ADÜ Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğrencilerinin sporcu beslenmesi ile ilgili farkındalıkları
The awareness of the students of Adu School of Physical Education and Sports on sports nutrition
Yazar: AYŞE GÖKÇE ULAŞ
Danışman: PROF. DR. SACİDE KARAKAŞ
Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Fizyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Spor = Sports
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme eğitimi = Nutrition education ; Beslenme eğitimi = Nutrition education ; Farkındalık = Awareness ; Seçkinler = Elites ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Sporcu beslenmesi spor performansını arttırmada antrenman ve genetik faktörlerle birlikte
büyük katkı sağlamaktadır. Sporcuların sporcu beslenmesi ile ilgili farkındalıkları ne kadar
yüksek olursa; uygulama oranı da o kadar yüksek olacaktır. Gerek kendileri, gerekse
gelecekte yetiştirecekleri sporcularının performansını göz önüne alacak olursak, sporcu
beslenmesi ile ilgili farkındalık çok önemlidir. Bu amaçla ADÜ Beden Eğitimi ve Spor
Yüksekokulu Öğrencilerinin Sporcu Beslenmesi ile İlgili Farkındalıkları'nı ölçmek üzere
çalışma yaptık. Gönüllülük esasına dayalı olarak ADÜ Beden Eğitimi ve Spor öğrencilerine
10 Mayıs 2017- 10 Haziran 2017 tarihleri arasında anket çalışması düzenledik.
Veri toplama aracı olarak 3 bölümden oluşan anket kullandık. Anketin birinci bölümü
katılımcıların demografik özelliklerini belirlemek (26 soru), ikinci bölümü beslenme
alışkanlıklarını (19 soru) belirlemek ve üçüncü bölümü de sporcu beslenmesi ve beslenme
bilgisi düzeylerini (40 soru) belirmek amacına yönelik sorulardan oluşmaktadır.
Katılımcılara yöneltilen sorular Koçak (Koçak, 2008), Baysal (Baysal, 2009), Güneş
(Güneş, 2013) ve Ersoy (Ersoy, 2012)' un kitaplarından faydalanarak oluşturulmuş;
oluşturulan sorular uzman görüşlerine sunularak değerlendirilmiştir.
İstatistiksel analizler SPSS 20.0 kullanılarak yapılmıştır ve p<0,05 anlamlı kabul edilmiştir.
Çalışmanın örneklemi Antrenörlük bölümünden 257 kişi, Beden Eğitimi Öğretmenliği
bölümünden 253 kişi, Rekreasyon bölümünden 236 kişi ve Spor Yöneticiliği bölümünden
185 kişi olmak üzere toplam 931 kişidir. Katılımcıların 585'i (%62,8) erkek ve 346'sı
(%37,2)kadındır. Katılımcıların 851'i elit sporcu değilken 80'inin elit sporcu olduğu
görülmüştür. Katılımcıların 532' si beslenme eğitimi aldığını, 351'i de aldığı beslenme
eğitiminin kaynağının okul (ders) olduğunu belirtmiştir. Beslenme eğitimi alan
katılımcıların çoğunluğu (313 kişi) aldığı beslenme eğitimini yeterli bulduklarını ifade
etmişlerdir.
Sporcu beslenmesi ve beslenme bilgisi beslenme eğitimi alıp almama ilişki durumu 40
maddenin ki kare analizi ile değerlendirmesinde 22 madde de anlamlılık (p<0,05)
belirlenmiştir. Sporcu beslenmesi ve beslenme bilgisi elit sporcu olup-olmama ilişki durumu
40 maddenin ki kare analizi ile değerlendirmesinde 15 madde anlamlılık (p<0,05)
belirlenmiştir. Sporcu Beslenmesi ve Beslenme Bilgisi Düzeylerinin branş değişkeni
öznelinde ki kare analizi ile değerlendirilmesinde 2 maddede ilişkili bulunduğu söylenebilir.
Madde 12'nin "0" a yakın olması ilişki düzeyinin daha yüksek olduğunu göstermektedir.
Bilgi sorularının frekans analizine göre değerlendirilmesinde; tüm öğrencilerin vermiş
olduğu doğru cevapların yüzdelik dağılımı %47,80 olarak tespit edilmiştir. Beslenme
eğitimi alıp almama durumlarına göre doğru cevapların yüzdelik dağlımı; beslenme eğitimi
almayanlar %44,27; antrenörden beslenme eğitimi alanlar %45,67; okuldan beslenme
eğitimi alanlar %50,73; internetten beslenme eğitimi alanlar %43,71; birden fazla kaynaktan
beslenme eğitimi alanlar %50,21 olarak tespit edilmiştir. Elit olup olmama durumlarına göre
doğru cevapların yüzdelik dağılımı; elit sporcular %47,72; elit olmayan sporcular %47,20
olarak tespit edilmiştir. Branş durumlarına göre doğru cevapların yüzdesi; basketbol
%49,62; güreş %47,41; futbol %46,54; voleybol %48,84; atletizm %48,86 ve diğer branşlar
%47,48 olarak tespit edilmiştir.
Çalışmadan varılan sonuç; beslenme eğitimi almak farkındalığı arttırmaktadır. Elit
sporcuların da diğer sporculara göre farkındalıklarının daha yüksektir. Branş değişkeni ile
ilgili genel olarak bakıldığında bir farkındalık yoktur.
Anahtar Kelimeler: Sporcu Beslenmesi, Beslenme Eğitimi, Elit Sporcu, Sporcu
Beslenmesi Bilgisi

Abstract:
Sports nutrition is a major contributor to training and genetic factors in improving sport
performance. The higher the awareness of the athletes about the athlete's feeding,
application rate will be higher. Awareness about sports nutrition is very important if they
will consider the performance of the athletes themselves, or if they will be trained in the
future. For this purpose, we worked to measure the Awareness of the Students of ADU Scool of
Physical Education and Sports on Sports Nutrition. Based on the principle of volunteering, we
conducted a survey study between ADM Physical Education and Sports students between
10 May 2017 and 10 June 2017.
We used a 3-part questionnaire as a data collection tool. The first part of the questionnaire
consists of questions to determine participants' demographics (26 questions), second part to
determine nutritional habits (19 questions) and third part to answer questions on sports
nutrition and nutrition knowledge levels (40 questions). The questions addressed to the
participants Kocak (Koçak, 2008), Baysal (Baysal, 2009), Gunes (Güneş, 2013) and Ersoy
(Ersoy, 2012). The questions were evaluated and presented to the experts.
Statistical analyzes were performed using SPSS 20.0 and p <0.05 was considered
significant.
The sample of the study is a total of 931 persons consisting of 257 persons from the
Coaching Department, 253 persons from the Physical Education Teaching Department, 236
persons from the Recreation Department and 185 persons from the Sports Management
Department. 585 (62.8%) of the participants were male and 346 (37.2%) were females. Of
the participants, 851 were not elite athletes and 80 were elite athletes. Participants indicated
that 532 received nutrition education and 351 received schooling (lesson) of nutrition
education. The majority (313) of participants in nutrition training stated that they found
adequate nutrition education.
The relationship status of athlete nutrition and nutrition education was 40 items and 22
items were significant (p <0.05). 15 items were significant (p <0,05) when 40 items were
assessed as whether the athlete was an elite athlete or not. It can be said that Athlete
Nutrition and Nutrition Information Levels are related to 2 items in the subject of branch
change. The fact that Item 12 is close to "0" indicates that the level of relationship is higher.
In the evaluation of information questions according to frequency analysis; the percentage
distribution of the correct answers given by all the students was determined as 47.80%.
Percent distribution of correct answers according to whether or not they have nutrition
education; 44.27% of those who do not have nutrition education; 45,67% of nutrition
education from the trainer; Nutrition education from school 50,73 %; 43.71% of those who
are on nutrition education from the internet; 50,21% of those who were educated from more
than one source were found. Percent distribution of correct answers according to elite status;
elite athletes 47.72%; and non-elite athletes were found to be 47.20%. Percentage of correct
answers according to branch status; basketball was 49.62 %; wrestling 47,41 %; football
46.54%; volleyball 48.84%; athletics was 48.86% and the other branches were 47.48%.
The result without work; nutrition education increases awareness. Elite athletes have higher
awareness than other athletes. There is no general awareness of the branch variable.
Key words:Sports Nutrition, Athletic Nutrition, Nutrition Education, Elite Athlete, Sports
Nutrition Knowledge.