Siyasal kriz ve polis: I. Milliyetçi Cephe Hükümeti polis teşkilatı üzerine bir mikro çalışma
Political crisis and police: A micro study on the police organization under the First Nationalist Front Government
Yazar: AYFER GENÇ YILMAZ
Danışman: PROF. DR. ELÇİN MACAR
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: 1. Milliyetçi Cephe Hükümeti = 1. Nationalist Side Government ; Hükümet politikaları = Government policies ; Hükümetler = Governments ; Kriz = Crisis ; Kriz yönetimi = Crisis management ; Polis = Police ; Polis teşkilatı = Police organization ; Siyasi iktidar = Political power ; Siyasi kriz = Political crisis

Özet:
Bu tez çalışmasının odak noktasını Türk polis teşkilatı oluşturmaktadır. Hegemonik siyasal aktör olarak ordu ile ilgilenen siyaset bilimciler tarafından gözden kaçırılan polis teşkilatı, bu çalışma vesilesiyle, ordunun öncelikli konumunu tersine çevirmek suretiyle araştırmanın merkezine yerleştirilmek istenmektedir.  Bu gayeden yola çıkarak Türk polis teşkilatı, 31 Mart 1975-22 Haziran 1977 tarihleri arasında iktidarı elinde bulunduran 1. Milliyetçi Cephe Hükümeti çatısı altında incelenmektedir. 
Polis ne siyasal iktidarın elinde bir araç ne de toplumun hizmetinde nesnel bir aktör olarak analiz edilmelidir. Araçsalcı ve liberal teoriler yerine bu çalışmada devlet-toplum ilişkiselliğini merkezine alan bir dinamik yaklaşım önerilmektedir. Böylesine bir yaklaşım tarihsel bir arka planda gerçekleştirilecek polis analizini gerekli kılmaktadır. İşte kriz, kalkışma ve devrim dönemleri polis çalışmaları için elverişli tarihsel dönemler olarak belirirler ve bu dönemlerde polisin karmaşık doğası ile devlet ve toplum ile ilişkileri daha da görünür hale gelir. 1970'li yılların ikinci yarısı ve özellikle I. Milliyetçi Cephe Hükümeti bir siyasal kriz dönemi olarak ortaya çıkmaktadır. Elinizdeki çalışma siyasal kriz için yeni bir tanım önermektedir. Buna göre, siyasal kriz devletin şiddet tekelinin kaybı ve kurumların politizasyonu temelinde tanımlanmaktadır. Bu tip siyasal kriz dönemlerinde, sadece hükümetin polis teşkilatı üzerindeki baskısı artmaz; aynı zamanda söz konusu dönemler polisin kurumsal özerkliğini arttırması ve toplum nezdinde kaybettiği meşruiyetini geri kazanması için de fırsatlar sunar.  Özetle, kriz dönemleri polis üzerinde çok yönlü bir etkiye sahiptir ve bu etki devlet, toplum ve polis teşkilatı arasındaki dinamik ilişkisellikler tarafından belirlenir.  Polis ise kendine has nitelikleri ve kimliği ile bu ilişkiye dâhildir ve bu ilişkiselliği hem biçimlendirir hem de bu ilişkisellikte biçimlenir. Bu bağlamda, tez çalışması ilk olarak polisin nasıl çalışılması gerektiğine dair bir analitik çerçeve önermektedir. Bunun için devlet, toplum ve polis teşkilatı arasındaki karşılıklı ilişkilerin dinamik karakterine odaklanacak bir üçlü oyun analizi önerilmektedir. 1970'lerin ikinci yarısının sosyopolitik bağlamı, I. Milliyetçi Cephe Hükümeti'nin siyasal krize ivme kazandıran nitelikleri ile polisin siyasal iktidar, ordu ve nihayetinde toplumla olan ilişkileri derinlemesine bir biçimde analiz edilecektir.

Abstract:
The main focus of this study will be on the Turkish police organization, an institution mostly neglected by political scientists who are deeply interested in the army as a hegemonic political actor. This study intends to reverse the primacy of the army by replacing it with the police organization as the center of research. To this end, this research examines The Turkish police organization under the First Nationalist Front Government which ruled Turkey from 31 March 1975 to 22 June 1977. 
Police organization should not be analyzed as an instrument in the hands of political power nor as a neutral actor at the service of society. Instead of employing instrumentalist or liberal approaches, this study offers a dynamic perspective taking state-society relationship as its core. A dynamic and interrelational approach necessitates an analysis of the police in its historical context. The periods of crisis, upheavals, and revolutions provide favorable historical context for police studies as the complex nature of this organization and its relations with the state and society become increasingly visible. The second half of the 1970s, especially the establishment of the First Nationalist Front Government, appears as a period of political crisis. Here, this study offers a new definition for the political crisis. It is defined as the incapacity of the state in the form of the loss of its monopoly over legitimate violence and the politicization of state institutions. In periods of such political crisis, not only does government control over police organizations intensify, but also police organizations solidify their institutional autonomy and act to regain their legitimacy in the eyes of the people in society. In short, a political crisis has a multi-faceted impact on police organizations. The consequences of the impact are determined by dynamic interrelations between the state, society and the police organization. The police organization with its unique qualities and identity both shapes this interrelation and is also shaped by it. In this respect, this study firstly establishes an analytical basis on how the police organization should be studied. It suggests a triple game analysis focusing on the dynamic character of the interrelation between the police, the state and society. The socio-political context of the second half of the 1970s, the role of the First Nationalist Front Government in the intensification process of political crisis and finally the relations of the police organization with government, army and society will be analyzed.