Anjiyotensin II reseptör blokeri bazi ilaçlarin hidroklorotiyazid ile kombinasyonlarinin UPLC yöntemi ile ayni anda tayini ve validasyonu
Simultaneous determination of some angiotensin II receptor blocker drugs combined with hydrochlorothiazide by UPLC technique and validation
Yazar: DERYA ÖZGÜR
Danışman: PROF. DR. SİBEL ÖZKAN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Analitik Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Adrenerjik beta antagonistleri = Adrenergic beta-antagonists ; Analiz = Analysis ; Anjiyotensin II = Angiotensin II ; Diüretikler = Diuretics ; Doz-cevap ilişkisi-ilaç = Dose-response relationship-drug ; Hidroklorotiyazit = Hydrochlorothiazide ; Kromatografi-sıvı = Chromatography-liquid ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid ; Telmisartan = Telmisartan ; İrbesartan = Irbesartan

Özet:
Telmisartan ve Hidroklorotiyazit'in aynı anda analizi için bir UPSK-FDD yöntemi sunulmuştur. Bu yöntemde; bir ters-faz kolonu (Acquity UPSK BEH C18 2.1x50 mm 1.7 µm) 0,4 ml/dk akış akış hızındaki hareketli faz A NaClO4 tampon (pH 3,2 ; 0.053M ) ve hareketli faz B asetonitril içermektedir. Gradient programı (dk/%B) 0/5, 2/70, 3/5 olarak seçilmişti. Dedektör 272 nm dalga boyunda iki bileşiğin ayrılması için kullanılmıştır. Kromatografik ayırım 40 ? C'de yapılmıştır. İç standart olarak sodyum benzoat seçilmiştir (çünkü diğer iç standartlara kıyasla da iyi bir pik daha kısa alıkonma zamanı ve daha iyi bir ayırım göstermiştir). Geliştirilen yöntem kısa bir süre içerisinde telmisartan, hidroklorotiyazit ve iç standardın iyi bir şekilde ayrılmasını sağlamıştır. Bu şartlar kullanılarak, Telmisartan için 1,997 dk; Hidroklorotiyazit için 0,897 dk Sodyum benzoat için 1,339 dk alıkonma zamanı elde edilmiştir.İrbesartan ve Hidroklorotiyazit'in aynı anda analizi için ise; UPSK-FDD ve YPSK-UV/GB yöntemleri sunulmuştur. UPSK-FDD yönteminde; bir ters-faz kolonu kolonu (Acquity UPSK BEH C18 2.1x50 mm 1.7 µm) 0,6 ml/dk akış akış hızındaki hareketli faz A NaClO4 tampon (pH 3,2 ; 0.053M ) ve hareketli faz B asetonitril içermektedir. Gradient programı (dk/%B) 0/5, 3/90, 3,5/5, 5/5 olarak seçilmiştir. Dedektör 280 nm dalga boyunda iki bileşiğin ayrılması için kullanılmıştır. Kromatografik ayırım 40 ? C'de yapılmıştır. YPSK yönteminde; bir ters-faz kolonu (Inertsil C8; 5 ? m, 4.6x150 mm I.D.) 0,9 ml/dk akış hızındaki metanol: 0,86 ml/1L H3PO4 tampon (pH 3,5 ; trietilamin ile) (68 : 32 ; h/h ) karışımından oluşan bir hareketli faz ile 280 nm dalga boyunda iki bileşiğin ayrılması için kullanılmıştır. Kromatografik ayırım 40 ? C'de yapılmıştır. İç standart olarak her iki çalışmada da sodyum benzoat seçilmiştir, çünkü diğer iç standartlara kıyasla da iyi bir pik şekliyle daha kısa alıkonma zamanı ve daha iyi bir ayırım göstermiştir. Geliştirilen yöntemler kısa bir süre içerisinde irbesartan, hidroklorotiyazit ve iç standardın iyi bir şekilde ayrılmasını sağlamıştır. Bu şartlar kullanılarak, YPSK analizinde İrbesartan için 6,368 dk; Hidroklorotiyazit için 1,925 dk ve sodyum benzoat için 3,065 dk alıkonma zamanı elde edilmiştir. UPSK yönteminde ise, İrbesartan için 2,899 dk; Hidroklorotiyazit için 0,943 dk Sodyum benzoat için 1,640 dk alıkonma zamanı elde edilmiştir.Taze hazırlanmış standart çözelti kromatogramlarında validasyon prosedürünün bir parçası olan ayrışma, seçicilik, asimetri ve kapasite faktörü gibi çeşitli parametreleri kontrol etmek için sistem uygunluk testleri yapılmıştır. Geliştirilen yöntemler tamamen valide edilmiştir. Geliştirilen yöntemin geçerliliğini ve uygulanabilirliğini göstermek için geri kazanım çalışmaları yapılmıştır. Yüksek orandaki geri kazanım; yöntemin, ilaçların formülasyonunda kullanılan katkı maddelerinden ve yardımcı maddelerden etkilenmediğini göstermektedir.Hammaddede ve farmasötik formülasyonlarda irbesartan, telmisartan ve hidroklorotiyazitin aynı anda tayini için geliştirilmiş olan UPSK ve YPSK yöntemleri hızlı, basit, yüksek kesinlik ve doğruluktadır. Geliştirilen bu yöntemler, ekonomik olduğu ve zaman kazandırdığı için kalite kontrol laboratuvarlarında kullanılabilir.

Abstract:
An UPLC-PDA method is presented for the simultaneous determination of Telmisartan and Hydrochlorothiazide. In this method; a reversed-phase column (Acquity UPLC BEH C18 2.1x50 mm 1.7 µm) with mobile phase A of acetonitril: mobile phase B NaClO4 buffer (pH 3,2 ; 0,053 mM) at 0,6 ml/min flow rate was used to separate both compounds with a detection of 272 nm. The gradient program (T/%B) is set as 0/5, 2/70, 3/5. The chromatographic separation was performed at 40 oC. Sodium benzoate was chosen as the internal standard because it showed a shorter retention time with better peak shapes and better resolution, compared to other potential internal standards. The proposed UPLC method gives a good resolution between Telmisartan, Hydrochlorothiazide and internal standard within a short analysis time. Using these conditions, the retention times were obtained as 1,997 min for Telmisartan, 0,897 min for Hydrochlorothiazide and 1,339 min for Sodium benzoate (IS).For simultaneous determination of Irbesartan and Hydrochlorothiazide, an UPLC-PDA and a HPLC-UV/GB method is presented . In UPLC-FDD method; a reversed-phase column (Acquity UPLC BEH C18 2.1x50 mm 1.7 µm) with mobile phase A of acetonitril: mobile phase B NaClO4 buffer (pH 3,2 ; 0,053 mM) at 0,4 ml/min flow rate was used to separate both compounds with a detection of 280 nm. The gradient program (T/%B) is set as 0/5, 3/90, 3,5/5, 5/5. The chromatographic separation was performed at 40 oC. Sodium benzoate was chosen as the internal standard for both working because it showed a shorter retention time with better peak shapes and better resolution, compared to other potential internal standards. The proposed UPLC method gives a good resolution between Irbesartan, Hydrochlorothiazide and internal standard within a short analysis time. Using these conditions, the retention times were obtained as 6,368 min for Irbesartan, 1,925 min for Hydrochlorothiazide and 3,065 min for Sodium benzoate (IS) for HPLC and the retention times were obtained as 2,899 min for Irbesartan, 0,943 min for Hydrochlorothiazide and 1,640 min for Sodium benzoate (IS) for UPLC.System suitability tests were carried out on the chromatogram of freshly prepared standard solutions to check various parameters such as resolution, selectivity, asymmetry and capacity factors as a part of validation procedure. The proposed methods have been extensively validated. In order to demonstrate the validity and applicability of the proposed UPLC and HPLC methods, recovery tests were carried. High percentage recovery shows that the method is free from the interferences of the commonly used excipients and additives in the formulations of drugs.The present UPLC study purposes a rapid, simple, precise and accurate method for the simultaneous determination of Irbesartan ,Telmisartan ve Hydrochlorothiazide, in raw material and pharmaceutical formulations. The proposed method is suitable for quality control laboratories, where economy and time are essential.