Halide Edib Adıvar' ın romanlarında askerler ve askerlerin eğitimde rol model olmaları
Soldiers in novels of Halide Edib Adivar and the role model of soldiers in education
Yazar: HASAN HÜSEYİN UĞUR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN UZUN TULGAR
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Adıvar, Halide Edip = Adıvar, Halide Edip ; Askeri eğitim = Military education ; Askerler = Soldiers ; Edebiyat = Literature ; Edebiyat eğitimi = Literature education ; Roman = Novel ; Türk edebiyatı = Turkish literature

Özet:
Halide Edib Adıvar' ın Romanlarında Askerler ve Askerlerin Eğitimde Rol Model Olmaları
Bu araştırmanın temel amacı; Millî Edebiyat Dönemi yazarlarından olan Halide Edib Adıvar' ın romanlarındaki askerlerin özelliklerini ortaya koymaktır. Türk edebiyatının önde gelen yazarlarından biri olan Halide Edib Adıvar' ın romanları, roman tekniği açısından başarılı bulunmuştur. Eserlerdeki kurgular, şahıs kadrosu özenle seçilmiş ve olaylar ayrıntılarıyla işlenmiştir. Çalışmamızda Halide Edib' in tüm romanları incelenmiş fakat yalnızca asker kahramanları işlediği romanları ele alınmıştır. Bu açıdan bakıldığında "Ateşten Gömlek, Handan, Sinekli Bakkal, Vurun Kahpeye, Son Eseri, Yolpalas Cinayeti, Âkile Hanım Sokağı, Kalp Ağrısı, Çaresaz, Kerim Usta'nın Oğlu" romanları üzerinde durulmuş ve bu romanlarda mesleği "askerlik" olan, asker özelliği taşıyan ya da devlet yönetimindeki görevi itibariyle asker kabul edilen kahramanlar incelenmiştir. Bu romanlar da basım yılı göz önünde bulundurularak kronolojik olarak sıralanmıştır. Eserlerdeki "askerler" in görevleri, durumları, olaylara bakış açıları, hayat görüşleri, vatana saygıları, göreve bağlılıkları ayrı ayrı ele alınmıştır. Halide Edib' in askerleri fiziksel, psikolojik ve sosyal yönden incelenmiştir. Sonuç kısmında farklı romanlarındaki askerlerin benzerlikleri ve farklılıkları karşılaştırılmıştır. Tez, "tip" ve "karakter" ayrımı gözetilmeksizin hazırlanmıştır.
Halide Edib Adıvar eserlerinde askerlere geniş yer vermiştir. Askerler Halide Edib Adıvar' ın romanlarında çoğu zaman vatana ve millete bağlılıklarıyla karşımıza çıkmaktadır.
Millî Eğitim' in, "Türk milletinin milli, ahlaki, insani, manevi ve kültürel değerlerini benimseyen, koruyan ve geliştiren; ailesini, vatanını, milletini seven ve daima yüceltmeye çalışan, Türkiye Cumhuriyetine karşı görev ve sorumluluklarını bilen yurttaşlar olarak yetiştirmek." amaçları da gözetilerek romanlarda "asker" den yola çıkarak ortaöğretim çağındaki öğrencilerde millî bilinç uyandırmak ve onlara vatanı sevdirmek hedeflenmiştir. Hazırladığımız bu tezle öğrencilerin özellikle 10.sınıf ders kitabının 5. ünitesindeki Millî Edebiyat Dönemi Romanları ve 9. Sınıf ders kitabının 2. ünitesindeki Metnin Yapı Unsurları konularını daha kolay kavramalarına yardımcı olmak da amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Asker, Halide Edib Adıvar, Millî Edebiyat Dönemi,ortaöğretim.

Abstract:
Soldiers in Novels of Halide Edib Adıvar and The Role Model of Soldiers in Education
The main goal of this research is to determine the soldier characteristics in the novels of Halide Edib Adıvar one of the authors in National Literature Period. One of the leading authors of Turkish literature, Halide Edib Adıvar is successful in terms of noveltechnique. The fiction and the characters are handpicked and events are handled throughly. In our work all of Halide Edib' s novels are studied but only the novels, in which soldier characters are handled, are covered. In this aspect the novels "Ateşten Gömlek, Handan, Sinekli Bakkal, Vurun Kahpeye, Son Eseri, Yolpalas Cinayeti, Âkile Hanım Sokağı, Kalp Ağrısı, Çaresaz, Kerim Usta' nın Oğlu" are covered and the characters employed in "military" , has military qualifications or accepted as soldiers due to their position on government, are studied. Taking their publishing dates into consideration, these novels are ordered chronologically. The mission, situation, perspective, world-view, respect for nation and loyalty to their mission of these "soldiers" are presented by studying them seperately. Halide Edib Adıvar' s soldiers are studied in terms of physical, psychological and social aspects. In conclusion part, the similarities and differences of the soldiers in the novel are compared. Thesis is prepared regardless of  "model" and "character" difference.
Halide Edib has also mentioned soldiers widely in his Works and these soldiers commonly appear as they love their country and nation.
Taking into consideration "To raise those as aware of their duties and responsibilities to The Republic of Turkey; always love and try to exalt their nation, country and family; adopt, profect and develop the cultural, ethical, humane, national and moral values of Turkish Nation" the objective of National Education and starting from "the soldier" in the novels it is aimed for secondary school students to love that country and raisenational awareness. One of the objectives of Basic law of national education, it is aimed to arouse National consciousness of high school students and to end eartheir country to them bylooking at the "soldier" in the novels. With this thes is it is also aimed to help a beter understanding of structural elements of texts in unit 2 for 9th grades and National Literature Period Novels in unit 5 for 10th grades studentbooks in particular.
Keywords: Halide Edib Adıvar, National literature period, secondary education, soldier.