Dudak-damak yarıklı bireylerde kranio-fasiyal yapının değerlendirilmesi
Evaluation of the cranio-facial structure in individuals with cleft lip and palate
Yazar: SEMURE ARAS
Danışman: PROF. DR. AYHAN ENACAR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1996
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Damak = Palate ; Dudak = Lip ; Kraniyofasiyal yapı = Craniofacial morphology

Özet:
Dudak-damak yarıklı olgularda kranio-fasiyal yapıyı değerlendirmek ve palatal cerrahi zamanlamasının etkilerini saptamak amacıyla lateral, frontal ve baziller sefalometrik filmler üzerinde gerçekleştirdiğimiz bu çalışmada araştırma kapsamına 20 izole damak yarığı olgusu, 30 tek taraflı tam dudak- damak yarığı olgusu ve 20 kontrol bireyi alınmıştır. İnceleme, araştırma kapsamına alınmış bireylerden belirli yöntemlerle ve belirli standardizasyon koşulları altında alınmış lateral, frontal ve baziller sefalometrik filmler özerinde gerçekleştirilmiştir Kontrol grubu yaş ortalaması 22.15 + 0.43 olan, sınıf I dento-skeletal ilişkiye sahip, herhangi bir ortodontik tedavi görmemiş 20 bireyden oluşturulmuştur. izole damak yarığı grubu, operasyon yaşına göre iki gruba ayrılmıştır: 1. grup, yaş ortalaması 19.74 + 1.21 olan ve damak operasyonunun 1.5-5 yaş arasında gerçekleştirildiği (ortalama 3.11 + 0.40) 10 bireyden; 2. grup, yaş ortalaması 26.95 +2.19 olan ve damak operasyonunun 6-21 yaşlar arasında gerçekleştirildiği (ortalama 13.80 + 1.87) 10 bireyden oluşturulmuştur. Erken ve geç öpere edilmiş izole damak yarığı olguları birbirleriyle karşılaştırıldığında Na perpendiküler-A parametresi haricinde herhangi bir değerde farklılığa rastlanamadığından bu grupta karşlaştırma, sadece grup geneli ve kontrol grubu arasında yapılmıştır. Bu durumda grup geneli yaş ortalaması 23.34 + 1.47, damak operasyonunun yapıldığı yaş ortalaması 8.46 + 1.54 dür. İzole damak yarığı ve kontrol grubu karşılaştırması sonucunda erken ve geç öpere edilen gruplar arasında kranio-fasiyal gelişim açısından anlamlı bir farklılık saptanamamıştı^ Na perpendiküler - A hariç). Bu karşılaştırmanın bulguları, damak operasyon yaşının kranio-fasiyal gelişim açısından bir anlam mifade etmediği sonucunu oluşturmuştur. Tek taraflı tam dudak-damak yarığı olguları, damak operasyon yaşına göre iki gruba ayrılmıştır: 1. grup, yaş ortalaması 18.72 + 0.73 olan ve damak operasyonunun 6 ay - 4 yaş arasında gerçekleştirildiği (ortalama 2.06 + 0.27) 15 bireyden; 2. grup, yaş ortalaması 22.92 + 1.78 olan ve damak operasyonunun 4.5 - 22 yaş arasında gerçekleştirildiği (ortalama 11.44 + 1.62) 15 bireyden oluşturulmuştur. Erken ve geç tek taraflı dudak-damak yarıklı gruplar karşılaştırıldığında anlamlı farklılıklar, sadece vertikal yön gelişiminde ortaya çıkmıştır. Erken ve geç öpere edilmiş bireyler kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, geç öpere edilen grupta kranio-fasiyal gelişim daha olumsuz etkilenmiştir. Bu bakımdan damak operasyonunun erken yapılması, daha akılcıl bir tedavi stratejisi olarak kabul edilmiştir. Anahtar Kelimeler : Maksiller büyüme, damak yarığı, damak tamiri. IV

Abstract:
in order to assess the craniofacial structure of the cleft lip and palate patients and determine the effects of the timing of the surgery, on the lateral, frontal and basillar cephalometric films of 20 isolated cleft palate, 30 unilateral complete cleft lip and palate and 20 control group patients were evaluated. The control group consisted of 20 orthodontically untreated patients with mean age 22.15 + 0.43. Group of isolated cleft palate patients was divided into two group according to their age. First group included of 10 patients vvhose mean age were 19.74 + l.25 and who had palatal surgery at the age of l.5-5( Mean age: 3. l O + 0.40). The second group consisted of 10 patients vvhose mean age vvere 26.95 + 2.19 and who had palatal surgery at the age of 6-21 (mean value was 13.80 + l.87). When the early and late operated patients vvere compared with each other, none of parameters except from nasion perpendicular-A showed a difference. So, comparison was made betvveen the control group and the vvhole treatmen group. For the whole treatment group the mean age was 23.34 + l.47 and the mean age at vvhich the palatal surgery was made 8.44 + 1.54. When isolated cleft palate group and the control group vvere compared with each other, there was no difference betvveen early and late operated groups for the craniofacial development( except from nasion perpendicular-A). The results of this comparison showed that, the operation age was not important for the craniofacial development. The unilateral cleft lip and palate patients vvere divided into two groups according their operation age. vThe first group consisted 15 patients whose mean age were 18.72 + 0.73 and who had palate operation at 6 months-4 years. The second group again consisted of 15 patients whose mean age were 22.92 + l.78 and have palate operation between 4.5-22 years. When early and late operated cleft lip and palate groups were with each other, the only signifıcant finding was in the vertical dimentional development When early and late operated patients were compared with control group, for late operated group craniofacial development was affected adversly. For that reason, early palate operation is accepted as a more usefull treatment method. Key words : Maxillary growth, cleft palate, palatoplasty.