Akne hastalarında izotretinoin tedavisi sonrası deri nem ve sebum düzeylerinin belirlenmesi
Skin hydration and sebum levels in acne patients after thetreatment with isotretinoin
Yazar: CANSU ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. MELTEM USLU
Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Akne vulgaris = Acne vulgaris ; Deri = Skin ; Sebum = Sebum ; İzotretinoin = Isotretinoin

Özet:
Giriş ve Amaç: Akne vulgaris, yüz başta olmak üzere seboreik bölgelerde,
komedonlar, papül, püstül, nodül gibi inflamatuar lezyonlarla seyreden pilosebase ünitenin
kronik bir hastalığıdır. Akne vulgariste sistemik tedavi seçeneklerinden biri olan
izotretinoin bir retinoik asit türevi olup akne patogenezinde rol oynayan dört faktöre de
etki etmektedir. İzotretinoin tedavisi sonrası dönemde bazı hastalarda skatrislerin medikal-
kozmetik işlemlerle giderilmesi söz konusu olabilmektedir. İzotretinoin kullanımı sonrası
derinin doğal fiziksel parametrelerine dönmesi zaman alabileceğinden ve bu özellikler
sonraki deri bakımını etkileyebileceğinden tedavi sonrası deri özelliklerinin bilinmesi
yararlı ve yönlendirici olacaktır. Çalışmamızda izotretinoin tedavisi sonlandırılmış olan
akne hastalarının, tedavi sonrasındaki ilk 15 aylık süre boyunca deri sebum ve nem
düzeylerinin, tedavi almamış akne hastaları ve sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırmalı
olarak ölçülmesi planlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 1.1.2018-1.4.2019 tarihleri arasında Aydın Adnan
Menderes Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi Deri ve Zührevi Hastalıklar
Polikliniğine akne nedeniyle başvuran, en az 4 ay boyunca 0,4-1 mg/kg dozda sistemik
izotretinoin tedavisi almış ve tedavisi sonlandırılmış olan 74 olgu alındı. Kontrol grubuna
ise yaş ve cinsiyetleri hasta grubuyla uyumlu daha önce izotretinoin tedavisi kullanmamış
ve son 1 aydır topikal ya da sistemik herhangi bir akne tedavisi kullanmayan 22 akneli
hasta ve dermatolojik muayenesinde akne lezyonu bulunmayan 21 sağlıklı kontrol alındı.
Hastaların demografik özellikleri, izotretinoin kullanma süreleri, dozları, izotretinoin
kullanma tarihi, deri nem ve sebum düzeyi üzerine görüşleri (1=çok kuru/ çok yağsız, 2=az
kuru/ az yağsız, 3=az nemli /az yağlı, 4=çok nemli/ çok yağlı), akne lezyon (komedon,
papül, püstül, nodül) sayıları kaydedildi ve hastaların akne şiddet indeksi (AŞİ) hesaplandı.
Sonrasında glabella, mentum, sağ ve sol malar bölgelerindeki deri sebum ve nem düzeyleri
Multi-Prob-Adaptör (MPA)-5 cihazı ile ölçüldü.
Bulgular: İzotretinoin kullanan hastalar tedavi sonlanımından sonra 0-3 ay, 4-6
ay, 7-9 ay, 10-12 ay, 13-15 ay süre geçenler olmak üzere 5 gruba ayrıldı. Gruplar arasında
yaş, cinsiyet, izotretinoin günlük doz/kg (p=0,368) ve kümülatif doz/kg (p=0,165)
miktarları bakımından istatistiksel anlamlı fark bulunmamaktaydı. AŞİ (akne şiddet
indeksi) medyan değeri akne grubunda 21 tedavi sonrası dönemdeki 5 grupta sırasıyla; 0,
0, 0, 0, 3 ve 0 idi. Akneli hastalarda sebum düzeyi sağlıklı kontrol grubundan anlamlı
yüksek saptandı. İzotretinoin tedavisi sonrasında deri sebum düzeyi ilk 15 aylık süre
boyunca akneli hastalardan anlamlı düşük, sağlıklı kontroller ile ise benzer seviyede
saptandı. Nem düzeyi açısından akneli hastalar, izotretinoin kullanımı sonlandırıldıktan
sonra 0-15 ay süre geçmiş hastalar ve sağlıklı kontrol grubu arasında anlamlı farklılık
saptanmadı. Hastaların deri yağ ve nem düzeyine ilişkin kişisel değerlendirmelerinde
akneli hastaların anlamlı olarak sağlıklı kontrollerden, izotretinoin tedavisi sonrası 0-3 ay
süre geçmiş ve 10-15 ay süre geçmiş hasta gruplarından daha yağlı deriye sahip oldukları
görüşünde oldukları izlendi. Hastaların kişisel nem düzeyi görüşlerinde ise gruplar
arasında anlamlı farklılık saptanmadı.
Sonuç: Çalışmamızda, akne hastalarında izotretinoin tedavisinden sonraki 0-15
aylık sürede deri sebum düzeyi akneli hastalardan düşük, ancak sağlıklı kişilerle benzer
düzeyde saptanmıştır. Nem düzeyi de hem akneli hem de sağlıklı kişiler ile benzer düzeyde
saptanmıştır. Bu nedenle, bu dönemdeki hastalara; sağlıklı kişilerden daha farklı deri
bakımı, kozmetik ve cerrahi işlem önerilerinde bulunmaya gereklilik olmayabilir.

Abstract:
Background and aim: Acne vulgaris is a chronic disease is of the pilosebasous unit characterized by comedones, papules, pustules and nodules in the face, especially seborrheic regions. Isotretinoin is a retinoic acid derivative and affects all four factors involved in the pathogenesis of acne. In some patients after isotretinoin treatment, scars may be treated with medical-cosmetic procedures. Since it may take time for skin to return to its natural physical parameters after the use of isotretinoin and these properties may affect subsequent skin care, it will be useful and guiding to know the skin properties after treatment. In our study, it was planned to measure skin sebum and moisture levels in the acne patients during the first 15 months after the isotretinoin treatment compared to untreated acne patients and healthy control group.
Material and Method: The study included 74 patients who were admitted to the outpatient clinic of dermatology for acne and treated with isotretinonin, at Aydın Adnan Menderes University Hospital between 1.1.2018-1.4.2019. The control groups consisted of 22 age and sex matched acne patients who had not used any topical or systemic acne treatment for the last 1 month and 21 healthy controls without acne. Demographic characteristics, duration of isotretinoin use, dose, last date of isotretinoin use, participants view about their own skin hydration and oiliness on the face on a 4 point scale ((from 1: too low to 4: too high)  were recorded. The number of acne lesions (comedones, papules, pustules, nodules) were recorded and acne severity index (ASI) was calculated. Then, skin sebum and moisture levels in glabella, mentum, right and left malar regions were measured with Multi-Probe-Adapter (MPA)-5.
Results: Patients who received isotretinoin in the past were divided into 5 groups as 0-3 months, 4-6 months, 7-9 months, 10-12 months, 13-15 months after the end of treatment. There was no statistically significant difference between the groups in terms of age, sex, daily dose / kg (p = 0.368) and cumulative dose / kg (p = 0.165) of isotretinoin. ASI (acne severity index) median value was 21 in the acne group and were 0, 0, 0, 3, 0 in the post-treatment period groups respectively. Sebum level was significantly higher in patients with acne than healthy controls. After isotretinoin treatment, sebum levels were significantly lower than those of acne patients during the first 15 months and at similar levels compared with the healthy controls. In terms of moisture level, no significant difference was found between the patients with acne, the patients who passed the 0-15 months after the discontinuation of isotretinoin use and the healthy control group. In terms of the personal view of skin oiliness and moisture on the face, acne patients view of "oilines" was significantly more than the views of healthy controls, 0-3 months and 10-15 months after isotretinoin treatment. There was no significant difference between the groups in terms of personal view of moisture on their face.
Conclusion: In our study, skin sebum and moisture levels were found to be similar to healthy subjects in the acne patients up to 15 months after the use of isotretinoin. Therefore there may be no need to make different recommendations to patients in this period than the healthy people in terms of skin care, cosmetic or surgical procedures.