Günübirlik kemoterapi tedavisi alan geriatrik onkoloji hastaları ile genç onkoloji hastaları arasındaki semptom farklılıkları ve yaşam kalitesinin incelenmesi
Investigation of syptom differences and quality of life between geriatric oncology patients and young oncology patients receiving outpatient chemotherapy treatment
Yazar: BÜŞRA ÖZDOĞAN
Danışman: PROF. DR. ÖZLEM UĞUR
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Onkoloji Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Geriatri = Geriatrics ; Hemşirelik = Nursing ; Onkoloji = Oncology
Dizin: Hemşirelik = Nursing ; Onkolojik hemşirelik = Oncologic nursing ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yaşlanma = Aging ; Yaşlılar = Elderly

Özet:
Araştırma, günübirlik kemoterapi tedavisi alan geriatrik onkoloji hastaları ile
genç onkoloji hastaları arasındaki semptom farklılıkları ve yaşam kalitesinin
incelenmesi amacıyla karşılaştırmalı, tanımlayıcı, korelasyonel ve kesitsel desene
uygun olarak yapıldı. Araştırmanın verileri Aralık 2022-Nisan 2023 tarihleri arasında
Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Onkoloji Günübirlik Servisi'nden
toplanmıştır.
Çalışmaya meme, prostat, testis, akciğer, kolorektal, mide, jinekolojik kanser
çeşitlerinden birine sahip olan, bilişsel işlevlerini sürdürebilen, tanısını en az 2 ay
önce almış; 18-64 yaş aralığında 70 hasta ile 65 yaş üstü 70 hasta gönüllü olarak
katıldı. Veri toplama araçlarından; Hasta Tanılama Formu, ECOG Performans Skoru,
Mini- Cog Testi, Rotterdam Semptom Kontrol Listesi ve Rolls Royce Modeli Yaşam
Kalitesi Ölçeği kullanıldı. Verilerin analizinde SPSS programı kullanıldı. Grupların
ölçek puanları için Ki-kare, t testi, Mann Whitney U, Kruskal Wallis, Bonferroni
Posthoc, Tek Yönlü Varyans Analizi ve Spearman's Korelasyon testleri kullanıldı.
Araştırmada, p değerinin 0,05'in (p<0,05) altında yer aldığı sonuçlar istatistiksel
olarak anlamlı kabul edildi.
Genç hastaların %48,6'sının bulantı-kusma, %47,1'inin yorgunluk,
%30'unun ağrı, %30'unun saç dökülmesi, %28,6'sının iştah / kilo kaybı,
%24,3'ünün kabızlık, %17,1'inin ishal, %11,4'ünün psikolojik sorunlar, %8,6'sının
ağız yarası, %4,3'ünün ateş, %4,3'ünün solunum sıkıntısı, %2,9'unun cinsel sorunlar
ve %1,4'ünün enfeksiyondan etkilendiği belirlenmiştir. Geriatrik hastaların
%54,3'ünün yorgunluk, %38,6'sının bulantı-kusma, %34,3'ünün ağrı, %27,1'inin
iştah / kilo kaybı, %21,4'ünün saç dökülmesi, %18,6'sının kabızlık, %17,1'inin ishal,
%14,3'ünün psikolojik sorunlar, %8,6'sının ağız yarası, %7,1'inin solunum sıkıntısı,
%2,9'unun enfeksiyon ve %1,4'ünün ateşten etkilendiği bulunmuştur.
Genç hastalar ile geriatrik hastalar arasında Rolls Royce Modeli Yaşam
Klalitesi Ölçeği Genel İyilik alt boyutu puanları açısından istatistiksel olarak anlamlı
fark bulunmuştur (t=3,374; p<0,05). Genç hastaların Genel İyilik alt boyutu
puanlarının geriatrik hastalara göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. Genç hastalar
ile geriatrik hastalar arasında Fiziksel Semptom ve Aktivite alt boyutu puanları
açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (t=4,145; p<0,05). Genç
hastaların Fiziksel Semptom ve Aktivite alt boyutu puanlarının geriatrik hastalara
göre daha yüksek olduğu saptanmıştır.
Semptomların varlığı hem genç hastaların hem de yaşlı hastaların yaşam
kalitesi ile ters orantılıdır.
Genç hastaların yaşam kalitelerinin geriatrik hastalara göre daha yüksek
olduğu saptanmıştır.

Abstract:
The research was conducted in accordance with a comparative, descriptive,
detailed and cross-sectional design to examine the symptoms and life changes
between geriatric oncology areas and young oncology areas receiving outpatient
treatment. The data of the study were collected from Atatürk Training and Research
Hospital Oncology Day Service between December 2022 and April 2023.

Those who had one of the types of breast, prostate, testicular, lung,
colorectal, stomach or gynecological cancer were included in the study, were able to
continue the methods, had been diagnosed at least 2 months ago; 70 patients between
the ages of 18-64 and 70 patients over the age of 65 participated voluntarily. Among
the data collection tools; He rejected the Patient Diagnostic Form, ECOG
Performance Score, Mini-Cog Test, Rotterdam Symptom Checklist, and Rolls Royce
Model Quality of Life Scale. Recording in SPSS program for data analysis.
Classification scores of the groups are compatible with Chi-square, t test, Mann
Whitney U, Kruskal Wallis, Bonferroni Posthoc, One-Way Analysis of Variance and
Spearman's Correlation tests. In the study, results with a p correlation below 0.05
(p<0.05) were considered significant.
%48,6 of young patients had nausea and vomiting, %47,1 had fatigue, %30
had pain, %30 had hair loss, %28,6 had appetite/weight loss, %24,3 had constipation,
%17,1 diarrhea, %11,4 psychological problems, %8,6 mouth sores, %4,3 fever, %4,3
respiratory distress, %2,9 It was determined that %1,4 of the patients were affected
by sexual problems and infection. %54,3 of geriatric patients had fatigue, %38,6 had
nausea and vomiting, %34,3 had pain, %27,1 had appetite/weight loss, %21,4 had
hair loss, %18,6 had constipation, %17,1 had diarrhea, %14,3 had psychological
problems, %8,6 had mouth sores, %7,1 had respiratory distress, %2,9 had infection
and %1,4 were found to be affected by fever.
A statistically significant difference was found between young patients and
geriatric patients in terms of the Rolls Royce Model Quality of Life Scale General
Well-being subscale scores (t=3.374; p<0.05). It was found that the General Well-
being subscale scores of young patients were higher than geriatric patients. A
statistically significant difference was found between young patients and geriatric
patients in terms of Physical Symptom and Activity subscale scores (t=4.145;
p<0.05). It was found that young patients Physical Symptom and Activity subscale
scores were higher than geriatric patients.
The presence of symptoms is inversely proportional to the quality of life of
both young patients and elderly patients.
It was determined that the quality of life of young patients was higher than
that of geriatric patients.