İnternet-CBS stratejisi ve gerçekleştirimi
The Strategy and implementation of internet-GIS
Yazar: ARİF ÇAĞDAŞ AYDINOĞLU
Danışman: PROF. DR. TAHSİN YOMRALIOĞLU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
ÖZET Bilgi Çağma geçiş sürecinin bir yansıması olarak bilgi teknolojilerinin kullanımı ön plana çıkmıştır. İnternet, bilgiye ulaşmada en etkili küresel ve kitlesel iletişim aracı haline gelmiş, zaman ve mekan içinde insan ilişkilerini ve toplumsal yapıyı değiştiren bir teknoloji olmuştur. Kamu ve akademik faaliyetler yanında Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) alanında da önemli gelişmeler kaydetmiş ve İnternet ortamında konumsal bilgilerin yönetilmesi mümkün hale gelmiştir. Internet CBS olarak isimlendirilen bir web tabanlı CBS sisteminin oluşturulması için gerçekleştirim aşamaları belirlenmiştir. Bu anlamda uygulama stratejisinin belirlenmesi, gereksinim analizi, kavramsal tasarım, yazılım ve mimari seçimi, web kullanıcı arayüzlerinin üretilmesi ve sistemin çalışır hale getirilmesini içeren çalışma safhaları irdelenmiştir. Uygulamada ise Trabzon ili internet tabanlı harita servisi kurulmuştur. İl bazlı yönetim, Türkiye'de merkezi yönetimin temel bir unsuru ve planlama stratejilerinin belirlenmesi için en önemli yönetsel bileşen olduğundan, ulusal bazda coğrafi bilgi sistemi kurulması öncesinde il bazında harita servisinin kurulması, e- türkiye ve benzer amaçlı kurulması planlanan sistemlerin gereksinimlerinin belirlenmesi için örnek bir çalışmadır. Trabzon ili internet CBS uygulaması için, hangi tür ve kalitede veri kullanılacağı belirlenerek tasarlanan veritabanına göre organize edilmiştir. Uygulamanın stratejisi ve sistem gereksinimleri irdelenerek bir harita servisi kurulması aşamaları takip edilmiştir. Kullanılacak yöntem ve teknikler belirlenerek ArcIMS mimarisi yardımıyla Trabzon ili veri altlıkları internet üzerinden kullanıcıya sunulmuştur. Karar verici ve plancılara konumsal bilginin yönetiminde etkin bir bilgi platformu sağlanmış ve kullanıcı ihtiyaçlarına göre gelişime açık hale getirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Coğrafi Bilgi Sistemleri, Internet, Internet/Online/Web CBS, ArcIMS

Abstract:
SUMMARY The Strategy and Implementation of Internet-GIS As a reflection of passing to information age, the usage of information technologies has been a hot topic. Internet, in accessing information, has become the most effective global communication tool as well as being a technology altering human relation and social structure. Besides public and academic activities, important improvements in Geographical Information System (GIS) have also become fact and thus managing spatial data on-line has been possible. In order to form a web-based GIS system called as internet- GIS, implementation phases were determined. In this respect, phases of study including determining application strategies, analysis of requirements, conceptual design, choosing software and architecture, producing web-user interfaces and fixing the system in working order are examined. As an application, internet-based map service for Trabzon city is formed. Because, in Turkey, province-based administration is an integral element of central administration and the most important component for determination of planning strategies, prior to forming a nationwide, implementing a province-based map service is a sample study for requirements of nationwide projects aimed at different purposes like e- turkey. For internet-GIS implementation of Trabzon city, after it was determined that what quality and type of data can be used, these data was collected, depending on database design. Phases for building a map service were followed after the strategy and system requirements of the implementation were examined. Methods and techniques that will be used were determined and trabzon city database was presented over the internet with the helping of ArcIMS architecture. As a result of this study, an active platform was provided for decision makers and planners to manage spatial information and this information platform can be developed in respect of user requirements. Keywords: Geographical Information System, Internet, Internet/Online/Web GIS, ArcIMS VI