COVID-19 salgın sürecinde multipl skleroz hastalarının anksiyete, ölüm kaygısı ve psikolojik iyi oluş düzeylerinin incelenmesi
Investigations of level of general anxiety, anxiety of death and psychological well being in patients with multiple sclerosis during the COVID-19 outbreak
Yazar: SÜMEYYE KOÇ
Danışman: PROF. DR. MURAT TERZİ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Nöroloji = Neurology ; Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Pandemiler = Pandemics ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Ölüm korkusu = Fear of death ; İyilik hali = Well-being

Özet:
Mevcut çalışmanın temel amacı COVID-19 salgın sürecinde Multipl Skleroz (MS)  hastalarının anksiyete, ölüm kaygısı ve psikolojik iyi oluş düzeylerinin incelenmesidir. Araştırmanın bir diğer amacı ise bu değişkenlerin sağlıklı katılımcılara göre farklılık gösterip göstermediğini incelemektir.
Bu çalışma Temmuz 2020-Kasım 2020 tarihleri arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı'nda MS tanısı ile takipli hastalar (n= 243) ve sağlıklı gönüllüler (n=204) ile yapılmıştır. Verilerin toplanmasında araştırmaya dahil edilme kriterlerini sağlayan katılımcılara Demografik Bilgiler Formu, Spielberger Durumluk Sürekli Kaygı Ölçeği (STAI), Templer Ölüm Kaygısı Ölçeği (ÖKÖ), Psikolojik İyi Oluş Ölçeği (PİOÖ) uygulanmıştır. Ayrıca COVID-19'un MS hastalarının yaşamlarını sağlıklı katılımcılara göre nasıl etkilediği değerlendirilmiştir. Özellikle anksiyete düzeyi, virüsle ilgili haber kaynakları, pandemi sürecinde yaşadıkları sorunları, enfekte biriyle temasları ve artan el yıkama sıklığı araştırılmıştır. Çalışmada toplanan veriler IBM SPSS versiyon 21 paket programı ile analiz edilmiştir.
Çalışmanın bulguları MS hastaları ile sağlıklı katılımcılar arasında kaygı düzeyleri, virüse karşı korunma, ilk vaka sonrası dışarı çıkma, pandemi sürecinde yaşanan problemler, COVID-19 pozitif vaka ile temas etme durumları açısından anlamlı farklılık olduğunu ortaya koymuştur. Hastalarda, kaygı düzeyleri ile psikolojik iyi oluş düzeyleri arasında negatif yönde bir ilişki bulunmaktadır. Ayrıca kaygı düzeyleri ile ölüm kaygıları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. DKÖ için yordayıcıların PİOÖ ve COVID-19'da salgınında yaşanan problemler olduğu; SKÖ için yordayıcıların DKÖ ve PİOÖ olduğu gözlenmiştir. Ayrıca toplanan veriler, MS hastalarının COVID-19 ile ilgili temel bilgi kaynakları olarak internet (% 69,5) ve televizyonu (% 78,2) kullandığını ortaya koymaktadır.  Elde edilen bulgular ilgili alanyazın ışığında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Multipl Skleroz; COVID-19; psikolojik iyi oluş; ölüm kaygısı; anksiyete.

Abstract:
The main purpose of the present study is to examine the level of general anxiety, anxiety of death and psychological well-being of the patients with Multiple Sclerosis (MS) during the COVID-19 outbreak. Another aim of the study is to examine whether these variables differ compared to the healthy participants.
This study was carried out between July 2020-November 2020 in Ondokuz Mayıs University Faculty of Medicine, Department of Neurology with patients with MS diagnosis (n = 243) and healthy volunteers (n = 204). Demographic Information Form, Spielberger State-Trait Anxiety Inventory (STAI), Death Anxiety Scale (OKO), Psychological Well-being Scale (PIOO) were applied to the participants who met the inclusion criteria in the data collection phase. Furthermore, it has been evaluated how COVID-19 affected the lives of MS patients compared to healthy participants. In particular it has been investigated the level of anxiety, news sources of information on the virus, problems they experienced during the pandemic process, their contact with someone infected, and the increased frequency of hand washing. The data obtained from the study were analyzed with IBM SPSS version 21 package program.
The findings of the study revealed that there was a significant difference between the MS patients and healthy participants in term of anxiety levels, protection against the virus, going out after the first case, problems experienced during the pandemic process, and contact with a confirmed case of COVID-19. There is a negative relationship between anxiety levels and psychological well-being levels in patients. In addition, there is a positive significant relationship between anxiety levels and death anxiety. It has been observed that the predictors for the DKO were PIOO and the problems experienced in the COVID-19 outbreak; the predictors for SKO were DKO and PIOO. In addition, the collected data reveals that MS patients used the internet (69.5%) and the television (78.2%) as the main sources of information regarding COVID-19. The findings were discussed in the light of the related literature.

Keywords: Multiple Sclerosis; COVID-19; psychological well being; anxiety of death; anxiety.