Kanser tedavisi alan kadınların bakım vericilerinin yaşam kalitesi ve etkileyen faktörlerin incelenmesi
Quality of life in family caregivers of women receiving cancer treatment and its influencing factors
Yazar: MAİDE NUR KELEŞ
Danışman: DOÇ. DR. MEMNUN SEVEN ; DR. ÖĞR. ÜYESİ TAGHREED NAYEL MOHAMMAD SALAMEH
Koç Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: Bu araştırma kanser tedavisi alan kadın hastaların bakım vericilerinin yaşam kalitelerini ve etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla planlanmıştır. 
Yöntem: Tanımlayıcı tipteki bu araştırma Koç Üniversitesi Hastanesi Medikal Onkoloji Yatan Hasta Servisinde yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini kanser tedavisi alan kadın hastalara bakım veren ve araştırmaya katılmayı kabul eden 128 bakım verici oluşturmuştur. Araştırmada veriler, bakım vericilerin sosyodemografik özelliklerini içeren "Bakım Vericileri Tanılama Formu", hastanın hastalığına ilişkin özellikleri içeren "Hasta Tanılama Formu" ve Türkçe geçerlik güvenirliği Okçin ve Karadakovan tarafından yapılan "Yaşam Kalitesi Ölçeği-Aile Versiyonu" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde Independent t testi, Mann-Whitney U, Kruskal Wallis Varyans Analizi, One-Way Anova testi ve Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan bakım vericilerin Yaşam Kalitesi Ölçeği-Aile Versiyonu ölçeğine göre toplam yaşam kalitesi puan ortalaması 4.41±0.63 (En çok = 6.03, En az =2.77) olarak belirlenmiştir. Kadın bakım vericilerin erkek bakım vericilere göre, günde ortalama bakım verme süresi 19-24 saat olan bakım vericilerin bakım verme süresi daha kısa olanlara göre, metastazı olan hastalara bakım verenlerin metastazı olmayan hastalara bakım verenlere göre yaşam kalitesi puan ortalamalarının daha düşük olduğu belirlenmiştir.
Sonuç: Araştırma bulguları sonucunda kadın kanser hastalarına bakım veren kişilerde yaşam kalitesi düzeyi düşük bulunmuştur. Yaşam kalitesini yükseltmeyi hedefleyen müdahalelerin, özellikle kadın olan, günde ortalama 19-24 saat süre bakım veren ve metastazı olan hastaların bakım vericilerini kapsayacak şekilde planlanması önerilmektedir. 
Anahtar Sözcükler: yaşam kalitesi, bakım vericiler, kanser, bakım, kadın

Abstract:
Aim: This study was conducted to assess quality of life of caregivers of women receiving cancer treatment and the factors affecting.
Method: This descriptive stuyd was aimed to assess quality of life of caregivers of women receiving cancer treatment and the factors affecting quality of life.
The study population consisted of caregivers of female patients receiving cancer treatment in Koç University Hospital Medical Oncology Inpatient Service. 128 women who meet the inclusion criteria and agreed voluntarily to participate in the study. The "Caregiver Identification Form" containing the sociodemographic characteristics of the caregivers, the "Patient Identification Form" containing the characteristics of the patient's disease, and the "Quality of Life Scale-Family Version" were used to collect data. Data was analyzed by using the Mann-Whitney U, Kruskal Wallis Variance Analysis and One-Way Anova tests.
Results: The mean score of quality of life scale of participations was 4.41±0.63. (Max= 6.03, Min=2.77). It has been determined that female caregivers, caregivers of patient with metastasis and caregiver who gave care for 19-24 hours per a day have lower quality of life score.
Conclusions: As a result of the study, it was determined that the quality of life of caregivers of female cancer patients were low. It is recommended that services should be provided specifically for those who are female caregivers, and give care to the patients with metastasis, give care for an average of 24 hours a day or longer.
Key words: quality of life, care giver, cancer, caregiving, female