Metinlerarası okuma uygulamalarının ortaokul öğrencileri üzerindeki etkililiğine yönelik bir inceleme
An examination on effectiveness of intertextual reading practices on secondary school students
Yazar: EMİNE KİTİŞ
Danışman: PROF. DR. CANER KERİMOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Metinlerarasılık = Intertextuality ; Okuma = Reading ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin metinlerarası okuma uygulamalarına yönelik görüşlerinin ne olduğu ve bu uygulamaların eleştirel okuma ile okur özyeterlik algılarına etkisi olup olmadığının ortaya konması amaçlanmıştır. Yöntem olarak araştırmanın amaçları doğrultusunda karma yöntem araştırma desenlerinden iç içe gömülü desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutu için ön test-son test eşleştirilmiş kontrol gruplu yarı deneysel yöntem seçilmiştir. 
Araştırmanın çalışma grubunu Sait Güzelcan Ortaokulunun altıncı sınıfına devam eden öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında Türkçe dersi akademik ortalamaları arasında en az fark bulunan iki şube seçilerek deney ve kontrol grubu olarak atanmıştır. Gruplar her iki şubede de 18 kişiden oluşmuştur. Araştırmanın nicel verileri Ünal (2006) tarafından geliştirilen "Eleştirel Okuma Ölçeği" ve Ülper, Yaylı ve Karakaya (2013) tarafından geliştirilen "Okur Özyeterlik Ölçeği" ile toplanırken nitel verileri toplamak için yarı yapılandırılmış görüşme formu tercih edilmiştir. Nicel verilerin analizi istatistik paket programları aracılığıyla yapılırken nitel veriler öğrencilerin verdiği yanıtlardan yola çıkılarak betimsel analizle çözümlenmiştir. 
Araştırmada elde edilen sonuçlara göre, ön testlerde deney ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yokken denel işlemlerden sonra metinlerarası okuma etkinlikleriyle ders işlenen deney grubunun kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde farklılaştığı görülmüştür. Araştırmanın nitel bulguları nicel bulgularını destekler niteliktedir.

Abstract:
This study aims to investigate the effect of intertextual reading practices on students' critical reading skills and perception of reader self-efficacy, and also to reveal their views on intertextual reading practices. Designed as a mixed method research, embedded design was used for the study. Pretest-posttest paired control grouped half-experimental method was chosen for the quantitative part of the study.  
The participants of the study were the 6th grade secondary school students attending Sait Güzelcan Secondary School in İzmir. The two of the classes, which had the smallest difference between their academic grade point averages in Turkish Language courses, were chosen as experiment and control groups. Both groups included 18 students each. The quantitative data was gathered via "Critical Reading Scale" developed by Ünal (2006), and "Reader Self-Efficacy Scale" developed by Ülper, Yaylı and Karakaya (2013). As for the qualitative data, semi-structured interview form was developed by the researcher. Statistical packet programs were used for the quantitative data while descriptive analysis was used for the qualitative data. 
Results show that there is no significant difference between the scores of pre-tests of the two groups. However, after the intertextual reading practices implemented in the experiment group, there found a statistical and significant difference between the two groups' scores in terms of the experiment group. The qualitative findings also support the quantitative findings of the study.