Türkiye'de arama kurtarma yönetimi uygulaması ve yeni bir model önerisi
Search and rescue management practices in Turkey and a new model proposal
Yazar: RAMAZAN TOPER
Danışman: PROF. DR. DENİZ TAŞCI ; DR. AKANSEL YALÇINKAYA
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yönetim ve Organizasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; İşletme = Business Administration
Dizin: Arama = Search ; Kurtarma = Rescue ; Model belirleme = Model determination ; Örgüt yapısı = Organizational structure

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de arama kurtarma faaliyetlerini gerçekleştiren kuruluşların stratejik yapılanmasına ve örgütlenme biçimine ilişkin bütüncül bir model ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda da Türkiye'de bahsedilen alanda faaliyet gerçekleştiren askeri kurumlar, sivil kamu kurumlar ve sivil toplum kuruluşları, mevzuat, görev, kaynaklar ve yapılanma biçimleri açısından incelenmiştir. 

Literatürde Türk arama kurtarma faaliyetlerinin stratejik yapılanmasını, örgütlenme biçimini ve söz konusu alanda faaliyet gösteren tüm paydaşları ele alarak inceleyen bir çalışma bulunmamaktadır. Bu yönüyle araştırmanın literatürdeki eksikliği gidereceği ve politika oluşturuculara katkı sağlayacağı düşünülmektedir. 

Araştırma nitel araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Örnekleme seçiminde araştırılacak konu hakkında detaylı ve çok yönlü bilgi elde edilmesi amacıyla amaçlı örnekleme yöntemi seçilmiştir. Konu hakkında farklı gruplardan oluşan örneklemin ortak görüşlerinin ortaya çıkarılması amacıyla maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi arama kurtarma faaliyetlerini planlayan veya bizzat katılan kişilerden oluşturulmuştur. Görüşme formu yaklaşımıyla forma dayalı olarak farklı kişilerden birbiriyle karşılaştırılabilir ve analiz edilebilir veriler elde edilmiştir. Görüşmelerin daha etkin analizi için görüşmeler neticesinde elde edilen veriler doküman analizi ile desteklenmiştir.

Görüşme formu yaklaşımıyla katılımcılarla yapılan görüşmeler neticesinde ortaya çıkan organizasyon yapısı, koordinasyon, mevzuat karışıklığı, müştereklik ve ortak çalışma kültürü, sivil toplum kuruluşlarının statüsü ve durumları ile basın ve halkla ilişkiler faaliyetleri ana tema olarak belirlenmiş ve detaylı olarak incelenmiştir.

Araştırma neticesinde Türkiye için stratejik, taktik ve operatif seviyede yeniden yapılanmayı içerecek bir arama kurtarma model önerisi oluşturulmuştur.

Anahtar kelimeler: Arama ve kurtarma, Örgüt yapısı, Model önerisi

Abstract:
The purpose of this study is to develop a holistic model with regard to the strategic structure and organization of the institutions that perform Search and Rescue (SAR) activities in Turkey. For this purpose, military, governmental and non-governmental organizations that carry out aforementioned activities are examined based on their mission, legislation, resources and structures.

In the literature, In the literature, there is no study that examines the strategic structuring of Turkish search and rescue activities, the way they are organized taking into account all stakeholders. In this respect, it is considered that this research will fill the gap in the literature and contribute to policy makers.

The research was carried out using qualitative research method. With regard to the in sampling selection, purposive sampling method was chosen in order to obtain detailed and versatile information about the subject to be investigated. The maximum diversity sampling method was used to reveal the common views of the samples consisting of different groups. The universe of the research consists of people who plan or participate in search and rescue activities. Via the interview form approach, comparable and analyzable data were obtained from different individuals based on a form. For more effective analysis of the interviews, the data obtained as a result of the interviews were supported by document analysis.

The organizational structure, coordination, legislative complexity, joint and collaborative working culture, the status of non-governmental organizations, and public relations have been identified as main themes and examined in detail with the interview form approach.

As a result of the research, a search and rescue model has been proposed for Turkey involving strategic, tactical and operative level restructuring.

Keywords: Search and rescue, Organizational structure, Model proposal