Nikotin tercih eden sıçan soylarında bilişsel performans ve sosyal etkileşim
Cognitive performance and social interaction on nicotine-preferred rat lines
Yazar: EREN BEKCİ
Danışman: PROF. DR. LÜTFİYE KANIT
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı / Sinirbilim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoloji = Physiology ; Psikoloji = Psychology

Özet:
GİRİŞ-AMAÇ: Tütün kullanımının dünya çapında en önemli sağlık problemlerinden biri olması nikotin bağımlılığını tüm boyutları ile ele alma ihtiyacı doğurmaktadır. Bu bağlamda nikotinin etkilerini ve nikotin bağımlılığının tedavi olanaklarını araştırmak üzere nikotin tercih eden (NT) sıçan soyu oluşturulmuştur. Bu araştırmanın amacı, nikotin tercih eden soydan gelen sıçanların bilişsel performans ve sosyal etkileşimlerindeki değişimi araştırmaktır.
	
YÖNTEMLER: Araştırmada 48 Sprague-Dawley sıçan nikotin tercih eden soy erkek (NTE), nikotin tercih eden soy dişi (NTD), kontrol erkek (KE) ve kontrol dişi (KD) olmak üzere dört grupta kullanılmıştır. Sıçanların bilişsel performanslarını değerlendirebilmek için yeni nesne tanıma testi (YNTT), nesne konumu hatırlama testi (NKH) ve Morris Su Tankı (MST), sosyal etkileşimlerini değerlendirebilmek için ise üç bölmeli sosyal etkileşim testi (ÜBSET) uygulanmıştır. Veriler ANOVA testleri ile IBM SPSS 20.00 programı kullanılarak değerlendirilmiştir.

BULGULAR: YNTT tanıtım oturumunda NT soydan gelmek objelere olan ilgiyi (F(3.38)=5.128 P=0,030) artırmış, test oturumunda ise yeni nesne ile tüm gruplar (F(1.78)= 20.524 P=0,000) daha fazla ilgilenmiştir. NKH tanıtım oturumunda nesnelerle geçirilen toplam zaman (P=0,000), test oturumunda yeri değişen nesne ile geçirilen zaman (P=0,000) ve ayırt etme indeksinde (P=0,028) soy farkı bulunmuştur.
MST spasyal öğrenme edinim döneminde platforma ulaşma süreleri günlerle azalmıştır (p=0.000), cinsiyetin (p=0.025) ve soyun (p=0.009) istatistiksel anlamlı faktörler olduğu ama aralarında etkileşim olmadığı görülmüştür. Duncan testinde KD grubunun NTE ve NTD gruplarından farklı olduğu görülmüştür. Hatırlama testinde de eski kadranda alınan yol verisinde (p=0.001) anlamlı soy farkı bulunmaktadır. NT sıçanlar eski kadranda daha uzun süre geçirmektedirler.
Sosyal etkileşim ve sosyal yenilik testlerinde anlamlı soy farkı bulunamamıştır.

SONUÇ: Nikotin soyundan gelmek yeni nesneyi ve lokalizasyonu saptamada bir avantaj sağlamakta, su tankında öğrenmeyi artırmakta ve cinsiyet farkını ortadan kaldırmakta ama sosyal ilişkilerde anlamlı bir değişikliğe neden olmamaktadır. (proje no: Destek T TYL-2021-23456 EUHADYEK 2021-074)
Anahtar Kelimeler: Bellek; nikotin; öğrenme; sosyallik; cinsiyet farkları

Abstract:
AIM: The fact that tobacco use is one of the most important health problems worldwide creates a need to address nicotine addiction with all its dimensions. In this context, A nicotine-preferring (NP) rat line was developed to investigate the effects and new therapies for nicotine addiction. Aim of the present study was to investigate the changes in cognitive performance and social interaction of rats with nicotine-preference.

METHODS: Forty-eight Sprague-Dawley rats were assigned to four groups: Nicotine-preferring male (NPM),nicotine-preferring female (NPF), control male (CM) and control female (CF). New object recognition (NOR), object location recall (OLT) and Morris Water Maze (MWM) tests were used to evaluate the cognitive performance; three-chamber social interaction test (TCSI) was used to evaluate the social interactions. Data were analyzed with ANOVA tests using IBM SPSS 20.00 software.

RESULTS: NP rats had increased interest in objects (F(3.38)=5.128 P=0.030) in the NOR familiarization session.All groups were more interested in the new object in the test session (F(1.78)= 20.524 P=0.000). Line differences were found in total time spent with the objects in the OLT familiarization session (P=0.000), time spent with the displaced object in test session (P=0.000) and in discrimination index (P=0.028). During MWM spatial learning acquisition period, time to reach the platform decreased by days. The effect of sex (p=0.025) and line (p=0.009) was statistically significant, but there was no interaction between them. In Duncan's test showed a significant difference between CF group and NPM and NPF groups. In probe trial, there was also a significant effect of line on path taken in the old quadrant (p=0.001).NP rats spent longer time in the old quadrant.No significant differences in line were found in social interaction and social novelty tests.


CONCLUSIONS: Nicotine-preferring rats have an advantage in detecting new objects and locations and they have better spatial memory.However, they displayed no significant change in social interaction and have no sex difference. We hope that these results will improve our understanding of addiction (project number: DESTEK BAP T TYL–2021–23456 EUHADYEK 2021-074)
Keywords: memory; nicotine; learning; social interaction; sexual differences