Anadolu sahası Türk masallarında büyü, büyücülük ve kocakarı (cadı) ilişkisi
The relationship between the magic, withchraft and witch in Anatolia Turkish fairytales
Yazar: KÜBRA ERDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜNSAL YILMAZ YEŞİLDAL
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Alman masalları = German tales ; Büyü = Incantation ; Büyücü = Magician ; Cadı = Witch ; Masallar = Tales ; Türk masalları = Turkish tales

Özet:
Masallar, bir toplumun geçmiĢ yaĢantısı ile güncel hayatı arasında bağ kuran sözlü
kültürün bir ürünüdür. Ġnsanların belleklerinden aktarıma uğrarken yaĢam koĢullarına göre
değiĢkenlik gösterme özelliğine sahip olsalar da belirli birikimlerden arındırılamamıĢlardır.
Bu birikimlerin baĢında da inanç ve inanıĢlar gelmektedir.
Eski Türk inanıĢlarının değiĢimleri sırasında bazı düĢünceler aydınlığa kavuĢarak
geride bırakılmıĢtır. Ancak bazı düĢünceler ve inanıĢlar kamufle olup yeni kazanılan inanç
merkezine uyum sağlamıĢtır. ġekil değiĢtirerek karĢımıza çıkan bu unsurlardan büyü ve
büyücü, birden fazla kaynak ve araĢtırmalarda da yerini almıĢtır.
Anadolu Sahası Türk Masalları da toplumun zihin haritasından gelen bir ürün olması
bakımından büyü, büyücü ve kocakarı (cadı) kelimelerinin kazandığı anlamları dünden
bugüne içinde barındırmaktadır. Bu kelimeler, sadece bugünkü varlıklarıyla ele alınamayacak
kadar değiĢime uğrayan bir inanç yapısının neticeleridir.
Anadolu Sahası Türk Masalları üzerine yapılan birçok çalıĢma bulunmaktadır. Bu
çalıĢmalar bazen bir motifin tek baĢına taranmasıyla bazen de farklı unsurların incelenmesiyle
gerçekleĢmiĢtir. Ancak büyü, büyücü ve kocakarı (cadı) etkileĢiminin eski Türk inanç
sistemiyle bağlantısına değinen bir çalıĢmaya rastlanılamamıĢtır. ÇalıĢmamızda Anadolu
Sahası Türk Masalları ile Türk toplumunun geçmiĢten bugüne sahip olduğu ve etkisini hala
daha devam ettiren inanıĢlarından büyü, büyücü ve kocakarı (cadı) kavramlarıyla iliĢkisi ele
alınacaktır.
Anahtar Kelimeler: Büyü, Büyücü, Masal, Kocakarı, Cadı

Abstract:
Fairy tales are a product of an oral culture that connects the past life and curent life of
society. They may be changed according to the living conditionsd while being transferred
from people‟s memories. However, they cannot be purified from certain accumulations.
Durring the changes of the old Turkish beliefs, some thoughts were illuminated and
left behind. However some thoughts and beliefs were camouflaged and adapted to the newly
acquired belief centre Magic and sorceres which come across ypu by changing shape, have
taken pĢace in more than a source and research.
From past to present, Anatolian fiels Türkiah tales also contain the meanings of magic,
sorcerer and crone (witch) in terms of being a product coming from tha mind map of the
society. These terms are the result of a belief ctructure that has changed so much that it cannt
be studied only with its present existence.
There are many studies on Anatolian field Türkish tales. Sometimes by examing
different elements. However, there hasnt been found and study which addressing the
connection between the magic, sorcerer and crone interaction with the old Türkish belief
system. Ġn this study, the relationship between anatolian field Türkish tale and Türkish society
has had from past to present and still continues, will be disscussed.
Keywords: Magic, Sorcerer, Fairy Tale, Crone, Witch