İstanbul ilinde Maltepe-Kartal ve Kumcular-Pendik arası dolgu alanlarının peyzaj planlama açısından irdelenmesi
Study in regard of landscape planning of the shore filling areas between Kumcular-Pendik and Maltepe-Kartal of the city Istanbul
Yazar: BETÜL ATAKAN
Danışman: DOÇ. DR. TEVFİK HAKAN ALTINÇEKİÇ
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı / Peyzaj Mimarlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Kıyı alanları = Coastal areas ; Kıyılar = Coasts ; Peyzaj planlama = Landscape planning ; İstanbul = Istanbul

Özet:
"İstanbul Hinde Maltepe-Kartal ve Kumcular-Pendik Arası Sahil Dolgu Alanlarının Peyzaj Planlama Açısından İrdelenmesi" Kıyılar tarih boyunca toplumlar için çekici mekanlar olmuşlardır. Kıyılardaki doğal kaynaklar, toplumların ekonomik ve sosyal gelişmelerine imkan sağlamış, insanoğlunun bu doğal kaynaklardan faydalanması, kıyı bölgelerinin ve hatta ülkenin kalkınmasında önemli bir rol üstlenmiştir. Kıyı mekanları, toplum kullanımına açık kentsel mekan niteliği gösterdiğinden, farklı kullanımları içeren, kültürel rekreasyon işlevlerini karşılayan, kentsel bütünleşmenin sağlandığı çevresel değerler olarak ortaya çıkmaktadır. Doğal çevrenin bir elemanı olan kıyılar, farklı düzenlemeleri ve kullanıcılarla kurduğu ilişkilerle önemli kentsel simgelerdir. Kıyı kentlerinde ulaşım problemine yönelik bir alternatif olarak yapılan dolgu alanlar da, ekolojik dengeyi hem flora hem de fauna açısından olumsuz etkilemelerine rağmen bu alanların rekreatif amaçlı kullanıma olanak verecek şekilde düzenlenip kullanılması, hem kentin kıyı plastiği ve görsel özelliklerinin düzeltilmesi hem de kentlinin yeşil alan ihtiyacına bir kaynak oluşturması açısından önemlidir. Araştırma kapsamında, konuyla ilgili literatür taraması yapılmış, kıyı kavramı, kentlerde kıyı kullanımı ve yasal sınırları ile kıyı ve sahil dolgu alanlarının düzenleme esaslarına ilişkin genel bilgiler edinilmiştir. Edinilen bu bilgiler ışığında, araştırma alanının doğal ve kültürel verileri İle planlamada toplum katılımının önemi nedeniyle yapılan anket çalışmalarının beraberce değerlendirilmesi sonucunda, sahil dolgu alanlarının kent yeşil alan sistemi içindeki yeri, araştırma alanının etki alanı içindeki ilçelere olan katkısı ile kentsel peyzaj planlama açısından değeri ortaya konmaya çalışılmıştır. Tartışma ve sonuç bölümünde ise, kullanıcıların istek ve beğenileri ile alanın kıyı ve sahil dolgu alam planlama kriterlerine göre alanda bulunan fonksiyon alanlarına işlevsellik kazandırılmasına ve alanın sürdürülebilir kullanımına ilişkin planlama ve tasarım önerileri getirilmeye çalışılmıştır. Araştırma alanında, planlama aşamasında toplum katılımının göz ardı edildiği ve planlama aşamasından sonra uygulama sırasında tasarım projesinin çok farklı bir şekilde aplike edildiği, kullanıcıların vandalist eylemleri sonucu alanın tahribata uğradığı, alandabulunan bazı fonksiyon alanlarının donatı bakımından yetersiz oldukları bu nedenle kullanılmadıkları, yine bazı alanlara gerekli işlevsellik kazandırılmadığı için atıl durumda oldukları böylelikle kentlinin rekreasyon ihtiyacını karşılamak amacıyla düzenlenen bu alanların bazı bakımlardan yetersiz kaldıkları tespit edilmiştir. Bu tez çalışmasında, Maltepe-Kartal ve Kumcular-Pendik arası sahil dolgu alanlarının yakın çevre koşulları ile İstanbul kent kimliği ve kıyı yapısı bütünlüğü içinde kullanıcı istekleri de değerlendirilerek bazı revizyon çalışmalarının yapılması gerekliliği sonucu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
"Study In Regard Of Landscape Planning Of The Shore Filling Areas Between Kumcular-Pendik and Maltepe-Karta! Of The City Istanbul" The shore have been the attractive places for the societies during the time. The natural resources at the shores, act an important role in the economical and the social developments of the societies. As the shore places can also be accepted open areas of the urban places for using of the society, they are appearing like the environmental values where the urban becoming a united whole is provided, which meet the functions of cultural recreations, which include different uses. The shores which are an element of the natural environment, are the important urban symbols with the relation tied with the users and with their different arrangements. Also the filling areas made as an alternative to the transportation problem in me coastal metropolitan areas, are very important in regard to form a resource to the need of the green areas of the citizen, as well as the shore plastic and the adjustments of the visual properties, the use of such areas by arranging in way of giving possibility to be used with the recreative target of these areas, inspite they are negatively influenced in regard of fauna as well as flora of the ecological balance. In the coverage of the research, the literature concerning the matter has been done, the general knowledge regarding the shore concept, the use of the shore in the urban and the legal borders and fundament of the arrangement of the shore filling areas is obtained. Under the light of this knowledge obtained, as the result of the evaluation made together of the public survey works made because of the importance of the participation of the public in the planning and the natural and cultural datum of the research area, the place of the shore filling areas in the system of the green areas of the urban, the contribution of the research area to the counties which are in the influence area and the value in regard of urban landscape planning have been tried to be showed. Whereas in the part of discussion and the result, the planning and design proposal are to be imposed regarding the continuous use of the area and winning the functional manner to the function areas existing in the area as per the coast and shore filling planning criterions according to the wishes and the tastes the users.In the research area, it has been determined that these areas arranged in order to meet the need of recreation of the citizen are sufficient regarding some matters, that the contribution of the society in the stage of research has been disregarded and that the design project has been applied in very different kind during the application after the planning stage, that the area has been damaged as a result of vandalistic actions of the users, that some of the function areas in the area are sufficient in regard of equipment therefore mey are not used, that also some areas are idle because the necessary function has not given to mem. In this thesis work, the result of the necessity to make some revisional works by evaluating also the wishes of the users within the whole of shore structure and Istanbul city identity with the near environment conditions of the filling areas between Maltepe-Kartal and Kumcular-Pendik, has been appeared.