Alevilikte Tanrı anlayışı
Sense of God in Alawism
Yazar: KADİR BULUT
Danışman: PROF. DR. ERKAN YAR
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Kelam Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Din = Religion
Dizin: Aleviler = Alawis ; Alevilik = Alawiism ; Kelam = Islamic theology ; Tanrı = God ; Tanrı anlayışı = God understanding ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bir yaratıcıya yani Tanrı' ya inanma olgusu, insanın fıtratının bir gereği olarak, tarihsel süreçte hep var olmuştur. İnsan, aşkın bir varlığa inanırken onunla kurduğu diyalogda beşeri hayatın dilini kullanmış hatta Tanrı kendini insanlara elçiler aracılığıyla açarken O da beşeri hayatın dilini yani doğal dilini kullanmıştır. Bu dil yaratıcı ile olan diyalogunu daha sağlam zemine oturtturmak için zamanla çeşitli dil tekniklerini geliştirmiştir. Allah'ın sıfatları konusu da bu dil tekniklerinden biridir.Bu çalışmamızda, Allah'ın sıfatlarına değinerek Alevilikteki Tanrı anlayışı ile ilgili bilgi ve görüşleri ilmi bir usulle bir araya toplamaya çalıştık. Aleviliğin günümüzde ideolojik ve siyasal bir alanda çeşitli spekülasyonlar ile çarpıtılmaya çalışıldığı görülmektedir. Aleviliğin kendi inanç yapısının örmüş olduğu Tanrı inancını, yine Aleviliğin kendi kaynaklarında yer alan Tanrı anlayışı ile ilgili bilgilere dayanarak, objektif bir şekilde ve yorumlamalardan kaçarak ortaya koymak büyük önem arz etmektedir.Alevi kaynakları ve önde gelen temsilcilerinin görüşleri kelami açıdan incelendiğinde, Aleviliği tamamen bir Tanrı inancı etrafında şekillendiğini görüyoruz. Bu Tanrı anlayışı yine Aleviliğin kendini var ettiği İslam dini temelindeki tevhit inancıyla yoğun bir şekilde kendi içyapısını oluşturduğu görülmektedir. Bu İslam tevhit anlayışını da tasavvufi bir üslupta icra ettikleri görülmektedir. Dolayısı ile ateist ve materyalist yaklaşımlar tutarsız bir iddia olup; herhangi bir temele dayanmamaktadır. Bu görüşler daha çok, son senelerde ortaya çıkan ideolojik kaygılardan öteye geçememektedir.Anahtar Kelimeler: Tanrı, Kelam, Tevhit, Alevi, İnsan, Tasavvuf.

Abstract:
The fact ?to believe a creator, that is, God? has always existed historically as a part of creation of the human. The human has used language of the social life in dialog he established with it while he believes in a great creator. Even while God confides to the human via its prophets, God uses language of the social life, that is, natural language. This language is developed timely by various linguistic techniques to place the human?s dialog with the creator on a solid basis. The subject ?God?s character? is one of linguistic techniques.In our study, we try to address God?s characters and to gather any information and opinions about sense of Good in Alavism scientifically. Today Alavism is endeavored to be falsified by various speculations in an ideological and political field. It is highly important to reveal a belief to God knitting belief structure of Alawism objectively based on any information about a sense of God located in resources of Alawism and by avoiding any comments.When opinions of Alawi resources and their leading representatives are reviewed for remark, we see that Alawish is formed wholly around a sense of God. It is seen that this sense of God constitutes its own internal structure intensively through a oneness belief in basis of Islam religion creating Alavism. They have executed this sense of oneness in Islam by a religious mystic style. Thus, it is understood that atheism and materialistic approaches include faulty claims and words, which remain unfulfilled and may never be applied in any field. These opinions never go behind any ideological anxieties, which reveal recently.Key Words: God, Remark, Oneless, Alavism, Human, Religious Mystic.