Sanal referans istasyonu yöntemi kullanılarak elde edilen yükseklik farklarının doğruluk analizi
Accuracy analysisl of the height differences obtained by using virtual reference stations technique
Yazar: NASER ALHUSSEIN
Danışman: PROF. DR. ATINÇ PIRTI
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Geomatik Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Bir harita mühendisinin yükseklik farkını belirlemede kullanacağı çok çeşitli yöntemler mevcuttur. Bu yöntemler; geometrik, trigonometrik ve GNSS (Küresel Konum Belir-leme)  nivelmanı olarak adlandırılmaktadır.   
Nivelman; noktalar arasındaki yükseklik farklarının belirlenmesi için yapılan ölçme işlemine verilen isim olup, yaygın olarak geometrik nivelman ve trigonometrik nivel-man uzun yıllardır tercihen kullanılmaktadır.
CORS-TR ağı, CORS tekniği (VRS (Sanal Referans İstasyonu), FKP (Alan Düzeltme Tekniği)) ve kullanılan tekniklerin yanı sıra her bir istasyondaki donanımlar tasar-lanarak hayata geçirilmiştir.
Bu çalışmada; yersel ölçmeler haricinde GNSS tekniği ile yükseklik farkları ölçülmüştür. Küresel Seyrüsefer Uydu Sistemleri (GNSS), GPS, GLONASS, BeiDou ve Galileo gibi sis-temlerden oluşur. Bu teknolojiler pek çok uygulama alanında etkin şekilde kullanılmak-tadır. Sürekli Çalışan Referans İstasyonları (CORS) da yine pek çok alanda başarılı bir şekilde uygulanmaktadır. Yapılan çalışmada CORS-TR kullanılmış ve eğimi fazla olan çalışma bölgesi (Yıldız Teknik Üniversitesi yakınlarındaki Davutpaşa Kampusu yanındaki bağlantı yoluna ait olan eğimli arazi (İstanbul, Türkiye)) seçilmiştir. GNSS ölçümleri analiz edilip, GNSS'den daha doğru sonuçlar veren yersel ölçümlerden elde edilen sonuçlarla karşılaştırılmıştır. Eğimli yerlerde yükseklik farklarının belirlenmesinde; yersel ölçümler yerine GNSS tekniğinin kullanabileceği üzerine bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Dolayısıyla yersel ölçümlerde harcanılan zaman ve maliyettin CORS-GNSS tekniği ile azaltılıp azaltılamayacağı incelenmiştir. Bu çalışmada dört ölçüm türü incelenmiştir: geometrik (sayısal nivo) ve trigonometrik (Total station olarak Leica (± 5 "lik bir açı ölçüm hassasiyeti ve 3mm + 3ppm'lik mesafe ölçüm has-sasiyetine sahip)) nivelam ölçümleri, statik-GNSS (Topcon Hiper pro) ölçümü ve CORS (VRS) ölçümleri eğimli bolgedeki noktalar üzerinde uygulanmıştır. Dört yöntemdeki ölçümlerin sonuçları, geometrik ölçüm yöntemi ile CORS(VRS) ölçüm yöntemi arasın-daki farkın cm düzeyinde (1.5 cm) göstermektedir. Bu nedenle GNSS nivelmanı, yüksek-lik ölçümlerinin yersel tekniklerine bir alternatif olabilir niteliktedir.
Anahtar Kelimeler: GNSS(Küresel Navigastyon Uydu Sistemi), Sürekli Ölçen Referans İstasyonları (SÖRİ), SRİ (Sanal Referans İstasyonu), ADP (Alan Düzeltme Parametreleri), GPS(küresel konumlama sistemi)

Abstract:
There are variety of methods that a map engineer can use to determine the height difference. These methods are called geometric, trigonometric and GNSS (Global Posi-tioning) leveling. Leveling, the name given to the measurement process to determine the height differences between the points, is widely used in geometric leveling and trigonometric leveling for many years. 
CORS-TR network, CORS technique (VRS - Virtual Reference Station), FKP (Field Correc-tion Technique)) and the equipment used in each station was designed and imple-mented.
In this study; height differences were measured with GNSS technique except for terres-trial measurements. Global Navigation Satellite Systems (GNSS) consist of satellite sys-tems such as GPS, GLONASS, BeiDou and Galileo. These techniques are used effectively in many applications. Continuously Operation Reference Stations (CORS) have also been applied successfully in many areas. CORS-TR is used in the study and slope of the study region (Sloping terrain belonging to the connection road next to Davutpasa Cam-pus near Yildiz Technical University(Istanbul, Turkey)) is selected. GNSS measurements were analyzed and compared with the results obtained from the terrestrial measure-ments that give more accurate results than GNSS. The study was performed using GNSS technique instead of terrestrial  techniques in order to determine the height dif-ferences in the sloping area. Therefore, it was investigated whether time and cost of ground measurements could be reduced by CORS-GNSS technique.
In this study four types of measurements were studied: geometric (numerical nivo) and trigonometric (Leica as total station (± 5 with an angle measurement accuracy and 3mm + 3ppm distance measurement accuracy)) levelling, static-GNSS (Topcon Hyper pro) measurement and CORS (VRS) measurements are applied on points in the sloping area.
The results of the measurements in the four methods show the difference between the geometric measurement method and the CORS (VRS) measurement method at the cm level (1.5 cm). For this reason, the GNSS leveling can be used in height measurements as an alternative to the terrestrial techniques .
Keywords:  GNSS (Global Navigation Satellite System), CORS (Continuously Operation Reference Stations), VRS (Virtual Reference Station), FKP (Area Correction Parame-ters), GPS (Global Positioning System)