Siroz Sancağı'nın sosyo-ekonomik yapısı (1876-1912)
Social-economic structure of Sanjak of Siroz (1876-1912)
Yazar: DERYA DEMİREL
Danışman: PROF. DR. NEDİM İPEK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Tarih = History
Dizin: Balkanlar = Balkans ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Siroz Sancağı = Siroz Sanjak ; Sosyoekonomik durum = Socio-economic situation ; Sosyoekonomik yapı = Socio-economic structure

Özet:
Siroz Sancağı, Osmanlı Devleti'nde idari açıdan Selanik Vilayetine bağlıydı. Balkan savaşlarından sonr sancağa bağlı olan yerler Yunanistan ile Bulgaristan arasında paylaşılmıştır. Sancağın merkezi durumunda olan Siroz şehri ise bugün Yunanistan sınırları dahilindedir.
Siroz Sancağı Kırım Savaşı ve 93 Harbi'nden sonar Kırım ve Kafkasya'dan gelen müslüman göçmenlerin akınına uğramıştır. Osmanlı Devleti idaresi altındaki son dönemlerinde ise sancak Bulgar vatandaşların firar olaylarına sahne oldu. İncelediğimiz dönem içerisinde sancağa damgasını vuran önemli olaylardan birisi şüphesiz komite ve çetelerin meydana getirdiği tedhiş hareketleridir. Bu tedhiş hareketleri karşısında Osmanlı Devleti askeri ve sosyal alanlarda aldığı tedbirler ile yaşanan sorunları ortadan kaldırmaya çalışmıştır. 
Gündelik yaşamdan eğitime kadar bir çok alanda Osmanlı Devleti'nin genelinde etkili olan Avrupalılaşma düşüncesi, özellikle sancağın merkezi olan Siroz'da etkili olmuştur. Siroz kasabası başta olmak üzere sancağa bağlı diğer kaza merkezlerin de belediyeler tesis edilerek, kasabaların alt yapı yetersizlikleri ortadan kaldırılmaya çalışılmıştır. Eğitim alanında ise modern anlamda okullar açılmış, klasik dönem eğitim kurumları önemini kaybetmiştir. 
Ekonomik anlamda büyük bir İddiası bulunmayan sancağın başlıca gelir ve geçim kaynakları tarım ve hayvancılığa dayalıydı. Tarımsal üretim arasında hububat, tütün ve pamuk ilk sırada yer alıyordu. 

AnahtarKelimeler: Komite, göçmen, tarım, belediye, eğitim

Abstract:
The sanjak ofSerez was in Salonica which was a province of Ottoman Empire. After the Balkan Wars, the places in the sanjak have been shared by Greece and Bulgaria. Serez which is the center of the sanjak in Greece.
After then Crimean War and the 93 War, Sanjak of Serez invaded by Müslim immigrants incoming from Crimea and Caucasus. Sanjak Witnessed the desertion events of Bulgarian citizens when the final periods under the auspices of Ottoman Empire. İn the period we've investigated one of the important and persistent events was the movements of terrorization created by committees and gangs. Ottoman Empire strugled to extinquish trouble with precqution in military and social field againist the movements of terrorization .
İn a lot of issues from daily life to education the idea of europenisation was effective all across Ottoman Empire, came into play especially on Serez, centre of Sanjak. Being in the first place Serez, municipalities were established on another county centrean the lock of infiasturucture on county was tried to abolish. In educational field modern institues were opened, educational institutions of classical period lost its significence.
İn the meaning of economi, sanjak hasn't claims so much. Source of income and source of living of sanjak depended of agriculture and animal husbandry. Cereals, tabacco and cotton took place on the top among agricultural production.
 
Key Words: Committee, immigration, agriculture, municipality, education.