Erken Cumhuriyet Dönemi Türk romanında eğlence hayatına iktidar odaklı bir bakış
A power oriented viewpoint on the entertainment life in earlyrepublic era Turkish novel
Yazar: EROL GÖKŞEN
Danışman: PROF. DR. SIDDIKA DİLEK YALÇIN ÇELİK
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Cumhuriyet Dönemi = Republican Period ; Eğlence hayatı = Entertainment life ; Günlük yaşam = Daily life ; Roman = Novel ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature ; İktidar = Government

Özet:
Bu çalışmada, erken Cumhuriyet dönemi Türk romanında eğlence hayatı iktidar odağa
alınarak ele alınmaktadır. Çalışmanın teorik zeminini Henri Lefebvre'in gündelik hayat
ve mekân; Michel Foucault'nun iktidar, beden ve mekân kavramları oluşturmuştur.
Yeni bir devletin kurulduğu 1923 yılından itibaren iktidar, kendi hegemonik söylemini
yaygınlaştırmaya yönelik birçok çalışmada bulunmuş, bunların içinde toplumu kolay
yoldan etkileyebilecek kitle iletişim araçlarını devreye soktuğu gibi edebiyatı da bu
söylemin emrine vermiştir. Öncelikle kitle iletişim araçlarından gazetelerde yer alan
tefrika romanların, daha sonra bunların basılı hâle geçmeleri topluma yayılması
noktasında etkin bir değere sahiptir. Romanın toplumsallaşma sürecindeki işlevini bilen
yazarlar, roman aracılığıyla düşüncelerini aktarmışlar, böylece toplumun dönüşümüne
katkı sağlamışlardır. Erken Cumhuriyet dönemi yazarları beden ve mekân temsilleri
noktasında kimi zaman iktidarın istediği doğrultuda romanlar yazmış, onları
benimsemiş, kimi zaman bunları sorgulamış, kimi zamansa eleştirmiştir. Ancak
birbirine zıt gibi görünen bütün bu temsil biçimleri esasında aynı noktada birleşmekte,
hepsi aynı ideolojik yapılanmanın yerleşmesi noktasında çalışmaktadır

Abstract:
In this study the early Republic era Turkish novel is dealt within the perspective of
entertainment life. The theoritical background of the study is based on the concepts of
daily life and place in Henri Lefebvre, and the concepts of power, body and the place in
Michelle Focault. From the beginning of 1923 with the foundation of a new goverment,
the ruling party has made many things to generalize its own hegemonic discourse and
not only has it benefited from mass communication tools to effect the society easily but
also put literature in the order of this discourse. Firstly serial novels that play a part in
newspapers, which are a part of mass communication tools, being later printed have a
great value in terms of being circulated in the society. The writers, knowing the function
of the novel in the socialisation process have transferred their ideas through the novel,
and thus contributed to the transformation of the society. The writers in the early
Rebuplic era writers have sometimes written novels in the way that the ruling party
favors them in terms of body and place representations, adopted than sometimes they
criticised them. However, although all of the representation styles look contrary to each
other, in reality all of them, merge in the same point and all of them work for the same
ideological structure to settle.