Erzurum yöresinde patates bitkilerinde hastalık oluşturan fungal etmenlerin tanılanması ve yayılışları üzerinde çalışmalar /
Yazar: ERKOL DEMİRCİ
Danışman: PROF.DR. M. TİMUR DÖKEN
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1988
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Erzurum Yöresinde tarla şartlarında patates bitki lerinde hastalık oluşturan fungal etmenleri ve yayılışla rını belirlemek amacıyla 1987 yılında en fazla patates e kim alanının bulunduğu ilçelerde sürveyler yapılmıştır. En fekteli bitkilerin yaprak, gövde ve köklerinden elde edi len izolatlardan 13 fungus türü teşhis edilmiş ve patoje nite testleri ile bunların patates patojenleri olduğu ka nıtlanmıştır. Belirlenen bu türlerden Alternaria alternata (Pr. ) Keissler, Alternaria solani Sorauer, Ourvularia fallaac Boedijn, Ulocladium at rum Preuss ve Ulocladium oonsortiale (Thlim. ) Simmons yaprak lekelerine, Pusarium acuminatum Ellis and Everhart, Pusarium avenaceum (Çorda ez Pr.) Sacc, Pusarium equiseti (Oorda) Sacc, Pusarium solani (Mart.) Sacc, Yerticillium albo-atrum Reinke and Berth, ve Ver t i oillium dahliae Kleb. solgunluklara, diğer iki türden Bhizoctonia solani Kühn bitkilerin toprak altı aksamların da kanserlere ve Collet otrichum atramentarium (B. et Br. ) Saub ise kök ve kök boğazında kortexi merkezi silindirden ayırarak zarara neden olmaktadır. Bu etmenlerden P. acuminatum, P. avenaceum ve U. consort i al e 'nin Türkiye'de patates bitkilerinde hastalık etmeni olduğu, P. equiseti ve U. atrum f un da depoda yumru lardaki mevcudiyeti dışında sırası ile solgunluk ve yaprak lekesine sebep olduğu ilk olarak belirlenmiştir. Ayrıca literatür taramasında patateslerin bir patojeni olduğu a çıkça belirtilmeyen 0. fallax'ın da patateslerde bir yap rak lekesi hastalığı etmeni olduğu ortaya konulmuştur.

Abstract:
Studies on the Identification and Distribution of Fungal Pathogens of Potato Plants in Erzurum Region. In 1987 surveys were done in the counties of Erzu rum having the largest areas of potato cultivation in or der to determine the presence and the distribution of the agents of fungal diseases of potato plants under field conditions, Thirteen fungi species were identified from th@ isolates obtained from the leaves, stems and roots of infected plants and by pathogenity tests they were con firmed as potential pathogens of potatoes. Some of these species namely Alternaria alternata (Pr. ) Keissler, Alternaria sol ani Sorauer, Ourvularia fall ax Boedijn» Ulocladium atrum Preuss and Ulocladium consortiale (Thiim. ) Simmons are the causal agents of leaf spots while Pusarium acuminatum Ellis and Everhart, Pusa- rium avenaceüm (Corda ex Pr, ) Sacc., Pusarium equiseti (Oorda) Sacc* Pusarium solani (Mart.) Saoc., Verticillium albo-atrum Reinke and Berth, and Verticillium dahliae Kleb. are responsible for wilt diseases and the other two spe cies Rhizoctonia solani Kühn causes cankers on the under ground parts of the plants and Colletotrichtun atramentari- um (B. et Br, ) Taub damages the roots and the base of the stem by separating the cortex from the central cylinder. Among these species P. acuminatum, P. avenaceum and 29 QOQsortiale were recorded for the first time in Turkey as being the pathogens of potato plants and P. equiseti, U, atrum were found to be responsible for wilt and leaf spots respectively besides their occurence on tubers in storage conditions. On the other hand 0. fall ax which was not clearly stated as a pathogen of potatoes in reviewing literature was proved to be the causal agent of a leaf spot disease of potatoes.