Karina dalyanı'nın sediment ve su kalitesi yönünden incelenmesi
Investigation of Karina lagoon according to sediment and water quality
Yazar: ŞAHİN MİDİLLİ
Danışman: PROF. DR. DENİZ ÇOBAN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Ağır metaller = Heavy metals ; Büyük Menderes Deltası = Great Menderes Delta ; Lagün = Lagoon ; Su kalitesi = Water quality ; Çökeller = Sediments

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Karina Dalyanı'nda su, sediment ve ticari öneme sahip balık türlerinin çeşitli kimyasal parametreler ve ağır metal açısından etkilenme düzeyinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Yöntem: Bu tez çalışmasında Büyük Menderes Nehri'nin denize döküldüğü alanın kuzeyinde yer alan Karina Dalyanı içerisinde ve deniz alanında 7 (denizel alan: D1, D2, D3; lagüner alan: L1, L2; kanal: K1 ve K2) farklı izleme istasyonu belirlenmiştir. Belirlenen bu istasyonlardan ayda bir kez anlık su ölçümleri yapılmış ve su numuneleri alınmıştır. Ölçümlerde sıcaklık, oksijen, elektriksel iletkenlik, tuzluluk, pH, toplam çözünmüş katılar, klorofil a, askıda katı madde, amonyum, nitrit, nitrat, fosfor, bakır, kobalt, kadmiyum, kurşun ve kimyasal oksijen ihtiyacı analizleri yapılmıştır. Yine izleme istasyonlarının olduğu noktalardan Mart ve Eylül ayında olmak üzere yılda iki kere sediment örnekleri alınmıştır. Bu sediment örneklerinde azot, bakır, fosfor, kobalt, kurşun, karbonat ve toplam organik karbon analizleri yapılmıştır. Bununla birlikte Karina Dalyanı içerisinde avcılık faaliyeti yürütmekte olan yerel kooperatiften Kasım ve Aralık ayında balık numuneleri alınmıştır. Alınan balık numunelerinde cıva, kadmiyum, kurşun, arsenik ve pestisit analizleri yapılmıştır. 
Bulgular: Tez çalışmasında örnek alımı için belirlenen deniz sahası istasyonlarından alınan örneklerin bakır, kadmiyum ve amonyum değerleri Tarım ve Orman Bakanlığı (TOB)'nca belirlenen deniz suyu genel kalite kriterlerinin üzerinde çıkmıştır. Yine denizel alanda yapılan analizler sonucunda klorofil a yönünden D1 istasyonu ötrofik, D2 ve D3 ise hipertrofik olarak tespit edilmiştir. Dalyan içi ve dalyana tatlı su girişi sağlayan kanallardan alınan su örnekleri analiz sonuçlarına göre yapılan değerlendirmede amonyum, nitrit ve fosfor yönünden bölgenin IV. sınıf çok kirlenmiş su olduğu tespit edilmiştir. Balıketinde yapılan analizlerde cıva ve kurşun kalıntıları TOB'nca belirlenen kabul edilebilir değerlerin altında olduğu, kadmiyum ve pestisit kalıntısı tespit edilmediği görülmüştür. Ancak arsenik yönünden yapılan incelemede tüm balık türlerinin TOB'nca belirlenen kabul edilebilir değerlerin üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Yapılan sediment analizlerinde L2 istasyonunun bakır yönünden en düşük etki seviyesinin üzerinde olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç: Lagünlerin hassas birer yaşam alanları olmasından dolayı çevrelerinin doğal yapısı korunmalı, zorunlu haller haricinde her türlü müdahalelerden uzak tutulmalı, lagün alanına gelebilecek her türlü kirletici kaynak ve faaliyetler önlenmeli, lagün çevresine yapılabilecek yerleşim alanlarına müdahale edilmelidir. Tarımsal faaliyetler kontrollü yapılmalı, ilaç ve gübreleme işlemleri rastgele yapılmamalıdır.

Abstract:
Objective: In this study, aim of that try to understand how degree effected of water, sediment and tradely important fish species in terms of various chemical parameters and heavy metals.
Material and Methods: In this study, seven stations (marine areas: D1, D2, D3; lagoon areas: L1, L2; canals: K1 ve K2) which are from inner north part of Karina Lagoon where the River Büyük Menderes poured and from the sea where outer part of Karina Lagoon were determined. From the stations were determined instantaneous water measurement was done and water samples were taken. In measurement temperature, oxygen, electrical conductivity, salinity, pH, total suspended solids, chlorophyll a, suspended solids, amonium, nitrite, nitrat, phosphor, copper, cobalt, cadmium, lead and chemical oxygen demand analyse were done. Sediment samples were taken only two times in March and September from same stations. Nitrogen, copper, cobalt, lead, carbonate and total organic carbon analysis were done from the sedimen samples. At the same time, fish samples were taken in November and December from local cooperative which do fishing activity in Karina Lagoon. Mercury, cadmium, lead, arsenicand pesticide analysis were done from this fish samples.
Results: In the thesis, copper, cadmium and ammonium values of the samles taken from sea area stations determined for sampling were above the general quality of seawater determined by the Ministry of Agriculture and Forestry (TOB). As a result of analysis made in the marine area, station D1 was found to be eutrophic in terms of chlorophll a, while D2 and D3 were found to be hypertrophic. According to results of samples where made from inner part of lagoon and canals which supply the fresh water to lagoon, the area was found IV. class water which are highly contamined water in terms of amonium, nitrite and phosphore. Analysis made in the fish, mercury and lead residues were below the acceptable values determined by TOB, and no cadmium and pesticide residues were detected. However, in the examination made in terms of arsenic, it was determined that all fish species were above the acceptable values determined by TOB. At sediment analysis it was determined that L2 station had the lesser effect degree in terms of copper. 
Conclusion: Because of the lagoons are sensitive areas, around of them should be protected, this part should be stayed away any human activities except some obligatory cases, any contaminant sources and activities should be away from lagoon area, if building is planned on around of lagoon it should be interfered any residential areas. Agriculture activities should be controlled, pesticide and fertilization processes should not be done randomly.