Gıda neofobisi ve heyecan arama kişilik özelliklerinin yabancı turistlerin geleneksel Türk yemeklerini satın alma niyetine etkisi
The effects of food neophobia and sensation seeking personality traits on the purchase intention of foreign tourists on traditional Turkish dishes.
Yazar: KADRİ KORAY SİVRİKAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YELİZ PEKERŞEN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Psikoloji = Psychology ; Turizm = Tourism
Dizin: Geleneksel gıda = Traditional food ; Heyecan arayışı = Sensation seeking ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Neofobi = Neophobia ; Satın alma davranışı = Purchasing behavior ; Satın alma niyeti = Purchase intention ; Turistler = Tourists ; Türk mutfağı = Turkish cuisine ; Yabancılar = Foreigners ; Yemekler = Dishes

Özet:
Bu çalışmanın amacı yabancı turistlerin geleneksel Türk yemeklerini satın alma niyetleri üzerindeki heyecan arama ve gıda neofobisi kişilik özelliklerinin etkisinin incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini oluşturan, İstanbul Tarihi Yarımada'yı 2018 yılı yazında ziyaret etmiş olan 500 yabancı turiste, kolayda örneklem yöntemi ile anket uygulaması yapılmıştır. Elde edilen veriler SPSS programında çözümlenmiştir. T testi, ANOVA ve regresyon analizlerinden yararlanılan çalışma sonucunda katılımcıların, heyecan arama kişilik özelliğinin bir alt boyutu olan deneyim arama alt boyutunun ve gıda neofobisinin yenilik korkusu ve yenilik arayışı boyutlarının geleneksel Türk yemeklerini satın alma niyetine etki ettiği sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanında, gıda neofobisinin bir alt boyutu olan yenilik korkusu alt boyutuyla cinsiyet ve gelir değişkenleri arasında anlamlı farklılık olduğu ve gıda neofobisinin bir alt boyutu olan yenilik arayışının yalnızca eğitim düzeyi değişkeni ile arasında anlamlı farklılık olduğu gözlemlenmiştir. Heyecan arama kişilik özelliğinde ise heyecan arama kişilik özelliğinin bir alt boyutu olan heyecan ve macera arayışının yalnızca cinsiyet değişkeni ile arasında anlamlı farklığa sahip olduğu anlaşılmış ve heyecan arama kişilik özelliğinin bir alt boyutu olan deneyim aramanın yalnızca eğitim düzeyi değişkeni ile arasında anlamlı farklılığa rastlanmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the effect of sensation-seeking and food neophobia personality traits on the intention of foreign tourists to buy traditional Turkish food. The sample of the study, 500 foreign tourists who visited the Istanbul Historic Peninsula in the summer of 2018 were surveyed by easy sampling method. The obtained data were analyzed in SPSS program. T-test, ANOVA and regression analysis were used and it was concluded that the experience seeking sub-dimension, which is a sub-dimension of the sensation-seeking personality trait, and the novelty fear and novelty-seeking dimensions of food neophobia affect the intention to buy traditional Turkish dishes. In addition, it was observed that there is a significant difference between the novelty fear sub-dimension of food neophobia and gender and income variables. In addition, it was found that there is a significant difference between the novelty seeking, which is a sub-dimension of food neophobia, only with the education level variable. On the other hand, it was understood that the excitement and adventure seeking, which is a sub-dimension of the sensation seeking personality trait, has a significant difference only with the gender variable and a significant difference was found between the education level variable and experience seeking sub-dimension, which is a sub-dimension of the sensation-seeking personality trait.