Avrupa Parasal Birliği'nde maliye politikası koordinasyonu ve Türkiye analizi
Fiscal policy coordination in European Monetary Union and Turkey analysis
Yazar: ÖZAY ÖZPENÇE
Danışman: PROF. DR. FEVZİ DEVRİM
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonomi Bölümü / Maliye Ana Bilim Dalı / Ekonomi-Maliye Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Avrupa Para Birliği = European Monetary Union ; Koordinasyon = Coordination ; Maastricht Anlaşması = Maastricht Agreement ; Maliye politikaları = Fiscal policies ; Türkiye = Turkey

Özet:
Avrupa Birliği, ulusüstü karar mekanizmalarıyla oluşan ve siyasî birliğe ulaşma hedefi içerisinde bulunan bir bütünleşmedir. Bütünleşme hedefi kapsamında Avrupa Birliği, ekonomik, parasal ve siyasî konularda üye ülkeleri birbirlerine yakınlaştırmayı amaçlamaktadır. Avrupa Birliği özellikle ekonomik bütünleşme üzerine kurulan bir birlik olması sebebiyle, ekonomik bütünleşmeyi öncelikli olarak ele almaktadır. Bütünleşme, çalışmanın esasını teşkil eden Avrupa Birliği maliye politikasının koordinasyonunu da gündeme getirmektedir. Parasal birlik ile ekonomik bütünleşmenin güçlendirilmesi amaçlanmakta ve tüm bu yakınlaşmalar da belirli kriterlerin uygulanması zorunluluğunu doğurmaktadır.Ekonomik birlik kapsamında herhangi bir üye ülkede yaşanacak olumsuzluk diğer ülkeler için maliyet unsuru oluşturmaktadır. Maliye politikası araçları olarak baz alınan Maastricht diğer adıyla Yakınlaşma Kriterleri bu sebeplerle parasal birliğe dâhil ülkelerde kaçınılmaz hedefler olarak ele alınmaktadır. Avrupa Parasal Birliği'ne üye ülkelerde hem yasal uyumlaştırma hem de maliye politikalarında koordinasyon sağlanmaya çalışılmaktadır.Çalışma, belirtilen sebepler dolayısıyla, Avrupa Parasal Birliği'nde maliye politikasının koordinasyonu konusunu analiz etmektedir. Bu amaçla, birinci bölümde, günümüze kadar olan tarihsel süreç incelenmekte ve Avrupa Birliği'nin karar mekanizmaları olan organların amaç ve görevleri belirtilmektedir.İkinci bölümde; öncelikle maliye politikasının koordinasyonunda büyük önem arz eden ve uyum sürecinin ilk aşaması olan parasal birlik, teori ve gelişim süreci açısından ele alınmaktadır. Bu kapsamda çalışmanın bu bölümünde Avrupa Birliği ve parasal birlik olarak maliye politikası koordinasyonu günümüz ülke performansları yönünden de değerlendirilmektedir.Son bölümde ise; Türkiye-Avrupa Birliği ilişkisinde müzakerelerin başlangıç tarihine kadar geçen sürede, gerek birlik müktesebatının üstlenilmesi, gerekse Maastricht Kriterleri'ne ulaşılması konusunda üstüne düşen görevleri yerine getirmedeki performansı değerlendirilmektedir. Analiz kısmında da, Avrupa Parasal Birliği'ne üye ülkelerin maliye politikası açısından koordinasyonu istatistiksel açıdan karşılaştırmalı olarak analiz edilmektedir. Yapılan istatistiksel analiz Avrupa Parasal Birliği'ne üyelik hedefi göz önünde tutulduğundan Türkiye performansı yönünden de genişletilmektedir.Çalışmada ulaşılan sonuç; Avrupa Parasal Birliği'nde maliye politikası koordinasyonunun genel anlamda sağlandığı yönündedir. Ancak böyle olmakla birlikte, günümüz birlik performansının siyasi birliği sağlama yönünden pek de yeterli olmadığı ve dolayısıyla arttırılması gerektiği vurgulanmaktadır. Türkiye için ise, son dönemdeki olumlu gelişmelere bağlı olarak uyum sağlamadaki başarı derecesinin yükseldiği söylenebilmektedir.

Abstract:
European Union (EU) is an integration that is composed of supra-national decisive mechanisms and is in an endeavor of attaining a political union. On that aim, the Union is trying to get member states closer to each other within the framework of political union target; in terms of economic, monetary and political issues. Due to the fact that It has arisen on the basis of economic integration, the Union approaches the economic integration on higher priority level. The integration brings the coordination of EU?s fiscal policy issue, which constitutes the essence of this study. It is aimed to strengthen the economic integration via monetary union, and this process brings out the application of certain criterion.Within the context of economic union, a negative development arisen in a member will be a cost item for others. Fort that reason, Maastricht or in other words Convergence Criteria that are approached as tools for fiscal policy, are hold as indispensable targets for members. It is tried to reach both legal harmonization and the coordination of fiscal policies among the members of European Monetary Union (EMU).Because of reasons mentioned above, this study analyses the coordination of fiscal policy issue in EMU. In this sense, in the first part of the study, the historical process until today is handled, and goals and duties of decisive organs of EU are pointed out.In the second part of the study, primarily monetary union that has a great importance in fiscal policy coordination and adaptation process is analyzed within the context of its theoretical background and development process. Within that framework, in this part of the study, the coordination of fiscal policy in senses of EU and monetary union is evaluated also in terms of country performance of today?s members.When we come to the last part of the study, Turkey?s performance on meeting her responsibilities in terms of both undertaking of Union?s legislation and attainment of Maastricht Criteria until the beginning of negotiations between Turkey and the Union is evaluated. And at the analysis sub-part, the coordination of EMU?s members in terms of fiscal policy is evaluated by statistical and comparative measurements. The statistical analysis is extended for Turkey?s performance because of her membership objective to EMU has been taken into account.The result reached at the end of the study is that the coordination of fiscal policy throughout the EMU has been attained in general terms. However, it is concluded that this performance level is not enough to reach a political union, and it should be augmented. It can be said for Turkey that due to last affirmative developments, Its success level of convergence has been risen.