Adana-Ceyhan depremine maruz kalan orta hasarlı binaların güçlendirilmesine yönelik performans değerlendirilmesi
Performance evaluation of medium-damaged buildings in Adana-Ceyhan earthquake for retrofitting
Yazar: ZİYA MÜDERRİSOĞLU
Danışman: PROF. DR. HASAN BODUROĞLU
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Deprem Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Deprem Mühendisliği = Earthquake Engineering
Dizin: Doğrusal olmayan analiz = Nonlinear analysis ; Güçlendirme = Strengthening ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Yapı analizi = Structure analysis ; Çok katlı binalar = Multistorey buildings

Özet:
Oldukça aktif bir deprem kuşağı içinde yer alan ülkemizde 27.06.1998 tarihinde meydana gelen Adana-Ceyhan depremi sonrasında orta hasar durumunda olan çok sayıda bina için güçlendirme çalışmaları yapılmıştır. Bu çalışmanın amacı ise; güçlendirilmiş iki adet orta hasarlı binanın, güçlendirme öncesindeki mevcut performans durumlarının doğrusal elastik olmayan yöntemler ile belirlenmesidir.Çalışma sırasında, her iki bina için yapılan kontrollerde, mevcut binalarda kolonların yerleşim düzeni veya bina geometrisi nedeniyle burulma düzensizliğinin ortaya çıktığı görülmüştür. Bu nedenle burulma etkisini de analizlere yansıtabilmek için zaman tanım alanında doğrusal olmayan analiz hesap yöntemi olarak seçilmiştir.Performans değerlendirmesi yapılmış olan binalara ait yükler ve donatı detayları, analizlerin gerçeğe en yakın olabilmesi nedeniyle mevcut bina projelerinden alınmış ve STA4CAD analiz programı ile bina modeli oluşturulmuştur.Bunun yanında mevcut binalar için performans değerlendirilmesi SAP2000 v.11.0.0 analiz programı ile yapılmıştır.Modellemesi tamamlanan binalar için düşey yükler altında kolonlarda oluşan normal kuvvetler göz önüne alınarak etkin rijitlikler belirlenmiş, kirişlerde ise bu değer mevcut rijitliklerinin %40 ı olarak hesaba dahil edilmiştir.Üçüncü aşamada her bir kolon ve kiriş taşıyıcı elemana ait kesit davranışlarının belirlenmesi amacıyla XTRACT programı ile kirişler için moment-plastik dönme ilişkileri, kolonlar için de moment-plastik dönme ilişkisinin yanında karşılıklı etki diyagramları da oluşturulmuş ve SAP 2000 programına tanımlanmıştır. Yapılan tanımlamalarda, oluşması beklenen plastik mafsalların yeri olarak, kiriş ve kolonların en çok zorlanması beklenen bölgeler olan uç bölgeler uygun görülmüştür.Analiz aşamasında ise gerçek deprem ivme kayıtlarına ek olarak uygulanan zaman tanım alanında doğrusal olmayan analiz hesap yönteminde kullanılacak olan deprem ivmeleri Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik 2007 de belirtilen koşullara uygun olarak OASYS SIGRAPH programı ile üretilmiş ve SAP 2000 programına 3 adet deprem verisi tanımlanmıştır.Sonuç bölümünde ise her iki bina için uygulanan deprem verileri altında oluşan kesit hasar bölgeleri tanımlanmış; binalara ait performans seviyeleri ise elde edilen sonuçların en olumsuzları kullanılmak suretiyle belirlenmiştir. Ayrıca gerçek deprem ivme kayıtları ile benzeştirilmiş ivme kayıtlarının uygulandığı analiz sonuçları da karşılaştırılmıştır.

Abstract:
After Adana-Ceyhan 27.06.1998 earthquake occured in our country that has a very active earthquake zone, retrofitting studies is done for many medium damaged buildings.The aim of this study is the evaluation of performance for two retrofitted medium damaged buildings before retrofitting by nonlineer analysis.During this study, it has been proved that the buildings have torsional irregularity caused by the location of columns or geometry of building. As a result of this, the method of time domain nonlineer analysis is used to regard the effects of torsional irregularity.The buildings are modelled in STA4CAD analysis programme; loadings and the details of reinforcement are determined from the original projects to get the exact results.Beside this, SAP2000 v.11.0.0 analysis programme is used to evaluate the performance of buildings.The effective rigidities of columns are determined due to axial loads and these values for beams are used as the %40 of present rigidities.In third step, the moment-plastic rotation diagrams for beams and addition to these diagrams the reciprocal influence diagrams are defined for columns in XTRACT programme to determine the section properties for each beams and columns. After that these properties ar defined to SAP2000 analysis programme. In these definitions, the most forced regions of beams and columns as end points are choosen to locate the plastic hinges.In analysis part, 3 earthquake datas are defined to SAP2000 analysis programme that formed in OASYS SIGRAPH programme in accord to DBYBHY-2007 which are used in time domain nonlineer analysis.In final step, the section damaged regions are defined ocuured under earthquakes for two buildings and the performances evaluated using the negative of results. Additon to these, results for the analysis of original and derived acceleration datas are compaired.