Aile hekimliği polikliniğine başvuran erişkinlerin bağışıklama konusundaki bilgi, tutum ve davranışlarının araştırılması
Investigation on the knowledge, attitudes and behaviors of adults who apply to the family medicine polyclinic regarding immunication
Yazar: ÇAĞATAY EVLİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BESTEGÜL ÇORUH AKYOL
Ordu Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Enfeksiyon hastalıklarından korunmada en etkili ve en ucuz yöntem aşılamadır. İmmunizasyon, hayat boyu devam eden bir süreçtir. İmmunizasyon, erişkinlerde aşı ile korunabilir hastalıkların ve ölümlerin engellenmesinde önemli bir role sahiptir. Bu çalışmada Aile Hekimliği Polikliniğine herhangi bir nedenle başvuran hasta ve hasta yakınlarının erişkin bağışıklama konusundaki bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız 01.03.2023-01.09.2023 tarihleri arasında Ordu Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniğine başvuran 18 yaş ve üstündeki gönüllü 255 katılımcı ileyapıldı. Çalışma sırasında katılımcıların sosyodemografik verileri kaydedilerek erişkin bağışıklama hakkında bilgi, tutum ve davranışları ile ilgili çevrimiçi anket uygulandı.

Bulgular: Çalışmaya katılan katılımcıların %39,2'si erkek, %60,8'i kadındı. Katılımcılardan daha önce erişkin dönemde aşı yaptıranların oranı %91 olarak saptandı. Katılımcıların %58'i pandemi döneminde erişkin bağışıklama konusundaki araştırma durumlarının arttığını belirtti. Aşılar ile ilgili endişesi olanların oranı %36,5 olarak bulundu. Çalışmaya katılanların %83,5'i erişkin dönemde yapılması önerilen aşı olarak mevsimsel grip aşısını tercih etti. Eğitim seviyesi ve gelir düzeyi yüksek, aktif olarak çalışan ve sosyal medya kullanan bireylerde önerilen aşıları bilme oranları daha fazlaydı. Katılımcıların %72,2'si, aşıların bulaşıcı hastalıkların toplumda yayılmasını önlemek amacıyla yapıldığını düşünmekteydi. Erişkin dönemde aşı yaptıran katılımcılar en fazla doktor önerisiyle aşı yaptırmışlardı. Eğitim seviyesi arttıkça aşı yaptırma oranlarının arttığı görüldü. Çalışmamızda kronik hastalığa sahip olanların, kronik hastalığı olmayanlardan sayı olarak daha fazla oranda yaptırdığı tek aşının pnömokok aşısı olduğu görüldü. 

Sonuç: Ülkemizde erişkin aşılama oranları risk grubudahil olmak üzere istenen düzeylerde değildir. Erişkin aşılama çocukluk aşılamalarının devamı olarak sürdürülmeli, aşı kartları yaşam boyu kullanılmalıdır. Erişkin aşılamasına ilişkin farkındalık etkinlikleri ile konuya dikkat çekilebilir ancak ulusal düzeyde sağlanacak iyileştirmelerle uygulama kişisel olmaktan çıkarılıp bir sağlık politikası olarak devamlılık kazanmalıdır. Sağlık personelinin eğitiminde koruyucu hekimlik uygulamalarına daha fazla yer verilmeli ve erişkin aşılaması yapılandırılmış bir program çerçevesinde sunulmalıdır. Erişkin aşılamasının istenen düzeylere ulaşmasında birey, toplum ve otorite bazında yapılacak düzenlemelerde Sağlık Bakanlığı, dernekler, sivil toplum kuruluşları işbirliği içinde çalışmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Aile Hekimliği, Aşılar, Bağışıklama, Erişkin, Koruyucu Hekimlik

Abstract:
Aim: The most effective and cheapest method for protection from infectious diseases. Immunization is a lifelong process. Immunization has an important role in preventing vaccine-preventable diseases and deaths in adults. In this study, it was aimed to evaluate the knowledge, attitudes and behaviors of patients and their relatives who applied to the Family Medicine Outpatient Clinic for any reason.
Material and Method: Our study was conducted on 255 volunteer patients and their relatives, aged 18 and over, who who applied to the Family Medicine outpatient clinic of Ordu University Training and Research Hospital between 01.03.2023 and 01.09.2023.During the study, the sociodemographic data of the participants were recorded and an online survey was conducted regarding their knowledge, attitudes and behaviors about adult immunization.
Results: 39.2% of the participants were male and 60.8% were female. The rate of participants who had previously been vaccinated in adulthood was found to be 91%. To the question 'How was your research on adult immunization affected during the pandemic period?' the answer rate of 'increased with the pandemic' was 58%. The rate of those who were concerned about vaccines was found to be 36.5%. 83.5% of the participants in the study preferred the seasonal flu vaccine as the recommended vaccine for adulthood. Individuals with higher education and income levels, actively working and using social media were more likely to know about recommended vaccines.72.2% of the participants think that vaccines are made to prevent the spread of infectious diseases in society. Participants who were vaccinated in adulthood mostly did so because of a doctor's recommendation. As the education level increased, vaccination rates increased. In our study, it was observed that the only vaccine that was taken by people with chronic diseases in higher numbers than those without chronic diseases was the pneumococcal vaccine.

Conclusion: In our country, adult vaccination rates are not at the desired levels, including the risk group. Adult vaccination should be continued as a continuation of childhood vaccinations, and vaccination cards should be used throughout life. Attention can be drawn to the issue with awareness activities regarding adult vaccination, but with improvements to be made at the national level, the practice should be depersonalized and continue as a health policy. Preventive medicine practices should be included more in the training of healthcare personnel and adult vaccination should be offered within the framework of a structured program. The Ministry of Health, associations and non-governmental organizations should work in cooperation in the arrangements to be made on an individual, society and authority basis in order to reach the desired levels of adult vaccination.
Key Words: Adult, Immunization, Vaccines, Family Medicine, Preventive      Medicine