Psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerinin iş-aile yaşam dengesine, iş yeri arkadaşlığına ve iş yerindeki duygusal tacize göre yordanması
Prediction of the well-being levels of psychological counselors and teachers according to their work-family-life balance, colleagueship and mobbing at workplace
Yazar: BELKIZ ŞERBETÇİOĞLU
Danışman: PROF. DR. FULYA YÜKSEL ŞAHİN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Danışmanlar = Consultants ; Duygusal etki = Emotional effect ; Duygusal istismar = Emotional abuse ; Psikolojik danışma = Psychological counseling ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Taciz = Harassment ; Öğretmenler = Teachers ; İş arkadaşları = Coworkers ; İş-yaşam dengesi = Work-life balance

Özet:
Araştırmada, iş-aile-yaşam dengesinin, işyeri arkadaşlığının, işyerinde duygusal tacize uğramanın, psikolojik danışman ya da öğretmen olmanın ve cinsiyetin, psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluşlarını anlamlı bir biçimde yordayıp yordamadığı incelenmiştir. Araştırma, betimsel ve nedensel bir çalışmadır.
Araştırmanın çalışma grubu, 151 psikolojik danışman ve 349 öğretmen; 357 kadın ve 143 erkek olmak üzere toplam 500 kişiden meydana gelmektedir. Araştırma kullanılması gerekli olan verileri elde etmek için, "Psikolojik İyi Oluş Ölçeği", "İş-Aile Yaşam Ölçeği", "İşyeri Arkadaşlığı Ölçeği" ve "İşyerinde Duygusal Taciz Ölçeği" ile "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde SPSS21 Paket Programı'ndan yararlanılmıştır.
Araştırmada, öncelikle psikolojik iyi oluş, iş-aile-yaşam-dengesi, işyeri arkadaşlığı ve işyerinde duygusal tacize uğrama için yüzdelik değerleri hesaplanmıştır. Araştırmada, iş-aile-yaşam dengesinin, işyeri arkadaşlığının, işyerinde duygusal tacize uğramanın, psikolojik danışman ya da öğretmen olmanın, cinsiyetin ve kurum yöneticisinin kadın ya da erkek olmasının, psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluşlarını anlamlı bir biçimde yordayıp yordamadığını belirlemek için Doğrusal Regresyon analizi kullanılmıştır.
Araştırmanın sonucunda, psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeyi açısından % 40.3'ünün psikolojik iyi oluş düzeyi düşükken; % 59.7'sinin psikolojik iyi oluş düzeyi yüksek bulunmuştur. Psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin iş-aile-yaşam dengesi açısından, %97.6'sında işin aileye olan olumsuz etkisi düşükken; %2.4'ünde işin aileye olan olumsuz etkisi yüksek bulunmuştur. %50.7'sinde ailenin işe olan olumsuz etkisi düşükken; %49.3'ünde ailenin işe olan olumsuz etkisi yüksek bulunmuştur. %67.5'unda aile- iş uyumu düşükken; %32.5 'unda aile- iş uyumu yüksek bulunmuştur. Psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin işyeri arkadaşlığı açısından % 52'sinin olumlu bir ortamın içinde olduğu; % 48'inin olumsuz bir ortamın içinde olduğu bulunmuştur. Psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin iş yerinde duygusal tacize uğrama açısından % 67.7'sinin iş yerinde duygusal tacize uğrama düzeyi düşükken; % 32.3'ünün düzeyi yüksek bulunmuştur. Araştırmanın sonucunda, iş-aile-yaşam dengesinden, işin aileye olan olumsuz etkisinin, psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu bulunmuştur. İşin aileye olumsuz etkisi az olan psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş puan ortalaması, işin aileye olumsuz etkisi fazla olanlarınkinden anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur. İş-aile-yaşam dengesinden ailenin işe olan olumsuz etkisinin psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu bulunmuştur. Ailenin işe olan olumsuz etkisi az olan psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş puan ortalaması, ailenin işe olan olumsuz etkisi fazla olanlarınkinden anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur. İş-aile-yaşam dengesinden aile-iş uyumunun, psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu bulunmuştur. Aile-iş uyumu yüksek olan psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş puan ortalaması, aile- iş uyumu düşük olanlarınkinden anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur.
Araştırmanın sonucunda, işyeri arkadaşlığı açısından olumlu bir ortamın içinde olmanın psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu bulunmuştur. İşyeri arkadaşlığı açısından olumlu bir ortamın içinde bulunan psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş puan ortalaması, işyeri arkadaşlığı açısından olumsuz bir ortamın içinde bulunanlarınkinden anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur. Araştırmanın sonucunda, işyerinde duygusal tacize uğramanın, psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu bulunmuştur. İşyerinde duygusal tacize uğrama düzeyi düşük olan psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş puan ortalaması,
işyerinde duygusal tacize uğrama düzeyi yüksek olanlarınkinden anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur. Araştırmanın sonucunda, psikolojik danışman ya da öğretmen olmak değişkenin, öğretmenlerin ve psikolojik danışmanların psikolojik iyi oluş düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olmadığı bulunmuştur. Araştırmanın sonucunda, cinsiyetin psikolojik danışmanların ve öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerinin anlamlı yordayıcısı olduğu ortaya konmıuştur. Erkeklerin psikolojik iyi oluş puan ortalaması, kadınlarınkinden anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur.
Araştırmadan elde edilen bulgular, ilgili alan yazın ışığında tartışılarak öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: İş-Aile-Yaşam Dengesi, İşyeri Arkadaşlığı, İşyerinde Duygusal Taciz, Psikolojik Danışman, Öğretmen

Abstract:
This study analyzes whether the well-being of psychological counselors and teachers is significantly predicted by business-family-life balance, coworkership, mobbing at work, being a psychological counselor or a teacher and gender. This is a descriptive and causal study.
The study group consists of a total of 500 individuals, of whom 357 are female and 143 male; and 151 psychological counselors and 463 teachers. "Psychological Well-Being Scale", "Work-Life-Family Scale", "Colleagueship Scale", "Workplace Mobbing Scale" and a "Personal Information Form" were emplyed to obtain the required study data. Data analysis is based on the Software Package SPSS21.
First, the percentage values of psychological well-being, work-family-life balance, colleagueship and mobbing at work were calculated for the study. Linear Regression analysis was performed to identify whether the psychological well-being of psychological counselors and teachers is significantly predicted by the work-family-life balance, colleagueship, mobbing at work, being a psychological counselor or a teacher, gender and gender of the organizational director.
The results of the study show that 40.3% of psychological counselors and teachers have low levels of psychological well-being, while 59.7% of them display high levels of psychological well-being. In terms of work-family-life balance, it was
found that for 97,6% of psychological counselors and teachers, work has a low negative effect on family, while for 2.4% of them work has a high negative effect on family. Family has a low negative effect on work for 50.7%, while for 49.3% family has a high negative effect on work. While family-work harmony is low for 67.5% of them, and high for 32.5% of them. In terms of colleagueship, it was found that 52% of psychological counselors and teachers are in a positive environment, while 48% of them are in a negative environment. It was also found that 67.7% of psychological counselors and teachers have experienced low levels of emotional abuse at work, while 32.3% of them experienced high levels.
The result of the study revealed that as part of work-family-life balance, the negative effect of work on family is a significant predictor of the psychological well-being of psychological counselors and teachers. The mean scores of psychological counselors and teachers with low levels of negative effect of work on family are significantly higher than the ones with high levels of negative effect. It is found that, among work-family-life balance, the negative effect of family on work is a significant predictor of the psychological well-being of psychological counselors and teachers. The mean scores for psychological well-being were found to be significantly higher among psychological counselors and teachers with low levels of negative effects of family on work when compared to those with high levels of negative effects of family on work. As part of family-life balance, family-life harmony is found to be a significant predictor of the psychological well-being of psychological counselors and teachers. It was revealed that the psychological well-being mean scores of psychological counselors and teachers with high levels of family-work balance are higher than the ones with low levels of family-work balance.
The ends of the study showed that in terms of colleagueship, being in a positive environment is a significant predictor of the psychological well-being of psychological counselors and teachers. The mean scores for the psychological well-being were found to be significantly higher among the psychological counselors and teachers who are in a positive environment in terms of colleagueship when compared to those who are in a negative environment in terms of colleagueship.
The ends of the study showed that mobbing at work is not a important predictor of the psychological well-being levels of psychological counselors and teachers. The mean scores for psychological well-being were found to be importantly higher
among the psychological counselors and teachers with low levels of emotional abuse at work when compared to those with high levels of mobbing at work.
The result of the study revealed that being a psychological counselor or a teacher is not a significant predictor of the psychological well-being levels of psychological counselors and teachers. The result of the study revealed that gender is a important predictor of the psychological well-being levels of psychological counselors and teachers. It was found out that men have importantly higher mean scores of well-being than women.
The study results are discussed in the light of the literature and certain suggestions are made. Keywords: Work-Family-Life Balance, Colleagueship, Mobbing at Work, Psychological Counselor, Teacher