Sjögren sendromlu hastalarda galektin 3 düzeyinin inflamatuar markırlar, organ tutulumu ve hastalık aktivitesi ile ilişkisi
Galectin-3 levels in pSS patients and investigate its relationship with inflammatory markers, organ involvement, and disease activity index
Yazar: MERVE GENCER BİRBİLEN
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRAN ERTEN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Biyobelirteçler = Biomarkers ; Galektin-3 = Galectin-3 ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Sjögren sendromu = Sjogren's syndrome ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Amaç: Sjögren Sendromu (SS), azalmış gözyaşı ve tükürük bezi fonksiyonu ile seyreden kronik inflamatuar otoimmün bir hastalıktır. Bazı inflamatuar hastalıklarda artmış serum Galektin-3 seviyelerinde artış gösterilmiş ve bunun hastalık aktivitesi ile ilişkili olduğu saptanmıştır. Çalışmamızın amacı pSS hastalarında Galektin-3 seviyelerinin değerlendirilmesi ile inflamatuar markırlar, organ tutulumu ve hastalık aktivite indeksi ile ilişkisini araştırarak Galektin-3 molekülünün ileride tanı ve tedavide kullanılabilir bir belirteç olarak kullanımı sağlamaktır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Ankara Bilkent Şehir Hastanesi İç hastalıkları ve Romatoloji Kliniği' ne son 6 ay içinde başvurmuş 18-65 yaş arası, 2016 ACR kriterlerine göre Primer Sjögren Sendromu tanısı almış gebe olmayan, aktif enfeksiyon ve malignite öyküsü olmayan 48 hasta dahil edilmiştir. Kontrol grubuna ise Dahiliye-Romatoloji polikliniğine başvuran,18-65 yaş arasında kronik hastalığı olmayan 40 sağlıklı gönüllü birey dâhil edilmiştir. Hasta ve kontrol grubunun demografik özellikleri (yaş, cinsiyet), klinikopatolojik bilgileri ve laboratuvar değerleri ile ESSDAI skoru hesaplanmıştır. Romatoloji poliklinik epikrizleri, yeniden değerlendirme notları, hastalar ile görüşülerek edinilen anamnez ve fizik muayene bulguları kaydedilmiştir.
Hastalar ve kontrol grubunun demografik bilgileri (yaş, cinsiyet); hasta grubunun aile öyküsü, boy ve kilosu, sigara kullanımı, tanı yaşı, semptom başlama yaşı, hastalık süresi, tedavileri, ESSDAI hastalık aktivite indeksleri, laboratuvar değerleri [WBC, nötrofil, eritrosit sedimentasyon hızı (ESH), C-reaktif protein (CRP), SS-A, SS-B, ds-DNA, romatoid faktör (RF), anti-siklik sitrüline peptid (anti-CCP), idrarda protein miktarı, anti-nükleer antikor (ANA)], klinik bulguları (ağız kuruluğu, göz kuruluğu, disparoni, artralji, retroorbital kitle, Raynaud fenomeni) ESSDAI hastalık aktivite indeksi tespit edilip kaydedildi. Hastaların klinik takibinde rutin olarak kullanılan parametrelere ek olarak serum Galektin-3 düzeyi Enzyme Liked Immuno Sorbent Assay (ELISA) yöntemi ile ölçüldü.
Bulgular: Çalışmamıza 48 pSS tanılı hasta ve 40 sağlıklı kontrol grubu alındı. pSS tanılı hastalarda serum Galektin-3 düzeyi ortalaması 2,0 ng/mL(1,0-5,1), kontrol grubunun serum Galektin-3 düzeyi ortalaması 2,1ng/mL(0,9-7,5) olarak görüldü. Hastalar demografik özellikleri, sigara kullanımı, hastalık süresi, tanı yaşı, sabah tutukluluğu süresine göre de gruplandırıldı ve istatistiksel anlamlı fark saptanmadı. Yapılan çalışmada hastalar ESSDAI hastalık aktivite indekslerine göre düşük, orta, yüksek hastalık aktivitesine sahip olmasına göre sınıflandırıldı. Hastaların hastalık aktivite durumu ile Galektin-3 düzeyi arasında anlamlı fark saptanmadı. Göz damlası kullanan hastalarda Galektin-3 düzeyi normal popülasyona göre düşük saptandı. İncelenen laboratuvar tetkiklerinden ANA pozitif hastalarda negatif olanlara göre serum Galektin-3 düzeyi daha yüksek saptandı. Bakılan diğer laboratuvar sonuçları ile anlamlı fark saptanmamıştır.
Sonuç: İnflamasyon belirteci olarak kullanılabileceği öngörülen Galektin-3 molekülü ANA pozitif hastalarda negatif olanlara göre daha yüksek saptanmıştır. Göz damlası kullanan hastalarda Galektin-3 düzeyi normal popülasyona göre düşük saptanmıştır. pSS tanılı hastalar ile kontrol grubu arasındaki Galektin-3 düzeyi anlamlı istatistiksel fark göstermemiştir. Literatür taraması yapıldığında SS hastalarda Galektin-3 düzeyinin arttığına dair sadece bir çalışma mevcut olup daha kapsamlı bir çalışmanın literatüre önemli katkısının olabileceğini ve SS tedavisinde yeni ajanların geliştirilmesinde yol gösterici olabileceğini düşünmekteyiz.

Anahtar Kelimeler: Sjögren sendromu, İnflamasyon, Galektin-3

Abstract:
Objective: Sjögren's Syndrome (SS) is a chronic inflammatory autoimmune disease characterized by reduced tear and saliva gland function. Increased serum Galectin-3 levels have been demonstrated in some inflammatory diseases and it has been found to be associated with disease activity. The aim of our study is to evaluate Galectin-3 levels in pSS patients and investigate its relationship with inflammatory markers, organ involvement, and disease activity index, in order to establish the potential use of Galectin-3  as a diagnostic and therapeutic marker in the future.
Materıals and Methods: Our study included 48 patients aged 18-65 years, who applied to Ankara Bilkent City Hospital Internal Medicine and Rheumatology Clinic in the last 6 months, were diagnosed with Primary Sjögren's Syndrome according to 2016 ACR criteria, were not pregnant, and had no history of active infection or malignancy. In the control group, 40 healthy volunteers between the ages of 18-65, who applied to the Internal Medicine-Rheumatology Polyclinic and had no chronic disease, were included. Demographic information (age, gender), clinicopathological information and laboratory values ​​of the patient and control groups and ESSDAI score were calculated. Rheumatology clinic summaries, reassessment notes, anamnesis, and physical examination findings obtained by talking to the patients were recorded. Demographic information of patients and control group (age, gender); family history, height and weight, smoking status, age at diagnosis, age at symptom onset, disease duration, treatments, ESSDAI disease activity indices, laboratory values [WBC, neutrophils, erythrocyte sedimentation rate (ESR), C reactive protein (CRP), SS-A, SS-B, ds-DNA, rheumatoid factor (RF), anti-cyclic citrullinated peptide (anti-CCP), urine protein level, anti-nuclear antibody (ANA)], clinical findings (dry mouth, dry eyes, dyspareunia, arthralgia, retroorbital mass, Raynaud's phenomenon) were determined and recorded. In addition to the routine parameters used in the clinical follow-up of patients, serum Galectin-3 level was measured using the Enzyme Linked Immuno Sorbent Assay (ELISA) method.
Findings: A total of 48 patients with pSS and 40 healthy control subjects were included in our study. The mean serum Galectin-3 level was 2.0 ng/mL (range, 1.0-5.1) in patients with pSS and 2.1 ng/mL (range, 0.9-7.5) in the control group. Patients were grouped according to demographic characteristics, smoking status, duration of disease, age at diagnosis, and duration of morning stiffness, but no statistically significant differences were found. Patients were also classified according to their disease activity levels based on the ESSDAI disease activity index, but no significant differences were found between disease activity status and Galectin-3 levels. Galectin-3 levels were found to be lower in patients using eye drops compared to the normal population. In terms of the laboratory tests evaluated, serum Galectin-3 levels were found to be higher in ANA-positive patients than in ANA-negative patients, but no significant differences were found in other laboratory results.
Conclusion: Galectin-3 molecule, which is predicted to be a marker of inflammation, was found to be higher in ANA-positive patients than in ANA-negative patients. However, there was no statistically significant difference in Galectin-3 levels between patients with pSS and the control group. A literature search revealed only one study reporting increased Galectin-3 levels in patients with SS, and we believe that a more comprehensive study could make an important contribution to the literature and provide guidance for the development of new agents for SS treatment.

Keywords: Sjögren's syndrome, inflammation, Galectin-3.