İnfertilite nedenine göre kadınlarda kafein tüketimi ve tercihnedenleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi
The relationship between caffeine consumption and preference reasons according to cause of infertility in women
Yazar: KADER YILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. YELİZ KAYA
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum, Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Kadınlar = Women ; Kafein = Caffeine ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yaşam tarzı = Life style ; İnfertilite =

Özet:
Başlık: İnfertilite nedenine göre kadınlarda kafein tüketimi ve tercih nedenleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Amaç: Kadınlarda üreme sağlığı açısından risk faktörü olarak bilinen kafein tüketiminin sıklığı ve tercih nedenlerini belirlemek ile nedeni açıklanan ve nedeni açıklanamayan infertilite açısından ilişkisini saptamak amaçlanmıştır. 
Yöntem: Araştırma Medical Park Trabzon Karadeniz Hastanesi Üreme Endokrinolojisi ve İnfertilite Ünitesinde 1 Temmuz 2022 ile 30 Haziran 2023 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmacı, infertilite tanısı almış kadınlardan sözlü ve yazılı izin alarak yüz yüze görüşme tekniği kullanmıştır. Veriler, sosyo-demografik özellikleri belirleme formu ve kafein kullanımına özgü veri toplama formu ile toplanmış, IBM SPSS V23 ile analiz edilmiştir. Normal dağılıma uygunluk Shapiro-Wilk ve Kolmogorov-Smirnov testleri ile incelenmiştir. Gruplara göre kategorik değişkenlerin karşılaştırılmasında Ki-kare testi, Yates düzeltmesi ve Fisher-Freeman-Halton testi kullanılmıştır. İkili gruplara göre normal dağılmayan verilerin karşılaştırılmasında Mann-Whitney U testi ve üç ve üzeri gruplara göre normal dağılmayan verilerin karşılaştırılmasında Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Normal dağılmayan veriler arasındaki ilişki Spearman's rho korelasyon katsayısı ile analiz edilmiştir.
Bulgular: Kadınların kafein tüketim nedenlerine ilişkin bulguların dağılımları arasında anlamlı bir farklılık elde edilmiştir (p=0,001). Nedeni açıklanan infertil kadın grubunda "lezzet amacıyla" nedeni açıklanamayan infertil kadın grubunda ise "daha iyi hissetmek amacıyla" tüketildiği saptanmıştır. Her iki gruptaki kadınların günlük kafein kullanımları değerlendirildiğinde iki grup arasında anlamlı bir farklılık görülmemiştir (p=0,567).
Sonuç: Kadınlarda üreme sağlığı açısından riskli davranışlarının anlaşılması ve bu davranışları etkileyen faktörlerin belirlenmesi, önleyici stratejilerin geliştirilmesi önem arz etmektedir.
Anahtar kelimeler: İnfertilite, Kadın, Kafein, Risk faktörleri, Yaşam biçimi

Abstract:
Title: Determination of the relationship between caffeine consumption and reasons for preference in women according to the cause of infertility
Aim: It was aimed to determine the frequency and reasons for preference of caffeine consumption, which is known as a risk factor for reproductive health in women, and to determine its relationship with explained and unexplained infertility.
Methods: The study was conducted in the Reproductive Endocrinology and Infertility Unit of Medical Park Trabzon Karadeniz Hospital between July 1, 2022 and June 30, 2023. The researcher used a face-to-face interview technique by obtaining verbal and written permission from women diagnosed with infertility. The data were collected with the isodemographic characteristics determination form and the caffeine use-specific data collection form and analyzed with IBM SPSS V23. Compliance with normal distribution was investigated by Shapiro-Wilk and Kolmogorov-Smirnov tests. Chi-square test, Yates correction and Fisher-Freeman-Halton test were used to compare categorical variables according to groups. Mann-Whitney U test was used to compare the data that were not normally distributed according to the pairs, and the Kruskal Wallis test was used to compare the data that were not normally distributed according to the groups of three or more. The relationship between the data that are not normally distributed was analyzed with Spearman's rho correlation coefficient.
Findings: A significant difference was found between the distribution of findings regarding women's reasons for caffeine consumption (p = 0.001). It was determined that it was consumed "for taste" in the infertile women group whose reason was explained, and "to feel better" in the infertile women group whose reason was not explained. When the daily caffeine use of women in both groups was evaluated, no significant difference was seen between the two groups (p = 0.567).
Conclusion: It is important to understand the risky behaviors of women in terms of reproductive health, to determine the factors affecting these behaviors and to develop preventive strategies.