Malya koyunlarından elde edilen yapağıların, bazı fiziksel ve morfolojik özelliklerinin analizi
Analysis of some physical and morphological characteristics of wool obtained from malya sheep
Yazar: MUSTAFA DİKME
Danışman: DOÇ. DR. SABRİ GÜL
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, İç Anadolu Bölgesinde yetiştiriciliği yapılan Malya koyunlarının bazı yapağı özellikleri tespit edilmiştir. Araştırmada materyal olarak, aynı sürüden 30'ar baş olmak üzere, kuzu (3-6 aylık), şişek (1-1.5 yaş) ve ergin (2 yaş ve üzeri) koyunların yapağıları kullanılmıştır. Koyunlarda kirli yapağı ağırlığı bireysel olarak tartılmıştır. Her yaş grubundaki hayvanın omuz, kaburga ve but bölgesinden yapağı örnekleri alınmıştır. Bu örneklerde uzunluk, incelik, elastikiyet, mukavemet ve randıman özellikleri belirlenmiştir. Araştırmanın istatistik analizleri SPSS paket programı ile yapılmış ve değişkenlere ait tanımlayıcı istatistikler ortalama ± standart hata şeklinde verilmiştir. Araştırma sonunda ortalama kirli yapağı ağırlığı 2.2 ± 0.09 kg, yapağı inceliği kuzularda 25.7 ± 0.35 µ, şişeklerde 25.3 ± 0.27 µ, erginlerde 26.7 ± 0.26 µ; ortalama yapağı uzunluğu kuzularda 38.8 ± 1.05 mm, şişeklerde 70.1 ± 1.46 mm, erginlerde 62.3 ± 1.29 mm; ortalama elastikiyet değerlerini kuzularda % 25.4 ± 0.81, şişeklerde % 28.1 ± 0.64, erginlerde % 30.0 ± 0.60; ortalama mukavemet değerleri kuzularda 14.1±0.73 cN/Tex, şişeklerde 11.9±0.40 cN/Tex, erginlerde 15.0±0.61 cN/Tex; ortalama randıman sonuçları ise aynı yaş grubu sıralamasına göre % 62.8±1.06, % 54.6±1.15, % 58.9±1.05 olarak tespit edilmiştir.
Elde edilen bu sonuçlar neticesinde Malya koyunlarının yapağılarının hemen hemen tekstil endüstrisinde istenilen kalite ve özellikleri taşıdığı görülmüştür. Dolayısıyla yapağı özelliklerinin daha da iyileştirilmesi için bilimsel çalışmaların yapılması gerekmektedir. Gerek bu ırkımız gerekse diğer merinos melezi ırklardan elde edilen yapağıların üretimi ve teşviki için fiyatlarda bir düzenlemenin yapılması uygun olacaktır. Yapağının üretilmesi, toplanması ve işlenmesi adına kamu kurumları, özel sektör ve sivil toplum kuruluşları ile bir araya gelerek kalıcı ve tedbirlerin alınması yerinde olacaktır.

2021, 49 sayfa

Anahtar Kelimeler: Malya koyunu, yapağı özellikleri, vücut bölgesi, koyunların yaşı

Abstract:
This research was conducted to investigate some wool characteristics of Malya Sheep raised in Central Anatolia Region. In the study, 30 heads from the same herd, fleeces of lambs (3-6 months old), yearling (1-1.5 years old) and mature (2 years and over) sheep, were used as material. Greasy wool yields were weighted in all animals individually. Fleece samples were taken from the shoulder, rib and thigh area of animals of all age groups. In these examples, the properties of length, thinness, elasticity and, strength yield were determined. Statistical analysis of this research was performed using SPSS software and descriptive statistics of variables presented as mean ± standard error. 
At the end of the study, average graesy fleece weight was 2.2 ± 0.09 kg, fleece thickness was 25.7 ± 0.35 µ in lambs, 25.3 ± 0.27 µ in yearling, 26.7 ± 0.26 µ in adults; average fleece length was 38.8 ± 1.05 mm in lambs, 70.1 ± 1.46 mm in yearlings, 62.3 ± 1.29 mm in adults; average elasticity values were determined as 25.4 ± 0.81 % in lambs, 28.1 ± 0.64% in yearlings, 30.0 ± 0.60% in adults; average strength values were determined as 14.1 ± 0.73 cN / Tex for lambs, 11.9 ± 0.40 cN / Tex for yearlings, 15.0 ± 0.61 cN / Tex for adults; mean yield results were determined as 62.8 ± 1.06%, 54.6 ± 1.15%, 58.9 ± 1.05% in lambs.
As a result, it was seen that the fleece of Malya sheep almost had the desired quality and characteristics in the textile industry. Therefore, scientific studies should be done to improve the properties of the fleece. It would be suitable to make a regulation in the prices for the production and promotion of wool obtained from this breed and other merino crossbred breeds. It would be appropriate to take permanent steps by coming together with Public Institutions, Private Sector and 	Civil Society Organization in order to produce, collect and process wool.


2021, 49 pages

Key Words: Malya sheep, wool characteristics, body region, sheep age