Aday öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimleri ile duygusal zeka düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between tendencies of critical thinking and emotional intelligence levels of candidate teachers
Yazar: GÜLSEREN KÜÇÜK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MERİÇ TUNCEL
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Programları ve Öğretimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, aday öğretmenlerin eleştirel düşünme becerilerineyönelik eğilimleri ile duygusal zeka düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir.Tarama modelinin kullanıldığı bu araştırma, 2006-2007 öğretim yılı II.yarıyıl döneminde Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesinin 4. sınıfındaöğrenim gören toplam 374 aday öğretmenden elde edilen veriler doğrultusundagerçekleşmiştir. Araştırma verileri, aday öğretmenlerin bazı kişisel özelliklerininbelirlenmesi için ?Kişisel Bilgi Formu?, eleştirel düşünme becerileri eğilimleriniölçmek için ?California Eleştirel Düşünme Eğilimleri Ölçeği? ve duygusal zekadüzeylerini ölçmek için ?Bar-On Duygusal Zeka Anketi? aracılığıyla toplanmıştır.Doğan Kökdemir tarafından Türkçe'ye uyarlanan California Eleştirel DüşünmeEğilimi Ölçeği analitiklik, açık fikirlilik, meraklılık, kendine güven, doğruyu arama,sistematiklik olmak üzere alt ölçeklerinde yer alan toplam 51 sorudan oluşmaktadır.Özlem Mumcuoğlu tarafından Türkçe'ye uyarlanan Bar-On Duygusal Zeka Anketiduygusal öz farkındalık, girişkenlik, öz saygı, öz gerçekleştirme, bağımsızlık,empati, kişiler arası ilişkiler, sosyal sorumluluk ve problem çözme, gerçeklikdeğerlendirmesi, esneklik, strese tolerans, dürtü kontrolü, mutluluk, iyimserlik,olumlu izlenim, olumsuz izlenim alt boyutlarında yer alan toplam 128 sorudanoluşmaktadır. Araştırmada elde edilen verilerin analizinde SPSS for Windows 11.0paket programı kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde istatistiksel tekniklerdenfrekans, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma, ortalamanın ortalaması, PearsonMomentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı kullanılmıştır.Verilerin analiz edilmesiyle ortaya çıkan sonuçlar şu şekilde özetlenebilir:.1. Aday öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimleri ölçeği alt ölçeklerinde?Katılıyorum? ve ?Kısmen Katılıyorum? seçeneklerine eğilim gösterdikleri;duygusal zeka anketinde ?Çoğu Zaman Bana Uygun? seçeneğinde yoğunlaştıklarıgörülmektedir.2. Aday öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimleri alt ölçekleri ileduygusal zeka alt boyutları arasında p<.01 manidarlık düzeyinde manidar bir ilişkiolduğu belirlenmiştir. Ancak belirlenen bu ilişkinin pozitif yönlü, düşük ve ortaderecede olduğu gözlenmiştir. Ayrıca aday öğretmenlerin eleştirel düşünme ölçeğive duygusal zeka anketinden aldıkları toplam puanlar arasında p<.01 manidarlıkdüzeyinde pozitif yönlü ve orta seviyede manidar bir ilişki olduğu saptanmıştır.Anahtar Kelimeler: Düşünme, Eleştirel Düşünme, Zeka, Duygu, DuygusalZeka

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between candidateteachers? critical thinking skills tendencies and their emotional intelligence levels.During the study survey approach was followed and the subjects (n =374) ofthis study, were the fourth year candidate teachers of Abant İzzet Baysal UniversityEducation Faculty in the second semester of 2006-2007 academic year. In this study,?Personal Information Form?, was used to identify candidate teachers? personalcharacteristics. In addition to this, ?California Critical Thinking TendenciesInventory? which was adapted to Turkish by Doğan Kökdemir has 51 items havinganalyticity, open-mindedness, inquisitiveness, self-confidence, truth seeking, andsystematicity subscales and ?Bar-On Emotional Intelligence Questionnaire? whichwas adapted to Turkish by Özlem Mumcuoğlu has 128 items having emotional selfawareness,enterprisingness, self-respect, self-actualization, independence, empathy,interpersonal relationships, social responsibility, problem solving, reality testing,flexibility, stress tolerance, impulse control, happiness, optimism, positiveimpression, negative impression subscales. For the analysis of the data collectedSPSS for Windows 11.0 package program was used. By means of this program, thefrequency, percentage, mean scores, standard deviation, mean square and PearsonProduct Moment Correlation Coefficient techniques were used. The results of thestudy can be summarized as follows:1. It is seen that the candidate teachers had agree and partially disagreetendencies in critical thinking tendencies inventory and they had mostly appropriateto me tendencies in emotional intelligence questionnaire.2. When the relationship between candidate teachers? tendencies in thesubscales of critical thinking tendencies inventory and emotional intelligencequestionnaire is concerned, a significant relationship was observed at 0.01 levels.However, it is observed that the relationship was positive, low and at intermediatelevel. In addition to this, intermediate level significance was found between thescores that candidate teachers got from critical thinking tendencies inventory andemotional intelligence questionnaire at 0.01 levels.Keywords: Thinking, Critical Thinking, Intelligence, Emotional, EmotionalIntelligence