Edremit ilçesi ilkokul çocuklarında Enterobius vermicularis enfeksiyonları ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of Enterobius vermicularis infections and risk factors in primary school children in Edremit district
Yazar: AYŞEGÜL ÖNK
Danışman: PROF. DR. MÜKREMİN ÖZKAN ARSLAN
Kafkas Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Parazitoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Parazitoloji = Parasitology

Özet:
Enterobius vermicularis küresel olarak görülen helmintik nematod parazittir.
Kalabalık ortamlarda yaygın olup tüm bireylerin yaşam kalitesini etkilemektedir.
Türkiye'nin batısında ve nüfus hareketliliğinin yaşandığı yöresi Balıkesir İli Edremit
ilçesinde bulunan ilkokul çocuklarında Enterobius vermicularis enfeksiyonları ve bu
parazitin görülmesinde etkili olan risk faktörlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Bu amaçla 11 ilkokul ve 424 öğrenciden selofan bant preparatları hazırlanmış
ve anket formu uygulanmıştır. Çalışma materyalini oluşturan 424 öğrenciden 218'i
(%51,3) kız ve 206'sı (%48,5) ise erkek çocuklardan oluşmuştur. Selofan bant
yöntemiyle hazırlanan preparatlar E. vermicularis yumurtaları yönünden
mikroskobik olarak incelenmiştir.
Araştırmada; ilkokul çocuklarında E. vermicularis prevalansı %6,13 (26/424)
oranında tespit edilmiştir. Okulların %45,46'sında (5/11) parazit saptanmış olup,
okullarda yaygınlığı %2,99 ile %12,12 arasında değişmiştir. Enterobiasis kızlarda
%5,50 (12/218), erkeklerde %6,80 (14/206) olarak belirlenmiştir (P>0,05). Parazitin
yaygınlığı; 2.sınıflardaki öğrencilerde (%11,11) ve 8 yaş grubundaki çocuklarda
(%12,87) daha yüksek bulunmuştur (P<0,05). Ekonomik gelir düzeyi düşük
olanlarda kıl kurdu enfeksiyon oranı %3,23 olduğu halde, orta gelirlilerde %7,90'lara
kadar çıktığı, ayrıca ebeveyn eğitim düzeyinin çocuklarda E. vermicularis
görülmesinde anlamlı olmadığı görülmüştür (P>0,05). Enterobius vermicularis
enfeksiyonu epidemiyolojisinde etkili olan risk faktörlerinden anne çalışma durumu,
konut özelliği ve evde bulunan birey sayısının parazitin görülme durumunda farklılık
göstermediği saptanmıştır (P>0,05). Klinik olarak gece uyurken ağızdan salya
akıntısı, diş gıcırdatma ve iştahsızlık belirtileri gösterenlerde kıl kurduna daha
yüksek oranda rastlanmıştır (P<0,05). Enterobius vermicularis yumurtaları perianal
kaşıntısı olanlarda %23,44, perianal kaşıntı olmayanlarda %2,93 düzeyinde
saptanmıştır (P<0,05).
Sonuç olarak; sosyo-ekonomik düzeyi yüksek bölgede yer alan Edremit
ilçesinde (Balıkesir) ilkokulların E. vermicularis parazitiyle önemli düzeyde bulaşık
olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Sözcükler: Enterobius vermicularis, Enterobiasis, İlkokul
Çocukları, Prevalans, Risk Faktör

Abstract:
Enterobius vermicularis is a global helminthic nematode parasite. It is
common in crowded environments and affects the quality of life of all individuals. It
was aimed to evaluate E. vermicularis infections and the risk factors that are
effective in the occurrence of this parasite in primary school children in the Edremit
district of Balıkesir Province, in the west of Turkey and where population mobility is
experienced.
For this purpose, cellophane tape preparations were prepared from 11 primary
schools and 424 students and a questionnaire form was applied. Of the 424 students,
218 (51.3%) were girls and 206 (48.5%) were boys. The preparations prepared by
cellophane tape method were examined microscopically for E. vermicularis eggs.
In the study, the prevalence of E. vermicularis in primary school children was
found to be 6.13% (26/424). The parasite was detected in 45.46% (5/11) of the
schools and its prevalence varied between 2.99% and 12.12%. Enterobiasis was
determined as 5.50% (12/218) in girls and 6.80% (14/206) in boys (P>0,05). The
prevalence of the parasite was higher in 2nd grade students (11.11%) and 8-year-old
children (12.87%) (P<0,05). Although the pinworm infection rate was 3.23% in
children with low economic income, it increased up to 7.90% in children with middle
income, and parental education level was not significant in the prevalence of E.
vermicularis in children (P>0,05). Among the risk factors that are effective in the
epidemiology of E. vermicularis infection, maternal employment status, housing
characteristics and the number of individuals in the household did not show any
difference in the incidence of the parasite (P>0,05). Clinically pinworms were found
at a higher rate in those who showed signs of drooling from the mouth while sleeping
at night, teeth grinding and loss of appetite (P<0,05). Enterobius vermicularis eggs
were found in 23.44% of those with perianal itching and 2.93% of those without
perianal itching (P<0,05).
In conclusion; It was determined that primary schools in the Edremit district
(Balıkesir, Türkiye), located in a region with a high socio-economic level, were
significantly infected with the E. vermicularis parasite.
Key Words: Enterobius vermicularis, Enterobiasis, Prevalence, Primary
School Children, Risk Factor, Türkiye