Özel eğitim için oyun temelli öğrenme platformunun tasarlanması ve geliştirilmesi
Design and development of game based learning platform for special education
Yazar: MEHMET TEMİZKAN
Danışman: PROF. DR. YASEMİN USLUEL
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Motor beceriler = Motor skills ; Oyun temelli öğrenme = Game-based learning ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Tasarım tabanlı araştırma = Design based research ; Özel eğitim = Special education

Özet:
Bu çalışmada, özel eğitim için oyun temelli bir öğrenme platformu (OTOP) tasarlanması ve geliştirilmesi amaçlanmıştır. Tasarım tabanlı araştırma modeli temel alınarak yürütülen bu araştırmada birinci fazda, alanyazın taraması ve geliştirilmek istenen platform hakkında kullanıcıların var olan durumları, beklentileri ve ihtiyaçlarının belirlenmesi amacıyla ihtiyaç analizi yapılmıştır. İkinci fazda kazanımların belirlenmesi, hedeflerin oluşturulması, platform bileşenlerinin hedefler açısından analiz edilmesi, hedeflere uygun içeriklerin oluşturulması ve öğretmenler için platformun kullanım kılavuzunun hazırlanmasına ilişkin tasarımlar gerçekleştirilmiştir. Üçüncü faz, dört döngüde tamamlanmıştır. Üç döngüde öğretmenlerin eğitimi oturumları gerçekleştirilmiş;  dördüncü döngüde ise otantik ortamda kullanılabilirlik çalışması yapılmıştır. Bu tezin 17 kişilik çalışma grubunu, özel bir özel eğitim kurumunda görevli bir yönetici ve 16 öğretmen oluşturmaktadır. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşmeler, sistem kullanılabilirlik ölçeği (SKÖ), gözlem, işlem adım kaydı ve sistem kayıtları ile toplanmıştır. Veriler, içerik analizi, frekans, yüzde, ortalama ve SKÖ puanı hesaplamaları kullanılarak analiz edilmiştir. SKÖ'ye göre platformun web arayüzünün kullanılabilirlik puanı 78 olarak hesaplanmıştır. Platformun derste kullanımına ve kullanılabilirliğine ilişkin yapılan görüşmelerin içerik analizine göre öğretmenler, platformu kullanmaktan memnun olduklarını; platformu derslerinde kullanmanın hem kendilerinin hem öğrencilerinin performansına katkı sağladığını ifade etmişlerdir. Sonuç olarak; motor beceriler konusunda özel gereksinimli bireyler için hareket tabanlı ve etkileşimli eğitsel oyunlar tasarlanmasına imkân tanıyan; bu bireylerin motor gelişiminin izlenmesi ve raporlanması süreçlerinde öğretmenleri destekleyebilecek bir platformun tasarlanması ve geliştirilmesi sürecine ilişkin bir model ve tasarım ilkeleri ortaya konmuştur.

Abstract:
The current dissertation aims to design and develop a game-based learning platform (GBLP) for special education. Based on the design research model, a needs analysis was conducted for the literature review and to determine the existing situations, expectations and needs of the users in the first phase. In the second phase, designs were made regarding the determination of attainments, the creation of goals, the analysis of platform components, content creation, and the preparation of the platform's user guide for teachers. Third phase was completed in four cycles. In the first third cycle teachers' training sessions were conducted. In the fourth cycle, usability study was carried out in the authentic environment. The study group, consists 17 people, including one administrator and teachers working in a special education school. Data were collected through semi-structured interviews, system-usability scale (SUS), observation, step recorder and logs. Data were analyzed using content-analysis, frequency, percentage, mean, and SUS score calculations. According to the SUS, the website's SUS score was calculated as 78. According to the content-analysis about the usage of the platform, the teachers stated that they were satisfied with using the platform. They also stated that using the platform, contributed to the performance of both themselves and their students. As a result; a model and principles regarding the design and development process of GBLP enabling the design of motion-based and interactive educational games for individuals with special needs in motor skills to support teachers in monitoring and reporting the development of these individuals were also presented.