Psikolojik güçlendirme ve örgütsel özdeşleşme ilişkisinde birey örgüt uyumunun aracı rolü
Psycological empowerment and organizational individual organization harmony in identifification relationship
Yazar: YUSUF KOCAKAYA
Danışman: DOÇ. DR. NECMİYE TÜLİN İRGE
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Psikolojik güçlendirme, çalışanların işlerinde kendilerini daha yetkin, özerk ve anlamlı hissetmelerini sağlayan bir süreçtir ve örgütsel özdeşleşme ile güçlü bir ilişki içindedir. Örgütsel özdeşleşme, bireylerin kendi değerlerini ve hedeflerini örgütün değerleri ve hedefleriyle örtüştürdüğü bir durumu ifade eder. Birey-örgüt uyumu ise, çalışanların kişisel değerlerinin ve hedeflerinin örgütün değerleri ve hedefleriyle ne kadar uyumlu olduğunu gösterir. Bu uyum, psikolojik güçlendirme ile örgütsel özdeşleşme arasındaki ilişkide önemli bir aracı rol oynar çünkü çalışanların örgüte olan bağlılığını ve motivasyonunu artırır, dolayısıyla performans ve iş tatmini gibi olumlu sonuçları teşvik eder. Birey-örgüt uyumunun sağlanması, çalışanların örgüt içindeki rollerini daha iyi benimsemelerine, örgütsel hedeflere daha fazla katkıda bulunmalarına ve sonuç olarak örgütün genel başarısına pozitif bir etki yapmalarına olanak tanır. Bu nedenle, psikolojik güçlendirme ve örgütsel özdeşleşme arasındaki ilişkide birey-örgüt uyumunun aracı rolü hem bireysel hem de örgütsel düzeyde başarı için kritik öneme sahiptir. Bu çalışmanın amacı, psikolojik güçlendirme ve örgütsel özdeşleşme ilişkisinde birey örgüt uyumunun aracı rolünün araştırılmasıdır. Araştırma İstanbul'da faaliyet gösteren ve tekstil sektöründe çalışan beyaz ve mavi yakalı 432 katılımcı için gerçekleştirilmiştir. Korelasyon analizi sonucunda, psikolojik güçlendirme ile örgütsel özdeşleşme %52,2 (r=0,522, p=0,000) oranında pozitif yönde anlamlı bir ilişkiye sahiptir. Birey örgüt uyumu, örgütsel özdeşleşme ile %61,9 (r=0,619, p=0,000) oranında ve psikolojik güçlendirme ile %52,3 (r=0,523, p=0,000) oranında pozitif yönde anlamlı bir ilişkiye sahiptir. Yapısal eşitlik modeli analizi sonucunda, psikolojik güçlendirme örgütsel özdeşleşme üzerinde pozitif yönde anlamlı etkilidir (β=0.541, p<0.01). Psikolojik güçlendirme, birey örgüt uyumu üzerinde pozitif yönde anlamlı etkilidir (β=0.562, p <0.01). Birey örgüt uyumu, örgütsel özdeşleşme üzerinde pozitif yönde anlamlı etkilidir (β=0.630, p<0.01). Bootstrap standardize edilmiş değer aralıklarının sıfır içermediği ve anlamlı olduğu görülmektedir (bootstrap katsayısı=0.084, GA%95 =0.080-0.092). Böylece H1, H2, H3 ve H4 hipotezleri kabul edilmiştir. Bu durum birey örgüt uyumunun psikolojik sağlamlığın örgütsel özdeşleşme üzerine etkisinde aracılık rolü olduğunu göstermiştir. Diğer yandan; cinsiyet, yaş, eğitim durumu ve çalışma süresi açısından, psikolojik güçlendirme, örgütsel özdeşleşme ve birey-örgüt uyumu için bazı anlamlı farklılıklar elde edilmiş, H5 kısmen kabul edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Psikolojik Güçlendirme, Örgütsel Özdeşleşme, Birey-Örgüt Uyumu, Yapısal Eşitlik Modeli

Abstract:
Psychological empowerment is a process that enables employees to feel more competent, autonomous and meaningful in their jobs and has a strong relationship with organisational identification. Organisational identification refers to a situation in which individuals match their values and goals with the values and goals of the organisation. Person-organisation fit, on the other hand, indicates the extent to which employees' personal values and goals are compatible with the values and goals of the organisation. This fit plays an important mediating role in the relationship between psychological empowerment and organisational identification because it increases employees' commitment and motivation to the organisation, thus promoting positive outcomes such as performance and job satisfaction. Ensuring person-organisation fit allows employees to better embrace their roles within the organisation, contribute more to organisational goals and consequently have a positive impact on the overall success of the organisation. Therefore, the mediating role of person-organisation fit in the relationship between psychological empowerment and organisational identification is critical for both individual and organisational success. The purpose of this study is to investigate the mediating role of person-organisation fit in the relationship between psychological empowerment and organisational identification. The study was conducted for 432 white and blue collar participants working in the textile sector in Istanbul. As a result of the correlation analysis, psychological empowerment and organisational identification have a significant positive relationship with a rate of 52.2% (r=0.522, p=0.000). Person-organisation fit has a significant positive relationship with organisational identification at a rate of 61.9% (r=0.619, p=0.000) and with psychological empowerment at a rate of 52.3% (r=0.523, p=0.000). As a result of the structural equation model analysis, psychological empowerment has a significant positive effect on organisational identification (β=0.541, p<0.01). Psychological empowerment has a significant positive effect on person-organisation fit (β=0.562, p<0.01). Person-organisation fit has a significant positive effect on organisational identification (β=0.630, p<0.01). Bootstrap standardised value ranges do not contain zero and are significant (bootstrap coefficient=0.084, CI 95% =0.080-0.092). Thus, hypotheses H1, H2, H3 and H4 are accepted. This showed that person-organisation fit has a mediating role in the effect of psychological resilience on organisational identification. On the other hand, some significant differences were obtained for psychological empowerment, organisational identification and person-organisation fit in terms of gender, age, educational level and working time, and H5 was partially accepted.
Keywords: Psychological Empowerment, Organisational Identification, Person-Organisation Fit, Structural Equation Modeling