Yozgat şartlarında farklı azot dozlarının bazı kenevir genotiplerinin (Cannabis sativa var. sativa) verim ve kalite özelliklerine etkileri
Effects of different nitrogen doses on yield and quality traits of some hemp (Cannabis sativa var. sativa) genotypes i̇n Yozgat conditions
Yazar: ALPARSLAN RÜŞTÜ ÖZÜK
Danışman: PROF. DR. GÜNGÖR YILMAZ
Yozgat Bozok Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Azot = Nitrogen ; Azot dozu = Nitrogen dose ; Bitki lifleri = Plant fibers ; Gübreleme = Fertilization ; Kenevir = Hemp

Özet:
Bu çalışmada, Yozgat ekolojisinde beş farklı azot (N) dozunun (0, 8, 12, 16 ve 20 kg/da) iki farklı kenevir genotipinde (Narlısaray ve Futura 75) verim ve kaliteye etkileri incelenmiştir. Çalışma, 2021 yılında Yozgat Bozok Üniversitesi, Kenevir Araştırma Enstitüsü uygulama alanında yürütülmüştür. Çalışma, tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Genotipler ana parsellere, azot dozları ise alt parsellere yerleştirilmiştir. Çalışmada incelenen parametrelerde iki genotipin ortalama değerleri bakımından bitki boyu 112,3-187,9 cm, teknik sap uzunluğu 94,9-150,4 cm, sap çapı 4,96-8,69 mm, biyokütle verimi 851,5-2239 kg/da, kuru sap verimi 305-995 kg/da, lif oranı %23,98-28,16, lif verimi 81,33-231 kg/da, kıtık oranı %71,83-76,01, kıtık verimi 223,3-763,3 kg/da, bin tohum ağırlığı 17,46-17,88 g, tohum verimi 64,5-121 kg/da, yağ oranı %30,21-31,31 ve yağ verimi 19,31-37,77 kg/da arasında değişmiştir. İncelenen tüm parametrelerde elde edilen değerler azot dozunun artmasıyla beraber artış göstermiştir. Yozgat koşullarında her iki genotip için tohum üretimi bakımından dekara 12 kg/da, lif üretimi için Narlısaray genotipi için 12 kg/da, Futura 75 çeşidi için 16 kg/da azotlu gübreleme yapılmasının uygun olacağı görülmektedir.

Abstract:
In this study, the effects of five different nitrogen (N) doses (0, 8, 12, 16 and 20 kg/da) on yield and quality in two different cannabis genotypes (Narlısaray and Futura 75) were investigated in Yozgat ecology. The study was carried out in Yozgat Bozok University, Hemp Research Institute application area in 2021. The study was carried out in randomized blocks according to the split plot design with 3 replications. Genotypes were placed in main plots and nitrogen doses were placed in subplots. In terms of the average values of the two genotypes for the parameters examined in the study, plant height was 112.3-187.9 cm, technical stem length was 94.9-150.4 cm, stem diameter was 4.96-8.69 mm, biomass yield was 851.5-2239 kg/da, dry straw yield was 305-995 kg/da, fiber rate was %23.98-28.16, fiber yield was 81.33-231 kg/da, tow rate was %71.83-76.01, tow yield was 223,3-763.3 kg/da, thousand seed weight was 17.46-17.88 g, seed yield was 64.5-121 kg/da, oil rate was %30.21-31.31 and oil yield was 19,31-37,77 kg/da. The values obtained in all parameters examined increased with the increase of nitrogen dose. For both genotypes in Yozgat conditions, 12 kg/da nitrogen fertilization for seed production, 12 kg/da nitrogen fertilization for Narlısaray genotype and 16 kg/da nitrogen fertilization for Futura 75 variety seems to be appropriate for fiber production.