Diz osteoartritli kadın hastalarda ağrının azaltılması, fonksiyonların ve dengenin geliştirilmesi açısından kuadriseps femoris kasının kuvvet ve dayanıklılığının karşılaştırılması
The effect of different quadriceps femoris muscle exercises on pain, function and balance in female patients with knee osteoarthritis
Yazar: DİLEK ÇOKAR
Danışman: PROF. DR. SAFİNAZ YILDIZ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Hekimliği Ana Bilim Dalı / Spor Fizyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Çalışma diz osteoartritli kadın hastalarda kuadriseps femoris kasına yönelik uygulanan farklı egzersizlerin ağrı, fonksiyon ve denge üzerine etkisini araştırmak üzere planlandı. 40-65 yaş arası, ACR tanı kriterlerine göre primer diz osteoartriti tanısı almış 45 hasta 3 gruba ayrıldı. Her 3 gruptaki hastaların tedavi öncesi ve sonrası ağrı, sertlik ve fonksiyonları VAS ve WOMAC anketleri ile değerlendirildi. Kas kuvveti ve dayanıklılığı Cybex 350 ile 60 °/sn ve 180 °/sn açısal hızlarla, statik denge değerlendirmeleri Biodex Balance System SD ile ölçüldü. Grup 1 hastaları diz izometrik egzersizleri ile ev programı şeklinde takip edildi. Grup 2 hastalara fiziksel modaliteler ve kuvvet egzersizleri uygulandı. Grup 3 hastalara fiziksel modaliteler ve dayanıklılık egzersizleri uygulandı. Tedaviler haftada 4 gün 6 hafta boyunca uygulandı. Sonuçlar SPSS versiyon 21 ile değerlendirildi. 6 hafta sonunda Grup 1 hastaların sadece aktivite ağrıları azalırken, Grup 2 ve Grup 3'teki hastaların istirahat, gece ve aktivite ağrıları istatistiksel olarak anlamlı derecede azaldı (p<0,001, p<0,01, p<0,001 sırasıyla). Fiziksel fonksiyon değerlerinde her 3 grup lehine anlamlı iyileşmeler saptandı (p<0,001). Grup 2 hastaların izokinetik kas kuvveti anlamlı derecede artarken, diğer gruplarda anlamlılığa ulaşmadı (p<0,01). Denge açısından Grup 1 hastalarda iyileşme gözlenmezken, Grup 2 ve Grup 3 hastaların belli pozisyonlarda denge değerlerinde iyileşme bulundu (p<0,05). Sonuç olarak, klinikte diz osteoartritli hastaların tedavisinde fiziksel modaliteler ve izometrik egzersize ilaveten düşük yoğunluklu dayanıklılık egzersizleri yaygın olarak kullanılmaktadır. Kas kuvvetini geliştirip iyileşmeyi sağlamak, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak ve dengeyi arttırıp düşme riskini azaltmak için dayanıklılık egzersizlerinin yerine kontrollü olarak yüksek yoğunluklu kuvvet egzersizlerinin kullanılabileceğini söyleyebiliriz.
Anahtar Kelimeler: Osteoartrit, diz, ağrı, fonksiyon, denge.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the effect of different type of exercises on quadriceps femoris muscle; on pain, function and balance in female patients with knee osteoarthritis. 45 patients between 40-65 years old were divided into 3 groups. The pain and function of the patients in each group were evaluated by VAS, WOMAC questionnaires. Muscle strength and endurance were measured with the İsokinetic System Cybex 350, static balance evaluations were measured with Biodex Balance System SD. Group 1 patients performed home-based exercise program, Group 2 and Group 3 patients performed strength and endurance exercises; for 4 days/week, during 6 weeks. The results were evaluated with SPSS version 21.
At 6th week, only the activity pain decreased on Group 1, whereas the rest, night and activity pain decreased statistically significantly on Group 2 and Group 3 (p<0.001, p<0.01, p<0.001 respectively). Significant improvements in physical functions were found in favor of each group (p<0.001). The isokinetic muscle strength increased significantly just on Group 2 patients (p<0.01). Balance of Group 2 and Group 3 patients were improved at certain positions (p<0,05). In conclusion, in addition to physical modalities and isometric exercises, low-intensity endurance exercises are widely used in the treatment of patients with clinically knee osteoarthritis. We can say that high intensity strength exercises can be used in place of endurance exercises to improve muscle strength, to slow the progression of the disease and to reduce risk of falling.
Key Words: Osteoarthritis, knee, pain, function, balance.