Hidroelektrik Santrallerin (HES) çevreye, ekonomiye ve topluma etkisi: Deriner Hidroelektrik Santrali örneği
The effects of Hydroelectric Power Plants (HPP) on the environment, economy and society: The case of Deriner Hydroelectric Power Plant
Yazar: HÜSEYİN VURAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TUNA BATUHAN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Enerji = Energy ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Deriner barajı = Deriner dam ; Ekonomik etki = Economic effect ; Hidroelektrik santralleri = Hydroelectric power plants ; Sosyal etki = Social affect ; Sürdürülebilir enerji = Sustainable energy ; Sürdürülebilir çevre = Sustainable environment ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Çevresel etki = Environmental impact

Özet:
Bu tezin amacı, hidroelektrik santrallerinin Ülkemiz üzerindeki çevresel, ekonomik ve toplumsal etkilerinin incelenmesidir. Bu amacı gerçekleştirebilmek için Ülkemizin en yüksek barajı olan Deriner Hidroelektrik Santrali örnek alınmıştır. Bilindiği üzere toplumumuz tarafından hidroelektrik santrallerine karşı bir ön yargı bulunmaktadır. Hidroelektrik santrallerinin toplumsal etkileri ve toplumun uğradığı zararlar üzerine çeşitli eleştiriler yapılmaktadır. Çalışmada Deriner Hidroelektrik Santrali'nin üç ayrı boyutu sürdürülebilirlik açısından tartışılarak topluma getirdiği/getireceği olumlu veya olumsuz yönleri açığa çıkarılmaya çalışılmıştır.
Yapılan araştırmaların sonuçları itibariyle Deriner Hidroelektrik Santrali'nin çevresel sürdürülebilirlik açısından uygun olmadığı, ekonomik sürdürülebilirlik açısından uygun olduğu ve toplumsal sürdürülebilirlik açısından gerek zararlı gerekse de yararlı tarafları bulunduğundan dolayı Deriner Hidroelektrik Santrali'nin toplumsal etkileri üzerine net bir bulguya ulaşılamadığı görülmektedir. Toplumsal sürdürülebilirliğin tam olarak sağlanabilmesi için yapım aşamasından sonraki süreçte planlamalar/çalışmalar yapılması, stratejilerin geliştirilmesi ve çeşitli uygulamalar ile olumlu etkilerin oluşabileceği ortaya çıkmaktadır. Bunların dışında Deriner Hidroelektrik Santrali'nin bölgede iklim, bitki örtüsü, hayvan toplulukları ve tarımsal faaliyetler üzerinde yıkıcı etkileri gözlemlenmiştir. Diğer tarafta istihdam, bölge imajı, enerji, ekonomi gibi konular üzerinde yapıcı etkilerinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This dissertation aims at investigating the environmental, economical, and social effects of hydroelectric power plants in Turkey. In order to accomplish this aim, the highest hydroelectric power plant of our country, Deriner Hydroelectric Power Plant is taken as an example. It is a well-known fact that our society is highly prejudiced against the hydroelectric power plants.  There has been widespread criticism for the social effects of hydroelectric power plants and their damage on the society. In this study, Deriner Hydroelectric Power Plant has been discussed from three different aspects in terms of sustainability, and its current and future advantages/disadvantages for the society are brought to light.
As a result of the researches carried out, it is understood that there are not any clear findings  on the social effects of Deriner Hydroelectric Power Plant, as it is inconvenient in terms of environmental sustainability, convenient in terms of economical sustainability, and it has both harmful and beneficial effects in terms of social sustainability.  It has been found out that in order to ensure social sustainability; positive effects could be reached by carrying out plans/researches, developing strategies and performing various practices in the process following the construction.  Besides, it has been observed that Deriner Hydroelectric Power Plant has destructive effects on the climate, flora, fauna and agricultural activities. On the other hand, it is seen that it has constructive effects on subjects such as employment, regional image, energy and economy.