Kronik böbrek yetmezliği hastalarında ve böbrek nakli olan hastalarda biyokimyasal değişkenlerin seyrinin retrospektif olarak incelenmesi
Retrospective investigation of the biochemical variables in patients with chronic renal failure diseases and renal trasplant patients
Yazar: HANİFE YAVUZ
Danışman: PROF. DR. PROF. DR. SEYİT ANKARALI
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tıp Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Biyokimya = Biochemistry ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Dünyada her geçen gün kronik böbrek yetmezliği hasta sayısı artmaktadır. Renal replasman tedavilerinden biri olan diyalizle bu hastaların yaşamlarını devam ettirmeye çalışmaları yaşam kalitelerini bozmakta, tam bir tedavi seçeneği olmayıp sadece geçici bir çözüm olarak görülmektedir. Kesin tedavi seçeneği işlevsel ve başarılı bir böbrek nakliyle hastaların sağlığına kavuşmasının sağlanmasıdır. Sunulan çalışmada böbrek nakli ve diyaliz tedavisi alan hastalar karşılaştırılmış, böbrek naklinin hasta sağkalımı ve yaşam kalitesi üzerine üstünlüklerinin araştırılması amaçlanmıştır.  
Çalışmada randomize olarak aynı hastanede takip edilen her iki hasta grubundan yaş ve cinsiyetleri eşitlenecek şekilde 32'şer hasta seçildi. Retrospektif olarak hastaların altı aylık dönemdeki böbrek, karaciğer fonksiyonları, plazma glukoz ve lipid düzeyleri, elektrolit düzeyleri, PTH düzeyleri, anemi durumları incelendi. Veriler bilgisayar ortamına aktarılarak IBM SPSS (Ver. 23) programında analizi yapıldı.  Tanımlayıcı değerler ortalama ve standart sapma (SD) olarak hesaplandı. Sonuçlar değerlendirildiğinde genel olarak nakil olan hasta grubunun nakilden sonraki ilerleyen aylarla birlikte kronik böbrek yetmezliği hastalarına göre böbrek fonksiyonlarının iyileştiği, üremik tablonun gerilediği, aneminin düzeldiği, nakilden önce yüksek seyreden PTH seviyelerinin normal sınırlara yaklaştığı tespit edildi. KBY hasta grubunun ise diyalize başladıktan sonra ilerleyen zamanla birlikte böbrek fonksiyonlarının ileri derecede bozulduğu, üremik tablo geliştiği, elektrolit düzensizliklerinin başladığı, PTH seviyelerinin patolojik sınırlara ulaştığı bulguları elde edildi. İstatistiksel analiz sonuçlarının karşılaştırmasında P≤0.05 olarak kabul edildi.  
Yapılan ölçüm düzeylerinin hasta gruplarında cinsiyete göre farklılıkları araştırıldığında erkek hastalarda aneminin daha az görüldüğü, albümin ve protein düzeylerinin fazla bozulmadığı, kadın hasta grubunda ise plazma lipid düzeylerinin daha yüksek, hemogram düzeylerinin daha düşük olduğu tespit edildi.
Çalışmada dikkate alınan yaş aralığının ölçümler üzerine etkisi incelendiğinde yaş arttıkça SGPT ve LDL ölçümlerinde artışlar olduğu, buna karşın yaş azaldıkça ALP ve HDL ölçümlerinde anlamlı düşüşler olduğu görüldü. Bunların dışındaki ölçümlerde yaş aralığındaki değişimin etkileri istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. 
Sonuç olarak, her iki hasta grubunun araştırılan sonuçları karşılaştırıldığında, böbrek nakli olan hastaların biyokimyasal analiz sonuçlarının kronik böbrek yetmezliği hastalarına göre iyileşme gösterdiği, diyaliz tedavisi alan hastalarda ise sonuçların normal sınırlara göre önemli düzeyde sapmalar gösterdiği ve bu durumun sağlıklı tıbbi durumla bağdaşmadığı görülmüştür. 
Anahtar Kelimeler: Böbrek Nakli, Kronik Böbrek Yetmezliği, Diyaliz, Renal Replasman Tedavisi

Abstract:
The number of patients with chronic renal failure is increasing day by day in the world. One renal replacement treatment, dialysis, is seen as a temporary solution that is not a complete treatment option, but is only a temporary solution, while trying to keep these patients alive. The exact treatment option is to ensure the health of patients with a functional and successful kidney transplant. In the study presented, patients receiving kidney transplantation and dialysis treatment were met and it was aimed to investigate the superiority of kidney transplantation on patient survival and quality of life.
In the study, 32 patients in the same hospital were randomly followed, equalizing the age and gender of both groups of patients. Retrospectively, patients' kidney, liver function, plasma glucose and lipid levels, electrolyte levels, PTH levels and anemia conditions were examined in a six-month period. The data was transferred to the computer environment and analyzed in the IBM SPSS (Ver. 23) program.  The identifier values were calculated as average and standard deviation (SD). When the results were evaluated, the patient group, which are generally transplanted, renal function recovered as opposed to chronic kidney failure patients in the following months after transplantation, the uremic table declined, anemia improved, before transplantation high levels of PTH were found to be approaching normal limits. According to the findings of the KBY patient group, as time progressed after dialysis, severely deteriorated kidney function, developed uremic tables, electrolyte irregularities began, and PTH levels reached pathological limits obtained. P≤0.05 was accepted as a comparison of statistical analysis results.
   When the differences between gender in patient groups of measurement levels are investigated, anemia is less common in male patients, albumin and protein levels are not much impaired, and plasma lipid levels are higher in the female patient group. Hemogram levels were found to be lower. 
As a result, when the results of both patient groups are compared, biochemical analysis results of patients with kidney transplantation improved compared to chronic kidney failure patients, and in patients receiving dialysis treatment, the results were observed to show significant deviations according to normal limits. This is incompatible with a healthy medical condition.
Keywords: Renal Transplantation, Chronic Renal Failure, Dialysis, Renal Replacement Therapy.