Major ortopedik cerrahi hastalarında ameliyat sonrası ağrıya ilişkin bakım kalitesinin hasta bakım sonuçları ile ilişkisinin belirlenmesi
İdentify the relationship between the quality of care and postoperative pain care in patients with major orthopedic surgery
Yazar: CAFER ÖZDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU KARAZEYBEK
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ağrı = Pain ; Ağrı yönetimi = Pain management ; Ağrı-postoperatif = Pain-postoperative ; Hasta bakımı = Patient care ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Ortopedi = Orthopedics ; Ortopedik cerrahi = Orthopedic surgery ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Sağlık hizmetleri kalitesi = Quality of health care

Özet:
Amaç: Bu araştırma major ortopedik cerrahi hastalarında ameliyat sonrası ağrıya ilişkin bakım kalitesinin hasta bakım sonuçları ile ilişkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Araştırma kesitsel ve tanımlayıcı tiptedir. Araştırma, Ocak 2019-2020 tarihleri arasında Ortopedi ve Travmatoloji kliniklerinde total diz ve total kalça protezi uygulanan 99 hasta ile gerçekleştirilmiştir. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan "Tanıtıcı Özellikler Formu" ile "Amerikan Ağrı Derneği Revize Hasta Sonuçları Anketi", "Ameliyat Sonrası Ağrının Giderilmesinde Hastaya Verilen Bakımın Kalitesinin Değerlendirilmesi Ölçeği" ile toplanmıştır.
Bulgular: Total diz protezi ve total kalça protezi ameliyatlarından sonra hastaların kliniğe ilk geldiği andaki (0-6 saat) puan ortalamaları 6.82 ± 2.91, görüşme esnasındaki ağrı puan ortalamaları 3.08 ± 2.09 olarak belirlenmiştir. Hastaların kliniğe geldiği ilk andaki ağrı puanları ve şiddetli ağrı düzeyi kadın hastalarda daha yüksektir. Ameliyat sonrası ağrı nedeniyle uyku, aktivite, emosyonel durum bozuklukları ve yan etkiler kadın hastalarda daha yüksek bulunmuştur. Hastaların ameliyat sonrası 2.günde ağrıya yönelik verilen bakım kalitesi ve bakım algısı puanları daha yüksek bulunmuştur. Ameliyat sonrası ağrıya yönelik bakım algısı ile en şiddetli ağrı düzeyi (r=-0.291),   şiddetli ağrı süresi (r=-0.387), ağrıdan dolayı uyku (r=-0.238) ve aktivitedeki bozukluklar (r=-0.206) arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif bir ilişki olduğu bulunmuştur (p<0.05). Ayrıca hastaların ameliyat sonrası şiddeti ağrı süresi ile memnuniyet (r=-0.339) ve tedaviye katılımları (r=-0.257) arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif ilişki olduğu bulunmuştur (p<0.05).
Sonuç: Bu araştırmada; ortopedi hastalarının ameliyat sonrası ağrı deneyimlerine ve ağrı kontrolünde hastalara verilen bakımın kalitesine ilişkin temel veriler elde edilmiştir. Hastaların ameliyat sonrası ağrı bakımından memnuniyetlerini arttırmak ve ağrı nedeniyle oluşan olumsuz etkilerinin azaltılması için, ağrıya yönelik hemşirelik uygulamalarının ve bakım kalitesinin geliştirilmesi gerektiğini ortaya çıkarmıştır.
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Ağrı yönetimi, Bakım kalitesi, Majör ortopedik cerrahi

Abstract:
Objective: The purpose of this study identify the relationship between the quality of care and postoperative pain care in patients with major orthopedic surgery.
Method: The research is cross-sectional and descriptive type. The research was conducted between January 2019-2020.with 99 patients who underwent total hip and knee replacement in the Orthopedics and Traumatology departments. The data were collected with "Demographic Data Form" prepared by researcher in accordance with the literature and "Strategic and Clinical Quality Indicators in Postoperative Pain Management Questionnaire", "Revised American Pain Society Patient Outcome Questionnaire."
Results: After total knee replacement and total hip replacement surgery, the mean first pain score (0-6 h) patients feel when they come to the clinic was 6.82 ± 2.91, and the mean pain score during the interview was 3.08 ± 2.09. The first pain score patients feel when they come to the clinic and severe pain level were higher in female patients. Sleep and activity, affective interference and advers effects caused by postoperative pain were higher in female patients. On the second postoperative day, the quality of pain care and perception of care was higher. İt was found that, statistically significant negative difference was between postoperative perception of care and worst pain score (r=-0.291), percent time spent in severe pain (r=-0.387), pain related sleep (r=-0.238), activity interference (r=-0.206)  (p<0.05). İt was found that, statistically significant negative difference was between percent time spent in severe pain and participate in decisions about pain treatment (r=-0.339), satisfied pain treatment (r=-0.257)   (p<0.05).
Conclusion: Basic data on the quality of care in pain control and postoperative pain experiences in orthopedic patients were obtained in our study. Nursing practices and quality of care should be require improved to increase satisfaction with the postoperative pain and decrease the negative effects caused by pain. 
Key words: Nursing, Pain management, Quality of care, Major orthopedic surgery