Türk Borçlar Hukukunda "Akıllı sözleşmeler" ve tabi olduğu hükümler
"Smart contracts" under the Turkish Law of Obligations and applicable provisions
Yazar: RÜVEYDA GÜNDÜZ
Danışman: PROF. DR. CEVDET YAVUZ
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Akıllı sözleşmeler = Smart contracts ; Blockchain = Blockchain ; Blok zinciri sistemi = Blockchain system ; Sözleşmeler = Contracts ; Türk Borçlar Kanunu = Turkish Code of Obligations ; Türk borçlar hukuku = Turkish law of obligations

Özet:
Başlangıçta Bitcoin gibi kripto paraların transferini sağlamak için geliştirilen 
blokzinciri teknolojisinin uygulama alanlarından biri de akıllı sözleşmelerdir. Bu 
sözleşmeler, programlama dilinde ifade edilen şartın yerine getirilmesi anında, 
öngörülen edimin ifasının otomatik olarak gerçekleştirilmesini sağlamaktadır. Akıllı 
sözleşmelerin, blokzincirinde gerçekleştirilen işlemlerin değişmez/geri alınamaz 
olması sebebiyle müdahaleye karşı dayanıklı olması, borcun ifası konusunda kesinlik 
sağlaması, taraf kimliklerinin belirsiz olması gibi bazı spesifik özellikleri de 
bulunmaktadır. Bahsi geçen özelliklerin yaşatacağı zorlukları ve borçlar hukuku 
kurallarının akıllı sözleşmelere uygulanabilirliğini ele alan araştırmacılar arasında, 
akıllı sözleşmelerin hukuki niteliği konusunda görüş birliği bulunmamaktadır. Bazı 
yazarlar akıllı sözleşmelerin, yalnızca edimlerin ifasını kolaylaştıran birer bilgisayar 
protokolü/icra yöntemi olduklarını belirtirken bazıları ise borçlar hukuku kurallarını 
taşıması şartıyla akıllı sözleşmelerin de hukuki bağlayıcılığı olan sözleşmeler olarak 
nitelendirilebileceğini savunmaktadırlar. Bu doğrultuda, akıllı sözleşmelerin borçlar 
hukuku kapsamında incelenmesi amacıyla gerçekleştirdiğimiz çalışmada genel 
olarak, sözleşmelerin kurulması, geçerlilik şartları, yorumlanması, tamamlanması, 
uyarlanması, hükümsüzlüğü ve sona ermesi kurumlarının blokzincirinin teknik 
özellikleri çerçevesinde akıllı sözleşmelerde ne derecede uygulanabilir olduğunu 
belirlemeye çalıştık. Çalışmamız, konumuz özelindeki akademik tartışmalara, 
uygulamada yaşanabilecek uyuşmazlıklara ve ileride yapılması muhtemel yasal 
düzenlemelere yardımcı kaynak niteliğinde olmayı hedeflemektedir.

Abstract:
One of the application areas of blockchain technology, which was originally 
developed to transfer cryptocurrencies such as Bitcoin, is smart contracts. These 
contracts ensure that the performance of the foreseen debt is performed automatically 
at the moment of fulfillment of the condition expressed in the programming 
language. Smart contracts also have some specific features such as being resistant to 
tampering due to the immutable/irreversible nature of transactions performed on the 
blockchain, providing certainty in the performance of debt, and that the identities of 
the parties are unclear. There is no consensus on the legal nature of smart contracts 
among researchers who discuss the difficulties of the mentioned features and the 
applicability of the rules of the law of obligations to smart contracts. Some authors 
state that smart contracts are only computer protocols/executive methods that 
facilitate the performance of actions, while others argue that smart contracts can also 
be qualified as legally binding contracts, provided that they carry the rules of the law 
of obligations. In this direction, in the study we carried out to examine smart 
contracts within the scope of the law of obligations, we tried to determine to what 
extent the formation, conditions of validity, interpretation, completion, adaptation, 
invalidity and termination of contracts are applicable in smart contracts within the 
framework of the technical features of the blockchain. Our study aims to be a helpful 
resource for academic discussions, disputes that may occur in practice, and possible 
legal arrangements in the future.