Dokuz ve onuncu sınıf öğrencilerinin matematik başarıları ile matematik kaygıları, benlik saygıları, akademik öz-yeterlik inançları ve otomatik düşünceleri arasındaki ilişkiler
The relations between math achievement and math anxiety, self-esteem, academic self-efficacy beliefs and automatic thoughts of 9th and 10th grade students
Yazar: ÜMİT PEKDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. HİKMET YAZICI
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Kaygı = Anxiety ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematiksel beceri = Mathematical skill ; Otomatik düşünce = Automatic thoughts ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Öğrenme başarısı = Achievement in learning

Özet:
Matematik başarısını sadece alan bilgisinin ve eğitiminin niteliğiyle açıklamaya çalışmak sınırlı bir yaklaşımdır. Bunların yanında matematik başarısı ile bazı psikolojik değişkenler arasındaki ilişkileri inceleyen çalışmalara olan ilgi giderek artmaktadır. Araştırmacılar farklı araştırma desenleri içinde bilişsel ya da duyuşsal içerikteki psikolojik değişkenleri matematik başarısıyla ilişkilendirerek incelemektedir. Bu çalışmada matematik başarısı, akademik öz-yeterlik, otomatik düşünceler, benlik saygısı ve matematik kaygısı gibi psikolojik değişkenlerle açıklanmaya çalışılmıştır. İçerikleri bilişsel olan bu değişkenler, matematiğe karşı geliştirilen duygu, düşünce ve eylemleri belirlemede etkilidirler. Bu çalışmada bu etkinin düzeyinin açıklanması amaçlanmaktadır. 
İlişkisel tarama modelinde olan bu çalışma Trabzon ilinde yer alan 10 farklı okulda toplam 984 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir (Dokuzuncu sınıf=584, Onuncu sınıf=400,) Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Matematik Kaygısı Ölçeği, Akademik Öz-Yeterlik Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği ve Çocukların Otomatik Düşünceler Ölçeği kullanılmıştır. Normal dağılıma uygunluk gösteren verilerin analizinde bağımsız t testi, F testi, korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon analizi teknikleri kullanılmıştır.
Çalışmadan elde edilen sonuçlar; cinsiyet (β=-.06, p<.01), TEOG puanı (β=.69, p<.001), akademik öz-yeterlik (β=.08, p<.01)  ve matematik kaygısı (β=-.07, p<.01) değişkenlerinin matematik başarısını açıklamadaki özgün katkılarının anlamlı olduğunu göstermiştir. Araştırma ayrıca matematik başarı puanının sınıfa göre değiştiğini göstermektedir. Araştırmada ele alınan diğer psikolojik değişkenlerin puanları, okul türlerine göre anlamlı düzeyde farklılaşmaktadır. Sonuç olarak psikolojik değişkenler ile matematik başarısı arasında farklı yönlerde anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Bulguların bir kısmı literatür bulguları ile örtüşmektedir. Araştırmacılara daha fazla psikolojik değişkenle geniş gruplar üzerinde ve farklı desenlerde çalışmaların yapılması önerilmektedir



Anahtar Kelimeler: Lise Öğrencileri, Matematik Başarısı, Matematik Kaygısı, AkademikÖz-Yeterlik, Otomatik Düşünceler, Benlik Saygısı

Abstract:
Explaining the math achievement with field knowledge and quality of education is a limited approach. Also, interest for the studies explaining there lotion between math achievement and some psychological variables. Researchers investigate psychological variables with cognitive or psychological content in different designs by relating with math achievement. In this study, math anxiety is explained with psychological variables as academic self-efficacy, automatic thoughts, self-esteem and, math anxiety. These variables with cognitive content are effective in deciding on emotion, thought and behavior for math. In this study, it is aimed to explain the level of this effect.
This study as relational survey model is done with 984 students from 10 different schools of Trabzon City (ninth Grade= 584, tenth Grade=400). For the data collection, Personal Information Form, Math Anxiety Scale, Academic Self-Efficacy Scale, Rosenberg Self-Esteem Scale and Children's Automatic Thoughts Scale are used. For the data, which have normal distribution, analyses independent t test, F test, correlation and multiple linear regression analyses techniques reused.
The results of the study are shown that gender (β=-.06, p<.01), TEOG score (β=.69, p<.001), academic self-efficacy (β=.08, p<.01) and math anxiety (β=.-07, p<.01) have significant contributions to explain the math anxiety. Also, the study shows that the math anxiety differs by grade level. The score of other psychological variables differ by school type significantly. As the result, significant relations in different ways between psychological variables and math anxiety. Some of the finding score sponging with literature. It is suggested to researchers to study with more psychological variables on broad groups with different designs.



Key Words: High School Students, Math Achievement, Math Anxiety, Academic SelfEfficacy,
Automatic Thoughts, Self-Esteem