Sağlık bakımıyla ilişkili pnömoni
Health-care associated pneumonia
Yazar: RUŞEN UZUN
Danışman: PROF. DR. AYKUT ÇİLLİ
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Hasta bakımı = Patient care ; Hasta bakımı-hastane sonrası = After care ; Maliyet = Cost ; Maliyet analizi = Cost analysis ; Mortalite = Mortality ; Pnömoni = Pneumonia

Özet:
Son yıllarda sağlık sistemindeki değişiklikler sonucunda, hastaneye yatış, uzun süreli bakım evinde kalma, ayaktan infüzyon tedavisi, evde bası yarası bakımı, hemodiyaliz merkezinde tedavi öyküsü bulunanlarda gelişen pnömoni sağlık bakımı ilişkili pnömoni olarak tanımlanmaktadır.Bu amaçla 1 Ocak 2009 - 1 Haziran 2012 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Kliniğinde yatan SBİP (sağlık bakımı ilişkili pnömoni) ve TGP (toplumda gelişen pnömoni) olguları retrospektif olarak değerlendirildi. Çalışmamızda SBİP ve TGP tanısıyla hastanede yatan olguların demografik verileri, etken organizmaları, mortalite oranları, ortalama hastanede yatış süreleri ve maliyetlerinin karşılaştırılması amaçlandı.Toplam 195 pnömonili olgunun, 76'sı SBİP'li (%38.9) ve 119'u (%61.1) TGP'li idi. SBİP olgularının, 61 (%80.3)'inin son 90 gün içinde 2 veya daha fazla gün hastaneye yatış öyküsü, 7 (%9.2)'sinin son 30 günde hemodiyaliz merkezinde tedavi alma öyküsü, 3 (%3.9)'ünde evde bası yarası tedavisi uygulanması, 1 (%1.3)'er olguda ise uzun süreli bakımevinde kalma öyküsü ve evde infüzyon tedavisi alma öyküsü olduğu saptandı. TGP'li grup ile karşılaştırıldığında SBİP olgularının komorbiditesi daha fazla (%94.6'ya %73.1; p<0.001) ve ortalama PSI skoru (104.4'e 90.2; p<0.05) daha yüksek idi. 18 SBİP (%23.6) ve 11 (%9.2) TGP olgusunda etken saptanmış idi. En sık izole edilen mikroorganizmalar, SBİP'te S.pneumonia, A. baumannii, S.aureus (MRSA) iken, TGP'de S.pneumonia, Klebsiella species, Pseudomonas aeruginosa, Moraxella catarrhalis idi. Ulusal ve uluslararası rehberlere göre SBİP grubunda olguların %73.7'si, TGP grubunda ise %98.3'ünde uygun tedavinin başlandığı saptandı (p< 0.001). Ortalama hastanede yatış süresi (12.7±1.1'e karşı 7.8±0.5 gün; p<0.05) ve mortalite oranı (%22.4'e %4.2; p< 0.001) SBİP grubunda TGP'ye göre yüksek idi. Ortalama yatış maliyetleri incelendiğinde, SBİP'de (4150,6±892 TL'ye karşı 2078,7±571TL; p<0.05) TGP'ye göre yüksek saptandı.Sonuç olarak, SBİP'li hastaların hasta özellikleri, komorbid durumları, etken organizmaları, yatış süreleri, maliyetleri ve prognozları TGP grubundan farklıdır. Bu nedenle pnömoni tanısı konulan hastalar SBİP açısından sorgulanmalı ve ampirik antibiyotik tedavisi başlanırken geniş spektrumlu (dirençli mikroorganizmaları kapsayacak şekilde) antibiyotikler tercih edilmelidir.

Abstract:
In recent years, a pneumonia which has been developed in people who have history of, hospitalization, accomodation in social-care facility, infusion therapy taken outpatiently, management of decubitus in house and receiving treatment in hemodialysis centers as a consequence of reforms in health system has being defined as a health-care associated pneumonia.Hence, we retrospectively assessed patients who has been hospitalized in Chest Disease Clinic of Akdeniz University Hospital due to health-care associated pneumonia (HCAP) and community acquaried pneumonia (CAP) between 1 January 2009 and 1 June 2012. In this study we aimed to compare demographic data, responsible/causative organisms, mortality rates and cost and duration of hospitalization of these two groups (The purpose of this study was to compare following parameters of these two groups: demographic data, responsible/causative organisms, mortality rates, hospitalization duration and cost).Of the total 195 pneumonia cases, 76 (38.9%) was HCAP and 119 (61.1%) was CAP. Sixty-one of HCAP cases (80.3%) have history of hospitalization more than one time in last 90 days, 7 cases (9.2%) have history of taking treatment in hemodialysis center in last 30 days, 3 cases (3.9%) have history of decubitus management in house, one case (1.3%) has a history of long term accomodation in social-care center and 1 case (1.3%) has a history of infusion therapy in house. Comorbidity was greater in HCAP group than CAP group (94.6% - 73.1%; p<0.001) and mean PSI scores were also higher in HCAP group (104.4 - 90.2; p<0.05). A causative microorganism was detected for 18 HCAP (23.6%) and 11 (9.2%) CAP cases. The predominantly isolated microorganism were S.pneumonia, A. baumannii, S.aureus (MRSA) in HCAP group and S.pneumonia, Klebsiella species, Pseudomonas aeruginosa, Moraxella catarrhalis in CAP group. It was determined that appropriate treatment was started in 73.7% of HCAP cases and 98.3% of CAP cases according to national and international guidelines (p< 0.001). Both mean hospitalization duration (12.7±1.1 vs 7.8±0.5 days, respectively; p<0.05) and mortality rate (22.4% vs 4.2%; p< 0.001) were higher in HCAP group. Furthermore, mean cost of hospitalization was also greater for HCAP group than CAP group (4150,6±892 TL vs 2078,7±571TL; p<0.05).As a conclusion; patient characteristics, comorbidity status, causative organisms, duration and cost of hospitalization and prognosis of patients with health-care associated pneumonia was different from patints with community acquired pneumonia. Thus, patients diagnosed with pneumonia should be comprehensively inquired in terms of health-care associated pneumonia and broad-spectrum antibiotics, especially covering resistent microorganisms, should be preferred/considered as an initial ampiric antibiotherapy.