Dokuzuncu sınıf öğrencilerinin öteleme ve yansıma dönüşümlerine ilişkin kavrayışları
Ninth grade students' conceptions of translation and reflection
Yazar: SELİN DEMİRAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP AKKURT DENİZLİ
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Araştırmada, 9. sınıf öğrencilerinin öteleme ve yansıma dönüşümlerine ilişkin kavrayışları; tanımlama, yorumlama ve oluşturma süreçleri kapsamında incelenmiştir. Bu nitel araştırma, Türkiye'deki bir büyük şehirde yer alan bir devlet lisesindeki 9. sınıf düzeyindeki  dokuz öğrenci ile yürütülmüştür. Öteleme ve yansıma dönüşümleriyle ilgili hazırlanan toplam 24 açık uçlu soru öğrencilere bire bir görüşmeler yoluyla yöneltilmiştir. Görüşmelerin her biri yaklaşık 45 dakika süren üç oturumda tamamlanmıştır. Görüşmeler, video kayıt cihazı ile kaydedilmiş, öğrenci cevap kağıtları görüşmeler sonrasında toplanmıştır. Elde edilen veriler, nitel içerik analizi ile çözümlenmiştir. 
Araştırmada, öteleme dönüşümüne ilişkin düşünmelerin yansıma dönüşümüne ilişkin düşünmelerle benzer olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu benzerlik ortaya çıkan temalarda da gözlemlenmiştir. Buna bağlı olarak her iki dönüşüm için; dönüşüm özellikleri ile ilişkilendirme, dönüşümde kritik olmayan özelliklerle ilişkilendirme ve diğer dönüşümler ile ilişkilendirme temaları oluşmuştur. Öğrencilerin bu temalar çerçevesinde, genellikle günlük yaşamdan belli örnekler kapsamında tanımlamaya çalıştıkları, dönüşümleri yorumlarken çoğunlukla verilen şekillerin özelliklerine odaklandıkları ve dönüşümleri oluştururken tanımlama ve yorumlama süreçlerine kıyasla dönüşümün özelliklerini daha çok dikkate aldıkları görülmüştür. Buna ek olarak öğrencilerin öteleme ve yansıma dönüşümlerine ilişkin süreçlerde hareket anlayışını benimsedikleri ve daha çok bütünsel stratejiler kullanma eğiliminde oldukları belirlenmiştir.
Araştırmanın öğrencilerin; öteleme ve yansıma dönüşümlerine ilişkin tanımlama, yorumlama ve oluşturma süreçlerinde nasıl düşündükleri hakkında bilgi sunduğu, ilgili konudaki öğretim sürecinin şekillenmesinde ve yapılacak araştırmalar için faydalı olacağı öngörülmektedir.

Abstract:
The study aims to examine the understanding of ninth-grade students regarding translation and reflection transformations within the context of defining, decoding, and coding these transformations. This qualitative research was conducted with nine ninth grade students in a public high school in a major city in Turkey. A total of 24 open-ended questions related to translation and reflection were posed to the students through individual interviews. The interviews were completed in three sessions, each lasting approximately 45 minutes. The interviews were recorded using video recording, and student answer sheets were collected after the interviews. The obtained data were analysed using qualitative content analysis.
As a result of the research, it was revealed that students' thinking about translation and reflection were similar to each other. This similarity was also observed in the emerging themes. Based on this similarity, the themes of thinking related to transformation properties, thinking independently of translation properties, and associating with other transformations emerged. Within these themes, it was observed that students generally provided definitions based on specific examples from daily life, focused mostly on the characteristics of the given shapes when interpreting transformations, and took into account the properties of the transformation more when coding transformations compared to the definition and decoding processes. Additionally, it was found that students adopted an understanding of motion in the processes related to both transformations and tended to use holistic strategies more frequently.
The study is expected to provide insights into how students think in the processes of describing, decoding, and coding translation and reflection. It is anticipated that the study will offer valuable information to teachers, curriculum developers, and researchers in the relevant field.