Gazi Hastanesi Geriatri Bölümünde enteral nutrisyonel destek  başlanan hastalarda sağ kalımı etkileyen faktörler
Factors affecting survival in patients receiving enteralnutritional support in the department of Geriatric mMedicine at Gazi University Hospital
Yazar: TUĞBA ÖNDER
Danışman: PROF. DR. BERNA GÖKER
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Enteral beslenme = Enteral nutrition ; Geriatri = Geriatrics ; Malnütrisyon = Malnutrition ; Mortalite = Mortality ; Sağkalım = Survival ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Giriş ve Amaç:
Malnütrisyon, normal dışı gıda alımı veya artmış katabolik yıkıma bağlı olarak
vücut kompozisyonunda bozulma olması ve buna ikincil fiziksel ve mental
fonksiyonların gerilemesi, organ fonksiyonlarının bozulması ve immun yetersizlik
gelişmesi sonucunda morbidite ve mortalitenin arttığı durum olarak
tanımlanabilir.
Malnutrisyon prevelansı ileri yaşlarda artmakta ve kronik hastalıklara yüksek
oranda eşlik etmektedir.Bu sebeplerle önemli bir halk sağlığı sorunu olarak
karşımıza çıkmaktadır.
Hızlandırılmış yaşlanma sürecinin neden olduğu yetersiz beslenme riskini
azaltmak ,yaşlılarda iyi yaşam kalitesini korumak ve mortaliteyi azaltmak için
yaygın olan ve kötü klinik sonuçlara sebep olan malnütrisyonun erken dönemde
saptanması ve tedavisinin planlanması çok büyük önem arz etmektedir.
Malnutrisyonun önlenmesinde ve tedavisinde kullanılan yöntemlerden biri olan
enteral destek ürünleri 1970'lerden bu yana klinik uygulamada kullanılmaktadır.
Çalışmanın amacı Eylül 2016–Şubat 2019 tarihleri arasında Gazi Üniversitesi Tıp
Fakültesi Hastanesi Geriatri Bölümünde enteral beslenme desteği başlanan
hastaların klinik özellikleri, laboratuvar parametreleri, sosyodemografik
özellikleri, hastanemiz geriatri bölümünde rutin olarak yapılan kapsamlı geriatrik
değerlendirme testleri ve enteral nutrisyonel destek sürelerinin hastaların sağ
kalımı üzerine olan etkisini irdelemektir.
11
Materyal Metod:
Retrospektif kesitsel tanımlayıcı bir çalışma olarak planlanan bu çalışmaya
Eylül2016 - Şubat 2019 tarihleri arasında Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi
Geriatri Bölümünde enteral nutrisyonel destek başlanan hastalar dahil edildi. Her
hastanın enteral beslenme desteği başlandığı zamanda mevcut klinik özellikleri,
laboratuvar parametreleri , mevcut hastalıkları, kullandıkları ilaç sayıları,
demografik özellikleri, hastanemiz geriatri bölümünde ayaktan veya yatarak
takip edilen hastalara rutin olarak yapılan kapsamlı geriatrik testleri ( günlük
yaşam aktiviteleri, kognitif duygudurum ve beslenme durum değerlendirme
testleri) elde edildi. Hastaların beslenme desteği kullanma süreleri , yaşamını
yitiren hastaların beslenme desteği başlanmasından itibaren ölüme kadar geçen
süreleri, yaşayan hastaların ise survi süreleri kayıt edildi. Enteral nutrisyon
desteğinin ve diğer parametrelerin hastaların sağ kalım sürelerine etkisi ve
mortaliteyle ilişkisi incelendi.
Bulgular:
Toplam 339 hasta değerlendirmeye alındı. Hastaların 128 'i (% 37,8 ) erkek, 211
'i (% 62,2 ) kadındı. Yaş ortalamaları 80,3 ± 7,0 idi. 321 ( %94,7) hastaya ONS
verilmiş, 18 (%5,3) hastaya ise PEG ile beslenme yapılmıştı. Çalışmaya dahil
edilen 339 hastanın 116'sının ( %34,2) vefat ettiği, 223 'inin (%65,8) ise halen
yaşamını sürdürdüğü tespit edildi. PEG ile beslenenlerde ortanca yaşam süresi 12
ay±2,9(6,2-17,7) olarak bulundu. Eşlik eden en sık görülen iki hastalık ise
hipertansiyon(% 81,1 ) ve akciğer hastalıkları (%39,2) idi. Hastaların MNA-SF
ortanca değeri 8,0 (1-14) idi. Minimum 1 puan,maximum 14 puan alan hasta
vardı. MNA-SF değerlerinden yüksek puan alan hastaların bir kısmına da değişen
yaşam şartları sebebiyle yakın zamanda malnutrisyon riski olabileceği göz önünde
bulundurularak EN başlandığı görüldü.
İstatistiksel analizler sonucunda, cinsiyet , yaş, beslenme desteğinin türü(ONSPEG), LDH , EGYA ve enteral beslenmenin sağ kalım üzerine etkisi istatistiksel
olarak anlamlı bulundu. Erkeklerin ölüm riski kadınlara göre 2.4 kat daha fazla, 
12
85 yaş üzerindeki kişilerin ölüm riski 65-74 yaş arasına göre 5.5 kat daha fazla, 75-
84 yaş üzerindeki kişilerin ölüm riski 65-74 yaş arasına göre 2.96 kat daha fazla
bulundu. LDH 1 U/L arttıkça ölüm riskinin 1.01 kat arttığı, EGYA puanı 1 birim
azaldıkça ölüm riskinin 1.28 kat arttığı görüldü.Enteral beslenme süresinin 1 ay
azalması ile 5. Ayda ölüm riski 1.215 kat ve 10. Ayda ölüm riski 1.171 kat
artmaktadır. Çalışmamızda PEG ile beslenen hastaların sağ kalım süresi, ONS ile
beslenenlere göre istatistiksel açıdan anlamlı olarak düşük bulundu. PEG ile
beslenenlerde ortanca yaşam süresi 12 ay±2,9(6,2-17,7) olarak tespit edildi.
Sonuç:
Çalışmamızda, enteral beslenme desteği alan geriatrik hastaların sağ kalımına
etki eden faktörler incelendi. PEG ile beslenen hastaların sağ kalım süresi, ONS ile
beslenenlere göre istatistiksel açıdan anlamlı olarak düşük tespit edildi. Tüm
hastalarda ve ONS ile beslenen grupta cinsiyet, yaş, LDH, EGYA ve enteral
beslenmenin sağ kalım üzerine etkisi istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Erkek
cinsiyette olmak, ileri yaş, LDH yüksekliği, EGYA puanının düşük olması sağ kalım
üzerine negatif yönde etkili bulundu. Enteral beslenmenin ise sağ kalım üzerine
olumlu yönde etki ettiği, fakat bu etkinin zaman ilerledikçe azaldığı görüldü. Sağ
kalım üzerine istatiksel olarak anlamlı çıkan verilerin sağ kalımı öngörmede
prognostik faktör olarak kullanılabileceğini, fakat daha ayrıntılı ve geniş kapsamlı
çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünmekteyiz.
Anahtar kelimeler: Malnutrisyon, geriatrik hastalar, enteral nutrisyonel destek,
mortalite

Abstract:
Malnutrition is an under/overnutrition state or caused by increased catabolic
stress due to acute or chronic diseases resulting in abnormal body composition,
inadequate physical and mental functions, organ system abnormalities, immune
deprivation, increased morbidity, and mortality.
The prevalence of malnutrition increases in older ages and is associated with a
high rate of chronic diseases. For these reasons, it is an important public health
problem.
 Early detection and treatment of malnutrition, which is common and leading
to poor clinical outcomes, is crucial to reduce the risk of malnutrition caused by
accelerated aging, to maintain a good quality of life and reduce mortality in the
elderly. Enteral support products, one of the methods used in the prevention and
treatment of malnutrition, have been used in clinical practice since the 1970s.
In this retrospective study, we aimed to investigate the effects of clinical
characteristics, laboratory parameters, sociodemographic characteristics,
comprehensive geriatric tests and duration of enteral nutritional support on the
mortality of patients who were admitted to the Geriatric Department at Gazi
University Hospital between September 2016 and February 2019 and were given
nutritional support.
14
Material and Methods:
This study was designed as a descriptive retrospective cross-sectional research to
investigate the effect of enteral nutritional support on mortality in patients
admitted to the Geriatric Department at Gazi University Hospital between
September 2016 and February 2019. Clinical characteristics, laboratory
parameters, concomitant diseases, number of drugs used, the demographic
characteristics of each patient at the time of initiation of enteral nutrition
support, as well as comprehensive geriatric tests (daily living activities, cognitive,
mood, and nutritional status evaluation tests) performed routinely in outpatient
or inpatient areobtained from medical records. The duration of the use of
nutritional support of the patients, the duration from the start of nutritional
support to death, and the survival time of the surviving patients were recorded.
The effects of clinical and laboratory parameters on survival time and
relationship with mortality were investigated.
Results:
 A total of 339 patients were evaluated. 128 (37.8%) of the patients were
male and 211 (62.2%) were female. The mean age was 80.3 ± 7.0 years. ONS was
given to 321 (94.7%) patients and 18 (5.3%) patients were given via PEG tubes.
116 (34.2%) of the 339 patients included in the study were dead, and 223
(65.8%) were still alive. Median survival was 12 months ± 2.9 (6.2-17.7) in those
fed with PEG. The two most common diseases were hypertension (81.1%) and
lung disease (39.2%). The mean MNA-SF value of the patients was 8.1 ±
2.9,minimum score was 1 and maximum score was 14 points. Some of the
patients with high MNA-SF scores were also started on EN because of the risk of
malnutrition due to changing living conditions.
15
In the final analysis, gender, age, LDH, EGYA , type of nutritional supplement
(ONS-PEG), enteral feeding time were found to be statistically significant on
survival.The risk of death for men was 2.4 times higher than for women, the risk
of death for those over 85 years was 5.5 times higher than for those aged 65-74,
and the risk of death for those over 75-84 years was 2.96 times higher than for
those aged 65-74.It was seen that the risk of death increased 1.01 times as LDH
increased by 1U/L and the risk of death increased 1.28 times as the EGYA score
decreased by 1 unit. With the reduction of enteral feeding period by 1 month,
the risk of death in the 5th month increases by 1.215 times and the risk of death
in the 10th month by 1.171 times. In our study, the survival time of patients fed
PEG was statistically significantly lower than those fed with ONS. The median
survival of those fed with PEG was 12 months ± 2.9 (6.2-17.7).
Conclusion:
In our study, the factors affecting the survival of geriatric patients who received
enteral nutritional support were examined. The survival time of patients fed with
PEG was statistically significantly lower than those fed with ONS. The effect of
gender, age, LDH, EGYA and enteral nutrition on survival was statistically
significant in all patients and in the ONS-fed group. Being male, older age, high
LDH, and low EGYA score were found to have a negative effect on survival.
Enteral nutrition was observed to have a positive effect on survival, but this
effect decreased as time went on. We think that statistically significant data on
survival can be used as a prognostic factor in predicting survival, but more
detailed and comprehensive studies are needed.
Keywords: Malnutrition, geriatrics, enteral nütrisyon (EN), mortality