Ankara Keçiören bölgesi ilköğretim okullarının çevre sağlığı yönünden değerlendirilmesi
An evaluation of the environmental health of the primary schools in Kecioren district of Ankara
Yazar: MUSTAFA ALPARSLAN BABAYİĞİT
Danışman: DOÇ. DR. BİLAL BAKIR
GATA / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aydınlatma = Lighting ; Elektromanyetik radyasyon = Electromagnetic radiation ; Halk sağlığı = Public health ; Okullar-halk sağlığı = Schools-public health

Özet:
Bu çalışma, okul fiziksel ortamıyla ilişkili çevresel etkilenim kaynaklarını ortaya koymak, okulların standartlara uygunluk durumunu değerlendirmek ve öğrencilerin sağlıklarını olumsuz etkileyecek çevresel risk etmenlerine karşı koruyucu önlemler alınmasını sağlamak amacıyla yapılmıştır.Bu araştırmada; Keçiören İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı ilköğretim okullarının 2007-2008 eğitim öğretim yılı içerisindeki çevre sağlığı açısından mevcut durumu saptanmıştır. Uygun örneklem yöntemiyle seçilen 31 ilköğretim okulunun Türk Standartları Enstitüsü standartlarına uygunluk durumu değerlendirilmiş, okul sınırları içerisinde elektromanyetik alan (EMA) ve aydınlatma düzeyleri ölçülmüştür.Araştırma kapsamında incelenen okulların %48,3'ünün tek binaya sahip olduğu ve bina yaş ortalamasının 20,6±15,0 yıl olduğu bulunmuştur. İOO'nın %54,8'inin anayol üzerinde konuşlandırıldığı tespit edilmiştir. Okulların tamamının merkezi sistem kaloriferle ısıtıldığı ve çöplerinin günlük olarak toplandığı tespit edilmiştir. İÖO'nın tamamının şebeke suyu kullandığı ve en az bir su deposuna sahip olduğu bulunmuştur. Öğrenci başına düşen alan bakımından standarda uygun sınıf sayısı 105 (%61,0) iken, hacim bakımından standarda uygun olanların oranı %8,1'dir. Okul tuvaletlerinin tamamının bina içerisinde ve kanalizasyon sistemine bağlı olduğu saptanmıştır. Elektromanyetik alan (EMA) kaynağı yakınında olan okullardaki EMA düzeylerinin olmayanlara göre yüksek, aradaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır (p<0,001). Dersliklerden ölçülen aydınlık düzeylerinin %96,8'inde standardın üstünde değere sahip olduğu, standarda uygunluk ile ilgili puanlamada %54,8'inin 50-59 puan aldığı saptanmıştır.Keçiören ilköğretim okullarında okul çevre sağlığı ile ilgili durumun geliştirilmesi gereken pekçok yönü olduğu görülmektedir. Yeni okulların bina yapımı aşamasından önce olumsuz çevresel faktörleri geliştirecek yönde hazırlanacak okul sağlığı programları entegre bir hizmet sunacaktır. Bu entegre hizmetin devamlılığı zararları etkenlere maruziyeti azaltacak ve hastalıklardan korunmayı sağlayacaktır.Anahtar kelimeler:Okul çevre sağlığı, TS standardı, elektromanyetik radrasyon, aydınlatma.

Abstract:
This study is conducted to show up the sources of environmental exposures, which are related with school physical environment, to determine fitness of standards about school environmental health and, to take precautions against environmental risk factors, which influence students health negatively.In this study, it?s aimed to determine the environmental health status of the primary schools in Kecioren district of Ankara in 2007-2008 educational terms. For this aim, 31 primary schools, selected by proper sampling method was evaluated for their compatibility to the standard number 12014 of Turkish Standardization Institute. Electromagnetic field (EMF) and illumination levels were measured to reveal out the current status of environmental health.The 48.3% of the schools, examined in this study, have had only one building. Mean age of buildings was 20.6±15.0 years. The 54.8% of the primary schools were on the main street. All of the primary schools have had a central heating. Daily garbage collection was in the whole schools. All of the primary schools, had a tank, have used tap water by network. According to the standards only 8.1 % of the classes have had a sufficient air volume per student, while 61.0% of them have had a sufficient space per student. It has indicated that all of the school toilets, connected to drainage were in the buildings. The schools round the source of electromagnetic field (EMF) have had an higher amount, which has a statistically significancy (p<0,001).Illumination of 96.8% of the classroms was above the standard level. This ratio was 34.8% for library. The 54.8% of them has scored 50-59 points from the pertinence of the standards.It has been revealed many aspects of environmental health status should be improved at the Primary schools in Kecioren. School health programs including improvement of negative environmental factors which begins before construction phase of the new school buildings would provide integre services. The continuation of these services would prevent diseases or minimize the effects of harmful agents.Key words: School environmental health, Turkish Standardization, electromagnetic radiation, illumination.