Kapalı bir havzada Milli Parkların ulaşım sisteminin çevre duyarlı modellenmesi için bir yöntem: Beyşehir ve Kızıldağ Milli Parkları örneklemi
An approach to ecology based modelling for transportation system of National Parks in a closed
Yazar: HAYRİ ULVİ
Danışman: DOÇ. DR. HÜLAGÜ KAPLAN
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Trafik = Traffic ; Ulaşım = Transportation ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Ekoloji = Ecology ; Ekolojik etki = Ecological effect ; Ekolojik planlama = Ecological planning ; Kent planlama = Urban planning ; Milli parklar = National parks ; Ulaştırma politikası = Transportation policy ; Ulaşım = Transportation ; Ulaşım = Transportation ; Ulaşım modelleri = Transport models ; Ulaşım sistemleri = Transportation systems

Özet:
Dünyada su havzaları ve milli parklar başta olmak üzere korunacak tüm doğal alanlar üzerinde insan kaynaklı faaliyetler her geçen gün artmaktadır. Özellikle su kaynaklarının bulunduğu milli parkların hassas şekilde korunması gereği açıktır. Mevcut tarım topraklarının denetimsiz ve aşırı kullanımı, toprak verimini azaltan tarımsal ilaçların kullanılması, her türlü ulaşım araçlarının hassas ekosistemlerin tüm noktalarına denetimsiz girişine izin verilmesi, çevre duyarlı hassas ekosistemlerde karbon emisyon artışı gibi olumsuz etkilere neden olmaktadır. Bu tez çalışması kapsamında, ulaşım kaynaklı ekolojik ayakizinin milli parklar üzerindeki olumsuz etkilerini azaltabilmek amacıyla yeni bir ulaşım sistemi modeli araştırılmıştır.Araştırmada, alan ve konuya ilişkin yerli ve yabancı literatür araştırması, trafik sayımı, taraflarla derinlemesine yüz yüze görüşmeler ve anket uygulaması gibi yöntemler kullanılmıştır. Örneklem araştırma alanında, ziyaretçiler ile çevre sakinlerinin mevcut ulaşım sistemini kullanım alışkanlıkları, geliştirilen emisyon formülü ile birim zamanda(gün) miktar(gr) ve değişkenler arasındaki bir bağıntı olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda, çevre duyarlı ulaşım Yaklaşımları uygulanan örnek milli park alanlarındaki emisyon miktarındaki azalma oran(lar)ı tespit edilmiştir. Bu bulguların sonucu olarak; Beyşehir Gölü'nün her iki yakasındaki milli park alanlarına yönelik çevre duyarlı ulaşım sistemini temel alan bir model önerilmiştir/geliştirilmiştir.

Abstract:
Man?made activities in sensitive ecosystems such as water basins and national parks over the world have been increasing day by day. It is clear that the national parks with water sources especially should be protected sensitively. Over- and uncontrolled use of existing agricultural lands as well as use of agricultural pesticides reduce soil productivity, and besides, uncontrolled access to ecologically sensitive zones cause environmentally negative effects such as increase in heavy carbon emissions. In the context of this thesis, it is examined a new model relating with the transportation system about national parks in order to decrease ecological foot print caused by transport activities. In this study, literature review, traffic survey, and also, surveys with in-depth face-to-face interview have been implemented. Usage habits of the existing transportation system by visitors and residents in the study area is formulated as a relation between amount and variables in unit time by developing emission formulate. In this context, decreasing rate(s) in emissions are found in the national parks where the usage habits of residents and visitors have been changed by the environmentally sensitive policies. As a result, a model focused on the environmentally sensitive transportation systems are devised for the national parks on the both sides of Beyşehir Lake.