Kültürel turizmin bir yerel kalkınma aracı olarak sürdürülebilirliğinin Mardin kenti örneği üzerinden incelenmesi
Investigation of sustainability of cultural tourism as a local development tool on the case of Mardin city
Yazar: EMİNE DAVUTOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DEMET EROL
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Turizm = Tourism ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Sektörler arasında önemli bir paya sahip olan turizm sektörü 'nün yaratmış olduğu fırsatlar ve avantajlar, sektörde yer alan aktörler arasında işbirliğinin yanı sıra kıyasıya rekabet ve bir güç savaşına dönüşmeye başlamıştır. Kaynakların aşırı kullanımı ve tüketimi doğal ve kültürel çevrenin kalitesini düşürerek, olumsuz etkileri beraberinde getirmiştir. Tüm bu olumsuzluklar göz önünde bulundurularak günümüz koşullarının korunmasının yanı sıra gelecek koşulların da düşünülerek önlem alınması sürdürülebilirlik kavramının önemini vurgulamış, kavramın çevre ve ekolojik boyutunun dışında sosyo-ekonomik boyut olarak da gündeme gelmesine olanak sağlamıştır. Kültürel ve tarihi değerleri ile ön plana çıkan tarihsel kentlerde turizm, yerel kalkınmaya katkıda bulunan temel bir araç konumundadır. Kültür turizmi, ekonomik yönden gelir sağlayıcı etkisinin yanı sıra, sosyal yönden kültürel değerlerin korunması ve yaşatılması açısından da önemli bir turizm türüdür. Kültür turizminin sürdürülebilirliği, yerel grupların kültürel mirasını, kültürel özelliklerini, gelenek ve göreneklerini koruma ve devamlılıklarını sağlamak açısından önemlidir. Sürdürülebilir kültür turizmi ile hem yerel değerlerin korunması hem de yerel kalkınmanın sağlanması amaçlanmaktadır. Sürdürülebilirlik ilkeleri içerisinde gelişen kültür turizminde ana amaç kültürel ve tarihsel değerlerin korunması ile "yere", "yerele" ve "yerel grupların ekonomik gelişmesine" dayalı üç noktaya odaklanmaktadır. Birinci amaç; mevcut kaynakların uzun vadeli devamlılığının sağlanması,  ikinci amaç kısa vadeli fırsat yaratıcılığından uzun vadeli çözüm arayışlarına yönlenmesi, üçüncü amaç ise yerel grupların ekonomik gelirlerinin geliştirilmesine olanak tanınmasıdır. Tez çalışması, gözlem, varsayım, test, genelleme dizgisinin izlendiği nitel ve nicel araştırma yöntemleri çerçevesinde ele alınmıştır. İlk olarak seçili alan ile ilgili literatür taraması yapılmış daha sonra uluslararası literatür taranarak sistematik hale getirilmiştir. Hipotez ve alt hipotezlerin sınanması amacıyla seçili alanda ziyaretçilere ve işletmelere anket tekniği uygulanmıştır. Tezin temel bulguları: Mardin kentinde kültür turizminin yerel ekonomiye katkısının önemli ölçüde olumlu olduğu; gelecekte yörenin çevresel, kültürel, tarihi değerleri ile sürdürülebilirlik ilkeleri çerçevesinde, bütüncül bir koruma anlayışı ve kültür turizmi politikalarıyla ülkemizde ve dünyada önemli bir marka kent olacağı yönündedir.

Abstract:
The opportunities and advantages created by the tourism sector, which has a significant share among the sectors, have started to transform into competition and a power struggle as well as cooperation among the actors in the sector. Excessive use and consumption of resources has brought negative effects by reducing the quality of the natural and cultural environment. Taking these measures into consideration in addition to preserving today's conditions, taking measures in consideration of future conditions emphasized the importance of the concept of sustainability and enabled the concept to come up as a socio-economic dimension beyond the environmental and ecological dimensions. In the traditional cities that stand out with their cultural and historical values, tourism has become a basic tool that contributes to local development. Cultural tourism is an important tourism type in terms of preserving and preserving the cultural values in terms of social as well as its economic income generating effect. Sustainability of cultural tourism is important to ensure the preservation and continuity of the cultural heritage, cultural characteristics, traditions and customs of local groups. Sustainable cultural tourism aims to protect both local values and local development. The main goal of cultural tourism, which develops within the principles of sustainability, focuses on three points based on "place", "local" and "economic development of local communities". The first objective; ensuring the long-term sustainability of the available resources; the second objective is to lead the short-term opportunity for creativity to long-term solutions; and the third objective is to allow the development of the economic income of local groups. The research is considered within the framework of qualitative and quantative research methods in which observation, assumption, test, generalization string are followed. Firstly the literature on the selected area was searched and then the international literature was searched and systematized. In order to test hypotheses and sub-hypotheses, survey technique was applied to visitors and enterprises in the selected area. The main findings of the thesis: In Mardin city, the contribution of cultural tourism to the local economy is significant; In the future, in line with the environmental, cultural, historical values and sustainability principles of the region, it is an important brand in our country and in the world with a holistic understanding of conservation and cultural tourism policies.