Kahramanmaraş ve yakın çevresi için deprem senaryolarının hazırlanması ve mekansal (spatial) analiz teknikleriyle yerleşime uygun alanların belirlenmesi
Preparation of earthquake scenario for Kahramanmaras and its immediate area and determination of suitable settlement locations with spatial analysis techniques
Yazar: DERYA KARAAĞAÇ
Danışman: PROF. DR. BAHADIR AKTUĞ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering
Dizin: Afet yönetimi = Disaster management ; Analitik hiyerarşi süreci = Analytical hierarchy process ; Coğrafi bilgi sistemleri = Geographical information systems

Özet:
Bu tez çalışmasında, Kahramanmaraş ve yakın çevresinde hazırlanan deprem senaryosu ile olası depremin etki alanı ortaya koyulmakta ve bölgenin afetselliği de göz önünde bulundurularak birden fazla kritere dayanan bütüncül yapı dahilinde Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) yazılımında bir model geliştirilerek yerleşime en uygun konumlar belirlenmiştir. Bu çalışma 5 bölümden oluşmaktadır. 
Birinci bölümde çalışmanın yapılış amacından kısaca bahsedilmiş, ikinci bölümde kullanılan kaynakların bir kısmı özetlenmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde çok değişkenli karar verme metotlarından Analitik Hiyerarşi Yöntemi (AHY)'nin yerleşime uygun alanların tespit edilmesinde CBS'den yararlanarak kullanımı anlatılmaktadır. Yerleşime uygun alanların saptanmasında etkili olabilecek ölçütler belirlenmiştir. Bu ölçütlerle ilgili gerekli veriler elde edilmiş, parçalar halindeki veri grupları hazırlanmış, CBS yazılımı tabanlı kullanılmak üzere veri formatında düzenleme yapılmış, vektörel veriler raster veri formatına dönüştürülerek raster veri grupları sınıflandırılmıştır. AHY'ye göre kriterlerin uzman yardımıyla karşılaştırma matrisleri hazırlanmıştır. İlgili her bir kriter için önem/ağırlık değerleri hesaplanmıştır. Dördüncü bölümde, Kahramanmaraş ve yakın çevresi için deprem senaryoları hazırlanmış, etki alanı en fazla olan senaryoya göre deprem tehlikesi belirlenmiş ve diğer ölçütler ile birlikte analize tabi tutulmuştur. Beşinci bölüm olan son bölümde ise, CBS yazılımında ölçütlere ağırlıklı toplama işlemi uygulanıp yerleşime uygun alanların tespit edilmesine yönelik model geliştirilerek raster verisi elde edilmiştir.

Abstract:
In this Master's Thesis, the possible earthquake scenario prepared for Kahramanmaras and its immediate area, potential earthquake's impact area has been shown and considering the vulnerability of area to disasters, depending more than one criteria, by means of an integrated structure, Geographic Information Systems (GIS) based model, has been developed for the respective area to determine the most suitable locations for settlement. This study consist of 5 chapters. 
In the first part of the thesis, the purpose of the study has been mentioned briefly and in the second part, some of the resources used in this thesis has been summarized. In the third part of the study, the usage of Analytical Hierarchy Process (AHP), with the help of GIS for determination of suitable settlement locations has been explained. Criteria that can be effective in the determination of suitable settlement locations have been identified. Fragmented data sets has been arranged for data to be used in GIS software, the vector data were converted into raster data format and classified as raster data groups. Comparison matrices have been prepared with the help of experts of the criteria according to the AHP. Importance/weight value for each criterion were determined. In the fourth part, Earthquake scenarios have been prepared for Kahramanmaraş and its immediate area, earthquake hazard has been determined according to the scenario with the greatest impact area and it has been subject to analysis with other criteria. In the last part, raster data has been obtained by applying a weighted addition process to the criteria in GIS software and a model has been developed to determine suitable settlement locations.