Yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin anlama becerilerine yönelik öz yeterlikleri
Self-efficacy for comprehension skills of learners of Turkish as a foreign language
Yazar: FATİH MEHMET TULUMCU
Danışman: DOÇ. DR. HAVVA YAMAN
Sakarya Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anlama = Understanding ; Dinleme becerisi = Listening skill ; Okuma = Reading ; Okuma becerileri = Reading skills ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, Türkçe öğrenen yabancılar için temel anlama becerileri olan dinleme ve okuma becerisine yönelik öz yeterlik düzeylerini ölçebilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmektedir.Ayrıca araştırmaya katılan bu öğrencilerin dinleme ve okuma becerisi öz yeterlik algıları ile cinsiyet, yaş, ana dili ve Türkçe dışında konuşabildiği dil sayısı, Türkçe öğrenme amacı, Türkiye'ye gelmeden önce Türkçe eğitim alma durumu, Türkçeyi öğrenme algısı, Türkiye'de bulunma süresi, internet ortamında Türkçeyi kullanma sıklığı, Türkçe basılı yayın okuma sıklığı ve Türkçe elektronik yayın dinleme/izleme sıklığı değişkenleri arasında istatistiksel anlamlı farkın olup olmadığı araştırılmıştır.
Araştırmanın evrenini 2013-2014 eğitim öğretim yılında İstanbul Dil Merkezi ve Gaziantep Üniversitesi TÖMER'de Türkçe öğrenen B2 seviyesi ve üzerindeki yabancı öğrencilerden oluşmaktadır. Araştırmaya B2 seviyesi ve üzerinde olan 228 öğrenci katılmıştır.
Araştırma sürecinde veri toplama aracı olarak denemelik ölçekler, "Kişisel Bilgi Formu", "Yabancı Dil Olarak Türkçe Dinleme Becerisi Öz Yeterlik Ölçeği" ve "Yabancı Dil Olarak Türkçe Okuma Becerisi Öz Yeterlik Ölçeği" kullanılmıştır. Denemelik ölçekler ile elde edilen veriler geçerlik ve güvenirlik analizlerine tabi tutulmuştur. Geliştirilen ölçekler ile yapılan ölçümlerin sonuçları ile değişkenlerin arasında ilişkiyi analiz etmek için Mann Whitey U Testi ve Kruskall Wallis Testi yapılmıştır. Analizler SPSS 17.0 programı ile yapılmıştır.
Araştırmanın sonucunda yabancı dil olarak Türkçe öğretimi anlama becerilerine yönelik biri okuma becerisi biri dinleme becerisine yönelik geçerli ve güvenilir iki farklı ölçek geliştirilmiştir. Yapılan ilişkisel analizler sonucunda anlama becerileri ile öğrencilerin "ana dili ve dışında konuşabildiği dil sayısı", "Türkiye'ye gelmeden Türkçe eğitim alma durumu", "Türkçeyi öğrenme algısı", "internet ortamında Türkçe kullanma sıklığı", "Türkçe basılı yayın okuma sıklığı" ve "Türkçe elektronik yayın dinleme/izleme sıklığı" değişkenleri arasında anlamlı istatistiksel farklar bulunmuştur.



Anahtar Kelimeler: Türkçe Eğitimi, Yabancılara Türkçe Öğretimi, Anlama, Dinleme, Okuma, Öz yeterlik, Ölçek geliĢtirme.

Abstract:
The aim of this study is to improve a reliable and valid measurement scale which can measure self-efficacy level on basic comprehension skills (listening and reading skills) of learners of Turkish as a foreign language.It is also studied that whether there is a statistically meaningful difference between variable of those learners' listening andreading skills, perception of self efficacy and gender, age, mother tongue, number of spoken languages except for Turkish, aim of learning Turkish, learning Turkish before coming to Turkey, perception of learning Turkish, living periodin Turkey, frequency of using Turkish on the internet, frequency of reading Turkish issues and frequency of listening/watching Turkish electronic issues.
The population of the study consist of foreign learners who are in B2 level and above and learning Turkish in İstanbul language center and Gaziantep University TOMER in 2013-2014 education term. 228 students participated to the study who are in B2 level and above .
In the process of the study as a measurement scale, tentativescales,  "self information form", "Self-Efficacy Scale on Listening Skill in Teaching Turkish as a Foreign Language" and "Self-Efficacy Scale on Reading Skill in Teaching Turkish As A Foreign Language" are used. Data which is collected with tentativescales are controlled with analyses of reliability and validity. To analyse the relationship between variables and the conclusion of measurement with developep scales Mann Whitney U test and Kruskall Wallis H test are used. Analyses are made with SPSS 17.0 programme.
At the end of the study, two different reliable and valid scales are developed in comprehension skills of Turkish as a foreign language. One of them is for reading skill and the other one is for listening skill. After correlational analyses meaningful differences are found between comprehension skills and "learners' number of spoken languages except for their mother tongue and Turkish", "learning Turkish before coming to Turkey", "perception of learning Turkish", "frequency of using Turkish on the internet", "frequency of reading Turkish publications" and "frequency of listening/watching Turkish electronic issues".

Keywords: Turkish language education, Teaching Turkish to foreigners, Comprehension, Listening, Reading, Self-efficacy, Developing scale.