M.ö. II. Binde Mezopotamya-Anadolu siyasi münasebetleri
B.C. 2000 Mesopotamia and Anatolia political releations
Yazar: SELİM ERSOY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. L. GÜRKAN GÖKÇEK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Tarih = History

Özet:
Tezimizin konusunu, M.Ö. II. bin yılda Mezopotamya ve Anadolu arasındaki siyasi münasebetler oluşturmaktadır. Mezopotamya ile Anadolu arasındaki ilişkilerin çok eski devirlere kadar uzandığı bilinmektedir. Bu uzun tarihsel süreç içerisinde, birbirinden farklı coğrafi, siyasi, kültürel ve sosyo-ekonomik şartlara sahip olan bu iki bölge arasında yoğun bir ilişki yaşanmıştır. Anadolu'da güçlenen her devletin ilk hedeflerinden biri o zamanlar medeniyetin beşiği olan Mezopotamya olmuştur. Mezopotamya'da güçlenen her devlet ise Anadolu'nun zengin yeraltı ve yerüstü kaynaklarını ele geçirmeyi amaçlamıştır.Mezopotamya-Anadolu arasındaki siyasi ilişkilerinin kökeni M.Ö. III. bin yılda Akadların Anadolu'ya yönelik faaliyetlerine kadar uzanmaktadır. M.Ö. II. bin yılda Anadolu'daki güçlü Hitit imparatorluğu medeniyetin beşiği Mezopotamya'ya doğru bir yayılma politikası izlemiştir. Hurri-Mitanni devletinin Hitit saldırıları sonucunda zayıflaması Asur devletinin yükselişini kolaylaştırmıştır. Asurlular, zaman içerisinde Hitit gücünün zayıflamasından faydalanarak bölgede yeniden baskı kurmaya başlamışlardır. Bu dönemde Mezopotamya'dan Anadolu'ya doğru bir yayılım başlamıştır. Asur, Anadolu'nun sahip olduğu maden ve özellikle de demir kaynaklarını ele geçirmek için sürekli bir çaba sarf etmiştir. Kuzeye yayılım politikaları çerçevesinde, Urartu devleti ile olan ilişkilerinde, Doğu Anadolu'da kurulmuş olan bu devletin coğrafi konumu ve doğal zenginlik kaynakları belirleyici bir rol oynamıştır.Anahtar Sözcükler: 1. Hitit 2. Akad 3. Mitanni 4. Asur 5. Urartu

Abstract:
The subject of our thesis is political relations between Anatolia and Mesopotamia in the second millenium B.C.. It is known that the relations between Anatolia and Mesopotamia lasts until earlier time. İn this long period, these regions that had different geographical, political, culturel and socio-economical characteristics, had strong relations with each other. One of the primary aim of the states which became powerful in Anatolia was to take the control of Mesopotamia that was the cradle of civilization in that era. On the other hand, the states which gained power in Mesopotamia aimed to capture of the rich subsurface and surface materials of Anatolia region.The basic of political relations between Anatolia and Mesopotamia lasts Akkade?s activities that targeted Anatolia in the third millenium B.C.. İn the second millenium B.C., the powerful Hittite Empire followed an enlargement politics towards Mesopotamia. The weakening of Hurri-Mitanni State due to the attacks of Hittite made Assyria?s rise easy. Assyrian restarted to repressure in the region as Hittite weakened by the time. İn that era, deployment activities started from Mesopotamia to Anatolia. Assyria expended continuous effort to capture mine reserves and especially iron reserves of Anatolia. İn the frame of enlargement politics, Assyria?s relations with Urartu Satate that founded on East Anatolia was mainly shaped according to geographical position and naturel resources of Urartu region.Key Words: 1. Hittite 2. Akkade 3. Mitanni 4. Assyrian 5. Urartu