Aromaterapi uygulamalarının durumsal stres ve kaygı düzeyi üzerine etkisinin incelenmesi: Itır (Pelargonıum graveolens) uçucu yağı üzerine bir çalışma
Investigation of the effect of aromatherapy applications on acute stress and anxiety level: A study of geranium (Pelargonium graveolens) essential oil
Yazar: BURCU YAVUZ
Danışman: PROF. DR. ALİ ESGİN
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırma ıtır (pelargonium graveolens) uçucu yağının aromaterapi uygulamalarıyla durumsal stres ve kaygı düzeyi üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya İstanbul'da ikamet eden 25-45 yaş arasında genç yetişkin, aktif olarak çalışan, üniversite mezunu, kronik rahatsızlığı bulunmayan, sürekli olarak kullandığı ilaç, sakinleştirici amaçlı ilaç ya da bitkisel karışım/ takviye kullanmayan, fare korkusu olan, bilinen alerjisi olmayan, toplam 50 kadın ve erkek gönüllü katılım sağlamıştır. Çalışmanın verileri, Demografik Bilgi Formu, oksimetre ile çalışma öncesi ve sonrası yapılan kalp atış hızı ölçümleri ve uygulama sonrası katılımcılar tarafından doldurulan değerlendirme formu ile toplanmıştır. Araştırmada ilk ölçüm ve son ölçüm kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Deney grubu için yapılan masaj uygulamasında %2 oranında ıtır uçucu yağı içeren jojoba yağıyla hazırlanmış masaj yağı kullanılmıştır. İnhalasyon uygulaması için içerisindeki emici yüzeye 20 damla ıtır uçucu yağı damlatılarak hazırlanan inhaler aparatı kullanılmıştır. Kontrol grubu için masaj yağı olarak sadece jojoba yağı, inhalasyon uygulaması için boş, nötr kokulu inhaler aparatı kullanılmıştır. Çalışmada fare korkusu olduğunu beyan eden deney ve kontrol grubu katılımcılarının oksimetre ile kalp atış hızları ölçülerek kayıt altına alınmıştır.  Ardından masaj yağıyla 5 dakika süresince baş ve boyun bölgesine masaj ve 10 dakika inhaler ile koklama şeklinde 2 aşamalı olarak aromaterapi uygulaması gerçekleştirilmiştir. Aromaterapi uygulaması sonrasında katılımcılar 3 dakika süre ile stres manipülatörü olan hareketli fare görseline maruz bırakılmışlar, 3 dakika sonunda katılımcıların oksimetre ile kalp atış hızları tekrar ölçülerek kayıt altına alınmıştır. Yapılan çalışma sonucunda deney ve kontrol grubu katılımcılarının kalp atış hızlarının ilk ölçüm ve son ölçüm sonuçları istatistiksel olarak değerlendirildiğinde, deney grubunda stres faktörünün etkisinin azaltılmasında ıtır uçucu yağı ile yapılan aromaterapi uygulamasının etkili olduğu görülmüştür. 

Anahtar Kelimeler: Durumsal stres ve kaygı,ıtır (pelargonium graveolens) uçucu yağı, aromaterapi.

Abstract:
This research was carried out to examine the effect of the geranium essential oil (pelargonium graveolens) on the acute stress and anxiety level with aromatherapy applications. A total of 50 adults residing in Istanbul, between the ages of 25-45, actively working, university graduates, without chronic illness, who do not use drugs, sedatives or herbal mixtures/supplements, who are afraid of mice, who do not have known allergies, were included in the study. The data of the study were collected with the Demographic Information Form, the heart rate measurements made before and after the study with oximetry, and the evaluation form filled by the participants after the application. In the research, quasi-experimental design with first measurement and last measurement control group was used. Massage oil prepared with jojoba oil containing 2% geranium essential oil was used in the massage application for the experimental group. For inhalation application, the inhaler apparatus prepared by dripping 20 drops of geranium essential oil on the absorbent surface inside was used. For the control group, only jojoba oil was used as massage oil, and an empty, neutral scented inhaler apparatus was used for inhalation application. In the study, the heart rates of the experimental and control group participants who declared that they had a fear of mice were recorded by measuring their heart rates with an oximeter. Then, a 2-stage aromatherapy application was carried out in the form of massaging the head and neck area for 5 minutes with massage oil and sniffing with an inhaler for 10 minutes. After the aromatherapy application, the participants were exposed to the image of a moving mouse, which is a stress manipulator, for 3 minutes. At the end of 3 minutes, the heart rate of the participants was measured again with an oximeter and recorded. As a result of the study, when the first and final measurement results of the experimental and control group participants' heart rates were evaluated statistically, it was seen that the aromatherapy application with geranium essential oil was effective in reducing the effect of the stress factor in the experimental group.

Key Words: Acute stress and anxiety, geranium (pelargonium graveolens) essential oil, aromatheraphy.