Türk ve Azerbaycan ceza hukuklarında ceza kanunlarının yer bakımından uygulanması
Territorial application in Turkish and Azerbaijan criminal laws
Yazar: MATANAT SAMADLİ
Danışman: DOÇ. DR. OZAN ERCAN TAŞKIN
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Hukuk düzeninde bir hükümün yürürlükte olması kadar onun uygulanması da önemlidir. Uygulanmasında sorun olan kanunun sosyal ilişkilerin düzenlenmesinde etkisi olmamaktadır. Ceza kanunlarının uygulanmasının, kişi, zaman ve yer bakımından geçerli olduğu kabul edilmektedir. Ceza kanunlarının yer bakımından uygulanması birkaç önemli ilkeye dayanmaktadır ve devletler de bu ilkelere dayalı kurallar koyarlar. Ceza kanunlarının ülke dışında işlenen suçlar bakımından uygulanmasının farklı hukuki dayanakları vardır. Ülkede işlenen suçlarda devletin cezalandırma yetkisi egemenlik hakkından gelirken, ülke dışında işlenen suçlarda devletin yargılama ve cezalandırma yetkisi, uluslararası sözleşmelerden, uluslararsı ilkelerden ve uluslararası mahkeme kararlarından doğar, bu nedenle ülkede işlenen suçlara nazaran daha sınırlıdır.
Ülke dışında ülkenin ve insanların çıkarlarının ceza hukukuku yaptırımı ile korunması açısından bu konunun ele alınması önemlidir. Suç teşkil eden eylemlerin cezasız kalmaması için ülke dışında işlenen suçlara, yabancı ülke vatandaşlarına ve vatansız kişilere karşı ceza kanunlarının hangi koşullarda uygulanacağı önem taşımaktadır.
Bu çalışmada ceza kanunlarının uygulanmasında esas alınan temel ilkeler incelenecek, aynı zamanda Türk ve Azerbaycan Ceza Kanunlarının uygulanmasında hangi temel ilkelerin yer aldığı tartışılacaktır. Ceza kanunlarının uygulanmasında ortaya çıkacak uyuşmazlıkların ve boşlukların tespit edilmesi, ceza kanunlarının yer bakımından uygulanmasının esas ilkeleri, yürürlükte olan Türk ve Azerbaycan Ceza Kanunlarının normlarının uzlaştırılması bu araştırmada ele alınacaktır

Abstract:
In order to ensure the legal order, the application of any positive law is as important as its enforcement. The law, which is problematic in its implementation, has no effect on the regulation of social relations. It is accepted that the application of penal laws is valid in terms of person, time and place. The implementation of criminal laws in terms of place is based on several important principles and countries determine the rules based on the basic principles in their laws. There are different methods of applying penal laws for crimes committed abroad. While the state's power to punish in crimes committed in the country comes from its sovereign right, the state's jurisdiction and punishment power is limited in crimes committed outside the country.
It is important to address this issue in terms of protecting the interests of the country and people outside the country with criminal law enforcement. In order for criminal acts not to go unpunished, it is important under which conditions the penal laws will be applied against crimes committed abroad, foreign citizens and stateless persons.
In this research, the basic principles that are based on the application of penal laws will be examined, and at the same time, it will be discussed which basic principles are involved in the implementation of Turkish and Azerbaijani Penal Codes. The determination of the conflicts and gaps that may arise in the implementation of the penal laws, the basic principles of the implementation of the penal laws in terms of place, the reconciliation of the norms of the Turkish and Azerbaijani Penal Codes in force will be discussed.