Türkiye'de 1980 sonrası hegemonya ve siyasal mücadelede CHP
Hegemony in Turkey after 1980 and political struggle in the Rpp
Yazar: FUNDA KEMAHLI
Danışman: DOÇ. DR. FARUK ATAAY
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: 1980 sonrası = After 1980 ; Cumhuriyet Halk Partisi = Cumhuriyet Halk Party ; Hegemonya = Hegemony ; Siyasal analiz = Political analysis ; Siyasal kuram = Political theory ; Siyaset = Politics ; Siyaset bilimi = Political science ; Siyasi partiler = Political parties

Özet:
1980 sonrası genel olarak dünya siyasetinin gelişimini belirleyen temel dinamik neo-liberal düşünce olmuştur. Ekonominin toplumsal belirleyiciliğine dayanan neo-liberalizm, yapısal ve ideolojik düzenlemeleriyle yeni bir dünya düzeni oluşturmuştur. Dünya'da etkili olan bu değişim ve dönüşüm Türkiye'de farklı hegemonik mücadelelerin ve kırılmaların yaşanması ile karşılığını bulmuştur. 1983 genel seçimleri ile yeni liberal politikaları benimseyen ANAP'ın iktidara gelişi, Türkiye'nin yeni yol haritasını belirlemiştir. Böylece 1980'ler, Türkiye tarihinde kapitalizmin derinleşmesi ve burjuva hegemonyasının gelişmesinde önemli bir evre olarak yer almıştır. Liberal ideolojinin yükselişe geçmesi ve hegemonik etkisini artırması ile birlikte sol ve sosyal demokrasi bir sorgulama dönemine girmiştir. 1980'li yıllara damgasını vuran ve neoliberalizmin Türkiye'ye özgü bir bileşimini gerçekleştiren ANAP, neoliberal politikaların tıkanmaya başlaması karşısında, 1980'lerin sonları ve 1990'ların başlarında Türk siyasetindeki hegemonik konumunu kaybetmiştir. 2000'li yıllara gelindiğinde yaşanan ekonomik kriz ve arkasından gerçekleştirilen 3 Kasım 2002 genel seçimleri sonrasında AKP, hegemonya krizinin yarattığı kırılmadan yararlanarak, siyaset üzerinden sermaye hegemonyasını yeniden inşa etmiştir. `Muhafazakâr demokrasi' ile oluşturulan bu yeni hegemonya sürecinde sosyal demokrasi ise yükselişe geçmek için çözüm arayışlarını devam ettirmiştir.CHP bu koşullar altında kendini yenileme çabaları içine girmiştir. Bu değişim çabasını Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucu partisi olarak, Kemalist söyleminden vazgeçmeden, sosyal demokrat parti kimliği ile gerçekleştirmeye çalışmıştır. Bu anlamda CHP'nin 1980 sonrası yeniden Türk siyasal yaşamına girdiği 1992 tarihinden günümüze kadar geçirdiği süreç, çalışmanın teorik arka planına dayanak oluşturan Gramsci'nin görüşleri çerçevesinde incelenmiştir. CHP'nin politik ve ideolojik söylemlerinin incelenmesi çalışmanın önemli dayanak noktasını oluşturmaktadır. Öncelikle Gramsci, daha eşitlikçi ve özgürlükçü yeni bir toplum kurma çabasının ancak kolektif iradenin içinde biçimlenen bir ?siyasal parti? (modern prens) ile olabileceğini belirtmiştir. Bu bağlamda çalışmanın temeli, CHP'nin siyasal mücadele de hegemonik olma çabasını hangi araçlarla ve politikalarla gerçekleştirmeye çalıştığı, hegemonya konusunda temel kuramlardan olan Gramsci'nin hegemonya kuramsallaştırması model olarak alındığında CHP'nin söylem ve politikalarının bu kurama uygunluğunun analiz edilmesi oluşturmuştur.

Abstract:
Neoliberal thinking has been the main dynamic force in shaping the political sphere around the world after 1980s. Neoliberalism, which is based on economic determinism, has established a new world order with structural and ideological arrangements. This global transformation has also caused hegemonic struggles and fractures in Turkey. Turkey?s new road map was drawn with the General Election of 1983, when Motherland Party, which held neoliberal policies, won the office. Thus, 1980s were a critical phase in the establishment of bourgeoisie hegemony and deepening capitalism. With the ascendance of liberal ideology with an increased power, the Left and social democracy has begun to question itself. Motherland Party which developed neoliberal policies specific to Turkey, began to lose its hegemonic status in politics in late 1980s and early 1990s due to dead ends of neoliberalism. After winning the election in 2003, Justice and Development Party was able to reconstruct the hegemony of the capital, which was shaken by the devastating economic crises of early 2000s, and benefitted the crack in the hegemonic block. In this new period, when hegemony was being developed around the idea of ?conservative democracy?, social democracy continued to search for new ways to rise.Under these circumstances, as the party which has founded the republic, Republican Peoples Party (RPP) has tried to renew itself without losing its Kemalist discourse and social democrat identity. In this study, the transformation of the Republican Peoples Party since 1992 to present day is analyzed within the theoretical background of Gramsci?s views. The main pillar of the study involves an investigation of political and ideological discourses of the RPP. Gramsci believed that a more egalitarian and freer society can only be achieved with political parties (modern prince) that are shaped in collective will. In this context, the basis of the study consists an investigation of the tools and policies of RPP that are employed in the hegemonic struggle, and to analyze compliance of RPP?s discourses and policies with the theoretical model of Gramsci.