Lise ve üniversite düzeyi yabancı dil öğretiminin CEFR standartları açısından değerlendirilmesi
Assessment of foreign langauge teaching at high (secondary) school and university levels in terms of CEFR standards
Yazar: MEHMET TEMUR
Danışman: PROF. DR. MURAT TUNCER
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı lise son ve üniversite birinci sınıf öğrencilerinin yabancı dil becerilerine yönelik algılarının CEFR açısından değerlendirilmesidir.. Araştırma tarama modeline göre yürütülmüştür. Araştırmanın evreni Malatya ilindeki lise son sınıf ve üniversite birinci sınıf öğrencileridir. Örneklem ise bu evrenden kolay örnekleme yöntemine göre seçilen 795 öğrenciden oluşmaktadır. Bu öğrencilerin 392'si İnönü Üniversitesinin çeşitli programlarında öğrenim görmekte,   403'ü ise lise son sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Ayrıca İnönü Üniversitesi ve Milli Eğitime bağlı okullarda öğrenim gören bu öğrencilerin dil becerilerinin İngilizce derslerine giren öğretim elemanı ve öğretmenlerden veri toplama aracındaki maddeler açısından değerlendirmeleri istenmiştir. Araştırmanın veri toplama aracı olarak CEFR (Common European Framework of References for Languages) standartlarından oluşan anket kullanılmıştır. Avrupa Dil Portfolyosu (ADP), Avrupa Konseyi, Dil Politikaları Birimi öncülüğünde geliştirilen anket eğitim süreçlerinde öğrenenlerin kendini özerk olarak değerlendirmesini amaçlayan 221 sorudan oluşmaktadır. Araştırmada elde edilen verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemleri olarak sayı, yüzde kullanılmıştır. Bağımsız gruplarda kategorik değişkenlerin oranları arasındaki farklar Kay-Kare ve Fisher Exact testleri ile analiz edilmiştir. Öğrenci ve öğreticilerin dil seviyesi algılarına yönelik araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre hem lise hem de üniversite öğrencilerinin çoğunluğunun dil seviyesi A1'in altındadır. Dil seviyesi A2 altı olanların oranı üniversite öğrencilerinde, dil seviyesi C2 altı olanların oranı lise öğrencilerinde daha yüksektir. Kadın öğrencilerin dil seviyelerinin erkek öğrencilerden daha yüksek olduğu araştırmanın bir diğer bulgusudur. Dil seviyesi A1 altı olanların oranı erkeklerde yüksektir. Dil seviyesi C2 altı olanların oranı ise kadınlarda daha yüksektir. Öğrencilerin sahip oldukları dil seviyeleri hem öğretmen hem de öğrenci algılarına göre anlamlı biçimde farklılaşmakta,  Öğretmenin algıladığı dil seviyesine göre A1 altı oranı lise öğrencilerinde, dil seviyesi B2 altı olanların oranı üniversite öğrencilerinde daha yüksektir. Öğretmenin algıladığı dil seviyesi C1 altı olanların oranı üniversite öğrencilerinde yüksektir. Örneklemi oluşturan öğrencilerin CEFR seviyeleri açısından beklenilen düzeyde olmaması MEB öğretim programının gözden geçirilmesini gerekli kılmaktadır. Öğrencilerin ağırlıklı olarak A1 ve altı seviyede olmaları ve bu durumun hem lise hem de üniversite öğrencileri açısından gerçekleşmiş olması lise öğrenimi sonrasındaki yükseköğretim programlarındaki dil eğitimlerinin de yetersizliğini ortaya koymuştur. Bu açıdan bakıldığında yükseköğretim düzeyindeki dil eğitimleri de bu soruna çözüm üretecek şekilde yeniden yapılandırılmalıdır.

Abstract:
This research is aimed to assess the perception of students' foreign language learning skills in terms of CEFR in the twelfth grade at high school and in the first grade at university level. This research was  conducted within suvey researching model. Research's glob was constituted with students studying in the twelfth grade of high school and in the first grade of  university in Malatya. The sample was consisted of 795 students selected from this universe based on the easy sampling method. 392 of those students were ones who were studying in different programmes at Inonu University, and 403 of those were from twelfth grade of high school in Malatya Province. Apart from that, the instructors and teachers who attend the English classes of these students who study at Inonu University and the schools affiliated to the National Education were asked to evaluate these students in terms of the items in the data collection tool. As a research's data collection tool, the questionnaire constructed within scope of CEFR's standards (Common European Framework of References for Languages) was chosen to be used.
European Language Portfolio (ELP), including 221 questionnaire items, was developed by leading of European Council's Language Policies Unit for the purpose of language learners to do self-assessment about their language learning progresses independently. In the study, numbers and percentages were used as descriptive statistical methods in the evaluation of the data obtained. Differences between the ratios of categorical variables in independent groups were analyzed through Chi-square and Fisher exact tests. According to the findings obtained as a result of the research, the language level of the majority of both high school and university students was below A1. The rate of those with language level below A2 was higher in university students, and the rate of those with the language level below C2 was higher in high school students, An other finding of research's result indicates that woman students' language level is higher than those of boy students'. Ones whose rate of language level was below A1 was found high among boy students. Ones whose language level was below C2 was higher in woman students. The language levels of the students differed significantly according to both teacher and student perceptions. According to the teachers' language perceived rate that was below A1 was found high in high school students, but the rate that was below B2 was found higher in university students. The rate of those whose teacher's perceived language level was below C1 was high among university students. The fact that the students forming the sample were not at the expected level in terms of CEFR levels necessitates the revision of the MEB curriculum.
The fact that the students' langauge achievement rates being observed mostly at A1 and below A1 levels, which were occurred for both student groups in different institutions high school and university, revealed the inadequacy of language education in university (tertiery) educational programs as well, following high(secondary) school educational processes.
As a result, it is suggested that language  education at higher education level should also be restructured in a way that it could provide a solution to this matter.