Hayvansal ve bitkisel kaynaklı proteinle beslenen ratların serum total lipidleri üzerinde bir araştırma
A Research on serum total lipids of rats fed on vegetable and animal orginated proteins
Yazar: METİN SAİP SÜRÜCÜOĞLU
Danışman: PROF.DR. SENİHA HASİPEK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ev Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1990
Konu: Ev Ekonomisi = Home Economics
Dizin: Bitki proteinleri = Plant proteins ; Biyokimya = Biochemistry ; Hayvansal proteinler = Animal proteins ; Lipidler = Lipids ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Ill ÖZET DOKTORA TEZİ HAYVANSAL ve BİTKİSEL KAYNAKLI PROTEİNLE BESLENEN RATLARIN SERUM TOTAL LİPİDLERİ ÜZERİNDE BİR ARAŞTIRMA Metin Saip SÜRÜCÜO?LU Ankara üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Ev Ekonomisi Anabilim Dalı (Beslenme) Danışman: Prof. Dr. Seniha HASİPEK 1990, Sayfa: 99 Jüri: Prof. Dr. Seniha HASİPEK Prof. Dr. Gülden PEKCAN Doç. Dr. Nevin AKTAŞ Bu araştırma, hayvansal ve bitkisel kaynaklı protein le beslemenin ratlann serum total lipidleri üzerine etkisini incelemek amacıyla planlanmıştır. Bunun için 21 günlük sütten yeni kesilmiŞ/Rat norvecigus wistar albinuslar; et, süt tozu, mercimek ve mantarla hazırlanmış diyetlerle ve pelet yemle beslenmişlerdir. Deney diyetlerinin uygulanması 3 dönemde ger çekleştirilmiş olup, ratlar 21. gün (I. dönem), 42. gün (II. dö nem ), 63. gün (III. dönem) sonunda kan örnekleri alınarak öldü rülmüş ve serumlarında, total lipid, trigliserid, total koles terol, HDL kolesterol, total protein ve albümin değerleri ana lizle VLDL ve LDL kolesterol değerleri ise hesapla belirlen miştir. Araştırma sonuçlarından elde edilen bilgilere göre; en yüksek ortalama sefcum total lipid değerleri (mg/100 mi) ; l.dö-IV nemde pelet yem (407.6+13.54), II. ve III. dönemlerde et di yeti (466.0+21.77, 57375+33.18) alan gruplarda; en düşük or talama serum total lipid değerleri ise (mg/100 mi), I. dönem de mercimek (283.3+22.29), II. ve III. dönemlerde süt tozu diyeti (258.0+21.36, 221.0+14.32) alan gruplarda saptanmış tır. Ratlarm ortalama serum trigliserid değerleri (mg/100 mi); I. dönemde en yüksek pelet yem (108.4+7.97), en düşük süt tozu (41.6+8.23); II. dönemde en yüksek et (105.3+9.47), en düşük mantar (48.3+6.41); III. dönemde ise en yüksek et (101.4+10.73), en düşük süt tozu (31.5+8.64) diyeti ile bes lenen gruplarda belirlenmiştir. Araştırma bulgularına göre, saptanan ortalama serum total kolesterol değerleri (mg/100 mi); I., II. ve III. dönemlerde et diyeti ile beslenen rat- larda en yüksek (81.3+5.78, 83.3+6.42, 91.6+6.42; I. dönemde mantar (57.5+4.59), II. ve III. dönemlerde ise süt tozu di yeti ile (5879+3.95, 43.0+1.44) beslenen ratlarda en düşük düzeylerdedir. Ortalama serum HDL kolesterol değerleri (mg/ 100 mi) ile ilgili veriler en yüksek ve en düşük olmak üzere I. dönemde mercimek (47.7+3.10), pelet yem (32.4+1.75), II. dönemde mercimek (53.4+2.54), mantar (33.4+4.45)7 IH- dönem de mantar (53.0+4.33), "süt tozu (26.9+3.69Î diyeti ile besle nen rat gruplarında bulunmuştur. En yüksek ortalama serum LDL kolesterol değerleri (mg/100 mi); I. dönemde süt tozu (32.0+5.37), II. ve III. dönemlerde et (17.5+3.20, 18.5+ 3.23) diyeti alan gruplarda, en düşük serum ve LDL koles terol değerleri ise I. dönemde mercimek (5.1+1.87), II. ve III. dönemlerde süz tozu diyeti (4.2+0.56, 7.2+1.27 alan gruplarda ortaya çıkmıştır. Ratlarm ortalama serum VLDL kolesterol değerleri (mg/100 mi); I. dönemde en yüksek pe let yem (21.7+1.59), en düşük süt tozu (8.3+1.65), II. dö nemde en yüksek et (21.1+1.90Î, en düşük mantar (9.7+1.28), III. dönemde yine en yüksek et (20.3+2.16), en düşük süt tozu (6.3+1.73) diyetleri ile beslenen gruplarda saptan mıştır. Araştırma verilerinden elde edilen bulgulara göre; I. ve II. dönemlerde süt tozu (7.3+0.13, 7. 8+0. 29), III. dö nemde et (7.1+0.30) diyeti ile beslenen ratîarda en yük sek; her üç dönemde de mantar (5.2+0.11, 6.0+0.24, 6.5+0.13) diyeti ile beslenen ratlarda olmak üzere en düşük ortalama serum total protein (g/100 mi) değerleri belirlenmiştir. Ortalama serum albümin değerleri (g/100 mi) ile ilgili ve riler ise en yüksek ve en düşük olmak üzere I. dönemde süt tozu (3.6+0.08), mantar ve pelet yem (3.1+1.17, 3.1+0.09), II. dönemde et, süt tozu (3.7+0.04), 3.7+5.12) ve mantar (3.2+0.12), III. dönemde ise et, pelet yem (3.7+0.16, 3.7+ 0.107 ve mercimek (3.0+0.15) diyeti ile beslenen rat grup larında saptanmıştır. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda; I., II. ve III. dönemlerinde grupları arasında serum; total lipid, trig liserid, total kolesterol, HDL kolesterol (II. dönem dışında), VLDL kolesterol, LDL kolesterol, total protein (II. dönem dı şında) ve albümin değerleri açısından farklılıkların önemli olduğu belirlenmiştir ( P< 0.05). ANAHTAR KELİMELER: Hat, Hayvansal kaynaklı protein. Bitkisel kaynaklı protein, Serum total lipidler.

Abstract:
ABSTRACT PhD Thesis A RESEARCH ON SERUM TOTAL LIPIDS OF RATS FED ON VEGETABLE AND ANIMAL ORGINATED PROTEINS Metin Saip SÜRUCUO?LU Ankara university Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Home Economics Supervisor: Prof. Dr. Seniha HASİPEK 1990, Page: 99 Jurry: Prof. Dr. Seniha HASIPEK Prof. Dr. Gülden PEKCAN Assoc. Prof.Dr. Nevin AKTAŞ This research was planned to survey the effects on Rats' serum total lipids of feeding on vegetable and animal originated proteins. For this purpose, newly weaned Rat Nor- vecigus wistar Ablinuses of 21 days were fed on the diets prepared cantaining of meat, powdered milk, lentil, and mushroom, and pellet fodder. Application of experimental diets was performed at 3 periods. Having taken the blood samples at the end of 21 st day (I st period), 42nd and day (II nd period) 63 rd day (III rd period), Rats were killed and the values of total lipid, triglycerid, total cholesterol, HDL cholesterol total protein, and albumin were determined by analyzing; And the values of VLDL and LDL cholesterol were determined by calculation. According to the data obtained bu the results of research; maximum average values (mg/100 ml.) of serum total lipid; at I st period, for the groups taking pellet fodder (407.6+13.54) and meat diet (466.0+21.77,573.5+33.18)VI at II nd and III rd periods; Minimum average values (mg/100 ml.) of serum total lipid; At first period, for the groups taking lentil (283.3+22.29), and powdered milk diets (258.0 +21.36, 221. 0+14. 32) "at II nd and III rd periods, were deter mined. Average serum triglycerid > values (mg/100 ml.) of Rats; At I st period, for the groups fed on maximum pellet fodder (108.4+7.97), minimum powdered milk diets (41.6+8.23); At II nd period, maximum meat (105.3+9.47). Minimum mushroom (48.3+6.41); At III rd period, maximum meat (101.4+10.73), minimum powdered milk (31.5+8.64) diets were determined. Ave rage values (mg/100 ml.) of serum total cholesterol fixed by the discoveries of research were on the maximum levels for the rats fed on meat diet (81.3+5.78, 83.3+6.42, 91.6+6.42) at I st II nd and III rd periods; on the minimum levels for the rats fed on mushroom (57.5+4.59), at I st period; and powdered milk diets (58.9+3.95, 43.0+1.44) at II nd and III rd periods. The data related with the average values of serum HDL cholesterol (mg/100 ml.); Maximum and minimum; for the rats fed on lentil (47.7+3.10) at I st period, pellet fodder (32.4+1.75); At II nd period, lentil (53.4+2.54), mushroom (33.4+4.45); At III rd period, mushroom (53.0+4.33), powdered milk İ26.9+3.69) diets were found* Maximum average values (mg/100 mil of serum LDL cholesterol were observed in the groups fed on powdered milk (32.0+5.37) at I st period, and meat diets (17.5+3.2, 18.5+3.23) ât II nd and III rd periods; minimum values (mg/100 ml. T of serum LDL cholesterol were found in the groups fed on lentil (5.1+1.87) at I st period, and powdered milk (4.2+0.56, 7. 2+1. 27) "diets at II nd and III rd periods. Average serum VLDL cholesterol values (mg/ 100 ml.) of rats were determined in the groups fed on maximum pellet fodder (21.7+1.59), minimum powdered milk (8.3+1.65) diets at I st period; maximum meat (21.1+1.90), minimum mush room (9.7+1.28) at II nd period; maximum meat (20.3+2.16), minimum powdered milk (6.3+1.73) diets at III rd period. According to the discoveries obtained by the research data; Maximum average serum total values (mg/100 ml.) in the groups fed on powdered milk (7.3+0.13, 7.8+0.29) at I st and II nd periods, meat (7.1+0.30) diets at III rd period; and minimum average values (mgZlOO ml.) of serum total protein, in the groups fed on mushroom (5.2+0.11, 6.0+0.24, 6.5+0.13) at each III rd periods, were determined. As to the data related with the average values (mg/100 ml.) of albumin; 'maximum and minimum; they were found in the rat groups fed on powdered milk (3.6+0.08), mushroom and pellet fodder (3.1+0.17, 3.1+ 0.09) at Î st period; meat, powdered milk (3.7+0704, 3.7+07l2) and mushroom (3.2+0.12) at II nd period, as to the III rd period; meat, pellet fodder (3.7+0.16), 3.7+0.10) and lentil (3.0+0.15) diets. As as result of the statisticax analyses; It is deter mined that disparities are important from the points of serumvıı among the groups of I st, II nd and III rd periods; total lipid, triglycerid, total cholesterol, HDL cholesterol (except for II nd period), VLDL cholesterol, LDL choleste rol, total protein (except for II nd period), and albumin values (P< 0.05). KEY WORDS; Rats, Serum Total Lipids, Animal Originated Protein, Vegetable Originated Protein.