Özel yetenek tanısı almış ve almamış öğrencilerin akran zorbalığı, empati ve sosyal kaygı düzeylerinin incelenmesi
Examination of peer bullying, empathy and social anxiety levels of students with and without a diagnosis of giftedness
Yazar: SONAY TAŞTEKİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SÜLEYMAN DOĞRU ; DR. AYŞEGÜL İŞLEKELLER BOZCA
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Öğretim Ana Blim Dalı / Özel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma, özel yetenek tanısı almış ve almamış öğrencilerin akran zorbalığı, empati ve sosyal kaygı düzeylerinin incelendiği ilişkisel tarama modeline dayanan nicel bir çalışmadır. Çalışmanın evrenini 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Bilim ve Sanat Merkezleri ile devlet okullarında özel yetenek tanısı almış ve almamış 4, 5, 6 ve 7. sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Çalışma grubunu ise kota örnekleme tekniği kullanılarak Tunceli ilindeki belirli okullarda öğrenim gören 162 özel yetenek tanısı almış ve 402 özel yetenek tanısı almamış öğrenciden oluşturulmuştur. Temel bulgular şu şekildedir: Özel yetenek tanısı almış öğrenciler, akran zorbalığına daha fazla maruz kalma eğilimindedir. Empati becerileri açısından değerlendirildiğinde, özel yetenek tanısı almış bireyler daha düşük puanlara sahiptir. Sosyal kaygı düzeyleri açısından ise özel yetenek tanısı alan ve almayan gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmamaktadır. Bu bulgular, özel yetenek tanısı almış bireylerin akran ilişkilerindeki zorlukları ve potansiyel zorbalık deneyimlerini vurgular. Özellikle, özel yetenekli çocukların sosyal becerilerini güçlendirmeye yönelik özel destek programlarının önemine işaret eder. Ancak, bulguların genel geçerliliği ve klinik uygulamalara olan katkıları daha fazla araştırma ile değerlendirilmelidir. Çalışmanın sınırlamaları göz önüne alındığında, elde edilen sonuçların dikkatlice yorumlanması önemlidir.

Abstract:
This research is a quantitative study based on a relational screening model with concern to 1) peer bullying, 2) empathy and 3) social anxiety levels. It made a target of the 4th, 5th, 6th and 7th grade students who were diagnosed as talented as well as those who were not by Science and Art Centers institution (BİLSEM) and public schools in 2022-2023 academic year. The studied group consisted of 162 'talented' students and 402 'ordinary' students at certain schools in Tunceli prefecture, selected with the quota sampling technique. The result is summarized as follows: 1) the students who diagnosed as talented tend to be more exposed to peer bullying than the others. 2) the students who diagnosed as talented are less able to empathize others than the ordinary students are. 3) There is no significant difference between the two groups in terms of social anxiety level. These findings highlight that the students who diagnosed as talented have hardship in peer relationship and experience some potential bullying. It come to a conclusion that special support programs are necessary for the 'talented' individuals to strengthen their social skills. However, further research is needed to evaluate the overall validity of the findings and their contribution to clinical practice. Considering the limitation of this study, it is important to interpret the obtained results carefully.