Daha fazla kira ödeme istekliliği üzerine etki eden unsurların öğrencileşme bağlamında değerlendirilmesi
Evaluation of the factors affecting willingness to pay more rent in the context of studentification
Yazar: ÖZGÜR ULUDAĞ
Danışman: DOÇ. DR. HALİL SEMİH KİMZAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Daha fazla ödeme isteği = Willingness to pay more ; Fiyat artışı = Price inerease ; Kira = Rent ; Kiralık konut = Rental housing ; Konut pazarlaması = Housing marketing ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Konaklama ihtiyaçlarını kiralık konutlar üzerinden karşılamayı tercih eden
üniversite öğrencileri bazı mahallelerde yoğunlaşarak eski sakinleri yerlerinden
etmekte ve bu mahallelerin sosyal, ekonomik, kültürel ve fiziki karakterlerini
değiştirmektedirler. Öğrencileşme kavramı ile ifade edilen bu toplumsal olay
literatürde eşit olmayan güçler arasında gerçekleşen sınıfsal bir mücadeleyi ve eski
sakinlerin mekana yeni gelenler tarafından yerlerinden edilmelerini açıklayan
soylulaştırma teorisi içinde incelenmektedir. Öğrencileşme yaşanan mahallelerde
üniversite öğrencilerinin kiralık konutlara olan canlı ve düzenli talepleri nedeniyle
konut kira ve satış fiyatlarında artışlar görülmekte konut pazarının yapısı öğrencilerin
ihtiyaçlarını ve isteklerini karşılamaya yönelik olarak değişmektedir.
Bireylerin konut çevrelerinden duydukları memnuniyetleri, mekan duyguları
ve yaşam memnuniyetleri daha fazla kira ödeme istekliliklerini etkilemektedir. Daha
fazla ödeme istekliliği kullanım deneyimlerinden ortaya çıkan memnuniyetlerine
bağlı olarak tüketicilerin ürünlerin fiyatları üzerine ödemek isteyebilecekleri ek bir
bedeli ifade etmektedir ve satın alma davranışının ve ürüne yönelik talebin tahmini
ile ilgilidir. Bu çalışma, konut çevresinden duyulan memnuniyeti, mekan duygusunu,
yaşam memnuniyetini ve daha fazla kira ödeme istekliliğini öğrencileşme
bağlamında birlikte incelemektedir.
Çalışmanın amacı Eskişehir Tepebaşı'nda öğrencileşen mahallelerde kiralık
konutlarda ikamet eden üniversite öğrencilerinin konut çevrelerinden duydukları
memnuniyetlerinin, mekan duygularının ve yaşam memnuniyetlerinin
mahallelerindeki konutlara daha fazla kira ödeme istekliliklerine etkilerini
incelemektir.
Araştırma hipotezleri yapısal eşitlik modeli aracılığı ile test edilmiştir.
Yapılan analizler sonucunda üniversite öğrencilerinin konut çevrelerinden
duydukları memnuniyetleri ve daha fazla kira ödeme isteklilikleri arasındaki ilişkide
yaşam memnuniyetlerinin tam aracılık rolünün olduğu keşfedilmiştir. Buna göre
konut çevrelerinden duydukları memnuniyetlerinin daha fazla kira ödeme
isteklilikleri üzerinde önemli etkisinin olmasına rağmen öğrencilerin daha fazla kira
ödeme isteklilikleri ile ilgili olarak yapılacak değerlendirme ve öngörülerde yaşam
memnuniyetlerinin öncelikle dikkate alınması gerektiği anlaşılmaktadır.
Öğrencilerin mahallelerindeki konutların kiralarına daha fazla kira ödeme
istekliliği düzeylerinin görece düşük olduğu tespit edilmiştir. Bu durum öğrencileşen
mahallelerde öğrencilere kiralanan konutların kira fiyatlarının üniversite öğrencileri
için yüksek bir düzeye ulaşmış olabileceğine ve öğrencilerin genel olarak olası kira
artışlarına tolerans göstermeyebileceklerine işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler: Konut Pazarı, Daha Fazla Kira Ödeme İstekliliği, Yaşam
Memnuniyeti, Konut Çevresinden Duyulan Memnuniyet, Mekan Duygusu,
Öğrencileşme, Soylulaştırma

Abstract:
University students, who prefer to meet their accommodation needs through
rental housing, are concentrated in some neighborhoods, displacing former residents
and changing the social, economic, cultural and physical characteristics of these
neighborhoods. This social phenomenon, expressed with the concept of
studentification, is studied in the literature of gentrification, which explains a class
struggle between unequal forces and the displacement of old residents by
newcomers. Due to the lively and regular demands of university students for rental
housing in the neighborhoods where studentification is experienced, housing rents
and sales prices increase, and the structure of the housing market changes in order to
meet the needs and demands of students.
Residential environmental satisfaction of individuals, their sense of place and
life satisfaction affect their willingness to pay more rent. Willingness to pay more
refers to an additional price that consumers might be willing to pay on the prices of
products, based on their satisfaction with their usage experience, and is related to the
estimation of purchasing behavior and demand for the product. This study examines
residential environmental satisfaction, sense of place, life satisfaction and
willingness to pay more rent together in the context of studentification.
The aim of the study is to examine the effects of residential environmental
satisfaction, sense of place and life satisfaction of university students residing in
rental houses in Eskişehir Tepebaşı's studentified neighborhoods on their willingness
to pay more rent to the houses in their neighborhoods. Research hypotheses were
tested through the structural equation modeling. As a result of the analysis, it has
been discovered that life satisfaction has a full mediating role in the relationship
between university students' residential environmental satisfaction and their
willingness to pay more rent. Accordingly, it is understood that although students'
residential environmental satisfaction has a significant effect on their willingness to
pay more rent, their life satisfaction should be taken into consideration primarily in
evaluations and predictions regarding the willingness of students to pay more rent.
It was determined that the students' willingness to pay more rent for the rents
of the housing in their neighborhood is relatively low. This indicates that the rental
prices of housing rented to the students in studentified neighborhoods may have
reached a high level for university students, and students may not tolerate possible
rent increases in general.

Key words: Housing Market, Willingness to Pay More Rent, Life Satisfaction,
Residential Environmental Satisfaction, Sense of Place, Studentification,
Gentrification