Çevrimiçi pazarda "tüketici üre-tüketim" ve metalaştırma: Letgo'da kullanıcı deneyimleri
"Consumptive prosumption" and commoditization in the online marketplace: User experience on Letgo
Yazar: ERHAN ÖZCAN
Danışman: DOÇ. DR. BURCU ŞİMŞEK
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Kullanıcı deneyimi = User experience ; Letgo = Letgo ; Metalaşma = Commodization ; Tüketiciden tüketiciye = Consumer to consumer ; Üreten tüketici = Prosumer ; İkinci el piyasa = Second-hard market

Özet:
Bir ikinci el tüketiciden tüketiciye pazaryeri olan Letgo'yu kullanıcı üre-tüketimi
ve metalaştırma bağlamında ele alan bu çalışmada, Letgo pazaryeri
uygulamasını kullanan alıcı ve satıcıların üre-tüketim pratiklerinin ne şekilde
metalaştırıldığı ve metalaştırılan üre-tüketici pratiğin dayandığı temel vektörün
ne olduğu sorularına yanıt aranmaktadır. Söz konusu soruşturmanın
gerçekleştirilmesinde çevrimiçi kullanıcı üre-tüketimi etrafında öbeklenen
kuramsal tartışmalar yanı sıra, 22 Letgo kullanıcısı alıcı ve satıcıyla yapılan nitel
görüşmeler ve Letgo uygulama arayüzünün walkthrough yöntemiyle analizine
dayanılmaktadır. Çalışmada Letgo dijital pazaryerinde mübadele edilerek
metalaştırılan yegane öğenin ikinci el nesne olmadığı farkedilmiş; bu bağlamda,
kullanıcıların Letgo pazaryeri platformunda ikinci el alım-satımda bulunurken
açığa çıkardığı enformasyonel verinin çevrimiçi reklamcılık; alım-satım
süreçlerini destekleyen kullanıcı iletişiminin ise, platformun piyasada çeşitli
yatırımcılardan sağladığı sermaye enjeksiyonları yoluyla parasallaştırdığı tespit
edilmiştir. Diğer yandan, meta formuna dönüştürülerek kar realizasyonunda
kullanılan çevrimiçi kullanıcı üre-tüketimin, Letgo örneği bağlamında üretim ve
tüketimin eşdüzey biçimde ifade bulduğu bir formda tezahür etmediği sonucuna
ulaşılmıştır. Bu manada, platformda açığa çıkan kullanıcı üre-tüketimi daha çok
tüketici pratikle öncelenen bir "tüketici üre-tüketim"le kristalize olmaktadır.

Abstract:
Taking a particular interest in the commoditization of online users' prosumption
on Letgo consumer-consumer (C2C) marketplace application, this work inquires
mechanisms that enable the commoditization of prosumptive activities of
second hand buyers and sellers. Addingly, it seeks to pinpoint the underlying
vector behind this process. To generate answers, the study draws on a
literature that considers the notion of online prosumption with a cultural and
political economy perspective respectively, qualitative interviews with 22 Letgo
users and a walkthrough of Letgo application interface. It found out that second
hand products do not constitute the sole element that is commoditized on Letgo
digital marketplace. In fact, relevant to marketplace activity, users' informational
data is monetized by way of online advertising while user communication, that
underpins second hand buying and selling, is commoditized through capital
investments Letgo received from varying investors in the market. The work also
concludes online user prosumption, that is employed in profit realization
process, does not appear in a way that production and consumption come into
being on an equal terms. Per contra, it finds expression in a way that is
overwhelmingly consumptive- thus in the form of a "consumptive prosumption".