Adıyaman ili Besni, Kâhta ve Gölbaşı ilçelerinde bademde görülen fungal hastalıkların sörveyi ve hasat sonrası aflatoksin varlığının tespiti
Surveillance of fungal diseases in almond in Besni, Kahta and GölbaşI districts of adiyaman province and determination of the post-harvest aflatoxin presence
Yazar: İLKNUR ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YAŞAR ALPTEKİN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı / Bitki Koruma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology ; Ziraat = Agriculture

Özet:
Adıyaman ilinde badem yetiştiriciliğine olan ilginin son yıllarda giderek arttığı dikkat
çekmektedir. Bu artışın yanında badem alanlarında önemli verim kayıplarına neden olan
fungal etmenler ile karşı karşıya gelinmektedir. Bu çalışmada, Adıyaman ili Besni, Gölbaşı
ve Kâhta ilçelerinde badem bahçelerinde meydana gelen Fungal hastalıklar ve hasat sonrası
meyvelerde oluşan aflatoksin varlığının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bununla beraber
badem daneleri yüzeyinde oluşan fungus florası cins düzeyinde tespit edilmiş ve yoğunluğu
belirlenmiştir.
Öncelikle badem bahçelerinde bulunan fungal kaynaklı hastalıklar tespit edilmiştir. Badem
ağaçlarında Polystigma ochraceum, Monilinia laxa (Monilya L..), Taphrina deformans,
Wilsonomyces carpophilus, sıklıkla bu fungal hastalığın bulunduğu belirlenmiştir. Badem
yetiştiriciliği yaygın olarak yapılan Besni, Kahta ve Gölbaşı ilçelerde hasat zamanı 100 farklı
bahçede toplanan 25'er gramlık alt örneklerde badem örnekleri alınmıştır. Bunlarda önce
dane yüzeyi küf florası tespit edilmiştir. Ayrıca alınan örneklerden aflatoksin HPLC (Yüksek
Performanslı Sıvı Kromotografisi) yöntemiyle varlığı araştırılmıştır. Sonuç olarak;
örneklerin % 25 oranında bademde aflatoksin bulunduğu saptanmıştır. İstatistiki olarak
değerlendirildiğinde AFs ile AFG1 arasında Pearson korelasyon katsayısında anlamlı bir
ilişki olduğu belirlenmiştir (p=0,032). Badem örneklerinin fungus florası olarak
incelendiğinde Aspergillius spp. (%49), Penicillium spp. (%30), Fusarium spp. (%11)
Rhizopus spp. (%10) ile kontamine olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
It is noteworthy that the interest in almond cultivation in Adıyaman has increased in recent
years. In addition to this increase, fungal factors are encountered that cause significant yield
losses in almond fields. In this study, it was aimed to determine the fungal diseases that occur
in almond orchards in Besni, Gölbaşı and Kahta districts of Adıyaman province and the
presence of aflatoxin in the fruits after harvest. However, the fungal flora formed on the
surface of almond grains was determined at the genus level and its density was determined.
First of all, fungal-related diseases in almond orchards were detected. Almond trees
Polystigma ochraceum, Monilinia laxa (Monilya L.), Taphrina deformans, Wilsonomyces
carpophilus, this fungal disease has been determined frequently. Almond samples were
taken from sub-samples of 25 grams each collected in 100 different orchards at harvest time
in Besni, Kahta and Gölbaşı districts where almond cultivation is common. In these, firstly,
the grain surface mold flora was determined. In addition, the presence of aflatoxin from the
samples was investigated by HPLC (High Performance Liquid Chromatography) method. In
conclusion; It was determined that 25% of the samples contained aflatoxin in almonds. When
evaluated statistically, it was determined that there was a significant relationship between
AFs and AFG1 in the Pearson correlation coefficient (p=0.032). When the almond samples
were examined as fungal flora, Aspergillius spp. (49%), Penicillium spp. (30%), Fusarium
spp. (11%) Rhizopus spp. (10%) was found to be contaminated.