Türkiye'nin elektrik enerjisi üretiminde yenilenebilir enerji kaynaklarının anp ile modellenmesi ve analizi
Modeling and analysis of renewable energy sources with anp in electricity generation of Turkey
Yazar: VEDAT ŞEKER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET ATAK
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Analitik ağ süreci = Analytical network process ; Enerji modelleri = Energy models ; Enerji politikaları = Energy policies ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Günümüzde endüstrileşmenin getirdiği hızla artan enerji ihtiyacı ve fosil yakıtlara sahip konvansiyonel enerji kaynaklarının çevreye olan olumsuz etkileri dolayısıyla, `Yenilenebilir Enerji Kaynakları'na olan ihtiyaç her geçen gün artmaktadır. Ancak bu tür enerji kaynaklarının mevcut elektrik enerji sistemine entegrasyonu ve güç kalitesine olan etkileri, teknik yapılabilirlik ve maliyetleri dolayısıyla ülkelerin mevcut kaynakları ve öncelikleri düşünüldüğünde konvansiyonel enerji kaynaklarına göre ne kadar tercih edilebilir oldukları birçok kriterli karar problemidir. Bu tez çalışması kapsamında bu karar probleminin çözümü için yenilenebilir ve konvansiyonel enerji kaynakları karşılaştırılarak özellikle Türkiye elektrik enerjisi üretiminde kullanılacak birincil enerji kaynağı açısından bir tercih sırası oluşturulmuş ve bu konuda ülke enerji politikaları açısından bir kaynak olması hedeflenmiştir. Bu amaçla Türkiye'deki yenilenebilir enerji kaynakları potansiyeli göz önünde bulundurularak, son yıllarda enerji politikaları ve yönetimi konusunda kullanımı her geçen gün artan `Çok Kriterli Karar Verme Modelleri'nden ANP (Analitik Ağ Prosesi) kullanılmıştır. Çalışma sonucunda geliştirilen karar modelinde elektrik enerjisi üretiminde birincil enerji kaynağı olarak küçük hidroelektrik ve jeotermal santraller ön plana çıkmıştır. Rüzgar ve güneş enerjisi gibi diğer yenilenebilir kaynaklar ise elektrik sistemine bağlantı problemleri nedeniyle tercih sıralamasında öncelik elde edememişlerdir.

Abstract:
Nowadays necesities for the `Renewable Energy sources? have been increased as a result of the negative impact of the conventional fossil fuel energy sources on the environment and the rapidly increasing energy demand due to the industrialization. However in accordance with the countries priorities and availability of resources, it poses a multi-criteria decision problem whether this kind of energy sources are preferable to the conventional energy sources subject to criterian such as uncertainty of the integration to the national grid, power quality problems, costs and technical feasibility. In this thesis, comparison of the renewable and conventional energy sources of Turkey, in the scope of primary energy sources to be used to generate electricity, have been analysed and developed a decision support basis for national energy policy and preference order of energy sources. For this purpose, Analytic Network Process (ANP), which is one of the mostly prefered `Multi-criteri decision model? in energy policy making and management in last decades, have been implemented on the existing Turkish renewable energy potential. As a result of the study, it is recommended that small hidropower and jeothermal power plants should be preferred as a primary energy sources for power generation. As for the other renewable energy sources such as wind and photovoltaic solar power, they are subsequently preferred due to the problems of connection to the national grid.