Duygusal yeme davranışının erken dönem uyumsuz şemalar ve öz-şefkatle ilişkisi
The relationship of emotional eating to early maladaptive schemas and self-compassion
Yazar: DEMET DEMİREL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPTEKİN ÇETİN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Duygusal yeme = Emotional eating ; Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Yeme davranışı = Eating behaviour ; Ölçekler = Scales ; Öz duyarlılık = Self compassion

Özet:
Bu çalışma 18 yaş ve üstü bireylerde duygusal yeme davranışının erken dönem uyumsuz şemalar ve öz-şefkatle ilişkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma, nicel bir çalışmadır ve ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklemini 2019-2020 yılları arasında rastgele seçilen 18- 70 yaş aralığındaki (Ort=29.48, S=9.48) 50 kadın ve 50 erkek olmak üzere 100 kişi oluşturmaktadır. Katılımcılara Duygusal Yeme Ölçeği, Young Şema Ölçeği Kısa Form3 ve Öz-duyarlık Ölçeği uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin analizi SPSS 22.0 Windows programı kullanılarak yapılmıştır ve verilerin analizinde; öz-duyarlık alt boyut ölçekleriyle duygusal yeme ölçeği alt boyut puanlarına etkisinin incelenmesinde pearson korelasyon analizi ve Young Şema Ölçeği Kısa Form 3 alt boyut puanlarının duygusal yemeye etkisinin incelenmesinde çoklu doğrusal regresyon analizi, duygusal yeme puanlarının cinsiyete göre karşılaştırılmasında ise Bağımsız T Testi kullanılmıştır.  Kadınların duygusal yeme puanları erkeklere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Kadın ve erkek verilerini ayrı değerlendiren sonuçlara göre, kadınlarda duygusal yeme ile öz-duyarlık anlamlı, erkeklerde ise duygusal yeme ile öz-duyarlık arasındaki ilişki anlamlı değildir. Kadınlarda başarısızlık, sosyal izolasyon/güvensizlik, onay arayıcılık, iç içe geçme/bağımlılık, terkedilme, kusurluluk ile duygusal yeme arasında pozitif anlamlı ilişki bulunmuştur. Erkeklerde karamsarlık, sosyal izolasyon/güvensizlik,  onay arayıcılık ve terk edilme ile duygusal yeme arasında pozitif anlamlı ilişki bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: duygusal yeme, erken dönem uyumsuz şemalar, öz-şefkat.

Abstract:
This study was conducted to examine the relationship of emotional eating behavior with early maladaptive schemas and self-compassion in individuals the over the age of 18. The study is a quantitative study and designed in relational scanning model. The sample of the study consist of 100 people 50 females and 50 males between the years of 2019-2020, randomly selected between the age of 18-70 (Mean= 29.48, S=9.48). Emotional Eating Scale, Young Schema Scale Short Form-3 and Self-Sensitivity Scale were applied the participans. The analysis of the data obtained from the research was made using the SPSS 22.0 Windows program and in the analysis of data; Pearson correlation analysis was used to examine the effect of self-sentitivity sub-dimension scales and emotional eating scale sub-dimension scores, multiple linear regression analysis was used to examine the effect of Young Schema Scale Short Form 3 sub-dimension scores on emotional eating and, Independent T Test was used to compare emotional eating scores by gender. The emotional eating scores of women were found to be statistically significantly higher than men. According to the results evaluating the data of women and men seperately, emotional eating and self-sensitivity are significant in women and relationship between emotional eating and self-sensitivty in men is not. In women, a positive and significant relationship was found between social isolation/ Mistrust, Detectiveness/ Shame, Enmeshment/ Dependence, Failure to Achieve, Approval Seeking, Abandonment/ Instability and emotional eating. A positive and significant relationship was found between negativity/pessimism, social isolation/mistrust, approval seeking and abondonment/ instability and emotional eating in men. 

Keywords: emotional eating, early maladaptive schemas, self-compassion.