Türkiye'de yetişen Rosa micrantha, Rosa pisiformis, Rosa phoenicia ve Rosa pulverulenta türlerinin bazı biyolojik aktivitelerinin incelenmesi
Investigation of some biological activities of Rosa micrantha, Rosa pisiformis, Rosa phoenicia and Rosa pulverulenta species growing in Turkey
Yazar: AYÇA SAĞLAM
Danışman: PROF. DR. NURTEN ÖZSOY
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Anjiopoietinler = Angiopoietins ; Anjiyotensin konverting enzim inhibitörleri = Angiotensin converting enzyme inhibitors ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Asetilkolinesteraz = Acetylcholinesterase ; Butirilkolinesteraz = Butyrylcholinesterase ; Fenolik bileşikler = Phenolic compounds ; Rosa micrantha = Rosa micrantha ; Rosa phoenicia = Rosa phoenicia ; Rosa pisiformis = Rosa pisiformis ; Rosa pulverulenta = Rosa pulverulenta

Özet:
Türkiyede Rosa cinsi 26 tür ile temsil edilmekte ve bu türlerden bazıları halk tarafından diyare, dispepsi, nefrit, soğuk algınlığı, öksürük, bronşit, diabet tedavisinde ve tonik, ekspektoran, mide ağrılarına karşı, diüretik olarak kullanılmaktadır. Anabilim Dalımızda in vitro olarak yapılan çalışmalarda, Rosa agrestis, Rosa sempervirens ve Rosa horrida'dan hazırlanan yaprak ekstrelerinin faydalı etkileri, fenol ve flavonoit bileşiklerin antioksidan etkilerinden ileri geldiği bildirilmiştir. Fitokimyasal analizler, Rosa türlerinin yapraklarında fitobileşiklerin major kısmını oluşturan rutin, kemferol, kersetin ve ellajik asid gibi flavonoidlerin varlığını göstermişlerdir. Rosa türlerinin yaprakları üzerindeki çalışmalarımızın bir devamı olan bu çalışmada, Rosa micrantha, Rosa pisiformis, Rosa phoenicia ve Rosa pulverulenta türlerinden hazırlanan metanolik ekstrelerin total fenol bileşikleri ile antioksidan, asetilkolinesteraz (AChE), butirilkolinesteraz (BuChE) ve anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE) üzerinde inhibe edici etkileri incelenerek Alzheimer hastalığı ve hipertansiyon tedavisinde terapötik ajan olarak kullanılma potansiyellerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. İncelenen ekstrelerinin her birinin güçlü AChE, BuChE ve ACE inhibitör etkisi ile antioksidan olarak yüksek indirgeyici güce sahip olduğu, DPPH·, ABTS·+ ve superoksid radikallerini giderdiği, lipid peroksidasyonunu inhibe ettiği belirlenmiştir. Enzim kinetiği çalışmalarında ellajik asid, kemferol ve kersetinin AChE ve BuChE'ı geri dönüşümlü olarak nonkompetatif şekilde inhibe ettikleri belirlenmiştir. Sonuçlar, incelenen Rosa türlerinin yaprakları farklı farmasötik kullanımı olan yeni ilaçların geliştirilmesinde yüksek potansiyele sahip oldukları göstermektedir.
Anahtar kelimeler: Rosa türleri, yapraklar, fenolik bileşikler, antioksidan, antikolinerjik, anjiyotensin dönüştürücü enzim inhibisyonu

Abstract:
The genus Rosa L. is represented by 26 species in Turkey and some of them are used in traditional medicine as tonic, expectorant, stomachic, diuretic and for the treatment of diarrhoea, dyspepsia, nephritis, bronchitis and diabetes.  In our previous studies it was reported that one of the beneficial effects of Rosa agrestis, Rosa sempervirens and Rosa horrida leaves extracts is the antioxidant and free radical scavenging activity of the phenolic and flavonoid contents. Phytochemical analysis of Rosa species leaves extracts indicated the presence of major phytocompounds, including flavonoids like rutin, kaempherol, quercetin and ellagic acid. In order to complement our previous studies on Rosa species, the methanolic extracts prepared from leaves of Rosa micrantha, Rosa pisiformis, Rosa phoenicia and Rosa pulverulenta were tested in vitro for their polyphenolic contents, antioxidant and inhibitory activities against acetylcholinesterase (AChE), buthylcholinesterase (BuChE) and angiotensin converting enzyme (ACE) in order to evaluate the potential role of these plants as sources for the development of new therapeutic agents of Alzheimer disease and hypertension.The results showed that the extracts show potent inhibitory activity against AChE, BuChE and ACE, contain high amount of phenolic compounds and possess significant antioxidant activity wich may be attributed to a strong reducing power, DPPH·, ABTS·+ and superoxide radicals scavenging and lipid peroxidation inhibitory activities. The enzyme kinetic studies revealed that ellagic acid, kaempherol and quercetin inhibit reversibly both the enzymes in noncompetitive manner. The results showed that the leaves of Rosa species under study have a high potential for the development of new drugs with different pharmaceutical uses.
Keywords: Rosa species, leaves, phenolic compounds, antioxidant, anticholinergic activity, angiotensin converting enzyme inhibition