Osmanlı Devleti'nde modern belediyenin hukuksal açıdan kurumsallaşması
Legal perspectives on the formation of modern municipalities in the Ottoman empire
Yazar: ABDULLAH İSLAMOĞLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET TEVFİK ÖZCAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Belediyeler = Municipalities ; Hukuk = Law ; Hukuki yapı = Judical structure ; Hukuksal esaslar = Legal aspects ; Kamu yönetimi = Public administration ; Kurumsallaşma = Institutionalization ; Mevzuat = Legislation ; Modern = Modern ; Modernleşme = Modernization ; Osmanlı Devleti = Ottoman State

Özet:
?Osmanlı Devleti'nde Modern Belediyenin Hukuksal Açıdan Kurumsallaşması? konulu çalışma, Osmanlı Devleti'nde belediye kurumunun edindiği yeri ve bu kurumun günümüz anlamında modern bir belediye hüviyetine kavuşma sürecini anlatmayı amaçlamaktadır.Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, Belediye kavramı ve belediyenin tarihi gelişimi üzerinde durulmuştur. Antik Yunan dönemi, Roma İmparatorluğu dönemi, İslam öncesi ve sonrası Türkler dönemi ve İslam Devletlerinde belediye kurumu anlatılmıştır.İkinci bölümde, Osmanlı Devleti'nde klasik dönem belediye kurumu irdelenmiş ve bu dönemde bugünkü anlamda yekpare bir belediye kurumunun olmadığı ancak birden fazla kurumun bu işlevi yerine getirdiği tespit edilmiştir. Başta kadılık kurumu olmak üzere, vakıf, lonca ve mahallenin beledi işlerin yürütülmesinde ne denli önemli işlevleri haiz olduğu görülmüştür.Üçüncü bölümde, Osmanlı Devleti'nde modern belediyenin kurumsallaşmasına yönelik ilk adımlar anlatılmış ve bu bağlamda, özellikle ilk modern belediye sayılabilecek Altıncı Belediye Dairesi irdelenmiştir. Altıncı Belediye Dairesinin hukuki açıdan kurumsal yapısı, nizamnamesinden yola çıkılarak anlatılmıştır.Dördüncü bölümde, Osmanlı Devleti'nde belediyenin hukuksal açıdan kurumsallaşmasının metinleri olan önemli nizamname ve kanunlar incelenerek belediyenin kurumsal yapısı ve hukuksal statüsü ortaya konulmuştur.

Abstract:
This work, entitled 'Legal Perspectives on the Formation of Modern Municipalities in the Ottoman Empire", studies the place of municipal institutions within the Ottoman Empire and their evolution into local authorities in the modern sense.This study consists of four parts. The first part deals with the notion of municipality in a historical context. The municipal institutions in Ancient Greece, Roman Empire, Pre- and Post-Islamic Turkish states, and Islamic empires are described.The second part analyses the municipal governments in the Classical Age of the Ottoman State and shows that the municipal duties are undertaken by various bodies rather than by a single institution. It is demonstrated that `vakif', `lonca', `mahalle' and especially the office of khadi, play important roles in the management and administration of municipal duties.The third part is devoted to the first steps in the foundation of municipal institutions as local administrative bodies in a modern sense. A special focus is given to the case of Sixth Municipal Office. A legal analysis of this office is given in view of its charter.The fourth part analyses the important nizamnames and legal documents in order to discuss the constitution of municipalities and establish their legal status within the empire.