Fındığın aterojenik ve anti-aterojenik parametreler üzerine etkisinin incelenmesi
Examination of the effect of hazelnut on aterogenic and anti-aterogenic parameters
Yazar: FULYA BALABAN
Danışman: PROF.DR. ASIM ÖREM
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
FINDIĞIN ATEROJEN K VE ANT -ATEROJEN KPARAMETRELER ÜZER NE ETK S N N NCELENMESFULYA BALABANFibröz-yağlı plak oluşumu ile karakterize kronik inflamatuar bir hastalık olanateroskleroz kardiyovasküler hastalıkların oluşumunda en önemli risk faktörlerindenbiridir. Endotel disfonksiyonu ve LDL oksidasyonunun ateroskleroz gelişimindeki rolüönemlidir. LDL' nin oksidasyona duyarlılığı yapısındaki Î±-tokoferol ve yağ asitlerindekiçift bağlar gibi kimyasal kompozisyonundan etkilenir. LDL' nin yağ asidi kompozisyonudiyetle alınan yağ asitleri ile değişebilir, PUFA içeriğinin azaltılıp, MUFA içeriğininarttırılması LDL oksidasyonunu azaltabilir. Sahip olduğu yüksek MUFA ve antioksidanpotansiyeli ile fındığın sağlık üzerinde olumlu etkileri vardır. Fındığın sağlıklınormolipidemik bireylerde plazma lipidleri, lipoproteinleri, LDL oksidasyonu, Î±-tokoferolmiktarları, LDL alt grupları, LDL partikül büyüklüğü ve endotel fonksiyonlarını gösterenbazı biyokimyasal parametreler üzerine etkisini göstermeyi amaçladık. Çalışma grubuyaşları 20 ve 38 arasında değişen 13 bayan ve 8 baydan oluşmaktadır. Kan örnekleribaşlangıçta, 15.günde ve 30.günde toplanmıştır. Çalışmamızda LDL' nin oksidasyonaduyarlılığı konjuge dien takibiyle, LDL alt grupları ve LDL partikül büyüklüğü ise?Lipoprint Sistem? ile belirlenmiştir. Î±-tokoferol miktarları HPLC ile ölçülmüştür. Diğerparametreler ise EL SA yöntemi ile tespit edilmiştir. Çalışmaya katılan bireylerin vücutkitle indekslerinde değişim gözlenmemiştir. Serum TK ve apo B düzeyleri 30. gün sonundaazalmıştır. Apo AI düzeyleri 15. gün sonunda artarken, apo B/apo AI oranları 15. ve 30.gün sonunda azalmıştır. TG, LDL-K, HDL-K, Lp(a), LDL-TK ve LDL-TG düzeylerindeanlamlı bir değişim gözlenmemiştir. VLDL, IDL-C, LDL-2 ve toplam LDL düzeyleri 30.günde azalırken, LDL-1 hem 15. hem de 30. günde azalmıştır. LDL partikül büyüklüğüdeğişmeden kalmıştır. t-lag 15. ve 30. günde artmış. Î±-tokoferol miktarları 30. gündebaşlangıç ve 15. gün değerlerine göre artmıştır. Plazma LHP düzeyleri 30. gün sonundaazalırken, ET-1 ve nitrit miktarı çalışma sonunda artış göstermiştir. TBARS, TAS, oLAB,sVCAM-1, PAI-1 ve nitrat düzeyleri anlamlı oranda değişmemiştir.Sonuç olarak 4 hafta boyunca fındık tüketiminin plazma lipid ve lipoproteinlerindüzeyini ve kimyasal kompozisyonlarını, özellikle LDL' nin, değiştirerek antiaterojeniketki gösterdiği ileri sürülebilir.Anahtar kelimeler: Fındık, ateroskleroz, LDL oksidasyonu, LDL alt grupları, Î±-tokoferol.

Abstract:
EXAMINATION OF THE EFFECT OF HAZELNUT ONATEROGENIC AND ANTI-ATEROGENIC PARAMETERSFULYA BALABANAtherosclerosis is a chronic inflammatory disorder characterized by the formationof fibromatous-fatty plaque and one of the most important risk factor for cardiovasculardiseases. Endothelial disfunctions and LDL oxidation play important role in thedevelopment of atherosclerosis. LDL susceptibility to oxidation is affected mainly by itschemical composition including Î±-tocopherol and double bonds in fatty acids. The fattyacid composition of LDL can be affected by the dietary fatty acid composition. Thereforedecreasing PUFA and increasing MUFA contents of LDL can be resulted in decrease ofLDL susceptibility to oxidation. Hazelnut consumption has beneficial effects on healthwith its high MUFA and antioxidant potential. It was aimed to determine the effects ofhazelnut consumption by diet on plasma lipids, lipoproteins, LDL susceptibility tooxidation, Î±-tocopherol content, LDL subfractions, LDL particle size and somebiochemical parameters for endothelial functions in healthy normolipidemic individuals.Study group was consist of 13 women and 8 men varying ages between 20 and 38 years.Hazelnut (1g/kg/day) was consumed by the individuals for 4 weeks. Blood samples werecollected before starting the study, on 15th day and 30th day of the study. LDLsusceptibility to oxidation was determined by measuring the conjugated diene kinetics.?Lipoprint Sistem? was used to ascertain the LDL subfractions and LDL particle size.Î±-tocopherol level was measured by using the HPLC. The other parameters weredetermined by ELISA. It was observed that no change was found in the body mass indexof the individuals. Serum TC and apo B levels decreased at the end of the 30 days. Whileapo AI increased on 15th day, apo B/apo AI ratios decreased on 15th and 30th days. TG,LDL-C, HDL-C, Lp(a), LDL-TC and LDL-TG levels didn?t change significantlly. WhileVLDL, IDL-C, LDL-2 and total LDL decreased on 30th day, LDL-1 decreased on both 15thand 30th days. LDL particle size remained unchanged. It was found that t-lag inceased onboth 15th and 30th days. The levels of Î±-tocopherol in LDL were found to be elevated on30th day compared to the beginning and 15th day of the study. Plasma LHP levels decreasedbut ET-1 and nitrit levels increased at the end of the study. TBARS, TAS, oLAB, sVCAM-1, PAI-1 and nitrat levels remained unchanged.It can be concluded that hazelnut consumption for 4 weeks had an antiaterogeniceffects by changing both the levels of plasma lipids, lipoproteins and their chemicalcomposition, especially in LDL.Keywords: Hazelnut, atherosclerosis, LDL oxidation, LDL subfractions, Î±-tocopherol.