Animasyonda "öznel karşıtlık" kuramı kapsamında "Kocakarı ile Tilki" uygulama filmi
In context of "subjective correlative theory" "Kocakar ile Tilki" application movie
Yazar: YAHYA ÖZKAN AKYÜREK
Danışman: YRD. DOÇ. ÇİĞDEM TAŞ ALİCENAP
Anadolu Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Animasyon Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Canlandırma = Animation ; Edebiyat uyarlamaları = Literary adaptations ; Zıtlık = Contrast ; Zıtlık ilişkisi = Contrariness relationship ; Çizgi film = Animated film ; Öznel karşıtlık = Subjective correlative ; Öznellik = Subjectivity

Özet:
Erken dönemde bir illüzyon ve eğlence aracı olarak kullanılan sinemanın, öykü anlatımı noktasında sunduğu özgün dil ve bu bağlamdaki potansiyelinin keşfi ile beraber günümüz modern yapısına doğru gelişimi hızlanmıştır. Bu süreçte anlatacak öykü arayışındaki sinema, kaynak olarak edebi metinlere yönelmiştir. Edebi metinlerden uyarlanan filmler hem kaynak öykü ihtiyaçlarını gidermiş hem de edebiyat okuyucusunu kendisine çekebilmiştir. Benzer bir şekilde edebi metinler de filmler aracılığıyla yeni nesillere aktarılmıştır. Ancak uyarlama filmler, yoğun bir biçimde kaynak aldıkları eserler ile karşılaştırılarak, başta kaynağına sadıklıkları olmak üzere farklı konularda eleştirilmişlerdir. Bir sinema türü olarak konumlandırılan animasyon sineması da pek çok konuda olduğu gibi uyarlama konusunda da live-action sinemanın kriterleri ile ele alınmaktadır. Paul Wells bunun animasyonun sahip olduğu uyarlama potansiyelinin değerlendirilmesinde eksik bir yöntem olduğunu öne sürerek, altı maddelik "Öznel Karşıtlık" kuramını önermiştir. Bu altı madde, eleştirel birer kriter oluşturmanın yanı sıra, üretim sürecinde takip edilip uyarlama animasyon film üretiminde bir yöntem olarak kullanılabilme potansiyeli taşımaktadır. Bu çalışmada, Paul Wells'in "Öznel Karşıtlık" formülasyonu araştırmanın odağına alınmıştır. "Öznel Karşıtlık" formülasyonunun her bir maddesi irdelenmiş, sonrasında bu maddeler doğrultusunda Nazım Hikmet Ran'ın çocuk masalı olan "Kocakarıyla Tilki" masalı animasyon filme uyarlanarak, "Öznel Karşıtlık" kuramının uyarlama animasyon filmi üretiminde bir yöntem olarak taşıdığı potansiyel ortaya konmaya çalışılmıştır.



Anahtar Sözcükler: Animasyon Sinema, Edebiyat Uyarlamaları, Öznel Karşıtlık Formülasyonu

Abstract:
Cinema, a tool widely used for illusions and entertainment in the early era, has been evolving with an incremental pace into actual modern structure by exploration of the potential unique expression in storytelling context. In the search of new stories to tell, cinema aimed its course to literary texts. The main story requirement is fulfilled by adapting films from literature works, also helped to attract literature lovers itself. Likewise literature works are transferred to the next generation with the help of cinema. However, most of the time adapted movies are compared with original text source, have been mainly criticized for not being loyal enough to the original source text and some similar matters. Animation films, accepted as another genre of cinema, mostly contextualized within criteria of "live-action" cinema in terms of adapting techniques and many other subjects. Paul Wells asserted, this is an inadequate way for evaluating the adaptation potential of animation cinema hence he offered "Subjective Correlative"  theory formed by six main subjects. These six subjects  have become criteria of criticism for animation cinema as well as being guidelines for the production process of adapted animation films. This study focuses on the formulation of  Paul Wells' "Subjective Correlative" theory. All six subjects of "Subjective Correlative Theory" have been examined deeply, after then in accordance with these six subjects, the tale named "Kocakarıyla Tilki" by "Nazım Hikmet Ran" has been adapted to an animation film to show the true potential of "Subjective Correlative Theory"  as a method of producing animated cinema.


Keywords: Animation cinema, Literature adaptation, Subjective correlative theory