Aile eğitiminin işitme engelli çocukların dil gelişimine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of family education on language development of hearing impaired children
Yazar: EGEMEN YAŞAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET CELALETTİN CİHAN
Kapadokya Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü  / Odyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Aile eğitimi = Family education ; Dil gelişimi = Language development ; Odyoloji = Audiology ; İşitme engelli çocuklar = Hearing impaired children ; İşitme engelliler = Hearing impaired

Özet:
Bu çalışma işitme engellilerde aile eğitiminin dil gelişimine etkisi aile eğitimiyle birlikte; cinsiyetin, erken tanı ve cihazlanmanın, sosyoekonomik seviye ve ailenin eğitim durumunun işitme engelli çocukların dil gelişimini etkilemesinin incelenmesi hedeflenmiştir. Çalışmada Türkçe Erken Dil Gelişim Testi (TEDİL) kullanılmıştır. Çalışmaya 2-8 yaş arasında işitme kaybı tanısı konulmuş, işitme cihazı ya da koklear implant kullanan bireyler dahil edilmiştir. Çalışmaya işitme engeli dışında zihinsel ve bedensel engeli bulunan bireyler dahil edilmemiştir. Çalışma Nisan-Haziran 2021 tarihleri arasında Şanlıurfa/Haliliye'de bulunan Özel Yekta Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi'nde yapılmıştır. Çalışmaya toplam 54 kişi katılmıştır. Çalışmaya katılan bireylerin %48,1 'i (26 kişi) kız, %51,9'u (28 kişi) erkektir. Çalışmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 4 yaş 9 aydır. Çalışmada aile eğitiminden önceki dil gelişimi ve iki ay süren aile eğitimi sonrası dil gelişiminin arasındaki farka bakılmıştır. Elde edilen bulgular sırasıyla verilmiştir. Aile eğitimi; dilin alıcı ve ifade edici bileşenlerinde ve genel dil gelişiminde son test ve ilk test arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0.05). Aile eğitimi ile birlikte, erken tanı ve cihazlanma ile dilin, alıcı ve ifade edici gelişimi ve genel dil gelişimi arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0.05). Cinsiyet, sosyoekonomik seviye ve ailenin eğitim durumunun, aile eğitimi ile beraber, dilin alıcı, ifade edici ve genel dil gelişiminde anlamlı farklılık bulunamamıştır (p>0.05). Çalışmanın sonucunda; aile eğitiminin alıcı, ifade edici ve genel dil gelişimi ile ilgisinin olduğu ve erken tanı ve cihazlanmanın alıcı, ifade edici ve genel dil gelişimi ile ilgisinin olduğu; cinsiyet, ailenin sosyoekonomik seviyesi ve ailenin eğitim durumunun dil gelişimi ile ilişkisinin olmadığı görülmüştür.

Abstract:
This researchs goal is investigating the effects of family's education level on the language development. With this, other goals are; gender, early diagnosis, applying hearing aids, socio-economic level and family's education levels effect on deaf childrens language development. The Turkish Early Language Development Test (TEDIL) was used in the study. Individuals diagnosed with hearing loss between the ages of 2 and 8 and using hearing aids or cochlear implants were included in the study. Individuals with additional disabilities other than hearing impairment were not included in the study. The study was carried out in "Özel Yekta Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi" in Şanlıurfa/Haliliye between April-June 2021. A total of 54 people participated in the study. 48.1% (26 people) of the individuals participating in the study were girls and 51.9% (28 people) were boys. The average age of the individuals participating in the study was 4 years and 9 months. In research, we looked at the difference between before family education and 2 months of family educations effects on language development. With the results; We seen major differences between family with high education, and poor education in those two tests. (p<0.05) gender, socio-economic level and family's education levels tiny effects on receptive, expressive, general language also seen (p>0.05) with the family's education level, we seen that applying hearing aids and early diagnosis have major effects on receptive and expressive development and general language development (p<0.05). As a result of the study; family education is related to receptive, expressive and general language development and early diagnosis and instrumentation is related to receptive, expressive and general language development; gender, socioeconomic level of the family and educational status of the family were not found to be related to language development.