Pediatrik yaş grubunda asetabulum ve femur proksimal anatomik yapılarının gelişim parametrelerinin bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi
Evaluation of the development parameters of the proximal anatomical structures of the acetabulum and femur by computed tomography in the pediatric age group
Yazar: EMRE ŞAHBAZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET HALICI
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Türk toplumunda çocukluk çağının ilk zamanlarından yetişkinlik dönemine kadar uzanan zaman dilimininde kalça eklemi kemik yapılarının gelişim evrelerinin yaşa ve cinsiyete bağlı olarak incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Çalışma, 1 Ocak 2016- 31 Aralık 2020 tarihleri arasında (5 yıl) Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji bölümüne başvuran ve kalça eklemini içine alacak şekilde BT çekilen 0-18 yaş arası 347 olgunun verilerinin retrospektif olarak değerlendirmesi ile gerçekleştirilmiştir. Olguların asetabular indeks, asetabular anteversiyon, asetabular çatı açısı (tönnis açısı), asetabular genişlik ve derinlik indeksi, femur başı kaplama (örtünme) oranı, kollodiafizer açı değerleri, triradiyat kıkırdak kapanmasıi femur başı epifiz boyutu ve trokanterik apofiz boyutu kaydedilmiştir.
Bulgular: Olguların %52,2'si erkekti ve yaş ortalaması 66,92 ± 61,11 aydı. Genel olarak ve her iki cinsiyette zaman içerisinde asetabular indeks değeri, femur başı kapsama oranı, kollodiafizer açı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde azalmış (p<0,05), asetabular anteversiyon, asetabular genişlik-derinlik indeksi, triradiat kıkırdak kapanma sıklığı, femur başı epifiz boyutu, trokanterik apofiz boyutu istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artmış (p<0,05), Tönnis açısı ise zaman içerisinde anlamlı düzeyde değişmemiştir (p>0,05). Kız cinsiyette tüm yaşlarda istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmasa da (6 ay, 30 ay ve 6 yaş hariç) asetabular indeks değerlerinin genel olarak erkek cinsiyete göre daha yüksek olduğu görüldü (p<0,05 ). İlk 4 yaşta istatistiksel olarak anlamsız olsa da erkek cinsiyette asetabular genişlik derinlik indeks değerinin daha fazla olduğu görüldü (p<0,05). Triradiat kartilaj kız cinsiyette ilk olarak 11 yaşında kapanmış ve 13 yaşında tamamen kapanmışken, erkek cinsiyette ise ilk olarak 12 yaşında kapanmış ve 15 yaşında tamamen kapanmıştır.  Femur başı epifiz çekirdekleri kız cinsiyette daha erken dönemde görülmeye başlamış (4.ay) ve daha erken kapanmaya başlamıştır (12 yaş). Trokanterik apofiz ilk olarak 3,5 yaşında ve kız cinsiyette görülmeye başlamış ve ilk olarak 16 yaşında ve kız cinsiyette kapanmaya başlamıştır.  
Sonuç: Çalışmamız sonucunda, Türk toplumunda pediatrik yaş grubunda asetabulum ve femur proksimal anatomik yapılarının gelişim parametrelerinin farklı yaş grupları ve cinsiyetler arasında ne düzeyde farklı olduğu belirlenmiştir. Sonuçlarımızın oluşabilecek displazilerin, deformitelerin ve gelişim gerilikleri gibi bazı durum ve hastalıkların erken tanı ve tedavilerine ışık tutabileceği düşünülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Asetabulum, Femur, Anatomik Açı Ölçümleri, Bilgisayarlı Tomografi

Abstract:
Aim. In this study, it was aimed to examine the developmental stages of hip joint bone structures depending on age and gender in the period from the early childhood to adulthood in Turkish society. 
Method. The study was carried out by retrospectively evaluating the data of 347 patients aged 0-18 years, who applied to the Erciyes University Faculty of Medicine Orthopedics and Traumatology Department between January 1, 2016 and December 31, 2020 (5 years) and underwent CT including the hip joint. Acetabular index, acetabular anteversion, acetabular roof angle (Tönnis angle), acetabular width and depth index, femoral head coverage (covering) ratio, collodiaphyseal angle values, triradiate cartilage closure, femoral head epiphysis size and trochanteric apophysis size were recorded.
Results. 52.2% of the cases were male and the mean age was 66.92 ± 61.11 months. In general and in both genders, acetabular index value, femoral head coverage rate, collodiaphyseal angle decreased significantly (p<0.05), acetabular anteversion, acetabular width-depth index, triradiate cartilage closure frequency, femoral head epiphysis size, the size of the trochanteric apophysis increased significantly (p<0.05), while the Tönnis angle did not change significantly over time (p>0.05). Although there was no statistically significant difference in female gender at all ages (except 6 months, 30 months and 6 years), acetabular index values were generally higher than male gender (p<0.05). Although it was statistically insignificant in the first 4 years, the acetabular width-depth index value was higher in males (p<0.05). Triradiate cartilage was closed for the first time at the age of 11 in the female gender and completely closed at the age of 13, while in the male gender it was closed for the first time at the age of 12 and completely closed at the age of 15. The epiphyseal nuclei of the femoral head began to appear earlier (4th month) and to close earlier in females compared to males (12 years). The trochanteric apophysis first began to be seen in the female gender at the age of 3.5 years and started to close in the female gender at the age of 16 years.
Conclusion. As a result of our study, the level of difference between different age groups and genders was determined in the development parameters of the acetabulum and proximal femur anatomical structures in the pediatric age group in Turkish population. It is thought that our results may shed light on the early diagnosis and treatment of some conditions and diseases such as dysplasia, deformities and developmental delays.
Keywords. Acetabulum, Femur, Anatomical Angle Measurements, Computed Tomography