Kentiçi ulaşım planlamasında enerji korunumu kent formu ilişkisinin irdelenmesi
A study on the examination of the relationship between energy conservation and urban form in urban transport planning
Yazar: ZÜMRÜT ÖZBAHAR
Danışman: PROF. DR. HÜLAGÜ KAPLAN
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ulaşım = Transportation

Özet:
Sürdürülebilir bir yaşamın önemli bir parçası olan kentiçi ulaşımın, 21. yüzyılın dinamikleri içinde değerlendirildiğinde, enerji korunumu-kent formu ilişkisinden ayrıştırılarak sürdürülebilir kılınması gittikçe imkânsızlaşmaktadır. Bu çalışma ile kentiçi ulaşım planlamasında, çalışmanın iki" iz"ini oluşturan Enerji Korunumu-Kent Formu (EKKF) ilişkisinin gücü ve etkinliği, uluslararası literatürden ve uygulama örneklerinden faydalanarak ortaya koyulmakta ve kentiçi ulaşım planlamasında enerji korunumu-kent formu ilişkisini ortaya koyan ölçütler belirlenmektedir. Ulaşım ve mekânsal planlama konusunda uzman kişilerin görüşlerinden de faydalanılarak, belirlenen ölçütler puanlanmakta ve ülkemizde 2012 yılında önce büyükşehir belediyesi olmuş olan kentlerde yapılan kentiçi ulaşım ana planı raporları bu ölçütler çerçevesinde sorgulanmaktadır.Gerek ölçütlerin puanlanması gerekse yapılan sahasal anket çalışması aşamasında, ulaşım ve mekânsal planlama konusunda uzman olan kişilerin sürdürülebilir kentiçi ulaşımın sağlanması yönündeki yetkinlikleri ve etkinlikleri bağlamında bir sağlama da yapılmaktadır.Türkiye Belediyeler Birliği tarafından hazırlanan "kentiçi ulaşım ana planı raporu hazırlama" formatı çerçevesinde, 16 büyükşehir belediyesine ait kentiçi ulaşım ana planı raporundaki farklılıkların, ayrışımların ve benzerliklerin tespit edildiği bu çalışma aynı zamanda ülkemizde sürdürürlebilir kent içi ulaşım planlamasının yapılması yönünde önerilerde de bulunmaktadır. Söz konusu öneriler, Enerji Korunumu-Kent Formu (EKKF) Odaklı Öneriler ile Yönetim Odaklı Öneriler (YOÖ) çerçevesinde gruplanmaktadır. Çalışmanın sonunda; kentiçi ulaşımın sürdürülebilirliği ve kentiçi ulaşım ana planı raporu hazırlanmasına yönelik iki ayrı model önerisinde bulunmaktadır

Abstract:
As an important part of a sustainable life, evaluating urban transportation within the dynamics of the 21st century, it becomes impossible to separate sustainibility from the energy conservation-urban form. With this study, the strength and effectiveness of the Energy Conservation-Urban Form (EKKF) relationship, which constitutes the two "traces" of the study, is displayed by making use of the international literature and application examples, and the criteria that reveal the energy conservation-urban form relationship in urban transportation planning are determined.By the means of considiretaions of experts in transportation and spatial planning, the determined criteria are scored and the urban transportation master plan reports of metropolitan municipalities are questioned within the framework of these criteria. Those reports of which are cities accredidated as of which in 2012.In both the scoring of the criteria and the field survey study, a check is also made in the context of the competencies and skills of the people who are experts in transportation and spatial planning in providing sustainable urban transportation.Within the framework of the format of "preparing an urban transportation master plan report" prepared by the Union of Municipalities of Turkey, differences, distinctions and similarities in the urban transportation master plan report of 16 metropolitan municipalities are determined and by means of this study, suggestions are made for sustainable urban transportation planning in our country. The proposals are grouped within the framework of Energy Conservation-City Form (EKKF) Based Suggestions and Management Based Suggestions (YOÖ).At the end of the study; It proposes two different models for the sustainability of urban transportation and the preparation of an urban transportation master plan report.