Rize Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezi'ne 2005-2011 yıllarında başvuran kadınların meme ve serviks 
kanseri açısından değerlendirilmesi
Evaluation of women attending Rize Cancer Early Diagnoses, 
Screening and Education Menter between 2005-2011 for breast and 
cervix cancer
Yazar: ÖZDEN GÖKDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MEHTAP KARTAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Kadınlar = Women ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Meme = Breast ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Rize = Rize ; Teşhis = Diagnosis ; Uterin servikal neoplazmlar = Uterine cervical neoplasms

Özet:
Giriş: Kadınlarda en sık görülen ve tarama programı uygulanabilen kadın kanserleri meme
kanseri ve serviks kanseridir. Taramalar meme ve serviks kanserlerinin mortalite/morbiditesinin
düşürülmesi, erken tanı ve risk gruplarının belirlenmesi için vazgeçilmezdir.
Amaç: Rize Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezi (KETEM)'nde 2005-
2011 yılları arasında meme ve serviks kanseri açısından taranan kadınların tarama
sonuçlarının ve risk etmenlerinin belirlenmesidir.
Yöntem: Tanımlayıcı olarak planlanan araştırmada veriler Rize KETEM'de 2005-
2011 yılları arasında meme kanseri ve serviks kanseri tarama programına katılan kadınların
hasta kayıt formları geriye dönük incelenerek toplanmıştır.
Bulgular: Çalışma, yaşları 25-69 arasında değişen 3162 kadının kayıtları ile
tamamlanmıştır. Tarama programına katılan kadınlar meme ve serviks kanseri riskleri
açısından değerlendirildiğinde; çoğunluğunun 5 yıl ve altında eğitim gören ya da eğitim
görmeyen (%89), çoğunluğunun BKİ<24,9 olan (%48,5), menarş yaşı 14 yaş ve altında
(%75,2), dörtten fazla doğum yapan (%38,6), emzirme oranı (%93,6) yüksek, doğum
kontrol ilaçları (%7,2) ve HRT kullanım oranları düşük (%7,2), sigara içme oranı az
(%14,9), ailesinde kanser öyküsü olan (%46,5) ve birinci derece akrabasında kanser
öyküsü (%25,5) olan katılımcılardan oluşmaktadır. Yıllara göre tarama programına katılan
kadın sayısı 2008 yılında serviks kanseri için 215 iken, 2011 Haziran ayı sonuna kadar
1271'e, meme kanseri için 142'den 1012'e ulaşmıştır.
Sonuç: Meme kanseri ve serviks kanseri risk etmenleri açısından ülkeler arasında
farklılıklar bulunduğu bilinmektedir. Ülkemize ve hatta bölgelerine özel risk etmenlerinin
araştırılması desteklenmelidir. Risk etmenlerinin belirlenmesinin yanında, toplum tabanlı
kanser tarama programına geçilmesinin hedef kitleye ulaşımı arttıracağı unutulmamalıdır.
Bu noktada aile hekimleri ile işbirliğinin kadınların katılımını destekleyeceği de açıktır.

Abstract:
Introduction: Breast cancer and cervical cancer are the most common cancer in females
that screening programmes could be applied. Screening is indispensable to reduce the
mortality/morbidity, early diagnose and to identify the risk groups of breast cancer and cervical
cancer.
Objective: The aim of this study is to determine the risk factors and the results of the
screening program of the women whom attended to the Rize Cancer Early Diagnosis,
Screening and Education Center between 2005-2011.
Methods: This study was planned on a descriptive design. Data of the women whom
attend to the Rize KETEM between 2005-2011 years for breast cancer and cervical cancer
screening program were collected retrospectively and evaluated.
Results: Research has been completed by the records of 3162 women. The age of study
group was between 25-69 years old. The characteristics and risk assessment of women
participating in the screening program for breast and cervical cancer was like this; the majority
of them has been educated for 5 years and/or less, or not educated (89%), BMI of the majority
was <24.9 (48.5%), the age of menarche was under 14 and below (75.2%), most of them had
more than four birth (38% , 6), the breast-feeding rate was high (93.6%), the use of oral
contraceptive drugs (7.2%) and HRT medication were low (7.2%), the smoking rate was low
(14.9%). Number of women who consulted for servix cancer screening was 215 in 2008 and
for breast cancer screening 142; by the end of June 2011, those numbers went up to 1271 and
1012, respectively.
Conclusion: It's known that there are differences between countries about the risk factors
of breast and cervical cancers. The researches to investigate the specific risk factors in our
country and even specific to its regions should be supported. Besides the identification of risk
factors, it should be noted that to access community-based cancer screening program would
increase to reach the target population. At this point, the cooporation of the family physicians
would clearly support the participation of women.