Bazı kayısı genotiplerinin Adana ekolojik koşullarındaki verim ve kaliteleri
Studies on some apricot genotypes under Adana ecological condition
Yazar: MEHMET FATİH BATMAZ
Danışman: PROF.DR. SEVGİ PAYDAŞ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİBAZI KAYISI GENOTİPLERİNİN ADANA EKOLOJİKKOŞULLARINDAKİ VERİM VE KALİTELERİMehmet Fatih BATMAZÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜBAHÇE BİTKİLERİ ANA BİLİM DALIDANIŞMAN: Prof. Dr. Sevgi PAYDAŞYıl: 2005 Sayfa:91Jüri: Prof. Dr. Sevgi PAYDAŞProf. Dr. Ahsen Işık ÖZGÜVENProf. Dr. Saadettin BALOĞLUBu çalışma Çukurova Üniversitesi uygulama alanına 1999 ve 2001 yıllarındadikilen 21 yabancı kayısı çeşidi ile 11 melez ve 4 seleksiyon tipi kayısı üzerindeyapılmıştır. Dikilen kayısı genotiplerinin adaptasyon yetenekleri incelenmiş veAdana koşullarına uyum sağlayan genotipler saptanmaya çalışılmıştır. Kurulandeneme parseli damla sulama sistemi ile sulanmaktadır. Kayısı genotiplerininfenolojik gözlemleri ve pomolojik analizleri yapılmıştır.2005 yılında çiçeklenme periyodu 24 Şubat (1x89 numaralı tip) ile 11 Mart(22x90 numaralı tip) arasında olmuştur. İlk çiçeklenme ile son çiçeklenme arasında18 gün gibi bir süre geçmiştir. Denemedeki kayısı genotiplerinin 2005 yılındaolgunlaşma tarihleri 18 Mayıs (Beliana) ile 8 Haziran (22x90 numaralı tip) arasındaolmuştur.Yapılan bu adaptasyon çalışmasında elde edilen verilere göre meyve ağırlığıbakımından Antonio Errani, Fracasso, Harcot, Palstein ile 1x89 ve 22x90 numaralıtipler olumlu bulunmuşlardır.Ağaç başına düşen ortalama verim 14.058 g ile en yüksek değer olarakAntonio Errani çeşidinden elde edilirken, en düşük değer ise 1.234 g ile Katyçeşidinden elde edilmiştir. Birim gövde kesit alanına düşen verimde en yüksek değer1.02 kg/cm2 ile Antonio Errani çeşidinde elde edilmiş, en düşük değerler ise 0.14kg/cm2 ile 22x90 numaralı tipten alınmıştır.Üzerinde çalışılan kayısı genotiplerinde Precoce de Tyrinthe baz alınarakyapılan gözlemlerde düşük ağaç kuvvetine sahip olan bitkiler görülmezken,genotiplerden 17 adedinin orta ve 19 adedinin ise kuvvetli geliştikleri saptanmıştır.Adana ekolojik koşullarına uygun çeşit veya tiplerin tam olarakönerilebilmesi için çalışmaların ileriki yıllarda da sürdürülmesi gerekmektedir.Anahtar kelimeler: Kayısı, Adaptasyon, Fenoloji, PomolojiI

Abstract:
ABSTRACTMSc THESISSTUDIES ON SOME APRICOT GENOTYPESUNDER ADANA ECOLOGICAL CONDITIONMehmet Fatih BATMAZUNIVERSITY OF ÇUKUROVAINSTITUTE OF NATURAL AND APPLIED SCIENCESDEPARTMENT OF HORTICULTURESUPERVISOR: Prof. Dr. Sevgi PAYDAŞYear: 2005 Pages:91Jury: Prof. Dr. Sevgi PAYDAŞProf. Dr. Ahsen Işık ÖZGÜVENProf. Dr. Saadettin BALOĞLUIn this investigation 15 selected types and 21 foreign apricot cvs which wereplanted at application area of University of Çukurova Faculty of Agriculture wereused as material. Adaptation capacites of these material to Adana climaticalcontidions and the best suited types and cvs were tried to be determined. All the treeswere drip irrigated. The phenological and fenological characteristics of the types orcvs measured.In 2005 the flowering period occured between 24 February (Type No.1x89)and 11 March (Type No.22x90). The number of days between the first flowering andend of flowering was changed between 18 days.Maturation times of the types andcvs in 2005 were 18 May (Beliana) and 8 June (Type No. 22x90).According to the results of this adaptation work, from the view point of fruitweight Antonio Errani, Fracasso, Harcot, Palstein, Type No. 1x89 and 22x90 havegiven positive results.The highest yield per tree was obtained from Antonio Errani (14.058 g), thelovest yield per tree obtained from the cultivar Katy (1.234 g). Antonio Errani gavesthe highest yield per sectional area (1.02 kg/cm2) while 22x90 type gaves the lovest(0.14 kg/cm2).Considering the observations of tree vigor of apricot types no dwarf plantswere determined while 17 of them have medium vigor and 19 of them were veryvigorous.In order to recommend most suitable apricot varieties or types to Çukurovaclimantical the invenstigations should be continued in the coming years.Key Words: Apricot, Adaptation, Phenology, Pomology.II