Vergi ziyaı kabahati ile vergi kaçakçılığı suçu arasındaki ilişki
The relationship between loss of tax misdemeanor and tax evasion crime
Yazar: ASLI ŞEN ÖZEL
Danışman: PROF. DR. YUSUF ZİYA TAŞKAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hukuk = Law ; Maliye = Finance
Dizin: Arap İnsan Hakları Sözleşmesi = Arab Human Rights Conventions ; Vergi cezaları = Tax penalty ; Vergi hukuku = Tax law ; Vergi kabahatleri = Tax misdemeanors ; Vergi kaçakçılığı = Tax evasion ; Vergiler = Taxes

Özet:
Vergi kanunlarına aykırılık teşkil eden davranışlar vergi kabahatleri ve vergi suçları olmak üzere iki kategoriye ayrılmıştır. Vergi kabahatlerinin yaptırımı idari para cezası iken; vergi suçlarının yaptırımı hürriyeti bağlayıcı cezalardır. Vergi kabahatlerinden biri olan vergi ziyaı kabahati mükelleflerin vergi kaybına yol açmalarıdır. Vergi suçlarından olan vergi kaçakçılığı suçu ise özü itibariyle mükellefin vergi ödemekten kaçınmak için aldatıcı hareketlerde bulunmasıdır. 
Vergi mükelleflerinin gerçekleştirdiği bir fiil hem vergi ziyaı kabahatine hem de vergi kaçakçılığı suçuna sebebiyet verebilmektedir. Vergi Usul Kanunu'na göre vergi ziyaına vergi kaçakçılığını oluşturan fiillerle sebebiyet verilmesi halinde vergi ziyaı kabahatinin cezası üç kat olarak uygulanmaktadır.  Vergi ziyaı kabahatinin cezası vergi idaresince kesilmekte ve herhangi bir ihtilaf durumunda yargılaması vergi mahkemelerince yapılmaktadır. Vergi kaçakçılığı suçunun yargılaması ise ceza mahkemelerinin görev alanına girmektedir. Vergi mükellefi hakkında aynı fiili neticesinde hem vergi idaresince idari para cezası verilmesinin hem de ceza mahkemesince cezaya hükmedilmesinin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde (AİHS) yer alan ne bis in idem ilkesine aykırılık teşkil edip etmediği hususunun Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararları çerçevesinde ortaya konulması gerekmektedir. Ayrıca Vergi Usul Kanunu'nda ceza mahkemesi ve vergi idaresi kararlarının birbirini etkilemeyeceği hükme bağlanmıştır. Ceza mahkemesi ve vergi mahkemesi kararları arasında etkileşimin sağlanması hususunda ise herhangi bir kanuni düzenleme bulunmamaktadır. Bu durum ceza mahkemesi ile vergi idaresi ve vergi mahkemesinin çelişkili kararlar vermesine yol açabilecektir.
Bu çalışma iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, vergi ziyaı kabahati ve vergi kaçakçılığı suçu açıklanmıştır. İkinci bölümde, vergi ziyaı cezasının üç kat uygulanması hususunun ortaya çıkardığı sorunlar ve çözüm önerileri ele alınmıştır

Abstract:
Behaviors contrary to tax laws are divided into two categories as tax misdemeanors and tax crimes. While the sanction of tax misdemeanors is an administrative fine, the sanction of tax crimes are imprisonments. The loss of tax misdemeanor, which is one of the tax misdemeanors, is the tax loss by the taxpayers. Tax evasion, which is one of the tax crimes, is essentially the deceptive actions of the taxpayer to avoid paying taxes. 
An act committed by taxpayers can cause both tax loss misdemeanor and tax evasion crime. According to the Tax Procedure Law, if tax loss is caused by acts constituting tax evasion, the penalty for tax loss misdemeanor is applied threefold. The penalty for tax loss misdemeanor is imposed by the tax administration and in case of any dispute, the judgment is made by the tax courts. The trial of the tax evasion crime falls under the jurisdiction of criminal courts. It should be revealed whether the administrative fines imposed by the tax administration and the punishment of the tax court due to the same act of taxpayers violates the principle of ne bis in idem in the European Convention on Human Rights (ECHR) within the framework of European Court of Human Rights (ECHR) decisions. In addition, in the Tax Procedure Law, it is stipulated that the decisions of the criminal court and the tax administration will not affect each other. There is no legal regulation regarding the interaction between the criminal court and tax court decisions. This situation may lead to conflicting decisions between the criminal court and the tax administration and the tax court. 
This study consists of two parts. In the first part, loss of tax misdemeanor and tax evasion crime are explained. In the second part, the problems caused by the threefold application of the tax loss penalty and solution suggestions are discussed.