Doku mühendisliği yöntemiyle küçük çaplı vasküler greftlerin biyoreaktörde inşa edilmesi
Construction of tissue engineered small diameter vascular grafts in a bioreactor
Yazar: HÜLYA MUTLU
Danışman: PROF. DR. KEZBAN ULUBAYRAM
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Eczacılık Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Biyomühendislik = Bioengineering
Dizin: Biyoreaktörler = Bioreactors ; Doku mühendisliği = Tissue engineering ; Endotelyum = Endothelium ; Kaslar = Muscles ; Transplantlar = Transplants ; Vasküler greftler = Vascular grafts

Özet:
Aterosiklerotikvasküler hastalıklar (koroner arter ve periferik) dünyadaki en önemli ölümsebebidir. Bu hastalıkların temel tedavisi ?bypass? greftlemedir. Vaskülerrekonstrüktif cerrahide kullanılan otolog kan damarlarına alternatif olarak küçükçaptaki (<6 mm) damarlara ciddi anlamda ihtiyaç duyulmaktadır. Vasküler dokumühendisliği, biyolojik ve işlevsellik açısından gerçek bir damarla kıyaslanabilecekvasküler greftler üretmek için umut verici bir yaklaşım ortaya koymaktadır. Buçalışmanın amacı; küçük çaplı vasküler greftlerin biyoreaktör içinde inşa edilmesi ve3 boyutlu büyüme özelliklerinin incelenmesidir. Bu amaçla otolog düz kas hücreleri(SMC) modifiye edilmiş tübüler poliglikolik asit (PGA) meşlerin üzerine ekilmiş velaboratuarımızda kendi tasarladığımız el yapımı biyoreaktörler içerisinde, 370C ve %10 CO2 içeren ortamda çeşitli sürelerle inkübe edilmişlerdir. Daha sonra ortatabakanın iç yüzeyi (lümen) kollajen solüsyonuyla (adesiv protein) muamele edilmişve lümene endotel hücreleri (EC) ekilmiştir. EC'lerle yapılan kültürden sonra, gerçekbir damarın temel yapısına benzeyen, iki tabakadan oluşan vasküler greft eldeedilmiştir. Damar morfolojisinin, kültür süresinin 12 haftaya kadar artmasıylabirlikte geliştiği gözlenmiştir. Mühendislik damarları, hücre ekimi için kullanılan PGAmeşlerden bir artık kalmamasıyla genel görünümü itibariyle gerçek bir damaryapısına çok benzemektedir. Damar duvarını oluşturan SMC'ler oldukça lamelli biryapıda organize olmuş, kollajen fiberleriyle ayrılmış tabakalar arasındakonumlanmıştır. Gerçek bir damarda olduğu gibi kollajen tip I ve tip III hem hücreiçinde hem de hücrelerin dışında bulunmuştur. Diğer taraftan yapıda çok ince deolsa elastik fiberlerin varlığı tespit edilmiştir. EC'lerin lümende tek sıra halinde biryapı oluşturduğu saptanmıştır. Damarın gerilim kuvveti 3.1 MPa ve uzama % 35olarak ölçülmüştür. Bu sonuçlar, mühendislik damarlarının elastik ve kollajen tip I'inyüksek seviyesine bağlı olarak mekanik kuvvete, ayrıca tek sıra halinde dizilmiş birendotelyum tabakasına sahip olduğunu göstermektedir. Bu tez çalışmasısonuçlarının vasküler doku mühendisliği alanındaki bilgilerimize katkı sağlayacağınıve gelecekte in vitro'da doku mühendisliği yoluyla elde edilecek insan arterleriüzerine yapılacak çalışmalar için güçlü bir temel oluşturacağını umuyoruz.

Abstract:
Atherosclerotic vascular diseases, in theform of coronary artery and peripheral vascular diseases are the largest cause ofmortality in the world. The major treatment of these vascular diseases is bypassgrafting. There is a considerable clinical need for small diameter (< 6 mm) vasculargraft alternatives to autologous blood vessels used in vascular reconstructivesurgeries. Vascular tissue engineering represents a promising approach to generatinga vascular graft that is biologically and functionally comparable to native vessels. Aimof this study was to construct engineered small diameter vascular grafts in abioreactor and identify their 3-dimensional growth characteristics. For this purposeautologous smooth muscle cells (SMCs) were seeded onto the modified tubularpoliglycolic acid (PGA) mesh and cultured at 37 0C and with 10 % CO2 for severaltimes in a homemade bioreactor which was designed in our laboratory. Later, theinner surface of media layer (luminal) was treated with collagen solution (as adhesiveproteins) and then seeded with endothelial cells (ECs). After culture with ECs, a twolayeredvascular graft was formed that presented the basic structure of a nativeartery. It was observed that vessel morphology improved as time in culture increases12 weeks. Engineered vessels had a gross appearance similar to that of native vesselswith no grossly visible evidence of the original PGA mesh scaffold that was used forcell seeding. SMCs in the engineered vessel wall were organized into a highly lamellarstructure, with cells separated by alternating layers of collagen fibrils. Collagen typesI and III were found to be intracellular as well as extracellular as it occurs in nativevessel. On the other hand very thin elastic fibers were observed in our construct. ECswere observed in the lumen settled in a monolayered morphology. The tensilestrength of the vessel was measured as 3.1 MPa and the elongation as 35 %. Theseresults indicate that the engineered vessel has an elastic character and mechanicalstrength due to the high levels of collagen type I, also a monolayered endothelium.The outcome of this thesis is expected to add great deal to our knowledge of vasculartissue engineering and will help to form a strong base for the future studies that willbe planned in the field of tissue engineering human arteries in vitro.