Koklear implantlı çocuğa sahip ebeveynlerin dijital farkındalık düzeyinin çocuğun dil gelişimi üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of digital awareness level of parents with cochlear implant child on language development of the child
Yazar: RABİA ARISOY
Danışman: PROF. DR. VESİLE ŞENOL
Kapadokya Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü  / Odyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Koklear implantlar = Cochlear implants

Özet:
İçinde bulunduğumuz dijital çağda, bireyin yetiştirilmesinden sorumlu olan ebeveynlere dijital ebeveyn denilebilir. Çünkü dijital teknoloji artık nerdeyse hepimizin   yaşamında önemli bir parçası haline gelmiştir. Dijital ebeveynlik tanımında "dijital" kavramıyla anlatılmak istenen; oyun, sosyal ilişki kurma, eğlence, araştırma, zaman geçirme gibi hedefler için kullanılan her türlü elektronik aletlerdir. Aşırı medya kullanımı çocuklarda konuşma ve dil bozukluklarına neden olmaktadır. Koklear implantlı çocukların eğitimi ve implant kontrolü ebeveynlere bağlıdır. Bu doğrultuda koklear implantlı çocuğa sahip ebeveynlerin yüksek düzeyde dijital farkındalığa sahip olmaları önemlidir. Bu çalışmanın amacı koklear implantlı çocuğa sahip ebeveynlerin dijital farkındalıklarını belirlemek ve dijital farkındalıklarının dil gelişimi üzerine olan etkisini bulmaktır. Bu araştırmanın örneklemi 4-8 yaş arasında 36 koklear implantlı çocuk ve ebeveynlerinden oluşmaktadır. Çocukların ve ebeveynlerin demografik bilgileri kişisel bilgi formu ile alınmıştır. Çocukların dil gelişimi ''Türkçe Erken Dil Gelişim Testi (TEDİL)'' ile ölçülmüştür. Ebeveynlerin dijital farkındalıkları ise dijital ebeveyn farkındalık ölçeği ile ölçülmüştür. Çalışmamızda anne-babalara yapılan, verimli kullanma, dijital ihmal, olumsuz model olma ve risklerden korunma ölçeği puanları gruplara göre istatistiksel açıdan anlamlı farklılık göstermektedir. Annelerin dijital ebeveyn farkındalık ölçeği puanları babalarınkinden yüksektir. Yüksek dijital farkındalığa sahip ebeveynlere sahip çocukların dil gelişim testi puanları daha yüksektir. Sonuç olarak, yapılan araştırmada ebeveynlerin dijital farkındalığı ve çocuğun dil gelişimi arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In the digital age we are in, parents or caregivers who are responsible for raising an individual can be called digital parents. Because digital technology has become an important part of almost all of our lives. In the definition of digital parenting, the concept of "digital" refers to all kinds of electronic devices used for purposes such as play, social interaction, entertainment, research, and spending time. Excessive media use causes speech and language disorders in children. The education and implant control of children with cochlear implants depends on the parents. Accordingly, it is important that parents of children with cochlear implants have a high level of digital awareness. The aim of this study is to determine the digital awareness of parents of children with cochlear implants and to find out the effect of their digital awareness on language development. The sample of this study consisted of 36 cochlear implant children aged 4-8 years and their parents. Demographic information of the children and parents were obtained with a personal information form. Children's language development was measured with the Turkish Early Language Development Test (TEDIL). Parents' digital awareness was measured with the digital parental awareness scale. In our study, the scores of the scale of productive use, digital neglect, negative modeling and protection from risks made to parents show statistically significant differences according to the groups. The digital parental awareness scale scores of mothers were higher than those of fathers. Children of parents with high digital awareness have higher language development test scores. As a result, it was determined that there is a significant relationship between parents' digital awareness and child language development.