Laboratuvar testleri üzerine diürnal varyasyonun etkisi
The effect of diurnal variation on laboratory tests
Yazar: ALPEREN HALİL İHTİYAR
Danışman: PROF. DR. MEHMET HİCRİ KÖSEOĞLU
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Hidroksikolekalsiferoller = Hydroxycholecalciferols ; Laboratuvarlar = Laboratories ; Lipaz = Lipase ; Prolaktin = Prolactin ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis teknikleri ve prosedürleri = Diagnostic techniques and procedures ; Teşhis testleri = Diagnostic tests ; Tirotropin = Thyrotropin

Özet:
Amaç: Birçok laboratuvar testinin diürnal varyasyon gösterdiği bilinmesine rağmen literatürde bu konudaki çalışmalar yetersizdir. Bu çalışmada, günümüzde sık kullanılan bazı biyokimya, hormon parametreleri ve 25 hidroksi Vitamin D'nin gün içindeki değerleri arasında farklılık olup olmadığının tespit edilmesi amaçlanmıştır.
Materyal-Metot: 18-50 yaşları arasında 17 gönüllüden (11 erkek, 6 bayan) saat 09.00, 12.00, 15.00, 18.00 ve 24.00'de serum ve plazma örnekleri alındı. Saat 09.00'da alınan örnekler bazal olarak kabul edildi. Bu örneklerden 25 rutin parametresi, 11 hormon parametresi ve 25 hidroksikolekalsiferol düzeyleri çalışıldı. Saat 12.00, 15.00, 18.00 ve 24.00'de alınan numuneler bazal düzeyle karşılaştırıldı.
Bulgular: ALT, AST, GGT, ALP, CK, klor, albumin, total protein, total kolesterol, HDL- kolesterol, sT4, FSH, vitamin B12, PSA ve 25-OH Vitamin D3 parametrelerinde gün içinde klinik olarak anlamlı kabul edilebilecek bir değişklik bulunamışken; glukoz, BUN, total bilirubin, direkt bilirubin, sodyum, potasyum, trigliserid, demir, IUBC, kalsiyum, fosfor, magnezyum, amilaz, lipaz, TSH, sT3, LH, E2, prolaktin, folat ve parathormon düzeylerinde ise klinik olarak anlamlı sayılabilecek derecede gün içinde değişiklik gösterdiği bulunmuştur.
Sonuç: Çalışmamızda özellikle total bilirubin, direkt bilirubin, trigliserid, demir, TSH ve prolaktin seviyesi gün içinde yaklaşık % 40-50 ve lipaz enzim aktivitesi ise yaklaşık % 100 oranında değişim gösterdiği saptandı. Bu nedenle hastaların tanı ve tedavi takibinde özellikle bu parametrelerin gün içindeki değişiminin göz önüne alınması gerektiğini düşünüyoruz.
Anahtar Kelimeler: Diürnal varyasyon, hidroksikolekalsiferol, lipaz, prolaktin, TSH (tiroid stimüle edici hormone)

Abstract:
Objective: Despite the fact that many laboratory tests show diurnal variation, studies in this area are inadequate in the literature. In this study, it is aimed to determine whether there are differences in some biochemistry parameters and hormone parameters between different time intervals during the day.
Materials and Methods: Serum and plasma samples were taken at 09.00, 12:00, 15:00, 18:00 and 24:00 hours from 17 volunteers (11 males and 6 females) aged 18-50 years. The samples taken at 09:00 were accepted as baseline. 25 routine parameters, 11 hormone parameters and 25 hydroxycholecalciferol levels were measured in these samples. The samples taken at 12:00, 15:00, 18:00 and 24:00 were compared with the baseline level.
Results: There was no clinically important change during the day in the parameters of ALT, AST, GGT, ALP, CK, chloride, albumin, total protein, total cholesterol, HDL-cholesterol, fT4, FSH, vitamin B12, PSA and 25-OH vitamin D3. Glucose, BUN, total bilirubin, direct bilirubin, sodium, potassium, triglyceride, iron, IUBC, calcium, phosphorus, magnesium, amylase, lipase, TSH, fT3, LH, E2, prolactin, folate and parathormone levels were significantly changed during the day.
Conclusion: Our study showed that total bilirubin, direct bilirubin, triglyceride, iron, TSH and prolactin levels were changed up to 40-50% and lipase enzyme activity up to 100% within the day. Therefore, we think that the changes of especially these parameters during the day should be taken into consideration in the diagnosis and treatment of the patients.
Keywords: Diurnal variation, glucose, hydroxycholecalciferol, lipase, prolactin, TSH (Thyroid Stimulating Hormone), triglyceride