Kolorektal kanser nedeniyle opere olan hastalarda ameliyat öncesi CA 19-9 ve CEA düzeyleri ile tümörün histopatolojisi arasındaki ilişki
The relationship between preoperative CA 19-9 and CEA levels and histopathology of tumor in colorectal cancer
Yazar: HASAN ESAD YAYIN
Danışman: DOÇ. DR. OKCAN BASAT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Antijenler-tümör assosiye karbonhidrat = Antigens-tumor associated carbohydrate ; Cerrahi-sindirim sistemi = Surgery-digestive system ; Histopatoloji = Histopathology ; Karsinoembriyonik antijen = Carcinoembryonic antigen ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Preoperatif dönem = Preoperative period

Özet:
Giriş ve Amaç: 
Kolorektal kanser yaygın ve ölümcül bir hastalıktır. Erken tanı, kanser tedavisinin başarı yüzdesini büyük oranda arttırdığından kanser belirleyicilerinin çok yönlü olarak araştırılması gereksinimi sürmektedir. Kolorektal kanserlerde tümörün TNM sınıflaması en önemli prognostik göstergedir. Çalışmamızda kolorektal  kanserli hastalardaki preoperatif CEA ve CA 19-9 değerleri ve tümörün histopatolojisi arasındaki ilişki, tümör belirteçlerinin preoperatif prediktif değeri araştırılmıştır.
Gereç ve Yöntem: 
Araştırma 01.01.2014 ve 01.02.2018 tarihleri arasında Gaziosmanpaşa Taksim E.A.H Tıbbi Patoloji laboratuarında kolorektal karsinom tanısı almış ve Genel Cerrahi kliniğince opere edilen olguların rezeksiyon materyallerindeki histopatolojik verilerin patoloji raporlarından derlendiği 153 hasta ile yapılmıştır. Klinik veriler hasta dosyalarının retrospektif olarak taranması yoluyla toplanmıştır. CEA değeri 5 ng/ml ve üzeri olgular ve CA 19-9 değeri 35 U/ml ve üzeri olgular pozitif kabul edilmiştir.  Klinik ve histopatolojik verilerin analizi için SPSS 22 paket programından yararlanılmıştır 
Bulgular: 
Hastaların yaş ortalaması 64(±11.39) olup, %51,6 sı erkek, ve %48,4'ü kadındır. Hastaların %35,3 ünde CEA pozitif olarak saptanırken bu oran CA 19-9 için %20,9' dur. Çalışmamızda CEA ve CA 19-9 pozitifliği ile tümörün TNM Evresi, invazyon derinliği, lenfovasküler invazyon, perinöral invazyon, nodal tutulum, metastaz istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ilişkilidir. Ayrıca CA 19-9 pozitif olguların yaş ortalaması, negatif olanlara kıyasla anlamlı derecede yüksektir. CEA pozitif olguların tümör boyutu ortalaması, negatif olanlara göre anlamlı derecede yüksektir. Evre 4 tümörlerde sırasıyla CEA ve CA 19-9 %84 ve %63,2 olguda pozitif iken Evre 1 tümörlerde pozitiflik oranı her iki belirteç için %8 dir. 
Sonuç: 
Kolorektal kanser belirteci ve postop takipte kullanılan CEA ve CA19-9, hem ileri evre tümörü göstermede hem de ileri yaşlarda saptanan tümörlerde malignite saptanmasında değerlidir. Evre ilerledikçe sağ kalım düştüğünden pozitif CEA ve CA19-9 değerleri her ikisi birden daha kötü prognoz ile ilişkilidir.

Abstract:
Introduction and Aim: 
Colorectal cancer is a common and lethal disease. Since early diagnosis greatly increases the success rate of cancer treatment, the need for a thorough investigation of tumor markers remains. TNM classification of colorectal cancer is the most important prognostic indicator. In our study, the relationship between preoperative CEA and CA 19-9 values and histopathology of tumor and preoperative predictive value of tumor markers in colorectal cancer patients were investigated.
Materials and Metods:  
The study was carried out with 153 patients who were diagnosed as colorectal carcinoma in Gaziosmanpaşa Taksim E.A.H Medical Pathology Laboratory between 01.01.2014 and 01.02.2018 and the histopathological data in the resection materials of the patients who were operated by General Surgery Clinic were collected from the pathology reports. Clinical data were collected by retrospective scanning of patient files. Cases with a CEA value of 5 ng / ml and above and CA 19-9 with 35 U / ml and above were considered positive. SPSS 22 package program was used for the analysis of clinical and histopathological data.
Results: 
The mean age of the patients was 64 (± 11.39) years. 51.6% were male and 48.4% were female. CEA was found to be positive in 35.3% of the patients, while this rate was 20.9% for CA 19-9. In our study, CEA and CA 19-9 positivity were significantly correlated with TNM stage of tumor, depth of invasion, lymphovascular invasion, perineural invasion, nodal involvement and metastasis. In addition, the mean age of CA 19-9 positive cases was significantly higher than the negative ones. The mean tumor size of CEA positive cases was significantly higher than the negative ones. In stage 4 tumors, CEA and CA 19-9 were positive in 84% and 63.2%, respectively, whereas in stage 1 tumors, the positivity rate was 8% for both markers.
Conclusions: 
CEA and CA19-9, which are used for colorectal cancer markers and postoperative follow-up, are valuable both in detecting advanced stage tumors and in detecting malignancy in advanced tumors. Since survival decreases as the stage progresses, positive CEA and CA19-9 values are both associated with worse prognosis.