Haçlılar: 1095 - 1120 /
Yazar: GÜRAY KIRPIK
Danışman: PROF. DR. REFİK TURAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Tarih = History

Özet:
Haçlı Seferlerinin sebepleriyle ilgili bilgilere Latin kaynaklarına dayalı olarak baktığımızda savaşın sebebi olarak dini sebep ön plana çıkmaktadır. İslam kaynakları Haçlı seferlerinin sebebi konusunda açıklama yapmamakta, sadece İbnü'l-Esîr bu konudaki görüşünü belirtmektedir. Haçlı Seferlerinin sebepleri çok yönlüdür. Batı'daki aktörleri Normanlar, Şövalyelik kurumu, Kilise ve Papalık olarak gösterilebilir. Doğuda Haçlı Seferinin oluşmasında etkili olan ana unsur ve olaylar ise Bizans, Doğu kilisesi, Ermeniler, Türklerin baskısı, Arapların Yakındoğu'da siyasi üstünlüğü kaybetmesi olarak gösterilebilir. ilk Haçlılar diye bilinen ordu bildiğimiz anlamda klasik ordu yapısından çok farklı ve dağınık bir görünüme sahiptir. Öyle ki, her grup farklı zamanlarda, farklı güzergahlar izleyerek Anadolu'ya kadar gelmiş ve tüm sefer boyunca bir komuta birliği sağlanamamıştır, ilk Haçlı ordusunun sayısı hakkında çeşitli mülahazalar vardır. Kaynakların verdiği rakamlara göre bir kanaat belirtmek gerekirse İlk Haçlıların muharip asker sayısı Avrupa'dan çıkış itibariyle 100.000 Antakya'ya varış itibariyle 13.000 civarındadır. Hıristiyanlık ortaya çıkışındaki düşünce yapısı itibariyle mistik bir din olup, azizlerin gayretleriyle savaşçı bir anlayışa bürünmüştür. Doğal olarak, Roma Kilisesi'nin savaşçı bir anlayışa sıcak bakmaya başlamasıyla ve Doğu Kilisesi'nin de eski dini mistik tartışmaları sürdürmesiyle Hıristiyan aleminde kiliseler arası rekabet iyiden iyiye alevlenmişti. 1054 Schism olayıyla birlikte Roma'nın üstünlük çabaları daha da artmış ve Papalar Hıristiyanlığın kutsal şehirlerini elde etme sevdasına kapılmışlardır. Batılı milletlerin hemen hepsinden ve her270 sınıfından katılanların bulunduğu sefer tam bir kilise organizasyonu görünümündedir. ilk Haçlı Seferi Balkanlardan itibaren Hıristiyanları da olumsuz yönde etkilemiştir. Yahudiler ise Müslümanlardan daha amansız bir düşman olarak görülmüşlerdir. Balkanlarda binlerce Yahudi katledilmiş, Kudüs'te Yahudi sinagogu onların başı üzerinde yakılmıştır. Bu olay kadîm Hıristiyan-Yahudi düşmanlığını artırmıştır. Haçlı seferlerinin ilk yirmi beş yıllık dönemi incelendiğinde Haçlı seferlerinin en başarılısı kabul edilen 1096-1099 ve 1101 seferlerinin sonuçları ortaya çıkmaktadır. Buna göre, Haçlılara karşı Anadolu'da ve Ortadoğu'da yapılan savaşların büyük bir kısmında Türklerin etkili olduğu anlaşılmaktadır, İslam ve Türk dünyasının parçalanmışlığı Haçlılara yaramıştır. Sefer, başlangıçta ilan olunan Clermont konsilindeki amaçlarına kısmen ulaşmıştır. Ancak Ortadoğu'da karışıklık ve fakirleşme sürecinin de yaşanmasına sebep olmuştur. Selçuklu Devleti bütün olumsuz şartlara rağmen Haçlılara karşı büyük ordular sefere çıkarmış, bu ordular Haçlıların Suriye içlerine ve Musul'a doğru yayılmalarına engel olmuştur. Türkiye Selçukluları, Danişmentliler, Artuklular, Dımaşk Selçukluları, Halep Selçukluları ve hatta Ahlatşahlar ile Mengücekler Haçlılara karşı askerleriyle mücadele etmişlerdir. Fatımiler Haçlılara karşı yaptıkları seferlerde amaçlarına ulaşamamışlar, ancak Haçlıların Mısır içlerine yerleşmelerine engel olmuşlardır. Haçlılar Ermeniler ve Bizansla savaşmışlar, bunun sonucunda bölgenin istenmeyen insanları olarak kalmışlardır.

Abstract:
There are certain works concerning the reasons of the Crusades in the Western Sources, rather than in the Eastern Sources. In the West, the reasons of Normans, of chivalry institution, of Catholic Church and Papacy, as actors of the Crusades were multidimensional The compradors of these actors in the East were the Byzantine Emperors, the Ermenians and their church, monophizits who came across the Turkish invasion, after the collapse of the Arab supremacy in the Near East. As it is well known, the First Crusade army had not got a classical army structure. Each of the groups came to Anatolia at the different time by following different ways and also during the first campaign, they did not came under the influence of commondership of one man. There are certain considerations about the number of the Crusaders at the First one. According to the sources, the number of the Crusaders at their departure was 100.000 persons, but the number of them at their arrival to Antioch fell to 13.000 persons. At the beginning, the Christianity had a mystical structure, but in the course time, it became warrior religion by the efforts of saints, monks and priests. However, while the Roman Church was adopting the warlike understanding, the Orthodox Church maintained its mystic structure. Above all, the rivalry between these two churches flared rather well. With the event of Schism (1054) the supremacy of Roman Church increased and the Papacy fell in love with capturing the Holy cities of the Christianity. The Campaign seemed to be organised by the Church, included those from the Western nations and from the whole classes. The First Crusader Campaign influenced even the Christians in the Balkans. They272 regarded the Jews rather than Muslim as merciless enemy. Many Jews were murdered. This event deepened the hostility of Jews- Christians. When did research the crusading campaigns in 1095-1120, appears the conclusion of having accepted the most successful Crusading Campaigns of 1096-1099 and 1101. Therefore, it was understood that the Turks were affected on a large part in the wars of against the Crusades in the Anatolia and the Middle East. The smashing World of Islam and Turk, served the Crusaders' purpose. The campaign was reach in the beginning aims, it was proclaim in the Concil of Clermont. Just it caused to live impoverishing and confusion in the Middle East. The Seljukid State was campaigned the large armies in spite of the all negative conditions against the Crusaders. This armies blockaded the Crusading imperialism, inside of the Syria and toward to the Mosul. Seljukids of Turkey, Danishmandids, Artukids, Seljukids of Damascus, Seljukids of Aleppo and moreover Akhlatshahs with Mengucheks were struggle with their askars against the Crusaders. Fatimmids didn't reach the victory in their campaigns against the Crusaders, but they obstructed the settlement of Crusaders inside of the Egypt. The Crusaders, fought against the Armenians and Byrzantians, for this reason remained the undesirable mans of the region.