İdari yargıda dava arkadaşlığı
Administrative judicial case friendship
Yazar: SONGÜL KASIRGA
Danışman: PROF. DR. GÜRSEL KAPLAN
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Dava arkadaşlığı = Co-defendant ; Mecburi dava arkadaşlığı = Mandatory litigation dating ; İdari yargı = Administrative justice ; İhtiyari dava arkadaşlığı = Permissive joinder of parties

Özet:
İdari yargılama hukukunda idarenin hukuka aykırı işlemlerine karşı tek başına işlemin hukuka aykırılığını dava etmek kuraldır. Ancak kimi zaman birlikte dava açmak, mevzuatta belirtilen bazı koşulların varlığı ve yargılama ekonomisi gereğince, zorunlu olmamakla birlikte mümkündür. Kanundan doğan miras ortaklığı, adi ortaklık gibi iştirak halinde mülkiyetin söz konusu olduğu durumlarda ise ortaklığın niteliğinden doğan mecburi dava arkadaşlığı bulunmaktadır.
Çalışmamızın ilk bölümünde genel olarak hukuk yargılama usulünde bu kavramın ne olduğu ve benzer kavramlarla karşılaştırılması yapılmıştır. İkinci bölümde ise bireysel ve düzenleyici işlemlerin iptalinde dava arkadaşlığının ihtiyari ve mecburi yönleri incelenmiştir. Bunun yanında davacı ve davalı tarafta dava arkadaşlığının mümkün olduğu durumlar, aktif ve pasif dava arkadaşlığı başlığı altında açıklanmıştır. Aynı şekilde tam yargı davalarında ve vergi davalarında da dava arkadaşlığı mecburi, ihtiyari ve aktif ve pasif açıdan değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Bu başlıklar incelenirken ayrıca ehliyet, husumet, aynı dilekçeyle dava açılması ve yargılama süreci devam ederken tarafların kişilik ve sıfat değişiklikleri de konuyla ilgileri nedeniyle incelenmiştir. Son olarak üçüncü bölümde ise kanun yolları aşamasında dava arkadaşlığı konusu işlenmiştir.
Sonuç olarak yasada adı konulmamış olsa da idari yargılama hukukunda ihtiyari ve mecburi dava arkadaşlığının var olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ancak tam anlamıyla hukuk yargılamasındakiyle birebir örtüştüğü söylenemeyecektir. Bu durum idari yargılama hukukunun doğasının ve idarenin davanın taraflarından biri olmasının sonucu olduğu da söylenebilir. 
Anahtar Sözcükler 
 Aktif Dava Arkadaşlığı, Pasif Dava Arkadaşlığı, Mecburi Dava Arkadaşlığı, İhtiyari Dava Arkadaşlığı.

Abstract:
In administrative jurisdiction law, as a rule, a separate lawsuit is brought against each administrative procedure. However, sometimes it is possible to sue together, although it is not mandatory, due to the existence of certain conditions specified in the legislation and the judicial economy. In cases where ownership is involved in case of participation, such as inheritance partnership ordinary partnership, there is compulsory lawsuit friendship arising from the nature of the partnership.
In the first part of our study, it is made what this concept is and how it is compared with similar concepts in the legal procedure. In the second part, the discretionary and obligatory aspects of litigation are examined in the cancellation of individual and regulatory transactions. In addition, cases where fellowship is possible are filed under the title of active and passive fellowship. Likewise, in full jurisdictions and tax cases, companionship is subject to compulsory, discretionary and active and passive assessments. While examining these titles, while the process of competence, hostility, filing a lawsuit with the same petition and the proceeding process is continuing, the personality changes of the parties are also subject to the study due to their relevance. Finally, in the third chapter, the case of law enforcement is discussed in the legal remedies stage with its latest changes.
As a result, although it was not mentioned in the law, it was concluded that there was discretionary and compulsory lawsuit friendship in administrative jurisdiction law. However, it cannot be said to correspond exactly with the legal proceedings. This can be said to be the result of the nature of administrative jurisdiction law and the administration being one of the parties to the case.
Keywords: Active Litigation Dating, Passive Litigation Dating, Mandatory Litigation Dating, Discretionary Litigation Dating.