Kobaylarda kloramfenikol ve florfenikol'ün elektrokardiyogram üzerine etkisi
The effect of chloramphenicol and florphenicol on electrocardiogram in guinea pigs
Yazar: BURÇAN BEKTEMUROĞLU
Danışman: PROF. DR. MELTEM ŞİRELİ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Fizyoloji = Physiology ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Elektrokardiyografi = Electrocardiography ; Kloramfenikol = Chloramphenicol ; Kobaylar = Guinea pigs

Özet:
Bu çalışmada kobaylarda kloramfenikolün ve florfenikolün elektrokardiyogram üzerine etkileri incelendi.Araştırmada 250-350 gram ağırlığında, Dunkin Hartley albino, erkek kobaylar kullanıldı. Hayvanlar 10 adet kontrol grubu olacak şekilde incelendi. Çalışmada öncelikle kontrol grubu hayvanların elektrokardiyogramları çekildi. Daha sonra kloramfenikol ve florfenikol uygulanmak üzere her birinde 10 adet kobay bulunan 2 ayrı deney grupları oluşturuldu. Gruplara bir hafta süre ile her gün aynı saatte tek doz 20 mg/kg kloramfenikol intramuskuler ve 20 mg/kg florfenikol oral yol ile uygulandı. Bu süre sonunda hayvanların elektrokardiyogramları çekildi. Elde edilen elektrokardiyogram sonuçlarının incelenmesi sonrasında, P dalgası amplitüdü; kontrol grubunda (grup I) 0,185±0,011 mV, florfenikol grubunda (grup II) 0,215±0,017 mV ve kloramfenikol grubunda (grup III) 0,265±0,015 mV olarak elde edilirken III. grup diğer gruplardan istatistiksel önemde farklıydı (p<0,01). P dalgasının süresi; I. grupta 0,031±0,001 s şeklinde iken, II. grupta ve III. grupta istatistiksel olarak önemli (p<0,001) kısalmalar sırasıyla 0,024±0,002 s ve 0,021±0,001 s olarak belirlendi. P-R aralığının süresi; I. grupta 0,076±0,004 s, II. grupta 0,067±0,004 s, III. grupta 0,060±0,003 s şeklindeydi ve istatistiksel olarak önemli bir farklılık (p<0,01) yalnızca I. ve II. gruplar arasında tespit edildi. R dalgasının amplitüdü; I. grupta 0,840±0,048 mV, II. grupta 0,635±0,056 mV ve III. grupta 0,715±0,042 mV şeklinde tespit edildi ve II. gruptaki değer grup I ve III'tekilerden istatistiksel olarak önemli olacak şekilde farklıydı (p<0,05). QRS kompleksinin süresi; I. grupta 0,019±0,001 s iken, II. ve III. grupta I. gruba göre istatistiksel yönden önemli (p<0,001) kısalmalar sırasıyla 0,011±0,001 s ve 0,013±0,002 s gözlemlendi. Q-T aralığının süresi; II. grupta (0,113±0,003 s) ve III. grupta (0,108±0,002 s) kontrol grubu değerinden (0,130±0,003 s) daha kısa bulundu ve bu farklılığın istatistiksel olarak anlamlı (p<0,001) olduğu tespit edildi. Q-T aralığı sürelerinin kısalmasının, kalp atım sayısındaki artışa bağlı olup olmadığını anlamak amacıyla Fridericia düzeltme formülü kullanılıp QTc değerleri hesaplandı. I. grupta QTc değeri 0,228±0,020 s olarak belirlenirken, II. grupta 0,181±0,003 s ve III. grupta 0,183±0,003 s şeklinde elde edildi ve deney gruplarında gözlenen kısalmalar istatistiksel açıdan önemli (p<0,05) bulundu. T dalgası amplitüdü açısından, kontrol grubu (0,125±0,008 mV) ile karşılaştırıldığında deney gruplarında (grup II 0,160±0,012 mV; grup III 0,150±0,011 mV) artış vardır ancak her üç grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık gözlenmedi. T dalgasının süresi; kontrol grubu (0,028±0,002 s) ile karşılaştırıldığında deney gruplarında (II. grupta 0,034±0,002 s; III. grupta 0,035±0,002 s) istatistiksel olarak anlamlı bir biçimde (p<0,05) uzama tespit edildi. Kalp atım sayısı, I. grupta 241±5 adet/dk olarak elde edilirken, II. grupta 265±9 adet/dk, III. grupta ise 275±7 adet/dk şeklindeydi ve bu artışlar istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0,01).Sonuç olarak, kloramfenikol ve florfenikol uygulanması sonrasında elektrokardiyogramda elde edilen bu değişiklikler bu iki ilacın kardiyovasküler sistemde yan etkilere neden olabileceği kanısını uyandırdı.Anahtar Sözcükler: EKG, florfenikol, kloramfenikol, kobay, yan etki

Abstract:
In this study, the effects of chloramphenicol and florphenicol on electrocardiogram of guinea pigs were investigated.In the investigation, male Dunkin Hartley albino guinea pigs that weigh between 250 and 350 grams were used. Animals have been investigated in such a way that there are 10 control groups. At the study, first of all electrocardiograms of the control group animals have been recorded. After that, two different test groups were formed as 10 guinea pigs for each group in order to apply chloramphenicol and florphenicol. Single dose of 20 mg/kg of chloramphenicol intramuscular and 20 mg/kg of florphenicol orally have been applied to the groups at the same time every day for one week duration. At the end of this period, electrocardiograms of the animals have been recorded. After the results of electrocardiograms obtained were examined, while P wave amplitude has been obtained for control group (group I) as 0,185±0,011 mV and for florphenicol group (group II) as 0,215±0,017 mV, for chloramphenicol group (group III) as 0,265±0,015 mV, only group III has been observed as statistically different (p<0,01) from the other groups. While the P wave duration was observed in group I as 0,031±0,001 s, statistically significant (p<0,001) shortenings were observed in group II and group III as 0,024±0,002 s and 0,021±0,001 s respectively. While the P-R interval durations have been observed in group I as 0,076±0,004 s, in group II as 0,067±0,004 s and in group III as 0,060±0,003 s and only statistically significant difference (p<0,01) was determined between group I and III. While R wave amplitude was obtained in group I as 0,840±0,048 mV, in group II as 0,635±0,056 mV and group III as 0,715±0,042 mV, the data belong to group II was recorded statistically significant (p<0,05) from those belong to group I and III. For the QRS complex duration, a shortening was observed in group II and III (0,011±0,001 s and 0,013±0,002 s respectively) when compared to the data of the group I (0,019±0,001 s). Similar to QRS complex, Q-T interval durations were obtained in group II (0,113±0,003 s) and in group III (0,108±0,002 s) were shorter than the data of the control group (0,130±0,003 s) and this difference was statistically significant (p<0,001). In order to understand that the shortening in the Q-T interval duration is depended on the increase of number of heartbeats, QTc values have been calculated by using Fridericia?s correction formula. While in group I, QTc was determined as 0,228±0,020 s, in group II as 0,181±0,003 s and in group III as 0,183±0,003 s, were the shortenings observed in the experimental groups statistically significant (p<0,05) compared to the control group. In terms of T wave amplitude values, when compared to the control group (0,125±0,008 mV) there was an increase in the experimental groups (group II as 0,160±0,012 mV; group III as 0,150±0,011 mV), however no statistically meaningful difference was observed between three groups. In case of the T wave duration when compared to the control group (0,028±0,002 s) in group II and group III, a statistically meaningful (p<0,05) increase was observed in the experimental groups (0,034±0,002 s and 0,035±0,002 s respectively). While the number of heartbeats was obtained in group I as 241±5 number/minute, a statistically meaningful (p<0,01) lengthening was obtained in group II as 265±9 number/minute and in group III as 275±7 number/minute.As a result, because these changes have been observed after the application of chloramphenicol and florphenicol on electrocardiogram, it has been reached to an opinion that these medications may cause adverse effects on cardiovascular system.Key words: ECG, florphenicol, chloramphenicol, guinea pig, side effect