Kosova-Türkiye dış ticareti ve Türkiye'nin doğrudan yatırımlarının incelenmesi
Investigation of Turkey's direct investments and Kosovo and Turkey's foreign trade
Yazar: NAFIZ MORINA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜR ÖZDEMİR
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Doğrudan yabancı sermaye yatırımları = Foreign direct investments ; Dış ticaret dengesi = Foreign trade balance ; Kosova = Kosovo ; Ticari ilişkiler = Trade relations ; Türk-Kosova ilişkileri = Turkish-Kosovo relations ; Türkiye = Türkiye ; Uluslararası ticaret = International trade ; Yeni kurumsal iktisat = New institutional economics

Özet:
Her geçen gün özellikle gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkeler için önemi artan
doğrudan yatırımlar Kosova ekonomisi ve dış ticareti için de büyük önem arz etmektedir. İçsel
büyüme modellerinde, doğrudan yatırımlar ile dış ticaret farklı yollarla ülkelerin ekonomik
büyümeleri üzerinde uzun vadeli ve kalıcı etkileri doğurabileceği öne sürülmektedir. Dış ticaret
ekonomik büyüme üzerindeki etkisinden dolayı literatürde çokça tartışılan konu haline
gelmiştir. Bu konuda yapılan birçok çalışmaların sonucunda doğrudan yatırımların bir ülkenin
ekonomik büyümesine pozitif katkı sağladığı ispatlanmıştır. Bu bağlamda, gelişmekte olan ve
az gelişmiş ülkeler genellikle doğrudan yabancı yatırımlar çekmek adına farklı düzenleme ve
politikalar izlemektedir.
Yapılan bu tezin konusu Türkiye ile Kosova arasındaki dış ticaret ilişkisi ve Türkiye'nin
Kosova'ya yapılan doğrudan yabancı yatırımlardır. Bu bağlamda, 2001-2019 ve 2007-2019
dönemi için Kosova Cumhuriyeti Merkez Bankası ve Dünya Kalkınma Göstergeleri
Veritabanı'ndan yer alan verilerinden faydalanılmıştır.
Çalışmada, Türkiye ile Kosova arasındaki dış ticaret ilişkisi incelenmiş ve ayrıca
Türkiye'den Kosova'ya yapılan doğrudan yatırımlarına yer verilmiş ve Kosova'ya yatırım
yapan Türk yatırımcılar ile anket ve röportaj yapılmıştır. Anket uygulamasında 15 kişi yer
alırken, röportajda 5 Türk yatırımcı yer almıştır.

Abstract:
Direct investments, which are increasingly important especially for developing and less
developed countries, are of great importance for Kosovo's economy and foreign trade. In
endogenous growth models, it is suggested that direct investments and foreign trade can have
long-term and permanent effects on the economic growth of countries in different ways.
Foreign trade has become a widely discussed topic in the literature due to its impact on
economic growth. As a result of many studies on this subject, it has been proven that direct
investments contribute positively to the economic growth of a country. In this context,
developing and less developed countries generally follow different regulations and policies in
order to attract foreign direct investments.
This thesis made the subject of trade relations between Kosovo and Turkey and to
Turkey in Kosovo are foreign direct investments. In this context, the data that is used is from
the Central Bank of the Republic of Kosovo and the World Development Indicators Database
for the 2001-2019 and 2007-2019 periods.
The study examined the trade relations between Turkey and Kosovo and the direct
investments from Turkey to Kosovo has also been included.
The study examined the trade relations between Turkey and Kosovo and has also been
included to direct investments from Turkey to Kosovo. In addition, surveys and interviews
were conducted with Turkish investors investing in Kosovo. While 15 people participated in
the survey application, 5 Turkish investors attended the interview.