Çelik kolonlu ve içi beton doldurulmuş çelik tüp kompozit kolonlu yapıların karşılaştırmalı tasarımı
The comparative design of buildings with steel columns and concrete filled steel tube composite columns
Yazar: EMRE BAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA HALUK SARAÇOĞLU
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Kolon = Colon ; Kompozit yapılar = Composite structures ; Kompozitler = Composites ; Çelik tüpler = Steel tubes

Özet:
Günümüzde gelişmekte olan yapı teknolojisiyle birlikte farklı yapı malzemelerinin birlikte kullanılması üzerine birçok araştırmalar ve çalışmalar yapılmaktadır. Kompozit yapılarda beton ve çelik birlikte kullanılmaktadır. Kompozit elemanlı yapılara genellikle yüksek katlı yapılarda rastlamak mümkündür. Dünyada birçok kompozit elemanlı yapı örnekleri mevcuttur. Aynı zamanda gün geçtikçe kompozit elemanlı yapıların önemi ve kullanımı daha da artmaktadır. 
Bu tez çalışmasında kompozit yapı elemanlarıyla ilgili bilgiler ve AISC (American Institute of Steel Construction) yönetmeliğinde yer alan hesap kuralları anlatılmıştır. Kompozit yapı elemanlarının avantajlarından ve dezavantajlarından bahsedilmiştir.  
Öncelikle üç katlı çelik yapının ETABS programı kullanılarak tasarımı gerçekleştirilmiştir. Daha sonrasında eksenel yük ve moment etkileri altında en çok zorlanan kolonlar belirlenmiştir. Delphi programı ile eşdeğer uygun kompozit kolon kesitlerinin bulunması için bir program geliştirilmiştir. Eşdeğer kompozit kolonların belirlenmesinin ardından üç katlı kompozit kolonlu yapının tasarımı ETABS programı ile gerçekleştirilmiştir. Aynı işlem sırası ile altı katlı , dokuz katlı ve on beş katlı çelik kolonlu ve kompozit kolonlu yapıların tasarımı için gerçekleştirilmiştir. Tasarımı gerçekleştirilen çelik kolonlu ve kompozit kolonlu her bir yapı kendi arasında yapı kat deplasmanları,  yapı toplam ağırlığı ve taban kesme kuvvetleri bakımından karşılaştırılmıştır. Maliyetin büyük bir bölümünü oluşturan taşıyıcı kirişler ve kolonlar göz önüne alınarak dokuz ve on beş katlı yapılar için maliyet hesabı gerçekleştirilmiş ve karşılaştırmalar yapılmıştır. Bu karşılaştırmalardan sonra elde edilenler sonuçlar bölümünde verilmiştir.

Abstract:
At the present time, many researches and studies are carried out on the use of different building materials together with the developing building technology. Concrete and steel are used together in composite structures. It is possible to come across structures with composite elements, generally in high-rise buildings. There are many examples of structures with composite elements in the world. At the same time, the importance and use of structures with composite elements are increasing day by day.
In this thesis study, information about composite elements and the calculation rules in the AISC (American Institute of Steel Construction) regulation are explained. The advantages and disadvantages of composite elements are mentioned.
First of all, the design of the three-storey steel structure was carried out using the ETABS program. Afterwards, the most stressed columns under the effects of axial load and moment were determined. A program was developed with the help of coding to find equivalent suitable composite column sections in Delphi program . After the determination of the equivalent composite columns, the design of the three-storey composite column structure was carried out with the ETABS program. The same process was carried out for the design of six-storey, nine-storey and fifteen-storey steel column and composite column structures, respectively. Each designed steel column and composite column structure were compared among themselves in terms of floor displacements, total weight of the structure and base shear forces. The cost calculation was made by taking into account the carrier beams and Columns, which constitute a large part of the cost in nine and fifteen storey buildings, and a Comparison was made. The results obtained after these comparisons are given in the conclusion section.