Romatoid artrit tedavisi için lipozom bazlı ve enjekte edilebilir hidrojel temelli ilaç taşınım sistemlerinin geliştirilmesi
Development of liposome-based and injectable hydrogel drug delivery systems for the treatment of rheumatoid arthritis
Yazar: YASEMİN BÜŞRA ATMACA
Danışman: PROF. DR. SİBEL EMİR DİLTEMİZ
Eskişehir Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Analitik Kimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Romatoid artrit (RA), kronik inflamatuar bir hastalıktır ve eklem yapısında ciddi hasara yol açabilmektedir. Geleneksel ilaç salım yöntemleri, istenmeyen yan etkiler ve sınırlı etkinlik ile sonuçlanabilmektedir. 

Bu çalışmada, RA tedavisinde kullanılmak üzere enjekte edilebilir hidrojel içerisine ilaç yüklü lipozomlar enkapsüle edilmiş ve kontrollü ilaç salımı incelenmiştir. Enjekte edilebilir hidrojeller, biyoçözünürlükleri ve hastaların tedaviye uyumunu artırmaları nedeniyle avantaj sağlamaktadır. Hidrojel matrisi, lipozomları stabilize ederek ilacın kontrollü salımını sağlamakta ve terapötik pencere içerisinde kalma süresini uzatmaktadır. Lipozomlar, ilacın biyoyararlanımını artırmakta ve hedeflenen dokuya ulaşmasını kolaylaştırmaktadır. Deksametazon yüklü lipozomlar (DEX@Ls), ilk 6 saat içinde %23'lük bir salım gösterirken, lipozom-hidrojel (LH) sistemi ilacın %52'sini salmış ve 48 saat boyunca kontrollü bir şekilde devam etmiştir. Ayrıca, hidrojelin 7 gün içerisinde tamamen biyobozunduğu gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, lipozom yüklü hidrojellerin, deksametazonun kontrollü salımını sağladığını ve inflamasyonu azaltmada etkili olduğunu göstermiştir. 

Bu çalışmanın literatüre katkısı, enjekte edilebilir lipozom-hidrojel sistemlerinin, RA tedavisinde kontrollü ilaç salımı için potansiyel bir çözüm sunmasıdır. Gelecekte yapılacak çalışmalar, bu sistemlerin klinik uygulamalardaki etkinliğini ve güvenliğini daha da doğrulamaya yönelik olmalıdır.

Abstract:
Rheumatoid arthritis (RA) is a chronic inflammatory disease that can lead to significant damage to joint structures. Traditional drug delivery methods often result in unwanted side effects and limited efficacy. 

In this study, drug-loaded liposomes encapsulated within an injectable hydrogel were developed for the treatment of RA, and their controlled drug release was investigated. Injectable hydrogels offer advantages due to their biodegradability and their ability to improve patient compliance. The hydrogel matrix stabilizes the liposomes, enabling controlled drug release and extending the duration within the therapeutic window. Liposomes enhance drug bioavailability and facilitate targeting to the desired tissue. Dexamethasone-loaded liposomes (DEX@Ls) exhibited a release of 23% within the first 6 hours, while the liposome-hydrogel (LH) system demonstrated a controlled release of 52% of the drug over 48 hours. Additionally, it was observed that the hydrogel completely biodegraded within 7 days. The results indicate that liposome-loaded hydrogels effectively provide controlled release of dexamethasone and are effective in reducing inflammation. This innovative approach improves drug efficacy while minimizing side effects in RA treatment. 

The study contributes to the literature by presenting injectable liposome-hydrogel systems as a potential solution for controlled drug delivery in RA treatment. Future studies should further validate the clinical efficacy and safety of these systems.