Ortaokul öğrencilerinin mikroskobik canlılar hakkındaki düşünceleri
Secondary school students' ideas about microscopic living things
Yazar: NESLİHAN ERTAN GÜNDÜZ
Danışman: PROF. DR. OSMAN ÇARDAK
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Kavram yanılgısı = Misconception ; Mikroskopik analiz = Microscopic analysis ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students

Özet:
Fen bilimleri dersi öğrencilerin anlamakta zorlandıkları, kavram yanılgılarının oluştuğu birden fazla soyut konuyu içermektedir. Kavram yanılgılarının oluşmasını engellemek için öncelikle kavram yanılgılarının sebeplerinin ne olduğu ve nasıl çözülebilmesi için fikir sahibi olunması gerekmektedir. Kavram yanılgılarının tespitinde bazı yöntemler kullanılmaktadır. Çizim, kelime çağrışım testi, açık uçlu sorular, mülakat örnek olarak verilebilir. Bu çalışmanın amacı ortaokul öğrencilerinin mikroskobik canlılar hakkındaki düşüncelerinin incelenmesidir.  Çalışmanın katılımcılarını Konya ili Kadınhanı ilçesi Çeşmecik Vali Kemal Katıtaş Ortaokulu 2020-2021 eğitim- öğretim yılı öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışmaya 276 öğrenci katılım sağlamıştır. Çalışmanın yöntemi nitel araştırma desenlerinden biri olan durum çalışması örneği olarak belirlenmiştir. Verilerin değerlendirilmesi için içerik analizi tekniği kullanılmıştır. İçerik analizi sonucunda öğrenci verileri kavramsallaştırılarak akılcı bir biçimde organize edilmiştir. Veri toplama aracı olarak öğrencilere çizim, kelime çağrışım testi, açık uçlu soru ve yarı yapılandırılmış görüşme teknikleri uygulanmıştır. Öğrencilerden çizim tekniği ile mikroskobik canlı çizimleri yapmaları istenmiştir. Çizim tekniği verileri ile öğrencilerin mikroskobik canlı kavramı ile fikir sahibi oldukları fakat bilgi eksikliklerinin oldukları tespit edilmiştir. Çizim tekniği sonucunda öğrencilerde bulunan kavram yanılgısının en fazla öğrencilerin virüs kavramını canlı olarak ifade ederek mikroskobik canlı olarak sınıflandırıldığı tespit edilmiştir. Bir diğer kavram yanılgısı ise omurgalı-omurgasız hayvanları mikroskobik canlı olarak nitelendirmesidir. Kelime ilişkilendirme testi verileri analizi sonucu katılımcılar en fazla mikroskobik canlı çeşitleri ve zararları ile ilgili kelimeler ilişkilendirmiştir. Katılımcılar mikroskobik canlı çeşidi olarak en fazla "bakteri" ve "mikrop" kavramlarını ilişkilendirmiştir. Mikroskobik canlıların zararları ile ilişkilendirilen kelime ise "hastalık" olarak tespit edilmiştir. Açık uçlu soruların analizi sonucunda en fazla frekansa sahip iki kategori mikroskobik canlıların büyüklüğü ve zararları olarak belirlenmiştir. Yapı yapılandırılmış mülakat uygulanmıştır. Sonuç olarak uygulanan diğer teknikler ile benzer bulgulara ulaşılmıştır. Katılımcılar mikroskobik canlıların çeşitleri, zararları, büyüklüğü gibi özellikler hakkında fikir sahibi oldukları tespit edilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin büyük bir kısmı mikroskobik canlıların zararlı ve hastalık yapıcı özelliğe sahip olduğunu belirtmiştir. Öğrenci cevapları analiz edildiğinde öğrencilerin az da olsa mikroskobik canlıların yararlı olduğu hakkında fikir sahibi olduklarını söyleyebiliriz. Uygulanmış olan teknikler ile öğrencilerdeki kavram yanılgıları, bilgi eksiklikleri, yanlış öğrenmeler ortaya çıkarılmıştır.

Abstract:
The science course includes more than one abstract subject that students have difficulty in understanding and misconceptions about. In order to prevent the occurrence of misconceptions, first of all, it is necessary to have an idea about what the causes of misconceptions are and how to solve them. Some methods are used to detect misconceptions. Drawing, word association test, open-ended questions, interview can be given as examples. The aim of this study is to examine the thoughts of secondary school students about microscopic living things. The participants of the study are the 2020-2021 academic year students of Çeşmecik Vali Kemal Katıtaş Secondary School in the Kadınhanı district of Konya. 276 students participated in the study. The method of the study was determined as a case study sample, which is one of the qualitative research designs. Content analysis technique was used to evaluate the data. As a result of the content analysis, the student data was conceptualized and organized in a rational way. As data collection tools, drawing, word association test, open-ended question and semi-structured interview techniques were applied to the students. Students were asked to make microscopic living drawings using the drawing technique. With the drawing technique data, it was determined that the students had an idea about the concept of microscopic living things, but they lacked knowledge. As a result of the drawing technique, it was determined that the students' misconceptions were mostly classified as microscopic living things by expressing the concept of virus as alive. Another misconception is that he characterizes vertebrate-invertebrate animals as microscopic creatures. As a result of the analysis of the word association test data, the participants mostly associated words with microscopic species and their harms. Participants mostly associated the concepts of "bacteria" and "microbe" as microscopic living species. The word associated with the harms of microscopic living things has been determined as "disease". As a result of the analysis of open-ended questions, the two categories with the highest frequency were determined as the size and damage of microscopic creatures. A structured interview was applied. As a result, similar findings were obtained with other techniques applied. It has been determined that the participants have an idea about features such as types, damages, and sizes of microscopic creatures. Most of the students participating in the research stated that microscopic organisms have harmful and disease-causing properties. When the students' answers are analyzed, we can say that the students have a little idea about the usefulness of microscopic creatures. With the applied techniques, students' misconceptions, lack of knowledge, and wrong learning were revealed.