Sağlık  bilimleri alanında okuyan öğrencilerin serviks kanseri ve human papilloma virüs aşısı hakkındaki bilgi, tutum ve farkındalık düzeyleri
Knowledge, attitudes and awareness levels of cervical cancer and human papilloma virus vaccine
Yazar: HATİCE IRMAK ÇELİK
Danışman: PROF. DR. ELVAN ÇAĞLAR ÇITAK
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Farkındalık = Awareness ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Papillom = Papilloma ; Papillomavirüs aşıları = Papillomavirus vaccines ; Sağlık eğitimi = Health education ; Tutumlar = Attitudes ; Uterin servikal hastalıklar = Uterine cervical diseases ; Uterin servikal neoplazmlar = Uterine cervical neoplasms ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Serviks kanseri dünya genelinde kadınlarda görülme sıklığı ve kanserin neden olduğu ölümler açısından dördüncü sırada yer almaktadır. Human Papilloma Virüs (HPV), dünyada serviks kanserinin en önemli risk faktörü olarak kabul edilmektedir. HPV, cinsel yolla kolayca bulaşabilen en yaygın enfeksiyondur. HPV ile serviks kanseri arasındaki ilişkinin saptanması ve etkin tarama yöntemlerine rağmen serviks kanserinin görülme sıklığında azalma olmaması HPV aşısı ile korunmayı gündeme getirmiştir. Sağlık çalışanlarının bilgi ve önerilerinin ailelerin HPV aşılama kararlarını etkileyen en önemli etken olduğu bilinmektedir. Çalışmamızın temel amacı, Sağlık Bilimleri alanında okuyan öğrencilerin Serviks Kanseri ve HPV (Insan Papilloma Virüs) aşısı hakkındaki bilgi, tutum ve farkındalık düzeylerini belirlemektir. Aralık 2017-Aralık 2018 arasında Mersin Üniversitesi Tıp ve Hemşirelik Fakültelerinde okuyan 1101 öğrenci üzerinde anket yapılmıştır. Anket üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde katılımcıların demografik özelliklerine ait sorular, ikinci bölümde HPV, pap smear testi, HPV aşısı, sigara kullanımı ile serviks kanseri arasındaki ilişkiyi içeren bilgi soruları yer alırken üçüncü bölüm ise tutum/farkındalık ile ilgili sorulardan oluşmaktadır. Anket ile elde edilen veriler SPSS 21.0 istatistik paket programı ile analiz edilmiştir. Tüm analiz ve testlerde p<0.05 için sonuçlar istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Çalışmaya 559 kız 542 erkek olmak üzere, yaş ortalaması 21.4 olan toplam 1101 öğrenci dahil edilmiştir. Çalışmaya katılanların %74.5'i tıp fakültesi, %25.5'i ise hemşirelik fakültesi öğrencisidir. Çalışmamızda, tıp fakültesi ve hemşirelik öğrencilerinde serviks kanseri ile HPV arasındaki nedensellik ilişkisi yüsektir diyenlerin oranı çoğunlukta olup HPV ve aşısı ile ilgili bilgi düzeylerinin yeterli olmadığı, HPV aşısı yaptırma oranlarının oldukça düşük olduğu görülmüştür. Tıp fakültesinde okuyan öğrencilerin anket puanları hemşirelik öğrencilerinden yüksek, son sınıflarda okuyan öğrencilerin anket puanları da ilk senelerde okuyan öğrencilerin puanlarından yüksek bulunmuştur. 
Hem bizim çalışmamızda hem de dünyanın farklı ülkelerinde yapılmış ve literatürde yayınlanmış diğer çalışmalarda, HPV aşılanma oranlarının düşük olmasının başlıca nedeni, Ulusal aşılama programının olmayışı ve aşının maliyeti olarak karşımıza çıkmaktadır. Ülkemiz Ulusal Aşılama Programı'na HPV aşısının da eklenmesi en önemli önceliklerimizden biri olmalıdır. Sağlık Bakanlığı aracılığıyla HPV aşısının ücretsiz temini ve uygulanması, ülkemizdeki aşılanma oranlarını çok önemli ölçüde arttıracaktır. Çocuk doktorlarına başka sebeplerle de olsa başvuran, özellikle 9-13 yaş arası kız çocukları başta olmak üzere, tüm çocuklara ve ebeveynlerine HPV aşısının önemi anlatılmalı ve aşı yaptırmaya teşvik edilmelidir. 
Anahtar Kelimeler: Serviks kanseri, Human Papilloma Virüs, HPV aşısı, çocuk

Abstract:
Cervical cancer is the fourth most common cause of cancer death in women worldwide. Human papillomavirus (HPV) is accepted as the most important risk factor of cervical cancer in the world. HPV is the most common sexually transmitted infection. Detection of the relationship between HPV and cervical cancer and the lack of decrease in the incidence of cervical cancer despite effective screening methods have brought protection to the agenda with HPV vaccine. It is known that the knowledge and recommendations of healthcare workers are the most important factors affecting the HPV vaccination decisions of families. The main purpose of this study was to determine the knowledge, attitudes and awareness levels of cervical cancer and HPV (Human Papilloma Virus) vaccines in health sciences students. Between December 2017 and December 2018, 1101 students studying at Mersin University Medical and Nursing Faculties were interviewed. The survey consists of three parts. In the first part, the questions related to the demographic characteristics of the participants,in the second part, information questions about the relationship between HPV, pap smear test, HPV vaccine, smoking and cervical cancer are included, while the third part consists of questions about attitude / awareness. The data obtained from the questionnaire were analyzed with SPSS 21.0 statistical package program. The results were considered statistically significant if p <0.05 in all analyzes and tests. A total of 1101 students (559 female and 542 male) with a mean age of 21.4 years were included in the study. 74.5% of the participants were from medical faculty and 25.5% were from nursing faculty. Most of the study participants stated that the causal relationship between cervical cancer and HPV is high. In our study, it was observed that the knowledge levels of HPV and vaccine in the medical faculty and  nursing students were not sufficient, and the rates of HPV vaccination were quite low. The questionnaire scores of the students studying in the medical faculty were higher than those of nursing students and the questionnaire scores of the students in the last years were higher than the scores of the students studying in the first years. In our study as well as in other studies conducted in different countries of the world and published in the literature, the main reason for low HPV vaccination rates is the lack of national vaccination program and the cost of vaccination. The inclusion of HPV vaccine in our country's National Immunization Program should be one of our top priorities. Free provision and administration of HPV vaccine through the Ministry of Health will significantly increase the vaccination rates in our country. The importance of HPV vaccine should be explained to all children and their parents, especially girls 9-13 years old, who apply to pediatricians for other reasons, and should be encouraged to have the vaccine.  
Keywords: Cervical cancer, Human Papilloma Virus, HPV vaccine,child