Beden eğitimi derslerinde özel öğretim yöntemleri kullanılmasının etkililiğinin incelenmesi: Bir meta analiz çalışması
Investigation of the effectiveness of using special teaching methods in physical education lessons: A meta-analysis study
Yazar: HULUSİ BÖKE
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET GÜLLÜ
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Beden eğitimi = Physical education and training ; Beden eğitimi ve spor dersi = Physical education and sports lesson ; Meta analizi = Meta analysis ; Spor = Sports ; Özel öğretim = Private education ; Özel öğretim yöntemleri = Special teaching methods ; İstatistik = Statistics

Özet:
Amaç:Bu çalışmada Öğretim spektrumu'nun derslerdeki etkililiği incelenmiştir. Bu amaçla araştırmacı tarafından çalışmalara etki ettiği düşünülen karakteristikler belirlenmiş ve çalışma bu karakteristikler doğrultusunda yürütülmüştür. Bu amacı gerçekleştirebilmek için beden eğitimi ve spor alanında kullanılmaya başlanan meta analiz yöntemi benimsenmiştir.
Materyal ve Metot:  124 çalışma içerisinden araştırmaya dahil edilme ölçütlerine uyan 51 çalışmaya ait toplam 144 adet veri toplanmıştır. Öğretim spektrumu'nun uygulandığı ve verilerin sağlandığı örneklem sayısı 6.154 kişidir. Meta analiz kapsamında incelenen çalışmalarda (Öğretim Spektrumu kullanımı) öğrencilerin bilişsel, duyuşsal ve psikomotor gelişim alanlarına dönük bilgi ve bulgular, çalışmanın alt başlıklarını oluşturmaktadır. Ayrıca birincil araştırmalarda değerlendirmeye katılamayan moderatör değişkenler de bu araştırmada analiz edilmiştir. Bu değişkenler; çalışmanın yayın durumu, yayın türü, uygulama düzeyi, örneklem büyüklüğü, yayın yılı, yapıldığı ülke, uygulama süresi, çalışmada kullanılan branş ile örneklemin cinsiyeti ve ortalama yaşıdır.
Bulgular: Araştırma sonuçlarına göre Öğretim Spektrumu kullanımının bilişsel gelişim alanında yüksek (d=1,179), duyuşsal gelişim alanında zayıf (d=0,279) ve psikomotor gelişim alanında yüksek (d=1,150) düzeyde bir etki büyüklüğü gösterdiği belirlenmiştir. Ayrıca bilişsel gelişim alanında en fazla etki büyüklüğünü eşli çalışma (d=1,941); duyuşsal gelişim alanında en fazla etki büyüklüğünü katılım (d=0,823) ve psikomotor gelişim alanında da en fazla etki büyüklüğünü yönlendirilmiş buluş yöntemi (d=1,985)nin oluşturduğu tespit edilmiştir. Moderatör analizleri sonucunda ise bilişsel gelişim alanı açısından uygulama düzeyi ve spor dalı; psikomotor gelişim alanı açısından yayın durumu, yayın türü, ülke, süre, spor dalı, örneklem sayısı ile yaş analizlerinde istatistiksel olarak anlamlı farklar belirlenmiştir.    
Sonuç:  Öğretim Spektrumu kullanımının bilişsel ve psikomotor gelişim açısından pozitif yönlü ve yüksek düzeyde, duyuşsal gelişim açısından pozitif yönlü ve zayıf düzeyde bir etki büyüklüğüne sahip olduğu belirlenmiştir. Ayrıca bilişsel gelişim alanında en büyük etki büyüklüğüne sahip yöntemin eşli çalışma, duyuşsal gelişim alanında en büyük etki büyüklüğüne sahip yöntemin katılım ve psikomotor gelişim alanında en büyük etki büyüklüğüne sahip yöntemin yönlendirilmiş buluş olduğu anlaşılmıştır. 
Anahtar Kelimeler:  Beden eğitimi dersi, özel öğretim yöntemleri, meta analiz, spor, istatistik.

Abstract:
Aim: This study examines the effectiveness of the Teaching Spectrum in classes. To this end, the researcher identified characteristics considered to affect studies, and the study was conducted on the basis of these characteristics. The meta-analysis method, which started to be used in the field of physical education and sports, was used in line with the aims of the study.
Materials and Methods: A total of 144 sets of data were collected from 51 studies that met the criteria for inclusion in the analysis, out of 124 studies initially identified. There were data on a total of 6,154 participants who were taught using the Teaching Spectrum. Information and findings reported by the studies included in the meta-analysis (use of the Teaching Spectrum) regarding the cognitive, affective, and psychomotor development of students, as well as the effects of Spectrum teaching styles in these fields of development, were taken up in separate sections. Moreover, moderating variables not examined in primary studies were included in the analysis. These variables included publication status, type of publication, level of treatment, sample size, publication year, country of study, duration of treatment, sports branch, and gender distribution and average age of the sample.
Results: Findings of the study showed that use the Teaching Spectrum had a large effect in the field of cognitive development (d=1.179), a small effect in the field of affective development (d=0.279), and a large effect in the field of psychomotor development (d=1.150). The largest effect was created by the reciprocal style in the field of cognitive development (d=1.941), by the inclusion style in the field of affective development (d=0.823), and by the guided discovery style in the field of psychomotor development (d=1.985). Analysis of moderating variables showed that statistically significant differences were generated by level of treatment and sports branch in the field of cognitive development, by publication status, type of publication, country of study, duration, sports branch, sample size, and age in the field of psychomotor development.    
Conclusion: Use of the Teaching Spectrum was found to have a positive and large effect on cognitive and psychomotor development, and a positive and small effect on affective development. Moreover, teaching styles with the largest effect sizes were found to be the reciprocal style in the field of cognitive development, the inclusion style in the field of affective development, and the guided discovery style in the field of psychomotor development. 
Key Words: Physical education class, special teaching methods, meta-analysis, statistics.