Akaryakıt istasyonu yer seçiminde çok kriterli karar verme süreçlerinin kullanılması
The use of multi-criteria decision-making processes in fuel station siting
Yazar: ALPARSLAN ÖZKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EVREN ÇAĞLARER
Kırklareli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Bu tez, akaryakıt istasyonu yer seçiminde çok kriterli karar verme süreçlerinin kullanılmasına odaklanmaktadır. Akaryakıt istasyonları, büyük miktarda yanıcı ve patlayıcı maddelerin depolandığı tesislerdir ve bu nedenle doğru güvenlik önlemlerinin alınması kritik öneme sahiptir. Depolama tanklarının doğru şekilde yerleştirilmesi, sızıntıları önlemek için etkin bir şekilde tasarlanması ve bakımının düzenli olarak yapılması gibi faktörler, tehlikelerin azaltılmasında önemli rol oynamaktadır. Ayrıca, yangın ve patlama risklerini azaltmak için akaryakıt istasyonlarında kullanılan güvenlik ekipmanları ve prosedürler de incelenmektedir. Bunlar arasında yangın söndürme sistemleri, acil durum tahliye planları ve personel eğitim programları bulunmaktadır. Tez, akaryakıt istasyonlarında meydana gelebilecek kazaların potansiyel etkilerini de ele almaktadır. Çevresel kirliliğin yanı sıra insan sağlığı ve güvenliği üzerindeki olası etkileri değerlendirerek, önleyici tedbirlerin önemi vurgulanmaktadır. Sonuç olarak, bu tez, akaryakıt istasyonlarında yakıt depolama süreçlerinin güvenliğini artırmak için alınması gereken önlemleri ve potansiyel riskleri belirlemektedir. Risk değerlendirme safhasında çok kriterli karar verme yöntemlerinin kriter ağırlıklandırma yöntemi olan AHP (Analitik Hiyerarşi Proses) kullanılmış ve SuperDecision programından faydalanılmıştır. Bu bilgi, akaryakıt sektörü güvenlik standartlarının geliştirilmesi ve uygulanması için önemli bir katkı sağlamaktadır.

Abstract:
This thesis focuses on the use of multi-criteria decision making processes in fuel station site selection. Fuel stations are facilities where large quantities of flammable and explosive materials are stored and therefore it is critical to have the right safety measures in place. Factors such as proper placement of storage tanks, effective design to prevent leaks and regular maintenance play an important role in reducing hazards. In addition, safety equipment and procedures used at fuel stations to reduce the risks of fire and explosion are also examined. These include fire extinguishing systems, emergency evacuation plans and staff training programs. The thesis also addresses the potential impacts of accidents that can occur at fuel stations. The importance of preventive measures is emphasized by assessing the potential impact on human health and safety as well as environmental pollution. As a result, this thesis identifies the measures and potential risks that need to be taken to improve the safety of fuel storage processes at fuel stations. In the risk assessment phase, AHP (Analytic Hierarchy Process), which is the criteria weighting method of multi-criteria decision making methods, was used and SuperDecision program was used. This information provides an important contribution to the development and implementation of fuel sector safety standards.