Bireylerin psikolojik iyi oluş düzeyinin ve sosyal medya bağımlılığının evlilik doyumu açısından incelenmesi
Investigation of psychological well-being and social media addiction in terms of marital satisfaction
Yazar: AYTEN KEÇELİ
Danışman: DOÇ. DR. AZİZE NİLGÜN CANEL
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Evlilik doyumu = Marital satisfaction ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Sosyal medya = Social media ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bu çalışmada, bireylerin psikolojik iyi oluş düzeyinin ve sosyal medya bağımlılığının evlilik doyumu açısından incelenmesini amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemini, kazara uygun örnekleme yöntemiyle seçilen 270 kadın, 128 erkek olmak üzere 398 İstanbul ilinde yaşayan 20-65 yaş arası evli ve çocuklu olan bireyler oluşturmuştur. Bu araştırmada verilerin toplanması için demografik bilgileri içeren kişisel bilgi formu, bireylerin evlilik doyumu ölçek amacıyla 'Evlilik Doyumu Ölçeği', Psikolojik iyi oluş düzeylerini ölçmek amacıyla 'Evli Kadınlar ve Erkekler için Psikolojik İyi Oluş Ölçeği Türkçe Formu', sosyal medya bağımlılık düzeyini belirlemek amacıyla da 'Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği' kullanılmıştır.
Araştırmada elde edilen veriler SPSS 25.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Normal dağılıma sahip ölçekler de niceliksel verilerin karşılaştırılmasında iki grup arasındaki fark için Bağımsız Grup t Testi, ikiden fazla grup ortalamalarının karşılaştırılmasında ise Tek Yönlü Varyans analizi uygulanmıştır. Ortalamaları arasında fark yaratan grubu bulmak için ise Post-Hoc testlerinden Bonferroni ikili karşılaştırma kullanılmıştır. Normal dağılıma sahip olmayan ölçekler de niceliksel verilerin karşılaştırılmasında iki grup arasındaki fark için Mann Whitney U testi, ikiden fazla grup ortalamalarının karşılaştırılmasında ise Kruskal Wallis-H analizi uygulanmıştır. Araştırmada kullanılan ölçekler ve alt boyutları arasındaki ilişkiyi test etmek için Spearman korelasyon analizi uygulanmıştır. Sosyal medya bağımlılığı ile psikolojik iyi oluşun evlilik doyumu üzerindeki etkisini araştırmak için basit regresyon analizi yapılmıştır.
Araştırma bulgularına göre evlilik doyumu yaşa, eşin eğitim durumuna, kaçıncı evlilik olduğuna ve evlenme biçimine göre farklılık göstermezken; cinsiyet, eğitim durumu, çalışma durumlarına ve algılanan ekonomik duruma göre anlamlı farklılık göstermektedir. Psikolojik iyi oluş düzeyi eğitim düzeylerine, kaçıncı evlilik olduğuna ve evlenme biçimine göre anlamlı bir farklılık göstermezken; yaşa, cinsiyete, çalışma durumlarına ve algılanan ekonomik düzeye göre farklılık göstermektedir. Sosyal medya bağımlılığı cinsiyete, düzeyi eğitim düzeylerine, çalışma durumu, algılanan ekonomik gelir, eşlerin çalışma durumu, kaçıncı evlilik olduğu ve evlenme biçimine göre anlamlı bir farklılık göstermezken; yaşa göre anlamlı bir farklılık göstermektedir. Korelasyon analizleri sonucunda evlilik doyumu düzeyi ile psikolojik iyi oluş düzeyi ve sosyal medya bağımlılığı düzeyi arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Psikolojik iyi oluş düzeyi ve sosyal medya bağımlılığı arasında da pozitif yönlü ilişki tespit edilmiştir. Yapılan regresyon analizi sonucunda psikolojik iyi oluşun evlilik doyumu üzerindeki değişimin %42.2'sinin açıkladığı, sosyal medya bağımlılığının ise evlilik doyumundaki değişiminde etkili olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, it is aimed to investigate the psychological well-being of individuals and social media addiction in terms of marital satisfaction. The sample of the study consisted of 398 married individuals living in Istanbul province aged between 20-65 years, including 270 women and 128 men who are selected by accidental sampling method. To collect data for this study; a personal information form containing demographic information;'Marital Satisfaction Scale' for the purpose of measuring the marriage satisfaction of individuals; 'Turkish Form of Psychological Well-Being Scale for Married Women and Men' to measure the level of psychological well being; and 'Social Media Addiction Scale' was used to determine the level of social media addiction.
The data obtained in the study is analyzed via using the SPSS 25.0 program. In the comparison of quantitative data in scales with normal distribution; Independent Group t Test was used for the difference between the two groups, and One-Way Variance analysis was used to compare the averages of more than two groups. Bonferroni binary comparison which is one of the Post-Hoc tests  was used to find the group that makes a difference between their averages. In the comparison of quantitative data, Mann Whitney U test were used for the difference between the two groups for scales that do not have normal distribution and Kruskal Wallis-H analysis was used in comparing the averages of more than two groups,  Spearman correlation analysis was applied to test the relationship between the scales and sub-dimensions used in the research. Simple regression analysis was conducted to investigate the effect of social media addiction and psychological well-being on marital satisfaction.
According to the research findings, while marital satisfaction does not differ according to the age, the educational status of the spouse, the number and the type of marriage;but differ significantly according to gender, educational status, employment status and perceived economic status.While the level of psychological well-being does not differ significantly depending on the level of education, the number of and type of marriage; it differs according to age, gender, employment status and perceived economic levels. While social media addiction does not differ significantly by gender, level of education, level of employment, perceived economic income, spouse's employment status, number and type of marriage; it shows a significant difference by age. As a result of the correlation analysis, a positive correlation was found between marital satisfaction level and psychological well-being and social media addiction level. A positive correlation was found between the level of psychological well-being and social media addiction. As a result of the regression analysis, it was concluded that 42.2% of the change on marital satisfaction explained by the psychological well- being while social media addiction did not change the marital satisfaction. However, it is seen that virtual tolerance had a positive effect on marital satisfaction.