Doğu Akdeniz'de deniz yetki alanları sınırlandırılması bağlamında Türkiye-Mısır ilişkileri
Türkiye-Egypt relations in the context of delimitation of maritime jurisdiction areas in the Eastern Mediterranean
Yazar: GÖKHAN TOPÇU
Danışman: DOÇ. DR. PINAR YÜRÜR ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ARDA ÖZKAN
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Doğu Akdeniz = East Mediterranean ; Mısır = Egypt ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Denizler tarih boyunca büyük deniz güçleri arasında savaşlara sahne olmuştur. Meydana gelen bu savaşların belki de en önemli sonuçlarından biri deniz hukukunun doğuşu olmuştur. Deniz hukuku, ortaya çıkmasından itibaren aşamalı olarak gelişen bir hukuk dalıdır. Devletlerin denizler üzerinde verdikleri mücadeleler ve deniz alanlarının kullanımına ilişkin talepler ciddi derecede artış göstermiştir. Bu türden gelişmelerin sonucunda düzenlenen uluslararası deniz hukuku konferansları vasıtasıyla deniz hukukunun tarihsel gelişiminin bir meyvesi olarak 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (BMDHS) ortaya çıkmıştır. BMDHS ile birlikte deniz alanlarında enerji arama faaliyetleri artış göstermiştir. Bu faaliyetlerin alanlarının genişlemesi ve dünyada artan enerji ihtiyaçları sonucunda Doğu Akdeniz önemi katlanarak artan bir konuma gelmiş, böylece Doğu Akdeniz'de deniz yetki alanlarının sınırlandırılması konusu bölge ülkeleri açısından üzerine önem verilen bir meseleye dönüşmüştür. 
Bu çalışma ön hazırlığı için yapılan araştırmada, Doğu Akdeniz'de deniz yetki alanlarının sınırlandırılması bağlamında; Türkiye'nin tezlerine göre Türkiye ve Mısır için belirlenen münhasır ekonomik bölgelere (MEB) ait koordinatlar ile Mısır'ın Doğu Akdeniz'de imzaladığı MEB antlaşmaları ve Mısır meclisinden 11 Aralık 2022 tarihinde kabul edilerek Birleşmiş Milletler (BM)'e deklare edilen kararnamede belirlenen MEB koordinatlar incelendiğinde çakışan ihtilaflı bir bölgenin bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu tespitten hareketle iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerin yeniden tesis edilmeye çalışılarak, açık kapı diplomasisinin yürütülmeye gayret sarf edildiği bir dönemin olumlu yönde devam edeceği öngörülmektedir. Bu saptamalardan hareketle tez çalışması ile asıl amaçlanan, Doğu Akdeniz'de uluslararası hukuka uygun, hak ve menfaatleri doğrultusunda her iki ülkenin lehine sonuçlar doğurabilecek kazan-kazan prensibine dayalı sonuçlar elde etmek için bilimsel nitelikte bir çalışma yürüterek proaktif olarak politik, askeri, ekonomik ve diplomatik alanlarda izlenmesi gereken en uygun yol haritasının tespit edilmesine katkı sağlamak ve aynı zamanda bilimsel verilerle kamuoyunda durumsal farkındalık sağlamaktır.

Abstract:
The seas have been the scene of wars between great naval powers throughout history. Perhaps one of the most important results of these wars was the birth of the Law of the Sea. The Law of the Sea has evolved gradually since its emergence. The struggles of the states on the seas and the demands for the use of maritime areas have increased significantly. As a result of the historical development of the Law of the Sea, the United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS) in 1982 emerged as a conclusion the International Law of the Sea Conferences organized as a result of such developments. With UNCLOS, energy exploration activities in marine areas have increased. As a result of the expansion of the areas of these activities and the increasing energy needs in the world, the importance of the Eastern Mediterranean has increased exponentially, thus the issue of delimitation of maritime jurisdictions in the Eastern Mediterranean has become an important issue for the countries in the region.
In the research conducted for the preliminary preparation of this study, in the context of the Delimitation of Maritime Areas in the Eastern Mediterranean;
According to Turkey's theses, the coordinates of the exclusive economic zones (EEZ) determined for Turkey and Egypt, the EEZ agreements signed by Egypt in the Eastern Mediterranean, and the EEZ determined in the decree that was accepted by the Egyptian parliament on 11 December 2022 and declared to the United Nations (UN). When the coordinates were examined, it was determined that there was no overlapping disputed region. Based on this determination, it is predicted that a period in which efforts are made to re-establish diplomatic relations between the two countries and to carry out bilateral and open-door diplomacy will continue in a positive way. Based on these determinations, the main aim of the thesis study is; the most appropriate way to be followed proactively in the political, military, economic and diplomatic fields by carrying out a scientific study in order to obtain results based on the win-win principle that can yield results in favor of both countries in accordance with international law in the Eastern Mediterranean. It will contribute to the determination of the world map and at the same time provide situational awareness in the public with scientific data.