Kamu politikaları açısından özel askeri şirketlerin incelenmesi: Tespitler, sorunlar, fırsatlar, öneriler
The research into private military companies for public policies: Determinations, problems, opportunities, proposals
Yazar: ALPER EKMEKCİOĞLU
Danışman: PROF. DR. METE YILDIZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Devlet politikaları = State policies ; Paralı askerler = Mercenaries ; Özel askeri şirketler = Private military companies

Özet:
Tezin amacı, dünyada her geçen gün büyümekte olan bir sektör haline gelen özel askeri şirketlerin (ÖAŞ) incelemesini gerçekleştirmek ve kamu politikası transferi açısından devletlere ve diğer aktörlere önerilerde bulunmaktır. Sektörün, günümüzdeki orduların faaliyetlerinde göz önünde bulundurmasını gerektiren yeni ve devamlı bir aktör olduğu düşünülmektedir. Bu kapsamda, yeni kamu işletmeciliği (YKİ) ve yönetişim yaklaşımları temelinde diğer kamu kurumlarında gerçekleştirilen özel sektörden faydalanma uygulamaları gibi, ÖAŞ'nin de orduların faaliyet alanlarında kullanımı değerlendirilmektedir. Tez, bu amaca yönelik olarak beş bölümden ve uzman kişilerle gerçekleştirilen bireysel görüşmelerden meydana gelmektedir. Birinci bölümde, günümüzde ortaya çıkan ÖAŞ'ye temel teşkil eden geçmişteki uygulamalar incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Bu bölümde, Antik Çağ'dan başlayarak 1960'lı yıllara kadar özellikle paralı askerlik kavramı anlatılmış ve örnekleri verilmiştir. İkinci bölümde, paralı askerlik ile ÖAŞ'nin farklılığı, neden bu sektörün ortaya çıktığı anlatılmış ve bu sektörün faaliyetlerinin türlerine göre sınıflandırılması yapılmıştır. Üçüncü bölümde, önceki bölümde yapılan sınıflandırmaya göre askeri tedarik şirketleri, askeri danışmanlık şirketleri, askeri hizmet destek şirketleri ve özel güvenlik şirketleri örneklerle birlikte açıklanmıştır. Dördüncü bölümde, ÖAŞ ile ilgili aktörler değerlendirilmiştir. Bu kapsamda devletler, sektöre yönelik uygulamaları ve düzenlemeleri; şirketler, hizmet alan şirketler (çokuluslu şirketler) ve hizmet veren şirketler olarak ikiye ayrılarak uygulamaları ve lobi kuruluşları; hükümet dışı örgütler, çekinceleri ve uygulamaları; uluslararası aktörler ise uygulamaları, sektörün faaliyetlerini kontrol altına almaya yönelik çalışmaları ve uluslararası mutabakatlar bakımından değerlendirilmiştir. Beşinci bölümde, sektörün etkinliğinin belirlenmesi kapsamında siyasi maliyet, ulusal güvenlik, ekonomik maliyet ve ahlakilik/yasallık başlıkları altında değerlendirmeler yapılmıştır. Sonuç bölümünde, sektörün her bir türüne yönelik SWOT analizi yapılmış, aktörlere öneriler sunulmuş, Türkiye'nin sektörün faaliyetleri bakımından durumu ortaya çıkarılmaya çalışılmış ve Türkiye'ye yönelik öneriler sunulmuştur. Yapılan mülakatların içeriği de çalışmanın ilgili konularında aktarılmıştır. Son olarak, çalışmanın genel bir değerlendirilmesi yapılmıştır. Anahtar Sözcükler Executive Outcomes, MPRI, Özel Askeri Şirketler, Paralı Askerler, Akademi Sancak.

Abstract:
The purpose of the thesis is to examine the continuously growing sector of Private Military Companies (PMCs) and to make recommodations from perspective of public policy transfer to governments and other actors. This sector is believed to be a new and constant actor that governments must think of while acting their duties. As the use of private sector for acts of other public institutions on the basis of the new public management and governance, the use of private military companies for the acts of armies is also evaluated. In this way, the thesis consists of five main parts and is based on one-on-one interviews with specialists. In the first part, the past practices which lead to emergence of contemporary PMCs were researched and evaluated. In this part, especially the definition of mercenary was described and the examples of mercenary acts were given between the era of ancient times and 1960s. In the second part, the difference between mercenary and PMCs was explained, the reason of why this sector emerged was described and the sector was classified in accordance with the types of performance areas. In the third part, military provider companies, military consulting companies, military support companies and private security companies were explained with examples in accordance with the classification which was made in the previous part. In the fourth part, the actors which are related to PMCs were evaluated. In this view, governments were evaluated according to the acts which are related to sector and regulations; companies, which are divided into two types as service provider and service customer, were evaluated according to the acts and lobby organizations; NGOs were evaluated according to the hesitations to use PMCs and acts and International Organizations were evaluated according to the acts, the attempts to control the acts of PMCs and international aggreements. In the fifth part, political cost, national security, financial cost and morality/ legality were evaluated in the view of determining the efficiency of the sector. In the conclusion part, SWOT analysis was exerted for all types
of sector, advices were proposed for actors, situation of this sector in Turkey was explained and proposals were put forward to Turkey. The information, which had been learned from specialists, was mentioned in the thesis when the related topics are being mentioned. Finally, the thesis ended with a general evaluation. Key Words Executive Outcomes, MPRI, Private Military Companies, Mercenaries, Akademi Sancak.