İş mahkemelerinde yargılamanın özellikleri
Features of proceeding in labour courts
Yazar: AYŞE KÖME AKPULAT
Danışman: PROF. DR. ÖMER EKMEKÇİ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Arabuluculuk = Mediation ; Basit yargılama usulü = Simple jurisdictional procedure ; Kanunlar 5521 sayılı = Laws 5521 numbered ; Yargılama = Judgement ; İş mahkemeleri = Labour courts ; İş uyuşmazlıkları = Labour disagrement

Özet:
İş uyuşmazlıklarının çözüm yeri iş mahkemeleridir. Bu mahkemeler, iş uyuşmazlıklarının hızlı, kolay ve ucuz bir şekilde çözülmesi amacıyla, iş uyuşmazlıklarının yoğun olarak görüldüğü yerlerde özel bir mahkeme niteliğinde kurulmuştur. Bunun yanında, iş uyuşmazlıklarının çözümünün özel bir uzmanlığı gerektirmesi de bu özel mahkemelerin kurulmasına neden olmuştur.
İş mahkemeleri, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile kurulmuştur. Ancak zamanla 5521 sayılı Kanun, özel nitelikteki iş uyuşmazlıkların çözülmesi bakımından, ihtiyaca cevap verememiştir. Bunun gibi, iş yargılamasına ilişkin kuralları düzenleyen yeni bir kanuna duyulan ihtiyaç uzun zamandan beri tartışılan bir konu olmuştur. Nihayet, bu ihtiyaçlar ve tartışmalar sonucunda, 5521 sayılı Kanun yerini 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'na bırakmıştır. 
Yeni Kanun, iş mahkemelerinde yargılama usûlü bakımından önemli bir değişiklik içermemesine rağmen, bazı tartışmalı ve önemli konuları beraberinde getirmiştir. Kuşkusuz, zorunlu (dava şartı niteliğinde) arabuluculuk, 7036 sayılı Kanun'la getirilen en önemli yeniliklerden biridir (m.3).  Esasen bu tür bir arabuluculuk, iş mahkemelerinde giderek artan dava yükünün hafifletilmesi amacıyla kabul edilmiştir. Bununla birlikte, arabuluculuk kurumu, ilk defa 7036 sayılı Kanun'dan önce 6325 sayılı Kanun ile yürürlüğe girmiş, ancak İş Mahkemeleri Kanunu ile birtakım iş uyuşmazlıkları bakımından, dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunlu hâle gelmiştir. 
Bu doktora tezi, iş mahkemelerinde yargılamanın özelliklerini, İş Mahkemeleri Kanunu ve ilgili diğer mevzuat açısından incelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla çalışmada, iş mahkemeleri teşkilatına, iş mahkemelerinde yargılama esaslarına ve arabuluculuk aşamasına ilişkin sorunlar incelenmiş, konu hakkında eleştiri ve öneriler de sunulmuştur.

Abstract:
Labour disputes are settled at labour courts. This courts are established for settling the labour disputes quickly, easily and inexpensively as a special court in areas where labour disputes are intense. Besides, the need for specializing on labour disputes have stimulated establishing of this special courts. The labour courts were established based on the Labour Courts Law No. 5521. However, in the process of time, the Law No. 5521 had not responded to the needs of solving the special labour disputes. The need to renew the Law No.5521 has been criticized and discussed for a long time. As a result of these needs and discussions the Law No. 5521 has been repealed and replaced by the Labour Courts Law No. 7036. 
Although the new Labour Courts Law has not led to important changes in the labour proceedings, the law change brought about some important and debatable subjects. There is no doubt that, the  mandatory mediation is one of the most important innovations introduced by Law No.7036 (article 3). Actually, the mandatory mediation is regulated  for the purpose of reducing workload of the labour courts. Before the Law No. 7036, the mediation stage was entered into force with the Law No. 6325.  However, according to the Labour Courts Law, employers and employees have to apply for mediator for labour disputes before the litigation process.
This doctoral thesis aims to analyze the features of proceeding in labour courts in terms of Labour Courts Law and the further related legislation. For this aim, the organization of labour courts, problems of  labour jurisdiction and mandatory mediation stage are analyzed as subject in this study. Also, some critiques and suggestions are presented.