Üniversitede öğrenim gören sporcuların bilinçli farkındalık düzeyi ve algılanan stres düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between mindfulness level and perceived stress level of athletes who study at the university
Yazar: NİHAT CURUN
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÇAĞRI ÇETİN
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilinçli farkındalık = Mindfulness ; Farkındalık = Awareness ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Stres = Stress ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu çalışmanın amacı, üniversitede öğrenim gören sporcuların bilinçli farkındalık ve algılanan stres düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bununla birlikte, mevcut katılımcılarda bilinçli farkındalık ve algılanan stresin cinsiyet, yaş, spor yaşı ve spor branşına göre anlamlı şekilde farklılaşıp farklılaşmadığını araştırmaktır. Araştırmanın katılımcılarını Doğu Akdeniz Bölgesindeki üniversitelerde okuyan 405 sporcu oluşturmaktadır. Sporcuların 187'si kadın 218'i ise erkektir. Araştırmada, kişisel bilgi formu ile birlikte sporcularda bilinçli farkındalığı ölçmek için Sporcu Bilinçli Farkındalık Ölçeği, algılanan stresi ölçmek için ise Algılanan Stres Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada verilerin analizinde istatistik paket programları kullanılmıştır. Yapılan araştırmaya göre, kadın sporcuların, algılanan stres düzeylerinin daha yüksek olduğu görülmüştür. Algılanan stres düzeyinin yaş ve spor branşı değişkenlerine göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı saptanmıştır. Spor yaşı düşük sporcuların, yetersiz özyeterlik algısı alt boyutundaki ortalama değerlerinin anlamlı bir şekilde daha yüksek, stres/rahatsızlık algısı alt boyutundaki ortalama değerlerinin anlamlı bir şekilde daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Üniversitede öğrenim gören sporcuların bilinçli farkındalık düzeyinin;  yaş, cinsiyet ve spor branşı değişkenlerine göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı saptanmıştır. Spor yaşı düşük sporcuların, yeniden odaklanma alt boyutundaki ortalama değerlerinin anlamlı bir şekilde daha düşük olduğu bulgulanmış; farkındalık ve yargılamama alt boyutlarında ise spor yaşına göre anlamlı farklılıklar tespit edilmemiştir. Yapılan korelasyon analizi sonuçlarına göre; sporcu bilinçli farkındalık alt boyutları ile algılanan stresin alt boyutları arasında anlamlı ve negatif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Yapılan regresyon analizi sonuçlarına göre; bilinçli farkındalık bağımsız değişkeninin, bağımlı değişken algılanan stres alt boyutu olan, stres/rahatsızlık algısı boyutundaki değişimlerin % 26'sını açıkladığı görülmüştür. Araştırma kapsamında elde edilen bulgular ilgili literatür ışığında tartışılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between mindfulness and perceived stress levels of university students. At the same time, the purpose is to investigate whether mindfulness and perceived stress in current participants change significantly according to gender, age, sports age and sports branch. The participants of the research consist of 405 athletes studying at universities in the Eastern Mediterranean Region. 187 of the athletes are women and 218 of them are men. In the study, the Athlete Mindfulness Scale was used to measure mindfulness in athletes, and the Perceived Stress Scale was used to measure perceived stress, together with the personal information form. Statistical package programs were used in the analysis of the data. According to the research, it has been observed that female athletes have higher perceived stress levels. It was determined that the perceived stress level did not differ significantly according to age and sports branch variables. While the mean values of the athletes with low sports age in the sub-dimension of perception of insufficient self-efficacy were significantly higher, the mean values in the sub-dimension of perception of stress/discomfort were significantly lower. It was determined that the level of mindfulness of the athletes studying at the university did not differ significantly according to the variables of age, gender and sports branch. It was found that the mean values of the athletes with low sports age in the refocus sub-dimension were found to be significantly lower and no significant differences were found in the mindfulness and non-judgment sub-dimensions according to the sports age. According to the results of the correlation analysis, a significant and negative relationship was found between the sub-dimensions of athlete mindfulness and the sub-dimensions of perceived stress. According to the results of the regression analysis, it was observed that the independent variable of mindfulness explained 26% of the changes in the perceived stress sub-dimension of the dependent variable, the perception of stress/discomfort. The findings obtained within the scope of the research were discussed in the light of the relevant literature.