Bazı ceviz (Juglans regia L.) çeşitlerinin tohum anacı olarak kullanılabilme potansiyellerinin belirlenmesi üzerine araştırmalar
Researches for the determination of some walnut cultivars (Juglans regia L.) to be used as seedling rootstock
Yazar: YILMAZ SESLİ
Danışman: PROF. DR. FAİK EKMEL TEKİNTAŞ
Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma, bazı ceviz çeşitlerinin, tohum anacı olarak kullanılabilme potansiyellerini belirlemek amacıyla 2013-2014 yıllarında Denizli ilinde yürütülmüştür. Materyal olarak, Balaban, Bilecik, Chandler, Fernor, Kaman-1, Midland, Pedro, Serr, Yalova-1 ve Yalova-3 ceviz çeşitlerine ait tohumlar kullanılmıştır. Araştırmada, tohumların çimlenme gücü, çimlenme hızı, çöğürlerin gelişim değerleri tespit edilmiştir. Çeşitlerin aşıya gelme ve aşı tutma oranları belirlenmiş, uygun çöğürler yama ve yonga göz aşı metoduyla aşılanmıştır. Aşılamadan 60 gün sonra, alınan örneklerde, anatomik ve histolojik incelemeler yapılmıştır. Buna göre; yıllar ortalamasında, en yüksek çimlenme gücü, %79.07 ile Kaman-1 çeşidinde tespit edilirken, bunu sırasıyla Bilecik %78.44, Pedro %78.13, Yalova-1 %76.25, Yalova-3 %72.50 izlemiştir. En düşük değer ise %55.00 ile Fernor çeşidinde saptanmıştır. Ortalama çap gelişiminde en büyük değerler sırası ile Yalova-1, (11.58 mm), Kaman-1 (11.02 mm), Bilecik (10.56 mm), ve Pedro (10.74 mm) çeşitlerinde belirlenmiştir. En düşük ortalama çap değerleri ise Chandler (8.54 mm), Fernor  (8.35 mm) ve Midland (8.15 mm)'da saptanmıştır. Ortalama çöğür boy değerlerinin 53.95 cm (Kaman-1) ile 36.69 cm (Fernor) arasında değişiklik gösterdiği belirlenmiştir. Araştırma sonunda; Kaman-1, Yalova-1,Yalova-3, Bilecik ve Pedro çeşitlerinin tohum anacı olarak kullanılabilme potansiyeli açısından en iyi sonuçları verdikleri tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was carried out to determine the potential of some walnut cultivars for seedling rootstock between 2013 and 2014. The study was performed in Denizli city. The seeds of 10 walnut cultivars (Balaban, Bilecik, Chandler, Fernor, Kaman-1, Midland, Pedro, Serr, Yalova-1 and Yalova-3) were used as plant material in the study. The seed germination capacity, germination rate, seedling length, diameter and root development values of the cultivars were determined. Seedlings that suited for budding were budded with patch budding and chip budding methods, and budding success ratios were determined. After 60 days from budding, we did anatomically and histologic observations on the samples. The highest germination ratio according to the average value of years was obtained from Kaman-1 cultivar (79.07%) and Bilecik (78.44%), Pedro (78.13%), Yalova-1 (76.25%) and Yalova-3 (72.50%) respectively. The lowest germination rate was evaluated from Fernor cultivar with 55.00%. Average seedling diameter development values were higher in Yalova-1 (11.58 mm), Kaman-1 (11.02 mm), Bilecik (10.56 mm) and Pedro (10.74 mm) than others. The lowest seedling diameter values were noted from Midland (8.15mm) and Fernor cultivar (8.35 mm), Chandler (8.54 mm). Average seedling length ranged from 53.95cm (Kaman-1) to 36.69 cm (Fernor). In conclusion, the walnut cultivars -Kaman-1, Yalova-1, Yalova-3, Bilecik and Pedro with high scores were determined to be used as seedling rootstock.