Kurum bakımından ayrılan bireylerin evlilik yaşantıları üzerine nitel bir araştırma
A qualitative study on marital life of individuals leaving the institution
Yazar: METİN GANİ TAPAN
Danışman: DOÇ. DR. FİLİZ YILDIRIM
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Ebeveynlik deneyimleri = Parenting experiences ; Evlilik = Marriage ; Kurum bakımı = Institional care ; Psikososyal sorunlar = Psychosocial problems ; Sosyal hizmetler = Social services

Özet:
Kurum Bakımından Ayrılan Bireylerin Evlilik Yaşantıları Üzerine Nitel Bir Araştırma
Ailenin ihmali ve istismarı gibi pek çok nedenle kurum bakımı sistemine dahil olan bireyler travmatik yaşantı, yuva hastalığı, fiziksel gelişim geriliği, okul ortamına uyum sağlayamama gibi psikososyal sorunları deneyimleyebilmektedirler. Bu psikososyal sorunlarla kurum bakımından ayrılan bireyler evliliğe hazırlık sürecinden evlilikte eş ve yakın çevre ilişkilerine kadar pek çok sorun yaşayabilmektedirler. Buradan hareketle planlanan bu araştırmanın temel amacı, kurum bakımında büyüyen bireylerin kuruma gelmeden önce ve kurum bakımına alınma sürecinden başlayarak hem kurum bakımında yaşadıkları hem de kurum bakımından ayrıldıktan sonra yaşadıkları psikososyal sorunları ve gereksinimleri belirlemektir. Böylece bu bireylerin geçmiş yaşamlarındaki sorunlarının evliliklerine nasıl yansıdığını onların gözünden keşfetmektir. Ayrıca bu yansımaların odağındaki sorunlar ve gereksinimler ışığında sosyal hizmet perspektifinden bütüncül bir biçimde değerlendirme yaparak bu konuda sosyal politika yapıcılarına ve uygulayıcılarına önerilerde bulunmaktır.
Nitel araştırma deseninde planlanan bu araştırmada, katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Veri toplama sürecinde yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak 10 kadın ve 10 erkek olmak üzere toplam 20 katılımcı ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Verilerin analizinde MAXQDA 2020 programı kullanılmıştır. 
Bu araştırma sonucunda kurum bakımından ayrılan bireylerin kurum bakımı öncesindeki ve kurum bakımındaki geçmiş yaşam deneyimlerinin evliliği anlamlandırmaları, evlilik deneyimleri, evliliğe hazırlık sürecinden başlayarak evlilik yaşamları ve bu süreçteki ebeveynlik deneyimleri üzerinde etkilerinin olduğu belirlenmiştir. Mevcut araştırmanın sonuçları, sosyal politika planlayıcılarına ve uygulayıcılarına kurum bakımına dâhil olan bireylerin evlilikleri kapsamındaki müdahaleler için kanıt temeli oluşturma potansiyeline sahiptir. 
Anahtar Sözcükler: Ebeveynlik, Evlilik Yaşantısı, Kurum Bakımı, Kurum Bakımından Ayrılan Birey, Sosyal Hizmetler.

Abstract:
A Qualitative Study on Marital Life of Individuals Leaving the Institution
Individuals who are included in the institutional care system for many reasons such as neglect and abuse of the family may experience psychosocial problems such as traumatic experience, home illness, physical developmental delay, and inability to adapt to the school environment. Individuals who leave the institution due to these psychosocial problems may experience many problems from the preparation for marriage to the relations of their spouses and close circles in marriage. The main purpose of this research, which is planned from this point of view, is to determine the psychosocial problems and needs of individuals who grew up in institutional care, both before coming to the institution and starting from the process of being taken into institutional care, experienced both in institutional care and after leaving the institution. Thus, it was discovered through their eyes how the problems of these individuals in their past lives were reflected in their marriages. In addition, the focus of these reflections is to make a holistic evaluation from the perspective of social work in the light of the problems and needs to make suggestions to social policy makers and practitioners in this regard.
In this study, which was planned in a qualitative research design, the participants were determined by purposive sampling method. In the data collection process, in-depth interviews were conducted with a total of 20 participants, 10 women and 10 men, using a semi-structured interview form. The MAXQDA 2020 program was used in the analysis of the data.
As a result of this research, it has been determined that the past life experiences of individuals leaving institutional care before and in institutional care have effects on their meaning of marriage, their marital experiences, their marital life starting from the preparation for marriage and their parenting experiences in this process. The results of the current research have the potential to provide social policy planners and practitioners with an evidence base for interventions within the scope of marriage of individuals involved in institutional care.
Keywords: Institutional Care, Marriage Experience, Person Leaving Institutional Care, Parenting, Social Services