Burdur ve Denizli illeri tütün fideliklerinde bulunan patojen ve mikoparazit pythıum türleri ile mikoparazitlerin patojenler üzerindeki etkinlikleri
Pathogenic and mycoparasitic pythium species in tobacco nurseries of Denizli and Burdur provinces and efficiencies of mycoparasitic species against pathogens
Yazar: FATMA KARABUĞA
Danışman: DOÇ. DR. GÜRSEL KARACA
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, Burdur ve Denizli illerindeki tütün fideliklerinde çökerten hastalığına neden olan Pythium türleri ile bunlara karşı biyolojik etmen olarak kullanılabilecek aynı cinse ait mikoparazit türlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, 2009 Nisan ve Mayıs ayları içerisinde sörveyler düzenlenerek hastalıklı bitkilerin bulunduğu yerlerden bitki ve toprak örnekleri alınmıştır. Tütün ekimi yapılan Burdur ilinde bağlı 1 ve Denizli iline bağlı 12 ilçenin değişik köylerinden tesadüfi olarak seçilen fideliklerden toplam olarak 85 örnek alınmıştır. Bitki ve toprak örneklerinden yapılan izolasyonlar sonucunda, bitki örneklerinden 30, toprak örneklerinden ise 482 olmak üzere toplam 512 Pythium izolatı elde edilmiştir. İzolatların klasik ve moleküler yöntemlerle teşhisi sonucunda elde edilen türler; P. acanthophoron, P. deliense, P. echinulatum, P. HS grup, P. lycopersicum, P. oligandrum, P. paroecandrum, P. rostratum ve P. ultimum var. ultimum'dur. İzolat sayısı en fazla olan tür P. deliense iken, en düşük izolat sayısı P. oligandrum'a aittir. Patojenite denemeleri sonucunda hıyar ve tütün fidelerinde çıkış öncesi ve çıkış sonrası çökertene neden olan, virulensi en yüksek tür P. deliense olmuş, mikoparazit olarak bilinen P. oligandrum ise virulensi en düşük tür olarak belirlenmiştir. Mikoparazit olabileceği düşünülen türlere ait izolatlarla patojen izolatların in vitro kuşullardaki etkileşimini belirlemek amacıyla ikili kültür yöntemi kullanılmış ve mikoparazit olarak değerlendirilen tüm izolatlar P. deliense haricindeki patojenler üzerinde etkili bulunmuştur. Mikoparazitler içinde en yüksek etkinliği P. lycopersicum'a ait bir izolat göstermiştir. Bu çalışma ile P. acanthophoron, P. echinulatum, P. lycopersicum, P. oligandrum ve P. rostratum tütünlerden ilk defa bildirilmektedir, ayrıca P. echinulatum Türkiye için ilk kayıttır.

Abstract:
The aim of this study was to determine the pathogenic Pythium species causing damping off disease on tobacco seedlings in Burdur and Denizli provinces and also the mycoparasitic species which can be used against pathogenic ones. Plant and soil samples were obtained by surveys performed in April and May 2009. Total of 85 samples were taken from one district of Burdur province and 12 districts of Denizli province. As a result of isolations from the samples, totally 512 isolates, 30 of which from diseased plants and 482 from soil samples, were obtained. By using classical and molecular identification methods, isolates were identified as; P. acanthophoron, P. deliense, P. echinulatum, P. HS grup, P. lycopersicum, P. oligandrum, P. paroecandrum, P. rostratum and P. ultimum var. ultimum. P. deliense was the most common species, while less number of isolates were belonged to P. oligandrum. As a result of pathogenicity trials, P. deliense was found to be the most virulent pathogen causing pre emergence and post emergence damping off on cucumber and tobacco seedlings. P. oligandrum was the least virulent species. Dual cultures were used to determine the in vitro mycoparasitic activity of promissing isolates against pathogenic ones. All of the tested isolates were found to have mycoparasitic activity against all pathogenic species except P. deliense. Highest mycoparasitic activity was determined with one P. Lycopersicum isolate. This is a first report of P. acanthophoron, P. echinulatum, P. lycopersicum, P. oligandrum and P. rostratum from tobacco plants or soils and also of P. echinulatum for Turkey.Key Words: Nicotiana tabacum L., Pythium spp., damping off, mycoparasitic activity, biological control.