Mülteciler ile çalışan hizmet sunucuların deneyimleri ve karşılaştıkları sorunlar: İstanbul örneği
Experiences of, and problems faced by, service providers working with refugees: The Istanbul cade
Yazar: NURSENA KARADENİZ
Danışman: DOÇ. DR. NEŞE ŞAHİN TAŞĞIN
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Disiplinlerarası İnsan Hakları Ana Bilim Dalı  / İnsan Hakları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work

Özet:
Bu tez, kamuda ve sivil toplum kuruluşlarında çalışmalarını yürüten hizmet sunucuların temelde insan hakları bilgisine yönelik bir değerlendirme yapmayı, aynı zamanda hizmet alanlara yönelik bakış açılarının, işlerini yaparken karşılaştıkları güçlüklerin ve bunlara ilişkin deneyimlerinin ortaya çıkarılmasını amaçlamaktadır. Bu araştırmada göç alanında ve mültecilerle çalışan hizmet sunucuların sahada karşılaştıkları zorluklar, kendi travmatik deneyimleriyle nasıl baş ettikleri, sunulan hizmetlerin yeterli olup olmadığı, yoğun çalışma temposunda yapmış oldukları işlerde insan hakları bilgisini ne kadar temel aldıkları ve mesleki hayatlarına bu bilginin nasıl yansıdığı araştırılmıştır.
Bu tezde, Kuçuradi'nin insan hakları görüşü temel alınmış, insanın değerinin korunmasını amaçlayan esaslar ifade edilmiş ve hizmet sunucuların karşılaşmış oldukları insan hakları ihlallerine yönelik değerlendirmeleri bu doğrultuda ele alınmıştır. 
Çalışmada, geçici koruma altındaki Suriyelilerin yoğunlukta olduğu bölgelerde bulunan çeşitli sivil toplum kuruluşları ve kamu kurumlarında aktif olarak çalışan hizmet sunucuların olması, farklı disiplinlerde eğitim almış olan hizmet sunucuların mesleklerinin kavramsal bakış açılarıyla içinde barındırmış olduğu dinamiklerin ortaya çıkartılması açısından İstanbul genelinde farklı bölgelerde çalışmanın yapılmasına karar verilmiştir.
Araştırmada, niteliksel araştırma yönteminin derinlemesine görüşme tekniği kullanılarak katılımcılara kartopu yöntemiyle ulaşılmış olup mültecilerle çalışan 28 hizmet sunucuyla görüşme gerçekleştirilmiştir. Çalışma grubunda, 15 katılımcı kamu sektöründen, 13 katılımcı ise çeşitli sivil toplum kuruluşlarında çalışan hizmet sunuculardan oluşmuştur.
Araştırmada katılımcıların, travma yaşayan kişilerin deneyimlerine maruz kalmaları ve düzenli bir süpervizyon sisteminin bulunmayışı nedeniyle ikincil travmatik stres yaşadıkları ve çalıştıkları alanı zor bir alan olarak tarif ettikleri bulgularına ulaşılmıştır. Hizmet sunucuların, yasal statülere bakmaksızın hizmet sunmaya çalıştıkları ancak bir kısmının özellikle Suriyeliler üzerinden yürütülen güncel ve politik tartışmalardan etkilendikleri, yaptıkları işlerin adını koymakta zorlandıkları ve kavramsallaştırmanın yarattığı durumun belirsizlik olarak ortaya çıktığı görülmüştür. Bununla birlikte hizmet sunucuların sahada karşılaşmış oldukları ihlallerin daha çok mevzuattan kaynaklanan ihlaller olduğu, önlerine çıkan bürokratik engellerin temel insan haklarını ihlal ettiği bulgusu elde edilmiştir. Sahadaki bazı hizmet sunucularınsa mültecilere yönelik yönelik önyargılı tutum ve söylemlerinin olduğu, bazılarının çalıştıkları grubun hassasiyetini gözetmedikleri de elde edilen diğer bulgulardır. Araştırmada hizmet sunuculara yönelik süpervizyonun önemli bir eksiklik ve ihtiyaç olduğu bulgusu da ortaya çıkan başka bir husustur. 
Bu araştırma, göç ve mülteci alanında çalışan hizmet sunucuların sahada önemli rollere sahip oldukları tespitinden hareketle, yaptıkları çalışmalarda insan hakları bilgisini nasıl ele aldıkları ve sahadaki deneyimleriyle birlikte karşılaştıkları zorlukların neler olduğu noktalarına da değinerek literatüre katkı sağlama hedefindedir.

Abstract:
This thesis aims to evaluate the basic human rights knowledge of service providers working in the public sector and non-governmental organizations, as well as to reveal their perspectives on service recipients, the difficulties they encounter while doing their jobs and their experiences. In this study, it has been investigated that the difficulties faced by the service providers working in the field of migration and refugees in the field, how they cope with their own traumatic experiences, whether the services provided are sufficient, how much human rights knowledge is based on in their busy work Schedule and how this knowledge is reflected in their professional lives.
In this thesis, Kuçuradi's view of human rights is taken as a basis, the principles aiming to protect the value of human beings are expressed, and the evaluation of human rights violations they have encountered in the field service providers is discussed in this direction.
In the study, it was decided to conduct a study in different regions throughout Istanbul in order to find out the dynamics of the professions of the service providers who have been trained in different disciplines, and that there are service providers who are actively working in various non-governmental organizations and public institutions in regions where Syrians under temporary protection are concentrated. 
In the research, the participants were reached by snowball method using the in-depth interview technique of the qualitative research method, and interviews were conducted with 28 service providers working with refugees. In the working group, 15 participants were from the public sector and 13 participants were service providers working in various non-governmental organizations. 
In the research, it was found that the participants experienced secondary traumatic stress due to being exposed to the experiences of traumatised people and the lack of a regular supervision system, and described the field they work in as a difficult field. It has been observed that service providers try to provide services regardless of their legal status, but some of them are affected by current and political debates especially on Syrians, they have difficulty in naming their work and the situation created by conceptualisation emerges as uncertainty. However, it has been found that the violations that service providers have encountered in the field are mostly violations arising from the legislation, and that the bureaucratic obstacles that come before them violate basic human rights. Other findings are that some service providers in the field have prejudiced attitudes and discourses towards refugees, and some of them do not pay attention to the sensitivity of the group they work with.Another issue that emerged in the study was the finding that supervision for service providers is an important deficiency and need.
Based on the determination that service providers working in the field of migration and refugees have important roles in the field, this research aims to contribute to the literature by addressing how they handle human rights knowledge in their work and what are the difficulties they face with their experiences in the field.