İsa Bey Camii taş yüzey süslemelerin incelenmesi ve seramik yorumları
Investigation of stone surface ornaments of Isa Bey Mosque and interpretations of ceramic
Yazar: MEHMET ÇIBUK
Danışman: DOÇ. EFE TÜRKEL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Seramik ve Cam Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Camiler = Mosques ; Mimari ögeler = Architectural elements ; Seramik sanatı = Ceramic art ; Seramikler = Ceramics ; Süslemeler = Ornamentations ; Taş süsleme = Stone decoration ; İsa Bey Camii = İsa Bey Mosque

Özet:
Beylikler döneminin olduğu kadar Anadolu Türk mimarisinin de önde gelen yapılarından biri olan İsa Bey Camisi enine gelişen cami mekânı ve kuzeyden bitişen revaklı avlusuyla, 14. Yüzyıl Beylikler Dönemi eserleri içerisinde önemli bir yer alır. Plan şemasının orijini Suriye mimarisi olup şemaya ilişkin ilk örnek Şam Emeviye Cami'dir. Şam'lı bir mimar aracılığıyla İsa Bey Camisi'ne getirilen ve Suriye mimarisinde gelenek halinde olan uzun cami şeması burada yepyeni bir boyut anlayışıyla denenmiştir. Yalnız mimarisiyle değil, taş işçiliği ve süslemeleriyle de incelemeye değer olan eserin ilişkide olduğu zaman ve mekânı çok iyi bir şekilde yansıttığı ve hissettirdiği düşünülmektedir.
Dönemin alışılagelmiş cami mimarisine yeni bir soluk getiren revaklı avlusu, farklı tarzların denendiği cephe anlayışı ve çifte minaresi ile İsa Bey Camisi, Osmanlı mimarlığında selatin camilerinin yapım geleneklerinin oluşumunda en önemli etkenlerden biri olmuştur.
Yapının inşa edildiği dönem olan Batı Anadolu Beylikler dönemi mimarisinin oluşum şartlanın incelenmesiyle başlayan bu çalışma, Aydınoğlu Beyliği'nin tarihçesine ve mimari etkinliklerine değinilmesi, Ayasuluğ'un (Selçuk) sahip olduğu farklı özelliklerin ortaya konmasıyla devam etmektedir. Söz konusu çalışmalar sonucunda ortaya çıkan bulgular, İsa Bey Camisi gibi bir yapının yapıldığı yerin de tesadüf olmadığını açıkça ortaya koymaktadır. 
Bu uygulama raporunda İsa Bey Camii'nin mimarisi ve felsefesi ışığında seramik eserler ortaya konmuş ve izleyiciyle paylaşılmıştır.

Abstract:
Being one of the leading structures of the Anatolian(Turkish) architecture and as well as of the period of principalities İsa Bey Mosque has an important place in the works of the 14th century with its widthwise progressing mosque site and its clustered court uniting from the North. The origin of its schematic plan is based on Syrian architecture (and) the first example related to this plan is the Şam Emeviye Mosque. (Being) a tradition in Syrian architecture and (having been) brought to İsa Bey Mosque via the mediation of an architecture from Şam, the high mosque schema plan was handled with an entirely new understanding of dimension (here). Not only ornaments [which are] worth to be examined, the work reflects and evokes the period and place it is in relation with in a very good way.
The cloistered court which brings in a new approach touch to the habitual conventional mosque architecture of its time, 
İsa Bey Mosque, with its front understanding of different styles tried upon its surface and its twin minarets, was one of the most important determinants in the formation of selatin mosques structure customs in ottoman architecture.
This work-starting with the examination analysis of the conditions of the architecture of west Anatolian principalities period in which the structure was built- continues with the history Aydınoğlu principalities and its impact upon architecture, revealing different peculiarities owned by the Seljuk's.  The results of the findings of the aforementioned works reveal clearly that the area place on which İsa Bey Mosque was constructed, is not of a coincidence
Within the light of İsa Bey Mosque's architecture and philosophy, ceramic works were shared with art-lovers in this practice report.