Şiire yönelik tutumların ve ön örgütleyicilerin şiirsel imgelerin anlamlandırılması üstündeki etkililiği
The effectiveness of attitudes towards poetry and advance organizers on signification of poetic images
Yazar: NİHAT BAYAT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HÜSEYİN TUNCER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu araştırmanın amacı şiire yönelik tutumların ve ön örgütleyicilerin şiirselimgelerin anlamlandırılması üstündeki etkililiğini saptamaktır.Araştırma kontrol gruplu öntest-sontest deney deseni ile yürütülmüştür.Araştırmanın örneklemini Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi SosyalBilgiler Öğretmenliği ikinci sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışma 74 (36 deneygrubu, 38 kontrol grubu) katılımcı üstünde yapılmıştır. Deney grubuna ön örgütleyiciverilmiş, kontrol grubuna verilmemiştir. Araştırmanın verileri Şiire Yönelik TutumÖlçeği ve şiirsel imgelerin anlamlandırılıp anlamlandırılamadıklarını ölçen BaşarıTesti ile toplanmıştır. Verilerin analizinde Aritmetik Ortalama, Standart Sapma, t-Testi ve Pearson Korelasyon Katsayısı kullanılmıştır.Araştırmadan şu sonuçlar elde edilmiştir:1. Ön örgütleyici alan ve almayan öğrencilerin şiirsel imgelerianlamlandırmaları arasında anlamlı bir farklılık belirlenmiştir. Bu fark deneygrubunun lehinedir.2. Araştırma sonucunda denel işlem öncesi ve sonrasında şiirlerdeki yüzeyselyapıya yönelik sorulara verilen yanıtlar ile şiirsel imgelere yönelik sorularaverilen yanıtlar arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır.3. Denel işlemler sonrasında deney ve kontrol gruplarının şiire yönelik tutumlarıarasında, deney grubununki olumluya yönelik olmasına rağmen anlamlı birfark saptanmamıştır. Ancak deney grubunun uygulama öncesi ve sonrasıtutum puanları karşılaştırıldığında olumluya yönelik anlamlı bir farklılıksaptanmıştır.4. Şiire yönelik tutum ile şiirsel imgeleri anlamlandırma arasında anlamlı birilişki bulunmamıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to discern the effectiveness of the attitudestowards poetry and advance organizers on signification of poetic images.Pretest-posttest experimental design with a control group was made use of inthe study. The two sophomore groups in the Social Sciences Teaching program ofthe Faculty of Education at Dokuz Eylül University formed the sample for the study.74 students (36 in the experimental group, 38 in the control group) participated in thestudy. The experimental group was given advance organizers. The data of the studywere gathered with The Attitude Towards Poetry Scale and the Achievement Testmeasuring the signification of poetic images. The data were analyzed by Mean,Standard Deviation, t-Test, and Pearson Correlation Test.Results of the study indicate the following:1. There was a statistically significant difference between the groups insignification of poetic images after the treatment. The difference was in favorof the experimental group.2. There was no statistically significant correlation between the responses ofparticipants to questions related to the surface structure and questions relatedto poetic images before and after the experimental treatment.3. There was no statistically significant difference between the experimental andcontrol groups in their attitudes towards poetry after the experimentaltreatment although the experimental group's attitude was towards morepositive. However, when experimental group's attitudes before and after thetreatment were compared within the group, a statistically significantdifference towards more positive was found.4. There was no statistically significant correlation between the attitude towardspoetry and signification of poetic images.