Kitle üretimi yapılan bazı yumurta parazitoiti Trichogramma türlerinin performansı etkileyen davranışsal parametrelerin belirlenmesi
Determination of behavioral parameters affecting performance of mass-produced some egg parasitoid Trichogramma spp.
Yazar: GÖZDE KEREMOĞLU
Danışman: PROF. DR. CEM ÖZKAN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Biyolojik mücadele = Biological control ; Trichogramma = Trichogramma ; Trichogramma evanescens = Trichogramma evanescens

Özet:
Bu çalışmada, biyolojik mücadelede kullanılan Trichogramma cinsine ait üç farklı türün 
(Trichogramma brassicae Bezdenko, T. evanescens Westwood ve T. pintoi Voegele) saha 
performansını etkileyen davranışsal parametreler, dört farklı yöntem ile incelenmiştir. 
Çalışmada uçuş kabiliyeti, konukçuya yönelim, konukçuyu arama ve konukçuyu elde 
etme davranışları incelenmiştir. Kavanoz deneyi ile yapılan uçuş kabiliyeti 
çalışmalarında bireyler arasında yürümeyi tercih edenlerin uçmayı tercih edenlerden fazla 
olduğu, uçma ve yürüme bakımından türler arasında önemli bir farklılık olmadığı 
görülmüştür. Y-tüp olfaktometre deneyi ile yapılan çalışmalarda konukçu sayının (10, 
100, 1000 adet) ve yaşının (0-24, 24-48, 48-36 saat) Trichogramma dişilerinin 
yönelimleri üzerine etkileri çalışılmıştır. Çalışmada, konukçunun sayısı arttıkça her üç tür 
için de yönelim artmıştır. Aynı zamanda konukçu yaşının artması yönelimde azalmaya 
sebep olmuştur. Labirent testi ile yapılan çalışmalarda tecrübeli ve tecrübesiz dişilerin 
konukçuyu arama davranışları test edilmiştir. Her üç tür için de tecrübeli ve tecrübesiz 
dişilerin labirent içinde aldıkları mesafelerin dağılımı arasında önemli bir fark 
görülmemiştir. Son olarak konukçuyu elde etme davranışı denemesinde dişi 
parazitoitlerin konukçu ile karşılaştıklarında verdikleri tepkilerin türler arasında farklılık 
gösterdiği anlaşılmıştır. Bu çalışmada ele alınan dört farklı metot; doğal düşmanların 
seçiminde, davranışsal kalite kriterlerinin oluşturulmasında, ölçülmesinde ve 
performansının arttırılmasında kullanılabilme potansiyeline sahiptir.

Abstract:
In this study, behavioral parameters affecting the field performance of three different 
Trichogramma species used in biological control (Trichogramma brassicae Bezdenko, T. 
evanescens Westwood and T. pintoi Voegele) were examined with four different 
methods. Flight ability, host orientation, host search and host acquisition behaviors were 
examined. In flight ability studies conducted with the jar (cylinder) experiment, it was 
observed that among individuals, those who preferred to walk were more than those who 
preferred to fly, and there was no significant difference between species in terms of flying 
and walking.The studies conducted with the Y-tube olfactometer experiment, the effects 
of host number (10, 100, 1000) and age (0-24, 24-48, 48-36 hours) on the orientation of 
Trichogramma females were studied. In the study, as the number of hosts increased, 
orientation increased for all three species. At the same time, increasing host age caused a 
decrease in orientation. In studies conducted with the maze test, the host search behavior 
of experienced and inexperienced females were tested. For all three species, no significant 
difference was observed between the distribution of distances traveled by experienced 
and inexperienced females in the maze. Finally, in the host acquisition behavior 
experiment, it was understood that the responses of female parasitoids when they 
encountered the host differed between species. Four different methods discussed in this 
study; it has the potential to be used in the selection of natural enemies, establishing and 
measuring behavioral quality criteria and improving their performance.