Psikotik alevlenme dönemindeki şizofreni hastalarının tedavi öncesi ve sonrası serum NOGO-A düzeylerinin değerlendirilmesi
The assessment of the serum NOGO-A levels of the patients with schizophrenia in the acute psychotic exacerbation before and after antipsychotic medication
Yazar: MERVE ELTEMİZ
Danışman: DOÇ. DR. HASAN KAYA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: NOGO = NOGO ; Nüks = Recurrence ; Psikotik bozukluklar = Psychotic disorders ; Tedavi = Treatment ; Şizofreni = Schizophrenia

Özet:
Amaç: Bu çalışmada şizofreni hastalarında serum Nogo-A düzeyinin sağlıklı kişilerden farklı olup olmadığı, antipsikotik tedavi ile bu değerlerin değişip değişmediği, bu değerler ile hastaların klinik özellikleri ve semptomlarının şiddeti arasında ilişki olup olmadığı ve Nogo-A'nın şizofreni tanı ve tedavisini izlemede kullanılabilecek bir biyobelirteç olup olamayacağının belirlenmesi amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya SBÜ Ankara Şehir Hastanesi Psikiyatri Kliniğine yatırılan, DSM-5 kriterlerine göre 'Şizofreni' tanısı konan 62 hasta ile 62 sağlıklı kontrol alındı. Antipsikotik tedavi başlanan 62 hastadan kontrole gelen 45 hasta, 4 haftalık antipsikotik tedavi sonrası tekrar değerlendirildi. Tüm katılımcılara sosyodemografik bilgi formu verildi; serum Nogo-A değerleri ölçüldü. Şizofreni grubuna, yatışında Pozitif ve Negatif Semptomları Değerlendirme Ölçeği (PANSS) ve Klinik Global İzlem-Hastalık Şiddet Ölçeği (CGI-SI) uygulandı. Takip değerlendirmesinde hastalara PANSS ve CGI-SI uygulandı ve serum Nogo-A değerleri yeniden ölçüldü.
Bulgular: Çalışmamız sonucunda, psikotik alevlenme ile hastaneye yatmış şizofreni hastalarının serum Nogo-A düzeylerinin antipsikotik tedavi sonrasında anlamlı olarak düştüğü saptandı. Şizofreni hastalarının yatışında ve antipsikotik tedavi sonrası ölçülen serum Nogo-A düzeyleri sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulundu. 
Şizofreni hastalarının yatışındaki Nogo-A düzeyleri ile yatış toplam PANSS ve PANSS genel psikopatoloji alt ölçeği puanları arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki bulundu.
Sonuç: Şizofreninin karmaşık etiyolojisini açıklamaya yönelik literatürde birçok çalışma bulunmaktadır. Nogo-A, santral sinir sisteminde negatif nöromodülatör olarak görevli, oksidatif stres ve inflamatuar süreçlerle ilişkili, ayrıca nörogelişimsel dönemde rolleri de olan bir proteindir. Şizofreniye neden olduğu düşünülen patofizyolojik yolaklarla Nogo-A'nin santral sinir sisteminde etkilediği yolakların benzerliği, bu molekülün şizofreni gelişimde önemli olabileceğini düşündürmüştür. Çalışmamızda psikotik alevlenme döneminde hastaneye yatırılan şizofreni hastalarında, antipsikotik tedavi sonrası serum Nogo-A düzeylerinde düşme görülmüştür. Şizofreni hastalarının Nogo-A düzeyi sağlıklı kontrol grubuna göre yüksek saptanmıştır. Nogo-A'nın şizofrenideki psikopatoloji ve antipsikotik tedavi ile ilişkili olabileceği öne sürülebilir. Şizofreni etyolojisindeki yeri sebep sonuç ilişkisi yönünden belirsizliğini korumaktadır. 

Anahtar kelimeler: Nogo-A, nöromodülasyon, şizofreni, biyomarker

Abstract:
Objectives: This study aims to determine the differences in serum levels of NogoA in the groups of patients with schizophrenia and healthy volunteers, the impact of medical treatment on the serum levels of Nogo-A, the relation between the level of Nogo-A, and the severity of schizophrenia and the usage as a biomarker in the diagnosis and follow up of schizophrenia.
Methods: The participants of the study were equally selected among the patients with schizophrenia (62 people), based on the DSM-5 criteria, and healthy volunteers (62 people). These patients were hospitalised in the Psychiatry Clinic of the SBU Ankara City Hospital. In terms of applied admission forms, a sociodemographic information form was given to all participants and Positive and Negative Symptoms Rating Scale (PANSS) and Clinical Global Impression- Severity of Illness (CGI-SI) were applied to the schizophrenia group. All participants also were taken blood samples and serum Nogo-A values were measured in the first admission. Furthermore, 45 patients with schizophrenia were reached for follow-up 30 days later and PANSS was re-applied to them. The serum Nogo-A values of these patients also were remeasured by ELISA.

Results: According to our study data, the serum Nogo-A levels of the patients with schizophrenia hospitalised during the acute psychotic exacerbation significantly decreased after the antipsychotic treatment for four weeks. The serum Nogo-A levels of the patients with schizophrenia, including both acute psychotic exacerbation and after treatment, were found significantly higher than the level of the healthy control group. The serum Nogo-A levels of the patients with schizophrenia demonstrates a statistically significant positive correlation between the total PANSS and general psychopathology subscale scores of PANSS. 

Conclusion: In the literature, numerous studies focused on the aetiology of schizophrenia to enlighten it. Nogo-A is a protein that acts as a negative neuromodulator in the central nervous system, is associated with oxidative stress and inflammatory processes, and also has roles in neurodevelopmental period. The similarity of the pathophysiological pathways thought to cause schizophrenia and the pathways that Nogo-A affects in the central nervous system suggested that this molecule may be important in the development of schizophrenia. For this purpose, in our study, it was determined that the serum Nogo-A levels of the patients with schizophrenia hospitalised during the acute psychotic exacerbation were sharply decreased after  antipsychotic treatment. Depending on that information, it could be asserted that Nogo-A is connected to the psychopathology of schizophrenia and the antipsychotic medication. However, the status of Nogo-A in the aetiology of schizophrenia remains unclear in terms of cause and effect relationship.

Key words: Nogo-A, neuromodulation, schizophrenia, biomarker