İlköğretim II. kademede matematik dersinde probleme dayalı öğrenmenin uygulanabilirliği üzerine bir araştırma
An investigation on applicability of problem based learning in the mathematics lesson at the second stage in the elementary education
Yazar: BERNA CANTÜRK GÜNHAN
Danışman: Y.DOÇ.DR. NEŞE BAŞER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bilimin ve teknolojinin çok hızlı ilerlediği günümüzde, bireyleringelişmelere ayak uydurabilmesi için birçok beceriye sahip olması gerekmektedir. Bubecerilerin kazandırılması, toplum içerisinde bireylerin belirli amaçlara göreyetiştirilmesi ile olacaktır. Bu bağlamda, eğitim sistemimize büyük bir roldüşmektedir. Özellikle pek çok yeteneklerin kazandırıldığı ilköğretim kademelerindegerçekleştirilen eğitim sürecinde farklı öğrenme yöntemleri kullanılmalıdır. Buyöntemlerden biri de yapılandırmacı öğrenme kuramına dayalı ?Probleme DayalıÖğrenme? yöntemidir.Bu araştırmanın amacı, ilköğretim ikinci kademede matematik dersindeProbleme Dayalı Öğrenmenin uygulanabilirliğini araştırmaktır. Bu nedenle,Probleme Dayalı Öğrenme yönteminin öğrencilerin Van Hiele Geometrik Düşünmedüzeyleri, öz-yeterlik inançları, eleştirel düşünme becerileri, matematiğe yöneliktutumları ve akademik erişileri üzerindeki etkileri incelenmiştir.Araştırmanın modeli, ön test-son test kontrol gruplu deneme modelidir.Araştırma, 2005-2006 öğretim yılında bir özel okulda 7. sınıftan 46 öğrenci ilegerçekleştirilmiştir. Çalışma iki sınıf üzerinde yapılmıştır. Deney grubunda 24,kontrol grubunda ise 22 öğrenci bulunmaktadır. Deney grubunda ?Probleme DayalıÖğrenme? yöntemi, kontrol grubunda ise ?Geleneksel Öğretim Yöntemleri?kullanılmıştır.Araştırmada, nicel ve nitel araştırma yaklaşımları benimsenmiştir. Veriler,Van Hiele Geometri Testi, Geometriye Yönelik Öz-yeterlik Ölçeği, Açılar veÇokgenler Ünitesiyle lgili Eleştirel Düşünme Becerileri Ölçme Aracı, MatematikTutum Ölçeği ve Geometri Başarı Testi kullanılarak toplanmıştır. Ayrıca deneygrubu öğrencilerinin kendilerini ve eğitim yönlendiricilerini, eğitimyönlendiricilerinin de öğrencileri değerlendirmeleri de incelenmiştir. Bunların yanısıra Probleme Dayalı Öğrenme yöntemine yönelik öğretim üyelerinin, matematiköğretmenlerinin ve öğrencilerin görüşleri de belirlenmiştir. Araştırma sırasında eldeedilen nicel veriler, SPSS 11.0 paket programı; nitel veriler ise araştırmacı tarafındanbelirlenen kategorilere kodlanarak çözümlenmiştir.Araştırma sonunda, Probleme Dayalı Öğrenme yönteminin matematikdersinde öğrencilerin geometrik düşünme düzeylerini arttırdığı, geometriye yöneliköz-yeterlik inançlarını olumlu yönde etkilediği, eleştirel düşünme becerilerinigeliştirdiği, matematiğe yönelik olumlu tutum oluşturduğu ve erişi düzeyleriniarttırdığı bulunmuştur. Bununla beraber öğretim üyelerinin, öğretmenlerin veöğrencilerin yöntemle ilgili görüşlerinin olumlu olduğu ve değerlendirme sürecindeöğrencilerin pek çok beceri kazandıkları görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Probleme Dayalı Öğrenme, Van Hiele Geometrik DüşünmeDüzeyi, Öz-yeterlik nancı, Eleştirel Düşünme Becerileri, Matematiğe YönelikTutum, Akademik Erişi.

Abstract:
In our day, individuals should have great deal of skills in order to keep upwith improvements since science and technology take progress rapidly. Gainingthese skills for the individuals will be possible only through education systemdirected in certain purposes in our society. In this context, our education system hasgreat responsibility. Different learning methods should be used especially in theelementary education where students gain most of the skills. One of these methods is?problem based learning? based on the constructivist learning theory.The objective of this study was to investigate applicability of problem basedlearning in the mathematics lessons at the second stage in the elementary education.Therefore, the effects of problem based learning on students for Van Hiele levels ofgeometrical thinking, self-efficacy beliefs, critical thinking skills, attitudes towardsmathematics and academic achievement were examined in this research.The research was designed based on an experimental pre-test post-testmodel. The research was conducted with 46 seventh grade students from a privateschool during 2005-2006 academic years. Two groups of students were investigated.The experiment group consists of 24 students, while the control group consists of 22students. Problem based learning and traditional instruction methods were used in theexperiment group and the control group respectively.Both qualitative and quantitative research approaches have been consideredin the study. The data were collected by using the Van Hiele Geometry Test, Self-Efficacy Scale towards Geometry, Critical Thinking Skills Scale Related to Angleand Polygon Subject, Mathematics Attitudes Scale and Geometry Achievement Test.Furthermore, evaluations of experimental group students for themselves and for theirfacilitators, and evaluations of facilitators for their students were examined. Besides,the views of faculty members, mathematics teachers and the experimental groupstudents about problem based learning method were also determined. The qualitativedata obtained during the research were assessed by SPSS 11.0 packet program andthe quantitative data were analyzed by coding the determined categories byresearcher.According to the results of the research, it was found that problem basedlearning method raised students? levels of geometric thinking, positively affectedstudents? self-efficacy beliefs towards geometry, improved their critical thinkingskills, constituted positive attitudes towards mathematics, and raised students? levelsof achievement in mathematics lessons. In addition, it was also found that facultymembers, teachers and students have positive views about this method and studentsgained a lot of skills during the assessment process.Key Words: Problem Based Learning, Van Hiele Level of Thinking, Self- EfficacyBeliefs, Critical Thinking Skills, Attitudes towards Mathematics, AcademicAchievement.