7 Numaralı Trabzon Ahkâm defteri transkripsiyonu (s.1-50)
The transcription of Trabzon Ahkâm defter's numbered 7 (pp.1-50)
Yazar: ŞEBNEM TEKİN ERGİN
Danışman: DOÇ. DR. EYYUB ŞİMŞEK
Aksaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History

Özet:
Osmanlı Devleti'nin temeli adalete dayanmaktadır. Adalet dairesinin merkezinde ise hükümdar yer almıştır. Hükümdar halkının haksızlıklardan korunması ve adaletli bir yönetimin sağlanması için titizlikle davranmak durumundadır. Halkının şikâyetlerinin önemsenmesinde ve bu şikâyetlerin giderilmesinde hükümdarın rolü büyüktür. Bizzat kendisi ilgilenemese dahi bu alanda görevli devlet memurları, şikâyetlerin dinlenmesi ve çözüm yollarının bulunmasında önemli bir yere sahiptir. Divân-ı Hümâyûn, bu sürecin işlemesinde İmparatorluğun en önemli müesseselerinden biri olarak görev yapmaktadır. Reayanın her türlü şikâyet ve sorunları bu müessese aracılığla çözüme kavuşmuştur. Divân-ı Hümâyûn'da alınan kararlar "Mühimme" adı verilen defterlere kaydedilerek imparatorluğun arşivlerinde saklanmıştır. Zamanla mühimme defterlerinin ihtiyacı yerince karşılamada eksik kalması ile birlikte "Şikâyet" defterleri ortaya çıkmıştır. Şikâyet defterlerinin imparatorluğun bütün eyaletlerine yetişmesi mümkün olmayınca daha doğrusu sorunların hâlli için yetersiz kalınca yeni bir defter olan "Ahkâm" defterleri ihdas edilmiştir. Ahkâm defterleri, İmparatorluğun her eyaletinde kurulmuştur. Toplamda 16 adet eyaletlere ait ahkâm defteri bulunmaktadır. 1742 yılında tutulmaya başlanan ahkâm defterleri, II. Meşrutiyet ile birlikte yavaş yavaş görevini tamamlamıştır. Tez çalışmasında, Trabzon eyaletine ait olan "7 Numaralı Trabzon Ahkâm Defteri'nin (s.1-50) Transkripsiyonu" yapılarak, Trabzon eyaletinin tarihine katkıda bulunulmak amaçlanmıştır.

Abstract:
The foundation of the Ottoman Empire is based on justice. In the center of the justice circle, the monarch was located. The ruler has to act meticulously in order to protect his people from injustice and to ensure a fair administration. The role of the ruler is great in giving importance to the complaints of his people and in eliminating these complaints. Even if they cannot take care of themselves, civil servants in this field have an important place in listening to complaints and finding solutions. Divan-ı Hümâyûn serves as one of the most important institutions of the Empire in the operation of this process. All kinds of complaints and problems of Reayan were resolved through this institution. The decisions taken in the Divan-ı Hümâyûn were recorded in the notebooks called "Mühimme" and kept in the archives of the empire. In time, "Complaint" notebooks emerged as the mühimme notebooks were insufficient to meet the needs. When it was not possible for the complaint registers to reach all the provinces of the empire, or rather, they were insufficient for the solution of the problems, a new notebook, "Ahkam", was created. Ahkam registers were established in every province of the Empire. In total, there are 16 ahkam registers belonging to the states. The ahkam books, which were started to be kept in 1742, II. He gradually completed his duty with the Constitutional Monarchy. In the thesis study, it is aimed to contribute to the history of the province of Trabzon by making the "Transcription of the Trabzon Ahkam Book No. 7 (p.1-50)" belonging to the province of Trabzon.