Yerel basında siyasal iletişim içerikleri: Akdeniz Gerçek, Hürses, Lider gazeteleri örneği
Political communication contents in the local press: The case of Akdeniz Gerçek, Hürses, and Lider newspapers
Yazar: PELİN İKTÜEREN ZÜLFİKAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN ÜSTÜN
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Gazetecilik = Journalism

Özet:
Bu yüksek lisans tezi, Türkiye'de yerel basının adayların siyasal iletişim stratejilerini
medya sahiplik yapısına göre nasıl temsil edildiğini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın
odak noktası, Antalya'da yayımlanan Akdeniz Gerçek, Hürses ve gazetelerinin yerel
seçimlerden önceki üç hafta ve seçimlerden sonraki bir hafta boyunca yayımlanan baş sayfa
haberleridir. Toplam bir aylık süre zarfında incelenen bu gazeteler, farklı ideolojik eğilimlere
sahip olmaları nedeniyle seçilmiştir ve bu sayede haber dilindeki farklılıklar ve öncelikler
üzerine kapsamlı bir analiz yapılmıştır.
Araştırmanın ilk aşamasında, gazetelerin baş sayfalarında yer alan haberler söylem
analizi yöntemiyle incelenmiştir. Bu süreçte, haberlerin analizi yapılarak adayların siyasi
iletişim stratejileri, mesajları ve temsilleri değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme, adayların
medya aracılığıyla seçmenlere nasıl bir imaj sunduklarını ve haberleri sunuş biçimlerini
ortaya koymuştur. Özellikle, adayların vaatlerinin, seçmenlere verilen mesajların detaylı bir
şekilde analizi yapılmıştır.
Tez kapsamında, Cumhur İttifakı Antalya Büyükşehir Belediye Başkanı Adayı Hakan
Tütüncü ve Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Antalya Büyükşehir Belediye Başkanı Adayı
Muhittin Böcek'in seçim sürecindeki haberleri karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bu
karşılaştırma, her iki adayın medyada nasıl temsil edildiğini, hangi konulara vurgu yapıldığını
ve haber kurgusu içinde aday imajlarının nasıl şekillendirildiğini ortaya koymayı
amaçlamıştır. Ayrıca, her iki adayın medya aracılığıyla seçmenlere verdikleri mesajların
tonundaki farklılıklar medya sahiplik ilişkisi bakımından incelenmiştir.
Yerel Basın ve Siyaset ilişkilerinin ele alındığı birinci bölümde; yerel basının sorunları
ve yaşadığı zorluklar ele alınırken gerek Türkiye gerekse Antalya'da yerel basının gelişimi de
yer almaktadır. Siyasetin yerel basın üzerindeki etkisi ve yerel basının siyaseti etkileme gücü
de bu bölümde irdelenmektedir.
İkinci bölümde Siyasal İletişimin Temelleri ve Faaliyetleri ile siyaset ve iletişim
kavramına odaklanılmış, siyasal iletişimin gelişimine ve siyasal iletişimin aktörlerine de bu
bölümde yer verilerek siyasal iletişime dair çerçeve bu bölümde sunulmuştur.
Üçüncü bölümde ise Van Dijk'ın söylem analizi yöntemiyle haberlerin makro ve
mikro yapıları incelenmiş, farklı ideolojik eğilimlere sahip gazetelerin haber temsilleri
medyanın eleştirel ekonomi politiği çerçevesinde değerlendirilmiştir. Analizin bu kısmında,
gazetelerin ekonomi politik bağlamda adayların siyasal iletişim stratejilerini yansıtmada ne
denli etkili olup olmadığı konusunda cevap arayışı içinde olunmuştur. Bu şekilde, medya
organlarının siyasi eğilimlerinin ve ekonomi politik açıdan piyasada konumlanma biçiminin
haberlerin sunumuna nasıl yansıdığı ve okuyucuların bu süreçte nasıl yönlendirildiği daha net
bir şekilde ortaya konulmuştur.
Sonuç olarak bu tez, yerel basının seçim sürecindeki rolünü ve adayların siyasal
iletişim faaliyetlerinin medya aracılığıyla nasıl temsil edildiğini eleştirel ekonomi politik
kuram çerçevesinde derinlemesine incelemektedir.
Antalya'daki yerel seçimler özelinde yapılan bu araştırma, açık ya da örtük
propaganda izlerinin peşine düşerek, yerel basının ekonomi politik açıdan konumlandığı yerde
propaganda tonunun değişip değişmediğine, haber metinlerinde siyasal iletişim faaliyetinde
medya sahiplik yapısının belirleyici unsur olup olmadığına ilişkin soruların cevaplarını
bulmaya çalışmıştır.
Anahtar Kelimeler: Ekonomi Politik, Siyasal İletişim, Yerel Basın, Yerel Seçim, Söylem
Analizi, Antalya.

Abstract:
This master's thesis aims to examine how local media in Turkey represent the political
communication strategies of candidates based on the structure of media ownership. The focus
of the research is the front-page news published during the three weeks prior to and the week
following the local elections in Akdeniz Gerçek, Hürses, and Gazete Antalya, newspapers
circulating in Antalya. These newspapers were selected due to their differing ideological
orientations, enabling a comprehensive analysis of variations and priorities in news language.
In the first stage of the research, the front-page news of these newspapers was
analyzed using discourse analysis methods. The analysis evaluated the political
communication strategies, messages, and representations of the candidates. This evaluation
revealed how candidates projected their image to voters through media and how the news was
framed. Particular emphasis was placed on analyzing the candidates' promises and the
messages delivered to voters in detail.
Within the scope of the thesis, the election news concerning the People's Alliance
Antalya Metropolitan Municipality Mayor Candidate Hakan Tütüncü and the Republican
People's Party (CHP) Antalya Metropolitan Municipality Mayor Candidate Muhittin Böcek
were comparatively analyzed. This comparison aimed to reveal how both candidates were
represented in the media, which topics were highlighted, and how their images were
constructed within the narrative of the news. Additionally, the differences in tone of the
messages delivered to voters by both candidates through the media were examined from the
perspective of media ownership relations.
In the first chapter, which addresses the relationship between local media and politics,
the challenges faced by local media and its development both in Turkey and Antalya are
discussed. The chapter also examines the influence of politics on local media and the power
of local media to impact politics.
The second chapter focuses on the foundations and practices of political
communication, exploring the concepts of politics and communication. It also presents a
framework for political communication by covering its development and the key actors
involved.
In the third chapter, the macro and micro structures of the news were analyzed using
Van Dijk's discourse analysis method. The representation of news by newspapers with
differing ideological orientations was evaluated within the framework of the critical political
economy of media. This part of the analysis sought answers regarding the effectiveness of
newspapers in reflecting candidates' political communication strategies within an economic-
political context. In doing so, it was made clearer how the political inclinations of media
organizations and their positioning within the market from an economic-political perspective
influence the presentation of news and how readers are guided through this process.
In conclusion, this thesis provides an in-depth examination of the role of local media
in the electoral process and how candidates' political communication activities are
represented through the media within the framework of critical political economy theory.
Focusing on the local elections in Antalya, this research has pursued traces of explicit
or implicit propaganda to answer questions about whether the tone of propaganda shifts
depending on the economic-political positioning of local media. It also sought to determine
whether media ownership structures are a decisive factor in shaping the political
communication activities represented in news texts.
Keywords: Political Economy, Political Communication, Local Media, Local Elections,
Discourse Analysis, Antalya.