Et-Tefsîru'l-Kebîr ve hak dini Kur'ân dili'nde Allah, Nübüvvet ve Ahiret konularının mukayesesi
A comparison of the themes of Allah, Prophethood and hereafter in et-Tafsir al-Kabir and hak dini Kur'ân dili
Yazar: ABDURRAHMAN AYDIN
Danışman: PROF. DR. AHMET NEDİM SERİNSU
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Din = Religion
Dizin: Ahiret = Hereafter ; Allah = God ; Elmalı tefsiri = Elmalı's commentary ; Elmalılı Muhammed Hamdi Yazır =   ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Peygamberlik = Prophethood ; Razi = Razi ; Tefsir = Commentary ; Tefsir-i Kebir = Tefsir-i Kebir ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bu çalışmamızda Râzi ile Elmalılı'nın tefsirlerini Allah, Nübüvvet ve Ahiret konuları açısından incelemeye tabi tuttuktan sonra iki tefsiri mukayese ettik.
Tez; giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmuştur. Tezimizin giriş kısmında araştırmanın amacı, önemi ve metodu üzerinde durulmuştur. Ayrıca Râzi'nin ve Elmalılı'nın araştırmamıza konu olan tefsirlerinin genel özellikleri incelenmiştir.
Birinci bölümde, iki müfessirin "Allah" konusuna yaklaşımı Allah'ın varlığı ve varlığının delilleri, Allah'ın birliği ayrıca Allah'ın isim ve sıfatları bakımından incelenmiş ve mukayese yapılmıştır.
İkinci bölümde, Râzi ve Elmalılı'nın tefsirleri "Kur'ân" konusu kapsamında Kur'ân'ın isimleri, vahiy, sure ve ayet başlıkları altında incelenmiş, ayrı ayrı mukayese edilmiştir. Ayrıca "Nübüvvet" konusunda resul, nebi ve peygamber kavramlarının filolojik ve kavramsal incelemelerinden sonra mukayese edilmiş, ardından nübüvvetin gerekliliği ve imkânı konularında detaylı incelemeler ve karşılaştırmalar yapılmıştır.
Üçüncü bölümde, "Ahiret" kapsamında ahiret, kabir hayatı, şefaat, cennet-cehennem ve rü'yetullah konuları deteylı incelemeden sonra karşılaştırılmıştır.
Sonuç bölümünde ise Râzi ve Elmalılı'nın tefsirlerinde mukayesesi yapılan konuların toplu değerlendirmesi yapılmış, bir neticeye varılmaya çalışılmıştır.


Anahtar Kelimeler: Kur'ân, Fahreddin Râzi, Elmalılı Muhammed Hamdi Yazır, Allah, Nübüvvet, Ahiret, Kur'ân'ın Ana Konuları.

Abstract:
In this study, we examined Râzi and Elmalili commentaries on the subject of Allah, Prophecy and Hereafter and we compared them with each other.
The thesis consists an introduction, three parts and a conclusion. The introduction part focused on the aim, importance and methods of the research about the thesis. In addition, the general characteristics of the subject of Râzi and Elmalılı commentaries are investigated.
In the first part, we looked into two commentors' approaches to the "Allah"  issue, evidence of the existence and presence of God, the uniqueness of God in terms of nouns and adjectives and comparisons are made. 
In the second part, Râzi and Elmalili commentaries are examined on the subject of Qur'an regarding Qur'an names, revelation, chapters and verse titles and they were compared separately. Moreover, in the chapter of prophecy (nübüvvet), the concepts of messenger(resûl), prophet (nebî) and prophet (peygamber) without a holy book were compared after their philologic and conceptual studies. Afterwards, the subjects of necessity and circumstances of prophecy are reviewed in detail and compared with each other.
In the third part, the concepts of hereafter, grave life, intercession, paradise, hell and "rü'yetullah" related to " Hereafter" are reviewed in detail and then compared.
At the conclusion part, all topics which are compared in the commentary books of Râzi and Elmalili are evaluated and the conclusion was drawn.



Keywords: The Qur'an, Fakhr ad-Din Râzi, Elmalılı Muhammed Hamdi Yazır, Allah, Prophethood, Hereafter, The Main Topics of the Qur'an.