Gelişimsel yetersizliği olan çocuklara toplumsal uyarı işaretlerinin öğretiminde gömülü öğretimle sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretimin etkililiği
Effectiveness of simultaneous prompting within embedded instruction on teaching community sight words to children with developmental disabilities
Yazar: CANDAN HASRET BERKEBAN
Danışman: DOÇ. DR. ARZU ÖZEN
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Büyüme bozuklukları = Growth disorders ; Etkili öğrenme = Effective learning ; Etkili öğrenme yöntemleri = Effective learning methods ; Eş zamanlı ipucuyla öğretim = Simultaneous prompting procedure ; Gömülü öğretim = Embedded  instruction ; Toplumsal uyarı işaretleri = Community sign ; Çocuk gelişme bozuklukları = Child development disorders ; Özel eğitim = Special education

Özet:
Bu araştırmada, gelişimsel yetersizliği olan çocuklara toplumsal uyarı işaretlerinin isimlerini söyleme becerisinin öğretiminde gömülü öğretimle sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretimin etkililiği incelenmiştir. Araştırmanın sosyal geçerlilik verileri ise sınıfında kaynaştırma öğrencisi olan okulöncesi öğretmenlerinden ve özel eğitim kurumunda çalışan özel eğitim öğretmenlerinden toplanmıştır. Bu amaçla, öğretmenlerin gömülü öğretimle sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretimin gelişimsel yetersizliği olan çocuklarla uygulanabilirliğine ilişkin görüşleri incelenmiştir.
Araştırma, gelişimsel yetersizliği olan altı yaşında üç erkek denek ile yürütülmüştür. Araştırmanın bağımsız değişkeni, gömülü öğretimle sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretimin etkililiğidir. Araştırmanın bağımlı değişkeni ise toplumsal uyarı işaretlerinin isimlerini söyleme becerisidir. Araştırmada davranışlararası yoklama evreli çoklu yoklama modeli kullanılmıştır.
Araştırma bulguları, gömülü öğretimle sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretimin gelişimsel yetersizliği olan çocuklara toplumsal uyarı işaretlerinin isimlerini söyleme becerisinin öğretiminde etkili olduğunu göstermektedir. Bulgular deneklerin doğal ortamda gerçekleştirilen ön-test ve son-test genelleme oturumlarında toplumsal uyarı işaretlerinin isimlerini söyleme becerisini genelleyebildiklerini göstermektedir. Araştırmanın sosyal geçerlilik bulgularına bakıldığında, sınıfında kaynaştırma öğrenci olan okulöncesi ve özel eğitim öğretmenleri, toplumsal uyarı işaretlerinin isimlerini söyleme becerisinin öğretiminde gömülü öğretimle sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretimin uygulanabilirliğine ilişkin olumlu ifadelerde bulunmuşlardır. 

Anahtar sözcükler: Gelişimsel yetersizliği olan çocuklar, toplumsal uyarı işaretleri, gömülü öğretim, eşzamanlı ipucuyla öğretim.

Abstract:
This study examined the effectiveness of simultaneous prompting within embedded instruction on teaching community sight words to children with developmental disabilities. Social validity of this study was investigated by interviewing preschool teachers who were working in inclusive classrooms and special education teachers. For this purpose, teachers? opinions were investigated about applicability of simultaneous prompting within embedded instruction. 
Three male students with developmental disabilities participated in the study. All of them were six years old. Independent variable is simultaneous prompting within embedded instruction on teaching community sight words to children with developmental disabilities. Dependent variable is a discrete skill of expressively identifying community signs. A single-subject design - multiple probe model across behaviors - was used as the experimental design of the study.   
Results showed that simultaneous prompting within embedded instruction on teaching community sight words to children with developmental disabilities were effective on the acquisition. Results showed that discrete skill of expressively identifying community signs were generalized by subjects in pre-test?post-test which was performing in natural environment. The opinions of the preschool teachers who were working in inclusive classrooms and special education teachers were positive about applicability of embedded instruction.

Key words:  Developmental disability with children, community signs, embedded instruction, simultaneous prompting.