Acil servis ve yoğun bakımda çalışan hemşirelerin çatışma çözüm becerilerinin tükenmişlik düzeylerine etkisinin incelenmesi
An evaluation conflict resolution skills on the burnout levels of nurses working in emergency and intensive care units
Yazar: SUZAN SAHA
Danışman: PROF. DR. GÜRSEL ÖZTUNÇ
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Acil hemşirelik = Emergency nursing ; Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Problem çözme = Problem solving ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; Çatışma çözme = Conflict resolution ; Çatışma-psikoloji = Conflict-psychology

Özet:
Çatışma, zıtlık, uyuşmazlık ya da müdahaleler sonucu ortaya çıkan, algılanan ve fark edilen uyumsuz davranışlardır. Tükenmişlik ise çalışma şartlarından doğan fiziksel ve duygusal çöküş olarak tanımlanabilir.
Sağlık kurumları çalışanları ve çalışanlar içinde özellikle hemşireler, çatışma ve tükenmişliğin görülmesi yönünden riskli gruplardır. Sağlık kurumları içerisinde de çatışma ve tükenmişliği en yoğun yaşayan yoğun bakım ve acil servis üniteleri, özel olarak incelenmesi gereken birimlerdir.
Bu çalışma, Adana'da üç farklı statüdeki hastanenin, yoğun bakım ve acil birimlerinde çalışan hemşirelerin çatışma çözüm becerileri ile tükenmişlik düzeylerini saptayarak aralarındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın verileri 01.01.2014 / 30.01.2014 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmaya başlamadan önce kurum ve etik kurul izinleri alınmıştır. Araştırmanın örneklemini yoğun bakım ve acil birimlerinde çalışan 283 hemşire oluşturmuştur. Çalışmada hemşirelerin demografik özelliklerini belirleyen tanıtıcı bilgiler formu, Rahim Örgütsel Çatısma Ölçegi-2 ve Maslach Tükenmişlik Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde SPSS 19.0 paket programı kullanılmıştır.
Araştırmanın sonunda, hemşirelerin yaş ortalamasının 29.8±6.2 olduğu, %81' inin kadın ve haftalık ortalama çalışma saatlerinin 48 saat olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin, çatışma çözüm yöntemlerinden en çok bütünleştirme yöntemini kullandıkları belirlenmiştir. Araştırmada erkek hemşirelerin, kadın hemşirelere göre uyma yöntemini daha çok tercih ettikleri (p=0,016), kadrolu olan hemşirelerin uzlaşma yöntemini, sözleşmeli olan hemşirelere göre daha çok kullandıkları (p=0,034) saptanmıştır. Araştırmaya katılan hemşirelerin orta düzeyde tükenmişlik yaşadığı, yoğun bakımda çalışan hemşirelerin ise acilde çalışan hemşirelere göre daha fazla kişisel başarıda azalma hissettikleri (p=0,001) görülmüştür. Hemşirelerin kullandıkları çatışma çözüm yöntemleri ile tükenmişlik düzeyleri arasında zayıf bir ilişki olduğu saptanmıştır. 
Çalışmanın sonunda hemşirelerin tükenmişlik düzeylerinin azaltılması ve çatışma çözüm becerilerinin geliştirilmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur. 

Anahtar Kelimeler: Çatışma, Çatışma Çözme, Hemşire, Tükenmişlik

Abstract:
Conflict emerges, is perceived and recognized as incompatible behaviours arising from oppositions, disputes or interventions. Burnout is defined as physical and emotional collapse resulting from the working conditions. 
Professionals in health institutions, especially nurses, are in high risk group in terms of experiencing conflict and burnout. Within the health institutions, intensive care and emergency care units which experience conflict and burnout most intensively, should be particularly examined. 
This study which is descriptive in nature was done with a view to identifying and exploring the relationship between the burnout and conflict resolution skills of nurses who were working in three different hospitals in Adana. The data were collected between 01.01.2014 and 30.01.2014. Ethic Committee approval was obtained from the hospital before the study was conducted. The participants were 283 nurses working in the intensive care and emergency care units. The data were collected through the Identification Form which identified the participants' demographic characteristics, Conflict Resolution Skills Scale and the Maslach Burnout Inventory. Statistical analysis of the data was performed using SPSS 19.0 software package programming.
Average age of the nurses was found 29.8±6.2 years. Of all the participants, 81% were female; and average working hours in a week was 48 hours. The most frequently used conflict resolution method by nurses was found the integration method. Male nurses were found to use compliance method more frequently than female nurses (p=0,016). Staff nurses used consensus method more frequently than contract nurses (p=0,034). The nurses participating in the study were found to experience moderate burnout. The nurses working in intensive care units were found to feel more decrease in their personal success than the nurses working in emergency care units (p=0,001). There was a slight relationship between burnout levels and conflict resolution methods used by nurses.
	The study has provided suggestions for reducing nurses' burnout levels and developing conflict resolution skills. 
Key Words:  Conflict, conflict resolution, nurses and burnout