Obstrüktif uyku apne sendromu tanılı hastalarda noktüri sıklığı ve CPAP sonrası noktürinin değerlendirilmesi
Evaluation of nocturia frequency and post-CPAP nocturia in patients with obstructive sleep apnea syndrome
Yazar: ELİF GULIYEV
Danışman: PROF. DR. HAŞİM BOYACI
Kocaeli Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Noktüri = Nocturia ; Oksijen satürasyonları = Oxygen saturation ; Pozitif basınç solunumu = Positive pressure respiration ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı, Obstrüktif Uyku Apne Sendromu (OUAS) tanılı hastalarda noktüri sıklığının araştırılması, hastalardaki noktüri ile ilişkili olabilecek demografik özelliklerin, polisomnografi parametrelerinin değerlendirilmesi ve sürekli pozitif havayolu basıncı (CPAP) tedavisi sonrası noktüride düzelme olup olmadığının incelenmesi ile bu hastalardaki noktüri mekanizmasının aydınlatılmasına katkıda bulunmaktır.
Yöntem: Şubat 2019 - Mart 2022 tarihleri arasında polisomnografi ile OUAS tanısı alan 100 erkek hasta çalışmaya alındı. Hastaların yaş, vücut-kitle indeksi (VKİ), boyun çevresi, CPAP değerleri, komorbiditeleri ile noktüri arasındaki ilişki incelendi. Hastaların demografik verileri, Epworth Uykululuk Skalası (EUS), STOP-BANG sonuçları ve Uluslarası Prostat Semptom Skoru (İPSS) kaydedildi. Noktürisi olan hastalar CPAP sonrası 12. hafta noktüri durumu açısından tekrar değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmaya yaş ortalaması 49 (min 31-max 76) olan toplam 100 erkek hasta alındı. Hastaların demografik verileri, sigara kullanımı ve EUS skorları ile noktüri varlığı arasında anlamlı ilişki saptanmadı. Ek hastalık gruplarında en fazla HT görülmekle birlikte; noktüri varlığı ile komorbiditeler arasında anlamlı ilişki saptanmadı. Çalışmaya alınan hastaların 41'inde noktüri mevcuttu. Noktürisi olan ve olmayan hastalar arasında apne-hipopne indeksi (AHİ) değeri, ortalama oksijen desatürasyon indeksi ve desatürasyon süresi açısından anlamlı fark izlenmemekle birlikte noktürisi olan hastaların minimum oksijen ve ortalama oksijen değerleri daha düşük ve AHİ-ODI3-ODI4-%90altı satürasyon süresi daha yüksekti. Hastaları VKİ >35 ve ≤35 olacak şekilde gruplandırdığımızda VKİ >35 olanlarda, boyun çevresi >43 cm ve ≤43 cm olarak gruplandırdığımızda boyun çevresi >43 cm olanlarda noktüri varlığı açısından anlamlı fark saptandı. CPAP öncesi ve sonrası noktüri açısından gece idrar sıklığı karşılaştırıldığında CPAP sonrası noktüri durumunda anlamlı düzelme izlendi.
Sonuç: Çalışma grubumuzda noktüri sıklığının %41 olduğu, VKİ ve boyun çevresi ölçümleri ile noktüri arasında anlamlı ilişki olduğu izlendi. Hastaların CPAP öncesi ve sonrası gece idrara çıkma sayıları arasında anlamlı fark izlendi. Hastalarımızda OUAS tedavisi ile noktüride düzelme olması nedeniyle özellikle noktüri etyolojisine yönelik kontrolsüz DM, BPH, KY, diüretik kullanım öyküsü olmayan hastalarda OUAS'ın da ayırıcı tanıda düşünülmesi önemlidir. OUAS hastalarında noktüri sıklığı ve noktüri oluşum mekanizmasını tam olarak anlayabilmek için ANP ölçümleri, üroflowmetre ile değerlendirme yapılmalı, bu ölçüm sonuçlarına göre ortak risk faktörlerine sahip olabilen OUAS, DM, KY, BPH hastalarına multidisipliner yaklaşım benimsenmelidir.
Anahtar kelimeler: OUAS, Noktüri, ODI, CPAP

Abstract:
Introduction: The aim of our study is to contribute to the elucidation of the nocturia mechanism in patients with Obstructive Sleep Apnea Syndrome (OSAS) by investigating the frequency of nocturia, evaluating the demographic characteristics that may be associated with nocturia, evaluation of polysomnography parameters, and examining whether there is improvement in nocturia after continuous positive airway pressure (CPAP) treatment. Material and Method: 100 male patients diagnosed with OSAS by polysomnography between February 2019 and March 2022 were included in the study. The relationship between patients' age, body-mass index (BMI), neck circumference, CPAP values, comorbidities and nocturia were examined. Demographic data of the patients, Epworth Sleepiness Scale (EUS), STOP-BANG results and International Prostate Symptom Score (IPSS) were recorded. Patients with nocturia were re-evaluated for nocturia at 12 weeks after CPAP. Results: A total of 100 male patients with a mean age of 49 (min 31-max 76) were included in the study. No significant correlation was found between patients' demographic data, smoking, EUS scores and the presence of nocturia. Although HT is most common in additional disease groups; No significant correlation was found between the presence of nocturia and comorbidities. Nocturia was present in 41 of the patients included in the study. Although no significant difference was observed between patients with and without nocturia in terms of apnea-hypopnea index (AHI), mean oxygen desaturation index, desaturation time, patients with nocturia had lower minimum oxygen and mean oxygen values, and higher AHI-ODI3-ODI4-90% saturation time. When we grouped the patients as BMI >35 and ≤35 and as >43 cm and ≤43 cm in neck circumferences, there was a significant difference in the presence of nocturia in those with BMI >35 and neck circumferences >43 cm. When nighttime urinary frequency was compared in terms of nocturia before and after CPAP, a significant improvement was observed in nocturia after CPAP. Conclusion It was observed that the frequency of nocturia was 41% in our study group, and there was a significant relationship between BMI and neck circumference measurements and nocturia. There was a significant difference between the number of nighttime urination before and after CPAP. It is important to consider OSAS in the differential diagnosis, especially in patients who do not have a history of uncontrolled DM, BPH, HF, diuretic use for the etiology of nocturia, since OSAS treatment improved nocturia in our patients. In order to fully understand the frequency of nocturia and the mechanism of nocturia in OSAS patients, ANP measurements, evaluation with uroflowmetry, according to the results of these measurements; a multidisciplinary approach should be adopted for OSAS, DM, HF, BPH patients who may have common risk factors. Keywords: OSAS, Nocturia, ODI, CPAP