Güneydoğu Karadenizde yüzeyaltı klorofil maksimum tabakasının zamansal değişimi
Temporal changes of subsurface chlorophyll maximum layer in the Southeastern Black Sea
Yazar: MERVE KARAAHMETOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÜLGEN AYTAN DOS SANTOS FRANCA GASPAR VALENTE
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Deniz Bilimleri = Marine Science

Özet:
Güneydoğu Karadeniz'de Mayıs 2015-Nisan 2016 tarihleri arasında gerçekleştirilen bu çalışmada nehir ağzı ve kıyı sularında yüzey altı klorofil maksimum tabakasının varlığı, kalınlığı, sürekliliği ve çevresel faktörlerle etkileşimi araştırılmıştır. Ayrıca bu tabakaya fitoplankton boy gruplarının katkısı da incelenmiştir. Klorofil-a değerleri nehir ağzından açığa doğru azalma eğilimi sergilemiştir. Klorofil-a maksimum değerleri daima yüzey altı derinliklerde okunmuş ve termal tabakalaşma döneminde en belirgin halini almıştır. Nehir ağzında, yüzeyde klorofil-a değerleri 0,50 (Ağustos) -3,96 (Ekim) µg l-1, yüzey altı klorofil maksimum tabakasında ise 1,13 (Şubat) -4,70 (Ekim) µg l-1 arasında değişmiştir. Kıyı sularında ise yüzeyde klorofil-a değerleri 0,27 (Mart, Haziran) -3,43 (Mayıs) µg l-1, yüzey altı klorofil maksimum tabakasında ise 1,12 (Şubat) -4,17 (Mayıs) µg l-1 arasında değişmiştir. Nehir ağzında yüzey altı klorofil maksimum değerleri 3- 26 m arasında tespit edilmiş ve genişliği ise 3- 38 m arasında değişim göstermiştir. Kıyıda ise yüzey altı klorofil maksimum değerleri 3-31 m arasında tespit edilmiş ve genişliği 6-48 m arasında değişim göstermiştir. Yüzey sularında fitoplankton biyoması 0,3-60,8 µg C l-1, kıyıda ise 0,5-65,4 µg C l-1 değişmiştir. Toplam biyomasa en yüksek katılımı mikrofitoplankton (%73)  yaparken, onu nanofitoplankton (%18) ve pikofitoplankton (%9) takip etmiştir. Yüzey altı klorofil maksimum derinliğinde ise fitoplankton biyoması 0,3-60,8 µg C l-1, kıyıda ise 0,5-65,4 µg C l-1 değişmiştir. Toplam biyomasa en yüksek katılımı mikrofitoplankton (%72)  yaparken, onu nanofitoplankton (%16) ve pikofitoplankton (%12) takip etmiştir. Yüzey altı klorofil maksimum değerleri fitoplankton biyoması ile istatistiksel olarak önemli korelasyon göstermiştir (p<0,05).

Abstract:
Subsurface chlorophyll maxima layer (SCML), its tickness ans relation with environmental factors were investigated between May 2015 and April 2016 in river mouth and coastal waters of Southeastern Black Sea. The contribution of phytoplankton size groups to SCML were also assessed. Chlorophyll-a values tended to decrease from river mouth to coastal waters. Maximum Chlorophyll-a values were always recorded at subsurface layers and pronounce SCML were observed during thermal startification. In river mouth, chlorophyll-a at surface and subsurface chlorophyll maximum layer ranged between 0,50 (August) -3,96 (October) µg l-1, and 1,13 (February) -4,70 (October) µg l-1, respectively. In coastal waters, chlorophyll-a at surface and SCML ranged between 0,27 (March, June) -3,43 (May) µg l-1, and 1,12 (February) -4,17 (May) µg l-1, respectively. SCML were observed at 3- 26 m depths, and its tickness varied from 3 to 38 m in river mouth. In coastal waters, SCML were detected at 3 and 31 m depths and its tickness varied from 6 to 48 m in coastal waters. During study period, surface phytoplankton biomass ranged between 0,3-60,8 µg C l-1 and 0,5 to 65,4 µg C l-1 in river mouth and coastal waters, respectively. At SCML, phytoplankton biomass ranged between 0,3-60,8 µg C l-1 and 0,5-65,4 µg C l-1 in river mouth and coastal waters, respectively. Microphytoplankton (72%) dominated phytoplankton biomass follwed by nano- (16%)  and picophytoplankton (12%) at surface and SCML in both stations. Subsurface chlorophyll maximum values showed statistically significant correlation with phytoplankton biomass (p<0,05).