Spor eğitimi alan üniversite öğrencilerinin kariyer farkındalıklarının incelenmesi
Investigation of career awareness of university students in sports schools
Yazar: ONUR MUTLU YAŞAR
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN SUNAY
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Farkındalık = Awareness ; Kariyer = Career ; Spor = Sports ; Spor eğitimi = Sport education ; Spor yönetimi = Sport management ; Sporcu öğrenciler = Sportsmen students ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Kariyer kavramı son yıllarda birçok bilimsel araştırmaya konu olmuş bir kavram olarak sosyal bilimler içerisinde yer bulmaktadır. Kariyer için ilgili literartürde birçok tanım yapılmış olmakla beraber genel olarak kariyer kavramının bireyin iş yaşamındaki evreleriyle ilişkili yorumlandığı görülmektedir. Son dönemlerde hem Dünya üzerinde hem de ülkemiz genelinde yaşanan istihdam problemleri kariyer kavramını hem bireyler hem de örgütler için daha da önemli hale getirmiştir. Özellikle bireylerin kariyer fırsatlarının ne olduğu ve bu fırsatları yakalamak için hangi niteliklere sahip olmaları gerekliliği iş dünyasında birey ve örgüt açısında önemli bulunmaktadır. Bu bağlamda kariyer farkındalığı kavramı ön plana çıkmakta ve önemli bulunmaktadır
Bu bağlamda araştırmanın amacını, Üniversitelerin spor eğitimi alan öğrencilerinin kariyer farkındalıkları algılarının tespit edilmesi oluşturmaktadır. Araştırma tarama modelinde bir araştırmadır ve nicel araştırma yöntemi kapamında yapılmıştır. Araştrıma kapsamında iki farklı örneklem grubunun verileri kullanılmıştır. İlk olarak mesleki kariyer farkındalık ölçeği (MKFÖ) geliştirme aşamasında Kastamonu Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu içerisinden 376 üniversite öğrencisi araştırmaya dâhil edilmiştir. İkinci örneklem grubu ise Ankara Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi, Marmara Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi, Ege Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi ve Kastamonu Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu kapsamında 1467 üniversite öğrencisi araştırmaya dâhil edilmiştir. 
Verilerin normal dağılımının belirlenmesine yönelik çarpıklık ve basıklık değerleri kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler ilgili istatistik programına aktarılmış ve verilerin normal dağılım sağladığı tespiti üzerine parametrik testlerden One-Way Anova ve Bağımsız t-testi analiz yöntemleri kullanılmıştır. 
Araştırmaya dâhil olan üniversite öğrencilerinin mesleki kariyer farkındalık algı puan ortalamaları üzerine yapılan analizlere göre genel itibariyle araştırmaya katılan üniversite öğrencilerinin mesleki kariyer farkındalık algıları yüksek seviyede tespit edilmiştir. 
Elde edilen verilerin analizi sonucunda Araştırma içerisinde kullanılan değişkenler kapsamında birçok farklılık tespit edilmiştir. Araştırmaya dâhil olan erkek üniversite öğrencilerinin mesleki kariyer farkındalıkları algıları kadın katılımcılara göre daha yüksek seviyede tespit edilmiştir. Araştırmaya dâhil olan üniversite öğrencilerinin yaşları arttıkça mesleki kariyer farkındalık algılarının da arttığı tespit edilmiştir. Ayrıca araştırmaya dâhil olan üniversite öğrencilerinin en yüksek kariyer farkındalık algılarının 4. Sınıfta ortaya çıktığı tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra aylık gelirleri yüksek olan üniversite öğrencilerinin mesleki kariyer farkındalıkları da düşük olan üniversite öğrencilerine göre daha yüksek seviyede tespit edilmiştir.

Abstract:
The concept of career has been included in social sciences as a concept that has been subject to many scientific researches in recent years. Although many definitions have been made in the literary literature for the career, it is seen that the concept of career in general is related to the phases of the individual's work life. In recent years, the problems of employment both in the world and throughout the country (Turkey) have made the career concept more important for both individuals and organizations. In particular, it is important for individuals and organizations to find out what their career opportunities are and what qualifications they need to achieve these opportunities. In this context, the concept of career awareness comes to the fore and is important
In this context, the aim of the study is to determine the perception of the career awareness of the students who receive sports training under the license of universities. The research is a research in the survey model and the quantitative research method was used. The data of two different sample groups were used in the research. First of all, 376 university students from the Faculty of Physical Education and Sports of Kastamonu University were included in the research during the development of professional career awareness scale. The second sample group included 1467 university students from Ankara University Faculty of Sport Sciences, Marmara University Faculty of Sport Sciences, Ege University Faculty of Sport Sciences and Kastamonu University School of Physical Education and Sports.
Skewness and kurtosis values were used to determine the normal distribution of these data. The data obtained from the study were transferred to the related statistical program and the data were analyzed as normal distribution. One-Way Anova and Independent t-test analysis methods were used.
According to the analyzes conducted on the university students' mean scores on professional career awareness perception, professional career awareness perceptions of university students who participated in the research were determined to a high level.
As a result of the analysis of the data obtained, many differences were determined within the scope of the variables used in the research. Male university students' perceptions of professional career awareness were found to be higher than female participants. It was determined that the university students included in the study increased their professional career awareness as their ages increased. In addition, it was determined that the highest career awareness perceptions of the university students included in the study emerged in the 4th grade. In addition, university students with high monthly income were found to be at higher levels than with lower career awareness.