Etnik-ulusal sorunların çözümünde özerklik uygulamaları kürt sorunu ve demokratik özerklik
Autonomy arrangments in the resolution of ethnic-national conflicts: The kurdish question and democratic autonomy
Yazar: ÇETİN GÜRER
Danışman: PROF. DR. ALEV ÖZKAZANÇ KOZAKLI
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Etnik azınlık = Ethnic minority ; Etnik demokrasi = Ethnic democracy ; Etnik unsurlar = Ethnic elements ; Kürt sorunu = Kurdish question ; Kürt sorunu = Kurdish question ; Siyasal davranış = Political behavior ; Siyasal kararlar = Political decisions ; Çatışma çözme = Conflict resolution ; Özerklik = Autonomy ; İdari özerklik = Administrative autonomy

Özet:
Bu çalışmada, Kürt Sorununun demokratik ve siyasal yollardan çözümü için önerilen demokratik özerklik modeli incelenmektedir. Etnik-ulusal sorunların, çatışmaların çözümünde özerklik seçeneği bugün dünyanın çeşitli bölgelerinde farklı biçimlerde uygulanmakta ve bu tür sorunlarda "siyasal özerklik" bir çatışma çözüm aracı olarak uygulanmaktadır. Bu çalışmada, ilk olarak siyasal özerkliğin Avrupa modellerine ilişkin teorik tartışmalar ele alınmakta ve bu modeller liberal milliyetçi özerklik olarak tanımlanmaktadır. İkinci olarak ise Latin Amerika yerli özerklik modellerine ilişkin teorik tartışmalar incelenmekte ve bu modeller ise radikal demokratik özerklik olarak tanımlanmaktadır. Liberal milliyetçi ve radikal demokratik özerklik örnekleri arasında kuramsal bir ayrım yapıldıktan sonra demokratik özerklik her iki teorik bağlamda incelenmektedir. Liberal milliyetçi yaklaşımdan hareketle demokratik özerklik, adem-i merkezileşme, kolektif haklar, self-determinasyon, çatışma çözümü ve çok kültürlü toplum bağlamında inceleniyor. Radikal demokratik yaklaşımdan hareketle ise demokratik özerklik bir kurucu politika örneği olarak katılımcı demokrasi, toplumsal cinsiyet, alternatif ekonomik model ve ekolojik sorunlar açısından ele alınıyor. Bu bağlamda demokratik özerkliğin kurucu aktörleri, özneleri, kurumları ve defacto inşa süreci inceleniyor.
Türkiye'de son birkaç yıldır resmi olarak Kürt Sorununun diyalog ve siyasal yollardan çözümü için bir müzakere ve barış süreci yürütülmektedir. Sorunun diyalog ve siyasal yollardan çözüm arayışında demokratik özerklik önemli bir rol oynamaktadır. Zira diyalog ve siyasal yollardan çözüm arayışı öncelikle diyalogla çözülebilir bir konuda mutabık olmayı gerektirir ki bu, birlikte ve ortak yaşamdır. Bu anlamda demokratik özerklik, hem devlet topraklarında bir değişikliğe yol açmadan hem de Kürt halkının eşit yurttaşlar olarak haklarını kullanmak istediği bir birlikte ve ortak yaşam modelidir.

Abstract:
This study analyses the model of democratic autonomy which is proposed as a democratic and political solution of the Kurdish question in Turkey. Different models of autonomy have been implemented in various parts of the world in order to resolve ethnic-national conflicts. This study aims at analyzing this specific concept of democratic autonomy within a theoretical framework of these different models of autonomy. 
Proposing a distinction between "liberal-nationalist" and "radical democratic" models of autonomy, this study first analyses the European models of territorial autonomy and cases of indigenous autonomy in Latin America. Subsequently, we examine the different dimensions of the concept of democratic autonomy along the lines of this theoretical distinction. On the one hand, we examine democratic autonomy with respect to the liberal nationalist approach in terms of decentralization, collective rights, self-determination, conflict resolution and multi-cultural society. On the other hand, we discuss democratic autonomy  following the radical democratic approach as an example of constitutive politics in context of direct democracy, gender equality, non-capitalist economy, and ecological issues; consequently, focusing on its actors, political subjects, institutions and its defacto constitutive process.
Official negotiations for the solution of the Kurdish question in Turkey have been underway for the last few years. As a democratic solution of this question requires an agreement on the commitment to peaceful coexistence of Turks and Kurds within Turkey, democratic autonomy plays an important role in seeking such solution through means of dialogue and politics. In this sense, democratic autonomy is a model that guarantees Kurdish people collective and individual rights as equal citizens and does not aim at altering the boundaries of the state territory.