Böbrek nakilli ve hemodiyaliz uygulanan kronik böbrek yetmezlikli hastalarda strongiloidoz sıklığının serolojik ve moleküler yöntemlerle araştırılması
Investigation of strongyloidiasis frequency in the renal transplant and chronic renal failure cases on hemodialysis with serologic and moleculer techniques
Yazar: ESRA ERDEM KIVRAK
Danışman: DOÇ. DR. MELTEM IŞIKGÖZ TAŞBAKAN
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases ; Parazitoloji = Parasitology
Dizin: Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Enzime bağlı immünosorbent testi = Enzyme-linked immunosorbent assay ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Strongiloidoz = Strongyloidiasis

Özet:
Strongiloidoz,  tropik ve subtropik bölgelerde endemik olarak görülen ve çoğunlukla Strongyloides stercoralis (S. stercoralis)'in neden olduğu intestinal bir paraziter enfeksiyondur. Bu parazit bağışıklığı baskılanmış kişilerde hiperenfeksiyon sendromu, dissemine strongiloidoz gibi tablolara yol açarak yaşamı tehdit eden enfeksiyonlara neden olabilmektedir. Strongiloidozda tanı genellikle gecikmekte ve ağır strongiloidoz olgularında  %80'e varan oranlarda mortalite görülebilmektedir. Bu nedenle endemik bölgelerden gelen, HIV pozitif ya da çeşitli nedenlerle (organ nakli, kemoterapi, immünoterapi gibi ) immünsüpresyon öncesi dönemde olan kişilerin dışkı larva kültürü ve serolojik yöntemlerle taranması önerilmektedir. Çalışmamızda; böbrek nakli yapılmış hastalar ile hemodiyaliz uygulanan kronik böbrek yetmezlikli hastalarda strongiloidoz sıklığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Polikliniği'ne 01.04.2013 – 31.12.2013 tarihleri arasında başvuran böbrek nakli yapılmış hastalar ile diyaliz merkezinde hemodiyaliz uygulanan kronik böbrek yetmezlikli hastalar olmak üzere toplam 108 hasta çalışmaya dâhil edilmiştir. Hastaların 28'i (%25,9)  hemodiyaliz uygulanan kronik böbrek yetmezlikli hasta, 80'i (%74,1) de böbrek nakli uygulanan hastadır. Toplam 108 serum örneğine anti-S. stercoralis IgG antikor varlığının araştırılması için enzyme-linked immünosorbent testi (ELISA) uygulanmıştır. ELISA testinde kullanılacak pozitif ve negatif kotrollerin belirlenmesi için ticari kit ( DRG® Diagnostics Strongyloides IgG ELISA EIA-4208; Almanya ) kullanılmıştır. Dışkı örneklerinde ''real time'' polimeraz zincir reaksiyonu (PZR ) ile. S.stercoralis 18S rRNA geninde (GENBANK No: AF279916) bulunan 101 bp'lik kısım primer ve hidroliz probları kullanılarak araştırılmıştır. Böbrek nakli uygulanmış bir hastada serumda ELISA ile S. stercoralis antikorları pozitif saptanmıştır. Aynı hastanın
dışkısında ''real time'' PZR testi ile S. stercoralis pozitifliği saptanmıştır. 
Sonuç olarak; hastanemizin de bulunduğu Ege Bölgesi'nin S. stercoralis açısından riskli bir bölge olmadığını fakat bağışıklığı baskılanmış hastalarda ölümcül seyredebilmesi nedeniyle strongiloidozun akla getirilmesi gerektiğini söyleyebiliriz. Çalışmamız, ülkemizde böbrek nakli sonrası kan ve dışkı örneklerinde S. stercoralis'in araştırıldığı ilk çalışmadır.
Anahtar kelimeler: strongiloidoz, böbrek nakli, kronik böbrek yetmezliği, polimeraz zincir reaksiyonu (PZR), enzim-linked immünosorbent testi (ELISA)

Abstract:
Strongyloidiasis is an intestinal infestation especially endemic in the tropical and subtropical regions, it is mostly caused by Strongyloides stercoralis (S. stercoralis). This parasite can cause life-threatining infections such as hyperinfection syndrome, disseminated strongyloidiasis in immunosuppressed patients. Diagnosis of strongyloidiasis is usually delayed and the mortality rate may be up to 80 % among severe cases. Thus, screening of patients from endemic areas or HIV (+) patients or patients before immunosuppression (for some reasons such as organ transplantation, chemotherapy and immunotherapy) is recommended with stool larvae cultures as well as with serologic tests. The aim of this study was to find out the prevalence of strongyloidiasis in renal transplanted patients and patients on chronic hemodialysis. A total of 108 patients who presented to the Outpatient Clinic of the Organ Transplantation Unit at the Ege University Faculty of Medicine between 01.04.2013 – 31.12.2014 were included in the study. Twenty eight patients (25,9%) were undergoing dialysis with chronic renal failure and 80 patients (74,1%) had received renal transplants. Enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) test was used to investigate anti-S. stercoralis IgG antibodies in the serum samples of the study population. To detect positive and negative controls, a commercial kit (DRG® Diagnostics Strongyloides IgG ELISA EIA-4208; Germany) was used. In stool samples, a specific 101 bp part of S. stercoralis 18 rRNA gene (GENBANK No: AF279916) was investigated by real time PCR primers and hydrolysis probes. ELISA was positive for anti-S. stercoralis antibodies in one renal transplant patient and the stool PCR also tested positive in the same patient. 
In conclusion, the Aegean region where the Ege Universtiy hospital is located is a low risk area for S. stercoralis. However, due to the high mortality rate of strongyloidiasis among immunosuppressed patients, it should always be considered in such patients. To our knowledge, this is the first study, which investigates S. stercoralis in the serum and stool samples of patients who underwent renal transplantation in Turkey.
Key words: strongyloidiasis, renal transplantation, chronic renal failure, polymerase chain reaction (PCR), enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA)