Dini simgelerin istismarı bağlamında islamofobi
Islamophobia in the context of the abuse of religious symbols
Yazar: NACİ KARACA
Danışman: DOÇ. DR. AHMET MAZLUM
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Din = Religion ; Dini semboller = Religious symbols ; Kötüye kullanma = Abuse ; Simge = Symbol ; İslamiyet = Islam ; İslamofobi = Islamophobia ; İstismar = Abuse

Özet:
Simge ve insan ilişkisi, kökeni insanlık tarihinin topluluk olarak bir arada
yaşama kültürüne kadar gitmektedir. İnanç, bireyin yaşadığı kâinata anlam verme
çabasından doğar. İnsanlık tarihinde din, medeniyetlerin kurulması ve şekillenmesini
sağlayan en önemli toplumsal kurum olmuştur. Bu bağlamda toplumlar inanç
alanlarını anlamlandırma, kutsama ve örüntüleme maksadı ile simgeler üretmişlerdir.
İnsanlık tarihi ürettiği simgeler ve bu simgelere yüklediği manalar ile okunabilir.
Simge hayatımızı tamamen çevreleyen bir olgudur. Konuştuğumuz dil, din, resimler,
kavramlar, tarihi eserler, edebiyat, sanat örüntülerimiz ve daha birçok alan
simgeseldir. Simge, medeniyetlerin toplumsal hafızasının sonraki nesillere aktarımını
sağlayan en önemli toplumsal araçtır. Birey, geçmişten günümüze onu şekillendiren
simgeler üzerinden bir kimliğe sahip olur. Bu bağlamda simgeler toplumsal
şekillenişin bir kalıbıdır. Kutsanan, idealize edilen simgeler insanlık tarihi boyunca
birçok iktidar eliti tarafından araçsallaştırılmıştır. Toplum nazarında amaç olan ulvi
bir çabanın iktidar eli ile dönüştürülmesi sonucu kutsal simgelerin bir istismar
aracına dönüştüğü insanlık tarihi boyunca yoğun görülen bir hakikattir. "Tanrı Kral"
kavramı bu simgesel istismarın bir ürünüdür. Bu istismar geleneği günümüze kadar
çeşitlilik ve yöntem farklılıkları ile gelmiştir. Günümüzde emperyal bir istismarın
aracı olarak kullanılan İslamofobik korku, emperyal merkezlerin kendi iç
kamuoylarını suni bir korku girdabına sokarak hem iç siyasetin dizaynı hem de
küresel sömürü çabasının meşruluğu amacı ile kullanılmaktadır. İslamofobi iki
kaynaktan beslenen bir korkudur. Bunlar xenofobi (yabancı
korkusu/düşmanlığı/nefreti) ve İslam karşıtlığıdır. Çalışmamızda İslamofobi üretim
mekanizmasının nasıl bir simgesel istismar ürettiği ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Anahtar kelimeler: İslam, Simge, İstismar, Din, Islamofobi, Toplum

Abstract:
Symbol abuse goes back to the culture of living together as a community in
human history. Belief arises from the individual's effort to give meaning to the
universe he lives in. Religion has been the most important social institution in the
establishment and shaping of civilizations in the history of humanity. In this context,
societies have produced symbols for the purpose of meaning, blessing and patterning
of belief areas. The history of humanity can be understood by the symbols it
produces and the meanings it gives to these symbols. The icon is a phenomenon that
completely surrounds our life. The language we speak, religion, pictures, concepts,
historical works, literature, our art patterns and many other areas are symbolic. The
icon is the most important social tool that ensures the transmission of the social
memory of civilizations to the next generations. The individual acquires an identity
through the symbols that shape him from the past to the present. In this context,
symbols are a pattern of social formation. Blessed and idealized symbols have been
instrumentalized by many power elites throughout human history. It is a fact that has
been seen intensely throughout the history of humanity that sacred symbols have
turned into a tool of abuse as a result of the transformation of a sublime effort, which
is a goal in the eyes of society, by the hand of power. The concept of the "God King"
is a product of this symbolic abuse. This tradition of abuse has survived until today
with diversity and method differences. Today, Islamophobic fear, which is used as a
tool of imperial exploitation, is used for the purpose of both the design of domestic
politics and the legitimacy of the global exploitation effort by putting the internal
public opinion of the imperial centers into an artificial fear vortex. Islamophobia is a
fear that feeds from two sources. These are xenophobia (fear of
foreigners/hostility/hatred) and anti-Islamism. In our study, we tried to reveal what
kind of symbolic abuse the Islamophobia production mechanism produces.
Keywords: Islam, Abuse, Religion, Islamiphobia, Society