Türkiye'de finansal istikrar odaklı orthodoks olmayan politikaların etkinliği
The effectiveness of financial stability-oriented macroprudential monetary policies in Turkey
Yazar: OSMAN KAYA
Danışman: PROF. DR. GÖKHAN KARABULUT
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Bankacılık = Banking ; Ekonomi = Economics
Dizin: Banka kredi kanalı = Bank leading channel ; Banka kredileri = Bank credits ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Finansal etkinlik = Financial efficiency ; Finansal istikrar = Financial stability ; Para politikaları = Monetary policies ; Türk bankacılık sistemi = Turkish banking system ; İstikrar = Stability ; İstikrar politikaları = Stability policies

Özet:
ABD finans piyasaları kaynaklı 2008 küresel krizi ve sonrasında gelen Avrupa ülke borç krizleri, gelişmiş ekonomilerde sıradışı politikaların hayata geçmesine yol açmıştır. Sözkonusu politikaların gelişmekte olan ekonomiler ve Türkiye ekonomisine yansıması ise, bugüne kadar eşi benzeri görülmemiş büyüklük ve şiddette sermaye girişleri olmuştur. Sermaye girişleri, Türkiye ekonomisini krizi izleyen dönemde hızlı bir ekonomik büyüme patikasına sokmakla birlikte bir takım finansal riskleri de açığa çıkarmıştır. Türk para otoriteleri, finansal riskler ve özellikle ivmelenen kredi hacmini kontrol etmek amacıyla finansal istikrar odaklı makro-ihtiyatlı politika ve araçları uygulamaya koymuştur. Finansal istikrar ve iç ve dış dengeye yönelik bir risk unsuru olarak kredi hacmi, ortodoks olmayan bir biçimde zorunlu karşılık ve faiz koridoru ile yönetilmeye çalışılmıştır. Ne var ki, sözkonusu politika ve araçlar yeterince etkili olamamıştır. Bu çalışma, kriz ve sonrası dönemde finansal istikrar odaklı makro-ihtiyatlı politika ve araçların etkinliğini teorik bir çerçevede incelemekte ve ampirik bir düzlemde test etmektedir. Ayrıca Türkiye özelinde makro-ihtiyatlı politikaların etkinliğini sınırlayan unsurlara dair birtakım çıkarsamalar ve önermeler sunmaktadır. Ek olarak, çalışma boyunca banka davranış ve tercihleri çerçevesinde kredi hacmine yön veren etkenler ortaya konulmaya çalışılmaktadır. Son olarak, makro-ihtiyatlı politikaların etkinliğini artırmaya yönelik banka odaklı bir takım politika tavsiyeleri salıh verilmektedir.

Abstract:
The 2008 global economic crisis orginated from US financial markets and the subsequent European sovereign debt crises led to extraordinary policies being passed on in developed economies. The spillover effects of those policies on many emerging economies including Turkish economy was capital inflows at unprecedented levels in size and intensity. Although having put Turkish economy at a path of rapid economic growth following to global economic crisis, capital inflows induced a series of systemic financial risks. Turkish monetary authorities commissioned macro-prudential policies and instruments with a particular focus on accelerated loan volume growth. As a risk factor for financial stability and internal and external balance, the loan volume was tried to be managed with the required reserve ratio and interest corridor tools in an unorthodox/nontraditional manner. However, those policies and tools did not turn out to be effective enough. In this regard, this study examines and tests the effectiveness of financial stability-oriented macro-prudential policies and instruments on theoretical and empirical levels. Some particular findings and suggestions that presumably limited the effectiveness of macro-prudential policies deployed in Turkey are also highlighted. In addition, throughout the study it is attempted to unveil bank behavior patterns and preferences behind high credit volume growth in Turkey. Finally, bank-oriented policy recommendations are put forward that can potentially increase the effectiveness of macroeconomic policies.