Kan bağışında bulunan bireylerin organ nakline ilişkin bilgi ve düşünceleri
Blood donors' knowledge and opınıons about organ donatıon
Yazar: BİNNAZ TÜNEY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MERAL ALTIOK
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery ; Hemşirelik = Nursing ; Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Doku ve organ tedariği = Tissue and organ procurement ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Kan transfüzyonu = Blood transfusion ; Organ nakli = Organ transplantation

Özet:
Bu araştırma, kan bağışında bulunan bireylerin organ bağışı ve nakli konusunda bilgi ve düşüncelerini belirlemek amacıyla kesitsel ve tanımlayıcı olarak yapılmıştır.Araştırmanın örneklemini, Mersin Kızılay kan merkezine kan bağışı için başvuran, fiziksel ve bilişsel sağlık düzeyleri araştırmada uygulanması planlanan formları cevaplamaya uygun, 18 yaşından büyük ve araştırmaya katılmayı kabul eden 800 birey oluşturmuştur. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından geliştirilen anket formu kullanılarak toplanmıştır.Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 11.5 paket programı, istatistiksel analiz için ise yüzde, ortalama ve standart sapma, Student t, Mann Whitney U, ANOVA ve Tukey testleri kullanılmıştır. P<0,05 istatistik açıdan anlamlı kabul edilmiştir. Araştırma sonucunda; kan bağışında bulunan bireylerin % 64'ü erkek, %51,6'sı bekar, %75,5'i lise ve üstü mezunu, % 55'i 18- 29 yaş aralığında ve yaş ortalamaları 30.50±10.62'dir. Bireylerin %78,4'ünün hayat kurtarmak için kan bağışında bulundukları, %37,5'inin organlarını bağışlamayı düşündükleri, düşünenlerin %100'ünün bir hayat kurtarma ve iyileştirme amacıyla bağışlamayı düşündükleri belirlenmiştir.Araştırmaya katılan bireylerin organ bağışı bilgi puan ortalamaları 15.2± 4.7 orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Altmış yaş ve üzerinde, ev hanımı, emekli, ilkokul mezunu olan ve kendisine, yakınına organ bağışı yapılmasını istemeyen bireylerin organ bağışı bilgi puanları diğer gruplardan daha düşük olduğu bulunmuş ve istatistiksel olarak fark anlamlı çıkmıştır (p<0.05).Sonuç olarak bu çalışmaya katılan bireylerin organ bağışı bilgileri düşük, organ bağışına yönelik uygulamaların yetersiz olduğu ortaya çıkmıştır. Organ bağışının artırılmasında en önemli etkenler insanların organ bağışına motive edilmesi, bunun için gerekli eğitimin artırılması, organ bağışı kampanyalarının düzenlenmesi, halkı bilinçlendirmeyi sağlayıcı televizyon ve medya reklâmlarına önem verilmesi olarak önerilebilir.Anahtar sözcükler: Organ bağışı, organ nakli, bilgi, düşünce, hemşirelik

Abstract:
This is a cross-sectional and descriptive research carried out to determine the knowledge and opinions about organ donation and transplantation.The study population consisted of 800 individuals who applied for blood donation to Turkish Red Crescent Mersin Provincial Blood Center, whose physical and cognitive health conditions were found eligible for responding to the forms to be implemented in the research, and who were 18 or older and agreed to participate in the study.The research data were collected using a questionnaire developed by the researcher. The data were then analyzed by using SPSS 11.5 and the percentage, mean and standard deviation, Student t, Mann-Whitney U, ANOVA and Tukey tests for statistical analysis. P <0.05 was considered statistically significant.It was determined as a result of the research that 64% of the blood donors were male and 51.6% of them were single, 75.5% of them were graduates of high school and above, 55% of them were 18 ? 29 years old and their and mean age was 30.50 ± 10.62. The research found that 78.4% of the respondents donated blood to save a life and almost all of them made a correct definition of organ donation and death. It was also determined that 37.5% of the individuals in the study thought of donating organs, 100% of the participants who thought of donating organs considered this to save a life and help somebody heal. It was determined that the respondents had a moderate mean score of organ donation knowledge, 15.2 ± 4.7. Finally, it was found that the knowledge scores of those respondents who were sixty and older, housewives, retired, primary school graduates and did not want to be transplanted organs were lower than the other groups and the difference was found to be statistically significant (p <0.05).In conclusion, it was determined that the respondents? organ donation knowledge was low and organ donation activities were insufficient. It could therefore be recommended that people are encouraged to donate organs, educational activities concerning organ donation are offered, organ donation campaigns are organized and television commercials and other media advertisements are given more importance in order to increase organ donation.Keywords: Organ donation, organ transplantation, knowledge, opinion, nursing