Matematiksel düşünme üzerine yapılan çalışmaların sistematik olarak incelenmesi
Systematic review of studies on mathematical thinking
Yazar: MÜBERRA GÖK
Danışman: DOÇ. DR. MERAL CANSIZ AKTAŞ
Ordu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Matematiksel düşünme, matematik eğitiminde önemli bir yere sahiptir. Öğrencilerin sadece formül ezberleyen bireyler olmayıp, sorgulayan, yorumlayan, düşünen bireyler olarak yetiştirilebilmesi, matematiğin bir düşünce ürünü olduğunun anlaşılabilmesi için öğrencilere matematiksel düşünme becerisi kazandırmak önem taşımaktadır. 
Bu kapsamda çalışmanın amacı Web of Science veri tabanında 1990-2021 yılları arasında matematiksel düşünme üzerine yayınlanan makalelerin bibliyometrik analiz yöntemi kullanılarak haritalandırılması ve araştırma eğilimlerinin izlenmesi olarak belirlenmiştir. Web of Science veri tabanında "mathematical thinking" ifadesi ile yapılan tarama sonucunda; matematik eğitimi alanında Ocak1990 - Aralık 2021 tarihleri arasında İngilizce dilinde yayınlanan 668 adet makale araştırmaya dâhil edilmiştir. 
Araştırmanın sonucunda belirlenen yıllar arasında matematiksel düşünme üzerine yapılan çalışma sayısının düzenli olarak artış gösterdiği belirlenmiştir. Ayrıca incelenen çalışmalarda en sık kullanılan anahtar kelimelerin matematik, fark etme, matematik eğitimi, öğrenci matematiksel düşünmesi, problem çözme, ileri matematiksel düşünme, öğretmen eğitimi, öğretmen bilgisi, akıl yürütme, değerlendirme, aday öğretmen eğitimi, teknoloji, matematik öğretimi, kesirler, görev tasarımı, bilişsel talep ve yansıtma olduğu görülmüştür. Ülkelere göre inceleme yapıldığında ABD, Avustralya ve Türkiye'nin en fazla makale üreten ülkeler olduğu fark edilmiştir. Matematiksel düşünme ile ilgili makalelerin bibliyometrik analizi makaleleri yansıtan anahtar kelimelerin birbirleriyle ilişkilerine göre oluşan dört kümeli bir yapıyı ortaya çıkarmıştır. Bu kümeler; fark etme, geliştirme, ileri matematiksel düşünme ve teknoloji olarak isimlendirilmiştir. Matematiksel düşünmenin dinamiklerine yönelik olarak yapılan bu çalışmanın araştırmacıların, öğretmenlerin, öğrencilerin araştırmaya ihtiyaç duyulan alanlar hakkında fikir sahibi olmalarına ve bu doğrultuda planlamalar yapmalarına yardımcı olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Mathematical thinking has an important place in mathematics education. It is important to provide students with mathematical thinking skills so that they can be raised not only as individuals who memorize formulas, but also as individuals who question, interpret and think, and to understand that mathematics is a product of thought.
In this context, the purpose of this study was to map the articles on mathematical thinking published between 1990-2021 in the Web of Science database using the bibliometric analysis method and to investigate the research trends. As a result of the search made with the phrase "mathematical thinking" in the Web of Science database; 668 articles published in English between January 1990 and December 2021 in the field of mathematics education were included in the research.
As a result of the research, it was determined that the number of studies on mathematical thinking increased regularly between the years determined. In addition, the most frequently used keywords in the studies examined were mathematics, noticing, mathematics education, student mathematical thinking, problem solving, advanced mathematical thinking, teacher education, teacher knowledge, reasoning, evaluation, teacher candidate education, technology, mathematics teaching, fractions, task. design, cognitive demand, and reflection. When analyzed by country, it has been noticed that the USA, Australia and Turkey are the countries that produce the most articles. The bibliometric analysis of the articles on mathematical thinking revealed a four-cluster structure formed according to the relationships of the keywords reflecting the articles. These sets are; recognition, development, advanced mathematical thinking and technology.
It is thought that this study on the dynamics of mathematical thinking will help researchers, teachers, students have an idea about the areas that need research and make plans accordingly.