Mikro-öğrenme nesnelerinin tasarım tabanlı araştırma yöntemiyle tasarlanması ve değerlendirilmesi: İlköğretimde siber güvenlik örneği
Design and evaluation of micro-learning objects using design-based research method: An example of cyber security in primary education
Yazar: MUHAMMET OSMAN ÖZLÜ
Danışman: PROF. DR. GÜLDEM ALEV ÖZKÖK
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Mikro öğretim = Micro teaching ; Tasarım tabanlı araştırma = Design based research

Özet:
Siber güvenlik, Bilgi ve İletişim Teknolojileri (BİT) ile bunların içerdiği bilgilerin hasara, yetkisiz kullanıma veya değişikliğe ya da saldırıya karşı korunduğu faaliyetler zinciri olarak tanımlanabilir. Bu çalışmada, siber güvenlik farkındalığına yönelik siber güvenlik mikro öğrenme nesnelerinin mikro öğrenme stratejisi temel alınarak tasarlanması, geliştirilmesi ve değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, Eğitsel Tasarım Tabanlı Araştırma (ETTA) modeliyle ortaokul 6. sınıf öğrencileri ile iki mezo döngü olacak şekilde gerçekleştirilmiştir. Her döngü (a) Analiz ve İnceleme, (b) Tasarım ve Geliştirme ve (c) Değerlendirme ve Yansıma mikro döngülerinden oluşmaktadır. Analiz ve İnceleme mikro döngüsünde, Siber Güvenlik Farkındalığı kazanımları (a) E-Postalarda Kaynağı Bilinmeyen Bağlantı ve İçerik Kaynaklı Tehditlerin Farkına Varabilme; (b) E-Postalarda Yazım Hatası İçeren Tehditlerin Farkına Varabilme; (c) E-Postalarda Şifre Hedefli Tehditlerin Farkına Varabilme, (ç) E-Posta Güvenlik Ayarlarını Kullanabilme; oluşturulmuştur. Birinci mezo döngü sürecinde, Siber Güvenlik Farkındalığı kazanımları odaklı ölçütler geliştirilerek, Siber Güvenlik Mikro Öğrenme Nesneleri Dereceli Puanlama Anahtarı (SGF-DPA) geliştirilmiştir. Geliştirilen dereceli puanlama anahtarı ile öğrencilerin Siber Güvenlik farkındalığı her iki döngü sonucunda değerlendirilmiştir. İlk mezo döngünün sonunda, SGF-DPA puanları ve öğrenci yansımaları doğrultusunda süreç yeniden düzenlenmiştir. Elde edilen bulgularla, ikinci mezo döngüde, öğrenme nesnelerine karakter eklenmesi, durağan yapıdan hareketli video yapısına geçilmesi, dinamik görsellerin kullanılması kararlaştırılarak yeniden düzenlenmiştir. Öğrencilerin SGF-DPA puanları incelendiğinde İkinci mezo döngüde belirgin bir yükselişin olduğu görülmüştür. Ulaşılan sonuçlara göre, tasarım tabanlı araştırmanın, araştırma amacına uygun olarak yürütüldüğü; siber güvenlik mikro öğrenme nesnelerinin amaca uygun özelliklere sahip olduğu söylenebilir.

Abstract:
Cyber security can be defined as the chain of activities in which Information and Communication Technologies (ICT) and the information contained therein are protected against damage, unauthorised use or modification or attack. In this study, it is aimed to design, develop and evaluate cyber security micro learning objects for cyber security awareness based on micro learning strategy. The research was carried out in two meso-cycles with 6th grade secondary school students with the Educational Design Based Research (EDBR) model. Each cycle consists of (a) Analysis and Review, (b) Design and Development and (c) Evaluation and Reflection micro-cycles. In the Analyse and Review micro cycle, Cyber Security Awareness gains (a) Being aware of threats based on unknown links and content in e-mails; (b) Being aware of threats containing spelling mistakes in e-mails; (c) Being aware of password-targeted threats in e-mails; (d) Using e-mail security settings. In the first meso cycle process, Cyber Security Micro Learning Objects Rubric (SGF-DPA) was developed by developing criteria focused on Cyber Security Awareness outcomes. With the developed rubric, students' Cyber Security awareness was evaluated at the end of both cycles. At the end of the first meso cycle, the process was reorganised in line with the SGF-DPA scores and student reflections. With the findings obtained, in the second meso cycle, it was decided to add characters to the learning objects, to switch from a static structure to a moving video structure, and to use various effects. When the SGF-DPA scores of the students were analysed, it was observed that there was a significant increase in the second meso cycle. According to the results obtained, it can be said that the design-based research was conducted in accordance with the research purpose; cyber security microlearning objects have appropriate features for the purpose.