Taberî tefsirinde Müşkilü'l-Kur'ân
Mushkil of The Qur'an in Tabaree's tafsir
Yazar: İBRAHİM AKŞİT
Danışman: PROF. DR. CELİL KİRAZ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: Kur'an-ı Kerim = Koran ; Taberi = Taberi ; Tefsir = Commentary ; İslamiyet = Islam

Özet:
Tezimiz bir giriş ve üç bölümden meydana gelmektedir. Giriş bölümü iki kısımdan oluşur ki, birinci kısımda müellifimiz Ebû Ca'fer Muhammed b. Cerîr et-Taberî ile ilgili özet sayılabilecek bilgiler verilmiştir. İkinci kısmın konusu "Müşkilü'l-Kur'ân"dır. 

Birinci bölümün ana başlığı "İtikadî ve Kevnî Ayetlerdeki Müşkiller" olup bu bölüm de iki kısımdan oluşmaktadır. Birinci kısımda Yüce Allah'ın adalet sıfatıyla çelişiyor gibi görülen ayetler üzerinde durulmuştur. İkinci kısmın konusu ise, kıyamet ahvâlidir. Öbür kısmın başlığı "Kevnî Ayetlerdeki Müşkiller"dir. Kâinat ve insanın yaratılışıyla ilgili ayet-i kerimeler arasında veya ayet-i kerimeler ile vakıa arasında bazı işkâller ve ilgili işkallerin halli bu bölümün konusudur.  

İkinci bölümün ana başlığı, "Âilevî ve Toplumsal Konulardaki Müşkiller" şeklinde olup burada da müslümanların kendi aralarındaki ailevî, sosyal ve toplumsal konular ve gayr-i müslimlerle olan sosyal, hukuki, dostluk, savaş ve barış ilişkilerindeki münasebetlerini düzenleyen ayet-i kerimeler arasındaki müşkiller incelenmiştir.
 
Üçüncü bölümün konusu Kur'ân'ın edebî bir kitap oluşuyla çelişir gibi görülen ayetlerdeki müşkillerdir. Zira Kur'ân'ın edebi bir kitap oluşu Yüce Allah tarafından bildirildiği halde bazı ayet-i kerimelerde buna muhalifmiş gibi görülen durumlar göze çarpmaktadır. İşte bunların izâle şekli ve gerçek boyutu burada ifade edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kur'ân, müşkil, tefsir, Taberî.

Abstract:
In this research, there are 3 chapters. Inside the Introduction chapter, there are also 2 part of sub-chapter, the first sub-chapter is the biography and the sketch of Abu Ja'far Muhammad bin Jarir al-Tabari's thinking. Then, second sub-chapter is about Mushkil Qur'an study,
In the First Chapter will be explaining about "Mushkil verses of Faith, Belief and Metaphysiologic", there are also 2 part of explanation. First, about the verses which seen as contradicting Allah's justice attribute. Second, apocalypse condition. Then, in the next chapter about "Mushkill Verses of Faith". Nature (Cosmology) verses and human creation or another verses that in certain condition can be identified exactly the existence. In this part also some weirdness exist as it explained in the previous chapter and also attached the explanation of several arguments that can be strengthening each others. 
In the second chapter is "Mushkil verses theme of family and social-society", here will be discussed about grouping themes in muslim society, family and social and also social relations with non-muslim, the law, friendship with them, warfare and peace that all of it correlated to several Mushkil verses in Al-Qur'an, and also the perspective about certain conditions from Mushkil verses that mentioned before and our thoughts which complemented with another arguments.
In the third chapter, Mushkil verses in Al-Qur'an which related with al-Qur'an as literature book. Because Al-Qur'an is the book of noble literature in Allah's side, beside man of letters and poem expert recognized the highness level of literacy in al-Qur'an's verses. Later, they try to explore / exhibit more to meaning of Mushkil Qur'an's verses. These are a few of shape and formula that can be found in this research.
Keywords: Kur'an, Mushkil, Tefsir (interpretation), Taberi