1979 İran İslam Devrimi sonrası Türkiye-İran ilişkileri
The relations between Turkey and Iran after the Islamic Revolution in 1979
Yazar: ENSARİ HALLAÇ
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL BURAK KÜNTAY
Bahçeşehir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Küresel Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Türk-İran ilişkileri = Turkish-Iran relations ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; İran = Iran ; İran Devrimi = Iran Revolution

Özet:
Bulundukları bölgede tarih boyunca çeşitli uygarlıklar kurmuş olan ve inişli çıkışlı ilişkiler kuran Türkiye ve İran, gerek birbirleri açısından gerek bölge açısından önemli iki ülke olma özelliğine sahiptir. 1979 yılı İran için büyük bir dönüm noktası olmuştur. Şah rejimi ile yönetilen İran'da 1979 yılında rejim devrilerek İran İslam Cumhuriyeti kurulmuştur. Bu devrim İran açısından olduğu kadar İran'ın komşu olduğu ve ilişki içerisinde olduğu ülkeler açısından da önemli olmuştur. İslam Devrimi sonrası Türkiye – İran ilişkilerine odaklanan bu çalışmada İran İslam Devrimi öncesinde İran'ın durumu ve Türkiye ile olan ilişkileri, devrim sürecinde ve devrim sonrasında siyasi alan İran'da yaşanan gelişmelerin neler olduğunun anlaşılması, devrim sürecinin nasıl geliştiği ve Türkiye'nin bu konudaki tepkisi, özellikle de devrim sonrası Türkiye – İran ilişkilerinin ne şekilde seyrettiğinin açıklanması üzerinde durulmuştur. Çalışmanın birinci bölümünde İran'ın devrim öncesindeki durumu ve bu süreçte Türkiye – İran ilişkileri ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümü tamamen İran İslam Devrimi'ne ayrılmış ve devrimi hazırlayan koşullardan devrimin dünyaya yansımalarına kadar pek çok açıdan devrim incelenmiştir. Çalışmanın üçüncü ve son bölümünde ise devrim sonrası Türkiye – İran ilişkileri İran'daki yönetim dönemlerine göre ele alınmıştır.

Abstract:
Establishing various civilizations that have established and bumpy relations throughout history in their region, Turkey and Iran should not have a significant feature in terms of the two countries should respect each other. The year 1979 was a major turning point for Iran. In Iran, which was governed by the Shah regime, the regime was overthrown in 1979 and the Islamic Republic of Iran was established. This revolution has been important not only for Iran, but also for the countries with which Iran is neighbor and related. After the Islamic Revolution, Turkey - The status of Iran before the Islamic Revolution in Iran, this study focused on the Iran relations and relations with Turkey, the process of revolution and after the revolution, in the political arena to understand that what the developments in Iran, how the arrival of the revolutionary process and Turkey on this issue response, especially after the revolution, Turkey - focused on what remained to be explained that the way Iran relations. Iran's pre-revolution situation in the first part of the study, and in this process, Turkey - Iran relations were discussed. The second part of the study is completely devoted to the Islamic Revolution of Iran and the revolution has been examined in many aspects from the conditions that prepared the revolution to the reflection of the revolution in the world. In the third and final part of the study after the revolution in Turkey - Iran relations are handled by the management period in Iran.