Gökova Körfezi ve çevresi kabuk hız yapısının arka – alan sismik gürültü tomografisi yöntemi ile belirlenmesi
Determination of the crustal velocity structure of Gulf of Gökova and it's surroundings using ambient seismic noise tomography method
Yazar: BATUĞHAN YIKMAZ
Danışman: PROF. DR. BÜLENT KAYPAK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering
Dizin: Gökova Körfezi = Gökova Bay ; Kabuklar = Shells ; Tomografi = Tomography ; Yüzey dalgaları = Surface waves ; İnterferometri = Interferometry

Özet:
Bu tez çalışmasında, aktif tektonizmaya sahip olan Gökova Körfezi ve çevresinin kabuk hız yapısının arka-alan sismik gürültü verileri ile belirlenmiştir. Çalışma alanında yer alan AFAD, KOERİ ve NOA geniş-bant istasyonlarının düşey bileşenleri kullanılarak 2017-2019 yıllık arka-alan gürültü verileri elde edilmiştir. Bu verilerin önsel veri işlem adımları yapılarak, her bir istasyon çiftleri çapraz ilişkiye sokularak Green Fonksiyonları hesaplanmıştır. Hesaplanan Green Fonksiyonlarını FTAN (Frekans-Zaman Analizi) yöntemi ile dar bantlı Gauss filtresi uygulanarak 228 dispersiyon ölçüleri (periyot–hız) elde edilmiştir. Elde edilen grup hızlarını kullanarak alanın bir boyutlu (1-B) Vs kabuk hız modeli hesaplanmıştır. Bu tez kapsamında elde edilen 1-B Vs hız modeli diğer çalışmalarla karşılaştırılmış ve model jeolojik olarak yorumlanmıştır. Gökova Körfezi ve çevresi için hesaplanan 1-B hız modeli üst-alt kabuk, manto sınırlarını ve jeolojik birimlerini ayırt etmemize yardımcı olmuştur. Yaklaşık 220 x 120 km'lik alanı kapsayan Gökova Körfezi ve çevresinin arka-alan sismik gürültü verilerinden elde edilen grup hızlarından yararlanarak bölgenin yüzey dalga tomografisi yöntemi ile çalışma alanının grup hız haritaları oluşturulmuştur. Yüzey dalga tomografisi sonucu 3 ile 10 s periyotları arasında grup hızı tomografik haritaları elde edilmiştir. Ayrıca çözümü kalitesini gösterebilmek adına her bir periyoda ait ışın yoğunluğu haritaları ve yine her bir periyoda ait istasyonlar arası ışın yolları kapsama haritaları elde edilmiştir. Tomografi haritaları incelendiğinde bölgenin düşük ve yüksek grup hızlarına sahip jeolojik birimlerden oluştuğu gözlenmektedir. Gökova Körfezi ve çevresinin, 1-B Vs kabuk hızı modeli ve 2-B yüzey dalgası grup hızı tomografi haritaları olmak üzere iki model ile bölgenin derin sismik hız yapısı ortaya konulmuştur.

Abstract:
In this thesis, the crustal velocity structure of Gökova Bay and its surroundings, which has active tectonism, was determined by ambient noise seismic data. By using the vertical components from AFAD, KOERİ and NOA broadband stations in the study area, ambient noise data spanning 3-year were obtained. The Green's Functions were calculated by making a priori data processing steps of these data and cross-correlating each pairs of stations. 228 dispersion measures (period-velocity) were obtained by applying the calculated Green's Functions with the FTAN (Frequency-Time Analysis) method and applying a narrow-band Gaussian filter. Using the obtained group velocities, the 1-D Vs crustal velocity model of the area was calculated. The 1-D Vs velocity model obtained within the scope of this thesis was compared with other studies and the model was interpreted geologically. 1-D model calculated for Gökova Bay and its surroundings; The upper-lower crust helped us distinguish between mantle boundaries and geological units. Group velocity maps of the study area were created by using the group velocities obtained from the ambient seismic noise data of Gökova Bay and its surroundings, covering an area of approximately 220 x 120 km, by using the surface wave tomography method of the region. By using this method, group velocity tomography maps between 3 and 10 sec periods were obtained. In addition, in order to show the quality of the solution, beam intensity maps and inter-station beam path coverage maps for each period were obtained. When the tomography maps are examined, it is observed that the region consists of geological units with low and high group velocities. The deep seismic velocity structure of Gökova Bay and its surroundings was revealed with two models, 1-D Vs crustal velocity model and 2-D surface wave group velocity tomography maps.