31746 sayılı uzaktan sağlık hizmetlerinin sunumu hakkındaki yönetmelik çerçevesinde hasta hakları
Patient rights within the framework of the regulation on the provision of distance health services no. 31746
Yazar: NAZAN SAĞLAMER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KEMALE LEYLA BİNGÖL
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Teknoloji ve bilim çağının getirmiş olduğu yeniliklerle birçok alanda gelişmeler yaşanmaktadır. Gelişme yaşanan alanlardan biri de sağlık olmuştur. Tıp teknolojilerindeki gelişmeler ile sağlık, değişim ve dönüşüm süreci içerisinde yer almıştır. Bilişim teknolojilerinin kullanımının yaygınlaşması ile de bilişim teknolojileri uygulamaları sağlık alanına da entegre edilmiştir. Bu çerçevede uzaktan sağlık hizmeti sunumunda kullanılan uygulamalar "e-sağlık uygulamaları" olarak adlandırılmaktadır. E-sağlık uygulamaları, hastaların sağlık sorunlarına ilişkin çözüm bulma imkânı sağlarken uzak veya kırsal bölgelerde yaşayan ya da yetersiz sağlık hizmeti alan birçok hasta sağlık hizmetlerine erişimi kısıtlayan birçok nedenden ötürü yeterli derece de sağlık hizmeti alamamaktadır. Bu durum insanın sırf insan olması nedeniyle sahip olduğu değerler bütününü oluşturan insan haklarına aykırılık oluşturmaktadır. Sağlık hakkı, mümkün olan en yüksek bedensel ve ruhsal sağlık standardına sahip olma hakkı anlamına gelmekte ve uluslararası hukuk ile korunmaktadır. Bu hak aynı zamanda sağlıklı bireyler ve toplum hedefine ulaşabilmek için gerekli tesislere ve şartlara ulaşma ve bunları kullanma haklarını da içerisinde barındırmaktadır. Dolayısıyla bu hak, ülkelerin sağlık sistemlerinin ve sağlık hizmetleri sunumunun iyileştirilmesi için etkili bir araçtır. Teletıp, tam da bu amacın araca dönüştürülmesi noktasında çözüm olarak tasarlanmıştır. Dünya genelinde birçok e-sağlık uygulamasına yönelik çalışma yer almakta olup ülkemizde de Sağlık Bakanlığınca 2007 yılında Sağlıkta Dönüşüm Projesi başlatılmıştır. 2019 yılına değin yalnızca belirli alanlarda teletıp hizmeti sağlanmıştır. Bunun en büyük nedeni ise "uzaktan tedavi yasağı" ve "bizzat muayene yükümlülüğü" ile ilgili görüşler olmuştur.  Ancak 2019 yılında Çin'in Wuhan kentinde çıkan ve kısa sürede bir pandemi haline gelen Covid-19 hastalığı ile birlikte bu görüşler hızla terk edilmeye başlanmıştır. Birçok ülkede ve Avrupa Birliği (AB) hukukunda uzaktan sağlık hizmeti sunumuna ilişkin yasal düzenlemeler bulunmasına karşın Türkiye'de ise bu husustaki yasal düzenleme açığının kapatılabilmesi için Sağlık Bakanlığınca uzaktan sağlık hizmetlerinin sunumu hakkında önemli bir adım atılmış ve  "Uzaktan Sağlık Hizmetlerinin Sunumu Hakkında Yönetmelik" 10.02.2022 tarihinde Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Çalışmamız, 31746 Sayılı Uzaktan Sağlık Hizmetlerinin Sunulması Hakkındaki Yönetmelik Çerçevesinde Hasta Hakları konusuna yönelik olup üç bölüm ve alt başlıklarından oluşmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Uzaktan sağlık hizmeti, e-sağlık uygulamaları, yönetmelik, uzaktan tedavi yasağı, hasta hakları.

Abstract:
With the innovations brought by the age of technology and science, there are developments in many areas. One of the areas where progress has been made has been health. With the developments in medical technologies, health has been involved in the process of change and transformation. With the widespread use of information technologies, information technology applications have been integrated into the field of health. In this context, the applications used in the delivery of remote health services are called "e-health applications". While e-health applications provide the opportunity for patients to find solutions to their health problems, many patients living in remote or rural areas or receiving inadequate health care cannot receive adequate health care due to many reasons that restrict access to health services. This situation constitutes a violation of human rights, which constitute the whole of values that people have just because they are human. The right to health means the right to the highest possible standard of physical and mental health and is protected by international law. This right also includes the right to access and use the necessary facilities and conditions to achieve the goal of healthy individuals and society. Therefore, this right is an effective tool for improving the health systems and health services delivery of countries. Telemedicine has been designed as a solution at the point of transforming this purpose into a tool. There are studies on many e-health applications around the world, and the Health Transformation Project was initiated in 2007 by the Ministry of Health in our country. Until 2019, telemedicine services were provided only in certain areas. The biggest reason for this was the opinions about the "prohibition of remote treatment" and "obligation of personal examination". However, with the Covid-19 disease, which emerged in Wuhan, China in 2019 and became a pandemic in a short time, these views began to be abandoned rapidly. Although there are legal regulations regarding the provision of remote health services in many countries and European Union (EU) law, an important step has been taken by the Ministry of Health in order to close the gap in legal regulation on this issue, and "Regulation on the Delivery of Remote Health Services" 10.02 It was published in the Official Gazette on .2022 and entered into force. Our study is about Patient Rights within the framework of the Regulation on the Provision of Remote Health Services No. 31746 and consists of three sections and sub-titles.
Keywords: Remote healthcare, e-health practices, regulation, ban on remote treatment, patient rights.