Gümrük vergilerinin yapısının, Türkiye gümrük ve Avrupa gümrük mevzuatı çerçevesinde karşılaştırılması
Comparison of customs tax structure, Turkey customs and European customs legislation
Yazar: HÜSEYİN ALTINTAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZGÜR SAYGIN
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Gümrük Birliği = Customs Union ; Gümrük vergisi = Customs tax ; Türkiye = Turkey

Özet:
Gümrük Vergileri, geçmişten günümüze ülkelerin önemli gelir kaynaklarından biri olarak kabul edilmiştir. İlk olarak gümrük vergileri insanoğlunun varoluşu ile birlikte aile, kavim, toplum, devlet çerçevesinde oluşturdukları birlikler ile birlikte doğmaya başlamıştır. Ülkeler zamanla oluşan karşılıklı ilişkileri çerçevesinde birlikler oluşturmuş bu çerçevede gümrük vergilerinde düzenlemeler ve üçüncü ülkelere karşı vergilerin tarife, oran ve ayrıcalıklar kapsamında bazı düzenlemelere gidilmiştir.
Bu çalışmada gümrük vergilerinin sistematik olarak tarihçesi ile birlikte mevzuat çerçevesinde uygulanış biçimi ele alınarak ülkemizdeki yapısı ele alınmıştır. Ülkemizde zamanla Avrupa Birliği'ne Gümrük Birliği ile birlikte yapısal değişikleri ve uygulanış biçimleri yıllar itibari ile ithalat ve ihracat rakamları ile ele alınılmaya çalışılmıştır. Bu kavramsal çerçevede gümrük istisna ve muafiyetleri, uygulanacak olan oran ve tarifelerindeki değişikler ortaya konulmaya çalışılmıştır. Başlangıcında verginin konusu, gümrük mevzuatına göre gümrük vergilerinin uygulanışı, gümrük vergilerinin önemi, amacı ve etkileri göz önünde bulundurularak açıklanmaya çalışılmıştır. Son olarak Türkiye'de uygulanan gümrük vergileri incelenerek Gümrük Birliği ile birlikte Avrupa Birliği ve Türkiye'nin karşılıklı olarak etkileri ortaya sunulmaya çalışılmıştır. Oluşan birliğin üçüncü ülke ve bazı topluluklara göre yapısal eksiklikler nedeni ile Türkiye'nin tam ve etkin bir şekilde kaynak sağlayamadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Customs Taxes have been recognized as one of the major sources of income of the past day-to-day countries. First of all, customs taxes have begun to emerge along with the existence of human beings, together with the unity they have formed within the frame of family, people, society and state. The countries have formed unions on the basis of mutual relations that have formed over time, and some arrangements have been made within the scope of tariffs, rates and privileges of taxes against third countries and regulations in customs taxes in this framework.
In this study, the structure of the customs tax systematically in the framework of the legislation along with its history has been considered and its structure in our country has been discussed. Over time, the European Union with the Customs Union, structural changes and their forms of implementation have been tried to be handled with import and export figures by years. In this conceptual framework, customs exemptions and exemptions, changes in tariffs and tariffs to be applied were tried to be put forward. At the outset, it was tried to explain the subject of taxation, the application of customs taxes according to customs legislation, the importance of customs taxes, the aims and effects. Finally, examining the customs duties applied in Turkey, we tried to show the mutual effects of the European Union and Turkey together with the Customs Union. As a result of structural deficiencies in the third country and some communities, the result is that Turkey can' not provide resources in a complete and effective way.