Matematik öğretmenlerinin psikolojik yıldırmaya (Mobbing) maruz kalma seviyeleri ile motivasyon düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An analysis of the relationship between math teachers mobbing exposure and motivation levels
Yazar: ŞİRİN GÜLMEZ
Danışman: DOÇ. DR. ENES ABDURRAHMAN BİLGİN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Mobbing = Mobbing ; Motivasyon = Motivation ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın amacı, matematik öğretmenlerinin maruz kaldıkları psikolojik yıldırma seviyeleriyle motivasyon düzeyleri arasındaki ilişkiyi tespit etmektir. Bu genel amaç çerçevesinde alt amaç ise psikolojik yıldırma ve motivasyonun matematik öğretmenlerinin demografik değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını tespit etmektir. Model olarak ilişkisel tarama modeli kullanılan bu araştırmada, veri toplama aracı olarak da kişisel bilgilerin, Cemaloğlu'nun (2007) "Olumsuz Davranış Ölçeği" ve Yılmaz'ın(2009) "İş Motivasyonu Ölçeğinin" olduğu bir anket kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi, 2022-2023 eğitim öğretim yılında Muş Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı kurumlarda görev yapan 201 matematik öğretmeninden oluşmaktadır. Öğretmenlerden elde edilen veriler SPSS 18 programıyla analiz edilmiştir. Analizlerde demografik bilgilerin yüzdeleriyle (%), frekans (f) değerleri hesaplanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre matematik öğretmenlerinin maruz kaldıkları yıldırma seviyeleri ile motivasyon düzeyleri arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Yani öğretmenlerin maruz kaldıkları yıldırma düzeyleri arttıkça motivasyon düzeyleri azalmaktadır. Özel okulda çalışan öğretmenlerin devlet okulunda çalışanlara kıyasla, doktora mezunu öğretmenlerin ise lisans mezunu öğretmenlere kıyasla daha fazla yıldırma davranışına maruz kaldıkları görülmüştür. Ayrıca evli öğretmenlerin bekârlara kıyasla, Sosyal Bilimler Lisesinde görev yapan öğretmenlerin de Anadolu Lisesinde görev yapan öğretmenlere kıyasla daha yüksek motivasyona sahip oldukları görülmüştür. Elde edilen bu bulgular literatürdeki çalışmalar dikkate alınarak tartışılmış ve önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to determine the relationship between the mobbing levels that mathematics teachers are exposed to and their motivation levels. Within the framework of this general purpose, the following purpose is to determine whether mobbing and motivation differ according to the demographic variables of mathematics teachers. In this study, a relational survey model was used as a model, and a questionnaire including personal information, Cemaloğlu's (2007) "Negative Behavior Scale" and Yılmaz's (2009) "Work Motivation Scale" was used as data collection tool. The sample of the research consists of 201 mathematics teachers working in institutions affiliated to the Muş National Education Directorate in the 2022-2023 academic year. The data obtained from the teachers were analyzed with the SPSS 18 program. In the analyses, percentages (%) and frequency (f) values of demographic in formation were calculated. According to the findings obtained in the study, it was observed that there is a negative significant relationship between the mobbing levels that mathematics teachers are exposed to and their motivation levels. In other words, as the levels of mobbing that teachers are exposed to increase, their motivation levels decrease. It was observed that teachers working in private schools were exposed to mobbing more than those working in public schools, and teachers with doctoral degrees were more exposed to mobbing than those with undergraduate degrees. In addition, married teachers were found to have higher motivation compared to single teachers, and teachers working in Social Sciences High School had higher motivation compared to teachers working in Anatolian High School. These findings were discussed and suggestions were made considering the studies in the literature.