Karşılaştırmalı Hukukta ve Türk Hukukunda doğrudan soru yöneltme (çapraz sorgu)
Asking direct question (cross examination) in the Comparative Law and the Turkish Law
Yazar: AHMET EMRAH AKYAZAN
Danışman: PROF. DR. CUMHUR ŞAHİN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Ceza ve Ceza Usul Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Aslında Anglo ? Amerikan Hukuku'nun bir ürünü olan doğrudan sorgu ve çapraz sorgu yöntemi, gelişmiş bir sorgulama tekniği ve delil elde etme aracıdır. Ancak son yıllarda globalleşme çerçevesinde hukuk sistemleri birbirine daha fazla yakınlaşmış ve uyumlu hâle gelmeye başlamıştır. Bu çerçevede Türk Hukuk Sistemi de yeni bir değişim süreci içerisine girmiştir.Ülkemizde Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku'nda yapılan büyük değişim faaliyetleri çerçevesinde, yeni Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 201. maddesinde, ?Doğrudan Soru Yöneltme? başlığı altında, Anglo ? Amerikan sisteminin kısmen yansıması niteliğinde olan bir düzenleme yapılmış, diğer taraftan, yasanın 215 ve 216. maddelerinde delillerin ortaya konulması ve tartışılmasıyla ilgili hükümler yer almıştır.Ceza Muhakemesi Kanunu m. 201, 215 ve 216 hükümleri ile hukukumuza getirilen, Anglo ? Amerikan Hukuku'ndaki jüri sistemine özgü kurumlar olan doğrudan sorgu ve çapraz sorgu değil, doğrudan soru sorabilme hak ve olanağıdır. Bu maddelerde söz konusu olan ?sorgu? olmadığı gibi, belli bir sıra ve düzen içinde ?doğrudan? veya ?çapraz? bir soru sorma da düzenlenmiş değildir. Bu nedenle Ceza Muhakemesi Kanunu m. 201'de düzenlenmiş olan doğrudan soru yöneltme faaliyetini, adil yargılama ilkesine hizmet eden ve Anglo ? Amerikan sisteminin kısmen yansıması niteliğinde olan bir ceza muhakemesi işlemi olarak yorumlamak uygun olacaktır.

Abstract:
Direct examination and cross examination method which is actually a product of the Anglo ? American Law is a developed interrogation technique and instrument to obtain evidence. But in the last years with the influence of the globalisation, the law systems have approached more each other and have commenced to be mutually concordant. In this context The Turkish Law System has also entered in a new change process.In our country, with the great change activities made in the Criminal and Criminal Procedure Law, an arrangement under the title ?Asking Direct Question?, which is partly a reflection of the Anglo ? American system, is regulated in the article 201 of the new Criminal Procedure Code. On the other hand, some rules about exposing and discussing the evidence have taken part in the articles 215 and 216 of the Code.The applications regulated in the articles 201, 215 and 216 of the Criminal Procedure Code are not direct examination and cross examination method which is special to the jury system of the Anglo ? American Law. They are just the right and possibility to ask direct questions. In these articles, there are no ?examination? or asking ?direct? or ?cross? questions in a certain rank and order. Therefore, it will be appropriate to comment the activity of asking direct questions arranged in the article 201 of the Criminal Procedure Code, as a criminal procedure transaction which is serving to the fair trial principle and partly as a reflection of the Anglo ? American system.