Periodontal sağlık durumunun alzheimer hastalığı ile ilişkisinin incelenmesi
Analyzing the relationship between periodontal health status and alzheimer's disease
Yazar: KÜBRA KARADURAN
Danışman: DOÇ. DR. ŞADİYE GÜNPINAR
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Alzheimer hastalığı = Alzheimer disease ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Periodontitis = Periodontitis ; Çiğneme = Mastication

Özet:
Alzheimer hastalığı patogenezi hakkında çok şey bilinmesine rağmen, halen kesin bir
tedavisi olmayan hastalıktır. Bu nedenle, hastalığın risk faktörlerinin doğru
değerlendirilmesi hastalığın önlenmesinde önem kazanmaktadır. Periodontal hastalık
gibi kronik enflamatuvar hastalıkların, Alzheimer hastalığının başlangıcını ve
ilerlemesini hızlandırabileceği düşünülmektedir. Bu nedenle bu çalışmanın amacı,
mevcut periodontal durumun Alzheimer hastalığının ilerleme hızı üzerine etkisini
araştırmaktır.
Klinik Demans Derecelendirme Ölçeğine göre Evre 1 (n=42), Evre 2 (n=29) ve Evre
3 (n=19) olmak üzere üç gruba ayrılan 90 Alzheimer hastası çalışmaya dahil edildi.
Hastaların başlangıç ve 6. aydaki bilişsel durumları Standardize Mini Mental Test
(SMMT) ile değerlendirildi. Klinik muayenede plak yüzdesi (PY), sondalamada
kanama yüzdesi (SKY), sondalanabilir cep derinliği (SCD), klinik ataşman seviyesi
(KAS) değerleri ve diş sayısı kaydedildi. Bireylerin mevcut oklüzal ilişki durumu
Eichner İndeksi kullanılarak değerlendirildi ve hastalar Tip 1, Tip 2 ve Tip 3 olarak
sınıflandırıldı.
Çalışmadaki 90 Alzheimer hastasının 65'i periodontitis olan dişli bireylerden ve 25'i
aktif periodontal hastalığı olmayan dişsiz bireylerden oluştu. Gruplar arasında
Alzheimer hastalarının yaşları açısından anlamlı fark olduğu (p<0.05) diğer taraftan,
cinsiyet açısından istatistiksel olarak anlamlı fark olmadığı belirlendi (p>0.05). SMMT
puanları ve SMMT puan değişimi (∆SMMT) tüm katılımcılarda ve ayrı olarak dişli
Alzheimer hastalarında değerlendirildiğinde gruplar arasında anlamlı fark olduğu
tespit edildi (p<0.05). Diğer taraftan, dişsiz Alzheimer hastalarına ait ∆SMMT'nin
gruplar arasında farklı olmadığı belirlendi (p>0.05). Dişli Alzheimer hastalarında
SKY, Evre 3 Alzheimer grubunda diğer gruplara göre; KAS değeri Evre 3 ve Evre 2
Alzheimer hastalarında Evre 1 Alzheimer hastalarına göre anlamlı olarak daha
yüksekti (p<0.05). İlave olarak, SCD değerlerinin Evre 3 Alzheimer hastalarında Evre
1 Alzheimer hastalarına göre anlamlı olarak daha yüksek olduğu belirlendi (p<0.05).
∆SMMT ile SKY (r=0.308, p=0.013) ve SCD (r=0.275, p=0.027) arasında pozitif
ilişki olduğu tespit edildi. Alzheimer hastalığının evresi, yaş, periodontal hastalık
varlığı ve C-reaktif protein seviyesinin ∆SMMT üzerine etkisi birlikte
değerlendirildiğinde bireylerin Evre 2 ve Evre 3 Alzheimer grubunda olmalarının, yaş
değişkeninin ve periodontal hastalık varlığının anlamlı düzeyde etkisi olduğu
belirlendi (p<0.05).
Çalışmamızın sınırları dahilinde, periodontitis varlığının Alzheimer hastalığının
şiddetini ve hastalığın ilerleme hızını artırabileceği sonucuna varılabilir.
Anahtar Kelimeler: Alzheimer hastalığı, periodontal hastalık, periodontitis,
oklüzyon, çiğneme

Abstract:
Although much is known about the pathogenesis of Alzheimer's disease (AD), it has
still no precise treatmeent. Therefore, the correct evaluation of the risk factors of the
disease gains importance in the prevention of the disease.It is thought that chronic
inflammatory diseases such as periodontal disease may accelerate the onset and
progression of AD. For this reason, the aim of this study is to investigate the effect of
the current periodontal status on the progression rate of AD.
A total of 90 Alzheimer's patients, who were divided into three groups as Stage 1
(n=42), Stage 2 (n=29) and Stage 3 (n=19) based on the Clinical Dementia Rating
Scale, were included in the study. Cognitive status of the patients at baseline and 6th
month were evaluated with the Standardized Mini-Mental Test (SMMT). In clinical
examination, plaque percentage (PP), bleeding on probing (BOP), probing pocket
depth (PPD), clinical attachment level (CAL) values and the number of teeth were
recorded. The current occlusal relationship status of the individuals was evaluated
using the Eichner Index, and the patients were classified as Type 1, Type 2, and Type
3.
In this study, of 90 Alzheimer's patients, 65 were toothed individuals with periodontitis
and 25 were edentulous individuals without active periodontal disease. It was
determined that there was a significant difference between the groups in terms of age
of Alzheimer's patients (p<0.05), on the other hand, there was no statistically
significant differrence in terms of gender (p>0.05). When SMMT scores and SMMT
score changes (∆SMMT) were evaluated in all participants and in patients with toothed
Alzheimer's alone, it was determined that there was a significant difference between
the groups (p<0.05). On the other hand, ∆SMMT of edentulous Alzheimer's patients
did not differ between the groups (p>0.05). BOP in patients with toothed Alzheimer's
was significantly higher in Stage 3 Alzheimer's group than in other groups, and CAL
value were significantly higher in Stage 3 and Stage 2 Alzheimer's patients than in
Stage 1 Alzheimer's patients (p<0.05). In addition, PPD value were found to be
significantly higher in Stage 3 Alzheimer's patients than in Stage 1 Alzheimer's
patients (p>0.05). A positive correlation was found between ∆SMMT and BOP
(r=0.308, p=0.013) and PPD (r=0.275, p=0.027). When the effect of stage of AD, age,
presence of periodontal disease and C-reactive protein levels on ∆SMMT were
evaluated together, it was determined that the individuals being in the Stage 2 and
Stage 3 Alzheimer's group, the age variable and the presence of periodotal disease had
a significant effect (p<0.05).
Within the limits of our study, it can be concluded that presence of periodontitis may
increase the severity and rate of the progression of Alzheimer's disease.
Keywords: Alzheimer's Disease, cognitive decline, periodontal disease, periodontitis,
occlusion, chewing