Sığır, koyun ve keçilerin üriner sistem mast hücreleri üzerinde histolojik çalışmalar
Histological studies on mast cells of the urinary system of cattle, sheep and goats
Yazar: TUĞRUL ERTUĞRUL
Danışman: PROF. DR. NEVİN KURTDEDE
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Histoloji = Histology ; Keçiler = Goats ; Koyunlar = Sheep ; Mast hücreleri = Mast cells ; Sığırlar = Cattles ; Üriner sistem = Urinary tract

Özet:
Bu araştırma sığır, koyun ve keçilerin üriner sistem mast hücrelerinin ışık mikroskobik düzeyde morfolojisi ve sayısal dağılımını ortaya koymak ve farklı tespit sıvıları kullanılarak mast hücre heterojenitesini araştırmak amacıyla yapıldı.Çalışmada, 10 adet sağlıklı dişi sığır, koyun ve keçiden alınan üriner sisteme ait doku örnekleri materyal olarak kullanıldı.Doku örnekleri % 10'luk formol ve izotonik formaldehit asetik asit (IFAA, pH 2,9) solüsyonlarında tespit edildi. Mast hücreleri için toluidin blue ve alcian blue/safranin O (AB/SO) kombine boya metodları uygulandı. Işık mikroskobik düzeyde yapılan incelemeler sonucunda mast hücrelerinin, yerleşim yerlerine göre yuvarlak, oval ve mekik şeklinde ve farklı büyüklüklerde olduğu görüldü. Sığır, koyun ve keçide IFAA tespit sıvısı kullanıldığında böbrek, üreter, idrar kesesi ve üretrada, %10'luk formolde tespit edilenlere göre daha fazla sayıda mast hücresinin bulunduğu gözlendi. Sığır, koyun ve keçiden alınan üriner sisteme ait doku örneklerinde AB/SO kombine boya metodu uygulanan kesitlerde AB(+)/SO(-) mast hücrelerine rastlandı.Toluidin blue ile boyanmış seri kesitlerde, mast hücrelerinin dağılımının belirlenmesi için elde edilen verilerin aritmetik ortalaması alındı. Her hayvan türü, organ ve solusyonlar için mast hücre sayıları bakımından kesitler arası farklılığa Varyans Analizi ile bakıldı. İstatistiksel açıdan anlamlı farklılık bulunanlar için ileri aşama testi olarak Tukey testi yapıldı. Mast hücrelerine en az formol tespitli inek böbrek medullasında (mm2'de ortalama 8±0.41) rastlanırken en fazla IFAA tespitli inek üreterinin submukozasında (mm2' de ortalama 141,28±2,28) rastlandı. IFAA ve %10 formol ile tespit edilen dokular arasında mm2'de ortalama mast hücreleri sayısı açısından farkın istatiksel olarak önemli olduğu saptanmıştır (p<00.1).Bu araştırmada sığır, koyun ve keçi üriner sistem mast hücrelerinin yerleşim yerleri, heterojeniteleri ve sayısal dağılımları ortaya kondu.

Abstract:
This study was conducted with the aim of revealing of the morphology and numerical distribution of mast cells of the urinary system of cow, sheep and goats at light microscopic level and investigating the heterogeneity of mast cells by using different fixation solutions.In the study, tissue samples which were taken from the urinary system of 10 healthy cow, sheep and goats were used as the study material.Tissue samples were fixed with both 10% formaldehyde and isotonic formaldehyde acetic acid (IFAA, pH 2,9) solutions. Toluidine blue and alcian blue /safranin O (AB / SO) combined staining methods were applied for the mast cells. As a result of the examination on the light microscopic level, it was observed that mast cells have spherical, ovoid and elongated, depending on their location, shapes and different sizes. It was founded that IFAA fixed tissues were contained more mast cells than those tissues fixed with the 10% formaldehyde. Tissue samples which were taken from the urinary system of cattle, sheep and goats stained with the AB / SO combined staining method and AB(+)/SO(-) mast cells have been found in the samples.In the serial sections stained with Toluidine blue to determine the distribution of mast cells arithmetic mean was used. The difference in the average mast cell count between each type of animal, organ, and solutions were determined by the analysis of variance in each sections. Tukey test was performed as a advanced stage test for those statistically significant differences were found. In terms of the average mast cell count per mm² lowest number of mast cells were found in the medulla of the kidney of cattle (8±0.419) which was fixated with formaldehyde, whilst highest number of mast cells were found in the submucosa of the ureters of the cattle (141,28±2,28) which was fixated with IFAA. The difference in average number of mast cells per mm² between the IFAA and the 10% formaldehyde fixed tissues was statistically significant (p<0.01).In this study, location, numerical distribution and heterogeneity of the mast cells within the urinary system of cattle, sheep and goats was revealed.