Etkileşimli infografiklerle sunulan öğretimin zihinsel yetersizliği olan çocukların sosyal becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi
Investigating the effect of interactive infographics on the social skills of children with intellectual disabilities
Yazar: MERVE GÜLMÜŞ
Danışman: PROF. DR. YALIN KILIÇ TÜREL
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Günümüzde yeni buluşların teknolojiye yansımasıyla birlikte teknolojinin kullanıldığı alanlar genişlemiştir. Bu alanlardan biri de eğitimdir. Bilimsel bilgilerin araç-gereç, yöntem ve tekniklerin tasarlanması, geliştirilmesi, uygulanması ve değerlendirilmesi sürecinde teknolojinin kullanılması öğretim teknolojileri olarak tanımlanmaktadır. Normal gelişim gösteren bireylerin yanı sıra özel gereksinimli bireylerin karşılaşabilecekleri zorlukları ortadan kaldırmakta destekleyici bir araç olması sebebiyle öğretim teknolojilerinin özel eğitimde de kullanılması gerekli görülmüştür. Özellikle normal gelişim gösteren akranlarının ailelerini ve çevrelerini gözlemleyerek edindikleri birçok sosyal beceriyi, zihinsel yetersizliği olan bireyler öğretim materyallerinden faydalanarak öğrenmektedir. Bu araştırmanın amacı, hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan 60-72 aylık dönemdeki çocuklara etkileşimli infografik aracılığıyla sunulan öğretimin çocukların sosyal becerileri üzerindeki etkisini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda hazırlanan etkileşimli infografik, doğrudan öğretim yöntemine dayalı olarak sunulmuştur. Araştırmada tek denekli araştırma modellerinden olan ABA deseni kullanılmıştır.  Araştırmanın katılımcıları, Elazığ şehir merkezinde bulunan bir Özel Eğitim Anaokulunda hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan 60-72 aylık dönemdeki iki erkek, bir kız çocuk ve bu çocukların öğretmeninden oluşmaktadır. Çalışma sonucunda doğrudan öğretim yöntemine dayalı olarak sunulan etkileşimli infografiğin katılımcıların sosyal becerileri üzerinde etkili olduğu görülmüştür. Ayrıca uygulama evresi tamamlandıktan iki ve üç hafta sonra elde edilen bulgular incelendiğinde katılımcıların edinmiş oldukları sosyal becerileri büyük oranda koruduğu belirlenmiştir. Araştırma sonunda katılımcıların öğretmeni ile gerçekleştirilen görüşmeler neticesinde uygulamanın sosyal geçerlik verilerinin olumlu olduğu görülmüştür.

Abstract:
Nowadays, with the  reflection of new inventions on technology, the areas where technology is used have expanded. One of these areas is education. The use of technology in process of designing, developing, implementing and evaluating of scientific informations, tools, methods and techniques is defined as instructional technologies.It has been deemed necessary to use instructional technologies  in special education as it is a supportive tool in eliminating the difficulties that individuals with special needs may encounter as well as individuals with normal development. Individuals with intellectual disabilities learn many social skills, especially that their normally developing peers acquire by observing their families and environments, by using teaching materials. The purpose of this research is to examine the effect of teaching provided through interactive infographics to children aged 60-72 months with mild intellectual disabilities on their social skills. The interactive infographic prepared for this purpose is presented based on the direct teaching method. ABA design, which is one of the single-subject research models, was used in this research. The participants of the research consist of two boy and one girl aged 60-72 months with mild mental disabilities and their teacher at a special education kindergarten in Elazığ city center. As a result of the study, it was seen that the interactive infographic presented based on the direct teaching method is effective on the social skills of the participants. Additionally, when the findings obtained two and three weeks after the implementation phase was completed, it was determined that the participants largely preserved the social skills they had acquired. At the end of the research, as a result of the interviews with the teacher of the participants, it was seen that the social validity datas of the application are positive.