Lateral servikal bilgisayarlı tomografide ölçülen vertebral ve prevertebral yumuşak doku mesafelerinin yaş ve cinsiyete göre Türkiye popülasyonundaki normlarının belirlenmesi
Determination of normal values of vertebral and prevertebral soft tissue distances in Turkish population  according to age and sex in lateral cervical computed tomography
Yazar: SERHAD ÖMERCİKOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGE ECMEL ONUR
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Omurga = Spine ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Spinal yaralanmalar = Spinal injuries ; Teşhis = Diagnosis ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries

Özet:
Amaç: Acil serviste vertebra travması olan hastalarda kraniovertebral ve servikotorasik bileşkeler BT ile daha net değerlendirilir. Bu bölgede yapılan PVYD mesafe ölçümlerinin patoloji varlığında etkilenebileceği öne sürülmektedir. Bu çalışmanın amacı acil servise başvurup servikal BT çekilen hastaların retrospektif olarak taranması ve predental, basion-dental ve prevertebral yumuşak doku mesafelerinin hesaplanarak bu değerlerin normal ve patoloji saptanan hastalardaki aralıklarının belirlenmesidir.
Gereçler ve yöntem: Çalışma süresince acil servisine travma nedeni ile başvuran ve servikal BT çekilip raporlanan erişkin hastalara ait kayıtlar retrospektif olarak taranarak; tüm hastaların predental, basion-dental ve PVYD mesafeleri ölçüldü. Bulguların değerlendirilmesinde istatiksel analizler için SPSS v15.0 ve NCSS istatistik programları kullanıldı. Patoloji olan ve olmayan hastalardaki ortalama değerler bulunarak yaş ve cinsiyete göre istatistiksel olarak değerlendirildi. 
Bulgular: Çalışmaya dahil olan 500 hastanın 488'inin BT'leri normal iken; 12 hastada patoloji raporlanmış ve bu hastaların ölçülen değerleri, patolojik olmayanların üst limit değerlerini geçmediği saptanmıştır. Patoloji olmayan hastalarda predental ve basion dental mesafeleri yaşla birlikte daralırken; C6 ve C7 PVYD mesafeleri ise yaş ile birlikte artmaktadır. Cinsiyetlere göre mesafelerine bakıldığında C3 ve C5 seviyelerinde anlamlı bir fark bulunamazken, Predental, Basion dental, C1, C2, C6 ve C7 düzeylerinde erkeklerde, C5 düzeyinde ise kadınlarda daha geniş bulunmuştur.
Sonuç: Çalışmamızda Türk toplumundaki normal servikal omurgalar önü prevertebral yumuşak doku mesafelerini saptadık. Çalışmamızda patoloji saptanan hasta sayısı az olduğundan; normal grup ile aralarında bu ölçümlerde anlamlı fark bulunamamıştır. Bu nedenle daha fazla patoloji saptanan hastanın yer aldığı çalışmalara ihtiyaç vardır. Sonuç olarak servikal vertebra önündeki yumuşak doku kalınlıklarının yaş arttıkça ve erkek cinsiyette arttığı, her vertebra önünde de ayrı normaller olduğu gösterilmiştir.

Anahtar kelimeler: acil servis, prevertebral yumuşak doku mesafeleri, predental mesafe, basion – dental mesafe, bilgisayarlı tomografi, lateral servikal görüntüleme

Abstract:
Goal:   Both the intersections of cervical and thoracic vertebrae  and cervical vertebrae and cranium are assessed better by CT in emergency department (ED). The thickness of prevertebral soft tissue (TOPST) in these regions is claimed to be effected by trauma. In this retrospective study, our goal was to survey cervical CTs of ED patients and measure predental space, basion-dental space and TOPST in all patients in order to determine a normal and a pathological range for these measurements.
Materials and Methods: All trauma patients who presented in ED during the time period of the study were surveyed and those with an official report of cervical spine CTs from radiology were included in the study. Predental spaces, basion dental spaces and TOPSTs were measured for all patients. SPSS v15.0 and NCSS softwares were used for statistical analyses. Mean values for all measurements were calculated for both normal CT scans and those with pathological findings. These values were evaluated for both sexes and different age groups.
Results: 500 patients were included in the study. 488 cervical spine CT scans were reported to be normal and 12 has pathological findings. Mean values in the CT scans with pathological findings were calculated to be below upper limit. Predental space and basion dental space measurements were found to be diminishing with increasing age. On the other hand, TOPST of C6 and C7 were measured to be increasing with age. When measurements were studied according to sex, no statistical significance were found in TOPST of C3 and C5, but  predental, basion dental, C1, C2, C6 and C7 measurements were higher in males while C4 measurements were higer in females. 

Discussion:  In our study, normal ranges of TOPST for cervical vertebrae in Turkish population were determined. No statistical significance were found between measurements of normal CT scans and scans with pathological findings. This may be due to the low number of pathological CT scans in our study. Therefore, further studies with a larger population who have pathological CT findings are needed.  As a result, thickness of prevertebral soft tissue were found to be increasing in male sex and with increaing age. Normal values for each cervical vertebra were shown to be different and those values were recorded.

Keywords: emergency department, thickness of prevertebral soft tissue, predental space, basion dental space, computerised tomography, lateral cervical spine imaging