Kot kumlama işçiliği yapmış silikozisli hastaların on yıllık takip sonuçları
Ten year follow-up results of the patients with silicosis due to denim blasting
Yazar: FADİME SULTAN ALBEZ
Danışman: PROF. DR. METİN AKGÜN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Hasta takibi = Follow up studies ; Kot = Denim ; Kot sektörü = Jeans sector ; Kot üretimi = Jean production ; Kumlama = Sanding ; Meslek hastalıkları = Occupational diseases ; Pnömokonyoz = Pneumoconiosis ; Silikozis = Silicosis ; İşçiler = Workers

Özet:
Eski kot kumlama işçilerinde takiplerde silikozis tanı oranının ve silikozise bağlı mortalitenin arttığı belirlenmiştir. Ancak uzun süreli takip sonuçları bulunmamaktadır. Bu çalışmada on yıllık izlem sonucunda silikozis tanı oranı, sosyoekonomik koşullar, radyolojik bulgular, solunum fonksiyon testi (SFT), komplikasyon gelişimi ve mortalite oranlarının değerlendirilmesi amaçlandı. 
Çalışmada 2007 ve 2018 yıllarına ait akciğer filmi olanlar sosyodemografik özellikler yanı sıra radyolojik progresyon, SFT'de düşme ve mortalite açısından değerlendirildi. Ayrıca 2018 yılında ulaşılabilenlere anket yapılarak sosyodemografik özellikleri ve klinik bulguları değerlendirildi.
Çalışmaya 2007-2018 karşılaştırma için ortalama yaşları 34±5 olan 90, 2018 yılında anket ile verileri değerlendirilen ortalama yaşları 35±6 olan 126 erkek eski kot kumlama işçisi alındı. Ortalama takip süresi 9±2 yıl idi. Olguların %63'ünde radyolojik progresyon % 39'unda ise SFT'de düşüş gözlendi. Tüm olgular (%100) silikozis tanı kriterlerini sağlamaktaydı. Maruziyet süresinin radyolojik progresyonda (OR: 1,0, p=0,036) ve SFT'deki düşüşte (OR:1,3, p=0,019) için bağımsız belirleyici olduğu tespit edildi. 2018'de değerlendirilen 126 olgudan ölen 15'inin (%12) yaşının daha küçük, maruziyet süresinin daha fazla, SFT parametrelerinin daha düşük ve radyolojik profüzyonlarının daha ileri olduğu görüldü. Profüzyon skoru mortalite için bağımsız belirleyici olduğu (OR: 1,45 p=0,000) tespit edildi. En sık görülen komplikasyon tüberkülozdu (%12). Olguların %28'i malulen emekli, %22'si engelli maaşı almaktaydı. 
Kot kumlamacılığı yapmış olanlarda silikozis görülme oranı, maruziyet sonlandırılmış olsa bile, her geçen gün daha fazla artmaktadır. Maruziyet süresi hastalığın ilerleyişinde belirleyici olup, radyolojik olarak ileri evrede olanlarda mortalite daha fazla görülmektedir. Silikozisli hastalarda tüberküloz başta olmak üzere bazı komplikasyonlar gelişebilmekte, ayrıca silikozisli hastalar geçim sağlama ve maluliyet gibi sosyal konularda da sorunlar yaşamaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Silikozis, kot kumlama, pnömokonyoz

Abstract:
In the follow-up of jeans sandblasting ex-workers; the rate of silicosis and mortality due to silicosis were found to be increased. However, there are no long-term follow-up results. The aim of this study was to evaluate the rate of silicosis, socioeconomic conditions, radiological findings, pulmonary function test (PFT), complication development and mortality rates as a result of ten years follow-up. 
In this study; patients, with lung films that were taken in 2007 and 2018, were evaluated for sociodemographic characteristics as well as radiological progression, fall in PFT and mortality. In addition, sociodemographic characteristics and clinical findings were evaluated by a questionnaire in 2018.
The study included 90 jeans sandblasting ex-workers with a mean age of 34 ± 5 for the 2007-2018 comparison, and 126 male jeans sandblasting ex-workers with a mean age of 35 ± 6 years. The mean follow-up period was 9 ± 2 years. Radiological progression was observed in 63% of the cases and a decline in PFT was observed in 39% of the cases. All patients (100%) fulfilled the diagnostic criteria for silicosis. Exposure time was found to be an independent predictor for radiological progression (OR: 1,0, p = 0,036) and decline in PFT (OR: 1,3, p = 0,019). Of the 126 cases evaluated in 2018, 15 (12%) were died and these cases were found to be younger, to have a longer duration of exposure, to have lower PFT parameters and to have more advanced radiological profusion. Profusion score was found to be an independent predictor of mortality (OR: 1,45 p = 0,000). The most common complication was tuberculosis (12%). 28% out of the cases, were retired due to disability and 22% were receiving disability pension. 
The rate of silicosis in those who have performed sandblasting is increasing day by day even if the exposure has been terminated. The duration of exposure is determinative in the progression of the disease, and the mortality rate is higher in cases with advanced radiological stage. Some complications, especially tuberculosis, may develop in patients with silicosis. Besides patients with silicosis also might have problems in social issues such as livelihood and disability.

Keywords: Denim sandblasting, silicosis, pneumoconiosis