İslami sanatlarda soyut düşünme biçimleri
Abstract ways of thinking in Islamic arts
Yazar: HÜSEYİN ŞEKER
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMET TATAR
Atatürk Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: El Sanatları = Crafts ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Ahşap oyma sanatı = Wood carving ; Din-sanat ilişkisi = Religious-art relationship ; Doğu sanatı = Eastern art ; El sanatları = Handicrafts ; Geometrik biçimler = Geometric formats ; Soyut düşünme becerisi = Abstract thinking skills ; Tezhib sanatı = Illumination art ; Türk hat sanatı = Turkish handwriting art ; Yazı sanatı = Calligraphy ; İslam sanatı = Islamic art

Özet:
Var oluşla birlikte insanların mutlak gücü aramaları, korkularından kaçınmak ve kendilerine güvenli bir bölge oluşturmak için soyut biçimlere başvurmaları psikolojik bir durumdur. Bu tez çalışmamda ilk bölümünde soyut kavramlara yer vermiş ve soyut kavramlara açıklamalar getirilmiştir. Devamında resimde somut, soyutlama ve soyut yapılara değinilmiştir.
Tezin ikinci bölümünde ise klasik Avrupa sanatında kendine yer edinmiş olan akımlardan bahsedilmiş ve içerikleri hakkında bilgiler verilmiş olmakla birlikte resimlerle örneklendirilmiştir.
Devam eden üçüncü bölümle birlikte batı sanatında soyutlamacı yapılara yer verilmiş ilk olarak doğadan uzaklaşarak soyutlamacı yaklaşım içinde olan kübizm ve fütürizmden örnekler verilerek açıklamalar yapılmıştır.
Soyutlamacı yaklaşımla birlikte dördüncü bölümde ise soyut düşünce, soyut biçim ve soyut resmi öne çıkaran ve oluşturan unsurlardan bahsedilerek batı sanatının soyut yaklaşımları hakkında bilgiler verilerek soyut sanatın öncülerinden resimleriyle birlikte bahsedilmiştir. 
Beşinci bölümde ise İslam sanatının oluşum sürecinden bahsedilmiş bu süreçte İslami sanatların oluşmasında etkili rol oynayan hanedanlıklardan bahsedilerek günümüze ulaşan mimari yapılarından ve kullandıkları tekniklerden örnekler verilerek açıklamalarda bulunulmuştur.
İslami sanatların biçim içerik açısından dünyaya değil de mutlak güce olan bağlılıkları altıncı bölümde ele alınarak açıklanmak amaçlanmıştır. Bu doğrultuda birden çokluğa ve geometrik biçimlerin sonsuza kadar uzanan oluşumlarından bahsedilmiş İslam sanatlarının içeriğinin Allah'ı yüceltmeyi amaçlandığı anlatılmaya çalışılmıştır.
Altıncı bölümü takip eden yedinci bölümde ise Tezhip, Hüsnühat, Ebru ve Minyatür gibi İslami soyut sanatların anlatılması amaçlanmıştır. Ayrıca hangi amaçlarda kullanıldıklarına yer verilmiştir.

Abstract:
It is a psychological situation where people seek absolute power with existence, resort to abstract forms to avoid their fears and create a safe zone for themselves. In the first part of this thesis, abstract concepts were included and abstract concepts were explained. In the continuation, concrete, abstraction and abstract structures are mentioned in the painting.
In the second part of the thesis, the movements that have taken their place in classical European art are mentioned and information about their contents is given, but they are exemplified by paintings.
Along with the third part, abstract structures were included in Western art, and explanations were made by giving examples of Cubism and futurism, which were in an abstract approach, moving away from nature.
In the fourth chapter, along with the abstractionist approach, abstract thought, abstract form and the elements that make abstract painting stand out and form are mentioned, giving information about abstract approaches of Western art, and the pioneers of abstract art are mentioned together with their paintings.
In the fifth chapter, the formation process of Islamic art was mentioned and the dynasties that played an influential role in the formation of Islamic arts were mentioned and explanations were given by giving examples of the architectural structures and techniques they used.
It is aimed to explain the commitment of Islamic arts to absolute power rather than to the world in terms of form content. In this direction, it was mentioned that the content of Islamic Arts is aimed at glorifying Allah, which is mentioned in Multiplicity and the formation of geometric forms that extend forever.
The seventh chapter, which follows the sixth chapter, aims to describe Islamic abstract arts such as Illumination, Hosni, Ebru and miniature. It is also given what purposes they are used for.