Tutuk afazi tanısı konmuş bireylerde ezgi görünümleri
Individuals who have been diagnosed with broca's aphasia in spoken language production process and its analysis
Yazar: HATİCE EKSİNER
Danışman: PROF. DR. GÜRSEL DURSUN ; DR. ÖĞR. ÜYESİ İPEK PINAR UZUN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Afazi = Aphasia ; Anlama problemi = Problem of understanding ; Ezgi = Melody ; Konuşma = Speech ; Ses bilim = Phonology

Özet:
Bu tez çalışmasının konusu, Türkiye'de tutuk afazi tanısı almış bireylerde sözlü dilin üretim ve çözümlenmesi aşamalarında, sesbilim temel parçalarından biri olan ezgi ve bileşenlerinin doğal konuşma ezgisi ve okuma ezgisi sürecinde nasıl işlediğinin belirlenmesidir. Bu kapsamda, afazisi tanısı almış bireylerle sağlıklı bireylerden elde edilen verilerin sesbilimsel gözlem teknikleri kullanılarak karşılaştırılması sonucu, dil ve konuşma bozuklukları alanında terapi sürecine nasıl katkı sağlayabileceği üzerinde durulması hedeflenmektedir. Tutuk afazi tanısı almış bireylerle sağlıklı kontrol grubunun sözlü dilde üretim süreçleri akustik sesbilgisel yöntemlerle çözümlenecektir. Bu anlamda, toplamda dört sözcükten oluşacak olan bildirim tümcelerinde detaylı olarak ses ve istatistiksel analizler gerçekleştirilecektir: Perde değeri, temel sıklık (F0), sesletim süresi, durak, tonlama, yoğunluk. Çalışmada, 6'sı tutuk olan hasta grubu ve 6 sağlıklı bireyden oluşan kontrol grubu yer alacaktır. Araştırma kapsamında hastalara, Gülhane Afazi Testi-2 (GAT-2) ile genel dil değerlendirmesi yapılacak, daha sonra sesbilimin temel parçalarından biri olan ezgi ve bileşenlerinin, doğal konuşma ezgisi ve okuma ezgisi süreci tutuk afazilerde nasıl işlemlendiğini belirlemek için test tümceleri okutulacaktır. Bu tümceler, profesyonel digital mikrofon kullanılarak, Audacity Ses Kayıt Programında kaydedilecek ve Praat 6.0 Ses Analizi Programında yukarıda sözü edilen (perde değeri, temel sıklık (F0), sesletim süresi, durak, tonlama, yoğunluk) parametreler çerçevesinde, sözcük tabanında açımlamaları yapılarak, her sözcüğün parametreleri Hertz (Hz) ve Desibel (dB) değerlerinde hesaplanarak analizleri Praat Ses Analizi Programında yapılacaktır. Araştırma sonucunda ulaşılması hedeflenen bulguların, tutuk afazili bireylerin konuşma ritimlerinin düzensiz olması, uzun süreli ve yineleyen duraklamalar, seslemlerin (hecelerin) uzatılmasını öngörülmesi beklenmektedir. Tutuk afazili bireylerin basit içerikli bildirimleri anlama yetilerinin, özellikle soru tümcelerinden oluşan karmaşık bildirim içeren tümceleri anlama yetilerine göre daha iyi durumda olacağı varsayımlanmaktadır.

Anahtar Sözcükler: Bürün, ezgi, Konuşma, patolojisi, sesbilim, tutuk afazi

Abstract:
The subject of this research is about individuals who have been diagnosed with Broca's aphasia in spoken language production process and its analysis. İdentification of melody, one of the components of phonology in terms of its natural spoken and reading intonation by considering their process of working is one of the major considered points in this study. Within this famework both by comparing received outputs and by using observation techniques, individuals diagnosed with aphasia and ordinary individuals, we aimed to contribute language and speech disorders in terms of their therapy period. Individuals who have been diagnosed with Broca aphasia will be analyzed by acoustic methods. Diagnosed patient's results will be compared with a control group which had been taken before. In this sense, 4 informative sentences would be presented in a written style to patients and all patients would be asked to read those sentences. All mentioned sentences would involve 4 words. Six parameters will be not only considered but also measured in this study: Pitch, F0, speech timing, pause, intonation, and intensity. In this study, 6 individuals would participate as a control group and 6 patients will be analyzed. By Gülhane aphasia Test 2(GAT-2) general language analyses will be take place. Later, in one hand both tune and its components (considering time) in natural speech, and on the other hand reading timing will be measured in Broca aphasia patients. In sentence reading Shune digital microphone will be used and all will be recorded by Audacity speech record programme. Then, by Praat Sound Analysis would be made and Textgrid system will be used for word annotation analysis. In all parameters, Hertz (Hz) and Decibel (dB) evaluation will be practiced. All data which have put in Praat 6.0 sound analysis programme will be analyzed Not only for measuring Hz & dB.At the end of this study, irregular rhythm, long or repeated pauses and prolonging syllables are predicted to be encountered. Furthermore, simple sentences are supposed to be more understandable than complicated ones in individuals who have Broca aphasia.

Keywords: speech pathology, aphasia, phonology, prosody, intonation