İstanbul'da bir aile hekimliği birimine kayıtlı postmenopozal kadınların sosyodemografik değişkenlere bağlı olarak Birinci Basamak için Beck Depresyon Ölçeği puanlarının değerlendirilmesi
The evaluation of the Beck Depression Inventory for Primary Care scores depending on sociodemographic variables of postmenopausal women registered to a family medicine unit in Istanbul
Yazar: ARZU ZORLU ÖZOĞUL
Danışman: PROF. MUSTAFA REŞAT DABAK ; UZMAN SÜNDÜS GÖRÜKMEZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı İstanbul ili Eyüpsultan İlçesi'nde bulunan İslambey Aile Sağlığı Merkezi'ndeki bir aile hekimliği biriminde kayıtlı olan postmenopozal kadınların Birinci Basamak için Beck Depresyon Ölçeği'nden (BDÖ-BB) aldıkları puanların sosyodemografik değişkenlere bağlı olarak değerlendirilmesini yapmaktır.
Gereç ve Yöntem: Tek merkezli gözlemsel, tanımlayıcı özellikte anket çalışmasıdır. Çalışmada 65 yaş altındaki postmenopozal 189 kadın katılımcıya araştırıcı tarafından hazırlanan 25 soruluk sosyodemografik özellikleri sorgulayan anket ve 7 soruluk BDÖ-BB Ağustos 2022- Eylül 2022 tarihleri arasında yüz yüze görüşme tekniği ile uygulanmıştır. İstatistiksel analizde SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) programı kullanılmıştır.
Bulgular: Gelir getiren bir işte çalışanların BDÖ-BB puanları hiç çalışmamışlardan istatistiksel olarak anlamlı yüksektir (p=0,005). Boşanmış olanların puanları evli, hiç evlenmemiş ve eşi vefat etmiş olanlara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksektir (p<0,001; p=0,006; p=0,003). Menopoza 45 yaşından önce girenlerin puanları, 45-55 yaş arasında girenlere göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulunmuştur (p=0,014). Postmenopozal dönemde hormon replasmanı tedavisi (HRT) almayanların puanları HRT alanlarınkinden istatistiksel olarak anlamlı yüksektir (p=0,048). Eşi ile mutsuz olduğunu söyleyenlerin puanları mutlu olduğunu söyleyenlerden istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptanmıştır (p=0,004). Eğitim durumu eşi ile farklı olanların puanları aynı olanlara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptanmıştır (p=0,006).
Sonuç: Menopoz çok özel bir durumdur ve BDÖ-BB puanları sosyodemografik özelliklere göre değişkenlik göstermektedir. Postmenopozal kadınların bu süreci en sağlıklı şekilde geçirebilmeleri için sosyodemografik özellikleri göz önünde bulundurularak değerlendirilmeli ve ihtiyaç duydukları destek sağlanmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Birinci basamak, depresyon, menopoz.

Abstract:
Aim: The aim of our study is to evaluate the scores of Beck Depression Inventory for Primary Care (BDI-PC) postmenopausal women registered in a family medicine unit in the Islambey Family Health Center in Eyüpsultan District of Istanbul, depending on sociodemographic variables.
Materials and Methods: It is a single-center, observational, descriptive survey study. In the study, a 25-question questionnaire sociodemographic characteristics prepared by the researcher and a 7-question BDI-PC were applied to 189 postmenopausal women participants under the age of 65 between August 2022 and September 2022 using face-to-face interview technique. SPSS program was used for statistical analysis.
Results: The BDI-PCscores of whose working in an income generating job are statistically significantly higher than whose have never worked (p=0.005). The scores of whose were divorced were statistically significantly higher than whose were married, never married, and whose wife had died (p<0.001; p=0.006; p=0.003).
The scores of whose entered menopause before the age of 45 were found to be statistically significantly higher than whose between the ages of 45-55 (p=0.014).The scores of whose did not receive hormone replacement therapy (HRT) in the postmenopausal period were statistically significantly higher than whose received HRT (p=0.048). The scores of whose said they were unhappy with their wifes were statistically significantly higher than whose said they were happy (p=0.004). The scores of whose have different educational status with their wifes were found to be statistically significantly higher than whose have the same education status (p=0.006).
Conclusion: Menopause is a very special situation and BDI-PC scores vary according to sociodemographic characteristics. In order for postmenopausal women to go through this process in the healthiest way, they should be evaluated considering their sociodemographic characteristics and the support they need should be provided.
Keywords: Primary care, depression, menopause.