İvriz öğretmen okulları
İvriz teachers training schools
Yazar: ERKAN POLAT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYHAN DOĞAN
Niğde Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Eğitim tarihi = Educational history ; Konya-Ereğli-İvriz = Konya-Ereğli-İvriz ; Köy enstitüleri = Village institutions ; Mesleki eğitim = Vocational education ; Öğretmen yetiştirme = Teacher training

Özet:
Köy enstitüleri hareketi 193 5 'ten sonra başlayan, köylerin kalkınmasında eğitimden istifade etmeyi amaçlayan bir süreçtir. Bu okulların en önemli amacı köy koşullarına göre, köy için, köyde eğitim olmuştur. Enstitüler Türk eğitim tarihi açısından çok önemli bir deneme niteliğindedir. Amaç, ilke, uygulama ve sonuçları itibariyle çağdaş eğitim kurumlarıydı. " İvriz Öğretmen Okulları" adını taşıyan ve sonuç-değerlendirme kısmı dışında üç bölümden oluşan bu çalışma 1940-1977 yıllan arasındaki Türk eğitim sisteminin ufakta olsa bir açılımı niteliğindedir. Araştırma konumuz olan İvriz Öğretmen Okulları 'nın gelişim süreci 193 7 'de açılan eğitmen kursları ile başlamıştır. 1941 yılında İvriz Köy Enstitüsü adıyla açılan okul bu ismiyle 1954 yılına kadar faaliyetlerini sürdürmüştür. O dönemde bir müdür ve elli öğretmen okulun alt yapısını oluşturmuştur. Enstitü zamanla gerek personel gerekse bina sayısı bakımından gelişmiştir. Enstitü öğrenci alımında diğer köy enstitülerinde olduğu gibi çevre köyler başta olmak üzere Niğde, Nevşehir illeri ile Mersin ili Mut ilçesinin köylerinden de öğrenci almıştır. Zaten köy enstitüleri hareketinin ana teması köyleri canlandırmaktı. 11 Kasım 1941 tarihinde açılan İvriz Köy Enstitüsü' nde, 1954 yılında İlköğretmen Okulu' na dönüşünceye kadar, 5 müdür ve 110 öğretmen görev yapmıştır. Çevresine sosyal ve kültürel açıdan büyük etkileri olmuş olan Enstitü, ilk mezunlarını 1946 yılında vermiştir. Enstitülerin ilköğretmen okullarına çevrildiği yıl olan 1954'e kadar toplam 573 öğrenci mezun olmuştur. Mezun olan öğrencilerin bir kısmı İlköğretmen Okulu döneminde, bu okulda öğretmen olarak görev yapmıştır. İvriz Köy Enstitüsü' nde müdür, müdür yardımcıları ve öğretmenler dışında şimdiki eğitim sistemimiz içerisinde yer almayan eğitimbaşı, tanmbaşı, işlikbaşın (İlköğretmen Okulu döneminde eğitim şefi, tarım şefi, atölye şefi) gibi görevlilerin de olduğu görülmektedir. İvriz Köy Enstitüsü binalarının büyük kısmı öğretmen ve öğrenciler tarafından yapılmıştır. Enstitüye yardım için diğer enstitülerden öğretmen ve öğrencilerin yardıma geldiği görülmektedir. Bu durum diğer enstitülerle dayanışma içinde olunduğunu göstermektedir. Enstitüler 1943 yılına kadar kendi şartlarına ve imkanlarına göre eğitim programı hazırlayıp uygulamışlardır. 1943 yılında yayımlanan "Köy Enstitüleri Öğretim Programı" ile ortak bir program düzenlenmiş ve bütün enstitüler yavaş yavaş aynı programı uygulamaya başlamıştır. Köy Enstitüleri 27/01/1954 tarihinde çıkarılan 6234 sayılı "Köy Enstitüleri İle İlköğretmen Okullarını Birleştiren Kanun" ile yerini İlköğretmen Okullarına bırakmıştır. Yasa ile İvriz Köy Enstitüsü de İvriz İlköğretmen Okulu adını almıştır. İvriz İlköğretmen Okulu, İvriz Köy Enstitüsü' nün devamı diğer bir tabirle mirasçısıdır. Çünkü, enstitü öğretmenleri bu okulda görev yaptığı gibi enstitü binaları da İlköğretmen Okulu'nun binaları haline getirilmiştir. İvriz İlköğretmen Okulu'nda, 1954 yılından 1977 yılına kadar 10 müdür ve 167 öğretmen görev yapmıştır. Bu süre içerisinde 3378 öğrenci mezun olmuştur. Diğer öğretmen okullarında olduğu gibi, İvriz İlköğretmen Okulu da ortaokul üzerine 3 yıllık eğitim verirken, Öğretmen Okulları Genel Müdürlüğü'nün 17 Aralık 1969 tarih ve 320.2/212/19516 sayılı yazısı, Bakanlık Makamının 17.12.1969 tarih ve 19517 sayılı oluru ve Talim ve Terbiye Kurulu' nun 18 Mart 1970 tarih ve 44 sayılı kararıyla ilköğretmen okullarının ilkokul üzerine 7 yıllık, ortaokul üzerine 4 yıllık eğitim vermeleri kararlaştırılmış ve bu yolla bir sistem değişikliğine gidilmiştir. İlköğretmen okulları da gerek öğrenci alımı ve çağdaş eğitim ve öğretim anlayışı, gerekse köy stajı ve yaz çalışmaları ile örnek okullar arasında düşünülebilir.m Günümüzde sadece şehir okullarında staj yapan öğretmen adayları bulunurken, ilköğretmen okullarında öğretmen adaylarına hem şehirde hem de köylerde staj yaptırılması üzerinde durulması gereken bir konudur. Zamanımız- da mezun olan öğretmenlerin büyük çoğunluğu köylere tayin edilmekte ve maalesef oraya uyum sağlamakta güçlük çekmektedirler. Bu sıkıntıların giderilmesi ve gerekli tedbirlerin alınması için yetkililere büyük sorumluluklar düşmektedir.

Abstract:
Village institution movement is a kind of period which started after 1935 and aims to get benefit from education. The most important aims of these schools is "Education in Village" for village, on village condition. The Institutions are very important attempt for Turkish Education History. These were modern Education Institutions with its aim, principle, practice and results. The study which is called İvriz Teachers Training Schools development period started with the education courses in 1937. That school which was opened 1941 with the name of İvriz Village Institution went on training whith that name until 1954. There were one director and fifty teachers in that time. The Institution developed with its staff and building. As other Village Institutions did that institution registered student from neighbour villages, cities like Niğde, Nevşehir, Mersin towns like Mut and villages of these cities. The theme of village institutions is to make alive the villages. In İvriz Village Institution which is opened on 1 1 th November in 1941. 5 director and 1 10 teachers worked. The Institution which has cultural and social influences on neighbourhood, gave the first diploma in 1946. until these institutions turned into secondary teachers training schools 1954, total 573 students finished in Secondary School Teachers Training term, worked as teachers in that school. Director assistant of director and teachers worked in İvriz Village Institution as well as master of education, master of agriculture, master of workshop (these were called, the chef of education, the chef of agriculture, the chef of workshop in Secondary School Teachers Training Schools) which we cant see in our education system now. Mast of the buildings of İvriz Vilage Institution were build by teachers and students. Teachers and student from other institutions came to help them.V Until 1943 these Institutions prepeared education programme on their on condition and opportunity and they studied them. Whith the publishing of "Village Institutions Teaching Programme" a common programme was prepeared and all the institutions started to study with this programme. Village Institutions turned into Secondary Teachers Training Schools with the law which was passed on 27 th January in 1954, numbered 6234 and called "The law which gathers village institutions and Secondary Training Schools". İvriz Village Institution had the name of İvriz Secondary Teachers Training School with that law İvriz Secondary Teachers Training School was continvation of İvriz Village Institution in other words, it is its heir, because institutions teachers worked in that school and the buildings of institutions was used by Secondary Teachers Training Schools. 10 director and 167 teachers worked in İvriz Secondary Teachers Training Scholl from 1954 to 1977. In that time 3378 students graduated. While İvriz Secondary Teachers Training School and other Teachers Training Schools were giving an education of three years with the act and acceptance on 17 December 1969 and 320.2/212-19516 on 17 December 1969 and 19517, 18 March 1970 and 44, in primary schools seven years education in secondary schools four years education decision was takend and system changed. Secondary Teachers Training Schools can always be thought and shown as a good example in student selections, dicipline in teaching, and education, village training, summer studies and teacher ideas. Today, students can only have city trainings, on those days they were trained in both city and village schools. Today graduates are sent to village schools firstly for this necessary precautions should be taken for them to be trained in villages.