Acil servis ünitesine başvuran akut koroner sendrom tanısı almış bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının belirlenmesi
Determination of healthy lifestyle behaviors of individuals with acute coronary syndrome attending to emergency service unit
Yazar: NERMİN CAN DEMİR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. RAHŞAN KOLUTEK ; YRD. DOÇ. DR. HANİFE ÖZÇELİK
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Akut koroner sendrom = Acute coronary syndrome ; Davranış = Behavior ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yaşam tarzı = Life style ; Ölçekler = Scales

Özet:
Çalışma, acil servis ünitesine başvuran akut koroner sendrom tanısı almış bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Çalışmanın evrenini Ömer Halisdemir Üniversitesi Eğitim Araştırma Hastanesi acil servis ünitesine başvuran 1442 Akut koroner sendrom (AKS) tanısı almış birey oluşturmaktadır. Çalışmamızda evreni bilinen örneklem seçimine gidilerek 297 kişiye ulaşılmıştır. Veriler, anket formu ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II kullanılarak toplanmıştır. Araştırma öncesinde, etik kurul izni, kurum izni ve hastalardan yazılı bilgilendirilmiş olur alınmıştır.Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, ki-kare testi, t-testi, Kruskal Wallis ve Mann Whitney U testinden yararlanılmıştır. Anlamlılık düzeyi p<0.05 kabul edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre hastaların %46.8'inin 65 yaş ve üzeri, %55.6'sının erkek, %76.4'ünün evli, %29.0'ının ilkokul mezunu ve %46.5'inin AKS deST elevasyonlu  MI tanısına sahip olduğu bulunmuştur. Hastaların Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II puan ortalamalarının (131.16±9.16) olduğu belirlenmiştir. Hastaların en az uyguladığı sağlıklı yaşam biçimi davranışının fiziksel aktivite olduğu bulunmuştur. Eğitim düzeyi, çalışma durumu, sosyal güvence, hareketli yaşam, egzersiz, diyet, AKS tanı, tanı süresi, ilaç kullanımının sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını etkilediğini veistatiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır (p<0.05). AKS tanısına sahip olmak hastaların çoğunu yaşam tarzını değiştirmeye yöneltse de bunun ağırlıklı olarak doktor kontrollerine düzenli gitme ve ilaçlarını kullanma yönünde olduğu, diyet, egzersiz gibi gerçek yaşam tarzı değişiklikleri sorgulandığında ise bu yöndeki çabalarının ve bilgilerinin yetersiz olduğu saptanmıştır. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını geliştirmeye ve AKS riskini azaltmaya yönelik öneriler getirilmiştir.

Abstract:
The aim of this study was to determine the healthy lifestyle behaviors of patients with acute coronary syndrome admitted to the emergency department. The population of the study consisted of 1442 patients with acute coronary syndrome (ACS) admitted to the emergency department of Ömer Halisdemir University Education and Research Hospital. In our study, 297 people were selected by choosing the sample whose universe is known. Data were collected using a questionnaire and Healthy Lifestyle Behavior Scale II. Prior to the study, the ethics committee permission, institution permission and written informed consent were obtained from the patients. Number, percentage, mean, standard deviation, chi-square test, t-test, Kruskal Wallis and Mann Whitney U test were used to evaluate the data. Significance level was accepted as p <0.05. According to the findings of the study, 46.8% of the patients were 65 years or older, 55.6% were male, 76.4% were married, 29.0% were primary school graduates and 46.5% had ST elevation MI. The mean score of the Healthy Lifestyle Behaviors Scale II of the patients was 131.16 ± 9.16. It was found that physical activity was the least common healthy lifestyle behaviors. Education level, working status, social security, mobile life, exercise, diet, ACS diagnosis, duration of diagnosis, drug use were found to affect healthy lifestyle behaviors and were statistically significant (p <0.05). Although the diagnosis of ACS leads most of the patients to change their lifestyle, it is seen that this is mainly to go to doctor controls regularly and use their medication and when real life style changes such as diet and exercise are questioned, it is seen that efforts and information are insufficient. According to the results of the study, suggestions were made to improve healthy lifestyle behaviors and to reduce the risk of ACS.