Türkiye'de ileri evre küçük hücreli dışı akciğer kanserinde pemetrexed ve gemcitabine tedavilerinin maliyet etkililik analizi
Cost effectiveness analysis of pemetrexed and gemcitabine treatment for advanced non-small cell lung cancer in Turkey
Yazar: PINAR YALÇIN BALÇIK
Danışman: PROF. DR. BAYRAM ŞAHİN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Kurumları Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Maliyet = Cost ; Maliyet analizi = Cost analysis ; Neoplazmlar = Neoplasms ; İlaçlar = Drugs

Özet:
Araştırmanın amacı, ileri evre küçük hücreli dışı akciğer kanseri (KHDAK) birinci basamak tedavisinde kullanılan pemetrexed ve gemcitabine etken maddesini içeren kemoterapi ilaçlarının maliyet etkililiğini belirlemektir. Bu çalışmada Markov modeli kullanılarak ileri evre KHDAK?nin birinci basamak tedavisinde platin bazlı pemetrexed ile platin bazlı gemcitabine tedavilerinin etkililiği ve maliyeti Sosyal Güvenlik Kurumu bakış açısı ile değerlendirilmiştir. Markov modelde birer aylık döngüler kullanılarak, ileri evre KHDAK hastalarının yaşamı boyunca sağlık durumları arasında geçişler simule edilmektedir. Model, progresyonsuz durum, progresyon ve ölüm olmak üzere üç sağlık durumunu dikkate almaktadır. Bu çalışmada uzman görüşlerine dayalı olarak hesaplanan KHDAK maliyetleri ile hastalarla EQ-5D anketi kullanılarak hesaplanan etkililik değerleri analiz edilmiştir. Kemoterapi ilaç maliyetleri, kemoterapi ile birlikte kullanılan ilaç maliyetleri, radyoterapi maliyeti, tedavi ve takip süresince yapılan tetkik maliyeti, takip süresince kullanılan ilaç maliyetleri, konsültasyon, yan etkilerin maliyeti ve poliklinik başvurusu, hastanede yatış, ilaç raporu ve kemoterapi uygulama gibi tüm doğrudan tıbbi maliyetler modele dahil edilmiştir.  Çalışma sonuçları ilave maliyet etkililik oranı (İMEO) olarak sunulmuştur. Sonuçlar kazanılan kalite ayarlı yaşam yılı başına ilave maliyet olarak belirtilmiştir. Maliyet ve etkililik verilerine %3 indirgemenin uygulandığı maliyet etkililik analizi sonuçlarına göre gemcitabine/cisplatin tedavisinin hasta başına yaşam boyu maliyeti 10.347,45 TL iken, pemetrexed/cisplatin tedavisinin 17.783,34 TLdir. Her iki tedavi alternatifinin yaşam yılları 0,810 olarak bulunmuştur. Gemcitabine/cisplatin tedavisinin QALY değeri 0,532 iken, pemetrexed/cisplatin tedavisinde QALY 0,566 olarak bulunmuştur. Pemetrexed/cisplatin tedavisi ilave 0,0337 QALY sağlamaktadır. Pemetrexed/cisplatin tedavisinin İMEO kazanılan QALY başına 220.754 TL?dir. Türkiyede resmi bir eşik değer bulunmamakla birlikte kişi başı GSYİH ölçüt olarak alındığında hesaplanan İMEO?nun eşik değerin üzerinde olması nedeni ile ileri evre KHDAK birinci basamak tedavisinde pemetrexed/cisplatinin maliyet etkili olmadığı anlaşılmaktadır. Bu araştırma hiçbir ilaç firması tarafından desteklenmemiştir.

Abstract:
The purpose of the study is to determine the cost effectiveness of the chemotherapy medications that contain gemcitabine and pemetrexed which are used in the first line treatment of advanced non-small cell lung cancer (NSCLC). Within the scope of the study, effectiveness and cost of platinum-based pemetrexed and platinum-based gemcitabine treatments as the first line treatment of advanced NSCLC was evaluated with the use of Markov model and from the perspective of the Social Security Institution. In Markov model, the transitions between the life-long health conditions of advanced NSCLC patients are simulated with the use of cycles of one month. The model takes account of three medical conditions as the condition without progression, progression and death. In the study, NSCLC costs calculated on the basis of experts' opinions and the effectiveness values calculated by implementing the EQ-5D questionnaire to the patients were analyzed. All directly medical costs such as chemotherapy medication costs, costs of the medicines used together with chemotherapy, cost of the tests carried out during the treatment and follow-up, medical consultation costs, cost of side effects, polyclinic costs, hospitalization costs, medicine report and chemotherapy application costs were included to the model.  Results of the study were presented as incremental cost effectiveness ratio (ICER). Results were determined in total incremental cost per gained quality adjusted life year (QALY). According to the results of the cost effectiveness analysis where 3% discounting is applied to cost and effectiveness data, while the life-long cost of gemcitabine/cisplatin treatment was determined to be 10.347,45 TL per patient, it was determined to be 17.783,34 TL for pemetrexed/cisplatin treatment. Life years of both treatments were determined as 0,810. While the QALY of the gemcitabine/cisplatin treatment was found out as 0,532, the same for pemetrexed/cisplatin treatment was determined to be 0,566. Pemetrexed/cisplatin treatment provides 0,0337 incremental QALY. ICER of the pemetrexed/cisplatin treatment is 220.754 TL per QALY. Although there is no official threshold value in Turkey, due to the fact that ICER exceeds the threshold value calculated on the basis of GDP per capita, it is understood that the pemetrexed/cisplatin is not cost effective in the first line treatment of advanced NSCLC.  This research was not supported by any pharmaceutical company.