Adana ili ve çevresindeki yumurta tavukçuluğu işletmelerinde amonyak ve hidrojensülfür gazlarının oluşum düzeylerinin belirlenmesi
An investigation to determine existence level of ammonia and hydrogen sulphide gases in the poultry house compaines in Adana and its around
Yazar: İLKER ÖNER
Danışman: PROF.DR. YILMAZ YILDIZ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Makineleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2001
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Adana = Adana ; Amonyak = Ammonia ; Hidrojen sülfür = Hydrogen sulfide ; Tavukçuluk = Chicken farming ; Yumurta tavukları = Laying hens

Özet:
öz YÜKSEK LİSANS TEZİ ADANA İLİ VE ÇEVRESİNDEKİ YUMURTA TAVUKÇULUĞU İŞLETMELERİNDE AMONYAK VE HİDROJENSÜLFÜR GAZLARININ OLUŞUM DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İLKER ÖNER ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TARIM MAKİNALARI ANABİLİM DALI Danışman : Prof Dr. Yılmaz YILDIZ Yıl : 2001 Sayfa : 76 Jüri : Prof. Dr. Yılmaz YILDIZ Prof. Dr. Serdar ÖZTEKİN Prof. Dr. Nazım ULUOC AK Bu çalışma, Adana ili ve çevresindeki iki farklı tip yumurta tavuğu kümesinde zararlı gazlardan olan amonyak ve hidrojensülfür gazlarının zamana bağlı olarak değişen düzeylerinin belirlenmesi amacına yöneliktir. Araştırma kapsamında seçilen üçü kafes, diğer üçü de yerde yetiştiricilik yapılan altı adet yumurtacı tavuk kümesinde kış ve yaz üretim dönemlerinde kümes içi amonyak ve hidrojensülfür gazları ölçülmüştür. Ayrıca ölçüm sürecinde, kümes içi sıcaklık ve bağıl nem değerleri de ölçülmüştür. Araştırma sonuçlarına göre kümeslerde hidrojensülfür gazına rastlanmamıştır. A, B ve C işletmelerinde kafes tipi yetiştiricilik yapılmakta olup bu işletmelerde ölçülen amonyak gazı değerleri, A işletmesinde kış üretim döneminde, üst ve yer seviyelerinde 1-3 ppm, yaz üretim döneminde ise sırasıyla 1-4 ppm aralığında değişmektedir. B işletmesinde kış üretim döneminde, üst seviyede 2 - 10 ppm, yer seviyesinde 1-5 ppm, yaz üretim döneminde, üst seviyede 4-12 ppm, yer seviyesinde ise 0 - 5 ppm aralığında değişim göstermiştir. C işletmesinde kış üretim döneminde, üst seviyede 3 - 4 ppm, yer seviyesinde 2-3 ppm, yaz üretim döneminde üst seviyede 1-5 ppm, yer seviyesinde ise 1-3 ppm aralığında olup, bu değerler hayvanlar için zararlı eşiğin altındadır. D, E ve F işletmelerinde yerde yetiştiricinle yapılmakta olup bu işletmelerde ölçülen amonyak gazı değerlerleri; D işletmesine ait kümeste kış üretim döneminde 10 - 17 ppm arasında ve kritik değerlere yakındır. Yaz döneminde D işletmesine ait kümeste üretim yapılmadığından ölçüm yapılamamıştır. E işletmesine ait kümeste, yaz üretim döneminde amonyak gazı konsantrasyonu 4 - 12 ppm aralığında ve önerilen kritik değerlere yakın, Mat altoda bulunmuştur. Kış döneminde ise yaz döneminde ölçülen değerin üzerinde (8-18 ppm) ve kritik değere yakındır. F işletmesine ait kümeste kış üretim döneminde amonyak gazı konsantrasyonu 6-16 ppm aralığında değişmekte ve önerilen kritik değerlere yakın bulunmuştur. Yaz döneminde F işletmesinde üretim yapılmadığı için ölçüm yapılamamıştır. İki kümes tipi birlikte değerlendirildiğinde kafeste yetiştiricilik yapılan kümeslerde amonyak gazı konsantrasyonu daha düşüktür. Bu durumun kümeslerin havalandırma sistemleri ile yetiştirme sistemlerinin (altlıklı ve altlıksız) farklılığından kaynaklandığı söylenebilir. Sonuç olarak, kümeslerde havalandırma sistemlerinin doğru olarak projelenmesi ve çalıştırılmaları için, hayvanlar için kısıt aktör olan zararlı gazların da dikkate alınması gerekmektedir. Anahtar kelimeler : kümes, zararlı gazlar, amonyak, hidrojensülfür

Abstract:
ABSTRACT MSc THESIS AN INVESTIGATION TO DETERMINE EXISTENCE LEVEL OF AMMONIA AND HYDROGEN SULPHIDE GASES IN THE POULTRY HOUSE COMPAND5S IN ADANA AND ITS AROUND ÎLKERÖNER DEPARTMENT OF AGRICULTURAL MACHINERY INSTITUTE OF NATURAL AND APPLIED SCIENCES UNIVERSITY OF ÇUKUROVA Supervisor : Prof Dr. Yılmaz YILDIZ Year : 2001, Pages : 76 Jury : Prof. Dr. Yılmaz YILDIZ Prof Dr. Serdar ÖZTEKÎN Prof. Dr. Nazım ULUOCAK This study was conducted to determine changing concentration of ammonia and hydrogen sulfid gases depending on time in two types poultry houses around Adana. In this investigation, ammonia and hydrogen sulfid concentration were measured in six different poultry houses. Temperature and humidity in poultry houses were also measured. According to the results of this study, no hydrogen sulfid was determined. Ammonia gase in poultry house in A company, varied from 1 to3 ppm and from 1 to4ppm in winter and summer seasons, respectively. Ammonia gase in poultry house in B company, varied from 2 to 10 ppm at up level and from 1 to S ppm at flour level in winter seasons. It also varied from 4 to 12 ppm at up level and from 0 to 5 ppm at flour level in summer season. In poultry house in C company, it varied from 3 to 4 ppm at up level and from 2 to 3 ppm at flour level in winter season. It also varied from 1 to 5 ppm at up level and from 1 to 3 ppm at flour level in summer season. Obtained values of ammonia gase were found under the critical level for animals. In poultry house in D company, ammonia gase in winter season varied from 10 to 17 ppm, and this value is closed to critical level. In summer season, no measurement was done in poultry house in D company because of the stopped activity of production in summer season. In poultry house in E company, it varied from 4 to 12 ppm in summer seasons, although closed to critical level, under this level. Ammonia gase was higher in winter season than the summer season. In poultry house in F company, concentration of ammonia gase varied from 6 to 16 ppm and it was found under the critical level. No measurement was done in poultry house in F company because of the stopped activity of production in summer season. When poultry houses were evalueted together, ammonia concentration in poultry house with battery cages was found lower than poultry house with litter. It was assumed that this difference could from different types of poultry houses and vantilation systems. The result of this study indicated mat, the oder gases should taken in to consideration when vantilation systems in poultry houses are clearly projected. Key words : Poultry house, odor gases, ammonia, hydrogen sulfid. II