Enerji etkin binaların arkitektonik analizi
Architectonic analysis of energy efficent buildings
Yazar: ELİF ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. GÜLSER ÜNLÜ ÇELEBİ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Bu çalışmanın amacı,  tektonik kuramcıların yaklaşımlarının güncelliğini tartışmak ve farklı yaklaşımlar doğrultusunda güncel mimarlık ürünlerinin arkitektonik okumasına bir bakış açısı getirmektir. Bu tezin kapsamı her dönem geçerliliği olabilecek ve her  türlü tasarım girdisine sahip yapıları değerlendirebilecek bir okuma biçimi önermek ve arkitektonik analizleri  yapmaktır. Bu amaçla Kavramsal çerçevede literatür araştırması yapılmış, tektonik kavramı ve kuramcıların yaklaşımları incelenmiştir. Buradan elde edilen bulgular ile okuma biçimi önerilmiştir. Önerilen okuma biçiminde arkitektonik okuma binaların form ve yüzeyi üzerinden yapılarak sınırlandırılmıştır. Bina formuna ve yüzeyine yansıyan arkitektonik unsurlar teknolojik, skenografik ve tektonik unsurlar olarak sınıflandırılarak ayrı ayrı incelenmiştir. Binaların  görsel ifadesinin "tektonik" ve "atektonik" olarak sınıflandırılması yapılmıştır. Binaların yapım tekniğinden çıkan iki temel okuma olan iskelet tektoniği ve yer stereotomiğinden hangisine  karşılık geldiği sorgulanmıştır. Ayrıca önerilen okuma biçiminde  doğa ile yapı arasındaki ilişkiye dikkat çekilmiş ve binanın yer'e aitliği sorgulanmıştır. Çalışma alanı olarak güncel mimarlık öğelerinden enerji etkin binalar seçilmiş, önerilen okuma biçimi üzerinden, enerji etkin binalarda  teknolojik, skenografik ve tektonik unsurların neler olabileceğinin tespiti yapılmıştır. Farklı arkitektonik unsurlar içeren örnek enerji etkin yüksek binaların, önerilen yöntem ile analizi yapılmıştır.
 Sonuç olarak, yapılan arkitektonik okumalarla, binaların hangi tip yapı yapma durumuna ait olduğu ve tektonik kuramcıların yaklaşımlarının güncel yapılarda geçerliliği değerlendirilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to discuss the actuality of the approach of tectonic theorist and to provide a new viewpoint to the architectonic readouts to current architectural products through different approaches in literature. The scope of this thesis is to offer a readout format which will be valid for all periods and for all kind of design inputs of buildings, and making architectonic analyses. With this purpose literature survey is made in this frame, the concept of tectonic and theorists' approaches are investigated. Through the findings of literature survey, a readout format is proposed. In the offered readout format, architectonic readout of the buildings is restricted with the usage of form and surface of buildings. Architectonic features reflecting form and surface of buildings are categorized and analyzed in detail in terms of tectonic, scenographic and technologic factors. Visual expression of buildings are classified as "tectonic" and "atectonic". Buildings are questioned to learn which one of the two basic reading formats, figured out from building construction technique (skeleton techniques or streotomics of earthwork), they are reflecting. In addition according to proposed readout format, attention is drawn to the relationship between the nature and structure and buildings belonging  to their place is questioned. Energy efficient buildings, which are one of the actual architectural themes, have been selected as the subject area.  Trough the proposed readout format, technologic, scenographic and tectonic factors are detected for energy efficient buildings. 
The buildings having different architectonic features, are analyzed through the proposed method. Consequently, through the architectonic readouts, which kinds of construction condition the buildings have and the validity of theorists' approaches in current structures are evaluated.