Öğrencilerin bilgisayar destekli işbirlikli öğrenme ortamlarına katılımlarının bilişüstü özelliklerine göre incelenmesi
Investigation of students' participation to computer supported collaborative learning environments based on metacognitive strategies
Yazar: HÜSEYİN CAN ŞENEL
Danışman: DOÇ. DR. YASEMİN KOÇAK USLUEL
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada öğrencilerin bilgisayar destekli işbirlikli öğrenme ortamlarına katılımları; katılımlarının bilişsel ve üstbilişsel açıdan niteliği ve bilişötesi farkındalıkları ile ilişkisi araştırılmıştır.Çalışma grubunu, Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı 3. sınıfında öğrenim görmekte olan 45 öğrenci oluşturmaktadır.Araştırmada, bilgisayar destekli işbirlikli öğrenme ortamı olarak viki platformu ve öğrenme yönetim sistemi (moodle) kullanılmıştır. Öğrenme yönetim sistemi kayıtlarını tartışma tahtalarına ?bakma? ve ?güncelleme? kayıtları oluşturmaktadır. Viki platformu kayıtlarını ise ?kelime sayıları?, ?sayfa sayıları?, ?bağlantı sayıları? ve ?düzenleme sayıları? oluşturmaktadır. Öğrenciler dönem boyunca öğrenme yönetim sistemi üzerinden etkileşimlerini gerçekleştirmiş, altı hafta boyunca viki platformu ile grup projelerini yürütmüşlerdir.Dönem başında öğrencilere Schraw ve Dennison (1994) tarafından geliştirilmiş olan ve Akın ve arkadaşları (2007) tarafından dilsel eşdeğerlik, güvenirlik ve geçerlik çalışması yapılmış olan Bilişötesi Farkındalık Envanteri uygulanmıştır.Nicel verilerin analizinde keşfedici korelasyon, nitel verilerin analizinde içerik analizi yapılmıştır. İçerik analizinde Henri (1992)'nin ?bilgisayar destekli iletişim için içerik analizi modeli? ile Hara ve arkadaşları (2000) tarafından Henri (1992)'den uyarlanan Bilişsel-Üstbilişsel Beceriler Rubriği kullanılmıştır.Verilerin analizi sonucunda öğrencilerin bilişötesi farkındalıkları ile bilgisayar destekli işbirlikli öğrenme ortamlarına katılımları arasında tartışma tahtalarına ?bakma? ve ?güncelleme? sayıları ile bilişötesi farkındalığın ?planlama? faktörü arasında orta dereceli ilişki bulunmuştur.Öğrencilerin BDİÖ ortamlarına gönderdikleri mesajlarla ilgili yapılan içerik analizi sonucunda, öğrencilerin mesajlarının temel olarak üç kategoride yoğunlaştığı dikkati çekmiştir. Bu kategoriler, ?açıklayıcı bilgi?, ?derinlemesine bilgi? ve ?strateji önerme? olarak belirlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Üstbiliş, bilişötesi farkındalık, bilgisayar destekli işbirlikli öğrenme, tartışma tahtaları, viki

Abstract:
This study aimed to investigate students? participation rates of computer supported collaborative learning environments. In addition it is investigated whether participation rates have any relationship with metacognitive awareness and the quality of messages with regard to cognitive-metacognitive components.Study group was consisted of 45 third-year university students from department of Computer Education and Instructional Technologies in Hacettepe University.Viki tool and learning management system used as CSCL environment. Students? ?Look into? and ?update? rates in discussion boards are comprised LMS particapation rates. ?Page rates?, ?word rates?, ?editing rates? and ?linking rates? are comprised viki tool participation rates. Students used learning management system for their interactions and they used viki tool for six months for constructing their group projects.At the beginning of the research the Turkish version (Akın et al. 2007) of the Metacognitive Awareness Inventory (Schraw and Dennison, 1994) was conducted.In quantitative analysis explanatory correlational method and in qualitative analysis content analysis were used. In content analysis Henri (1992)?s ?content analysis model for computer mediated communication? model and Cognitive-Metacognitive Skills Rubric (Hara et al. 2000) were used with some adaptations.Findings of the study showed that there is relationship between ?look into? and ?update? rates with ?planning? factor of metacognitive awareness. Another finding is that students? messages contain cognitive and metacognitive components like ?explanatory information?, ?in-depth information?, ?strategy representation?.Keywords: Metacognition, metacognitive awareness, computer supported collaborative learning, discussion boards, wiki