Doğalgaz enerjisi arz güvenliği
Natural gas energy supply securi̇ty
Yazar: ÖZCAN DALMIŞ
Danışman: PROF. DR. ERGÜL YAŞAR
İskenderun Teknik Üniversitesi / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / Petrol ve Doğal Gaz Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Petrol ve Doğal Gaz Mühendisliği = Petroleum and Natural Gas Engineering

Özet:
DOĞALGAZ ENERJİSİ ARZ GÜVENLİĞİ
Ülkelerin ekonomik büyüme hedefleri ve artan nüfus doğrultusunda, enerji ihtiyaçları da artış göstermektedir. Enerji ihtiyacının karşılaması hususunda, yeni enerji kaynaklarına yönelmeler (Nükleer ve Yenilenebilir Enerji) ve alternatif yöntemlerle enerjiler üretilmesine karşın yetersiz olması, uzun yıllar daha petrol ve doğalgaza alternatif olmayacağı ve rekabet edemeyeceği görülmektedir. Günümüzde artan enerji ihtiyacının karşılanması, bu durumda fosil yakıtlarının her gecen yıla oranla önemi artmakta olup, özellikle doğalgaza olan ihtiyacın ve kullanım alanlarının küresel çapta çeşitli nedenlerle artış göstermesi bütün ülkelerin olduğu gibi ülkemizin de gündeminde önemli bir yere sahiptir. 
2015 yılı Türkiye Cumhuriyeti Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının (ETKB) verilerine göre, Türkiye'nin birincil enerji arzında doğalgazın payı %32.5 olup, sektör bazda payları sırasıyla, elektrik üretiminde %48, sanayide %25 konut/hizmet sektöründe %19 ve diğer alanlarda %7 olarak kullanılmıştır.
Ülkemizde doğalgaz üretimin %0.8 sevilerinde olması ve her yıl doğalgaz tüketimin artması, özellikle elektrik üretimin yarısına yakının doğalgazdan üretilmesi, Türkiye'nin %99.2 yurtdışına bağımlı hale gelmesine neden olmuştur. 2015 yılı Türkiye Cumhuriyeti Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun (EPDK) verilerine göre, Türkiye'nin 2005'deki tüketimi 26 milyar m3 iken, 2015 yılında 48.4 milyar m3 olmuştur.  2015 yılı EPDK'nın verilerine göre ithalat bağımlılık oranı ve tüketim/üretim verileri incelendiğinde, ithalat hacimlerinin payları sırasıyla Rusya %55, İran %16, Azerbaycan %13, Cezayir (LNG) %8, Nijerya (LNG) %3 ve diğer (spot LNG) %5 olarak gerçekleştirilmiştir. Doğalgaz ithalat edilen ülkeler içerisinde en büyük tedarikçimizin Rusya olduğu görülmekte olup, bu durum Türkiye doğalgaz enerjisi arz güvenliği için büyük risk oluşturmaktadır. Çünkü AB Komisyonu, AB ülkelerinin tek dış kaynağa bağımlılık oranının %30'u geçmemesi gerektiğini belirtmiş, ayrıca NATO'nun enerji güvenliği konusunda ortalama %55 oranındaki bağımlılık derecesi enerji güvenliği anlayışına aykırıdır. Türkiye doğalgazı ithalatını iki yöntemle gerçekleştirmekte olup, 2015 yılı verilerine bakıldığında, %84 boru hattıyla, %11 LNG ve %5 spot LNG şeklinde gerçekleştirmiştir. Spot LNG oranındaki yükseklik uzun vadede yapılan anlaşmalar çerçevesinde ithalat hacimlerinin yetersiz olduğunu buna karşılık kısa vade doğalgaz alım anlaşmaları yapılarak doğalgaz ihtiyacı bu şekilde karşılanmıştır. 
Yüksek lisans tezi çalışmasında "Doğalgaz Enerjisi Arz Güvenliği" kapsamında; Türkiye'nin doğalgaz enerjisi arz güveliğinin incelenmesi ve geçmiş yıllarda gerçekleşen doğalgaz tüketimi, ithalatı, ihracatı, üretimi ve depolama verilerin yıllara göre değişkenlikleri kullanılıp, Türkiye'nin enerji politikaları, projeleri ve/veya hedefleri doğrultusunda projeksiyonlar hazırlanmıştır. Projeksiyonlar oluşturulurken 1999-2015 yıllarına ait doğalgaz verileri ve kamuoyu ile paylaşılan projeler kullanılıp, doğrusal regresyon yöntemi ile hazırlanmış olup, matematiksel formülleri ortaya konulmuştur. 
Doğalgaz 2050 projeksiyonlarına bakıldığında, birinci projeksiyona göre Türkiye'nin doğalgaz tüketimin hacminin Nükleer Enerjinin etkisiyle 2050 yılında 112 milyar m3 olması tahmin edilmiştir. İkinci bir projeksiyona göre, Nükleer Enerjisiz 2050 yılında doğalgaz tüketim hacminin 128 milyar m3 seviyelerinde olacağı ön görülmüştür. Türkiye'nin doğalgaz ithalat anlaşma hacimlerine göre yapılan 2050 senaryosunda 84 milyar m3 olması öngörülmüştür. Aynı şekilde hazırlanan Türkiye doğalgaz üretim projeksiyonları ve depolama senaryoları hazırlanmıştır. 2005-2015 yerli üretim verileri kullanılarak on yılın üretim hacminin ortalamasına bakıldığında en iyimser senaryo ile 0.8 milyar m3 seviyelerine kadar çıkabileceği buna göre 2050 projeksiyonunda Türkiye doğalgaz üretim miktarı 1.2 milyar m3 olarak tahmin edilmiştir. Mevcut doğalgaz depolama sahalarında hacim genişlemesi, inşa ve planlama aşamasındaki depolama sahalarının devreye alınması varsayılarak Türkiye'nin doğalgaz depolama hacim miktarı 2007'de 1.6 milyar m3 olan depolama kapasitesinin artarak 2050 yılında 10 Milyar m3 olabileceği varsayılmıştır. Türkiye'nin doğalgaz 2050 tüketim hacmine bakıldığında bu depolama kapasitesinin yeterli olmayacağı, yeni projeler ve planlamalar yapılması ön görülmüştür. Tez çalışmasında, Türkiye doğalgaz enerjisi arz güvenliğinin konusunda eldeki verilerinin neler olduğu ve bu verilerin gelecek 2050 projeksiyonunda nasıl şekilleneceği hususunda çalışılmış olup, hazırlanan projeksiyonlarla Türkiye'nin doğalgaz ihtiyacının ekonomik, kesintisiz ve sürdürebilirliği hususunda ilgili bölümlerde detaylı bir şekilde ele alınmıştır.

Abstract:
NATURAL GAS ENERGY SUPPLY SECURİTY
Countries in line with the economic growth targets and increasing population, increasing energy needs. Regarding meet energy needs, they not miss new energy sources (nuclear and renewable energy), and although the production of alternative energy in ways that are inadequate for many years, more oil and natural gas will not be an alternative and could not compete. Today, meet the increasing demand for energy, in this case the importance of fossil fuels is increasing every night year, especially the need and use of the natural gas fields of the global rise in all countries for a variety of reasons as our country has an important place on the agenda, too.
2015 Republic of Turkey Ministry of Energy and Natural Resources (ENRM), according to Turkey's primary energy supply is 32.5% share of natural gas in the power generation sector basis shares respectively, 48%, industry 19% 25% residential/services sector and 7% in other areas.
In our country, natural gas production is in and every year 0.8% increase in natural gas consumption shale gas, especially electricity production from natural gas production half of the relative, Turkey to become dependent on the %99.2 abroad. Turkey Republic of 2015 Energy Market Regulatory Authority (EMRA), according to Turkey's 2005 consumption of 26 billion in m3 , whereas in 2015 30.1 billion m3 . EMRA's 2015 according to the data import dependency ratio and consumption/production data were examined, import volumes of 55% shares respectively, Russia, Iran, Azerbaijan, 13% to 16%, Algeria (LNG) 8%, Nigeria (LNG) 3%  and other (spot LNG) was held to 5%. In the country's largest supplier of natural gas imports, Russia is our sub-scales, in this case Turkey natural gas energy supply security for your child. Because the EU Commission, EU countries only external resource dependency rate of 30% should not exceed stated, plus 55% average rate about NATO's energy security degree of energy security is against the concept of dependency. Turkey's natural gas imports is currently performing in two ways, when looking at the data of 2015, 84% of the pipeline, in the form of LNG and 11% 5% spot LNG. The height of spot LNG in the long term agreements within the framework of the import volume is insufficient in contrast short term natural gas purchase agreements by making natural gas needs are met in this way.
Master's thesis in "natural gas Energy supply security"; Turkey's natural gas energy supply and natural gas that have occurred in the past years of moth, consumption, imports, exports, production and storage of the data according to the variabilities of energy policies, whether Turkey, in line with the objectives of the project and/or projections. 1999-2015 when projections to natural gas  creating data and whether the shared projects with the public, has been prepared by the method of linear regression, mathematical formulas.
Natural gas is, first looking at the projections by 2050 according to the volume of consumption of natural gas Turkey ready professional projectors Nuclear Energy by 2050, under the influence of 112 billion m3 was estimated to have had a second projection, Nuclear volume of natural gas consumption in 2050 to be powerless 128 billion m3 level will be in front. Turkey's natural gas imports deal volume made according to 2050 scenario is projected to be 84 billion m3 . Turkey prepared in the same way as natural gas production projections and prepared the storage scenarios. 2005-2015 using data from the domestic production compared to the average volume of production of the Decade 's most optimistic scenario with 0.8 billion m3 levels can be raised according to this 2050 production the amount of natural gas in Turkey production 1.2 billion m3 was estimated as. Expansion of Existing gas storage fields in volume, and if the commissioning of the landfill in the planning stage the amount of Turkey's natural gas storage volume in 2007, 1.6 billion m3 storage capacity increased by 10 billion m3 in 2050 postulated. Turkey's natural gas consumption volume by 2050 this will not be enough storage capacity, new projects and planning needs to be done on the front.
Thesis work, Turkey natural gas energy supply security is the available data about what will come of this data and the 2050 projection is divide how the Turkey's natural gas with projections prepared studied the need for affordable, seamless and sustainable change in the matter of sections is discussed in detail.