Muhammed Hayr el-Hulvânî'nin Nahivdeki yenilikçi yaklaşımları
Muhammed Hayr el-Hulvani's innovative approach in syntax
Yazar: AHMET ŞEN
Danışman: DR. AYHAN ERDOĞAN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Arapça = Arabic ; Belagat = Eloquence ; Muhammed Hayr el-Hulvani = Muhammed Hayr el-Hulvani ; Söz dizim = Syntax

Özet:
Muhammed Ñayr el-?ulvânî 20. yüzyılda Arap nahvinin öğrencilere öğretilmesini kolaylaştırmak bir anlamda grameri öğrencinin zihnine yaklaştırma hedefiyle hareket eden önemli Arap dilcilerinden biridir. 20. yüzyılda metodolojik ve pedagojik olmak üzere iki yönlü gelişen kolaylaştırma eksenli yenilik faaliyetlerinde el-?ulvânî'yi pedagojik yönlü gelişen yenilikçi akıma dâhil edebiliriz.Birçok Arap ülkesinin seçkin üniversitelerinde Arapça gramer dersleri veren el- ?ulvânî, öğrencilerin Arap dili gramerini öğrenirken zorlandıkları noktaları bizzat yerinde görme imkânına sahip olmuştur. el-?ulvânî, Arap dilinin temelini oluşturan ana unsurların dili zorlaştırdığı düşüncesindedir ancak kendisi bu unsurlara hiç dokunmadan gramer konularının öğrenilmesini öğrenciler için kolaylaştırmaya çalışmıştır. Bu noktada el-?ulvânî'nin dikkat çeken yönleri, gramer konularını basit bir dille ve kendine özgü bir metodla tanzim etmesi, yer yer başka dillerle karşılaştırmalar yapması, öğrencinin konuyu anlamasını kolaylaştırmak için cümleleri tahlil etmesi, zaman zaman Arap dilinin farklı lehçelerine anahatlarıyla girerek öğrencinin lehçelere dâir genel bir bilgiye sahip olmasını sağlaması şeklinde sıralanabilir. Tercih ettiği terminoloji, yapmış olduğu tanımlar, gramer konularında sentaks(nahiv)-morfoloji(sarf) ayrımına dikkat etmesi gibi hususlar da ayrıca gramer konularını sunumunda göze çarpan hususlardır.Muhammed Ñayr el-?ulvânî, İbrahim Mustafa ve Şevùî Ôayf gibi meşhur Arap dili yenilikçileri kadar meşhur olmamış olsa da 20. yüzyılın önemli yenilikçilerindendir. Onun önemi, ilmî çalışmalarının büyük kısmını Arap dilinin gramer sahasında yapmış olması ve bir teorisyen değil, üniversitelerde verdiği gramer dersleriyle uygulayıcı olmasından ileri gelmektedir. Dünyanın her yerindeki Arapça öğrencileri için etkili bir öğrenim metodu ortaya koymuştur.

Abstract:
Muhammed Ñayr el-?ulvani is one of the important Arab linguistics in a sense acting with the aim of closer grammar to the student?s mind, to facilitate teaching Arab syntax (nahiv) to the students in the 20th century. We can include el-?ulvani in innovative flow developing pedogogical way in the innovation activities aimed at facilitating developing two-way: methodological and pedagogical in the 20th century.el-?ulvani, offering courses in Arabic grammar at the many of the elite universities of the Arab countries, has opportunity to see students? points of difficulties there while they have been learning Arabic grammar. el-?ulvani thinks that the main elements forming the basis of the Arabic language, complicate the language but he has tried to facilitate for students learning of grammar subjects without mentioning about these elements himself. At this point, el-?ulvani?s remarkable aspects can be listed as that he sometimes has to make students to have general knowledge of polishes by entering generally in the different polish of Arab language, analyzes the sentences to facilitate student?s understanding of issues, makes comporisons with other languages place to places, explains grammatical issues in simple language and a unique method. Points, like that paying attention to syntax(nahiv)-morphology(sarf) discrimination in grammar, the definitions have been made and his preferred terminology, are also outstanding issues in his presentation of grammar.Muhammed Ñayr el-?ulvani, although not as famous as famous Arabic language innovators as İbrahim Mustafa and Şevùî Ôayf, is important innovators of the 20th century. The importance of him is due to be practitioners with his grammar courses at universities , not being a theorist and not having made the majority of his scientific studies in the field of Arabic grammar of language. He has put forth effective method of learning for Arabic students from all over the world.