İstanbul'daki Aile Hekimliği uzmanlık öğrencilerinin ailevi akdeniz ateşi hakkındaki bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge, attitudes and behaviors of family physician specialty students in İstanbul About Familial mediterranean fever
Yazar: HALİT ÖZAY
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA REŞAT DABAK ; UZMAN SÜNDÜS GÖRÜKMEZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Ailesel akdeniz ateşi = Familial mediterranean fever ; Bilgi = Knowledge ; Davranış = Behavior ; Tutumlar = Attitudes ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Amaç: Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA); OR geçişli, otoinflamatuvar bir hastalıktır. Hastalar kliniğe ateş, poliserözit ve monoartrit atakları ile başvurur. Hastalığın tanısı; hastanın şikayeti, fizik muayene, aile öyküsü, diğer kalıtsal periyodik ateş sendromlarının dışlanması ve kolşisine verilen cevaba dayanır.  Böyle sık görülen hastalıkta erken dönemde tanı alıp tedavi başlandığında bulgu, semptom ve komplikasyonlarda azalma görülmektedir. Kolşisin tedavisi ile atak sıklığı azalmakta, amiloidoz gelişimi önlenmekte ve amiloidoz geliştiyse bile parsiyel regresyon sağlanmaktadır. Bu açıdan hastayla ilk teması kuran aile hekimleri AAA hastalığı için önemlidir. Bu çerçevede İstanbul'daki aile hekimliği asistanlarının AAA hakkında bilgi düzeylerin değerlendirilmesini yapabilmek için çalışmayı planladık.

Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte olan çalışmada evren İstanbul'daki aile hekimliği asistanları seçilmiştir. Çalışmamıza 157 asistan hekim katılmıştır. Araştırmamızda elde edilen bulgular değerlendirilirken SPSS 21 (Statistical Package for the Social Sciences, version 21) istatistik programı kullanıldı. Normal dağılım Kolmogorov Smirnov testi ile değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmamıza 157 aile hekimliği asistanı katılmıştır. Çalışmaya dahil edilenlerin %56,05'i kadın, %77,71'i ise tam zamanlı Aile Hekimliği asistanı idi. Çalışmaya katılan asistan hekimlerin yaş ortalaması 28,92±2,86, hekimlik süresi 4,49±3,73 yıl olarak hesaplandı. Hekimlerin "Ailevi Akdeniz Ateşi hastalığı hakkında kendinizi ne kadar yeterli hissediyorsunuz? "sorusuna verdikleri puan ortalaması 4,23±2,04 olarak hesaplandı. Katılımcıların 30 sorudan oluşan bilgi sorularından aldıkları puan ortalaması ise 12,97±4,34'tü. Çalışmaya katılan hekimlerin daha önce AAA hakkında eğitim alma durumlarıyla uzmanlık türleri arasında istatistiksel anlamlı bir ilişki saptanmadı (p>0,05). Çalışmaya katılan asistan hekimlerden erkek olanların AAA hakkına öz yeterlilik puanları kadınlara kıyasla istatistiksel anlamlı düzeyde daha yüksek saptanmıştır (p<0,05). Yaş, hekimlik süresi ve toplam bilgi puanı ile cinsiyet değişkeni arasında anlamlı bir ilişki gösterilememiştir (p>0,05). Katılımcı hekimlerden uzmanlık türü SAHU olanların, yaş ve hekimlik süresi değerleri daha yüksek saptanırken, toplam bilgi puanı daha düşük saptanmıştır. Gruplar arasında istatistiksel anlamlı düzeyde fark saptanmıştır (p<0,05). Çalışmaya katılan hekimlerin öncesinde AAA hakkında bir eğitim alma durumları ile yaş, hekimlik süresi, AAA hakkındaki öz yeterlilik puanı ve toplam bilgi puanları arasında istatistiksel anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05).
        
            Sonuç: Çalışmaya katılan hekimlerin AAA hakkındaki bilgi düzeylerinin %50'den aşağı olduğu saptanmıştır. AAA erken tanı ve tedavi ile prognozda anlamlı iyileşmenin olduğu bir hastalıktır. Türkiye'de prevalansı bu denli yüksek olan bir hastalık için tıp fakültelerinde eğitimler arttırılmalı ve kongrelerde, seminerlerde bu konuya yer verilmelidir.

Anahtar Sözcükler: Ailevi Akdeniz Ateşi, Aile hekimliği, Uzmanlık öğrencileri

Abstract:
Purpose: Familial Mediterranean Fever(FMF); is a AR transitional, autoinflammatory disease. Patients present to the clinic with attacks of fever, polyserositis and monoarthritis. The diagnosis of the disease is based on the patient's complaint, physical examination, family history, exclusion of other hereditary periodic fever syndromes and response to colchicine.  When such a common disease is diagnosed at an early stage and treatment is started, reduction in signs, symptoms and complications is observed. With colchicine treatment, the frequency of attacks decreases, the development of amyloidosis is prevented, and partial regression is achieved even if amyloidosis has developed. From this point of view, family physicians who make the first contact with the patient are important for FMF disease. In this context, we planned to work to evaluate the knowledge levels of family physician associates in Istanbul about FMF.
Material and methods: In the descriptive and cross-sectional study, all of the family physician associates in Istanbul were selected to participate. 157 assistant physicians participated in our study. SPSS 21 (Statistical Package for the Social Sciences, version 21) statistical program was used to evaluate the findings obtained in our research. The Kolmogorov-Smirnov test was used to evaluate the normal distribution.
Findings: 157 family medicine assistant physicians participated in our study. 56.05% of the participants in the study were women and 77.71% were full-time Family Medicine assistants. The mean age of the assistant physicians participating in the study was calculated as 28.92±2.86 and the duration of medical service was calculated as 4.49±3.73 years. Doctors are asked "How much do you know about Familial Mediterranean Fever disease? the average answer score was calculated as 4.23±2.04. The average score of the participants of the questionnaire consisting of 30 questions was 12.97±4.34. There was no statistically significant relationship between the previous education about FMF of the physicians participating in the study and the types of specialties (p>0.05). The self-efficacy scores of the male assistant physicians participating in the study were found to be statistically significantly higher compared to women (p<0.05). There was no significant relationship between age, total time worked as a doctor, total knowledge score and gender variable (p>0.05). Among the participating physicians, the age and total time worked as a doctor values of those who had a SAHU specialty were found to be higher, while the total knowledge score was found to be lower. There was a statistically significant difference between the groups (p<0.05). Decisively, there was no significant difference between the groups. There was no statistically significant relationship between the previous education about FMF of the physicians participating in the study and the age, total time worked as a doctor, self-efficacy score and total knowledge scores about FMF (p>0.05).
        
            Result: It was found that the knowledge level of the physicians participating in the study about FMF was lower than 50%. FMF is a disease in which there is a significant improvement in prognosis with early diagnosis and treatment. For a disease with such a high prevalence in Turkey, training should be increased in medical schools and this issue should be included in congresses and seminars.

Keywords: Familial Mediterranean Fever (FMF), Family practice, Residents