X ve Y kuşağı çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına yönelik tutumlarının analizi: Bir alan araştırması
Analysis of X and Y generation employees' attitudes towards occupational health and safety practices: A field research
Yazar: ECEHAN KAZANCI YABANOVA
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÖZTÜRK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Davranışsal tutum = Behavioural attitude ; Kuşaklar = Generations ; X kuşağı = Generation X ; Y kuşağı = Generation Y ; Çalışanlar = Workers ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Bu çalışmanın amacı çalışanların iş sağlığı ve güvenliği tutumlarının belirlenmesi ve Türkiye'de çalışma hayatının %94'ünü oluşturan X ve Y kuşağı çalışanlarda bu tutumun farklılaşıp farklılaşmadığının ortaya konmasıdır. Bu kapsamda öncelikle "İş Sağlığı ve Güvenliği Tutum Ölçeği" geliştirilmiştir. Ölçek geliştirme sürecinde önce açımlayıcı faktör analizi ardından bir yapısal eşitlik modeli analizi olan doğrulayıcı faktör analizi uygulanmış 32 madde 4 faktörden oluşan İSG Tutum Ölçeği elde edilmiştir. Ardından araştırma kapsamında X ve Y kuşağına mensup 546 mavi yakalı çalışanın iş sağlığı ve güvenliği tutumları analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda X ve Y kuşağı çalışanların iş sağlığı ve güvenliği tutumlarının X kuşağı çalışanlar lehine anlamlı düzeyde farklı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ölçeğin dört alt boyutundan kişisel ve iş ortamı boyutlarında anlamlı fark görülmezken, yönetim ve eğitim boyutlarında kuşakların tutum düzeylerinin farklı olduğu tespit edilmiştir. Aynı zamanda kuşakların tutumları demografik değişkenlere göre de analiz edilmiştir. 
İşverenler için çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği tutumlarının bilinmesi bu kapsamda verilecek eğitimler için oldukça önemlidir. Eğitimlerin tutum düzeylerine göre farklı içeriklerde sunulması gerektiği önerilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the occupational health and safety attitudes of the employees and to reveal whether this attitude differs among the employees belonging to the X and Y generations, which make up 94% of the working life in Turkey. In this context, first of all, the "Occupational Health and Safety Attitude Scale" was developed. During the scale development process, firstly, exploratory factor analysis and then confirmatory factor analysis, which is a structural equation model analysis, were applied and the OHS Attitude Scale consisting of 32 items and 4 factors was obtained. Then, within the scope of the research, the occupational health and safety attitudes of 546 blue-collar employees who belong to the X and Y generations were analyzed. As a result of the analysis, it was concluded that the occupational health and safety attitudes of the X and Y generation employees were significantly different in favor of the X generation employees. While there was no significant difference in personal and work environment dimensions of the four sub-dimensions of the scale, it was determined that the attitude levels of the generations were different in management and education dimensions. At the same time, the attitudes of the generations were analyzed according to demographic variables. 
For employers, knowing the occupational health and safety attitudes of their employees is very important for the trainings to be given in this context. It has been suggested that the trainings should be presented in different contents according to the level of attitude.