Acil servis hastalarında ölçülen prokalsitonin düzeyinin etyolojilere göre kısa dönem mortalite ile ilişkisi
Procalcitonin levels, which are measured in emergency department, relation with etiology and short-term mortality
Yazar: ONUR BARIŞ ÇEHRELİ
Danışman: DOÇ. DR. NEŞE ÇOLAK ORAY
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Etyoloji = Etiology ; Kalsitonin = Calcitonin ; Mortalite = Mortality

Özet:
AMAÇ: Çalışmamızda Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi (DEÜH) acil servisinde prokalsitonin düzeyi yollanmış hastaların aldıkları son tanılarına göre prokalsitonin düzeyleri ile yedi günlük mortalite arasındaki ilişki olup olmadığını araştırılması planlanmıştır.
YÖNTEM: Bu retrospektif analitik çalışmada 01.01.2016 - 31.03.2016 tarihleri arasında DEÜH Erişkin Acil Servisine başvuran ve prokalsitonin düzeyi ölçülen toplam 499 hasta çalışmaya alındı. Hastaların prokalsitonin düzeyi, diğer laboratuvar parametreleri ve aldıkları tanı gruplarına göre yedi günlük sağkalımları incelendi. Ölen ve yaşayan hasta gruplarında değerlendirilen parametreler karşılaştırıldı.
BULGULAR: Çalışmaya dahil edilen 499 hastanın yaş ortalaması 70.9± 15.3 (Aralık: 21 - 101), Kadın oranı %46.1 idi. Hastaların ICD kodlarına göre en sık solunum sistemi hastalıkları (%41.6), infeksiyon hastalıkları (%22.3) ve kalp hastalıkları (%9.2) düşünülen hastalarda prokalsitonin düzeyi gönderildiği saptandı. Hastaların yedi günlük sonlanımları incelendiğinde 249'unun (%49.9) acil servisten taburcu edildiği, 112'sinin (%22.4) yedinci günün sonunda halen serviste yattığı, 66'sının (%13.2) halen yoğun bakımda yattığı ve 72'sinin (%14.4) öldüğü saptandı. Ölen gruptaki hastaların, yaşayan gruba kıyasla SKB, DKB ve oksijen saturasyonu değerlerinin daha düşük olduğu (herbiri için p<0.001) ve nabızlarının (p=0.004), solunum sayılarının, beyaz küre, nötrofil yüzdesi, laktat, baz açığı, bikarbonat ve prokalsitonin değerlerinin (herbiri için p<0.001)   anlamlı olarak daha yüksek olduğu saptandı.  
Prokalsitonin düzeylerini kategorik olarak normali lokal enfeksiyon, orta şiddetli, şiddetli ve sepsis olarak sınıfladığımızda en sık %60 ile lokal enfeksiyon, daha sonra sırasıyla %20.7 ile orta-şiddetli enfeksiyon, %12 ile şiddetli enfeksiyon, %5 ile sepsis gözlendiği saptandı. Prokalsitonin kategorilerine göre sonlanımları incelendiğinde sepsis olan grupta (9,%34.6) daha fazla ölen olduğu saptandı. 
Enfeksiyon kökenli tanı alan hastalarda prokalsitonin değeri 0.93 ngr/mL'de %89 oranında duyarlı, %72 oranında seçici olarak saptandı. Göğüs hastalıkları tanısı alan hastalarda ise prokalsitonin değeri 0.15 ngr/mL'de %89 oranında duyarlı, %21 oranında ise seçici olduğu saptandı. Tüm tanı grupları birlikte değerlendirildiğinde lokal enfeksiyon sınırı olan 0.5 ngr/ml'de duyarlılık %66, seçicilik %67, orta - şiddetli enfeksiyon sınırı olan 2.0 ngr/ml'de  duyarlılık %37, seçicilik %87 olarak hesaplandı.
SONUÇ: Acil serviste Prokalsitonin düzeyleri ölçülen hastaların etyolojilerine göre yedi günlük kısa dönem mortaliteleri incelendiğinde, ölen hastaların acil serviste başvuru anında ölçülen prokalsitonin düzeyleri, yaşayan hastalara göre anlamlı olarak daha yüksektir. Prokalsitonin düzey kategorisi arttıkça mortalite artmaktadır. Şiddetli enfeksiyon ve sepsis Prokalsitonin kategorilerinde diğer kategorilere göre ölüm oranı daha yüksektir.

Abstract:
OBJECTIVE: According to the final diagnosis of the patients who visited the Dokuz Eylul University Hospital (DEUH) Emergency Department and was sent procalcitonin levels, we planned to investigate the relationship between procalictonin levels with seven day mortality.
MATERIAL AND METHOD: This retrospective analytic study was made between 01.01.2016 and 31.03.2016 in the DEUH Emergency service. 499 patients from who were sent procalcitonin levels took place in this study. Patients' procalcitonin levels, other blood tests, etiologies and the situations were scanned. We compared these parameters in two groups (died, living).
RESULTS: 499 patients' who took place in this study, mean age was 70.9± 15.3 (Distance: 21 - 101) and woman's rate was %46.1. the most common ICD was with %41.6 respiratory disease, following with %22.3 infectious disease. In seven days outcome 249 patients were discharged from the emergenc service. 112 of the patients were in service, 66 patietns werestill in intensive care unit and 72 patients were dead in seven days. The patients in the death gruop, compared to living group SBP, DBP and oxygen saturation was low (p for each <0.001); pulse rate, respiratory counts, white blood cell, neutrophil precentage, lactate, base deficit and procalcitonin values (p for each <0.001) was high.
Procalcitonin level categorized as normal, local infection, moderate – severe, severe and sepsis. Seven days follow up which was finished as death was in %60 local infection, following with %20.7 moderate – severe infeciton, %12 severe infeciton and %5 sepsis. According to the procalcitonin category, we found more deaths in sepsis (9, %34.6).
In infectious disease, procalcitonin level in 0.93 ngr/mL was %89 sensitive and %72 specific. Also in respiratory disease 0.15 ngr/mL was %89 sensitive and %21 specific. When all diagnostic groups were evaluated, local infection limit of 0.5 ngr/mL was %66 sensitive and %67 specific, modearate – severe infection limit of 2.0 ngr/mL was %37 sensitive and %87 specific
CONCLUSION: Measured proalcitonin levels in the emergency service were high in deceased patients than living patients. The mortality increases as the procalcitonin levels increase. In severe infection and sepsis the mortality rate was higher than the other procalcitonin categories.