Bir üniversite hastanesi sağlık personelinin COVID 19 pandemi sürecinde sağlık algısı ve beslenme alışkanlıklarının değerlendirilmesi
Evulation of health perceptions and nutritional habits of Auniversty hospital health personnel during the COVID-19 pandemi̇cprocess
Yazar: HABİBE SÜMEYRA BIÇAKCI
Danışman: PROF. DR. FATMA GÖKŞİN CİHAN ; YRD. DOÇ. DR. NUR DEMİRBAŞ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Algı = Perception ; COVID 19 = COVID 19 ; Hastaneler-üniversite = Hospitals-university ; Sağlık = Health ; Sağlık personeli = Health personnel ; Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition

Özet:
Amaç: Bu çalışmada üçüncü basamak bir hastanede çalışan sağlık personelinin pandemi
sürecindeki sağlık algılarını, beslenme alışkanlıklarını ve bunlarla ilişkili faktörleri
değerlendirmek amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem: Kesitsel tipte bir araştırma olan bu çalışma, 01.05.2021-31.08.2021
tarihleri arasında NEÜ Meram Tıp Fakültesi Hastanesinde görev yapan sağlık çalışanları
ile yapıldı. Katılımcılara araştırmacılar tarafından oluşturulan sosyodemografik bilgi
formu, Sağlık Algısı Ölçeği (SAÖ) ve Sağlıklı Beslenme Tutumu Ölçeği'ni (SBİTÖ)
içeren anket formu uygulandı.
Bulgular: Çalışmaya katılan 386 katılımcının yaş ortalaması 33,18±7,58 (min=19,
maks=58) yıl ve %53,6'sı (n=207) erkek, %46,4'ü (n=179) kadındı. Katılımcıların
%65,3'ü (n=252) evli, %24,6'sı (n=95) yüksekokul mezunu ve %41,2'si (n=159)
üniversite mezunuydu. Katılanların %22,1'i (n=85) doktor, %29,8'i (n=115) yardımcı
sağlık personeli, %21,2'si (n=82) idari personel ve %26,9'u (n=104) diğer personel
(temizlik görevlisi, güvenlik…) olarak görev yapmaktaydı. Sağlık personelinin %43,8'i
(n=169) zayıf/normal kilolu, %43,8'i (n=169) fazla kilolu ve %12,4'ü (n=48) obezdi.
Pandemi sürecinde katılımcıların %22,6'sının yeme alışkanlığında değişme olduğu,
%44,0'ının kilosunda artış olduğu ve %22,8'inin koronavirüsten korunmak için şifalı
bitki/probiyotik tüketmeye başladığı tespit edildi. Katılımcıların SBİTÖ toplam puan
ortalaması 71,94±10,98 olup sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumları genelde yüksek bulundu.
Kadın katılımcıların SBİTÖ toplam puanı ve beslenme hakkında bilgi düzeyi erkek
katılımcılara göre anlamlı derecede yüksek bulundu (p=0,001). Doktorların beslenme
hakkında bilgi düzeyi diğer katılımcılara göre anlamlı düzeyde yüksekti (p<0,001).
Düzenli egzersiz yapan katılımcıların SBİTÖ toplam puanı hiç yapmayanlara göre anlamlı
düzeyde yüksekti (p=0,003). Katılımcıların eğitim seviyesi yükseldikçe sağlık algısı da
artıyordu. Doktorların sağlık algısı diğer sağlık personellerine göre daha yüksek bulundu
(p<0,001). Zayıf/normal kilolu katılımcıların sağlık algısı, fazla kilolu ve obez
katılımcılara göre yüksek bulundu (p=0,002). Katılımcıların SAÖ toplam puanı ile SBİTÖ
toplam puanı arasında pozitif yönde orta derecede anlamlı bir korelasyon bulundu. Sağlık
algısı arttıkça sağlıklı beslenme tutumunun da arttığı görüldü (r=-0,251, p<0,001).
Sonuç: Beslenme ve sağlık birbirinden ayrı düşünülemeyecek kavramlardır. Sağlıklı bir
toplum için beslenme bilincinin yükseltilmesi gerekmektedir. Çalışmada sağlık
personelinin sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumları yüksek bulundu. Kadınların ve
doktorların beslenme hakkında bilgi düzeyi daha yüksekti. Sağlık algısı yükseldikçe
bireylerin sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumları da olumlu yönde artmaktaydı. Sağlık
çalışanlarının beslenme tutumunun daha da iyileştirilmesi ve sağlık algılarının
yükseltilmesi toplumun geri kalanına örnek olacak ve daha sağlıklı bir topluma öncülük
edecektir.
Anahtar Kelimeler: COVID-19, sağlıklı beslenme, sağlık algısı

Abstract:
Aim: In this study, it is aimed to evaluate the health perceptions, eating habits and related
factors of medical personnel in a third-level hospital during the pandemic process.
Materials and methods: This study, which is a cross-sectional type of research, was
conducted with health care workers working at Necmettin Erbakan University Meram
Medical Faculty Hospital between 01.05.2021-31.08.2021. The participants were subjected
to a questionnaire including the sociodemographic information form created by the
researchers, the Perception of Health Scale (PHS) and the Healthy Eating Attitude Scale
(HEAT).
Results:The mean age of the 386 participants in the study was 33.18±7.58 (min=19,
max=58) years, and 53.6% (n=207) were male and 46.4% (n=179) were female. Of the
participants, 65.3% (n=252) were married, 24.6% (n=95) were associate degree, and 41.2%
(n=159) were college graduates. Of the participants, 22.1% (n=85) were doctors, 29.8%
(n=115) were auxiliary medical personnel, 21.2% (n=82) were administrative personnel,
and 26.9% (n=104) were other personnel (cleaning staff, security, etc.). 43.8% (n=169) of
the medical personnel were underweight/normal weight, 43.8% (n=169) were overweight
and 12.4% (n=48) were obese. During the pandemic process, it was found that 22.6% of
the participants had a change in their eating habits, 44% had an increase in their weight,
and 22.8% had started consuming medicinal plants/probiotics to protect themselves from
the coronavirus. The mean HEAT total score of the participants was 71.94±10.98 and their
attitudes towards healthy eating were generally found to be high. The total HEAT score
and nutritional information levels of the female participants were found to be significantly
higher than the male participants (p=0.001). The level of knowledge of doctors about
vii
nutrition was significantly higher compared to other participants (p<0.001). The total
HEAT score of the participants who exercised regularly was significantly higher than those
who did not do it at all (p=0.003). As the level of education of the participants increased,
the perception of health also increased. The health perception of doctors was found to be
higher than that of other medical personnel (p<0.001). The health perception of the
thin/normal weight participants was found to be higher than the overweight and obese
participants (p=0.002). Significant correlation was found between the participants' HPS
total score and the HEAT total score in a positive direction.As the perception of health
increased, it was observed that the attitude to healthy eating also increased (r= -0.251,
p<0.001).
Conclusion: Nutrition and health are concepts that cannot be considered separately from
each other. Nutrition awareness needs to be raised for a healthy society. In this study, the
attitudes of health personnel towards healthy eating were found to be high. Women and
doctors had higher levels of knowledge about nutrition. As the perception of health
increased, the attitudes of individuals towards healthy eating also increased positively.
Further, improving the attitude of health workers to nutrition and raising their perception of
health will set an example for the rest of society and lead to a healthier society.
Keywords: COVID-19, healthy eating, health perception