Kültürlerarası etkileşimdeki rolü açısından Kırmızı Başlıklı Kız masallarının çevirileri
Translations of the tale Little Red Riding Hood in the terms of the role in the intercultural interaction
Yazar: FAHRİYE EKİN DANACI
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE BOGENÇ DEMİREL
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Batı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Mütercim Tercümanlık (Fransızca) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Mütercim-Tercümanlık = Translation and Interpretation
Dizin: Etkileşim = Interaction ; Kültürel etki = Cultural effect ; Kırmızı Başlıklı Kız = Little Red Riding Hood ; Masallar = Tales ; Türkçe çeviri = Turkish translation ; Çeviri = Translation

Özet:
Masallar her kültürde kendine yer bulur; toplumun her kesimine hitap eder ve çocukluğumuzdan itibaren hayatımızın bir parçası olurlar. Bu masallar arasından, büyükannesine gitmek için evden çıkan ve kurt tarafından yenilen Kırmızı Başlıklı Kız'ın masalı, en çok akılda kalanlardan biridir. Bir sözlü gelenek ürünü olan Kırmızı Başlıklı Kız masalı, 17. yüzyılda Charles Perrault tarafından yazılı edebiyata kazandırılmış, yolculuğuna 19. yüzyılda Almanya'da Grimm Kardeşler ile devam etmiş ve kültürden kültüre aktarılarak günümüze kadar ulaşmıştır.Bu tezin amacı, Kırmızı Başlıklı Kız masalı ve çevirilerini kültürlerarası etkileşimdeki rolü açısından incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, ilk olarak, masal kavramı, masalın aşamaları, kökeni ve masalın hedef kitlesi ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Daha sonra, yazılı edebiyattaki serüveni üç yüz yıldan fazla olan Kırmızı Başlıklı Kız masalının bu sürede hedef kitleye göre, kültürlerden kültürlere aktarılırken, aynı kültür içerisinde yeniden üretilirken geçirdiği değişimler, masalın Fransızcası, Almancası ve de Türkçedeki örnekleriyle irdelenmiştir.Araştırmada masal, P. Bourdieu'nün ?kültürel sermaye? kavramından yola çıkarak bir ürün olarak ele alınmıştır. I. Even-Zohar'la ?kültür repertuarı? kavramı, T. Hermans ile ?yeniden üretim süreci?, J. Heilbron ve G. Sapiro ile de ?dolaşımı? irdelenmiştir. Bu ürünün kültürlerarası dolaşımı, H. Vermeer'in deyimiyle, ?kültürlerarası bir aktarım? olan çeviri yoluyla gerçekleştiği için, masalın Türkçe örnekleri üzerinde saptanmış ölçütlere göre çalışılmıştır. Hedef kitlesi bakımından yapılan incelemelerde, masal üzerine daha önce de çalışmış olan Zohar Shavit'ten yararlanılmıştır.İnceleme metinleri, piyasada bulunan örnekler ile Beyazıt Devlet Kütüphanesi ve Milli Kütüphane'de bulunan örnekler taranarak elde edilmiştir. Farklı yayınevlerinden, farklı tarihlerde basılmış yirmi beş Türkçe Kırmızı Başlıklı Kız masalı örneği, tablolar kullanılarak incelenmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda, masalın, hedef kitleyle birlikte değişen amaçları doğrultusunda ve bir ürün olarak pazarda sürekliliğini sağlamak adına, içerik açısından çeşitli bozulmalara uğradığı saptanmıştır

Abstract:
Fairytales find its place in every culture, appeal to all segments of society and become a part of our lives since our childhood. Among these fairytales, tale of a little girl who left home to see her ill grandmother and eaten by the wolf, is one of the most memorable. A tale predicated on oral tradition, Little Red Riding Hood, became a part of literature by Charles Perrault in 17th century; his journey continued with Brothers Grimm in Germany and arrived from that time to present by intercultural transfer.The aim of this study is to analyze the role of Little Red Riding Hood tale?s translations in the term of intercultural interaction. Accordingly, the notion, the stages, the origin and the target audience of tales were discussed in detail. Subsequently, the changes that Little Red Riding Hood goes through in this journey over three hundred years in terms of its target audience, of intercultural transfer and reproduction within a particular culture were examined using French and German versions and Turkish samples.In this research, Little Red Riding Hood is discussed as a product of the ?cultural capital? concept of P. Bourdieu. Subsequently, the tale is analyzed by utilizing notion of ?cultural repertoire? of I. Even-Zohar, ?reproduction process? by T. Hermans and ?texts circulation? by J. Heilbron and G. Sapiro. Since the intercultural flow of this product takes place through the translations, which are defined by H. Vermeer as ?a cross-cultural transfer?, the study is premised on the criteria induced by the Turkish samples. For the analysis with respect to the target audience works of Zohar have been utilized.The texts used in this study have been obtained from Beyazit State Library, National Library and from market. Twenty-five Turkish samples published by different editions in different periods of time were examined using tables. As the result of this study indicates, the tale had various distortions in terms of contents for the purposes of the target audience, and to ensure permanency as a product in the market.