Foramen rotundum morfolojisinin endoskopik kafa tabanı cerrahisi açısından radyoanatomik incelemesi
Radioanatomical evaluation of the foramen rotundum morphology in the context of endoscopic skull base surgery
Yazar: AYBARS KÖKCE
Danışman: PROF. DR. İLTER KUŞ
Balıkesir Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Anatomi = Anatomy ; Nöroşirürji = Neurosurgery

Özet:
GİRİŞ: Foramen rotundum (FR), basis cranii (BC)'de bulunan, kemikle çevrili olan, tünel şeklinde bir yapıdır. FR'nin morfolojik özellikleri ve çevre anatomik yapılarla ilişkileri, bu yapının cerrahi olarak kullanıldığı endoskopik girişimlerin uygulanabilirliğini etkileyebilir. Bu çalışmada, FR'nin morfolojik özellikleri ve çevre anatomik yapılarla ilişkileri radyolojik olarak incelenmiştir. YÖNTEM: Ölçümler 114 erişkin bireye ait temporal kesitli bilgisayarlı tomografi (BT) görüntüleri kullanılarak, Radiant DICOM Viewer (Medixant, Polonya, 2023) programında multiplanar rekonstrüksiyon özelliği ile yapıldı. FR'nin fossa pterygopalatina (FP) ve BC tarafına bakan açıklıkları hizasında maksiller ''strut'' (MSt) uzunlukları, FR açıklıklarının genişliği, FR alt kenar uzunluğu, FR'nin a. carotis interna (ICA)'ya olan uzaklığı ve oblik planda foramen ovale (FO) yapısına olan uzaklığı ölçüldü. FR'nin FPP ve FC arasındaki yerleşimini belirlemek için sagittal ve horizontal düzlemdeki açılanmaları tespit edildi. BULGULAR: FR'nin morfolojik özellikleri ve çevre anatomik yapılarla ilişkilerinin, bireyler arasında anlamlı farklılıklar gösterdiği tespit edildi ve FP ile BC arasındaki topografik yerleşimine göre 4 tipi tanımlandı. FR'nin FP ve BC arasında  inferomedial olarak konumlandığı gözlemlendi. FR'nin FP'ye bakan açıklığının erkeklerde kadınlara göre daha geniş olduğu gözlendi. FR'nin uzunluğu, genişliği ve çevre anatomik yapılarla olan ilişkileri, standart kraniometrik mesafelerle ilişkili olduğu ve sphenoid sinüs pnömatizasyon tipi ile  ilişkili olmadığı saptandı. SONUÇ: Bu çalışmada, cerrahi koridor olarak foramen rotundum'un kullanıldığı endoskopik cerrahi yöntemlerin uygulanabilirliğini anlamlı ölçüde etkileyebilecek varyasyonlar gösterilmiştir. Ek olarak FR'yi sınırlayan kemik yapıların ve deliğin komşu anatomik yapılarla mesafelerine ait elde ettiğimiz değerler bu tür ameliyatların preoperatif planlamasında yol gösterici olabilir.

Abstract:
BACKGROUND: Foramen rotundum (FR) is a bone-encased tunnel-like structure located in basis cranii (BC). The morphological features and relationships of FR with surrounding anatomical structures can affect the feasibility of endoscopic interventions that use this structure. In this study, the morphological features and relationships of FR with surrounding anatomical structures were radiologically investigated. METHODS: Temporal section CT images of 114 adult individuals were used to measure the lengths of the maxillary "strut" (MSt) at the levels of the openings facing the fossa pterygopalatina (FP) and BC sides of FR, the widths of the FR openings, the lengths of the FR lower edge, the distances of FR to the internal carotid artery (ICA), and the distances of FR to the foramen ovale (FO) structure in the oblique plane. The sagittal and horizontal plane openings were determined to determine the location of FR between FPP and FC. RESULTS: The results of the study showed that FR has significant variations in its morphological features and relationships with surrounding anatomical structures between individuals. The four types of FR that were defined according to the topographic location between FP and BC were: superomedial, superolateral, inferomedial, and inferolateral. FR was most commonly found as the inferomedial type. The width of the opening facing FP of FR was wider in men than in women. The length, width, and relationships of FR with surrounding anatomical structures were related to standard craniometric distances and were not related to the type of sphenoid sinus pneumatization. CONCLUSION: The findings of this study suggest that the variations in the morphological features and relationships of FR with surrounding anatomical structures can significantly affect the feasibility of endoscopic surgical methods that use FR as a surgical corridor. In addition, the values obtained for the distances of the bone structures that limit FR and the hole to the neighboring anatomical structures can be a guide in the preoperative planning of such surgeries.