Primer hiperparatiroidi olgularında serum kalsiyum düzeyi paratiroid sintigrafisinin başarısını etkiler mi?
Does serum calcium level affect the success rate of parathyroid scintigraphy in patients with primary hyperparathyroidism?
Yazar: SERKAN GÜNGÖR
Danışman: PROF. DR. FUAT DEDE
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
AMAÇ: Primer hiperparatiroidi (PHPT) olgularının çoğu asemptomatiktir ve ancak 
%20 olgu serum kalsiyum (Ca) düzeyindeki artışla birlikte yıllar içinde semptomatik 
hale gelir. Bu çalışmada; parathormon (PTH) düzeyi yüksek olgularda, serum Ca 
düzeyinin paratiroid sintigrafisiyle lezyon saptama üzerine etkisi araştırıldı. 
METOD: Çalışmaya, bölüm protokolüne göre (tiroid sintgirafisi, dual faz Tc-99m-MIBI paratiroid statik ve erken faz SPECT/BT) görüntülemeleri yapılmış, PHPT ön 
tanılı, bilinen kronik böbrek hastalığı olmayan olgular dahil edilirken, Ca için 
anormal değer > 10,5 mg/dL kabul edildi. 
BULGULAR: Toplam 81 (14/67, Erkek/Kadın) olguluk çalışma grubunda, ortalama 
(±SD) PTH değerleri, Ca değerinin normal (nCa, n:35, 9.56±0.6 mg/dL) ve yüksek 
(yCa, n:46, 11.57±0.6 mg/dL) olduğu iki grup için sırasıyla; 157±102pg/ml ve 
198±131 pg/ml olarak bulundu (p>0.05). Sintigrafi ile lezyon saptanma oranları ise 
normal Ca ve yüksek Ca grupları için sırasıyla; %37 (13/35) ve %89 (41/45) olup, iki 
grup arasındaki fark anlamlıdır (p< 0.0001). Normal Ca grubunda izlenen lezyonların 
tamamı soliter nitelikteyken (1'i ektopik) pozitif ve negatif olgular için ortalama Ca 
düzeyleri sırasıyla 9.57±0.7mg/dL ve 9.56±0.6mg/dL olup, anlamlı fark izlenmedi 
(p>0.05). Yüksek Ca grubunda ise 3 olguda çoklu (%7,5), diğerlerinde ise 1'i 
ektopik olmak üzere tekli lezyon saptandı. 
SONUÇ: Paratiroid sintigrafisinde lezyon saptanabilirliğini; görüntüleme protokolü, 
mültiglandüler hastalık, adenom boyutu ve MIBI'nin biyokinetii gibi çeşitli 
nedenler etkileyebilmektedir. Bu çalışmada ise görüntüleme öncesi serum Ca 
düzeyinin sintigrafik başarıyı öngörmede önemli bir parametre olduğu gösterilmiştir. 
Çalışmada Ca düzeyi normal olan olguların %37'sinde sintigrafik olarak lezyon 
gösterilmesi, erken dönem ve hafif primer hiperparatiroidi ile açıklanabilir. Ancak bu 
grubun çoğunluğu negatif olgulardan oluşmaktadır. Bu sonuç yalancı negatiflik ile 
açıklanabilir. Benzer senaryoya neden olabilecek yetersiz D-vitamini/Ca alımına 
bağlı gelişmiş hafif şiddetteki sekonder hiperparatiroidi ile normokalsemik pirimer 
hiperparatiroidinin ayrımı için ileri değerlendirme şarttır. Sonuç olarak; sintigrafi 
öncesi yüksek serum Ca düzeylerinin varlığı, PHPT şüphesi olan olgularda yüksek 
pozitif sonuçların öngörülmesi açısından önemlidir.

Abstract:
AIM: Most of the patients with primary hyperparathyroidism (PHPT) are
asymptomatic and only 20% of them become symptomatic with increasing levels of 
calcium. In this retrospective study, the effect of serum calcium levels on lesion 
detection rate with parathyroid sintigraphy in patients with high levels of serum PTH 
was evaluated. 
MATERIALS AND METHODS: Thyroid scintigraphy, dual phase Tc-99m MIBI 
parathyroid scintigraphy and early phase SPECT/CT images were acquired in 
primary hyperparathyroidism patients without any renal disorders. Serum calcium 
levels above 10.5 mg/dl were considered as hypercalcemia. 
RESULTS :The mean serum PTH levels (±SD) in normacalcemic (normal Ca, n:35, 
9.56±0.6mg/dL) and hypercalcemic (high Ca, n:45, 11.57±0.6mg/dL) patients were 
found as 157±102pg/ml and 198±131pg/ml, respectively in a total of 80 patients 
(F/M, 67/13) (p>0.05). Lesion detection rates with parathyroid scintigraphy in 
normal calcium and high calcium groups were %37 (13/35) and %89 (40/45) 
respectively and the difference between these two groups was statistically significant 
(p<0.0001). All the parathyroid lesions in normal Ca group were solitary (1 ectopic) 
and no statistical difference was found between scintigraphy (+) and scintigraphy (-) 
patients in terms of mean serum calcium levels (p>0.05). In high Ca group, 3 patients 
had multiple and 42 patients had solitary parathyroid lesions. 
CONCLUSION: Several conditions such as; the imaging protocol, multiglandular 
disease, the size and MIBI biokinetics of the adenomas may influence the lesion 
detectability in parathyroid scintigraphy. In this study, pretest serum calcium level 
was shown to be an important parameter in predicting scintigraphic success. In our 
study, scintigraphic demonstration of lesions in 37 % of patients with normal serum 
calcium levels can be explained by the early stage and mild PHPT. However, 
negative cases constitute the majority of this group. This result may be explained by 
the presence of false negative results. Further evaluation is necessary to differentiate 
mild secondary hyperparathyroidism developped due to vitamin D and/or calcium 
intake from normocalcemic primary hyperparathyroidism. Pretest high serum Ca 
level is important for predicting higher positive results in patients with suspected 
primary hyperparathyroidism.