Akut pankreatit hastalarında insülin,leptin ve adiponektin düzeyleri
Insulin, leptin and adiponectin levels in patients with acute pancreatitis
Yazar: SELİM DEMİRCİ
Danışman: PROF. DR. SEYFETTİN KÖKLÜ
Sağlık Bakanlığı / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Çalışmamızda akut pankreatit hastalarında iştah ile ilişkili hormonlardan insülin, leptin ve adiponektin konsantrasyonlarını başvuru ve hastanın iştahının düzeldiğini belirttiği gün ve diğer laboratuar markerları baz alınarak oralinin açılma gününde ölçerek, akut pankreatit seyrinde akut dönem ve iyileşme sürecinde inflamatuar sitokinler ile arasındaki ilişkilerini değerlendirmeyi amaçladık. Aynı zamanda akut pankreatitli hastaların oralinin açılmasını öngörmede bu serum markerlerinin kullanılabilirliğinin gösterilmesindeki rollerini değerlendirmeyi amaçladık. 

Gereç ve Yöntem: Çalışmaya nisan 2010 ve temmuz 2010 tarihleri arasında Sağlık Bakanlığı Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesine başvuran klinik, radyolojik veya biyokimyasal testlerde akut pankreatit tanısı konulmuş 24 hasta ve 24 sağlıklı birey alındı. Tüm bireylerin 8-10 saatlik açlık sonrasında sabah hemogram, sedimentasyon, CRP, amilaz, lipaz, lipid parametreleri, karaciğer fonksiyon testleri, albumin, kalsyum, fibrinojen, D-dimer, insülin, leptin ve adiponektin düzeyleri için kan alındı. Hasta grubunun karın ağrısının düzeldiği, bulantı-kusma şikayetlerinin geçtiği, amilaz değerinin normale geldiği ve iştah artışı tarif ettikleri yani hastanın oralinin açılacağı gün 2. kez venöz kan örnekleri alındı. İnsülin direnci Homoeostasis model assesment (HOMA-IR) skoru ile hesaplandı. 

Bulgular: Akut pankreatit başvuru ve kontrol grupları arasında leptin, adiponektin, insülin ve HOMA düzeyleri açısından anlamlı fark yoktu. Hasta başvuru ve oral açılacağı grup arasında ise leptin, insülin ve HOMA düzeylerinde değişiklik yoktu ancak adiponektin düzeyi anlamlı olarak yüksek saptandı. Hasta ve kontrol grubunda leptin ve insülin düzeyleri obezite ve insülin rezistansından etkilenirken, adiponektin düzeyleri hasta grubunda obezite ve insülin direncinden etkilenmedi. 

Sonuç: Akut pankreatitte iştahın kapalı olmasının nedeni multifaktöriyeldir. En önemli sebepleri arasında karın ağrısı, bulantı-kusmanın olması, inflamatuar sitokin salınımıdır. Akut pankreatitte görülen inflamasyonun gerilemesi ile adiponektin düzeylerinin artışı akut pankreatitte iştah artışın bir nedeni olabilir.

Abstract:
Objective: In this study, we aimed to evaluate the concentrations of appetite-related hormones, including insulin, leptin, and adiponectin, in patients with acute pancreatitis, based on their admission and the day they reported improvement in appetite. These hormone levels, as well as other laboratory markers, were measured on the day when oral intake was initiated. We also aimed to assess the relationship between these markers and inflammatory cytokines during the acute phase and recovery process of acute pancreatitis. Furthermore, we evaluated the potential use of these serum markers in predicting the initiation of oral intake in patients with acute pancreatitis.

Materials and Methods: The study included 24 patients diagnosed with acute pancreatitis, based on clinical, radiological, or biochemical tests, who were admitted to the Health Ministry Ankara Training and Research Hospital between April and July 2010. A control group of 24 healthy individuals was also included. After an 8-10 hour fasting period, blood samples were collected in the morning to measure hemogram, sedimentation rate, CRP, amylase, lipase, lipid parameters, liver function tests, albumin, calcium, fibrinogen, D-dimer, insulin, leptin, and adiponectin levels. A second set of venous blood samples was obtained on the day when the patient's abdominal pain had subsided, nausea and vomiting had resolved, amylase levels had normalized, and appetite had improved (i.e., the day oral intake was initiated). Insulin resistance was assessed using the Homeostasis Model Assessment (HOMA-IR) score.

Results: There was no significant difference between the acute pancreatitis and control groups in terms of leptin, adiponectin, insulin, and HOMA levels. However, there were no changes in leptin, insulin, and HOMA levels between the patient admission and the oral intake initiation groups. Adiponectin levels, on the other hand, were significantly higher in the oral intake initiation group. Leptin and insulin levels were influenced by obesity and insulin resistance in both the patient and control groups, while adiponectin levels were not affected by obesity and insulin resistance in the patient group.

Conclusion: The suppression of appetite in acute pancreatitis is multifactorial. The most important causes include abdominal pain, nausea and vomiting, and the release of inflammatory cytokines. The increase in adiponectin levels with the resolution of inflammation in acute pancreatitis may contribute to the improvement in appetite during the recovery phase.