Resmi ve özel ilköğretim okulu sınıf şube rehber öğretmenlerinin öğretimsel liderlik rollerinin karşılaştırılması /
Yazar: AYSUN EROL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ALİ TEMEL
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Liderlik = Leadership ; Rehber öğretmenler = Guidance teacher ; Sınıf öğretmenleri = Class teachers ; Öğretimsel liderlik = Instructional leadership ; Öğretmenler = Teachers ; İlköğretim öğretmenleri = Primary education teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacını resmi ve özel ilköğretim okullarında görevli sınıf rehber öğretmenlerinin öğretimsel liderlik rollerini ne düzeyde yerine getirdiklerini belirlemektir. Özel ve resmi ilköğretim okulu sınıf rehber öğretmenlerinin öğretimsel rollerini yerine getirmelerine ilişkin görüşleri, görüşleri arasında; cinsiyet, mesleki kıdem, öğrenim durumu değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık olup olmadığı amacı doğrultusunda incelenmiştir. Yapılan araştırma tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini 2011?2012 eğitim-öğretim yılında İstanbul ili Anadolu Yakası'nda görev alan özel ve resmi ilköğretim okulu öğretmenleri oluşturmuştur. Bu kapsamda, 15 ilköğretim okulunda görev yapan ve basit tesadüfi örnekleme yoluyla seçilen 367 öğretmenle çalışılmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Hallinger (1983)tarafından geliştirilen ve Gümüşeli (1996) tarafından Türk Milli Eğitim sistemine uyarlanan?Öğretimsel Liderlik Ölçeği? kullanılmıştır. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda şu bulgular elde edilmiştir:Öğretmenlerin, görev yaptıkları okul türüne bağlı olarak; ?Okul Misyonunu Tanımlama düzeylerinin, Eğitim Programını ve Öğretimi Yönetme ile birlikte alt boyutlarda yer alan Öğretimi Denetleme ve Değerlendirme ve Öğrenci İlerlemesini İzleme davranışlarını gösterme düzeylerinin, Olumlu Öğrenme İklimi Geliştirme ile birlikte alt boyutlarda yer alan Öğretim Zamanını Koruma, Öğrencileri Öğrenmeye Özendirme ve Meslek Gelişimini Sağlama? davranışlarını gösterme düzeylerinin anlamlı bir şekilde farklılık yaratığı bulunmuştur. Cinsiyet değişkenine bağlı olarak; ?Okul Misyonunu Tanımlama ile birlikte Okulun Amaçlarını Geliştirme alt boyutunda ifade edilen davranışları gösterme düzeylerinin, Eğitim Programını ve Öğretimi Yönetme ile birlikte alt boyutlarda yer alan Öğretimi Denetleme ve Değerlendirme ve Öğrenci İlerlemesini İzleme davranışlarını gösterme düzeylerinin, Olumlu Öğrenme İklimi Geliştirme ile birlikte alt boyutlarda yer alan Öğretim Zamanını Koruma, Öğrencileri Öğrenmeye Özendirme, Meslek Gelişimini Sağlama ve Akademik Standartlar Geliştirme ve Uygulama? davranışlarını gösterme düzeylerinin anlamlı bir farklılık oluşturduğu bulunmuştur. Mesleki kıdemlerine bağlı olarak; ?Okul Misyonunu Tanımlama ile birlikte Okulun Amaçlarını Geliştirme alt boyutunda ifade edilen davranışları gösterme düzeylerinin, Eğitim Programını ve Öğretimi Yönetme düzeylerinin, Olumlu Öğrenme İklimi Geliştirme ile birlikte Varlığını Hissettirme, Meslek Gelişimini Sağlama ve Akademik Standartları Geliştirme ve Uygulama? alt boyutlarında ifade edilen davranışları gösterme düzeylerinin anlamlı bir şekilde farklılaştığı anlaşılmaktadır. Öğrenim durumlarına (mezuniyet) bağlı olarak da; ?Okul Misyonunu Tanımlama düzeylerinin, Eğitim Programını ve Öğretimi Yönetme düzeylerinin, Olumlu Öğrenme İklimi Geliştirme ile birlikte alt boyutlarda yer alan Öğretim Zamanını Koruma, Öğrencileri Öğrenmeye Özendirme, Meslek Gelişimini Sağlama ve Akademik Standartlar Geliştirme ve Uygulama? davranışlarını gösterme düzeylerinin anlamlı bir şekilde farklılaştığı görülmüştür.

Abstract:
The purpose of this study is to determine how well teachers fulfill their leadership roles as guidance counselors in public and private elementary schools. Analysis was done to distinguish the differences between the guidance counselors? views on their roles as leaders in the classrooms and to study the effects of gender, seniority and education levels on these views. The study is a descriptive research designed as a survey method. The sample of the study consists of 367 teachers randomly selected from public and private elementary schools in Anatolian region of Istanbul in 2011-2012. Among these 15 schools are 3 public and 2 private in Uskudar, 3 public and 3 private in Kadikoy, and 3 public and 1 private in Maltepe. Data was obtained by using ? Instructional Leadership Scale? which was developed by Hallinger (1983) and adopted into Turkish National Education system by Gumuseli (1996).Statistical analyses led to the following findings;Teachers , depending on the type of school they work at, showed significant differences in ?Defining school mission and as a subcategory developing and applying school goals, Managing and teaching of the curriculum and as a subcategory , supervising and evaluating the education and student progress, Developing a positive learning atmosphere and as a subcategory maintaining curriculum?s timeframe, encouraging students to learn and ensuring occupational development.?Teachers, depending on gender, showed significant differences in ?Defining school mission and as a subcategory developing and applying school goals, Managing and teaching of the curriculum and as a subcategory , supervising and evaluating the education and student progress, Developing a positive learning atmosphere and as a subcategory maintaining curriculum?s timeframe, encouraging students to learn and ensuring occupational development.?Teachers, depending on seniority, showed significant differences in ?Defining school mission and as a subcategory developing and applying school goals, coordinating the curriculum and as a subcategory , supervising and evaluating student progress, Developing and applying a positive learning atmosphere and as a subcategory, ensuring occupational and academic development .?Teachers, depending on their education levels, showed significant differences in ?Defining school mission, improving and teaching school goals and Managing and teaching of the curriculum as well as coordinating it, monitoring student progress and behavior, Developing a positive learning atmosphere and as a subcategory , Maintaining curriculum?s timeframe, motivating students to learn, ensuring and applying occupational and academic development.?Recommendations are made to researchers according to the study results.Key Words: Elementary school teachers, Leadership, Educational Leadership.