Normal,  fazla kilolu ve obez kadın hastalarda ortalama trombosit hacmi, trombosit sayısı, ayak bileği-kol indeksi, insülin direnci ilişkisi ve koroner arter hastalığı risk değerlendirmesi
Coronary artery disease risk assessment and mean thrombocyte volume, number of thrombocyte, ankle-arm index, and insulin resistance relationship in normal, overweighed and obese female patients
Yazar: HANDAN DAL
Danışman: PROF. DR. KAMİLE MARAKOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Ayak bileği = Ankle ; Kadınlar = Women ; Kan trombositleri = Blood platelets ; Koroner arter hastalığı = Coronary artery disease ; Koroner hastalık = Coronary disease ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Obezite = Obesity ; Risk faktörleri = Risk factors ; Trombosit sayısı = Platelet count ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Amaç: Bu çalışmada normal,  fazla kilolu ve obez kadın hastalarda ortalama trombosit hacmi, trombosit sayısı, ayak bileği-kol indeksi, insülin direnci ve koroner arter hastalığı risk değerlendirmesine bakarak MPV'nin metabolik sendromda ön belirteç olup olamayacağının belirlenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı Periyodik Muayene Polikliniği'ne başvuran 20-45 yaş arası arasında 90 VKİ<25kg/m² olan kadın hasta, 90 VKİ≥25kg/m² olan kadın hasta alındı. Hastaların ABİ değeri ölçüldü. Katılanların 22 sorudan oluşan anket formu dolduruldu. Katılımcılarda alınan kanlardan lipit paneli, insülin, glukoz ve hemogram düzeyi çalışıldı. Sonuçlardan HOMA indeksi ve Framingham Risk skoru hesaplandı.
Bulgular: VKİ≥25kg/m² olan grubun MPV düzeyi (8,21±1,30), VKİ<25kg/m² olan grubun MPV düzeyine göre (7,66±0,90) istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde yüksekti (p=0,001). VKİ≥25kg/m² olan grubun HOMA indeksi VKİ<25kg/m² olan gruba göre anlamlı derecede yüksekti (p<0,001). VKİ≥25kg/m²  olan grubun platelet düzeyleri ortalaması 280,71±63,42 VKİ<25kg/m² olan grubun platelet düzeyleri ortalaması 275,14±63,01 olup istatistiksel açıdan iki grup arasında anlamlı farklılık yoktu (p=0,555). Metabolik sendromu olan (n=43) bireyin MPV düzeyi ortalaması 8,81±1,19, metabolik sendromu olmayan (n=137) bireyin MPV düzeyi ortalaması 7,65±0,95 olup metabolik sendromu olan grubun MPV düzeyi istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti (p<0,001). Metabolik sendromu olan grubun HOMA düzeyi, metabolik sendromu olmayan gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti (p<0,001). MPV düzeyi ile trigliserit düzeyi arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı korelasyon bulundu (r=0,228 p=0,002). MPV düzeyi ile HDL düzeyi arasında düşük düzeyde negatif yönde anlamlı korelasyon bulundu (r=-0,186 p=0,012). ABİ<0,9 olan bireyler ile ABİ≥0,9 olan bireylerin Framingham Risk Skorunu arasında anlamlı bir fark yoktu. Metabolik sendromu olan ve olmayan bireylerin Framingham Risk Skorunu arasında anlamlı bir fark yoktu.
Sonuç: Metabolik sendrom tüm dünyada ve ülkemizde ciddi bir sağlık sorunudur. Metabolik sendromun erken tanısı oluşacak birçok hastalığın önlenmesinde önemlidir. MPV ile Framingham Risk Skoru, PAH arasında ilişki bulamasakta; MVP ile VKİ, bel çevresi, HOMA indeksi, HDL, Trigliserit arasında korelasyon olduğunu göstererek metabolik sendromda MPV nin bir ön belirteç olabileceği ve MPV düzeyinin mortalite açısından terapatik hedef olabileceği görüşündeyiz. İnsülin direnci tahmininde MPV nin yapılacak başka çalışmalar ışığında daha da önem kazanacağını düşünmekteyiz.
Anahtar kelimeler: HOMA indeksi, Metabolik Sendrom, MPV, Periferik arter hastalığı

Abstract:
Objective: By examining the mean thrombocyte volume, number of thrombocyte, ankle-arm index, insulin resistance, and coronary artery disease risk in normal, overweighed and obese women, it was aimed to determine if MPV can be a preliminary indicator for metabolic syndrome. 
Material and Method: In this study, 20-45 year-old 90 normal-weighed (BMI<25kg/m²), 90 overweighed (25≤BMI<30kg/m²) and obese (BMI≥30kg/m²) female patients, who applied to Periodical Examination Polyclinic of Family Medicine Department of Faculty of Medicine of Selçuk University were involved. AAI indices of patients were measured. 22-item questionnaire was conducted. Lipid panel, insulin, glucose and hemogram analyses of the bloods taken from participants were performed. By using the results, HOMA index and Framingham Risk score were calculated.
Findings: MPV level (8.21±1.30) of BMI≥25kg/m² group (n=90) was statistically significantly higher than MPV level (7.66±0.90) of BMI<25kg/m² group (n=90) (p=0.001). HOMA index of BMI≥25kg/m² group was significantly higher than that of BMI<25kg/m² group (p<0.001). Mean platelet level of case group was 280.71±63.42, while that of control group was 275.14±63.01, and there was no statistically significant difference between these groups (p=0.555). Mean MPV level of participants having metabolic syndrome (n=43) was found to be 8.81±1.19, while that of participants having no metabolic syndrome (n=137) was found to be 7.65±0.95, and the MPV level of metabolic syndrome group was statistically significantly higher (p<0.001). HOMA level of metabolic syndrome group was statistically significantly higher than that of participants having no metabolic syndrome (p<0.001). Low-level positive correlation was found between MPV level and triglyceride level (r=0.228 p=0.002). There was a low-level negative correlation between MPV level and HDL level (r=-0.186 p=0.012). There was no significant difference between the AAI<0.9 individuals and AAI ≥0.9 participants. There was no significant difference between Framingham Coronary Artery Disease Risk Score of participants having metabolic disease and those having not.
Results: Metabolic syndrome is a severe medical problem both in our country and entire world. Early diagnosis of metabolic syndrome is important for preventing many diseases to occur. Although we didn't find any relationship between MPV and Framingham Risk Score and PAD, there was a correlation between MVP, BMI, waist circumference, HOMA index, and triglyceride level. Consequently, we concluded that MPV may be a preliminary indicator and MPV level can be a therapeutic target from the aspect of mortality. In estimating insulin resistance, MPV will gain higher importance under the lights of further studies on this topic.

Keywords: HOMA Index, Metabolic Syndrome, MPV, Peripheral Artery Disease