İlköğretim okullarında çalışan öğretmenlerin yıldırma (mobbing)  
algılayışları ile boyun eğici davranışlar arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between the mobbing comprehension of the teachers working in prmiary schools and submissive behaviours
Yazar: MUSTAFA ERCENGİZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET KÖK
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırma, ilkokul öğretmenlerinin yıldırma (mobbing)?i algılayışları ile boyun eğici davranış arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu araştırma doğrultusunda ilköğretim kademesinde görev yapan öğretmenlerin yıldırmayı(mobbing) algılayışları ile boyuneğici davranışlar arasındaki ilişkiyi cinsiyet, kıdem, yaş, okulda görev yapan öğretmen sayısı, medeni durum, eğitim durumu ve müdürün cinsiyetine göre farklılaşma olup olmadığı araştırılmıştır. Bu amaca uygun olarak korelasyon ve tarama modeline başvurulmuştur. Araştırmanın evrenini Ağrı ili Patnos ilçesinde 2012?2013 eğitim öğretim yılında ilkokullarında görev yapan öğretmenler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise, Ağrı ili Patnos ilçesindeki 15 ilkokulundan kolay örnekleme yoluyla seçilen 379 öğretmenden oluşturmuştur.
Araştırmada veri toplama aracı olarak, Ocak (2005) tarafından geliştirilen Duygusal Taciz Ölçeği, Einarsen ve Raknes (1997) tarafından geliştirilen ve Cemaloğlu (2007)  tarafından Türkçe ?ye çevrilerek kullanılan olumsuz davranışlar ölçeğinden (NAQNegative Acts Questionnaire) yararlanılmıştır. Gılbert tarafından geliştirilen Boyun Eğici Davranışlar Ölçeği ve öğretmenlerin demografik özelliklerini belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler korelasyon, ANOVA ve t testi istatiski yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda öğretmenlerin çoğunluğunun mobbing yaşadığı,  Mobbing ile boyuneğici davranışlar arasında pozitif yönlü ve düşük düzeyde ilişki olduğu, mobbingi algılayışları cinsiyet, kıdem, medeni durum, müdürün cinsiyeti ve okulda görev yapan öğretmen sayısına göre farklılık olduğu, boyun eğici davranış göstermeleri cinsiyet, kıdem, medeni durum, müdürün cinsiyeti ve okulda görev yapan öğretmen sayısına göre farklılık olduğu saptanmıştır.

Anahtar Sözcükler: mobbing, boyun eğici davranış ölçeği, ilkokul, duygusal taciz ölçeği, boyun eğici davranış.

Abstract:
This study was conducted to investigate the relationship between the mobbing comprehension of the teachers working in primary schools and submissive behaviors. This study was conducted to determine if there is a difference between the mobbing comprehension of the teachers working in primary schools and submissive behaviors according to variables such as gender, seniority, age, the number of teachers working in the school, marital status, educational background and the gender of the principal. Within this purpose, correlation and descriptive survey model was used in the study. The population of the study was formed with the teachers working in Patnos district of Ağrı province in 2012-2013 academic years. The sample of the study was formed with 379 teachers selected easy sampling from 20 official primary schools in Patnos district of Ağrı province.
Negative Acts Questionnaire developed by Einarsen and Raknes (1997) and adapted into Turkish by Cemaloğlu (2007), Emotional Harassment Scale developed by Ocak (2005), Submissive Behaviour Scale developed by Gilbert and personal information form developed by the researcher to determine the demographic information of the teachers were used in the study as data gathering tools. The obtained data was analyzed with statistical methods such as correlation, regression, t test and ANOVA. As a result of the study, it was found that most of the teachers experience mobbing, there is a positive and a low level relationship between mobbing and submissive behaviors, the mobbing comprehension of the teachers differs meaningfully according to variables such as gender, seniority, marital status, the gender of the principal and the number of the teachers working in the school, that they have submissive behaviors differs according to the variables such as gender, seniority, marital status, the gender of the principal and the number of the teachers working in the school. 

Key words: Mobbing, submissive behavior scale, primary school, emotional harassment, submissive behavior.