Beta-2 adrenerjik reseptör gen polimorfizmi ile fibromiyalji sendromu arasındaki ilişkinin incelenmesi
İnvestigation of the relationship between beta-2 adrenergic reseptor gene polymorphism and fibromiyalgia syndrome
Yazar: GÖZDE ÇAKIROĞLU
Danışman: PROF. DR. SAMİ HİZMETLİ
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Etyopatogenez = Etiopathogenesis ; Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Kas-iskelet hastalıkları = Musculoskeletal diseases ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic

Özet:
Fibromiyalji sendromu (FM); etiyolojisi ve patofizyolojik mekanizmaları tam olarak bilinmeyen, yaygın kas iskelet sistemi ağrısı ile karakterize kronik bir sendromdur. FM hastalarında, sempatik sistemde hiperaktivite, parasempatik sistemde hipoaktivite ve strese karşı sempatik yanıtta azalma gibi otonom sinir sisteminin etkilendiğini gösteren bulgular mevcuttur. Adrenerjik reseptörler ise sempatik sinir sisteminin homeostazının sağlanmasında rol alır. Çalışmamızda beta-2 adrenerjik reseptör (ADRB2) polimorfizmi ile FM varlığı, FİQ ile ölçülen FM semptom şiddeti ve FM sendromunun farklı klinik özellikleri arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçladık.
Çalışmaya 170 FM'li ve 170 gönüllü sağlıklı kadın (kontrol grubu) dahil edildi. Tüm olguların demografik özellikleri kaydedildi. FM'li hastalar ve kontroller uyku bozukluğu, yorgunluk, baş ağrısı, sabah yorgunluğu, göz kuruluğu, ağız kuruluğu, parestezi, konsantrasyon güçlüğü, yumuşak dokularda şişlik hissi ve ailede fibromiyalji öyküsü bulunması açısından değerlendirildi. Ayrıca FM olan hastalarda fonksiyonel durumu ölçmek için Fibromiyalgia İmpact Questionnaire (FIQ) kullanıldı. ADRB2 (rs1042717) polimorfizmi hasta ve kontrol grubunda Real-Time PCR metoduyla belirlendi. Elde edilen bütün parametreler fibromiyalji ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak karşılaştırıldı. ADRB2 (rs1042717) polimorfizmi ve Fibromiyalji sendromu arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı (p>0,05). Uyku bozukluğu, yorgunluk, baş ağrısı, sabah yorgunluğu, göz kuruluğu, ağız kuruluğu, parestezi, konsantrasyon güçlüğü, yumuşak dokularda şişlik hissi ve ailede fibromiyalji öyküsü bulunma sıklığı FM hastalarında kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha fazlaydı (p<0,05) fakat yapılan istatistiksel analiz sonucunda bu semptomlar ile ADRB2 (rs1042717)
 

polimorfizmi arasındaki ilişki değerlendirildiğinde anlamlı bir ilişki bulunamadı (p>0,05). Benzer olarak ADRB2 (rs1042717) genotipleri ile FM hastalarının FİQ skorlarının arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki saptanmamıştır.
Sonuç olarak, yaptığımız bu çalışmada; ADRB2 gen polimorfizmi ile FM gelişme riski, FM semptomları ve FM şiddeti arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. FM etyopatogenezinde ADBR2 gen polimorfizminin olası rolünü ve eşlik eden durumlarla ilişkisini aydınlatmak için ADRB2 genindeki tüm SNP'ler ile FM arasındaki ilişkiyi ortaya koyan daha geniş serilerde ve daha çok değişkenin araştırıldığı çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Fibromiyalji Sendromu, Etiyopatogenez, Polimorfizm, ADRB2

Abstract:
Fibromyalgia syndrome (FM); is a chronic syndrome characterized by a common musculoskeletal pain, with unknown etiology and pathophysiological mechanisms. There are studies showing that the autonomic nervous system is affected such as sympathetic hyperactivity, parasympathetic hypoactivity and decreased sympathetic response to stress in fibromiyalgia syndrome. Adrenergic receptors play a role in the homeostasis of the sympathetic nervous system. In our study, we aimed to investigate associations between ßeta-2 adrenergic receptor polymorphism and FM, symptom severity as rated by FIQ, and distinct characteristics of FM syndrome.
The study included 170 patients with FM and 170 healthy women as controls. Demographic characteristics of all the cases were recorded. The FM patients and healthy controls were assessed regarding sleep disorder, fatigue, headache, morning fatigue, xerophthalmia, dry mouth, paresthesia, difficulty in concentration, sense of swelling in soft tissues and family history of fibromyalgia. In addition, Fibromyalgia Impact Questionnaire (FIQ) was used to functional status in patients with FM. The ADRB2 (rs1042717) polymorphism was identified in patients and controls by using Real-Time PCR technique. All parameters obtained were compared between patients with FM and controls by using statistic methods. No significant correlation was found between ADRB2 (rs1042717) polymorphism and FM (p>0.05). Frequencies of sleep disorder, fatigue, headache, morning fatigue, xerophthalmia, dry mouth, paresthesia, difficulty in concentration, sense of swelling in soft tissues and family history of fibromyalgia were significantly higher in FM patients than controls (p<0.05); however, no significant correlation was found between these symptoms and ADRB2 (rs1042717) polymorphism
 

(p>0.05). Similarly, no significant correlation was detected ADRB2 (rs1042717) genotypes and FIQ scores in FM patients.
In conclusion, no association was detected between ADRB2 (rs1042717) polymorphism and FM risk, FM symptoms and FM severity. There is a need for larger studies assessing more parameters in order to elucidate potential role of ADRB2 (rs1042717) polymorphism and its relationship with comorbid conditions.

Keywords: Fibromyalgia Syndrome, Etiopathogenesis, Polymorphism, ADRB2