Zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin okuma ve anlama becerilerinin geliştirilmesinde paragrafın önceden dinlenmesi stratejisinin etkililiğinin incelenmesi
Examination of the effectiveness of the listening passage preview strategy in the development of reading and understanding skills of students with mental disability
Yazar: GÖRKEM ÇINAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURHAN CORA İNCE
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okuma-anlama = Reading-comprehension ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu araştırmanın amacı, hatasız ve akıcı okuma yapabilmek için geliştirilen stratejilerden biri olan "Paragrafın Önceden Dinlenmesi Stratejisi"ne bağlı kalınarak hazırlanan kelime tanıma ve okuduğunu anlama becerileri öğretim programının, hafif derece zihinsel yetersizliği bulunan öğrencilerin, bu becerileri öğrenmelerinde etkililiğini ortaya koymaktır.
Araştırmanın deneklerini, 2018–2019 eğitim öğretim yılında Samsun ili Havza ilçesinde bulunan Çiftlik Naciye Öngel Ortaokulu bünyesinde normal sınıf ortamında kaynaştırma eğitimi alan, hafif derece zihinsel yetersizliği bulunan, araştırma için belirlenen ön koşul becerilerine sahip biri yedinci sınıf diğer ikisi sekizinci sınıf öğrencisi toplam üç öğrenci oluşturmaktadır. Öğrencilerin araştırma dahilinde yaptığı okumalar "Yanlış Analizi Envanteri" kullanılarak değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonucunda öğrencilerin okuma düzeyleri serbest okuma, öğretim ve endişe düzeyi olarak üç gruba ayrılır. Öğrencilerin sesli okuma sırasında yaptıkları okuma hataları
belirlenerek kelime tanıma becerileri, sessiz okuma sonunda sorulan sorulara verdikleri cevaplarla da okuduğunu anlama becerileri tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın başlama düzeyi oturumlarında üç öğrenciden alınan veriler öğrencilerin endişe düzeyinde olduğunu göstermektedir.
Araştırmada tek denekli araştırma yöntemlerinden, denekler arası çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Hedeflenen okuduğunu anlama ve kelime tanıma becerilerinin öğretimini gerçekleştirmek için on altı okuma parçasından yararlanarak, Paragrafın Önceden Dinlenmesi Stratejisi doğrultusunda öğretim planları geliştirilmiştir. Araştırma sonunda elde verilerin değerlendirilmesi grafiksel analiz ile yapılmıştır.
Araştırmanın sonucunda "Paragrafın Önceden Dinlenmesi Stratejisi" doğrultusunda geliştirilmiş olan okuduğunu anlama ve kelime tanıma becerisi öğretim programının, zihinsel yetersizliği bulunan üç öğrencide de hedeflenen okuduğunu anlama ve kelime tanıma becerilerini öğrenmelerinde etkili olduğu ve öğrencilerin belirlenen ölçüt olan serbest okuma düzeyine ulaştıkları belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Okuma, paragrafın önceden dinlenmesi stratejisi, yanlış analizi envanteri, kelime tanıma, okuduğunu anlama

Abstract:
The aim of this study is to determine whether the vocabulary recognition and reading comprehension skills curriculum, which is prepared in accordance with the Listening Passage Preview Strategy which is one of the strategies developed for accurate and fluent reading, is effective for students with mild intellectual disabilities.
The subjects of the study were three students, one seventh grade and two eight grade students, who have mild mental deficiency and have prerequisite skills determined for the research. The subjects of the research dwell in the Havza country of Samsun province and enroll at Çiftlik Naciye Öngel Primary Scholl. The readings of the students were evaluated using the "Running Records'' . As a result of the assessment, students' reading levels are divided into three groups as free reading, teaching and anxiety levels. Reading errors made by students during reading aloud were determined and their word recognition skills and reading comprehension skills were determined with the answers to the questions asked at the end of silent reading. The data obtained
from the three students at the beginning level of the research show that the students are at the level of anxiety.
In the research, multiple probe model between subjects which is one of the single subject research methods was used. Instructional plans were developed in line with the Listening Passage Preview Strategy by using sixteen reading passages to teach targeted reading comprehension and word recognition skills. At the end of the research, the evaluation of the obtained data was done by graphical analysis. As a result of the study, it was determined that the reading comprehension and word recognition skills curriculum developed in line with the Listening Passage Preview Strategy was effective in learning comprehension and word recognition skills of the three students with intellectual disabilities and the students reached the determined reading level.
Key words: Reading, Listening Passage Preview Strategy, Running Records, Word recognition, Reading comprehension