Bir tasarım stratejisi olarak "Pop-up" ve mekânsal uygulamaları
"Pop-up" as a design strategy and its spatial applications
Yazar: ELİZ MUTLU
Danışman: DOÇ. ÖZGE KANDEMİR
Anadolu Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Mekan tasarımı = Space design ; Pop-up kavramı = Pop-up concept ; Web siteleri = Web sites

Özet:
Günümüz küresel dünyasında, teknolojinin hızla ilerlemesiyle birlikte kullanıcıların eğilimleri de hızla değişmektedir. Kullanıcı sürekli bir biçimde farklı olanı talep etmekte, sürprizler aramaktadır. Bu doğrultuda tasarım alanları ve tasarımcılar yeni açılımlara, yeni kavramlara yönelir hale gelmiştir. Pop-up kavramının da böyle bir ortamın ürünü olduğu, tarihsel süreç içerisinde farklı açığa çıkış biçimlerinin bulunduğu görülmektedir. Uygulamalarının 2000'li yılların başından itibaren uluslararası ve ulusal ölçekte artış gösterdiği dikkat çekmektedir. Temelde aniden veya beklenmedik bir şekilde belirmek veya meydana gelmek anlamında kullanılan Pop-up kavramı, yeni ve geçici deneyimler arayan kullanıcıların gereksinimlerine odaklanan bir platform, model ya da strateji olarak yorumlanmaktadır. Pop-up stratejisiyle açığa çıkan uygulamalar farklı durumlara, fiziksel-toplumsal şartlara ve mekânlara göre uyumlanabilmektedir. Değişken ve esnek yapısıyla, kullanıcıya farklılaşan sosyal-fiziksel katılım olanakları ve deneyim ortamları sağlamaktadır. Bu bağlamda hiçbir olgu kalıcı olarak sunulmamakta, geçicilik kaçınılmaz hale gelmektedir. Geçicilik özelliği aynı zamanda yaratıcılığa katkı sağlar nitelikte değerlendirilmektedir. İçerisinde yer aldığı toplumun tepkisini ve isteklerini ölçmek için geçicilik, yapısına deneysel olma becerisini de katmaktadır. Bu yönüyle Pop- up kavramı açığa çıkan soyut-somut uygulamalar ya da ürün tasarımlarıyla, ekonomiden sağlığa, eğitimden kültüre her alanda yaygınlaşarak geçici olan her şeyin yerini alır hale gelmiştir. Ele alınan çalışma, günümüz tüketim toplumunun giderek kültürel ifadesi haline gelen Pop-up kavramının, günümüzde genelde tasarım alanlarına, özelde ise mekân tasarımına etkilerini, ticari yapılar, kültür yapıları ve kamusal alanlarda açığa çıkan uygulama karşılıklarıyla ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Abstract:
In today's global world, with the advance of technology, users' tendencies are also changing rapidly. Users are continually demanding the different, looking for surprises. Accordingly, design practice and designers begin to gravitate towards new concepts and new expansions. It explains that the concept of Pop-up is a result of such an environment, and that there are different forms of revelation in the historical process. It is noteworthy that its applications have increased nationally and globally since the beginning of the 2000s. Mainly the concept Pop-up -which means suddenly and unexpectedly appear or happen- is interpreted as a model, strategy, or a platform focused on the needs of the users looking for new and temporary experiences. The applications that come out of the Pop-up strategy are able to adapt to different social-physical conditions and spaces. Their changeable and flexible nature provides different social- physical participation possibilities and experience settings for the users. In this regard, no phenomenon is presented permanently, so temporariness becomes inevitable. The feature of being temporary is also regarded as a quality that contributes to creativity. To test the reactions and the requests of the society they take place in, they also include the ability of being experimental to their construction. With this aspect, and with its abstract or concrete applications or product designs, the concept of Pop-up begins to take the place of everything that is temporary in every field, from education to culture, economy to health. This study aims to set forth the effect of the concept of Pop-up, which is becoming the expression of today's consumerist society, to today's design practices and especially to the architectural design and the application equivalents of Pop-up that emerged in commercial buildings, cultural buildings and public spaces with their counterparts.