Uzaktan eğitimde öğretmenlerin teknoloji kullanma yetkinliklerinin incelenmesi ve bir ölçek geliştirme
Reviewing teachers' competences about technology usage at distance learning and a scale
Yazar: GÜLDANE KOCABACAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA EVRAN
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma ile uzaktan eğitimde öğretmenlerin teknoloji kullanma yetkinliklerini belirleyecek bir ölçek geliştirmek ve geliştirilen ölçek ile öğretmenlerin uzaktan eğitimde teknoloji kullanma yetkinliklerinin kişisel bilgilerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma ile öğretmenlerin uzaktan eğitimi gerçekleştirirken teknoloji kullanma yetkinliklerini arttırarak daha kaliteli, kalıcı ve eğlenceli eğitim ortamı oluşturulması istenmektedir. Araştırma nicel araştırma yönteminde nedensel araştırma modeli kullanılarak hazırlanmıştır.
Araştırmanın evrenini, 2021-2022 eğitim öğretim yılında Milli Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okullarında görev yapmakta olan öğretmenler oluşturmaktadır.  Araştırmanın örneklem grubunu ise, 2021-2022 eğitim öğretim yılında Şanlıurfa ilinin merkezinde ve ilçelerinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okullarda görev yapmakta olan öğretmenler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemi seçilirken basit seçkisiz örnekleme yöntemi kullanılmış ve araştırmanın verileri internet üzerinden toplanmıştır. Araştırmada; uzaktan eğitimde öğretmenlerin teknoloji kullanma yetkinliklerini belirlemek için literatür taraması yapılmıştır. Araştırmacı tarafından 76 madde ile 57 katılımcıyla pilot uygulama yapılmıştır. Pilot uygulamanın ardından 48 maddeli form oluşturulmuştur. 408 kişi üzerinde yapılan AFA analiziyle 4 faktörlü 24 maddeli bir yapı elde edilmiştir. Bu 4 faktör Teknoloji Kullanım Becerisi, Uzaktan Eğitim Algısı, Uzaktan Eğitim Uygulama Becerisi ve Uzaktan Eğitimde Teknik Yetkinlik olarak isimlendirilmiştir. Ölçek formunun AFA ile ortaya konulan nihai hali 365 katılımcı üzerinden DFA ile analiz edilmiş ve model doğrulanmıştır. Ölçekte AFA ve DFA analizlerininde yanında Cronbach Alfa Güvenirliği, Madde Toplam Puan Korelasyonu sonuçlarına da bakılmış ve araştırma sonuçlarına göre Uzaktan Eğitimde Öğretmenlerin Teknoloji Kullanma Yetkinlikleri Ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu görülmüştür. Geçerli ve güvenirlik analizleri yapılan ölçekte demografik değişkenler arasında anlamlı farklılık olup olmadığını gözlemlemek için Bağımsız Örneklem t testi, Mann-Whitney U-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (One Way Anova) ve Kruskal-Wallis analiz teknikleri kullanılmıştır. Yapılan analizlere göre; Uzaktan Eğitimde Öğretmenlerin Teknoloji Kullanma Yetkinlikleri Ölçeği ve alt boyutlarına göre cinsiyet, yaş, branş, lisans eğitimi süresince uzaktan eğitim teknolojileriyle ilgili ders alma, uzaktan eğitime geçiş öncesi uzaktan eğitimle ilgili hizmet içi eğitim/seminer/kursa katılma ve uzaktan eğitim uygulanırken uzaktan eğitimle ilgili hizmet içi eğitim/seminer/kursa katılma değişkenleri için anlamlı düzeyde farklılaştığı; okulun yerleşim yeri, okul türü, kıdem, ilçe, medeni durum, fakülte türü ve eğitim düzeyi arasında anlamlı düzeyde farklılaşma olmadığı saptanmıştır. Diğer taraftan, çalışma kapsamında araştırma sonuçları dikkate alınarak öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Uzaktan Eğitim, Öğretmen, Teknoloji Kullanımı, Eğitim Teknolojileri, Ölçek Geliştirme.

Abstract:
With this research it is aimed to develop a scale that determine teachers' ability to use technology and to review with this developed scale whether it is different that teachers' ability to use technology at distant learning according to their personal information. With this research it is aimed that teachers can create a fun, permanent and more qualified education environment while raising their ability to use technology. This research is prepared by using causal research model in quantitative research technique.  Research nature consists of teachers who are in active duty in public schools under The Ministry of Education. Sample groups consist of teachers who are in duty in district and central Şanlıurfa in 2021-2022 under the Ministry of Education. While choosing sample group simple random sampling method is used and research data is gathered from the internet. 
Researcher has used litearature survey with 84 question item pool and personal information form to determine teachers' abilities and competences on technology usage at distance learning. 8 items has been removed, 21 items has been changed by learned opinion from created questions and with 76 items and 57 participants pilot practice has been performed. After the pilot practice 48 itemed form has been created. With AFA analysis which is done on 408 people, 4 factored 24 itemed structure has been acquired. These 4 factors has been named as Technology Usage Ability, Distant Learning Sense, Distant Learning Practice Ability, Technical Competence at Distant Learning. Explanatory factor analysis of scale form and its end result are analyzed with 365 participants and with DFA analysis and the model is confirmed. With AFA and DFA analysis Cronbach Alfa Reliability and İtem Total Point Correlation results are looked and according to research results Scale of Teachers' abilities and competences on Technology at distant learning is valid and reliable. To observe whether there is a meaningful difference between valid and reliabiility analyzed demographic scales independent sample t test, One Way Anova, Kruskal-Wallis analysis are used. According to analyses, it is detected that between scale of teachers' abilities and competences on technology usage at distant learning and according to some subdimension gender, age, field, getting lectures about distant learning Technologies during bachelor's education, attending a course or a seminar about distant learning before distant learning and while practicing distant learning attending a course or a seminar about distant learning there is a meaningful level difference,  whereas between school's place, school type, seniority, district, marital status, faculty type, educational level there is no meaningful level difference.  On the other hand, there are suggestions for executors and researchers when the research results are considered.

Keywords: Distant Learning, Teacher, Technology Usage, Education Technologies, Scale Development