Bir politika aracı olarak su sorunu ve bunun Türkiye`nin Güney komşuları ve İsrail ile olan ilişkilerine etkisi
Water problem as a political tool and its affect on Turkey`s relations with Southearn neighbours and İsrael
Yazar: ÖZLEM ÖZKÖSEDAĞ
Danışman: PROF.DR. İBRAHİM CANBOLAT
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
ULUSLARARSI İLŞİŞKİLER ANA BİLİM DALIULUSLARARSI İLİŞKİLER BİLİM DALIBİR POLİTİKA RACI OLARAK SU SORUNU VEBUNUN TÜRKİYE'NİN GÜNEY KOMŞULARI VEİSRAİL İLE İLİŞKİLERİNE ETKİSİÖzlem ÖZKÖSEDAĞ(Yüksek Lisans Tezi)Su canlıların yaşamı için vazgeçilmez bir doğal kaynaktır, fakatdünyadaki kaynakların sadece %3'ü kullanılabilir niteliktedir. Bu miktardagezegene eşit olarak dağılmamıştır. Ortadoğu gibi su kaynaklarının yetersizolduğu bölgeler ciddi problemlerle karşıkarşıyadırlar. Bölgedeki sukaynakları iklim koşullarındaki değişiklikler, yanlış kullanımlar, endüstriyelgelişmeler, aşırı ve yanlış sulama teknikleri nedeniyle giderek azalmaktainsan yaşamını tehdit eder noktaya gelmektedir. Bu su savaşlarısöylemlerinin çıkmasın ayol açarken, Ürdün, Litani, Nil Nehirleri'nden farklıolarak Fırat ve Dicle havzalarına ilişkin bu tür söylemler gerçekçigörünmemektedir.Suriye ve Irak, Türkiye'nin su zengini olduğunu GAP projesiyleonların haklarını gasp ettiğini iddia etmektedirler. Esasında savaşa nedenolabilecek bir sorunmuş gibi lanse edilen problem gerekli önlemlerinalınması neticesinde halledilebilecek olmanın yanında bölgeye getirilecekbarış içinde ön ayak olabilecek durumdadır. Özellikle Türkiye'nin çözümiçin önerdiği projeler görünürde ekonomik aslen siyasi nedenlerlereddedilirken sorunun devamlılığı sağlanmaktadır. Gelecekteki sukullanımlarını garantilemek isteyen güney komşularımız bölge dışıaktörlerin isteklerine uyarak problemi politika aracı olarak kullanılan birsorun yapay bir sorun haline getirmiştir. Bölge dışı aktörler,bölgeyiistikrarsızlaştırmak istekleri doğrultusunda rahatlıkla yönlendirebilmek veekonomik çıkarlarını gerçekleştirmek için sorunu kullanırken,komşularımızda siyasi ve ekonomik nedenlerle yapay sorunu canlı tutmaktadır. Bölge dışıgüçler sorunu kullanarak bölgeyi kendi içinde parçalayarak güçlenmesiniönlerken,Suriye ve Irak da Türkiye'nin lider olmasını engellemeyiamaçlamaktadırlar.Sorun güney komşularımız ve İsrail ilişkilerimizi olumsuzetkilemektedir. Özellikle 1990'larda İsrail'le gelişen ilişkilerimiz sorurununkarmaşıklaşmasına yol açmaktadır. İsrail ve güney komşularımızlailişkilerimizde amaçlanan denge politikası gerçekleştirilememekte bu dakayıplara sebep olmaktadır. Aslında iyi olmayan ilişkiler su sorununualevlendirmekte bu da tüm tarafların aleyhine olmaktadır.Danışman:Prof. Dr. İbrahim S. Canbolat Sayfa Sayısı:180

Abstract:
INTERNATIONAL RELATIONSWATER PROBLEM AS A POLITICAL TOOLAND IT?S EFFECT ON TURKEY?S RELATIONSWİTH SOUTHEARN NEİGHBOURS AND ISRAELÖzlem ÖZKÖSEDAĞ(MSc Thesis)Water is an inevitable naturel source for living. Hovewer only 3% ofthis source is being used. The amount used is not equally distributed for eachpart of earth. The regions suffering water scarcity, like Middle East , arefacing with serious problems. Water sources are declining and threateninghuman life due to some reasens, such as change in climate , erronaous usage ,industrial developments ,widely application and wrong irrigation techniques.These result in rumour of water wars. The rumours don?t seem realistic withEupharetes and Tigris basins , whereas it is the case for Jorden , Nile andLitani Rivers. Syria and Irag claim that Turkey is rich in water sources andseizing their water usagerights by the (GAP) Project.Eventhough the water problem seems to be a couse of war , it mightturn into a consensus that could bring peace to the region . The refusel of theprojects offered by Turkey for economic , actually for political reasens resultin contiunity of the problem. Turkey?s southearn neighbouurs, actingaccording to the demands of non-regional actors , want to guarantee usage ofthe water sources in future and bring the problem into light as an artificialproblem that could be used as a political tool.Although non-retional actors employ the problem as a political tool,to make instable the region, to direct the region according to their demandsand to maintain their economic interests, Turkey?s southern neighbours tryto keep the artificial problem alive for both economic and political reasens.As non-regional powers are preventing the region to become stronger byusing the problem to break the region into small communities , Syria andIraq are trying to prevent turkey to become a regionel leading position. Theproblem has negative affect on Turkey?s relations with southearn neigboursand Israel.Turkey-Israel relations , improved during 90?s, caused problem tobecome more complex. The aimed balanced politics between Turkey and it?ssouthern neighbours and Israel could not been realised causing major losses.The relations that is not evaluated as good neighbourship inflamate theproblem and influnce negatively all sides.Adviser: prof.dr.İbrahim S. Canbolat page number:180