Anadili Türkçe olan akıcı tip afazili bireylerin işitsel anlama ve tekrarlama becerilerinin perfüzyon bozukluğunun lokalizasyonu, enfarkt türü, yaş ve cinsiyet bağlamında karşılaştırılması
Comparison of the auditory comprehension and repetition skills of fluent aphasia patients who are native Turkish speakers in terms of perfusion defect localization, infarct type, age, and gender
Yazar: TUĞÇE NUR ORHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MARAL YEŞİLYURT
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Dil ve Konuşma Terapisi = Language and Speech Therapy

Özet:
Bu çalışma, akıcı afazi tanısı almış bireylerde perfüzyon bozukluğunun lokalizasyonunun, enfarkt türünün ve demografik bilgilerden yaş ve cinsiyet faktörlerinin tekrarlama ve işitsel anlama becerileri üzerinde yarattığı farkları ve tekrarlama becerisi ile işitsel anlama becerisi arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Akıcı afazi tanısı almış bireylerde sol lob perfüzyon bozukluğu ve bilateral perfüzyon bozukluğunun, akut enfarkt bulunmasının ve hem akut hem de kronik enfarktın birarada bulunmasının, yaş ve cinsiyet faktörlerinin işitsel anlama ve tekrarlama becerileri üzerinde yarattığı farklar karşılaştırmalı desen kullanılarak, işitsel anlama ile tekrarlama becerisi arasındaki ilişki ise ilişkisel desen kullanılarak incelenmiştir. Araştırmada, uzman hekim tarafından akıcı afazi tanısı almış 20 katılımcının, işitsel anlama ve tekrarlama becerileri Afazi Dil Değerlendirme Testi (ADD)'nin 'İşitsel Anlamayı Değerlendirme' ve 'Tekrarlamayı Değerlendirme' alt testleri kullanılarak elde edilen puanlara göre değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, akıcı afazi tanısı almış bireylerde perfüzyon bozukluğunun lokalizasyonuna ve enfarkt türüne göre, işitsel anlama becerisi ve tekrarlama becerisi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. Akıcı afazili bireylerde işitsel anlama becerisi ile tekrarlama becerisi arasında da istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Son olarak cinsiyet ve yaş faktörünün işitsel anlama ve tekrarlama becerileri üzerinde yarattığı farklara bakıldığında, akıcı afazili bireylerde işitsel anlama becerisi ve tekrarlama becerisi ile yaş arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Akıcı afazili bireylerde işitsel anlama becerisi ile cinsiyet arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunurken tekrarlama becerisi ile cinsiyet arasında ise istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Bu çalışmanın sonucunda özellikle, perfüzyon bozukluklarının lokalizasyonu, enfarkt türü ve cinsiyetinişitsel anlama ve tekrarlama becerileri üzerinde belirgin etkileri olduğu gösterilmiştir.

Abstract:
This study aims to examine the differences caused by the localization of perfusion disorders, infarct type, and demographic factors such as age and gender on repetition and auditory comprehension skills in individuals diagnosed with fluent aphasia, as well as the relationship between repetition and auditory comprehension skills. In individuals diagnosed with fluent aphasia, the differences in auditory comprehension and repetition skills caused by left lobe perfusion disorders, bilateral perfusion disorders, the presence of acute infarct, the coexistence of both acute and chronic infarcts, and the factors of age and gender were examined using a comparative design, while the relationship between auditory comprehension and repetition skills was examined using a correlational design. The study evaluated the auditory comprehension and repetition skills of 20 participants diagnosed with fluent aphasia by a specialist physician, based on the scores obtained from the 'Auditory Comprehension Assessment' and 'Repetition Assessment' subtests of the Aphasia Language Assessment Test (ALAT). According to the findings, statistically significant differences were found in auditory comprehension and repetition skills in individuals with fluent aphasia based on the localization of perfusion disorders and the type of infarct. A statistically significant relationship was also found between auditory comprehension and repetition skills in individuals with fluent aphasia. Lastly, when examining the differences caused by gender and age factors on auditory comprehension and repetition skills, no statistically significant difference was found between auditory comprehension and repetition skills and age in individuals with fluent aphasia. However, while there was a statistically significant difference between auditory comprehension skills and gender, no statistically significant difference was found between repetition skills and gender. As a result of this study, it has been shown that the localization of perfusion disorders, infarct type, and gender have significant effects on auditory comprehension and repetition skills.