Türkiye'deki Suriyeli ergenlerin psikolojik uyum ve kültürleşme sürecinin değerlendirilmesi: Altındağ örneği, Ankara
The evaluation of psychological adjustment and acculturation process of Syrian adolescents in Turkey: Altındağ sample, Ankara
Yazar: SEHER ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. YASEMİN ÖZKAN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Ankara-Altındağ = Ankara-Altındağ ; Ergenler = Adolescents ; Erken ergenlik = Early puberty ; Göçmenler = Emigrants ; Kültürleşme = Acculturation ; Psikolojik uyum = Psychological adjustment ; Stres bozuklukları-travmatik = Stress disorders-traumatic ; Suriyeliler = Syrians ; Zorunlu göç = Forced emigration ; Öznel mutluluk = Subjective happiness

Özet:
Bu araştırmada Ankara' nın Altındağ İlçesinde yaşayan Suriyeli ergenlerin psikolojik uyumu ile kültürleşme süreci öncesi ve kültürleşme süreci faktörlerinin psikolojik uyum ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), kaygı ile ilişkili bozukluk, duygusal ve davranışsal güçlük belirtileri ve sübjektif iyilik hali gibi psikolojik uyum göstergeleri ile yaş, cinsiyet, algılanan dışlanma ve ayrımcılık, algılanan sosyal destek, yaşam kalitesi ve diğer değişkenler arasındaki ilişkiler ele alınmıştır. 
Amaçlı örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenen araştırma örneklemi; Ankara' nın Altındağ İlçesinde bulunan 8 okulda okuyan 11-17 yaş arası 347 Suriyeli ergenden oluşmaktadır. Araştırmada kullanılan formlar Arapça olup veriler; araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu, Arap Mutluluk Ölçeği, Çocuklar İçin Olayların Etkisi Ölçeği-8, Çocukta Anksiyete ile İlişkili Bozukluklar Formu, Güçler ve Güçlükler Anketi kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre katılımcıların; %62.5' i TSSB, %56.8' i kaygı ile ilişkili bozukluk belirtilerine ve %84.1' i düşük sübjektif iyilik haline sahiptir. Buna göre katılımcıların psikolojik uyum düzeyi düşüktür.  Katılımcıların %66.6' sı en az bir yakınının hayatını kaybettiği ve %65.2' si göç edemeyen yakını olduğu görülmüştür. Katılımcıların psikolojik uyum düzeyi cinsiyet, yaş grubu, algılanan ayrımcılık, algılanan dışlanma, dil engeli, yaşam kalitesi, sosyal destek ve şiddete maruz kalma faktörlerine göre değişmektedir. Kadınların, orta ergenlik dönemindeki çocukların, ayrımcılık ve dışlanma algısına sahip olanlar ile dil engeli ile karşılaştığını, kötü bir yaşam kalitesine sahip olduğunu ve okulda şiddete maruz kaldığını bildiren Suriyeli ergenlerin psikolojik uyum düzeyi düşüktür. Araştırmanın hipotezlerine olarak psikolojik uyum göstergeleri birbiri ile ilişkilidir. TSSB, kaygı ile ilişkili bozukluklar ve duygusal ve davranışsal güçlük puanları artarken sübjektif iyilik hali azalmaktadır.
Suriye' de yaşanan iç savaş sonrasında göç eden Suriyeli ergenlerin savaş sürecinde ve göç ettikten sonra yaşanan kültürleşme süreci sonucunda düşük bir psikolojik uyum sergilediği görülmüştür. Ruh sağlığı hizmetleri ile sosyal hizmetlerin mevcut çabalarının arttırılması ayrıca okul ortamında akran ilişkilerine yönelik rehberlik hizmetlerinin desteklenmesi kültürleşme stresini azaltarak psikolojik uyuma katkı sağlayacaktır.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the psychological adjustment of Syrian adolescents living in the Altindag district of Ankara and the relationship between psychological adjustment and moderating factors of prior to acculturation and moderating factors during acculturation. In line with this purpose the relation between post-traumatic stress disorder (PTSD), anxiety related disorders, emotional and behavioral difficulties and age, gender, perceived exclusion and discrimination, perceived social support, life quality, and other variables are handled. 
The research sample is determined by using purposive sampling method. There are 347 Syrian adolescents between the ages of 11-17 in 8 schools in the Altındag district of Ankara. The forms used in the research were in Arabic: Personal Information Form (prepared by the researcher), Arab Happiness Scale, Children' s Impact of Event Scale-8, The Screen for Child Anxiety Related Emotional Disorders, Strengths and Difficulties Questionnaire were obtained. According to the findings of the study: 62.5% of the participants had PTSD, 56.8% had anxiety-related disorder symptoms and 84.1% had low subjective well-being. Accordingly, the level of psychological adjustment of the participants is low. It was observed that 66.6% of the participants have relatives died and 65.2% of them have non-migrant relatives. The level of psychological adjustment of the participants varied according to gender, age group, perceived discrimination, perceived exclusion, face a language barrier, quality of life, social support and exposure to violence. Psychological adjustment indicators are related to each other. While PTSD, anxiety-related disorders and emotional and behavioural difficulty scores increase, subjective well-being decreases.
It was observed that Syrian adolescents who migrated after the civil war in Syria showed a low psychological adjustment. Increasing the existing efforts of mental health services and social services and also supporting the guidance services for peer relations in the school environment will contribute to their psychological adjustment by reducing the stress of acculturation.