COVID-19 pandemisi öncesinde ve pandemi sürecinde pediatri hekimlerinin depresyon, anksiyete ve algılanan stres düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of depression, anxiety and perceived stress levels of pediatricians prior to and during COVID-19-19 pandemic
Yazar: BAŞAK KAPLAN
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ UĞUZ
Çağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Algı = Perception ; Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Depresyon = Depression ; Doktorlar = Physicians ; Pandemiler = Pandemics ; Stres = Stress ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
COVID-19 virüsü ile mücadelede önemli role sahip olan hekimler, pandemiden sadece fiziksel olarak değil psikolojik olarak da etkilenmektedirler. Bu çalışmada, Çukurova Üniversitesi Balcalı Hastanesi'nde Pediatri bölümünde hizmet veren 30 öğretim üyesi hekimin pandemiden psikolojik olarak ne düzeyde etkilenmiş olduğu araştırılmıştır. Katılımcılara üç farklı zamanda Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ) ve Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) uygulanmıştır. İlk ölçümler, çalışma grubunun psikolojik durumunu incelemek amacıyla (COVID-19 pandemisi henüz Türkiye'de görülmeye başlamadan önce) Aralık 2019'da yapılmış; pandeminin ortaya çıkmasıyla beraber, pandeminin katılımcıların psikolojik durumuna etkisini araştırmak amacıyla çalışma uzatılmış; ikinci ölçüm (pandemiden bir sene sonra, pandemi Türkiye'de etkinlik kazanmış olduğu sırada) Aralık 2020'de; son ölçüm de (pandemiden iki sene sonra) Ekim 2021'de yapılmıştır. Çalışma grubu ile pandemi döneminde karşılaşılan psikolojik zorluklar ile ilgili yarı-yapılandırılmış formatta görüşmeler de yapılmış ve kaydedilmiştir. ASÖ ölçüm sonuçları sırasıyla 35.30, 37.30 ve 38.30 (p>.05) olup, bu sonuçlara göre katılımcıların stres düzeyi her üç ölçümde de yüksek düzeyde bulunmuş ve sonuçlar pandemi ile ilişkilendirilememiştir. İlk ölçümlerde katılımcıların 24'ünün (%80), ikinci ölçümlerde 27'sinin (%90), üçüncü ölçümlerde de 27'sinin (%90) sonuçları stres düzeyi yüksek olarak tespit edilmiştir.  BAÖ ölçümleri sırasıyla 6.80, 15.86 ve 8.10 (p<.01) olup, katılımcıların anksiyete düzeyleri anlamlı olarak önce artmış sonra azalmıştır. İlk ölçümlerde katılımcıların 1'inde (%3), ikinci ölçümlerde 16'sında (%53) ve üçüncü ölçümlerde 2'sinde (%7) orta veya yüksek düzeyde anksiyete bulgularına rastlanmıştır. BDÖ ölçüm sonuçları sırasıyla 6.60, 7.03 ve 11.83'tür (p<.01). Katılımcıların 3. ölçümlerden aldıkları puanlar 2. ölçüme göre anlamlı derecede yüksek olup klinik olarak hafif depresyon düzeyini düşündürmüştür. İlk ölçümlerde katılımcıların 1'inde (%3), ikinci ölçümlerde 2'sinde (%7), üçüncü ölçümlerde 5'inde (%17) orta ve yüksek düzeyde depresyon belirtilerine rastlanmıştır. Bu çalışma sonuçları katılımcılarla sınırlı olup genelleştirilemeyecektir.

Abstract:
The physicians with significant roles and responsibilities in the fight against the COVID-19 virus are affected not only physically but also psychologically by the pandemic. This study investigated the level at which the 30 physicians who practice and lecture at the Çukurova University Balcalı Hospital Department of Pediatrics were impacted psychologically by the pandemic. The participants were given the Perceived Stress Scale (PSS), the Beck Anxiety Inventory (BAI), and the Beck Depression Inventory (BDI), each at three different times. The initial measurements of the study were performed in December 2019 (before the COVID-19 pandemic appeared in Turkey) to evaluate the psychological states of the pediatricians, and it was decided to continue the study after the outbreak of the pandemic in order to investigate the impact of the pandemic on the participants. The second measurements were conducted in December 2020 (one year after the initial appearance of the pandemic in Turkey, when it was widespread across the country), and the last measurements in October 2021 (two years after the start of the pandemic). Semi-structured interviews were also performed with the study group regarding the psychological difficulties they faced during the pandemic, and findings were recorded. The PSS scores of 35.30, 37.30 and 38.30 (p>.05) in the order of application, which are considered to be high, weren't associated with the pandemic. 24 participants (80%) in the first measurings, 27 participants (90%) in the second measurings, and 27 participants (90%) in the last one were identified to have high levels of stress. The BAI scores were 6.80, 15.86, and 8.10 (p<.01) in the order of application and were initially seen to increase significantly and then to decrease. 1 participant (3%) in the first measurings, 16 participants (53%) in the second measurings, and 2 participants (7%) in the last one were identified to have medium or high levels of anxiety. The increase was associated with the uncertainty of the pandemic, while the decrease was associated with the vaccination process. The BDI scores were 6.60, 7.03, and 11.83 (p<.01) in the order of application. The participants' third scores were significantly higher than their second scores, which was considered to possibly indicate mild clinical depression. 1 participant (3%) in the first measurings, 2 participants (7%) in the second measurings, and 5 participants (17%) in the last one were identified to have medium or high levels of depression. This study is limited to this study group and cannot be generalized.