Farklı yaşlandırma yöntemlerinin monolitik translusent zirkonyanın yapısal özellikleri üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of different aging methods on the structural properties of monolithic translusent zirconia
Yazar: BAŞAR ÖZKUL
Danışman: DOÇ. DR. ESMA BAŞAK GÜL AYGÜN
Çukurova Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental materyaller = Dental materials ; Protetik diş tedavisi = Prosthetic dental treatment ; Yapay yaşlandırma = Artificial aging ; Yaşlandırma = Ageing ; Zirkonyum = Zirconium ; Zirkonyum oksit = Zirconium oxide

Özet:
Bu çalışmanın amacı farklı yaşlandırma yöntemlerinin, yüksek translusensiye sahip monolitik zirkonya materyalinin bükülme dayanımına, faz dönüşümüne, sertlik değerine ve kırılma tokluğuna olan etkisini değerlendirmektir.
CAD/CAM yöntemiyle üretilmiş ultra translusent monolitik zirkonya materyaline (VİTA YZ XT) ait disk şeklinde 84 örnek hazırlandı. Örnekler yaşlandırma yöntemlerine göre; 2 saat hızlı yaşlandırma, 6 saat hızlı yaşlandırma, 12 saat hızlı yaşlandırma, termal siklus, 50 N kuvvet altında termomekanik yaşlandırma ve 100 N kuvvet altında termomekanik yaşlandırma ve hiç yaşlandırma uygulanmayan kontrol grubu olmak üzere 7 farklı gruba ayrıldı (n=12). Hızlı yaşlandırma gruplarına 134 oC sıcaklık ve 2 bar basınç parametreleri uygulandı. Termal siklus grubunda 5-55 oC sıcaklıkta su döngüleri ve 30 sn bekleme süresinde 50.000 siklus uygulandı. Termomekanik yaşlandırma gruplarında ise 1.7 Hz frekansta 1.200.000 siklus uygulandı. Toplam 7 grubun biaksiyel bükülme dayanımları, Vickers sertlik değerleri ve kırılma tokluğu değerleri hesaplandı. Her gruptan birer örneğe SEM, ikişer örneğe ise XRD analizleri uygulandı. Veriler Kolmogrov Smirnov, Kruskal Wallis ve Dunn testleri ile analiz edildi. Bükülme dayanımı değerlerinin değişkenliği Weibull dağılım fonksiyonu kullanılarak analiz edildi ve her grup için Weibull modülleri (m), ve karakteristik dayanımları (σo) hesaplandı ve Weibull dağılımı grafiği oluşturuldu.
Çiğneme simülatörü 50 N, 100 N ve 12 saat hızlı yaşlandırma grupları, kontrol, 2 saat hızlı yaşlandırma ve 6 saat hızlı yaşlandırma gruplarına göre daha yüksek bükülme dayanımı göstermiştir (p<0.05). İkili karşılaştırmalarda termal siklus grubuyla hiçbir grup arasında anlamlı fark bulunamamıştır (p>0.05). Kontrol ve yaşlandırma grupları arasında sertlik ve kırılma tokluğu açısından anlamlı bir değişim gözlenmemiştir (p>0.05). Weibull dağılımı analizine göre termo siklus grubu diğer gruplara göre daha düşük m değeri göstermiştir, diğer gruplar arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. XRD bulgularına göre hiçbir yaşlandırma prosedürü monoklinik faz oranında önemli bir artışa sebep olmamıştır. Anahtar Kelimeler: Yapay yaşlandırma, zirkonya, translusent.

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the effects of different aging methods on the flexural strength, phase transformation, hardness value and fracture toughness of monolithic zirconia material with high translucency.
84 disc-shaped specimens of ultra-translucent monolithic zirconia material (VITA YZ XT) produced by CAD/CAM method were prepared. According to the aging methods of the samples; they were divided into 7 different groups: 2 hours rapid aging, 6 hours rapid aging, 12 hours rapid aging, thermal cycle, thermomechanical aging under 50 N force, thermomechanical aging under 100 N force and non-aged control group (n=12). 134 oC temperature and 2 bar pressure parameters were applied to the rapid aging groups. In the thermal cycle group, water cycles at a temperature of 5-55 oC and 50.000 cycles with a waiting time of 30 seconds were applied. In thermomechanical aging groups, 1.200.000 cycles were applied at 1.7 Hz frequency. Biaxial bending strength, Vickers hardness values and fracture toughness values of 7 groups were calculated. SEM analyzes were applied to one sample from each group and XRD analyzes to two samples from each group. Data were analyzed with Kolmogrov Smirnov, Kruskal-Wallis and Dunn tests. The variability of the flexural strength values was analyzed using the Weibull distribution function and the Weibull modulus (m) and characteristic strengths (σo) were calculated for each group and Weibull distribution graph created.
The chewing simulator 50 N, 100 N, and 12 h rapid aging groups showed higher flexural strength than the control, 2 h rapid aging and 6 h rapid aging groups (p<0.05). In paired comparisons, no significant difference was found between the thermal cycle group and any group (p>0.05). No significant change was observed between the control and aging groups in terms of hardness and fracture toughness. According to the Weibull distribution analysis, the thermo cycle group showed a lower m value than the other groups, no significant difference was found between the other groups. According to the XRD findings, no aging procedure resulted in a significant increase in the monoclinic phase rate.
Keywords: Artificial aging, zirconia, translucent.