İdari yaptırımların hukuki rejimi
The system in law of administrative sanctions
Yazar: MUSTAFA KARABULUT
Danışman: PROF.DR. TURGUT TAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
dari yaptırımlar, bir yargı kararına gerek olmaksızın yasaların açıkça verdigibir yetkiye dayanarak idarenin dogrudan dogruya bir islemi ile uyguladıgıyaptırımlardır. dari yaptırımlara iliskin tanımlarda, "idari islem" kavramının öneçıktıgı tespit edildiginden, tezimizde idari yaptırımların hukuki rejimininbelirlenmesinde idari islem niteliginin temel alınmasının gerekli oldugu sonucunavarılmıstır.Bununla birlikte, idari yaptırımların caydırıcı ve cezalandırıcı niteligi, idariyaptırımları, diger idari islemlerden ayırmaktadır. Avrupa nsan Hakları Mahkemeside idari yaptırımlarda bir ceza içerigi görmekte ve idari yaptırımlar alanında adilyargılanma hakkına uygunluk aramaktadır. Bu gelisme, idari yaptırım kararıverilirken ilgili idari makamın uyması gereken usul ve esasa iliskin ilkeleri ve idariyaptırımların yargısal denetimini etkilemektedir.Bu nedenlerle, idari yaptırımlar alanında, ortak usul ve esasa iliskin ilkelerinyer aldıgı ayrı bir hukuki rejimin olması gereklidir. Bu çerçevede, ortak usul veesasa iliskin ilkeler idari yaptırım uygulanan kisilere önemli güvencelersaglayabilir. Usule iliskin ilkeleri, genel olarak, savunma hakkı, gerekçe ilkesi,tarafsızlık ilkesi, idari yaptırıma karsı basvurulabilecek bir yargı yolununbulunması; esasa iliskin ilkeleri ise, genel olarak, yasallık ilkesi, kusur ilkesi,cezaların bireyselligi ilkesi, ölçülülük ilkesi ve ne bis in idem ilkesi olarakbelirtebiliriz.5326 sayılı Kabahatler Kanunu ile idari yaptırımlara iliskin kurallar ilk defaayrı bir yasayla düzenlenmis ve bu alanda yeni bir sistem, ayrı bir hukuki rejimgetirilmistir. Yasanın yürürlüge girmesinden bir süre sonra uygulamada ortayaçıkan sorunlar üzerine kimi degisiklikler yapılmıs olup, ileride baska degisikliklerinde yapılacagı öngörülebilir. Kanımca, Yasanın en önemli özelligi, genel yasaniteliginde olmasıdır. Dolayısıyla, Yasanın genel kurallarının diger yasalardaki idarisuçlar hakkında da uygulanacak olması, getirilen sistemin uygulamadaki etkisinigenisletmektedir. Ancak, bu konuda ortaya çıkabilecek, özellikle idari yaptırımyetkilerinin düzenlendigi özel yasalar yönünden, bazı sorunların çözümü için özelyasalarda gerekli degisiklikler yapılmalıdır.Yasayla ilgili iki temel elestirimiz bulunmaktadır. Birincisi, idari yaptırımlarınusule iliskin ilkeleri konusunda yeterli düzenleme içermemesidir. kincisi, idariyaptırım kararlarına karsı basvurulacak yargı yolu konusunda ikili bir sistemgetirmesidir.

Abstract:
Administrative sanctions are sanctions of the administration which isapplied by an act on the explicit power derived from law. It is possible to apply anadministrative sanction without a verdict. An administrative act is the mainelement of an administrative sanction.However, that one of the aim of the administrative sanction is to penalize theperson who commits an administrative offence separates the administrativesanction from other administrative acts. European Court of Human Rights (TheCourt) consider due process of the right to a fair trial in administrative sanctions.Decisions of the Court effect the principles of administrative sanctions which theadministration shall obey. Also, judicial control of them in our country are effectedby the Court.So we can say that the principles of administrative and criminal law are validin the field of administrative sanctions. But it is not correct to claim that all of theprinciples of criminal law are valid in this field.A system of law which includes common principles is necessary in thisfield. Common principles can ensure important guarantees to persons who areapplied administrative sanctions. The principles are stated generally right todefense, reason, impartiality, right to apply to a court, legality, fault, individuality ofpenal responsibility, proportionality and ne bis in idem.Law No. 5326 of Administrative Offences Law brought a new system in thisfield. According to me, the most important characteristic of the Law is its impacton other laws. Because Law No. 5326 is a general law