Psikosomatik bozukluklar ve öz-denetim arasındaki ilişkinin incelenmesi
The investigation of the relationship between psychosomatic disorders and self-control
Yazar: DEREN DEMİREL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYŞEGÜL YETKİN
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Bedenselleştirme = Somatization ; Psikosomatik tıp = Psychosomatic medicine ; Psikososyal bozukluklar = Psychosocial disorders ; Öz denetim = Autocontrol ; Öz kontrol = Self-control

Özet:
Bu araştırmanın amacı, psikosomatik bozukluklarla kişinin öz-denetim seviyesi arasındaki ilişkiyi incelemektir. Kişilerin öncelikle psikosomatik hastalığı olup olmadığı yapılan testlerle belirlenmiş ve sonrasında öz-denetim seviyeleri ölçülmüştür. Bilindiği gibi psikosomatik hastalıkların oluşmasında pek çok faktör etkilidir. Bunlar çevresel, aile yapısı, kişilik özelliği vb. gibi etkenler olabilmektedir. Bu bağlamda kişinin öz-denetim seviyesinin psikosomatik hastalıklarla ilişkili olup olmadığı araştırma konusu olmuştur.  Yapılan çalışmada psikosomatik bozukluklar genel başlık olarak ele alınmış olup; bunun sebebi ileride yapılacak olan çalışmalara temel oluşturacak verilere ulaşmaktır. Çalışmamız sonucunda elde edilecek verilerin ışığında bu alanda daha spesifik konularda farklı çalışmalar yapılabileceği düşünülmektedir. 
Araştırmaya Özel Emine Örnek Eğitim Kurumlarında çalışan 25-55 yaşları arasındaki 220 kişi katılmıştır. Bu katılımcıların 166'sı kadın, 57'si erkektir. Kişilerin (yaş, cinsiyet, meslek, sosyo-ekonomik düzey, uyku, ilaç kullanımı vb.) sosyodemografik özelliklerini belirlemek için "Demografik Bilgi Formu" kullanılmıştır. Çalışmaya katılan personelin öncelikle psikosomatik hastalığı olup olmadığı yapılmış olan testlerle belirlenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla bireyin duygu ve heyecanlarını ne ölçüde tanıdığını ölçen "Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20)" ve kişinin normal bedensel duyumlarını abartmasını ölçen "Bedensel Duyumları Abartma Ölçeği (BDAÖ)" uygulanmıştır. Bu testlerin sonucunda yapılan "Öz-Denetim Ölçeği (ÖDÖ)" testi ile de kişinin öz-denetim seviyesinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Testler sonucunda elde edilen verilerin analizleri için kullanılmış olan program SPSS 20.0'dir. Verilerin frekans yüzde dağılımları incelenmiş olup, testler arasındaki ilişkiler çapraz tablolar ile birleştirilerek Spearman Korelasyon ile çözümlenmiştir.
Araştırmanın sonucunda Toronto Alekstimi Ölçeği ile Bedensel Duyumları Abartma Ölçeği arasında anlamlı bir ilişki çıkarken, Öz-Denetim arasında ilişki çıkmamıştır. Öz-denetim ile bedensel duyumları abartma ölçeği arasında ise istatistiki açıdan anlamlı bir ilişki bulunmamıştır.


Anahtar Kelimeler: psikosomatik bozukluklar, somatizasyon, öz-denetim,aleksitimi

Abstract:
The purpose of this study is to examine the relationship between psychosomatic disorders and the self-control level of the person. İnitially subjects were assessed for the presence of psychosomatic disease and then self-control levels were measured. As is known, many factors are influential in the development of psychosomatic diseases. These are environmental, family structure, personality traits, etc. . In this context, the question of whether the self-control level of the person is related to psychosomatic diseases has been the subject of research. Psychosomatic disorders have been considered as a general topic is the study. The reason is to reach the data that will form the basis for future work. As a result of our work, it is thought that different kinds of studies can be done in this area on more specific topics. 
220 people between the ages of 25-55 working in Emine Örnek Educational Institutions dedicated to the research were attended. 166 of these participants were female and 57 were female. "Demographic Information Form" was used to determine the sociodemographic characteristics of people (age, sex, occupation, socio-economic level, sleep, drug use, etc.). Firstly the personnel that participating in the study were tried to be determined by the tests which were whether or nor they were psychosomatic diseases. For this purpose, the "Toronto Alexithymia Scale (TAS-20)" which measures the level of recognition of the individual's emotions and excitement and the "Somatosensory Amplification Scale (SSAS)" which measures the exaggeration of the normal bodily sensations of the person are applied. As a result of these tests, it is aimed to determine the self-control level of the person with the "Self-Control Scale (SCS)" test. The program used for the analysis of the data obtained as a result of the tests is SPSS 20.0. The frequency distributions of the data were examined and the relations between the tests were solved with Spearman Correlation by combining them with cross tables.
As a result of the research, there was a significant relationship between the Toronto Alexithymia Scale and the Somatosensory Amplification Scale, but no relation was found between Self-Control. There was no statistically significant relationship between somatosensory amplification, and self-control.


Key words: psychosomatic disorders, somatization, self-control, alexithymia