Farklı azotlu gübre ve dozlarının silajlık mısırın verim ve kalite özelliklerine etkisi
Effects of different nitrogen forms and doses on yield and quality of silage corn
Yazar: ŞAKİR MURAT KARAGÖZ
Danışman: DOÇ. DR. SATI UZUN
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
EFFECTS OF DIFFERENT NITROGEN FORMS AND DOSES ON 
YIELD AND QUALITY OF SILAGE CORN

Şakir Murat KARAGÖZ

Erciyes University, Graduate School of Natural and Applied Sciences
Master Thesis, August 2018
Supervisor: Assoc. Prof. Dr. Satı UZUN

ABSTRACT

Effects of different nitrogen types and doses applied as a side-dressing fertilizer on herbage yield and yield components of silage corn were investigated in this study. Following the pure nitrogen treatment of 7.5 kg/da in the form of 15-15-0+Zn as base fertilizer, ammonium nitrate, urea, ammonium sulphate nitrate with a nitrification inhibitor (3,4-dimethylepyrazole phosphate, 7.5% N-NO3 and 18.5% N-NH4, Entec 26) and urea with a urease inhibitor (NBPT urease inhibitor, UTEC 46) treatments were applied as to have 0, 7.5, 15 and 22.5 kg/da pure nitrogen as a side-dressing fertilizer. Experiments were conducted under ecological conditions of the Yeşilhisar town of Kayseri province in randomized blocks –factorial experimental design with 3 replications in the 2013 growing season. 
According to the results;  plant height, stem diameter, number of leaves,  the first cob height, leaf ratio, stem ratio, cob ratio, green herbage yields, hay yield, crude protein raito, crude protein yield, crude ash ratio, ADF and NDF were 1.82-2.29 m, 21.04-23.09 mm, 12.00-13.57 leaf, 63.67-99.90 cm, 19.01-22.73 %, 35.01-43.85%, 36.49-45.26%, 4376-6623 kg/da, 950-1564 kg/da, 6.88-8.61%, 65.25-124.71 kg/da, 5.78-6.62%, 18.69-23.73%, 43.98-50.08%  respectively. Both the nitrogen types and doses had significant effects on green herbage and hay yields. Increasing nitrogen doses increased green herbage and hay yield. However, 15 and 22.5 kg/da N treatments were in the same statistical group. With regard to type of fertilizer, ammonium sulphate nitrate with 3,4-dimethylepyrazole phosphate and urea with NBPT had the greatest yield.  
Key words: 	Nitrogen dose, Nitrification and urease inhibitors, Forage yield and quality, Silage corn

Abstract:
FARKLI AZOTLU GÜBRE VE DOZLARININ SİLAJLIK MISIRIN 
VERİM VE KALİTE ÖZELLİKLERİNE ETKİSİ

Şakir Murat KARAGÖZ

Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü
Yüksek Lisans Tezi Ağustos, 2018
Danışman: Doç. Dr. Satı UZUN

ÖZET

Araştırmada üst gübre olarak verilen farklı azot dozları ve azotlu gübre çeşitlerinin silajlık mısırda (NK Antria çeşidi) ot verimi, verim öğeleri ve kalite üzerine etkileri incelenmiştir. Bu amaçla 7.5 kg/da saf azot ekimle birlikte 15-15-0+Zn gübresi ile uygulandıktan sonra üst gübre olarak 0, 7.5, 15 ve 22.5 kg/da saf azot içerecek şekilde amonyum nitrat, üre, DMPP inhibitörlü amonyum sülfat nitrat (% 7.5 N-NO3 ve % 18.5 N-NH4, %13 suda çözünür S içeren ENTEC 26) ve üreaz inhibitörlü üre (NBPT üreaz inhibitörlü UTEC 46) gübreleri uygulanmıştır. Araştırma, Kayseri İli Yeşilhisar ilçesi ekolojik koşullarında tesadüf bloklarında faktöriyel deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak 2013 yılında yürütülmüştür. 
Araştırma sonuçlarına göre silajlık mısır çeşidinde faklı dozda azot gübre uygulamalarında bitki boyu 1.82-2.29 m, gövde çapı 21.04-23.09 mm, yaprak sayısı 12.00-13.57 adet, ilk koçan yüksekliği 63.67-99.90 cm, yaprak oranı %19.01-22.73, sap oranı %35.01-43.85, koçan oranı %36.49-45.26, yeşil ot verimi 4376-6623 kg/da, kuru ot verimi 950-1564 kg/da, ham protein oranı %6.88-8.61, ham protein verimi 65.25-124.71 kg/da, ham kül oranı %5,78-6.62, ADF oranı %18.69-23.73, NDF oranı %43.98-50.08 arasında değişim göstermiştir. Artan azot dozlarına bağlı olarak yeşil ve kuru ot verimleri artmıştır. Ancak 15 ve 22.5 kg/da N uygulamaları istatistiksel olarak aynı grupta yer almıştır. Gübre çeşitleri incelendiğinde en yüksek ortalama yeşil ve kuru ot verimleri inhibitörlü gübrelerden elde edilmiştir.  
Anahtar Kelimeler:	Azot dozu, Nitrifikasyon ve üreaz inhibitörleri, Ot verimi ve kalite, Silajlık mısır