Çanakkale Bölgesi'nde kullanılan bazı kıyı av araçlarının temel avcılık parametrelerinin belirlenmesi
Fundamental catching parameters of some coastal fishing gears used in Çanakkale Region
Yazar: ALPER KARADUMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALKAN ÖZTEKİN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu çalışmada Çanakkale Bölgesi'nde kullanılan uskumru-kolyoz çaparisi, kıyı paragatı, lüfer uzun oltası ve kıyı uzatma ağlarının av kompozisyonları, birim çabadaki av değerleri (CPUE), hedef ve hedefdışı av miktarları belirlenmiştir. Saha çalışmaları Kasım 2018-Temmuz 2022 tarihleri arasında,  her av aracı için farklı derinlik konturlarında gerçekleştirilmiştir. Denemelerde çapari takımları için kahverengi, beyaz, kırmızı, yeşil ve turuncu renkler ile  2-1-1/0-2/0 numara iğneler, kıyı paragatı için 10-12-14, uzun olta için 2-1-1/0-2/0-3/0-4/0 numara iğneler, uzatma ağları için 18-20-22  mm göz genişliğine sahip sade ağlar kullanılmıştır. Çalışmada her bir takımın av verimi (CPUE), bu takım ile yakalanan toplam birey sayısının ve ağırlığının, çapari ve uzun olta için çalışılan süreye, paragat ve uzatma ağları için operasyon sayısına bölünmesiyle bulunmuştur. Renk, iğne numarası veya göz genişliğinin hedef ve hedefdışı avlarda bir etkisinin olup olmadığını test etmek amacıyla çift yönlü tekrarlamalı ANOVA analizi kullanılmıştır. Çaparilerde 8 türden 984 birey avlanmış, hedef-hedefdışı av oranı %95,68-%4,32, CPUEn(adet) ve CPUEa(g) değerleri 18,89-1828,85 hesaplanmış, istatistiksel anlamda en iyi avcılık 2 numara iğne, turuncu ve yeşil renklerle gerçekleşmiştir (p<0,05). Paragatlarda 20 türden 853 birey avlanmış, hedef-hedefdışı av oranı %46,78-%53,22, CPUEn(adet) ve CPUEa(g) değerleri 11,08-3286,16 hesaplanmış, istatistiksel anlamda en iyi avcılık 12 numara iğneyle gerçekleşmiştir (p<0,05). Uzun oltada 19 türden 1280 birey avlanmış, hedef-hedefdışı av oranı %83,98-%16,02, CPUEn(adet) ve CPUEa(g) değerleri 4,47-1175,28 hesaplanmış, istatistiksel anlamda en iyi avcılık 3/0 numara iğneyle gerçekleşmiştir (p<0,05). Uzatma ağlarında 40 türden 919 birey avlanmış, hedef-hedefdışı av oranı %45,16-%54,8, CPUEn (adet) ve CPUEa (g) değerleri 5,76-316,93 hesaplanmış, istatistiksel anlamda en iyi avcılık 18 mm göz genişliğine sahip ağlarla gerçekleşmiştir (p<0,05).

Abstract:
In this study, catch compositions, catch per unit efforts (CPUE), and  amount of target species and bycatches of feathered mackerel and chub mackerel handline,  coastal longline, sliding sinker for bluefish and coastal gillnets were determined used in Çanakkale region. Field studies were carried out between November 2018-July 2022 at different depth contours for each fishing gear. In the experiments,  for the feathered handline brown, white, red, green and orange colors of feathers combined by size of 2-1-1/0-2/0 hooks, for the coastal longlines size of 10-12-14, for the sliding sinker  size of 2-1-1/0-2/0-3/0-4/0 hooks, for the coastal gillnets  18-20-22 mm mesh sizes were used. In the study, the catch efficiency (CPUE) of each fishing gear, was found by dividing the total fish and the total weight cought with these gears by the time worked for feathered handline and coastal longline, number of operations for sliding sinker and coastal gillnets. Several samples repeated measures ANOVA analysis test was used to whether color, hook size or mesh size had an effect on target and bycatch. 984 individuals from 8 species were caught in feathered handline, target-bycatch ratio was %95,68-%4,32 CPUEn (pieces) and CPUEa (g) values were calculated as 18,89-1828,85, statistically, the best catch was hook size of 2, orange and green colors (p<0,05). 853 individuals from 20 species were caught in the coastal longlines, the target-bycatch rate was %46,78-%53,22 the CPUEn (pieces) and CPUEa (g) values were 11.08-3286.16, statistically the best catch was hook size of 12 (p<0,05). 1280 individuals from 19 species were caught on a sliding sinker, target-bycatch ratio was %83.98-%16,02 CPUEn (pieces) and CPUEa (g) values were calculated as 4.47-1175.28, statistically the best catch was hook size of  3/0 was achieved (p<0,05). 919 individuals from 40 species were caught in coastal gillnets, target-bycatch ratio was %45,16-%54,8 CPUEn (pieces) and CPUEa (g) values were calculated as 5,76-316,93 statistically the best catch was realized mesh size of 18 mm (p<0,05).