İlköğretim kurumlarındaki öğretmenlik uygulamasının öğretmen adaylarının öğretmenlik yeterliliklerini kazanmaları üzerindaki etkisi (Van ili örneği)
The Affect of the teaching applications in elementary educations on the newly candidate teachers's teaching adequacy
Yazar: ELİF DAVRAN
Danışman: PROF.DR. RAUF YILDIZ
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
90V. BÖLÜM5. ÖZET, SONUÇ VE ÖNER LERBu bölümde araştırmanın özeti, araştırmada ulaşılan sonuçlar ve bu sonuçlardoğrultusunda sunulan öneriler yer almaktadır.5.1 ÖzetBu araştırma, ilköğretim kurumlarında yapılan öğretmenlik uygulamasınınöğretmen adaylarının öğretmen yeterliliklerini kazanmasındaki etkisini belirlemek veuygulamada karşılaşılan sorunları tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçlailköğretim bölümü öğretmen adaylarının öğretmenlik uygulaması öncesi ve sonrasıyeterlik düzeylerine ve uygulamada karşılaştıkları sorunlara ilişkin görüşlerinebaşvurulmuştur.Araştırma giriş, literatür taraması, yöntem, bulgular ve yorumlar ve özet-sonuç-öneriler olmak üzere 5 bölümden oluşmuştur.1. Giriş bölümünde (I.Bölüm), araştırmanın problemi, amacı, önemi,sınırlılıkları ve araştırmada geçen tanımlara yer verilmiştir.2. II. Bölümde araştırmanın konusu ile ilgili literatür taramasına yer verilmiştir.Bu bölümde, öğretmen ve öğretmenlik mesleği hakkında bilgi verilmiş,öğretmen yeterlikleri, rolleri, okul deneyimi I, II ve öğretmenlik uygulamasıderslerine ilişkin bilgilere yer verilmiştir.3. III. Bölümde araştırmanın yöntem bilgilerine yer verilmiştir.4. IV. Bölümde araştırmanın bulgu ve yorumlarına yer verilmiştir.5. V. Bölümde araştırmanın özet, sonuç ve öneri kısmına yer verilmiştir.Araştırmanın veri toplama aracı olarak anket ve ölçek kullanılmıştır. Ölçek,öğretmen adaylarının yeterlik düzeylerini belirleme amacıyla hazırlanmıştır. Ölçekteyer alan yeterlikler, alan bilgisi, öğretme-öğrenme sürecini yönetme, öğrenci kişilikhizmetleri (rehberlik), kişisel ve mesleki özelliklere ait 4 ana yeterlik alanındanoluşmaktadır. Uygulamada karşılaşılan sorunlar anketi ise uygulamada aktif rol alanuygulama öğretmeninden, uygulama öğretim elemanından, uygulama okulkoordinatöründen ve öğretmen adayından kaynaklanan sorunlara yönelik olarak 4gruptan oluşmaktadır.Araştırmada öğretmen yeterlilikleri ölçeğinden elde edilen veriler, uygulamazamanı, anabilim dalı ve cinsiyet değişkenlerine bağlı olarak karşılaştırılmış veyorumlanmıştır. Araştırmaya katılan öğretmen adayları ile ilgili kişisel bilgilertablolar halinde verilmiştir. Uygulama zamanı değişkenine göre adayların belirtilenyeterlik düzeyleri arasında anlamlı fark olup olmadığına yönelik ilişkili ?t? testi91kullanılmıştır. Araştırmaya konu olan öğretmen adaylarının uygulama zamanı-cinsiyet ve uygulama zamanı-anabilim dalı değişkenlerine göre karşılaştırılmasındaise ANCOVA (Kovaryans Analizi) kullanılmıştır. Uygulamada karşılaşılan sorunlaranketine yönelik veriler ise cinsiyet ve anabilim dalı değişkenine görekarşılaştırılırken parametrik olmayan Kay-kare testinden faydalanılmıştır. Anlamlılıkdüzeyi .05 olarak alınmıştır.Ankete konu olan ilköğretim öğretmen adaylarının sahip oldukları öğretmenyeterlilikleri uygulama zamanı, cinsiyet ve anabilim dalı değişkenlerine göreistatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermektedir. Uygulama zamanı değişkeniaçısından bakıldığında tüm adayların uygulama öncesi sahip oldukları öğretmenlikmesleğine ilişkin yeterlik düzeylerini uygulama sonrasında artırdıklarıgörülmektedir. Anabilim dalı değişkeni açısından bakıldığında, Fen Bilgisi öğretmenadaylarının sahip oldukları yeterlik düzeylerini diğer öğretmen adaylarına göreuygulama sonrasında daha fazla artırdıkları görülmektedir. Cinsiyet değişkeniaçısından bakıldığında erkek öğretmen adaylarının uygulama dersi sonrasındaöğretmen yeterliklerini kız öğretmen adaylarına göre daha fazla artırdıklarıgörülmektedir. Yine öğretmen adaylarının uygulamada karşılaştıkları sorunlaranabilim dalı değişkeni açısından bakıldığında tüm sorularda istatistiksel olarakanlamlı farklılıklar görülmektedir. Cinsiyet değişkeni açısından bakıldığında kız veerkek öğretmen adaylarının görüşleri arasında birkaç soru dışında istatiksel olarakanlamlı farklılık görülmemiştir. Bununla birlikte farklılığın olduğu sorularda erkeköğretmen adaylarının, uygulama öğretmeninden, uygulama öğretim elemanındandaha fazla yararlandıkları görülmüştür.5.2. SonuçlarAraştırmanın sonuçlar kısmında, araştırmadaki bulgulardan ulaşılansonuçlar verilmiştir.5.2.1. Öğretmenlik Uygulamasına Katılan Öğretmen Adaylarının UygulamaÖncesi ve Uygulama Sonrası Yeterlilik DüzeyleriUygulama zamanı değişkenine göre ilköğretim bölümü öğretmen adaylarınınsahip olduğu öğretmen yeterlikleri uygulama öncesi ?yeterli? düzeyde ikenuygulama sonrasında ?çok yeterli? düzeye yükselmiştir. Bu bulgudan da anlaşıldığıgibi ilköğretim bölümü öğretmen adaylarının öğretmenlik uygulaması dersi ilesahip oldukları öğretmenlik yeterlikleri de artmıştır.5.2.2. Farklı Anabilim Dallarındaki Öğretmen Adaylarının UygulamaÖncesi ve Sonrası Yeterlik DüzeyleriFarklı anabilim dalı değişkenine göre uygulamaya katılan beş ilköğretimanabilim dalı öğretmen adaylarının uygulama öncesi ve sonrası yeterlik düzeyleriarasında istatistiksel olarak fark olduğu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
99ABSTRACTThis research was prepared to indicate the influence of application of teachingcarried out at primary school ınstitutions by candidate teachers in obtaining thecapabilites of being teachers and the problems faced by these candidates in doingteaching pratice. For this purpose, opinions were taken from the candidates ofteacher registered with the primary education department about the level ofefficiency and problem that they faced before and after the teaching application.This research consists of 5 parts, which are literature review, method, data andinterpretations, summary- results and recommendations.1- In the first section introduction part; problem, purpose, importance, limitationsof the research and definitions have been given.2- In the second section, of the research a literature review about the topic of theresearch has been presented. In this part information has been given abut teachersand teaching. In addition, information about capabilities, roles, experiences(I) ofteachers, and teaching application has been presented.3- In the third section; some information about research methodolog has beengiven.4- In the fourth section, the data and interpretations are included.5- In the fifth section, summary, result and recommendation parts are included.Questionnaires and scales were used in order to collect data. The scale wasprepared to find out the capabilites of teachers. The capabilities in the scale consistsof 4 main capability fields which are field knowledge, managing of theaching andlearning period, student services and personal and occupational features. Theproblem questionnaire wich indicates problems faced during the teaching applicationconsists of 4 main groups. These are problems caused by the application-teacher whohad an active role, application teaching member, application school and educationco-ordinator and candidate of teacher.In the research, the data obtained from the scale of capabilities of teachers, werecompared and interpreted according to application period, department field andsexual variable. The personal information about the candidate teachers participatedin the research was presented with the lists. ?T? test was used to clarify whether therewere capability differences between the indicated capabilities of candidate teachersaccording to the application period factor. Besides, ?ANCOVA? analysis was used tocompare the candidate teachers in terms of application period- sexual and applicationperiod-department factors. While the data, focused on the questionnaire about the100problems encountered during the application, was being compared according todepartment section and sexual changes, we made use of ?Chi-Square? test. The levelof meaningfulness was taken as ?.05?.The capabilities of teachers participated the research show statistical differencesaccording to the application period, sexual and department field veriables. Whenconsidered in terms of the application period, it was observed that all the candidatesincreased their capabilities about teaching after the application compared to pre-application period.When considered in terms of department field veriable, it was observed thatteachers of science have increased their capabilities more than other teachers. Whenconsidered in terms of the sexual veriable, it was observed that male candidateteachers have increared their capabilities more than the female teachers.Furthermore, when the problems encountered by the teachers during theapplication were evaluated according to the department veriable it was observed thatthere were meaningful differences in all questions.When evaluated in terms of sexual veriable, it was observed that there weren?tbasic opinion differences apart from few exceptions. moreover, it was noticed thatthe male candidate teachers got much more help from the application teacher andapplication teaching member.