Yetişkin erkek haltercilerde ossa antebrachii ve ossa manus'un multidedektör bilgisayarlı tomografi ile üç boyutlu modellenmesi ve bazı biyometrik ölçüm değerleri ile ilişkisi
Three Dimensional Modelling of Ossa Antebrachii and Ossa Manus in Adult Male Weight Lifters with Multidetector Computed Tomography and Relation to Some of Biometric Measurement Values
Yazar: MEHMET EMİN YILDIZ
Danışman: PROF. DR. KAMİL BEŞOLUK
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Spor = Sports
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Biyometri = Biometry ; Hacim = Volume ; Halterciler = Weight lifters ; Radius = Radius ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed ; Ulna = Ulna ; Üç boyutlu modelleme = Three dimensional modelling

Özet:
Bu çalışma ile; yetişkin erkek halterci ve sedanter grubundan MDBT (Multidedektör Bilgisayarlı Tomografi) ile alınan ossa antebrachii ve ossa manus'un görüntüleme kesitlerinden üç boyutlu model ve veriler elde ederek halter sporunun kemik üzerindeki morfometrik değişim ve deformite etkilerinin araştırılması amaçlandı.Çalışmaya 20-25 yaşları arasında, en az beş yıl halter sporu yapan 9 yetişkin erkek halterci ve spor yapmamış 9 sedanter dahil edildi. Katılımcıların vücut ağırlıkları ve boy ölçümleri alındı. Sol kol radius distal uç kemik mineral yoğunluğu DEXA yöntemi ile ölçülerek gr/cm2 cinsinden kaydedildi. Halterci ve sedanterlerin sağ-sol ön kol ve tüm el kemiklerinin görüntüleri MDBT ile alındı. 2B görüntüler, Mimics-13.1 yazılım programı ile 3B hale getirildi.Ön kol kemiklerinden alınan ölçüm verilerine bakıldığında; haltercilerin hem sağ hem de sol koldaki radius ve ulna kemik hacmi, sedanterlerin radius ve ulna kemik hacmi değerlerinden yüksek bulundu. Haltercilerin hem sağ hem de sol radius ve ulna kemiklerinin uzunluğu, sedanter değerlerinden kısa ölçülmesine rağmen istatistiksel bir faklılık bulunmadı. Haltercilerde sağ koldaki radius ve ulna kemik uzunluğu sedanterlerde olduğu gibi, sol koldaki verilere göre istatistiksel farklılık gösterdi. Haltercilerde ulna kemik hacim değeri yüksek olmakla birlikte, radius kemik hacmi (%) oranının sedanterlere göre daha fazla olması, ön kola binen yükün radius'da daha fazla olmasından kaynaklandığı düşünülmektedir. Radius korpus düzeyindeki medullar çap ölçüm değerleri, haltercilerde ve sedanterlerde benzer bulunurken, haltercilerin korteks kalınlığı sedanterlerden ileri düzeyde yüksek bulundu. Haltercilerin radius distal uç KMY (Kemik Mineral Yoğunluğu) ölçüm değerleri sedanterlerden ileri düzeyde yüksek bulundu. Radius ölçüm değerlerinin diğer biyometrik ölçüm değerleri arasındaki korelasyonu araştırıldı. Buna göre haltercilerde; radius hacmi ile vücut ağırlığı ve radius hacmi ile boy arasında pozitif ilişki bulundu. Ayrıca haltercilerde radius cortex kalınlığı ile vücut ağırlığı arasında pozitif ilişki tespit edildi.Haltercilerin karpal, metakarpal ve falanks kemik hacimlerinde, sedanterlere göre anlamlı bir farklılıkları bulunmadı. Haltercilerin sağ el ile sol el (kemik hacmi, yüzey alanı ve uzunlukları) karşılaştırmalarında az sayıda kemik arasında farklılık bulunurken sedanterlerde ise birçok kemikte farklılık bulundu. Sağ el ile sol el hacim verileri arasındaki karşılaştırmalarda, özellikle sedanterlerde daha çok kemikte farklılık olmasının, günlük yaşamda sağ elin dominant olarak kullanılmasından kaynaklandığı, haltercilerde ise yüksek ağırlıkla yapılan çalışmaların az da olsa etkisinin bu farkı azalttığı düşünülmektedir.Bu araştırmada elde edilen sonuçlara bütün olarak bakıldığında, haltercilerin ossa antebrachii hacimlerinde yüksek değerler elde edilmiş ve bu büyüklüğün kemik boyunda değil enine genişliğinde dağıldığı tespit edildi. Haltercilerin, hem uzun hem de kısa kemiklerinde deformite olarak değerlendirilebilecek herhangi bir sonuca ulaşılamadı.

Abstract:
The aim of this study has been to reveal morphometrical chances and deformities of weight-lifting sports on some bones in adult male weightlifters and sedentaries using 3-D reconstructed MDCT (Multidetector computed tomograhy) images of ossa manus and antebrachium by 3-D modelling software.In this work, 9 adult male weightlifters and 9 adult male sedentaries were used. Their weights and lengths were measured individulally. Mineral density of distal extremity of each left radius was measured and recorded as gr/cm2. The 2-D MDCT images of the right and left antebrachium and ossa manus of all weightlifters and sedentaries were reconstructed 3-dimensionally via a software (Mimics 13.1).Basen on the measurements obtained from the antebrachium, the right radius and ulna volume of the weightlifters were higher than that of the sedentaries. The volumes of the left radius and ulna of the weightlifters were also higher that those of the sedentaries. Although the lengths of the right and left radius and ulna the weightlifters were lesser than those of the sedentaries, they were not important statistically. The right radius and ulna lengths of the weightlifters have statistical significance in comparison with those of left antebrachium. The ratio of the radius volume to the antebrachium in the weightlifters were higher than that of the sedentaries, which may suggest that the radius bears the excessive weight overloading onto the antebrachium. Although the medullary diameter measurements of the radius at the level of the copus radii in the weightlifters and the sedentaries were similar to each other, the radius-related cortex thickness in the weightlifters was much higher than that in the sedentaries. The radius distal BMD (Bone Mineral Density) values in the weightlifters was faily higher than those in the sedentaries. When correlation between radius-related biometric values and other biometric ones was examined, it was determined that there was a positive relation between the radius volume and the body length of the weightlifters, and also between the radius cortex thickness and the body weight.The carpal, metacarpal and phalangeal bone volumes of the weightlifters were not different in comparison with to those of the sedentaries. When compared the volume, surface area and lengths of the right and left bones mentioned above, in the weightlifters it was found that the numbers of differences were lesser than those in the sedentaries, which means that in the sedentaries the right hand dominates the left hand in daily life. In the weightlifters, the reason of little differences may result from trainings that were performed by high weighted instruments.It was concluded that the antebrachium volumes of the weightlifters have highness in diameter but not in the length, and that the results of measurementof the short and long bones examined in the sudy can not be evaluated as deformity.