İşitme yetersizliği olan öğrencilere okuma yazma becerisinin öğretiminde doğrudan öğretim yönteminin etkililiği /
Yazar: ÖMER FARUK SOLMAZ
Danışman: PROF. DR. HASAN AVCIOĞLU
Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü  / Zihin Engellilerin Eğitimi Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, ses temelli cümle yöntemi izlenerek uygulanan doğrudan öğretim yönteminin işitme yetersizliği olan öğrencilere okuma yazma becerisinin öğretiminde etkili olup olmadığının belirlenmesi ile birlikte farklı ortam ile materyallere genellene bilirliği hakkında bilgi toplanması amaçlanmıştır. Ayrıca edinilen bu becerilerin kalıcılığı ve farklı ortam ile materyallere genellene bilirliği araştırmaya katılan öğrencilerin öğretmenlerinin çalışma hakkındaki görüşleri de incelenmiştir. Tek denekli araştırma desenlerinden yoklama evreli denekler arası çoklu yoklama modeli ile desenlenen araştırmaya, yaşları 9-12 arasında değişen dördü öğrenci, üçü erkek ve biri kız olmak üzere dört öğrenci katılmıştır. Öğrencilerin biri pilot çalışmada yer almıştır. Başlama düzeyi, öğretim, izleme ve genelleme oturumlarından oluşan bir araştırma sürecidir. Araştırmada başlama düzeyi, öğretim ve izleme verileri, grafiksel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Ayrıca, öğrencilerin öğretmenlerinden toplanan sosyal geçerlik verisi için içerik analizi uygulanarak araştırmanın sosyal bağlamı belirlenmiştir. Araştırma bulguları incelendiğinde işitme yetersizliği olan öğrencilere ses temelli cümle yönteminin öğretiminde doğrudan öğretim yönteminin etkili olduğu ve her üç katılımcının "A ve K" seslerin öğretiminde önceden belirlenen ölçüte ulaştığı görülmüştür. Edinilen bu seslerin korunduğu ve farklı ortam ile materyallerle genelleme yapıldığı da görülmüştür. Ayrıca öğretmenlerin öğretim yöntemine ve yapılan uygulamaya karşı görüşlerinin olumlu olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
This study aims to investigate the effectiveness of the direct instruction method, implemented through the sound-based sentence approach, in teaching reading and writing skills to students with hearing impairments. Additionally, the study seeks to explore the generalizability of these acquired skills to different environments and materials. Furthermore, the retention of these skills, their transferability across various contexts, and the perspectives of the participating students' teachers regarding the instructional approach were examined.

The research was designed using a multiple-probe design across participants, a type of single-subject research design. The study included four students aged 9 to 12—three boys and one girl—one of whom participated in a pilot study. The research process comprised baseline, instruction, maintenance, and generalization sessions. Data collected during the baseline, instruction, and maintenance phases were analyzed using graphical analysis methods. Additionally, content analysis was conducted on the social validity data obtained from the students' teachers to assess the social relevance of the study.

The findings indicate that the direct instruction method is effective in teaching students with hearing impairments using the sound-based sentence approach. All three participants achieved the predetermined criterion for learning the sounds "A" and "K." Moreover, the acquired sounds were retained over time and successfully generalized to different environments and materials. Teachers' feedback on the instructional method and its implementation was also found to be positive.