Sürdürülebilir yapı malzemesi ve yapı elemanı olarak bambunun kullanımına yönelik bir model önerisi: Doğu Karadeniz örneği
A model recommendation for the use of bamboo as a sustainable building material and building element: A case study in Eastern Blacksea
Yazar: DİDEM BAYRAKTAR MARANGOZ
Danışman: ÖĞR. GÖR. ÖZLEM AYDIN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Yapı Bilgisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Gelişen ve değişen dünyanın beraberinde getirdiği çevresel sorunlara çözüm niteliği taşıyan "enerjinin korunumu" ilkesiyle birlikte, sürdürülebilir yapı malzemelerine olan ihtiyaç gün geçtikçe artmaktadır. 21. yüzyılın yeşil çeliği olarak adlandırılan bambu, birçok kullanım alanına sahip olmakla beraber, hızla yenilenebilir, tekrar kullanılabilir, dayanıklı ve düşük gömülü enerjiye sahip olmasıyla sürdürülebilir ve ekolojik bir yapı malzemesidir. Aynı zamanda alternatif olabilecek ahşap, çelik, beton gibi yapı malzemelerinden üstün bazı mekanik özellikleri bulunmaktadır. Bambunun, ülkemizdeki ormansızlaşmanın artmasına ve Doğu Karadeniz Bölgesi'nde bolca kullanılan ahşabın orman yasalarından dolayı etkin yararlanılamamasına çözüm olacağı düşünülmektedir. Çalışma kapsamında, bambunun ülkemizde, özellikle mimari alanda kullanımını yaygınlaştırmak ve literatüre
katkı sağlamak amaçlanmıştır.
Bu çalışmada, Doğu Karadeniz Bölgesi'nde yetiştirilen fakat yapı malzemesi olarak kullanımı olmayan, bölgeye yeni ve farklı bir anlayış kazandıracağı hedeflenen bambunun, yapı malzemesi ve yapı elemanı olarak değerlendirilmesi yapılmıştır. Aynı zamanda geleneksel bambu yapım sistemlerinden belirlenen detaylar doğrultusunda, Rize ili Pazar ilçesi, Soğuksu mevkiinde bulunan ormandaki bambulardan Doğu Karadeniz Bölgesi kırsal turizm alanlarına konaklama işlevinde 5,30 x 5,30 m boyutlarında model önerisi yapılmıştır. Modelin görselleri, plan, kesit, görünüş, sistem planı-kesiti-görünüşü ve nokta
detayları uygulama projesi olarak çizilerek kaynak oluşturulmuştur. Yapılan çalışmalar sonucunda, bambu yapım sistemlerinin ahşaba benzer olduğu, ülkemizde de yapılabileceği ve ekoturizm adına büyük katkı sağlayacağı sonuçlarına varılmıştır.

Abstract:
The requirement for sustainable building materials increases day by day with the principle of "conservation of energy", which is a solution to the environmental problems brought about by the developing and changing world. Bamboo called as green steel of the 21 st century has a lot of usage area, it is sustainable and ecological building material due to its reusable, renewable, durable and low embodied energy. Parallel to this, it is alternative to wood, steel, concrete and has several mechanical advantages in some points. It is considered that using of Bamboo will solve the deforestation and not being able to use the wood effectively, which is widely used in the Eastern Blacksea Region, due to forest laws. Within the scope of this study, it is aimed to popularize the use of bamboo in Turkey especially in the architecturally and to contribute the literature.
In this thesis, bamboo which is growing in the Eastern Blacksea Region however not to be used as a building material and aiming to gain a varied perspective evaluates as a structural material and element. Moreover, a model proposal for use of accommodation in the rural area of the Eastern Blacksea Region and have 5.30 m to 5.30 m dimensions is served by use of bamboo in the forest in Soğuksu location, Rize provience, Pazar district according to conventional construction systems of bamboo. Visuals of model, plan, section, view, plan of system, section of system, view of system and point details are drawing and accepted as application project imaginary.
As a result of this thesis, bamboo construction system is similar to wood, and if it builds in Turkey, then will be contribute the ecotourism.