Enerji ithalatı ve tüketimimin ekonomik büyümeye etkisi: Türkiye için bir uygulama
The effect on economic growth of energy import and consumption: An application for Turkey
Yazar: CEREN PEHLİVAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERGÜN AKTÜRK
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Büyüme = Growth ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Enerji = Energy ; Eşbütünleşme = Cointegration ; Hata düzeltme modeli = Error correction model ; Johansen yöntemi = Johansen method ; Tüketim = Consumption ; İthalat = Import

Özet:
Enerji geçmişte olduğu gibi günümüzde de gelişmekte olan ülkeler için önemli bir üretim faktörüdür. Giderek büyüyen Türkiye ekonomisi, enerji ihtiyacının büyük bir bölümünü ithalatla karşılamaktadır. Ülkemizin artan enerji ihtiyacını karşılamak için uygun sürdürülebilir enerji politikalarının uygulanması gerekmektedir. 
Bu çalışmada, Türkiye'nin enerji tüketimi ve enerji ithalatının büyümeyle ilişkisi incelenmiştir. 1980-2014 yılları için zaman serisi kullanılmıştır. Serideki normal dağılımı vermek için CSI programı uygulanmış ve yıllık veriler çeyrek dönemlere dönüştürülmüştür. Zaman serisindebirim kök testi uygulanmış ve değişkenlerin birincil seviyede durağan olduğu bulunmuştur. Enerji tüketimi, enerji ithalatı ve GSYİH arasındaki uzun dönem ilişkisini bulmak için Johansen eşbütünleşme testi uygulanmıştır. Analiz sonuçları değişkenler arasında uzun dönemli bir ilişki olduğunu göstermiştir. Uzun dönemde oluşan ilişkinin kısa dönemde devam edip etmediğinin araştırılması için Hata Düzeltme Modeli yapılmıştır. Hata düzeltme değerinin negatif olması değişkenler arasında uzun vade de denge olduğunu göstermiştir. Bunun sonucunda Granger nedensellik testi yapılmış ve analiz sonuçlarıyla enerji tüketimi ve ithalatının GSYİH ile ilişkisi tespit edilmiştir.

Anahtar Sözcükler: Enerji Tüketimi; Johansen Eşbütünleşme; Hata Düzeltme Modeli

Abstract:
In the past as well as today energy production is an important factor any country for the development. Turkey is growing day by day, and it is required to produce mass level of energy. Turkey doesn't have the natural resources at a large, for that reason, Turkey is importing energy from the other country. Policy makers implement the appropriate sustainable energy policy in order to meet the daily requirements for the Turkish household.
In this study, relationship with economic growth of energy consumption and imports have been investigated for Turkey. Time serieswas used 1980 to 2014 for Turkey. In order to make the data into normal series, applied "Cubic Spline Interpolation" and converted our yearly series into quarterly series. It was found that the applied time series unit root test and all the variables were co-integrated at order 1. In order to find the long run relationship among total energy consumption, total energy import and GDP (For economic growth), ıt was applied Johansen Co-integrationtest. Analysis results showed that a long term relationship between the variables. ECM was conducted to investigate whether short-term continuation of the relationship over a long period. Negative values of the error correction processing showed that the balance between the variables in the long-turn. Consequently, Granger causality test is made, and by analysis results were determined the relation with GDP of the energy consumption and energy import. 
Keywords:Energy Consumption; Johansen-Co-integration; ECM