Çeşitli organik tükürük komponentlerinin dişhekimliğinde kullanılan farklı döküm alaşımları ve amalgam'ın korozyonu üzerine etkisi
The effect of different organic compoments of saliva on the corrosion behavior of various dental casting alloys and amalgam
Yazar: HAKAN BİLHAN
Danışman: PROF. DR. TAYFUN BİLGİN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Dişhekimliğinde kullanılan alaşımların korozyonunun biyolojik, fonksiyonel ve estetik etkileri olur. İncelenen bazı çalışmalarda, protein çözeltilerinin korozyonu azaltıcı etkisi olduğu bildirildiği için ve tükürük proteinlerinin ağız ortamında kullanılan metal ve alaşımlarının korozyonu üzerine etkisinin, biz dişhekimleri tarafından daha iyi bilinmesinin yararlı olacağı düşüncesiyle bu çalışma planlanmıştır. Çalışmada tükürükte en fazla miktarda bulunan organik komponentlerin (IgA, müsin, üre ve lizozim) ayrı ayrı yapay tükürük içindeki çözeltisinin vücut sıcaklığında (37°C), çeşitli metaller üzerine korozyon etkisi incelenmiştir. Metal olarak da protetik dişhekimliğinde hareketli bölümlü protezlerin dökümünde en yaygın olarak kullanılan CrCo alaşımı, ülkemizde kron-köprü çalışmalarında halen çok sıklıkla kullanılan CrNi alaşımı, implantların yaygınlaşması ve hareketli bölümlü protez dökümlerinde de sık sık kullanılmaya başlanması nedeniyle titanyum ve yine ülkemizde dolgu yapımında halen çok yaygın olarak kullanılması nedeniyle amalgam seçilmiştir. Her alaşım tek tek her ortama tabii tutularak, polarizasyon eğrileri çizilmiş ve genel anodik elektrokimyasal davranışları, korozyon akım yoğunlukları (uA/cm2), korozyon potansiyelleri ve oyuklanma potansiyelleri (mV) saptanmıştır; bu işlemler sonuçların tekrarlanabilir olduğunu göstermek amacıyla en az 2 kez tekrarlanmıştır. Elde edilen bulgular ışığında, CrNi ve amalgam alaşımlarının az veya çok her türlü ortamda şiddetli korozyona uğradıkları, buna karşılık CrCo alaşımları ve Titanyum'un daha pasif bir davranış sergiledikleri, ve yapay tükürük içinde özellikle de organik katkılar varlığında, düşük iyon salınımları sayesinde, biyolojik açıdan daha uyumlu olarak görüldükleri tespit edilmiştir. Organik katkılar farklı metaller üzerinde farklı reaksiyonlara neden olmuşlardır. Müsin ve IgA titanyum yüzeyinde korozyonu inhibe ederken, aynı müsin ve ayrıca lizozim CrCo yüzeyinde pasif akım yoğunluğunu artırmıştır. Dişhekimliğinde kullanılan alaşımların korozyonunun biyolojik, fonksiyonel ve estetik etkileri olduğu bilinmektedir. Son yıllarda çok üzerinde durulan nikel allerjisi ve amalgam'dan salınan cıvanın toksik etkileri de düşünüldüğünde, çalışma sonucunda varılan nokta, bize CrNi ve amalgam alaşımları yerine korozyon problemi göstermeyen alternatiflerin kullanılmasının daha uygun olacağı gerçeğini göstermektedir.

Abstract:
The corrosion of dental alloys have biological, functional and esthetic effects. Various studies have shown that protein solutions can inhibit the corrosion of alloys. This study was planned to determine the facts about the relationship of organic constituents of saliva and the corrosion of dental alloys. The organic components which are encountered in the highest amounts in saliva ( IgA, mucine, urea and lysozyme) were chosen to pair with the various alloys. CrCo which is used for casting of removable partial denture frames, CrNi (mostly used in crown and bridge work), Titanium and amalgam were included in the study, as metal alloys. Each alloy was tested in each medium and polarization curves of each experiment were drawn. The general anodic behaviour, the corrosion current density (uA/cm2), the corrosion potentials and the pitting potentials (mV) were determined. To secure the results and see the reproducability of the method, the experiments were repeated at least twice. The results have shown that CrNi and amalgam alloys are highly susceptible to corrosion in any medium. CrCo has shown high passive current densities in the solution of mucine and lysozyme in artificial saliva. Titanium instead, has shown a relatively high resistance to corrosion and a passive behaviour in all media, especially in solution of mucine and IgA in synthetic saliva. Mucine and IgA, but also urea and lysozyme must be creating a passive film layer on the metal surface, thus inhibiting the corrosion rate. The corrosion of alloys used in dentistry affects the biological, functional and esthetic properties of the material. Especially, with consideration of the latest interest of investigations about nickel allergy and toxicity of mercury released from