Mobil öğrenme ortamına yönelik teknoloji kabulünün yaşa ve eğitim düzeyine göre incelenmesi: Toplu taşıma sektörüne yönelik bir uygulama
Examination of technology acceptance for mobile learning environment according to age and education level: An application for public transportation sector
Yazar: SERHAT GÜMÜŞ
Danışman: PROF. DR. ŞEFİKA FEZA ORHAN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Hizmet içi eğitim programları = In service training programs

Özet:
2005 yılından itibaren akıllı tablet ve telefonların sayısının artışı dikkat çekmektedir. Güncel istatistikler incelendiğinde dünya genelinde iki milyardan fazla akıllı telefon kullanıcısı bulunmaktadır. Dünyadaki uygulamalar incelendiğinde mobil cihazların yetişkinlerin hizmetiçi eğitimlerinde de yaygınca kullanıldığı görülmekte ve mobil öğrenme uygulamalarına ayrılan bütçenin günden güne arttığı görülmektedir. Bu çalışmada da toplu taşıma şoförlerine yönelik tasarlanan "Stres Yönetimi Farkındalık" eğitimi mobil öğrenme ortamında verilerek katılımcıların mobil öğrenme kabul düzeyleri ve kabul düzeylerinin demografik özelliklerine göre farklılık gösterip göstermediği araştırılmıştır. Araştırma problemlerine göre araştırma modeli tek grup sontest model olarak belirlenmiştir. Araştırma verileri, araştırmacı tarafından oluşturulan Kuder-Richardson 20 değeri 0,70 olan stres yönetimi bilgi testi, Cronbach Alpha katsayısı 0, 97 olan Mobil Teknolojiyi Kabul Ölçeği ile toplanmıştır.
Araştırma 2016-2017 yılında, İstanbul'da İETT de çalışan 108 Toplu Taşıma Şöförü ile yapılmıştır. Çalışmada, İstanbul'da Kâğıthane garajında çalışan Toplu Taşıma şoförlerine Akıllı Telefonları üzerinden "Stres Yönetimi Farkındalık Eğitimi" verilmiş ve şöförlerin Teknoloji Kabul düzeylerine göre bu eğitimi kabul etme davranışları, çeşitli değişkenlere göre incelenmiştir. İş sektöründe, mobil araçlar üzerinden hizmet içi eğitimlerin sunulması gittikçe yaygınlaşan ancak, yeni bir uygulamadır. Ancak, çalışan sayısı çok fazla olan ve çok dağınık bir sahada çalışan ve eğitim düzeyleri çok yüksek olmayan personelin eğitiminde Akıllı Telefonların kullanılması nadiren karşılaşılan bir uygulamadır. Bu nedenle, bu çalışma sonucu elde edilen bulguları ile iş dünyasında benzeri özelliklerdeki personele yönelik bir mobil öğrenme ortamının tasarımı, uygulanması ve değerlendirilmesi süreçleri ile örnek bir çalışma olacaktır.
Araştırma sonucu elde edilen bulgulara göre, Akıllı Telefonların mobil öğrenme ortamı olarak kullanıldığı ortamda şoförlerin bu teknolojiyi bir öğrenme ortamı olarak kabul etme düzeyleri 5 üzerinden 3,88 ortalama ile yüksek bulunmuştur. Bulgular, toplu taşıma şoförlerinin mobil öğrenme sistemine yönelik teknoloji kabul düzeylerinin kullanım kolaylığı, algılanan fayda, kullanıma yönelik tutum ve niyet alt boyutlarında yaşlarına göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaştığını, eğitim düzeylerine göre ise dört alt boyutta da istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığını göstermiştir. İlaveten, veriler eğitim sonundaki kazanımları açısından analiz edildiğinde hem yaş hem de eğitim düzeyine göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark çıkmamıştır. Şöförlerin Teknoloji Kabul Düzeyleri ile eğitim sonu Bilgi Testi puanları arasındaki ilişki analiz edildiğinde toplu taşıma şoförlerinin Mobil teknolojiyi öğrenme ortamı olarak kabul ortalama puanları ile eğitim sonu bilgi testi puanları arasında pozitif yönde güçlü bir anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur.

Abstract:
The increase in the number of smart tablets and phones has attracted attention since 2005. When current statistics are examined, there are more than two billion smartphone users worldwide. When the applications in the world are examined, it is seen that mobile devices are widely used in in-service training of adults and it seems that the budget allocated for mobile learning applications increases day by day. In this study, "Stress Management Awareness" training designed for public transport drivers was given in the mobile learning environment and participants' mobile learning acceptance levels and whether the acceptance levels differ according to their demographic characteristics were investigated. According to the research problems, the research model was determined as a single group posttest model. The research data were collected by the researcher, Kuder-Richardson 20-point stress management knowledge test with 0.70, Cronbach's alpha coefficient of 0, 97, Mobile Technology Acceptance Scale.
The research was conducted with 108 Public Transport Drivers working in İETT in Istanbul in 2016-2017. In the study, "Stress Management Awareness Training" was given to Public Transportation drivers working in Kâğıthane garage in İstanbul through Smart Phones and the behaviors of accepting this training according to the Technology Acceptance Levels of the drivers were examined according to various variables. In the business sector, the introduction of in-service trainings via mobile devices is increasingly common practice but new. In particular, the use of Smart Phones is a rare application in the training of personnel who have a large number of employees and who are working in a very dispersed area and whose training levels are not very high. For this reason, this study will be a case study with the findings obtained and the process of designing, implementing and evaluating a mobile learning environment intended for the similar personnel in the business world.
According to the results of the research, in the environment where Smartphones were used as a mobile learning environment, the level of acceptance of drivers as a learning environment was found to be high with an average of 3,88 out of 5. Findings showed that there was no statistically significant difference in the level of acceptance of technology for mobile learning system in terms of ease of use, perceived utility, attitude toward use and intention sub-dimension statistically significant according to age compared to educational level in four sub-dimensions. In addition, when the data were analyzed in terms of achievements at the end of the training, there was no statistically significant difference in terms of age and education level. Analysis of the relationship between drivers' Acceptance Levels of Technology and the results of education endpoints revealed that there was a strong positive correlation between the average scores of public transportation drivers as learning environment of mobile technology and the end of term knowledge test scores.