Ankara üniversitesindeki öğrencilerin beslenme durumları, Üfiziksel aktiviteleri, beden kütle indeksleri ve kan lipidleri arasındaki ilişkiler.
Relationship between nutrition status, physical activity, body mass index and blood lipids of students at Ankara University.
Yazar: BAŞAK YILMAZ
Danışman: PROF. MİNE YURTTAGÜL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Beslenme alışkanlıkları ve kan lipidleri arasındaki ilişkileri incelemek amacıyla Ankara Üniversitesi'nde okuyan yaşları 18-24 yıl arasında değişen, 200 (26 erkek, 174 kız) öğrenci gelişigüzel örneklemle seçilmiştir. Öğrencilerin % 87.5' i öğün atlamaktadır ve en çok (% 22.5) atlanan ana öğün kahvaltıdır. Bu öğrencilerin % 51.4' ü zamanlarının olmayışı nedeniyle öğün atlamaktadır. Genellikle kahvaltıyı ve akşam öğününü evde, öğle öğününü okul yemekhanesinde yemektedirler. En sık tüketilen yiyecekler, kahvaltıda peynir ve ekmek (% 20.3), kuşluk vaktinde (% 29.8) ve İkindide (% 26.4) poğaça, bisküvi vb., öğle öğününde süt/yoğurt/ayran (% 9.0), akşam öğününde sebze yemeği (% 10.8) ve gece meyve (% 21.3) dir. Yüzde 20.5' i süt, % 35.0' i balık, % 22.0' si yumurta, % 50.0' si salam vb. hiç tüketmemektedir. Sigara içmeyenlerin ve alkol tüketmeyenlerin sıklığı sırasıyla % 81.5 ve % 74.5' dir. D vitamini, B1 vitamini, folat, C vitamini, kalsiyum, magnezyum, potasyum, n?6 yağ asidi alımları yetersiz, enerji, protein, B2 vitamini, biotin alımları yeterli, K vitamini alımları yüksektir. Enerji dengesini sağlayanlar % 54.0, sedanter olanlar % 79.0 oranındadır. Öğrencilerin % 65.5' i normal ağırlıkta, % 20.0' si kilolu, % 8.5' i şişmandır. Düzenli olarak kahvaltı yapan öğrenciler (% 69.7) normal ağırlıktadır (p<0.05). Sigarayla trigliserid düzeyi ve toplam serum kolesterol/ HDL kolesterol oranı, vücut ağırlığıyla toplam serum kolesterol/ HDL kolesterol oranı, bel çevresiyle toplam serum kolesterol düzeyi arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Buna karşılık, kırmızı şarap tüketimi ile toplam serum kolesterol düzeyi arasında negatif ilişki bulunmuştur (p<0.05).Anahtar Kelimeler: Adolesan, Beden Kütle indeksi (BKİ), Kan Lipidleri, Beslenme, Fiziksel Aktivite

Abstract:
Two hundred students (26 male, 174 female) at Ankara University, who are at an age range of 18-24 years, were randomly selected in order to determine the relationship between the nutrition habits and blood lipids. Out of total, 87.5 % of the students skip meals and the most commonly skipped major meal is breakfast (22.5 %). Of these students 51.4 % skip meals due to lack of time. The students usually have breakfast and dinner at home, and lunch at the school cafeteria. The foods, most commonly consumed, are cheese and bread at breakfast (20.3 %); savoury pastry and biscuits at late-mornings (29.8 %) and late-afternoons (26.4 %); milk/yoghurt/ ayran(diluted yoghurt) at lunch (9.0 %); vegetables at dinner (10.8 %) and fruit at night (21.3 %). 20.5 % do not consume any milk, 35.0 % do not eat any fish, 22.0 % do not eat any eggs, 50.0 % do not eat any salami or similar products. The percentage of non-smokers and non-alcohol drinkers are 81.5 % and 74.5% respectively. Their vitamin D, vitamin B1, folate, vitamin C, calcium, magnesium, potassium, n-6 fatty acid intakes are insufficient; energy, protein, vitamin B2 and biotin intakes are sufficient, and vitamin K intake is high. 54.0 % balance their energy levels and 79.0 % have a sedentary lifestyle. 65.5 % of students are at normal weight; whereas, 20.0 % of them are overweight and 8.5 % are obese. Students, who regularly have breakfast (69.7 %), are at normal weight (p<0.05). A positive relationship was found between smoking and triglyceride levels; smoking and total serum cholesterol/HDL cholesterol ratio; body weight and total serum cholesterol/HDL cholesterol ratio; waist circumference and total serum cholesterol level. However, a negative relationship was found between red wine consumption and total serum cholesterol level (p<0.05).Key words: Adolescent, Body Mass Index (BMI), Blood Lipids, Nutrition, Physical Activity