Erişkin açık kalp cerrahisi sonrası heparine bağlı trombositopeni olasılığı yüksek olmayan hastalarda diğer trombositopeni nedenleri
After open heart surgery in adults with other causes of thrombocytopenia without a high probability of heparin-i̇nduced thrombocytopenia
Yazar: ERCAN KELEŞ
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN HÜDAİ ÇATALYÜREK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery
Dizin: Cerrahi-kardiyovasküler = Surgery-cardiovascular ; Cerrahi-kardiyovasküler = Surgery-cardiovascular ; Hastalar = Patients ; Heparin = Heparin ; Trombositopeni = Thrombocytopenia ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Amaç
Erken dönem trombositopeniye yol açan heparin dışı nedenleri saptayarak dağılımının belirlenmesi ve bu nedenler arasındaki değiştirilebilir risk faktörlerini ortadan kaldırmaktır. Bu şekilde trombositopeniye bağlı oluşabilecek komplikasyonların önlenmesi hedeflenmektedir. 
Gereç ve Yöntem
2009 Ocak-2014 Ocak yılları arasında açık kalp cerrahisi yapılan ve kardiyovasküler cerrahi yoğun bakım ünitesinde postoperatif olarak takip ve tedavisi yapılan 891 hasta retrospektif olarak incelendi. Koroner arter bypass greft(KABG), kapak replasmanları, septal defekt onarımı yapılan erişkin hastalar seçildi. Trombosit sayısı 150,000/mm3 altındaki değerler trombositopeni olarak kabul edildi. Bu hastalar içerisinden heparine bağlı trombositopeni(HİT) olsalığı 4T klinik skorlama sistemine göre yüksek olan hasta grubu çalışma dışı bırakıldı. Hastaların dosyalarındaki ve probel bilgi sistemindeki verilerle; trombositopeni saptanan 529 olguda ise etiyolojik nedenler araştırıldı. Olası nedenler arasında cerrahi tip dışında yaş, cinsiyet, diabetes mellitus(DM), hipertansiyon(HT), hiperlipidemi(HL), aspirin(ASA), klopidogrel kullanımı, pompanın süresi, pulsatil-non pulsatil olması, kros klemp süresi, hipotermi derecesi, hemodilüsyon, kullanılan oksijenatör tipi ve intraoperatif veya postoperatif ilk saatlerde intraaortik balon kullanımı olarak belirlendi. Klinik olarak heparine bağlı trombositopeni olasılığı yüksek hastalar, 18 yaşından küçük hastalar, koroner arter bypass greft, kalp kapak cerrahisi ve septal defekt onarımı dışında kalan açık kalp cerrahisi ameliyatları, kronik böbrek yetmezliği olan hastalar(hemodiyaliz alan hastalar), preoperatif varolan trombositopeni veya tromboz varlığı, trombositopeniye yol açan hematolojik hastalıklar(aplastik anemi vb.), off-pump koroner bypass(çalışan kalpte) yapılanlar, herhangi bir nedenle trombosit transfüzyonu alan hastalar, postoperative ekstrakorporeal membran oksijenasyonu(ECMO) ile yoğun bakım izlemine alınan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Trombositopenik hastalarda da 24 saatlik toplam drenaj miktarı,eritrosit transfüzyon sayısı, yoğun bakımda kalış süresi ve mortalite değerlendirildi.
İstatistiksel Değerlendirme
Olası etiyolojik faktörler SPSS 15.0 programı kullanılarak analiz edildi ve p değerinin 0.05'in altında olması istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular ve Sonuç
Yapılan değerlendirmede ileri yaşta olanlarda, pompa ve kross klemp süresi uzun olanlarda, vucut ısısının düşmesiyle, hemodilüsyonun artmasıyla trombositopeni görülme sıklığının arttığı görüldü. Trombositopeni, mortaliteyi ve yoğun bakımda kalış süresini etkilemedi.

Anahtar Kelimeler Trombositopeni, açık kalp cerrahisi, erişkin hasta, heparin dışı nedenler

Abstract:
Background
In this study, it is aimed to find non-heparin causes leading to thrombocytopenia after open heart surgery and to eliminate causes of these modifiable risk factors. Besides it is investigated to prevent complications due to thrombocytopenia. Platelet count values under 150,000/mm3 was accepted as thrombocytopenia.
Materials and Methods
2009-2014 years between January with open heart surgery and cardiovascular surgery intensive care unit postoperatively followed and treated 891 patients were retrospectively analyzed. Coronary artery bypass graft(CABG), valve replacements, septal defect repair in adult patients were selected. These patients depends on the probability of heparin-induced thrombocytopenia, within 4T clinical scoring system, high patient group were excluded from the study. Patient files and information system with data determined by the etiologic causes are investigated in 529 patients with thrombocytopenia. Possible causes other than surgical reasons age, gender, diabetes mellitus, hypertension, hyperlipidemia, the use of aspirin and clopidogrel, the pump and cross-clamp time, non-pulsatile to be pulsatile, the degree of hypothermia, hemodilution, used oxygenate type and perioperative or postoperative first hours of intra-aortic balloon as the use of was determined. In the study, patients with a high probability of heparin-induced thrombocytopenia, coronary artery bypass grafting, heart valve surgery and septal defect closure except open-heart surgery, patients younger than 18 years old, chronic renal failure patients(undergoing hemodialysis patients), preoperative existing thrombocytopenia or thrombosis, the presence of thrombocytopenia caused by haematological diseases(aplastic anemia, etc.), off-pump coronary artery bypass(beating heart), in patients with platelet transfusion those made for any reason, receiving postoperative extracorporeal membrane oxygenation(ECMO) in intensive care unit patients were excluded. Thrombocytopenic patients in 24-hour total amount of drainage and erythrocyte transfusion count and intensive care length of stay and mortality rates were evaluated.
Results and Conclusions
İn this study, older age, long pumps and cross clamp time, with a decrease in body temperature and with the increase in hemodilution was found to increase the incidence of thrombocytopenia. Thrombocytopenia did not affect mortality rates and the length of stay in intensive care.
 
Keywords: Thrombocytopenia, open heart surgery, adult patient, non- heparin