Sürdürülebilir büyüme üzerine üç makale /
Yazar: ÖZLEM FİKİRLİ YÜCEL
Danışman: PROF. DR. HASAN ŞAHİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Kurumsal ekonomi = Corporate economy ; Mikroekonomi = Microeconomy

Özet:
Sürdürülebilir büyüme, araştırmacılar ve kurumlar tarafından birbirinden farklı şekillerde tanımlansa da bu tanımlar ekonomik ve çevresel olmak üzere iki temel çerçeveye sahiptir. Başlangıçta sürdürülebilir büyümenin ekonomik boyutu üzerinde durulmasına karşın, İkinci Dünya Savaşı sonrası üretim yapısındaki hızlı makineleşmeden kaynaklanan çevresel etkilerin 1970'li yıllarda ortaya çıkmasıyla çevresel boyutu ön plana çıkmıştır. Bu tez çalışmasında sürdürülebilir büyüme ekonomik ve çevresel boyutuyla ele alınmaktadır.
2008 Büyük Resesyonu'ndan sonra büyüme oranlarındaki artışlar azalma trendine girmiştir. Özellikle yirmi birinci yüzyılda bilgisayar ve bilişim teknolojilerindeki gelişmeler yeni bir boyuta evrilirken ekonomilerin dijital dönüşümünün durağanlaşma sorununa çözüm olabileceği düşünülmektedir. Tezin birinci makalesinde üretim deseninin dijitalleşmesini temsil eden robotlaşma ile büyüme arasındaki ilişki araştırılmaktadır. Gelir grubuna bakılmaksızın robotlaşma ile büyüme arasında pozitif yönlü bir ilişki bulunmaktadır. Bununla birlikte yüksek-orta gelir grubu ülkelerde robotlaşmadan kaynaklanan büyüme, yüksek gelir grubu ülkelerden daha fazladır.
Sürdürülebilir büyümedeki temel itici güçlerin başında inovasyon yer almaktadır. İkinci makalede ileri dijital teknolojiler ile inovasyon arasındaki ilişki incelenmektedir. İleri dijital teknolojilere adaptasyon ile inovasyon arasında önemli bir ilişki bulunmaktadır. Dijital teknolojiler içerisinde ise yapay zekâ, bulut bilişim, büyük veri ve akıllı cihazlar teknolojileri ön plana çıkmaktadır.
Ekonomilerin dijital dönüşümü enerji sektörünü de yapısal olarak değiştirirken yenilenebilir enerji kaynaklarının ileride daha cazip bir alternatif olmasını vaat etmektedir. Diğer yandan artan Dünya nüfusuyla birlikte enerji ihtiyacı artarken, Avrupa Yeşil Mutabakatı ve Rusya-Ukrayna savaşı gibi gelişmeler ülkelerin yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelerek enerji bağımlılığını azaltacak politikaları uygulamasına zemin hazırlamaktadır. Üçüncü makalede Türkiye'de fotovoltaik (PV) sistem adaptasyonu ele alınarak güneş enerjisine geçişte alternatif politikalar analiz edilmektedir. Türkiye'de PV sistem adaptasyon oranlarının hızlı bir şekilde yükselmesini sağlamak için geri ödeme süreleri azaltılırken zorunlu PV sistem düzenlemelerinin de yapılması gerekmektedir.

Abstract:
Sustainable growth, although defined in various ways by researchers and institutions, has two main frameworks: economic and environmental. Initially, the focus was on the economic dimension of sustainable growth, but the environmental impacts arising from rapid mechanization in the production structure after World War II became prominent in the 1970s. Sustainable growth is examined in both its economic and environmental dimensions in this thesis.
After the 2008 Great Recession, growth rates began to decline. Particularly in the twenty-first century, as advancements in computer and information technologies evolve to a new level, it is believed that the digital transformation of economies could solve the problem of stagnation. In the first article of the thesis, the relationship between robotization, representing the digitalization of the production pattern, and growth is investigated. A positive correlation between robotization and growth is found regardless of income group. However, growth resulting from robotization is higher in upper-middle-income countries than in high-income countries.
Innovation is at the forefront of the main driving forces in sustainable growth. The relationship between advanced digital technologies and innovation is examined in the second article. There is a significant relationship between the adoption of advanced digital technologies and innovation. Artificial intelligence, cloud computing, big data, and smart devices are emerging technologies among digital technologies.
The digital transformation of economies is also changing the energy sector structurally, promising that renewable energy sources will become a more attractive alternative in the future. On the other hand, with the increasing world population, the energy demand is growing, while developments such as the European Green Deal and the Russia-Ukraine war pave the way for countries to implement policies that reduce energy dependency by turning to renewable energy sources. The adoption of photovoltaic (PV) systems in Turkey is examined, and alternative policies for transitioning to solar energy are analyzed in the third article. To rapidly increase PV system adoption rates in Turkey, repayment periods must be reduced, and mandatory PV system regulations must also be implemented.