Küresel bağlamda ideolojilerin yeniden üretilmesinde çizgi filmlerin rolü: Family Guy, South Park ve Spongebob üzerine incelemeler
A review over the role of cartoons in the reproduction of ideologies on a global context: Family Guy, South Park and Spongebob
Yazar: MURAT BİROL
Danışman: PROF. DR. AHMET AYHAN
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bilinçaltı = Subconscious ; Eşikaltı sunum = Subliminal presentation ; Gizli mesaj = Secret message ; Gösterge = Sign ; Yeniden üretim = Remanufacturing ; Çizgi film = Animated film ; Çocuklar = Children ; İdeoloji = Ideology

Özet:
Toplumsallaşma süreci içerisinde, çocuğun kişiliğinin oluşumunda çizgi filmlerin rolü önemlidir. Çocuğun sosyal gelişimi, aile içindeki ortamda televizyondan izleyip öğrendikleriyle belirleyici olmaktadır. Bu da çocuğun küçük yaşlarına renkli dünya ile seslenen çizgi filmler yoluyla gerçekleşir. İzlenilen çizgi filmler çoğu kez çocuğun farkında olmayarak bilinçaltına birtakım mesajlar gönderir. Bu subliminal mesajların içeriklerinin ne olduğu, nelere işaret ettiği, anlamlarının nasıl yapılandırıldığı, televizyon ve yeni medya dönüşümünde içeriğin ilişkisinin ne olduğu ve tüm bunların açığa çıkarılması bu araştırma kapsamında ele alınmıştır. Nitekim televizyon ve yeni medyanın öğretici gücüne ve yaratılan sanal gerçeklik karşısında algıya en açık varlık çocuklardır. Televizyon ve yeni medyanın eğitici ve öğretici olma özelliği medya gerçekliği ile yapılandırıldığında algı yönetiminin belirli amaçlarla gerçekleştirildiği bilinmektedir. Dünya pazarındaki güçlü ülkeler, kendi gerçekliklerini kurgulayıp yayarak medya yoluyla kendi seslerini duyurma olanağı bulmaktadır. Postkolonyal çalışmalarda yer alan kültürel emperyalizm adı altında ekonomipolitik ve sosyokültürel değerlerin çizgi filmler üzerinden çocuklara sunumundaki ortak birtakım görsel ve işitsel kodların ekranlardaki temsillerini saptamak bu çalışmada amaçlanmıştır. Buradan hareketle, ABD yapımı 3 çizgi filmde (Family Guy, South Park ve SpongeBob SquarePants) göstergebilimsel çözümleme yöntemi ışığında anlam dizgeleri ve mit yapıları içerik analizine paralel biçimde sahne sahne açıklanarak çoklu okuma modelinden karşıt okumalar yapıldığında bulgular elde edilmiştir. Araştırmanın probleminden hareketle de çizgi filmler içerisindeki anlam inşaları ortaya çıkarılarak çocukların bilinçaltına ne tür mesajlar verildiği bu çalışmanın sonucuna yansıtılmış önemli bir vurgudur. Çizgi filmlerin içerisinde yer alan unsurlar değerlendirilirken de Gerbner'ın "mutlu şiddet" ve "kültürel göstergeler" üzerine yaptığı incelemeler göz önünde bulundurulmuş ve elde edilen bulgularda kültürel değerlerin arka planında ideolojik yeniden üretimi desteklediği görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Çocuk, Çizgi Film, Göstergeler, Subliminal Mesaj, İdeolojik Yeniden Üretim.

Abstract:
In the process of socialization, the role of cartoons in the formation of the personality of the child is important. The social development of the child is determined by what he / she watches and learns on television in the family environment. This happens through cartoons that address the child's young age through the colorful world. Watched cartoons often unconsciously send a number of messages to the subconscious. What is the content of these subliminal messages, what they point to, how their meanings are structured, what is the relationship between the content in the transformation of television and new media and all these are revealed within the scope of this research. As a matter of fact, children are the most receptive to the instructive power of television and new media and the perception against the virtual reality created. It is known that perception management is carried out for certain purposes when the educational and instructional characteristics of television and new media are structured with media reality. Powerful countries in the world market find the opportunity to make their voices heard through the media by constructing and spreading their own reality. The aim of this study is to determine the representations of common visual and auditory codes in the presentation of economic and political and sociocultural values to children through cartoons under the name of cultural imperialism in postcolonial studies. From this point of view, in the light of the semiotic analysis method, meaning strings and myth structures are explained in the scene by scene analysis in 3 US-made cartoons (Family Guy, South Park and SpongeBob SquarePants). Based on the problem of the research, it is an important emphasis that is reflected on the results of this study to find out the meaning constructions in cartoons and to convey the messages to the children's subconscious. While evaluating the elements in the cartoons, Gerbner's investigations on "happy violence" and "cultural indicators" were taken into consideration and the findings showed that cultural values supported ideological reproduction.
Keywords: Child, Cartoon, Indicators, Subliminal Message, Ideological Reproduction.