İngilizce öğretimini geliştirmede bir öğretimsel denetim modeli
An Instructional supervision model to improve English teaching
Yazar: SÜLEYMAN DAVUT GÖKER
Danışman: DOÇ. DR. ABDURRAHMAN TANRIÖĞEN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1999
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Denetim = Control ; Program geliştirme = Program development ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretimsel denetim = Instructional supervision ; İngilizce = English

Özet:
Bu araştırmada, Türkiye sınırları içerisinde bulunan Bakanlık Müfettişleri, İlköğretim müfettişleri ile Milli Eğitim Bakanlığı' na bağlı Eğitimi Araştırma ve Geliştirme Daire Başkanlığı bünyesinde bulunan Müfredat Laboratuar Okulları (MLO)'nda görev yapan okul yöneticileri ve İngilizce öğretmenlerinin; İngilizce öğretiminin denetimini kim (ler)in yapması gerektiği, denetimin amaçları, öğretmen performansını değerlendirmede denetmen tarafından kullanılan bilgi toplama yöntemleri, denetmen tutum ve davranışları, denetimsel yaklaşımlar ve İngilizce öğretmeninin standart becerilerine ilişkin algı ve beklentileri karşılaştırılarak, İngilizce öğretimini geliştirmek için yeni bir öğretimsel denetim modeli geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla araştırmada, araştırmacı tarafından geliştirilen 82 maddeden oluşan bir ölçek kullanılmıştır. Uzman görüşü doğrultusunda ve pilot uygulaması sonucunda geçerlilik ve güvenirliliği tespit edilen anket, tabakalı örnekleme yöntemi ile seçilen MLO'larda görev yapan 260 İngilizce öğretmeni, 80 yönetici ile 49 İlköğretim müfettişi ve 39 Bakanlık müfettişine uygulanmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular şunlardır: Türkiye'deki İlköğretim Okulları, Liseler, Meslek Liseleri ile Anadolu/Anadolu Öğretmen Liselerindeki İngilizce derslerinin denetimi; İngilizce dersindeki öğretimsel hedef ve etkinlikleri ancak branşı İngilizce olan Bakanlık Müfettişinin denetlemesi hedef olmasına karşın, sadece % 29.7'lik bir oranla bakanlık müfettişleri tarafından gerçekleştirilmektedir. Oysa, deneklerin hemen hemen yarısı, İngilizce öğretiminin denetiminin branşı İngilizce olan Bakanlık müfettişi tarafından yapılmasını istemektedir (% 47.0). İngilizce öğretiminin denetlenmesindeki amaçlara ilişkin denek algılarına göre, öğretmen hakkında soruşturma yapma, öğretmeni geliştirme, öğretimi geliştirme, öğretmen performansını kontrol etme ve öğretimi değerlendirmeye nadiren yer verilirken, öğretmeni değerlendirme amacına çoğu zaman yer Vverilmektedir. Bakanlık müfettişleri, bu denetsel amaçların gerçekleştirildiği konusunda diğer meslek gruplarına göre daha yüksek algılara sahiptirler. Deneklerin beklentilerine göre, bu amaçlardan öğretimi ve öğretmeni geliştirme, öğretmen performansını kontrol etme boyutları her zaman sergilenmeli, öğretmen hakkında soruşturma yapma boyutu ise hiç zaman sergilenmemelidir. Denetim amaçlarına ilişkin olarak denek algı ve beklentileri arasında anlamlı bir farklılık vardır. Deneklerin algılarına göre, denetmen, denetlenecek öğretmene çoğu zaman haber vermekle birlikte, öğretmenlere yönelik hizmet-içi eğitim olanakları araştırma, müfredat hedefleri ile öğrenci başarısı arasındaki ilişkiyi öğretmen ile birlikte değerlendirme, öğretmen gereksinimlerine göre denetim sürecini biçimlendirme gibi demokratik tutum ve davranışları nadiren sergilemektedir. Denekler, denetmenin izlemesi gereken denetimsel yaklaşımlara ilişkin olarak denetmenin, denetimsel uygulamalarda işbirlikli yaklaşımı her zaman izlemesi gerektiği düşüncesindedirler. Deneklerin öğretmen standart becerilerine ilişkin algılarına göre, İngilizce öğretmenleri, teknik, profesyonel, pedagojik ve insan ilişkileri becerilerini çoğu zaman sergilemektedirler. Bununla birlikte, deneklerin beklentilerine göre, öğretmenler, öğrencilerin düşünce ve yeteneklerine değer verme gibi insan ilişkileri becerilerini, her zaman sergilemelidirler. Deneklerin, ingilizce öğretmeninin sergilemesi gereken standart becerilere ilişkin algı ve beklentileri arasında anlamlı düzeyde farklılık vardır. VI

Abstract:
This study aims to develop an instructional supervision model to improve English teaching by using the data related with the perceptions and expectations of the respondents; ministry and primary education supervisors, school administrators and English teachers who are working in the Curriculum Laboratory Schools (MLO), Ministry of Turkish National Education, on purposes of supervision, methods of collecting information to evaluate teacher performance, attitudes and approaches of supervisors, supervisory approaches and standart skills English teachers are expected to exhibit. A questionaire consisting of 82 items has been developed and used by the researcher.The inventory developed by the help of specialists and of which validity and accuracy were tested and confirmed after the primary implementation has been applied on 260 English teachers, 80 school administrators, 49 primary education supervisors and 39 ministry supervisors. The findings obtained from the study are as follows: The supervision of English lessons at the primary schools, high schools, vocational high schools and Anatolian high schools is carried out by ministry supervisors with a percentage of 29.7 even though all the English lessons should be supervised by them. However, almost half of the respondents in this study (47 %) would rather they be supervised by ministry supervisors whose branches are English. According to respondents' perceptions for supervisory goals in English teaching; making investigations about teachers, developing teachers and teaching, controlling teacher's performance and evaluating teaching are seldom emphasized whereas evaluating teacher is often emphasized. Ministry supervisors have higher perceptions than teachers and school administrators related with carrying out VIIthose goals. On the other hand, respondents' expectations for supervisory goals indicate that developing teacher and teaching and controlling teacher performance should always be emphasized and making investigations should never be emphasized. There is a significant difference between perceptions and expectations of the respondents related with supervisory goals. Respondents' perceptions also indicate that supervisors often in Form, teachers before supervisory process but seldom exhibit the attitudes like searching for creating in-service training opportunities, discussing the relationship between curriculum objectives and student performance with teachers and forming the supervisory process in accordance with teacher needs. In the meantime, respondents would rather supervisors always follow collaborative approach in the supervisory activities. There is a significant difference between perceptions and expectations of the respondents related with the supervisory approaches. Finally, respondents' perceptions show that English teachers often exhibit technical, professional, pedagogical and human relations skills. However, according to their expectations, English teachers should always take individual differences, beliefs and opinions of their students. There is a significant difference between perceptions and expectations of the respondents related with standart skills English teachers are expected to exhibit. VIII