Antifosfolipid sendromunda P-selektin polimorfizmi ile tromboz riski arasındaki ilişki
The relationship between P-selectin polymorphism and the risk of thrombosis in antiphospholipid syndrome
Yazar: NİLÜFER ALPAY
Danışman: PROF. DR. MELİHA NALÇACI
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Hematoloji = Hematology

Özet:
Giriş: Hücre adezyon molekülü olan selektinler, lökositlerle (L-selektin), aktive plateletler (P-selektin) ya da endotel hücreleri (E-selektin) arasındaki etkileşime aracılık eder. Arteriyel ve venöz tromboembolilerde soluble P-selektin (sP-selektin) konsantrasyonunun arttığı bilinmektedir ve tromboza eğilim yaratan hastalıklarda P-selektin genotiplerinin trombozla ilişkili olabileceği düşünülmüştür. Antifosfolipid antikorlarının (AFA), antifosfolipid sendromunda (AFS) bir dizi mekanizma ile tromboza neden olduğu bilinmektedir. Bu trombotik süreçte P-selektinlerin ve P-selektin polimorfizmlerinin bilinmemektedir. Bu çalışmada primer AFS hastalarında tromboz riski ile P-selektin polimorfizmleri arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmaktadır.Materyal ve Metod: Çalışmamıza Hematoloji polikliniğimizde takip edilmekte olan 32'si kadın 8'i erkek toplam 40 primer AFS'li olgu ve 40 sağlıklı birey alınmıştır. Tromboz için hiperlipidemi hipertansiyon..vb risk faktörü olanlar çalışma dışında bırakılmıştır. Hasta ve kontrol grubunda elde edilen kan örneklerinde P-selektin gen bölgesiyle ilişkili üç tane tek nükleotid polimorfizmi (S290N, c.1087G>A; D562N, c.1902G>A; T715P, c.2363A>C) araştırılarak genotipleri belirlenmiştir.Sonuçlar: Hasta grubunda 26 trombozlu AFS olgusu ve 14 trombozu olmayan AFS olgusu yer almaktadır. Hastaların yaş ortalaması 39,4±9,5'dir. Hasta ve kontrol grubu kıyaslandığında incelenen polimorfizlerden D562N-DN genotipi hasta grubunda anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p:0,003). Yine hasta grubuna bakıldığında trombozlu AFS grubunda trombozu olmayan AFS grubuna kıyasla D562N-DN genotipine anlamlı olarak sık rastlanmıştır (p:0,03). D562N NN genotipi ise kontrol grubunda hasta grubuna oranla daha yüksek sıklıktadır (p:0,004). Trombozu olmayan AFS olgularında bu genotip sıklığının kontrol grubundan farklı olmadığı belirlenmiştir (p:0,21). S290N ve T715P polimorfizmleri hasta ve kontrol grupları arasında farklılık göstermemiştir. AFA, trombositopeni sıklığı ya da gebelik kaybı ile herhangi bir polimorfizm arasında ilişki kurulamamıştır.Sonuç olarak P-selektin D562N polimorfizmi DN genotipi primer AFS hastalarında tromboz riski ile ilişkilidir. Aynı polimorfizmin NN genotipi ise primer AFS hastalarında trombozdan koruyucu niteliktedir. Sonuçlarımızın önemini arttırmak için daha fazla hasta sonucuna ihtiyaç vardır. Hasta sayımızın arttırılması planlanmıştır.

Abstract:
Introduction: The selectins which are cell adhesion molecules mediate the interaction among leukocytes (L-selectin), activated platelets (P-selectin) and endotelial cells. Soluble P-selectin (sP-selectin) concentrations in arterial and venous thrombosis are known to increase. P-selectin genotypes in thrombotic diseases are associated with thrombosis. Antiphospholipid antibodies (APLA) in antiphospholipid syndrome (APS) with a number of mechanisms cause thrombosis. The role of P-selectin polymorphisms in the thrombotic process are not clear. In this study, we aim to investigate the relationship between risk of thrombosis and P-selectin polymorphisms in patients with APS.Materials and Methods: 40 patients (32 females, 8 males) with primer APS and 40 healthy people were included in this study. The patients who have the risk factor such as hypertension or hyperlipidemia for thrombosis were excluded. Three single nucleotide polymorphisms associated with P-selectin coding region (S290N, c.1087G>A; D562N, c.1902G>A; T715P, c.2363A>C) were assessed.Results: There were 26 APS patients with thrombosis and 14 APS patients without trhrombosis in patient group. The mean age of patients was 39,4±9,5. The frequency of D562N-DN genotype was significiantly higher in patients with APS than healthy controls (p: 0,003). The frequency of this genotype was significiantly higher in patients with APS with thrombosis compared with patients without thrombosis (p:0,03). D562N-NN genotype was found at higher frequency in patients with APS than healthy controls (p:0,004). The frequency of D562N-NN genotype was not different between patients without thrombosis and control subjects (p:0,21). On the other hand, S290N and T715P polymorphisms were not different between patient and control groups. There was no relationship between APLA, thrombocytopenia, or pregnancy loss and any polymorphism.In conclusion, our results suggest that D562N polymorphism DN genotype of P-selectin is associated with risk of thrombosis in patients with primer APS. NN genotype of the same polymorphism may protective for thrombosis in those patients.