Ortaokul öğretim programları ve eğitim uygulamalarında kariyer gelişimi
Career development in secondary school curricula and educational practies
Yazar: GÜLŞAH TUNCER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDUL SAMET DEMİRKAYA
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı ortaokul öğretim programları ve eğitim uygulamalarını kariyer gelişimi bakımından incelemektir. Araştırmada tanımlayıcı durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmada ortaokul düzeyinde zorunlu dersler kapsamında yer alan 12 derse ait öğretim programı ve sınıf rehberlik programı kazanımları, araştırmacı tarafından hazırlanan doküman inceleme formu kullanılarak incelenmiştir. Amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklemi kullanılarak belirlenen ve Antalya ilinde görev yapan 17 öğretmenden oluşan çalışma grubu ile yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak görüşmeler yürütülmüş, veriler NVİVO 14 programı kullanılarak içerik analizine tabi tutulmuştur. Ortaokul düzeyi öğretim programlarında incelenen 1890 kazanımın %3,54'ünün kariyer gelişimine yönelik olduğu belirlenmiştir. Türkçe ve matematik gibi ana derslerde kariyer gelişimine ait herhangi bir kazanımın olmadığı, sosyal bilgiler, fen bilgisi ve teknoloji tasarım derslerinde diğer derslere kıyasla daha fazla kazanımın yer aldığı görülmüştür. Beş ve altıncı sınıf düzeyinde kariyer gelişimine yönelik çok az sayıda kazanım olduğu, en fazla kazanımın sekizinci sınıf düzeyinde yer aldığı tespit edilmiştir. Öğretim programlarında kariyer gelişimine yönelik yer verilen kazanımların tamamının bilişsel alana yönelik olduğu, duyuşsal alana yönelik kazanımlara ise sadece sınıf rehberlik programında yer verildiği ortaya çıkmıştır. Kariyer gelişimine yönelik kazanımların büyük oranda kavramsal bilgi düzeyinde olduğu ve anlama öğrenme basamağına hitap ettiği belirlenmiştir. Görüşmeler kapsamında öğretmenlerin genel olarak kariyer gelişimine ayrılan sürenin yetersiz olması ve sınıf rehberlik ders saatinin sekizinci sınıf haricinde tanımlı olmaması nedeniyle ortaokul düzeyinde kariyer gelişimine yönelik eğitim uygulamalarının yetersiz olduğunu ifade ettikleri görülmüştür. Elde edilen bulgular ışığında ortaokul öğretim programlarında kariyer gelişimine daha fazla yer verilmesi, kariyer gelişiminin duyuşsal ve psikomotor boyutlarına hitap eden kazanımlar tanımlanması ve öğretmenlerin kariyer gelişimi konusunda yeterlik düzeylerinin arttırılması için gerekli önlemlerin alınması önerilebilir.

Abstract:
The purpose of this reseach is to examine secondary school curricula and educational practices in terms of career development. Descriptive case study design was used in the research. The curricula of 12 compulsory subjects at the secondary school level and the outcomes of the class guidance program were examined using the document review form prepared by the researcher. Interviews were conducted using a semi-structured interview form with the study group consisting of 17 teachers working in Antalya province, determined by using maximum diversity sampling from purposive sampling methods, and the data were analyzed via content analysis using NVIVO 14 software. It was determined that 3.54% of the 1890 learning outcomes examined in secondary school level curricula were related to career development. It was observed that there were no learning outcomes related to career development in main subjects such as Turkish and mathematics, while there were more learning outcomes in social studies, science and technology design courses compared to other courses. It was determined that there were very few learning outcomes for career development at the fifth and sixth grade level, and the highest number of learning outcomes was found at the eighth grade level. It was found out that all of the learning outcomes related to career development in the secondary school curriculla were related to the cognitive domain, and the objectives related to the affective domain were only included in the class guidance program. It was determined that the learning outcomes for career development were mostly at the level of conceptual knowledge and addressed the understanding learning level. In the interviews, the teachers generally stated that the career development at the secondary school level were insufficient due to the inadequate time allocated to career development and the fact that the class guidance course hours were not defined except for the eighth grade. Due to findings it can be suggested that career development should be given more importance in secondary school curricula, learning outcomes that address the affective and psychomotor dimensions of career development should be defined, and necessary measures should be taken to increase teachers' level of competence in career development.