Kolistin nefrotoksisitesine bağlı gelişen akut tubüler nekroza karşı reseptör etkileşimli kinaz-3 inhibitörü Dabrafenib'in koruyucu etkilerinin araştırılması
Investigation of the protective effects of Dabrafenib, receptor interacting protein kinase-3 inhibitor, against acute tubular necrosis due to colistin nephrotoxicity
Yazar: FESİH AKTAR
Danışman: PROF. DR. İLKER KELLE
Dicle Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, selektif bir reseptör etkileşimli kinaz (RIP)3 enzim inhibitörü olan dabrafenib'in (Dab), kolistin tarafından tetiklenen nefrotoksisitede oluşan nekroptoza karşı koruyucu etkilerini araştırmaktır.
Gereç ve Yöntem: 48 adet Sprague-Dawley cinsi erkek rat altı grupta incelendi. Üç günlük intraperitoneal (IP) ilaç uygulamaları yapıldı. Kontrol grubuna günlük 1 ml serum fizyolojik, ikinci gruba ise 10 mg/kg kolistin (IP) uygulandı. Üçüncü ve dördüncü gruplar, 10 mg/kg kolistin (IP) ile birlikte sırasıyla 10 mg/kg dabrafenib (IP) ve 1,65 mg/kg nekrostatin (IP) aldı. Beşinci ve altıncı gruplar sırasıyla 10 mg/kg dabrafenib (IP) ve 1,65 mg/kg nekrostatin (IP) aldı. Üç günlük uygulama sonrası tüm grupların ratlarından anestezi altında laparotomi yapılarak böbrekler izole edildi. Sağ böbrekler, histopatolojik incelemeler, Western-Blot analizleri (RIP3, CaMKII, CypD proteinlerinin ekspresyon seviyeleri) ve malondialdehit (MDA) ölçümleri için ayrıldı. Sol böbreklerin perfüzyon basınçları ölçüldü ve ratlardan kardiyak yolla alınan kan örneklerinden serum üre ve kreatinin düzeyleri belirlendi.
Bulgular: Dabrafenib uygulaması ile birlikte, kolistin grubunda böbrek perfüzyon basıncı, üre, kreatinin seviyeleri, MDA düzeyleri ve nekroptotik proteinlerin ekspresyon seviyeleri istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde azalmıştır (p<0.05). Ayrıca, dabrafenib ve nekrostatin'nin koruyucu etkileri karşılaştırıldığında, dabrafenib'in nekroptoza karşı anlamlı bir şekilde daha koruyucu olduğu bulunmuştur (p<0.05).
Sonuç: Dabrafenib, kolistin ile indüklenen nefrotoksik hasarda gelişen nekroptoza karşı koruyucu etki gösterirken, daha önce yapılan çalışmalarda koruyucu etkisi kanıtlanmış olan Nekrostatin-1 ile karşılaştırıldığında, dabrafenib'in koruyuculuğunun daha yüksek olduğu görülmüştür.

Abstract:
Aim: The aim of this study was to investigate the protective effects of dabrafenib (Dab), a selective receptor-interacting kinase (RIP)3 enzyme inhibitor, against necroptosis induced by colistin-induced nephrotoxicity.
Material and Method: 48 male Sprague-Dawley rats were examined in six groups. Three-day intraperitoneal (IP) drug administration was performed. The control group received 1 ml of saline daily and the second group received 10 mg/kg colistin (IP). The third and fourth groups received 10 mg/kg colistin (IP) and 10 mg/kg dabrafenib (IP) and 1.65 mg/kg necrostatin (IP), respectively. The fifth and sixth groups received 10 mg/kg dabrafenib (IP) and 1.65 mg/kg necrostatin (IP), respectively. After three days of administration, the kidneys were isolated from the rats of all groups by laparotomy under anesthesia. Right kidneys were separated for histopathologic examinations, Western-Blot analyses (expression levels of RIP3, CaMKII, CypD proteins) and malondialdehyde (MDA) measurements. Perfusion pressures of the left kidneys were measured and serum urea and creatinine levels were determined from blood samples obtained from rats via cardiac access.
Results: Dabrafenib administration significantly decreased renal perfusion pressure, urea, creatinine levels, MDA levels and expression levels of necroptotic proteins in the colistin group (p<0.05). Furthermore, when the protective effects of dabrafenib and necrostatin were compared, dabrafenib was found to be significantly more protective against necroptosis (p<0.05).
Conclusion: Dabrafenib showed a protective effect against necroptosis in colistin-induced nephrotoxic injury, while dabrafenib was found to be more protective than Necrostatin, which has been proven to be protective in previous studies.