Beş yaş çocuklarının yaratıcılıklarına "Scamper Eğitim Programı'nın" etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of "Scamper Education Program" on the creativity of five year old children
Yazar: NAZAN KAYTEZ
Danışman: PROF. DR. FATMA ABİDE GÜNGÖR AYTAR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim programları = Education programs ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Scamper Eğitim Programı = Scamper Education Program ; Yaratıcı düşünce = Creative thinking ; Yaratıcılık = Creativity ; Çocuk gelişimi = Child development ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırma Yaratıcı Davranış ve Kişilik Özellikleri Ölçeği ile Resim Analizi Yoluyla Yaratıcı Yetenek Testi'nin geçerlik ve güvenirlik çalışmasının yapılması, Scamper Eğitim Programı'nın geliştirilmesi ve beş yaş çocuklarının yaratıcılıklarına Scamper Eğitim Programı'nın etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın geçerlik ve güvenirlik uygulamasına Çankırı il merkezinde bulunan Milli eğitim Müdürlüğü'ne bağlı anaokullarına devam eden beş yaş grubundan toplam 270 çocuk, araştırmanın deneysel kısmına ise bu okullara devam eden 20 deney grubu, 20 kontrol grubu olmak üzere toplam 40 çocuk alınmıştır. Araştırmada ön test-son test-izleme testi kontrol gruplu deneysel model kullanılmıştır. Deney grubundaki çocuklara sekiz hafta süreyle haftada iki gün Scamper Eğitim Programı uygulanmıştır. Kontrol grubundaki çocuklar ise kendi eğitim programlarına devam etmişlerdir. Araştırmada veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Yaratıcı Davranış ve Kişilik Özellikleri Ölçeği" ile "Resim Analizi Yoluyla Yaratıcı Yetenek Testi" kullanılmıştır. Araştırmanın geçerlik- güvenirlik kısmının analizlerinde frekans ve yüzde değerleri,  açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, madde toplam test korelâsyonu, iç tutarlık, test– tekrar test ve bağımsız değerlendiriciler arası korelasyon analizleri kullanılmıştır. Araştırmada deneysel işlemden elde edilen verilerin analizinde ise tek faktörlü Kovaryans analizi (ANCOVA) ve t testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda veri toplama araçlarının geçerli- güvenilir olduğu, deney ve kontrol grubundaki çocukların yaratıcılık puan ortalamaları arasındaki farkın anlamlı olduğu (p<0,001), deney grubundaki çocukların son test ve izleme testi puan ortalamaları arasındaki farkın ise anlamlı olmadığı belirlenmiştir (p>0,05). Bu bulgulara dayalı olarak, okul öncesi dönem çocuklarının yaratıcılıklarını geliştirmek amacıyla eğitimcilere ve araştırmacılara yönelik öneriler sunulmuştur.

Abstract:
This study aims to perform the validation and reliability work of the Creativity Test through Creative Behavior and Personality Trait Scale Creative Thinking Test By Image Analysis; to develop Scamper Education Program and to investigate the effects of the Scamper Education Program on the creativity of five-year-old children. The validation and reliability implementation of the study included 270 children who are five years old in kindergartens of Provincial Directorate of National Education in Çankırı Centre, and 40 children were also included 20 test and 20 control groups, 40 in total in the same schools for the experimental part of the study. The pres-test, final test, heritability test experimental design with control group was employed. In addition to the educational program of the children in experimental group, the Scamper Education Program was implemented for eight weeks, twice in a week. The children in the control group continued their pre-school education in their schools. As the data collection tools, the "General Information Form", "Creative Personality and Behaviour Forms Scale" and "Creativity Test Through Painting Analysis" were used in the research. In the analysis of validity and reliability of the research, the frequency and percentage exploratory and confirmatory factor analyses, total item test correlation, internal consistency, test – repeated test, and inter-independent markers correlation analyses were performed. For the analysis of the data gained from experimental process; single factor Covariance analysis (ANCOVA) and t test were employed. As a result of the research they were found that the data collection tools were valid and reliable; there is significant difference between children in wither control group or control in average in terms of their creativity points averages (p<0,001); the difference among children in experiment group in terms of final test and persistency test points (p>0,05) is not significant; and the effect of Scamper Education Program still continues. Basis on these findings, the recommendations to develop the creativity of the pre-school children are provided for educators and researchers.