Otistik bozukluğu olan çocuklarda antioksidan enzimlerin ve bunlarla ilgili eser elementlerin araştırılması /
Yazar: ÖZGÜR YORBIK
GATA / Tıp Fakültesi / Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 1999
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Enzimler = Enzymes ; Eser elementler = Trace elements ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Serbest radikaller = Free radicals

Özet:
VI. ÖZET Bu çalışmada otistik bozukluğu olan çocukların plazmalarında GSH-Px, Se, Zn, Mn, Cu; eritrositlerinde SOD, GSH-Px, Se, Zn, Mn düzeyleri araştırıldı ve normal çocuklarla karşılaştırıldı. Bu çalışmadaki varsayımlarımız şunlardır: (1) Otistik bozuklukta SOD ve GSH-Px antioksidan enzim aktivitelerinde yetersizlikler sonucunda, serbest radikaller MSS' de birikir ve beyin hücrelerinin gelişimini, yapısını ve işlevini bozar. (2) SOD ve GSH-Px antioksidan enzim aktivitelerindeki yetersizlik bu enzimlerinin yapısına giren eser elementlerin serum ve eritrositlerde ölçülen miktarlarının azlığına bağlıdır. Bu nedenle otistik çocuklarda antioksidan enzim sistemi işlevlerinde yetersizlik sözkonusudur. Araştırma grubunu, Gülhane Askeri Tıp Akademisi ve Askeri Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı' na anne ya da babaları tarafından getirilen ve DSM-IV tanı ölçütlerine göre otistik bozukluk tanısı konan 4-12 yaş grubu 45 çocuk (39 erkek, 6 kız) oluşturdu. Kontrol grubu olarak da Gülhane Askeri Tıp Akademisi ve Askeri Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı' na aşı olmak için gelen ve herhangi bir tıbbi hastalığı olmayan 4-12 yaş grubu 41 çocuk (35 erkek, 6 kız) seçildi. Sosyodemogarfik özelliklerin araştırılmasında bölümümüzce hazırlanan Sosyodemografik Bilgi Formu kullanıldı. Araştırma ve kontrol grubu deneklerinden sabah saat 9 ile 10 arasında kan örnekleri alındı. Gülhane Askeri Tıp Akademisi Eczacılık Bilimleri Merkezi, Farmasotik Toksikoloji Anabilim Dalı Başkanlığı Laboratuvarlarında, eritrositlerde SOD, eritrosit ve plazmada GSH-Px ölçümleri spektrofotometrik olarak; eritrositlerdeki ve plazmadaki bakır, çinko, selenum ve mangan ölçümleri ise atomik absorbsiyon spektrofotometresi kullanılarak yapıldı. Araştırma ve kontrol grubundan elde edilen veriler istatiksel olarak ki-kare ve t-testi ile karşılaştırıldı. Yapılan analizler sonucunda elde edilen bulgular şunlardır: Araştırma grubunun yaş ortalaması 6.4 ± 2.2 yıldır. Kontrol grubunun yaş ortalaması ise 6.7 ± 2.5 yıldır. Araştırma grubu ile kontrol grubunun yaş ortalamaları arasında istatistiksel 90olarak anlamlı bir farklılık yoktur. Araştırma ve kontrol grubundaki çocukların annelerinin ve babalarının yaş ortalamaları arasında da istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı. Araştırma ve kontrol grubundaki çocukların anneleri arasında eğitim düzeyi yönünden istatiksel olarak anlamlı bir farklılık yokken, babaların eğitim düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık vardır; kontrol grubu çocuklarının babalarının eğitim düzeyleri araştırma grubundakilere göre daha yüksektir. Araştırma grubundaki otistik bozukluğu olan çocuklarda normal çocuklara göre eritrosit SOD ile eritrosit ve plazma GSH-Px etkinliğinde, eritrosit ve plazma selenyum, çinko ve mangan düzeylerinde istatiksel olarak anlamlı bir azalmanın olduğu bulundu. Otistik bozukluğu olan çocukların plazma bakır düzeylerinde ise kontrol grubundaki normal çocuklara göre anlamlı bir artışın olduğu saptandı. Bu sonuçlar otistik bozuklukta, normal çocuklara göre antioksidan enzim savunma sistemi işlevlerinde azalmanın olduğunu ve bu nedenle biriken serbest radikallere bağlı olarak beyin dokusunda örselenmenin olabileceğini düşündürmektedir. Otistik çocuklarda plazmadaki ve eritrositlerdeki düşük düzeydeki eser elementlerin SOD ve GSH-Px işlevlerinde azalmaya neden olduğu ileri sürülebilir. Yaptığımız çalışmada söz konusu olan bu durum, plazma bakırı için geçerli bulunmamıştır. 91

Abstract:
VII. SUMMARY The plasma levels of GSH-Px, Se, Zn, Mn, Cu and SOD, GSH-Px, Se, Zn, Mn in the erythrocytes were investigated in the children with autistic disorder and compared with normals. Our hypothesis are that: (1) consequences of low levels of SOD and GSH-Px enzym activities cause accumulation of free radicals in the CNS and disrupt neuronal cell development, structure and function; (2) inefficiency of SOD and GSH-Px antioxidant enzym activities are due to low levels of trace elements that measured in the plasma and erytrocytes. For that reason function of antoxidant enzyme system is ineffective in autistic children. The study group consisted of 45 children (39 boys, 6 girls), age range between 4 and 12 years, who were reffered to the Child and Adolescent Psychiatry Department of the Gülhane Military Medical Academy, Hacettepe University School of Medicine, and Ankara University School of Medicine and met DSM IV criteria for autistic disorder. The control group consisted of 41 children (35 boys, 6 girls), age range beetwen 4 and 12 years, who were referred to the Pediatrics Department of the Gülhane Military Medical Academy and have no history of any medical diseases and psychiatric disorders. Sociodemographic Information Form, which was prepared in our department was used to investigate sociodemograhic characteristics of the family. The blood was taken from study and control group subjects at 900 A.M. - 1000 A.M. Measurements of erytrocytes SOD, erythrocytes and plasma GSH-Px were performed as spectrophotometrically, erythrocytes and plasma zinc, selenium, manganese, and plasma copper were measured with atomic absobtion spectrophotometry at the Laboratory of Pharmaceutic Toxicology Department of Pharmacological Sciences Center at the Gülhane Military Medical Academy. The whole of the data from study and control groups were compared with using the Chi square and t-test. The following results from analysis were obtained: The mean age of the children in the study group were 6.4 ± 2.2 years, and in the control group were 6.7 ± 2.5 years. There were no differences between the age levels of the groups. The mean age of mothers and fathers were not different in statistically between the 92groups. As there were no significant difference between mothers of study and control groups for education levels, fathers of study group were higher than control group. Activity of erytrocyte SOD, erythrocyte and plasma GSH-Px, erythrocyte and plasma selenium, zinc and manganese levels in the children with autistic disorder were significiantly lower than normals. Plasma copper levels of children with autistic disorder were significiantly higher than normals. These results assumed that children with autism have low levels of activity of antioxidant enzyme systems, for that reason free radicals accumilation could be damaged brain tissue. It was suggested that low levels of plasma and erythrocytes trace elements may cause low levels activity of SOD and GSH-Px in the children with autistic disorder. This suggestion was not valid for plasma copper. 93