Ortodontik elastik kullanımının temporomandibular eklem üzerinde oluşturduğu stresin sonlu elemanlar analizi ile değerlendirilmesi
Evaluation of stresses generated by orthodontic elastic use on temporomandibular joint using finite element method
Yazar: VUGAR GURBANOV
Danışman: DOÇ. BURCU BAŞ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental stres analizi = Dental stress analysis ; Maloklüzyon = Malocclusion ; Ortodonti = Orthodontics ; Ortodontik aygıtlar = Orthodontic appliances ; Sonlu elemanlar analizi = Finite element analysis ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint

Özet:
Amaç: Ortodontik tedavilerin Temporomandibular Düzensizlikler (TMD)'e neden olup olmadığı ya da mevcut TMD'yi şiddetlendirip şiddetlendirmediğine ilişkin tartışmalar devam etmektedir. Bu çalışmanın amacı Sınıf II ve Sınıf III maloklüzyonların sabit ortodontik tedavisinde kullanılan elastiklerin Temporomandibular Eklem (TME) yapıları üzerindeki etkilerinin üç boyutlu Sonlu Elemanlar Analizi (SEA) ile incelenmesidir.
Materyal ve Metot: Normal ve önde konumlanmış TME diskine sahip Sınıf II ve Sınıf III maloklüzyonda 4 farklı model bilgisayar ortamında oluşturuldu. Bilgisayar ortamında, üç boyutlu modeller üzerine ortodontik braketler ve lastikler yerleştirildi. Bu modellerin hepsine, elastiklerle çekme kuvvetini temsilen çift taraflı itici 200 gr (1,25 N) kuvvet uygulandı. Elastik, Sınıf II modellerde üst lateral ve kanin dişlerden alt birinci büyük azı dişlerine, Sınıf III modellerde ise alt lateral ve kanin dişlerden üst birinci büyük azı dişlere yerleştirilecek şekilde kuvvet uygulandı.  
Bulgular: Her iki modelde de stresin kondil boyun bölgesinde ve kondil artiküler yüzeyinde daha yoğun olduğu görüldü. Sınıf III modellere ortodontik kuvvet uygulandığında, kondilde oluşan stresin Sınıf II' ye göre daha yoğun ve artiküler yüzeyde daha küçük bir alanda lokalize olduğu izlenildi. Eklem diskinin önde konumlandırıldığı Sınıf III modellerde, kondil tepe noktasındaki stresin daha küçük bir alanda ve daha yoğun olduğu görüldü. Diskteki stres değerleri ise en fazla Sınıf II modellerde, diskin normal olduğu konumda görüldü. Her iki maloklüzyonda da elastikler daha uzun mesafede yerleştirildiğinde hem kondilde hem de diskte stresin arttığı bulundu. 
Sonuç: Sabit ortodontik tedavi sırasında kullanılan elastikler TME yapılarında strese neden olmaktadır. Elastiklerin hangi yönde uygulanacağı da TME'ye gelen stresi etkilemektedir. Ortodontik tedavi sırasında TME dikkatli bir şekilde değerlendirilmeli ve aşırı yüklenmelerden kaçınılmalıdır.

Abstract:
Aim: There are still discussions as to whether orthodontic treatment creates Temporomandibular disorders (TMD) or exacerbate existing TMD. The purpose of this study is to evaluate the effects of orthodontic elastic use on Temporomandibular joint (TMJ) structures, used in the fixed orthodontic treatment of Class II and III malocclusions with three-dimensional Finite Element Method (FEM).
Material and Method: Four different models, Class II and Class III malocclusion with TMJ disc in normal and anterior position, were created in the computer. Orthodontic brackets and elastics were placed on this three-dimensional jaw models. All of these models have been subjected to a constant force of 200 gr (125 N) on both sides simulating elastic pull force. The force was applied in a direction between the upper lateral or canine teeth and lower first molar teeth in Class II models and between the lower lateral-canine and upper first molar teeth in Class III models. 
Results: In both models, stress was found in the condylar neck, articular surface and disc. In Class III models, it is seen that when the orthodontic force is applied, the stress in the condyle was higher than in Class II models. In the Class III models with disc displacement, it was found that the stress at the condylar articular surface was more intense and localized in a smaller area. For the articular disc, highest stress value was seen in Class II models with normal disc position.  In both models, when the elastics were placed at longer distances the stress value was found to be highest in both the condyle and disc.  
Conclusion: Elasticities used during fixed orthodontic treatment are causes stress in TMJ structures. The direction of the elastics was also affected the stress distribution and intense. During orthodontic treatment, TMJ should be carefully assessed and excessive loads should be avoided.