Eskişehir ekolojik koşullarında azotlu gübrelemenin arıotu (Phacelia tanacetifolia Bentham)'nun ot ve tohum verimi üzerine etkileri
The effects of nitrogen fertilization on forage and seed yields of phacelia (Phacelia tanacetifolia Bentham) under Eskisehir ecological conditions
Yazar: HANDE YILMAZ
Danışman: PROF. DR. SEBAHATTİN ALBAYRAK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma beş farklı azot dozunun (0, 3, 6, 9 ve 12 kg/da) iki adet arıotu (Phacelia tanacetifolia Bentham) çeşidinin (Enton ve Stala) verim ve kalite değerlerine etkisini belirlemek amacıyla 2014 yılında Eskişehir koşullarında yürütlümüştür. Çalışma sonucunda; azotlu gübre dozları arttıkça arı otu çeşitlerinin ilk çiçeklenme başlangıçları erken olmuş, çiçeklenme süreleri ise artmıştır. Araştırmada en yüksek yeşil ot ve kuru ot verimleri Enton çeşidinde dekara 6 kg olarak uygulanan azotlu gübre dozunda (sırasıyla, 2980 kg ve 715 kg), Stala çeşidinde ise dekara 9 kg olarak uygulanan azotlu gübre dozunda (sırasıyla, 2110 kg ve 534 kg) elde edilmiştir. En yüksek ham protein oranı dekara 6 kg ve üzeri miktarda uygulanan azotlu gübre dozlarında belirlenirken, ortalama en yüksek ham protein verimi ise 94.39 kg/da ile dekara 9 kg olarak uygulanan azotlu gübre dozunda tespit edilmiştir. Araştırmada azotlu gübre dozları arttıkça arı otunun ADF ve NDF oranları azalırken, TDN, DMI ve DDM değerleri artış göstermiştir.  En yüksek RFV değerleri konrol parseli hariç diğer tüm azotlu gübreleme yapılan parsellerde belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre yeşil ot, kuru ot ve ham protein verimi ile ham protein, ADF,  NDF oranları ile nispi besleme değerleri dikkate alındığında Enton çeşidinin Stala çeşidine tercih edilmesi gerektiği, yüksek verim ve kalitede arı otu için ise en uygun gübre dozunun dekara 9 kg olarak uygulanan azotlu gübre olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This research was conducted to determine the effects of four different nitrogen doses (0, 3, 6, 9 and 12 kg/da), two phacelia cultivars (Enton and Stala) on yield and qualit components of phacelia (Phacelia tanacetifolia Bentham) under Eskisehir conditions in the 2014 growing season. In the study, while increasing nitrogen fertilizer doses reduced flowering started, decreased flowering period.  The highest green forage and hay yields were obtained from 6 kg/da nitrogen dose (2980 kg and 715 kg, respectively) at Enton cultivar, from 9 kg/da nitrogen dose (2110 kg and 534 kg, respectively) at Stala cultivar. It were determined that the highest crude protein ratio at the up to 6 kg/da nitrogen fertlizations, the highest crude protein yield  94.39 kg/da at he 9 kg/da nitrogen fertilization. While increasing nitrogen doses, decreased ADF and NDF contents, incresed TDN, DMI and DDM content of phacelia cultivars. The highest RFV value were determined at the all nitrogen fertization doses except control plot. In coclusion, it were regarded that green forage yield, hay yield, crude protein ratio, crude protein yield and relative feed value, Enton cultivar can be preferred Stala cultivar. It is possible to obtain higg forage yield and good quality with 9 kg/da nitrogen application in similar ecologies.