İnsan hakları aktivizminde beden kullanımı: Gönüllü canlı kalkanlar
Body use in human rights activism: Voluntary human shields
Yazar: MÜGE DALKIRAN
Danışman: PROF. DR. TURGUT TARHANLI
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Hukuk Ana Bilim Dalı / İnsan Hakları Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hukuk = Law ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Aktivizm = Activism ; Canlılar = Living things ; Gönüllü katılım = Voluntary contribution ; Kalkanlar = Shields ; Protesto = Protesting ; Sosyal hareketler = Social movements ; İnsan hakları = Human rights

Özet:
Silahlı çatışmalarda canlı kalkan kullanımı uluslararası insancıl hukuk tarafından yasaklanan eski bir savunma yöntemidir. Bununla birlikte, kendi iradeleri ve istekleri doğrultusunda çatışma alanlarında bulunan gönüllü canlı kalkanların hukuki statülerine ilişkin tartışmalar devam etmektedir. Uluslararası insancıl hukuktaki süregelen bu belirsizlik yanında, benimsedikleri ilkeler, hedefledikleri amaç ve seçtikleri yöntem doğrultusunda gönüllü canlı kalkanların, insan hakları savunucuları olarak tanımlandırılabilmelerine ilişkin soru ortaya çıkmaktadır. Bu sorunun uzantısı olarak bu çalışmada temel olarak, insan hakları aktivizminde beden kullanımının sınırları incelenmiştir.
Öncelikle, gönüllü canlı kalkanların benimsedikleri ilke olan barış hakkı insan hakları bağlamında ele alınmış ve gönüllü canlı kalkan eyleminin de doğmasında etkili olan yeni savaş karşıtı hareketlere değinilmiştir. Ardından, ikinci bölümde insan hakları savunucularının protesto yöntemi olarak seçtikleri şiddetsiz eylemler ile gönüllü canlı kalkan eylemi arasındaki ilişki kurulmuştur. Bu noktada, bedenin araçsallaştırılması biyopolitika kavramı içerisinde irdelenmiştir. Son olarak ise, üçüncü bölümde gönüllü canlı kalkanların hukuki statüsü uluslararası insancıl hukuk kuralları bakımından incelenmiştir. Bu incelemede, doktrinde tartışılan görüşlerle birlikte Uluslararası Kızılhaç Komitesi ve İnsan Hakları İzleme Örgütü'nün konuya ilişkin yorumları belirleyici olmuştur

Abstract:
The use of human shields in armed conflict is a long-established defence tactic which is prohibited by International Humanitarian Law (IHL). However, the debate on the legal status of voluntary human shields situated in armed conflicts, upon their own intent and will, still continues. In addition to this ongoing uncertainty in IHL, the question emerges as to whether voluntary human shields can be defined as human rights defenders along with the principles they adopt, the goal they pursue and the method they select. As an extension to this question, this thesis also examines the limits of body use in human rights activism.
The first chapter discusses two main concepts: first, the right to peace, which is the principle adopted by voluntary human shields; and second, the new anti-war movement, which has played a role in the emergence of voluntary human shield action. The second chapter establishes the relation between non-violent action and voluntary human shield action. At this point, it also analyzes the instrumentalization of the body in the context of biopolitics. And finally, the third chapter examines the legal status of voluntary human shields with respect to IHL. It is noteworthy to mention that this chapter, along with the opinions discussed throughout, draws significantly upon the approaches adopted by the International Red Cross and Human Rights Watch.