Soya ektresi içeren hiperpigmentasyon problemine yönelik nanoemülsiyon formülasyonlarının hazırlanması ve karakterizasyonu
Preparation and characterization of nanoemulsion formulations containing soy extract for hyperpigmentation problem
Yazar: ÖZLEM KURT
Danışman: PROF. DR. FATMA GÜLGÜN YENER ; DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU ALTUNTAŞ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı / Kozmetoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Bitki özütü = Plant extract ; Deri = Skin ; Kozmetikler = Cosmetics ; Nanoemülsiyon = Nanoemulsion ; Pigmentasyon = Pigmentation ; Renk değişikliği = Color change ; Soya = Soybean

Özet:
Pigmenter bozukluklar toplumda yaygın görülen hastalıklar arasındadır. Eksojen ve
endojen faktörlere bağlı olarak ortaya çıkan hiperpigmentasyonun tedavisi de oldukça
zordur. Mevcut cilt rengini açıcı ajanlar yaygın olarak kullanılmakla beraber bir takım
yan etkiler de doğurmaktadır. Bundan dolayı doğal kaynaklı ektstreler içeren güvenli ve
etkili formülasyonların geliştirilmesine ihtiyaç vardır. Soyanın, hiperpigmentasyon
üzerine olumlu etkilerinin olduğu daha önce yapılan bilimsel çalışmalarla
kanıtlanmıştır. Bu tez çalışmasında da soya ektresi içeren hiperpigmentasyon üzerine
etkili piayasadaki diğer ürünlere alternatif olabilecek doğal içerikli kozmetik bir
nanoemülsiyonun geliştirilmesi amaçlanmıştır.
Ultrasonikasyon yöntemi ile farklı konsantrasyonlarda nanoemülsiyonlar hazırlanmıştır.
Hazırlanan formülasyonlar öncelikle hızlandırılmış stabilite testleri olan santrifüj ve
termal testlere tabi tutulmuştur. Bu testler sonucunda bozulma göstermeyen
formülasyonların pH değeri, viskozitesi, damlacık boyutu, polidispersite indeksi ve zeta
potansiyeli ölçülmüş ve organoleptik açıdan değerlendirmesi yapılmıştır. Bu testler ve
ölçümler sonucunda stabil kalan formülasyonlarla uzun süreli stabilite takibine
başlanmıştır. Formülasyonlar 2 ay boyunca oda koşulunda (25°C ± 2°C, %60 nem),
buzdolabında ( 5°C ± 2°C) ve 45°C'de, %75 relatif nem ortamındaki iklimlendirme
kabininde saklanmıştır. Formülasyonların 1. gün, 1.ay ve 2.ay sonunda pH değeri,
iletkenliği, viskozitesi, damlacık boyutu, polidispersite indeksi ve zeta potansiyeli
ölçülmüş ve organoleptik açıdan değerlendirilmiştir. Ayrıca formülasyonların Doku
profili analizi (TPA) ölçümleri ilk gün yapılmıştır. Bahsedilen bütün testler sonucunda
stabilite ve diğer değerlendirme kriterlerine göre en iyi formülasyon olarak %5 soya
ektresi ve %1'lik HPC içeren F6P2 kodlu formülasyonun hiperpigmentasyon tedavisine
yardımcı olabileceği sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Hiperpigmentasyon, soya ekstresi, nanoemülsiyon, ultrasonikasyon,
leke açıcı bitkisel ajanlar

Abstract:
Pigmenter disorders are common dermatological disorders. It is related to endogenous
and exogenous factors. These disorders are difficult to treat, hence, the need for skin
lightening agents including cosmeceuticals. Due to the potential side effects of current
treatments, there is a rising trend towards the development of effective and safe
formulations containing naturally derived extracts for hyperpigmentation.
Soy (Glycine soja) has evidenced to be both powerful and safe. A number of skin care
products containing soy are available to improve hyperpigmentation. It has been proven
by scientific studies that soy has positive effects on hyperpigmentation. In this thesis
study, it is aimed to develop a cosmetic nanoemulsion with natural content, which
coluld be an alternative to other products on the markets, effective on
hyperpigmentation containing soy extract.
Various nanoemulsions containing soy extract were prepared by using ultrasonicaton
method. Then accelerated stability tests such as centrifuge and thermal tests were
applied. pH value, viscosity, droplet size and polydispersity index of the formulations
remaining stable were measured and organoleptic assessment was conducted. Each
formulation that passed centrifuge and thermal tests was kept in ambient condition, in
a refrigerator and in a climate chamber at 45°C, for two months. Measurement of pH
value, viscosity, droplet size, polydispersity index and zeta potential and organoleptic
assessment were conducted at predetermined time points. In addition, TPA (texture
profile analysis) measurements of the formulations were made on the first day.
As a result of all the tests mentioned, it was concluded that the F6P2 coded formulation
containing %5 soy extract and 1% HPC as the best formulation could be beneficial in
treatment of hyperpigmentation.
Key words: Hyperpigmentation, soy extract, skin lightening herbs, ultrasonication,
nanoemulsion