Türkiye'de petrol fiyatları ve ekonomik politika belirsizliği arasındaki ilişki
The relationship between oil prices and economic policy uncertainty in Türkiye
Yazar: GİZEM İŞLER
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET AKİF DESTEK
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Ekonomik politika belirsizliği iktisat biliminde uzun süredir tartışılan bir kavram olmuştur. Bu konu hakkındaki tartışmaların altında iktisatçılar arasında herhangi bir görüş birliğine varılamaması ve bu konu hakkında farklı yaklaşımların olması yatmaktadır. Bu tezde, ekonomik politika belirsizliği ile petrol fiyatları arasındaki ilişki araştırılarak, ilişkiyi etkileyen faktörler incelenmiştir. Çalışmada, Baker vd. (2016) tarafından Amerika Birleşik Devletleri için geliştirilen habere dayalı ekonomik politika belirsizliği indeksi Türkiye için uyarlanarak, güçlü ve politik unsurları içeren bir değerlendirme aracı olarak kullanılmıştır. Ayrıca, 1996 yılının birinci ayından 2018 yılının beşinci ayına kadar Brent ham petrol fiyatları verileri analiz kapsamında değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, Türkiye'de petrol fiyatları ile ekonomik politika belirsizliği arasındaki ilişkinin detaylı bir incelenmesi amaçlanmış ve değişkenler arasındaki etkileşimlerin doğası ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Analizlerde, ekonomik politika belirsizliğinin değerlendirilmesi için petrol fiyatları ile ekonomik politika belirsizliği arasındaki ilişki, Phillips-Perron Birim Kök Testi ve Bootstrap Rolling Window Causality Test gibi analitik yöntemlerle incelenmiştir. Elde edilen bulgular, petrol fiyatlarındaki artışın ekonomik politika belirsizliğini etkileyici bir faktör olduğunu gösterirken, ekonomik politika belirsizliğindeki değişikliklerin petrol fiyatları üzerindeki etkisinin zaman içinde nasıl evrimleştiğine dair önemli bulgular sağlamaktadır. Bu çalışma, ekonomik politika yapıcılarına, analistlere ve akademisyenlere, Türkiye'deki ekonomik dinamiklerin anlaşılmasına katkıda bulunmak amacıyla önemli bir çerçeve sunmaktadır.
Anahtar sözcükler: Ekonomik politika belirsizliği, Petrol fiyatları, Phillips-Perron Birim Kök Testi, Bootstrap Rolling Window Causality Test

Abstract:
Economic policy uncertainty has long been a debated concept in economics. The underlying reason for the discussions on this issue is that there is no consensus among economists and there are different approaches on this issue. In this thesis, the relationship between economic policy uncertainty and oil prices was investigated and the factors affecting the relationship were examined. In the study, the news-based economic policy uncertainty index, developed by Baker et al. (2016) for the United States of America, was adapted for Türkiye and used as an evaluation tool that includes strong and political elements. In addition, Brent crude oil price data from the first month of 1996 to the fifth month of 2018 were evaluated within the scope of the analysis.In this context, a detailed examination of the relationship between oil prices and economic policy uncertainty in Türkiye was aimed and the nature of the interactions between the variables was tried to be revealed. In the analysis, the relationship between oil prices and economic policy uncertainty was examined with analytical methods such as Phillips-Perron Unit Root Test and Bootstrap Rolling Window Causality test to evaluate economic policy uncertainty. The findings show that the increase in oil prices is an influencing factor of economic policy uncertainty and provide important insights into how the impact of changes in economic policy uncertainty on oil prices evolves over time. This study provides an important framework for economic policy makers, analysts and academics to contribute to the understanding of economic dynamics in Türkiye.
Keywords: Economic policy uncertainty, Oil prices, Phillips-Perron Unit Root Test, Bootstrap Rolling Window Causality Test