Jakob Andreae'nin vaazlarında Türk imgesi
Turkish image in the sermons of Jakob Andreae
Yazar: EMRE KURDAM
Danışman: PROF. DR. LEYLA COŞAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Alman Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Alman Dili ve Edebiyatı = German Linguistics and Literature
Dizin: 16. yüzyıl = 16. century ; Alman edebiyatı = German literature ; Andreae, Jakob = Andreae, Jakob ; Türk imajı = Turkish image ; Türkler = Turks ; Vaaz = Sermon

Özet:
"Jakob Andreae'nin Vaazlarında Türk İmgesi" adlı çalışmada, Protestan teolog Jakob
Andreae'nin 1568 yılında yayımladığı Türkler Hakkında On Üç Vaaz adlı eseri Türk imgesi
bağlamında incelenmiştir. Yazar söz konusu eserinde aynı yıl verdiği on üç Türk vaazını bir
araya getirmiştir. Çalışmada eserin incelenmesinin yanı sıra Türk imgesi ve Türk vaazları da
ele alınmış ve Andreae'nin kapsamlı bir biyografisine de yer verilmiştir. Eserin incelenmesinin
sonucunda ise yazarın Türk karşıtı bir propaganda eseri ortaya koyduğu tespit edilmiştir.
Türklerle ilgili aynı olumsuz kavramları vaazlarında sık sık tekrarlayan Andreae, toplum
algısında Türklerin zalim, despot ve düşman olarak yer etmesini amaçlamıştır. Yazar ayrıca
Türklerin Tanrı'nın cezası olarak gönderildiğini belirterek Hristiyan cemaati tövbeye sevk
etmek istemiştir. Türkleri Katolik Kilisesi'ne karşı verdiği mücadelede silah olarak kullanan
yazar, Türklerin ceza olarak gönderilmesinin sebepleri arasında Katolik Kilisesi'nin
putperestliğini ve Hristiyan cemaatin günahlarını göstermiştir. Toplumu Türklerin olumlu
yönlerine "kanmamaları" konusunda da uyaran Andreae, böylece onların Türklerin dinine ve
yönetimine sıcak bakmasını engellemek istemiştir. Yazar Türklerle ilgili görüşlerinde
genellikle döneminin hâkim Lüteryan söyleminden ayrılmamış ve eseriyle bu söylemi yaymaya
çalışmıştır.
Anahtar Sözcükler: Alman edebiyatı, Türk imgesi, Türk imajı, Türk vaazı, Türkler

Abstract:
In the study titled "Turkish Image in the Sermons of Jakob Andreae", the Protestant theologian Jakob Andreae's Thirteen Sermons on the Turks, published in 1568, was examined in the context of the Turkish image. In his work, the author brought together thirteen Turkish sermons he gave in the same year. In addition to the study of the work, the Turkish image and Turkish sermons were also discussed in the study, and a comprehensive biography of Andreae was also included. As a result of the examination of the work, it was found that the author produced an anti-Turkish propaganda work. Reiterating the same negative concepts about Turks in his sermons, Andreae aimed to place Turks as tyrants, despots and enemies in the perception of society. The author also wanted to make the Christian community repent, stating that the Turks were sent as the punishment of God. The author, who used the Turks as a weapon in his struggle against the Catholic Church, showed the idolatry of the Catholic Church and the sins of the Christian community among the reasons why the Turks were sent as punishment. Andreae also warned the society that they should not "be fooled" by the positive aspects of the Turks, and thus wanted to prevent them from being sympathetic to the religion and administration of the Turks. In his views on Turks, the author generally did not deviate from the dominant Lutheran discourse of his time and tried to spread this discourse with his work.






In der vorliegenden Arbeit mit dem Titel "Das Türkenbild in den Predigten Jakob
Andreaes" wurde das 1568 veröffentlichte Werk des lutherischen Theologen Jakob Andreaes
Dreyzehen Predigen vom Türcken im Kontext des Türkenbildes untersucht. In seiner Arbeit
brachte der Autor dreizehn Türkenpredigten, die er im selben Jahr hielt, zusammen. Neben der
Untersuchung des Werks wurden in der Arbeit auch das Türkenbild und die Türkenpredigten
behandelt. Zudem wurde eine umfassende Biographie von Andreae erstellt. Als Ergebnis der
Untersuchung des Werkes wurde festgestellt, dass der Autor ein antitürkisches Propagandawerk
zustande gebracht hatte. Andreae wiederholte oftmals in seinen Predigten negative
Vorstellungen von Türken und wollte das Bild der Türken als Tyrannen, Despoten und Feinde
in der Wahrnehmung der Gesellschaft etablieren. Außerdem wollte der Autor auch die
christliche Gemeinde zur Buße bringen, indem er die Türken als Strafe Gottes erklärt. Der Autor
benutzte die Türken als Waffe in seinem Kampf gegen die katholische Kirche. Für ihn war die
Abgötterei der katholischen Kirche und das sündhafte Leben der christlichen Gemeinschaft
unter den Gründen zu nennen, warum die Türken als Strafe geschickt wurden. Andreae warnte
die christliche Gesellschaft davor, sich von dem Feind nicht "täuschen" zu lassen und wollte
eine positive Bewertung der Türken hinsichtlich ihrer Religion und Regierung verhindern. In
seinen Ansichten über Türken weicht der Autor im Allgemeinen nicht vom vorherrschenden
lutherischen Diskurs seiner Zeit ab und versucht, diesen Diskurs mit seiner Arbeit zu verbreiten.
Schlüsselwörter: Deutsche Literatur, Türkenbild, Image der Türken, Türkenpredigt,
Türken