Okul öncesi dönem özel yetenek potansiyeli olan çocukların eğitim süreçlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the educational procsses of children with potentially talented in the preschool period
Yazar: AYBÜKE KOÇBAY
Danışman: PROF. DR. AYPERİ DİKİCİ SIĞIRTMAÇ
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Okul Öncesi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Erken çocukluk dönemi çocukların tüm gelişim alanlarında en hızlı gelişim kaydettikleri dönemdir. Gelişimsel açıdan birbirinden daha hızlı bir seyir gösteren özel yetenekli çocukların da akranlarına göre farklılık gösteren özellikleri bulunmaktadır. Dolayısıyla özel yetenekli çocukların akranları ile aynı eğitim ortamında uyarlanmış bir program ile eğitim görmeleri gerekmektedir. 
Bu araştırmanın amacı, özel yetenek potansiyeli olan çocukların eğitim süreçlerinin değerlendirilmesi ve eğitim ortamlarındaki mevcut durumlarının ortaya koyulmasıdır. Bu araştırma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseninde yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim-öğretim yılı içinde Antalya ili merkez ilçelerinde bulunan resmi bağımsız anaokullarında görevli 74 okul öncesi öğretmeni ve Rehberlik Araştırma Merkezlerinde görevli 3 özel eğitim öğretmeni ve 1 psikolojik danışman olmak üzere 4 uzman oluşturmaktadır. Araştırmanın amacı doğrultusunda evrenin tamamına ulaşılmış olup araştırmaya katılmaya gönüllü olan 124 öğretmen içinden özel yetenek tanısı almış veya özel yetenek potansiyeli olan çocuklar ile daha önce çalışmış veya şu anda çalışmakta olan 74 öğretmen araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formları ile toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler içerik analizi ve betimsel analiz yöntemleri ile analiz edilmiştir. 
Araştırmada yapılan analizler sonucunda okul öncesi öğretmenlerinin özel yetenek potansiyeli olan çocukların ayırt edici özelliklerini tespit edebildikleri belirlenmiştir. Okul öncesi öğretmenlerinin özel yetenek potansiyeli olan çocukların akran ilişkileri ve sınıfa uyumlarına ilişkin mevcut durumdaki gözlemlerinin özel yetenekli çocukların akran ilişkileri ile tutarlılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmada bazı okul öncesi öğretmenlerinin sınıflarındaki özel yetenek potansiyeli olan çocukların eğitim süreçleri için sınıf içi düzenlemeler yaptıkları görülmüştür. Okul öncesi öğretmenlerinin çoğunluğunun özel yetenek potansiyeli olan çocukların eğitim süreçlerine dair kendilerini yetersiz gördükleri sonucuna ulaşılmıştır. Okul öncesi öğretmenleri özel yetenek potansiyeli olan çocukların eğitim süreçlerine dair desteğe ihtiyaçları olduğunu ifade etmişlerdir. 
Son olarak Rehberlik Araştırma Merkezlerine okul öncesi yaş grubundan başvuruların okul öncesi öğretmenleri tarafından değil özel yetenek potansiyeli olan çocukların ebeveynleri tarafından yapıldığı fakat okul öncesi yaş grubu özel yetenek potansiyeli olan çocuklar için çeşitli tanılama sorunları ve eğitim programı eksiklikleri bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Early childhood is the period in which children make the fastest development in all developmental areas. Gifted and talented children, who have a faster developmental course than each other, also have characteristics that differ from their peers. Therefore, gifted and talented children need to be educated with an adapted curriculum in the same educational environment as their peers. 
The aim of this research is to evaluate the educational processes of potentially talented children and to reveal their current status in educational environments. This research was conducted in the case study design of qualitative research methods. The study group of this research consists of 74 preschool teachers working in official independent kindergartens in the central districts of Antalya in the 2021-2022 academic year and 4 experts, including 3 special Education teachers and 1 psychological counselor working in Guidance Research Centers. In line with the purpose of research, the entire universe was reached and among the 124 teachers who volunteered to participate in the research, 74 teachers who had been diagnosed with talented children or who had previously worked with children with potentially talented children or who were currently working were included in the research. The data of the study were collected with semi-structured interview forms prepared by the researcher. The data obtained from the research were analyzed by content analysis and descriptive analysis methods.
As a result of the analyses made with the research data, it was determined that preschool teachers were able to identify the distinctive features of potentially talented children. It was concluded that the observations of preschool teachers about the peer relationships and class adaptations of children with potentially talented children were consistent with the peer relationships of potentially talented children. In the research, it was seen that some preschool teachers made in-class arrangements for the educational process of potentially talented children in their classes.  It was concluded that the majority of preschool teachers consider themselves inadequate in the educational processes of potentially talented children. They stated that preschool teachers need support in the educational processes of potentially talented children. 
Finally, it was concluded that the applications to the guidance research centers from the preschool age group were made not by the preschool teachers but by the parents of the potentially talented children, but there were various diagnostic problems and educational program deficiencies for the preschool age group potentially talented children.