Havayolu taşımacılığında yeşil imajın satın alma niyetine etkisi üzerine bir araştırma
A research on the effect of green image on purchase intention in air transportation
Yazar: NEŞEGÜL ZUNGUR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GAMZE ORHAN ; DR. ÖĞR. ÜYESİ MAHMUT BAKIR
Eskişehir Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Havacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Havacılık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sivil Havacılık = Civil Aviation
Dizin: Sivil havacılık = Civil aviation ; Sürdürülebilirlik = Sustainability

Özet:
Çevre kirliliği canlıların ve gelecek nesillerin yaşamını tehdit etmektedir. Bu sebeple toplumun farkındalığı artıp satın alma niyetleri değişmiştir. Toplumun değişen satın alma niyetleriyle birlikte havayolu şirketleri de çevreye verdikleri zararı azaltmak için çözüm arayışına girerek stratejilerini yeşile yönlendirmeye başlamışlardır. Çalışmada çevre bilinci ve algılanan tüketici etkinliğinin yeşil satın alma niyeti üzerindeki etkisi araştırılmaktadır. Ayrıca araştırmada çevre bilinci ve algılanan tüketici etkinliğinin yeşil satın alma niyeti üzerindeki etkisinde yeşil imajın aracılık rolü ve fiyat algısı ile kolektivizmin düzenleyicilik rolleri de araştırılmıştır. Aynı zamanda değişkenlere ilişkin tüketici davranışlarının demografik özelliklere göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Analiz yöntemi olarak 'yapısal eşitlik modellemesi' kullanılan araştırmada, 415 havayolu yolcusuna Erzurum Havalimanı'nda yüz yüze anket uygulanmış ve veriler toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizleri sonucunda; araştırmadaki değişkenlerin demografik özelliklere göre bazı farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Çalışmada çevre bilinci ve algılanan tüketici etkinliğinin yeşil satın alma niyeti üzerinde pozitif ve anlamlı ilişkisi olduğu yeşil imajın ise pozitif yönde kısmi aracılık etkisi gösterdiği; fiyat algısı ve kolektivizmin yeşil satın alma niyeti üzerinde pozitif ve anlamlı ilişkisinin olduğu ancak çevre bilinci ve algılanan tüketici etkinliği ile birlikte değerlendirildiğinde herhangi bir düzenleyicilik etkisi göstermedikleri tespit edilmiştir. Çalışma havayolu şirketlerinin yolcuların yeşil satın alma niyetlerini etkileyen unsurları gözlemleyebilmeleri için önemli olacaktır. Böylece çalışmanın şirketlerin daha çevreci ve yeşil imaj sahibi işletmeler olabilmesi yolunda katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Environmental pollution threatens the lives of living beings and future generations. For this reason, public awareness has grown and purchasing intentions have shifted. Due to the shifting consumer preferences, airlines are searching for ways to lessen the environmental harm they produce and are focusing more of their marketing efforts on going green. The study investigates the effect of environmental awareness and perceived consumer effectiveness on green purchasing intention. In addition, the mediating role of green image and moderating roles of price perception and collectivism in the effect of environmental awareness and perceived consumer effectiveness on green purchasing intention were also investigated in the study. Simultaneously, it was investigated whether consumer behavior regarding the variables differed according to demographic characteristics. Data was gathered for the study by administering a survey to 415 airline passengers at Erzurum Airport, using "structural equation modeling" as the analysis method. After the data were statistically analyzed, it was found that there were some disparities between the study's variables based on demographic factors.In the study, environmental awareness and perceived consumer effectiveness have a positive and significant relationship on green purchasing intention, and green image has a positive partial mediating effect; It has been determined that price perception and collectivism have a positive and significant relationship on green purchasing intention, but when evaluated together with environmental awareness and perceived consumer effectiveness, they don't show any moderating effect.The study will be crucial for airline companies to monitor the factors affecting passengers' green purchasing intentions. Therefore, it is thought that the study will contribute to companies becoming more environmentally friendly and having a green image.