Skleroderma olgularında oküler yüzey ve meibom gland morfolojisinin değerlendirilmesi
Evaluation of ocular surface and meibomian glands in scleroderma patients
Yazar: ŞEYMA ADIGÜZEL
Danışman: DOÇ. DR. MELİS PALAMAR ONAY
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Kuru göz sendromu = Dry eye syndromer ; Meibomian bezleri = Meibomian glands ; Skleroderma-lokalize = Scleroderma-localized ; Skleroderma-sistemik = Scleroderma-systemic

Özet:
Amaç: Çalışmanın amacı, skleroderma hastalarında kuru göz ve Meibom gland disfonksiyonu (MGD) sıklığını ve ilişkili faktörleri değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Skleroderma tanılı 32 kadın olgu (skleroderma grubu) ve 31 sağlıklı kadın gönüllü (kontrol grubu) çalışmaya alındı. Tüm olgulara tam bir oftalmolojik muayene yanı sıra Schirmer 1 testi, gözyaşı kırılma zamanı (GKZ) ve gözyaşı osmolaritesi ölçümü, fluoresein boyası ile oküler yüzey boyanma miktarı (Oxford skoru) ve oküler yüzey hastalık indeksi (OSDI) skoru, MGD değerlendirilmesi (köpüklü gözyaşı, kapakta telenjiektazi, kapak kenar düzensizliği, meibom tıkacı) ve meibografi yapıldı. Meibografideki Meibom gland kaybı evre 0 (Meibom gland kaybı yok) ile evre 3 (Meibom gland alanının >2/3 kayıp) arasında derecelendirildi.
Bulgular: Çalışmya 32 sklerodermalı ve 31 sağlıklı olmak üzere toplam 63 olgunun 126 gözü alındı. Skleroderma ve kontrol gruplarının tamamı kadın olup yaş ortalaması skleroderma grubunda 48,34 ± 9,73 (21-62), kontrol grubunda 45,84 ± 4,42 (38-54) idi (p=0,067). Skleroderma grubunda GKZ süresi kontrollerden daha kısa idi (p<0,0005). Skleroderma grubu ile kontrol grubu arasında osmolarite, OSDI ve Schirmer 1 testi açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (sırasıyla p=0,051, p=0,053, p=0,358). Skleroderma grubunda Oxford skorunda evre 1 ve üstü puan alanların sıklığı kontrol grubuna göre daha yüksekti (p<0,0005). Skleroderma grubunda üst kapak meibografi sonuçlarında evre 1 ve üstü puan alanların sıklığı kontrol grubuna göre daha yüksek bulundu (p=0,036). Skleroderma grubunda köpüklü gözyaşı ve kapakta telenjiektazi mevcudiyeti kontrol grubuna göre istatistiksel açıdan anlamlı bir şekilde daha yüksekti (sırasıyla p=0,002, p=0,002).

Sonuç: Skleroderma hastalarında evaporatif tipte kuru göz sağlıklı kişilerden daha sık gözlenmektedir. Bu nedenle skleroderma hastalarının oküler yüzey sağlığı açısından takibi ve gereğinde tedavisi ihmal edilmemelidir.

Abstract:
Purpose: The purpose of the study is to evaluate the prevalance of dry eye and Meibomian Gland Dysfunction (MGD) in scleroderma patients and to define the related factors.
Materials&Methods: A total of 32 female patients diagnosed as scleroderma (scleroderma group) and 31 healthy female subjects (control group) were enrolled in the study. Besides routine ophthalmologic evaluation Schirmer 1 test, tear break-up time (t-BUT), tear osmolarity, ocular surface staining with fluorescein (Oxford score) and Ocular Surface Disease Index (OSDI) score, MGD evaluation (foamy tear, telengiectasia of the eyelid, eyelid conture abnormalities, meibom plugs) and meibography were performed. The gland loss in meibography were scored from grade 1 (no Meibomian gland loss) to grade 3 (gland loss >2/3).
Results: A total of 126 eyes which are 64 eyes of 32 scleroderma patients and 62 eyes of 31 healthy individuals were evaluated. All individuals - both in scleroderma and control groups - were female and the mean ages of the groups were 48.34 ± 9.73 (21-62) in the scleroderma group and 45.84 ± 4.42 (38-54) in control group (p=0.067). The mean t-BUT was shorter in scleroderma group than the control group (p<0.0005). No statistical differences were detected in terms of osmolarity, OSDI score and Schirmer 1 values in between groups (p=0.051, p=0.053, p=0.358, respectively). The prevalance of grade 1 and higher Oxford score was higher in the scleroderma group (p<0.0005). Upper meiboscores of grade 1 and higher were found to be more common in the scleroderma group than the control group (p=0.036). The presence of foamy tear and telengiectasia of the eyelids were significantly higher in the scleroderma group (p=0.002, p=0.002, respectively).
Conclusion: Evaporative type dry eye is more common in scleroderma patients than the healthy population. For this reason, to keep ocular surface healthy regular follow-up of these patients and treatment when needed should not be neglected.