Obstrüktif uyku apne tedavisinde kullanılan iki farklı ağız içi apareyin tedavi etkinliği ve yan etkileri açısından karşılaştırılması
Comparison of the treatment efficacy and side effects of TWO different oral appliances used in the treatment of obstructive sleep apnea
Yazar: GÖZDE ÖZKÖYLÜ
Danışman: PROF. DR. DUYGU SARAÇ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental aygıtlar = Dental instruments ; Tomografi = Tomography ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders

Özet:
Amaç: Bu tez çalışmasının amacı, hafif ve orta şiddetli Obstrüktif  Uyku Apne Sendromlu (OUAS) hastaların, tek parça ve alt çenenin hareketine izin veren çift parça apareyler ile tedavisinin polisomnografik veriler ve durumda Cone Beam Volumetrik Tomografi (CBVT) görüntülemeleriyle OUAS şiddeti üzerindeki etkinliklerini ve olası yan etkileri değerlendirmektir. 
Materyal ve Metot: Klinik muayeneler ve polisomnografik analizler sonucu ağız içi aparey tedavisi endikasyonu konmuş hafif ve orta şiddetli OUAS'lı 14 hastanın tedavi öncesi polisomnografi verileri değerlendirildi, temporomandibular eklem muayenesi, Epworth Uykululuk Skalası (ESS) uygulandı ve apareysiz durumda CBVT görüntüleri kaydedildi. Her hastaya kişiye özel üretilen tek parça ve çift parçalı apareyler uygulandı. Her bir aparey üçer ay kullandırıldı ve apareyler arasında iki haftalık dinlenim süresi bırakıldı. Üç aylık tedavi süreci sonrası kullandıkları aparey hakkında hasta geri bildirimleri alındı, TME muayeneleri ve ESS testi tekrarlandı, aparey  ağızdayken PSG kayıtları ve CBVT görüntüleri kaydedildi.  Elde edilen tüm veriler varyans analizi ve Friedman testi ile analiz edildi.
Bulgular: Tedavi sonrası her iki apareyle de OUAS hastalığının şiddeti azaldı. AHİ, supin AHİ, oksijen desatürasyon indeksi ve ESS skorlarındaki azalma  her iki apareylede tedavi öncesine göre istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Ancak, retropalatal havayolundaki hacim artışı tek parça  apareyde çift parçalı apareye göre istatistiksel olarak anlamlıydı. Çalışma süresi içinde apareylerin TME ve kaslarda önemli bir soruna neden olmadığı gözlendi.
Sonuçlar: Havayolunda meydana gelen değişiklikler benzer olmasa da, her iki aparey de AHİ skorlarını azaltarak OUAS tedavisinde başarılı olmuşlardır. Apareylerin hastalar tarafından tolere edildiği ancak uzun dönem yan etkilerinin gözlenmesi gerektiğini düşünmekteyiz.

Anahtar Kelimeler: Obstrüktif Uyku Apnesi Sendromu, Cone Beam Volumetrik Tomografi, ağız içi apareyler

Abstract:
Aim: The aim of this thesis study is to determine the effectiveness and possible side effects of monoblock and twinblock appliances that allow movement of the mandibula on mild-to-moderate Obstructive Sleep Apnea Syndrome (OSAS) by polysomnographic data and Cone Beam Volumetric Tomography (CBVT) images.
Material and Method:As a result of clinical examinations and polysomnographic analysis, the pre-treatment polysomnography data of 14 patients with mild and moderate OSAS who had an indication for intraoral appliance treatment were evaluated, the temporomandibular joint examination, Epworth Sleepiness Scale (ESS) were applied and CBVT images were recorded without an appliance. Monoblock and twinblock appliances were custom made to each patient. Each oral appliance needed to be worn for two 3-month periods separated by a 2- week wash-out period in between. Patient feedbacks about the appliance they used after three months of treatment were received, TMJ examinations and ESS test were repeated, PSG recordings and CBVT images were recorded while the appliance was in the mouth. One-way analysis of variance (ANOVA) test and Friedman test was performed to compare the changes in upper airway morphology and the treatment efficiency between the appliances. 
Results: After treatment, the severity of OSAS disease decreased with both appliances. The decrease in AHI, supine AHI, oxygen desaturation index and ESS scores were statistically significant in both appliances compared to pretreatment. However, the increase in volume in the retropalatal airway was statistically significant in the monoblock appliance compared to the twinblock appliance. It was observed that the appliances did not cause any major problems in TMJ and jaw muscles during the study period.
Conclusion: Even if the changes in the airway are not alike, both of the appliances achived at OSAS treatment by decreasing the AHI scores. Both of the appliances have caused dental side effects (not clinically important) and  long-term efficiency should be evaluated in future prospective studies. 
Keywords: Obstructive Sleep Apnea Syndrome; Cone Beam Volumetric Tomography; Intraoral appliances