K, Ca, Br, I ve Sm bileşiklerinin toplam atomik tesir kesiti, toplam moleküler tesir kesiti, toplam elektronik tesir kesiti, etkin atom numarası ve etkin elektron yoğunluğunun belirlenmesi
Total atomic cross section, total moleculer cross section, total electronic cross section, effective atomic number and effective electron densities for K, Ca, Br, I and Sm compounds
Yazar: SANİYE TEKEREK
Danışman: PROF. DR. ADNAN KÜÇÜKÖNDER
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering

Özet:
Gama radyasyonunun madde ile etkileşiminin incelenmesi nükleer tıp, radyasyondan korunma ve radyasyon fiziği alanında önemli bir konudur. Gelişen teknoloji ile birlikte radyasyonun başta sağlık, sanayi ve enerji gibi alanlarda kullanılması artmıştır. Kütle soğurma katsayısı (µ/ρ), geçirgenlik ve gama ışınını karakterize eden fiziksel bir niceliktir ve radyasyon perdeleme bakımından büyük öneme sahiptir. 
Bu tez çalışmasında bazı K, Ca, Br, I ve Sm bileşikleri için toplam moleküler tesir kesiti (σtm), toplam atomik tesir kesiti (σta), toplam elektronik tesir kesiti (σte), etkin atom numarası (Zeff), etkin elektron yoğunluğu (Neff)  ve Kerma (K) değerleri deneysel ve teorik değerleri olarak belirlendi. K, Ca, Br, I ve Sm bileşikleri için kütle soğurma katsayısı deneysel olarak hesaplandı. Kütle soğurma katsayısının teorik değeri WinXCOM data programı yardımıyla hesaplandı. Kütle soğurma katsayısının deneysel değerlerinin ölçülmesinde direkt uyarma ve geçirgenlik deney geometrisi kullanıldı. Ölçümlerde rezolüsyonu 5,9 keV'de 155 eV olan yarıiletken Si(Li) dedektör kullanıldı. Çalışmada Am-241 radyoaktif kaynağının yayınladığı 59,543 keV'lik fotonlar kullanılmış ve kütle soğurma katsayıları bu enerji için ölçülmüştür.

Abstract:
Study of the interaction of gamma radiations with matter is an important subject in the field of nuclear medicine, radiation protection and radiation physics. With the development of technology the using of radiation has increased in the area of medicine, industry and energy. The mass attenuation coefficient (µ/ρ) is the basic physical quantity characterizing penetration, gamma radiations and is of great importance in radiation shielding. 
In this thesis study, total atomic cross-section(σta), total moleculer cross-section (σtm) total electronic cross-section (σte), effective atomic number (Zeff), effective electron density (Neff) and Kerma (K) were determined experimentally and theoretically values for some K, Ca, Br, I and Sm compounds. The mass attenuation coefficient (µ/ρ) were calculated experimental values for K, Ca, Br, I and Sm compounds. Theoretical mass attenuation coefficient values were computed via with the help of the WinXCOM data program. We have performed the values measurements for the calculations of experimental values mass attenuation coefficient using direct excitation and transmission experimental geometry. The resolution of the semiconductor Si(Li) dedector was found to be 155 eV at the 5.9 keV. In study, we used 59.543 keV photon radiated from Am-241 radioactive point source and for this energy, we got measurement of the mass attenuation coefficient.