Müzik öğretmeni adaylarının tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi
Investigation of burnout levels of music teacher candidates
Yazar: ELİF GİZEM UYDURAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RIZA AKYÜREK
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müze Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Duyarsızlaşma = Depersonalization ; Müzik eğitimi = Music education ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik düzeyi = Burnout level ; Tükenmişlik-mesleki = Burnout-professional ; Yetkinlik = Competence ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada, Üniversitelerin Eğitim Fakültelerine bağlı Güzel Sanatlar Eğitimi
Bölümleri, Müzik Eğitimi Ana Bilim Dallarında öğrenim görmekte olan 1., 2., 3. ve 4.
sınıf müzik öğretmeni adaylarının tükenmişlik düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından
belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modelinin kullanıldığı betimsel bir
çalışmadır. Araştırmanın evrenini 2019-2020 eğitim-öğretim yılı güz ve bahar
yarıyıllarında eğitim gören, Türkiye'deki Üniversitelerin Eğitim Fakültelerine bağlı
Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümlerinin Müzik Eğitimi Anabilim Dalları, örneklemini ise
500'ü kadın, 357'si erkek öğrenci olmak üzere toplam 857 müzik öğretmeni adayından
oluşan Türkiye'nin 7 farklı coğrafi bölgesinden seçkisiz atama yöntemi ile belirlenmiş
adı geçen üniversitelerin ilgili anabilim dalları oluşturmaktadır.
Müzik öğretmeni adaylarının tükenmişlik düzeylerini belirlemek için ölçek olarak
Maslach Tükenmişlik Envanteri- Öğrenci Bilgi Formu kullanılmış, elde edilen veriler
SPSS Statistics Base 22.0 paket programı aracılığıyla çözümlenmiştir. Ölçek uygulanan
müzik öğretmeni adaylarının tükenmişlik düzeyleri ile cinsiyet, sınıf, mezun olunan lise
türü, üniversite, çalgı türü ve gelir düzeyleri değişkenleri arasında anlamlı farklılık olup
olmadıkları incelenmiş, veriler tablolar yoluyla analiz edilerek araştırmanın bulgular
bölümünde yorumlanarak ayrıntılı bir şekilde yer verilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre;
müzik öğretmeni adaylarının tükenmişlik düzeyleri, cinsiyet değişkenine göre kadın
müzik öğretmeni adaylarının erkek müzik öğretmeni adaylarına oranla daha fazla
tükenme eğiliminde olduğu fakat duyarsızlaşma ve yetkinlik alt boyutlarında anlamlı bir 

farka ulaşılamadığı, üniversite değişkenine göre Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi en
yüksek tükenme ortalamasına, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi en yüksek duyarsızlaşma
ortalamasına ve Marmara Üniversitesi en yüksek yetkinlik ortalamasına sahip olduğu,
mezun olunan lise değişkenine göre Güzel Sanatlar Lisesi mezunlarının diğer lise
mezunlarına göre daha fazla tükenme ve duyarsızlaşma eğiliminde oldukları ayrıca
Güzel Sanatlar Lisesi mezunlarının yetkinlik düzeylerinin daha yüksek olduğu, çalgı
değişkenine göre telli çalgı çalan müzik öğretmeni adaylarının daha fazla tükenme ve
duyarsızlaşma yaşadıkları, nefesli çalgı çalan müzik öğretmeni adaylarının ise daha
yetkin oldukları, sınıf değişkenine göre 4.sınıf müzik öğretmeni adayları daha fazla
tükenme ve duyarsızlaşma yaşarken 2.sınıf müzik öğretmeni adaylarının daha yetkin
hissettiği ve son olarak gelir durumu değişkenine göre aylık 300-599 TL gelire sahip olan
müzik öğretmeni adayları en az tükenme ve duyarsızlaşma eğilimi gösterirken yetkinlik
düzeyi en yüksek olan grup aylık 900-1199 TL gelire sahip olan müzik öğretmeni
adaylarının olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.
Anahtar kelimeler: müzik eğitimi, tükenmişlik, tükenme, duyarsızlaşma,
yetkinlik, öğretmen adayları

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the burnout levels of the 1st, 2nd, 3rd and 4th
grade music teacher candidates studying in the Fine Arts Education Departments, Music
Education Departments of the Education Faculties in terms of various variables. The
research is a descriptive study in which the relational screening model is used. The
universe of the research consists of the Music Education Departments of the Fine Arts
Education Departments of the Education Faculties of the Universities in Turkey in the
fall and spring semesters of the 2019-2020 academic year. Consisting of a total of 857
music teachers, including male students, the relevant departments of the aforementioned
universities are determined by random assignment method from 7 different geographical
regions of Turkey. Maslach Burnout Inventory-Student Information Form was used as a
scale to determine the burnout levels of music teacher candidates, and the obtained data
were analyzed through the SPSS Statistics Base 22.0 package program. It was examined
whether there was a significant difference between the burnout levels of the music teacher
candidates to whom the scale was applied and the variables of gender, class, type of high
school graduated, university, type of instrument and income level. According to the
research results; burnout levels of music teacher candidates, according to gender variable,
women tend to be more exhausted than men, but no significant difference can be reached
in depersonalization and competence sub-dimensions, Muğla Sıtkı Koçman University
has the highest burnout mean, Mehmet Akif Ersoy University has the highest
depersonalization mean and Marmara University has the highest proficiency mean. 

According to the graduated high school variable, Fine Arts High School graduates tend
to be more exhausted and depersonalized than other high school graduates, also Fine Arts
High School graduates have a higher level of competence, according to the instrument
variable, students who play string instruments experience more exhaustion and
depersonalization, and wind instrument players are more competent. According to the
grade variable, 4th grade students experience more exhaustion and depersonalization,
while 2nd grade students feel more competent and lastly, students who have a monthly
income of 300-599 TL according to the income status variable have the least burnout and
sensitivity. It was concluded that while the group with the highest level of competence
showed a tendency to agree, students with a monthly income of 900-1199 TL.
Keywords: music education, burnout, exhaustion, depersonalization, competence,
teacher candidates