Irak Türkmen mersiyelerinin halk bilimi açısından incelenmesi
The study of Iraqi Turkmenian elegiac poetry in terms of folklore
Yazar: AKRAM BAQER İBRAHİM
Danışman: PROF. DR. ABDULKADİR EMEKSİZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Ağıtlar = Dirges ; Halk bilimi = Folklore ; Halk edebiyatı = Folk literature ; Irak Türkleri = Iraq Turkish ; Kuzey Irak = Northern Iraq ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Türk halk edebiyatı = Turkish public literature ; Türkmenler = Turkomans

Özet:
Türk dünyasının önemli bir parçasını teşkil eden Irak Türkmenleri, zengin halk kültürüne sahiptir. Ana vatan Türkiye'den uzun yıllarca uzak kalmasına rağmen kendi diline ve kültürüne sahip çıkmıştır. Bu zengin kültür masal, hikâye, destan, ninni, türkü, mani, vd. gibi edebi türler içermektedir. Tezimizin ana konusu olan mersiyeler, Irak Türkmen edebiyatının önemli bir parçasıdır.  Çalışmamız, giriş ve sonuç hariç, beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde mersiye tanımı, Türkiye ve Irak Türkmenlerinde mersiye geleneği, matem kültürü ve kültürel belek gibi konular ele alınarak mersiye hakkında genel bilgiler aktarılmıştır. İkinci bölümde, Irak Türkmen mersiyeleri konu ve şekil bakımından incelenmiştir. Üçüncü bölüm mersiyelerin icrası ile ilgilidir; mersiyelerin icra zamanı, icra yeri, ortam özellikleri vb. gibi konular ele alınmıştır. Dördüncü bölümde inceleme konusu olan 90 mersiye metni çeşitli halk bilimi metotlarına dayanarak tasnif edilmiştir. Beşinci bölüm iki ana başlıktan oluşmakta; birinci ana başlıkta, şahıslar hakkında yazılan mersiyeler ele alınıp tasnif edilmiş; ikinci ana başlık altında tezimizde kullanılan bütün metinler sıralanmıştır. Sonuç bölümünde ise, çalışmamızla ilgili derli toplu bilgiler verildikten sonra elde edilen sonuçlar maddeler halinde gösterilmiştir.

Abstract:
Iraqi Turkmenians have a prosperous folklore culture, which is an significant component of the Turkish world. Despite staying away from Turkey for many years, the mother country had its own language and culture. It represents literary genres such as fairy tales, stories, epics, lullabies, folk songs, poetry, etc. in this prosperous culture. Our study, which is the main subject of Elegiac Poetry constitutes an important part of Iraqi Turkmenian literature.  This work consists of five chapters, excluding introduction and conclusion. In the first chapter, the definition of elegiac poetry, the tradition of elegiac poetry in the Turkmenians of Turkey and Iraq, sorrow culture and cultural memory were discussed and general information about elegiac poetry was given. In the second chapter, Iraqi Turkmenian elegiac poetry were examined in terms of subject and structure. The third chapter is about the performance of elegiac poetries and information about the environment is given. The 90 elegiac poetry text, which is the subject of review in the fourth chapter, has been classified based on various folklore methods. The fifth chapter consists of two main titles; the first main title covers the elegiac poetries written about individuals and the second main title lists all the texts used in our thesis. The results obtained are presented in the chapter of the conclusion in the form of articles.