Yeni Şark gazetesi  (inceleme ve seçilmiş metinler)
Yeni Şark newspaper (examining and selected texts)
Yazar: ASENA YAĞMUR ÇELİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KORAY ÜSTÜN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Basın tarihi = Press history ; Gazeteler = Newspapers ; Milli Mücadele Dönemi = National Struggle Period ; Türk basını = Turkish press ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature ; Yeni Şark gazetesi = Yeni Şark newspaper ; İstanbul basını = İstanbul press

Özet:
Yeni Şark Gazetesi (İnceleme ve Seçilmiş Metinler) başlıklı tezde 1921-1923 yılları arasında yayın hayatında bulunan Yeni Şark gazetesinin siyasi, sosyal hayat, eğitim, ekonomi, tarih, spor, sağlık, kadın, sanat ve edebiyat konusunda yayımladığı haber, makale, edebi metin ve ilanlarla Türk fikir, kültür ve sanat-edebiyat alanına yaptığı etkilerin ve Milli Mücadele Dönemi'nde fikir alanında oynadığı rolün belirlenmesi doğrultusunda süreli yayın-edebiyat ilişkisinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda gazetenin taranması, bir dizininin oluşturulması ve tespit edilen metinlerin incelenip sınıflandırıldıktan sonra oluşturulan tablolardan hareketle varılan sonuçta tümevarım yöntemi kullanılmıştır. Milli Mücadele Dönemi basınının tarihçesini oluşturan Giriş bölümünden sonra Yeni Şark'ın künye bilgisi, temel sayfa yapısı, içeriği ve yayın çizgisi ortaya konulmuştur. Edebi Hareketlilik bölümü ise tespit edilen metinlerin incelemesi yapılmıştır. Tezin ikinci, üçün ve dördüncü bölümlerini gazetenin kronolojik, tür ve yazar adı göre dizini oluşturmaktadır. Seçilmiş Metinler başlıklı beşinci bölümü ise Yeni Şark gazetesinin yazar kadrosunun ve içeriğinin niteliğinin ortaya koyan metinlerin yer aldığı bir seçki oluşturulmuştur. Sonuç bölümünde Yeni Şark'ın yayımladığı haber ve makaleler ile fikir gazetesi niteliğine sahip olduğu, kurmaca metinler ve yazar kadrosuyla Türk edebiyatına ve edebiyat tarihine katkılar yaptığı tespit edilmiştir. Yeni Şark'ın basın tarihindeki yerinin ve kimliğinin yanında süreli yayın-edebiyat ilişkisi de ortaya konulmuştur.

Abstract:
In the thesis entitled Yeni Şark Newpaper (Examining and Selected Texts), it is aimed to reveal the relation between periodicals and literature in line with the news, articles, literary texts and advertisements published in political, social life, education, economy, history, sports, health, women, art and literature in the field of Turkish intellectual life, cultur and art-literature and its role in the field of ideas in the period of national struggle. For this purpose, the method of inductive was used to scan the newspaper, create an index, and result based on tables created after studying and classifying the detected texts. After the introduction part, which establishes the history of the press of the national struggle period, the identity information, basic page structure, content and publication line of Yeni Şark is given. The literary activity section examined the identified texts. The second, third and fourth parts of the thesis are indexed by the chronological, genre and author name of the newspaper. A selection of texts was detected in the fifth part entitled selected texts, which revealed the quality of the authors and content of the Yeni Şark newspaper. In the conclusion part, it was determined that Yeni Şark has the quality of news and articles published and opinion newspaper, and that he has made contributions to Turkish literature and literary history with his fictional texts and author staff. In addition to the place and identity of Yeni Şark in the history of the press, the relation between periodicals and literature was also revealed.