Mandibular kanin dişlerden cinsiyet tayini
Sex determination from mandibular canines
Yazar: SEMA DEMİREL
Danışman: DOÇ. DR. BURAK BİLECENOĞLU
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Antropoloji = Anthropology
Dizin: Adli antropoloji = Forensic anthropology ; Adli tıp = Forensic medicine ; Cinsiyet tayini = Sex determination ; Kimlik tespiti = Identity establishing ; Köpek dişleri = Cuspid ; Mandibula = Mandible

Özet:
İskeletten cinsiyet tespiti, adli antropolojik çalışmaların en önemli aşamalarından biridir. Adli antropolojik açıdan cinsiyet tespiti, kadın ve erkeklerin sahip olduğu seksüel dimorfik özellikler baz alınarak gerçekleştirilir. Dişler de sahip olduğu dimorfik özellikler vasıtasıyla cinsiyet tespitine olanak sağlayabilecek iskelet elemanlarından biridir.
Bu çalışma, mandibuler kanin dişlerin mesiodistal uzunluk ve interkanin mesafe açısından cinsiyetler arasında fark gösterip göstermediğinin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında 60 canlı bireyden (30 kadın, 30 erkek) ve farklı bireylere ait 60 KIBT görüntülerinden (30 kadın, 30 erkek) ölçümler alınmıştır.
Elde edilen ölçümler Bağımsız Örneklem t testi (p<0,001) ve MANOVA (Çok Değişkenli Varyans Analizi) testi (p<0,05) ile değerlendirilmiş ve her iki test ile mesiodistal uzunluk ve interkanin mesafe açısından cinsiyetler arasında anlamlı fark olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu ölçümlerle oluşturulan Fisher Lineer Diskriminant analizi fonksiyonları ile canlı bireylerde toplam %85, KIBT görüntülerinde ise toplam %90 oranında doğru cinsiyet tespiti gerçekleştirilmiştir.
Bu sonuçlar, iskeletin diğer bölümlerinden cinsiyet tespiti gerçekleştirilemediği durumlarda mandibuler kanin dişlerden alınan mesiodistal uzunluk ve interkanin mesafe ölçümleriyle iskeletten cinsiyet tespiti yapılabileceğini göstermektedir.

Abstract:
Sex determination from the skeletal remains is one of the most important stages of the forensic anthropological studies. Sex determination from the forensic anthropological perspective is based on sexual dimorphic characteristics of women and men. Teeth are one of the skeletal features that can enable sex determination through its dimorphic characteristics. 
This study carried out to determine whether mandibular canine teeth differ between sexes in terms of mesiodistal length and intercanine distance in Anatolian population. In this context, measurements were taken from 60 living individuals (30 women, 30 men) and 60 CBCT images (30 women, 30 men) of different individuals.
The measurements were evaluated with Indipendent Sample t Test (p<0,001) and MANOVA (Multivariant Analysis of Variance) test (p<0,05) and it was concluded that there was a significant difference between sexes in terms of mesiodistal length and intercanine distance. Along with this measurements, sex determination was performed at a total rate of 85% in living individuals and 90% in CBCT images with Fisher's Lineer Discriminant Analysis functions. 
These results show that, in cases where sex determination cannot be performed from other parts of the skeleton, mesiodistal length and intercanine distance measurements of the mandibular canines can be use to sex determination from the skeletal remains.