Fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimin doğasına ilişkin inanç düzeylerinin belirlenmesi
Determination of pre-service science teachers' belief levels related to the nature of science
Yazar: ZEYNEP ZORLU
Danışman: PROF. DR. HASAN KAYA
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bilimin doğası = Nature of science ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Pedagojik inanç = Pedagogical belief

Özet:
Bu çalışmanın amacı fen bilimleri öğretmen adaylarının bilimin doğasına ilişkin inanç düzeylerini belirlemektir. Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin birlikte bulunduğu karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın nicel kısmında tarama deseni, nitel kısmında ise araştırma deseni olarak fenomenoloji (olgubilim) kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2019-2020 öğretim yılı bahar döneminde, bir eğitim fakültesinin fen bilgisi öğretmenliğinin üçüncü ve dördüncü sınıflarında öğrenim gören öğretmen adayları oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak, çalışmanın nicel kısmında Özgelen (2012) tarafından geliştirilen Bilimin Doğası Ölçeği (BDÖ), nitel kısmında ise araştırmacı tarafından hazırlanan Bilimin Doğası Yarı Yapılandırılmış Görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın nicel kısmında BDÖ'den elde edilen veriler SPSS 22.0 paket programıyla analiz edilmiştir. Öğretmen adaylarının bilimin doğasına ilişkin inanç düzeyleri arasında üçüncü ve dördüncü sınıf öğretmen adayları arasında üçüncü sınıfta öğrenim gören öğretmen adayları lehine anlamlı bir fark olduğu, fakat cinsiyet değişkeni açısında anlamlı bir fark olmadığı bulunmuştur. Çalışmanın nitel kısmında ise öğretmen adaylarının yarı yapılandırılmış görüşme formun ile görüşleri alınarak içerik analizi yapılmıştır. Analiz sonucunda; öğretmen adaylarının çoğunluğunun "Teori ve kanunların yapısı ve aralarındaki ilişki" boyutunda "acemi" seviyede, diğer bütün boyutlarda (Bilimsel bilginin değişebilir doğası, Bilimsel bilginin sosyokültürel değerlerden etkilenmesi, Bilimsel bilginin değişim ve gelişim sürecinde yaratıcılık ve hayal gücünün etkisi, Bilimsel bilginin değişim ve gelişim sürecinde yaratıcılık ve hayal gücünün etkisi, Bilimsel bilgilerin deneylerden oluştuğu, Bilimsel bilginin gözlem ve çıkarımlara dayalı olması ve Bilimsel bilginin değişim ve gelişimine bilim insanının etkisi) ise "uzman" seviyede oldukları belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Bilimin Doğası, Bilimin Doğasına Yönelik İnançlar, Fen Bilgisi Öğretmen Adayı, Fen Eğitimi

Abstract:
The purpose of this study is to determine the belief levels of pre-service science teachers about the nature of science. The mixed research method, which includes both quantitative and qualitative research methods, was used in the study. The survey design was used in the quantitative part of the study and phenomenology was used as the research design in the qualitative part. The sample of the study consisted of pre-service teachers studying in the third and fourth grades of science teaching at an education faculty in the spring semester of the 2019-2020 academic year. As the data collection tools, the Nature of Science Scale (NSS) developed by Özgelen (2012) in the quantitative part of the study, and the Nature of Science Semi-Structured Interview form prepared by the researcher in the qualitative part were used. In the quantitative part of the study, the data obtained from the NSS were analyzed with the SPSS 22.0 package program. It was found that there is a significant difference between the pre-service teachers' belief levels about the nature of science in favor of the third-grade teacher candidates, but there is no significant difference in terms of gender variable. In the qualitative part of the study, content analysis was made by taking the opinions of the teacher candidates with the semi-structured interview form. As a result of the analysis; It was determined that most of the pre-service teachers were at the "beginner" level in the dimension of "The structure of theory and laws and the relationship between them", and they were at the "expert" level in all other dimensions (The changeable nature of scientific knowledge, The influence of scientific knowledge by sociocultural values, The effect of creativity and imagination in the process of change and development of scientific knowledge, The effect of creativity and imagination in the development process, Scientific knowledge consists of experiments, Scientific knowledge is based on observations and inferences, and the effect of the scientist on the change and development of scientific knowledge).
Keywords: Nature of Science, Beliefs about the Nature of Science, Pre-service Science Teacher, Science Education