Okul yöneticilerinin farklılıklar yönetimine yönelik görüşlerinin çeşitli değişkenlere göre değerlendirilmesi
Evaluating school administrators views on diversity management according to various variables
Yazar: BETÜL ELSALİH
Danışman: PROF. DR. BURHAN AKPINAR
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Farklılıkların yönetimi = Diversity management ; Okul yöneticileri = School administrators ; Okul yönetimi = School administration

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilk ve ortaokul yöneticilerinin farklılıklar yönetimine yönelik
görüşlerinin çeşitli değişkenlere göre değerlendirilmesidir. Betimsel nitelikte olan bu
araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma, Şanlıurfa ilinde resmi ve özel
okullarda 2019-2020 Eğitim-Öğretim yılında görev yapan toplam 351 okul yöneticisi
üzerinde yürütülmüştür. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilmiş olan Okul
Yöneticilerinin Farklılıkların Yönetimi Anketi (OYFYA) ile toplanmış ve betimsel
istatistik teknikleri ile analiz edilmiştir. Analizlerden ulaşılan sonuçlar aşağıda
özetlenmiştir.
Araştırmaya katılan ilk ve ortaokul yöneticilerinin yaklaşık yarısı, farklılıkların
yönetimi konusunda yeterli bilgiye sahipken; bunların büyük çoğunluğu, okuldaki
farklılıkların yönetimi konusunda olumlu algıya sahiptirler. Araştırmada bu durum,
21. yüzyıl değeri olarak kabul edilen farklılıkların yönetiminin okullara yansıması
için önemli bir avantaj olduğu değerlendirilmiştir. Demografik perspektiften
yöneticilerdeki bu olumlu algı; erkeklerde, kadınlara oranla ve sınıf öğretmeni
kökenli yöneticilerde, diğerlerine oranla daha yüksektir.
Araştırmaya katılan ilk ve ortaokul yöneticileri, okuldaki farklılıkların iyi
yönetildiğinde, sırayla; kültürel gelişme, insan hakları, adalet, demokratik gelişme,
sosyal gelişme, kaynaşma ve uyum ile ekonomik gelişmeye katkı sağlayacağı
görüşündedirler. Araştırmada bu durum, demokratik bir okul iklimi oluşturulması
bakımından önemli bir kazanım olarak değerlendirilmiştir. Demografik açıdan,
okuldaki farklılıkların iyi yönetildiğinde sağlayacağı yararlar konusunda, okul
V
müdürleri, müdür yardımcılarına göre; erkek yöneticiler, kadınlara göre; lisans
mezunu yöneticiler, lisansüstü mezunlara göre; ortaokul yöneticileri ise ilkokul
yöneticilerine göre daha iyimserdirler.
Araştırmada yöneticiler, farklılıkların yönetimi sürecini kolaylaştıran değişkenleri;
öğretmenler, öğrenciler, sosyal çevre ve resmi prosedür şeklinde sıralamışlardır.
Yöneticiler, bu konuda ulusal ve yerel medyadan ise bekledikleri desteği
görememektedirler. Araştırmada bu durum, yöneticilerin, farklılıkların yönetimi
sürecinde resmi prosedürden nispeten daha az destek gördükleri ve bunun da, ilgili
mevzuattan ziyade yöneticilerin inisiyatif almamalarıyla ilgili olduğu
değerlendirilmiştir. Demografik perspektiften; okul müdürleri, müdür yardımcılarına
göre; sınıf öğretmenliği branştaki yöneticiler ise, sayısal branştakilere göre
farklılıkların yönetilmesinde resmi prosedürü daha fazla sorun olarak görmektedirler.
Son olarak araştırmada, yöneticilerin çoğunun farklılıkların yönetimi konusunda
eğitim almadıkları, ancak konuyla ilgili kısmen eğitim ihtiyacı içerisinde oldukları
belirlenmiştir. Araştırmada bu durumun yöneticilerin konuyla ilgili farkındalıklarına
bağlı olduğu değerlendirilmiştir. Demografik perspektiften, sayısal branşlardaki
yöneticilerin, farklılıkların yönetimi konusunda, sözel branştakilere göre daha fazla
eğitime ihtiyaç duydukları saptanmıştır.

Abstract:
The aim of this research is to evaluate the opinions of primary and secondary
school administrators on diversity management according to various variables. A
screening model was used in this descriptive study. The research was conducted on a
total of 351 school administrators serving in official and private schools in Şanlıurfa
province in 2019-2020. The data were collected by the School Administrators'
Diversity Management Questionnaire (OYFYA) developed by the researcher and
analyzed with descriptive statistical techniques. The results from the analyses are
summarized below.
About half of the primary and secondary school administrators who
participated in the study had sufficient knowledge on the diversity management,
while the vast majority of them had a positive perception of the diversity
management in the school. In the research, it was evaluated that this situation is an
important advantage for the reflection of the diversity management, which is
accepted as 21st century value, on schools. This positive perception of managers
from a demographic perspective is; it is higher in men than women and in principals
with a primary school teacher background than others.
Primary and secondary school administrators participating in the study, when
the differences in the school are managed well, in turn; they are of the opinion that
cultural development, human rights, justice, democratic development, social
development, cohesion, and harmony will contribute to economic development. In
the research, this situation has been evaluated as an important achievement in terms
of creating a democratic school climate. In terms of demographics, school principals,
VII
deputy principals, on the benefits of good management of differences in school; male
managers, according to women; undergraduate managers, according to graduate
graduates; middle school administrators are more optimistic than primary school
administrators.
In the research, managers who have listed variables that facilitate the
diversity management process are teachers, students, social environment, and official
procedures. Managers do not get the support they expect from national and local
media on this issue. In the study, it was evaluated that managers received relatively
less support from the formal procedure in the diversity management process, and this
was related to the managers' lack of initiative rather than the relevant legislation.
From a demographic perspective according to school principals, vice principals, on
the other hand, administrators in the primary school teaching branch see the formal
procedure as more of a problem in managing differences than in the numerical
branch.
Finally, in the study, it was determined that most of the managers did not
receive training on diversity management, but they partially needed training on the
subject. In the study, it was evaluated that this situation depends on the awareness of
the managers on the subject. From the demographic perspective, it has been
determined that managers in digital branches need more training in diversity
management than those in the verbal branches.