Ankara ili kamu ilköğretim okullarının etkililik düzeylerine ilişkin öğretmen ve öğrenci görüşleri
The effectiveness level of public primary schools in Ankara province according to teachers' and students' opinions
Yazar: EBRU ARDIÇ
Danışman: DOÇ. DR. ŞAKİR ÇINKIR
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Politikası Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Teftişi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ankara = Ankara ; Ankara = Ankara ; Devlet okulları = State schools ; Etkililik = Effectiveness ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Okul etkililiği = School effectiveness ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu çalışmada öğretmen ve öğrenci görüşlerine göre Ankara'daki kamu ilköğretim okullarının, etkili okulun 11 boyutuna ilişkin etkililik düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Tarama modelinde planlanan araştırmanın evrenini, Ankara'nın sekiz ilçesinde 601 kamu ilköğretim okulunda görev yapan 23797 öğretmen ve 465740 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmanın örnekleminde her ilçeden Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından yapılan Seviye Belirleme Sınavında (SBS) yüksek, orta ve düşük başarı gösteren ikişer okul seçilmiş, bu okullardaki toplamda 572 öğretmen ve 760 öğrenci ile araştırma gerçekleştirilmiştir. Örneklemde etkili okulun 11 boyutunu ölçen, araştırmacı tarafından hazırlanan "Etkili İlköğretim Okulu Öğrenci ve Öğretmen Ölçekleri" kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS programında çözümlenmiştir.  Öğretmenler ve öğrencilerin okullarını, etkili okulun 11 boyutunda ne derece etkili buldukları, betimsel istatistikler; öğretmenlerin ve öğrencilerin, okullarının 11 boyuttaki etkililik düzeylerine ilişkin görüşleri arasında ilçelere ve SBS başarılarına göre anlamlı fark olup olmadığı tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ile sınanmıştır. Araştırma sonucunda ilçelere göre öğretmenlerin ve öğrencilerin görüşleri arasında "Paylaşılmış Vizyon ve Hedefler,  Öğrencilerin Akademik Başarı Düzeylerine İlişkin Yüksek Beklentiler, Profesyonel Liderlik, Öğrenme Ortamı boyutlarında; okulların SBS başarılarına göre öğretmenlerin ve öğrencilerin görüşleri arasında "Paylaşılmış Vizyon ve Hedefler, Profesyonel Liderlik, Gelişimin Gözlenmesi, Öğrenen Örgüt, Öğrenme Ortamı, Olumlu Destek, Öğrenci Hak ve Sorumlulukları" boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı farklar görülmüştür.


Anahtar Kelimeler: örgütsel etkililik, etkili okul, etkili okulun boyutları.

Abstract:
The purpose of this research is to determine the effectiveness level of public primary schools in Ankara province according to teachers' and students' opinions. This is a survey model and the population of research consists of 465740 public primary school students who are being educated and 23797 public primary school teachers who work in 601 public primary schools in Ankara province. In the research sample, two high, medium and low successive schools were selected from each districts according to the placement test results (SBS) which were performed by the Ministry of Education in 2012 and total of 572 teachers and 760 students were surveyed. "The Effective Primary School Student and Teacher Scales" were prepared by the researcher who measured eleven dimensions of the effective schools. When analysing the data, the Statistical Package for Social Sciences was used. In order to find out whether the opinions of Ankara province public primary school teachers and students' opinions about their school effectiveness releated to 11 dimensions, it was used descriptive statics such as arithmetic mean and standard deviation. The variance analysis was used in order to find out the significant differences between teachers and students opinions' according to districts and SBS results. In conclusion of the research, according to districts there were significant differences between teachers and students opinions about some dimensions of effective schools which are Sharing Vision and Targets, High Expectations for Students' Academic Achievements, Professional Leadership, Learning Environment. According to SBS success, there were significant differences between teachers and students opinions about some dimensions of effective schools which are Sharing Vision and Targets, Professional Leadership, Observation of Development, Learning Organization, Learning Environment, Positive Support, The Rights and Responsibilities of Students.


Key Words: organizational effectiveness, effective school, dimensions of the effective school.