Yoğun bakımda APACHE II, APACHE IV VE SAPS III skorlama sistemlerinin standardize mortalite oranı hesaplanmasında etkinliği
Effectiveness of APACHE II, APACHE IV and SAPS III scoring systems for the calculation of standardized mortality ratio in intensive care unit
Yazar: SELDA YAŞAROĞLU
Danışman: UZMAN ZAFER ÇUKUROVA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: APACHE skorlama sistemi = APACHE scoring system ; Mortalite = Mortality ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Yoğun bakıma kabul edilen hastaların mortalite ve morbidite
oranlarını hesaplamak, yoğun bakım ve sonrası dönem prognozunu tahmin etmek ve
bilimsel araştırmalarda standardize veri kullanmak amacıyla hastalık şiddeti
göstergeleri kullanılmaktadır. Bu nedenle yıllardır çeşitli skorlama sistemleri
üzerinde çalışılmaktadır. Çalışmamızda Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve
Araştırma Hastanesi Anestezi ve Reanimasyon Kliniği Yoğun Bakım Ünitesine
kabul edilen hastaların mortalite ve hastalık şiddetini ön görmede, APACHE II,
APACHE IV ve SAPS III prognostik skorlama sistemlerinin etkinliğini genel ve
spesifik tanılara göre retrospektif olarak analiz etmeyi amaçladık.
Materyal ve metod: Çalışmada 1 Ocak 2014-31 Aralık 2017 tarihleri
arasında yoğun bakım ünitesine kabul edilen hastaların Yoğun Bakım Klinik Karar
Destek Sistemindeki(YBKKDS) elektronik dosyaları retrospektif olarak incelendi.
Toplamda 1896 hastanın ilk 24 saatte elde edilen en kötü verilere göre APACHE II,
APACHE IV ve SAPS III skorlama sistemleriyle hesaplanan skorlarla öngörülen
mortalite oranları ve diğer veriler tarandı. Tanı gruplarına ayrılarak ve tüm hastalar
için istatistiksel değerlendirme yapıldı.
Bulgular: Tek sistem travmalı ve kafa travmalı hasta grupları hariç tüm tanı
gruplarında ve tüm hastalarda mortalite tahmin oranları açısından istatistiksel olarak
anlamlılık saptandı(p<0,05). AUROC alanlarıyla hesaplanan diskriminasyon genel
olarak tüm gruplarda iyi, kalibrasyon açısından nörolojik hastalıklar ve nöroşirürjik
cerrahi hasta grubu dışında iyi olarak değerlendirildi(p>0,05). SMR açısından en iyi
değerler ('1'e en yakın) sepsis tanı grubunda APACHE II ve IV, solunum sistemi
hastalıklarında APACHE IV ve SAPS III, kardiyovasküler sistem hastalıklarında
SAPS III, nörolojik hastalıklarda APACHE II ve gastrointestinal sistem
hastalıklarında APACHE IV ile bulunmuştur.
Sonuç: Nörolojik sistem hastalıkları ve travmalarda fizyolojik skorlama
sistemlerinin prognozu tahmin etme de yetersiz olduğu ancak genel yoğun bakım
hastalarında benzer sonuç verdiğini tespit ettik. Bu sebeple tanılara ya da sistemlere 
vi
özgü skorlama sistemlerinin geliştirilmesi ve buna ilişkin çalışmalar yapılması
gerektiği kanaatindeyiz.
Anahtar kelimeler: APACHE II, APACHE IV, SAPS III, standardize
mortalite oranı, skorlama sistemleri, yoğun bakım ünitesi

Abstract:
Aim: Severity indicators for diseases are used to calculate mortality and
morbidity rates of patients admitted to intensive care, to predict the prognosis of
intensive care and post-term care, and to use standardized data in scientific
research.For this reason various scoring systems have been studied for years. In this
study we aimed to analyze the efficacy of APACHE II, APACHE IV and SAPS III
prognostic scoring systems retrospectively according to general and specific
diagnoses, predicting the mortality of patients and severety of diseases admitted to
Bakırköy Dr. Sadi Konuk Training and Research Hospital Anesthesia and
Reanimation Clinic Intensive Care Unit.
Material and methods: The electronic files of patients in the supportive
system for clinical decision in the intensive care unit admitted to intensive care unit
between January 1, 2014 and December 31, 2017 were retrospectively reviewed. In
total, 1896 patients were screened for predicted mortality rates and other data
according to the worst scores obtained in the first 24 hours after admission, based on
scores calculated using APACHE II, APACHE IV and SAPS III scoring systems.
Statistical evaluation was performed for all patients and by separating them into
diagnostic groups.
Results: Statistical significance on prediction of mortality rates was observed
in all patients and in all diagnostic groups except for single system trauma and head
trauma patients (p <0.05). Discrimination calculated with AUROC fields was
generally good in all groups and good in terms of calibration except for neurological
diseases and neurosurgical surgery group of patients (p> 0,05). The best values for
SMR (closest to '1') were with APACHE II and IV in sepsis, APACHE IV and SAPS
III in respiratory diseases, SAPS III in cardiovascular system diseases, APACHE II
in neurological diseases and APACHE IV in gastrointestinal system diseases.
vii
Conclusion: We have found insufficient that physiological scoring systems
in neurological system diseases and traumas, but similar in general intensive care
patients to predict the prognosis. Therefore we believe that diagnostic or systemspecific
scoring systems should be developed and studied.
Keywords: APACHE II, APACHE IV, SAPS III, standardized mortality
ratio, scoring systems, intensive care unit.