Farklı doz algoritmalarıyla  bilgisayarlı tomografi çekimlerinde operatör odasında radyasyon dozlarının ölçülmesi ve çalışanlarının  dozlarının karşılaştırılması
Measurement of radiation doses in the operator's room and comparison of the doses of the employees in computed tomography shoots with different dose algorithms
Yazar: MURAT YAĞMUR
Danışman: DOÇ. DR. AHMET YALÇIN
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Doz-cevap ilişkisi-radyasyon = Dose-response relationship-radiation ; Dozimetre = Dosimeter ; Mesleki maruziyet = Occupational exposure ; Radyasyon = Radiation ; Radyasyon dozajı = Radiation dosage ; Radyasyon etkileri = Radiation effects ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Amaç: Yüksek doz, normal doz ve düşük doz algoritmaları kullanılarak yapılan
BT ile görüntüleme esnasında operatör odasındaki radyasyon dozlarının anlık ölçülmesi
ve aynı zamanda radyasyon çalışanlarının maruz kaldığı radyasyon dozlarının ölçülerek
bu dozların karşılaştırılmasıdır.
Materyal ve Metot: Bu çalışma Atatürk Üniversitesi Eğitim Ve Araştırma
hastanesinde Ağustos 2022 -Eylül 2022 tarihleri arasındaki farklı doz algoritmaları
kullanılarak 130 hasta üzerinde yapılan Toraks BT çekimleri esnasındaki farklı 3 noktada
manuel doz ölçerle yapılan doz ölçüm verilerinin, cihazdan alınan doz verilerinin ve şahsi
dozimetre verilerinin karşılaştırılmasıyla gerçekleşti. Çalışmada BT cihazı, manuel doz
ölçer ve şahsi dozimetre kullanıldı. Alınan ölçümler sonucu istatistiksel analiz yapılarak
sonuca ulaşıldı.
Bulgular: Çalışma popülasyonunun yaş ortalaması 57,6 ± 19,3 dür ve 130
hastanın 73'ü erkektir. (%55,7). Üç grupta operatör odası penceresi önü, kapı açılışı ve
operatör odası içinde ölçülen ortam radyasyon dozu, yüksek doz grubunda istatistiksel
olarak anlamlı derecede daha yüksek radyasyon dozları gözlemlenirken, düşük doz ve
standart doz grupları arasında anlamlı bir fark görülmedi. Son aşamada personel
dozimetrelerinin verileri toplandı. Kişisel dozimetre verileri incelendiğinde toplanan
verilerin gruplar arasında anlamlı bir fark göstermediği görüldü.
Sonuç: Çalışmamızda elde ettiğimiz bulgular ışığında, yüksek doz algoritması ile
yapılan görüntüleme esnasında operatör odasında yapılan ölçümlerde standart ve düşük
doz algoritmalı görüntüleme esnasındaki ölçümlere ve incelemelere göre daha yüksek
radyasyon bulunduğunu ve radyasyon varlığının daha uzun süre devam ettiğin sonucuna
ulaştık.

Anahtar Kelimeler: Bilgisayarlı tomografi, düşük doz, operatör odası, radyasyon
maruziyeti, standart doz, yüksek doz

Abstract:
Aim: Our aim is to assess dose of ambient radiation in the operator room during
CT imaging with high-dose, normal-dose and low-dose algorithms, as well as the
measurement and comparison of radiation doses of technicians.
Material and Method This study was conducted on 130 patients presented in CT
unit of Ataturk University Research Hospital between August 2022 and September 2023.
All radiation dose measurements were performed with manual receiver in three separate
locations and in different time intervals during the Thorax CT imaging which performed
using different dose algorithms. Radiation doses measured at these locations and time
intervals then compared to personal dosimeters for three different dose algorithms.
Results: The mean age of the study population was 57.6 ± 19.3 years, and 73 of
the 130 patients were male. (55.7%). The ambient radiation dose measured in front of the
operator room window, door opening and inside the operator room in the three groups
showed that statistically significantly higher radiation doses were observed in the high
dose group whereas there was no significant difference between the low dose and standard
dose groups. Comparison of radiation dose measured by personnel dosimeter revealed no
significant differences between the groups.
Conclusion: : In our study we have found that the measurements performed in the
operator room during imaging with the high-dose algorithm resulted higher radiations
doses, compared to the measurements during standard and low-dose algorithm. We have
also found that the presence of radiation lasted longer in examinations with high dose
algorithm.

Key Words: Computed tomography, high dose, low dose, operator room,
radiation exposure, standard dose