Gelişmekte olan sıçan humerusu proksimal epifizinde Cd105, Cd166, Notch-1 ve Delta pozitif hücre dağılımı: immünohistokimyasal bir çalışma
The distribution of Cd105, Cd166, Notch-1 and Delta positive cells in proximal epiphysis of developing rat humerus: An immunohistochemical study
Yazar: ÖZLEM ÖZBEY
Danışman: PROF. DR. İSMAİL ÜSTÜNEL
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology

Özet:
Organizmada doku ve organların gelişimi, yeniden modellenmesi ve rejenerasyonu kök hücrelerin aktivasyonuna bağlıdır. Kıkırdak ve kemik dokuları mezoderm kaynaklı kök hücrelerden gelişirler ve erişkinde değişik dokularda varlıklarını sürdürürler. Kök hücrelerle yapılan in vitro kültür çalışmaları, kök hücrelerinin CD105, CD166, Notch 1 ve Notch ligandı Delta gibi kendilerine özgü hücre yüzeyi moleküllerine sahip olduklarını göstermiştir. Gelişmekte olan epifiz kıkırdağında, CD105, CD166, Notch1 ve Notch ligandı Delta gibi hücre yüzeyi moleküllerini eksprese eden kök hücrelerin bulunup bulunmadıkları ya da bölgesel dağılımları halen bilinmemektedir. Bu çalışmada, gelişmekte olan sıçan humerusu proksimal epifiz kıkırdağında, CD105, CD166, Notch1 ve Delta pozitif hücre dağılımını immunohistokimyasal yöntemlerle incelemesi amaçlandı.Çalışmada, epifiz kıkırdağı dokusu, embriyonik 15 ve 19 günlük embriyolardan (E15 ve E19), doğum sonrası 10 ve 20 günlük yavrulardan (DS10 ve DS20) ve erişkin sıçanlardan eter anestezisi altında elde edildi. Toplanan epifiz kıkırdağı bölgeleri, rutin histolojik ve immunohistokimyasal yöntemlerle incelendi.Çalışmamızın bulguları; Notch1, Delta, CD105 ve CD166'yı eksprese eden hücrelerin tüm gruplara ait sıçan epifiz kıkırdağında bulunduğunu ancak gruplar arasında bu hücrelerin lokalizasyonlarının bölgesel farklılık gösterdiğini ortaya çıkardı. Embriyonik dönemden yetişkin döneme doğru, özellikle DS10. günden itibaren bu molekülleri eksprese eden hücre sayısının, eklem kıkırdağının yüzeye yakın bölgelerinde arttığı ve diğer tüm zonlarda azaldığı ve erişkin eklem kıkırdağında özellikle eklem yüzeyine yakın yüzeyel, geçiş ve derin zonun üst bölgelerinde bulunduğu gözlendi.Sonuç olarak, gelişmekte olan ve erişkin sıçan epifiz kıkırdağının projenitör hücre belirteçleri olan Notch1, Delta, CD105 ve CD166'yı eksprese ettiği ve bu hücrelerin gelişmekte olan epifiz kıkırdağının sağlıklı büyümesini ve olgunlaşmasını, erişkin epifiz kıkırdağında ise gerektiğinde rejenerasyonu ve tamirinde görev alabileceklerini söyleyebiliriz.

Abstract:
Development, remodelling and regeneration of tissue and organs depend on the activity of stem cells. Cartilage and bone tissues develop from mesoderm originated stem cells and exist in different tissues in adult. In vitro stem cell culture studies showed that stem cells express specific cell surface molecules like CD105, CD166, Notch1 and Notch ligand Delta. It has not been known yet that stem cells which express cell surface molecules like CD-105, CD-166 Notch1, and its ligand Delta neither exist in developing articular cartilage nor the zonal distrubution of these cells. In this study, we aimed to investigate the distrubition of CD105, CD166, Notch1 and Delta positive cells in developing rat humerus articular cartilage by immunohistochemical techniques.In this study, rat epiphyseal articular cartilage tissues were obtained from embryonic day 15 and 19 (E15 and E19) rats, from postnatal day 10 and 20 rats (PN10 and PN20) and from adult rats under ether anesthesia. All tissues were investigated by routine histologic and immunohistochemical procedures.Our results revealed that CD105, CD166, Notch1 and Delta expressing cells were localized in all studied groups, nevertheless the zonal localization of these cells differ between groups. From embryonic stage through adult, especially from PN10, the number of cells which express these molecules increased in the zone which was closed to the surface of articular cartilage and decreased in all other zones and in adult articular cartilage it was present especially in superficial, transitional, and upper regions of deep zones which was close to the surface of articular cartilage.In conclusion, developing and adult rat epiphyseal articular cartilage tissues express CD105, CD166, Notch1 and Delta which are the markers of progenitor cells and these cells may contribute to healthy development and maturation processes in developing articular cartilage since it may contribute to regeneration and maintenance of articular cartilage when it is required in adult articular cartilage.