Gebeliğin başlangıcındaki kadınlarda uyku hijyeni eğitiminin uyku kalitesine etkisi
Effect of sleep hygiene instruction to the women at the beginning of gestation on quality of sleeping
Yazar: SELİN ERDURMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURGÜL GÜNGÖR TAVŞANLI
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology ; Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Gebelik = Pregnancy ; Grup eğitimi = Group education ; Hasta eğitimi = Patient education ; Kadınlar = Women ; Pittsburg uyku kalitesi ölçeği = Pittsburg sleep quality index ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Amaç: Bu araştırmada, gebeliğin başlangıcındaki kadınlarda uyku kalitesini ölçmek, gebelerin uyku kalitesini etkileyen etmenlerin ne olduğunu saptamak ve uyku hijyeni eğitimi ile birlikte uyku kalitesini yükseltmeyi, sağlıklı bir gebeliğin sürdürülmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma yarı deneyseldir. Çalışma evreni 67 gebeden oluşmuştur. Deney grubundaki gebelere uyku hijyeni konusunda eğitim verilerek eğitim broşürü dağıtılmıştır. Eğitim Öncesi gebelere sosyodemografik form, Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi, EUROHIS-QOL, Uyku Hijyeni Formu doldurulmuştur. Gebeler eğitimden en az dört hafta sonra tekrar görülerek aynı formlar tekrar doldurulmuştur. Kontrol gurubundaki gebelere ise sosyodemografik form, Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi, EUROHIS-QOL, Uyku Hijyeni Formu doldurulmuştur. Kontrol grubu gebelerine uyku hijyeni konusunda eğitim verilmemiş ve eğitim broşürü dağıtılmamıştır. Verilerin analizinde, sayı yüzde dağılımı, t testi, Mann Whitney U testi, Wilcoxon Signed Ranks, Kruskal Wallis testi ve ölçekler arasındaki ilişkiyi değerlendirmek için Spearman Korelasyon analizi kullanılmıştır.  
Bulgular: Araştırmaya katılan gebelerin yaş ortalaması 26,854,97 (min=18, maks=39)'dur. Gebelik haftalarının ortalaması ise 10,97±6,16 (Min=4, Maks=28) olarak saptanmıştır. Deney grubu gebelerin %65,6'sının gebelik sayısının multipar olduğu, %78,1'inin gebelik haftasının 10 hafta ve altında bulunmuş iken, kontrol grubu gebelerin %54,3'ünün gebelik sayısının multipar olduğu, %65,7'sinin gebelik haftasının 10 hafta ve altında olduğu saptanmıştır.
 Sonuç: Deney ve kontrol grubu homojen dağılım göstermesi nedeniyle uyku kalitesi ve yaşam kalitesi puanları açısından fark bulunmamaktadır fakat uyku hijyeni açısından iki grup arasından sosyo-demografik özellikler açısından fark saptanmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Uyku Hijyeni, Gebelik, Uyku Kalitesi

Abstract:
Object: The aim of this study is to measure the sleeping quality of the women at the beginning of gestation, to determine and define the factors that influence the quality of sleeping of pregnant women and to increase the sleeping quality, to maintain a healthy pregnancy. 
Material and Method: The research is semi-experimental. The study population consisted of 67 pregnant women. Pregnant women in the experiment group were instructed and given an instruction booklet.  Before the instruction, the pregnant women filled a socio-demographic form, Pittsburgh Sleeping Quality Index, EUROHIS-QOL, Sleeping Hygiene Form. At least four weeks after the instruction the pregnant women were seen and they filled the same forms.  The pregnant women in the control group filled a socio-demographic form, Pittsburgh Sleeping Quality Index, EUROHIS-QOL, Sleeping Hygiene Form. But they were not instructed and given an instruction booklet. Number percent distribution, t-test, Mann Whitney U test, Wilcoxon Signed Ranks, Kruskal Wallis test and Spearman Correlation analysis for evaluating the relationship between scales were used for analyzing the data.
Findings: The average age of the pregnant women who attended to the research is 26.854.97 (min = 18, max = 39). On the other hand, 12.3 % of pregnant women in the experiment group are graduated from primary school and 77.1 % of them are housewives. The average gestational weeks is found as 0.97±6.16 (Min=4, Max=28). 65.6 % of pregnant women in the experiment group have multiparous pregnancies, 78.1 % of them were at the 10th gestational weeks or less. 54.3 % of the pregnant women in the control group have multiparous pregnancies and 65.7 % of them were at the 10th gestational weeks or less.
Conclusion: For both experimental and control groups have homogeneous distribution there is not any significant difference for quality of sleeping and score for quality of life. But a significant difference was determined in the socio-demographical aspect between these two groups.  
Key Words: Sleeping Hygiene, Gestation. Sleeping Quality