Petrol boru hatlarının Türk dış politikasına etkisi
The effects of pipelines on Turkish foreign policy
Yazar: ERDOĞAN TEKİN
Danışman: PROF. DR. MİTHAT BAYDUR
Beykent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Enerji güvenliği = Energy security ; Enerji kaynakları = Energy resources ; Enerji politikaları = Energy policies ; Jeopolitik = Geopolitic ; Petrol boru hatları = Petroleum pipelines ; Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Petrolün varlığının ortaya çıkışıyla beraber petrol mücadelesi de başlamıştır, bu tarihten sonra dünya siyasetine yön veren en büyük unsur petrol olmuştur. İlk çok uluslu devletler de petrol temelinde kurulmuş, dünya dış politikasının da öncelikle petrol tabanlı etkilenmesine yol açmıştır. Başta I. Dünya Savaşı, II. Dünya Savaşı, Körfez Savaşları ile Afganistan Savaşı'nın küresel boyutunda görünmeyen yüzünün petrol olduğu bilinen ve artık gizlenmeyen bir geçektir. Osmanlı İmparatorluğu'ndan, Türkiye Cumhuriyetine geçişteki siyasi ve ekonomik durum, yanı başımızdaki enerji yataklarına uzaktan bakmamıza ve bir politika üretemememize neden olmuştur. Soğuk Savaş yıllarında ise NATO'nun siyasetine kendimizi bıraktık. Bu dönem Türk Petrol Politikasının en zayıf dönemidir.İran ? Irak Savaşının hemen öncesinde, Irak (Kerkük) petrollerinin dünya pazarına açılması için Kerkük ? Ceyhan Petrol Boru Hattıyla Türkiye'nin üstlendiği rol, soğuk savaşın bitmesi ile Hazar Petrollerinin güçlü Rusya'nın elinde koz olmasını istemeyen Amerika ve İngiltere'nin de desteği ile açılan Bakü ? Tiflis ? Ceyhan Boru hattı ile başrole dönüşmüştür.Bu çalışma; boru hatlarıyla dünya pazarlarına aktarılan petrolün Türk dış politikasına etkisini ve Türkiye'nin güvenli bir enerji koridoru haline gelmesini anlatmaktadır.Anahtar Kelimeler:Petrol, Petrol Boru Hatları, Enerji Koridoru, Enerji Güvenliği, Dış Politika, Jeopolitik.

Abstract:
Challenge for petroleum has started just after the discovery of petroleum and since then petroleum has been the most important factor dominating world policy. The first multi-national states/commonwealth are established on the basis of petroleum and the foreign affairs are designed in accordance. It is a well known and common fact that the main reason, that was not mentioned clearly, of World War II, World War II, Gulf War and Afghanistan war was petroleum. Political and economic conditions during shift from Ottoman Empire to Turkish Republic prevented us making regular policies about energy sources around us. During Cold War, we were just obeying the rules decided by NATO. That term is the weakest term of Turkish Petroleum Policy.Just before Iran-Iraq War, the role of Turkey with Kirkuk-Ceyhan Oil Pipeline, designed with the aim of making Iraq Petroleum available for the world market, has turned in to the most important role with Baku-Tbilisi-Ceyhan Pipeline prepared by the support of England and the United States of America that wanted to avoid dominance of Russia on Caspian Petroleum after the end of Cold War.That study focuses on the effects of petroleum, transmitted to the world market from Turkey via pipelines, of Turkish Foreign Policy and describes how Turkey has become a secure energy corridor.Key Words:Petroleum, Pipelines, Energy Corridor, Energy Security, Foreign Policy, Geopolitics.