Türkiye'deki özel ve yabancı sermayeli mevduat bankalarının finansal performanslarının belirleyicileri
Financial performans indicators of private and foreign deposit banks in Turkey
Yazar: SELDA IŞIKTAN
Danışman: DOÇ. DR. İLHAN EGE
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bankalar = Banks ; Finansal performans = Financial performance ; Mevduat bankaları = Deposit banks ; Performans = Performance ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Yabancı sermaye = Foreign capital ; Yabancı sermaye işletmeleri = Foreign capital enterprises

Özet:
Türkiye'de "bankacılık", finansal sistem içerisinde, sektörün devamlılığının ve ekonominin mali gücünün belirlenmesinde oldukça ağırlıklı bir yapıya sahiptir. Bu nedenle bankacılık alanında sergilenen performansın düşüklüğü ya da yüksekliği finansal sistemi ve bununla beraber tüm ekonomiyi etkilemektedir. Bu durum da bankacılık sektörünün performansının ölçülmesini ve değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Bu bağlamda,  çalışmada Türkiye'de faaliyet gösteren özel ve yabancı sermayeli mevduat bankalarının finansal performanslarını etkileyen faktörlerin tespit edilmesi hedeflenmiştir. Çalışmada ulaşılan bulguların gerek yatırımcılara gerekse banka üst düzey yöneticilerine faydalı bilgiler sağlaması da amaçlanmaktadır. Uygulamada özel ve yabancı sermayeli mevduat bankalarının finansal performanslarına etki eden faktörlerin belirlenebilmesi için 2002-2017 dönemine ilişkin yıllık veriler, analiz kapsamında incelenmiştir. Çalışmada, finansal performans Aktif Kârlılık Oranı (AKO) ile ölçülürken, finansal performansı etkilediği düşünülen faktörler olarak; firma büyüklüğü ve yaşı, likidite, sermaye yeterliliği ve finansman kararları esas alınmıştır. Araştırmada kullanılan bağımlı ve bağımsız değişkenler doğrultusunda, özel ve yabancı sermayeli mevduat bankaları için on hipotez oluşturulmuştur. Çalışmada, özel ve yabancı sermayeli mevduat bankaları ve bağımlı değişken doğrultusunda iki farklı model kurgulanmıştır. Bankaların finansal performanslarına etki eden faktörlerin belirlenebilmesi için panel veri analiz yönteminden faydalanılmıştır. Özel ve yabancı sermayeli mevduat bankaları için oluşturulan modellerde elde edilen bulgular genel olarak değerlendirildiğinde, her iki banka grubunda da benzer sonuçlara varıldığını belirtmek mümkündür. Bu doğrultuda finansal kaldıraç düzeyinin yani mevduat kullanımının artması her iki banka grubunda faaliyet gösteren bankaların aktif kârlılıklarını benzer düzeylerde artırmaktadır. Diğer taraftan firma yaşının özel ve yabancı sermayeli mevduat bankalarında aktif kârlılığı çok düşük düzeyde de olsa negatif etkilediği ortaya çıkarılmıştır.

Abstract:
In Turkey, 'Banking' constitutes a heavy structure in the financial sector. Therefore, high or low performances in the field of banking influence the financial system as well as the whole economy of the country. This fact necessitates evaluation and measurement of performance in the banking sector. Within this context, this study aims to point out the factors that affect the financial performance of the private-capital and foreign-capital deposit banks operating in Turkey. Findings of the study will provide both investors and senior executives in the banking field with beneficial knowledge. In order to specify the practical factors that affect the financial performance of private-capital and foreign-capital deposit banks, the study has examined the annual data between the periods of 2002-2017 in the analysis. As the study measures financial performance with Return on Assets (ROA) ratio, different variables such as company size and age, liquidity, capital adequacy, and financing decisions are taken as the influencing factors on the financial performance. In the light of the dependent and independent variables used in the study, a preliminary hypothesis has been formed. Two different models were developed following dependent variable and private-capital and foreign-capital deposit banks. The study has made use of the panel data analysis method in order to define the influential factors regarding the financial performance of banks. Overall, it is possible to claim that the models, developed for private-capital and foreign-capital deposit banks, have given similar results for both bank groups. An increase in the financial leverage ratio or the deposit usage leads to similar increases in the active profitability of banks operating in both bank groups. The company age, on the other hand, has nominal but still negative effects on active profitability of private-capital and foreign-capital deposit banks.