ICDAS II sistemine göre çürüklü dişlerdeki hacim kaybının ve kırılma dayanımının değerlendirilmesi
Evaluation the volume loss and fracture strength of the decayed teeth according to ICDAS II system
Yazar: MERVE ŞEKER
Danışman: PROF. DR. DİLEK TAĞTEKİN
Marmara Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Restoratif Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental stres analizi = Dental stress analysis ; Diş hastalıkları = Tooth diseases ; Diş kırıkları = Tooth fractures ; Diş çürükleri = Dental caries ; Hacim analizi = Volumetric analysis

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı ICDAS II sisteminde skor artışı ile artan hacim kaybının metrik olarak hesaplanması, geleneksel ve minimal invaziv kavite prensiplerinde meydana gelen hacim kayıplarının karşılaştırılması ve hacim kaybının dişlerin kırılma dayanımına olan etkisinin değerlendirilmesidir. Aynı zamanda iki farklı ağız içi tarayıcının hacim ölçümü bakımından karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmada farklı ICDAS skorlarına sahip çekilmiş alt molar dişler kullanılmıştır. Dişlerin görüntüleri CEREC Omnicam (Sirona, Bensheim, Almanya) ve iTero Element Flex (Cadent, Carlstadt, ABD) tarayıcıları ile alınmıştır. Kaviteler geleneksel ve minimal invaziv olmak üzere iki farklı prensibe göre hazırlandıktan sonra dişlerin ikinci görüntüleri alınmıştır. Görüntüler 3D modelleme programına (Meshmixer 3.5) aktarılarak hacim hesaplamaları yapılmıştır. Örneklerin kompozit materyal ile restorasyonları tamamlandıktan sonra dişler universal test cihazı ile baskı kuvveti testine tabi tutulmuştur. Veriler istatistiksel olarak Mann Witney U ve Spearman's korelasyon testi ile değerlendirilmiş, p değerinin 0.05'ten küçük olması istatistiksel anlamlılık değeri olarak kabul edilmiştir.  
Bulgular: Hesaplanan yüzdelik hacim kaybı değerleri tarayıcılara göre karşılaştırıldığında anlamlı fark bulunmamıştır (p=0,7572). Tüm skorlar için minimal invaziv prensiple hazırlanan kavitelerde oluşan hacim kaybı, geleneksel prensiple hazırlananlardan daha düşük bulunmuştur. ICDAS 3 ve ICDAS 4 gruplarında minimal invaziv ve geleneksel kavite preparasyon prensipleri hacim kaybı açısından karşılaştırıldığında aradaki fark iki tarayıcı verilerine göre de anlamlı bulunmuştur (p<0,05). ICDAS 5 grubunda ise, kavite preparasyon prensipleri hacim kaybı açısından karşılaştırıldığında arada istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p>0,05). Örneklerin kırılma değerleri ICDAS gruplarına göre ikili olarak karşılaştırıldığında, ICDAS 0 ve ICDAS 3 gruplarının kırılma dayanımları arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p=0,8027). Diğer tüm ikili karşılaştırmalarda gruplar arasındaki kırılma dayanımı farkı istatistiksel olarak anlamlıdır. ICDAS 3 (p=0,2568) ve ICDAS 4 (p=0,0821) skorlarında kavite prensibinin kırılma dayanımına etkisi istatistiksel olarak anlamsızken, ICDAS 5 grubunda anlamlıdır (p=0,0191). Hacim kaybı ile kırılma dayanımı arasında negatif korelasyon vardır (p=0,00).
Sonuç: Tarayıcılar arasında hacim kaybı ölçümü açısından fark bulunmamaktadır. ICDAS skorları arasındaki hacim kaybı ve kırılma dayanıklılığı farkları anlamlıdır. ICDAS 3 ve 4 skorlarında kavite prensibinin hacim kaybı ile ilişkisi anlamlıyken, kırılma dayanımı ile ilişkisi anlamlı değildir. ICDAS 5 grubunda kavite prensibi ile hacim kaybı ilişkisi anlamlı değilken, kavite prensibinin kırılma dayanımı ile ilişkisi anlamlıdır.
Anahtar kelimeler: ICDAS II, kırılma dayanımı, hacim kaybı, kavite prensibi.

Abstract:
Aim: The aim of this study is to calculate the increased volume loss as metric in the ICDAS II system, to compare the volume losses in traditional and minimally invasive cavity principles and to evaluate the effect of volume loss on the fracture strength of the teeth. It is also aimed to compare two different oral scanners in terms of volume measurement.
Materials and Methods: Lower molar teeth with different ICDAS scores were used in the study. The images of the teeth were taken with CEREC Omnicam (Sirona, Bensheim, Germany) and iTero Element Flex (Cadent, Carlstadt, USA) scanners. After cavities were prepared according to two principles, traditional and minimally invasive, the second images of teeth were taken. Images were transferred to 3D modeling program (Meshmixer 3.5) and volumes calculated. After samples were restored with composite, they were subjected to compressive force with universal testing machine. The data were evaluated statistically with Mann Whitney U and Spearman's correlation test. P value less than 0,05 was considered significant.
Results: When the calculated percentile volume loss values are compared to the scanners, no significant difference was found (p=0,7572). The volume loss in cavities prepared with minimally invasive principle for all scores was found to be lower than prepared with traditional principle. In the ICDAS 3 and ICDAS 4 groups, when minimally invasive and traditional cavity preparation principles were compared in terms of volume loss, the difference was significant compared to the two scanner data (p<0,05). In the ICDAS 5 group, when the cavity preparation principles were compared in terms of volume loss, there was no significant difference (p>0,05). When the fracture strength values of the samples were compared in pairs according to the ICDAS groups, no significant difference was found between ICDAS 0 and ICDAS 3 groups (p=0,8027). In all other binary comparisons, the difference in fracture strength between the groups is significant. While in the ICDAS 3 (p=0,2568) and ICDAS 4 (p=0,0821) scores, the effect of the cavity principle on fracture strength was insignificant, it was significant in the ICDAS 5 group (p=0,0191). There is negative correlation between volume loss and fracture strength (p=0,00).
Conclusion: There is no significant difference between the scanners in terms of volume loss measurement. The differences in volume loss and fracture resistance between ICDAS scores are significant. In ICDAS 3 and 4 scores, the relation between cavity principle and volume loss is significant, but its relation with fracture strength is not significant. While the relation between cavity principle and volume loss is not significant in the ICDAS 5 group, the relation between cavity principle and fracture strength is significant.
Keywords: ICDAS II, fracture strength, volume loss, cavity principle.