Afet ve acil durumlarda gönüllü katılımcıların görüşlerinin incelenmesi Karaman örneği
Investigation of the opinions of volunteer participants in disasters and emergencies Karaman case
Yazar: KUDRET FİGEN ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. TAHİR DAĞCI
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Afet yönetimi = Disaster management ; Kurumsal gönüllülük = Corporate volunteering ; Sağlık yönetimi = Health management

Özet:
Bu çalışma, Karaman ilindeki afet gönüllülerinin demografik özelliklerini ve motivasyonlarını araştırarak afet ve acil durum müdahale faaliyetlerindeki temel bulgulara ışık tutmaya odaklanmıştır. Gerçekleştirilen anketle, afet yönetiminde yaygın olan geleneksel cinsiyet rollerini yansıtan, çoğunluğu erkek (%61,80) 178 gönüllüden veri toplanmıştır. Gönüllülerin çoğu 25-34 ve 35-44 yaş aralığındadır ve AFAD gönüllüleri için asgari 15 yaş şartını karşılamaktadır; bu da gönüllülüğe genç ve proaktif bir katılım olduğunu göstermektedir. Mesleki olarak, memurlar en büyük grubu (%41,57) oluştururken, muhtemelen toplumsal normlardan etkilenen ev kadınları en küçük grubu (%2,81) temsil etmektedir. Karaman'ın endüstriyel genişlemesini yansıtan çeşitli meslek grupları önemli ölçüde (%29,78) katkıda bulunmuştur. İşyerlerinde kamu sektörü ağırlıktadır (%52,81) ve bu da afet müdahalesine devletin katılımını vurgularken, özel sektör ve serbest meslek sektörlerinde daha dengeli katılım oranları gözlemlenmiştir. Gönüllülerin yaklaşık %39,89'u afet eğitimini tamamlamış, %29,21'i ise bir afet yaşamıştır. Yaklaşık %42,70'i afet müdahale faaliyetlerinde bulunmuş, ortalama gönüllü hizmet süresi 3,18 yıl olup 24 yıla kadar çıkmıştır. Yaş ve eğitim seviyeleri gönüllü motivasyonu ile ilişkilidir; özellikle özsaygı, kariyer gelişimi ve koruyucu/reaktif tepkilerde daha yüksek puanlar artan yaş ve eğitim seviyeleri ile ilişkilidir. Cinsiyet ve medeni durum genel ölçek puanları üzerinde çok az etki göstermiştir, ancak evli bireyler biraz daha yüksek puan alma eğilimindedir. Afetle ilgili sorulara verilen yanıtlar eğitim, maruziyet veya müdahale faaliyetlerine katılım açısından önemli bir farklılık göstermemiştir. Özetle, bu çalışma yaş, meslek ve işyeri dinamikleri gibi demografik faktörlerin Karaman ilindeki afet gönüllülerinin katılım ve motivasyonlarını nasıl etkilediğinin altını çizmiştir. Bu bulgular, bölgedeki afete hazırlık ve müdahale çabalarını geliştirmek için özel stratejilere duyulan ihtiyacı vurgulamaktadır.

Abstract:
This study focused on investigating the demographic characteristics and motivations of disaster volunteers in Karaman province, shedding light on key findings in disaster and emergency response activities. The survey, gathered data from 178 volunteers, predominantly male (61,80%), which mirrors traditional gender roles prevalent in disaster management. Most volunteers fell within the 25-34 and 35-44 age brackets, meeting the minimum age requirement of 15 years for AFAD volunteers, indicating a youthful and proactive engagement in volunteering. Occupationally, civil servants constituted the largest group (41,57%), whereas housewives represented the smallest (2,81%), likely influenced by societal norms. Various occupational groups contributed significantly (29,78%), reflecting Karaman's industrial expansion. The public sector predominated workplaces (52,81%), highlighting governmental involvement in disaster response, with more balanced participation rates observed in the private and self-employment sectors. Approximately 39,89% of volunteers had completed disaster training, and 29.,21% had experienced a disaster. About 42,70% engaged in disaster response activities, with an average volunteer service duration of 3,18 years, reaching up to 24 years. Age and education levels correlated with volunteer motivation, notably in self-esteem, career development, and protective/reactive responses, where higher scores correlated with increasing age and education levels. Gender and marital status showed minimal impact on overall scale scores, though married individuals tended to score slightly higher. Responses to disaster-related questions did not significantly differ based on education, exposure, or participation in response activities. In summary, the study underscored how demographic factors such as age, occupation, and workplace dynamics influence participation and motivations among disaster volunteers in Karaman province. These findings highlight the need for tailored strategies to enhance disaster preparedness and response efforts in the region.