Basra ve Kûfe nahiv ekolleri arasındaki ihtilaflar: Mansûbat örneğinde
Conflicts between Basra and Kufa nahiv schools: In the example of mansubat
Yazar: HAKAN TURĞUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN ŞAHİN
Uşak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Nahiv ilmi, İslamî ilimlere kaynaklık eden Kur'an-ı Kerim ve Hadis-i şerifler başta olmak üzere Tefsir, Kelam ve diğer ilimlerin doğru anlaşılmasına ve yorumlanmasına yardımcı olan bir araç ilmidir. Bu ilmin temel konularından biri mansubattır. Nahvin diğer konularında olduğu gibi mansubat konusunda da nahiv ekolleri arasında çeşitli ihtilaflar bulunmaktadır. Bu çalışmada mansûbat terimlerindeki, mansûbatta amel eden amillerdeki ve mansûbatın şartlarındaki nahiv ihtilafları ele alınıp tahlil edilmiş, bu konularda Basra ve Kûfe nahiv ekolleri arasındaki ihtilaflar başta olmak üzere varsa benzer veya ortak görüşler açıklığa kavuşturulmaya çalışılmış ve bir karşılaştırma yapılmıştır.
Giriş, iki bölüm ve sonuç kısımlarından oluşan çalışmanın girişinde araştırmanın konusu, kapsamı, önemi, amacı, yöntemi ve kaynakları belirtilmiştir. Birinci bölümde nahiv ilminin doğuşu, gelişimi, nahiv ekollerinin ortaya çıkışı, Basra ve Kûfe ekollerinin öne çıkan özellikleri ve bu iki ekolün önemli temsilcileri ele alınmış, ikinci bölümde ise Basra ve Kûfe ekolleri arasındaki ihtilaf meselesi  sırasıyla "İhtilafların Temelindeki Sebepler", "Mansûbat Istılahında İhtilaflar", "Mansûbatın Amillerindeki İhtilaflar" ve "Mansûbatın Şartları" ana başlıkları ve bunların çeşitli alt başlıkları altında incelenmiştir. Çalışma sonucu elde edilen verilerin aktarıldığı sonuç kısmıyla çalışma tamamlanmıştır.

Abstract:
The science of Nahiv is a science of tools that helps in the correct understanding and interpretation of Tafsir, Kalam and other sciences, especially the Holy Quran and Hadiths, which are the sources of Islamic sciences. One of the basic subjects of this science is mansubat. There are various disagreements among the grammar schools on the subject of mansubat, as in other subjects of the grammar. In this study, grammar disagreements in the terms of mansubat, the agents acting in mansubat, and the conditions of mansubat were discussed and analyzed, and a comparison was made, especially the disagreements between the Basra and Kufa schools of grammar on these issues, and any similar or common views, if any, were tried to be clarified.
In the introduction of the study, which consists of an introduction, two chapters and a conclusion, the subject, scope, importance, purpose, method and sources of the research are stated. In the first part, the birth and development of the science of syntax, the emergence of syntax schools, the prominent features of the Basra and Kufa schools and the important representatives of these two schools were discussed, and in the second part, the issue of conflict between the Basra and Kufa schools was discussed, respectively, "Reasons on the Basis of the Disputes", "Disputes in the Terminology of Mansûbat". ", "Disputes in the Factors of the Membership" and "Conditions of the Membership" and their various subheadings. The study was completed with the conclusion section where the data obtained as a result of the study were transferred.