Giresun ilinin bazı ilçelerinde süt ineklerinin beslenme durumunun tespiti
The determination of nutrition status of dairy cattle some counties of ,Giresun
Yazar: EKMEL UYSAL
Danışman: PROF. DR. HUZUR DERYA ARIK
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Giresun = Giresun ; Hayvan besleme = Animal feeding ; Hayvan yemleri = Animal feeds ; Hayvancılık = Animal husbandry ; Süt inekleri = Dairy cows ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine ; İnekler = Cows

Özet:
Bu çalışma, Giresun ili süt sığırı işletmelerinin mevcut durumunu ortaya koymak amacıyla merkez ilçe dahil toplam 11 ilçede 100 işletmeyi kapsamıştır. Araştırmanın verileri işletme sahipleri olan çiftçilerle veya işletmede yönetici konumunda olan kişilerle yüz yüze yapılan anketlerden elde edilmiştir. Ayrıca işletmelerdeki hayvanların ve barınakların genel durumu dijital kamera ile fotoğraflanıp kaydedilmiştir. Veri alınan Giresun ilinin 2018 yılı toplam hayvan sayısı 108.105 adettir (TÜİK 2018). Bu araştırma kapsamında il genelinde yapılan toplam anket sayısı (işletme sayısı) 100, bu işletmelerdeki toplam hayvan sayısı ise 1454 adettir. 
Anket çalışmasının yapıldığı işletmelerde işletme başına düşen ortalama sığır sayısı 14,5 baş,  işletme başına düşen ortalama sağılır sığır sayısı ise 6,2 baş olarak tespit edilmiştir. Anket sonucuna göre; tüketilen ortalama konsantre yem miktarı 4,3 kg (inek/günlük), ortalama süt verimi 9,4 litre (inek/günlük), süt satan işletmelerin ortalama süt satış fiyatı 2,55 TL (Türk Lirası/Litre), düvelerde ilk tohumlama yaşı 14,3 ay, ineklerde buzağılama aralığı 12,6 ay, buzağıların sütten kesim yaşı 115,3 gün ve sağmal ineklerin kuruya çıkarılma zamanı doğuma 65 gün kaladır.
Anket yapılan hayvanların ırk durumu incelendiğinde ise %37,69 Simental ırkı, %21,32 Montafon ırkı, %10,04 Jersey ırkı, %5,85 Holstein ırkı, %14,58 Simental melezi ve geri kalan kısmı ise diğer ırklardan oluşmaktadır. Hayvanların vücut kondisyon skoru (VKS) değerlerine baktığımızda hayvanların %85'inin VKS değeri 2 ile 3 arasında gözlenmiştir. Sağmal hayvanların %16,1'i döl verimi problemi yaşamaktadır. Genel olarak işletmelerin %97'si işçi çalıştırmamakta, %83'ü ilkokul mezunu, %71'i sütünü satmayıp kendi işlemekte, %95'i yazın hayvanlarını meraya çıkarmakta, %77'si de hayvanlarında gruplandırma yapmamaktadır. İşletmelerin %62'si hayvanlarını kova ile sulamaktadır. Ayrıca işletmelerde yıl boyunca görülen hastalıkların %34,87'sini buzağı ishalleri oluşturmaktadır.

Anahtar Sözcükler: Besleme; Giresun ili; süt ineği

Abstract:
In the aim to reveal of Giresun province's current situation in farm of cattle raising and milking, this study contain 100 farm in 11 districts, include main district. Data of this study obtained on surveys that made in face to face from farmers which employers of business or people which is in the position of manager. Besides that, animals of management and general situation of shelters has photographed with digital cameras and saved. Giresun province where data obtained from have totally 108.105 animals in 2018 (TÜİK).Within the scope of search, provincial number of surveys is 100 and total animal number of these managements is 1454.
In the managements that survey study has made average cattle number is 14,5 per business and average cattle number per business is 6,2 .There is some important data that obtained from study are this average consume of concentrated feed is 4,3kg (cow/daily), average milk output is 9,4 (cow/daily), farms that sells milk 's average sale price is 2,55 TL/Liter, age of first calving on heifers is 14.3 month, calving interval is 12,6 month on cows, weaning age of calf  is 115,3 day and milk cow's dry period is 65 days to birth.
When analyzed the general situation of animals that have surveyed 37,69% is Simmental race, 21.32% is Brown Swiss race, 10,04% is Jersey race, 5,85% is Holstein race, 14,58% is Simmental crossbreed and the rest is consist of other races. It is observed that 85% of the animal's body condition score ratio is between 2 and 3. 16,1% of the cows in lactation is having a breeding problem. 
Generally 97% of the farms doesn't employ workers, 83% of them primary school graduate, 71% of them dairy processing by themselves instead of selling their milk, 95% of them take their animals to forage in summer, 77% of them do not grouping to their animals.62% of the farms does watering their animals with bucket. Besides that, 34.87% of diseases that observed during year from farms is consist of calf diarrhea.


Key Words: Nutrition; Giresun city; dairy cattle