Demokrat Parti Döneminde Türkiye-Lübnan ilişkileri (1950-1960)
Turkey-Lebanon Relations in the Democratic Party Era (1950-1960)
Yazar: HALİT BURAK BURUK
Danışman: DOÇ. DR. NİLGÜN NURHAN KARA
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History
Dizin: Demokrat Parti = Democrat Party ; Lübnan = Lebanon ; Orta Doğu = Middle East ; Türkiye = Türkiye

Özet:
İkinci Dünya Savaşı'nın çıkışı ile birlikte Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin izlediği dış politika savaş dışı kalmayı hedefleyen doğrultuda olmuştu. Savaşın sonucu dünyada dengeleri değiştirmiş, dünyanın süper gücü olan İngiltere ile birlikte Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye ile Orta Doğu'nun yanı başında bulunan Sovyetler Birliği dünya siyasetinde etkili roller üstlenmişlerdi. İkinci Dünya Savaşı sonrasında Sovyetler Birliği'nin uyguladığı yayılmacı politika, Türkiye için bir tehdit unsuru olmuştu.  1950 Seçimleri ile iktidara gelen Demokrat Parti ise küresel çapta artan Sovyet tehdidine karşı daha çok ABD eksenli bir dış politika benimsemişti. Demokrat Parti'nin bu politikasının ilk somut örneği ise Sovyet tehdidi karşısında NATO'ya üye olabilmek adına Kore Savaşı'na asker gönderme kararı almış olması idi. Demokrat Parti Hükümeti yabancı devletler ile ilişkilerini de bu ABD eksenli dış politika doğrultusunda şekillendirmişti. Bu ilişkilerin en somut örneği de bölgesel birliğin ve güvenliğin sağlanabilmesi için gerçekleştirilen Orta Doğu devletleri ile ilişkilerde yaşanmıştı. Bu ilişkiler bağlamında öne çıkan ülkelerden biri de bu devirde Irak yönetiminin ardından bölgede Batıcı politikalar benimseyen Lübnan olmuştu. 1950-1960 yılları arasında Türkiye-Lübnan ilişkileri özellikle Bağdat Paktı'nın genişletilmesi politikası ile siyasal anlamda üst düzeyde seyretmesinin yanında on yıllık Demokrat Parti iktidarı süresince sosyal, kültürel ve iktisadi ilişkiler de kurulmuştu. Bu çalışmada Demokrat Parti dönemi Türkiye-Lübnan İlişkileri siyasal, sosyal-kültürel ve iktisadi ilişkiler başlıkları kapsamında etüt edilmiştir.

Abstract:
With the outbreak of the Second World War, the foreign policy pursued by the Republic of Turkey aimed to stay out of the war. The outcome of the war changed the balances in the world, and the United States of America together with Britain, the world's superpower, and the Soviet Union, which was located next to Turkey and the Middle East, assumed effective roles in world politics. The expansionist policy implemented by the Soviet Union after the Second World War became a threat to Turkey.  After the 1950 elections, the Democratic Party, which came to power, adopted a more US-oriented foreign policy against the increasing Soviet threat on a global scale. The first concrete example of this policy of the Democratic Party was the decision to send troops to the Korean War in order to become a member of NATO in the face of the Soviet threat. The Democratic Party government also shaped its relations with foreign states in line with this US-oriented foreign policy. The most concrete example of these relations was the relations with the Middle Eastern states in order to ensure regional unity and security. One of the prominent countries in the context of these relations was Lebanon, which adopted Westernist policies in the region after the Iraqi administration. Between 1950-1960, Turkey-Lebanon relations were at a high level politically, especially with the policy of expanding the Baghdad Pact, but social, cultural and economic relations were also established during the ten-year Democrat Party rule. In this study, Turkey-Lebanon relations during the Democrat Party period are analysed under the headings of political, social-cultural and economic relations.