CHA2DS2-VASC skorunun perifer arter hastalığı nedeniyle iliak veya femoral arter greft stent implantasyonu yapılan hastalarda orta dönem takipte stent trombozu ve/veya instent restenoz gelişmesi üzerine etkisi /
Yazar: EMİNE ALPAY
Danışman: PROF. DR. MEHMET YUNUS EMİROĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğt. Ve Arş. Hastanesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Femoral arter = Femoral artery ; Periferik arter hastalığı = Peripheral arterial disease ; Stentler = Stents ; Transplantlar = Transplants ; Tromboz = Thrombosis ; Ölçekler = Scales ; İliyak arter = Iliac artery

Özet:
Amaç: Periferik arter hastalığı (PAH) tüm dünyada morbidite ve mortalitenin önemi sebeplerindendir. Medikal ve egzersiz tedavisine dirençli semptomları olan hastalarda, kronik kritik ekstremite iskemisi durumlarında ve akut iskemide revaskülarizasyon önerilmektedir. Günümüzde perkütan endovasküler girişimler çoğu PAH hastasında önerilen revaskülarizasyon şeklidir. PAH girişimlerinde çıplak veya ilaç kaplı balonlar; self ekspandable veya balon ekspandable, çıplak veya ilaç kaplı stentler ve greft stentler kullanılabilir. Greft stentler daha çok rüptür, ekstravazasyon gibi durumlarda kullanılmakla beraber; kompleks lezyonların tedavisinde de özellikle plak prolapsusu ve restenoz riskinin daha düşük olması nedeniyle tercih edilmektedirler. Periferik greft stentlerin açıklık oranlarını öngördürecek parametreler net değildir. Literatürde CHA2DS2-VASc skorunun koroner stent trombozu (ST) ve instent restenozu (İSR) ile ilişkili olduğu, PAH hasta popülasyonunda da artmış mortalite ve asemptomatik PAH riskinde artış ile ilişkili olduğu bildirilmiştir. Bizim çalışmamızdaki amacımız, elektif periferik greft stent implantasyonu yapılan hastalarda, CHA2DS2-VASc skorunun orta dönemde stent açıklığı ile olan ilişkisinin ortaya konulmasıdır.
Gereç ve Yöntem: 2015-2020 yılları arasında elektif iliak ve femoral greft stent implantasyonu yapılan 165 hasta çalışmaya alındı. Hastaların dosyaları geriye dönük olarak tarandı ve tüm hastaların tıbbi geçmişi, demografik özellikleri, kardiyovasküler risk faktörleri, komorbid hastalıkları ve hedef damar açıklığının takibi için kullanılan görüntüleme verileri alındı. Hastalar stenti açık saptananlar ve ST/ISR saptananlar şeklinde 2 gruba ayrıldı. Tüm hastaların CHA2DS2VASc skoru hesaplandı. CHA2DS2VASc skoru ile orta dönemde stent açıklığı arasındaki ilişki incelendi.
Bulgular: Takipte 23 hastada stent trombozu,19 hastada stent restenozu, 1hastada hem ST hem ISR geliştiği ve açıklık oranının %74,2 olduğu saptandı. Stenti açık saptanan grupta CHA2DS2-VASc skoru daha yüksek saptandı(p=0,002). TASC II C/D lezyonların oranı stent trombozu/restenozu gelişen gruba göre daha düşük saptandı(p=0,019). Yaş ortalaması ve erkek cinsiyet de stenti açık olan grupta anlamlı şekilde yüksek saptandı. 
Sonuç: Periferik greft stentler kompleks lezyonların tedavisinde kullanılmaktadır ve bu hasta grubunda stent açıklığını öngörebilmek tedaviyi yönlendirebilmek açısından önemlidir. Çalışmamızda genç yaş, düşük CHA2DS2-VASc skoru, TASC II C/D lezyonlar greft stent trombozu/restenozu riskini arttırmaktadır. Bu riskli hasta gruplarında, periferik endovasküler girişim öncesinde, stent açıklığını öngördürecek faktörleri ortaya koyacak daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
Introduction: Periphery artery disease (PAD) cause significant morbidity and mortality worldwide. Revascularisation is recommended in patients with refractory symptoms despite medical therapy, chronic critical limb ischemia or acute limb ischemia. Endovascular therapy is the first choice for most lower extremity atherosclerotic lesions. Although covered stents are mostly used in the treatment of rupture and extravasation, they are also preferred in the treatment of complex lesions due to the lower risk of plaque prolapsus and restenosis. The parameters to predict the patency rates of peripheral covered stents are not clear. It has been reported that the CHA2DS2-VASc score is associated with coronary stent thrombosis (ST) and instent restenosis (ISR); it is also associated with increased mortality in the PAD and increased risk of asymptomatic PAD. In our study, we aimed to assess the relationship of CHA2DS2-VASc score with mid-term stent patency rates in patients who underwent elective iliac or femoral artery graft stent implantation.
Materials and Methods: 165 patients who underwent elective iliac and femoral graft stent implantation between 2015-2020 were enrolled in the study. Peripheral angiographies and endovascular procedures of the patients included in the study were watched. The patients' files were rewieved retrospectively and all patients' medical history, demographic characteristics, cardiovascular risk factors, comorbid diseases and imaging data used to monitor stent patency were obtained. The patients were divided into 2 group according to stent patency on follow-up. The CHA2DS2VASc score of all patients was calculated. The relationship between CHA2DS2VASc score and mid-term stent patency was evaluated.
Results: ST and ISR was detected respectively in 23 and 19 patients (1patient had both ST and ISR) and covered stent patency rate was 74.2%. The CHA2DS2-VASc score was higher in the group whose stent was found to be patent(p=0,002). TASC II C/D lesions also was observed as an independent risk factor for ST/ISR(p=0.019). The mean age and male sex were also significantly higher in the group with patent  stents. 
Conclusion: Peripheral covered stents are used in the treatment of complex lesions. İt is important to predict stent patency in this group of patients, in order to direct best treatment option. In this study; younger age, low CHA2DS2-VASc score and TASC II C/D lesions increase the risk of covered stent thrombosis/restenosis. In these high risk patient group, more comprehensive studies are needed to determine the factors that will predict stent patency.