Sağlıklı genç erişkin bireylerde uykusuzluğun propriospeiyon üzerine etkileri
The effects of sleep deprivation on proprioception in health young adults
Yazar: BUSE ÇETİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLNUR ÖZTÜRK
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Gençler = Youngs ; Propriyosepsiyon = Proprioception ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Ölçekler = Scales ; İnsomni = Insomnia

Özet:
Uykusuzluk günümüzde etkilerine çok yaygın maruz kalınan bir durumdur. Uyku eksikliği veya uyku hastalıkları nedeniyle fizyolojik miktarlarda uyku alınmamasının fizyolojik süreçler üzerine etkileri araştırılmaktadır. Bu çalışmada yirmidört saatlik uykusuzluğun propriyosepsiyon üzerine etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu çalışmada 21 sağlıklı genç erişkin gönüllüde (E/K, 10/11; Ortalama yaş ±SD, 22,0±1,9 yıl) proprioseptif değerlendirme yapılmıştır. Tüm katılımcılar detaylı bir fizik muayeneden geçtikten sonra herhangi bir kronik hastalıkları olmadığı ve ilaç kullanmadıkları belirlendi. Uyku bakımından sağlıklı oldukları Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi ile gösterildi. Tüm gönüllüler sedanter koşullarda gözlem altında tutuldular ve 24 saat süresince uykusuz bırakıldılar. Uykusuzluk öncesinde (0.saat), uykusuzluk sonunda (24.saat) ve bir gecelik telafi uykusu sonrasında (48.saat) alt ve üst ekstremitelerde propriyosepsiyon ölçümleri gerçekleştirildi. Propriyosepsiyon değerlendirmesinde diz, dirsek ve omuz eklemlerinde açı yeniden oluşturma ve açı eşleştirme testleri kullanıldı. Uykusuzluk öncesi ve sonrası değerler karşılaştırıldı. Ekternal rotasyon haricinde diğer tüm hareketlerde (diz fleksiyon-ekstansiyon, dirsek fleksiyon-ekstansiyon ve omuz internal rotasyon) uykusuzluk ile testlerde anlamlı derecede bozulma saptandı. Bu bozulmaların telafi uykusu sonrasında anlamlı derecede düzelme gösterdiği bulundu. Örneğin, diz ekstansiyonunda açı yeniden oluşturma testinde uykusuzluk başlangıcında 2,95±2,63 derecelik sapma varken uykusuzluk sonunda bu sapma 5,43±3,18'e çıktı (p<0,001); telafi uykusu sonrasında bu sapma 2,71±1,82 değerine geriledi (p<0,01). Bu çalışmadan elde edilen bulgular 24 saatlik uykusuzluk sonucu diz, dirsek ve omuz eklem hareketleri sırasında propriyosepsiyonun bozulduğunu ve telafi uykusu sonrasında yeniden düzeldiğini göstermektedir. Ayrıca, çalışma grubu kadın ve erkek cinsiyete göre gruplandırıldığında kadınların propriyosepsiyon açısından uykusuzluğa daha dayanıksız olduğu gösterildi.

Abstract:
Sleep deprivation is a common condition which affects many individuals. The effects of inadequate amounts of sleep due to sleep loss or sleep disorders on physiological processes have been investigated. In this study, we aimed to investigate the effects of twentyfour hour sleep deprivation on proprioception. The study included 21 healthy young adult volunteers (M/F, 10/11; Mean age ±SD, 22.0±1.9 year). All participants underwent a detailed physical examination and lack of chronic illness and medications were verified. Sleep health was assessed by using Pittsburgh Sleep Quality Index. All volunteers were subjected to 24-hour sleep deprivation under sedentary conditions. Proprioception measurements of upper and lower limbs were performed at time points of 0.hour (onset of sleep deprivation), 24.hour (end of sleep deprivation) and 48.hour (after recovery sleep). Angle reproduction and joint position matching tests were used for evaluation of shoulder, elbow and knee proprioception. Comparisons were made between pre and post-sleep deprivation measurements. Apart from external rotation, all other movements (knee flexion-extension, elbow flexion-extension and shoulder internal rotation) showed significant proprioceptive impairment under sleep deprivation conditions. Recovery sleep led to significant improvement in all these impairments. For instance, angle reproduction test of knee extension at baseline and at the end of sleep deprivation were 2.95±2.63° versus 5.43±3.18° (p<0.001) which returned normal values after recovery sleep (2.71±1.82°, p<0.01). These findings suggest that 24-hour sleep deprivation impaired proprioception in knee, shoulder and elbow joints. Recovery sleep improved these impairments. This is the first study that showed the effects of sleep loss on proprioception. In addition, gender-based analysis revealed that female participants were more vulnerable to the effects of sleep deprivation in terms of proprioception.