Evde uygulanan okuma yazmaya hazırlık çalışması etkinliklerinin anaokuluna devam eden 48-60 aylık çocukların okuma yazmaya hazırlık becerilerine etkisinin incelenmesi
Investigation of effects of home based activities for reading and writing on the preliteracy skills of 48-60 months old children attending kindergarten.
Yazar: LÜTFİYE COŞKUN
Danışman: DOÇ. DR. ÜMİT DENİZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anaokulları = Kindergartens ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Okuma becerileri = Reading skills ; Okuma-yazma = Reading-writing ; Yazma becerisi = Writing skills

Özet:
Araştırma aileler tarafından evde uygulanan eğitim etkinliklerinin 48-60 aylık çocukların okumaya ve yazmaya hazırlık becerileri üzerine etkisini belirlemek, okul öncesi dönem çocukların okumaya ve yazmaya hazırlık becerilerini değerlendirmek amacıyla kullanılabilecek ölçme araçları geliştirmek ve cinsiyet, okul öncesi eğitim alma, okul öncesi eğitime devam süresi, aile yapısı, doğum sırası, anne yaşı, baba yaşı, anne öğrenim düzeyi, baba öğrenim düzeyi, sosyoekonomik düzey, evdeki hikâye kitabı sayısı ve çocuğa kitap okuma sıklığı gibi değişkenlerin deney grubu çocukların okumaya ve yazmaya hazırlık becerileri üzerinde bir etkisi olup olmadığını incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Kilis il merkezindeki Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı Gülten Ömer Ünlükahraman ve Osman Baysal Anaokulu' na devam eden 23'ü deney 23'ü kontrol grubu olmak üzere toplam 46 çocuk oluşturmuştur. Araştırma verileri "Demografik Bilgi Toplama Formu", "Okul Öncesi Dönemdeki Çocukların Yazmaya Hazırlık Becerilerini Değerlendirme Kontrol Listesi" ve bu araştırma kapsamında geliştirilen "Okumaya Hazırlık Becerilerini Değerlendirme Kontrol Listesi" aracılığı ile toplanmıştır. Çalışma kapsamında çocukların okumaya ve yazmaya hazırlık becerilerini desteklemek amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan eğitim etkinlikleri 8 hafta boyunca anneleri tarafından deney grubu çocuklarına uygulanırken kontrol grubu çocuklarına herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Deney ve kontrol grubu çocukların yazmaya hazırlık becerileri son test puanlarına Mann Whitney U Testi, okumaya hazırlık becerileri son test puanlarına ise ANCOVA analizi ile bakılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular değerlendirildiğinde deney ve kontrol grubu çocukların okumaya hazırlık becerileri son test puanları arasında deney grubu lehine anlamlı bir farklılık bulunurken yazmaya hazırlık becerileri son test puanları bakımından bir farklılığa rastlanmamıştır. Çalışmada deney grubu çocuklarına aileleri tarafından uygulanan ev etkinliklerinin çocukların okumaya hazırlık becerilerine olumlu yönde katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Deney grubu çocukların cinsiyet, okul öncesi eğitim alma, okul öncesi eğitime devam süresi, aile yapısı, doğum sırası, anne yaşı, baba yaşı, anne öğrenim düzeyi, baba öğrenim düzeyi, sosyoekonomik düzey, evdeki hikâye kitabı sayısı ve çocuğa kitap okuma sıklığı gibi demografik özelliklerine göre yapılan karşılaştırma sonuçlarına göre okumaya ve yazmaya hazırlık becerileri arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır.


Anahtar Kelimeler : Okuma Yazmaya Hazırlık Becerileri, Okuma Yazmaya Hazırlık Çalışmaları

Abstract:
This study has been conducted to identify the effect of reading and writing activities on the preliteracy skills of the 48-60 months old children to develop measurement tools that can be used to assess the preliteracy skills of pre-school children and to examine any effects of variables such as gender, pre-school education experience, duration of pre-school education, family structure, birth order, age of mother, age of father, education level of mother, education level of father, socioeconomic level of the family, number of story books at home and frequency of reading to child on the preliteracy skills of the experiment group children. The sample of the study consisted of the 46 children 23 from experimental and 23 from control group attending Gülten Ömer Ünlükahraman and Osman Baysal kindergartens of Ministry of National Education at Kilis. The research data was collected by using "Demographic data collection form", "Evaluation Control List for Writing Readiness Skills of Preschoolers" and "Evaluation Control List for Reading Readiness Skills" that developed in this study. In the research, reading and writing activities that developed in this study to support preliteracy skills of children was applied by their mothers for 8 weeks to children at the experiment group. Meanwhile, no implementation was applied to the children at the control group. Post-test scores of writing readiness skills for experiment and control group were anaylzed by Mann Whitney U test, pre-test scores of reading readiness skills for experiment and control group were analyzed by ANCOVA. According to the results, while a significant difference was determined on the reading readiness skill scores of the experiment group compared to the control group, no difference was observed for writing readiness skill scores. Results of the study indicated home based activities applied to experiment group children by parents have a positive effect on the reading readiness skills of the children. According to comparison results of the demographic properties such as gender, pre-school education experience, duration of pre-school education, family structure, birth order, age of mother, age of father, education level of mother, education level of father, socioeconomic level of the family, number of story books at home and frequency of reading to child on the preliteracy skills of the experiment group children, there is no significant relationship between preliteracy skills of pre-school children.


Key Words : Preliteracy Skills, Preliteracy Activities