Kentsel donatı elemanlarının yeterlilik düzeylerinin belirlenmesi: Rize örneği
Determining the sufficiency levels of urban equipment elements: The case of Rize
Yazar: NAZİME EKİNCİ
Danışman: DOÇ. DR. HİLAL SURAT
Artvin Çoruh Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı / Peyzaj Mimarlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Kent kimliği = Urban identity ; Kent merkezi = City center ; Kentsel donatımlar = Urban equipments ; Rize = Rize

Özet:
Çalışmada Rize kent merkezinde bulunan örnek alanlarındaki kentsel donatı elemanlarının (Oturma elemanları, üst örtü elemanları, aydınlatma elemanları, çöp kutuları, bitki kasaları, işaret ve bilgi levhaları, su ögeleri, toplu taşıma durakları, sanatsal objeler) kent kimliğine etkisi ve yeterlilik düzeyi araştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla çalışma alanı içerisindeki kentsel donatı elemanları tespit edilip fotoğrafları çekilmiştir.  Bu donatı elemanları hakkında halkın görüşlerini almak, değerlendirmek ve yeterlilik düzeylerini belirlemek üzere anket soruları oluşturulmuştur. Çalışma kapsamında örnek alanlardaki donatı elemanlarının yeterlilik düzeyini belirlemek amacıyla yapılan anket çalışması sonucunda; oturma elemanlarının, bitki kasalarının, örtü elemanlarının, su ögelerinin, sanatsal objelerin var oldukları ve kısmen yeterli oldukları tespit edilmiştir. Fakat bu alanlarda yeterli düzeyde bitki varlığının olmadığı,  büfelerin, durak ünitelerinin, sınırlandırma elemanlarının, çöp kutularının, işaret/bilgi levhalarının ve aydınlatma elemanlarının var oldukları ama yeterli olmadıkları anket sonuçlarına göre tespit edilmiştir. Kuyumcular Sokağındaki aydınlatma elemanlarının yetersiz olduğu ve döşeme malzemelerinin bakımsız olduğu sonucuna varılmıştır. Ana cadde üzerindeki binaların dış cephelerinin kentin kimliğine yakışmadığı ve iyileştirilme yapılmasının gerekli olduğu tespit edilmiştir. Rize meydanında ise sert zemin miktarının fazla olduğu, mevcutta bulunan bitki kasalarının yeterli olmadığı ve kent kimliğini yansıtan donatı elemanlarının bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Çalışma alanları içinde sadece meydan parkındaki donatı elemanlarının ihtiyacı karşılayabilecek düzeyde oldukları tespit edilmiştir. Aynı zamanda bir arada bulunan donatıların malzeme bakımından bütünleyici olmadıkları ve çevreleriyle uyumlu olmadıkları için karmaşaya neden oldukları belirlenmiştir. 

Anahtar Kelimeler: Kentsel Donatı Elemanları, Kent Kimliği, Rize Kent Merkezi, Rize.

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate the effect and adequacy level of the urban reinforcement elements (seating elements, top covering elements, lighting elements, garbage cans, plant crates, signs and information plates, water elements, public transportation stops, artistic objects) in the sample areas in the city center of Rize on the city identity. For this purpose, the urban reinforcement elements within the working area were identified and photographed. Survey questions have been created to obtain and evaluate the opinions of the public about these reinforcement elements and to determine their level of competence. As a result of the survey conducted to determine the adequacy level of the reinforcement elements in the sample areas within the scope of the study; It was determined that the seating elements, plant crates, cover elements, water elements, artistic objects existed and were partially sufficient. However, according to the results of the survey, it was determined that there was not enough plant presence in these areas, buffets, stall units, limitation elements, garbage cans, sign / information signs and lighting elements existed but were not sufficient. It was concluded that the lighting elements on the Jewelers Street were insufficient, and the flooring materials were in poor care. It was determined that the exterior facades of the buildings on the main street did not suit the identity of the city and that improvement was necessary. In Rize Square, it was concluded that the amount of hard ground was high, the existing plant crates were not sufficient and there were no reinforcement elements reflecting the identity of the city. Within the working areas, it was determined that only the reinforcement elements in the square park were at a level that could meet the need. At the same time, it has been determined that the reinforcements found together cause confusion because they are not complementary in terms of material and are not compatible with their environment.

Keywords: Urban Reinforcement Elements, City Identity, Rize City Center, Rize.