Okul öncesi dönem çocuklarının ve öğretmenlerinin aralarındaki ilişkiyi algılama biçimlerinin davranışlarına olan yansımalarının incelenmesi
Evaluating the implications of relationships perceptions of preschool children and teachers on behaviors
Yazar: MERVE TOK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DERYA ŞAHİN
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Yakınlık = Intimacy ; Çatışma = Conflict ; Çocuk davranışları = Child behavior ; Öğrenci algısı = Students perceptions ; Öğretmen-öğrenci ilişkileri = Teacher-student relations

Özet:
Bu çalışmada, okul öncesi dönem çocuklarının ve öğretmenlerinin ilişkiyi algılama biçimlerinin davranışlarına olan yansımalarının incelenmesi amaçlanmıştır. 6 yaş grubu bedensel, zihinsel, görsel ve işitsel herhangi bir engeli olmayan ve tam gün eğitim alan öğrenciler ve öğretmenleri örneklem grubunu oluşturmuştur. Çalışmada, 38'i kız, 17'si erkek öğrenci olmak üzere toplam 55 öğrenci ve 8 öğretmen yer almıştır. Öğrencilerin ve öğretmenlerin ilişkiyi algılama biçimlerini değerlendirmek amacıyla, Yarı Yapılandırılmış Oyun Görüşmesi ve Öğretmen İlişki Görüşme Formu kullanılmıştır. İlişkiye yönelik davranışlarını değerlendirmek için ise, Öğrenci Gözlem Formu ve Öğretmen Etkileşim Ölçeği kullanılmıştır. Bulgulara göre; çocukların öğretmenleriyle kurdukları ilişkiyi algılama biçimleri ile ilişkiye yönelik davranışları arasında bir bağ olduğu görülmüştür. Çocukların öğretmenleri ile kurdukları ilişkiyi algılama biçimlerinin, ilişki içinde gözlenen davranışlarına yansıdığı görülmektedir. Öğretmenlerin ise çocuklarla kurduğu ilişkiyi algılama biçimi ile ilişki içinde gözlenen davranışları arasında anlamlı bir ilişki olmadığı ortaya çıkmıştır. Bir diğer bulgu da ise, öğretmenin çocukla kurduğu ilişkiyi algılama biçimi ile çocuğun öğretmeniyle kurduğu ilişkiyi algılama biçiminin farklı olduğu ortaya çıkmıştır. Cinsiyetin hem öğretmenlerin hem de öğrencilerin ilişkilerini algılama biçimleri üzerinde etkili bir değişken olmadığı bulunmuştur. Fakat öğretmenlerin ilişkiye yönelik davranışları üzerinde de etkili olmamasına rağmen çocukların ilişkiye yönelik davranışları üzerinde etkili olduğu saptanmıştır. Anne-babanın eğitim düzeyinin, öğrencilerin öğretmenleriyle kurdukları ilişkileri algılama biçimleri ve ilişkilere yönelik davranışları üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmadığı görülmüştür. Çalışma sonunda, öğretmen ve öğrencilerin birbirleriyle kurdukları ilişkileri algılama biçimlerinin davranışlarına yansıdığı saptanmıştır. Bu nedenle öğrenci-öğretmen arasında kurulan ilişkilerin geliştirilmesi büyük önem taşımaktadır.

Abstract:
This study aims to examine the reflections of the pre-school children?s and teachers? relationship perception form to their behaviors. The group of age six, the students without any physical, mental, visual or auditory impairment and their teachers has formed the sample group. A total of 55 students, 38 girl and 17 boy and 8 teachers have participated in the study. At the end of the ?Student-Teacher Relationship Scale?, three students that the teacher perceived the most closeness, conflict and dependence from each class have been selected. ?Semi-Structured Play Interview? and ?Teacher Relationship Interview? have been used in order to evaluate the students? and teachers? way of perception. ?Child Observation Scale? and ?Caregiver Interaction Scale? have been used in order to evaluate both parties? behavior against the relationship. According to findings, it was seen a connection between the childrens' perception of the relationship that established by teachers and their behavior to the relationship. It was seen the childrens' perception of the relationship established by their teachers, reflected in the observed behavior in the relationship. There was no a significant relationship between the teachers' perception of the relationship established with children and the observed behavior in the relationship. Another finding is that teacher?s way of perception of the relationship established with the child is different from the child?s way of perception of the relationship established with the teacher. It has been found that gender is not an affective variable on both the children?s and teachers? way of relationship perception. However, it is seen that gender does not create a meaningful effect on teacher?s behavior towards relationship; but it has an effect on child?s behavior towards relationship. It is seen that education level of parents does not have a meaningful effect on child?s way of perception of the relationship they established with teachers and behaviors towards relationship. At the end of the study, it has been found that teachers? and children?s way of perception of the relationships they established with each other is reflected on their behavior. Therefore, developing the relationships established between teacher and student is really important.