Kolorektal kanserlerde açık cerrahi mi, laparoskopik cerrahi mi venöz tromboembolizm açısından daha risklidir?
In terms of venous thromboembolism, which one is more risky in colorectal cancers: Open surgery or laparoscopic surgery?
Yazar: MİRAÇ BARIŞ ERZİNCAN
Danışman: PROF. DR. HAKAN UNCU
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Cerrahi-sindirim sistemi = Surgery-digestive system ; Kolorektal cerrahi = Colorectal surgery ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Laparoskopi = Laparoscopy ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Tromboz = Thrombosis ; Venöz tromboz = Venous thrombosis

Özet:
Kolorektal Kanserlerde Açık Cerrahi mi, Laparoskopik Cerrahi mi Venöz
Tromboembolizm Açısından Daha Risklidir?
Amaç: Tezdeki amacımız günümüzde kolorektal kanser cerrahisinde major role sahip
olan laparoskopik cerrahi yöntemi ile açık cerrahi yöntemini, postoperatif dönemde
gelişen venöz tromboembolizm (VTE) insidansı açısından karşılaştırmaktır.
Giriş: VTE kolorektal kanser cerrahisi yapılan hastalarda morbidite ve mortalitenin
en önemli nedenlerinin başında gelmektedir. Günümüzde kolorektal kanser cerrahisi
ameliyatlarında laparoskopik yöntem kullanımı açık yöntemi geride bırakarak major
role sahip olmuştur. Ancak literatürde laparoskopik cerrahiyi açık cerrahiyle venöz
tromboembolizm gelişme oranı açısından karşılaştıran çok az sayıda çalışma vardır ve
bu çalışmaların sonuçları farklılık göstermektedir. Oysaki kolorektal kanser
cerrahisinde VTE gelişim riski açısından açık ve laparoskopik yaklaşım
karşılaştırıldığında edinilecek bilgi, açık ve laparoskopik cerrahi uygulanacak
hastalarda uygun tromboprofilaksi seçiminde ve venöz tromboemboli açısından riski
yüksek hastalarda seçilecek cerrahi yöntemi belirlemek açısından önem arz
etmektedir.
Gereç ve yöntem: Prospektif kohort çalışmamıza, Kasım 2018–Kasım 2019 tarihleri
arasında prospektif olarak toplam 112 hasta dahil edildi, 8 hastanın preoperatif dupleks
incelemesinde DVT saptanması nedeniyle bu hastalar çalışma dışı bırakıldı. Hastalar
ameliyat yöntemine göre laparoskopik grup ve açık grup olmak üzere iki gruba ayrıldı.
Ayrıca hastalar DVT gelişim yeri ve sürelerine göre 0-7. gün distal DVT, 0-7. gün
proksimal DVT, 0-7. gün bilateral DVT, 8-30. gün distal DVT, 8-30. gün proksimal
DVT, 8-30. gün bilateral DVT, 0-7. gün toplam DVT, 0-30. gün toplam DVT, 0-30.
gün toplam bilateral DVT olmak üzere 9 gruba ayrıldı. Kolorektal kanser nedeniyle
ameliyat edilen hastalarda uygulanan laparoskopik ve açık yöntemin bu 9 grupla
ilişkisine bakıldı. İstatistiksel incelemede p değeri <0,05 olanlar istatistiksel olarak
anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Laparoskopik ve açık grubun demografik ve preoperatif klinik özellikleri
karşılaştırıldığında yaş ortalaması (p=0,02) haricinde istatistiksel anlamlı fark 
86
saptanmadı. Laparoskopik ve açık grup postoperatif klinik özellikleri ve
komplikasyonlar açısından karşılaştırıldığında ameliyat süreleri (p=0,001) ve yüzeyel
cerrahi alan enfeksiyonu (p=0,02) haricinde istatistiksel anlamlı fark saptanmadı. 0-7.
gün distal DVT, 0-7. gün proksimal DVT, 0-7. gün bilateral DVT, 8-30. gün distal
DVT, 8-30. gün proksimal DVT, 8-30. gün bilateral DVT, 0-7. gün toplam DVT, 0-
30. gün toplam DVT, 0-30. gün toplam bilateral DVT grupları ile laparoskopik ve açık
yöntem arasında anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). Ancak istatistiksel olarak anlamlı
olmasa dahi laparoskopik grupta DVT gelişim oranı daha düşük bulundu.
Sonuç: Kolorektal kanser cerrahisi yapılan hastalarda ameliyat yöntemi ile DVT
gelişimi arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Ancak her ne kadar istatistiksel
olarak anlamlı olmasa da laparoskopik grupta VTE gelişim oranı daha düşük
bulunmuştur. Laparoskopik ve açık grup arasında preoperatif ve postoperatif klinik
özellikler ile komplikasyonlar açısından belirgin bir fark olmaması laparoskopik
yöntem için VTE açısından daha düşük riskli hastaların seçilme olasılığını ortadan
kaldırmaktadır. Laparoskopik yöntem pnömoperitoneum, ters trendelenburg
pozisyonu ve uzun ameliyat süresi gibi VTE oluşumuna yol açtığı düşünülen teknik
zorluklara sahip olsa da postoperatif VTE gelişimi açısından çalışmamızda açık
yöntemle eşit hatta daha iyi sonuçlara sahiptir. Kesin bir açıklama yapmak için daha
fazla sayılı çalışmaya ihtiyaç olmakla birlikte tez çalışmamız laparoskopik yöntemin
kolorektal kanser cerrahisinde VTE gelişimi açısından bir risk oluşturmadığı hatta
koruyucu bir faktör olabileceğini akla getirmektedir.
Anahtar sözcükler: Venöz tromboembolizm, laparoskopik cerrahi, açık cerrahi,
kolorektal kanser

Abstract:
In terms of venous thromboembolism, which one is more risky in colorectal
cancers: Open surgery or laparoscopic surgery?
Objective: The purpose of this study is to compare laparoscopic surgery having a
major role in colorectal cancer surgery nowadays and open surgery in terms of venous
thromboembolism (VTE) incidence which develops in postoperative period.
Background: VTE is the most important reason for morbidity and mortality in
colorectal cancer surgery patients. Use of laparoscopic method in colorectal cancer
surgery has the major role by surpassing open surgery at last years. However, there are
not enough studies which compares laparoscopic surgery and open surgery in terms of
venous thromboembolism incidence, and the results of these studies differ. In fact,
when laparoscopic and open surgery approaches are compared in terms of VTE
development risk, the knowledge gained from this comparison is that appropriate
thromboprophylaxis selection and patients with high risk in VTE is important when it
is to be determined to select open or laparoscopic surgery.
Method: In this prospective cohort study, 112 patients were prospectively included
between November 2018 and November 2019. Eight of 112 were removed from the
study since DVT was detected in preoperative duplex examination. According to
choosing surgery type, the patients were divided into two groups as laparoscopic
surgery group and open surgery group. Additionally with regard to DVT development
place and time the patients were divided into 9 groups as 0-7. days distal DVT, 0-7.
days proximal DVT, 0-7. days bilateral DVT, 8-30. days distal, 8-30. days proximal,
8-30. days bilateral, 0-7.days in total DVT, 0-30. days in total DVT, 0-30. days in
bilateral DVT totally. The relation of laparoscopic and open surgery method was
investigated in these 9 groups. When the data were analyzed, p value <0,05 was
accepted as statistically significant.
Results: When laparoscopic surgery group and open surgery groups' demographic and
preoperative clinical features were compared, no statistical significance was found
except for the mean of age (p=0,02). Laparoscopic surgery group and open surgery
group were compared in terms of their clinical features and complications and 
88
statistical significance was not found except for surgery duration (p=0,001) and
superfacial surgical infection (p=0,02). There was no statistical significance (p>0,05)
between laparoscopic and open surgery method in groups of 0-7. days distal DVT, 0-
7. days proximal DVT, 0-7. days bilateral DVT, 8-30. days distal, 8-30. days proximal,
8-30. days bilateral, 0-7.days in total DVT, 0-30. days in total DVT, 0-30. days in
bilateral DVT totally.
Conclusion: There is no significant relation between surgery method and DVT
development in colorectal cancer surgery patients. VTE development rate was lower
in laparoscopic group, although it is not statistically significant. The fact that clinical
features and complications of preoperative and postoperative between laparoscopic
surgery and open surgery group have no clear difference rules out the selection
probability in VTE low risk patients. Even though laparoscopic surgery method has
technical hardships such as pneumoperitoneum, reverse-trendelenburg position and
long surgery duration which are considered to result in VTE development, it has same
or better results with regard to VTE development in our study. In this study, it should
be reminded that laparoscopic method in colorectal cancer surgery has no risk in
developing VTE and it has a protective factor, although more studies are needed to say
it in a certain way.
Keywords: Venous thromboembolism, laparoscopic surgery, open surgery, colorectal
cancer