Preterm sezaryen doğum sonrası emziremeyen annelere uygulanan akupresürün laktasyona etkisi
The effect of acupressure on lactation in non-breastfeeding mothers after preterm cesarean delivery
Yazar: ESRA SARI
Danışman: DOÇ. DR. İLKAY GÜNGÖR SATILMIŞ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akupresür = Acupressure ; Anneler = Mothers ; Doğum = Delivery ; Emzirme = Breast feeding ; Laktasyon = Lactation ; Sezaryen operasyonu = Cesarean section

Özet:
Emzirmede sıklıkla karşılaşılan problemlerden biri yetersiz süt üretimidir. Birçok integratif tedavi bu problemin üstesinden gelmek için yardımcı olmaktadır.
Bu araştırma, preterm sezaryen doğum sonrası emziremeyen annelere uygulanan akupresürün laktasyona etkisini belirlemek amacıyla randomize kontrollü deneysel bir çalışma olarak yapıldı.
Araştırmanın örneklemi, Nisan 2019-Mart 2020 tarihleri arasında Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Dursun Odabaş Tıp Merkezi'nde doğumu sezaryen ile gerçekleşen prematüre yenidoğanların primipar anneleri arasından randomize seçilen 32 akupresür (deney) ve 32 kontrol grubu anneden oluştu. Uygulama öncesinde Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği ve Richard Campbell Uyku Kalitesi Ölçeği uygulandı. Post-op 0. 1. ve 2. günlerde akupresür grubu annelere sabah/akşam 15 dakika akupressür uygulaması ve sonrasında pompa ile süt sağma, kontrol grubu annelere ise sabah ve akşam süt sağma işlemi yapıldı. Laktasyon belirtilerini değerlendirmek için Vizüel Analog Skalası, akupresür memnuniyetini değerlendirmek için ise Görsel Analog Hasta Tatmin Skalası kullanıldı. Sağılan süt miktarları süt ölçüm tablosuna kaydedildi.
Deney ve kontrol gruplarındaki annelerin uygulama öncesi Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği ve Richard Campbell Uyku Kalitesi Ölçeği sonuçları açısından gruplar benzerdi. Akupresür grubu annelerde laktasyon başlangıç belirtilerinden memelerdeki gerginlik, ısı artışı ve ağrı düzeyleri ortalaması kontrol grubuna göre daha yüksek bulundu. İlk sekiz saat içerisinde sütün gelme oranı akupresür grubunda %31,3, kontrol grubunda ise %25 olarak saptandı ancak gruplar arasındaki fark anlamlı değildi (p>0.05). Akupresür grubu annelerde sağılan süt miktarı kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha fazlaydı (p<0.05). Ayrıca akupresür grubu annelerin yarısından fazlası memnuniyet düzeylerine 7 ve üzeri puan vererek akupresür uygulamasından memnun olduğunu belirtti.
Akupresür uygulamasının, laktasyonun erken başlatılması ve anne sütü miktarının arttırılmasında kullanılması önerilmektedir.

Abstract:
One of the frequently encountered problems in breastfeeding is insufficient lactation. Numerous integrative treatments support to overcome this problem.
This randomized controlled experimental study was conducted to determine the effect of acupressure on lactation in non-breastfeeding mothers following preterm caesarean delivery.
The sample of the study was comprised of 64 mothers (32 acupressure-experimental and 32 control group), who were randomly selected from among the primipara mothers of premature newborns delivered through cesarean section at Dursun Odabaş Medical Center of Van Yüzüncü Yıl University between April 2019-March 2020. Before the implementation, the Depression-Anxiety-Stress Scale and the Richard Campbell Sleep Quality Scale were applied. In post-operative three days, 15-minute acupressure was implemented in the morning/evening, for acupressure-group mothers and pump milking was applied; control group mothers were only milked in mornings and evenings. Lactation symptoms were evaluated with Visual Analog Scale and acupressure satisfaction with Analog Patient Satisfaction Scale, and milk quantities were recorded.
Both groups had similar results concerning Depression-Anxiety-Stress Scale and Richard Campbell Sleep Quality Scale results. Indications of lactation such as tension, increasing temperature and pain in breasts were found to be higher in acupressure group. The proportion of lactation in first eight hours was 31,3% in acupressure group and 25% in control group; however, intergroup difference was not significant (p>0.05). The amounts of milk in acupressure group were significantly higher compared to control group (p<0.05). Moreover, acupressure group had high satisfaction about acupressure implementation.
The acupressure implementation is suggested in starting early lactation and increasing breastmilk amount.