Ebeveyn kaybı yaşamış çocuk ve ergenler ile ebeveynleri boşanmış çocuk ve ergenlerin travmatik yaşantılarının karşılaştırılması
Comparing the traumatic experiences of children and adolescents who have lost their parents and whom parents are divorced
Yazar: GÖKHAN VURAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SAMURAY ÖZDEMİR
Beykent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Boşanma = Divorce ; Boşanmış aileler = Divorced families ; Ebeveyn kaybı = Parental loss ; Ergenler = Adolescents ; Stres = Stress ; Stres bozuklukları = Stress disorder ; Travma = Trauma ; Ölüm = Death

Özet:
Bu araştırma, anne ve babası boşanan çocuk ve ergenler ile anne veya babasını kaybetmiş çocuk ve ergenlerin yalnızlık ve travma sonrası stres düzeylerinin karşılaştırılması amaçlanarak yapılmıştır.
Araştırmanın örneklemini 2015 yılında İstanbul ilinde yaşayan ve rastlantısal olarak seçilen, anne ve babası boşanmış 31 kız ve 22 erkek ile anne veya babasını kaybetmiş olan 17 kız ve 36 erkek olmak üzere toplam 106 çocuk ve ergen oluşturmaktadır. Bu araştırmada veri toplama araçları olarak Çocuklar için Travma Sonrası Stres Tepki Ölçeği, Ucla Yalnızlık Ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanmış olan Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır.
Araştırma sonucunda ortaya çıkan bulgulara göre; anne veya babasını kaybetmiş çocuk ve ergenlerin travma sonrası stres düzeyleri orta düzeyde iken anne ve babası boşanan çocuk ve ergenlerin travma sonrası stres düzeyi ağır düzeyde çıkmıştır. Anne ve babası boşanmış çocuk ve ergenler ile anne veya babasını kaybetmiş çocuk ve ergenlerin yalnızlık düzeyleri benzer çıkmıştır. İki grubunda yalnızlık düzeyleri orta düzeyde çıkmıştır. Hem annesi babası boşanmış olan hem de annesi veya babası vefat etmiş çocuk ve ergenlerde yalnızlık ile travma sonrası stres düzeyi ilişkili bulunmuştur. Her iki grupta da yalnızlık düzeyi arttıkça travma sonrası stres düzeyi artmaktadır. Annesi babası boşanmış olan çocuk ve ergenler arasında kızların travma sonrası stres ve yalnızlık düzeyleri daha yüksek bulunmuş iken anne veya babasını kaybetmiş çocuk ve ergenlerde travma sonrası stres ve yalnızlık düzeyleri açısından cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir sonuca ulaşılamamıştır. Annesi babası boşanmış çocuk ve ergenler ile anne veya babasını kaybetmiş çocuk ve ergenlerin yalnızlık ve travma sonrası stres düzeyleri ile diğer demografik değişkenler arasında da bazı anlamlı sonuçlar ortaya çıkmıştır. Ortaya çıkan sonuçlar araştırmanın sonunda yer alan tartışma ve yorum bölümünde detaylı bir şekilde değerlendirilmiştir.

Abstract:
This research is conducted with the aim of comparing stress and loneliness level of the children and adolescents after trauma whom parents are divorced and who have lost their parents.
Participants are randomly selected, our sample consists of 31 female and 22 male who live in İstanbul in 2015, whose parents are divorced and sample consists 17 female and 36 male, who live in İstanbul  in 2015 and who have lost their parents. In total, our sample consists of 106 children and adolescents. In this research, Stress Reaction Scale for children, Ucla Loneliness Scale and Personal information form, prepared by the researcher, were used for collection of data.
Regarding the findings of the research, it turns out that children and adolescents who have lost their parents have stress in middle level after the trauma but children and adolescents whom parents are divorced have serious stress level after the trauma. The loneliness level of children and adolescents who have lost their parents and whom parents are divorced turns out to be similar level with each other. The loneliness level of these two groups turns out in middle level. The level of loneliness and stress after trauma is found associated in children and adolescents whom lost either mother and father and whom parents are lost. In these two groups, while the level of loneliness increases, the stress level after trauma also increases. On the one hand, the stress and loneliness level of female children and  adolescents whom parents are divorced are found to be higher, on the other hand, the stress and loneliness level of children and adolescent who have lost their parents was not found significant different regarding the gender. Also, this study reveals some significant results between the level of stress and loneliness after trauma and other demographic variables in children and adolescents whom parents are divorced and who have lost their parents. In the part of discussion and comment, these findings are evaluated and interpreted in detail.