Değerler eğitimi açısından Yusufname çizgi filminin incelenmesi
Examination of Yusufname cartoon in terms of values education
Yazar: BETÜL TEKİR ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. TAMER YILDIRIM
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Çizgi filmler çocukların hayatlarında önemli bir noktada yer almaktadır. Eğlendirirken eğitmenin yanında değer aktarımında da etkili olmaktadır. Değerler eğitiminde, ailede başlayan, okul ile devam eden süreçte çizgi filmler önemli bir rol oynamaktadır. Çizgi filmler çocukların hayal dünyası şekillenirken buna katkı sağlamaktadır. Üstlendikleri bu rol düşünüldüğünde faydalı içeriğe sahip çizgi filmler çocuklar için olumlu sonuçlar doğururken zararlı içeriğe sahip çizgi filmler bunun tersi etki yapmaktadır. Çocuklar izledikleri çizgi film kahramanları ile özdeşleşmekte onları örnek almaktadırlar. Bu sebeple çocukların izledikleri çizgi filmler çok dikkatli seçilmeli, ailelerin kontrolünde sunulmalıdırlar. Çizgi filmlerin değer aktarımına katkısı düşünüldüğünde yerli yapım çizgi filmlerin önemi ortaya çıkmaktadır. Çocuklara değerlerin benimsetilmesi ve aktarılmasını isteyen toplumlar çocuklarına izlettikleri programlar konusunda dikkatli olmalıdırlar. Özellikle ithal edilen yabancı çizgi filmler toplumsal değerlerimizi yansıtma açısından yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle de yerli yapımların sayılarının artması faydalı olacaktır. Bu düşünceden yola çıkarak ortaya çıkan bu çalışma nitel bir araştırmadır ve araştırmada içerik analizi kullanılmıştır. TRT Çocuk kanalında yayınlanan Yusufname çizgi filminin 13 bölümü incelenmiştir. Araştırmanın sonucunda incelenen bölümlerde toplam 203 olumlu değer tespit edilirken 89 olumsuz söz veya davranışa ait örneklere rastlanmıştır. En çok tekrarlanan üç değerin yardımseverlik, sorumluluk ve öz denetim; en az tekrar edilen üç değerin ise dürüstlük, adalet ve vatanseverlik olduğu görülmüştür. En çok tekrarlanan üç olumsuz davranış; azarlama, öfkeli olma ve hile-aldatma; en az tekrar eden üç olumsuz davranış ise kibir, cimrilik ve tartışmadır. Yusufname çizgi filminin incelenen 13 bölümünde olumsuz söz ve davranışlara ilişkin örneklerle karşılaşılmasına rağmen çizgi filmin genel olarak olumlu bir yapıda olduğu görülmüştür.

Abstract:
Cartoons have an important place in children's lives. In addition to educating while entertaining, they are also effective in value transfer. In values education, cartoons play an important role in the process that starts in the family and continues with school. Cartoons contribute to this while shaping children's imagination. Considering this role, cartoons with useful content have positive results for children, while cartoons with harmful content have the opposite effect. Children identify with the cartoon heroes they watch and take them as examples. For this reason, the cartoons that children watch should be selected very carefully and presented under the control of families. Considering the contribution of cartoons to the transfer of values, the importance of locally produced cartoons emerges. Societies that want to adopt and transfer values to children should be careful about the programs they show to their children. Especially imported foreign cartoons are insufficient in terms of reflecting our social values. For this reason, it would be beneficial to increase the number of domestic productions. Based on this idea, this study is a qualitative research and content analysis was used in the research. Thirteen episodes of the Yusufname cartoon broadcast on TRT Children's channel were analyzed. As a result of the research, a total of 203 positive values were identified in the analyzed chapters, while 89 examples of negative words or behaviors were found. The three most repeated values were helpfulness, responsibility and self-control; the three least repeated values were honesty, justice and patriotism. The three most repeated negative behaviors were scolding, being angry and cheating-deception; the three least repeated negative behaviors were arrogance, stinginess and arguing. Although examples of negative words and behaviors were encountered in the 13 episodes of Yusufname cartoon, it was observed that the cartoon had a positive structure in general.