Crataegus ekstresinin streptozotosin diyabetik sıçanlardaki endotel fonksiyon bozukluğunun gelişimi üzerine olan etkilerinin incelenmesi
The investigation of the crataegus extract's effects on the development of endothelial dysfunction in streptozotocin-induced diabetic rats.
Yazar: EBRU KOÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GÖKÇE TOPAL TANYILMAZ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Nitrik oksit = Nitric oxide

Özet:
Diyabete bağlı gelişen endotel disfonksiyonu kardiyovasküler risklerin oluşumunu artırmaktadır. Çalışmamızda Crataegus microphylla ekstresinin diyabetik sıçanlarda gözlenen endotel disfonksiyonu üzerindeki etkilerinin ve antihiperglisemik kapasitesinin incelenmesi hedeflenmiştir.Öncelikle Crataegus ekstresinin kontrol sıçanlardaki akut vasküler etkileri değerlendirilmiştir. Daha sonra sıçanlarda diyabet oluşturmak amacıyla streptozotosin (65 mg kg-1, i.p.) uygulanmıştır. 100mg/kg Crataegus ekstresi ise diyabetik sıçanlara 4 hafta süresince oral gavaj yoluyla verilmiştir. Kan glukoz düzeyleri takip edilmiş ve son olarak izole edilen aortaların endotel fonksiyonları ve vasküler reaktiviteleri incelenmiştir. Ayrıca serum tümör nekroz faktörü-?, interlökin-6 gibi proinflamatuvar sitokinlerin ve insülin düzeyleri ölçülmüştür. İlaveten kontrol ve diyabetik aortalarda histopatolojik ve immünohistokimyasal incelemeler yapılmıştır.Crataegus ekstresi akut olarak uygulandığında nitrik oksit (NO) aracılıklı konsantrasyon bağımlı gevşetici etki oluşturmuştur. Öte yandan Crataegus ekstresinin kronik olarak uygulanması kontrole göre diyabetik sıçanlarda artmış glukoz ve azalmış insülin miktarları üzerinde bir değişiklik oluşturmamıştır. 8 haftalık diyabette hem asetilkoline bağlı gevşemelerin hem de vasküler reaktivitenin kontrole göre anlamlı düzeyde azaldığı gözlenmiştir. Crataegus ekstresi ise 8 haftalık diyabette azalmış olan bu parametreleri yükselterek kontrol seviyesine getirmiştir. Ayrıca proinflamatuvar sitokin düzeyleri 8 haftalık diyabetik grupta anlamlı olarak yükselmiş ve bu sıçanların izole aortalarında ise endotelyal ve indüklenebilen NO sentaz dağılımları da artmıştır. Crataegus ekstresi ise diyabette artmış olan proinflamatuvar sitokin düzeylerini ve NO sentaz dağılımlarını azaltabilmiştir.Bulgularımız Crataegus microphylla'nın antihiperglisemik etkinliği olmaksızın diyabette azalmış olan endotel bağımlı gevşemeleri ve vasküler reaktiviyi antiinflamatuvar etkinliği sonucunda düzeltebildiğini böylece de diyabete bağlı endotel disfonksiyonunun önlenmesinde etkili olabileceğini önermektedir.

Abstract:
Diabetes-induced endothelial dysfunction increases the cardiovascular risks. In this study, we aimed to investigate the effect of Crataegus microphylla extract on the endothelial dysfuction and its antihyperglycemic capacity in diabetic rats.At first, acute vascular effects of Crataegus extract in control rats were examined. Thereafter, rats were injected with streptozotocin (65 mg kg-1, i.p.) to induce diabetes and 100mg/kg Crataegus extract was given to diabetic rats via gavage for 4 weeks. Blood glucose levels were recorded. Finally, the endothelial function and vascular reactivity were characterized in isolated aortae. Serum insulin and proinflammatory cytokines such as tumour necrosis factor-?, interleukin-6 levels were also assayed. In addition, histopathological and immunohistochemical studies were performed in the aortae obtained from control and diabetic rats.Crataegus microphylla acutely induced a concentration-dependent, nitric oxide (NO)- mediated vasorelaxation. Chronic in vivo treatment with Crataegus extract could not modify the glucose and insulin levels in diabetes. However, at 8 weeks of diabetes both reduced acetylcholine-induced vasorelaxation and vascular reactivity were improved by Crataegus extract treatment. Moreover, serum proinflammatory cytokine levels and both endothelial and inducible NO synthase localisations of isolated rat aortae were increased at 8 weeks of diabetes. Crataegus extract treatment reduced both proinflammatory cytokine levels and NO sythase localisations.Our findings suggest that Crataegus microphylla does not have anti-hyperglycemic activity but it improves reduced endothelium-dependent vasorelaxation and vascular reactivity in diabetes through its antiinflammatory properties. Thus, it might have beneficial effects on the prevention of diabetes-induced endothelial dysfunction.