Antalyada yatay düzleme gelen günlük tüm, yayılı ve direkt güneş ışınımını hesaplama modeli
A model for calculating daily global, diffuse and direct solar radiation on horizantal surfaces in Antalya
Yazar: FERHAT ÖZKAN ÖZER
Danışman: PROF. DR. KEMAL TANER
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
ivÖZETHer geçen yıl sürekli artan petrol fiyatlarının yanı sıra, dünya nüfusu dasürekli olarak artmakta, bu da enerji gereksinimini artırmaktadır. Daha hızlıkalkınma isteği ve buna paralel olarak artan enerji gereksiniminin yanı sıra,kullanılan fosil yakıtların atıklarının çevreye onarılamaz zararlar vermesi, alternatifyakıt arayışlarını arttırmıştır. Alternatif enerji kaynaklarının en önemli olanıyenilenebilir enerji kaynaklarıdır. Yenilenebilir enerji kaynaklarının en önemlisigüneştir. Güneş enerjisinin kullanıldığı sistemlerin dizaynı ve verimliliğininbelirlenmesi için; yeryüzüne gelen güneş ışınımının bilinmesi gerekmektedir.Yeryüzüne gelen güneş ışınımı değerleri (anlık,saatlik ve günlük); meteorolojiistasyonlarındaki güneş ışınımı ölçüm cihazları (pyronometer) ile ölçülerek veya bubölge için geliştirilen teorik veya ampirik bağıntılar yardımı ile hesaplanmaktadır.Bu çalışmada, Türkiye ve bazı ülkeler için geliştirilen teorik ve ampirik bağıntılarincelenerek Antalya'da yatay düzlemin birim alanına gelen günlük tüm güneşışınımının hesaplanmasında kullanılacak bağıntılarla güneş ışınımı hesaplamayöntemi geliştirilmiştir. Güneş ışınımı hesaplama yönteminden elde edilen değerlermeteoroloji ölçüm değerleri ile karşılaştırılmıştır ve ölçüm değerlerinden olan %sapmalar bulunmuştur.Bu çalışmada tayin edilen ?Antalya'da Yatay Düzleme Gelen Günlük Tüm,Yayılı ve Direkt Güneş Işınımını Hesaplama Modelinden (MODEL-1, MODEL-2,Model-3)? hesaplanan günlük tüm güneş ışınımı değerleri; MODEL-1 içinmeteoroloji ölçüm değerlerinden maksimum %-9,91, MODEL-2 için meteorolojiölçüm değerlerinden maksimum %6,71 ve MODEL-3 için meteoroloji ölçümdeğerlerinden maksimum %12,72' lik sapma göstermiştir.Anahtar kelimeler: Yenilenebilir enerji kaynakları, güneş enerjili sistemler, güneş ışınımı ölçme cihazları,tüm güneş ışınımı, yayılı güneş ışınımı

Abstract:
vSUMMARYIncreasing population of the World and industrialization has caused to rise ofenergy requirement. Because of the harms to the nature life and environment of fossil(hydrocarbon) based energy sources, researches on alternative energy sources haveincreased. The most important ones among alternative energy sources are renewableenergy sources. The most important renewable energy source is the sun. In order todetermine the designs and efficiencies of systems which solar energy is used, daily oryearly global solar radiation is needed to be known.Global solar radiation values on horizantal plane on land (Momentarly, hourly anddaily), comes from the sun, are measured by measurement instruments (pyronometeretc.) at meteorology stations or calculating with theoretical and emprical equationsdeveloped for this region. In this thesis, theoretical and emprical equations for Turkeyand other countries have been studied and a solar radiation calculation method withequations to calculate the daily global solar radiation to unit area of Antalya?s HorizantalSection. The values received from the method of calculation and meteorologicalmeasurement have been compared with each other and percentage deflections havebeen found.The daily global solar radiation values achieved from ? A Calculation Model ofDaily Global, Direct, Diffuse Solar Radiation on Horizontal Surfaces for Antalya? shows-9,91% of deflection (MODEL-1) from the measured values, 6,71% of deflection(MODEL-2) from the measured values and 12,72 % of deflection (MODEL-3) from themeasured values .Key words: Renewable energy sources, solar energy systems, solar radiation measurementinstruments, global solar radiation, diffuse solar radiation.