İskemik inmede matriks metalloproteinazlar ve inhibitörlerinin düzeyleri ile klinik sonuçları arasındaki ilişki
Relationship between the clinical outcome and the levels of matrix metalloproteinases and their inhibitors in ischemic stroke
Yazar: FETHİYE ÇELLİK
Danışman: PROF. DR. NEBAHAT TAŞDEMİR
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
AMAÇ: Matriks metalloproetinazların kontrolsüz ekspresyonu doku hasarı ve inflamasyonla sonuçlanmaktadır. Serebral iskemi hayvan modellerinde MMP-2,9 ve TIMP-1 ekspresyonu belirgin biçimde artmış olarak bulunmuştur. Bununla birlikte klinik çalışmalar çok az sayıdadır. İskemik inmedeki in vivo rolleri ve zamansal profili hakkında çok az şey halen bilinmektedir. Bu nedenle akut ve subakut dönem iskemik inmede MMP?2, MMP?9 ve TIMP?1 düzeyleri saptanarak inme şiddeti ve prognuzu açısında öneminin; inme risk faktörleri ile arasında ilişkinin saptanması amaçlanmıştır.MATERYAL ve METODLAR: Semptomların başlangıcından ilk 24 saat içinde fokal nörolojik defisit ile başvuran ve akut iskemik inme tanısı konan 120 hastada ve yaş ve cinsiyetle uyumlu 50 kontrol grubundan ELIZA (enzyme-linked immunosorbent assay) yöntemiyle MMP-2, 9 ve TIMP-1 düzeyleri saptanmıştır. İnme başlangıcından sonraki 1., 2. ve 7. günlerde kan örnekleri alınmıştır. Eş zamanlı NIHSS (National Institutes of Health Stroke Scale) skoru belirlenmiştir. Her bir hastadan vasküler risk faktörleri açısından detaylı hikaye alındı. İnflamatuar , malıgn hastalığı olan ve akut enfeksiyonu olan 27, serebral hemorajik transformasyon gösteren 3 hasta çalışma dışında bırakılmıştır. Tüm hastalara ilk 24 saatde BBT yapılmıştır.SONUÇLAR: birinci gün, ikinci gün ve yedinci gün plazma MMP-2 (p<.001) ve MMP-9 (p<.001) düzeyleri açısından hasta ve kontrol grupları arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar olduğu görülmüştür. Öte yandan ikinci ve yedinci günlerde elde edilen TIMP?1 değerleri açısından ise hasta ve kontrol grupları arasında istatistiksel açıdan anlamlı olabilecek bir farklılığa rastlanmamıştır ancak birinci gün düzeyi anlamlı bulunmuştur. MMP-9 yedinci gün değeri açısından NIHS değeri 8'in üzerinde olanlar (NIHS>8) ile NIHS değeri 8'in altında olanlar (NIHS<8) arasında anlamlı bir farklılık olduğunu göstermiştir (p<.01). Herhangi bir zamanda MMP-2 ve TIMP-1 düzeyleri ile NIHSS skorları arasında ilişki bulunamamıştır. MMP-9 yedinci gün değeri ile DM (p<.05); TIMP?1 yedinci gün değeri ile KAH ve AF arasında ilişki olduğunu gösterilmiştir (p<.01).TARTIŞMA: MMP'lar TIMP ler iskemik inmenin akut fazında rol almaktadır. MMP-2, 9 ve TIMP-1 düzeyleri iskemik inmenin akut fazında plasmada yüksektir. Ayrıca MMP-9 kötü prognozda etkili olabilir. İskemik inmede MMP'lar ve TIMP' ler vasküler risk faktörleri ile zamansal değişiklik gösterebilir.ANAHTAR SÖZCÜKLER: Matriks Metalloproteinazlar, inme, TIMP-1, NIHSS

Abstract:
PURPOSE: Uncontrolled expression of matrix metalloproteinases (MMPs) can result in tissue injury and inflammation. In animal models of cerebral ischemia, the expression of MMP-2, 9 and TIMP-1 was significantly increased. However, their role in human stroke in vivo remains unknown. Therefore, we sought to determine the temporal profile of MMP and TIMP-1 expression in patients with acute ischemic stroke and to investigate its relationship to stroke severity, prognose and vasculer risk factors.SUBJECTS and METHODS:In this study consecutive patients with an acute stroke were prospectively studied. Totally 120 patients that evaluated within the first 24 hours of stroke onset were included in the study. Control groups that matched with age and sex were also included (n=50). A detailed history of vascular risk factors was obtained from each patient. The neurological examinations of the patients were made in the first day, second day and seventh day in which they were admitted to the clinic. Simultaneously with the examinations, the small amounts of the blood were taken in order to determine the plasma MMP-2,9 and TIMP-1 activity by means of enzyme-linked immunosorbent assay(ELIZA). National Institutes of Health Stroke Scale (NIHSS) was used to determine the severity of stoke. The demographic features of the patients, and the vascular risk factors in past history were performed comprehensively. Patients with a known inflammatory or malignant disease (n=27), and hemorrhagic transformation (n=3) were excluded. CT scanning was carried out in all patients in the first 24 hours.RESULTS: MMP-2, 9 levels of the patients suffering from ischemic CVD in the first day, second day and seventh day were found statically higher than the health of control subjects ( p=0.000, p=0.000). TIMP-1 levels were different than healthy control subjects just in the first day but no other time. There was difference between MMP-9 at the beginning of the study and the severity of stroke at the end of the study (p=0.011). A significant relationship was found between mean MMP-9 and stroke severity (NIHS>8) (p=0.011). No significant relationship was found between MMP-2, TIMP-1 and NIHSS score at any time point, although a close relation appeared between the mean levels of seventh MMP-9 and final NIHSS score (p<.01). A positive correlation was found between the mean levels of seventh day MMP-9 and DM; seventh day TIMP-1 and CAD(coronary arter disease); seventh day TIMP-1 and AF (p=0.042, p=0.04, p=0.003).DISCUSSION: MMPs and TIMPs are involved in the pathophysiology of acute stroke. High plasma MMP-2, 9 and TIMP-1 concentration in the acute ischemic stroke. Our study is important to reveal the role of MMP enzyme system in the pathogenesis beetwen ischemic strok and vasculer risk factors. MMP-9 levels are associated with neurological deficit and worse prognosis. The relationships between the vasculer risk factors and the levels of matrıx metalloproteınases and theır ınhıbıtors in ıschemıc stroke can exhibit alteration in time.KEY WORDS: Matrix metalloproteinases, stroke, NIHSS, TIMP-1