20. yüzyıl klasik gitar müziğinde çokkültürlülük üzerine bir araştırma
A research about multiculturalism in 20th centruy classical guitar music
Yazar: BATUHAN BALABAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERKAN AĞIR
ANKARA MÜZİK VE GÜZEL SANATLAR ÜNİVERSİTESİ / Müzik ve Güzel Sanatlar Enstitüsü / Çalgı Eğitimi Ana Sanat Dalı / Çalgı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Müzik = Music

Özet:
Çokkültürlülük her geçen gün popülerlik kazanan son derece önemli bir kavramdır. Yaşadığımız dünyada her gün yeni gelişmeler ve değişimler meydana gelmektedir. Bu gelişim ve değişimler sırasında yeni kavramlar ortaya çıkmaktadır. Bu kavramlardan belki de en önemlisi ve popüler olanı dilimize çokkültürlülük olarak çevrilen "multiculturalism" terimidir. Bu çalışmanın yapılış amacındaki en önemli unsur, klasik gitaristlerin eserlerdeki alt metinden haberdar olmayışı ve parçaları yanlış ve hissi bir yaklaşımla benimsemelerinden kaynaklanmaktadır.
20. Yüzyılda görülen sanat ve düşünce akımlarının, dönemin önemli bestecileri olan Roland Dyens, Heitor Villa Lobos, Agustin Barrios Mangore, Manuel Maria Ponce ve Leo Brouwer'in kompozisyona yaklaşımlarını çeşitlendirdiği gerçeği yadsınamaz. Bu bestecilerin eserlerindeki çokkültürlü ögeler günümüz klasik gitar repertuvarına yön vermiş ve şekillendirmiştir. Bu amaca yönelik olarak, önce çokkültürlülük kavramının tanımı yapılmış, daha sonra bu konu politik açıdan ele alınmıştır. Yukarıda adı geçen bestecilerin hayat hikayeleri, yaşadıkları ortam ve diğer kültürlerden kendi müziklerine dahil ettikleri ögeler çokkültürlülük kavramı doğrultusunda incelemeye alınmıştır. Çokkültürlülük kavramının 20. Yüzyıl klasik gitar eserlerindeki baskın rolü irdelenmiştir. Afrika kökenli Brezilya ritimleri ve bu ritimlerin kültürler arası aktarımının önem taşımasından dolayı etnografik yöntem tezin belirli kısımlarında kullanılmıştır.
Bu çalışmanın sonucunda, iki kıtadaki bestecilerin eserlerinde kullandığı ritim ve yapısal düzenin kültürler arası aktarımlarların etkisiyle meydana geldiği tespit edilmiştir. Öğrencilik dönemleri boyunca kendi ülkeleri dışında aldıkları eğitim, özellikle müzik dillerinde kullandıkları armonik yapılarıaçıklar niteliktedir. Bunun yanı sıra farklı ülkelere yaptıkları ziyaretlerde o toplumun müzikal kültür ögelerine hayran kalıp kendi bakış açılarından yansıtmaları da bu döneme damga vuran klasik gitar bestecilerinin çokkültürlülük kavramına önem verdiğini göstermektedir.

Abstract:
Multiculturalism is a popular concept that gets more and more important each passing day. In the world we live in, there are new advancements and changes every day. Due to these advancements and changes new concepts are born. Among these new concepts, perhaps the most important one is multiculturalism which means "çokkültürlülük" in our language. Main purpose of this research is that classical guitarists are not aware of the subtext and adopt these pieces with a wrong and sentimental mentality.
Among the 20th century art and thought trends it is an undeniable fact that important composers of that time, Roland Dyens, Heitor Villa Lobos, Agustin Barrios Mangore, Manuel Maria Ponce and Leo Brouwer have diversified the approach to composition. Our times' classical guitar repertoire has been shaped by the material of these composers. For this purpose, first the concept of multiculturalism and then the political perspective have been investigated. Life stories of the composers above, the environment they were part of and the pieces they integrated into their own music from other cultures were investigated through the lens of multiculturalism. Multiculturalism concepts' dominant rolein the 20th century classical guitar pieces has been thoroughly investigated. Due to the great importance of African originated Brazilian rhythms and the transfer of those rhythms through cultures, ethnographic methods have been used in several places in the thesis.
At the end of this research it was detected that rhythms of the composers from three continents, structural scheme of these pieces and their language preferences were created due to transfer between different cultures. The education they got abroad was especially explanatory for the musical language they used for their harmony. Other than this point, they were influenced by the travels they did abroad. It can be concluded that these composers put importance on the multiculturalism concept as they were influenced by the travels they did abroad and projected the cultures they admired from their perspective.