Eğitim yapılarının erişilebilirlik kapsamında değerlendirilmesi: Sakarya ili örneği
Evaluation of educational structures within accessibility: The case of Sakarya
Yazar: HATİCE YAVUZ
Danışman: DOÇ. DR. FATMA GÜLŞEN GÜLMEZ
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bina Bilgisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Mimarlık; kapalı veya açık her çeşit mekâna, herkes tarafından erişimi sağlamakla yükümlü bir tasarım dalıdır. Bu doğrultuda binaların veya açık alanların her noktasına kullanıcıların erişiminin kesintisiz şekilde sağlanması ve farklı yaşlardaki tüm bireylerin ihtiyaçlarına cevap vermesi temel bir gerekliliktir.
Toplumun bilinçlenmesini sağlayan ve hayatın her döneminde var olan eğitimin verildiği binaların tüm bireyleri kapsaması önemli bir gerekliliktir. Ulaşılamayan derslikler, yardımsız çıkılamayan üst kotlar, ergonomisinin uygunsuzluğundan dolayı kullanılamayan tuvalet gibi örnekler, mekanın konfor koşullarını olumsuz etkilemektedir.
Bu tez kapsamında; ülkemizde zorunlu olarak öğrenim gördüğü ve yoğun şekilde kullanılmakta olan kamusal eğitim yapıları incelenmektedir. Okullar, farklı yaş gruplarına ait kullanıcıları olması sebebiyle çalışma kapsamında incelenmiştir.
Binaların herkes için tasarım kapsamında değerlendirilmesi, yalnızca engelli bireyler çerçevesinde olmayıp yaşlı, anne adayı, çocuk ve hasta gibi kullanıcılarında erişilebilirliği merak konusu olmuştur. Bina kullanıcılarının fiziksel engellerle karşılaşıp/karşılaşmadığı tespit edilerek ülkemizde bu konuya karşı duyulan hassasiyete ve yasalarca yapılması zorunlu uygulamalara dikkat çekilmek istenmektedir.
2012 yılından sonra ülkemizde, bina ve çevrelerinin ulaşılabilirliği üzerine daha yoğun eğilim gösterilmiştir. Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme Yönetmeliği çıkarılmış ve bu çerçevede binaların erişilebilirliği devlet tarafından görevlendirilen yetkililer tarafından takip edilmesi, aksaklıkların düzeltilerek hizmetin kısıtsız şekilde yürütülmesi zorunluluk olmuştur.

Anahtar Kelimeler: Herkes İçin Tasarım, Eğitim Yapıları, Engelsiz Erişim, Erişilebilirlik

Abstract:
Architecture; It is a design branch that is obliged to provide access to all kinds of indoor and outdoor spaces. In this respect, it is essential to ensure uninterrupted access of users to all points of buildings or open spaces and to meet the needs of all individuals of different ages.
It is an important requirement that the buildings, which provide the awareness of the society and provide education in every period of life, cover all individuals. Samples such as inaccessible classrooms, upper elevations that cannot be reached without help, as well as toilets that cannot be used due to the improper ergonomics, adversely affect the comfort conditions of the place.
Within the scope of this thesis; public education structures which are compulsory education in our country and are used extensively are examined. Schools were examined in this study since they are users of different age groups.
The evaluation of buildings within the scope of design for everyone has become a matter of curiosity not only within the framework of disabled individuals but also the accessibility of their users such as elderly, expectant mothers, children and patients. It is aimed to determine whether the users of the building encounter physical barriers or not, and to draw attention to the sensibility towards this issue in our country and the practices that must be made by law. After 2012, a more intense trend has been shown in our country on the accessibility of buildings and their environments. Accessibility Monitoring and Supervision Regulation was issued and within this framework, it was obligatory to monitor the accessibility of buildings by the officials assigned by the state, to correct the problems and to conduct the service in an unrestricted manner. 

Keywords: Design for All, Educational Structures, Barrier-Free Access, Accessibility