COVID-19 pandemisi ile ilgili ve sağlık sosyolojisi kapsamında dergipark'ta sosyal bilimler alanında yayınlanan türkçe saha araştırmasına dayalı makalelerin derlenmesi
Review of turkish field research published in the area of social sciences in dergi̇park within the scope of sociology of health and related to COVID-19 pandemic
Yazar: FATMA PINARBAŞ BAYKAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CEREN GÜLSER İLİKAN RASİMOĞLU ; PROF. DR. İNCİ USER
Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Sosyolojisi Ana bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Sağlık sosyolojisi =

Özet:
Salgın hastalıklar toplumları her yönden etkileyerek can kaybı başta olmak üzere, ciddi kayıplara neden olmaktadır. 2020 yılı itibarıyla ülkemizi de etkisi altına alan Covid-19 pandemisi en yakın tarihte yaşanan ve tüm dünya tarafından tecrübe edilen önemli bir durumdur. Bu çalışma, Covid-19 pandemisinin toplumsal etkileri ile ilgili hazırlanan saha çalışmalarını derlemek amacıyla hazırlanmıştır. Çalışma, sistematik derleme yöntemiyle hazırlanmış olup belirlenen kriterlere göre seçilen yirmi makaleyi kapsamaktadır. Örneklem; 2020, 2021 ve 2022 yıllarında Dergipark'ta yayımlanan sosyal bilimler alanındaki saha araştırmasına dayalı araştırma makaleleri arasından nitel araştırma yöntemi ile yapılan çalışmalara dayalı hazırlanan makaleler içinden sağlık sosyolojisi kapsamına giren çalışmaları içeren makalelerden oluşturmaktadır. Bulgularda, Covid–19 salgınının üniversite öğrencileri, eğitim, yaşlı bireyler, kadınlar, sağlık çalışanları üzerindeki etkilerin derlenen kaynaklarda nasıl incelendiği değerlendirilmiş, medya mecralarında nasıl ele alındığına dair ve pandeminin afet olarak algılanmasına ilişkin görüşlere dair çalışma verileri derlenmiştir. İncelenen araştırmalarda Covid-19 pandemisinin başta dezavantajlı olarak nitelendirebileceğimiz bireyler olmak üzere tüm bireyleri olumsuz etkilediği görülmüştür. İncelenen araştırmalar ile ülkemizde sağlık okuryazarlığının teşviki, afetler konusunda bilinçlendirme çalışmaları, infodeminin öneminin anlaşılması gibi önlemlere ilişkin öneriler aktarılmıştır.

Abstract:
Epidemic diseases affect societies in every aspect, causing serious losses, especially loss of life. As of 2020, the Covid-19 pandemic, which has also affected our country, is an important situation experienced most recently and by the whole world. This study was prepared to compile field studies on the social effects of the Covid-19 pandemic. The study was prepared with the systematic review method and encompasses twenty articles selected according to the specified criteria. The sample consists of articles prepared based on studies conducted with qualitative research method among the research articles based on field research in the field of social sciences published in Dergipark in 2020, 2021 and 2022, including studies within the scope of sociology of health and illness. In the findings, it was evaluated how the effects of the Covid-19 outbreak on university students, education, elderly individuals, women and healthcare professionals were examined in the compiled sources, and study data on how it was handled in media channels and opinions on the perception of the pandemic as a disaster were compiled. In the analysed studies, it was seen that the Covid-19 pandemic negatively affected all individuals, especially individuals who can be characterized as disadvantaged. With the studies analysed, suggestions regarding measures such as the promotion of health literacy in our country, awareness-raising activities on disasters, and understanding the importance of infodemics were conveyed.