Okul öncesi öğretmen adaylarının 21. yüzyıl öğrenen becerileri ile eleştirel düşünme eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Relational examination of preschool teacher candidates' 21st century learning skills and critical thinking tendencies
Yazar: NURŞAH ALKOÇ
Danışman: DOÇ. DR. HALİL İBRAHİM KAYA
Kafkas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: 21. yüzyıl = 21. century ; Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Ölçekler = Scales ; Öğrenen becerileri = Learning skills

Özet:
Bu çalışmada; öğretmen adaylarının yirmi birinci yüzyıl becerileri ile eleştirel düşünme becerilerinin çeşitli değişkenlere göre farklılaşma durumu ele alınmıştır. Bu çerçevede araştırma sorularına cevaplar aranmıştır. Bu çalışma ilişkisel tarama modeline uyumlu olarak planlanmış ve çalışmada öğretmen adaylarının kişisel özelliklerinin 21. yüzyıl öğrenen becerilerini kullanma durumları ve Eleştirel düşünme eğilimleri arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Çalışmanın evrenini 2019- 2020  güz  döneminde İstanbul'daki üniversitelerde 3. ve 4. sınıfta öğrenim gören 1334 Okul Öncesi Öğretmeni  adayı oluştururken  örneklemini ise 442 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Çalışmada Kişisel Bilgiler Formu, 21. Yüzyıl Öğrenen Becerileri Ölçeği ve Eleştirel Düşünme Eğilimleri Ölçeği olarak üç adet veri toplama aracı kullanılmıştır.

Araştırma örnekleminde yer alan katılımcılardan elde edilen verilerin çözümlenmesinde; "birbirinden bağımsız iki grubun bağımlı bir değişkene göre ortalamalarının karşılaştırılarak ortalamalar arasındaki farkın belirli bir anlamlılık düzeyinde (.05), istatistiksel olarak anlamlı, önemli olup olmadığını test etmek amacıyla Mann Whitney U testinden, ikiden çok grubun bağımlı bir değişkene göre ortalamalarının karşılaştırılarak ortalamalar arasındaki farkın belirli bir anlamlılık düzeyinde (.05), istatistiksel olarak anlamlı, önemli olup olmadığını test etmek amacıyla" Kruskal Wallis testinden yararlanılmıştır.

Yapılan analizler değerlendirildiğinde okul öncesi öğretmen adaylarının 21. yüzyıl öğrenen becerilerini kullanma durumları ve eleştirel düşünme eğilimleri arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ilişki olduğu sonucuna varılmış ve öğretmen adaylarının sınıf düzeyi ve öğrenim gördüğü lise türüne göre bu becerileri kullanma durumlarının ve eleştirel düşünme eğilimlerinin farklılaştığı görülmüştür.

Eleştirel düşünme eğilimlerinin alt boyutlarından olan sistematiklik ve bilişsel farkındalık alanlarında Genel Lise ile Mesleki ve Teknik Lise mezunu öğrenciler lehine anlamlı bir fark olduğu sonucuna varılırken öğretmen adaylarının 21. yüzyıl öğrenen becerilerinden işbirliği ve esneklik becerilerini kullanma durumlarının mezun oldukları lise türüne göre Anadolu Öğretmen Lisesi ile Mesleki ve Teknik Liseden mezun olan öğrenciler lehine istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaştığı, diğer becerileri kullanma durumlarının mezun oldukları lisenin türüne göre farklılaşmadığı görülmüştür. Demografik özelliklerden cinsiyetin, bu beceri ve eğilimlerle istatistiksel anlamda anlamlı bir ilişkisi olmadığı sonucuna varılırken öğretmen adaylarının yaşantı tarzlarının  21. yüzyıl öğrenen becerilerini kullanma durumları ile eleştirel düşünme eğilimleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Eleştirel Düşünme, 21. Yüzyıl Becerileri, Okul Öncesi Öğretmenliği

Abstract:
In this study; Twenty-first century skills and critical thinking skills of teacher candidates have been discussed according to various variables. In this framework, answers to the research questions were sought. This study was planned in accordance with corelational survey model and in the study, the relationship between the pre-service teachers' 21st century learner skills and their critical thinking tendencies were analyzed. The universe of the study is 1334 Preschool Teacher candidates who study at the 3rd and 4th grades in the universities in Istanbul during the fall of 2019-2020, while the sample consists of 442 prospective teachers. In the study, three data collection tools were used as Personal Information Form, 21st Century Learning Skills Scale and Critical Thinking Trends Scale.

In the analysis of the data obtained from the participants in the research sample; "In order to test whether the difference between averages at a certain level of significance (.05) by comparing the averages of two independent groups according to a dependent variable, by comparing the averages of more than two groups according to a dependent variable, the difference between the averages Kruskal Wallis test was used to test whether it was statistically significant or significant at a certain level of significance (.05).

When the analyze reevaluated, it is concluded that there is a statistically significant relation ship between pre-service pre-service teachers 'use of 21st century learner skills and critical thinking tendencies, and it has been observed that pre-service teachers' use of these skills and critical thinking tendencies differ according to grade level and high school type.

While it is concluded that there is a significant difference in the areas of systematicity and cognitive awareness, which are the sub-dimensions of critical thinking tendencies, in favor of students who graduate from General High School and Vocational and Technical High School, the use of flexibility and collaboration skills from Anatolian Teacher High School and Vocational School according to the type of high school they graduated from and Technical High School graduates were statistically significantly different in favor of students, and their use of other skills did not differ according to the type of high school they graduated from. As a result of demographic characteristics, it was concluded that gender has no statistically significant relationship with these skills and trends, and that there is a statistically significant relationship between pre-service teachers' 21st century learner skills and their critical thinking disposition.

Keywords: Critical Thinking, 21st Century Skills, Preschool Teacher