Diz osteoartriti hastalarında uyku ve yaşam kalitesi ile hastalık aktivitesi arasındaki ilişki
The relationship between disease activity and the quality of sleep and life in patients with knee ostoarthritis
Yazar: VOLKAN ŞAH
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZCAN HIZ
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Romatoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Diz = Knee ; Diz eklemi = Knee joint ; Hastalık = Disease ; Osteoartrit = Osteoarthritis ; Osteoartrit-diz = Osteoarthritis-knee ; Uyku = Sleep ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Osteoartrit (OA) eklem hastalıkları içinde en sık görüleni, diz de OA'nın en sık tuttuğu eklemdir. Diz OA'sının yaşam kalitesi üzerine olumsuz etkisi olduğu önceki yayınlarda bildirilmiştir. Ancak uyku kalitesi üzerine etkisi konusunda çalışma yoktur. Bu çalışma, diz OA'lı hastalarda hastalığın klinik aktivitesinin uyku ve yaşam kalitesi ile olan ilişkisini değerlendirmek amacı ile yapıldı.Çalışmaya ACR kriterlerine göre diz OA tanısı konmuş, radyolojik evreleri Kellgren-Lawrence sınıflamasına göre evre 2, 3 ve 4 olan 100 hasta alındı. 100 hastanın 72'si kadın, 28'i erkek idi. Hastaların yaş ortalamaları ise 58.09 idi.Hastalığın klinik aktivitesinin değerlendirilmesinde istirahat sırasında VAS (Vizüel Analog Skala), pasif ve aktif fleksiyon sonrası VAS, 20 metre yürüme sonrası VAS, pasif ve aktif maksimum fleksiyon derecesi, 20 m yürüme süresi ve WOMAC (The Western Ontorio and Mc Master University Osteoarthritis İndeksi) değerleri kullanıldı. Uyku kalitesinin değerlendirilmesinde PUKI (Pittsburgh Uyku kalitesi indeksi) ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesinde SF-36 (Kısa form 36) ve WHOQOL-BREF (Dünya sağlık örgütü yaşam kalitesi kısa formu) kullanıldı.Klinik aktivite parametrelerinin tamamı ile PUKI, SF-36 ve WHOQOL-BREF'in tüm alt parametreleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki vardı (p<0.01). PUKI ile SF-36 ve PUKI ile WHOQOL-BREF arasında da istatistiksel olarak anlamlı ilişki vardı (p<0.01).Sonuç olarak diz OA hastalarında hastalık aktivitesi arttıkça uyku ve yaşam kalitesinin, anlamlı şekilde bozulduğu bulundu. Ayrıca uyku kalitesi bozuldukça yaşam kalitesi bozulmaktaydı. Bu nedenle, OA hastalarının değerlendirilmesinde yaşam kalitesinde bozulmaya yol açabilecek bir parametre olarak uyku kalitesi de sorgulanmalıdır.

Abstract:
Osteoarthritis is the most common joint disease and the knee is the most effected joint in osteoarthritis. Negative impact of knee osteoarthritis on quality of life, has been reported in previous studies. However there is no trial about its effect on the quality of sleep. This study was performed to asses the relationship between disease activity and the quality of life and sleep.100 patients with knee osteoarthritis enrolled in the study who were diagnosed according to American College of Rheumatology (ACR) criteria and had radiologic evidence of Kellgren-Lawrence grade 2,3 and 4 . Of 100 patients, 72 were females and 28 were male. The mean age of patients was 58.09.The VAS (Visual Analog Scale) during the rest, passive and active flexion VAS, 20 meters walking VAS, passive and active maximum flexion degrees, 20 meters walking time and the WOMAC (The Western Ontorio and McMaster University Osteoarthritis Index) values were used to evaluate cilinical activity of disease. PUKI (Pittsburgh Sleep Quality Index) were used to asses the quality of sleep, SF-36 (Short Form 36) and WHOQOL-BREF (World Health Organization quality of life short form) were used to asses the quality of life.There was a statistically significant relationship between all of the clinical activity parameters and the all sub-parameters of SF-36 and WHOQOL-BREF (p<0.01). There was a statistically significant relationship between PUKI and SF-36 and also between PUKI and WHOQOL-BREF (p<0.01).As a result, it has been found that increased disease activity in patients with knee OA is related with significantly impairment of the quality of life and sleep. As sleep quality is also impaired, quality of life had been distorted. Therefore, in the evaluation of patients with OA, sleep quality should be asked as well as a parameter that can lead to deterioration in quality of life.