COVID-19 pandemisinin erken ve geç dönem gebelik sonuçları üzerine etkisi
Effect of the COVID-19 pandemic on EARLY and late pregnancy outcomes
Yazar: HÜMEYRA ÖZKAYA
Danışman: DOÇ. DR. PINAR YALÇIN BAHAT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma  Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Abortus = Abortion ; COVID 19 = COVID 19 ; Fibrinojen = Fibrinogen ; Gebelik = Pregnancy ; Hipoksi = Hypoxia ; Obezite = Obesity ; Pandemiler = Pandemics ; SARS virüsü = SARS virus

Özet:
AMAÇ: COVID-19'un erken ve geç dönem gebelik sonuçlarına etkisini ortaya koymak, oluşabilecek istenmeyen maternal ve fetal sonuçları öngörebilmek ve böylece gebe takip ve tedavi yöntemlerinin geliştirilmesine katkı sağlamak, Türkiye verilerinin tespit edilmesine katkıda bulunmayı amaçladık.
GEREÇ ve YÖNTEM: Mart 2020-Nisan 2021 tarihleri arasında hastanemize başvurup COVID-19 pozitif olduğu nazal ya da orofaringeal bölgelerden alınan sürüntüde ters transkriptaz polimeraz zincir reaksiyon (RT-PCR) testi ile laboratuvarda doğrulanan tüm gebeler hastane bilgi sistemi üzerinden yardımcı hekim tarafından retrospektif olarak tarandı. Hastaların demografik özellikleri, obstetrik ve medikal öyküleri, vital ve laboratuvar bulguları, hastanede yatış süreleri, yoğun bakım ihtiyaçları, komplikasyonları ve bu annelerden doğan yenidoğanların doğum kiloları, APGAR skorları, RT-PCR test sonuçları, fetal komplikasyonları kaydedildi.  Tarama sonucunda eksik bilgileri olan tüm hastalar yine yardımcı hekim tarafından telefon ile arandı. Veriler IBM SPSS 22.0 paket programı kullanılarak analiz edildi.
BULGULAR: COVID-19 geçirdiği RT-PCR testi ile doğrulanmış 316 gebe ve bu gebelerden doğan bilgilerine ulaşılabilmiş 269 yenidoğan çalışmaya dahil edildi. Gebelerin 207'sinde (%65.5) herhangi bir ağır hastalık veya komplikasyon gelişmezken 73'ünde (%23.1) hafif pnömoni, 20'sinde (%6.3) ağır pnömoni, bir tanesinde (%0.3) pulmoner emboli, üç tanesinde (%0.9) kardiyak komplikasyon gelişmiştir. 10 hasta yoğun bakım ünitesinde takip edilmiş (%3.2) ve iki vaka anne ölümü (%0.6) ile sonuçlanmıştır. Dokuz vakada da (%2.7) yara yeri enfeksiyonu gibi diğer komplikasyonlar izlenmiştir. Yenidoğanların 177'si komplikasyonsuz şekilde taburcu edilirken 10 yenidoğanda sepsis (%3.8), 18 yenidoğanda sarılık (%6.8), 14 tanesinde (%5.3) intrauterin büyüme geriliği (IUGR) tespit edildi veya doğum haftasına göre düşük doğum ağırlığı (SGA) mevcuttu. İki tanesine (%0.8) asfiksi tanısı kondu. Diğer 45 bebekte (%17) ise 14 tanesinde solunum sistemi komplikasyonları (solunum sıkıntısı, pnömoni gibi), 5 tanesinde kardiyak komplikasyonlar olmak üzere diğer minör anomali ve komplikasyonlar izlendi. Üç tanesi ise başvuru esnasında in-utero mort fetüstü (IUMF) (%1.2). Tanı esnasında gebede ateş yüksekliği (>38℃) ve hipoksinin (oksijen satürasyonu (SPO2)<%94) olumsuz maternal sonuçları sırasıyla 2.16 kat (p=0.011) ve 9.14 kat (p=0.044) kat; vücut kitle indeksinin (VKİ) >25 olmasının ise hem maternal hem de fetal olumsuz sonuçları sırasıyla 2.33 kat (p=0.035) ve 2.34 kat (p=0.040) arttırdığı görüldü. Birinci trimesterde Covid-19 geçiren gebelerde doğum haftası, üçüncü trimesterde geçirenlere göre istatistiksel anlamlı olarak erken olduğu görüldü (p=0.0142). İkinci trimester ortalama fibrinojen değerlerinin ilk trimestere göre (p=0.000556), üçüncü trimester fibrinojen değerlerinin ise ilk (p<0.00001) ve ikinci (p=0.037276) trimesterlere göre istatistiksel anlamlı olarak yüksek olduğunu tespit edildi.

SONUÇ: Gebelikte geçirilen COVID-19 enfeksiyonunda ateş yüksekliği ve hipoksinin maternal sonuçları, annenin vücut kitle indeksinin yüksek olmasının ise hem maternal hem de fetal sonuçları istatistiksel anlamlı olarak kötüleştirdiği tespit edildi. Ayrıca gebeliğin ilk trimesterinde SARS-COV 2 ile karşılaşan hastalarda ortalama doğum haftasının üçüncü trimesterde karşılaşanlara göre daha erken olduğunu ve fibrinojen düzeylerinin ilk trimestere göre hastalığa son trimesterde yakalanıldığında daha yüksek seyrettiğini görüldü.

ANAHTAR KELİMELER: COVID-19, SARS-CoV 2, gebelik, düşük, maternal sonuçlar, neonatal sonuçlar, fibrinojen, maternal obezite, hipoksi

Abstract:
OBJECTIVE: We aimed to reveal the effect of COVID-19 on early and late pregnancy outcomes, to predict undesired maternal and fetal outcomes, and thus to contribute to the development of follow-up and treatment methods of pregnant women with COVID-19 infection, and to the determination of Turkey's data.
MATERIALS AND METHODS: All pregnant women who applied to our hospital between March 2020 and April 2021 and were confirmed in the laboratory by real-time polymerase chain reaction (RT-PCR) test on the swab taken from the nasal or oropharyngeal regions where they were positive for COVID-19 were screened retrospectively by the assistant physician through the hospital information system. Demographic characteristics, obstetric and medical histories, vital and laboratory findings, length of hospital stay, intensive care needs, complications and birth weights of newborns born to these mothers, APGAR scores, RT-PCR test results, fetal complications were recorded. As a result of the screening, all patients with missing information were called by the assistant physician by phone. The data were analyzed using the IBM SPSS 22.0 package program.
RESULTS: 316 pregnant women who had COVID-19 confirmed by RT-PCR test and 269 newborns whose information could be accessed were included in the study. While no severe disease or complication developed in 207 (65.5%) pregnants, 73 (23.1%) had mild pneumonia, 20 (6.3%) had severe pneumonia, one (0.3%) had pulmonary embolism and cardiac complications occurred in three (0.9%) of them. Ten patients were followed up in the intensive care unit (3.2%), and two cases resulted in maternal death (0.6%). Other complications such as wound infection were observed in nine cases (2.7%). While 177 of the newborns were discharged without complications, sepsis was detected in 10 (3.8%), jaundice in 18 newborns (6.8%), 14 (5.3%) had intrauterine growth retardation (IUGR) or were small for gestational age (SGA). Two (0.8%) of them were diagnosed with asphyxia. In the other 45 babies (17%), other minor anomalies and complications were observed, including respiratory system complications in 14 (such as respiratory distress, pneumonia) and cardiac complications in 5 babies. Three of them were in-utero mort fetus (IUMF) at the time of admission (1.2%). At the time of diagnosis, in pregnant women with high fever (>38℃) and hypoxia (SPO2<94%) negative maternal outcomes were 2.16 fold (p=0.011) and 9.14 fold (p=0.044), respectively; body mass index (BMI) >25 increased both maternal and fetal negative outcomes 2.33 times (p=0.035) and 2.34 times (p=0.040), respectively. The week of delivery in pregnant women who had COVID-19 in the first trimester was statistically significantly earlier than those who had it in the third trimester (p=0.0142).  The second trimester mean fibrinogen values were statistically significantly higher than the first trimester (p=0.000556), and the third trimester fibrinogen values were statistically significantly higher than the first (p<0.00001) and second (p=0.037276) trimesters.

CONCLUSION: High fever and hypoxia in the COVID-19 infection during pregnancy worsened both maternal outcomes statistically. Besides maternal body mass index >25 increased both maternal and fetal negative outcomes statistically. In addition, it was observed that the mean week of delivery in patients who encountered SARS-COV 2 in the first trimester of pregnancy was smaller than those encountered in the third trimester, and the fibrinogen levels were higher in the last trimester compared to the first trimester.

KEYWORDS: COVID-19, SARS-CoV 2, pregnancy, miscarriage, maternal outcome, neonatal outcome, fibrinogen, maternal obesity, hypoxia