Sürekli mıknatıslı lineer senkron motorun tutma kuvvetinin minimize edilmesı ve manyetik eşdeğer devre yöntemiyle itme kuvveti analizi
Minimizing detent force of permanent magnet linear synchronous motor and thrust force analysis by magnetic equivalent circuit method
Yazar: FERHAT TURUN
Danışman: PROF. DR. YASEMİN ÖNER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Elektrik Makinaları ve Güç Elektroniği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
Sürekli mıknatıslı lineer motorlar elektrik makinelerin bir türüdür. Lineer motarlar dönel 
makineleri düzlemsel olarak açılması olarak tanımlanabilir. Sürekli mıknatıslı lineer 
motorlarun en büyük problem tutma kuvvetidir. Tutma kuvvetini oluşması neden olan iki 
farklı etmen vardır. Bu etmenler adımlama kuvveti ve uç etkileridir. Adımlama kuvvetini 
azaltmak için yapılan çalışma mıknatıs türünün değiştirilmesidir. Uç etkisini azaltmanın 
en etkili yolu ise moturun stator denilen kısmına yardımcı kutuplar eklemektir. Bu 
yöntemlerle tutma kuvvetinde önemli bir derecede azaltma görülmektedir. Sürekli
mıknatıslı lineer motorların manyetik alan yoğunuğunun hesaplanması için matematiksel 
olarak iki farklı yöntem sunulmaktadır. Bu yöntemlerden biri analitik ve diğeri ise 
nümerik yöntemdir. Nümerik yöntemlerden en çok başvurulan yöntem ise sonlu 
elemanlar yöntemidir. Bu yöntem birden çok uzay boyutunda çözümleme yapmakla 
birlikte, makinelerin yapısında yer alan lineer olmayan doğal manyetik malzeme yapısı 
da çözüm sunmaktadır. Bunların aksine makine geometrisindeki değişiklikler meydana 
geldiği durumlarda farklı analizler yapabilmektedir. Bu neden bu yöntemin temel 
dezavantajı, analizlerin yapılması için belirli bir zaman istemesi ve çözümlerdeki 
dengesizliktir. Diğer bir çözüm yöntemi olan analitik yöntem ise makine tasarımında erken safhalarında faydalı bir çözümleme tekniği olarak gözükebilir. Bu çözümleme 
yönteminin en büyük avantajı, hesaplama için geçen zamanda tasarruf edebilmesi ve 
tasarımcıya matematiksel ve fiziksel formda görme fırsatı sunabilmesidir. Tek 
dezavantajı ise doğru tasarımı yapamadığınız taktirde doğruluk payının düşmesidir. Bu 
tez çalışmasında, sabit mıknatıslı lineer senkron motorlar için çeşitli analitik yöntemler 
kullanılarak moturun karakteristiğinde kolay bir çözümleme ve analiz sunmaktır.

Abstract:
Permanent magnet linear motors are a kind of electric machines. Linear motors can be 
defined as the planar opening of rotary machines. The biggest problem of permanent 
magnet linear motors is the detent force. There are two different factors that cause the 
detent force to form. These factors are the cogging force and end effects. The method 
used to reduce the cogging force is to change the type of magnet. The most effective way 
to reduce the tip effect is to add auxiliary poles to the part of the motor called the stator.
With these methods, a significant reduction in the detent force is observed. 
Mathematically, two different methods are presented for calculating the magnetic field 
intensity of permanent magnet linear motors. One of these methods is analytical and the 
other is numerical method. The most commonly used method of numerical methods is the 
finite element method. Although this method performs analysis in multiple space 
dimensions, the nonlinear natural magnetic material structure in the structure of the 
machines also offers a solution. In contrast to these, it is able to perform different analyzes 
in cases where changes in the machine geometry occur. That's why the main disadvantage 
of this method is the need for a certain time for analyzes and the imbalance in solutions.
The analytical method, which is another solution method, may appear as a useful analysis technique in the early stages of machine design. The main advantage of this analysis 
method is that it can save the time taken for calculation and provide the designer with the 
opportunity to see it in mathematical and physical form. The only disadvantage is that if 
you can't make the right design, the accuracy will decrease. In this thesis study, to present 
an easy analysis and analysis in the characteristics of the motor by using various analytical 
methods for permanent magnet linear synchronous motors.