Koroner arter hastalığını öngörmede aterojenite indeksinin değerlendirilmesi
Evaluation of atherogenic index in predicting coronary artery disease
Yazar: FATMA AYDOĞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DURSUN ÇADIRCI ; DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH GÜNGÖREN
Harran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aterojenite indeksi = Atherogenicity index ; Hiperlipidemiler = Hyperlipidemias ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kolesterol-HDL = Cholesterol-HDL ; Koroner arter hastalığı = Coronary artery disease ; Trigliseridler = Triglycerides ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Giriş ve Amaç: Koroner arter hastalığı (KAH), tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de
önemli bir sağlık sorunu olmakla birlikte mortalite ve morbiditenin en önmeli sebebidir. Myokard
infraktüsü (MI), inme, periferik arter hastalıkları KAH'ın en önemli komplikasyonlarıdır.
Patogenezindeki iki ana sebep; bozulmuş lipit birikimi dengesi ve damar duvarının kronik
inflamasyonudur. Hiperlipidemi lipit metabolizması bozukluğuna bağlı gelişmekte olup; serumda
kolesterol, trigliserit yüksekliği veya her ikisinin yüksekliği olarak tanımlanır Çalışmamızda
aterosklerozun en önemli risk faktörlerinden olan trigliserit (TG)/yüksek dansiteli lipoprotein
(HDL) oranının logaritmik transformasyonu ile elde edilen plazma aterojenik indeksinin, koroner
arter hastalığını öngörmedeki etkisinin/yerinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Haran Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi kardiyoloji kliniğinde Ocak 2019 ile
Aralık 2019 tarihleri arasında koroner anjiografi yapılmış 18 yaş üstü hastaların verileri retrospektif
olarak tarandı. Araştırma sonucuna göre hastalar en az bir koroner arterde tıkanıklık olan ve hiç
tıkanıklığı olmayan şeklinde iki grubu ayrıldı. Çalışma dahilindeki 208 hastanın TG ve HDL
değerleri bulunup Trigliserid/HDL oranı logaritmik transformasyon uygulanarak hesaplandı.
Plazma aterojenite indeksi elde edildi. Hastaların rutin kan tetkikleri, klinik risk faktörleri,
kullandıkları ilaçlar, aterojenik plazma indeksleri not edildi. Verilerin analizi SPSS 25 programı ile
yapılmış olup, %95 güven düzeyi ile çalışıldı.
Bulgular: Çalışmamızda stenotik koroner arter hastalığı ile erkek cinsiyet (p=0,006),
diyabet (p<0,01), hipertansiyon (p=0,001) arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı.
Çalışmaya alınan hastaların laboratuvar parametreleri karşılaştırıldı. Stenotik KAH grubunda
monosit (p=0,012), TG (p<0.01), log(TG/HDL) (p<0.01), CRP (p<0.01) düzeylerinin kontrol
grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek, HDL (p<0.01) ve albümin (p<0.01) düzeylerinin ise
anlamlı olarak daha düşük olduğu saptandı. Korelasyon analizi yapılıp parametreler
karşılaştırıldığında log (TG/HDL) ölçümü ile hemoglobin (r=0,154), total kolesterol (r=0,240),
ölçümleri arasında pozitif yönlü ilişki, albümin (r=-0,196) ölçümü ile arasında negatif yönlü ilişki
bulundu (p<0,05). ROC Curve analizi yapıldı. Plazma aterojenite indeksi için cut-off değeri 0.606
olarak alındığında, %68 sensitivite ve %57 spesifite ile koroner arter hastalığı varlığını
öngördüreceğini tespit ettik.
Sonuç: Koroner arter hastalığını tespit etmek için çoğu sağlık kuruluşunda kolayca tespit
edilebilecek olan aterojenite indeksi, basit, noninvaziv, spesifik, hızlı sonuç alınabilen, ekonomik ve
aynı zamanda önemli bir yere sahip bir parametredir. Bu çalışmamızda hiperlipideminin de bir
göstergesi olan plazma aterojenite indeksi stenotik koroner arter hastalığını öngörmede bağımsız bir
risk faktörü olduğunu saptadık. Stenotik koroner arter hastalığına sahip kişilerde erken dönemde
noninvaziv olarak belirlenmesinde kullanılabilecek bir parametre olan plazma aterojenite
indeksinin, daha geniş kapsamlı, çok merkezli, daha çok popülasyonu içeren çalışmalar ile cut-off
değerinin belirlenip standardize edilmesi önemlidir.

Abstract:
Introduction and Objective: Although coronary artery disease (CAD) is an important
health problem in our country as in the whole world, it is the most important cause of mortality and
morbidity. Myocardial infraction (MI), stroke and peripheral artery diseases are the most important
complications of CAD. Two main reasons for its pathogenesis; impaired lipid deposition balance
and chronic inflammation of the vascular wall. Hyperlipidemia develops due to lipid metabolism
disorder; cholesterol in serum is defined as high triglyceride or both. In our study, we aimed to
examine the effect / place of plasma atherogenic index obtained by logarithmic transformation of
TG (triglyceride) / HDL (high density lipoprotein) ratio, which is one of the most important risk
factors of atherosclerosis, in predicting coronary artery disease.
Method: The data of patients over 18 years of age who underwent coronary angiography
between January 2019 and December 2019 in the cardiology clinic of Haran University Medical
Faculty Hospital were retrospectively reviewed. According to the results of the study, the patients
were divided into two groups as having occlusion in at least one coronary artery and no occlusion.
The TG and HDL values of 208 patients included in the study were found and the
Triglyceride/HDL ratio was calculated by applying logarithmic transformation. Plasma
atherogenicity index was obtained. . The routine blood tests, clinical risk factors, drugs used, and
atherogenic plasma indexes of the patients were noted. The analysis of the data was made with the
SPSS 25 program, and it was worked with a 95% confidence level.
Results: In our study, a statistically significant relationship was found between stenotic
coronary artery disease and male gender (p = 0.006), diabetes (p <0.01), and hypertension (p =
0.001). Laboratory parameters of the patients included in the study were compared. Monocyte (p =
0.012), TG (p <0.01), log (TG / HDL) (p <0.01), CRP (p <0.01) levels were significantly higher in
the stenotic CAD group compared to the control group, HDL (p <0.01) and albumin (p <0.01)
levels were found to be significantly lower. When correlation analysis was performed and
parameters were compared, a positive correlation was found between log (TG / HDL) measurement
and hemoglobin (r = 0.154), total cholesterol (r = 0.240), and a negative relationship was found
between albumin (r = -0.196) measurement (p <0.05). ROC Curve analysis was done. When the
cut-off value for plasma atherogenity index was taken as 0.606, we determined that it would predict
the presence of coronary artery disease with 68% sensitivity and 57% specificity.
Conclusion: The atherogenicity index, which can be easily determined in most health
institutions in order to detect coronary artery disease, is a simple, noninvasive, specific, quick
result, economical and also has an important place. In this study, we found that plasma
atherogenicity index, which is also an indicator of hyperlipidemia, is an independent risk factor in
predicting stenotic coronary artery disease. It is important to determine and standardize the cut-off
value of plasma atherogenicity index, which is a parameter that can be used in the noninvasive
determination of patients with stenotic coronary artery disease in the early period, with larger,
multi-center studies involving more populations.