Cemal Süreya'nın şiirlerinde toplumcu gerçekçi izler
Socialist realism traces in Cemal Süreya's poety
Yazar: RIDVAN TÜRKOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜRÜN ŞEN SÖNMEZ
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Realizm = Realism ; Süreya, Cemal = Süreya, Cemal ; Toplumsal gerçekçi eğilim = Social reality tendencies ; Türk şiiri = Turkish poem ; İkinci yenilikçiler = Second innovative ; Şiir = Poem

Özet:
Cemal Süreya, Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının önemli şairlerinden biridir. İkinci Yeni hareketi içinde yer alan ve Türk şiirinin önemli sanatçılarından olan Cemal Süreya'nın şiirlerindeki toplumcu izleri aydınlatmak ve tahlil etmek bu çalışmanın temel amacıdır.

Bu bağlamda,  sanatçının 1958 ile 1988 yılları arasında yayımladığı Üvercinka (1958), Göçebe (1955), Beni Öp Sonra Doğur Beni (1973), Uçurumda Açan (1984), Sıcak Nal (1988) ve Güz Bitiği (1988) adlı şiir kitapları, bunların yanı sıra Günler (2018), Onüç Günün Mektupları (2018),  Folklor Şiire Düşman (1992),  Papirüs'ten Başyazılar (2015), Toplu Yazılar I (2018, Şapkam Dolu Çiçekle ve Şiir Üzerine Yazılar), Toplu Yazılar II (2016, Günübirlikler) ve söyleşi tarzında kaleme aldığı Güvercin Curnatası (2017)  adlı eserleri de incelenmiştir.

Bu incelemelerden hareketle, Cemal Süreya'nın şiirlerindeki toplumcu gerçekçi izler ortaya konmuştur. Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Cemal Süreya'nın hayatı ve edebî kişiliği, ikinci bölümde İkinci Yeni şiiri, tarihçesi ve ikinci Yeni içinde Cemal Süreya; üçüncü bölümde gerçekçilik kavramından yola çıkarak toplumcu gerçekçilik anlatılmıştır Dördüncü bölümde ise şiirler tahlil edilerek bu şiirlerdeki toplumcu gerçekçi izler ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler: Cemal Süreya, İkinci Yeni şiiri, gerçekçilik, toplumcu gerçekçilik, şiir

Abstract:
Cemal Süreya is one of the important poets and people of literature within the Republican period Turkish literature. The main objective of this study is to enlighten and analyze the social aspects of Cemal Süreya's poetry, who embeds in the Second New movement as an important artist.

In this respect, his boks belonging to the time between 1958-1988 including the poetry books as Üvercinka (1958), Göçebe /Nomad (1955), Beni Öp Sonra Doğur Beni / Kiss and Then Breed Me (1973), Uçurumda Açan / Blooming in the Cliff (1984), Sıcak Nal / Hot Horseshoe (1988) and Güz Bitiği / Springing up of the Fall (1988); and his other books such as Günler / Days (2018), On Üç Günün Mektupları / Letters of the 13 Days ( 2018), Folklor Şiire Düşman / Folklore Against the Poetry (1992), Papirüs'ten Başyazılar / Leaders of Papirüs (2015), Toplu Yazılar I / Collected Writings I (2018), Şapkam Dolu Çiçekle ve Şiir Üzerine Yazılar / My Hat is Full of Flowers and Wrintgs on the Poetry (2018), Toplu Yazılar II Günübirlikle / Collected Writings II One-days (2016, as well Güvercin Curnatası/ Dove Herd (2017), which is written in the interview style, are analyzed.

Drawing on theese analyses, the social realism in Cemal Süreya's poems is identified. The study consists of four sections. In Section 1, Cemal Süreya's life and literary personality is explained. Section 2 discussess the Second New poetry, ith history, and Cemal Süreya's place within this movement. Based on the realism term, Section 3 outlines social realism. In Section 4, the poems are analyzed, and the social realism in his poetry is investigated.

Kewwords: Cemal Süreya, Second New movement, realism, social realism, peotry