Kişisel verilerin korunması kapsamında unutulma hakkı
The right to be forgotten within the scope of protection of personal data
Yazar: DİLANUR DEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYÇA ZORLUOĞLU YILMAZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Kişilik hakkı = Personality right ; Kişisel Verilerin Korunması Kanunu = Personal Data Protection Law ; Kişisel veri = Personal data ; Unutulma hakkı = Right to be forgotten ; Veri güvenliği = Data security

Özet:
İçinde bulunduğumuz dijital çağda bütün endüstriler teknolojik değişim ve dönüşüm içine girmiştir. Bu süreçte veri ise, dönüşümün temeli olmuştur. Ancak, gelişime ayak uydurmanın, değişim ve dönüşümün öncüsü haline gelen verinin bu denli önem kazanması, özellikle kişisel verilerin hiç olmadığı kadar büyük tehditlerle karşı karşıya kalmasına yol açmıştır. Kişisel verilere yönelik tehditler, öncelikle kişilik değerleri ve özel hayatın gizliliği ile yakından ilintili olan kişisel verilerin korunması kavramının ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Teknolojik gelişmelere paralel olarak verilerin elde edilmesinin, saklanmasının ve yayılmasının oldukça kolaylaşması ise, kişilerin kendilerine ait veriler üzerinde hakimiyet kurmalarının giderek zorlaşmasına yol açmıştır. Bu kapsamda, çağın gereklerine cevap olarak unutulma hakkı kavramı ortaya çıkmıştır. Kanaatimizce, giderek kaybedilen kontrol gücünün yeniden tesisini sağlamaya hizmet eden unutulma hakkı,  kişisel verilerin etkin korunmasında en önemli araçlardan biridir. Nitekim unutulma hakkı, teknolojik gelişmelerle birlikte kişisel verilerin korunması ve buna bağlı olarak özel hayat alanı ve kişilik değerleri aleyhine bozulan dengenin yeniden kurulması için elzem bir yöntemdir.
Çalışmamızda kişisel verilerin korunması kapsamında unutulma hakkı, uluslararası metinler ve farklı hukuk sistemlerinin temel veri koruma mevzuatları çerçevesinde, ağırlıklı olarak karşılaştırmalı bir şekilde ele alınmıştır. Bu kapsamda çalışmamızın ilk bölümünde unutulma hakkının kavramsal çerçevesi çizilerek, hakkın tarihi gelişimi, görünüm şekilleri, unsurları, kapsamı ve sınırları incelenmiş, unutulma hakkına ilişkin temel tartışmalara yer verilmiştir. Çalışmamızın ikinci bölümünde ise, unutulma hakkının temelini oluşturan kişisel verilerin korunması kavramı, buna ilişkin hukuki metin ve mevzuatlar çerçevesinde karşılaştırmalı hukuk bakış açısıyla incelenmiş, unutulma hakkının dayanağı olan temel düzenlemeler ele alınmıştır. Son bölümde ise, unutulma hakkının ihlalinde Türk hukuku çerçevesinde başvurulabilecek yöntemler ve hakka ilişkin idari ve yargısal karar örneklerine yer verilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kişisel verilerin korunması, unutulma hakkı, kişilik hakkı

Abstract:
All industries have embraced technological development and transformation in the current digital era. Data has served as the foundation for transformation in this process. Personal data now faces more dangers than ever before because of the significance of data, which has emerged as the pioneer of change and transformation. The concept of protecting personal data, which is strongly tied to personality values and the privacy of individuals' private and family life, has emerged in response to threats to personal data. Parallel to technological advancements, the ease of data collecting, storage, and distribution has made it more challenging for individuals to control their personal data. In this context, the concept of the right to be forgotten has emerged as a response to the requirements of the age. In our opinion, one of the most important tools in the successful protection of personal data is the right to be forgotten, which restores lost control. As a matter of fact, the right to be forgotten is a very important tool for the protection of personal data in the face of the convenience brought by the age of technological developments, and therefore for re-establishing the balance that has deteriorated against private life and personality values.
In our study, the right to be forgotten within the scope of the protection of personal data has been discussed in a comparative way, mainly within the framework of international legal texts and the fundamental data protection legislation of various legal systems. In this context, in the first part of our study, the conceptual framework of the right to be forgotten was drawn, the historical development of the right, its appearance, elements, scope and limitations were examined, and the main discussions on the right to be forgotten were included. In the second part, the concept of protection of personal data, which forms the basis of the right to be forgotten, has been examined from the perspective of comparative law within the framework of legal texts and regulations, and the main regulations that are the basis of the right to be forgotten are discussed. In the last part, the methods that can be applied within the framework of Turkish law in violation of the right to be forgotten and examples of administrative and judicial decisions regarding the right are given.
Keywords: Protection of personal data, right to be forgotten, personality right