Çeşitli Bellis perennis popülasyonlarının morfolojik ve moleküler analizleri ve bu popülasyonların antimikrobiyal, antioksidan aktivitelerinin belirlenmesi
Morphologic and molecular analyses of various bellis perennis populations and detection of antimicrobial, antioxidant activities of this populations
Yazar: NESLİHAN KAVALCIOĞLU
Danışman: PROF. DR. LEYLA AÇIK
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Acteraceae (Compositae) familyasına ait Bellis pereennis L. türü Avrupa'da geniş bir yayılış gösteren beyaz, pembe, mor ve kırmızı çiçekleriyle popüler bir süs bitkisidir. Geleneksel olarak romatizma tedavisinde, balgam ve idrar söktürücü, kas gevşetici ve iltahap önleyici olarak kullanılmaktadır. Veteriner tıpta ekimoz'a karşı ve yara iyileştirici olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada dört farklı lokaliteden (Rize/Sivrikaya, Rize/Dereköy, Rize/Köhçer, Antalya/Alanya) toplanan Bellis pereennis L. örneklerinin birbirinden farklılıkları ve biyolojik aktiviteleri araştırılmıştır. Dört farklı populasyonun polimorfizmi ve genetik uzaklığı Rastgele çoğaltılmış polimorfik DNA polimeraz zincir reaksiyonu (RAPD-PCR) tekniği ile belirlenmiştir. Sonuçta incelenen populasyonlar arasında türlerarası bir farklılık gözlenmiştir. Ayrıca elektron mikroskobu ile Bellis perennis poleninin ince yapısı incelenmiştir. Polen çalışması ve moleküler çalışma sonuçları populasyonlar arası farklılıklar açısından uyumlu olmuştur. Uçucu yağlar hidrodistilasyonla elde edilmiştir. Daha sonra gaz kromatografisi (GS) ve gaz kromatografisi/kütle spektrometresi (GS/MS) ile analiz edilmiştir. Uçucu yağların biyolojik aktiviteleri bir grup insan patojeni bakterileri olan Escherichia coli (NRRL B-3008), Staphylococcus aureus (ATCC 6538), Pseudomonas aeruginosa (ATCC 27853), Enterobacter aerogenes (NRRL 3567), Proteus vulgaris (NRRL B-123 ), Salmonella typhimurium (ATCC 13311), Bacillus cereus (NRRL B-3711) , Candida albicans mayası ve Aspergillus flavus fungusun'a karşı çalışılmıştır. Ayrıca uçucu yağların radikal süpürücü etkisi TLC-biyootografi ve mikrodilüsyon yöntemleri ile kalitatif ve kantitatif olarak araştırılmıştır. MIC değerleri uygulanan konsantrasyonlardan daha büyük olarak belirlenmiştir. Uçucu yağların analizi sonucunda hexadekanoik asit (%14-88), fitol (%4-30), ve ?-himakalen (%5-17) ana bileşikler olarak bulunmuştur. Bellis perennis (Rize/Sivrikaya) uçucu yağlarının ve metanolik ekstresinin radikal süpürücü aktiviteleri sırasıyla IC50 = 0,113 mg/ml ve IC50> 0.5 mg/ml olarak belirlenmiştir.

Abstract:
Bellis perennis L. (Asteraceae) is a popular ornamental plant with red, red purple, pink and white flowers widely distributed in Europe. Bellis perennis L. used in the treatment of rheumatism, as an expectorant, diuretic, spasmolytic and anti- inflammatory remedy. It has been employed as a vulnerary and against ecchymoses in veterinary medicine. In the present study, genetic differences of B. perennis collected from four different localities (Rize/Sivrikaya, Rize/Dereköy, Rize/Köhçer, Antalya/Alanya) were determined and their biological activities were measured. Genetic distance and polymorphism of the four different populations were determined by the RAPD-PCR (Random Amplified Polymorphic DNA technique). The results proved the existance of differences among the investigated populations. Furthermore, the fine structure of Bellis perennis pollens was examined by electron microscopy. The results of molecular analysis were in broad agreement with the results of morphological studies on pollen. Volatiles were obtained by hydrodistillation which were subsequently analyzed both by gas chromatography (GC) and gas chromatography/mass spectrometry (GC/MS). Biological activity of the volatiles were subjected to a microbroth dilution assay against a group of human pathogenic bacteria Escherichia coli (NRRL B-3008), Staphylococcus aureus (ATCC 6538), Pseudomonas aeruginosa (ATCC 27853), Enterobacter aerogenes (NRRL 3567), Proteus vulgaris (NRRL B-123 ), Salmonella typhimurium (ATCC 13311), Bacillus cereus (NRRL B-3711) , the yeast Candida albicans and the fungus Aspergillus flavus. Also 1,1-dipehnyl-2-picrylhydrazyl (DPPH?) radical scavenging activities of the B. perennis volatiles and methanol extracts were determined qualitatively and quantitatively by TLC-bioautography and microdilution methods. Minimum inhibitory concentrations (MIC) were determined greater than used concentrations. The analysis of the volatiles showed that hexadecanoic acid (14-88%), phytol (4-30%), and ?-himachalene (5-17%) were the major constituents. The radical scavenging activities of the B. perennis volatiles and methanol extracts were determined as IC50 = 0,113 mg/ml and IC50> 0.5 mg/ml, respectively.