Türk İnşaat Sektörü'nün iş güvenliği açısından risk analizi
Risk analysis of Turkish Construction industry based on occupational safety
Yazar: SEMA EROL KARADAĞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SELİM BARADAN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Risk = Risk ; Risk analizi = Risk analysis ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Risk oranı = Hazard rate ; Sıklık analizi = Frequency analysis ; İnşaat mühendisliği = Civil engineering ; İnşaat sektörü = Construction sector ; İş güvenliği = Work safety ; İş kazaları = Occupational accidents

Özet:
Yüksek Lisans Tezi olarak gerçekleştirilen bu çalışmada Türkiye inşaat sektöründe 2002-2007 yılları arasında meydana gelen iş kazası istatistiklerinin incelenmesi, kazaların sıklığı ve şiddeti göz önüne alınarak risk analizi yapılması ve inşaat sektörünün diğer sektörlerle karşılaştırılması amaçlanmıştır.Bu tez çalışmasında, Sosyal Sigortalar Kurumu tarafından düzenli olarak tutulan iş kazası istatistiklerinin incelenmesi ile elde edilen verilerle sıklık ve ağırlık hızı faktörleri göz önüne alınarak risk analizi yapılmıştır. Bu analiz sadece inşaat sektörüyle sınırlı kalmamış diğer tehlikeli sektörler de çalışma kapsamına alınmıştır. Risk düzleminin üzerinden geçirilen kontör eğrileri yardımıyla incelenen sektörler risk derecelerine göre ayrılmış ve çok tehlikeliden az tehlikeliye doğru kendi içlerinde bir sıralama yapılmıştır. Bu analiz sayesinde sektörler arasında karşılaştırma yapma imkanı doğmuştur.Çalışmada aynı zamanda iş güvenliği ve risk analizi ile ilgili literatür araştırması yapılmış ve konuyla ilgili temel kavramlar tanıtılıp geçmiş çalışmalar incelenmiştir. İş güvenliği konusunun tarihsel gelişimi, Türkiye ve dünyadaki durumu, iş sağlığı ve güvenliğinin önemi, iş sağlığı ve güvenliğiyle ilgili mevzuat, inşaat sektöründe iş sağlığı ve güvenliği, risk değerlendirme yöntemleri gibi konular araştırmaya dahil edilip tez kapsamında incelenmiştir.Risk analizinin sonucunda ?Kömür Madenciliği? sektörü açık ara en tehlikeli sektör olarak ortaya çıkarken inşaat sektörünün de en tehlikeli 10 faaliyet kolundan biri olduğu görülmüştür. Ayrıca inşaat sektörünün iş sağlığı ve güvenliği, iş kazaları, iş kazası sıklık ve ağırlık hızı oranları bakımından durumu değerlendirilerek iyileştirici ve eleştirisel öneriler sunulmuştur.Anahtar Sözcükler: İş güvenliği, risk, risk analizi, iş kazası, sıklık hızı, ağırlık hızı, tehlikeli sektörler.

Abstract:
This MSc thesis aims to review statistics of occupational accidents that occurred in Turkish construction industry between 2002 and 2007, perform risk analysis considering frequency and severity factors of occupational accidents, and compare construction industry with other sectors in Turkey.Risk analysis was performed by considering frequency and severity rate with data obtained from occupational accident statistics, which are recorded regularly by the Social Security Institute in Turkey. The analysis was not only limited to the construction industry but also included other dangerous sectors. Selected sectors were grouped and ranked from high-to-low dangerous based on their risk levels with using contour lines plotted on the risk plane. The outcome of this analysis enabled comparisons between the selected sectors.The study also includes a comprehensive literature review that introduces fundamental concepts and examines previous studies on occupational safety and risk analysis. The review included topics such as historical development of occupational safety and health, safety legislation in Turkey, significance of safety and health, safety in construction industry and risk assessment methods.The results of the analysis revealed the ?Coal mining? industry as the most dangerous sector by a large margin, as the construction industry turned out to be one of the top 10 dangerous sectors. The study also discusses the status-quo of the construction industry in terms of safety and health, reviews construction accident statistics, and presents remedial suggestions.Keywords: Occupational safety and health, risk, risk analysis, work-related accidents, frequency rate, severity rate, dangerous sectors.