İnfertil erkeklerdeki sperm DNA hasarının COMET ASSAY ile tayini
The COMET ASSAY-assisted determination of sperm DNA damage in infertile males
Yazar: AYŞEN DURMAZ
Danışman: PROF. DR. NURTEN DİKMEN
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya ve Klinik Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Comet tekniği = Comet assay ; DNA = DNA ; DNA hasarı = DNA damage ; Kısırlık = Infertility ; Kısırlık-erkek = Infertility-male ; Sperm = Spermatozoa

Özet:
İnfertilite, doğum kontrol yöntemi uygulamayan çiftlerde 1 yıllık sürede gebeliğin gerçekleşmemesidir. Erkek infertilitesi, infertil çiftlerin % 10-30'unda tek neden, % 15-30'unda ise kadındaki probleme ek olarak karşımıza çıkmakta, dolayısı ile vakaların yaklaşık % 50'sinde görülmektedir.Günümüzde erkek bireyin değerlendirilmesinde rutin olarak, spermiyogram analizi kullanılmaktadır. Bu analiz sayesinde erkek infertilitesinin yaklaşık % 40-60'ında altta yatan etken ortaya konulabilmekteyken yaklaşık % 50'lik bir kısmında sorunun ana kaynağı tam olarak anlaşılamamakta ve idiyopatik infertilite olarak sınıflandırılmaktadır. Bu hasta grubu için de tanıyı koydurtabilecek ve tedaviye yön verecek yeni testlere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu anlamda son yıllarda en çok ?Sperm DNA Hasarı? üzerinde durulmaktadır.Bu çalışmada, infertil erkeklerdeki DNA hasarının basit, ucuz, duyarlı ve güvenilir bir yöntem olan COMET ASSAY ile tespit edilmesi planlanmıştır. Bu amaçla 20 normospermik, 20 oligospermik, 20 astenospermik ve 20 teratospermik olgunun sperm DNA hasarı hesaplanmış, sperm parametreleri ile DNA hasarı arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Ayrıca %85'i kısa kuyruklu olan ve %100 baş anomalisine sahip bir olgunun da mikroenjeksiyonu gerçekleştirilmiştir. Mikroenjeksiyon sonrası fertilizasyon, klivaj ve gebelik durumu takip edilerek DNA hasarı ile ilişkisi de incelenmiştir.İncelemeler sonucunda, normospermik grupta ortalama % sağlam DNA değeri 92,49 ? 7,92, teratospermik grupta 64,32 ? 32,08, oligospermik grupta 52,32 ? 26,59, astenospermik grupta ise 47,09 ? 35,48 olarak saptanmış olup normospermik gruptaki sağlam DNA oranının (%) diğer gruplardan anlamlı derecede (p<0,001) daha büyük olduğu saptanmıştır. Ayrıca DNA hasarının pronükleus oluşumunu engellemediği ancak, embriyo kalitesini azalttığı ve gebeliği negatif yönde etkilediği dikkat çekmiştir.

Abstract:
Infertility is the condition when pregnancy is not achieved within a one-year period in couples who do not use any contraceptive method. Male infertility is the only reason in 10-30% of the infertile couples, and in 15-30% of the couples it goes together with a problem in the female so it is found in about 50% of cases.Today, spermiogram analysis is used routinely in the evaluation of the male individual. Thanks to this analysis, the underlying reason in about 40-60% of the male infertility can be found out but the main reason of the problem cannot be fully understood in 50% and it is classified as idiopathic infertility. For those patients, new tests are required to make a diagnosis and to guide the treatment. In this context, most emphasis has been put on ?Sperm DNA Damage? in recent years.In this study, it was planned to determine the DNA damage in the infertile males with COMET ASSAY, a method which is simple, cheap, sensitive and reliable. For this purpose, the sperm DNA damage of 20 normospermic, 20 oligospermic, 20 asthenospermic and 20 teratospermic cases was calculated and the relationship between sperm parameters and DNA damage was assessed. Also, the microinjection of a case with 85% short-tailed and 100% head anomaly was performed. Following the microinjection, fertilization, cleavage and pregnancy were monitored and its relation to DNA damage was also studied.As a result of the examinations, the mean % value of undamaged DNA was 92.49 ± 7.92 in the normospermic group, 64.32 ± 32.08 in the teratospermic group, 52.32 ± 26.59 in the oligospermic group and 47.09 ± 35.48 in the asthenospermic group and it was observed that % value of undamaged DNA in normospermic group was significantly (p<0,001) greater than the others. Also, it was pointed out that DNA damage did not prevent the pronucleus formation but it diminished the embryo quality and affected pregnancy negatively.