Samsun Limanı'ndaki gemi trafiği kaynaklı egzoz emisyonlarının envanterinin çıkarılması
Taking the inventory of exhaust emissions resulting from the ship traffic at the Port of Samsun
Yazar: FATİH ALVER
Danışman: YRD. DOÇ. BETÜL SARAÇ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Denizcilik = Marine ; Gemi Mühendisliği = Marine Engineering
Dizin: Egzoz emisyonları = Exhaust emissions ; Emisyon = Emission ; Gemi motorları = Ship motors ; Hava kirleticiler = Air pollutants ; Samsun Limanı = Samsun Port

Özet:
Dünyada; karalarda oluşan hava kirliliği alınan önlemlerle azaltılırken gemilerden kaynaklı hava kirliliğinin önemsenmemesi ve gerekli önlemlerin alınmamasından dolayı, denizlerde oluşan hava kirliliği artmıştır. Gemi kaynaklı egzoz emisyonların çoğu denizlerde oluşmakla birlikte, etki alanı fazla olup denizlerden hava hareketleri ile kıtalardan kıtalara kadar yayılım gerçekleştirir.
Bu çalışmada Karadeniz Bölgesi'nin en büyük limanı olan Samsun Limanında, 2010-2015 yılları arasında yıllık gemi kaynaklı egzoz emisyonlarının envanteri çıkarılmış, yıllar içindeki değişimi incelenmiş ve diğer limanlar ile kıyaslanmıştır. Gemi aktivitesi bazlı yöntem olan aşağıdan yukarıya metodu Samsun limanına gelen gemiler için uygulanmıştır. Aşağıdan yukarıya metodu ile gemi egzoz gazı kirleticilerinin (NOX, SO2, CO2, HC ve PM) seyirde, manevrada ve rıhtımdaki miktarları 2010 yılından başlayarak 2015 yılı sonuna kadar 6 yıllık egzoz emisyon envanteri çıkarılmıştır. 
Yıllar arasında ekonomik göstergelere ve liman işletmesindeki teknik detaylara bağlı olarak farklılıklar olmakla birlikte genel olarak yıllık toplam emisyonlar PM için 38 ton ile 72 ton, SO2 için 349 ton ile 649 ton, NOx için 421 ton ile 825 ton, HC için 20 ton ile 36 ton ve CO2 için 20.202 ton ile 38.335 ton arasında hesaplanmıştır. Bu değerler dünyanın en işlek limanlarından olan Shanghay, Kaliforniya ve Busan limanları hesaplanan değerlerden düşükken, benzer limanlarla kıyaslandığında NOx emisyonu için Aberdeen limanından yüksek, Copenhagen Limanı ile benzerlik göstermekte ancak Piraeus limanlarından düşük olduğu görülmektedir.

Abstract:
While the air pollution on land has been globally reduced with the measures taken, the air pollution caused by the vessels have elevated because it has been neglected and the necessary precautions have not been taken. Ship emissions mostly occur at sea, however, they have a large area of impact and can travel from one continent to another through movements of air.
In this study, an inventory of annual ship based emissions in the port of Samsun- the largest in the Black sea Region- from 2010 to 2015 was collected, its changes within years were analyzed and compared with those of other ports. Bottom-up method which is based on ship activity was applied to the vessels coming to the port of Samsun. With the bottom-up method, a 6 year inventory of ship emission pollutants (NOX, SO2, CO2, HC and PM) from 2010 to 2015 was formed. The main engine power, generator power and durations of stays at the port are real values belonging to the vessels that have come to port of Samsun. 
While there are variations in the annual total emissions due to the economic parameters and technical details in the port administration, the average emissions were calculated as between 38 and 72 tones for PM10, 349 and 649 tones for SO2, 421 and 825 tones for NOx, 20 and 36 tones for HC and 20.202 and 38.335 tones for CO2. These values are smaller than those of some of the busiest ports in the world- Shanghay, California and Busan-, on the other hand NOX emission is higher than the port of Aberdeen, similar to the port of Copenhagen, yet lower than the port of Piraeus which are all similar ports.