Başlangıç haliyle Rus siyasal bilinci ve çağdaş dönemde Balkanlarda tezahürü
Russian political consciousness in its initial form and its manifestation in the Balkans in the contemporary period
Yazar: SERKAN MENGÜÇ
Danışman: PROF. DR. MUHAMMET SAVAŞ KAFKASYALI
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Rus siyasi bilincin incelendiği bu uğraşıda, onun başlangıç bilincinin ne ölçüde değişip dönüştüğü sorularına yanıt aranmıştır. Başlangıç hali kanalıyla bilinci anlamaya çalışan bu uğraşıda ise arkaiklik, arkhe durumu ve arketipler meselenin aydınlatılmasında öne çıkmaktadırlar. Hint-Avrupa siyasi eylem tarzının belirlediği bu olgu ise şiddet ve yayılmayı Doğu Slav ve Rus siyasetinin merkezine koymuş, haliyle de çok sayıda çatışmayı tetiklemiştir. Yakın tarihte de etkisini kaybetmeyen arkaiklik, 19. yy.da Balkanları milliyetçiliğin dirilttiği arketipler üzerinden bu olgunun merkezine taşırken neticede ülke büyük çatışmalara sürüklenmiştir. Arkhe değerlerin SSCB liderliğince şovenlikle itham edilmesi, Soğuk Savaş'ın bölgede nispeten daha sakin geçmesini sağlayıp komünist devletin çarlığa kıyasla üst yapı ile daha uyumlu ilişki tesis etmesine hizmet etse de onun yıkılmasıyla bu durum maziye karışmış gibidir. Zira SSCB'nın mirasçısı Rusya 1980'lerden başlayarak yoğun bir arkaikleşme süreci yaşamakta, 1990'lı yılların kanlı çatışmalarıyla yeniden kurulan Balkanlar ise başlangıç yani kendi arkhe durumundan bir türlü uzaklaşamamaktadır. Üstelik bölge ülkelerinin kimlik algısı çatışan arketipler kanalıyla şekillenirken Batı ile yaşanan gerginlikler nedeniyle başlangıç değerlere daha sıkı temas eden Rusya, bu olguya dış siyasetinde yer açmaktadır. Bu ise Kremlin'in ortak Slav arkhe değerleri ile bölgedeki potansiyel hesaplaşmaları provoke etmesine zemin hazırlarken diğer taraftan bilinçte hatırlanan arkaik uygulamalar dünyada gerginliği arttırmaktadır.

Abstract:
This endeavour analyses the Russian political consciousness and seeks to answer the question to what extent its initial consciousness has changed and transformed. In this endeavour to understand consciousness through the initial state, archaicity, arkhe state and archetypes come to the fore in the elucidation of the issue. This phenomenon, determined by the Indo-European mode of political action, has put violence and expansion at the centre of East Slavic and Russian politics, thus triggering numerous conflicts. Archaism, which has not lost its influence in recent history, brought the Balkans to the centre of this phenomenon through the archetypes resurrected by nationalism in the 19 th century, and as a result, the country was dragged into major conflicts. Although the accusation of arkhe values of chauvinism by the leadership of the USSR helped the Cold War to pass relatively calmly in the region and served the communist state to establish a more harmonious relationship with the superstructure compared to the tsarism, this situation seems to have disappeared into the past with its collapse. This is because Russia, the heir of the USSR, has been experiencing an intensive archaicisation process starting from the 80s, while the Balkans, which was re-established with the bloody conflicts of the 90s, cannot move away from its arkhe situation. Moreover, while the perception of the countries in the region is shaped through conflicting archetypes, Russia, which is in closer contact with the initial values due to the tensions with the WEST, makes room for this phenomenon in its foreign policy. This paves the way for the Kremlin to provoke potential tensions in the region with common Slavic arkhe values, while on the other hand, archaic practices remembered in consciousness increase tensions in the world.