Dondurma ve çözdürmenin olgun anne sütünün içeriğine etkileri: sistematik derleme
The effects of freezing and thawing on mature breast milk's contains:A systematic review
Yazar: ÖZGE KAYA YILDIZ
Danışman: PROF. DR. NURSAN ÇINAR
Sakarya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Depolama = Storage ; Dondurarak saklama = Cryopreservation ; Dondurulmuş gıdalar = Frozen foods ; Süt = Milk ; Süt kalitesi = Milk quality

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Annenin çalışması ya da anne ve bebeğin bir arada olamadığı durumlarda bebeğin anne sütü ile beslenmesine devam edilmesi gereksinimi anne sütünün saklanması ko-nusunu gündeme getirmektedir. Bu çalışma olgun anne sütünün -18/ -20 °C'de farklı sürelerde dondurulması ve çözdürülmesinin süt içeriğine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır.
GEREÇ VE YÖNTEM: 01 Ocak 2010-01 Şubat 2020 yılları arasında yayınlanan makaleler için 11 veritabanında tarama yapılmıştır. Her bir çalışma için kalite değerlendirmeleri birbirin-den bağımsız bir şekilde iki araştırmacı tarafından yapılmış ve "Nicel Çalışmalar için Kalite Değerlendirme Aracı" kullanılmıştır. Tarama sonuçları değerlendirildiğinde sekiz çalışma güçlü-orta puan alarak çalışmaya dahil edilmiştir. 
BULGULAR: Sütün içeriğinde bulunan protein; dondurulma süresi iki gün iken ortalama %6 artış göstermiş, süre bir haftayı geçtiğinde anlamlı derecede azalmıştır. Karbonhidrat; dondu-rulma süresi iki gün iken ortalama %1.1 artış gösterirken, bir haftadan fazla depolamada anlamlı fark göstermediği bildirilmiş, enerji düzeyinde ise sekiz haftadan fazla süre ile dondurul-duğunda azalma olduğu görülmüştür. Yağ; dondurulma süresi arttıkça azalmış, yağ asidi kon-santrasyonunda artış meydana gelmiştir. E vitamininin, 30 gün süre ile dondurulmuş-çözdürülmüş sütte analiz edilmesiyle, istatistiksel olarak anlamlı olmayan bir azalma olduğu belirtilmiştir. İmmünolojik faktörlerden bir kısmının analiz edildiği çalışmalarda; sitokin (İnterlökin-10) miktarında değişiklik görülmezken, antioksidan (Glutatyon peroksidaz), anti-oksidan kapasite ve enfeksiyon koruma faktöründe (Laktoferrin) azalma olduğu görülmüştür.
SONUÇ: Sütün dondurulması-çözdürülmesiyle içeriğinde bulunan besin maddelerinde bazı değişiklikler meydana gelse de, uygun depolamada sütte bebeğe zarar verebilecek herhangi bir etkinin olmadığı ancak konuyla ilgili kanıt düzeyi yüksek çalışmalara ihtiyaç olduğu görül-müştür.

Anahtar sözcükler: Anne sütü, olgun anne sütü, anne sütü içeriği, depolama, dondurma, çöz-dürme

Abstract:
INTRODUCTION AND AIM: The fact that mother works or the situations where the mother and her baby cannot be together bring forward the issue of storing the breast milk. This study was carried out to examine the effect of freezing and thawing mature breast milk at -18 / -20 ° C at different times on milk content.
MATERIAL AND METHOD: The articles published between 01 January and 01 June 2020 were searched for in 11 different databases. Quality assessments for each study were made by two researchers independently and the "Quality Assessment Tool for Quantitative Studies" was used. When the screening results were evaluated, eight studies were included in the study with strong-medium scores.
RESULTS: The protein in the milk increased 6% on average when the freezing time was 2 days, yet it significantly decreased when the freezing time exceeded 1 week. Carbohydrate increased 1.1% on average when the freezing time is 2 days, and did not show any significant change when the freezing time exceeded 1 week. However, the energy levels decreased when the milk is frozen for more than 8 weeks. Fat decreased with increased freezing time, and fatty acid concentration increased. Vitamin E in frozen-thawed milk was analyzed, and showed a statistically insignificant decrease. The studies on some of the immunological factorspresented no change in cytokine (interleukin-10) levels, however the same studies showed that antioxi-dant (glutathione peroxidase), antioxidant capacity and infection-protection factor (lactoferrin) levels decreased. 
CONCLUSIONS: Although there were some changes in the contents of the milk when it is frozen, with an appropriate storage, the milk did not negatively affect the babies. Nevertheless, more studies with high level of evidence thereabout are needed.
Key Words: Breast milk, mature breast milk, breast milk content, storage, freezing, thawing