Ayres duyu bütünleme terapisinin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda duyusal, motor, bilişsel, davranışsal beceriler ve sosyal katılıma etkisi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of ayres sensory integration therapy on sensory, motor, cognitive, behavioral skills and social participation in children with attention deficit hyperactivity disorder: Randomized controlled trial
Yazar: BÜŞRA KAPLAN KILIÇ
Danışman: PROF. DR. GONCA BUMİN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ergoterapi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ergoterapi = Occupational Therapy ; Halk Sağlığı = Public Health ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Duygusal davranışsal bozukluklar = Emotional and behavioral disorders ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Sensorimotor = Sensorimotor ; Toplumsal katılım = Social participation ; Yürütücü biliş bilgisi = Megacognitive knowledge ; Çoklu duyu algılama = Multisensory perception

Özet:
Bu çalışma Ayres Duyu Bütünleme (ADB) terapisinin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) olan çocuklarda duyusal, motor, bilişsel, davranışsal beceriler ve sosyal katılıma etkisini incelemek amacıyla planlandı. Çalışmaya 6-8 yaş arasındaki 47 müdahale grubu ve 47 kontrol grubu olmak üzere 94 çocuk katıldı. Katılımcılara Conners Ana-Baba ve Öğretmen Derecelendirme Ölçekleri, Duyu Profili, Duyu Bütünleme ve Praksi Testi (DBPT), Hedefe Ulaşma Ölçeği, Bruininks-Oseretsky Motor Yeterlilik Testi 2 Kısa Form (BOMYT-2KF), Çocukluk Dönemi Yönetici İşlevler Envanteri, STROOP Testi TBAG Formu, Duygu Ayarlama Ölçeği, Katılım ve Çevre Ölçeği-Çocuklar ve Gençler (PEM-CY) değerlendirmeleri uygulandı. Değerlendirme araçları her iki gruba ilk değerlendirmede ve 10 hafta sonrasında tekrar uygulandı. Kontrol grubu ilk değerlendirmeden sonra bekleme listesine alınırken müdahale grubuna 10 hafta boyunca haftada 3 kez 60 dakikalık (Toplam 30 saat) ADB terapisi uygulandı. Gruplar arası karşılaştırmalarda müdahale grubu tüm değerlendirme sonuçlarında istatiksel ve klinik olarak anlamlı bir gelişme gösterdi (p<0,001, η²>0,1379). Grup içi karşılaştırmalarda ise müdahale grubunda tüm ölçeklerde istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu bulundu. Kontrol grubunda ise DBPT Oral Praksi ve Parmak Tanıma, BOMYT-2KF Denge, PEM-CY Toplum-Destek Sayısı alanları hariç tüm ölçeklerde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmadı (p>0,05). Çalışmanın sonuçları, ADB terapisinin DEHB olan çocuklarda duyusal, motor, bilişsel, davranışsal beceriler ve katılımı geliştirmede önemli bir yaklaşım olduğu gösterdi. Bu nedenle, ergoterapistlerin DEHB olan çocuklarda kanıta dayalı bir ergoterapi yaklaşımı olarak ADB terapisini uygulamaları önerilmektedir.

Abstract:
This study was planned to examine the effect of Ayres Sensory Integration (ASI) therapy on sensory, motor, cognitive, behavioral skills and social participation in children with attention deficit hyperactivity disorder (ADHD). A total of 94 children aged 6-8 years, 47 in the intervention group and 47 in the control group, participated in the study. Conners Parent and Teacher Rating Scales, Sensory Profile, Sensory Integration and Praxis Test (SIPT), Goal Attainment Scale, Bruininks-Oseretsky Motor Proficiency Test-2 Brief Form (BOT-2BF), Childhood Executive Functioning Inventory, STROOP-TBAG, Emotion Regulation Checklist, Participation and Environment Scale-Children and Youth (PEM-CY) were used. The assessment tools were administered to both groups at the first assessment and again after 10 weeks. While the control group was placed on a waiting list, the intervention group received ASI therapy for 60 minutes (total 30 hours) 3 times a week for 10 weeks. In intergroup comparisons, the intervention group showed a statistically and clinically significant improvement in all assessment results after ASI therapy (p<0.001, η²>0.1379). In intragroup comparisons, a statistically significant difference was found in all scales in the intervention group. In the control group, there was no statistically significant difference in all scales except SIPT Oral Praxis and Finger Identification, BOT-2BF Balance, PEM-CY Community-Support Number. The results of the study showed that ASI therapy is an important approach to improve sensory, motor, cognitive, behavioral skills and participation in children with ADHD. Therefore, it is recommended that occupational therapists apply ASI therapy as an evidence-based occupational therapy approach in children with ADHD.