Mültecilerin yaşadığı iletişim engellerinin bütünleşme sürecine etkisi
Communication barriers experienced by refugees effect on integration process
Yazar: FATMA ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. AYHAN ERDEM
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Görsel İletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bütünleşme = Integration ; Göçler = Migrations ; Kültürleşme = Acculturation ; Mülteciler = Refugees ; Suriyeliler = Syrians ; Uluslararası göç = International migration ; Uyum süreci = Adaptation process ; Zorunlu göç = Forced emigration

Özet:
Son otuz yılda Orta Doğuda sayısız çatışma ve iç karışıklık meydana gelmiştir. Bu kaotik ortam
çeşitli göç hareketlerine sebep olmuştur. Suriye göçü bu hareketlerden biridir. Bilindiği üzere Suriye'de
yaşanan iç savaş sonucunda bu ülkeden dünyanın birçok ülkesine göçler başlamıştır. Göçmenler vardıkları
ülkede; kültürel yapıya, sosyal hayata ve ekonomiye katılmakta çoğu zaman güçlük çekmektedir. Bu
zorlukları ortadan kaldırmak için entegrasyon çalışmaları gereklidir. Entegrasyonu, geçmiş göç yasa ve
kavramları ile açıklamak neredeyse imkansızdır. Günümüz göç olgusunu açıklarken birey düzeyinde
analizlere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu anlamda çalışmada John Widdup Berry'nin kültürleşme modeline yer
verilmiş olup, göçmenler için en doğru görülen bütünleşme boyutu üzerinde durulmuştur. Göçmenlerin
bütünleşme sürecinde bir engel teşkil eden iletişim engeli irdelenmiştir. Hayatın her alanında gerekli olan
iletişim kavramı göçmenlerle sağlıklı iletişim kurmak açısından hayati öneme sahiptir. Göçmen
entegrasyonunu sağlamada, göçmenlerin iletişim engellerini belirlemek önem arz eden bir konudur.
Göçmenlerin hangi iletişim engeline ne düzeyde maruz kaldığını ortaya çıkarmak ve bunun kültürleşme
yönelimlerinden bütünleşme boyutunu ne düzeyde etkilediğini ortaya koymak gerekmektedir. Bu çalışma
ile göç literatürüne ait kavram ve kuramlar açıklanmış, göçmenlerin iletişim engelleri belirlenmiş ve
bütünleşme yönelimine etkileri ortaya konmuştur. Çalışmada 2011 Suriye iç savaşından kaçarak zorunlu
olarak Türkiye'ye yerleşen göçmenlere anket yöntemi ile sorular yöneltilmiş ve bilimsel bulgular elde
edilmiştir. Çalışmadan elde edilen verilere göre göçmenler iletişim engeli yaşadığında ekonomiye katılımda
zorlanmaktadır. Çalışmadan elde edilen bir diğer çıkarım ise katılımcıların göçmen statüsnden kaynaklı
iletişim engeli yaşadığıdır.

Anahtar Kelimeler: göç, göçmen, entegrasyon, iletişim, kültürleşme.

Abstract:
Over the past thirty years, the Middle East has seen several wars and political upheavals. Numerous
migration movements have been sparked by this chaotic atmosphere. Migration from Syria to Turkey is
one of these movements. As it is known, as a result of the civil war in Syria, migration movements started
from this country to many countries of the world. Immigrants often had difficulties in participating in the
cultural structure, social life and economy in the country they come from. Integration studies are necessary
to eliminate these difficulties. Therefore, it is almost impossible to explain only integration in terms of
immigration laws and concepts in the past. When explaining today's migration phenomenon, analyses at
the individual level are needed. In this sense, the acculturation model of John Widdup Berry was discussed
in this study and the most accurate integration dimension for immigrants was tried to be emphasized. With
the study, the communication barrier, which is an obstacle in the integration process of immigrants, has
been examined. The concept of communication, which is necessary in all areas of life, is of vital importance
in establishing correct communication with immigrants. Identifying the communication barriers of
immigrants is an important issue in ensuring immigrant integration. It is necessary to reveal what
communication barriers immigrants are exposed to and to what extent this affects the integration dimension,
which is one of the acculturation orientations. In this study, the concepts and theories of the migration
literature were explained, the communication barriers of the immigrants were determined and their effects
on the integration orientation were revealed. In the study, questions were asked to the immigrants who
settled in Turkey by fleeing from the 2011 Syrian civil war for compulsory reasons, and scientific findings
were obtained. According to the data obtained from the research, immigrants have difficulty in participating
in the economy when they experience communication barriers. Another conclusion drawn from this study
was that the participants' immigration status was one of the key factors determining the communication barrier.

Keywords: migration, immigrant, integration, communication, acculturation.