XV. yüzyıl Osmanlı kroniklerine göre Osman Gazi ve Orhan Gazi dönemleri
According to the XVth century Ottoman chronics the terms of Osman Gazi and Orhan Gazi
Yazar: ENGİN RIZAOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERPİL SÖNMEZ
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: 15. yüzyıl = 15. century ; Orhan Gazi = Orhan Gazi ; Osman Gazi = Osman Gazi ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Tarihçilik = Historiography

Özet:
Bu çalışmada Osmanlılar hakkında XV. yüzyıla kadar yazılan İskendernâme,
Behcetü‟t-tevârih, Düstûrnâme-i Enveri, Âşıkpaşazâde Tarihi, Kitab-ı Cihannümâ,
Oruç Bey Tarihi ve kimi Anonim Tevârih-i Al-i Osmanlardan yararlanarak onların
menşei, Anadolu'ya gelişleri ve yerleşmeleri, Osman Gazi'nin ve Orhan Gazi'nin
faaliyetleri hakkında bilgiler verilecektir.
Kroniklerde Osmanlıların mensup oldukları boy, Anadolu'ya gelişleri ve
yerleştikleri yerler hakkında farklı bilgiler bulunmaktadır. Ancak Oğuzlara dayandıkları
ve Anadolu'da çeşitli yerlerde bulunduktan sonra en son Söğüt ve Domaniç çevresine
yerleştikleri ve burada beyliğin temellerini attıkları anlaşılmaktadır. İskendernâme ile
Düstûrnâme dışındaki kronikler Karacahisar‟ın fethi ile beyliği Osman Gazi‟nin
kurduğu konusunda benzer bilgiler vermektedir. XIII. yüzyılın başında beyliği kuran
Osman Gazi'nin Bizans'a karşı gaza faaliyetlerine giriştiği, Bitinya'daki Bursa ve İznik
gibi önemli merkezleri ablukaya aldığı kronik bilgilerine göre tespit edilebilmektedir.
Osman Gazi bu şehirleri alamasa da çevre bağlantı yollarını keserek teslime
hazırlamıştır. Kroniklerin ittifakla üzerinde durdukları üzere babasından sonra tahta
geçen Orhan Gazi bu şehirleri almakla kalmamış, Karesi Beyliğini ülkesine katmış ve
Rumeli'ye geçişi sağlamıştır. Özellikle kroniklerin genişçe üzerinde durduğu Rumeli'ye
geçiş ve burada gaza faaliyetlerinin başlaması Osmanlıların sağlam temeller üzerine
oturmasında ve gelişiminde dönüm noktası olmuştur. Kronikler bu noktada Orhan
Gazi'nin ve özellikle de büyük oğlu Süleyman Paşa'nın etkisini açıkça belirtmektedir.

Abstract:
In this study, using  İskendernâme, Behcetü't-tevârih, Düstûrnâme-i Enveri,
Âşıkpaşazâde History, Kitab-ı Cihannümâ, Oruç Bey History and some Anonymous
Tevârih-i Al-i Osman written about the Ottomans until the XVth century, information
will be given about their origin, their arrival and settlement in Anatolia, the activities of
Osman Gazi and Orhan Gazi.
In the chronicles, there are different information about the tribe the Ottomans
belonged to, their arrival in Anatolia and the places where they settled. However, it is
understood that they were based on the Oghuzs and after being in various places in
Anatolia, they finally settled around Söğüt and Domaniç and laid the foundations of the
principality here. Chronicles other than İskendernâme and Düstûrnâme give similar
information about the conquest of Karacahisar and the establishment of the principality
by Osman Gazi. XIIIth according to the chronicle information, it can be determined that
Osman Gazi, who founded the principality at the beginning of the 20th century, engaged
in war activities against Byzantium and besieged important centers such as Bursa and
Iznik in Bithynia. Even though Osman Gazi could not take these cities, he cut the
peripheral connection roads and prepared them for delivery. As the chronicles
unanimously emphasize, Orhan Gazi, who came to the throne after his father, not only
took these cities, but also added the Karesi Principality to his country and provided the
transition to Rumelia. Especially the transition to Rumelia, on which the chronicles
focus extensively, and the start of the gaza activities there were a turning point in the
development and development of the Ottomans on solid foundations. At this point, the
chronicles clearly indicate the influence of Orhan Gazi and especially his eldest son
Süleyman Pasha.