Bir sosyal sorumluluk olarak sokak sanatı
Street art as a social responsibility
Yazar: SAMET UĞUR
Danışman: DOÇ. DÜRİYE KOZLU İSMAİLOĞLU
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Kamusal alan = Public space ; Kamusal sanat = Public art ; Sokakta sanat = Street art ; Sosyal sorumluluk = Social responsibility

Özet:
Her sosyal yapıdan insanın yolunun kesiştiği etkin ve yoğun bir iletişim alanı olan kamusal alanlar yalnızlaşmanın kırıldığı kültürel yapının bir parçasıdır. Siyasetten bilime ve sanata tüm alanların ortak mekânı olan kamusal alanlar sokak sanatının asıl var olduğu mekânlardır. Özellikle günümüzde sanatın kamusal alanları kullanması müzelerin ve kapalı mekânların dışında sanatın var olması, daha fazla kişi ile iletişime geçmesi ve toplumsal yapıyı etkilemesi bakımından önemlidir. Bugün kamusal alanlar sanatın tüm disiplinlerinin uygulandığı ve her geçen gün daha fazla tercih edilen alanlar olmaktadır. Yapısı gereği sürekli yaşayan, dönüşen, etkileşimi yüksek ve toplumsal ruhun yansıdığı bu alanlar sokak sanatçılarının olduğu kadar diğer sanatçıların da uygulama alanları olmuştur. Bu anlamda günümüzde kamusal alanları en etkin kullanan sanat disiplininin sokak sanatı olduğunu söylemek yanlış olmaz.
	İfade biçimini sokağın dinamiklerinden alan bir sanat formu olarak sokak sanatı günümüzde hızlı dönüşümler yaşamakta ve her geçen gün varlığını daha çok hissettirmektedir. Sokak sanatı toplumun tüm kesimleriyle yüzleşme alanıdır. Bazen radikal, protest bir ifade biçimi sergilerken bazen de eğitici, düşündürücü, dönüştürücü ve sorgulayıcı bir dil kullanır.
	Özellikle kamusal alanlarda gerçekleştirilen sokak sanatının toplumu etkileme ve yönlendirme gücü sanılanın ötesindedir. İçinde barındırdığı estetik ve sanatsal kaygılar ve mesajı ile toplumun beğeni düzeyini etkiler. Bunun bilincinde olan sokak sanatçıları her geçen gün artan etkinlikleri ve uygulamaları ile bilimsel ve toplumsal bilinçlendirmeye dair önemli bir sorumluluğu üstlenmektedir. Günümüzde bir eğitim aracı olarak da kullanılan sokak, sanatsal eğitimin uygulama alanlarının sınırlarını da genişletmektedir.
	Sokak sanatının bireyin ve toplumun bilinçlenmesindeki rolünü araştırmak için yapılan "Bir Sosyal Sorumluluk Olarak Sokak Sanatı" isimli çalışma yukarıda ele alınan kavramlar arası ilişkilere ve sokak sanatının eğitici rolüne dair temel sorulara yanıt verecek bir araştırma niteliğindedir. Tez kapsamında gerçekleştirilen proje için üç okul belirlenmiştir. Bu okullarda orta öğretim ve lise öğrencileriyle birlikte yapılan üç uygulama kapsamında gerçekleştirilen duvar resimleri, uygulama süreçleri ve sonuçları, tezin temel yapısını oluşturmaktadır.
	Anahtar Kelimeler: kamusal alan, sosyal sorumluluk, sokak sanatı.

Abstract:
Public spaces as active and dense areas of communication where people from all social classes come together are a part of cultural structure where isolation is stunted. As a shared place of all the fields from politics to science and art, public spaces are where street art truly exists. The presence of art in public spaces today is particularly important for art to remain its existence outside museums and indoors, to reach a wider audience, and to make an impact on social structure. Today public spaces are areas where all kinds of disciplines of art are being practiced, and they are increasingly being preferred by artists. As areas that, by its very nature, live, transform and reflect social mind with its great capacity of interactive relation, they have been spaces of practice not only for street artists but also for other artists from different disciplines. In this sense, it will not be wrong to say that today the artistic discipline making use of public spaces most effectively is street art.  
	Street art as an art form with its way of expression based on the dynamics of streets experiences rapid changes today and makes its presence felt even further. Street art is an area of confrontation with all segments of society. It sometimes displays a radical, protest way of expression while other times, it uses a challenging, transforming, questioning and an instructive language. 
	The power of influencing and guiding the society of street art performed in public spaces, in particular, is beyond what is believed. It affects the level of taste in society through its aesthetic and artistic concerns and its message. Street artists being aware of this fact take an important responsibility for scientific and social awareness with their activities and practices increasing in number every day. Besides, streets which are also used today as an educational means expand the limits of practice areas of art education.
	The study entitled "Street Art as a Social Responsibility" which aims to investigate the role of street art on raising awareness of individuals and the society is a research that will answer the fundamental questions regarding relations of the concepts discussed above and the instructive role of street art. Three schools have been selected for the practice to be made as part of the thesis. The processes and results of the mural paintings made within the scope of three activities along with secondary and high school students from these schools are the main structure of the thesis.  
	Key words: public space, social responsibility, street art.