Göç bağlamında kadının dinsel dönüşümü (Diyarbakır örneği)
Religious change of woman in terms of migration ( the sample of Diyarbakir)
Yazar: ABDUSSAMET KAYA
Danışman: DOÇ. DR. EJDER OKUMUŞ
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Göç köklü toplumsal değişim süreçlerinden biridir. Dolayısıyla göç vekentleşme sürecinde diğer toplumsal olgularda meydana gelen değişimle birliktedindarlığın teorik(inanç), pratik(ibadet) ve sosyal boyutlarında da farklılaşmalarolmaktadır.Türkiye bir göç ülkesi olarak kabul edilmesine rağmen, göç kadın bağlamıylaçok az ele alınmaktadır. Bu çalışmada kadının göç bağlamında yaşadığı dinseldönüşüm Diyarbakır ölçeğinde incelenmiştir.Göç olgusunun neden olduğu olumsuz sonuçları en fazla yaşayan toplumsalgrup kadınlardır. Bununla birlikte göç kadınlar için çeşitli yönlerden modernleşmefırsatları da doğurmaktadır. Ancak bu fırsatların değerlendirilebilmesi kadının din vedindarlık anlayışı, aile içindeki konumu ve ekonomik şartlarla yakından ilişkilidir.Diyarbakır'da göç, son 15?20 yılda yaşanan yoğun şiddet ortamının da etkisiile, çok ölçüsüz biri biçimde gelişmiş ve bu yoğun göçle birlikte kent yenidenşekillenmiştir.Araştırma sonucuna göre Diyarbakır'a göç eden kadınların dindarlıklarındanisbi bir artış olmuştur. Özellikle gönüllü olarak göç etmiş, ekonomik durumu iyiolan ve herhangi bir cemaat veya tarikata devam eden kadınlar, dindarlığın sosyalboyutunda diğerlerine göre daha dindardırlar.Orta yaş ve üstü göçmen kadınlar modern anlayış ve uygulamalara dahamesafeli davranırken daha genç olanlar ise bu tür inanç ve uygulamalara karşı dahaolumlu bir tavır sergilemektedirler.Kadınlar kırsaldaki popüler inanç ve uygulamaları göçle birlikte kentetaşımaktadırlar. Hatta bu tür inanç ve uygulamalarda, göç etmiş kentli kadınlararasında, çeşitli nedenlerden dolayı (örneğin boş zamanın artması, ulaşımınkolaylaşması, beklentilerin artması vs) bir artış olmuştur.Kadının göç sonrasında geliştirdiği politik tavırları onun dindarlığını daetkilemektedir. Seküler söylemlere sahip oluşumlara katılan kadınların dindarlığındadüşüş olmaktadır.

Abstract:
Migration is one of the radical stages of change. Therefore, in the process ofmigration and urbanizm devotion differentiates theorotically (belief), practically(warship) and socially with the changes seen in other social phenomena.Although Turkey is considered as a migration country the migraiton in termsof woman is rarely issued. In this study, religious change in terms of migration inDiyarbakır has been issued.Wwomen community is the group which is most vulnarable to the negativeresults led by migration. But nevertheless migration brings about opportunities ofmodernization for woman in many ways . But the use of these opportunities is closelyrelated to the understanding of religion and devotion, her statu in the family andfinancial conditions.The migration in Diyarbakır has considerably increased as a result ofextremely violent circumstances and the city has ben reshaped by the migration.According to the research the devotion of the women migrated to Diyarbkırhas increased to some extent.Particularly those migrated volunteerly, finacially in abeter condition and those being with religious communities or Tariqats are morereligous in terms of social devotion.Younger migrated women are closer to modern beliefs and practices whilemiddle aged and older ones stay away from them.The women move popular beliefs and practices to urban life with migration.Even such beliefs and practices has increased among migrated women for variousreasons ( e.g. having more leisure time, transportation facilities, the increse inexpectations)The political behaviours the woman has after migration affects her devotion aswell. The devotion of the women attending secular political activities decreases.