Matematik ağırlıklı STEM etkinliklerinin uygulanması sürecinde matematik eğitimi değerlerinin incelenmesi: Beşinci sınıf örneği
Investigation of mathematics education values in the implementation process of mathematics based STEM activities: The case of fifth grade
Yazar: SEVCAN ALAÇAMLI ÇULHA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TUĞÇE KOZAKLI ÜLGER
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: FeTeMM = STEM ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students

Özet:
Bu çalışma, beşinci sınıf öğrencilerinin eğitim-öğretim süreçleri içerisinde matematik
ağırlıklı STEM etkinliklerine maruz bırakılarak, bu etkinliklerdeki uygulama süreçlerinin ve bu
süreçte matematik eğitimi değerlerindeki değişimlerin incelenmesi amacıyla yapılmıştır.
Çalışma, öğretim programının bütünüyle ele alınması, konu başlıklarının ve kazanımlarının
teker teker çıkarılması, öğrencilerin bu kazanımlarda yaşadıkları zorlukların gözlemlenmesi ve
bu zorluklara çözüm olabilecek, sıra dışı-analitik düşünme ve problem çözebilme becerisini
kazandırabilecek çeşitli STEM etkinliklerinin belirlenmesi, uygulanması, uygulama
süreçlerinin gözlemlenmesi ile devam etmiştir. Gözlemlerin ardından, öğrencilere "matematik
eğitimi değerleri" hakkında anket soruları ve ankete verdikleri cevapların nedenlerini
derinlemesine ortaya koyabilmek için görüşmeler olmak üzere hazırlık yapılmıştır.
Araştırma 2022-2023 eğitim-öğretim yılı ikinci döneminde İstanbul ili Bakırköy ilçesinde
yer alan özel bir ortaokulda 8 hafta boyunca beşinci sınıf öğrencileriyle (27 öğrenci)
gerçekleştirilmiştir. Tez uygulamaları kapsamında "Çokgenler", "Kesirler", "Oran" ve "Veri
Analizi" üniteleri ve hedeflerini içeren 4 adet etkinlik hazırlanarak uygulama gerçekleştirmiştir.
Etkinliklerin tamamı matematik temelli mühendislik tasarım süreci gerektiren entegre STEM
etkinlikleri şeklindedir. Her bir etkinliğin hazırlık süreci 1 hafta, uygulama süreci 3 ders saati
sürmüştür. Bu ders saatleri, öğrencilerin mühendislik yaklaşımlarının hazırlıkları, planlama
süreci, grup çalışması ve sunum saati şeklinde planlanmış ve uygulanmıştır. Hazırlanan sorular
öğrencilere yöneltilmiş, gözlemler yapılmış ve öğrenim süreçlerine olan etkisi nitel gözlem
yöntemi ile değerlendirilmiştir.
Gözlemler ve ankete verdikleri cevapların nedenlerini derinlemesine ortaya koyabilmek için
görüşmeler sonucunda öğrencilerin entegre STEM çalışmaları ile matematiğe karşı değer
verme duygularında belirgin bir değişiklik olduğu, matematiğe değer verme ile etkinliklerdeki
yapabilirlik, etkinliklerden keyif alarak ürün inşa etme süresi ve seviyesinin de paralellik
gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
This study aims to expose fifth-grade students to mathematics-based STEM activities and
examine the application processes in these activities and the changes in mathematics education
values.
The study continued by considering the curriculum in its entirety, extracting the topics and
outcomes one by one, observing the difficulties experienced by the students in these outcomes,
and determining various STEM activities that can solve these difficulties and provide
extraordinary analytical thinking and problem-solving skills, implementing them, and
observing the implementation processes. Following the observations, preparations were made
to ask students questionnaire questions about "mathematics education values" and to conduct
in-depth interviews to reveal the reasons for their answers to the questionnaire.
The research was carried out with fifth-grade students (27 students) in a private secondary
school in Bakırköy district of Istanbul province for eight weeks in the second semester of the
2022-2023 academic year. Within the scope of the thesis applications, four tasks, including the
units and objectives of "Polygons," "Fractions," "Ratio," and "Data Analysis," were prepared and implemented. All the activities are integrated STEM tasks requiring a mathematics-based
engineering design process. The preparation process for each task lasted one week, and the
implementation process lasted 3 lesson hours. These lesson hours were planned and
implemented as preparation for students' engineering approaches, planning process, group
work, and presentation hours. The prepared questions/observations were tested on the students,
and their effects on the learning process were evaluated by qualitative observation.
As a result of the observations and interviews to reveal the reasons for the answers they gave
to the questionnaire in depth, it was determined that there was a significant change in the
students' feelings of valuing mathematics with integrated STEM tasks and that valuing
mathematics was parallel to the feasibility in the activities, the duration and level of building
products by enjoying the activities.