Kolaj tekniğiyle yapılan portre çalışmalarında proje tabanlı öğrenmenin öğrenci başarısına ve tutumuna etkisi
The effect of project-based learning through collage-portrait making on student success and attitude
Yazar: CİYDEM ÇİFÇİ
Danışman: PROF. DR. UMRAN BULUT
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Görsel sanatlar dersi = Visual arts course ; Görsel sanatlar eğitimi = Visual arts education ; Kolaj = Collage ; Portre = Portrait ; Proje temelli öğrenme yöntemi = Project based learning method ; Resim sanatı = Painting art ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods

Özet:
Görsel sanatlar dersinin güncel pedagojik yaklaşımlar ışığında sürekli olarak yapılandırılması ve bu yaklaşımlara uygun materyal ve teknikler geliştirilmesi gereklidir. Bu araştırmanın temel amacı altı hafta süren proje tabanlı öğretim bağlamında kolaj tekniği ile yapılan portre çalışmalarının lise 11. sınıf öğrencilerinin "Görsel Sanatlar" dersine yönelik tutumlarına ve bu dersteki başarılarına olan etkisini incelemektir. Buna ek olarak, öğrencilerin proje tabanlı görsel sanatlar uygulamalarına ilişkin görüşleri de ayrıca incelenmiştir. 
Araştırmada nitel ve nicel verilerin ve veri analizi tekniklerinin bir arada ele alındığı "karma yöntem" kullanılmıştır. Araştırmanın nicel bölümü deneme modeline uygun olarak tasarlanmıştır. Deneysel yöntemin, ön test- son test kontrol gruplu deseni ile gerçekleştirilen araştırmanın çalışma grubunu, 2018-2019 eğitim- öğretim yılında 11. Sınıfta okuyan 100 öğrenci oluşturmaktadır. Nicel veriler deney ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerden Kişisel Bilgi Formu, Görsel Sanatlara Yönelik Tutum Ölçeği, Akademik Başarı Testi, Öz Değerlendirme Formu ve Akran Değerlendirme Formu ile toplanmıştır. Nicel verilerin tümü, SPSS for Windows 24.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Çalışma kapsamında 38 maddeden oluşan Görsel Sanatlara Yönelik Tutum Ölçeği ve 22 maddeden oluşan çoktan seçmeli bir başarı testi geliştirilmiştir. Tutum ölçeğinin yapı geçerliği açımlayıcı faktör analizi ile incelenmiştir. Tek boyutlu olan tutum ölçeğinin iç-tutarlılık katsayısı (Cronbach's Alpha) α=0,927 olarak hesaplanmıştır ve ölçek toplam varyansın %43,04'ünü açıklamaktadır. Başarı testinin iç-tutarlılık katsayısı ise α=0,876'dır. Deney grubu öğrencilerinin uygulamaya ilişkin görüşleri altı açık uçlu sorudan oluşan mülakat protokolü ile toplanan nitel veriler ile incelenmiştir.  
Deney grubu öğrencilerinin görsel sanatlara yönelik tutum [t(48)=2,14; p=.038] ve başarı [t(48)=5,68; p<.001] ön-test ve son-test puanları arasında son-test puanları lehine istatistiki olarak anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Uygulama sonunda kontrol grubundaki öğrencilerin tutum ve başarı puanları anlamlı bir şekilde farklılaşmamıştır. Deney ve kontrol grubu öğrencilerinin, görsel sanatlara yönelik tutum [t(98)=2,58; p=0,011]  ve başarı [t(98)=2,41; p=.022] son-test puanları arasında deney grubu öğrencilerinin lehine istatistiki olarak anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Deney grubu öğrencilerinin tutum ve başarıları istatistiki olarak anlamlı bir şekilde artmıştır. Eğitimlerinde görsel sanatlara daha yüksek bir öncelik verecekleri değerlendirilmiştir.

Abstract:
Visual Arts course should be structured continuously in the light of current pedagogical approaches and materials and techniques should be developed according to these approaches. The main purpose of this study is to examine the effect of portrait studies on collage technique on the attitudes of 11th grade students towards Visual Arts Course and their success in this course. In addition, students' views on project based visual arts practices were also examined.
In the research, mixed research methodology is used in which qualitative and quantitative data and data analysis techniques are employed together. The quantitative part of the study was designed in accordance with the experimental model. The study group of the study, which was conducted with a pre-test and post-test control group design of the experimental method, was composed of 100 students in the 11th grade in the 2018-2019 academic year. Quantitative data was collected from the students in the experimental and control groups with Personal Information Form, Attitude Scale towards Visual Arts, Academic Achievement Test, Self-Evaluation Form and Peer Evaluation Form. All quantitative data were analyzed by SPSS for Windows 24.0 package program. Within the scope of the study, Attitude Scale towards Visual Arts consisting of 38 items and a multiple choice achievement test consisting of 22 items were developed. The construct validity of the attitude scale was examined by exploratory factor analysis. The internal consistency coefficient (Cronbach's Alpha) of the one-dimensional attitude scale was calculated as α = 0.927 and the scale explained 43.04% of the total variance. The internal consistency coefficient of the achievement test was α = 0.876. The opinions of the experimental group students about the implementation were examined with qualitative data collected through an interview protocol consisting of six open ended questions.
Statistically significant differences were found between pre-test and post-test scores of the experimental group students' attitudes [t(48)=2.14; p=.038]  and achievements [t(48)=5.68; p<.001] in visual arts in favor of post-test scores. At the end of the implementation, attitude and achievement scores of the students in the control group did not differ significantly. Statistically significant differences were found between experimental and control group students' attitude towards visual arts [t(98)=2.58; p=0.011] and achievements [t(98)=2.41; p=.022] in favor of experimental group students. The attitude and achievement scores of the experimental group students were statistically significantly higher than students in the control group.