Şiddetsizlik eğitimi programının lise öğrencilerinin saldırganlık eğilimleri, empati düzeyleri ve şiddetsizliğe ilişkin görüşleri üzerindeki etkisinin incelenmesi
Investigating the effect of nonviolence education program on high school students' aggressiveness tendencies, empathy levels and perceptions related to nonviolence
Yazar: TECELLİ YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ABBAS TÜRNÜKLÜ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Empati = Empathy ; Ergenler = Adolescents ; Ergenlik = Puberty ; Eğitim programları = Education programs ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Lise öğrencileri = High schools students ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Şiddet = Violence

Özet:
Bu araştırmada, şiddetsizlik eğitimi programının lise dokuzuncu sınıf öğrencilerinin saldırganlık eğilimleri, empati düzeyleri ve şiddetsizliğe ilişkin görüşleri üzerindeki etkisi incelenmiştir.Araştırma, 2011 ? 2012 öğretim yılında İzmir ili Ödemiş ilçesinin Ovakent beldesinde bulunan Ovakent Lisesi ve Kaymakçı beldesinde bulunan Kaymakçı Lisesi'nde öğrenimlerine devam eden lise dokuzuncu sınıf öğrencilerinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, öntest ? sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Ovakent Lisesi dokuzuncu sınıflarının tamamı (2 şube) deney grubu, Kaymakçı Lisesi dokuzuncu sınıflarının tamamı (2 şube) ise kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Araştırmanın deney grubunda 63 öğrenci (27 kız, 36 erkek), kontrol grubunda ise 42 öğrenci (18 kız, 24 erkek) yer almıştır.Şiddetsizlik eğitimi programı, deney grubuna 2011 ? 2012 eğitim öğretim yılında haf-tada iki ders saati olmak üzere toplam 25 oturumda ve 12 haftalık bir sürede uygulanmıştır.Araştırmada nicel ve nitel veri toplama araçları birlikte kullanılmıştır. Deneysel işlem öncesinde ve sonrasında, deney ve kontrol gruplarına Saldırganlık Ölçeği ile KA-Sİ Empatik Eğilim Ölçeği'nin ergen formu uygulanmıştır. Ayrıca, deney grubunda yer alan öğrencilerin şid-detsizliğe ilişkin görüşlerini incelemek amacıyla, araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapı-landırılmış Görüşme Formu kullanılmıştır.Araştırmada elde edilen bulgular incelendiğinde, şiddetsizlik eğitiminin lise dokuzuncu sınıf öğrencilerinin saldırganlık eğilimlerinin azalmasında ve empati düzeylerinin artmasında etkili bir program olduğu görülmüştür. Yapılan görüşmelerde de öğrencilerin; şiddete, şiddetin nedenlerine ve olumsuz etkilerine, şiddetsizlik kavramının ne olduğuna ve içeriğine, şiddet kullanmadan anlaşmazlıklarını yapıcı yöntemlerle çözme becerilerine ilişkin farkındalık kazandıkları, ayrıca algı ve perspektiflerinde olumlu değişim yaşandığı, yapıcı anlaşmazlık çözüm becerileri, öfke yönetimi becerileri, iletişim becerileri ve kişilerarası ilişkilerinin olumlu yönde de geliştiği, şiddet davranışlarında azalma olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this research, the effect of nonviolence education program on high school students? aggressiveness tendencies, empathy levels and perceptions related to nonviolence have been investigated.The research was carried out with the participation of nineth grade students who are registered at 2011 ? 2012 academic year in Ovakent High School and Kaymakçı High School Pretest ? posttest control group quasiexperimental design has been used in the research. All the ninth grade classes of Ovakent High School were selected as the experiment group while all the ninth grade classes of Kaymakçı High School were selected as the control group.Nonviolence education program which is composed of twenty five sessions were aplied to the experiment group two hours in a week. Both quantitative and qualitative data collection methods were used together in the research. Before and after experimental treament, Aggression Scale and KA-Sİ Empathic Tendency Scale have been applied to exper-iment and control groups. Moreover, in order to investigate the perceptions of nonviolence of the students in the experiment group, a semi-structured interview form prepared by the re-searcher has also been applied.When the findings of the research were examined, it has seen that nonviolence educa-tion program is effective in decreasing the aggressive tendencies and increasing the empathy levels of the ninth grade high school students. In the interviews carried out with the students; it has been found that students gained awareness of violence, its? causes and negative effects, concept and ingredients of nonviolence, and nonviolent and constructive conflict resolution skills.