Propolis ekstraktının, ratlarda antikoagülan ilaçlar ile birlikte kullanımının etkileri
The effects of the use of olive oil-based propolis togetherwith anticoagulant drugs in rats
Yazar: HATİCE KARAKAYA
Danışman: PROF. DR. SİBEL SİLİCİ
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology

Özet:
Bu çalışmada deneysel hayvan modelinde propolis ve bazı antikoagülan                        ilaçlar arasındaki olası etkileşimlerin karaciğer enzimleri ve uluslararası normalize oran (International Normalized Ratio; INR) değerleri açısından değerlendirilmesi amaçlandı. Çalışmada 64 adet ergin dişi Wistar albino rat kullanıldı ve 8 gruba ayrıldı. Gruplara propolisin zeytinyağı ekstraktı (200 mg/kg gün) ve antikoagülan ilaçlar (warfarin apixaban ve dabigatran) oral olarak bir ay süresince gavajla verildi. Denemenin 30. gününde kan, karaciğer ve kalp doku örnekleri alındı. Ratlardan alınan kan örneklerinde karaciğer enzim seviyeleri ile (ALT, AST, ALP) INR seviyeleri belirlendi, kalp ve karaciğer dokusunda histopatolojik incelemeler yapıldı.  En yüksek LDH enzim aktivitesi Api, E, EEP, EEP+Api gruplarında gözlenmiştir. Bu sonuç bize etanol bazlı propolisin Apixaban ile birlikte kullanıldığında karaciğer enzimlerinden olan LDH enzim aktivitesini önemli oranda yükseltebileceğini göstermektedir. PT açısından ZYP ve ZYP+WAR en düşük PT değerine sahipken EEP+WAR en yüksek PT değerine sahip bulunmuştur (p<0.01. Gruplar arasında PT INR ve Aktif PTT değerleri açısından istatistiki olarak önemli fark tespit edilmemiştir (p<0.05). Karaciğer dokusu kesitlerinin histopatolojik değerlendirilmesine göre Kontrol grubu ve ZYP gruplarında hepatosit hücre yapısı ve dizilimi bakımından normal histolojik görünüme sahipti. Gruplar arasındaki hepatosit sitoplazma dejenerasyonu değerlendirildiğinde Kontrol ve ZYP grubuna kıyasla Dab grubunda  (p<0.05) ve Apixaban grubunda (p<0.01) artış olduğu belirlendi. Kalp dokusu Kontrol grubu ve ZYP gruplarında kardiyomyosit hücrelerin dizilimi, sitoplazma ve hücre çekirdeği bakımından normal histolojik görünüme sahipti. Diğer deney gruplarında ise kalp dokusu kesitleri kardiyomyositlerin organizasyonu ve ödem olduğu belirlenen eozinofilik kardiyomyositler bakımından değerlendirildi. Sonuç olarak propolisin etanol ekstraktının antikoagülan ilaçlarla kullanımında dikaktli olunması gerektiği  belirlendi.

Anahtar kelimeler: antikoagülan, ınr, propolis, zeytinyağı bazlı propolis, warfarin, dabigatran, apixaban

Abstract:
In this study, it was aimed to evaluate possible interactions between propolis and some anticoagulant drugs in an experimental animal model in terms of liver enzymes and International Normalized Ratio (INR) values. 64 adult female Wistar albino rats were used in the study and were divided into 8 groups. Olive oil extract of propolis (200 mg/kg day) and anticoagulant drugs (warfarin apixaban and dabigatran) were given orally to the groups by gavage for one month. On the 30th day of the experiment, blood, liver and heart tissue samples were taken. Liver enzyme levels (ALT, AST, ALP) and INR levels were determined in blood samples taken from rats, and histopathological examinations were made in heart and liver tissue. The highest LDH enzyme activity was observed in Api, E, EEP, EEP+Api groups. This result shows us that ethanol-based propolis can significantly increase the LDH enzyme activity, which is one of the liver enzymes, when used with Apixaban. In terms of PT, ZYP and ZYP+WAR had the lowest PT values, while EEP+WAR had the highest PT values (p<0.01. There was no statistically significant difference between the groups in terms of PT INR and Active PTT values (p<0.05). According to his histopathological evaluation, the control group and ZYP groups had normal histological appearance in terms of hepatocyte cell structure and sequence.When hepatocyte cytoplasm degeneration between the groups was evaluated, it was determined that there was an increase in the Dab group (p<0.05) and Apixaban group (p<0.01) compared to the Control and ZYP groups. In the control and ZYP groups, the cardiomyocyte cells had normal histological appearance in terms of arrangement, cytoplasm and cell nuclei.In the other experimental groups, the heart tissue sections were evaluated in terms of the organization of cardiomyocytes and eosinophilic cardiomyocytes that were determined to be edema.As a result, it was determined that propolis ethanol extract should be used with anticoagulant drugs carefully. 

Keywords: anticoagulant, ınr, propolis, rat.