Akciğer adenokarsinomlarında morfolojik bulguların prognostik önemi
Prognostic significance of morphological findings in lung adenocarcinoma
Yazar: EMEL KARPUZOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. DUYGU GÜREL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Patoloji = Pathology
Dizin: Adenokarsinom = Adenocarcinoma ; Akciğer = Lung ; Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Histoloji = Histology ; Mitoz = Mitosis ; Morfoloji = Morphology ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Prognoz = Prognosis ; Sağkalım = Survival

Özet:
Amaç: Akciğer kanseri maligniteye bağlı ölümlerin başında gelmektedir. Akciğer adenokarsinomları da en sık görülen histolojik alt tiptir. Bu tümörlerdeki prognostik faktörlerin belirlenmesi ve bunun da tedavide yol gösterici olması önem taşımaktadır. Akciğer adenokarsinomlarında derecelendirme, üzerinde durulan ancak henüz objektif parametrelerin belirlenemediği, patoloji raporlarının olmazsa olmaz komponentidir. Bu çalışmanın amacı birtakım histolojik parametrelerin prognostik önemini ortaya koyabilmektir.
Materyal ve Metod: Bu çalışmaya 2008-2012 yılları arasında cerrahi olarak tedavi edilmiş ve  bir kısmı adjuvan tedavi almış 76 akciğer adenokarsinomu olgusu dahil edilmiştir. Bu olgulara ait tümörlerin hematoksilen&eozin boyalı preparatları ışık mikroskop altında dominant patern, kötü prognostik faktör olarak belirtilen solid, kribriform ve mikropapiller paternlerin varlığı, solid patern yüzdesi, nekroz, tümör tomurcuklanması, nükleer boyut, mitoz sayısı, lenfovasküler invazyon açısından incelenmiştir. TNM sınıflandırması (2013 AJCC), tümör boyutu ve visseral plevra invazyonu belirtilmiştir. Elde edilen verilerin lokal/uzak rekürrens ve sağkalım ilişkisi istatistiksel olarak araştırılmıştır. İstatistiksel olarak tek değişkenli analizlerde ki-kare testi, çok değişkenli analizde ise Cox Regresyon modeli oluşturulmuştur. Klinik veri yaşam analizinde Kaplan Meier testi modeli ile değerlendirme yapılmıştır. Anlamlılık düzeyi p<0,05 kabul edilmiştir.
Bulgular: Lenf nodu metastazı, lenfovasküler invazyon, lepidik patern dışı diğer paternler (asiner, papiller, solid, mikropapiller), ≥%70 solid patern, solid patern varlığı, 20'lik büyütmede >4 tümör tomurcuğu ve 10 BBA'da ≥5 mitoz ile sağkalım arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır. Ayrıca solid patern varlığı, tümör tomurcuklanması varlığı ve 10 BBA'da ≥5 mitoz ile uzak metastaz arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki izlenmiştir. Cox regresyon analizine göre lenf nodu metastazı (p=0,007) ve mitoz grubu (p=0,012) genel sağkalım açısından; mitoz grubu (p=0,042) ve tümör tomurcuklanması varlığı (p=0,011) ise uzak metastazsız sağ kalım açısından bağımsız prognostik faktörlerdir. Tümör tomurcuk grubu (p=0,057) ve lenfovasküler invazyonu (p=0,052) çalışmamızda bağımsız prognostik faktörler olarak saptayamamamıza rağmen ölüm ile anlamlı olarak ilişkili bulunmuşlardır. ≥%70'in üzerinde solid patern varlığı da bağımsız bir prognostik faktör olmamakla birlikte da ölüm ile anlamlı olarak ilişkilidir (p=0,037).
Sonuç:  Çalışmamızda akciğer adenokarsinomunda sağkalım ve uzak metastaz ile ilişkili bağımsız prognostik faktör olarak saptadığımız mitoz grubu (10 BBA'da ≥5) ve uzak metastazsız sağkalım ile ilişkili bağımsız prognostik faktör olarak saptadığımız tümör tomurcuklanmasının patoloji raporlarında  yer alması gerektiğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Aim: Lung cancer is the leading cause of death from malignancy. Of the histologic types of lung cancer, adenocarcinoma is the most common worldwide. It's important to evaluate prognostic factors to assist in further treatment related decision making. Although grading is a standard component of pathology reports for lung adenocarcinoma, a prognostically significant grading system based on objective criteria has not been established. The aim of this study was to evaluate the prognostic value of histologic parameters for lung adenocarcinoma.
Material and Methods: 76 lung adenocarcinoma patients who were treated with surgery between the years 2008-2012, were included in this study and some of these patients had also received adjuvant therapy after surgery. Dominant histologic pattern, the presence of micropapillary pattern, cribriform pattern and solid pattern, the percentage of solid pattern, the presence of necrosis and tumor budding, nuclear size, mitotic count and lymphovascular invasion were evaluated from hematoxylin&eosin stained slides. pTNM stage (AJCC 2013), tumor size and visceral pleural invasion were also evaluated. The relationship of the datas obtained with overall survival and distant metastasis free survival were analyzed statistically. Chi-Square analyse is applied for univariate analysis. Cox logistic regression model was designed for multivariate analysis. Kaplan Meier test model was used for the survival analysis.  Statistical significance in this study was set at p≤0,05.
Results: There was statistically significant relationship between lymph node involvement, lymphovascular invasion, the patterns except lepidic pattern (acinar, papillary, solid, micropapillary), solid pattern ≥70%, the presence of solid pattern, the high grade tumor budding (>4) and high grade mitotic count (≥5) with poor survival. Distant disease free survival was associated significantly with the presence of solid pattern, tumor budding and high grade mitotic count (≥5). Multivariate analysis revealed that lymph node involvement (p=0.007) and high grade mitotic count (p=0.012) were independent prognostic factors for overall survival; high grade mitotic count (p=0.042) and the presence of tumor budding (p=0.011) were independent prognostic factors for distant disease free survival. There was statistically significant relationship between high grade tumor budding (p=0.057) and lymphovascular invasion (p=0.052) with survival but they are not independent prognostic factors. The presence of solid pattern ≥%70 was significantly associated with poor survival but it is not an independent prognostic factor.

Conclusion: High grade mitotic count was an independent prognostic factor for overall survival and for distant disease free survival; presence of tumor budding was an independent prognostic factor for distant disease free survival. These two factors must be the components of pathology reports.