Pazar odaklılık, ortaklaşa rekabet, radikal inovasyon ve firma performansı ilişkisi
Investigation of the relationship between market orientation, coopetition, radical innovation and firm performance
Yazar: MELİKE ZEHİR
Danışman: PROF. DR. CEMAL ZEHİR
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Firma performansı = Firm performance ; Ortaklaşa rekabet = Coopetition ; Pazar odaklılık = Market-oriented ; İnovasyon = Innovation ; İşletme yönetimi = Business management

Özet:
Pazar odaklılık, mevcut ve potansiyel müşterilerin beklenti ve ihtiyaçlarını tespit edip karşılarken geleceğin pazarına da yön vermeyi içermektedir. Pazarın gereklilikleri dikkate alınarak yapılan radikal inovasyon çalışmalarıyla, müşteriler tarafından yaygın olarak benimsenecek ve pazara farklılıklar getirecek ürünler ortaya çıkarılarak firma performansı arttırılabilecektir. Diğer yandan günümüzün hızla değişen ve belirsizlikler içeren piyasalarında, işletmelerin radikal inovasyon yapabilmelerinin önünde engeller de bulunmaktadır. Ortaklaşa rekabet, bu aşamada tercih edilebilir bir yaklaşım olarak öne çıkmaktadır. 
Bu çalışmada, pazar odaklılık, ortaklaşa rekabet, radikal inovasyon ve firma performansı ilişkisi incelenmiştir. Bu kapsamda bir araştırma modeli geliştirilmiş ve hipotezler oluşturulmuştur. Hipotezlerin test edilmesi amacıyla 2016 yılı İSO 500 listesinde yer alan firmalar ağırlıklı olmak üzere, uygun görülen orta ve büyük ölçekli imalat sanayi firmalarında anket yöntemi ile saha çalışması yapılmıştır. Çalışmaya 127 farklı işletmeden toplamda 337 yönetici ve beyaz yaka çalışan katılmıştır. Analiz işlemleri SPSS programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmanın sonucunda pazar odaklılığın firma performansını ve radikal inovasyonu arttırdığı ancak ortaklaşa rekabeti etkilemediği görülmüştür. Ortaklaşa rekabetin radikal inovasyonu ve firma performasını arttırdığı tespit edilmiştir. Ortaklaşa rekabet ve firma performansı ilişkisinde radikal inovasyonun tam aracı değişken etkisine sahip olduğu bulunmuştur. Son olarak pazar odaklılık ile firma performansı ilişkisinde radikal inovasyonun kısmi aracı değişken etkisine sahip olduğu görülmüştür.

Abstract:
Market orientation is based on identification of existing and potential customers expectations together with needs, finding ways to meet them, while giving direction to the future market. Consideration of market needs in radical innovation activities can result in widely adopted products and make difference in the market improving firm performance. However, in today's rapidly changing markets with uncertainties, there are obstacles to cope with. Coopetition emerges as a preferable approach at this stage. In this study, a research model was developed to investigate the role of coopetition between firms that are planning to radical innovation and performance benefiting from market orientation.
The aim of this study is to investigate the relationship between market orientation, coopetition, innovation and firm performance. In this context, a research model and a number of related hypotheses were developed. In order to test the hypotheses, a survey is conducted with 337 managers and white-collar employees from 127 large scale manufacturing companies listed in the top 500 large industrial organizations of 2016 list published by Istanbul Chamber of Industry. The analysis is made using SPSS software. According to the results, it can be stated that market orientation has a positive impact on firm performance and radical innovation; while it has no influence on coopetition. It is observed that, coopetition has a positive impact on radical innovation and firm performance. Another finding of the study is the  mediating effect of radical innovation on the relation between coopetition and firm performance. It has also been found that, radical innovation has a partial mediating effect on the relationship between market orientation and firm performance.