Pulmoner arteriyel hipertansiyonlu hastalarda üst ekstremite aerobik egzersiz eğitiminin fonksiyonel egzersiz kapasitesi üzerine etkileri
Effects of upper extremity aerobic exercise training on functional exercise capacity in patients with pulmonary arterial hypertension
Yazar: BURCU CAMCIOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MERAL BOŞNAK GÜÇLÜ
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation ; Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Aerobik güç = Aerobic power ; Egzersiz = Exercise ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Hipertansiyon = Hypertension ; Hipertansiyon-pulmoner = Hypertension-pulmonary ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Solunum kasları = Respiratory muscles ; Üst ekstremite = Upper extremity

Özet:
Pulmoner arteriyel hipertansiyon (PAH) pulmoner arter basıncındaki artış ile karakterize nadir görülen, kronik ve ilerleyici bir kardiyopulmoner hastalıktır. Çalışmanın amacı PAH'lı hastalarda üst ekstremite aerobik egzersiz eğitiminin egzersiz kapasitesi, solunum fonksiyonları, solunum ve periferik kas kuvveti, fiziksel aktivite seviyesi, dispne, yorgunluk, depresyon ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin araştırılmasıydı. Çalışma rastgellenmiş, kontrollü, ileriye dönük, çift kör planlandı. Eğitim grubundaki (EG) 11 hastaya 15-45 dk/gün, 3 gün/6 hafta üst ekstremite aerobik egzersiz eğitimi (maks.KH'nın %50-80'i) uygulandı. Kontrol grubundaki (KG) 11 hastaya 6 hafta boyunca alternatif kol hareketleri ve solunum egzersizleri verildi. Fonksiyonel egzersiz kapasitesi, solunum fonksiyonları, solunum ve periferik kas kuvveti, dispne, yorgunluk, fiziksel aktivite seviyesi, yaşam kalitesi ve depresyon seviyesi egzersiz eğitimi öncesi ve sonrasında değerlendirildi. Her iki grubun başlangıç özellikleri benzerdi (p>0,05). EG'de inspiratuar kas kuvveti (p=0,008), dispne (p<0,001), solunum fonksiyonları (p=0,012), zirve oksijen tüketimi (p=0,049), omuz abdüktörleri kas kuvveti (p<0,001), yorgunluk şiddeti (p=0,050) KG'ye göre istatistiksel anlamlı olarak iyileşti. Eğitim sonrasında EG'de respiratuar kas kuvveti, dispne, fonksiyonel egzersiz kapasitesi, omuz abdüktörleri kas kuvveti, zirve oksijen tüketimi, dakika ventilasyonu, tidal hacim, soluk sonu karbondioksit basıncı, yorgunluk şiddeti ve enerji, sosyal işlevsellik ve fiziksel rol güçlüğü ile ilgili yaşam kalitesi istatistiksel anlamlı olarak iyileşti (p<0,05). KG'de quadriseps femoris kas kuvveti ve anaerobik eşikteki oksijen tüketimi istatistiksel anlamlı olarak kötüleşti (p<0,05). Sonuç olarak, PAH'lı hastalarda üst ekstremite aerobik egzersiz eğitimi egzersiz kapasitesi, solunum ve periferik kas kuvvetini artırır, solunum fonksiyonlarını ve yaşam kalitesini iyileştirir, nefes darlığı ve yorgunluk algısını azaltır. Üst ekstremite aerobik egzersiz eğitimi PAH'ta güvenli ve etkili bir uygulamadır.

Abstract:
Pulmonary arterial hypertension (PAH) is a rare, chronic and progressive cardiopulmonary disease characterized by elevated pulmonary arterial pressure. We aimed to investigate the effects of upper extremity aerobic exercise training (AET) on exercise capacity, pulmonary function, respiratory and peripheral muscle strength, physical activiy levels, dyspnea, fatigue, depression and quality of life. A prospective, randomised controlled, double-blinded study was performed. Eleven patients in AET group applied upper extremity AET (50-80% of maxHR), 15-45 min/day, 3 days/6 weeks. Eleven patients in control group (CG) applied alternating upper extremity and breathing exercises for 6 weeks. Functional exercise capacity, pulmonary function, respiratory and peripheral muscle strength, dyspnea, fatigue, physical activity levels, quality of life and depression were evaluated before and after. Baseline characteristics were similar in groups (p>0,05). Inspiratory muscle strength (p=0,008), dyspnea (p<0,001), pulmonary function (p=0,012), peak oxygen consumption (p=0,049), shoulder abductors muscle strength (p<0,001), fatigue severity (p=0,050) were significantly improved in AET group compared to controls. Respiratory muscle strength, dyspnea, functional exercise capacity, shoulder abductors muscle strength, peak oxygen consumption, minute ventilation, tidal volume, end tidal carbondioxide pressure, fatigue severity and vitality, social functioning and role physical were significantly improved within AET group (p<0,05). Quadriceps femoris muscle strength and oxygen consumption at aeaerobic threshold were significantly decreased in CG (p<0,05). In conclusion upper extremity aerobic exercise training improves exercise capacity, respiratory and peripheral muscle strength, pulmonary function and quality of life, decreases dyspnea and fatigue perception. Upper extremity aerobic exercise training is a safe and effective intervention in patients with PAH.