15-22 yaş arası gençlerde sigara bağımlılığı ve aile işlevlerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi: İstanbul örneği
Investigation of smoking addiction and family functions in young people between 15-22 years old in terms of some variables: The case of Istanbul
Yazar: ŞEYMA SAĞLAM
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL BARIŞ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmetler Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Aile işlevleri = Family functions ; Bağımlılık = Dependency ; Gençler = Youngs ; Nikotin = Nicotine ; Sigara = Cigarette ; Sigara içme = Smoking ; Sosyal hizmetler = Social services ; Ölçekler = Scales ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Bu araştırmanın amacı; Sigara bağımlısı gençlerin aile işlevleri ve demografik özelliklerinin incelenmesidir. Araştırmada, Sosyal Hizmetin çalışma alanlarından biri olan 'Bağımlılık' alanında; Sigara kullanan gençlerle çalışma yaparak, aile içi iletişim, roller ve davranış kontrolü gibi işlevsel özellikler incelenmekte ve sigara bağımlılığı daha özel bir bakış açısıyla değerlendirilmektedir. Bu araştırma ile sigara bağımlısı gençlerin aile işlevleri, sahip oldukları demografik, ekonomik, çevresel etmenler ve sigara kullanma alışkanlıkları hakkında bilgi sağlamak amaçlanmaktadır. Nicel araştırma yönteminin kullanıldığı çalışma, ilişkisel tarama modeli çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini 15-22 yaş aralığında olup İstanbul'da yaşayan 350 sigara bağımlısı genç oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Aile Değerlendirme Ölçeği Formu, Fagerström Nikotin Bağımlılık Ölçeği ve Sosyodemografik Veri Anketi kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 25 Programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Araştırma sorularına yönelik değişkenler Mann Whitney U Testi, Kruskal Wallis Testi, Ki Kare Testi ve Spearman Korelasyon Testi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda; Katılımcıların sağlıksız aile işlevlerine sahip olduğu saptanmış; Aile yapısı, ruh sağlığı, ilk sigara kullanma yaşı ile nikotin bağımlılık oranı arasında anlamlı ilişki olduğu bulunmuştur. Bu araştırma, bağımlı gençlerin bireysel ve çevresel koşulları hakkında bilgi sağlayarak daha etkili sosyal hizmet müdahalelerinin geliştirilmesine katkıda bulunmayı hedeflemektedir.

Abstract:
The purpose of this research; It is the study of family functions and demographic characteristics of smoking addicted youth. In the research, in the field of 'Addiction', which is one of the fields of Social Work; Working with smokers, family communication, roles and behavior control are examined, and smoking addiction is evaluated from a more specific perspective. With this research, it is aimed to provide information about family functions, demographic, environmental factors and smoking habits of smokers. The study in which quantitative research method was used was carried out within the framework of the relational screening model. The sample of the study consists of 350 smoking-addicted young people between the ages of 15-22 and living in Istanbul. Family Assessment Scale, Fagerström Nicotine Dependence Scale and Sociodemographic Data Questionnaire were used as data collection tools in the study. The data obtained were analyzed through the SPSS 25 Program. The variables for the research questions were analyzed using the Mann Whitney U Test, Kruskal Wallis Test, Chi-Square Test and Spearman's Correlation Test. As a result of the research; Participants were found to have unhealthy family functions; It has been found that there is a significant relationship between family structure, mental health, age of first smoking and nicotine addiction rate. This research is aimed to contribute to the development of more effective social work interventions by providing information about the individual and environmental conditions of addicted young people.