BİST teknoloji sektör endeksi ile dünyadaki diğer teknoloji sektör endeksleri arasındaki ilişkiler
BİST technology sector index and other worldwide relationship between technology sector indices
Yazar: KORCAN ROMYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYHAN ALGÜNER
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ekonometri = Econometrics ; İşletme = Business Administration
Dizin: ARDL Sınır Testi = Autoregressive Distributed Lag Bounds Test ; Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Eşbütünleşme = Cointegration ; Hisse senetleri = Stocks ; Nedensellik = Causality ; Sektörel analiz = Sectoral analysis ; Teknoloji endeksi = Technology index

Özet:
Bu çalışmada Borsa İstanbul (BİST) bünyesinde hesaplanan ve teknoloji
sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin hisse senetleri kullanılarak oluşturulan teknoloji
sektör endeksi XUTEK ile dünyadan seçili diğer hisse senedi piyasalarında hesaplanan
teknoloji sektör endeksleri arasındaki ilişkiler araştırılmıştır. Araştırma kapsamında
Türkiye'den BİST-XUTEK endeksi ile ABD'den NASDAQ-100, Almanya'dan Deutsche
Borse TecDAX, Fransa'dan Euronext CAC Technology, İngiltere'den FTSE techMARK
Focus, Kore'den MSCI Information Technology, Çin'den QMX China Technology,
Hindistan'dan S&P BSE Information Technology, Singapur'dan ST Technology ve
İsrail'den Tel Aviv Stock Exchange Technology endeksleri yer almıştır.

Çalışmada kullanılan veriler 04 Ocak 2010 tarihinden 01 Nisan 2017 tarihine kadar
olan süreci kapsamaktadır. Çalışmada incelenecek olan zaman serilerinin durağanlıklarını
sınanmış, ardından ARDL sınır testi ile seriler arasındaki eşbütünleşme ilişkisine dair
bulgular elde edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, BİST-XUTEK endeksi ile ABD,
Almanya, Fransa ve Singapur borsalarına ait teknoloji sektör endeksleri arasında
eşbütünleşme ilişkisi olduğu tespit edilmiştir.

BİST-XUTEK endeksinin iç ve dış şoklara olan tepki biçimini ölçebilmek amacıyla
VAR modeline dayalı etki-tepki fonksiyonları kurulmuştur. Buradan elde edilen bulgulara
göre BİST-XUTEK endeksinin Kore dışındaki bütün gelişmiş ülkelere ait borsaların
teknoloji sektör endekslerinde oluşan şoklara pozitif tepki verirken, gelişmekte olan
ülkelerin teknoloji sektör endekslerinde oluşan şoklara negatif tepki verdiği tespit
edilmiştir. Endeksler arasındaki nedensellik ilişkisi incelenmiş ve BİST-XUTEK endeksi
ile Almanya ve Fransa borsalarındaki teknoloji sektör endeksleri arasında çift yönlü
nedensellik ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca ABD, İngiltere, İsrail ve Çin teknoloji
sektör endekslerinden BİST-XUTEK endeksine doğru tek taraflı nedensellik ilişkisi olduğu
da görülmüştür. M-GARCH-BEKK modeli ile iç ve dış şokların BİST-XUTEK endeksini
etkileme süreleri ölçülmüş, sonuç olarak da, BİST-XUTEK endeksinin en çok iç şoklardan
etkilendiği tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, the relationship between the technology sector index (XUTEK),
which is calculated by using the stocks of the companies operating in the technology sector
and calculated in the Stock Exchange Istanbul (BİST), and the technology sector indexes
calculated in other selected stock markets in the world were investigated. Research by the
scope of BIST-XUTEK index from Turkey from the US NASDAQ-100, Germany's
Deutsche Borse tecdax from France, Euronext CAC Technology from the UK FTSE
TECHMARK Focus, Korea from MSCI Information Technology, China from QMX China
Technology from India, S & P BSE Information Technology from India, ST Technology
from Singapore and Tel Aviv Stock Exchange Technology indices from Israel.
The data used in the study covers the period from 04.01.2010 to 01.04.2017. The
stationarity of the time series to be studied in the study was tested and then the findings of
the cointegration relation between the ARDL boundary test and the series were obtained.
According to the results obtained, it was determined that the BİST-XUTEK index and the
technology sector indices of the US, Germany, France and Singapore stock exchanges have
a cointegration relation.

Impulse response functions based on the VAR model have been established in order
to measure the response of the BİST-XUTEK index to internal and external shocks.
According to the findings obtained here, the BİST -XUTEK index responded positively to
the shocks in the technology sector indices of all developed countries except Korea, while
the developing countries had a negative response to the shocks in the technology sector
indices. The causality relation between the indices is examined and it is determined that
there is a bi-directional causality relation between the BİST-XUTEK index and the
technology sector indices of Germany and France stock exchanges. It is also seen that the
US, UK, Israel and China technology sector indices have a one-sided causality relation to
the BİST-XUTEK index. With the M-GARCH-BEKK model, the duration of the impact of
the internal and external shocks on the BİST-XUTEK index was measured. As a result, it
was determined that the BİST-XUTEK index was most affected by internal shocks.