0-2 yaş grubu bebeklerde ev kazası geçirme sıklığı, ilişkili faktörler ve ebeveynlerin ev kazası önlemeye yönelik tutumlarının değerlendirilmesi
An assessment of home accidents within 0-2 year group babies by the frequency, related factors and parents' preventive attitudes
Yazar: SEVİNÇ ÇINAR
Danışman: DOÇ. DR. SEÇİL ARICA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Ana-baba = Parents ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Bebekler = Infant ; Ev kazaları = Home accidents ; Güvenlik = Security ; Güvenlik önlemleri = Safety measures ; Kazalar = Accidents ; Tutumlar = Attitudes ; Çocuklar = Children

Özet:
Giriş: Bu çalışma ile SBÜ Haseki SUAM Bağcılar Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'nde nüfusumuza kayıtlı 0-2 yaş grubu bebeklerde ev kazası geçirme sıklığı, ilişkili faktörler, ebeveynlerinin ev kazaları hakkındaki bilgi düzeyleri ve kazalardan korunma yolları konusundaki aldıkları önlemleri incelemeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Prospektif, tek merkezli, tanımlayıcı-analitik olarak yapılan çalışmamıza SBÜ Haseki SUAM Bağcılar Eğitim ASM'mize kayıtlı 0-2 yaş grubu 130 çocuğun aileleri Aralık 2017 – Ocak 2018 tarihleri arasında dâhil edilmiştir. Hastalara Halk Sağlığı Müdürlüğü'nün hazırlamış olduğu 0 yaş kontrol listesi, Gelişimi İzleme Değerlendirme Rehberi Standardizasyon Çalışması Bilgi formu ve tarafımızca hazırlanan sorular ile hazırlanan anketler yüz yüze görüşülerek dolduruldu. Çocukların karşılaşabileceği ev kazaları, risk faktörleri, düşme, aspirasyon, boğulma, zehirlenme, yanık riskleri, aile tutumları, önleyici faktörler, korunma yöntemleri, kazaların yaşanma durumları, hastane başvuruları, çocuğa ait sağlık bilgileri, sosyodemografik özellikler sorgulanmıştır. Veriler SPSS 15.0 programında tanımlayıcı istatistiksel metotlar ile Mann Whitney U testi ve Ki Kare testleriyle analiz edildi.  İstatistiksel alfa anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edildi.
Bulgular: Çalışmaya katılan annelerin yaş ortalamaları 29,47±5,52 (17-42) idi. Annelerin %52,3'i düşük öğrenim düzeyine sahip iken, %47,7'si yüksek öğrenim düzeyine sahipti. Anne yaş gruplarında, eğitim düzeylerinde, çalışma durumlarında ev kazası türlerinde istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). Evde yaşayan kişi sayısı fazla olan ailelerde düşme kaza oranı evde yaşayan çekirdek aile dışında kişi olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (p=0,023). Çocuğa bakan kişi gruplarında (anne, akraba, bakıcı, kreş) kaza geçirme yönünden istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Ev kazası türlerinde ailelerin anne-baba yaşı, çocuk sayısı, kaçıncı çocuk ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. (P>0,05). Çocukların %58,5 i bir veya birden fazla kaza geçirmiştir. Çocuklarda en çok görülen kaza türü %48,5 ile düşmelerdi. Aspirasyon %18,5, yanık %16,2, boğulma %3,1, zehirlenme %2,3 idi. Kız cinsiyette boğulma ve aspirasyon oranı erkek cinsiyete göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (p=0,013 p=0,026).  Yaş gruplarının düşme, yanık, kaza ge çirmeoranlarında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı. 1 yaş grubunda kaza oranları yüksekti. (p<0,001)
Sonuç: Ev kazalarına bağlı yaralanma, hastane başvuruları ve ölümler giderek artmaktadır. Çalışmada yaklaşık iki çocuktan birinin hayatının ilk iki yıllık süreci içinde kaza geçirdiği görülmekte ve en fazla düşme şeklinde ev kazasına maruz kaldığı bulundu. Bilgi düzeyi ve ev kazalarına yönelik tutumlarının yetersiz olduğu saptandı.
Anahtar Kelimeler: Ev kazaları, çocuk, güvenlik önlemleri

Abstract:
Introduction: The aim of this study is to investigate the frequency of home accidents among babies between 0-2 years old, the factors causing the accidents, the parents' level of information about home accidents and the precautions taken for preventing the accidents. The study is conducted with the families that are owning 0-2 years old babies and are registered to UHS Haseki SUAM Bağcılar Training Family Health Center.
Material and Method: The families of 130 children between 0-2 years registered to USH Haseki SUAM Bağcılar Training Family Health Center were included our study, which is carried out as prospective, single-center, descriptive-analytical, between December 2017 and January 2018. 0 age checklist likert type scale questionnaire prepared by the Public Health Directorate, Developmental Monitoring Follow-up Assessment Guideline Standardization Activity Questionnaire and the questions prepared by ourselves are filled out in face-to-face interviews. Household accidents, risk factors, falling, aspiration, drowning, poisoning, burn risks, family attitudes, preventive factors, prevention methods, accidents cases, hospital applications, child health information and sociodemographic characteristics were questioned. SPSS 15.0 for Windows program was used for statistical analysis. Descriptive statistics are given as number and percentage for categorical variables, mean, standard deviation, minimum, maximum. Since the numerical variables did not provide the normal distribution condition, two independent group comparisons were conducted by using the Mann Whitney U test. The ratios of the categorical variables among the groups were tested by Chi-square analysis. Statistical significance level of alpha was accepted as p <0,05.
Findings: The mean age of the participating mothers was 29.47 ± 5.52 (17-42). 52.3% of the mothers had low education level, while 47.7% had higher education level. There was no statistically significant difference in the maternal age groups, education levels, working conditions, home accident types and general accident rate (p> 0,05). Falling accident rates were significantly higher in families with more people living at home than elementary families (p = 0.023). There was no statistically significant difference in the types of home accidents and general accident rates in the groups of caretaker (mother, relatives, carers, nursery). There were no statistically significant differences in the parental age, number of children and number of children between the groups of home accidents. Additionally, there were no statistically significant differences in the parental age, number of children and number of children between families who experienced home accidents and who has not experienced. 58.5% of the children had one or more accidents. The most common type of accident in children was the drop with the 48.5%. The percentages for aspiration, burning, drowning and poisoning were 18.5%, 16.2%, 3.1% and 2.3% respectively. The rate of suffocation and aspiration in female gender was found significantly higher than male gender (p = 0.013 p = 0.026). There was a statistically significant difference in the rates of falls, burns, and general accidents in the age groups. Accident rates were high in the 1 year old group. (p <0.001)
Conclusion: Injuries due to home accidents, hospital applications and deaths are increasing. In the study, one of the two children was determined to have been involved in an accident during the first two years of his/her life. The fact that the children was exposed to a house crash mostly in the form of a fall was found out. For this reason, mothers should be given information and training on the developmental characteristics of children of this age group, risk factors related to home accidents and safety precautions.
Keywords: Home accidents, children, safety precautions