Konya sanayi ve ticaret odalarına bağlı işletmelerin kurumsal girişimcilik eğilimlerinin araştırılması
Research of corporate entrepreneurship tendencies of Konya affiliated chambers of industry and commerce
Yazar: EMRE NALÇACIGİL
Danışman: PROF. DR. ADNAN ÇELİK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Ekonomi = Economics ; Psikoloji = Psychology ; İşletme = Business Administration
Dizin: Girişimcilik = Entrepreneurship ; Girişimcilik eğilimi = Entrepreneur tendency ; Konya = Konya ; Kurumsal girişimcilik = Corporate entrepreneurship ; İşletmeler = Businesses

Özet:
Girişimcilik olgusunun yönetsel ve iktisadi boyutları olduğu kadar, sosyolojik ve psikolojik boyutları da vardır. Günümüz toplumunu "girişimciler çağı" olarak nitelemek mümkündür. Bir teşebbüsün kâr amacı gütmesine bakılmaksızın eğer bir fark yaratıyorsa, bir değer oluşturuyorsa ve bunlardan maddi ya da manevi bir kazanım söz konusu oluyorsa bu faaliyet girişimcilik olarak kabul edilebilir. Bireysel ve kurumsal düzeyde girişimcilik, çok merkezli bir süreç olup soyut/ somut öncül ve ardıllardan beslenen bütünleşik bir süreçtir. Bu çalışmada Konya'da faaliyet gösteren 408 işletmenin katılımıyla bir araştırma yapılmıştır. Araştırmada, Konya Sanayi ve Ticaret Odası'na bağlı işletmelerin girişimcilik eğilimlerinin tespit edilebilmesi amacıyla kapsamlı bir literatür incelemesinden yola çıkarak araştırmaya has ölçek geliştirilmiştir. Ölçek kapsamında altı ana hipotez ile bunlara ait beşer adet alt hipotez farklı boyutlarda sınanmıştır. Araştırmada kurumsal girişimcilik eğilimine yönelik bir inceleme yapılmış olup, Oda'lara bağlı işletmelerin girişimcilik eğilimlerine yönelik inceleme yapılmıştır. Araştırma çok merkezli ve çok boyutlu bir yapıya sahip olduğundan özgün değeri yüksek olduğu düşünülen sonuçlar elde edilmiştir. Araştırma neticesinde katılımclı işletmelerin risk alma, proaktiflik, adaptasyon ve girişimciliğe katkı sağlama eğilimlerinin orta, yenilikçilik eğilimlerinin ise düşük düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Katılımcı işletmelerin girişimcilik sürecinde başarılı olabilmek için yenilikçiliğin öneminin farkında oldukları ancak düşük riskli, esnek, basit ya da kolay olmasından dolayı adaptasyona daha çok yöneldikleri görülmüştür. Bu nedenle Konya'daki işletmelerin yenilikçiliğin farkında olmakla birlikte adaptasyon merkezli girişimciliği tercih ettikleri temel bulgu olarak belirlenmiştir. Konya'daki işletmelerin, yeniliçilik boyutunda çekimser davrandıkları, bunu risk faktörü olarak gördükleri, işletmelerin yüksek teknolojili makine ve ekipmana yatırım yaptıkları, iyi sistem ve teknikler kullandıkları görülmüş ancak bunları adaptasyon temelli üretimde kullanmayı daha çok tercih ettikleri tespit edilmiştir.  Çok yönlü kurumsal girişimciliğin sürdürülebilir hale getirilmesinde Oda'ların başta danışmanlık, mentörlük, sürekli eğitim, iş ve bilgi ağları oluşturma, uzmanlık paylaşımı, öncelikli hedef seçimleri gibi süreç ve konularda daha aktif ve uzun süreli rol alması gerektiği anlaşılmıştır. Bu hususlarda Odalar, üyelerine ve girişimci adayı çevreye yönelik kurumsal anlamda destekleyici nitelikte örgütsel iklim ve erişilebilir kanallar arz edebilirlerse kurumsal girişimciliğin ve eğiliminin sürdürülebilir bir forma kavuşabileceği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Girişimcilik, Kurumsal Girişimcilik Eğilimi, Sanayi ve Ticaret Odaları, Konya'daki İşletmeler, Girişimcilik Eğitimleri

Abstract:
The phenomenon of entrepreneurship has both sociological and psychological dimensions as well as administrative and economic dimensions. It is possible to characterize today's society as the "age of entrepreneurs". Regardless of whether an undertaking makes a difference, if it makes a difference, creates a value, and if there is a material or moral gain, this activity can be considered as entrepreneurship. Entrepreneurship at the individual and institutional level is a multi-center process and an integrated process that feeds on abstract / concrete premises and successors. In this study, a research was conducted with the participation of 408 enterprises operating in Konya. In the research, a scale specific to the research has been developed based on a comprehensive literature review in order to determine the entrepreneurship tendencies of the enterprises of Konya Chambers of Industry and Commerce. Within the scope of the scale, six main hypotheses and five sub-hypotheses belonging to them were tested in different dimensions. In the research, an investigation was made towards the institutional entrepreneurship tendency and an investigation was made regarding the entrepreneurship tendencies of the companies affiliated with the Chambers. Since the research has a multi-centered and multi-dimensional structure, the results those are thought to have high original value were obtained. As a result of the research, it has been determined that the tendencies of the participant firms to take risks, proactivity, adaptation and entrepreneurship are moderate and their innovation tendencies are low. It has been observed that participant firms are aware of the importance of innovation in order to be successful in the entrepreneurship process, but they are more inclined to adapt because of their low risk, flexible, simple or easy. For this reason, it is determined as the main finding that businesses in Konya prefer adaptation-based entrepreneurship, while being aware of innovation. It has been determined that the enterprises in Konya are reluctant in the dimension of innovation, see this as a risk factor, and that companies invest in high-tech machinery and equipment, use good systems and techniques, but prefer to use them more in adaptation-based production. It has been understood that the Chambers should take a more active and long-term role in the processes and issues such as consultancy, mentoring, continuing education, creating business and information networks, sharing expertise, and priority target choices in making sustainable corporate entrepreneurship. In these matters, it has been determined that if the Chambers can offer their members and the entrepreneur candidate an institutionally supportive organizational climate and accessible channels for the environment, corporate entrepreneurship and tendency can reach a sustainable form.

Keywords: Entrepreneurship, Corporate Entrepreneurship Tendency, Chambers of Industry and Commerce, Enterprises in Konya, Entrepreneurship Trainings