Fiziksel aktivite düzeyinin sezgisel yeme ve yeme farkındalığı üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of physical activity level on the intuitive eating and mindful eating
Yazar: MUTTALİP GÖKHAN DİNÇER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NEŞE TOKTAŞ
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hareket ve Antrenman Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Spor = Sports
Dizin: Farkındalık = Awareness ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Kitle sporu = Mass sport ; Sezgisel düşünme = Intuitive thinking ; Yeme tutumu = Eating attitudes

Özet:
Amaç: Bu çalışma 18-45 yaş arası yetişkin bireylerde fiziksel aktivite düzeyinin sezgisel yeme ve yeme farkındalığı üzerine etkisinin incelenmesi amacı ile planlanıp yürütülmüştür.
Yöntem: Çalışma Antalya il merkezinde yaşayan, 18-45 yaş aralığında, gönüllü, rastgele seçilmiş 423 yetişkin birey üzerinde yapılmıştır. Bireylere kişisel bilgi formu, Uluslararası fiziksel aktivite anketi-kısa form, yeme farkındalığı ölçeği, sezgisel yeme ölçeği ve yeme tutum envanteri yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulanmıştır. 
Bulgular: Kadınlar ve erkekler için fiziksel aktivite düzeyine göre sezgisel yeme toplam puanı ve yeme farkındalığı toplam puanı bakımından gruplar arası bir farklılık bulunmamıştır (p>0,05). Sezgisel yeme alt boyutlarından olan "beden besin seçim uygunluğu" için fiziksel aktivite düzeyine göre erkek katılımcılar ve tüm katılımcılar arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). İnaktif erkeklerin beden besin seçim uygunluğu puanı (3,53±0,90) minimal aktiflere (3,86±0,86) ve aktiflere (4,01±0,80) göre düşüktür. Tüm katılımcılar için; inaktif bireylerin beden besin seçim uygunluğu puanı (3,55±0,89) aktif bireylere (3,99±0,84) göre düşüktür (p<0,05). Erkeklerde yeme farkındalığı alt boyutlarından olan "yeme kontrolü" için; minimal aktif erkeklerin yeme kontrolü alt boyut puanı (3,22±0,62) aktiflerden (2,98±0,57) daha yüksektir.
Sonuç: Çalışma sonucunda inaktif, minimal aktif ve aktif bireyler arasında sezgisel yeme ve yeme farkındalığı toplam puanları bakımından anlamlı bir fark bulunmamıştır. Ancak literatürde fiziksel aktivitenin bireylerin yeme davranışlarını düzenlemede otokontrol sağlayabildiği, fiziksel aktivite ve yeme davranışı arasındaki ilişkide motivasyonel ve kognitif mekanizmaların varlığından bahsedilmektedir. Dolayısıyla kişiler tarafından beyan edilen, bireylerin raporlandırmalarına göre belirlenmiş sonuçlar dışında, fizyolojik ve psikolojik daha ayrıntılı parametrelerin yer aldığı, daha kapsamlı müdahale çalışmalarına ihtiyaç olduğu düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Sezgisel Yeme, Yeme farkındalığı, Fiziksel aktivite

Abstract:
bjective: In this study, effects of the physical activity on intuitive eating and the mindful eating was planned and carried out regarding adult individuals aged between 18 to 45.
Method: Randomly selected 423 volunteers aged 18-45 from Antalya city were participated in this study. Personal information form, international physical activity questionnaire form, intuitive eating scale, mindful eating scale, eating attitude test was applied face to face by the researcher.
Findings: There was no difference between groups for intuitive eating total scores and mindful eating total score regarding the physical activity level (p>0,05). There was a meaningful difference for the intuitive eating subscale "body–food choice congruence" between male and all participants (p<0,05). Body–food choice congruence score of inactive males were (3,53±0,90) which were lowest compared amongst males, for minimal actives this was (3,86±0,86) and for active males (4,01±0,80). Regarding all the participants; inactive individuals body–food choice congruence score (3,55±0,89) were lower than active individuals (3,99±0,84) (p<0,05). Minimal active males were (3,22±0,62) higher than that of active ones (2,98±0,57) for mindful eating subscale "eating control".
Conclusion: As a result of the study, no meaningful difference has been found between the inactive, minimal active and active individuals regarding the intuitive eating and eating awareness total scores.  However, it is mentioned in the literature that physical activity can provide auto control in regulating individuals' eating behavior and there is motivational and cognitive mechanisms in the relationship between physical activity and eating behavior. In conclusion, it is thought that more detailed intervention studies are needed, including physiological and psychological more detailed parameters other than the results determined by the reporting of individuals.  
Keywords: Intuitive Eating, Mindful Eating, Physical Activity