Yapıştırıcı simanlarda polimerizasyon sonrası oluşan hava kabarcıkları, çözünürlük, su emilimi ve sıkışma direncinin incelenmesi
The examination of compressive strength, water sorption, solubility and air bubbles happening after polymerization in adhesive cements
Yazar: MERAL ARSLAN MALKOÇ
Danışman: DOÇ. DR. MÜJDE SEVİMAY
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Cam iyonomer çimentoları = Glass ionomer cements ; Dental bonding = Dental bonding ; Dental cementum = Dental cementum ; Dental stres analizi = Dental stress analysis ; Dental sızma = Dental leakage ; Dental çimentolar = Dental cements ; Radyografi-dental = Radiography-dental ; Tomografi = Tomography

Özet:
Bu çalışmanın amacı; Protetik diş tedavisinde kullanılan yapıştırıcı simanlarda simantasyon sonrasında oluşan su emilimi, çözünürlük, basma dayanımını belirlemek ayrıca standart bir şekilde prepare edilmiş dişlere hazırlanan kor yapıların bu simanlar kullanılarak simantasyon işleminden sonra, simanların iç yapısında oluşan hava kabarcıklarının hacmi, alanı ve lokalizasyonlarının belirlenmesidir. Test edilecek siman materyalinin seçiminde klinikte güncel olarak kullanılan polikarboksilat (Durelon), cam iyonomer (Ketac Cem), rezin esaslı cam iyonomer (Ketac Cem Plus)ve rezin esaslı simanlar (Multilink Automix, Rely X U100, Rely X ARC, Panavia EX, Super Bond C&B, Clearfil Esthetic, BisCem,Variolink II) gibi içeriği ve polimerizasyon reaksiyonları farklı olan materyaller tercih edilmiştir.Su emilimi ve çözünürlük testi için 15 mm çap ve 1 mm yüksekliğinde teflon kalıplar hazırlanmıştır. Hazırlanan simanlar bu kalıplarda polimerize edilmiş ve daha sonra etrafındaki teflon kalıplar dikkatli bir şekilde uzaklaştırılmıştır. Çalışmada kullanılan tüm gruplar için 13'er siman örneği hazırlanmış ve toplam 143 adet siman örneği elde edilmiştir. Her bir grupta 10`ar örnek su emilimi ve çözünürlük için 3'er örnekte SEM analizi için kullanılmıştır. Örneklerin 1. ve 7.gündeki su emilimi ve çözünürlük değerleri hesaplanmıştır.Test edilecek simanların basma dayanımını değerlendirmek için 6 mm yüksekliğinde ve 4 mm çapında paslanmaz çelik silindirik kalıplar hazırlanmıştır. Tüm gruplardan 10'ar adet siman örneği hazırlanmış ve toplam 110 adet siman örneği elde edilmiştir. Materyaller sertleştikten sonra kalıptan çıkartılarak distile su içerisine konulmuştur. Distile su içerisine yerleştirilen siman örnekleri 37±10C'lik etüvde 24 saat süre ile bekletilmiştir. Daha sonra basma dayanımı testi Instron cihazı ile siman örneklerinin uzun ekseni boyunca (1.00±0.05) mm/dak hızla yapılmıştır.Hava kabarcığı değerlendirmesi için 77 adet molar diş bu çalışma için kullanılmıştır. Dişler mine sement sınırının 2 mm altından, kron kısımları açıkta kalacak şekilde kök kısımları silikon kalıp içine paralelometre ile merkezlenerek sabitlendi. Otopolimerizan akrilik karıştırılarak kalıp içine döküldü ve polimerizasyonu beklendi. Polimerizasyondan sonra dişler 11 farklı siman materyali için 7'şerli 11 gruba ayrıldı. Prepare edilmiş her bir dişten ölçü alınarak IPS e.max korlar hazırlandı ve test edilecek siman materyalleriyle üretici firma talimatlarına uygun olarak simantasyon yapıldı. Mikro CT cihazı ile her bir örnekten 18 mikron boyutunda toplam 450-500 kesit alındı ve bu kesitler Mimics programı kullanılarak 3 boyutlu modellendi. Böylece simanın içinde oluşan hava kabarcıklarının hacim ve alan değerleri hesaplandı.Öncelikle test edilen gruplar arasındaki fark olup olmadığını araştırmak için ?=0.05 güven aralığında Krusskal Vallis tek yönlü varyans analizi kullanıldı. Gruplar arasındaki farkın kaynağını araştırmak için ?=0.05 güven aralığında Benforini düzeltmeli Mann Whitney-U testi uygulandı. Ayrıca 1. gün ve 7. gün grup içi karşılaştırmalarda ?=0.05 güven aralığında Wilcoxon sıralı işaret testi yapıldı. İstatistiksel analizler Microsoft Excel 2003 ve SPSS 15 programları kullanılarak yapıldı.Testler sonucunda simanların 1. ve 7. gündeki su emilimi değerlerine göre en yüksek su emilimi değerini sırayla Ketac Cem Plus ,Ketac Cem ve Durelon göstermiştir. Simanların çözünürlüğü değerlendirildiğinde, 1. günde en yüksek çözünürlük değerleri Ketac Cem Plus ve Durelon'a aittir. 1. günde Rely X ARC, Variolink II ve BisCem çözünmemiş ağırlıklarını artırmışlardır. 7. gündeki çözünürlük değerleri incelendiğinde ise en fazla Durelon ve Ketac Cem Plus çözünmüş, Panavia EX ve Super Bond C&B dışındaki tüm rezin simanlar bünyelerinde su tutmuşlardır. Ketac Cem Plus ve Durelon için düşük basma dayanımı değerleri tespit edilirken, Ketac Cem ve rezin esaslı simanlarda daha yüksek basma dayanımı kaydedilmiştir. Super Bond C&B en yüksek basma dayanımı değerini vermiştir. Çalışmamızda hava kabarcığı miktarı alan ve hacimsel olarak en düşük Multilink Automix ve Ketac Cem Plus'ta, en yüksek ise Super Bond C&B de tespit edilmiştir.Sonuç olarak bu çalışmada klinikte en çok kullandığımız simanların bazı özellikleri değerlendirildi. Bu özellikler dışında simanın film kalınlığı, çekme dayanımı, viskozitesi, flor salınımı, antibakteriyel etkisi, pH' sı gibi pek çok özellikleri de değerlendirilebilir. Ancak şu güne kadar bütün özellikleri ideal olan bir dental siman hala geliştirilememiştir. Klinisyenler tedavi hedefleri doğrultusunda kullandıkları malzemelerin fiziksel, kimyasal ve biyolojik etkilerinin bilincinde olup buna göre malzeme seçmelidirler.Anahtar Sözcükler: Mikro CT, rezin Simanlar, su emilimi ve çözünürlük, hava kabarcığı, basma dayanımı

Abstract:
The aim of this study was to determine water sorption, solubility and compressive strength after cementation of core preparations which are prepared in standards for the teeth with prosthetically used cements and to determine the volume, area and localization of air bubbles that occurs in inner parts of these cements after cementation process. For selection of cement material which will be tested, the cements that have different contents and polymerisation types like polycarboxilated (Durelon), glass ionomer (Ketac Cem), resin based glass ionomer (Ketac Cem Plus) and resin based cements (Multilink Automix, Rely X U100, Rely X ARC, Panavia EX, Super Bond C&B, Clearfil Esthetic, BisCem,Variolink II) were prefered.For water sorption and solubulity tests, teflon molds had 15 mm diameter, 1 mm height were prepared. The prepared cements were cured in these molds and then the molds around cements were removed carefully. For all the groups used in this study, 13 cement samples were prepared and totally 143 piece of sample were gained. In every group 10 samples for water sorbtion, 3 samples for solubility were evaluated in scanning electron microscopy. The solubility and water sorption values of the samples were calculated in 1st and 7th days.To evaluate compressive strength of cements which will be tested, teflon molds cylinder samples which has 6 mm height and 4 mm diameter were prepared. 10 cement samples were prepared in all groups and totally 110 sample were gained. After the samples cured, they were taken out from the templates and put into distilled water. The cement samples which were put into distilled water were stored in etuve at 37±1°C for 24 hours. Then the pressure tests were performed.To evaluate the air bubbles, 77 molar teeth were used. The teeth were fixed from 2 mm lower border of enamel-cement line in a position of crowns were uncovered, roots were covered by using parallel meter device. The auto polymerization acrylic were poured by mixing and waited for full polymerization. After polymerization, the teeth were divided into 11 groups that each one has 7 teeth, for 11 different cement materials. By taking impression from every prepared tooth, e.max cores were prepared for IPS and cementation has been made with cement materials that will be tested. With micro CT (Sky Scan 1174, Belgium) device, totally 450-500 slices were taken from every sample in a format of 18 microns and these slices were 3D modeled by using Mimics (Belgium) program. Thus the volume and area values of air bubbles happening inside cements were calculated.Kruskal Wallis one way variance analysis were used at ?=0,005 confidence level. To search the source of differences in groups, Mann Whitney U test which was corrected by Benferonni was performed for statistical analysis. Also for comparisons at 1st and 7th days inside a group, Wilcoxon sign test were used at ?=0,005 confidence level. The statistical analyses were performed in Microsoft Excel and SPSS 15 program.Ketac Cem Plus, Ketac Cem and Durelon showed the highest water sorption values in 1st and 7th days water sorption values. When solubilities of cements were evaluated, Ketac Cem Plus and Durelon had the highest solubility value in 1st day. Rely X ARC, Variolink II and BisCem were increased their dissolved weights. When 7th day solubility values were evaluated, Durelon and Ketac Cem were solved at most, all resin cements except Panavia EX and Super Bond C&B were holded water in their structures. Low pressure resistance values were found for Ketac Cem Plus and Durelon. Higher pressure resistance values were recorded for Ketac Cem and resin based cements. Super Bond C&B showed the highest pressure resistance value. In our study, Multilink Automix and Ketac Cem Plus had the lowest air bubble area and volume whereas Super Bond C&B had the highest value.In conclusion, some specifications of cements which are used at most were evaluated in this study. Except these, other specifications can also be evaluated like viscosity, flour releasing, film thickness, pH. But, till now, there is no dental cement that has every ideal specification. Clinicians should choose materials by being conscious of chemical, physical and biological properties of them.Key Words: Micro CT, Resin Cements, Water sorption and solubility, Air bubble, Compressive strength