Diyabetik olgularda sfingolipid metabolizmasındaki değişikliklerin katarakt operasyonu sonrası makula kalınlığına etkisi
The effect of changes in sphingolipid metabolism on macular thickness following cataract surgery in patiens with diabetes
Yazar: EZGİ NAZ ENSARİ DELİOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. NAGİHAN UĞURLU
Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Katarakt = Cataract ; Katarakt çıkartılması = Cataract extraction ; Sfingolipidler = Sphingolipids

Özet:
Amaç: Tip 2 diyabetli hastaların aköz ve serum örneklerinde sfingolipid metabolizması ile ilişkili S1P, SK1, SK2, CK ve ASM düzeylerini değerlendirerek; DR patogenezindeki rolünü ve katarakt operasyonu sonrası makula kalınlığına etkisini incelemektir.
Materyal ve Yöntem: Çalışmaya komplikasyonsuz katarakt cerrahisi geçiren tip 2 diyabetli 30 hasta ile sağlıklı 15 hasta dahil edildi. Diyabetli hastalar, DR'si olmayan (NDR) 11, NPDR'li 11 ve PDR'li 8 hasta olacak şekilde 3 gruba ayrıldı. Hastaların aköz ve serum örneklerindeki S1P, SK1, SK2, CK ve ASM düzeyleri değerlendirildi. OKT ile ameliyat öncesi ve ameliyat sonrası 1. gün, 1. hafta, 1. ay ve 3. ay makula kalınlıkları ölçüldü ve katarakt cerrahisi sonrası makula kalınlık değişimi ile sfingolipid metabolizması parametreleri arasındaki ilişki incelendi.
Bulgular: Diyabetli hastaların serum S1P, SK1 ve ASM düzeyleri kontrol grubuna göre yüksek bulundu. Aköz SK1, SK2, CK ve ASM düzeyleri kontrol grubuna göre yüksek olup, diyabet alt grupları arasında da DR şiddeti ile paralel olarak yüksekti; ancak gruplar arasındaki bu yükseklik SK1 için istatistiksel olarak anlamlı değildi. S1P aköz düzeyi ise yalnızca PDR grubundaki hastalarda diğer gruplardan yüksekti. Ayrıca diyabetli hastalarda bu mediyatör ve enzimlerin aköz düzeylerinin katarakt cerrahisi sonrası, çeşitli makula kalınlık parametrelerinin artışı ile korelasyon gösterdiği görüldü.
Sonuç: Sfingolipid metabolizmasında rol alan mediyatör ve enzimlerin DR ile ilişkisini açıklayan tanımlayıcı biyokimya çalışmaları, in vitro ve hayvan çalışmaları olmasına karşın, insanda yapılan çok az sayıda çalışma bulunmaktadır.  Bu çalışmada S1P, SK1, SK2, CK ve ASM düzeyleri aköz humörde ilk kez değerlendirilmiştir. Sfingolipid metabolizmasının DR ve postoperatif MÖ gelişimindeki rolünün daha iyi anlaşılması için daha çok hasta sayılı, prospektif çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Purpose: To investigate the role of sphingolipid metabolism in the pathogenesis of DR and the change in macular thickness after cataract surgery, by evaluating S1P, SphK1, SphK2, CerK and ASMase in aqueous humor and serum samples of patients with type 2 diabetes.
Material and Method: Thirty patients with type 2 diabetes and 15 healthy subjects who underwent uncomplicated cataract surgery were included in this study. Diabetic patients were divided into 3 groups as 11 patients with non-DR, 11 patients with NPDR and 8 patients with PDR. Aqueous humor and serum samples of patients were obtained and S1P, SphK1, SphK2, CerK and ASMase levels were evaluated. Macular thickness were measured using OCT preoperatively and 1 day, 1 week, 1 month and 3 months postoperatively. The relationship between macular thickness change and sphingolipid metabolism parameters was analyzed.
Results: Serum S1P, SphK1 and ASMase levels of diabetic patients were higher than the control group. Aqueous SphK1, SphK2, CerK and ASMase levels of diabetic patients were higher than the control group, and also there was a progressive increase between diabetic subgroups by retinopathy severity. However, the increase was not statistically significant in aqueous SphK1 levels. PDR was the only group in which aqueous S1P levels were higher than other groups. In addition, aqueous levels of these mediator and enzymes correlated with the increase of various macular thickness parameters after cataract surgery in diabetic patients.
Conclusion: Although there are descriptive biochemical, in vitro and animal studies investigating association between sphingolipid metabolism and DR, very few human studies are available. In this study S1P, SK1, SK2, CK and ASM levels were evaluated for the first time in aqueous humor. Further prospective studies with larger sample sizes are needed to better understand the role of sphingolipid metabolism in the development of DR and postoperative macular edema.