Kentsel ekoturizm ve Isparta kentsel ekoturizm eylem planı
Urban ecotourism and action plan for Isparta urban ecotourism
Yazar: FATMA GÖZDE AKKUŞ
Danışman: PROF. DR. ATİLA GÜL
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Göller bölgesinin en önemli merkezi olan Isparta kent merkezi, tarihi, arkeolojik, kültürel ve doğal değerler açısından büyük bir potansiyele sahiptir. Isparta kent merkezinde turizmin geliştirilmesi, mevcut yerel değerlerin korunması ve yaşatılması gibi nedenler kentsel ekoturizm açısından değerlendirilmesini gerektirmektedir. Çalışmanın amacı kentsel ekoturizm kavramının kavramsal çerçevesinin irdelenmesi, Isparta kenti ve yakın çevresinin doğal ve kültürel değerlerinin envanterinin çıkarılması, Isparta kentinin kent ekoturizmi açısından potansiyelinin ortaya konulması, kent insanın kent ekoturizmine yönelik talep ve eğilimlerinin belirlenmesi, Isparta kent ölçeğinde kent ekoturizmi stratejik eylem planının oluşturulması ve kent ekoturizmine yönelik ekoturizm rotalarının belirlenmesidir. Çalışmada kullanılan yöntem aşamaları, kentsel ekoturizm kavramsal çerçevesinin tartışılması, kaynak tarama, doğal ve kültürel değerlerin envanteri ve analizi, kent insanına yönelik anket (n: 410) çalışması, uzmanlara (n:50) yapılan sıralı GZFT analizi, stratejik eylem planı ve ekoturizm rotalarının önerileri şeklinde gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, kentsel ekoturizmin kavramsal çerçevesi bilimsel olarak ortaya konulmuştur. Anket verilerinin analizlerinde ekoturizmi yapılma nedeni doğayı keşfetme ve rekreasyonel etkinliklerde bulunma, en çok doğa yürüyüşü, dağ bisikleti ile gezinti ve fotoğraf çekme vb etkinliklerin tercih edildiği, özellikle yeşil alanların ekoturizm etkinlik alanı olarak tercih edildiği belirlenmiştir. Isparta kentinin ekoturizm açısından en önemli güçlü yönleri, kent ve mahalle parkları olmak üzere yeşil alanlara sahip olması, alternatif turizm etkinliklerinin ve her mevsim yapılma potansiyeline sahip olması vb şeklinde belirlenmiştir. Zayıf yönleri ise ekoturizm rotaların olmaması ve projelendirilmemesi, etkin ve yetkin olan bir yönetim birimi ve organizasyonun olmaması, kurumlar arası iletişim ve koordinasyon eksikliği, vb şeklinde sıralanmıştır. Stratejik eylem planında iki temel hedef belirlenmiş amaçlar, eylemler, sorumlu paydaşlar ve zaman takvimi önerilmiştir.

Abstract:
Isparta city center, which is the most important center of the lakes region, has a great potential in terms of historical, archaeological, cultural and natural values. The reasons such as the development of tourism, the preservation and survival of the existing local values in the city center of Isparta require an evaluation in terms of urban ecotourism. The aim of the study is to examine the conceptual framework of the concept of urban ecotourism, to reveal the inventory of the natural and cultural values of the city of Isparta and its surroundings, to identify the potential of Isparta city in terms of urban ecotourism, to establish the urban ecotourism strategic action plan in the urban scale of Isparta and is the determination of ecotourism routes for urban ecotourism. The method steps used in the study, discussion of the conceptual framework of urban ecotourism, source scanning, inventory and analysis of natural and cultural values, survey of urban people (n: 410), sequential SWOT analysis to experts (n: 50), strategic action plan and ecotourism routes was carried out in the form of recommendations. According to obtained the results, the conceptual framework of urban ecotourism has been scientifically revealed. In the analysis of the survey data, it has been determined that the reason for ecotourism was made, activities such as exploring nature and doing recreational activities, hiking, mountain biking and taking photographs were preferred, especially green areas were preferred as ecotourism activity area. The most important strengths of Isparta city in terms of ecotourism were determined as having green areas including urban and neighborhood parks, alternative tourism activities and potential to be held in every season. Weaknesses were listed as lack of ecotourism routes and projects, lack of an effective and competent management unit and organization, lack of communication and coordination among institutions, etc. In the strategic action plan, two main objectives have been set, objectives, actions, responsible stakeholders a time schedule were proposed.