Hükümet sistemlerinin yönetişim bağlamında karşılaştırmalı bir analizi
A comparative analysis of government systems in the context of governance
Yazar: BERRİN HAŞİMOĞLU
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KEMAL ÖKTEM
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Başkanlık sistemi = Presidency system ; Hükümet sistemi = Government system ; Kuvvetler ayrılığı = Divivsion of powers ; Parlamenter sistem = Parliamentary system ; Yarı başkanlık sistemi = Semi-presidential systems ; Yönetişim = Governance

Özet:
Devlet yönetiminde meşru otoritenin somut ifadesi olan hükümetin, ortaya çıkışından bu yana uzun bir dönüşüm yolculuğuna çıktığı ileri sürülmektedir. Hükümetin çeşitli evrimsel biçimleri ve özellikleri, bazen vatandaşların değişen beklentilerine ve karşılaştıkları zorluklara yanıt verememiştir. Zaman içinde devletin münhasır alanı, diğer aktörlerin ve paydaşların da dâhil olmasıyla ortak bir alan haline gelmiş ve 1980'lerden itibaren küreselleşmenin etkisi ile bir yönetişim çağı başlamıştır. Literatürde ise yönetişim bağlamında hükümet sistemlerinin etkinliği, tartışma konusu olmuş ancak bu tartışmalar teorik düzeyde kalmıştır. Bu konunun ampirik yönüne değinilmemesi literatürde bir boşluk yaratmıştır. Tez çalışması ile Dünya Bankası'nın 214 ülke için 1996-2021 yılları arasında rapor ettiği toplu ve bireysel altı yönetişim göstergesine dayanan verilerle hükümet sistemlerinin karşılaştırmalı bir analizini yaparak bu boşluğu doldurmak amaçlanmıştır. Bu araştırma kapsamında, Dünya Bankası yönetişim göstergeleri temel alınarak özellikle kuvvetler ayrılığına dayalı hükümet sistemleri, istatistiki analiz yöntemleri ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda elde edilen bulgulara göre yönetişim göstergelerinin hükümet sistemleri bakımından farklı değerler aldığı tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında elde edilen bulguların literatüre katkısının yanında topluma da katma değer sağlaması beklenmektedir.

Abstract:
It is claimed that the government, which is the concrete expression of legitimate authority in state administration, has embarked on a long transformation journey since its emergence. The government's various evolutionary forms and features have sometimes failed to respond to citizens' changing expectations and challenges. Over time, the exclusive area of the state has become a common area with the inclusion of other actors and stakeholders. Since the 1980s, a governance era has started with the effect of globalization. In the literature, the effectiveness of government systems in the context of governance has been the subject of discussion, but these discussions remained at the theoretical level. Not mentioning the empirical aspect of this issue has created a gap in the literature. This thesis aims to fill this gap by comparing government systems with data based on collective and individual six governance indicators reported by the World Bank for 214 countries between 1996-2021. Within the scope of this research, government systems based on the separation of powers were analyzed using statistical analysis methods based on the World Bank governance indicators. According to the findings obtained from the analysis, it has been determined that the governance indicators take different values in terms of government systems. It is expected that the results obtained within the scope of the research will contribute to the literature and add value to society.