hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
İslam iktisadı ve hukuku bağlamında Muhammed Taki Osmani'nin iktisadi görüşleri
Economic opinions of Muhammed Taki Osmani in the context of Islamic law and economics
Yazar: MUHAMMED ZAHİD KÖKTAŞ
Danışman: PROF. DR. ADEM ESEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam İktisadı ve Finansı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Ekonomi = Economics

Özet:
Bu çalışma, çağdaş İslam iktisadı ve finansı alanında önemli bir yere sahip olan Muhammed Taki Osmani'nin hayatını, ilmî çalışmalarını ve özellikle İslam finansına yaptığı katkıları ele almaktadır. İslam dünyasında geniş bir çevrede tanınmasına rağmen, Türkiye'de Osmani'nin görüşleri ve çalışmaları üzerine yeterince bilgi ve malumat bulunmamaktadır. Bu bağlamda çalışma, Osmani'nin İslami finansa dair teorik yaklaşımlarını ve pratik çözümlerini, usuli bir çerçeve içinde incelemektedir. Araştırma, onun İslam hukuku ve finansına ilişkin görüşlerinin yanı sıra, fetva anlayışı ve çağdaş meselelerdeki çözüm önerilerini analiz etmektedir. Çalışma, Muhammed Taki Osmani'nin özellikle iktisadi sistemler, faizsiz finans modelleri, İslami yatırım fonları, ve çağdaş finansal krizlere dair çözüm önerilerini incelemiştir. Aynı zamanda, onun fıkhî yaklaşımlarını ve İslam hukukuna dayalı çözümleme yöntemini, fetvaları üzerinden değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Modern finansal sistemlerin temel dinamikleri ile İslam finansının ilkeleri arasındaki ilişki de bu bağlamda ele alınması hedeflenmiştir. Araştırmada, İslam iktisadı ve finansı alanındaki temel meseleler, Osmani'nin metodolojisi çerçevesinde yeniden yorumlanarak literatüre mütevazı bir katkı sunulması hedeflenmiştir.

Abstract:
This study examines the life, scholarly works, and particularly the contributions to Islamic finance of Muhammad Taqi Usmani, who holds a significant place in the field of contemporary Islamic economics and finance. Despite his wide recognition in the Islamic world, Usmani's views and works are not sufficiently known in Turkey. In this context, the study investigates Usmani's theoretical approaches and practical solutions regarding Islamic finance within a methodological framework. The research analyzes his views on Islamic law and finance, as well as his understanding of fatwas and his proposed solutions to contemporary issues. The study addresses Muhammad Taqi Usmani's proposals, especially concerning interest-free finance models, Islamic investment funds, and solutions to contemporary financial crises. It also aims to evaluate his juristic approaches and his methodology of analysis based on Islamic law through his fatwas. In this context, the relationship between the fundamental dynamics of modern financial systems and the principles of Islamic finance is also addressed. The research aims to make a modest contribution to the literature by reinterpreting fundamental issues in the field of Islamic economics and finance within the framework of Usmani's methodology.
Venezuela ve Türkiye'de dış ticaretin kolaylaştırılmasında blok zinciri teknolojisinin rolünün karşılaştırmalı analizi
Comparative analysis of the role of blockchain technology in facilitating foreign trade in venezuela and Turkey
Yazar: FRANCIS ALEJANDRA TOLEDO GARCIA
Danışman: PROF. DR. ZÜMRÜT ECEVİT SATI ; Dr. FEDEN KOÇ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İşletmecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu tez, blok zinciri teknolojisinin Türkiye ile Venezuela dış ticari ilişkilerin kolaylaştırılmasındaki rolünü incelemektedir. Araştırmanın amacı, her iki ülkenin uluslararası ticaret süreçlerinde blok zinciri teknolojisinin bilgi düzeyi ve uygulama derecesini anlamaktır. Bu kapsamda kapsamlı bir literatür taraması yapılmış ve Türkiye ile Venezuela'daki şirketleri hedef alan bir anket uygulanmıştır. Çalışma, her iki ülkenin ticari sektörlerinde blok zinciri teknolojisinin mevcut anlayışını ve uygulanmasını değerlendirmektedir. Bulgular, farkındalık ve kullanım düzeylerinde farklılıklar olduğunu, ancak blok zincirinin işlem maliyetlerini azaltarak, şeffaflığı artırarak ve ticari operasyonları güvence altına alarak ticaret verimliliğini artırma potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, araştırma, blok zincirinin daha geniş çapta benimsenmesinde standartlaştırılmış protokoller, düzenleyici destek ve ticaret paydaşları arasında artırılmış iş birliği gibi zorlukları da tespit etmektedir. Tez, blok zincirinin Türkiye-Venezuela ticari ilişkilerine entegrasyonu için stratejiler önererek, bu teknolojinin faydalarını en üst düzeye çıkarmak için pilot projelerin ve ikili iş birliğinin önemini vurgulamaktadır.

Abstract:
The investigation explores the use of blockchain technology in facilitating trade relations between Turkey and Venezuela. The research aims to understand the level of knowledge and application of blockchain in the international trade processes of both countries. A comprehensive bibliographic review was conducted alongside a survey targeting companies in Turkey and Venezuela. The study evaluates the current understanding and implementation of blockchain technology within the commercial sectors of each nation. The findings indicate varying degrees of awareness and usage, with significant potential for blockchain to enhance trade efficiency by reducing transaction costs, improving transparency, and securing trade operations. However, the research also identifies challenges in the broader adoption of blockchain, such as the need for standardized protocols, regulatory support, and increased collaboration among trade stakeholders. The thesis concludes by suggesting strategies for integrating blockchain into Turkey-Venezuela trade relations, emphasizing the importance of pilot projects and bilateral cooperation to maximize the benefits of this technology.
Araç kaza verilerine dayalı trafik kaza süresinin tahmini
Prediction of the traffic accident duration based on vehicle accident data
Yazar: HÜSEYİN KORKMAZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET ADAK ; DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ALİ ERTÜRK
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Akıllı Ulaşım Sistemleri Ana Bilim Dalı / Akıllı Ulaşım Sistemleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Kazalar = Accidents ; Trafik = Traffic ; Ulaşım = Transportation
Dizin: Kara yolu ulaşımı = Land transportation ; Trafik kazaları = Traffic accidents ; Trafik tıkanıklığı = Traffic congestion ; Veri madenciliği = Data mining ; Şehiriçi ulaşım = Urban transport

Özet:
Bu doktora tezinin amacı İstanbul'daki trafik kaza verilerine dayalı olarak trafik kaza süresini tahmin etmek ve kaza süresini etkileyen temel faktörleri belirlemektir. Tez çalışmasında İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve Emniyet Genel Müdürlüğü kurumlarından elde edilen İstanbul'a ait kaza bilgisi veri setleri kullanılmıştır. Veriler, veri madenciliği kapsamında incelenmiştir. Ayıklanan veri setine istatistik testleri ve makine öğrenmesi algoritmaları uygulanarak trafik kaza süresi tahmini gerçekleştirilmiştir. Elde edilen makine öğrenmesi eğitim sonuçlarına göre en başarılı algoritma R-Kare: 0.85 ile Topluluk Ağacı olurken, test sonuçlarına göre en başarılı algoritma R-Kare: 0.91 ile Sinir Ağları olmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to predict the traffic accident duration based on traffic accident data in Istanbul and to identify the main factors affecting the accident duration. The accident data sets obtained from Istanbul Metropolitan Municipality and General Directorate of Security are used in this study. The data were analyzed within the scope of data mining. Statistical tests and machine learning algorithms were applied to the extracted data set and prediction of traffic accident duration was performed. According to the machine learning training results, the best model is Ensemble Tree with R-Square: 0.85 and according to the test results, the best model is Neural Networks with R-Square: 0.91.
Karşılaştırmalı hukukta ve Türk hukukunda terörizmin finansmanına ilişkin suçlar ve tedbirler
Offences and measures related to the financing of terrorism in the comparative law and the Turkish law
Yazar: AHMET EMRAH AKYAZAN
Danışman: PROF. DR. ADEM SÖZÜER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Bu tez çalışmasının temel konusu; terörizmin finansmanına ilişkin suçların ve tedbirlerin uluslararası hukuk, karşılaştırmalı hukuk ve Türk hukuku verileri çerçevesinde araştırılması ve incelenmesidir.

Uluslararası alanda, ülkemizin ve diğer ülkelerin ulusal hukuk sistemlerinde en fazla tartışılan konuların başında terörizm ve terörizmin finansmanı olgusu gelmektedir.

Tez çalışmasında, bu kapsamlı, tartışmalı ve karmaşık konuların kavramsal ve anlamsal çerçevesi, terörizmin finansmanına ilişkin suç tiplerinin ve önleyici tedbirlerin temel özellikleri ile teorik yapıları ve bu alanda hukuk uygulamasında ortaya çıkan yaklaşımların mukayeseli biçimde incelenmesi temel araştırma yöntemi olarak kabul edilmiştir.

Abstract:
The main subject of this thesis study is searching and analyzing offences and measures related to the financing of terrorism in accordance with the international law, comparative law and Turkish law data.

In the international field, in our and the other countries national law systems, terrorism and the financing of terrorism phenomenon is one of the most discussed topics.

In thesis study, to analyse comparatively; conceptual and semantic framework of this comprehensive, controversial and complex topics, fundamental characteristics together with theoretical structures of offences and the preventative measures related to the financing of terrorism and the approaches emerge at this field in the practice of law is accepted as the basic research method.
Yazılım test süreç iyileştirmede yeni bir model yaklaşımı
A new model approach in software test process improvement
Yazar: ASIM KEREM HANCI
Danışman: PROF. DR. SEVİNÇ GÜLSEÇEN
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Enformatik Ana Bilim Dalı / Enformatik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology

Özet:
Gelişen teknoloji hayatın her alanında olduğu gibi yazılım geliştirme metotlarında da farklı 
yaklaşımların benimsenmesine ortam hazırlamaktadır. Böylece yazılım geliştirme süreçleri de 
önemli ölçüde değişmektedir. DevOps yaklaşımı ile birlikte test süreçlerinin 
değerlendirilmesinde artık geleneksel kriterler yeterli olmamakta ve yeni değerlendirme 
modellerine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu tez çalışması kapsamında DevOps uygulanan 
organizasyonlarda test süreçlerini değerlendirmeye yönelik olarak yeni bir test süreç iyileştirme 
modeli önerilmiştir. Tasarlanan model bir firmada uygulanmış ve sonuçları analiz diğer 
modellerle karşılıklı edilmiştir. Bulgular ve geri bildirimlerin sonunda modelin gelişime açık 
ve uygulanabilir olduğu görülmüştür.

Abstract:
Developing technology is preparing the environment for the adoption of different approaches 
in software development methods, as in all areas of life. Thus, software development processes 
are also changing significantly. With the DevOps approach, traditional criteria are no longer 
sufficient in the evaluation of test processes and new evaluation models are needed. Within the 
scope of this thesis, a new test process improvement model has been proposed to evaluate test 
processes in DevOps applied organizations. The designed model was applied in a company and 
the results were analyzed with other models. At the end of the findings and feedback, it was 
seen that the model was open to development and applicable.
20. yüzyılda bir dilbilimi olarak vaz' ilmi çalışmaları
Studies of wad' as a type of linguistics in the 20th century
Yazar: ZEYNEP RANA KANTEPE
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH KIZILCIK
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature

Özet:
Lafız ve mana arasındaki ilişkiyi konu edinen ve 14. yüzyılda müstakil olarak incelenmeye başlanan vaz' ilmi daha sonraki yüzyıllarda hakkında birçok eser yazılması suretiyle zenginleşmiştir. Bu bağlamda 20. yüzyıl, vaz' ilmiyle alakalı çok sayıda çalışmanın kaleme alınmasıyla öne çıkmaktadır. Bu çalışmada 20. yüzyılda klasik ve modern üslupla telif edilen Arapça eserler incelenmiş ve bu eserlerin benzer ve farklı yönlerine değinilmiştir. Bu incelemeyle vaz' ilminin 20. yüzyıldaki genel durumu ve vaz'ın nasıl anlatıldığını tespit etmek amaçlanmıştır. Çalışma neticesinde bahsi geçen yüzyılda bir yandan klasik medrese telif geleneğinin sürdürülmesi ve diğer yandan vaz'ın üniversite ve resmî eğitim kurumlarında okutulması hasebiyle iki farklı üslubun olduğu saptanmıştır. Çalışmada vaz' ilminin anlatımında farklı metotları benimsemeleri sebebiyle bu iki çizginin ayrıştığı tespit edilmiştir. Bunun yanında 20. yüzyılda vaz' ilminde eser veren alimlerin çeşitli meselelerde farklı görüşlere sahip olduğu sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Vaz', Vaz' ilmi, Arap dili ve edebiyatı, Dilbilim, 20. yüzyıl.

Abstract:
The science of wad', which deals with the relationship between words and meanings and was studied independently in the 14th century, was enriched in the following centuries by the writing of many works on it. In this context, the 20th century stands out with the writing of many works related to the science of wad'. In this study, Arabic works written in classical and modern styles in the 20th century were examined and the similar and different aspects of these works were discussed. The aim of this study was to determine the general status of the science of wad' in the 20th century and how wad' was explained. As a result of the study, it was determined that there were two different styles in the mentioned century due to the continuation of the classical madrasah writing tradition on the one hand and the fact that wad' was taught in universities and official educational institutions on the other. In the study, it was determined that these two lines diverged due to the adoption of different methods in the explanation of the science of wad'. In addition, it was concluded that the scholars who wrote works in the science of wad' in the 20th century had different views on various issues.
Keywords: Wad', Science of Wad', Arabic language and literature, Linguistics, 20th century.
Ulusal kültürün algılanan tedarik zinciri performansına etkisi: Çok uluslu bir işletmede araştırma
The impact of national culture on perceived supply chain performance: A study in a multinational company
Yazar: DENİZ CEBECİ
Danışman: PROF. DR. SELİM YAZICI
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kurum kültürü =   ; Milli kültür = National culture ; Operasyonel performans = Operational performance ; Süreç performansı = Process performance ; Yerel kültür = Local culture ; Yönetim kültürü = Management culture ; Örgüt kültürü = Organizational culture ; Örgütsel performans = Organizational performance ; İşletme performansı = Business performance ; Şirket performansı = Company performance

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ulusal kültürün tedarik zinciri performansına etkisinin belirlenmesidir. Bu kapsamda, ulusal kültür ve tedarik zinciri performansı ölçekleri kullanılarak, 9 farklı ülkede faaliyet gösteren çok uluslu bir işletmenin 31 farklı uyruktan oluşan 529 çalışandan veriler elde edilmiştir. IBM SPSS v26 yazılımında yapılan korelasyon ve regresyon analiz sonuçlarına göre, güç mesafesinin tedarik zinciri performansı üzerinde etkisinin olmadığı, diğer dört ulusal kültür boyutunun ise, tedarik zinciri performansına pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Literatür taramasında, ulusal kültür ile tedarik zinciri performansı arasındaki etkileri inceleyen bir çalışmaya rastlanmamış olup, bu tezin alanyazına katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Ulusal kültür, ulusal kültür boyutları, ulusal kültür modelleri, kültürel boyutlar, tedarik zinciri, tedarik zinciri performansı

Abstract:
The aim of this research is to determine the influence of national culture on perceived supply chain performance. In this context, data was collected from 529 employees representing 31 different nationalities within a multinational company in 9 different countries, using scales measuring national culture and supply chain performance. According to the results of the correlation and regression analysis conducted using IBM SPSS v26 software, it was identified that power distance does not have a significant impact on supply chain performance, while the other four dimensions of national culture positively influence supply chain performance. No prior study examining the effects between national culture and supply chain performance was found in the literature, and it is believed that this thesis contributes to the existing literature. 

Keywords: National culture, dimensions of national culture, models of national culture, cultural dimensions, supply chain, supply chain performance
Döviz kurunun şirket performansına etkisi: BIST Sınai endeksi'nde yer alan şirketler üzerine bir araştıma
The impact of exchange rate on firm performance: A research on firms in the BIST Sinai index
Yazar: EBRU ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. EBUBEKİR MOLLAAHMETOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Para Sermaye Piyasaları ve Finansal Kurumlar Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration

Özet:
Döviz kuru değişiminin şirket performansı üzerindeki etkisini Borsa İstanbul Sınai endeksinde faaliyet gösteren şirketler açısından araştırmak amacıyla yapılan çalışmada, 216 şirketin 2010 – 2023 dönemine ilişkin finansal veriler kullanılmıştır. Panel veri analizi yönteminin uygulandığı çalışmada, şirket performansının göstergeleri olarak seçilen aktif karlılık oranı , kullanılan sermayenin getirisi ,piyasa değeri / defter değeri oranı ve fiyat kazanç oranı kurulan modellerde bağımlı değişken olarak kullanılmıştır. Reel efektif döviz kuru kurulan modellerde bağımsız değişkendir. Cari oran, ihracat oranı, favök büyüme, net borç/favök oranı ve finansman gideri/net satış oranı ise kurulan modellerde kontrol değişken olarak ilave edilmiştir.
Analiz sonucunda reel efektif döviz kurundaki artışın aktif karlılığı , kullanılan sermayenin getirisini ve piyasa değeri / defter değeri oranını negatif yönde etkilediğine yönelik bulgulara ulaşılmıştır. Reel efektif döviz kuru ile fiyat kazanç arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Sonuç olarak, Borsa İstanbul Sınai endeksinde işlem gören şirketlerin döviz kuru değişimlerinden olumsuz yönde etkilendiği sonucuna varılmaktadır

Abstract:
Purpose of the study is to investigate the impact of exchange rate fluctuation on firm performance for firms operating in the BIST Sınai Index, financial data of 216 firms for the period 2010 - 2023 were used. In the study, the research method is panel data analysis method. Dependent variables of the study are return on assets (ROA), return on capital used (ROCE), market value / book value ratio and price earnings ratio which were selected as indicators of firm performance. The real effective exchange rate is the independent variable in the established models. Current ratio, export rate, EBITDA growth, net debt/EBITDA ratio and financial expense/net sales ratio were added as control variables in the established models.
As a result of the analysis, it was determined that the increase in the real effective exchange rate negatively affected the return on assets (ROA), return on capital used (ROCE) and market value / book value ratio. The relationship is not statistically significant  between the real effective exchange rate and price earnings
Kırgızistan'da gelir vergileri reformu
Income tax reforms in Kyrgyzstan
Yazar: AİGUL TURDUBEKOVA
Danışman: PROF. DR. ŞAHİN AKKAYA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Maliye = Finance

Özet:
Kamu ekonomisi açısından önemli bir unsur olan vergi sisteminde yapılan düzenlemeler; vergi gelirlerinde değişime sebep olarak, iktisadi büyümeye etki etmektedir. Planlı ekonomik yapıdan piyasa ekonomisine geçiş yapan Kırgızistan mali sisteminde; gerçekleştirilen vergi reformları doğrultusunda önemli değişimler yaşanmıştır. Bu açıdan 2009 yılı öncesi dönemde uygulanan artan oranlı vergileme sistemi yerine sonraki dönemlerde düz oranlı vergileme rejimi hakim hale gelmiştir. Kırgızistan için vergi sisteminde yaşanılan reformlarının; mali, ekonomik ve sosyal sonuçlarının analiz edildiği çalışmada 1991-2023 dönemi incelenmiştir. Bu kapsamda, analiz dönemdeki iktidar değişimleri esas alınarak, gerçekleştirilen reformların sonuçları karşılaştırılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre gerçekleştirilen reformların; vergi sistemi etkinliğini, verimliliğini ve esnekliğini arttırdığı tespit edilmiştir. Buna ek olarak uygulanan vergi sistemi daha basit hale gelmiştir. Öte yandan gerçekleştirilen reformların, sosyal adalet açısından yeterli nitelikte olmadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Regulations made in the tax system, which is an essential element for the public economy, affect economic growth by changing tax revenues. Significant changes have occurred in line with tax reforms in Kyrgyzstan's financial system, which has transitioned from a planned economic structure to a market economy. Instead of progressive taxation applied prior to 2009, flat taxation prevailed in the periods that followed. The study analyzes the financial, economic, and social implications of Kyrgyzstan's tax reforms during the period 1991-2023. Based on the governance changes that occurred during the analysis period, the results of the reforms are compared. As a result of the obtained reforms implemented, the tax system has become more effective, efficient, and flexible. Furthermore, the tax regime system has been simplified. On the other hand, it is concluded that reforms are not sufficient in terms of social justice.