstract:
Alaşehir-Piyadeler geothermal field is located 90 km away from Manisa province. Water samples were collected and evaluated by considering previous studies found in the literature. According to the International Association of Hydrogeologists, hot waters are classified as sodium and bicarbonated and cold waters are classified as calcium, magnesium, sodium bicarbonated. If waters found in the field area is analyzed for direct usage, hot waters are as unsuitable but cold waters are well-suited irrigation water.

Palaeozoic aged Menderes massive has fractured and porous rock which constitudes the basement of the field. Neogen aged terrestrial deposits behaves as caprock of the geothermal system because of clay compositions in it. Quaternary aged alluvials in the field area have cold waters reservoir characteristics. 18O-D isotops analysis shows that hot waters are meteoric origin which may had water rock interaction. Geothermometer methods suggesting temperature ranging 180-230 oC, silica geothermometers shows more reliable results.

One of the most important problem faced in geothermal systems is scaling related production loss. In order to prevent this problem, inhibitor with a proper chemical composition is essential. While deciding on the type of inhibitor, softwares are used to estimate possible scaling compositions. In the study area, It was found that calcite and metal-ametal silicate scaling may create main problem during long term production and reinjection.