Leptinotarsa decemlineata (SAY) (Coleoptera: Chrysomelidae) (patates böceği)'nın patates bitkisinde beslenme davranışı ve zarar miktarı üzerine araştırmalar
Researches on feeding behavior and the amount of damage on potato plant by leptinotarsa decemlineata (SAY) (Coleoptera: Chrysomelidae)
Yazar: PINAR ÖZSARI
Danışman: PROF. DR. YUSUF KARSAVURAN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı / Entomoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada Leptinotarsa decemlineata (Say) (Coleoptera: Chrysomelidae)'nın beslenme davranışının ve birey sayısı ile zarar miktarı arasındaki ilişkinin ortaya konması amaçlanmıştır.
Denemeler L. decemlineata bireyleri kullanılarak, sıcaklığın 25±1°C, orantılı nemin %55±5 olduğu ve 16 saat aydınlık 8 saat karanlık koşullarının sabit tutulduğu iklim odasında yapılmıştır.
L. decemlineata'nın beslenme davranışı ile ilgili denemeler böceğin tüm larva dönemleri ile genç erkek bireyler, preovipozisyon dönemindeki dişi bireyler ve ovipozisyon dönemindeki dişi bireyler için patates bitkisi üzerinde ayrı ayrı ve tek birey ile yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre 1 saatlik gözlem süresi içerisinde, toplam beslenme süresi en uzun süren, ortalama 3.284,00±1,03 sn ile dördüncü dönem larvalar olmuştur. Ovipozisyon dönemindeki dişiler ortalama 786,00±1,12 sn ile bu süreyi en kısa sürede tamamlayan bireyler olmuştur. Bir beslenmenin süresi ortalama 716,06±85,93 sn süreyle en uzun olarak ikinci larva dönemindeki bireylerde görülmüştür. Bu süre en kısa olarak ortalama 257,52±24,24 sn ile birinci larva dönemindeki bireylerde sürmüştür. Beslenme sayısı değerlerine bakıldığında bu sayı ortalama 5,00±0,07 ile en fazla birinci larva döneminde görülmüştür. En az beslenme sayısı ise ortalama 1,70±0,10 ile ovipozisyon dönemindeki dişi bireylerde kaydedilmiştir.
Zarar miktarı çalışmalarında L. decemlineata'nın farklı biyolojik dönemlerindeki bireylerinin patates bitkisinin koparılmış yaprakları üzerinde 4 saat tutulması sonucu tükettikleri alanlar hesaplanmıştır. Bu çalışmalardan elde edilen sonuçlara göre tüketilen alan bakımından 328,39±41,21 mm2 ile dördüncü dönem larvalar ilk sırada yer almıştır. Bu biyolojik dönemdeki bireyleri 317,54±36,40 mm2 ile preovipozisyon, 281,75±16,51 mm2 ile ovipozisyon, 280,41±26,01 mm2 ile genç erkek ve 119,02±20,26 mm2 ile üçüncü larva dönemindeki bireyler takip etmiştir. Tükettiği alan 20,94±2,99 mm2 olan ikinci dönemdeki larvalardan sonra, 7,47±0,79 mm2 alan tüketen birinci larva dönemindeki bireyler en az alan tüketen bireyler olmuşlardır. Ayrıca zarar miktarı ile ilgili çalışmalar sonucunda L. decemlineata'nın birey sayısı ile yaptığı zarar miktarı arasında bir korelasyon olduğu ortaya konulmuştur.

Abstract:
The study aimed to find out the feeding behavior, correlation among number of individuals and the amount of damage by Leptinotarsa decemlineata (Say) (Coleoptera: Chrysomelidae).
Experiments conducted in a controlled climate room conditions at temperature 25±1ºC, relative humidity 55 ± 5% and photoperiod 16:8 h, using L. decemlineata individuals.
Experiments on the feeding behavior of L. decemlineata were carried out with all individual larvae periods and female individuals during the preoviosition period, female individuals during the oviposition period and young male individuals seperately and individually on the potato plant. In terms of results, within the period of observation of 1 hour, the total feeding period completed by the fourth-stage larvae with the longest average of 3.284,00±1,03 seconds. The female individuals in the oviposition period were individuals who completed this period in the shortest time with an average of 786,00±1,12 seconds. The duration of a feeding period was the longest for an average of 716,06±85,93 seconds in the individuals of the second-stage larvae. This period lasted at least 257,52±24,24 seconds on the average in the first-stage larvae. When the feeding number was taken into consideration, this number was found mostly in the first larval period with an average of 5,00±0,07. The minimum number of feeding was recorded in female individuals in the oviposition period with an average of 1,70±0,10.
In the studies of amount of damage, the areas where L. decemlineata individuals consumed at different biological periods for 4 hours on the leaves of the potato plant were calculated. According to the results obtained from these studies, with the area consumed 328,39±41,21 mm2, the fourth-stage larvae took the first place. The individuals in this biological period followed the female individuals during the preoviosition period with 317,54±36,40 mm2, female individuals during the oviposition period with 281,75±16,51 mm2, young male individuals with 280,41±26,01 mm2 and the third-stage larvae with 119,02±20,26 mm2. After the second-stage larvae, which consumed 20,94±2,99 mm2, the individuals in the first-stage consuming 7,47±0,79 mm2 area consumed the least amount of area. Also, a correlation was found between number of individuals and the amount of damage caused by them.