Jüvenil idiopatik artritli çocuklarda el- el bileği fonksiyonları ile el bileği propriosepsiyonu ve üst ekstremite stabilitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Assess the relationship between hand-wrist functions and wrist proprioception and upper extremity stability in children with juvenile idiopathic arthritis
Yazar: GÖZDE DURAN
Danışman: PROF. DR. ARZU GENÇ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Nörolojik Fizyoterapi-Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Artrit = Arthritis ; Artrit-jüvenil = Arthritis-juvenile ; Bilek = Wrist ; Bilek eklemi = Wrist joint ; El = Hand ; Propriyosepsiyon = Proprioception ; Çocuklar = Children ; Üst ekstremite = Upper extremity

Özet:
Çalışmanın amacı Jüvenil İdiopatik Artrit (JİA) tanılı çocuklarda el bileği proprioseptif
etkilenimi ve üst ekstremite stabilitesi ile el-el bileği fonksiyonları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmaya 20 el-el bileği etkilenimi olan JİA, 20 el-el bileği etkilenimi olmayan JİA ve 20 sağlıklı kontrol olmak üzere toplam 60 çocuk alındı. El bileği eklem pozisyon duyusu; fleksiyon, ekstansiyon, radial ve ulnar deviasyon olmak üzere dört yönde eklemi yeniden pozisyonlama hatasının ölçülmesiyle değerlendirildi. Genel fonksiyonel durum, subjektif el fonksiyonları ve objektif el fonksiyonları sırasıyla Çocukluk Çağı Sağlık Değerlendirme Anketi (CHAQ), Duruoz El İndeksi ve Purdue Pegboard testi kullanılarak değerlendirildi. Üst ekstremite stabilitesi ise Statik Skapular Kassal Endurans testi ile değerlendirildi. El bileği etkilenimi olan JİA hastalarında eklem pozisyon duyusunun radial yön dışında tüm yönlerde ve el fonksiyonlarının montaj alt testi dışında olumsuz etkilendiği bulundu (p<0,05). El bileği etkilenimi olmayan JİA ve sağlıklı kontrol grubu arasında eklem pozisyon duyusu açısından radial yön dışında fark yoktu. El bileği etkilenimi olan grupta el bileği etkilenimi olmayan gruba göre el fonksiyonları daha kötüydü (p<0,05). Ayrıca el bileği etkilenimi olan JİA'lı grupta skapular kas enduransı; CHAQ Disabilite İndeksi skoru ve PPT-Tek skorları ile orta derecede, PPT-Montaj skoru ile güçlü ilişkili bulundu. El bileği etkilenimi olmayan JİA'lı grupta yalnızca skapular kas enduransı ve PPT-İki El alt testi arasında orta derecede ilişki mevcuttu (p<0,05). Çalışmamızın sonuçları, el bileği tutulumu olan JİA hastalarında eklem pozisyon duyusunun ve buna bağlı olarak el becerilerinin azaldığını göstermektedir. Ayrıca skapular kas enduransı el fonksiyonlarıyla ilişkili bulunmuştur. El fonksiyonları zayıf olan JİA hastalarında proprioseptif duyu eğitimi ve skapular kaslara yönelik kuvvetlendirme programları el fonksiyonlarının gelişmesinde yararlı olabilir. 
Anahtar Kelimeler: artrit, jüvenil, propriosepsiyon

Abstract:
The aim of the study was to examine whether there is a relationship between
proprioceptive impairment and upper limb stability and hand-wrist functions in children
diagnosed with JIA. A total of sixty children, 20 JIA patient with wrist involvement, 20 JIA patient
without wrist involvement and 20 healthy controls, were included in the study. Wrist joint position sense was evaluated by measuring joint re-position error in four movements as flexion, extension, radial deviation and ulnar deviation. General functional status, subjective hand functions, and objective hand functions were assessed by using Childhood Health Assessment Questionnaire (CHAQ), Duruoz Hand Index and Purdue Pegboard Test respectively. Upper limb stability was evaluated by using İsometric Scapular Muscle Endurance Test. Joint position sense (in all directions except radial deviation) and manual dexterity (except assembly) was found negatively affected in JIA patients with wrist involvement compared to healthy controls (p<0.05). No differences (except radial deviation) were observed between JIA patients without wrist involvement and healthy controls. JIA patients with wrist involvement reported poorer hand functions compared to JIA patients without wrist involvement (p<0.05). Scapular Muscle Endurance was moderately related to CHAQ Disability Index score and Purdue Pegboard Test Single Hand score in JIA patients with wrist involvement, PPT Assembly score was strongly correlated with scapular muscle endurance. There was a moderately relationship between Scapular Muscle Endurance and Purdue Pegboard Test Both Hand score in JIA patients with without involvement (p<0.05).The results of this study show that joint position sense and related manual
dexterity is diminished in JIA patients with wrist involvement. According to our results in wrist involved JIA patients, scapular endurance was found more related to hand functions. Hand therapy programs might help improving joint position sense acuity. It might be a beneficial strategy to work on scapular muscles in JIA patients with poor hand functions.
KeyWords: arthritis, juvenile, proprioception