Afet eğitimi algılaması: İlköğretim öğrencilerine verilen afet eğitimlerinin algılamasını ölçmek üzere bir araştırma
Perception of disaster training: A practise study for the purpose of measure to perception of disaster training which is given to primary school students
Yazar: ŞENGÜL COŞKUN
Danışman: DOÇ. DR. ERMAN COŞKUN
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Acil durumlar = Emergencies ; Afet hazırlığı = Disaster preparation ; Afet yönetimi = Disaster management ; Afetler = Disasters ; Eğitim = Education ; Eğitim yöntemleri = Education methods ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenci algısı = Students perceptions ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Afet, kriz veya Acil Durum olarak ifade edilen ani gelişen olaylar, günlük yaşantıyı kesintiye uğratarak, insan topluluklarını olumsuz yönde etkilemektedir. Geçmişten günümüze yaşanan bu durumlara karşı, ne şekilde bir tedbir alınması gerektiği konusu çeşitli bakış açılarıyla değerlendirilmekte ve tartışılmaktadır. Tarihsel süreçte, olumsuz yaşanan herhangi bir olayın, yaratıcı tarafından insanlara bir ders olması için meydana getirildiği inancının hakim olduğu görülmektedir. Dünya üzerinde canlıların yaşayabileceği bölgeler, genel olarak bakıldığında, bir takım riskleri de beraberinde getirecek bölgelerdir. İklimsel değişiklikler, savaşlar, hastalıklar, insan topluluklarını, bazen göçe zorlamış, bazen de toplumların tamamen yok olmasına sebep olmuştur. Bu nedenle, insan toplulukları, yaşamlarını sürdürebilmek için, yaşamlarını riske sokacak durumların bilincinde olarak, gerekli tedbirleri almak zorundadır.Bu çalışmanın araştırma problemi, Türkiye'de ilköğretim öğrencilerine verilen afet eğitimlerinin ne şekilde algılandığı belirlemek olarak ifade edilebilir. Afet olgusu, bir toplumu, birey ayrımı olmadan tümüyle etkilemekte olup, halkın eğitilmesi birinci derece öneme sahiptir. Bu durum göz önüne alınarak, çalışmanın temel amacı şu şekilde ifade edilebilir:Toplumun farklı kesimlerine mensup bireylerin, afet eğitim çalışmalarına bakış açısını belirlemek, ilköğretimde verilen afet eğitimlerinin algılanmasını ölçmek ve bu eğitimlerin verilmesi için en uygun yöntemleri belirlemektir.Yapılan araştırmada, iki ayrı model kullanılarak veri toplanmıştır. Birinci modelde, genel bir anket yapılmıştır. Bu anket ile toplumun değişik kesimlerinden bireylere yöneltilen sorularla, afet eğitim çalışmalarına bakış açısı belirlenmiştir. İkinci modelde bir uygulama çalışması yapılmıştır. Toplumun farklı kesimlerinden bireylerinin Afet Eğitimine bakış açısı belirlendikten sonra, spesifik bir grup olarak ilköğretim öğrencileri seçilmiştir. İlköğretim öğrencilerinin seçilmesinin sebebi, afet bilincinin küçük yaşlardan itibaren kazandırılması gerekliliğinin, afet ile ilgili tüm otoriteler tarafından kabul edilmiş olması ve bu konuda daha önce yapılmış bir çalışma olmamasıdır. İlköğretim öğrencilerine yönelik uygulamada, bir eğitim programı içeriği, farklı eğitim metotlarıyla öğrencilere aktarılmıştır. Eğitim sonunda yapılan ölçüm çalışmasıyla algılanma derecesi ölçülerek, eğitimlerin verilmesi için en uygun yöntemler belirlenmiştir.Bu kapsamda yapılan çalışma sonucunda, yaş, cinsiyet, eğitim seviyesi ve gelir düzeyi gibi demografik faktörlerin Afet Eğitimine bakış açısını önemli ölçüde etkilediği belirlenmiştir. Bakış açısına etki eden faktörler arasında, bilgi teknolojilerine yatkınlık derecesi ve sayısal uçurum kavramı da bulunmaktadır. Uygulama çalışmasının sonucunda, görsel, işitsel cihazlar kullanılarak verilen eğitimlerin daha kalıcı olduğu görülmüştür. Bununla birlikte, tek bir eğitim metodu ile Afet Eğitimi verilmesinin uygun olmadığı belirlenmiştir. Her bir bireyin öğrenme biçimine göre değişkenlik gösterecek şekilde, afet eğitim programları çeşitlendirilmesi gerekliliği tespit edilmiştir.

Abstract:
The events that happen suddenly which are expressed as disaster, crisis and emergency which interrupt daily life, affect to human societies negatively. From past to present, against experiences these cases, in what way the subject of taking precautions utilized and is discussed with various points of view. In historical process, it is observed that the belief of any negative event caused by God to notice human is dominated among human. In general, the parts of the World which creatures can live carry on several risks. Climatic changes, wars, diseases sometimes force human societies to migrate or sometimes causes to vanish population completely. For this reason, by being conscious of situations which risks life, human societies have to take necessary precautions in order to survive.The research problem of this study can be expressed as to define how emergency training is percieved by Primary School students in Turkey. Disaster event affects society without distinguishing individuals, for that reason training public has primary importance. By considering this fact, main purpose of this study is expressed as:To detect different point of views of different members of society, to measures perception of Disaster Training which is given in Primary School and to detect the most suitable methods for these training given.Datas are picked by using two different models in this research. In the first model, a general survey is practiced. With this survey, the point of view of different branches of the society about disaster traing studies are determined. In the second model, a practice study is achieved. After determining different point of views of different parts of society about Disaster Training studies, Primary School students are chosen as a specific group. The reason to choose Primary School students is; the authorities which are releated with disaster studies accept that disaster awareness needed to teach from little ages and any specific study about this subject coincided before. The application for Primary School students, a training program?s content is given by appling different education methods. By the measurement study after given education, the optimal methods of education methods about disaster traing are determined.The reason of this study about this context is determines that demographic factors as age, genus, education degree and income degree affects to the point of view about disaster trainig significantly. The other factors affecting disaster training point of view are information technology skills and digital divide term. It is observed that the education given by using visual and audio devices are permanent at the result of this practice study. However, it is determined that it is not appropriate to apply only one education method for disaster training. It is established that the Disaster Training programmes shoud be diversified according to each individuals learning manner.