Elaeagnus angustifolia l. farklı kısımlarının uçucu ve sabit yağlarının kimyasal bileşimi
Essential oil and fatty acid compositions of different parts of Elaeagnus angustifolia l.
Yazar: ESEN YELBAŞI
Danışman: PROF. DR. BETÜL DEMİRCİ
Anadolu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Bitki özütü = Plant extract ; Bitkisel yağlar = Plant oils ; Elaeagnus angustifolia =   ; Farmakognozi = Pharmacognosy ; Kimyasal bileşikler = Chemical compounds ; Yağlar = Oils ; Yağlar-uçucu = Oils-volatile ; İğde = Oleaster

Özet:
Elaeagnus angustifolia L. bitkisi farklı kısımlarının uçucu ve sabit yağlarının kimyasal bileşimini belirlemek için yapılan bu çalışmada, Eskişehir Anadolu Üniversitesi kampüsünde yetişen Elaeagnus angustifolia L. ağacının çiçek, yaprak ve meyve kısımları incelenmiştir.
Çiçek uçucu yağı kimyasal bileşimini belirlemek için; tepe boşluğu katı faz mikroekstraksiyonu (TB-KFME), hidrodistilasyon, n-hekzan ile ekstraksiyon,                                β-Glikozidaz enzimi ile hidroliz sonrası hidrodistilasyon, konkret ve absolü hazırlanması yöntemleri kullanılmış ve GK/KS analizleri yapılmıştır. Yöntemlerin tümünde çiçek uçucu yağı ana bileşiği olarak (E)-etil sinnamat belirlenmiş olup yöntemlere ait yüzde değerleri sırasıyla; %47,1; %89,9; %50,1; %49,9; %40,2 olarak bulunmuştur. 
Yaprak uçucu yağı kimyasal bileşimini belirlemek için; TB-KFME ve hidrodistilasyon yöntemleri kullanılmıştır. TB-KFME yöntemi ile; (Z)-3-hekzen-1-ol (%55,3), hidrodistilasyon yöntemi ile; fitol (%33,3) ana bileşik olarak bulunmuştur. 
Meyve uçucu bileşiklerini belirlemek için; meyve kabuğundan TB-KFME yöntemi kullanılmıştır. Bütün meyveden ve çekirdeklerden sabit yağ elde edilmiş ve GK/KS yöntemi ile bileşimi belirlenmiştir. Meyve kabuğunda TB-KFME yöntemi ile linolenik asit (%27,1) ana bileşik olarak bulunmuştur. Sabit yağlarda ise bütün meyvede oleik asit (%55,1), çekirdeklerde linoleik asit (%40,0) ana bileşik olarak bulunmuştur.

Abstract:
In this thesis, chemical components of various parts (flower, leaf, fruit, fruit peel, seed) of Elaeagnus angustifolia L., which are gathered from a sample tree in Eskişehir Anadolu University, are investigated. Essential oil and fatty acid compositions of different parts of Elaeagnus angustifolia L. are studied.
In order to determine the essential oil components of flowers, the following methods are used:  head space solid-phase microextraction (HS-SPME), hydrodistillation, extraction with the solvent n-hexane, hydrolysis with the enzyme β-glucosidase followed by hydrodistillation, concrete and absolute preparation. Gas chromatography-mass spectrometry (GC-MS) analysis is performed to investigate the volatile components. In all these methods, (E)-ethyl cinnamate is found to be the major volatile component for the flowers. The percentages of (E)-ethyl cinnamate are 47,1%; 89,9%; 50,1%; 49,9%; 40,2% for the methods HS-SPME, hydrodistillation, extraction with the solvent n-hexane, hydrolysis with the enzyme β-glucosidase followed by hydrodistillation, concrete and absolute preparation, respectively. 
HS-SPME and hydrodistillation methods are used to determine the essential oil components of the leaves. The major components are found to be (Z)-3-hexane-1-ol (55,3%, by HS-SPME method) and phytol (33,3%, by hydrodistillation). 	
HS-SPME method is used to determine the volatile components of the fruit peel. In fruit peel, linolenic acid (27,1%) is found to be the major volatile component. Fatty acid components of the whole fruit and the seed are determined by the GC-MS method; the major component is found to be oleic acid (55,1%) in the whole fruit, linoleic acid (40,1%) in the seed.