Depresyon  tanılı hastalarda bilişsel davranışçı terapi  temelli mizah yoluyla başa çıkma psikoeğitiminin  mizah duygusu,benlik saygısı  ve depresyon düzeyine  etkisi
The effect of cognitive behavioral therapy based copingthrough humor psychoeducation on sense of humor, selfesteem and depression level in patients diagnosed withdepression
Yazar: FATİMA ÖZDEMİR ŞİĞVA
Danışman: DOÇ. DR. NURGÜL ÖZDEMİR
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Depresyon = Depression

Özet:
Bu araştırma bilişsel davranışçı terapi temelli mizah yoluyla başa çıkma psikoeğitimin depresyon tanılı hastalarda mizah duygusu, benlik saygısı ve depresyon düzeylerine  etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilen randomize kontrollü deneysel bir araştırmadır. Araştırma, Mardin Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile  Kızıltepe Devlet Hastanesinde 31 Ocak ile 31 Mayıs   tarihleri arasında yapıldı. Araştırmanın örneklemini bu hastanelere başvuran 60 depresyon tanılı hasta  (30 kontrol, 30 deney)  oluşturdu. Verilerin toplanmasında "Kişisel Bilgi Formu", "Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ)", "Mizah Yoluyla Başa Çıkma Ölçeği (MYBÇÖ)", "Çok Boyutlu Mizah Duygusu Ölçeği (ÇBMDÖ)" ve "Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ)" kullanıldı. Veriler yüz yüze görüşme yöntemiyle toplandı. Deney grubuna Bilişsel Davranışçı Terapi temelli mizah yoluyla başa çıkma psikoeğitim programı haftada 2 kez, toplam  8 oturum şeklinde  grup eğitimi (5-8 kişiden oluşan) olarak  uygulandı. Kontrol grubuna ise rutin tedavinin  dışında herhangi bir uygulama yapılmadı. Analizler SPSS 22.0 programı yardımıyla değerlendirildi. Ön testte deney ve kontrol grubundaki hastaların BDÖ, RBSÖ, ÇBMDÖ ve MYBÇÖ toplam puan ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı fark olmadığı saptandı (p>0.05). Son test, 1.izlem test ve 2.izlem test ölçek  puanlarında ise deney grubundaki hastaların kontrol grubundaki hastalara göre RBSÖ ve BDÖ toplam puan ortalamaları düşük olduğu, ÇBMDÖ ve MYBÇÖ toplam  puan ortalamalarının ise yüksek ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı (p<0.05). BDT temelli mizah yoluyla başa çıkma psikoeğitim programının; depresyon tanılı bireylerin benlik saygısı,  mizah duygusu, mizah yoluyla başa çıkma düzeylerini arttırmada, depresyon düzeyini azaltmada etkili olduğu belirlendi.  Depresyon tedavisinde BDT temelli mizah yoluyla başa çıkma psikoeğitim programının psikiyatri hemşireleri tarafından kullanılması önerilir.

Abstract:
This study is a randomised controlled experimental study conducted to determine the effect of cognitive behavioral therapy based coping psychoeducation through humor on the sense of humor, self-esteem and depression levels in patients diagnosed with depression. The research was conducted at Mardin Training and Research Hospital and Kızıltepe State Hospital between January 31 and May 31. The sample of the research consisted of 60 patients diagnosed with depression (30 control, 30 experimental),who applied to these hospitals. In the collection of data, "Personal Information Form, Beck Depression Scale (BDS)" , "Coping Through Humor Scale (CTHS)", " Multidimensional Sense of Humor Scale (MSHS)" and "Rosenberg Self Esteem Scale (RSES)" were used. Data were collected through face-to-face interviews. Cognitive Behavioral Therapy - based coping through humor psychoeducation program was applied to the experimental group as group training (consisting of 5-8 people) twice a week, for a total of 8 sessions. The control group did not receive any treatment other than routine treatment. Analyzes were evaluated with the help of   SPSS 22.0 Programme. In the pre-test, it was determined that there was no statistically significant difference in the mean total scores of BDS, CTHS, RSES and MSHS and of the patients in the experimental and control groups (p>0.05).  In the post- test, 1st follow- up test and 2nd follow- up test scale scores, it was determined that the RSES and BDS total score averages of patients in the experimental group were lower than the patients in control group, while the MSHS and CTHS total score averages were high and statistically significant (p<0.05). Cognitive Behavioral Therapy (CBT) based coping psychoeducation through humor; Increasing the self- esteem, sense of humor, and coping levels of individuals diagnosed with depression through humor, It was determined to be effective in reducing the level of depression. İt is recommended that psychiatric nurses use the CBT- based coping with humor psychoeducation program in the treatment of depression.