Yetişkin astımlı bireylerde obezitenin solunum fonksiyonları üzerine etkisi
The effect of obesity on respiratory functions in adult asthmatic individuals
Yazar: ÜMÜŞ ÖZBEY
Danışman: DOÇ. DR. ASLI UÇAR
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Astım = Asthma ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Obezite = Obesity ; Obezite-morbid = Obesity-morbid ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Teşhis testleri = Diagnostic tests ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Bu araştırma 20-65 yaş arası yetişkin astımlı bireylerde astım kontrolü, solunum fonksiyonları ve beslenme durumu ilişkisini saptamak amacıyla yürütülmüştür.  Kırşehir Ahi Evran Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Göğüs Hastalıkları Bölümü'ne 2 ay süresince başvuran; BKİ'ye göre normal vücut ağırlığında olan 60 birey ve şişman 60 birey araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırma verileri anket formu yardımıyla toplanmıştır. Anket formunda bireylere ait genel bilgiler, astım hastalığına ilişkin bilgiler, beslenme alışkanlıkları, 24 saati hatırlatma yöntemiyle besin tüketim kaydı ve besin tüketim sıklığı yer almıştır. Katılımcıların boy uzunluğu, vücut ağırlığı, bel çevresi, kalça çevresi gibi atropometrik ölçümleri alınmıştır. Bireylerin astım kontrolünü saptamak amacıyla astım kontrol testi (AKT) kullanılmış ve solunum fonksiyon testleri yapılmıştır. Çalışmadaki bireylerin %16,7'si erkek %83,3'ü kadındır. Bireyler ortalama 7,1±7,6 yıldır astım hastasıdır ve %96.7'si astım için koruyucu bir ilaç kullanmaktadır. İlaç kullanan bireylerin %30,8'i kullandıkları ilaçların vücut ağırlığını arttırdığını, %20,8'i ise iştahını arttırdığını belirtmiştir. Çalışmadaki bireylerin %58,3'ünün astımı kısmi kontrol altında, %41,7'sinin kontrolsüzdür. Bireylerin BKİ, bel çevresi ve BKO artıkça AKT puanları anlamlı derecede azalmaktadır (p<0,01). Çalışmadaki şişman bireylerin FVC, FEV1, MEF25-75, MEF75, MEF50, MEF25 ve FEV1/FVC değerleri BKİ'ye göre normal vücut ağırlığında olan bireylere göre düşüktür (p<0,05). Çalışmadaki bel çevresi riskli ve yüksek riskli bireylerin FEV1, MEF25-75, MEF75, MEF50, MEF25, FEV1/FVC değerleri bel çevresi normal olan bireylere göre ve BKO riskli olan bireylerin FEV1, MEF25-75, MEF50, MEF25 ve FEV1/FVC değerleri BKO normal olan bireylere göre düşük bulunmuştur (p<0,05). BKİ, bel çevresi ve BKO'daki artış ile FEV1, MEF25-75 ve MEF50 değerlerindeki azalış kadınlarda erkeklere göre daha belirgindir (p<0,01).  Çalışmadaki her iki gruptaki bireylerin de çoğunlukla günde 3 öğün beslendiği (sırasıyla %71,7 ve %65,0) ve en çok atladıkları öğünün öğle öğünü olduğu belirlenmiştir (sırasıyla %20,0 ve %26,7). BKİ'ye göre normal vücut ağırlığında olan bireylerin toplam enerji, karbonhidrat ve protein alımları şişman bireylere göre yüksektir (p<0,05). Çalışmada BKİ'ye göre normal vücut ağırlığında olan bireylerin süt, balık ve koyu yeşil yapraklı sebze tüketim sıklıkları şişman bireylere göre daha yüksektir (p<0,05). Bireylerin günlük diyetle aldıkları enerji, karbonhidrat, protein, omega 3, pantotenik asit ve biotin gibi makro ve mikro besin ögeleri ile AKT puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur (p<0,05).

Abstract:
This study was conducted to determine the association of asthma control, respiratory functions and nutritional status in adult asthmatic individuals between the ages of  20-65. Those who applied to the  Kırşehir Ahi Evran Education and Research Hospital, Department of Chest Diseases  for 2 months; 60 individuals with normal body weight and 60 obese individuals were included in the study. Survey data were collected by questionnaire. In the questionnaire, general information about the individual, information about asthma disease, eating habits, nutrition consumption record by reminding 24 hours and nutrition consumption frequency were included. Participants measured atropometric measurements such as height, body weight, waist circumference (WC), and hip circumference. In order to determine the asthma control of individuals, asthma control test (ACT) was used and respiratory function tests were performed. in the study 16.7% of the individuals were male and 83.3% were females. The subjects were asthmatic for an average of 7.1 ± 7.6 years and 96.7% of them using a protective medicine for asthma. 30.8% of the medicine-using individuals stated that the medicines they used increased their body weight and 20.8% stated that medicines increased their appetite. in the study  58.3% of the individuals had poor asthma  control and 41.7% had uncontrolled asthma. As  BMI, waist circumference and waist-hip ratio (WHR) increases, AKP scores decrease significantly (p<0,01). Preobese-obese subjects FVC, FEV1, MEF25-75, MEF75, MEF50, MEF25 ve FEV1/FVC values were lower than those of normal body weight according to BMI (p <0.05). Increase in WC significantly predicted a reduction in FEV1, MEF25-75, MEF75, MEF50, MEF25, FEV1/FVC and  Increase in WHR  significantly predicted a reduction in FEV1, MEF25-75, MEF50, MEF25 ve FEV1/FVC ( p<0,05). The decrease in FEV1, MEF25-75 and MEF50 values with increasing BMI, WC and WHR was more prominent in women than in men (p <0.01).  The individuals in both groups were mostly fed 3 meals a day (71.7% and 65.0% respectively), and skip luch meal mostly (20.0% and 26.7% respectively). The total energy, carbohydrate and protein intake of individuals with normal BMI were higher than those preobese-obese (p <0.05). The frequency of consumption of milk, fish and green leaf vegetables among the subjects with normal BMI in the study was higher than the mild obese people (p <0,05). A statistically significant and positive correlation was found between macro and micronutrients such as energy, carbohydrate, protein, omega 3, pantothenic acid and biotin and AKT scores (p <0,05).