8. sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersinde Montrö Boğazlar Sözleşmesinin yeri ve önemi
The place and importance of the Montreux Straits Convention in 8th grade History of Revolution and Ataturkism course
Yazar: ÖZGÜR ORBAY TARGAY
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜR YILDIZ
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Beceri eğitimi = Skill training ; Değerler eğitimi = Values education ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Türk inkılap tarihi ve Atatürkçülük dersi = Turkish revolution history and Kemalism lesson

Özet:
Üç denize kıyısı olan Anadolu coğrafyası bulunduğu konum itibari ile önemli stratejik noktalar barındırmıştır. Bu stratejik noktaların en önemlileri de İstanbul ve Çanakkale Boğazı'dır. Antik Dönem'den başlayıp günümüze kadar önemi devam eden Boğazlar, İstanbul Fethi ile birlikte Osmanlı Devleti'nin eline geçmiştir. Osmanlı denetiminden itibaren önce tek taraflı antlaşmalar ile sonra ikili antlaşmalar ile ve en son olarakta uluslararası antlaşmalar ile Boğazlardan geçiş rejimi belirlenmiştir. Boğazların stratejik önemi asıl olarak I. Dünya Savaşı'nda ortaya çıkmıştır. Savaşı kazanan İtilaf devletleri Mondros Ateşkes Antlaşması sonucu derhal Boğazları ele geçirmiş, Sevr Antlaşması ile de hâkimiyetini kalıcı hale getirmek istemişlerdir. Milli Mücadele'nin kazanılmasından sonra Lozan Antlaşması imzalanmış ve bölgenin denetimi uluslararası bir komisyona devredilmiştir. Sonraki süreçte Avrupa'da değişen statüko nedeniyle Boğazlar Meselesi tekrar gündeme gelmiştir. Yapılan görüşmeler sonucu 20 Temmuz 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi imzalanmıştır. Tarihsel olarak uzun bir geçmişi olan Boğazlar Meselesi ve Atatürk'ün dış politika ilkeleri doğrultusunda çözüme kavuşturulmuştur. Boğazlar Meselesi ve Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin tarihi süreci, jeopolitik ve jeostratejik önemi hem 8. Sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersi hem de Sosyal Bilgiler dersikazanım becerileri açısından ele alınarak değerlendirilmiştir.

Abstract:
In the period that started before Christ and continued until today, strategic issues for countries have always been given special importance in the world geography. Undoubtedly Anatolian geography, which has coasts to three seas also contains important strategic points due to its location. The importance of the straits in history first appeared with the Trojan War. In the period when the Ottoman State wided and expanded, domination of Istanbul and Canakkale Straits and their surroundings completely passed to the Ottoman State with the conpletition of the conquest of Istanbul. The strategic importance of straits mainly emerged in the First World War. The Allied Powers that won the war immediately seized the straits as a result of the Mondros Armistic Agreementand wanted to make this dominance permanent with Sevr. After the victory of the National Struggle, the Lausanne Treaty was signed and the control of the region was transferred to a commision estanlished under the control of the League of Nations.  In the next period, due to the changing status quo in Europe, the Montreux Straits Conference was held.  At the end of the conference The Montreux Straits Convention was signed. The Straits Convention, which has a long history, has been resolved in line with Atatürk's foreign policy principles.  The Montreux Straits Convention, which is an important subject for Social Studies and Turkish Revolution History and Ataturkism course, has been evaluated in terms of education.