Siyasal açıdan 1980 sonrası islami sermaye birikim modelinin analizi: Türkiye'de islam bankacılığı
The political analyses of islamic capital accumulation model after 1980:Islamic banking in Turkey
Yazar: MUSTAFA DOĞAN
Danışman: Y.DOÇ.DR. YÜCEL DEMİRER
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
Bu çalışmada Türkiye'de 1980'den sonra İslami sermaye birikim süreci analizedildi. İslami sermaye bağlamında dünya genelindeki İslam ekonomisi tartışmalarınabakıldı. Serbest piyasa ekonomisi, İslami çevrelerde ekonomik model olarak genel kabulgörmekte ve uygulamada faiz gibi birkaç sorun dışında İslami açıdan sıkıntıgörülmemektedir. İslami sermayenin ve İslam bankacılığının gelişiminde dönemin iç vedış ekonomik, siyasi konjonktürü belirleyici olmuştur. Kapitalizmin 1970'lerde yaşadığıpetrol krizinin küresel ekonomik etkileri, İslami bankacılığın ortaya çıkışında etkiliolmuştur. Bu bağlamda siyasal İslam'ın gelişimi ile İslami sermayenin gelişimi arasındakiilişki incelenmiş ve bu ilişkide bazen siyasetin bazen de ekonominin belirleyici olduğugörülmüştür. Türkiye'de de 1980 sonrası İslami sermayenin gelişiminde 12 Eylül askeridarbesi etkili olmuştur. İslam bankacılığı ?Özel Finans Kurumları? adıyla askerisıkıyönetimden sonraki ilk hükümet tarafından yasalaştırılmıştır. Türkiye'de İslamisermayenin gelişiminde Özel Finans Kurumları önemli bir role sahip olmuştur. Siyasalİslam'ın gelişmesine paralel olarak İslami ekonomik kurumlar da 1990'ların ortasına kadarivme kazanmıştır. 28 Şubat süreci İslam'ı hem siyasal hem de ekonomik planda düzeninsınırları içine çekmiştir. Kabul edilebilir sınırlar içinde İslami sermaye özellikle bankacılıkalanında büyümüştür. İslami bankacılık büyürken, İslami öğelerden uzaklaşıp liberalekonomi ile bütünleşmiştir. Küresel kapitalist bir ekonomide kar maksimizasyonu hedefi,İslami hedeflerden daha baskın gelmiştir. Faizli ticari bankalar ile arasında bir farkkalmamıştır. Dağıtığı kar payları İslam bankacılığın temeli olan kar-zarar ortaklığıyöntemiyle değil murabaha yöntemi ile oluşmaktadır. İslam bankacılığı içindeki pay %90'lara ulaşan bu yöntemde gizli faiz, gölge faiz olduğu konusunda genel kanı vardır.İslami mevduatlara kar-zarar ortaklığı esasına aykırı olarak devlet garantisi ve güvencegetirilmiştir. İslam fıkıhçılarını da rahatsız eden bu gelişmeler, İslami esaslara göre işyaptığını söyleyen İslami sermayenin temel sorunudur.

Abstract:
This study is analysed Islamic Capital Accumulation in Turkey after 1980s. In thecontext of Islamic capital, Islamic economy debates are examined in the world. Freemarket economy is usually accepted as an economic model in Islamic literature and thereare not any problems according to Islamic perspective in practice except of some problemslike interest. Local and international cycle of politics and economics are decisive in thefactors which was efficient in the progressing of Islamic capital accumulation and Islamicbanking. Global economic influences of petroleum crisis of capitalism in 1970s areaffective on occurring of Islamic banking. In this context, the relation between progress ofIslamic capital and progress of politic Islam is analysed and studied out that they supportedtheir progress between them. 12 September Coup is effective on progress of Islamic capitalin Turkey after 1980. Islamic banking is legalized under the name of ?Private FinanceFoundation? by first civil government after the Coup?s Martial Law. Private FinanceFoundation has important role on improvement of Islamic capital in Turkey. In parallel tothe progress of politic Islam, the progress of Islamic economic foundations are alsoaccelerated till the mid of 1990s. 28 February Process is inhaled the Islam in the sense ofpolitic and economic. While Islamic banking is growing, it retired from Islamiccomponents and concreted liberal economy. Gain maximization aim is preponderated overthan Islamic aims. There weren?t any differences between commercial and Islamic banks.Deposits in Islamic banks converged to Payback Guarantee of State like in commercialbanks, contradictorily in Islamic Gain-Loss Principle. These expansions are main troublesof Islamic capital and Islamic banking who is defender of working in Islamic way.