Endüstri 4.0 sürecinde bir sanat olarak tasarım
Design as an art in the industry 4.0 process
Yazar: MUSTAFA MAYDA
Danışman: DOÇ. DR. CELİL ARSLAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Endüstri 4.0 = Industrial 4.0 ; Endüstriyel tasarım = Industrial design ; Sanat = Art ; Sanat üretimi = Art production ; Tasarım = Design

Özet:
Tasarım kavramının tarih boyunca sanat ile olan birlikteliği günümüz dijital çağda boyut değiştirmiştir. Sanatın estetik ve kavramsal yönüne ergonomi, işlevsellik, ticari değer ve geri dönüşüm gibi yeni kavramların eklenmesi, tasarımın hem bir sanat nesnesi hem de endüstri içerisinde değer teşkil eden bir ticari araç olarak kullanılmasına sebep olmuştur. Tasarımın özellikle teknoloji ve bilimsel ilerlemenin etkisi ile toplumun günlük yaşamındaki kapladığı alanın bu anlamda genişlediği de görülmektedir. Dijitalleşme ve internetin etkisi ile görsel kültürün gelişmesi, tasarımın görsellik üzerinden disiplinler arası etki alanını da derinleştirmiştir. Bu açıdan endüstrinin alt süreçlerinde tasarım; süreçlere değer katan ve onu görünür kılan bir araç durumundadır. Tasarımın özellikle görsellik üzerinden tüketim eğilimlerini şekillendirme çabası, onun endüstri içerisinde ticari bir değer olarak kullanılmasına da imkân vermektedir. İyi tasarlanmış bir ürünün ticari değerinde bu anlamda tasarımın payının arttığı görülmektedir. 
Görsel kültür beraberinde birçok yeni kavramı doğurmuştur. Bunları; gösterge bilim, görsel kimlik, görsel okuryazarlık, görsel etkileşim şeklinde sıralamak mümkündür. Tasarımın bu yeni kavramlar üzerinden sanatla, endüstriyle, kültürle ve diğer disiplinlerle etkileşimlere girdiği de söylenebilir. Bu yaklaşımlar ışığında araştırmada tasarımın tarihsel gelişimi ana başlıklar halinde aktarılmaya çalışılarak, sanat, görsel kültür, dijitalleşme ve küresel olarak toplumla ilişkisi irdelenmeye çalışılmıştır.
Sanayi devrimleri bilimsel ilerlemenin bir göstergesi olarak belirtilebilir. Tarih boyunca üç dönemde sanayi devriminin gerçekleştiği görülmektedir. Endüstri 4.0 olarak isimlendirilen dördüncü sanayi devrimi ise 21. Yüzyılın başından itibaren dijital dönüşüm olarak ta adlandırılan bir dönemi temsil etmektedir. Araştırmada; Endüstri 4.0'ın ilk dönemini yaşadığımız günümüzün parametre değişiklikleri tespit edilmeye çalışılarak, tasarımın Endüstri 4.0 ile ilişkisi irdelenmeye çalışılmıştır. Tasarımın, Endüstri 4.0'ın alt bileşenleri ile olan etkileşimi araştırmanın ana konularından birisidir. Tasarım kavramının özellikle dijitalleşme süreçlerinde etkinliğini artırdığı görülmektedir. Bu durumun toplumu hangi noktalarda etkilediği, tasarımın teknolojinin yardımı ile endüstri içerisinde nasıl konumlandığı, araştırmada bilimsel olarak ortaya konulmaya çalışılmıştır. 
Endüstri 4.0 sürecinin Türkiye özelinde ne anlama geldiği, dijitalleşme ve dönüşümün Türkiye'de hangi seviyede olduğu konusu da araştırmanın ana başlıkları arasındadır. Türkiye'nin sahip olduğu potansiyelin hangi parametreler doğrultusunda değerlendirilebileceği ve ülke ekonomisinin tasarım temelli bir kalkınma modeli ile dönüşüm sürecini nasıl yönetebileceği, araştırmada çeşitli referanslar ile açıklanmaya çalışılmıştır. Bu anlamda tezimizde, Türkiye'de milli bir tasarım kültürünün oluşması ve küresel ölçekte dünyada tasarım alanında söz sahibi olabilmek için Tasarım Vadisi isimli bir model proje önerisi de yapılmıştır. Araştırmada, projenin Türkiye'nin Endüstri 4.0 sürecinde endüstrisi ve geleceğine yönelik çeşitli vizyonlar ortaya koyabileceği belirtilerek, tasarım kavramının proje üzerinden nasıl bir etki yaratabileceği irdelenmeye çalışılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: tasarım, görsel kültür, dijitalleşme, endüstri 4.0, tasarım vadisi

Abstract:
The association of the concept of design with art throughout history has changed its dimension in today's digital age. The addition of new concepts such as ergonomics, functionality, commercial value and recycling to the aesthetic and conceptual aspect of art has led to the use of design as both an art object and a commercial vehicle that is valuable in the industry. In this sense, it is seen that the space covered in the daily life of society with the effect of design, especially technology and scientific progress, has expanded in this sense. The development of visual culture with the effect of digitalization and internet deepened the interdisciplinary domain of design through visuality. In this respect, design in the sub-processes of the industry; it is a tool that adds value to processes and makes it visible. The attempt to shape the consumption tendencies of the design, especially through visuality, allows it to be used as a commercial value within the industry. It is observed that the share of design in this sense has increased in the commercial value of a well designed product.
Visual culture has given rise to many new concepts. These; indicator science, visual identity, visual literacy, visual interaction is possible to sort. It can be said that the design has entered into interaction with art, industry, culture and other disciplines through these new concepts. In the light of these approaches, the historical development of design in our thesis is tried to be transferred as main headings, and art, visual culture, digitalization and its relationship with the society as a global have been studied.
Industrial revolutions can be cited as an indicator of scientific progress. Throughout history, industrial revolutions have been observed in three periods. The fourth industrial revolution, called Industry 4.0, represents a period called the digital transformation from the beginning of the 21st century. In our study; The first period of Industry 4.0 was tried to be determined by changing the parameters of the present, and the relation of design with Industry 4.0 was tried to be examined. One of the main topics of our research is the interaction with the sub-components of Industry 4.0. It is observed that the concept of design increases its efficiency especially in digitalization processes. It has been tried to explain scientifically in our research how this situation affects the society and how the design is positioned within the industry with the help of technology.
4.0 Industrial process of Turkey what it means in particular, digitization and conversion issue is at what level in Turkey are among the main topics of this thesis. Which parameters can be assessed in line with Turkey's economy and the country's potential as a development model based on the design and how people can manage the transformation process, with several references have tried to explain our research. In this sense, our thesis, the formation of a national design culture and Design Valley is a model project proposal to have a say in the design field in the world on a global scale are also made in Turkey. In the study, the project can demonstrate Turkey's Industry 4.0 process by specifying the various visions for the industry and the future, it has been studied how to make an impact on the design concept of the project.

Keywords: design, visual culture, digitalization, industry 4.0, design valley