Dijital sinema bağlamında dijital animasyon ve görsel efekt teknolojilerinin Türk sinema endüstrisinde yarattığı dönüşüm
In the context of digital cinema digital animation and visual effect technologies the transformation in the Turkish cinema industry
Yazar: ERSİN KOZAN
Danışman: PROF. DR. CEYHAN KANDEMİR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Canlandırma = Animation ; Canlandırma sanatı = Animation art ; Görsel efekt = Visual effects ; Sayısal animasyon = Digital Animation ; Sayısal sinema = Digital cinema ; Sinema = Cinema ; Sinema sektörü = Cinema sector ; Sinema seyircileri = Cinema audiences ; Türk sineması = Turkish cinema ; Üç boyutlu canlandırma = Three dimensional animation

Özet:
Geçmişten günümüze insanlar üzerinde en etkili sanat olarak kendisini gösteren
sinema, son dönemde dünyanın her alanında yaşanan dijitalleşme sürecinin etki alanına
girmiştir. Sinemanın dijital dönüşüm sürecinde, filmlerin içeriksel ve biçimsel özellikleri de
farklılık göstermeye başlamıştır. Filmlerde ön plana çıkan farklılıklar, özellikle dijital animasyon
ve görsel efekt teknolojilerin sinemada kullanılmasıyla daha fazla belirgin hale gelmiştir. Başta
Hollywood sineması olmak üzere dijital animasyon ve görsel efekt teknolojilerin tüm dünyada
sinema filmlerinde kullanılması, son dönemlerde Türk sinemasında da bariz bir şekilde etkisini
göstermeye başlamıştır. Türk sinemasında bu teknolojilerin kullanılmaya başlanması, filmlerin
üretim kısmında sektörel iş akış süreçlerini ve yapısal özelliklerinin değişmesini sağladığı gibi,
aynı zamanda tüketim kısmında Türk sinema seyircisinin tutum ve davranışlarında farklılıkların
gerçekleşmesinde etkili olmuştur.
Bu yaşanan gelişmeler bağlamında çalışmamızda, son dönem Türk sinemasında dijital
animasyon ve görsel efekt teknolojilerin kullanılmasının filmlerin üretim ve tüketim ayağında
yarattığı değişiklikleri tespit etmeye dönük bilimsel araştırmaların yapılmasına gidilmiştir. İlk
olarak çalışma hakkında literatür taraması gerçekleştirilerek, konunun özüne ve yapı taşlarına
yönelik kavramsal ve kuramsal çerçeve ortaya çıkartılmıştır. Sonrasında, film sektörünün ve
sinema seyircilerin konumunu belirlemek için nicel ve nitel veri toplama yöntemlerin kullanıldığı
kapsamlı bir saha araştırması gerçekleştirilmiştir. Araştırmalardan çıkan veriler betimsel
yöntemle analiz edilip yorumlanarak dijital animasyon ve görsel efekt teknolojilerin Türk
sinemasında kullanımı ile ilgili film sektörünün ve sinema seyircisinin değişen güncel durumu
tüm detaylarıyla çalışmamızda ortaya konulmuştur. Ayrıca, ulaşılan bu bilgiler ışığında film
sektörünün ve sinema seyircisinin var olan durumunu iyileştirmeye ve güçlendirmeye dönük
öneriler çalışmamızda sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Dijital Sinema, Dijital Animasyon, Görsel Efekt, 3D Animasyon, 2D
Animasyon, CGI, Türk Sineması, Film Sektörü, Sinema Seyircisi

Abstract:
Cinema, which has shown itself as the most influential art on people from past to
present, has recently entered the domain of the digitalization process in all areas of the world.
In the digital transformation process of cinema, the contextual and formal features of films have
also begun to differ. The differences that come to the fore in films have become more apparent,
especially with the use of digital animation and visual effects technologies in cinema. The use
of visual effects and digital animation technologies, especially Hollywood cinema, in motion
pictures all over the world has recently started to have an obvious effect on Turkish cinema.
The introduction of these technologies in Turkish cinema not only changed the sectoral work
flow processes and structural features in the production of films, but also had an impact on the
realization of differences in the attitude and behavior of the Turkish cinema audience in the
consumption part.
In the context of these developments, scientific research has been carried out to
determine the changes caused by the use of digital animation and visual effects technologies
in recent Turkish cinema in the production and consumption of films. First, the literature review
about the study was conducted and the conceptual and theoretical framework for the essence
and building blocks of the subject was revealed. Afterwards, a comprehensive field study was
conducted using quantitative and qualitative data collection methods to determine the position
of the film industry and cinema audiences. The data obtained from the researches are analyzed
and interpreted with a descriptive method, and the changing current situation of the film
industry and cinema audience regarding the use of digital animation and visual effects
technologies in Turkish cinema has been revealed in our study in detail. In addition, in the light
of this information, suggestions for improving and strengthening the existing situation of the
film industry and cinema audience are presented in our study.

Keywords: Digital Cinema, Digital Animation, Visual Effects, 3D Animation, 2D Animation,
CGI, Turkish Cinema, Film Industry, Cinema Audience