Çevrimiçi öğrenme ortamlarında işbirliğine dayalı istasyon tekniğinin öğretmen adaylarının derse katılımlarına, motivasyonlarına ve tutumlarına etkisi
The effect of collaborative station technique in online learning environments on course attendance, motivations and attitudes of teachers
Yazar: BÜŞRA ÇİFTCİ
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRAN TOK
İzmir Demokrasi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Eğitim teknolojisi = Education technology ; Çevrimiçi öğrenme = Online learning ; Ölçekler = Scales ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods ; Öğretmen yetiştirme programları = Teacher Training Programs ; İşbirlikli öğrenme = Cooperative learning ; İşbirliğine dayalı öğrenme =

Özet:
Bu araştırmanın amacı, çevrimiçi öğrenme ortamlarında işbirliğine dayalı istasyon tekniğinin öğretmen adaylarının derse katılımlarına, motivasyonlarına ve tutumlarına etkisini belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda, çevrimiçi işbirliğine dayalı öğrenmede istasyon tekniği etkinlikleri uygulamasının öğretmen adayları üzerinde derse katılımları, motivasyonları ve tutumları açısından anlamlı düzeyde farklılığın olup olmadığı incelenmiştir. Bu araştırmada, ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desenlerden eşleştirilmiş desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, 2020-2021 eğitim öğretim yılı bahar döneminde bir devlet üniversitesinin Eğitim Fakültesi Okulöncesi Öğretmenliği ve Özel Eğitim Öğretmenliği bölümlerinde "Öğretim İlke ve Yöntemleri" dersini alan ve yansız seçimle belirlenen toplam 102 öğretmen adayı oluşturmuştur. Öğretim ilke ve yöntemleri dersi temelinde deney grubunda çevrimiçi işbirliğine dayalı öğrenme etkinlikleri ve kontrol grubunda ise çevrimiçi öğrenme kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak; derse katılım düzeylerini belirlemek için Mazer (2012) tarafından geliştirilen ve daha sonra Yıldırım, Sökmen, Taş ve Dilekmen (2017) tarafından Türkçeye uyarlanan "Öğrenci Katılım Ölçeği" (ÖKÖ), Korkmaz (2012) tarafından geliştirilen tutumlarının belirlenmesi için "Çevrimiçi İşbirliğine Dayalı Tutum Ölçeği" (Online Cooperative Learning Attitude Scale - OCLAS) ve J. M. Keller tarafından geliştirilen ve daha sonra Kutu ve Sözbilir (2011) tarafından Türkçeye uyarlanan motivasyon düzeylerini belirlemek için "Öğretim Materyalleri Motivasyon Ölçeği" (ÖMMA) kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analizinde istatistik IBM SPSS (22) programından yararlanılmıştır. İstatistiksel analizlerde ilişkili ve ilişkisiz örneklem t-testi kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar .05 anlamlılık düzeyinde yorumlanmıştır. Araştırmanın sonuçları incelendiğinde; çevrimiçi işbirliğine dayalı öğrenme etkinlikleri ile öğretimin gerçekleştiği deney grubunda "Öğretim Materyalleri Motivasyon Anketi" öntestinden elde edilen puanları ile sontestinden elde edilen puanları arasında sontestler lehine anlamlı düzeyde farklılığın olduğu, "Öğrenci Katılım Ölçeği" ve "Çevrimiçi İşbirliğine Dayalı Tutum Ölçeği" öntestinden elde edilen puanları ile sontestinden elde edilen puanları arasında anlamlı düzeyde farklılığın olmadığı görülmüştür. Çevrimiçi öğrenme ile öğretimin gerçekleştiği kontrol grubunda ise "Öğrenci Katılım Ölçeği" ve "Öğretim Materyalleri Motivasyon Anketi" öntestinden elde edilen puanlar ile sontestinden elde edilen puanlar arasında anlamlı düzeyde farklılığın olmadığı saptanmıştır. Ayrıca "Öğrenci Katılım Ölçeği" ve "Öğretim Materyalleri Motivasyon Anketi" sontest puanları açısından deney ve kontrol grubu arasında deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. 

Anahtar Kelimeler: Çevrimiçi işbirliğine dayalı öğrenme, istasyon tekniği, derse katılım, motivasyon, tutum, öğretmen eğitimi.

Abstract:
The aim of this research is to determine the effect of the collaborative station technique in online learning environments on teacher candidates' participation, motivation and attitudes. For this purpose, it was investigated whether there is a significant difference between the application of station technique activities in online collaborative learning on pre-service teachers in terms of their participation, motivation and attitudes. In this study, a paired design, one of the quasi-experimental designs with pretest-posttest control group, was used. The study group of the research consisted of a total of 102 teacher candidates, who took the "Teaching Principles and Methods" course in the Department of Preschool Education and Special Education Teaching at a state university in the spring term of the 2020-2021 academic year and were determined by neutral selection. Based on the teaching principles and methods course, it was carried out using online cooperative learning activities in the experimental group and online learning in the control group. As a data collection tool in the research; The "Student Participation Scale" developed by Mazer (2012) to determine the level of participation in the lesson and later adapted to Turkish by Yıldırım, Sökmen, Taş and Dilekmen (2017), "Online Cooperative Learning Attitude Scale - OCLAS" developed by Korkmaz (2012) and "Instructional Materials Motivation Survey" developed by J. M. Keller and later adapted into Turkish by Kutu and Sözbilir (2011) were used to determine motivation levels. Statistical IBM SPSS (22) program was used in the analysis of the data obtained in the study. Related and unrelated sample t-tests were used for statistical analysis. Obtained results were interpreted at .05 significance level. When the results of the research are examined; the scores obtained from the "Sudent Participation Scale" and "Online Cooperative Learning Attitude Scale" pretest, where there was a significant difference in favor of the posttests between the scores obtained from the "Instructional Materials Motivation Survey" pretest and the posttest in the experimental group where teaching was carried out with online cooperative learning activities. It was seen that there was no significant difference between the scores obtained from the posttest and the posttest. In the control group, in which online learning and teaching took place, it was determined that there was no significant difference between the scores obtained from the "Student Participation Scale" and the "Instructional Materials Motivation Survey" pretest and the posttest scores. In addition, it was observed that there was a statistically significant difference between the experimental and control groups in favor of the experimental group in terms of the "Student Participation Scale" and "Instructional Materials Motivation Survey" posttest scores.

Keywords: Online collaborative learning, station technique, class participation, motivation, attitude, teacher training.