Obsesif kompulsif bozukluğu olan ergen ve yetişkin hastalarda beyin yapısal değişimlerinin manyetik rezonans görüntüleme ile araştırılması
Investigation of brain morphological changes in adolescents and adults with obsessive compulsive disorder via magnetic resonance imaging
Yazar: ÖZNUR KONAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ BAYRAM
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı / Sinirbilim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Beyaz madde = White matter ; Beyin = Brain ; Ergenler = Adolescents ; Gri madde = Grey matter ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Obsessif kompülsif bozukluk = Obsessive compulsive disorder ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Obsesif kompulsif bozukluğun (OKB) nörobiyolojisinin aydınlatılması için yapılan araştırmalarda beyindeki yapısal değişiklikler incelenmekte, fakat bulgular henüz ortak görüş oluşmasına izin vermemektedir. Çalışmaların bir kısmı OKB'ye çeşitli kortikal alanların kalınlığında azalmanın eşlik ettiğini gösterirken kortikal kalınlıkta bir değişim saptamayan araştırmalar da mevcuttur. Benzer kontrast durumlar, gri madde hacmine ve ak madde hacmine dair çalışmalarda da mevcuttur. Bu araştırmada OKB tanılı ergenler ve yetişkinlerde kortikal kalınlık, gri madde ve ak madde hacmi değişimleri incelenmiştir. 
Çalışmada DSM-IV kriterlerine göre OKB tanısı almış 15 ergen ve 25 yetişkin ile yaş, eğitim ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş 15 ergen ve 22 yetişkin sağlıklı kontrole ait yapısal, T1 ağırlıklı kranial MR görüntüleri kullanılmıştır. Gri madde ve ak madde hacim değerleri CAT12 yazılımı ile elde edilmiş, kortikal kalınlık değerleri ise CAT12 ve FreeSurfer (FS) yazılımlarıyla elde edilmiştir. Farklı kortikal alanlar için elde edilen ortalama gri madde hacim, ak madde hacim ve kortikal kalınlık değerleriyle önce OKB'li hasta ve sağlıklı kontrol grup karşılaştırması ergen ve yetişkin katılımcı verileri birarada değerlendirilerek daha sonra ayrı ayrı değerlendirilerek yapılmıştır. 
OKB'li hasta grubunda kontrol grubuna kıyasla herhangi bir anatomik bölgede gri madde ve ak madde hacmine dair istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Kortikal kalınlığa dair grup karşılaştırmasında ise sol hemisfer frontal kutupta anlamlı bir azalma tespit edilmiştir. Yetişkinlerde frontal alanda OKB'ye eşlik eden incelme gözlenirken, ergenlerde frontal ve parietal alanlar ağırlıklı olmak üzere 15 farklı anatomik bölgede OKB'ye eşlik eden kalınlaşma gözlenmiştir. Bulgular genel olarak OKB'nin fronto-striatal modelini desteklerken, ergen ve yetişkin değişimlerinin farklı yönde olması hastalığın nörogelişimsel boyutu adına dikkat çekicidir.

Abstract:
The studies aiming to enlighten the neurobiology of Obsessive Compulsive Disorder (OCD) investigate the structural changes in brain yet there is no consensus. Some studies indicate cortical thinning with OCD while others show no specific change related to OCD. Studies on grey matter (GM) and white matter (WM) volume presents similar contrasting results. In this study, cortical thickness, GM and WM volume changes in adolescent and adult OCD patients were investigated. 
Fifteen adolescents and 25 adults diagnosed with OCD and age, sex, education matched 15 healthy adolescents and 22 healthy adults were included. Their T1 weighted structural MR images scanned by 3T MRI system were used. The GM and WM volumes of various cortical regions were obtained by CAT12. The average cortical thickness values were calculated with both CAT12 and FS6. OCD and healthy control group comparison for GM, WM and cortical thickness was conducted. Adolescent and adult subgroup comparison was carried as well.
There was no significant difference on GM and WM volume in any anatomical region between OCD and healthy control groups. However, a cortical thinning in left frontal pole was observed in OCD. When adults and adolescents were considered separately, reduced cortical thickness in frontal areas with OCD was observed in adults; however, in adolescents, cortical thickness increase with OCD was observed in frontal and parietal regions. While the findings overall support the fronto-striatal model of OCD, the direction difference of cortical thickness alteration in adolescents and adults gives an interesting view on neurodevelopmental perspective of OCD.