Makam, çok seslilik ve yöresel tavırlar kapsamında bağlama'da düzenler
Scope maqam, polyphony and regional plectrum styles on tunes of bağlama
Yazar: ÖZKAN YILMAZ
Danışman: ÖĞR. GÖR. ATTİLA ÖZDEK
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Müzik = Music
Dizin: Akort = Tuning ; Bağlama = Bağlama (Müzik aleti) ; Makamlar = Modes ; Türk halk müziği = Turkish folk music ; Türk müziği = Turkish music ; Türküler = Folk songs ; Yöresellik = Localism ; Çalgılama teknikleri = Instrumentation techniques ; Çok sesli müzik = Polyphonic music

Özet:
Bu çalışmada Türk halk müziğinin en önemli çalgılarından biri olan bağlamada kullanılan düzenlerin geleneksel Türk müziği makamları, çok seslilik ve yöresel tavırlar ile olan ilişkileri farklı açılardan incelenerek aralarındaki bağlantılar tarihsel ve kuramsal bir sorgulamayla açıklanmaya çalışılmıştır. 
Konu ile ilgili olarak İç Anadolu bölgesindeki üniversitelerde lisans düzeyinde bağlama eğitimi veren öğretim elemanlarının görüşlerine de başvurulmuştur.	
Elde edilen bulgular doğrultusunda;
•	Bağlamada yaygın olarak kullanılan düzenlerin karar sesleri ile Türk müziğindeki basit makamların karar ve güçlü sesleri arasında paralellik olduğu,
•	Türk halk müziğindeki türkülerin Türk müziği makamları ile incelenip izah edilmesi gerektiği,
•	Türk halk müziğinde var olan basit çok sesli yapıların gerek düzenler gerekse yöresel tavırlar ile bağlamaya yansıdığı, 
•	Bağlamanın kendi içinde yapısı ve icra özelliklerinden kaynaklanan basit çok sesli yapıların da düzenler ve yöresel tavırlar ile oluştuğu,
•	Düzenlerin oluşmasında Türk halk müziğinde kullanılan farklı çalgıların geleneğinde tespit edilen çok sesli yapıların bağlamaya yansımasının büyük etkileri olduğu,
•	Yöresel tavırların icrasında düzenlerin tamamlayıcı bir unsur olduğu ve tavra göre düzen yapma anlayışının gelenekte var olduğu,
•	Yöresel tavırların uygulanışında uygun düzenlerin tercih edilmesi ile basit çok sesli yapıların oluştuğu bu durumun Türk halk müziğinin geleneğinde kendine yer bulduğu, sonuçlarına ulaşılmıştır.
Ayrıca bu kavramlar arasındaki doğrudan ilişkiler görüşlerine başvurulan öğretim elemanları tarafından da dile getirilmiştir.



Anahtar kelimeler: Türk halk müziği, bağlama, düzen, makam, çok seslilik, yöresel tavır

Abstract:
In this study connection between the tunes, traditional Turkish music maqams, the relation between polyphony and regional plectrum styles used on the bağlama which is one of the most important instruments in Turkish folk music is defined studying it in various aspects with a historical and theoretical inquiry. 
	The views of lecturers giving bağlama lessons at universities in the centre Anatolia part have also been consulted.
	In accordance with the findings it is concluded that; 
•	The tunes tonic notes used widely on the bağlama and the tonic notes and dominant notes in basic Turkish music maqams show similarity.
•	It is necessary to examine and explain the Turkish folk music songs with Turkish music maqams.
•	The basic polyphonic compositions in Turkish folk music affect both the tunes and the local styles.
•	The basic polyphonic compositions derived from the internal structure and features of the bağlama are also constructed by the tunes and local styles.
•	In the creation of tunes, the polyphonic compositions identified in the traditions of various instruments used in Turkish folk music have big impact on the bağlama.
•	The tunes are a supplement fact in performance of regional plectrum styles and the understanding of making tunes according to styles does exist traditionally. 
•	With the prefering of suitable tunes in performing regional plectrum styles, this condition, building basic polyphonic compositions has taken place in Turkish folk music tradition. 
	Additionally, the direct connection between these concepts, has also been identified by the consulted lecturers.



Key words: Turkish folk music, bağlama, tunes, maqam, polyphony, plectrum styles