Acil servise gastrointestinal kanama şikayeti ile başvuran hastaların mortalite ve morbidite değerlendirmesinde end-tidal kapnografinin değeri
The value of end-tidal capnography in the mortality and morbidity assessment of patients admitted to the emergency department with gastrointestinal bleeding
Yazar: EMİNE ORUÇ
Danışman: PROF. DR. FATİH ESAD TOPAL ; DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET KAYALI
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Gastrointestinal hemoraji = Gastrointestinal hemorrhage ; Hemorajiler = Hemorrhage ; Kapnografi = Capnography ; Morbidite = Morbidity ; Mortalite = Mortality

Özet:
Giriş ve Amaç: Gastrointestinal kanama acil servislere sık olarak başvuran, tanı ve tedavisinin gecikmesi halinde mortal seyreden bir durumdur. End-tidal kapnografinin çalışma mekanizması basit olarak karbondioksit düzeyini solunumsal olarak tespit etmektir. Çalışmamızda gastrointestinal kanama ile başvuran olgularda GBS ve AIMS-65 skorundan yararlanarak gastrointestinal kanama ciddiyetini belirlemek, bu olgularda kapnografi ile ETCO2 değerini tespit edip bunun gastrointestinal kanamadaki mortalite ve morbiditeyi değerlendirme üzerindeki etkinliğini belirlemeyi amaçladık.
       Materyal ve Method: Bu çalışma prospektif gözlemsel bir çalışma olarak İKÇÜ Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servisinde yapıldı ve çalışmaya etik kurul onayı alındıktan sonra 6 ay süreyle devam edildi. Çalışmamıza acil servise başvuran hastalardan gastrointestinal kanaması tespit edilen ve dahil edilme kriterlerini karşılayan hastalar dahil edildi.
       Bulgular: Çalışmamızda toplam 103 hasta bulunmaktadır. Bu hastaların %48.5'i kadın, %51.5'i erkekti. Yaş ortalaması 67.89±16.55yıl olarak hesaplandı. Hastaların endoskopi sonucuna göre %49.5'inde aktif kanama saptanmamış iken, %50.5'inde aktif kanama saptanmıştır. Aktif kanaması olan ve olmayan grup arasında ortalama ETCO2 değerinin anlamlı şekilde farklı olduğu, aktif kanaması olan grupta daha düşük olduğu saptandı. Hastalardan ex olan ve yaşayan grubun ETCO2 değerlerini kıyasladığımızda ex olan grupta ETCO2 değeri daha düşük bulunmuştur. GBS ile ETCO2 değeri arasındaki korelasyon istatiksel olarak anlamlı bulunmuş olup, AIMS-65 ile ETCO2 değeri arasındaki korelasyon istatiksel olarak anlamsız bulunmuştur.
        Tartışma ve Sonuç: Aktif kanaması olan grupta ortalama ETCO2 değeri düşük bulunmuştur. Kapnografi kullanımının GİS kanamadaki etkinliğini göstermede düşük ETCO2 değeri anlamlı bulunmuştur. Çalışmamıza katılan hastalardan ex olan ve yaşayan grubun ETCO2 değerlerini kıyasladığımızda ex olan grupta ETCO2 değeri daha düşük bulunmuş olup, düşük end tidal CO2 değeri mortalite üzerinde anlamlı bulunmuştur.
       Anahtar Kelimeler: Gastrointestinal kanama, Kapnografi, End-tidal

Abstract:
Introduction and Aim: Gastrointestinal bleeding is a condition that is frequently admitted to emergency services and is fatal in case of delay in diagnosis and treatment. The working mechanism of end-tidal capnography is simply to determine the carbon dioxide level by respiration. In our study, we aimed to determine the severity of gastrointestinal bleeding by using the GBS and AIMS-65 score in patients presenting with gastrointestinal bleeding, to determine the ETCO2 value by capnography in these cases, and to determine its effectiveness on the assessment of mortality and morbidity in gastrointestinal bleeding. 
       Materials and Methods: This study was conducted as a prospective observational study in the Emergency Department of İKÇÜ Atatürk Training and Research Hospital, and the study was continued for 6 months after ethics committee approval was obtained. Patients who were admitted to the emergency service and who were found to have gastrointestinal bleeding and who met the inclusion criteria were included in our study.      
       Results: There are a total of 103 patients in our study. 48.5% of these patients were female and 51.5% were male. The average age was calculated as 67.89 ± 16.55 years. According to the endoscopy results of the patients, active bleeding was not detected in 49.5%, while active bleeding was detected in 50.5%. It was found that the mean ETCO2 value was significantly different between the groups with and without active bleeding, and it was lower in the group with active bleeding. When we compared the ETCO2 values of the ex and surviving groups, the ETCO2 value was found to be lower in the ex group. The correlation between GBS and ETCO2 value was found to be statistically significant, and the correlation between AIMS-65 and ETCO2 value was found to be statistically insignificant.
       Discussion and Conclusion: The mean ETCO2 value was found to be low in the group with active bleeding. The low ETCO2 value was found to be significant in demonstrating the effectiveness of capnography use in GIS bleeding. When we compared the ETCO2 values of the ex and surviving group among the patients included in our study, the ETCO2 value was found to be lower in the ex group, and the low end tidal CO2 value was found to be significant on mortality.
       Keywords: Gastrointestinal bleeding, Capnography, End-tidal