Demokrasi ve ekonomik kalkınma ilişkisi: Yükselen ekonomiler üzerinde ekonometrik bir analiz
The relationship between democracy and economic development: An econometric analysis on emerging economies
Yazar: RABİA EFEOĞLU
Danışman: PROF. DR. SABRİ AZGÜN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Demokrasi = Democracy ; Ekonometrik analiz = Econometric analysis ; Ekonomik kalkınma = Economic development ; Gelişmekte olan piyasalar = Emerging markets ; Gelişmekte olan ülkeler = Developing countries ; Panel veri modelleri = Panel data models

Özet:
Tarihsel süreçte demokrasi ve ekonomik kalkınma ilişkisi hem siyaset bilimcilerin hem de iktisatçıların ilgilendikleri konular arasında olmuştur. Çalışmaların çoğunluğu demokrasinin ekonomik kalkınmayı sağladığı yönünde yapılmasına rağmen, uzlaşma ekonomik kalkınmanın demokrasiyi sağladığı yönündedir. Bu anlamda uzlaşmayı destekleyen ve demokrasi ile kalkınma arasındaki ilişkiyi "bir ülke ne kadar zenginse o kadar demokratiktir" şeklinde ifade eden Lipset'ten yola çıkarak ekonomik kalkınmanın demokrasiyi olumlu etkilediği söylenebilir. 
Uzlaşmayı destekleyen Lipset'in hipotezini esas alan bu çalışmanın amacı, ekonomik kalkınmanın demokrasi üzerindeki etkisini araştırmaktır. Çalışmada demokrasi ve ekonomik kalkınma hakkında genel bilgiler verilerek, demokrasi ve ekonomik kalkınmaya dair yapılan çalışmalara değinilmektedir. Uygulama bölümünde ise 24 yükselen piyasa ekonomisi için 2001-2016 dönemine ait veriler ile güncel kalkınma göstergeleri dikkate alınarak farklı modeller kurulmuştur. Dinamik panel veri analizi ile panel sıralı nitel tercih analizleri kullanılarak modeller ampirik olarak sınanmış, elde edilen sonuçlar ışığında çeşitli öneriler sunulmuştur. Uygulama sonuçlarına göre dinamik panel veri analizi için kurulan modellerden elde edilen sonuçlar benzer olup, ekonomik kalkınmanın demokrasi üzerinde pozitif ancak zayıf bir etkisinin olduğu ve bu etkinin ancak uzun dönemde ortaya çıkacağı sonucuna varılmıştır. Aynı şekilde panel sıralı nitel tercih modelleri için kurulan modellerden elde edilen sonuçlar da benzer olup ekonomik kalkınmanın demokrasinin yüksek düzeylerinde daha etkili ve yüksek demokrasi düzeyini etkileme olasılığının daha yüksek olduğu sonucu elde edilmiştir. Sonuç olarak; ekonomik kalkınmanın demokrasi düzeyini yükselttiği ifade edilebilir. 
Anahtar Kelimeler: Demokrasi, Ekonomik Kalkınma, Panel Veri Analizi.

Abstract:
In the historical process, the relationship between democracy and economic development has been of interest to both political scientists and economists. Although most of the studies were conducted in the direction of democracy providing economic development, consensus is that economic development provides democracy. In this sense, it can be said that economic development has a positive effect on democracy by supporting Lipset, which supports reconciliation and expresses the relationship between democracy and development as "the more rich a country is, the more democratic it is ".	
	The aim of this study, which is based on Lipset's hypothesis that supports reconciliation, is to investigate the impact of economic development on democracy. In this study, general information about democracy and economic development is given and studies on democracy and economic development are mentioned. In the implementation section, different models have been established for the 24 emerging market economies by taking into consideration the data of 2001-2016 and the current development indicators. The models were empirically tested by using dynamic panel data analysis and panel order qualitative analysis and various suggestions were presented in the light of the results obtained. According to the application results, the results obtained from the models established for dynamic panel data analysis are similar and it is concluded that economic development has a positive but weak effect on democracy and this effect will only occur in the long term. Likewise, the results obtained from the models established for panel-order qualitative models are similar and it is concluded that economic development is more effective at higher levels of democracy and is more likely to affect the higher level of democracy. As a result; It can be stated that economic development raises the level of democracy.
Keywords: Democracy, Economic Development, Panel Data Analysis