Okul öncesi eğitim kurumlarına ve belediyeye ait çocuk oyun alanlarının incelenmesi (Kütahya ili örneği)
An investigation of playgrounds belonging to preschool education institutions and municipalities (the case of Kütahya province)
Yazar: HESNA BOSTANCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİHAN FEYMAN GÖK
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Oyun alanları çocuğun sosyal, duygusal, dil, bilişsel ve fiziksel gelişimi için tasarlanmış mekân olmalarının yanı sıra çocukların fiziksel aktivitelerde bulunarak eğlendikleri, sosyalleşerek yaratıcılıklarını arttırdıkları ve doğayı keşfettikleri alanlardır. Ülkemizde çocuk oyun alanları çoğunlukla standart oyun ekipmanları ile donatılmaktadır. Oysa güvenli, çocukların yaratıcılıklarını arttıracak, hayal güçlerini geliştirecek, gelişimsel olarak onları bütüncül olarak destekleyecek ve uzman kişiler tarafından tasarım kriterleri gözetilen çocuk oyun alanları tasarlanmalıdır. Bu çalışmada çocuk oyun alanlarının içerikleri ve iyi-güvenli koşullara sahip olup olmadığı, oyun alanlarının tasarım ve yapım aşamasında yöneticilerin etkisi araştırılmıştır. Araştırmada karma araştırma yöntemi ve yakınsayan paralel desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda uygun örnekleme yöntemi ile belirlenen Kütahya ilinde bulunan resmi, özel ve belediye kapsamında bulunan toplam on beş okul öncesi eğitim kurumunun çocuk oyun alanları 'Oyun Alanı Değerlendirme Ölçeği' (Frost vd., 2001) kullanılarak incelenmiştir.  Araştırmanın nitel boyutunda ise uygun örneklem yöntemi ile belirlenen bir belediye yöneticisi, beş resmi ve beş özel okul öncesi kurum yöneticisi ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen bulgulara göre; oyun alanlarında standart oyun ekipmanlarının bulunduğu, zemine, ekipmanların sağlam olmasına dikkat edildiği; su, kum, yapı-inşa, doğal materyallere ve tüm çocuklar için erişilebilir ve kapsayıcı olmasına yeterince önem verilmediği tespit edilmiştir. Kurum yöneticileri ile yapılan görüşmelerden elde edilen sonuçlara göre oyun alanlarının yapım ve tasarım aşamasında yeterince söz sahibi olmadıkları ve çocukların görüş ve isteklerine yer verilmediği bulunmuştur. Sonuç olarak değişen çağla birlikte çocukların oyun alanları, oyun alanı kriterleri doğrultusunda tasarlanmalı ve hayata geçirilmelidir. Oyun alanlarının ekipmanlarının yenilebilir ve değiştirilebilir olması, güvenlik ve tasarım kriterlerine uygun olarak inşa edilmesi ve oyun alanı kullanıcılarının görüşlerine yer verilmesi önerilmektedir. 
Anahtar Kelimeler: Çocuk, Oyun, Oyun alanı

Abstract:
Playgrounds are spaces designed for children's social, emotional, language, cognitive and physical development, as well as areas where children have fun by engaging in physical activities, socialize, increase their creativity and explore nature. In our country, children's playgrounds are mostly equipped with standard play equipment. However, children's playgrounds should be designed to be safe, to increase children's creativity, to develop their imagination, to support them developmentally holistically and to be designed by experts with design criteria. In this study, the contents of children's playgrounds and whether they have good-safe conditions and the effect of managers on the design and construction of playgrounds were investigated. Mixed research method and convergent parallel design were used in the study. In the quantitative dimension of the study, the playgrounds of a total of fifteen public, private, and municipal preschool education institutions in Kütahya, which were determined by convenient sampling method, were examined using the 'Playground Evaluation Scale' (Frost et al., 2001). In the qualitative dimension of the study, semi-structured interviews were conducted with a municipality administrator, five public and five private preschool administrators selected by convenience sampling method. According to the findings, it was determined that playgrounds have standard play equipment, attention is paid to the ground and the durability of the equipment, but not enough attention is paid to water, sand, construction, natural materials, and being accessible and inclusive for all children. According to the results obtained from the interviews with the managers of the institutions, it was found that they did not have enough say in the construction and design phase of the playgrounds and that the opinions and wishes of the children were not included. As a result, with the changing age, children's playgrounds should be designed and implemented in line with playground criteria. It is recommended that the equipment of playgrounds should be renewable and replaceable, built in accordance with safety and design criteria, and the opinions of playground users should be included.
Key Words: Child, Play, Playground