Sosyal sermayenin firma performansına etkisinde stratejik çevikliğin aracılık rolü
The mediating role of strategic agility in the effect of social capital on firm performance
Yazar: ALİ AÇIKGÖZ
Danışman: PROF. DR. TUBA BÜYÜKBEŞE
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu araştırmanın amacı sosyal sermayenin firma performansına etkisini ve bu etkide stratejik çevikliğin aracılık rolünün olup olmadığını ortaya koymaktır. Araştırmanın evreni Organize Sanayi Bölgelerinde üretim yapan firmalardır. Araştırma Bursa, Diyarbakır, İzmir, Kocaeli ve Şanlıurfa illerindeki organize sanayi bölgelerinde yapılmıştır.  Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kuruluşu (OSBÜK)'ün verilerine göre bu beş ildeki organize sanayi bölgelerinde faaliyet gösteren firma sayısı 5.725'tir. Çalışmanın amacına uygun olarak hazırlanan ve dört bölümden oluşan anket formu 750 firmaya gönderilmiştir. Anketlere 482 kişi yanıt vermiştir. Anket formunun birinci bölümünde dokuz ifade ile demografik bilgiler ve firmalara ilişkin bilgilerin toplanması hedeflenmiştir. Anketin ikinci bölümde üç boyuttan ve on yedi ifadeden oluşan sosyal sermaye ölçeği yer almıştır. Üçüncü bölümde iki boyuttan ve sekiz ifadeden oluşan firma performansı ölçeği, dördüncü bölümde ise üç boyut ve on üç ifadeden oluşan stratejik çeviklik ölçeğine yer verilmiştir. 
Yapılan araştırmadan elde edilen bulgulara göre, sosyal sermayenin firma performansı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde bir etkisi olduğu belirlenmiştir. Sosyal sermayenin yapısal ve ilişkisel boyutunun firma performansının müşteriyi tutma boyutu üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde bir etkisi olduğu görülmüştür. Sosyal sermayenin yapısal ve bilişsel boyutunun firma performansının yenilik performansı boyutu üzerine istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Sosyal sermayenin firma performansına etkisinde stratejik çevikliğin kısmi aracılık rolü olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sosyal sermayenin stratejik çeviklik üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir etkisi olduğu, stratejik çevikliğin firma performansı üzerinde ise anlamlı ve pozitif yönlü bir etkisi olduğu görülmüştür.

Abstract:
The aim of this research is to find out the effect of social capital on organizational performance and whether strategic agility has a mediating role in this effect. The population of the research is the companies producing in organized industrial zones in Turkey. According to the data of the Organized Industrial Zones Supreme Organization (OSBÜK), the number of companies operating in these regions is 5,725. A survey form consisting of four sections, prepared in accordance with the purpose of the study, was sent to 750 companies. 482 people responded to the surveys. In the first part of the survey form, it was aimed at collecting demographic information and information about companies with nine statements. The second part of the survey included the social capital scale, consisting of three dimensions and seventeen statements. In the third section, the organizational performance scale consisting of two dimensions and eight statements is included, and in the fourth section, the strategic agility scale consisting of three dimensions and thirteen statements is included.
According to the findings, it was determined that social capital had a statistically significant and positive effect on organizational performance. It has been observed that the structural and relational dimensions of social capital have a statistically significant and positive effect on the customer retention dimension of organizational performance. It has been determined that the structural and cognitive dimensions of social capital have a statistically significant and positive effect on the innovation performance dimension of organizational performance. It was concluded that strategic agility has a partial mediating role in the effect of social capital on firm performance. It has been observed that social capital has a statistically significant and positive effect on strategic agility, and strategic agility has a significant and positive effect on organizational performance.