Geçici fiziksel özelliklerden yorgunluk ve uykusuzluğun sürücü davranışları üzerine etkisi
The effect of temporary physical symptoms of fatigue and sleepiness upon driver behaviours
Yazar: FATİH İRFAN BAŞ
Danışman: DOÇ. DR. MAHİR GÖKDAĞ
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Ulaştırma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Kazalar = Accidents ; Trafik = Traffic
Dizin: Trafik kazaları = Traffic accidents

Özet:
Trafik kazalarında taşıtları kullanan bireylerin, yolcuların, ölen veya yaralanan yayaların kusurları önemli rol oynamaktadır. Meydana gelen trafik kazalarında insan faktörünün yaklaşık %99'a ulaştığı ve yıllar bazında trafik kazası sayısının arttığı göz önünde bulundurulduğunda, trafik kazalarının insan kaynaklı nedenlerinin araştırılmasının önem kazandığı görülmektedir.
Bu çalışmanın amacı, geçici fiziksel özelliklerden yorgunluk ve uykusuzluğun sürücü davranışları üzerine etkisinin araştırılmasıdır. Sürüş süreleri yasal düzenlemelerle belirlenmiş olmasına rağmen, bu konuda yeterince hassasiyet gösterilmemektedir. Sürücüler araç kullanırken yorgunluklarının ve uykusuzluklarının farkına varmaktadırlar. Ancak mola yerine veya varış noktasına kadar araçlarını kullanmaya devam etmeleri sonucu uyku nedenli kaza yapma riskleri artmaktadır. Meydana gelen trafik kazaların çok ciddi ve ölümcül sonuçlar doğurduğu göz önünde bulundurularak, azaltılması ve önlenmesi için öneriler getirilmiştir.
Giriş bölümünde konuyla ilgili gerekli bilgiler verildikten sonra, kaynak özetleri bölümünde konuyla ilgili yapılmış olan çalışmalar özetlenmiştir. Materyal ve Yöntem kısmında, sürücülerin araç kullanma durumlarının uykusuzluk ve yorgunluk açısından incelenmesi için Erzincan ili şehir giriş çıkış kontrol noktalarında sürücülerle anket yapılarak toplanan veriler bilgisayar ortamına aktarılmıştır. Araştırma bulguları bölümünde elde edilen sonuçlar uykusuzluk ve yorgunluk açısından değerlendirilmiştir. Sonuçlar ve öneriler bölümünde ise tez çalışmasında elde edilen sonuçlar özlü bir şekilde belirtilerek önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Drivers, passengers, deceased and injured pedestrian faults take an important role in traffic accidents. Considering the human factor in the occurred traffic accidents reaching %99 and the increasing number of accidents every year, it is observed that human-induced causes of traffic accidents have to be examined.
The aim of this study is to determine the effect of temporary physical symptoms of fatigue and sleepiness upon driver behaviours. Although the driving durations limited by regulations, essential attention is not shown to this subject. Drivers become aware of feeling fatigue and sleepiness while driving. However, as a result of continuance of driving until their destination or resting place, risk of sleep-related accidents increases. Considering the engendered serious and deadly consequences of occurred traffic accidents, recommendations are offered in order to reduce and avoid the accidents. 
After giving the necessary information relevant for the subject in the introduction, a summary of the studies relevant for the subject found in the section of source summaries is given. In the section of Materials and Procedures, data collected by making interviews with the drivers in the entry and exit checkpoints of Erzincan state transferred to the computer in order to examine the driving conditions of the drivers. In the section of research results, the obtained results are assessed in the terms of sleepiness and fatigue. In the section of conclutions, the recommendations resulting from the conclusions of the work of the thesis are offered in a concise manner.