Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarında ifade özgürlüğü ve Türkiye
Freedom of speech on European Human Rights Court and Turkey
Yazar: KUTLAY TELLİ
Danışman: PROF.DR. ANIL ÇEÇEN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Hukuk = Law

Özet:
ÖZETDiktatör devletlerin insan haklarını yerelleştirerek kendi menfaatleridoğrultusunda yok etme ideallerinin çöküşü ile neticelenen 2.Dünya Savaşı'nınardından, insanın içinde yaşadığı milletten bağımsız olarak korunmasını hedefleyenve ulusal sınırları aşan mekanizmalar oluşturulmaya başlanmıştır. Bu kapsamdaAvrupa İnsan Hakları Mahkemesi, gayet etkin bir koruma mekanizmasıoluşturmuştur. AİHM'nin ifade ve basın özgürlüğüne ilişkin verdiği kararlar isedemokratik devletlerin çerçevelerinin tespiti adına en yol gösterici kararlardır.AİHM'e göre, taraf devletlerin ifade özgürlüğüne ilişkin uyguladıklarısınırlandırmaların AİHS'nin 10.maddesine uygun olabilmeleri için 3 niteliğe sahipolmaları gerekmektedir. Öncelikle sınırlandırma kanunla öngörülmüş olmalıdır.İkinci olarak sınırlandırma 10.maddenin 2.fıkrasında belirtilen meşru nedenlerdenbirine dayanmış olmalıdır. Son olarak da bu sınırlama demokratik toplum gereklerineuygun olmalıdır. Mahkeme, dinamik içtihatlar oluşturarak her olay içinuygulanabilecek bazı ölçütler geliştirmiştir. Bu ölçütler her yeni kararda, ifadeninkorunması adına daha da sertleşebilmektedir.118AİHS, Anayasamızın 90.maddesinde yapılan değişiklikten sonra hiyerarşiolarak anayasanın da üstünde olan bir konuma yerleştirilmiştir. Bunun sonucundayerel mahkemelerimizin AİHM içtihatları doğrultusunda karar verebilmesi içinpozitif hukuk adına son yıllarda önemli değişiklikler yapılmıştır. Bu değişikliklerdenözellikle ifade ve basın özgürlüğü adına yapılan değişiklikler dikkate değerdir.119

Abstract:
SUMMARYFollowing Second World War which Dictator states? goals which want todestroy human rights for their interests by localing it collapsed, systems which intendto protect human without depending on its nation and pass national borders werecommenced to constitute. İn this respect, European Human Rights Court made upquite effective system. Judgements of European Human Rights Court regarding tofreedom of speech and press are guiding judgements for determining the frame ofdemocratic countries.According to European Human Rights Court, restrictions which contractingstates fulfill must have three features so that they can comply with European HumanRights Contract. Firstly, the restriction must have been brought by law. Secondly, therestriction must have depend on causes which are determined at 10.provision. Lastly,this restriction must opey the democratic society rules. Court, developed somecriterions which can be performed for every event. These criterions may get harderfor protecting speech.European Human Rights Contract were placed over ourcostitution as hierarchy, after change regarding to 90.provision of our cnstitution. Asa result of this, important changes were done so that our national courts can judgesuited to judgements of European Human Rights Court. Of these changes, the oneswhich were done for particularly freedom of speech and press are remarkable.120