Osmanlı Dönemi Balıkesir hamamları
Balıkesir baths in Ottoman Period
Yazar: HAKAN VARDİ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ BORAN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Balıkesir = Balıkesir ; Halvet = Seclusion ; Hamamlar = Baths ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı mimarisi = Ottoman architecture ; Osmanlı sanatı = Ottoman art ; Osmanlılar = Ottomans ; Türk hamamı = Turkish bath

Özet:
Balıkesir ilinin köklü geçmişi ve özgün bir kimliği vardır. İl ve ilçelerinin sınırları içinde tarihin eski uygarlıkları hüküm sürmüşlerdir. Bu uygarlıkların yaşadığı eski yerleşim yerlerinde çeşitli buluntular elde edilmiştir. Önemli geçiş yolları üzerinde yer alan Balıkesir, konumu nedeniyle sıkça medeniyetler arasında el değiştirmiştir.Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Bilimsel Araştırma Projeleri Başkanlığı tarafından desteklenen Yüksek Lisans Tezi'mizin çalışma konusu olan ?Osmanlı Dönemi Balıkesir Hamamları? çalışması kapsamında, Balıkesir ili ve çevresinde bulunan hamamlar çalışılmıştır.Bu araştırma sonunda Balıkesir il merkezinde, merkez köylerde ve ilçelerde toplam 30 su yapısı tespit edilmiştir. 18'i tamamen yıkılmış olan hamamlardan sadece 12'i ayaktadır. Bu eserlerin çoğu il merkezinde, Edincik, Burhaniye, Sındırgı, Havran, Gönen ve Bigadiç ilçelerindedir. Yapıların dağılımı şöyledir: Balıkesir merkez beş adet; Edincik ilçesinde iki adet; Burhaniye, Gönen, Bigadiç, Havran ve Sındırgı ilçelerinde birer adet hamam bulunmaktadır.Çalışmanın ilk aşamasına, doküman ve kaynak toplamakla başlanılmıştır. Bu çerçevede bölge ile ilgili bugüne kadar yayınlanan tüm eserlere ulaşılmaya çalışılmıştır. Ardından, tez kapsamında 2009 Temmuz ve Kasım ayında bölgede arazi çalışmalarına başlanılmış, bu çalışmalara 2010 Mayıs ayında devam edilmiştir. Araştırmalar sonucunda Balıkesir ili ve ilçelerinde tespit edilen mimari eserlerin fotoğrafları çekilmiş ve tümünün rölöve ölçümleri alınmıştır.Elde edilen bilgiler ışığında ilk olarak Balıkesir'in coğrafi konumu ve tarihçesi hakkında kısaca bilgi verilmiştir. Tezin katalog bölümünde, yapılar kronolojik sıraya göre ele alınarak tanıtılmıştır. Değerlendirme ve karşılaştırma bölümünde yapılar eldeki veriler ışığında kendi aralarında benzerleri ile ve bölgedeki diğer benzer yapılar ile karşılaştırılmıştır. Sonuç bölümünde yapıların genel bir tarifinden ve özelliklerinden bahsedildikten sonra varılan sonuç kısaca belirtilmiştir.

Abstract:
Balıkesir province has an essential past and original identification. In the border of the province and its towns, ancient civilizations had reigned. In the historical sites under sovereignty of these civilizations there has been found some finds. Placed on important passages, Balıkesir has been occupied by many civilizations because of its location.In our study, being the topic of our master thesis ?Balıkesir Baths in Otoman Period? supported by Yüzüncü Yıl University Scientific Search Projects Office, baths in Balıkesir and around the province have been studied.At the end of the study, in the centre of Balıkesir, central villages and towns, totally 30 water structures have been determined. 18 of these baths have already been destroyed and only 12 of them have been saved. Many of these structures have been in the centre of the province, Edincik, Burhaniye, Sındırgı, Havran, Gönen and Bigadiç. Distribution of the structures is like: five baths in in the centre of Balıkesir, two baths in Edincik, one bath in Burhaniye, Gönen, Bigadiç, Havran and Sındırgı.In the first stage of the study documents and materials have been picked. In this context, all documents about the region published till today have been tried to find. Then in thesis context, in July and November in 2009 field study has been started in the region and it had continued in May in 2010. As a result of the research, photographs and relief measures of all structures found in Balıkesir and in the towns have been taken.In the light of the information obtained, brief information about the history and geographical location of Balıkesir has been given. In the catalogue of the thesis, the structures have been introduced according to the chronological characteristics. In the evaluation and comparison parts, the structures have been contrasted with similar ones and other similar structures in the region in the light of available data. In summary part, after mentioning about general description and features of the structures, conclusion has been briefly indicated.