Primer nodal difüz büyük B hücreli non-hodgkin lenfomalı hastalarda fas (CD95/APO-1) pozitifliğin prognostik önemi /
Yazar: BÜLENT ESER
Danışman: PROF.DR. ALİ ÜNAL
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Hematoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2004
Konu: Hematoloji = Hematology

Özet:
ÖZET Amaç: Fas (CD95/APO-1) özellikle lenfoid hücrelerin apopitozuyla ilişkili bir proteindir. Bazı tümörlerde Fas ekspresyonunun artışı tümöre karşı immün cevabın artışı ve iyi sağkalım süreleriyle ilişkili bulunmuştur. Fas'ın non-Hodgkin lenfoma seyrine ve prognoza etkisini araştıran çalışma sayısı sınırlıdır. Bu çalışmanın amacı, nodal difuz büyük B hücreli lenfomah hastalarda immünhistokimyasal olarak Fas pozitifliğinin prognozla ilişkisi olup olmadığını araştırmaktı. Gereç ve yöntem: Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı'nda 1990-2003 yıllan arasında biyopsi ile diffîiz büyük B-hücreli lenfoma tanısı alan primer nodal non-Hodgkin lenfomah 63 hasta çalışmaya alındı. Hastaların ortanca yaşı 55 (19 ile 102 arası) idi. İmmünohistokimyasal olarak Fas, bel 2 ve p53 uygulanmış kesitler ışık mikroskobunda değerlendirildi. Hastalar negatif ve pozitif boyananlar olmak üzere iki gruba ayrıldı. Olaysız ve toplam sağkalım açısından yapılan karşılaştırmalarda bcl-2, p53, Fas pozitif boyanması, yaş, cins, performans durumu, klinik evre, B semptomu varlığı, kemik iliği tutulumu, laktik dehidrogenaz yüksekliği ve toplam IPI skoru değerlendirmeye alındı. Bulgular: Ortanca takip süresi 19 aydı (2-132 ay). Birinci sıra kemoterapi sonrası 28 hastada (%44.4) tam cevap elde edildi. Lojistik regresyon analizinde Fas pozitifliği, erkek cins, performans durumu ECOG 0-1 olan hastalar, evre I-II hastalık, B semptomu olmaması, kemik iliği tutulumu olmaması, laktik dehidrogenaz değerinin normal sınırlarda olması, IPI skorunun düşük veya düşük-orta olması tamcevap elde etme olasılığını arttıran faktörlerdi. Fas pozitifliği ve ECOG performans durumu toplam sağkalım için de bağımsız prognostik değişkenler olarak bulundu. Faktörlerin hiçbirinin olaysız sağkalımı etkilemediği görüldü. Sonuç: Primer nodal difüz büyük B hücreli non-Hodgkin lenfoma hastalarında immünnistokimyasal olarak Fas pozitif boyanması tam cevap ve toplam sağkalım için iyi prognostik kriter olarak bulundu. Anahtar kelimeler: Apopitoz, non-Hodgkin lenfoma, prognoz ve tedavi. VI

Abstract:
PROGNOSTIC SIGNIFICANCE OF FAS (CD95/APO-1) POSIITVITY IN PATIENTS WITH PRIMARY NODAL DIFFUSE LARGE B CELL LYMPHOMA ABSTRACT Aim: Fas (CD95/APO-1) is a protein that related with apoptosis of lymphoid cells. Increment of Fas expression associated with enhanced immune response against tumor and related with long term survival in some malignancies. There are limited study regarding the effect on the course of non-Hodgkin's lymphoma and prognosis. The aim of this study was to investigate whether there was a relationship between positive Fas staining and prognosis in nodal diffuse large B cell lymphoma. Materials and methods: A total of 63 patients with primary nodal diffuse large B cell lymphoma diagnosed in Erciyes University Department of Hematology in between 1990-2003 were included in the study. Median age of the patients was 55 years (range 19-102 years). Histopathological sections stained immunohistochemically were evaluated in light microscope for Fas, bcl-2 and p53. Patients were stratified as negative and positive staining group. Patients were compared for overall survival and disease free survival in terms of clinical and laboratory parameters including Fas, bcl-2 and p53 positivity, age, sex, performance status, clinical stage, presence of B symptoms, bone marrow involvement, extra- VIInodal involvement, lactic dehydrogenase levels and International Prognostic Index score. Results: Median follow-up period was 19 months (2-132 months). Complete remission was obtained in 28 patients (44.4%) after first line chemotherapy. The factors affecting complete remission in multivariate analysis were as follows: Fas positivity, male gender, good performance status, clinical stage I-II, absence of B symptoms, normal lactic dehydrogenase value, absence of bone marrow involvement, low or low-intermediate IPI score. Positive Fas and ECOG performance status were also found to be independent prognostic factors for overall survival. None of the factors has been affected event free survival. Conclusion: Immunohistochemical Fas positivity were found to be a favorable prognostic factor for complete remission and overall survival in patients with primary nodal diffuse large B cell lymphoma. Key words: Apoptosis, non-Hodgkin's lymphoma, prognosis and therapy. VIII