Vergilendirme yetkisinin sınırlandırılması ve vergilendirmede kanunilik ilkesi
Limitation of taxation authority and the principle of legality in taxation
Yazar: FARUK ÖZDEDE
Danışman: PROF. DR. EMİNE KOBAN
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Vergi ve vergilendirme konusu uygarlık tarihi kadar eskidir. Bu konu zaman zaman toplumu ve devleti yönetenler ile yönetilenler arasında anlaşmazlık konusu olmuştur. Vergilendirmede kanunilik ilkesinin ortaya çıkması ve sonrasındaki gelişmeler ile vergilendirme bugünkü şeklini almıştır. Bu gelişmeler vergilendirme yetkisinin sınırlandırılması şeklinde bir gelişim göstermiştir. Bu sınırlandırmalar yapılırken ise bir takım ilkeler ortaya konulmuştur. Bu süreçte ortaya çıkan ilkelerden birisi de verginin kanuniliği ilkesidir. Günümüz demokratik devletlerinde vergilendirme yetkisi yasama organındadır. Ancak yasama organı bu konuda sınırsız yetkiye sahip değildir. Yasama organı vergilendirme yetkisini kullanırken bir takım ilkelerle bağlıdır. Bu ilkeler anayasalarda yer almaktadır. Vergilerin bu ilkeler gözetilerek konulması gerekmektedir. Bu tezle verginin anayasal ilkelerinden olan verginin kanuniliği ilkesi ele alınmıştır. Verginin teorik gelişimi ve tarihsel gelişimi gözden geçirilmiş ve verginin amacı ortaya konduktan sonra anayasal haklar ile vergi ilişkisi incelenmiştir. Vergi ödevi, bu ödevi ortaya çıkaran vergilendirme yetkisi ele alındıktan sonra vergilendirme yetkisinin yasama ve yürütme organları arasındaki paylaşımı konu edilmiştir. Anayasal ilkelerin gelişimi ve vergi hukukuna ilişkin anayasal ilkeler özellikle verginin kanuniliği ilkesi özelinde sunulmuştur. Bu çalışmanın konusu ile ilgili Anayasa Mahkemesi ve Danıştay kararları incelenerek konuya pratik hukuk açısından nasıl bakıldığı ortaya konulmaya çalışılmıştır.   
Anahtar sözcükler: Anayasa, Kanunilik, Vergi, Vergilendirme Yetkisi, Vergilendirmenin Anayasal İlkeleri.

Abstract:
The subject of tax and taxation is as old as the history of civilization. This issue has occasionally been a matter of disagreement between those who govern society and the state and those who are governed. With the emergence of the principle of legality in taxation and subsequent developments, taxation took its current form. These developments have resulted in the limitation of taxation authority. While making these limitations, some principles were put forward. One of the principles that emerged in this process is the principle of legality of tax. In today's democratic states, the power to tax lies with the legislature. However, the legislature does not have unlimited authority in this regard. The legislature is bound by a number of principles when exercising its taxation power. These principles are included in constitutions. Taxes must be imposed by taking these principles into consideration. In this thesis, the principle of legality of tax, which is one of the constitutional principles of tax, is discussed. The theoretical and historical development of tax was reviewed and after the purpose of tax was revealed, the relationship between constitutional rights and tax was examined. After discussing the tax duty and the taxation power that creates this duty, the sharing of the taxation power between the legislative and executive bodies is discussed. The development of constitutional principles and constitutional principles regarding tax law are presented, especially in terms of the principle of legality of tax. By examining the decisions of the Constitutional Court and the Council of State regarding the subject of this study, it has been tried to reveal how the issue is viewed from the perspective of practical law.
Keywords: Constitution, Legality, Tax, Taxation Authority, Constitutional Principles of Taxation.