Tiyoürenin değişik korozif ortamlarda demirli malzemelere inhibitör etkisinin araştırılması /
Yazar: HATİCE ÖZDEMİR
Danışman: Y.DOÇ.DR. BİRGÜL YAZICI
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1993
Konu: Kimya = Chemistry
Dizin: Demir = Iron ; Korozyon = Corrosion ; Tiyoüre = Thiourea ; Çözeltiler = Solutions ; İnhibitör = Inhibitor

Özet:
ÖZETKorozyonu önlemek yada kontrol etmek amacıyla kullanılan en yaygın yöntemlerden biri de inhibitor kullanımıdır. Kapalı devre çalışan sulu sistemlerde inhlbitörlerle koruma yapılabileceği gibi sulu olmayan ortamlarda da inhibitor kullanılabilir. Bir maddenin inhibitor etkinliği moleküllerin metalle olan etkileşmesine bağlıdır. Asitli çözeltilerde (1 M HCI, 1 M H2SO4) demirli malzemelerin korozyonu önlemede tiyoüre ve onun türevleri inhibitor olarak kullanılmaya çalışılmaktadır. Tiyourenin inhibitor olarak kullanılmasında karşılaşılan en önemli sorun tiyoüre derişimidir. pH'a bağımlılık ise belirsizdir. Asitli ortamlarda ve düşük derişmekle tiyourenin demirli malzemelerde korozyonu önlediği ileri sürülmektedir. Bu amaçla yapılan çalışmada, saf demirin başlangıç pH'ı 4 olan, Üyoüre içeren ve içermeyen 0,1 M Na25C>4, 0,1 M Na2SÛ4 + 0,01 M Ftalik asit 0,1 M Na2S04 + 0,01 M Ftalik asit + % 3,5 NaCI, 0,01 M Ftalik asit + % 3,5 NaCI, %3,5 NaCI çözeltilerinde korozyon davranışları; kütle kayıpları, korozyon potansiyelleri (H^ct), polarizasyon dirençleri (Rp-1) ve akım-potansiyel eğrileri yardımıyla araştırılmıştır. Başlangıç pH'ı 3 olan 0,1 M NagSC^ çözeltisinde değişik derişimlerde (5, 15, 50 mM) tiyourenin demirli malzemelerin korozyonunu azalttığı elde edilen sonuçlardan görülmektedir. Bu ortamlarda tiyoüre derişimi arttıkça korozyon hızının da arttığı saptanmıştır. Ortam pH'ı 3'e ftalik asitle tamponlandığı 04 M Nag504 + 0.01 M ftalik asit ortamında 5, 15 ve 50 mM derişimlerde tiyoüre çözeltisinde demirli m 1rgrn**lftHT* korozyon hıya oldukça dfopr^kt^İr- Burada ftalik asitteki aromatik halkanın, karboksil gruplarının ve tiyourenin II. bağlarının etkisi ile oluşan yüzeydeki koruyucu tabakası kuroayu hızını azaltmaktadır. Verilere göre tiyourenin yüksek derişimlerinde bu koruyucu5? 0,1 M Na2S04 + 0,01 M ftalik asit çözeltisine (pH - 3) % 3,5 NaCI eklendiğinde korozyon hızının yükseldiği saptanmıyor. CI" iyonlarının yüzeye saldırgan tavırları yüzeyde oluşan Üyoüre kritik bir derişimde (5 mMM - 15 mM) arasında korozyon hızının düşmesinde etkin olmaktadır. Ortamdan SO4"1 fonlarının uzaklaştırılması durumunda yani 0,01 M İtalik asit + % 3,5 NaCI çözeltisinde (pH - 3) demirin korozyon hızı yükselmektedir. SQ4T iyonları, Cr iyonlarının yüzeye saldırısını kısmen önlediği bu ortamda elde edilen sonuçlardan anlaşılmaktadır. 0,01 M ftalik asit + % 3,5 NaCI çözeltesinde (pH « 3) Üyoürenin yüksek derişimlerinde azalmaktadır. % 3,5 NaCI çözültesinde (başlangıç pH'ı 3 olan) üyoürenin yüksek derişimleri demirin korozyon hızını çok az azaltmaktadır.

Abstract:
58 SU&İMARY Inhibitors are applied that corrosion is prevented or to be controlled. Inhibitors are applied at closed period systems in aqueous and nonaqueous mediums. Inhibition activity of a chemical compound depends on its molecules between metal interaction. Thiourea and its derivates are applied as inhibitor for corrosion of iron in acidic solutions (1 M HCI, 1 M Na2SÛ4). Thiourea concentration is a problem during it is used as inhibitor. There is uncertainty depence pH. At low concentrations of thiourea and acidic mediums thiourea is prevented corrosion of iron is put forward. In this study, the corrosion behavior of iron has been investigated in solutions of 0,1 M Na^SK>4, 0,1 M NagSC^ + 0,01 M phthalic acid, 0,1 M Na2S04 + 0,01 M phthalic add 3,5 % NaCI, 0,01 m phthalic acid + 3,5, % NaCI and 3,5 % NaCI at pH 3 which is contained thiourea (5, 15, 50 mM) and not contained. For this purpose weight loss, corrosion potential (Ecorr)' polarisation resistance (Rp-1) and current potential curves has been measured. Results obtained indicate that different concentration thiourea (5, 15; 50 mM) decrease corrosion of iron in solution of 0, 1 M Na^04 at pH 3. In this medium, concentration of thiourea increase as rate of corrosion increase. The corrosion of iron rather decrease in solution of 0,1 M NegSOj 0,01 M phthalic acid + XmM thiourea (X ; 0,5, 15, 50 mM) which is buffered with phthalic add. In this case, protective layer decrease rate of corrosionhy arommatic rings and carboxyl groups. According to data* this protective layer is stronger at Ugh concentration of thiourea. The rate of corrosion had increased in in solution (pH« 3) of 0,1 M Ma2S04 + 0,01 M phthalic add + 3,5 % NaCI. The protective layer is break59 down by attractive CI' ions. In this medium, critic concentration of thiourea (5 mM -l- 15 mM) is effective for rate of corrosion decreasing. If SO^ ions is not contained in solution, corrosion of iron increase in solution, (pH « 3) of 0,01 M phthalic acid + 3,5 % NaCI. SQ4" ions partly prevent attraction of CI- ions. At high concentration of thiourea, corrosion of iron decrease in solution (pH = 3) of 0,01 M phthalic acid + 3,5 % NaCI. At high concentration of thiourea, corrosion of iron some dicrease in solution (pH - 3) of 3,5 % NaCI.