Otizm spektrum bozukluğu olan bireylerin motor becerileri ve ortak dikkatlerinin life kinetik egzersiz programıyla geliştirilmesi: eylem araştırması
Improving motor skills and joint attention of individuals with autism spectrum disorder with life kinetics exercise program: action research
Yazar: OKAY CAN
Danışman: PROF. DR. GONCA İNCE
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu araştırmanın amacı, otizm spektrum bozukluğu (OSB) olan bireylerin motor becerileri ve ortak dikkatlerinin life kinetik egzersiz programıyla geliştirilmesidir. Araştırmanın katılımcıları DSM V kriterlerine göre "otizm spektrum bozukluğu" tanısı alan iki erkek kardeş, onların özel eğitim öğretmenleri ve annelerini kapsamaktadır.
Bu araştırma iki basamaktan oluşmuştur. Birinci basamakta saha notları, görüşmeler, ölçekler ve oturumlarda gerçek etkileşimlerin video kayıtları yoluyla genel durumlar, OSB'de ortak dikkat ve motor beceriler betimlenmiştir. Toplanan ve analiz edilen veriler temel alınarak tez danışmanının da katılımıyla bir life kinetik egzersiz programı hazırlanmıştır. İkinci basamakta, bu programa göre çeşitli egzersiz planları hazırlanmış ve belirlenen gün ve saatlerde egzersiz planları araştırmacı tarafından uygulanmıştır. Ders planları, görüşmeler, gözlemlerden oluşan veriler döngüsel olarak toplanmış, analiz edilmiş ve uygulamalar bu verilere dayanarak sürdürülmüştür. Tüm dersler araştırmacı tarafından videoteyp ile kayıt edilmiştir. Derslerin uygulanmasından sonra tez danışmanıyla haftalık yansıtma toplantıları gerçekleştirilmiştir. Süregelen veriler, tez danışmanı tarafından düzenli olarak incelenmiştir. Hazırlanan ve uygulanan programlardaki iyileştirmelere bu görüşme sonuçları yansıtılmıştır.
Katılımcıların özel eğitim öğretmeni ve annelerinin Life Kinetik egzersiz programı hakkında olumlu görüşleri olduğu belirlenmiştir. Öğretmen ve anne çocukların motor beceri ve ortak dikkatlerinde gelişimler olduğunu bildirmiştir. Buna ek olarak, duyusal, iletişim ve sosyal, bilişsel, duygusal ve davranış olarak da gelişmeler olduğu vurgulanmıştır. 
Sonuç olarak uygulanılan life kinetik egzersizleri OSB olan bireylerin motor beceri ve ortak dikkatlerine katkısının olduğu söylenebilir. 

Anahtar Kelime: Otizm, Ortak Dikkat, Motor Beceriler, Life Kinetik

Abstract:
The aim of this study is to improve the motor skills and joint attention of individuals with autism spectrum disorder with a life kinetic exercise program. The participants of the study included two brothers diagnosed with "autism spectrum disorder" according to DSM V criteria, their special education teachers and their mothers.
This study consisted of two stages. In the first stage, general conditions, joint attention and motor skills in ASD were described through field notes, interviews, scales and video recordings of real interactions in the sessions. Based on the collected and analyzed data, a life kinetic exercise program was prepared with the participation of the thesis advisor. In the second stage, various exercise plans were prepared according to this program and the exercise plans were applied by the researcher on the specified days and hours. Data consisting of lesson plans, interviews and observations were collected cyclically, analyzed and the applications were continued based on this data. All lessons were recorded by the researcher with a videotape. Weekly reflection meetings were held with the thesis advisor after the implementation of the lessons. Ongoing data were regularly reviewed by the thesis advisor. The results of these interviews were reflected in the improvements in the prepared and implemented programs. It was determined that the participants' special education teachers and mothers had positive views about the Life Kinetic exercise program. The teacher and mother reported that there were improvements in the children's motor skills and joint attention. In addition, it was emphasized that there were improvements in sensory, communication and social, cognitive, emotional and behavioral aspects.
As a result, it can be said that the applied Life Kinetic exercises contributed to the motor skills and joint attention of individuals with ASD.

Keywords: Autism, Joint Attention, Motor Skills, Life Kinetik