Türkiye fotoğraf tarihinde süreli yayınlar ve kültürel etkilerinin araştırılması
An investigation of periodicals and their cultural impact in the history of photography in Turkey
Yazar: TURGUT BAYIRKAN
Danışman: PROF. DR. SEÇKİN TERCAN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fotoğraf Ana Sanat Dalı / Fotoğraf Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Günümüzde fotoğraf, bilgi çağının sunduğu imkanlarla, iletişim ağları, basılı eserler ve sosyal medya aracılığıyla yaygın bir şekilde üretilmekte ve tüketilmektedir. Bu durum, fotoğrafın sadece tarihsel bir birikimi yansıtmakla kalmayıp, günümüz ve geleceğe dair de önemli veriler sunmasını sağlamaktadır. Fotoğraf, çeşitli alanlarda profesyonellik gerektiren bir disiplin olarak, geçmişten bugüne kadar giyim tarzlarından sosyal ilişkilere, ekonomik etkileşimlerden eğitim sistemine ve teknolojik gelişmelere kadar geniş bir yelpazeyi gözler önüne sermektedir.
Bu çalışmada, Türkiye fotoğraf tarihinde faaliyet gösteren süreli yayınlar ele alınarak, yayımlandıkları dönemin sosyo-ekonomik, politik ve kültürel etkileri irdelenerek; fotoğraf disiplini bir özne olmaktan ziyade, kültürel ve sanatsal kodlara ışık tutan bir perspektifte ele alınmaktadır.
Birinci bölümde, fotoğrafın keşfi ve tarihsel gelişimi detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Fotoğrafın icadı ve bu teknolojinin nasıl evrildiği, toplumlar üzerindeki etkileriyle birlikte incelenmektedir. Ayrıca, fotoğraf tarihinde önemli bir yer edinen Alfred Stieglitz'in 1903-1917 yılları arasında üç ayda bir yayımladığı "Camera Work" dergisi incelenmektedir. Bu dergi, fotoğrafın sanatsal bir ifade aracı olarak kabul edilmesinde kritik bir rol oynamıştır. "Camera Work" dergisinin tarihsel gelişimi ve etkileri değerlendirilerek, fotoğraf yayıncılığının nasıl bir evrim geçirdiği analiz edilmektedir.
İkinci bölümde, Türkiye'de üretilen fotoğraf dergileri hakkında detaylı bilgiler sunulmaktadır. Dönemin siyasi, ekonomik, kültürel ve sanatsal dinamiklerinin bu dergilere nasıl katkıda bulunduğu ve bu dinamikleri nasıl yansıttığı irdelenmektedir. Özellikle, fotoğraf dergilerinin bir manifesto aracı olarak kullanımı, bu yayınların içeriği ve amaçları üzerinde durulmaktadır. Çıkarılan dergilerin ışık tuttuğu dönemin fotoğraf anlayışı ile bu dergilerin kapanma süreçleri ve bu süreçlerin ardındaki sebepler değerlendirilmektedir. Dergilerin, Türkiye fotoğraf sanatına ve genel olarak kültürüne olan katkıları kapsamlı bir şekilde ele alınmaktadır.
Üçüncü bölümde, fotoğraf yayıncılığının günümüzdeki durumu ve temel içerik yapılanmaları ele alınmıştır. Günümüz fotoğraf dergilerinin içerik yapıları, dağıtım kanalları, dijitalleşme süreci ve sosyal medyanın bu alana etkileri üzerinde durulmaktadır. Modern fotoğraf dergilerinin, fotoğraf sanatının tanıtımı ve yaygınlaştırılmasındaki rolleri ile bu dergilerin hedef kitleleri ve içerik stratejileri incelenmektedir. Ayrıca, dijitalleşmeyle birlikte fotoğraf yayıncılığında meydana gelen değişiklikler ve bu değişikliklerin fotoğraf sanatına olan etkileri analiz edilmektedir.
Bu kapsamlı inceleme, Türkiye'de fotoğraf yayıncılığının sosyo-ekonomik, politik ve kültürel bağlamda nasıl bir yer edindiğini ortaya koyarak, fotoğraf sanatının yaygınlaşması ve anlaşılmasında süreli yayınların rolünü vurgulamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Fotoğraf, süreli yayın, dergi

Abstract:
In the information age, photography is widely produced and consumed through communication networks, printed works, and social media. This phenomenon not only reflects a historical accumulation but also offers significant insights into the present and future. Photography, as a professional discipline in various fields, has brought to light a broad spectrum, ranging from fashion styles to social relationships, economic interactions to educational systems, and technological developments from past to present.
This study examines periodicals in the history of photography in Turkey, analyzing the socio-economic, political, and cultural effects of the periods in which they were published. Rather than viewing photography as a mere subject, the discipline is approached from a perspective that sheds light on cultural and artistic codes.
In the first chapter, the discovery and historical development of photography are addressed in detail. The invention of photography and how this technology evolved are examined along with its impact on societies. Furthermore, Alfred Stieglitz's magazine Camera Work, published quarterly between 1903 and 1917, is analyzed. This magazine played a critical role in the acceptance of photography as a medium of artistic expression. By evaluating the historical development and impact of Camera Work, the evolution of photography publishing is analyzed.
The second chapter provides detailed information about photography magazines produced in Turkey. The ways in which the political, economic, cultural, and artistic dynamics of the period contributed to these magazines and how they reflected these dynamics are examined. The use of photography magazines as a tool for manifestos, their content, and objectives are especially highlighted. The photography perspective illuminated by the magazines during their publication period, the reasons behind their closure, and the circumstances surrounding these closures are evaluated. The contributions of these magazines to Turkish photography and culture in general are comprehensively examined.
In the third chapter, the current state of photography publishing and its core content structures are addressed. The content structures, distribution channels, digitalization process, and the impact of social media on this field are discussed. The role of modern photography magazines in promoting and disseminating photography art, as well as their target audiences and content strategies, are analyzed. Additionally, the changes brought about by digitalization in photography publishing and the effects of these changes on the art of photography are examined.
In the conclusion section, an overall evaluation of the study is presented, and insights are drawn on the historical development and current state of photography publishing in Turkey. The impact of photography magazines on social and cultural structures, their role in the evolution of photography art, and the direction they may take in the future are emphasized. The study discusses how photography, beyond being a mere documentation tool, has evolved into a form of social and artistic expression, and how this process has been supported by publishing.
This comprehensive examination reveals the place of photography publishing in Turkey within socio-economic, political, and cultural contexts, emphasizing the role of periodicals in the dissemination and understanding of photography art.
Keywords: Photography, periodical, magazin