Elif Şafak'ın romanlarının yeni tarihselcilik bağlamında incelenmesi
Investigation in the context of the novels of the new historicism Elif Şafak
Yazar: MEHMET ERDAL BOZKURT
Danışman: DOÇ. DR. HASAN YÜREK
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Roman = Novel ; Tarihselcilik = Historicism ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature ; Şafak, Elif = Şafak, Elif

Özet:
Modernizme başkaldırı olarak ortaya çıkan postmodernizm, edebiyat eserlerindeki
mevcut tarih anlayışına da farklı bir yorum getirmiştir. Yeni tarihselcilik, postmodernizmin tarih
anlayışıdır. Tarihin nesnel olamayacağı algısından doğmuştur. Yapıbozumculuk ve postyapısalcılıktan
beslenerek oluşan yeni tarihselciliğin öncüsü ve isim babası Stephen Greenblatt'tır.
Bu kuram, kurmaca-tarih ilişkisini belirginleştirerek tarih üzerindeki gerçeklik algısını yıkar. Yeni
tarihselcilikte çok kültürlülük, çok anlamlılık ve görecelilik etkindir. Bu kuramla beraber tarihte
adı geçmeyen, arka planda kalmış ama yaşamış olması muhtemel olan sıradan insanlar, tarihe
adını yazdıranların önüne geçmeyi başarmıştır. Elif Şafak, başka metinlerden alıntılar yaparak,
tarihte unutulmuş, marijinal ya da sıradan alt kimlikleri romanın başkişisi hâline getirerek,
parodinin oyunsu etkisinden faydalanarak, üst insanları sıradanlaştırarak bu anlayışa uygun
romanlar yazmıştır. Şafak, tarihi dekor olarak görmüş ve tarihin boşluklarını doldurarak yeni
tarihselci anlayışa uygun romanlar yazmıştır. Bu çalışmada, öncelikle Elif Şafak'ın hayatı hakkında
genel bilgi verilmiş ve edebiyatla olan ilişkisi anlatılmıştır. Sonrasında yeni tarihselcilik
kavramının daha iyi anlaşılması için önce postmodernizm ve roman, sonra tarih ve tarihi roman
kavramları açıklanmıştır. Yeni tarihselcilik kuramının doğuşu ve oluşma sebepleri anlatılmış ve
hemen ardından yeni tarihselcilik kuramının faydalandığı çeşitli teknikler kuramsal bağlamda ele
alınmıştır. Sonrasında da Elif Şafak'ın yeni tarihselcilik anlayışının yoğun olduğu beş romanı olan
Pinhan, Şehrin Aynaları, Mahrem, Aşk ile Ustam ve Ben incelenmiştir.

Abstract:
Postmodernism, which emerged as a rebellion against modernism, also brought with it a
different interpretation for existing history concept in literary works. The new historicism is the
understanding of postmodernism history. It was born from the perception that history cannot be
objective. Stephen Greenblatt was the pioneer and the father of the new historicism that was
based on de-construction and post-structuralism. This hypothesis pulls down the reality
perception on history by clarifying the fiction-history relation. Multiculturalism, multi-meaning
and relativity are effective in the new historicism. With this hypothesis, ordinary people who were
not mentioned in history, who lived in the background, and who were likely to live have succeeded
in overcoming those who had their names written in history. Elif Shafak wrote novels in line with
this understanding by quoting from other texts, by making the marginal or ordinary sub-identities
who were forgotten in history the primadonna of her novel, by making use of the playful effect of
the parody, and making the upper-class people ordinary. Shafak considered history as a décor,
and wrote novels in accordance with the new historicist understanding by filling the gaps of
history. In this study, firstly general information about the life of Elif Shafak is given and its
relation with literature is explained. Then, in order to better understand the concept of new
historicalism, first the concepts of postmodernism and novel and then the history and historical
novel were explained. The emergence of the new historicalism theory and the reasons for its
formation are explained, and then the various techniques that the new historicalism theory
utilizes are discussed in the theoretical context. After that, Elif Shafak's five novels, in which her
new historicism understanding is intense; Pinhan, Şehrin Aynaları, Mahrem, Aşk and Ustam ve Ben
were examined.