Makro ekonomik göstergelerin dış ticaret dengesi üzerine etkisi
The effect of macro-economic indicators on the foreign trade balance
Yazar: NAZMİ BAĞDINLI
Danışman: PROF. DR. İSMET KAHRAMAN ARSLAN
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Dış Ticaret Enstitüsü / Uluslararası Ticaret Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Dış ticaret dengesi = Foreign trade balance ; Ekonometri = Econometrics ; Ekonometrik analiz = Econometric analysis ; Kırılgan ülkeler = Fragile countries ; Makroekonomi = Macroeconomy ; Makroekonomik değişkenler = Macroeconomic variables ; Makroekonomik faktörler = Macroeconomic factors ; Ticaret = Trade ; Uluslararası ticaret = International trade

Özet:
Küreselleşme ile ülkelerin birbirleriyle karşılıklı etkileşimi sürekli bir artış eğilimi göstermektedir. Söz konusu etkileşimde uluslararası ekonomik ilişkiler açısından önem arz eden bir faktör olan dış ticaretin rolü büyüktür.  Dış ticaret sayesinde ülkeler daha ileri teknolojileri kendi ülkelerinde kullanabilme şansı yakalayabilmektedir. Böylece ülkeler daha fazla mal ve hizmet üretimi sağlamaktadır. Bu bağlamda dış ticaret, ülke ekonomilerinin büyüme performanslarını etkilemede ve ülkelerin refahının artırılmasında rol oynayan çok önemli bir parametredir. 
Bu çalışmanın amacı makroekonomik göstegelerin dış ticaretin dengesi üzerindeki etkilerini yüksek dış ticaret performansına sahip ve en kırılgan 20 ülke için incelemektir. Çalışmada, 1995-2019 dönemi yıllık veriler kullanılarak dış ticaretin belirleyicilerinin etkileri Panel Eşik EKK yöntemi yardımıyla test edilmiştir. Analiz sonucuna göre, döviz kuru, faiz oranları, enflasyon oranları ve Gayrisafi Yurtiçi Hasıla seviyesinin dış ticaret performansının önemli belirleyicileri olduğu tespit edilmiştir. Ancak küresel risk seviyesinin dış ticaret performansının önemli bir belirleyicisi olmadığı görülmüştür.

Abstract:
With globalization, the mutual interaction of countries with each other shows a constant increasing trend. The role of foreign trade, which is an important factor in terms of international economic relations, is great in this interaction. Thanks to foreign trade, countries have the chance to use more advanced technologies in their own countries. Thus, countries produce more goods and services. In this context, foreign trade is a very important parameter that plays a role in affecting the growth performance of countries' economies and increasing the welfare of countries.
The aim of this study is to examine the effects of macroeconomic indicators on foreign trade for the most fragile 20 countries with high foreign trade performance. In the study, the effects of the determinants of foreign trade were tested with the help of the Panel Threshold EKK method using annual data for the period 1995-2019. According to the results of the analysis, it has been determined that the exchange rate, interest rates, inflation rates and the level of real gross domestic product are important determinants of foreign trade performance. However, it has been observed that the global risk level is not an important determinant of foreign trade performance.