Otizmli kardeşi olan  ve olmayan ergen gruplarının duygu düzenleme ve aleksitimik özellikleri
Emotion regulation and alexithymic characteristics of adolescent groups with and without siblings with autism
Yazar: ELİFNUR BEKÇİ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM BALCIOĞLU
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Duygu düzenleme güçlüğü = Emotion dysregulation ; Ergenler = Adolescents ; Ergenlik = Puberty ; Kardeş ilişkileri = Sibling relationship ; Kardeşler = Brothers ; Lise öğrencileri = High schools students ; Otistik çocuklar = Autistic children ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırma otizm tanısı almış kardeşe sahip 14-17 yaş arası ergen bireylerin duygu düzenleme güçlüğü ve aleksitimi düzeyleri bakımından, otizm tanısı almış kardeşe sahip olmayan 14-17 yaş arası ergen bireylerle karşılaştırılması ve değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda araştırma evrenini otizm tanısı almış ve almamış bireylerin 14-17 yaş arası ergen kardeşleri oluşturmaktadır. Araştırma grubunun örneklemi İstanbul ilinde 2020-2021 yılı dönemi Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı rehabilitasyon merkezlerinde eğitim gören 42 otizm tanılı öğrencinin ergen kardeşlerinden ve ebeveynlerinden oluşmaktadır. Karşılaştırma grubunun örneklemi ise aynı dönem içerisinde İstanbul ilinde lise kurumlarına devam eden 350 öğrenciden oluşmaktadır. Katılımcılara Demografik Veri Formu,Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği ve Toronto Aleksitimi Ölçeği uygulanmıştır. Ayrıca araştırma grubundaki ergen bireylerin ebeveynlerine Sosyodemografik Veri Formu ve Otizm Davranış Kontrol Listesi uygulanmıştır. Araştırmanın istatistiksel analiz aşamasında IBM SPSS 22 programı kullanılmıştır. 
Araştırma bulgularına göre, otizm tanısı almış kardeşi olan ve olmayan ergen bireylerin aleksitimi düzeyleri arasında anlamlı bir farklılığa rastlanmış ve otizm tanısı almış kardeşi olan bireylerin duyguları tanıma ve dışa vuruk düşüncede güçlük düzeylerinin, otizm tanısı almış kardeşi olmayan ergen bireylere göre anlamlı ölçüde yüksek olduğu belirlenmiştir. Otizm tanısı almış kardeşi olan ergen gruplarında değişkenler arası sonuçlar karşılaştırıldığında, duygu düzenleme güçlüğü ve aleksitimi düzeyleri arasında anlamlı bir ilişkiye rastlanmamıştır. Ayrıca otizm tanısı almış kardeşin otizm dereceleri ile ergen bireylerin duygu düzenleme güçlüğü ölçeğinden aldıkları puanlar arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu saptanırken aleksitimi düzeyleri arasında anlamlı bir ilişkiye rastlanmamıştır.

Abstract:
This study was carried out to compare and evaluate adolescents aged 14-17 diagnosed with autism siblings with adolescents aged 14-17 who don't have siblings with autism in terms of emotional regulation difficulties and alexithymia levels. For this purpose, the research population consists of adolescent siblings between 14-17 years of age of individuals diagnosed and not diagnosed with autism.The sample of the research group consists of the adolescent siblings and parents of 42 autism-diagnosed students studying in rehabilitation centers affiliated to the Ministry of National Education for the period of 2020-2021 in Istanbul.The sample consists of a comparison group of 350 high school students attending institutions in Istanbul province in the same period.Demographic Data Form, Difficulties in Emotion Regulation and Scale Toronto Alexithymia Scale were applied to the participants.In addition, the Sociodemographic Data Form and Autism Behavior Checklist were administered to the parents of the adolescent individuals in the study group.IBM SPSS 22 program was used in the statistical analysis phase of the study.
According to the research findings, a significant difference was found between the alexithymia levels of adolescents diagnosed with autism and those who did not have a sibling, and it was determined that the levels of difficulty in recognizing emotions and expressing thoughts of individuals with a sibling diagnosed with autism were significantly higher than adolescent individuals diagnosed with autism without siblings.When the results between variables were compared in the adolescent groups with a sibling diagnosed with autism, no significant relationship was found between the difficulty in emotional regulation and alexithymia levels.In addition, a positive correlation was found between the autism degrees of the diagnosed with autismsibling and the scores of the adolescent siblings on the difficulty in emotional regulation scale, while no significant relationship was found between the alexithymia levels.