Türkiye'nin iki yerli koyun ırkının (Türk merinosu ve morkaraman) genotipik farklılaşmalarının RAPD-PCR metodu ile moleküler analizi
Molecular analysis of two Turkish local sheep breeds (Turkish merino and morkaraman) on genotypic differences by RAPD-PCR method
Yazar: YASEMİN SAYGILI
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRAN ÇAKIR ARICA
Kırıkkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Zengin gen kaynaklarına sahip Anadolu'da 20'ye yakın koyun ırkıbulunmaktadır. Islah çalışmaları sırasında ırkların gen havuzunda gen çeşitliliğiazalmaktadır. Bu nedenle yerli ırkların orjinal gen havuzları tanımlanmalı vekorunmalıdır.Bu çalışmada Türkiye'nin iki yerli koyun ırkının (Türk Merinosu veMorkaraman) genetik tanımlanmasında Polimeraz Zincir Reaksiyonuna DayalıRasgele Çoğaltılmış Polimorfik DNA (RAPD) yöntemi kullanıldı. Irklar arasıgenetik mesafe ve genetik polimorfizm tespit edildi.Çalışmada kullanılan iki yerli ırk rasgele seçilen 10 RAPD primeri iletarandı ve bunların 5 tanesi ile toplam 24 lokus elde edildi. Bu lokuslarda 225-750bç arasında değişen uzunluklarda bantlar gözlendi. Nei'nin genetik analizyöntemine dayalı POPGENE paket programı kullanılarak veriler analiz edildi velokuslardan 23'ünün polimorfik olduğu belirlendi. Polimorfik lokus yüzdesi TürkMerinos'unda % 58.33, Morkaraman'da % 66.67 olarak bulundu. Irklar arasındakigenetik farklılık 0.2548, ırk içi genetik farklılık 0.2135 ve populasyonlar arasındakifarklılaşmanın büyüklüğü ise 0.1813 idi. Heterozigotluk Türk Merinos'unda 0.1792,Morkaraman'da ise 0.2489 olarak hesaplandı.Sonuç olarak, bu çalışmada elde edilen veriler Türkiye'nin biyolojikzenginliğinin bir parçası olan Türk Merinosu ve Morkaraman ırklarınıntanımlanması açısından önemlidir. Gelecekte bu iki koyun ırkının daha fazla RAPDprimeri kullanılarak moleküler genetik analizi yapılacaktır.Anahtar kelimeler : Koyun, RAPD-PCR, genetik polimorfizm, Morkaraman,Türk Merinosu.

Abstract:
There is nearly 20 sheep breeds in the Anatolia which has a rich generesources. The gene diversity in the gene pool has been reduced during theimprovement studies. So the orginal gene pools of local breeds must be identifiedand protected.In this study, Polymerase Chain Reaction based on Randomly AmplifiedPolymorphic DNA (RAPD-PCR) method was used to genetic identification ofthe two Turkish local sheep breeds (Turkish Merino and Morkaraman). Thegenetic distance and the genetic polymorphism between the breeds was determined.Two local sheep breeds used in this study were analysed by randomlychosen 10 RAPD primers and 24 total loci were obtained from 5 of them. Theamplified bands ranged from 225-750 bp were observed in these loci. POPGENEprogramme which is based on Nei?s genetic analysis method was used to analysethe data and 23 of loci were determined as polymorphic. Percentage ofpolymorphic loci were found as % 58.33 in Turkish Merino and % 66.67 inMorkaraman. The genetic diversity between the breeds was 0.2548, the geneticdiversity within the breeds was 0.2135 and the magnitude of differentiationbetween the populations was 0.1813. The heterozigosity was found as in TurkishMerino 0.1792 and 0.2489 in Morkaraman.In conclusion, data obtained from this study are important for theidentification of Turkish Merino and Morkaraman breeds which are the part ofTurkey?s biodiversty. Moleculer genetic analysis of these two sheep breeds by usingmore RAPD primers will be done in future.Key words : Sheep, RAPD-PCR, genetic polymorphism, Morkaraman, TurkishMerino.