The analysis of air-jet textured polyester/polyester and polyester/polytetrafluoroethylene sewing threads'
Hava-jet tekstüre sistemi ile üretilen polyester/polyester ve polyester/teflon dikiş iplikleri özelliklerinin analizi
Yazar: SİNAN BESCİ
Danışman: DOÇ. DR. VAİDA JONAİTİENE
Uşak Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering

Özet:
Son yıllarda, dikiş ipliklerinin çeşitliliği; yeni liflerin görünümüne, yeni tipte iplikler üretmek için kullanılan yeni proseslere (ya da geliştirilen eski tiplere) ve farklı tipte kumaşlar için tasarlanan dikiş ipliklerinin yükselen talebine bağlı olarak önemli ölçüde yükselme göstermiştir.Eğer hava tekstüreli ipliklerin egemenliklerinden bahsedecek olursak; polyester bu durumda baskın olacaktır. Çünkü tekstüresiz ipliklerle karşılaştırılacak olunursa; polyester daha yüksek hacimlilik, gözeneklilik, yumuşaklık, rahatlık ve hava geçirgenliği gösterecektir.Tekstüre ipliklerin ürünleri iyi kalitede örtme ve kaplama özellikleri olduğu için spor giyimde, ev tekstilinde ve konfeksiyon ürünlerinde kullanılırlar.Bu araştırmanın amacı; üretim süreci boyunca, farklı parametreler değiştirilirken, dikiş ipliklerinin belli mekaniksel karakteristik özelliklerinin nasıl değişkenlik gösterdiğini incelemekti. Hava-jet tekstüre teknik dikiş iplikleri piyasada oldukça yeni bir üründür. Bitmiş ürünün uygulama yeri, ürünün kullanımı süresince göstereceği mekaniksel özelliklere bağlı olarak seçilebilir. Dikiş işlemi süresince, bazı uygulamalar yüksek dayanıklılık, bazıları ise düşük sürtünme kuvvetleri gerektirir.Hava tekstüre; farklı karakterlerdeki ipliklerin üretim imkânlarını sağlarken, bir yandan da farklı tipte lif filamentlerinin kullanımına izin veren bir teknoloji olarak karşımıza çıkıyor. Bu araştırmada, iki tipte iplik kullanılmıştır. Birinci durumda; yüksek dayanıklılığa sahip polyester, ipliklerin hem çekirdeğinde hem de kaplama elementinde kullanılmıştır. İkinci durumda; yine aynı polyester ipliği çekirdekte ve kaplama elementi olarak ta bu sefer Polytetrafloretilen (PTFE) kullanılmıştır. Ürünler, Stahle Eltex have tekstüre makinesi ve Heberlein HemaJet tekstüre düzesi ile Kaunas Teknoloji Üniversitesi, Tekstil Teknolojisi Bölümü'nde üretilmiştir. Ek olarak; sürtünme ve gerilim testleri araştırma sırasında yapılmıştır. Hava basıncı, efekt ve çekirdek ipliklerinin beslenme hızlarını da içeren üretim parametlerinde değişiklikler yapılmıştır. Sonuçlar; üretilen dikiş ipliklerinin iyi mekaniksel özelliklerini göstermiştir.

Abstract:
Of late years, the assortment of sewing threads dramatically increased, due to appearance of new fibres, new processes (or improved old ones) to produce new type of threads, increased demand for sewing threads, intended for different type of fabrics.If we compare the domination of different air-textured threads, in a dominating position we will find polyester. Because, in comparison with non-textured yarns, they show increased bulkiness, porosity, softness, comfort and air permeability. The products of textured yarns are noted for good draping qualities, therefore they are used in sportswear, home and apparel fabrics.The aim of this research was to assess how certain mechanical characteristics of sewing threads varied while different parameters were changed during the manufacturing process.Air-textured technical sewing threads are relatively new products on the market. The applications of the end product could be selected depending on the mechanical characteristics of the product during usage. Some applications require very high tenacity, other require very low friction forces during the sewing process.Air texturing appears to be a technology which can accommodate the manufacturing possibilities of threads with different end char¬acteristics and also allow the usage of different types of fibre filaments. Two types of yarns were manufactured during this research: high tenacity PES yarns were used in both core and sheath elements in one case; in the other case, the same high-tenacity PES yarns were used in the core while Polytetrafluorethylene (PTFE) was used in the sheath elements. The threads were manufactured in the Department of Textile Technology at Kaunas University of Technology, using a Stahle Eltex air-texturing machine and a Heberlein HemaJet texturing nozzle. In addition, tensile and friction tests were performed during the research. Different manufacturing parameters were changed during air-texturing, including air pressure and overfeeds of effect & core yarn. The results clearly showed the good mechanical character¬istics of the sewing threads manufactured.