Substrat kullanarak yeni bir antioksidan yöntem geliştirilmesi ve uygulanması
Development and application of a new antioxidant method with use of a substrate
Yazar: OVIJET CHANDRA KURI
Danışman: PROF. DR. MURAT KÜÇÜK
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Eczacılık Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
İlaç bileşenleri, gıda bileşenleri ve birçok endüstriyel ürün oksidasyona maruz kalmakta ve bu nedenle de stabilite için normal ortamda antioksidanlara ihtiyaç duymaktadır. Dolayısıyla oksidasyon substratı olarak böyle bileşenlerin kullanılmasıyla onları koruyacak antioksidanların tespitine dönük yeni yöntemlere ihtiyaç vardır. Bu amaçla bu tez çalışmasında DPPH radikal temizleme, ABTS radikal temizleme ve Peroksinitrit temizleme yöntemleri üzerinde çalışılarak ve çeşitli substratlar denenerek yeni bir tayin yöntemi geliştirilmiştir. Bu üç yöntem ve potansiyel substratlar hem klasik spektrofotometrik olarak hem on-line HPLC-kolon sonrası antioksidan aktivite ölçümü kullanılarak, hem de reaksiyon sonrası HPLC ile antioksidan korumanın ölçüldüğü uygulama şeklinde denenmiş, çok sayıda ön çalışma sonrasında uygulanabilirliği olan ve yaygın uygulanma potansiyeli en yüksek olan reaksiyon sonrası HPLC ile antioksidan korumanın ölçüldüğü ve model substrat olarak ta Kateşin'in ve Troloks'un kullanıldığı uygulama yöntemi geliştirilmiştir. Bu yöntem ile ilgili optimizasyon ve validasyon çalışmaları yapılmış, geliştirilmiş yöntem standart antioksidanlar (Gallik asit, BHT, Kafeik Asit ve Askorbik Asit) ve gerçek numune olarak kına ekstresi üzerinde uygulanmıştır. Bu tez çalışmasında geliştirilen yeni substrat bazlı DPPH radikaline karşı koruma aktivitesi yöntemi daha sonraki çalışmalara öncülük edecek nitelikte olup literatüre bu yaklaşımla DPPH anti radikal aktivite yöntemi kazandırmıştır.

Anahtar Sözcükler: Antioksidan aktivite, DPPH, HPLC, Kına, Substrat

Abstract:
Pharmaceutical ingredients, food ingredients, and many industrial products are subject to oxidation and, therefore, need antioxidants for stability in normal environments. Thus, there is a need for new methods for the detection of antioxidants that will protect them by using such components as oxidation substrates. For this purpose, in this thesis, a new determination method was developed by studying DPPH radical scavenging, ABTS radical scavenging, and Peroxynitrite scavenging methods and testing various substrates. These three methods and potential substrates have been tested both classically spectrophotometrically, using on-line HPLC-post-column antioxidant activity measurement, and post-reaction HPLC measurement of antioxidant protection. An application method was developed in which antioxidant protection was measured by HPLC after the reaction, and catechin and Trolox were used as model substrates. Optimization and validation studies were carried out on this method, and the developed method was applied to standard antioxidants (Gallic Acid, BHT, Caffeic Acid, and Ascorbic Acid) and Henna extract as a real sample. The new substrate-based DPPH radical protection activity method developed in this thesis study will lead to further studies and this approach has brought the DPPH antiradical activity method to the literature.

Keywords: Antioxidant activity, DPPH, Henna, HPLC, Substrate