Bariatrik cerrahide fiziksel aktivite ve beslenme tutumunun değerlendirilmesi
Evaluation of physical activity and nutritional attitude in bariatric surgery
Yazar: CANSU ILIKAN ŞAVLUĞ
Danışman: PROF. DR. TARIK SEVİNDİ
Aksaray Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Sağlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Obezite = Obesity ; Obezite cerrahisi = Bariatric surgery

Özet:
Bu araştırmada; bariatrik cerrahi sonrası hastaların sağlıklı beslenme tutumları ve fiziksel aktivite düzeylerinin bazı biyokimyasal bulgular ve antropometrik ölçümler ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya 18-65 yaş aralığındaki, post-op 12-36 ay arasında olan 95 hasta dahil edildi. Kişilere "Sağlıklı Beslenme Tutum Ölçeği'' ve '' Birinci Basamak İçin Fiziksel aktivite Anketi'' uygulandı. Fiziksel aktivite ölçeğinden hesaplanan değerlere göre hastaların %56,8'i inaktif, %33,7'si normal ve %9,5'i aktif düzeyde fiziksel aktiviteye sahiptir. Bariatrik cerrahi obeziteden kurtarsa dahi fiziksel inaktivite devam etmektedir. Sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumlara bakıldığında hastaların %58,9'u yüksek düzeyde beslenmeye %28,4'ü ideal düzeyde yüksek, %12,6'sı orta düzeyde sağlık beslenmeye sahip oldukları görülmektedir. Ameliyat öncesi ve sonrası ölçülmüş BKİ, ağırlık, AST, ALT, trigliserit, HOMA IR, yağ kütlesi, vücut yağsız kütle, kas kütlesi, yağ yüzdesi değerleri anlamlı bir biçimde düşüktür (p<0,05). Yağ kütlesinin yanında kas kütlesinin de azalmasının fiziksel inaktiviteden kaynaklanabileceği düşünülmektedir. Toplam kolesterol düzeylerinde anlamlı bir farklılık görülmezken (p>0,05), HDL kolesterol ve LDL kolesterol ameliyat öncesine göre anlamlı bir şekilde yüksektir (p<0,05). LDL kolesterole ameliyat sonrası erken ve geç dönem şeklinde tekrardan bakılması gerektiği düşünülmektedir. İnaktif olan kişilerin aktif fiziksel aktivite düzeyine sahip kişilere göre olumlu beslenme düzeyleri anlamlı biçimde daha düşüktür (p<0,05). BKİ değişimi beslenme tutum düzeylerine göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Ameliyat sonrası yağ, kas kütle kaybı ve BKİ aktif ve inaktif gruplara göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermemektedir (p>0,05). Sonuç olarak çalışmamızdan aldığımız veriler doğrultusunda bariatrik cerrahi sonrası fiziksel aktivite artırılmalı, egzersiz reçeteleri oluşturulmalı ve bu konuda eğitimler verilmelidir.

Abstract:
The purpose of this research was to examine the association between healthy eating attitudes and physical activity levels in individuals after bariatric surgery using biochemical and anthropometric data. The research included 95 12-36 months post-op patients between the ages of 18 and 65. "Healthy Eating Attitude Scale" and "Physical Activity Questionnaire for Primary Care" were applied to the subjects. According to the values calculated from the physical activity scale, 56.8% of the patients had inactive, 33.7% normal and 9.5% active physical activity. Physical inactivity continiues even though bariatric surgery saves people from obesity. When attitudes toward healthy nutrition are considered, 58.9 % report having a high level of nutrition, 28.4 % report having a high level of ideal nutrition, and 12.6 % report having a moderate level of healthy nutrition. Before and after surgery, BMI, weight, AST, ALT, triglyceride, HOMA IR, fat mass, lean body mass, muscle mass, and fat percentage values were substantially reduced (p<0.05). It is thought that physical inactivity causes not only decrease in fat mass but also decrease in muscle mass. While there was no significant change in total cholesterol levels (p>.05), HDL and LDL cholesterol levels were substantially higher than they were before surgery (p<0.05). It necessary to reanalyze LDL cholesterol both in early term and late term after surgery. Positive nutrition levels were considerably lower in inactive individuals than in active individuals (p<0.05). According to nutritional attitude levels, there is no statistically significant variation in BMI. There is no statistically significant difference in postoperative fat, BMI, muscle mass reduction between active and sedentary groups (p>0.05). In conclusion, data obtament from the study shows that there must be enhancement in physical activity, exercise prescriptions and trarning rovided on this issue.