Avrupa Birliği rekabet politikasında devlet yardımları ve Türkiye'nin uyumu
State aids in the European Union competition policy and adaptation of Turkey
Yazar: SERKAN ÖZER
Danışman: Y.DOÇ.DR. AYŞEGÜL ERALTUĞ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
ÖZETYüksek Lisans TeziAvrupa Birliği Rekabet Politikası'nda Devlet Yardımları ve Türkiye'nin UyumuSerkan ÖZERDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimleri EnstitüsüAvrupa Birliği Anabilim DalıAvrupa Birliği ProgramıKüreselleşme ülkeler arasındaki sınırları kaldırarak malların, hizmetlerin ve üretimfaktörlerinin serbestçe dolaşımını sağlamıştır. Böylece küreselleşme dünya çapındaserbest ticaretin gelişmesinde ve uluslararası rekabetin atmasında başat bir rolüstlenmiştir. Ulusal hükümetler bu rekabet ortamına uyum sağlamaları ve rekabetgüçlerini diğer ülkelerdeki rakiplerine karşı artırmaları için kendi teşebbüslerini çeşitliyollarla desteklemektedir. Bu desteklerin en önemlilerinden biri devlet yardımlarıdır.Devletler belli teşebbüslere, bölgelere ve sektörlere devlet yardımı sağlayarak bunlarınrekabet avantajını diğer ülkelerdeki rakiplerine karşı yükseltmektedir. Ancak, devletyardımları teşebbüsler arasında adil olmayan bir rekabet ortamı yaratarak uluslararasıserbest rekabet düzeninin işleyişini bozmakta ve kaynakların etkin bir şekilde dağılımınıengellemektedir. Bundan dolayı çeşitli uluslararası kuruluşlar çatısı altında zararlı devletyardımlarını kontrol etmek ve azaltmak için çalışmalar sürmektedir.Devlet yardımlarının denetlenmesine önem veren uluslararası kuruluşlardan birAB'dir. AB serbest dolaşıma ve serbest rekabete dayalı bir ç Pazar kurmuştur. ç Pazar'ındüzenli işleyişi için serbest rekabet düzeninin korunması gereklidir. Bu yüzden AB, ATAkurallarından, Tüzüklerden, Komisyon ve ATAD kararlarından oluşan geniş ve etkili birdevlet yardımı mevzuatına sahiptir. Komisyon da sahip devlet yardımları alanında sahipolduğu geniş yetkilerle devlet yardımlarını etkin bir biçimde denetlemektedir.AB üyeliğine aday bir ülke olarak Türkiye, devlet yardımları mevzuatını AB'nindevlet yardımları mevzuatıyla uyumlaştırmalıdır. Bunun için Türkiye, Ulusal Program veKOB kapsamındaki devlet yardımları ile ilgili yükümlülüklerini kısa ve orta vadede yerinegetirmelidir.Bu çalışmanın amacı müzakere sürecinin önemli başlıklarından biri olan AB devletyardımları mevzuatını incelemek ve Türkiye'nin devlet yardımları mevzuatının bumevzuatına uyumunu değerlendirmektir. Bu amaçla öncelikle AB'nin devlet yardımlarımevzuatı ve denetleme sistemi ele alınmış, daha sonra Türkiye'nin devlet yardımlarımevzuatı incelenerek Türkiye'nin AB devlet yardımları mevzuatına uyumu açıklanmayaçalışılmıştır.Anahtar Kelimeler: 1) Avrupa Birliği, 2) Devlet Yardımı, 3) Türkiye, 4) Uyum, 5) Ulusal ProgramIV

Abstract:
ABSTRACTGraduate ProgramState Aids in the European Union Competition Policy and Adaptation of TurkeyDokuz Eylul UniversityInstitute Of Social SciencesDepartment of European UnionGlobalisation has removed boundaries between states and facilitiated freemovement of goods, services and production factors. In this way globalisation hasassumed a leading role in promoting free trade and increasing international competitionthroughout the world. National governments support undertakings operating within theirboundaries with different ways in order to adapt them to this competitive situation andincrease their competitive powers. The most important one of these support measures isstate aids. States increase competitive advantages of specific undertakings, regions andsectors against their opponents in other states by giving state aid to them. However, stateaids frustrate the operation of international free competition and prevent the mostefficient allocation of resources by causing unjust competition between undertakings. Forthis reason, efforts are continued under the framework of different internationalorganizations in order to control and reduce harmful state aids.One of these international organizations which gives importance to supervision ofstate aids is European Union (EU). EU established an Internal Market based on freemovement and free competition. For a properly functioning Internal Market, freecompetition has to be maintained. For this reason EU has a comprehensive and effectivestate aid legislation which consists of EC Treaty rules, Regulations, Commission andEuropean Court of Justice (ECJ) decisions. Commission, which has wide discretion instate aid field, supervises state aids effectively.Turkey, as a candidate country to the EU membership, has to adjust its state aidlegislation to EU legislation on state aids. To this end Turkey has to carry out itsobligations are relating to state aids in National Programme and Accession PartnershipDocument within short and long run.Purpose of this work is to examine EU state aid legislation that is an importantchapter of accession negotiations with EU and analyze adaptation of Turkey?s state aidlegislation to EU?s. For this aim, before all else, EU state aid law and supervision systemhave been examined and then it has been tried to clarify adjustment of Turkey to EU stateaid legislation by examining state aid legislation of Turkey.Key Words: 1) European Union, 2) State Aid, 3) Turkey, 4) Adaptation, 5) NationalProgramVVI