Hemiplejik hastalarda gevşeme ve solunum egzersizlerinin uyku kalitesi, depresyon ve spastisite üzerine etkinliği
Effectiveness of relaxation and respiratory exercise on sleep quality, depression and spasticity in hemiplegic patients
Yazar: AHSEN SONGÜL TUTAR KIZILKAN
Danışman: PROF. DR. HANİFEGÜL TAŞKIRAN ; DOÇ. DR. EBRU KAYA MUTLU
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Depresyon = Depression ; Egzersiz tedavisi = Exercise therapy ; Gevşeme tedavisi = Relaxation therapy ; Hemipleji = Hemiplegia ; Kas spastisitesi = Muscle spasticity ; Nefes egzersizleri = Breathing exercises ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Çalışmamızın amacı, tedavi prosedürüne ek olarak uygulanan gevşeme ve
solunum egzersizlerinin, hemiplejik hastalarda depresyon düzeyine, uyku kalitesine ve
spastisiteye olan etkisini belirlemektir. Hemipleji tanısı almış 40-70 yaş arası 30 olgu
çalışmaya dahil edildi. Olgular randomizasyon yöntemi ile Bobath Egzersiz Grubu
(Grup 1) ve Bobath Egzersizlerine ek olarak Solunum ve Gevşeme egzersizleri grubu
(Grup 2) olarak 2'ye ayrıldı. Uyku kalitesi değerlendirmesi Pittsburgh Uyku Kalitesi
İndeksi (PUKİ) ile, depresyon Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADÖ) ile,
spastisite Modifiye Ashworth skalası (MAS) ile, Motor fonksiyonlarda meydana gelen
iyileşme değerlendirmesi için Brunnstrom motor evrelemesi kullanıldı. Bütün
değerlendirmeler başlangıçta ve egzersiz tedavilerinden 6 hafta sonra yapıldı. Grup'1
e bobath egzersizleri uygulandı. Grup 2'ye bobath egzersizlerine ek olarak solunum
ve gevşeme egzersizleri uygulandı.
"Paired Sample T Test" kullanılarak yapılan grup içi değerlendirmede,
depresyon değerlendirmelerinde, Grup 2'de HADÖ de,uyku kalitesi
değerlendirmelerinde PUKİ'nin bazı parametrelerinde ve spastisite
değerlendirmelerinde MAS'ın bazı parametrelerinde anlamlı iyileşme bulundu
(p<0,05 ).
Gruplar arası fark "Independent Sample T Test" ile değerlendirildiğinde, PUKİ
uyku kalitesi değerlendirmesinde total sonuç parametresinde Grup 2, Grup 1 e göre
daha anlamlı bulundu (p<0,05). MAS spastisite değerlendirmesinde omuz kuşağı
parametresinde de Grup 2, Grup 1'e göre daha anlamlı bulundu (p<0,05). HADÖ
depresyon değerlendirmesinde, PUKİ ve MAS' ın bazı alt parametrelerinde ise Grup
1 ve Grup 2'de grup içi anlamlar bulunmasına rağmen (p<0,05) 2 grup arasında
anlamlı bir fark saptanmadı.
v
Bu çalışmanın sonucunda, bobath egzersizlerine ek olarak uygulanan solunum
ve gevşeme egzersizlerinin, inme tedavisinde uyku kalitesi depresyon ve spastisite
üzerine sadece bobath egzersizleri uygulamasına göre daha etkili olduğu bulundu.
Anahtar Kelimeler: Depresyon, Egzersiz, Gevşeme, Ağrı.

Abstract:
The aim of our study is to determine the effect of relaxation and breathing
exercises applied in addition to the treatment procedure on depression level, sleep
quality and spasticity in hemiplegic patients. Thirty patients aged 40-70 years who
were diagnosed with hemiplegia were included in the study. The cases were divided
into 2 as Bobath Exercise Group (Group 1) and (Group 2) by randomization method.
Sleep quality assessment by Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKI), depression by
Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS), spasticity by Modified Ashworth
scale (MAS), Brunnstrom motor staging was used to assess improvement in motor
function. All assessments were made at baseline and 6 weeks after exercise treatments.
Bobath exercises were applied to group 1. In addition to the bobath exercises,
breathing and relaxation exercises were applied to group 2.
In the intragroup evaluation using the "Paired Sample T Test", significant
improvement was found in depression evaluations, HADS in Group 2, some
parameters of PUKI in sleep quality evaluations, and some parameters of MAS in
spasticity evaluations (p<0.05).
When the difference between the groups was evaluated with the "Independent
Sample T Test", Group 2 was found to be more significant than Group 1 in the total
outcome parameter in the assessment of sleep quality in PUKI (p<0.05). In the
evaluation of MAS spasticity, Group 2 was found to be more significant than Group 1
in the shoulder girdle parameter (p<0.05). Although there were significant differences
between Group 1 and Group 2 in the evaluation of HADS depression and some subparameters
of PUKI and MAS (p<0.05); There was no significant difference between
the 2 groups.
vii
As a result of this study, breathing and relaxation exercises applied in addition
to Bobath exercises it was found that only than Bobath exercises apply were more
effective on sleep quality, depression and spasticity in the treatment of stroke.
Keywords: Depression, Exercise, Relaxation, Pain.