Siirt ekolojik koşullarında mikrobiyolojik ve inorganik gübrelemenin nohut (cicer arietinum l.)'un verim, verim öğeleri ve nodülasyonu üzerine etkileri
The effects of microbiological and inorganic fertilizers on the yield, yield components and nodulation of chickpea (cicer arietinum l.) in the ecological conditions of si̇i̇rt
Yazar: SİPAN SOYSAL
Danışman: PROF. DR. MURAT ERMAN
Siirt Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Siirt ekolojik koşullarında mikrobiyolojik ve inorganik gübrelemenin nohut (Cicer arietinum L.)' un verim, verim öğeleri ve nodülasyonu üzerine etkilerini belirlemek amacıyla yapılan bu çalışma tesadüf bloklarında faktöriyel deneme deseninde 3 tekerrürlü olarak 2016-2017 ve 2017-2018 yılları arasında yürütülmüştür. Çalışmada simbiyotik bakteri olarak Mesorhizobium ciceri, asimbiyotik bakteri olarak azot bağlayıcı Basillus atrophaeus, fosfat çözücü olarak Basillus GC-group ve inorganik gübre olarak DAP gübresi kullanılmıştır. Araştırmada; bitki boyu, ilk bakla yüksekliği, ana dal sayısı, yan dal sayısı, bitkide bakla sayısı, bitkide tane sayısı, 100 tane ağırlığı, tane verimi, biyolojik verim, hasat indeksi, bitkide nodül sayısı, nodül yaş ağırlığı, nodül kuru ağırlığı, tane protein oranı, protein verimi, tane fosfor içeriği, tane potasyum içeriği, tane nem oranı ve tanede toplam kuru madde oranı özellikleri incelenmiştir.
Çalışma sonuçlarına göre, bitki boyu 52.1-59.3 cm, ilk bakla yüksekliği 32.0-38.0 cm, ana dal sayısı 2.46-3.36 adet/bitki, yan dal sayısı 4.03-5.90 adet/bitki, bitkide bakla sayısı 16.0-35.3 adet/bitki, bitkide tane sayısı 14.7-33.1 adet/bitki, 100 tane ağırlığı 30.3-34.2 g, tane verimi 86.0-174.0 kg/da, biyolojik verim 247.7-613.7 kg/da, hasat indeksi %26.3-34.8, bitkide nodül sayısı 28.3-44.6 adet/bitki, nodül yaş ağırlığı 1.504-2.507 g, nodül kuru ağırlığı 0.235-0.443 g, tane protein oranı %22.3-25.6, protein verimi 21.2-40.4 kg/da, tane fosfor içeriği %0.43-0.71, tane potasyum içeriği %0.96-1.58, tane nem oranı %4.02-6.01 ve tanede toplam kuru madde oranı %93.98-95.97 arasında değişim göstermiştir. Araştırma sonucunda en yüksek tane verimi Bacillus atrophaeus (N)+ DAP %50 uygulamasında 174.0 kg/da olarak elde edilmiştir.

Abstract:
This study was carried out to determine the effects of microbiological and inorganic fertilizer on the yield, yield components and nodulation of chickpea (Cicer arietinum L.) in Siirt ecological conditions between 2017 and 2018 years. The trials were laid out in factorial blocks design with three replications. In the study Mesorhizobium ciceri were used as a symbiotic bacterium, Basillus atrophaeus as a nitrogen-fixing bacterium, Basillus GC group as a phosphate solvent, and DAP fertilizer as a inorganic fertilizer. Plant height, fist pod height, number of main branches, number of seconder branches, number of seeds per plant, number of pods per plant, 100-seeds weight, seed yield, biological yield, harvest index, nodule fresh weight, nodule dry weight, seed protein ratio, protein yield, seed phosphorus content, seed potassium content, seed moisture content and total dry matter content parameters were examined. 
According to the results, plant height varied between 52.1-59.3 cm, first pod height between 32.0-38.0 cm, number of main branches per plant between 2.46-3.36, number of seconder branches per plant between 4.03-5.90, number of pod per plant between 16.0-35.3, number of seed per plant between 14.7-33.1, 100-seed weight between 30.3-34.2 g, seed yield between 86.0-174.0  kg/da, biological yield between 247.7-613.7 kg/da, harvest index between 26.3-34.8%, number of nodules per plant between 28.3-44.6, fresh weight of nodules per plant between 1.504-2.507 g, dry weight of nodules per plant between 0.235-0.443 g, protein rate of seed between 22.3-25.6%, protein yield between 21.2-40.4 kg/da, phosphorus content of seed between 0.43-0.71%, potassium content of seed between 0.96-1.58%, moisture content of seed between 4.02-6.01% and total dry matter content between 93.98-95.97%. The highest seed yield was obtained as 174.0 kg / da in Bacillus atrophaeus (N) + DAP 50% application.