Aşım sezonunda Şami keçilerinde progestagen içeren deri altı implant ve vaginal süngerlerin uzun ve kısa süreli uygulamalarının fertilite üzerindeki etkisi
The effects of long and short term applications of progestagen containing vaginal sponges and subcutenous implants on fertility during breeding season in Damascus Goats
Yazar: MUSTAFA ÖZCAN ÖZER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GÖKHAN DOĞRUER
Mustafa Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Jinekoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Norgestomet = Norgestomet

Özet:
Çalışma; üreme sezonunda Şami ırkı keçilerde, flugeston asetat içeren vaginal sünger ve norgestomet içeren kulak altı implantların uzun ve kısa süreli kullanımlarının fertilite parametreleri üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amacıyla düzenlendi.Araştırmada; sağlıklı, en az bir doğum yapmış, yaşları 3 ile 6 arasında değişen, döl verimi ile ilgili bir sorunu bildirilmeyen 88 keçi kullanıldı. Keçiler uzun süreli sünger (USS), kısa süreli sünger (KSS), uzun süreli implant (USİ) ve kısa süreli implant (KSİ) olmak üzere rastgele 4 eşit gruba ayrıldı. USS grubuna 30 mg fluorogeston asetat içeren vaginal süngerler 14 gün süre ile, KSS grubuna ise 6 gün süreli uygulandı. USİ grubuna Norgestomet içeren deri altı implantlar 14 gün, KSİ grubunda ise 6 gün süreli uygulandı. Bütün gruplarda süngerlerin veya implantların çıkarılmasından 2 gün önce 400 IU PMSG ve 75 mcg Cloprostenol kas içi enjekte edildi. Östrüs şekillenme zamanı, östrüs oranı, gebelik oranı, doğum oranı, yavru verimi ve abort oranı fertilite parametreleri olarak değerlendirildi.USS, KSS, USİ ve KSİ gruplarında ortalama östrüs başlangıç zamanları sırasıyla 27.62±0.41, 27.59±0.39, 28.62±0.41 ve 27.70±0.47 saat olarak belirlendi. Östrüs oranları USS, KSS, USİ ve KSİ gruplarında sırasıyla % 95.4, % 95.4, % 95.4 ve % 86.3 olarak tespit edildi. USS, KSS, USİ ve KSİ gruplarında gebelik oranları sırasıyla % 72.7, % 68.2, % 72.7, % 68.2 olarak belirlendi. Konsepsiyon oranları ise USS, KSS, USİ ve KSİ gruplarında sırasıyla % 76.1, % 71.4, % 76.1 ve % 78.9 olarak saptandı. Doğum oranları USS, KSS, USİ ve KSİ gruplarında sırasıyla % 93.75, % 86.66, % 87.5 ve % 93.33 olarak saptandı. Yavru verimleri USS, KSS, USİ ve KSİ gruplarında sırasıyla % 133, % 130, % 135 ve % 128 tespit edildi. USS, KSS, USİ ve KSİ gruplarında elde edilen östrüs başlangıç zamanları, östrüs oranları, gebelik oranı, konsepsiyon oranı ve yavru verimleri istatistik olarak önemli değildi (P>0.05).Sonuç olarak aşım sezonunda FGA içeren vaginal sünger ve norgestomet içeren kulak implantlarının PMSG ve PGF2? ile kombine edilerek kullanımı ile östrüslerin başarılı bir şekilde senkronize edilebileceği kanaatine varıldı. Uygulamaların kısa (6 gün) veya uzun (14 gün) süreli olmasının fertilite parametrelerinde bir fark meydana getirmediği, kısa süreli uygulamalarının fertilite açısından uzun süreli uygulamalar kadar etkin olduğu, saha şartlarında yapılan uygulamalarda süre açısından daha avantajlı olduğu kanısına varıldı.

Abstract:
This study was carried out to determine the effect of short and long term applications of flugestone acetate vaginal sponges and norgestomed ear implants on the fertility parameters on damascus goats.In the study, 88 multiparous goats which ages ranging between 3-6, having no fertility problem were randomly assigned to 4 groups as; long term sponge (LTS, n=22), short term sponge (STS, n=22), long term implants (LTI, n=22) and short term implants (STI, n=22). The vaginal sponges were applicated for 14 days to LTS group, 6 days to STS group. The ear implants were applicated for 14 days to LTI group, 6 days to STI group. In all groups 2 days before the implant or spoge removal 400 IU PMSG (Chronogest PMSG, İntervet) and 75 mcg Cloprostenol (Dalmazin, Vetaş) were injected intramuscularly. Estrous response time, estrous rate, pregnancy rate, conception rate, kidding rate, prolificacy rate and abortion rate were evaluated as fertility parameters.Estrous response time were found as 27.62±0.41, 27.59±0.39, 28.62±0.41 and 27.70±0.47 in the LTS, STS, LTI and STI groups, respectively. The estrous rates were detected as 95.4 %, 95.4 %, 95.4 % as 86.3 % in the LTS, STS, LTI and STI groups, respectively. The pregnancy rates were 72.7 %, 68.2 %, 72.7 % and 68.3 % in the LTS, STS, LTI and STI groups respectively. The conception rates were found to be 76.1%, 71.4 %, 76.1 % and 78.9 % in the LTS, STS, LTI and STI groups respectively. The kidding rates were found to be 93.75 %, 86.66 %, 87.5 % and 93.33 % in the LTS, STS, LTI and STI groups respectively. The prolificacy rates were 133 %, 130 %, 135 % and 128 % in the LTS, STS, LTI and STI groups respectively. No statistical difference were found in the estrous responce time, estrous rate, pregnancy rate, conception rate, kiding rate and the prolificacy rates among the LTS, STS, LTI and STI groups (P>0.05).It was concluded that the short or long term application of the FGA sponges and norgestomed implants with the combination of PMSG and PGF2? could be synchronized succesfully the estrous of the damascus goats during the breeding season. No difference in the fertility parameters in the short or long term application were detected. Short term applications were found as succesful as long term applications. Therefore the short term applications were found to be more useful for the flexiblity of the usage in the field conditions.