Sıçan (Rattus norvegicus)'larda D-galaktozamin ile oluşturulan karaciğer hasarında askorbik asit, beta-karoten, alfa-tokoferol ve selenyumun rolü
The role of ascorbic acid, beta-caroten, alpha-tocopherol, and selenium on D-galactosamine-induced liver injury of rats (Rattus norvegicus)
Yazar: TUNÇ ÇATAL
Danışman: PROF. DR. ŞEHNAZ BOLKENT
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Zooloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Biyoloji = Biology ; Zooloji = Zoology

Özet:
Bu çalışmanın amacı, sıçanlarda D-galaktozamin ile oluşturulan karaciğer hasarında antioksidantların etkilerini histolojik, immunohistokimyasal ve biyokimyasal olarak araştırmaktır. Araştırmada kullanılan dişi Sprague Dawley sıçanlar 4 gruba ayrıldı. 1. grup intraperitonal olarak fizyolojik tuzlu su enjekte edilen sıçanlardan, 2. grup askorbik asid, beta-karoten, oc-tokoferol ve selenyum verilen sıçanlardan, 3. grup intraperitonal olarak D-galaktozamin hidroklorür enjekte edilen hayvanlardan, 4. grup D- galaktozamin hidroklorür enjekte edilen ve ayrıca askorbik asid, beta-karoten, cc- tokoferol ve selenyum verilen sıçanlardan oluşturuldu. Askorbik asid (100 mg/kg/gün), beta-karoten (15 mg/kg/gün), a-tokoferol (100 mg/kg/gün) ve selenyum (0.2 mg/kg/gün) 3 gün süre ile gavaj yöntemi ile verildi. Antioksidantlar 3. gün verildikten 1 saat sonra, D-galaktozamin (500 mg/kg) intraperitonal olarak enjekte edildi. Enjeksiyondan 6 saat sonra hayvanlar eter anestezisi altında kesilerek doku örnekleri alındı. Alman parafın kesitlere "İn Situ DNA Uç İşaretleme" (TÜNEL) tekniği apoptoz için uygulandı. Buna ilaveten parafın kesitlere kaspaz-3 antikoru uygulanarak apoptotik bulguların desteklenmesi amaçlandı. Çoğalan hücreler için nukleus antijen (PCNA) antikoru kullanılarak parafin kesitlere Streptavidin-Biotin-Peroksidaz yöntemi uygulandı. Homojenize edilen karaciğer dokusu örneklerinde ise lipid peroksidasyon düzeyleri tayin edildi. D-Galaktozamin verilen deney grubunda karaciğerde oldukça belirgin histopatolojik değişiklikler saptandı. Apoptotik hücrelerde, hücre çoğalmasında ve lipid peroksidasyon düzeylerinde belirgin artış saptandı. Ancak antioksidant kombinasyonu verilen ve D- galaktozamin enjekte edilen iyileştirme grubunda karaciğerde histolojik hasarda, apoptotik hücrelerde, hücre çoğalmasında ve bunlara ilaveten lipid peroksidasyon düzeylerinde azalma olduğu saptandı. Sonuç olarak, ışık mikroskobik ve biyokimyasal değerlendirmeler antioksidantların, D-galaktozamin ile oluşturulan karaciğer hasarını belirgin biçimde azalttığını ve koruyucu etkilerinin olduğunu göstermektedir.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the role of ascorbic acid, beta-caroten, a- tocopherol, and selenium on D-galactosamine-induced liver injury of rats morphologically, immunohistochemically and biochemically. In this study, Sprague Dawley female rats were used and divided into 4 groups. Group I: rats injected physiologic water with saline intraperitoneally. Group II: Animals given ascorbic acid, beta-caroten, oc-tocopherol and selenium. Group III: Animals injected D- galactosamine hydrochloride, intraperitoneally. Group IV: Rats given ascorbic acid, beta-caroten, cc-tocopherol and selenium and injected D-galactosamine hydrochloride. Ascorbic acid (100 mg/kg/day), beta-caroten (15 mg/kg/day), cc-tokoferol (100 mg/kg/day) and selenium (0.2 mg/kg/day) were given for 3 days via gavage method. 1 hour after the antioxidants were given, D-galactosamine (500 mg/kg) was injected intraperitoneally on the 3rd day. Six hours after the injection, the tissue samples from animals were collected in ethereal anesthesis. In situ terminal deoxynucleotidyl transferase-mediated dUTP nick end labeling (TUNEL) assay was applied to determine apoptosis for paraffme sections. Moreover, caspase-3 antibody was applied to support apoptotic results for paraffme sections. Proliferating cell nuclear antigen (PCNA) antibody was applied for paraffin sections by Streptavidin-Biotin-Peroxidase. Lipid peroxidation levels were determined in homogenized liver tissue samples. In experimental group given D-galactosamine, histopathologic changes in the liver were observed clearly. A significant increase in apoptotic cells, lipid peroxidation levels, and cell proliferation were observed. On the other hand, it was seen that a significant decrease in the histological damage, a decrease in the number of apoptotic cells, a decrease in cell proliferation, and a decrease in the level of lipid peroxidation in the liver of experimental group treated with antioxidant combination. As a result, the light microscopic and biochemical results revealed that antioxidants cause a significant decrease and they have protective effects on D-galactosamine-induced liver injury of rats. XI