Akıl sağlığı çalışanlarının iş doyumu, öznel iyi oluş düzeyleri ile mesleki anksiyete durumlarının incelenmesi
The examination of the job satisfaction, subjective well-being and occupational anxiety of mental health professionals
Yazar: HANDAN HORASAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ALPER ÇUHADAROĞLU
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Meslek sağlığı = Occupational health ; Mesleki sorunlar = Vocational problems ; Mesleki stres = Vocational stress ; Ruh sağlığı = Mental health ; Sağlık personeli = Health personnel ; Çalışanlar = Workers ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bu çalışmada araştırmanın amacı akıl sağlığı çalışanlarının iş doyumu, öznel iyi oluş düzeyleri ile mesleki anksiyete durumlarının incelenmesi olarak belirlenmiştir. Araştırma, karma model kullanılarak hem nicel hem nitel olarak modellenmiştir. Nicel araştırmada ilişkisel tarama modeli seçilmiştir. Nitel araştırmada ise görüşme tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2016-2017 yıllarında İstanbul'da bireysel ve kurumsal olarak hizmet veren akıl sağlığı çalışanları oluşturmaktadır.  Bu evren içinde örneklem nicel araştırma için 232 kişi, nitel araştırma için 20 kişiden oluşturulmuştur.  Araştırmada veri toplamak amacıyla "Kişisel Bilgi Formu" ve "Minnesota İş Doyumu Ölçeği",  "Öznel İyi Oluş Ölçeği" "Mesleki Kaygı Konulu Görüşme Soruları" kullanılmıştır. 
Araştırmadan elde dilen bulgulara göre akıl sağlığı çalışanlarının iş doyumları ve öznel iyi oluşlarının yüksek olduğu görülmüştür. İş doyumuna bakıldığında cinsiyet, medeni durum, meslek, gelir, yaş, görüşme sayısı değişkenlerine göre anlamlı farklılığın görüldüğü, öğrenim durumu, günlük çalışma saati ve çalışma süresi değişkenlerine göre ise anlamlı farklılığın bulunmadığı saptanmıştır.
Öznel iyi oluş ise cinsiyet, öğrenim durumu, çalışma yerleri, gelir, çalışma süresi ve günlük görüşülen kişi sayısı değişkenlerine göre farklılaşırken; yaş, mesleki unvan, çalışma saati ve medeni durum değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Genel iş doyumu ile öznel iyi oluş arasında olumlu yönde ve anlamlı ilişki olduğu görülmüştür.
Akıl sağlığı çalışanları mesleklerinde geliştirilmesi gereken alanların olduğunu belirtseler dahi genel anlamda olumlu değerlendirmede bulundukları görülmüştür. Nitel araştırmadan elde edilen bulgulara göre mesleğin sevilerek icra edildiği ifade edilmiştir. Ayrıca edinilen deneyimler sonucu analiz ve gözlem yeteneğini artırarak sorunları anlayabilme kapasitesini geliştirdiği kaydedilmiştir. Mesleğe karşı olumsuz ifadelerde ise mesleğe yönelik yasal sorunların günümüzde de devam etmesi ile ilgidir. Mesleğe karşı önyargıların olduğu, mesleğin gereği sorunlu kişilerle çalışıyor olmanın kaygı oluşturduğu, ancak mesleği sevmenin ve meslektaş dayanışmasının bu kaygıyı azalttığı saptanmıştır.

Abstract:
The purpose of the research has been determined as examining job satisfaction, subjective well-being and occupational anxiety of mental health professionals. The research is mixed model; both quantitative and qualitative. Relational screening model has been selected as quantitative research and the interview technique has been applied for qualitative research. The population of the research was the mental health professionals working both individual and institutional settings between the dates of 2016-2017 in İstanbul. The sample was 232 mental health professionals for quantitative research and 20 mental health professionals for qualitative one. As scales; Personal Information Form, Minnesota Job Satisfaction Scale, Subjective Well-being Scale and Interview Questions which has been prepared for searching the occupational anxiety of mental health professionals have been applied in order to collect data.  
According to the findings; Job Satisfaction and Subjective well-being of mental health professionals were in high level. When the job satisfaction has been examined as specifically, it has been observed that there was a significant difference in terms of variables; gender, marital status, occupation, income, age, amount of sessions. Otherwise, there was no significant difference in terms of the variables as educational background, working hours,and professionaltime.
When the subjective well- being has been examined, there was a significant difference according to variables as educational background, working settings, income, professional time and amount of people in session within a day. However, there was no significant difference according to the variables as age, occupational status, working hours, marital status.
Moreover, it has been observed that there was a positive and significant relation between the variables of general job satisfaction and subjective well-being.
Even though the mental health professionals who have been interviewed mentioned that there were some issues that it had to be developed, they generally evaluated their jobs positively.  Findings of quantitative search highlighted that this occupation is loved occupation.When the job has been negatively evaluated, findings indicated that  there are ongoing legal problems. it has been also observed that this anxiety decreases as it is a loved occupation and there is an occupational solidarity.