Akarsu boyunca su kalitesinin simülasyonu: Gediz havzası örneğine uygulama
Simulation of water quality along river courses a case study: Gediz river basın
Yazar: FİLİZ BARBAROS
Danışman: PROF.DR. NECDET ALPASLAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1997
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Akarsular = Streams ; Gediz Havzası = Gediz Basin ; Su kalitesi = Water quality

Özet:
Etkili bir havza yönetiminin geliştirilmesinde, su kalitesi parametrelerinin zamana ve yere göre tanımlanabilmesi zorunludur. Bu yüzden, bilgisayar destekli simülasyon (benzeşim) modelleri etkili yönetim araçları olarak geniş bir uygulama alanı bulmuştur. Simülasyon modelleri karar verme aşamasında, yüzeysel sulardaki akım ve kalitenin tanımı için sayısal değerler elde edilmesinde kullanılmaktadır. Birçok gelişmiş ülkede yönetim çalışmalarında yaygın olarak kullanılan QUAL2E - Su kalitesi modeli, sunulan çalışmada incelenmiş ve uygulanmıştır. QUAL2E - Su kalitesi modeli, su kalitesini zaman ve alan boyutlarında modelleyen, kirlilik kaynaklarınca oluşturulan kirliliğin boyutlarını belirlemede ve kirletici kaynaklan izlemek üzere, uygun bir ölçüm programının planlanmasına yardımcı olan bir bilgisayar program paketidir. Sunulan çalışmada, önce QUAL2E modeli tanıtılarak modelin girdileri, çalışma prensibi ve ilgili özellikleri açıklanmıştır. Daha sonra model örnek olarak seçilen Gediz havzasının su kalitesinin benzeşimi için uygulanmıştır. Örnek olarak Gediz havzasının seçilmesinin en önemli nedeni, akarsuyun son yıllarda önemli ölçüde kirlenmiş ve kirlenmekte olmasıdır. Bu özelliği ile de birçok kamu ve özel kuruluşların ilgisini çekmektedir. Sunulan çalışma, bugüne kadar yapılan ve yapılmakta olan faaliyetlere katkıda bulunacak, havza yönetiminde karar veren kuruluşlara yönetim için önemli bir araç sağlanmış olacaktır.

Abstract:
The identification of water quality characteristics in space and time dimensions is essential for the development of efficient basin management policies. To this end, computer based simulation models have found a wide area of application as effective management tools. Simulation models can be used to develop numerical results about water quantity and quality for the decision making process. QUAL2E - Water Quality Model, which has been used for management purposes in several developed countries is selected for this study. QUAL2E - Water Quality Model simulates water quality in space and time dimensions, helps to estimate the levels of pollution caused by polluting sources, and aids in the planning of appropriate monitoring programs to monitor the quality of surface waters. The uncertainty analysis component of the model also provides effective possibilities for risk analyses as an essential step for management. In this study, the model is applied to the case of the Gediz river basin where the quality of surface waters has significantly degraded within the recent years. Due to limitations in data availability, water quality observations of only 6 monitoring stations operated in 1983 could be used in the study. If the model can be run with an updated data set, the results can be expected to provide a scientific basis for planners and managers of the basin towards better practices of water quality management.