İlköğretim okulu müdürlerinin sınıf içi etkinliklerinin denetiminde yapmaları gereken ve yapmakta oldukları işler konusunda müdür ve öğretmen görüşleri
Principals and teachers opnions on the necessary and actual levels of task performance of primary school related to supervision of in class activities
Yazar: MEHMET ÖZBAŞ
Danışman: Y.DOÇ.DR. BERRİN BURGAZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Denetim = Control ; Müdürler = Directors ; Okul yöneticileri = School administrators ; Sınıf içi çalışmalar = In-class works ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
ÖZET Bu araştırma, ilköğretim okulu müdürlerinin sınıf içi etkinliklerin denetiminde yapmaları gereken ve yapmakta oldukları işlerin ne düzeyde olduğu konusunda, müdür ve sınıf öğretmenlerinin görüşlerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, Ankara-Yenimahalle ilçesinde 2001-2002 Öğretim Yılı'nda 76 ilköğretim okulunda bulunan 76 müdür ile 1600 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın verilerini 76 ilköğretim okulu müdürü ile bu evrenden yansız örneklem yoluyla seçilen 320 öğretmenden anket yoluyla alınan görüşler oluşturmuştur. Veri toplama aracının oluşturulması aşamasında; alanyazın taraması yapılmış yasal ve yönetsel metinler incelenmiş, araştırma yapılacak gruplarla görüşülmüş, uzman görüşlerine başvurulmuştur. Verilerin çözümünde frekans ve yüzde dağılımları, aritmetik ortalamalar kullanılmıştır. Gruplar ve grupların kendi aralarında görüş farkı olup olmadığını anlamak için t testinden yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda ulaşılan bulgular şunlardır: 1. Müdür ve öğretmenler; "sınıf içi etkinliklerin denetimi" ile ilgili bütün boyutlardaki işlerin yapılması gerekliliğine" "tam" düzeyinde katılmaktadırlar. Müdür ve öğretmen grupları arasında; "sınıf içi etkinliklerin denetiminde yapılması gerekenlere" ilişkin olarak görüş farkı yoktur. 2. Müdürler; "denetim etkinliğine hazırlık" ile ilgili işlerin uygulamada "az" düzeyinde gerçekleştiğini belirtirken"; "sınıfın fiziksel düzeni ile ilgili etkinliklerin denetimi"; "plan, program ve öğretim uygulamasının denetimi" ile "denetim etkinliğinin tamamlanmasından sonra yapılan işler" boyutlarıyla ilgili olanların ise "orta" düzeyde gerçekleştirildiği görüşündedirler, öğretmenler; "denetim etkinliğine hazırlık" boyutuyla ilgili işlerin uygulamada "hiç" gerçekleştirilmediğini belirtirken; "sınıfın fiziksel düzenine yönelik etkinliklerin denetimi"; "plan, program ve öğretim uygulamasının denetimi" ile "denetim etkinliğinin tamamlanmasından sonra yapılan işler" boyutlarıyla ilgili olanlarınise uygulamada "az" düzeyinde gerçekleştirildiğini belirtmişlerdir. "Sınıf içi etkinliklerin denetiminde yapılanlar" ile ilgili olarak müdür ve öğretmen gruplarının görüşleri arasında, istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır. 3. "Sınıf içi etkinliklerin denetiminde yapılması gerekenler ile uygulamada yapılanlara" ilişkin olarak müdür ve öğretmen gruplarının kendi görüşleri arasında anlamlı farklar olduğu tespit edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bu bulgular doğrultusunda: 1. Okullarda öğretim etkinlikleriyle ilgili olarak müdür, öğretmen ve uzman personelden oluşan sürekli öğrenme ekipleri kurulması, 2. Hizmet içi eğitim çalışmalarıyla müdürlerin öğretim liderliği gereksinimlerinin karşılanması, 3. Müdürlerin sınıf içi etkinliklerin denetimiyle ilgili görevlerini gerçekleştirme durumunun denetlenmesi, 4. Müdürlerin sınıf içi etkinliklerin denetimine yeterli zaman ayırmak için öğretim işlerinin denetimi dışındaki görevlerinin bir kısmını diğer yöneticilere devretmesi, 5. Denetim etkinliklerinin bütün aşamalarında müdürlerle öğretmenlerin işbirliği yapmalarına ilişkin önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
m SUMMARY The purpose of this study was to determine the opinions of primary school principals and teachers on the actual and expected tasks of principals concerning the supervision of in-classroom activities. The population of the research was comprised of 76 principals and 1600 teachers charged in Ankara province, Yenimahalle subprovince, in 2001-2002 school year. The data were consisted of the opinions collected via a questionnaire administered to 76 principals and 320 teachers selected through random sampling. During the development stage of the data collection means, related literature was reviewed legislative and administrative laws and regulations has been examined, subject groups were interviewed, and professional advices were sought. For the analysis of data frequencies and percentage distributions, and arithmetic means were used. In this study, t-test was utilized to see if there are differences between groups and within groups. The findings of the research were as follows: 1. Principals and teachers agree on the necessity of the task performance at all dimensions of "supervision of in-classroom activities", at "always" level. There is no difference between the opinions of principals and teachers on the "necessary tasks for supervision of in-classroom activities." 2. Principals reported that the tasks related to "preparation for supervision activity" were actualized at "seldom" level; while they reported "medium level" opinion on the actualization level of tasks related to dimension of "supervision of activities concerning physical arrangement of classroom", "supervision of implementation of plans, programs and instruction", and "tasks to be performedIV after the completion of supervision activity." Teachers reported that tasks related to "preparation for supervision activity", at "never" were actualized level; while they stated that the tasks related to dimensions of "supervision of activities concerning physical arrangement of classroom", "supervision of implementation of plans, programs and instruction", and "tasks to be performed after the completion of supervision activity" were actualized at "seldom" level. There is a statistically significant difference between the opinions of principals and teachers on "the tasks actually performed during the supervision of in-classroom activities." 3. Significant differences were observed within principals group and teachers group concerning the opinions on "necessary and actualized tasks related to supervision of in-classroom activities." In conclusion with the findings obtained from the research, followings are recommended: 1. In relation to teaching activities in schools, establishment of continuing learning teams made up of principals, teachers and other educational staff in school, 2. Meeting the principals needs related to instructional leadership, by means of in-service training, 3. Supervision of principals' actualization level of tasks related to supervision of in-classroom activities, 4. Delegation of some principal tasks related to those other than instructional activities to deputy principals in order to save time for supervision of in-classroom activities, 5. Collaboration of teachers and principals at all stages of supervision activities.