Betonarme kolonların davranışına eksenel yük düzeyinin etkisi
The effects of axial load levels on rc concrete column behavior
Yazar: EMRE KARAMAN
Danışman: PROF. DR. GÜRAY ARSLAN ; YRD. DOÇ. DR. CENK AKSOYLAR
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yapı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Günümüzde yapıların tasarımında çoğunlukla betonarme taşıyıcı tercih edilmektedir. Araştırmacılar uzun yıllardır betonarme taşıyıcı sistem ve elemenların davranışının anlaşılması birçok araştırmacının konusu olmuştur. Deneysel ve matematiksel çalışmalar farklı yüklemeler altında farklı malzeme ve kesitlere sahip elemanların davranışını anlamak için gerçekleştirmişlerdir. Özellikle betonarme sistemlerin taşıyıcı elemalarını oluşturan kolon, perde ve kirişler araştırmacıların özellikle yoğunlaştığı çalışma alanların başında gelmektedir. Betonarme yapıların sistem davranışının anlaşılabilmesi için öncellikle herbir yapı elemanının davranışının ortaya konulması gerekmektedir. 
Betonarme kolon davranışını anlayabilmek için farklı yükleme tipleri altında farklı kesitlere sahip kolonlar üzerinde çeşitli deneysel çalışmalar gerçekleştirmişlerdir. Laboratuvar ortamında yapılan bu deneyler gerek tam ölçekli, gerekse de küçük ölçekli olarak yapılmıştır. Tam ölçekli deney yapmak, betonarme kolonların gerçek yapıda maruz kaldığı yüklemeleri ve bu yüklemelerin kolonda meydana getirdiği deformasyonları belirlemek adına oldukça önemli ve gerçekçidir. Ancak yapılan bu deneylerin gerçekleştirilebilmesi gerek iş gücü gerek ekipman maliyeti bakımından oldukça zordur. Bu nedenle araştırmacılar deney numunesini belirli kabulleri baz alarak ölçeklendirip hem deney sistemi maliyeti hem de iş gücü gibi önemli parametrelerde kolaylık elde edebilmektedirler. Son yıllarda özellikle betonarme elemanlarda yaygınlaşan küçük ölçekli deneyler doğru ölçeklenme modelleri ile yapıldığı takdirde oldukça gerçekçi sonuç verebileceği yapılan çalışmalar ışında görülmektedir.   
Bu çalışma kapsamında betonarme davranışı yansıttığı düşünülen küçük ölçekli betonarme kolon numunesi üretilerek deneysel çalışmalar yapılmıştır. Yapılan deneysel çalışmalarda farklı normal kuvvet düzeylerinde yüke maruz betonarme kolonların yatay yükleme altındaki davranışı deneysel olarak incelenmiştir. Elde edilen deneysel sonuçlar matematiksel model sonuçları ile karşılaştırılmıştır. Deneyler altı serbestlik derecesine sahip yük ve deplasman hücresi kullanılarak gerçekleştirilmiştir.

Abstract:
Nowadays, reinforced concrete (RC) systems are the most preferred systems in the design of structures. For many years, a lot of researches have been conducted to understand and reveal the behavior of RC concrete systems and its elements. Columns, shear walls and beams which are the main elements of the structural systems, are at the forefront of the study areas where researchers are particularly concentrated. In order to understand the behavior of RC structural systems, the behavior of each structural element must be understood clearly.
In order to understand the behaviour of RC columns, various experiments have been conducted on scaled columns having different materials and sections under different loading protocols. Full scale experiments are very important and realistic to determine the loads that concrete columns are exposed to in real structure and the deformations that these loads bring to the column. However, it is very difficult to carry out these experiments in terms of labor force and equipment cost. For this reason, researchers scale down the test samples based on specific assumptions and reduce the cost of the test system and the workforce significantly. In recent years, small-scale experiments, especially in rc concrete members, have been shown to be very realistic when conducted with accurate scaling models.
In this study, experimental studies were carried out with produced small scale rc column specimens which are thought to reflect reinforced concrete behavior as accurately as possible. In the experimental studies, the bending behavior of reinforced concrete columns subjected to lateral loads under different axial load levels was investigated. Obtained experimental results were also compared with analytical model results. Experiments were conducted using load and boundary condition box which has six degrees of freedom.