Antalya'da 2009-2018 yılları arasındaki suda boğulma olgularının adli tıp açısından değerlendirilmesi
Medi̇colegal evaluati̇on of drowni̇ng cases whose autopsi̇es performed in Antalya, in ten years peri̇od between 2009-2018
Yazar: ABDULLAH BENNA SARIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YAŞAR MUSTAFA KARAGÖZ
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Adli Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Adli bilimler = Forensic sciences ; Adli tıp = Forensic medicine ; Antalya = Antalya ; Boğulma-suda = Drowning ; Otopsi = Autopsy

Özet:
Türkiye'de ölüm oranlarına bakıldığında sırasıyla en fazla kaza sonucu ölümler ve doğal ölümler görülmektedir. Ülkemizde her yıl yaklaşık 1000 kişi suda boğulma sonucu ölmektedir. Suda boğulmalar önlenebilir olmasına rağmen, tüm dünyada ölümle sonuçlanan kazaların önde gelen nedenleri arasındadır. 
Bu çalışmada Antalya Adli Tıp Grup Başkanlığı bünyesinde 01.01.2009- 31.12.2018 tarihleri arasında adli ölü muayene ve otopsisi yapılan 7775 olgu geriye dönük olarak incelenmiştir. Suda boğulma sonucu meydana geldiği tespit edilen 692 olguya (%8,9) ait raporlar ve evraklar sosyodemografik özellikler ve bulgular açısından araştırılmıştır. 
Çalışmamızda elde edilen verilere göre suda boğulma olgularında erkek/kadın oranı yaklaşık 4 (553/139; E:%79,9, K:%20,1) iken erkeklerin yaş ortalaması 41,7 (SD±23,9), kadınların yaş ortalaması ise 48,6 (SD±26,3) olarak saptanmıştır. En fazla olgunun 60 yaş ve üzeri grupta (n:223, %32,2) olduğu görülmüştür. Orijin olarak kazaların ilk sırada olduğu (n:655, %94,7) saptanmıştır. 371 olgunun (%53,6) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı iken 320 olgunun (%56,3) ise yabancı uyruklu olduğu kayıtlıdır. Yabancı uyrukluların büyük bir kısmını Rus vatandaşlarının (n:123, %17,8) oluşturduğu görülmüştür. Suda boğulmaların en sık yaz mevsiminde (n:321, %46,4), ağustos ayında (n:120, %17,3) pazar günü (n:118, %17,1) meydana geldiği saptanmıştır. 145 (%20,9) olguda bilinen kronik bir hastalık öyküsü olduğu kayıtlıdır. Suda boğulma sonucu ölümler en fazla denizde (n:421, %60,9), akarsuda (n:76, %11,0), yüzme havuzunda (n:62, %9,0) ve sulama kanalında (n: 40, %5,8) görülmüştür. 479 (%69,2) olguda su sporu için üretilmiş kıyafet olduğu, 201 (%29,1) olguda ise günlük kıyafetler bulunduğu kayıtlıdır. 454 (%65,6) olgunun olay yerinde, 6 (%0,9) olgunun ambulansta, 232 (%33,5) olgunun ise hastaneye yattıktan sonra öldüğü tespit edilmiştir. 69 (%10) olgunun yoğun bakımda tedavi gördüğü saptanmıştır. 678 (%98) olguda ölü lekelerinin saptandığı, 673 (%97,3) olguda ölü katılığının geliştiği, 81 (%11,7) olguda kaz derisi görünümü rastlandığı, 208 (%30,1) olguda çamaşırcı eli-ayağı belirtisinin olduğu, 38 (%5,5) olguda kokuşmanın gerçekleştiği, 548 (%79,2) olguda mantar köpüğü bulgusunun saptandığı, 311 (%44,9) olguda dış travmatik bulgu olduğu, 22 (%3,1) olguda solunum yollarında yabancı cisime rastlandığı, 171 (%24,7) olguda sindirim sisteminde su saptandığı tespit edilmiştir. Olguların sağ akciğer ortalama ağırlığının 722,5 gr (SD±281,5), sol akciğer ortalama ağırlığının ise 640,4 gr (SD±155,9) olduğu tespit edilmiştir. 18 yaş ve altı olgular, ayrıca ayrıntılı değerlendirilmiş olup toplam 138 olgunun (%20) bu grupta olduğu belirlenmiştir. 0-1 yaş arasında (bebeklik dönemi) sağ akciğer ortalama ağırlığı 96,2 gr, sol akciğer ortalama ağırlığı 91,5 gr; 2-3 yaş arasında (erken çocukluk dönemi) sağ akciğer ortalama ağırlığı 190,8 gr, sol akciğer ortalama ağırlığı 240,2 gr; 4-6 yaş arasında (okul öncesi dönem) sağ akciğer ortalama ağırlığı 254,4 gr, sol akciğer ortalama ağırlığı 227,6 gr; 7-12 yaş arasında (ilkokul dönemi) sağ akciğer ortalama ağırlığı 347,4 gr, sol akciğer ortalama ağırlığı 308,1gr, 13-15 yaş arasında (ortaokul dönemi) sağ akciğer ortalama ağırlığı 586,3 gr, sol akciğer ortalama ağırlığı 535,8 gr; 16-18 yaş arasında (lise döneminde) ise sağ akciğer ortalama ağırlığı 779,2 gr, sol akciğer ortalama ağırlığı 723,5 gr bulunmuştur. Çocuklardan 39'unun (%28,3) olay esnasında yanında ebeveyni olduğu, 99 (%71,7) olgunun ise yanında ebeveyni ya da başka akrabası bulunmadığı, kayıtlıdır. Orijininin 135 (%97,8) çocukta kaza (erkek n:107, kız n:30), 3 (%2,2) çocukta intihar (erkek n:1, kız n:2) olduğu yazılıdır. Kaza orijinli 13-18 yaş arasındaki 47 olgudan 18'inin arkadaşları ile beraber yanlarında bir yetişkin olmadan deniz, akarsu, göl veya baraj gibi yerlere yüzmek için gittikleri tespit edilmiştir. Bunların sadece 1 tanesi kız çocuğu olup diğerleri erkek çocuklardır.
Tüm olgulardan 307'sinin (%44,3) toksikolojik analiz sonuçları pozitif olup, toksikolojik analiz sonuçlarına göre; 108 (%15,6) olguda kanda etil alkol/metil alkol, 66 (%9,5) olguda uyuşturucu/uyarıcı madde tespit edildiği belirlenmiştir. Suda boğulma sonucu ölen 37 (%5,3) olguda anlamlı histopatolojik bulgular tespit edilmiştir. 637 (%92,1) olguda ölüm nedeninin suda boğulma, 55 (%7,9) olguda ise suda boğulma ve diğer nedenlerin ortak etkisi sonucu olduğu görülmüştür. Orijin olarak kazaların %94,7'lik bir oran (n=655) ile ilk sırada olduğu belirlenmiştir.  
Suda boğulmanın tanısının, ölümün meydana geldiği koşullar, olay yeri incelemesi, ayrıntılı otopsi ve laboratuvar incelemesi ile adli tahkikat evrakı değerlendirilerek konulması gerekmektedir. Önemli bir halk sağlığı sorunu olan suda boğulmaların önlenmesi için; yüzme bilmeyen erişkinlere ve çocuklara yüzme kurslarının düzenlenmesi, plajlarda yeterli sayıda cankurtaran görevlendirilmesi, gerekli uyarı ve önlemlerin alınması, baraj ve göllerdeki önlemlerin arttırılması, su kuyusu, sulama havuzları, su kanalları ve akarsuların etrafının çit ve barikatlar ile çevrilmesi, yerleşim yerlerinden geçen sulama kanalları ve akarsuların etrafının aydınlatılması, yüzme havuzlarının etrafına çocukların veya alkollü kişilerin düşmesini engellemek için güvenlik bariyeri yapılması ve özellikle çocuklarla kronik hastalığı olan yaşlıların, epileptiklerin tek başına denize ya da havuza yüzmeye gitmemesi, alkol alan ya da santral sinir sistemini etkileyen ilaç kullananların suya yalnız girmemesi konusunda eğitilmesi, gibi önlemlerin alınması uygun olacaktır.

Anahtar Kelimeler: Adli tıp, suda boğulma, otopsi

Abstract:
According to mortality rate statistics in Turkish Republic, accidental deaths and natural deaths are top two most common causes of deaths, respectively. In our country, approximately 1000 people die each year as a result of drowning in water. Although drowning is preventable, it is among the leading causes of fatal accidents worldwide.
In this study, 7775 cases that underwent medicolegal death examination and autopsied in the Morgue Department of Antalya Group Administration of Forensic Medicine Council, between the dates of 01.01.2009 and 31.12.2018 were analyzed, retrospectively. The reports and documents of 692 cases (8.9%) that were died as a result of drowning were investigated in terms of sociodemographic characteristics and findings.
According to the data obtained in the study, while the ratio of men / women in drowning cases was approximately 4 (553/139; M: 79.9%, F: 20.1%), the average age of men was found to be 41.7 (SD ± 23.9), the average age of women was found to be 48.6 (SD ± 26.3). It was observed that the most of the cases were aged 60 and over (n: 223, 32.2%). It was determined that accidents were the most common manner of death (n: 655, 94.7%). Three-hundred-seventy-one patients (53.6%) were citizens of Turkish Republic, whereas, 320 patients (56.3%) were foreigners. It was observed that the majority of foreign nationals were Russian citizens (n: 123, 17.8%). It was determined that drownings most frequently occurred in summer (n: 321, 46.4%), in August (n: 120, 17.3%), and on Sunday (n: 118, 17.1%). It was recorded that 145 (20.9%) of the cases had a known history of chronic diseases. Deaths as a result of drowning were mostly seen in sea (n: 421, 60.9%), rivers (n: 76, 11.0%), swimming pools (n: 62, 9.0%) and canals (n: 40, 5.8%). There were clothes produced for water sports in 479 (69.2%) cases and daily clothes were found in 201 (29.1%) cases. It was found that 454 (65.6%) cases died at the scene, 6 (0.9%) patients died in the ambulance, and 232 (33.5%) patients died in a hospital. It was shown that 69 (10%) patients were treated in the intensive care unit. Livor mortis was detected in 678 (98%) cases, rigor mortis had been developed in 673 (97.3%) cases, 81 (11.7%) cases had goose skin appearance, 208 (30.1%) cases had washerwoman's skin appearance. It was found that 38 (5.5%) cases had decomposition findings, 548 (79.2%) of cases had the finding of mushroom-like froth, 311 (44.9%) had external traumatic findings, and 22 (3.1%) had foreign bodies in the respiratory tract. Water was found in the digestive system in 171 (24.7%) of cases. It was found that the mean weight of the right lung was 722.5 g (SD ± 281.5) and the mean weight of the left lung was 640.4 g (SD ± 155.9). Patients under 18 years of age were also evaluated in detail and it was determined that a total of 138 cases (20%) were in this group. For cases between the ages of 0-1 (infancy), the average weight of the right lung was 96.2 g, the average weight of the left lung was 91.5 g. Between the ages of 2-3 (early childhood), the average weight of the right lung was 190.8 g, average weight of the right lung was 240.2 g. Between the ages of 4-6 (preschool period) average weight of the right lung was 254.4 g, average weight of the right lung was 227.6 g. Between the ages of 7-12 (primary school), the average weight of the right lung is 347.4 g, the average weight of the left lung is 308.1 g. Between the age of 13-15 (secondary school), the average weight of the right lung is 586.3 g, the average weight of the left lung is 535, 8 gr. Between the ages of 16-18 (high school), the average weight of the right lung was 779.2 g, and the average weight of the left lung was 723.5 g. It was recorded that 39 (28.3%) of the children had at least one parent with them while incident was happen, whereas 99 (71.7%) of cases did not under supervisions of adults, neither parents, nor other relatives. The manner of death was reported as accident for 135 (97.8%) children (male: 107, female: 30), and as suicide for 3 (2.2%) children (male: 1, female: 2). It was determined that 18 out of 47 of accident cases were in the 13-18 age group and they went to places such as sea, river, lake or dam with their friends without an adult supervision. Only one of them was a girl and the rest were boys.
The toxicological analysis results of 307 cases (44.3%) were positive. According to the toxicological analysis results; Ethyl alcohol/Methyl alcohol was detected in the blood of 108 (15.6%) cases, and narcotic/stimulant substance was detected in 66 (9.5%) cases. Significant histopathological findings were detected in 37 (5.3%) cases that died as a result of drowning. It was observed that the cause of death in 637 (92.1%) cases was drowning in water, and in 55 (7.9%) cases the cause was the combined effect of drowning and other causes. It has been determined that accidents are in the first place with a rate of 94.7% (n = 655) as manner of death.
The diagnosis of drowning should be made by evaluating all of the deceased's health and psychosocial conditions, crime scene investigation reports and images, detailed autopsy and laboratory examination, and examination of other forensic investigation documents. To prevent drowning, which is an important public health problem, precautions such as organizing swimming courses for adults and children who cannot swim, assigning sufficient number of lifeguards at beaches, taking necessary warnings and precautions, increasing precautions in dams and lakes, fencing and barricades around water wells, irrigation pools, water channels and rivers, appropriate lighting around irrigation canals and rivers passing through settlements, building safety barriers around swimming pools to prevent children or alcoholics from falling, and not letting children, elderly with chronic diseases or epileptics, and those who drink alcohol or use drugs that affect the central nervous system to swim alone in the sea or pool, should be taken.

Keywords: Forensic medicine, drowning, autopsy