Sigara ve alkol kullanan lise öğrencilerinin sosyal destek algısı:  Gerede örneği
Perceived social support of high school students who use cigarette and alcohol: Gerede sample
Yazar: BERCESTE İLTER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ UĞUR ÖZDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Alkol içme = Alcohol drinking ; Bolu-Gerede = Bolu-Gerede ; Ergenler = Adolescents ; Lise öğrencileri = High schools students ; Madde bağımlılığı = Drug addiction ; Sigara içme = Smoking ; Sosyal destek = Social support ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışma lise öğrencilerinin sosyal destek algılarının sigara ve alkol maddelerine karşı tutumlarına olan etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. 
Çalışmanın nüfusunu, Bolu ili Gerede ilçesi Esentepe Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesinde (Eski adıyla Anadolu Otelcilik ve Turizm Meslek Lisesi) eğitim gören 14-19 yaş arasındaki 146 öğrenci oluşturmaktadır.
 Verilerin toplanma süresi 10 Nisan 2015 - 1 Haziran 2015 tarihleri arasında tamamlanmıştır. Veriler Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBASDÖ) ve araştırmacı tarafından geliştirilen anket formu aracılığı ile toplanmıştır. 
Gençlerin yaş ve diğer sosyo-demografik özellikleri açısından arkadaş, aile, özel bir insan ve toplamda algıladıkları sosyal destek düzeyleri ÇBASDÖ kullanılarak belirlenmeye çalışılırken, sigara ve alkol maddelerine karşı tutum ve davranışları ise araştırmacı tarafından geliştirilen anket formu ile bulunmaya çalışılmıştır. 
Araştırmanın sonucunda ergenlerin yarıya yakınının sigara ve alkol maddelerini kullandıkları, öğrenilmiştir. Bununla birlikte sigara kullanımının alkol kullanımına oranla daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma grubu, genel itibariyle aile bütünlüğüne sahiptir ve ebeveynlerinin eğitim seviyesi düşüktür. Evin geçim sorumluluğu büyük bir oranla babaya aitken anneleri çalışan gençler de vardır. Grubun geneli, ortalama ve altı gelir seviyesine sahiptir.
Araştırmaya katılan gençlerin aile, arkadaş ve özel bir kişiden algıladıkları sosyal destek ortalamasının üst sınıra yakın olduğu dolayısıyla bu bulguların gençlerde sigara ve alkol kullanım davranışları açısından anlamlı olmadığı görülmüştür. Sigaraya başlamada arkadaşa özenti ve sonrasında merak unsuru etkili iken, alkole başlamada merak ve sonrasında aileye özentinin daha etkili olduğu bulgularına ulaşılmıştır.
Tüm bu ve benzeri bulguların dışında, gençlerin anne-baba eğitim düzeyleri ile sigara-alkol kullanım durumları, gençlerin devam ettikleri okuldan ne derece memnun oldukları, devam-devamsızlık dereceleri, öğretmenleri ile olan ilişkilerinin niteliği, sanat, spor ve sosyal aktivitelerle ne derece iç içe oldukları ve tüm bunların maddeye karşı tutumlarına olan etkisi saptanmıştır.

Abstract:
This study was conducted with the aim of determining the effect of social support perception of high school students on their attitudes towards cigarette and alcohol substances. 
146 students between ages 14-19 and who are having education in Esentepe Vocational and Technical Anatolian High School (Formerly, Hotel Management and Tourism Profession Anatolian High School) in Gerede county in Bolu, constituate the population of the study.
Data collection was completed between the dates of 10th of April-1st of June 2015. Data was collected by Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS) and a question form developed by researcher. 
While youths perceived social support levels they perceive from a friend, family, a special person and total in terms of their age and other socio-demographic features were tried to be determined by the use of MSPSS, their attitude and behaviors towards cigarette and alcohol were tried to be found out by a question form developed by researcher.
It has been learned that nearly half of the attenders are using cigarette and alcohol substances.  By the way, cigarette usage results have been reached to be superior to alcohol usage. Study group has family integrity in general and education level of their parents is low. While financial responsibility commonly belongs to fathers, there are youths whose mothers also work. Group-wide has an average and/or lower financial income. 
Social support average perceived from family, friend and a special person of youths who attend to the study are seen to be close to the top therefore, those findings aren't found to be meaningful in terms of youths cigarette- alcohol usage. While imitating a friend and then curiosity has been effective in starting smoking, the findings curiosity and then imitating family has been reached to be more effective in starting alcohol.
Apart from all those and similar findings, youths' parents' education levels and whether they are using cigarette-alcohol, how pleased they are with the school they are in, their attendance-absence rates to school, quality of their relationship with their teachers, to what extent they are related to art, sports and social activities and their effects on the attitude towards substance have been determined.