Acil serviste simüle edilmiş akut koroner sendrom olgusunda bilişsel yardım kullanımının etkileri
Effects of cognitive aids use in A case of simulated acute coronary syndrome in the emergency department
Yazar: BURHANEDDİN KAHRAMAN
Danışman: DOÇ. DR. MÜGE GÜNALP
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil durumlar = Emergencies ; Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Akut koroner sendrom = Acute coronary syndrome ; Benzetim = Simulation ; Bilişsel erişi = Cognitive attainment ; Bilişsel tanı modelleri = Cognitive diagnostic models ; Bilişsel yetenek = Cognitive ability

Özet:
Amaç: Zaman hayatımızda önemli yer tutmaktadır. Özellikle acil servislerde, hayatı
tehdit eden durumların yönetiminde ise her saniyenin önemi, insan hayatı ile karşılaştırılarak
verilmelidir. Acil müdahalenin en önemli etkeni ise karar verebilme mekanizmalarının hızlı
harekete geçmesidir. İnsan faktörü işin içine girdiğinde müdahalenin sekteye uğrayabileceği
durumlar oluşabilmektedir. Bu dezavantaj oluşturan durumları bertaraf edebilmek, acil
hekimlerinin sağlıklı bir biçimde müdahalesini sağlamak ve kritik karar verme sürecine
yardımcı olmak amacıyla, bilişsel yardım kullanılmaktadır. Bilişsel yardımlar kullanıcılara
verilen görevleri gerçekleştirirken hataları ve ihmalleri azaltmak, performansı arttırmak için
rehberlik etme amacıyla kurgulanmış kontrol listeleridir. Bu tez çalışmasında, acil servise sık
başvuru şikayetlerinden biri olan göğüs ağrısının hayatı tehdit eden nedenlerinden olan akut
koroner sendromların, simülasyon ortamında yönetiminde, bilişsel yardım listelerinin
kullanımının performansa olan etkisinin değerlendirmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem: Çalışmaya, 1 Kasım 2021- 31 Aralık 2021 tarihleri arasında,
Ankara Üniversitesi Acil Tıp Anabilim Dalı'nda staj yapmakta olan "Göğüs ağrısı ve AKS"
konulu dersten sonra gerçekleştirilen sınavdan "70" puan ve üzeri alan , çalışmaya katılmaya
gönüllü olan intörn doktorlar dahil edilmiştir. Katılımcılar, bilişsel yardım formlarına erişimi
olan grup (CA+) (n=21) ve olmayan grup olarak (CA-) (n=18) , ana konusu AKS olan 3
farklı senaryoya katılmak üzere blok randomizasyon uygulanarak ayrılmıştır. CA+ gruptan
senaryo esnasında bilişsel yardım listesini kullanmaları istenmiştir. Senaryo öncesinde
katılımcıların stres düzeyleri ve bilişsel değerlendirme oranları (CAR) VAS skalası
kullanılarak değerlendirilmiştir. Yine senaryo öncesinde anksiyete düzeylerinin ölçülüp
sonuçlara etkisinin değerlendirilmesi amacıyla durumluk kaygı ölçeği (STAİ-TX-I)
doldurtulmuştur. Senaryo esnasında iki değerlendirmeci tarafından katılımcıların teknik
performansları her senaryoda rehberlere uygun olarak hazırlanan ölçme değerlendirme
formlarıyla değerlendirilmiştir. Teknik olmayan performanslar ise Ottawa GRS skalası
kullanılarak değerlendirilmiştir. Senaryo bitişinde CA+ gruba bilişsel yardım listeleriyle ilgili
düşüncelerini ölçmek amacıyla 4 soruluk bir anket VAS kullanılarak doldurtulmuştur. Teknik
performans ölçümü için hazırlanan formdaki kritik adımların gerçekleştirilme oranı görev
başarı yüzdesi olarak değerlendirilmiştir. Teknik ve teknik olmayan performans puanlarının
ortalaması genel puan olarak kaydedilmiştir. Çalışmadan elde edilen verilerin istatistiksel

15
analizi için SPSS Statistics Version 15 (IBM, USA) kullanılmıştır. Sıralı değişkenler için grup
sayısı iki olanlarda Mann Whitney U testi, ikiden fazla grup olduğu zaman Kruskal Wallis
varyans analizi tercih edilmiştir.
Bulgular: Çalışmamızda her iki grup arasında stres düzeylerinde, bilişsel
değerlendirme oranlarında ve kaygı düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı fark
saptanmamıştır. Katılımcıların test sınavından aldıkları puan ile senaryo sonunda hesaplanan
genel puan arasında korelasyon saptanmamıştır. Tüm bilişsel yardım kullananlara
bakıldığında teknik ve teknik olmayan performans puanında, görev başarı yüzdesinde ve
genel puanda istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artış saptanmıştır. STEMİ senaryosunda
teknik ve teknik olmayan performans puanı, görev başarı yüzdesi ve genel puanda, NSTEMİ
senaryosunda teknik performans, görev başarı yüzdesi ve genel puanda, takipte STEMİ
senaryosunda teknik performans, görev başarı yüzdesinde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde
artış saptanmıştır.
Sonuç: Çalışma sonucunda sağlık profesyonellerinin, acil servise başvuran kritik hasta
gruplarından biri olan akut koroner sendromların yönetiminde bilişsel yardım listelerini
kullanmasının performansı arttıracağını gösteren önemli deliller elde edilmiştir.

Abstract:
Background: Time has an important place in our lives. Especially in emergency services, in
the management of life-threatening situations, the importance of every second should be
compared with human life. The most important factor of emergency response is the rapid
action of decision-making mechanisms. Sure; In this case, when the human factor is involved,
there may be situations where the intervention may be interrupted. Cognitive assistance is
used in order to eliminate these disadvantageous situations, to provide a healthy intervention
by emergency physicians and to assist the critical decision-making process. Cognitive aids are
checklists designed to guide users to reduce errors and omissions and increase performance
while performing assigned tasks. In this thesis, it was aimed to evaluate the effect of the use
of cognitive aid lists on the management of acute coronary syndromes, which is one of the
life-threatening causes of chest pain, which is one of the frequent complaints of admission to
the emergency department, in a simulation environment.
Materials and methods: The students who got "70" points and above in the exam held after
the course on "Chest pain and ACS", who were doing internship at Ankara University
Emergency Medicine Department, between November 1, 2021 and December 31, 2021,
volunteered to participate in the study. Intern doctors are included. Participants were divided
into groups by applying block randomization to participate in 3 different scenarios, the main
subject of which was ACS, in the group with access to cognitive assistance forms (CA+)
(n=21) and the group without (CA-) (n=18). The CA+ group was asked to use the cognitive
aid list during the scenario. Before the scenario, participants' stress levels and cognitive
assessment ratios (CAR) were evaluated using the VAS scale. Again, before the scenario, the
state anxiety scale (STAI-TX-I) was filled in order to measure the anxiety levels and evaluate
their effects on the results. During the scenario, the technical performances of the participants
were evaluated by two evaluators with assessment and evaluation forms prepared in
accordance with the guidelines in each scenario. Non-technical performances were evaluated
using the Ottawa GRS scale. At the end of the scenario, the CA+ group was asked to fill out a
4-question questionnaire using VAS to measure their thoughts on cognitive aid lists. The rate
of realization of critical steps in the form prepared for technical performance measurement
was evaluated as the percentage of task success. The average of technical and non-technical
performance scores was recorded as the overall score. SPSS Statistics Version 15 (IBM,

17
USA) was used for the statistical analysis of the data obtained from the study. For ordinal
variables, Mann Whitney U test was preferred for groups with two groups, and Kruskal
Wallis analysis of variance was preferred when there were more than two groups.
Results: In our study, no statistically significant difference was found between the two groups
in terms of stress levels, cognitive assessment rates and anxiety levels. There was no
correlation between the scores of the participants in the test exam and the overall score
calculated at the end of the scenario. When all cognitive aid users were examined, a
statistically significant increase was found in technical and non-technical performance scores,
task success percentage and overall score. A statistically significant increase was found in the
technical and non-technical performance score, task success percentage and overall score in
the STEMI scenario, in the technical performance, task success percentage and overall score
in the NSTEMI scenario, and in the technical performance and task success percentage in the
follow-up STEMI scenario.
Conclusion: As a result of the study, important evidence has been obtained showing that the
use of cognitive aid lists in the management of acute coronary syndromes, which is one of the
critical patient groups admitted to the emergency department, will increase performance..