Lale Devri kemani bestekârlarının saz semaisi formundaki bestelerinin makam, usul, tartım kalıbı ve cümle yapısı açısından incelenmesi
The analysis of the compositions in the form of saz semaisi of Lale Era composers in the terms of theme, method, rhythm, mold and sentence
Yazar: MUHAMMED VAROL ÖNAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRAH LEHİMLER
Atatürk Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Bilimleri Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Müzik = Music
Dizin: Bestekarlar = Composers ; Besteler = Compositions ; Kemane = Violin bow ; Lale Devri = Tulip Period ; Müzik eserleri = Music works ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı müziği = Ottoman music ; Saz eseri = Work of instrument ; Türk müziği = Turkish music

Özet:
Bu çalışmada Lale Devrinde yaşamış kemani bestekârlardan Hızır Ağa, Kemani Corci ve İsmail Ağa'nın saz semaisi formunda yazmış oldukları 13 eserTRTrepertuvarından alınarak incelemeye alınmıştır. Araştırmanın amacı,söz konusu kemani bestekârların saz semaisi formunda yazmış oldukları eserleri (makam, usul, tartım kalıbı, cümle yapısı) açısından inceleyerek, benzerlik ve farklılık gösteren unsurları değerlendirip karşılaştırmaktır.
Çalışma, söz konusu kemani bestekârların Türk musikisinin önemli bir halkası olması ve bestelemiş oldukları eserlerin büyük bir çoğunluğunun notaya alınmış olmasından dolayı dönemle ilgili daha net bilgi sağlamamız açısından önem arz etmektedir.
Bestekâralara ait 13 adet saz semaisi formundaki eserler TRT repertuvarında mevcut olup incelemeye tâbi tutulmuştur. Çalışmada tercih edilen söz konusu eserlerin birbirleri arasındaki nazarî faklılıkların ortaya koyulması da bir etken durumundadır. Bu çalışma bilimsel araştırma yöntemlerinden biri olan betimsel tarama yöntemi kullanılarak yapılmıştır.
Çalışma sonucunda; 3 bestekâra ait eserler makam, usul, tartım kalıbı ve cümle yapısı açısından incelenerek birbirleriyle karşılaştırıldığında Hızır Ağa, Kemani Corci ve İsmail Ağa'nın saz semai formlarındaki benzerlik ve farklılık gösteren özelliklerine ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Lale Devri, Geleneksel Türk Musikisi, Kemani Bestekârlar

Abstract:
In this research, 13 compositions which are handled from TRT repertory of violinist composers, HızırAğa, KemaniCorci and İsmail Ağa, who are lived in Tulip period, are analyzed. Main purpose of the research is to compare and contrast the compositions of violinists, which are composed in sazsemaisi forms, according to various variables (harmony, method, motif, sentence, rhythm)
This research plays an important role in being informed about the specific era because of those violinist composers' being an inevitable part of Turkish music and most of their compositions are notated.
13 different compositions which are in form of sazsemaisi are existing in TRT repertory and analyses in this research. Another factor in importance of research is the comparison between the chosen compositions in the research. In this research, as a scientific research method, figurative scanning technique is used.
As a result of the research; similarities and differences in compositions in sazsemaisi forms of 3 different composers HızırAğa, KemaniCorci and İsmail Ağa, are handled according to various variables.

Key Words: Tulip Era, Traditional Turkish Music, Violinist Composers