Acil serviste hiperkarbik solunum yetmezliğihastalarında mortaliteye etkili metabolikfaktörlerin araştırılması
Investigation of metabolic factors affecting mortality in hypercarbic respiratory failure patients in the emergency department
Yazar: ŞEYMA ÖZASLAN
Danışman: PROF. DR. ERSİN AKSAY
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Giriş: Hiperkarbik solunum yetmezliği, acil servislere başvuran hastalarda sık karşımıza çıkan tanılar arasındadır. Bu hasta grubunda NIMV, IMV, YB ihtiyacı ve mortalite oranı yüksektir. Bu çalışmayla, acil servise hiperkarbik solunum yetmezliği ile başvuran hastalarda hastane içi mortaliteye ve komplikasyonlu klinik seyre (NIMV ihtiyacı, IMV ihtiyacı, YB ihtiyacı ve kardiyopulmoner resüsitasyon ihtiyacı) etki eden metabolik faktörleri belirlemeyi hedefledik. 
Materyal ve Metot: 1 Mart 2020 - 1 Mart 2023 aralığında Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi Acil Servisi'ne başvuru yapan ve başvurusunun ilk 1 saatinde yapılan arteriyel kan gazı analizinde PaCO2 ≥ 50 mmHg saptanan 18 yaş ve üzerindeki hastalar çalışmamıza dahil edildi. Hastaların komplikasyonlu klinik seyir durumu ve hastane içindeki mortaliteleri değerlendirildi. 
Bulgular: Çalışmaya PaCO2 ≥ 50 mmHg olan 420 hasta dahil edildi. Hastaların %51,4'si (n=216) kadın, yaş ortancası 77 yıl (67-84) idi. Hastane içi mortalite oranı %19,5 (n=82), komplikasyonlu klinik seyir oranı %68,6 (288) olarak belirlendi. Ölen hastaların sistolik ve diyastolik kan basınçları daha düşük, nabız sayıları ve yaşları daha yüksekti. Ölen hastaların başvuru kreatinin, BUN, laktat düzeylerinin ve kontrol-başvuru Cl düzeyleri arasındaki farkın ortalamaları daha yüksek; başvuru pH, HCO3, albümin, hemoglobin, hematokrit düzeylerinin, ölçülen-beklenen HCO3 farkının, kontrol-başvuru HCO3 düzeyleri arasındaki farkın ortalamaları daha düşüktü. IMV ihtiyacı olan hastalarda ise başvuru kreatinin, BUN, laktat düzeylerinin, kontrol-başvuru Cl düzeyleri arasındaki farkın ortalamaları daha yüksek; başvuru hemoglobin, BE, HCO3 düzeylerinin ve ölçülen-beklenen HCO3 farkının ortalamaları ise daha düşüktü. Kreatinin, Cl ve trombosit değeri normal sınırın altında veya üstünde olanlarda hem mortalite hem de IMV ihtiyacı daha fazlaydı. Hemoglobin ≤14 g/dl olan hastaların mortalite oranı, >14 g/dl olan hastalara göre yaklaşık 4 kat daha yüksekti (%23,5'e karşı %6,2). Laktat normalizasyonu sağlanamayan hastalarda mortalite oranı sağlananlara göre yaklaşık 2 kat daha yüksekti (%45,5'e karşı %21,1). Mortalite oranı KOAH atak (%3,3) ve dekompanse kalp yetmezliği (%7,9) hastalarında görece düşükken, pnömoni hastalarında (%34,3) daha yüksekti. 
Sonuç: Hiperkarbik solunum yetmezliği hastalarının acil servis başvurularındaki vital bulguları, metabolik kompanzasyona ait laboratuvar değerleri (HCO3, Cl, BE, Hgb), ölçülen-beklenen HCO3 farkı, kreatinin, BUN, laktat düzeyleri ve laktat düzey takipleri dikkate alınmalıdır.

Abstract:
Introduction: Hypercarbic respiratory failure is a common diagnosis in patients presenting to emergency departments. In this patient group, the need for NIMV, IMV, ICU, and the mortality rate are high. In this study, we aimed to determine the metabolic factors affecting in-hospital mortality and the complicated clinical course (need for NIMV, need for IMV, need for ICU, and the need for cardiopulmonary resuscitation) in patients presenting to the emergency department with hypercarbic respiratory failure.
Materials and Methods: Patients aged 18 and over who applied to Dokuz Eylül University Hospital Emergency Department between March 1, 2020 - March 1, 2023, and detected to have a PaCO2 ≥ 50 mmHg in the arterial blood gas analysis conducted within the first hour of their application were included in our study. The complicated clinical course status of the patients and the in-hospital mortality rates were evaluated.
Results: 420 patients with PaCO2 ≥ 50 mmHg were included in the study. 51.4% (n=216) of the patients were female, with a median age of 77 years (67-84). The in-hospital mortality rate was 19.5% (n=82), and the rate of a complicated clinical course was determined as 68.6% (288). Deceased patients had lower systolic and diastolic blood pressure, higher pulse rates and ages. The means of admission creatinine, BUN, lactate levels, and the difference between control-admission Cl levels were higher in deceased patients; whereas admission pH, HCO3, albumin, hemoglobin, hematocrit levels, the difference between measured-expected HCO3, and the difference between control-admission HCO3 levels were lower. In patients needing IMV, the means of admission creatinine, BUN, lactate levels, and the difference between control-admission Cl levels were higher; the means of admission hemoglobin, BE, HCO3 levels, and the difference between measured-expected HCO3 were lower. Mortality and the need for IMV were higher in those with creatinine, Cl, and platelet values below or above the normal limit. The mortality rate was approximately four times higher in patients with hemoglobin ≤14 g/dl compared to those with >14 g/dl (23.5% versus 6.2%). The mortality rate was approximately twice as high in patients where lactate normalization could not be achieved compared to those where it was achieved (45.5% versus 21.1%). The mortality rate was relatively low in patients with COPD attack (3.3%) and decompensated heart failure (7.9%) but higher in patients with pneumonia (34.3%).
Conclusion: Vital signs at emergency department presentation, laboratory values related to metabolic compensation (HCO3, Cl, BE, Hgb), the difference between measured-expected HCO3, creatinine, BUN, lactate levels, and lactate level follow-ups should be taken into account in patients with hypercarbic respiratory failure.