Öğretmen adaylarının model ve modelleme ile yaşam becerilerine ait görüşlerinin bilişötesi farkındalıklarıyla arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Investigating the relationships between prospective teachers' perceptions of model and modeling and life skills to metacognitive awareness
Yazar: YAŞAR GÖKÇEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF ZORLU
Dumlupınar Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bilişüstü farkındalık = Matacognitive awereness ; Farkındalık = Awareness ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Yaşam becerileri = Life skills ; Yaşam becerileri programı = Life skills program ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma; öğretmen adaylarının "model ve modelleme" ve "yaşam becerileri" hakkındaki görüşleri ile "bilişötesi" farkındalıkları arasındaki ilişkileri tespit etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın örneklemi bir devlet  üniversitesinin eğitim fakültesi fen bilgisi, sınıf ve okul öncesi branşlarının üçüncü ve dördüncü sınıflarında öğrenim gören 416 öğretmen adayıdır. Çalışmada ilişkisel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma verileri, "Model ve Modelleme" Ölçeği (MMÖ), "Yaşam Becerileri" Ölçeği (YBÖ) ve "Bilişötesi Farkındalık" Envanteri (BFE) kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmadan elde edilen veriler MANOVA,  ANOVA, Çoklu Karşılaştırma Sonuçları (LSD ve Dunnett C), Basit Korelasyon Analizi ve Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi yöntemleriyle analiz edilmiştir. 
Araştırma sonucunda elde edilen veriler analiz edildiğinde aşağıdaki sonuçlara ulaşılmıştır:
•"Model ve Modelleme" Ölçeğine ait fen bilgisi öğretmen adaylarının görüşlerinin sınıf ve okul öncesi öğretmen adaylarına göre daha iyi seviyede olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 
•"Bilişötesi Farkındalık" Envanterine ait sınıf öğretmen adaylarının farkındalıklarının fen ve okul öncesi öğretmen adaylarına göre daha düşük seviyede olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
•"Bilişötesi Farkındalık" Envanteri alt boyutları "Bilişin Bilgisi" ve "Bilişin Düzenlemesi" alt faktörlerine ait fen ve okul öncesi öğretmen adaylarının farkındalıklarının birbirine denk olduğu, sınıf öğretmeni adaylarına göre daha iyi seviyede olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
•Öğretmen adaylarının "Model ve Modelleme", "Yaşam Becerileri" ölçeklerine ve "Bilişötesi Farkındalık" envanterine ait görüşlerinin birbiriyle ilişkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 
•Öğretmen adaylarının "Model ve Modelleme" ve "Yaşam Becerileri" ölçeklerine ait görüşleri ve "Bilişötesi" farkındalıkları  arasında pozitif yönde orta düzey ilişkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
•Öğretmen adaylarının "Model ve Modelleme" ve "Yaşam Becerileri" ölçeklerine ait görülerin "Bilişötesi" farkındalıklarının bir yordayıcı olduğu, aralarında yüksek düzeyde ve anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
•Yordayıcı değişkenlerden bilişötesi farkındalıklara göre önem sırası "Yaşam Becerileri" ve "Model ve Modelleme" olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
•Model ve modelleme alt faktörü "Çoklu Temsiller Olarak Modeller (ÇTM)" ile yaşam becerileri alt faktörleri "Empati kurma ve öz farkındalık", "Yaratıcı ve eleştirel düşünce", "Karar verme ve problem çözme",  "Duygularla ve stresle başa çıkma" bilişötesi farkındalığın alt boyutlarının anlamlı bir yordayıcı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
•Okul öncesi, sınıf ve fen bilgisi öğretmen adaylarının "Model ve Modelleme" ile "Yaşam becerileri" "Bilişötesinin" bir yordayıcı olduğu, aralarında yüksek düzeyde ve anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca yordayıcı değişkenlerden "Bilişötesi Farkındalıklara" göre önem sırası "Yaşam Becerileri" ve "Model ve Modelleme" olduğu sonucuna da ulaşılmıştır.
Okul öncesi, sınıf ve fen bilgisi öğretmen adaylarının bilişötesi farkındalıklarını geliştirmek için model ve modelleme ile yaşam becerilerini kullanabileceği uygulamalar yapılarak bilişötesi farkındalık düzeyleri geliştirilebilir.

Abstract:
This research; The aim of the study was to determine the relationship between the pre-service teachers' "models and modeling" perceptions and "life skills" and their "metacognitive awareness". The sample of the study is 416 prospective teachers who are studying in 3rd and 4th grades of Science, Class and Preschool branches of Kütahya Dumlupınar University Faculty of Education. Relational research method was used in the study. The research data were obtained by using the "Modeling and Modeling" Scale (MMÖ), "Life Skills" Scale (LLL) and "Metacognitive Awareness" Inventory (CPI). The data obtained from the study were analyzed by MANOVA, ANOVA, Multiple Comparison Results (LSD and Dunnett C), Simple Correlation Analysis and Multiple Linear Regression Analysis.
When the data obtained from the research were analyzed, the following results were obtained:
• It was concluded that the opinions of pre-service science teachers on the "Models and Modeling" Scale were better than those of pre-school and pre-school teachers.
• It was concluded that the opinions of pre-service teachers of the "Metacognitive Awareness" Inventory were lower than those of science and preschool teachers.
• It was concluded that the views of science and preschool teacher candidates related to the sub-dimensions of Cognitive Awareness Inventory and Cognition Regulation sub-factors were equivalent and were at a better level than classroom teacher candidates.
• It was concluded that pre-service teachers' opinions about "Models and Modeling", "Life Skills" and "Metacognitive Awareness" scales were related to each other.
• It was concluded that prospective teachers had a moderate positive relationship between eller "Models and Modeling" and "Life Skills" and ötesi "Metacognitive Awareness".
• It was concluded that teacher "Models and Modeling" and "Life Skills" and "Metacognition" ın of teacher candidates were predictors and there was a high level and meaningful relationship between them.
• It was concluded that "Life Skills" and eller "Models and Modeling" ası were the most important predictive variables in terms of "metacognitive awareness".
• "Models and modeling" sub-factor eller Models as Multiple Representations (CTM) life skills sub-factors "Empathy and self-awareness", "Creative and critical thinking", "Decision making and problem solving", baş Coping with emotions and stress " It was concluded that the subdimensions of "metacognitive awareness" were significant predictors.
• It was concluded that pre-school, classroom and science teacher candidates were predictors of eller "Models and Modeling" and "Life Skills" and "Metacognition". In addition, it was concluded that "Life Skills" and "Models and Modeling" importense were the most important predictor variables according to "Metacognitive Awareness" also.
"Metacognitive awareness" levels can be improved by using models and applications that can use "life skills" with "models and modeling" in order to improve the cognitive awareness of preschool, classroom and science teacher candidates.