Dezavantajlı bölgede yaşayan ev kadınlarının teknoloji kullanımında tüketicilikten üreticiliğe geçiş sürecinin incelenmesi
Investigation of transition from being digital consumers to digital producers of housewifes in disadvantages areas
Yazar: ELİF ARSLAN SEVERCAN
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE ŞENDURUR
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgisayar eğitimi = Computer education ; Ev kadınları = Housewives

Özet:
Dezavantajlı bölgelerde yaşayan kadınlar çeşitli açılardan kendilerini geliştirmek amacıyla halk eğitimi merkezlerinde verilen kurslara yönelmektedir. El emeği ürünler ortaya koydukları kurslarda oluşturdukları ürünler kursiyerler için maddi olarak gider oluşturmaktadır. Bu durumda el emeği ürünlerin maliyetlerini karşılayabilmek ve kazanç sağlayabilmek amacıyla ürünlerini satabilecekleri platformlara yönelmektedirler. Dezavantajlı bölgelerde dijital satış platformları ürün satışı için uygun bir seçenek olabilir. Ancak kadınların sahip oldukları dijital okuryazarlık becerilerinin desteklenmesine ihtiyaçları olduğu söylenebilir. Bu çalışmada dezavantajlı bölgede yaşayan ev kadınlarının dijital okuryazarlık becerilerinin desteklenerek e-ticaret faaliyetine dönüştürülmesi süreci incelenmiştir.  Araştırmada tekli durum çalışması deseni kullanılmıştır. Çalışma Halk Eğitimi Merkezi'nde verilen kurslara katılan kadın kursiyerlerden altı gönüllü katılımcı ile yapılmıştır. Katılımcıların dijital okuryazarlık becerilerinin desteklenerek dijital platformda ürün satışı yapabilmelerine yönelik görevlerin yer aldığı 24 saatlik eğitim planlanmıştır. Bilgisayarın temel özellikleri, dijital ortamda içerik üretme,  elektronik haberleşme, arama motorları, çevrimiçi satış platformları, yasal haklar sorumluluklar, bilgi ve veri güvenliği, pazarlama planlanan eğitimde yer alan konu başlıklarındandır. Eğitimin öncesinde, eğitimden hemen sonra ve üç aylık takip sürecinin ardından uygulanan yarı yapılandırılmış görüşme formları, görev çizelgesi ve eğitmenin gözlem notları ile elde edilen veriler analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda katılımcıların kendilerine dair dijital okuryazarlık algılarında olumlu yönde değişim olduğu, katılımcılardan üçünün e-ticaret girişimlerinin olduğu, gündelik dijital kullanım alışkanlıklarına ve aile hayatlarına yansımalarının olumlu olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract:
Women in disadvantaged areas attend to the courses offered in public education centres to improve themselves. The handcraft products they create in the courses can be an expense for them. In this case, they turn to platforms where they can sell their products in order to cover the costs of their handcraft products and make a profit. For disadvantaged areas, digital sales platforms can be a suitable option for product sales. However, digital literacy skills of women living in those areas might need to be  supported. In this study, the process of supporting their digital literacy skills to transform them into e-commerce activities was investigated. The design of the research is Exploratory Sequential Design, one of the mixed research methods. The study was conducted with six volunteer participants from female trainees attending the courses given at the Public Education Centre. A 24 hour training is planned. In this training, there are tasks that include the skills of the participants to sell products on the digital platform. Basic features of the computer, producing content in digital environment, electronic communication, search engines, online sales platforms, legal rights and responsibilities, information and data security, marketing are among the topics covered in the planned training. Separate structured interview forms were applied to the participants before the training, immediately after the training and after a three-month follow-up period. The data obtained from these forms, task schedule and trainer observation notes were analysed. In the study, it was observed that there was a positive change in the participants' perceptions of digital literacy about themselves, three of the participants had e-commerce initiatives, and their reflections on their daily digital usage habits and family life were positive.