Birinci tertip birinci cilt düstur çerçevesinde hukuk dili ve metin incelemesi (S.276-376)
Law language within the frame of the first condexture first volume of düstur and text research (Pp. 276-376)
Yazar: ZEYNEP KARAKILIÇ
Danışman: PROF. DR. HAKAN ÖZDEMİR
Giresun Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Düstur metinleri XIX. yüzyıl Tanzimat Dönemi kanun ve kaidelerini içinde barındıran çok önemli resmî belgelerdir. Düstur Birinci Tertip, Birinci Cilt sayfa 276-376 arası çalışmamızda incelenmiştir. 
Beş bölüm olarak incelenen çalışmada giriş kısmından sonra inceleme, metin,  sözlük-dizin ve sonuç yer almaktadır.
Giriş kısmında çalışmamıza esas konu olan Birinci Tertip Birinci Düstur metninin 276-376 sayfa aralığını kapsayan metinde hangi çalışmaların yapıldığı sıralanmış olup bu tezi hazırlamadaki amaç ifade edilmiştir.
Birinci bölümde, dil bilimi yaklaşımları kullanılarak incelemede bulunulmuştur. İnceleme sonucunda imla özellikleri, ses olayları, ikili yazım örnekleri, eş kullanımlı sözcükler, bugünkü şekli farklı olan sözcükler, Batı kaynaklı sözcükler, sözlükteki imlâsı ile metindeki imlâsı birbirinden farklı olan sözcükler, istem farklılıkları sırayla ele alınmıştır.
İkinci bölümde, metnin çeviri yazı işaretlerine aktarılan bölümünde üzerinde durulan hususiyetler ifade edilmiş, metinde geçen konu başlıkları sırasıyla verilmiş ve son olarak çeviri yazı işaretlerine aktarılan metin eklenmiştir. 
Üçüncü bölüm, sözlük-dizin kısmından oluşmaktadır. Hazırlanan dizinde nelere dikkat edildiği ifade edilmiş, sözcüklerin tamamı harf sırasına göre sıralanmış ve anlamları ifade edilmiştir.
Sonuç bölümünde ise çalışmadan elde edilen verilerden hareketle değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Abstract:
Düstur texts are very important official documents that contain the laws and rules of the Tanzimat Period of the XIXth century. Düstur First Edition, First Volume pages 276-376 were analyzed in our study. 
The study, which is analyzed in five sections, includes an introduction, text, glossary-index and conclusion.
In the introduction, it is listed which studies have been carried out on the text of the First Order First Düstur, which is the main subject of our study, covering 276-376 pages, and the purpose of preparing this thesis is expressed.
In the first chapter, the text was analyzed using linguistic approaches. As a result of the analysis, spelling features, sound events, examples of dual spelling, synonyms, words with different forms today, words of Western origin, words whose spelling in the dictionary and the spelling in the text are different from each other, and differences in the prompt are discussed in order.
In the second part, the features emphasized in the transliterated part of the text are expressed, the subject headings in the text are given in order and finally the transliterated text is added. 
The third part consists of a glossary-index. In the prepared index, the points that were taken into consideration are expressed, all the words are listed in alphabetical order and their meanings are expressed.
In the conclusion section, evaluations are made based on the data obtained from the study.