Beliren yetişkinlikte romantik yakınlık başlatmanın yordayıcıları olarak psikolojik eğilimler ve bilişsel çarpıtmalar
Psychological tendencies and cognitive distortions as predictors of initiating romantic intimacy in emerging adulthood
Yazar: MELİKE GELOĞLU
Danışman: PROF. DR. ALİ ERYILMAZ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel çarpıtma = Cognitive distortion ; Evlilik öncesi karşı cins ilişkileri = Relations of opposite sexes in premarriage ; Genç yetişkinler = Young adult ; Psikolojik eğilimler = Psychological tendencies ; Yakın ilişkiler = Intimate relationship ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada, beliren yetişkinlik dönemindeki bireylerin romantik yakınlık başlatma düzeyleri ile kişilerarası ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmaları ve ilişkilerdeki psikolojik eğilimleri arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Çalışmada ayrıca, romantik yakınlık başlatma ile cinsiyet durumu ve ilişki durumları açısından farklılık olup olmadığının da incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmaya 286 beliren yetişkin (216 kadın, 70 erkek) katılmıştır. Çalışmada veriler Romantik Yakınlığı Başlatma Belirleyicileri Ölçeği, Çok Boyutlu İlişki Ölçeği ve Kişilerarası İlişkilerde Bilişsel Çarpıtmalar ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde bağımsız gruplar için t testi, Pearson korelasyon testi ve regresyon analizi kullanılmıştır.
	Araştırmada bağımsız gruplar t-testi sonuçlarına göre erkek beliren yetişkinlerin kadınlara göre, ilişki deneyimi olan bireylerin ise ilişki deneyimi olmayan bireylere göre romantik yakınlığı daha kolay başlatabildiklerini ortaya koymuştur. Yapılan regresyon analizi sonuçlarına göre ise Çok Boyutlu İlişki Ölçeğinin alt boyutlarından olan yüksek düzeyde odaklanma, kendine güven ve ilişki girişkenliğinin, romantik yakınlık başlatmanın pozitif yönde anlamlı bir yordayıcısı olduğu görülmüştür. Bununla birlikte çok boyutlu ilişki ölçeği, romantik yakınlık başlatma ölçeğindeki toplam varyansın %33'ünü açıklamaktadır. Araştırmadan elde edilen bir diğer sonuç ise kişilerarası ilişkiler ile ilgili bilişsel çarpıtmalar ölçeğinin alt boyutlarından olan yakınlıktan kaçınmanın, romantik yakınlık başlatmayı negatif yönde anlamlı yordadığı görülürken; zihin okuma alt boyutunun ise romantik yakınlık başlatmayı pozitif yönde anlamlı yordadığının görülmesidir. Bununla birlikte ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmalar romantik yakınlık başlatmada toplam varyansın %30'unu açıklamaktadır. Çalışmanın bulguları literatür ve diğer araştırmalar da göz önüne alınarak tartışılmış ve konu hakkında öneriler sunulmuştur.

Abstract:
In this study, the relationships between romantic intimacy initiation levels and cognitive distortions related to interpersonal relationships and psychological tendencies in relationships of individuals in emerging adulthood were examined. In the study, it is also aimed to examine whether there is a difference between initiating romantic intimacy and gender and relationship status.286 emerging adults (216 women, 70 men) participated in the study.In the study, data were collected with the Markers of Starting Romantic Intimacy Scale, the Multidimensional Relationship Questionnaire, and the Cognitive Distortions in Interpersonal Relationships scale. In the analysis of the data, t test, Pearson correlation test and regression analysis were used for independent groups.
	The findings of the study revealed that men can initiate romantic intimacy more easily than women, and individuals with relationship experience can initiate romantic intimacy more easily than individuals without relationship experience. According to the results of the regression analysis, it was seen that high level of focus, self-confidence and relationship assertiveness, which are sub-dimensions of the Multidimensional Relationship Questionnaire, were positive predictors of initiating romantic intimacy. However, the multidimensional relationship Questionnaire explains 33% of the total variance in the Markers of Starting Romantic Intimacy Scale. Other results obtained from the research are as follows: It was observed that avoidance of intimacy, which is one of the sub-dimensions of the cognitive distortions related to interpersonal relations scale, predicted initiating romantic intimacy negatively and mind reading sub-dimension positively predicts initiation of romantic intimacy. However, cognitive distortions related to interpersonal relationships explain 30% of the total variance in initiating romantic intimacy. The findings of the study were discussed by considering the literature and other researches, and suggestions were presented on the subject.