Bireysel sporcularda elektrodermal aktivite ve fiziksel uygunluk parametrelerinin belirlenmesi
Determination of electrodermal activity and physical parameters in indiviual athlethes
Yazar: OSMAN ÖZOCAK
Danışman: PROF. DR. SAMİ AYDOĞAN
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Bireysel sporlar = Individual sports ; Elektrodermal aktivite =   ; Fiziksel uygunluk = Physical fitness ; Galvanik deri cevabı = Galvanic skin response ; Sedanterler = Sedentary ; Somatotipler = Somatotypes ; Sporcular = Sportsmen ; Vücut bileşimi = Body composition ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Elektrodermal aktivite (EDA); ekrin ter bezlerinin aktivitesi olup, sempatik sinir sistemi aktivasyonunu yansıtır. Deri iletkenlik seviyesi (SCL); ekrin ter bezlerinin dinlenim durumundaki aktivitesi olup, dikkat düzeyini yansıtan sempatik deri cevabıdır. Deri iletkenlik cevabı (SCR) ise; bir uyarı dizisine karşı oluşan iletkenlik değişimidir. Fiziksel uygunluk ise, günlük aktivite performansının verimli ve sağlıklı bir şekilde vücut sistemleri tarafından yerine getirilmesi yeteneğidir.  Çalışmamızda; dört farklı bireysel sporcu grubu ile sedanterlerde deri iletkenlik seviyeleri ile cevaplarını ve fiziksel uygunluk parametrelerini karşılaştırmak amaçlanmıştır. Çalışmaya; dominant eli sağ el olan Erciyes Üniversitesi BESYO' da öğrenim gören, yaşları 18-25 arasında, aktif bireysel sporcu grubu (yüzme, kayak, tenis ve tekvando)  ile aynı yaş grubunda olan sedanter bireyler olmak üzere her grupta 10 olacak şekilde toplam 50 erkek öğrenci katılmıştır. SCL ve SCR kayıtları,  her iki elin 2. ve 3. parmaklarının distal falankslarına yerleştirilen elektrotlarla MP30 sistemi yardımıyla alınmış, sağ ve sol el tonik ve fazik SCL ile fazik SCRm değerleri değerlendirilmiştir. Gruplar arası SCL ile SCL'lerin karşılaştırmasında eşleştirmeli t-testi kullanılmıştır. Fiziksel uygunluk parametrelerinden vücut kompozisyonu değerleri tanita cihazında ölçülmüştür. Antropometrik ölçümlerden ise; deri kıvrım kalınlıkları, çap, çevre ve uzunlukları ölçülerek değerlendirilmiştir. Antropometrik ölçümlerden faydalanılarak Vücut Yağ Yüzdesi ve Somatotip değerleri hesaplanmıştır. Gönüllülerin somatotip özellikleri ve izdüşümleri Heat-Carther metoduna göre hesaplanmıştır. Elde edilen verilerin istatiksel değerlendirmelerinde SPSS 21 windows paket programı kullanılmıştır. 
Bireysel sporcuların SCL ve SCR değerleri sedanterlerle karşılaştırıldığında, sedanterlere göre yüzücülerin sağ ve sol el tonik ve fazik SCL ile fazik SCL' leri daha yüksek bulunmuştur (p<0.05). Gruplar arası karşılaştırmada ise; yüzücülere göre sadece tekvandocuların sol el tonik ve fazik SCL'leri anlamlı oranda düşüktü (p<0.05).Sağ ve sol elin SCL ve SCR değerleri grup içi olarak eşleştirmeli t-testi ile karşılaştırılmıştır. Sağ ve sol elin SCL ve SCR değerleri kendi içinde karşılaştırıldığında; sedanterlerde dominant olan sağ elin hem tonik hem fazik SCL'leri, tekvandocularda ise sadece tonik SCL'leri sol ele göre daha yüksekti. Kayakçılarda ise sağ elin fazik SCL değerleri sol ele göre daha düşüktü(p<0.05). 
Vücut kompozisyon parametreleri açısından; sedanterlere göre Vücut Kitle İndeksi (VKİ), Vücut Yağ Yüzdesi (VYY) ve Vücut Yağ Kitlesi (VYK) değerleri bireysel sporcu gruplarında daha düşük bulunmuş olsa da, tüm parametreler açısından gruplar arasında  anlamlı bir fark yoktu (p>0.05). Segmental analizde ise; sedanterlere göre bireysel sporcularda alt ekstremite parametrelerinde anlamlı bir fark tespit edilmezken, üst ekstremite ile ilgili tüm parametrelerde anlamlı oranda daha düşük bulundu(p<0.05). Sağ ve sol üst ekstremite yağ yüzdeleri, bireysel sporculara göre sedanterlerde anlamlı olarak yüksekti (p<0.05). Sağ kol yağ kitlesi ise sedanterlere göre sadece yüzücülerde düşük iken, sol kol yağ kitlesi sedanterlere göre (tekvandocular hariç) diğer bireysel sporcularda daha düşük bulundu (p<0.05). Sedanterler ile bireysel sporcu grupları arasında somatotip özellikleri bakımından istatiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı (p<0.05).
Çalışmamız, vücut yağ yüzdesi ile  üst ekstremite yağ yüzdesi ve yağ kitlesi değerlerinin sedanterlere göre bireysel sporcu gruplarında daha düşük olduğunu, bireysel spor grupları arasında ise anlamlı bir farkın olmadığını işaret etmektedir. 
Heat-carter sınıflamasına göre; kayakcıların ektomorfik-endomorfi (5-2-4),  tekvandocuların mezomorfik-endomorfi (6-4-3), tenisçilerin dengeli enfomorfi (5-2-2), yüzücülerin ekdomorfik-endomorfi (5-2-3), sedanterlerin ise mezomorfik endomorfi (6-3-2) özelliğinde oldukları saptanmıştır
VKİ,VYY,VKY  gibi parametreler ile üst ekstremite yağ yüzdeleri ve yağ kitlesi arasında anlamlı ve pozitif bir ilişki bulunurken, EDA parametreleri ile vücut kompozisyonu arasında bir ilişki tespit edilmemiştir.
Sonuç olarak, deri iletkenlik seviyesi ile cevaplarının sedanterlere göre yüzücülerde daha yüksek olması, yüzücülerde sempatik deri cevabının ve buna bağlı olarak da dikkatin daha yüksek olduğunu göstermektedir.

Abstract:
Electrodermal activity (EDA), being activity of eccrine sweat glands, reflects sympathetic nervous system' activation. Skin conductance level (SCL), being activition of situation of relaxationn of eccrine sweat glands is symphatic skin response. Skin conductance responce (SCR) is the change of conductivity against a serious of warning. As for, physical fitness is a skill of body system performing body activition performance productively and healty. In our work, we aim to compare skin conductance level and response with physical fitness parameters in sedentary.  Totally between 18-25 year-old 50 male students whose right hands are dominant and studying at Physical Education and Sports High School, Erciyes University have joined the study. There have been five groups consisting of 10 students each from four different sports branches(swimming, skiing, tennis, taekwondo)and the sedentary from the same age group. Recording of SCL and SCR are taken from 2nd and 3rd fingers of each hand by the aid of electrodes which are placed distal phalanx of fingers and MP30 system. Tonic and phasic SCL of right and left hand and phasic SCR parameters have been evaluated. SCL and SCR of right and left hand have been compared with in-group matching t-test. 
In physical fitness parameters , value of body composition is measured by tanin device.  However, antropometrik measurement is evaluated by measuring skin loop thickness, sphere and length. By the help of antropometrik measurement, percent of body fat and somatotype are measured. Volunteers somatotype features and projection are evaluated by Heat- Carther method. SPSS 21 windows packet program is used in statictical consideraton.. 
When SCL and SCR values of individual athletes have been compared with the sedentary, it is detected tonic and phasic SCL and phasic SCR of swimmers' right and left hands have been more than the sedentary(p<0,05).When the groups are compared, tonic and phasic SCLs of taekwondo players' left hands are quite less than swimmers'(p<0,05).When SCLs  of right hands and left hands are compared, sedentary, whose right hands are dominant , tonic and phasic SCL of them and taekwondo players' right hand SCL values are higher than left ones. Skiers' right hands phasic SCL values are lower than left ones (p<0,05). 
In terms of body composıtıon parameters, although value of body mass index, body fat percentage, body fat mass is lower for individuals athletes, there is not obvious difference in groups in terms of all parameters. (p>0.05) . However in segmental analysis an obvious difference in not confirmed in extreme parametres for individual athletes but all parameters about upper extreme are lower (p<0.05). Right and left upper extreme fat percentage in sedentary is higher than individuals athletes(p<0.05). However right arm fat mass in swimmers is lower than sedantaries, left arm fat mass is lower for other individuals athletes.(p<0.05). In terms of somatotype features, an obvious difference is not determined between sedentary and individuals athletes. (p<0.05)
Our research shows that value of body fat percentage and upperextreme fat percentage and fat mass are lower in individuals athletes than sedantary and there is not obvious difference between individual athlethes groups.
According to Heat Carter classification it is detected  skiers' ectomorphic-endomorphy as(5-2-4), taekwondo players' mesomorphic-endomorphy as (6-4-3), tennis players' balanced endomorphy as(5-2-2), swimmers' ectomorphic-endomorphy as(5-2-3) and the sedentary mesomorphic-endomorphy as (6-3-2).
There is a positive relation between parameters like BMI,FAT,FFM with üst extremity fat percentage  and fat mass  but there isn't any relation between EDA parameter and body composition.
As a conclusion, swimmers' SCL and SCR values are higher than the sedentary, which proves that swimmers' sympathetic SCR and accordingly their attention are higher.