İstanbul Süleymaniye Kütüphanesi'nde bulunan Fatih Sultan Mehmet için hazırlanmış kitapların tezhip sanatı açısından değerlendirilmesi ve diğer özellikleri
The Analyze and characteristics of the books belonging to Fatih Sultan Mehmet II: In the Istanbul Süleymaniye Library for illumination art
Yazar: NASUHİ ÇELEBİ
Danışman: PROF. DR. NACİ OKÇU
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: El Sanatları = Crafts
Dizin: Kitaplar = Books ; Mehmed II = Mehmed II ; Süleymaniye Kütüphanesi = Süleymaniye Library ; Tezhib sanatı = Illumination art

Özet:
Tarih sanatla var olmuş ve milletler de sanatlarıyla kimlik kazanmıştır. Dünya tarihinde - özellikle İslam tarihinde - önemli bir yeri olan tezhip sanatı en çok da Türk kavimlerinin beğenisini kazanmıştır. Müslümanlıktan sonra Türkler sosyal ve iktisadi hayata yönelik ilerlemeler kaydetmişler, tarihi süreçte adı geçen büyük Türk devletleri sanatlarıyla da varlık kazanmışlardır. Önce Selçuklular ve daha sonra Osmanlı devleti tezhip sanatım kendi sanat anlayışlarına göre şekillendirmiş ve geliştirmişlerdir. Bir devrin kapanıp diğerinin başlamasına sebep olan İstanbul'un fethi sanatta da ayrı bir dönem başlatmıştır. Fatih Sultan Mehmet'le başlayan bu dönem, tezhip sanatı açısından değerlendirilirken ilk başvurulacak eserler Fatih'in hususi kitaplarıdır. Çünkü sanat, toplum içinde gördüğü itibarın çok daha fazlasını saray bünyesinde görmüştür. Tezhip sanatının Fatih devri ayırıcı özelliklerini günümüze taşıyan Fatih kitapları çeşitli kütüphanelerde korunarak sanat için yaşayan tarih olma özelliğini devam ettirmektedir. Bu kitapların bir çoğu İstanbul Süleymaniye Kütüphanesinde bulunmaktadır.

Abstract:
The Fine Arts has been come into existence with the history, and the nations achieve their identity through their fine arts. In the first place, The Illumination Art which has very important situation in the history of the world, especially the history of Islam, is acquired the taste of the tribes of Turks. Turks whose are become the Muslims, are made progress in the socio-economic life, and the great Turkish states that are mentioned their nouns in the historical process, have an existent at the same time through their fine arts. Firsly Saljuks, and then Ottoman State are give a form to the Illumination Art in accordance with their mentality of arts and expand it. The Conquest of Constantin which, that is closed the period, and opened the new period, is start at the same time, a different period in the fine arts. While this period which is begin with the Sultan Mahmad, The Conqueror, has been appreciated from the perspective of the Illumination Art, the primary reference works are the private books of The Sultan (The Conqueror). Because The Fine Arts has a proper position among the Palace as much as among the society. The books of The Sultan which are sustain in our time, the distinctive properties of the Illumination Art concerning the period of The Conqueror, have been continued to become of the property of the living history for the Fine Arts through covered in the different libraries. And the most of those books are existent in the Suleymaniye Library, Istanbul.