Neonatal dönem hipoksi maruziyetinin davranış ve moleküler fenotip üzerine etkisi
The effect of neonatal period hypoxia exposure on behavior and molecular phenotype
Yazar: ECMA GÜVENİLİR
Danışman: PROF. DR. SERPİL TAHERİ
Erciyes Üniversitesi / Gevher Nesibe Genom ve Kök Hücre Enstitüsü  / Moleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoloji = Biology ; Moleküler Tıp = Molecular Medicine

Özet:
Perinatal dönemde çeşitli nedenlerle farklı şiddetlerde maruz kalınan hipoksi gelişimsel dizileri kesintiye uğratabilmekte ve moleküler, hücresel ve nöronal değişikliklere, hasarlara neden olmaktadır. 
Çalışmadaki amacımız özellikle normal doğum yapan annelerin bebeklerinde doğumda maruz hafif hipoksinin fetal beyinde MSS bozukluklarının artmasına ve erişkin yaşamda davranışsal, moleküler değişikliklere neden olup olamayacağının araştırılmasıdır. 
Bu amaçla yeni doğan fareler doğum sırasında kısa bir süre hipoksiye (%12O2), (%10O2), (%8O2) maruz bırakılarak neonatal dönem ve yetişkin dönemde oluşacak davranışsal, moleküler değişiklikler incelenmiştir. Yenidoğan beyninde hipoksik hasarlanma total beyinden HIF-1α ve HveE boyama ile incelenmiştir. Yetişkinlik dönemlerinde davranış fenotipine etkisinin araştırması davranış deneyleri ile yapılmıştır. Sonrasında moleküler deneyler için farelerden kan, hipokampüs, total beyin örnekleri alınmıştır. Örneklerde RT-PCR Yöntemi 5 miRNA'nın ekspresyon seviyeleri belirlenmiştir.  
Çalışma sonucunda hipoksi gruplarına ait farelerde hareket ve hızın, sosyal davranışın, tekrarlayıcı davranışın azaldığı, köşelere saklanma eğiliminin arttığı gösterilmiştir. Histopatolojik analizlerde en fazla hasar %8O2, %10O2'lik grupta olduğu; %12O2'lik grupta majör bir hasar görülmemesine rağmen davranışsal ve moleküler değişiklikler tespit edilmiştir. Önceki çalışmamızda otistik hastalarda, otistik çocuğa sahip sağlıklı aile bireylerinde ekspresyon seviyesini düşük bulduğumuz, sonrasında otistik fare modellerinde, insan sonuçlarında doğruladığımız 5 miRNA'nın ekspresyon seviyesinin hipoksi gruplarına ait kan ve hipokampüs örneklerinde özellikle hipokampüste %21'O2 lik normoksi grubuna göre bütün gruplarda azaldığı tespit edilmiştir. 
Elde ettiğimiz moleküler ve davranış deneyleri sonuçları birlikte değerlendirildiğinde beyinde major bir hasara neden olmayan hafif hipoksinin MSS'ni etkileyen bozukluklarının artmasına neden olabilir.

Anahtar Kelimeler: Davranış Deneyleri; Hipoksi; Neonatal Gelişim; Otizm Spektrum Bozukluğu

Abstract:
Hypoxia,which is exposed to different intensities for various reasons during the perinatal period,can interrupt developmental sequences and cause molecular,cellular and neuronal changes and damages.
Our aim in this study is to investigate whether mild hypoxia at birth can cause an increase in CNS disorders in the fetal brain and behavioral and molecular changes in adult life,especially in babies of mothers who gave birth normally.
For this purpose,behavioral and molecular changes in neonatal and adult periods were investigated by exposing newborn mice to hypoxia (12 O2%), (10 O2%), (8 O2%) for a short time during birth.Hypoxic injury in the neonatal brain was examined by HIF-1α and HveE staining from the total brain.Investigation of its effect on behavioral phenotype in adulthood has been done by behavioral experiments.Afterwards, blood,hippocampus and total brain samples were taken from mice for molecular experiments.Expression levels of RT-PCR Method 5 miRNA were determined in the samples.
As a result of the study,it was shown that movement and speed,social behavior,repetitive behavior decreased and the tendency to hide in corners increased in mice belonging to hypoxia groups.In the histopathological analysis,the most damage was in the 8 O2%,10 O2% group;behavioral and molecular changes were detected in the 12 O2% group,although no major damage was observed. In our previous study, we found low expression levels in autistic patients, healthy family members with autistic children, and later confirmed in human results in autistic mouse models,the expression level of 5 miRNAs decreased in blood and hippocampus samples of hypoxia groups, especially in the hippocampus,in all groups compared to the normoxia group with 21% O2. detected.
When the results of the molecular and behavioral experiments we obtained are evaluated together, it is possible that mild hypoxia, which does not cause any major damage to the brain, may cause an increase in disorders affecting the CNS.

Keywords: Autism Spectrum Disorder; Behavioral Experiments; Hypoxia; Neonatal Development