Kısa filmin oluşum sürecinde ses öğelerinin kullanımı
Use of the sound components in short film production
Yazar: SERKAN ÖZTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NAZAN HAYDARİ PAKKAN
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Kısa film = Short film ; Ses = Voice ; Sinema = Cinema

Özet:
Ses; radyo, sinema ve televizyon gibi görme ve işitme duyularına hitap eden medyaların ortaya çıkışından itibaren büyük önem kazanan bir unsurdur. Ses ve görüntünün bir arada verilmesi sahneyi daha aydınlık, konuyu daha anlaşılır kılar. Ses, bu etkiyi kullanarak perdedeki sessiz, soluk resimleri daha aydınlatır ve seyirciyi filmin içine sokar. Sesin bu özelliği, önceleri bir eğlendirme aracı olarak gelişen sinemanın, göze ve kulağa yönelik bir araç olması gerekliliğini doğurur. Çünkü her yönetmenin öncelikli amacı izleyiciyi filmin evrenine dahil etmektir. Ses olgusu, ancak ustalıkla kullanıldığı takdirde görsel etkiyi artırıp ona katkıda bulunabilir. Bundan dolayı uzunca bir süre sesin sinema sanatı için yaşamsal bir öneme sahip olup olmadığı hakkında kuramsal tartışmalar yapıla gelmiştir. Gerçekten de ses olgusunun hiç olmadığı veya çok az olduğu başarılı filmler görmek her zaman için mümkündür. Ama yine de sinemanın görülen ve duyulan bir sanat olması gerektiği üzerinde genel bir görüş birliğine varılmıştır. Kısa film de sinemadan bağımsız düşünülemeyecek bir türdür.Kısa film, uzun metraj filmden birçok yönüyle ayrılır. Kısa filmi farklı kılan özelliklerinden birisi süresidir; festivallerin dayatmış olduğu koşulların da etkisiyle günümüzde 30 dakikanın altındaki filmler kısa film olarak değerlendirilir. Bir öyküyü ya da olay örgüsünü kısa zamanda anlatmak durumunda olan kısa film yönetmeni, durumun farkındalığını hissederek daha yoğun anlamlar üretmek durumundadır. Daha yoğun anlam üretebilmenin yolu ise eskiden beri söylenen ve bir deyiş halini alan ?sinema bir görüntü sanatıdır? ifadesini ?sinema görsel ve işitsel bir sanattır? formuna dönüştürmekten geçer. Çünkü ses sadece aşılması gereken teknik bir sorun değil aynı zamanda filmin anlatımına da olumlu katkı sağlayabilecek estetik bir unsurdur. Bu anlamda önem kazanan ses öğesinin, kısa film yönetmenleri tarafından ne ölçüde estetik bir öğe olarak kullanıldığı ve filmin oluşumu sırasında ne derece anlatıma destek sağlayan bir unsur olarak ele alındığı bu tez çalışmasının temel sorunudur.Bu çalışma Akbank Uluslararası Kısa Film Festivaline katılan ve ön elemeyi geçen filmlerle sınırlıdır. Çalışma kapsamında festivale katılarak ön elemeyi geçen 19 kurmaca kısa film içinden seçilen 5 kısa filmin ses kuşağı incelenerek bu filmlerin analizi yapıldı. Analizler yapılırken Walter Ong'un ?Sesin Merkezileştirme Özelliği?, Christian Metz'in ?Sinematografik Özdeşleşme Kuramı? ve sese ilişkin kuramsal yaklaşımlar sonucu elde edilen ?Sesin Sinemaya Sağladığı Olanaklar? kapsamında ortaya çıkan kriterler kullanıldı. Yapılan analizler sonucunda filmlerin büyük çoğunluğunda ses kuşağının ve ses tasarımının göz ardı edildiği belirlendi. Filmlere bakıldığında görüntü anlamında belirli bir yetkinliğe ulaştıkları ancak ses unsurlarının kullanımı konusunda yeterli olmadıkları gözlendi.Anahtar Kelimeler: Kısa film, Ses, Sinema, Estetik, Akbank Uluslararası Kısa Film Festivali

Abstract:
Sound has become an increasingly important component since the emergence of the media such as radio, cinema, and television. Presenting the sound together with vision makes a scene brighter and enables us to understand the subject matter more easily. The sound illuminates pale and silent pictures on the screen by making use of these effects and incorporates the audience into the film. The cinema has become a medium appealing to eyes and ears while initially was solely an entertaining tool because the foremost aim of directors was to incorporate the audience into the universe of film. The sound can contribute the visual effect as long as it is used adroitly. Thus, theoretical discussions on whether the sound has a profound impact on the film art have been suggested. Indeed, it is always possible to see successful films which have no sounds. However, it is a common judgment that cinema has to be an art which is seen and heard. A short film, also, is a kind which cannot be considered distinctively from cinema.Short films differ from feature films in many aspects. One of the attributes that make a short film different from the latter is the concept of time. Today, films less than 30 minutes in length are considered to be short film, a criteria imposed by the festivals. Thus, the director who is supposed to tell us a story or a series of events has to produce dense meanings at a short time. The way to dense meanings is to turn the expression of ?Cinema is a visual art? into the expression of ?Cinema is an audio-visual art? as the sound is not only a technical problem that has to be solved but an aesthetical component which contributes the narration of a film as well. Thus, the purpose of this study is to discuss the extent short film directors consider the sound as an aesthetical component supporting the narration.This study is limited to the films which passed the pre-selection of the Akbank International Short Film Festival. The sound structure of five short films selected from the 19 fictional ones which had passed the pre-selection of the festival was analyzed. During the analyses, Walter Ong?s ?The Centralization Effect of Sound? and Christian Metz?s ?Cinematographic Identification Theory? were used. It was determined that most films had ignored the significance of sound although they were fairly good at picture.Keywords: Short Film, Sound, Cinema, Aesthetic, Akbank International Short Film Festival