Farklı su stresi düzeylerinde mısır bitkisinin bazı fizyolojik ve morfolojik özelliklerinin uzaktan algılama yardımıyla belirlenmesi
Determination of physiological and morphological features of corn by remote sensing at different water stress levels
Yazar: GÖKHAN ÇAMOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. LEVENT GENÇ ; PROF. DR. ŞERAFETTİN AŞIK
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Mısır = Maize ; Spektral reflektans = Spectral reflectance ; Sulama = Irrigation ; Uzaktan algılama = Remote sensing

Özet:
Bu çalışmanın amacı, su stresine bağlı olarak tatlı mısırın fizyolojik ve morfolojik özelliklerinin, su tüketiminin ve yaprak düzeyindeki spektral yansımalardan elde edilen spektral indekslerin değişimini ve spektral indeksler ile bitkinin fizyolojik ve morfolojik özellikleri arasındaki ilişkileri ortaya koymaktır. Çalışma, 2007 ve 2008 yıllarında Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dardanos Araştırma ve Uygulama Birimi'nde kurulan denemede yürütülmüştür. Deneme, topraktaki eksik nemin tarla kapasitesine tamamlandığı tam sulama (stressiz sulama) ve tam konusuna verilen suyun belli oranlarının (%0, %20, %40, %60, %80) uygulandığı beş farklı stres düzeyi olmak üzere toplam altı konudan oluşmuştur. Çalışmada, yersel uzaktan algılama aracı olan el spektroradyometresi yardımıyla yansıma ölçümleri yapılmış ve bu ölçümlerden yararlanarak hesaplanan 12 farklı spektral indeks (NDVI, NDVI705, WBI, SR, SR705, SIPI, SIPIpen, PSSR, MCARI, TCARI, REPht ve ZM) ele alınmıştır. İncelenen spektral indekslerden su stresini ayırt etme bakımından en kuvvetli indekslerin NDVI, NDVI705, SR, SR705, SIPI, SIPIpen, PSSR ve ZM olduğu belirlenmiştir. Spektral indeksler ile fizyolojik ve morfolojik parametreler arasında tek değişkenli ve çok değişkenli olmak üzere istatistiksel olarak önemli modeller oluşmuştur. Sonuç olarak bu çalışma, mısır bitkisinin su stresine karşı oldukça duyarlı olduğunu ve strese bağlı olarak değişen fizyolojik ve morfolojik parametrelerin belirlenmesinde uzaktan algılama araçlarının kullanılabileceğini göstermiştir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the changes of the physiological and morphological properties of sweet corn, evapotranspiration and the spectral indices obtained from spectral reflectance at leaf scale, depending on water stress and the relationships between the spectral indices and the physiological-morphological properties of the plant. The study was conducted at the Dardanos Research Center, Agricultural Faculty, Canakkale Onsekiz Mart University in 2007 and 2008. The experiment consisted of six irrigation treatments. These were the full irrigation (unstressed) for which the lack moisture of the soil was completed to the field capacity and five different stress levels applied different proportions (0%, 20%, 40%, 60%, 80%) of full irrigation. During the study, reflectance measurements were carried out by using a handheld spectroradiometer which is a ground-based remote sensing device and 12 different spectral indices (NDVI, NDVI705, WBI, SR, SR705, SIPI, SIPIpen, PSSR, MCARI, TCARI, REPht and ZM) were taken into consideration, all of which were calculated by using these measurement values. It was determined that NDVI, NDVI705, SR, SR705, SIPI, SIPIpen, PSSR and ZM were the strongest indices in terms of distinguishing the water stress from the analyzed spectral indices. Single and multivariate regression models which were statistically significant were obtained between the spectral indices and the physiological-morphological parameters. As a result, this study has shown that corn is very sensitive to water stress and that remote sensing devices may be used to determine the physiological and morphological parameters changing with stress.