Beyazsu yaylasının (Borçka/Artvin) botanik kompozisyonu ve mera kalitesinin belirlenmesi
Determination of botanical composition and pasture quality of Beyazsu pasture (Borçka/Artvin)
Yazar: NECATİ ANIL ARIKAN
Danışman: PROF. DR. ADİL BAKOĞLU
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, 2022 yılında Artvin ili Borçka ilçesine bağlı Alaca, Kaynarca ve Balcı köylerinin ortak merası olan Beyazsu yaylasının Alaca köyü bölümünde Lup ve kafes yöntemi kullanılarak yürütülmüştür. Araştırma sahasındaki mera alanlarının bitki tür çeşitliliği, botanik kompozisyonu, vejetasyon örtüsü, mera durumu ve meranın yem kalitesi tespit edilmiştir. Çalışma sahasında belirlenen 3 farklı kesime 1m*1m büyüklüğünde 9 adet kafes yerleştirilmiştir. Yerleştirilen bu kafesler içinden Temmuz-Eylül ayları arasında her ay numuneler alınarak yeşil ot verimleri ve bu örnekler kurutularak kuru ot verimleri hesaplanmıştır. Çalışma sahasından elde edilen kuru otun içeriğindeki besin madde oranları incelenmiştir. Lup metoduna göre çalışma alanında buğdaygillere ait 3, baklagillere ait 4 ve diğer familyalara ait 41 adet olmak üzere toplamda 48 adet takson tespit edilmiştir. Çalışma alanının toprağı kaplama oranı %80.20, botanik kompozisyonda buğdaygillerin oranı %4.59, baklagillerin oranı %7.72 ve diğer familyaların oranı %87.68 olarak tespit edilmiştir. Merada en yaygın bulunan ilk 3 takson; Prunella vulgaris (%9.32), Crepis conyzifolia (%5.07) ve Epilobium montanum (%4.88) olmuştur. Mera durumu 0.83'lük mera derecesiyle çok zayıf olarak belirlenmiştir. Araştırma alanında uygulanan kafes yöntemi sonuçlarına göre; ortalama yaş ot verimi 198.75 kg/da, ortalama kuru ot verimi 38.41 kg/da, kuru madde oranları %85.53-87.87 kg/da, ham protein oranları %13.47–20.78, ADF oranları %25.45-33.98, NDF oranları %41.41-63.5, ADP oranları %0.74-1.23, fosfor (P) oranları %0.18-0.35, potasyum (K) oranları %0.58-1.92, kalsiyum (Ca) oranları %0.99–2.25, magnezyum (Mg) oranları, %0.23-0.52, Ca/P oranı %3.00-9.45, K/(Ca+Mg) oranı %0.2-1.43, sindirilebilir kuru madde (SKM) oranı %62.42–69.07, kuru madde tüketim (KMT) oranı %1.89-2.90, nispi yem değeri (NYD) oranı %91.99–154.36 aralığında değişim gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was conducted in the Alaca village section of Beyazsu plateau, which is a common pasture for the villages of Alaca, Kaynarca, and Balcı, affiliated with Borçka District of Artvin Province, in 2022 using the Lup and cage method. The botanical composition, vegetation cover, pasture status, and forage quality of the pasture areas in the research area were determined. Three cages measuring 1 m × 1 m were placed in nine different sections determined in the study area. Green forage yields were calculated by taking samples from the cages every month from July to September, and these samples were dried to calculate dry forage yields. The nutrient content of the dry forage obtained from the study area was examined. A total of 48 taxa were identified in the study area, including 3 belonging to Poaceae, 4 to Fabaceae, and 41 to other families. The soil cover ratio of the area was determined as 80.20%, with Poaceae accounting for 4.59%, Fabaceae for 7.72%, and other families for 87.68% of the botanical composition. The three most common taxa found in the pasture were Prunella vulgaris (9.32%), Crepis conyzifolia (5.07%), and Epilobium montanum (4.88%). The pasture status was determined as very poor with a pasture rating of 0.83. According to the research results, the average fresh forage yield was 198.75 kg/da, the average dry forage yield was 38.41 kg/da, and the dry matter content ranged from 85.53 to 87.87%. The crude protein content ranged from 13.47 to 20.78%, ADF content ranged from 25.45 to 33.98%, NDF content ranged from 41.41 to 63.5%, ADP content ranged from 0.74 to 1.23%, phosphorus (P) content ranged from 0.18 to 0.35%, potassium (K) content ranged from 0.58 to 1.92%, calcium (Ca) content ranged from 0.99 to 2.25%, magnesium (Mg) content ranged from 0.23 to 0.52%, Ca/P ratio ranged from 3.00 to 9.45%, K/(Ca+Mg) ratio ranged from 0.2 to 1.43%, digestible dry matter (DDM) content ranged from 62.42 to 69.07%, dry matter intake (DMI) content ranged from 1.89 to 2.90%, and relative forage quality (RFQ) content ranged from 91.99 to 154.36%.