Şişe kültüründe enoki mantarı (Flammulina velutipes) yetiştiriciliğinde pirinanın substrat malzemesi olarak kullanım olanaklarının belirlenmesi
Determination of usage possibilities of olive pomace as substrate material in the cultivation of enoki mushroom (Flammulina velutipes) in bottle culture
Yazar: BURAK BAYBAŞ
Danışman: DOÇ. DR. BEYHAN KİBAR
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Kalite = Quality ; Kültür mantarları = Mushrooms ; Pirina = Olive pomace ; Substrat = Substrate ; Verim = Yield ; Yetiştirme = Training

Özet:
Bu çalışma, şişe kültüründe enoki mantarı (Flammulina velutipes) yetiştiriciliğinde pirinanın yetiştirme ortamı (substrat) olarak kullanım olanaklarının belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada 2 adet F. velutipes izolatı (FV008-Güney Kore Orijinli Beyaz İzolat ve FV010- Çin Orijinli Sarı İzolat) kullanılmıştır. Çalışmada ana materyal olarak kullanılan kayın talaşı (KT) ve pirina (P) ile katkı materyali olarak kullanılan pirinç kepeğinin (PK) farklı oranlarından hazırlanan 10 adet yetiştirme ortamı ele alınmıştır. Yetiştirme ortamlarının misel gelişimi, verim ve mantar kalitesine etkilerini belirlemek amacıyla 15 özellik incelenmiştir. Araştırma bulgularına göre yetiştirme ortamları arasında incelenen özellikler yönünden önemli farklılıkların olduğu tespit edilmiştir. FV008 izolatında verim ve biyolojik etkinlik değerleri sırasıyla 79.41-127.72 g/kg ve %19.29-27.37, FV010 izolatında ise 79.54-198.12 g/kg ve %18.68-48.12 arasında değişiklik göstermiştir. Pirinanın F. velutipes mantar türünün üretimi için yetiştirme ortamı olarak kullanılabileceği belirlenmiştir. FV008 izolatında 7 (10KT+20PK+70P) ve 8 (20PK+80P) nolu yetiştirme ortamlarının, FV010 izolatında ise 1 (70KT+20PK+10P) ve 2 (60KT+20PK+20P) nolu yetiştirme ortamlarının verim yönünden daha iyi sonuçlar verdiği ve yetiştiricilik için önerilebileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This study was carried out to determine the usage possibilities of olive pomace as growing medium (substrate) for cultivation of enoki mushroom (Flammulina velutipes) in bottle culture. Two F. velutipes isolates (FV008-white isolate originating from South Korea and FV010-yellow isolate originating from China) were used in the study. In the study, 10 substrates prepared from different ratios of beech sawdust (BS) and olive pomace (OP) used as main material and rice bran (RB) used as an additive material were discussed. To determine the effects of substrates on mycelial growth, yield, and mushroom quality, 15 properties were examined. According to the research findings, it was determined that there are significant differences among the substrates in terms of examined properties. Yield and biological efficiency values in FV008 isolate varied between 79.41-127.72 g/kg and 19.29-27.37%, respectively, and between 79.54-198.12 g/kg and 18.68-48.12% in FV010 isolate. It was determined that olive pomace can be used as substrate for cultivation of F. velutipes. It was concluded that substrates numbered 7 (10BS+20RB+70OP) and 8 (20RB+80OP) for FV008 isolate and substrates numbered 1 (70BS+20RB+10OP) and 2 (60BS+20RB+20OP) for FV010 isolate gave better results in terms of yield and could be recommended for cultivation.