Özel gereksinimli bireylerle çalışan kadrolu ve ücretli eğiticilerin problem çözme becerileri ve sürekli öfke düzeyi ve öfke ifade tarzlarının karşılaştırılması
Comparison of problem solving skills and continuous anger level and anger expression styles between permanent and paid trainers working with individuals having special needs
Yazar: TUĞŞAT ERCAN
Danışman: DOÇ. DR. OĞUZ TAN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Öfke = Anger ; Öfke kontrolü = Anger control ; Ölçekler = Scales ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitim öğretmenleri = Special education teachers ; Özel gereksinimli bireyler = Special needs individuals

Özet:
Giriş: Araştırmanın amacı özel gereksinimli bireylerle çalışan kadrolu ve ücretli eğiticilerin problem çözme becerileri ve sürekli öfke düzeyi ve öfke ifade tarzları bakımından anlamlı bir farklılıklarının olup olmadığını incelemektir.
Yöntem: Ek olarak ele alınan demografik değişkenlerle problem çözme becerileri ve öfke düzeyi ile öfke ifade tarzı arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırmanın evreni 2020-2021 eğitim - öğretim yılında Sakarya ilinin Adapazarı, Akyazı, Geyve, Hendek ve Serdivan ilçelerindeki devlete ait özel eğitim okul ve kurumlarında görev yapan en az lisans düzeyinde özel eğitim alan mezunu olan 79 kadrolu özel eğitim öğretmeni; önlisans ve lisans mezuniyetleri özel eğitim alanı dışından olan 87 ücretli öğretmen olmak üzere 166 kişiden oluşmaktadır. Veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu, problem çözme becerileri ölçeği (problem çözme envanteri) ve sürekli öfke ve öfke ifade tarzı ölçeği kullanılmıştır. Katılımcılardan toplanan veriler, SPSS 22.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Bulgular: Verilerin analizinden elde edilen bulgular incelendiğinde ücretli katılımcıların kadrolu (4A) katılımcılara göre problem çözmede aceleci ve kaçıngan yaklaşımı daha az sergilemektedir. Ayrıca ücretli katılımcıların kadrolu (4A) katılımcılara göre sürekli öfke, içe tutulan ve dışa vurulan öfke düzeylerinin daha düşük, öfke kontrollerinin daha yüksek olduğu ortaya çıkmıştır. Cinsiyet değişkeni ele alındığında gruplar arasındaki farkın kadın katılımcılardan kaynaklandığı, erkek katılımcılarda gruplar arası bir farklılaşma olmadığı görülmüştür. Medeni durum değişkenine göre iki grup arasında herhangi bir farka rastlanmamıştır. Bağımlı değişkenler arasındaki ilişkiler incelendiğinde iş doyumu arttıkça problem çözümünde aceleci ve kaçıngan yaklaşımdan uzaklaşıldığı ve sürekli öfke düzeyinin azaldığı; aylık gelir düzeyi düştükçe de sürekli öfke düzeyinin arttığı bulgusu ile öfke kontrolünün azaldığı bulgusuna ulaşılmıştır.
Sonuç: Özel gereksinimli bireyler ile genelde beraber çalışmak durumunda olan bu iki grubun sıklıkla ortaya çıkan problemlerin çözümü için görüş ve yöntem farklılıkları sergilemeleri, çözümden ziyade problemi kalıcı hale getirecektir. Hizmet içi eğitimler kapsamında problem çözme becerileri başta olmak üzere iletişim becerileri destekli eğitimler düzenlenmelidir. Bu eğitimlere özellikle öfke yönetimi konusunda nitel araştırmalar ile desteklenen programların da eklenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Özel Gereksinimli Birey, Özel Eğitim, Problem Çözme Becerisi, Sürekli Öfke, İçe Atılan Öfke, Dışa Vurulan Öfke, Öfke Kontrolü

Abstract:
Introduction: The aim of the study is to examine whether there are significant differences in problem
solving skills, trait anger level and anger expression styles of permanent and paid educators working with
individuals with special needs.
Method: The relationships between demographic variables and problem solving skills, anger level and
anger expression style were examined. The population of the research 79 permanent special education
teachers who are graduates of special education at least undergraduate level and working in state-owned
special education schools and institutions in Adapazarı, Akyazı, Geyve, Hendek and Serdivan districts of
Sakarya province in the academic year of 2020-2021; It consists of 166 people, 87 of whom are paid
teachers, whose associate and undergraduate degrees are from the field of special education. In order to
collect data, a personal information form, problem solving skills scale (problem solving inventory) and
trait anger and anger expression style scale were used. The data collected from the participants were
analyzed using the SPSS 22.0 package program.
Results: When the findings obtained from the analysis of the data are examined, paid participants show
less hasty and avoidant approach to problem solving than permanent (4A) participants. In addition, it was
found that paid participants had lower levels of trait anger, anger in and out, and higher anger control
compared to permanent (4A) participants. When the gender variable was considered, it was seen that the
difference between the groups was due to the female participants, and there was no difference between
the groups for male participants. No difference was found between the two groups according to the
marital status variable. When the relationships between dependent variables are examined, it is found that
as job satisfaction increases, the hasty and avoidant approach to problem solving is avoided and the level
of trait anger decreases; With the finding that the level of trait anger increased as the monthly income
level decreased, it was found that anger control decreased.
Conclusion: The differences of opinion and method of these two groups, who generally have to work
together with individuals with special needs, will make the problem permanent rather than the solution.
Within the scope of in-service training, trainings supported by communication skills, especially problem
solving skills, should be organized. It is recommended to add programs supported by qualitative research,
especially on anger management, to these trainings.

Keywords: Special Needs Individual, Special Education, Problem Solving Skills, Trait Anger, Inward Anger, Anger Expressed, Anger Control