Özel eğitim kurumlarında örgütsel sessizliğin mesleki tükenmişlikle olan ilişkisi (Elâzığ ili örneği)
The relationship between organizational silence and professional burnout in private educational instituitions (Example of Elâzığ province)
Yazar: ESRA SARAÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ÖZKAN
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı; özel eğitim kurumlarında çalışanların örgütsel sessizlik ve mesleki tükenmişlik ilişkisinin incelenilmesidir. Araştırmanın evrenini 2022 yılında Elazığ Merkez ilçede yer alan 25 özel eğitim kurumunda görev yapan 400 personelden random teknikle seçilen 201 özel eğitim personeli oluşturmaktadır. Araştırmada verilerin örneklem gruptan elde edilmesinde kullanılan ankette güvenirliliği ve geçerliliği daha önceden ispatlanmış Daşcı ve Cemaloğlu (2016) tarafından geliştirilen Örgütsel Sessizlik Ölçeği (ÖSÖ) ve Maslach Tükenmişlik envanteri kullanılmıştır. Maslach Tükenmişlik envanteri Çam (1992) tarafından güvenilirlik çalışmaları yapılmış, Izgar (2001) tarafından puanlama ölçeği oluşturulmuş, Ergin tarafından (1992) Türkçeye uyarlanmış ve bilimsel çalışmalarda kullanılmıştır.  Araştırmanın tüm istatistiksel analizleri SPSS 22.0  programı ile gerçekleştirilmiştir.
Araştırma bulgularına göre katılımcıların Örgütsel sessizliği "çok nadir",  Mesleki tükenmişlik seviyesi "çok nadir" düzeyde algılanmıştır. Araştırma bulgularına göre katılımcıların örgütsel sessizlik algıları cinsiyete, branş ve ev sahibi olma gibi değişkenlere göre anlamlı farklılık göstermemektedir. Katılımcıların örgütsel sessizlik algılarında 21-30 yaş grubunun diğer yaş gruplarına göre daha düşük olduğu, eşinden boşanmış veya eşi ölmüş katılımcıların örgütsel sessizlik düzeylerinin daha yüksek olduğu,  2 ve 3-+ çocuğa sahip, eşi çalışmayan katılımcıların örgütsel sessizlik düzeylerinin daha yüksek olduğu, lisans mezunu katılımcıların örgütsel sessizlik algılarının yüksek lisans eğitim düzeyine sahip katılımcılara göre daha yüksek olduğunu bulunmuştur. Araştırma bulgularına göre 31 ve üzeri yıl hizmet süresi olan katılımcıların bireysel sessizlik algılarının 1-10 ve 11-20 yıl hizmet süresine sahip katılımcılara göre daha yüksek olduğunu bulunmuştur. Ek gelire sahip olmayan katılımcıların örgütsel sessizlik algılarının ek gelire sahip olan katılımcılara göre daha yüksek olduğunu bulunmuştur.
Araştırma bulgularına göre 21-30 yaş grubu katılımcıların mesleki tükenmişlik algılarının 31-40 41-50 ve 51 ve üzeri katılımcılara göre daha düşük olduğunu bulunmuştur. Eşi vefat etmiş/boşanmış katılımcıların mesleki tükenmişlik algılarının evli ve bekar katılımcılara göre daha yüksek olduğunu bulunmuştur. İki ve üç den fazla çocuk sahibi olan katılımcıların mesleki tükenmişlik algılarının çocuk sahibi olmayan veya bir çocuk sahibi olan katılımcılara göre daha yüksek olduğunu bulunmuştur. Araştırma bulgularına göre; eşi çalışmayan, ek geliri olmayan ve ev sahibi olmayan katılımcıların mesleki tükenmişlik algılarının eşi çalışan katılımcılara göre daha yüksek olduğunu bulunmuştur. Eğitim bilimleri mezunu olan katılımcıların mesleki tükenmişlik algılarının, daha yüksek olduğunu bulunmuştur. 21-30 ve 31 yıl ve üstü hizmet süresi olan katılımcıların mesleki tükenmişlik algılarının 11-20 yıl hizmet süresi olan katılımcılara göre daha yüksek olduğunu bulunmuştur. 
Araştırma bulgularına göre; katılımcıların örgütsel sessizlik algıları ile mesleki tükenmişlik arasında pozitif yönde, bireysel sessizlik - yönetsel sessizlik- örgüt kültürü nedenli sessizlik-meslektaş nedenli sessizlik algıları ile mesleki tükenmişlik arasında pozitif yönde, ilişki olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların örgütsel sessizlik algılarının mesleki tükenmişliğini anlamlı düzeyde yordadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this research is to examine the relationship between organizational silence and professional burnout of employees in private educational institutions. The population of the research consists of 201 private institution staffs selected by random technique from 400 staff working in 25 private educational institutions in the Central District of Elazig in 2022. In the research, the Organizational Silence Scale (OSS) developed by Daşcı and Cemaloğlu (2016), whose reliability and validity have been previously proven, and the Maslach Burnout Inventory, were used in the questionnaire used to obtain the data from the sample group. The Maslach Burnout Inventory reliability studies were conducted by Çam (1992), a scoring scale was created by Izgar (20001), adapted to Turkish by Ergin (1992) and used in scientific studies. All statistical analysis of the research was carried out with SPSS 2.0 program.

According to the research findings, the participants' Organizational Silence was perceived as ''very rare' 'and the level of professional burnout was perceived as ''very rare''. According to the research findings, organizational silence perceptions of the participants' do not differ significantly according to variables such as gender, branch and house ownership. It was found that the participants' perceptions of organizational silence were lower in the 21-30 age group compared to other age groups, the organizational silence levels of the participants who were divorced or widowed were higher, the organizational silence levels of participants who had 2 and 3 + children and whose spouse were not working were higher, the organizational silence perception of the participants with Bachelor's Degree were higher than the participants with Master's Degree. According to the research findings, it was found that the individual silence perceptions of the participants with a service period of 31 or more years were higher than the participants with a service period of 1-10 and 11-20 years. It was found that the organizational silence perceptions of the participants without additional income were higher than those with additional income.

According to the research findings; it was found that the professional burnout perceptions of the 21-30 age group participants were lower than the 31-40 ,41-50 and 51 and above participants. It was found that the professional burnout perceptions of the widowed /divorced participants were higher than the married and single participants. It was found that the occupational burnout perceptions of the participants who had two or more children were higher than the participants who did not have children or who had one child. According to the research findings; it was found that the occupational burnout perceptions of the participants whose spouses are not working, who do not have additional income and who do not own a house are higher than those whose spouses are employed. It was found that the occupational burnout perceptions of the participants who graduated from educational sciences were higher. It was found that professional burnout perceptions of the participants with 21-30 and 31 years or more service period were higher than the participants with 11-20 years of service. 

According to the research findings; ıt has been determined that there is a positive relationship between the organizational silence perceptions of the participants and professional burnout, and a positive relationship between individual silence – managerial silence –organizational culture silence –colleague – induced silence perceptions of the participants significantly predicted their professional burnout.