Obez olan ve olmayan periodontitisli hastalarda tükürük adipokin ve oksidatif stres belirteçlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of adipokines and oxi̇dati̇ve stress markers in obese and non-obese periodontitis patients' saliva
Yazar: SEVAL CEYLAN ŞEN
Danışman: DOÇ. DR. ERKAN ÖZCAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2018
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Adipokinler = Adipokines ; Leptin = Leptin ; Obezite = Obesity ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Periodontitis = Periodontitis ; Tükürük = Saliva ; Visfatin = Visfatin

Özet:
Periodontitis patogenezinde pro/anti-inflamatuvar sitokinler, oksidan/anti- oksidan moleküller gibi birçok mediatörlerin ve konak cevabını etkileyebilen sistemik durumların rol oynadığı kompleks bir hastalıktır. Son yıllarda adipokinlerin de bu kompleks mekanizma içinde yer aldığı belirtilmektedir. Bu çalışmada amacımız tükürükte obez olan ve olmayan, periodontal olarak sağlıklı ve periodontitisli hastalarda leptin, visfatin, Nitrik oksit (NO), Total oksidan kapasite (TOK) ve Total antioksidan kapasite (TAOK) seviyelerini değerlendirmektir.

Çalışmaya 20 obez periodontal olarak sağlıklı (Grup I), 18 obez periodontitisli (Grup II), 20 obez olmayan periodontal olarak sağlıklı (Grup III) ve 20 obez olmayan periodontitisli (Grup IV) olmak üzere toplam 78 birey dahil edildi. Tüm bireylerde plak indeksi (PI), gingival indeks (GI), sondlamada cep derinliği (SCD), sondlamada kanama (BOP), klinik ataçman seviyesi (KAS), vücut kitle indeksi (VKİ) ve bel çevresi ölçümlerini içeren klinik parametreler kayıt edildi. Alınan tükürük örneklerinin biyokimyasal analizinde ELISA ve GRIESS metodu kullanıldı.

Tükürükte değerlendirilen leptin ve TAOK seviyesi Grup I de Grup II de ölçülen değerlere, Grup III de ise Grup IV de ölçülen değerlere göre istatistiksel olarak yüksek seviyede olduğu belirlendi (P<0,01). Visfatin, NO ve TOK seviyesi Grup II de Grup I de ölçülen değerlere göre, Grup IV de Grup III de ölçülen değerlere göre istatistiksel olarak anlamlı oranda yüksek olduğu belirlendi (P<0,01). Grup II de visfatin ve NO seviyesi Grup IV de ölçülen değerlere göre anlamlı derecede yüksek olduğu belirlendi (sırasıyla P<0,01, P<0.05). Grup I ile Grup III karşılaştırmada yalnızca NO seviyesinin Grup I de Grup III de ölçülen seviyeye göre yüksek olduğu belirlendi (P<0,01). Leptin'in tüm periodontal parametrelerle negatif yönde, visfatin'in ise hem periodontal pramaetrelerle hem de VKİ ve bel çevresi ile pozitif yönde ilişkili olduğu gözlendi (P<0,01).
 
Çalışmamızın sonuçlarına göre; periodontitiste tükürükte leptin seviyesinin düşmesi visfatin seviyesinin ise yükselmesi bu adipokinlerin patogenezde farklı rol oynadıklarını göstermektedir. Obez olan periodontitisli hastalarda tükürükte visfatin ve NO'nun obez olmayan periodontitisli hastalara oranla yüksek seviyede gözlenmesi periodontitis ile obezite arasında patofizyolojik mekanizmanın açıklanmasında sonraki çalışmalarda yol gösterici olabilir.

Anahtar Kelimeler: Obezite, periodontitis, adipokin, oksidatif stres.

Abstract:
Periodontitis is a complex disease that plays a role in the pathogenesis of many mediators, such as pro / anti-inflammatory cytokines, oxidant / anti-oxidant molecules, and systemic conditions that affect the host response. Adipokines have also been implicated in this complex mechanism in recent years. Our aim in this study is to evaluate leptin, visfatin, nitric oxide (NO), total oxidant capacity (TOC) and total antioxidant capacity (TAC) levels in periodontally healthy and obese / non- obese periodontitis patients in saliva.

A total of 78 patients including 20 obese periodontally healthy (Group I), 18 obese periodontitis (Group II), 20 non-obese periodontally healthy (Group III) and
20 non-obese periodontitis (Group IV) were included in the study. Clinical parameters including plaque index (PI), gingival index (GI), probing depth (PD), bleeding on probing (BOP), clinical attachment level (CAL), body mass index (BMI) and waist circumference measurements were recorded in all patients. ELISA and GRIESS method were used for biochemical analysis of saliva samples.

The levels of leptin and TAC evaluated in saliva were found to be statistically higher in Group I than in Group II, and similarly higher in Group III than in Group IV, according to the measured values (P <0.01). Visfatin, NO and TOC levels were found to be statistically significantly higher in Group II than in Group I, and similarly higher in Group IV than in Group III, according to the measured values (P
<0.01). Visfatin and NO levels were significantly higher in group II than in group IV, according to the measured values (P <0.01, P <0.05, respectively). It was determined that only the NO level was higher in Group I than in Group III, according to measured level (P <0.01). Leptin was associated with all periodontal parameters in the negative direction, while visfatin was associated with both periodontal parameters and BMI and waist circumference in the positive direction (P <0.01).
 
According to the resuls of our work; in periodontitis patients, leptin level decreases and visfatin level increases in saliva, indicating that these adipokines play different roles in pathogenesis. Observation of Visfatin and NO in saliva in obese periodontitis patients at higher levels than non-obese periodontitis patients may be a guide for further studies in explaining the pathophysiological mechanism between periodontitis and obesity.

Key words: Obesity, periodontitis, adipokine, oxidative stress.