Metro istasyonlarının müzik icrası için kabul edilebilir akustik koşulların oluşturulması, Kadıköy metro istasyonu örneği
Production of the suitable acoustic conditions for music performances in metro stations, a case study: Kadiköy metro station
Yazar: YAVUZ SELİM BEKTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET NURİ İLGÜREL
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı / Yapı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Metro istasyonları günümüzde küresel ölçekte kamuya açık müzik performanslarının tercih edilen merkezleri haline gelmiştir. İstasyonların ise tasarımlarında detaylı akustik planlamaya yer verilen ve kişilerin müzik dinlemek
amacıyla kullandıkları yapılar olmaması, konu üzerine bu zamana kadar kapsamlı bir çalışma yapılmasının önüne geçmiştir. Performansların bu zamana kadar doğru akustik koşullar altında yapılmaması, gerçekleştirilen müzik etkinlikleri üzerine artış gösteren kullanıcı şikâyetlerini gündeme getirmiştir. Bu çalışma metro istasyonlarının kamuya açık müzik performanslarına olan uygunluğunu kullanıcıların öznel verileri ve gerçekleştirilen akustik simülasyonlarla sınayarak, Kadıköy Metro İstasyonu üzerinden hacmi müzik performanslarına için daha elverişli kılacak bir iyileştirme önerisi ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışma şehrin sanat dokusuyla bütünleşerek birçok müzisyene iş olanağı sağlayan metro müzik etkinlikleri üzerine içerdiği mevcut ve geliştirici bulgular eşliğinde
önemlidir. Çalışmada öncelikle metro istasyonları; kamuya açık gerçekleştirilen müzik performanslarında yer seçiminde belirleyici iki ana etmen olan, dinleyicilerin müzik etkinliklerine karşı olan tutumları ve hacmin müzik için sağladığı akustik nitelikler üzerine hazırlanan 21 soruluk bir anketle değerlendirmeye alınmıştır. Anket 120'si kadın 152'si erkek olmak üzere farklı yaş ve eğitim düzeylerinde toplam 272 katılımcıya uygulandıktan sonra veriler SPSS yazılımı üzerinden faktör analizi ile güvenilirlik testine tabi tutulmuş ve anketin geçerliliği
kanıtlanmıştır. Edinilen bulguların metro istasyonlarının kullanıcıların müzik performanslarına karşı olan tutumları yönünden olumlu, akustik kalite bakımından ise olumsuz nitelikler barındırdığını göstermesi ile problemin varlığı, önemi ve geçerliliği ortaya konulmuştur Çalışmanın ilerleyen aşamalarında pilot bölge olarak seçilen Kadıköy Metro İstasyonu'nun rölöve alım işlemleri gerçekleştirildikten sonra hacmin akustik kalibrasyon modeli oluşturulmuştur. Daha sonra istasyonun dolu ve boş halleri ODEON isimli akustik simülasyon yazılımı ile sınanarak, mekânın müzik icrası için gerekli mimari özelliklere sahip olmadığı ve müzik icrası için istenen hacim akustiği parametrelerini sağlamakta yetersiz kaldığı bulgulanmıştır. Ardından bir iyileştirme önerisi hazırlanarak hacim; yansışım süresi, erken düşme süresi, ses basınç düzeyi, güç ve netlik değerlerinin istenen aralıklara çekilmesi ile istasyon
müzik performansları için elverişli hale getirilmiş ve hacim içerisindeki konuşma iletim katsayısı artırılarak yapılan anonsların anlaşılabilirliği artırılmıştır.

Abstract:
Subway stations have become a preferred area for public music performances all around the World. The lack of detailed acoustic planning and the fact that the main purpose of subway stations is transportation, rather than music, have retrained the possible research about the acoustic characteristics of subway stations. Complaints from users on the music events have been increasing because the performances are not carried out in proper acoustic environments. This study aims to propose a restoration suggestion for metro stations to make the stations
convenient for music performances. To evaluate the suitability of subway stations for public music performances, subjective comments and data collected from the users, and acoustic simulations based on Kadikoy metro station are used. This study is important because while it integrates with the art texture of the city, it may suggest improving information and also the current situation of subway station music performances that gives many musicians job opportunities. In this study, firstly two main factors that are used to determine the selection of
placement of public music performances, which are the attitude of users on music events and acoustic features provided by the venue, are evaluated by using a survey that consists of 21 questions. The survey was carried out on different age and education groups being 120 women, 152 men, and a total of 272 people. The survey was proven valid by being tested on SPSS software using factor analysis and reliability tests. The results showed that, the users have a positive attitude towards the performances, although a negative attitude towards the acoustic
quality of the stations, which indicates the existence, importance and validity of the problem. In further stages of the study, building surveys are carried out on Kadikoy Metro Station test area, and the acoustic calibration model of the volume is created. Then, the empty and full model versions of the station are tested on ODEON
software to examine if it has enough architectural parameters and provides the volume acoustics parameters required for music performances. Results showed that the station is insufficient for those. Then, a restoration suggestion is made with an ideal model, in which, reverberation time, early decay time, sound pressure level, strenght and definition values are put in desired intervals and the station is made suitable for music performances. The speech transmission index is also increased and this made the announcements more understandable.