Hekim ve hemşirelerin özgeci davranışlarının tükenmişlik üzerine etkisinin değerlendirilmesi: Azerbaycan'da bir uygulama
The evalutaion of the effect of physician and nurses' altruistic behavior on burnout: An implementation in Azerbaijan
Yazar: FARGANA OMARLİ
Danışman: PROF. DR. OĞUZ IŞIK ; PROF. DR. YUSUF ÇELİK
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Azerbaycan = Azerbaijan ; Hekimler = Physicians ; Hemşireler = Nurses ; Tükenmişlik = Burnout ; Özgecilik = Altruism

Özet:
Kesitsel bir çalışma olan bu araştırma ile hekim ve hemşirelerin özgeci davranış algılarının tükenmişlikleri üzerine olan etkisi ile özgecilik davranışı algıları ve tükenmişlik düzeylerine ilişkin değerlendirmelerinin sosyo-demografik özelliklerine göre farklılık gösterip göstermediğinin ortaya koyulması amaçlanmıştır. Bu kapsamda araştırmanın evrenini Azerbaycan'da hizmet veren bir üniversite ve bir özel hastane oluşturmaktadır. Araştırmanın yapıldığı Haziran 2021 tarihi itibariyle iki hastanede toplamda 833 hekim ve hemşire görev yapmakta olup, seçilen örneklem sonucunda örnekleme dahil edilen 295 hekim ve hemşire tarafından yüzyüze görüşme yolu ile elde edilen veriler analizlere dahil edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda araştırmaya katılan hekim ve hemşirelerin özgecilik davranışları algılarının; cinsiyet, hastane mülkiyeti, meslek, eğitim durumu, çalışma birimi, gelir durumu ve fedakar davranma sebeplerine göre, tükenmişlik düzeylerinin ise; hastane mülkiyeti, medeni durum, eğitim durumu, çalışma birimi, çalışma süresi, gelir durumu, başkalarına yardım etme nedenleri, fedakâr davranma sebeplerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Bununla birlikte hekim ve hemşirelerin özgecilik davranışı alt boyutlarına ilişkin değerlendirmelerinin tükenmişlik alt boyutlarından duygusal tükenme, duyarsızlaşma ve kişisel başarı eksikliği boyutları üzerinde de istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
This cross-sectional study aims to reveal the effect of altruistic behaviour perceptions of physicians and nurses on their burnout levels and whether their perceptions of altruistic behaviour and assessments of their burnout levels differ in accordance with their sociodemographic characteristics. In this context, the research population consists of a university hospital and a private hospital serving in Azerbaijan. As of June 2021, the date research was conducted, a total of 833 physicians and nurses were working in two hospitals, and the data obtained through face-to-face interviews from 295 physicians and nurses included in the sample according to the selected sample were included in the analysis. As a result of the analysis, it has been determined that there is a statistically significant difference in the perceptions of the altruistic behaviours of the physicians and nurses participating in the research according to their gender, hospital ownership, occupation, level of education, working unit, income status and reasons for altruistic behaviour and that there is a statistically significant difference in their burnout levels according to hospital ownership, marital status, level of education, working unit, working time, income status, reasons for helping others, and reasons for altruistic behaviour. In addition, it was determined that the sub-dimensions of altruistic behaviours of physicians and nurses had a statistically significant effect on the sub-dimensions of burnout, emotional exhaustion, desensitisation, and lack of personal achievement.

Keywords: Altruistic Behaviours, Burnout, Physician, Nurse, Hospital