Kekik adı ile bilinen bazı bitkilerin uçucu yağlarının emülsiyonlarda mikrobiyal koruyucu özelliklerinin araştırılması
Investigation of microbial preservative properties of essential oils of certain  TYPES of thyme in emulsions
Yazar: DUYGU BADEMCİ ÖNCÜL
Danışman: PROF. DR. ŞÜRA BAYKAN ÖZTÜRK
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Botanik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Antienfektif ajanlar = Anti infective agents ; Antimikrobiyal ajanlar = Antimicrobial agents ; Emülsiyonlar = Emulsions ; Farmasötik botanik = Pharmaceutical botany ; Kekik = Thyme ; Kekik yağı = Thyme oil ; Kozmetikler = Cosmetics ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal ; Yağlar-uçucu = Oils-volatile

Özet:
Günümüzde doğal ürünlere olan ilginin artması, kozmetik ürünler içerisinde de potansiyel antimikrobiyal doğal kökenli materyaller araştırmalarına ivme kazandırmıştır. Uçucu yağ içeren bitkiler, iyileştirici özellikleri ve hoş kokuları nedeniyle eski çağlardan beri ilaç, gıda, parfümeri ve kozmetikte kullanılmıştır. Bu bitkilerin içerdiği uçucu yağlar, antimikrobiyal özellikleri nedeniyle kozmetiklerde, sentetik koruyucuların kullanımını azaltmaya veya ortadan kaldırmaya imkan vermektedir. Bu çalışmada, Lamiaceae familyasının üyeleri olan, Ege Bölgesinde yayılış gösteren ve Türkiye'de "kekik" adıyla bilinen Thymbra, Origanum ve Satureja cinslerine ait Thymbra spicata L., Origanum onites L., Satureja thymbra L. ve Satureja cuneifolia L. türlerine ait uçucu yağların antimikrobiyal etkinliklerinin saptanması ve su bazlı emülsiyon sisteminde antimikrobiyal koruyuculuklarının araştırılması hedeflenmiştir. 
Çalışmamızda uçucu yağların antimikrobiyal aktivitesi, minimum inhibitör konsantrasyon (MİK) ölçümü ile değerlendirilmiştir. Dört mikroorganizma grubu ile yapılan mikrodilüsyon testlerinde, Candida albicans üzerinde başta T. spicata olmak üzere S. thymbra ve S. cuneifolia uçucu yağları etkinlik göstermiştir. O. onites, Staphylococcus aureus ve Escherichia coli üzerinde yüksek aktivite gösterirken, Pseudomonas aeruginosa üzerinde en yüksek antimikrobiyal aktiviteyi yine T. spicata göstermiştir. 
Antimikrobiyal aktivitesi araştırılan uçucu yağlar, kozmetik preparatlarda doğal koruyucu olarak kullanılabilme potansiyellerinin incelenmesi için, hazırlanan emülsiyon bazında challenge testine (antimikrobiyal korunmanın etkinliği testi/tarama zorlama testi) tabi tutulmuştur. Çalışmamızda, %2 konsantrasyonundaki uçucu yağ içeren formülasyonların; P. aeruginosa dışında, test edilen tüm mikroorganizma suşlarının büyümesini engellediği görülmüştür. O. onites uçucu yağı içeren emülsiyon C. albicans ve A. brasiliensis'e karşı dikkate değer koruyucu aktivite göstermiştir. S. thymbra, T. spicata ve O. onites uçucu yağı S. aureus suşlarında parabenle aynı oranda ve yüksek koruyuculuk göstermiştir. O. onites uçucu yağı pozitif kontrole göre daha hızlı inhibisyon sağlarken, O. onites ve S. cuneifolia uçucu yağlarının E. coli suşlarında pozitif kontrole göre daha yüksek koruyucu etki sağladığı görülmüştür.

Abstract:
The recent growing interest in natural products has accelerated the research of potential antimicrobial natural origin materials in cosmetic products. Plants containing essential oils have been used in medicine, food, perfumes and cosmetics since ancient times due to their therapeutic properties and pleasant fragrance. The essential oils contained in these plants can make it possible to reduce or eliminate the use of synthetic preservatives in cosmetics due to their antimicrobial properties. In this study, antimicrobial essential oils of Thymbra spicata L., Origanum onites L., Satureja thymbra L. and Satureja cuneifolia L. species belonging to Thymbra, Origanum and Satureja genera, which are members of Lamiaceae family, were investigated. These plants known as 'Thyme' in Turkey are found largely throughout the Aegean Region. This study aims to test their effectiveness and investigate their antimicrobial protection in water-based emulsion system. 
In our study, the antimicrobial activity of essential oils was evaluated with the minimum inhibitor concentration (MIC) measurement. In microdilution tests performed with four groups of microorganisms, essential oils of S. thymbra and S. cuneifolia, especially T. spicata, showed activity on Candida albicans. While O. onites showed high activity on Staphylococcus aureus and Escherichia coli, T. spicata again showed the highest antimicrobial activity on Pseudomonas aeruginosa.
Essential oils, whose antimicrobial activity was investigated, were subjected to the challenge test on the basis of the prepared emulsion to examine their potential to be used as a natural preservative in cosmetic preparations. In our study, formulations containing 2% concentration of essential oil; it was found to inhibit the growth of all strains of microorganisms tested, with the exception of P. aeruginosa. The emulsion containing O. onites essential oil showed remarkable preservative effect against C. albicans and A. brasiliensis. S. thymbra, T. spicata and O. onites essential oil showed a high preservative effect at the same rate as paraben in S. aureus strains. While O. onites essential oil provided faster inhibition compared to the positive control, it was observed that O. onites and S. cuneifolia essential oils provided higher protective efficacy in E. coli strains than the positive control.