Türkiye'de çağdaş sanat bağlamında uluslararası İstanbul bienalleri ve küratörlerin sanat ortamına etkileri
The international İstanbul biennials of contemporary art in Turkey and the effects of curators on the art scene
Yazar: DERYA ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. EVREN KAVUKCU
Atatürk Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2019
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Küratör = Curator ; Modern sanat = Modern art ; Modern sanat sergileri = Modern art exhibition ; Sanat = Art ; Sergiler = Exhibitions ; İstanbul = Istanbul ; İstanbul Sanat Bayramı = İstabul Art Festival

Özet:
Bu araştırmada, Türkiye'de çağdaş sanat bağlamında Uluslararası İstanbul Bienalleri ve küratörlük kavramı üzerinden bir değerlendirme yapılarak, çağdaş sanat, küratör, bienal ve sanatçı kavramları arasındaki ilişki üzerinde durulmuştur. Çağdaş sanatın temsili sayılabilecek Uluslararası İstanbul Bienalleri ele alınarak sanat ortamına yansımaları incelenmiştir. Bu kapsamda yapılan araştırma dört bölümden oluşmaktadır. Araştırmanın birinci bölümü, kendi içerisinde "Çağdaş Sanata Genel Bir Bakış ve Etkileşimleri" ile "Çağdaş Sanatta Sanat Piyasasını Şekillendiren Unsurlar ve Gelişim Evreleri" olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Araştırmanın ikinci bölümü, "Bienaller ve Küratöryel Sistem" ile "Uluslararası Bienaller" olarak iki ayrı başlık altında incelenmiştir. Araştırmanın üçüncü bölümü, "Uluslararası İstanbul Bienali'nin Tarihsel Gelişimi ve Görseller Üzerinden İçerik Analizi" yapılarak ele alınmıştır. Son olarak dördüncü bölümde ise konu ile ilgili; sanatçı, küratör ve sanat eleştirmenleri ile bir değerlendirme yapılarak incelenmiştir.
1850 sonrası değişen sanat fikri ve sanat ortamı hakkında bilgi vererek, bu sürecin getirdiği değişiklikler ve sonrasında oluşan sanat anlayışlarının Türkiye sanat ortamına etkileri, çağdaş sanatla olan ilişkileri üzerinden değerlendirilmiştir. Çağdaş sanatın Türkiye sanat ortamına yansımaları, bienal, küratör ilişkisi içerisinde ele alınarak, ilk olarak 1987 yılında yapılan ve günümüzde hala devam eden Uluslararası İstanbul Bienalleri bağlamında incelenen araştırmada, doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sürecinde veriler geniş bir literatür taraması yapılarak, tezler, internet, makale, dergilerden ve kişisel görüşmelerden yararlanarak elde edilmiştir. Araştırmanın verilerinin çözümlenmesinde, nitel araştırmada kullanılan veri analizi tekniklerinden kuramsal ve betimsel analiz teknikleri kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlar çağdaş sanat ortamında; galeriler, koleksiyonerler, müzayedeler, müzeler ve Uluslararası İstanbul Bienalleri'nin kendilerini sürekli yenileyen bir yapı içerisinde ilerlediğini göstermektedir. Bu süreç küratörlerinde önemli bir güç olarak sanat ortamında yerini aldığını göstermektedir. Bu nedenle, tüm bu unsurlar birbirleri ile sıkı ilişkiler içerisinde Türkiye çağdaş sanat ortamını ve sanat piyasasını etkileyen en önemli faktörlerdir.    
Anahtar Kelimeler: Çağdaş Sanat, Güncel Sanat, Modern Sanat, Sanatçı, Sanat Piyasası, Galeriler, Müzeler, Bienal, Küratör, Uluslararası Bienaller ve Uluslararası İstanbul Bienalleri.

Abstract:
In this research, the relationship between contemporary art, curator, biennial, and artistic concepts is elaborated by evaluating contemporary art with the concept of the job of curators and the International Istanbul Biennial in Turkey. The International Istanbul Biennials, which can be considered as a representative of contemporary art, are examined and their reflections on the art scene are investigated. In this context, the study consists of four parts. The first part of the study consists of two parts, namely "An Overview and Interaction of Contemporary Art" and "Factors shaping the art market in contemporary art and the stages of development". The second part of the study is examined under two different headings as "Biennials and Curatorial System" and "International Biennials". The third part of the study titled "Historical Development of The International Istanbul Biennial and Content Analysis through Images" is discussed. Finally, in the fourth chapter related to the subject; an evaluation is made with artists, curators, and art critics.
By giving information about the changing idea of art after 1850 and the art scene; the changes and their effects on the art scene in Turkey, brought by this process in the understanding of art, are discussed and evaluated with their relationship with contemporary art. The reflections of contemporary art towards Turkey's art scene, biennials are taken up with its curator relationship, first made in 1987 and currently is utilized on progressing research by means of the context of the International Istanbul Biennial, document analysis method is used. In the research process, the data are obtained by a wide literature review, by using theses, internet, articles, journals, and personal interviews. In the analysis of the data of the research, theoretical and descriptive analysis techniques which are used in qualitative research techniques are used. The research results in the environment of contemporary art shows that galleries, collectors, auctions, museums and International Istanbul Biennials have been progressing in a structure that constantly renews themselves. This process shows that curators have a significant power over the art scene and it has taken its place. Therefore, the most important factors which have been affecting the contemporary art scene and the art market in Turkey are all these elements which have a close relationship with each other.
Key Words: Contemporary Art, Current Art, Modern Art, Artist, Art Market, Galleries, Museums, Biennial, Curator, International Biennials and the International Istanbul Biennials.