Hayal ile gerçek arasındaki fark: Öğretmenlik mesleğinin ilk yılları
The difference between the dream and reality: The early years of teaching profession
Yazar: HÜRRİYET ALKAN
Danışman: PROF. DR. ADEM BAYAR
Amasya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Öğretmen sorunları = Problems of teachers ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu tez çalışmasının amacı öğretmenliğin Milli Eğitim Bakanlığında görevli öğretmenlerin öğretmenlik mesleğinin ilk yıllarına dair deneyimlerini derinlemesine incelemek, öğretmenlerin mesleğin ilk yıllarında karşılaştıkları sorunların belirlenip, söz konusu sorunların çözümü için öneriler geliştirmektir. Çalışma, nitel araştırma yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda "Gerçek nedir?", "Hayal kavramının tanımı nedir?", "Öğretmenlik nedir?", "Mesleğin ilk yıllarında öğretmenlikte karşılaşılan sorunlar nelerdir?" ve "Mesleğin ilk yıllarında öğretmenlikte karşılaşılan sorunların çözümü için neler yapılmalıdır? sorularına yanıt aranmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, Amasya ili genelinde farklı okul türleri ve farklı branşlarda hizmet içi görev yapan 12 öğretmenden oluşmaktadır. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşme yöntemi ile elde edilmiştir.  Öğretmenler gerçek kavramının kendileri için somut, doğru, yaşanılanlar ve olumsuzluklar anlamına geldiğini ifade etmişlerdir. Hayal kavramınım tanımını ise düş, hedef ve geleceğe yönelik planlar olarak ifade etmişlerdir. Öğretmenliğe ilişkin ise sırasıyla, öğreten kişi, lider, örnek kişi ve muallim yanıtlarını vermişlerdir. Mesleğin ilk yıllarında öğretmenlikte mesleğinde karşılaşılan sorunların  maddi şartlar, idarenin tutum ve yaptırımları, sosyal itibarın zedelenmesi, öğretmene karşı saygının azalması, fiziki imkânların yetersizliği, üniversite eğitiminin gerçek hayata uymaması, sorumluluğun fazla olması ve mesleki doyum alamamak olduğu görülmüştür. Mesleğin ilk yıllarında karşılaşılan sorunların çözümü için yapılması gerekenler ile ilgili olarak öğretmenler sırasıyla, ekonomik kaygılar giderilmeli, mesleki itibar (statü) arttırılmalı, öğretmen desteklenmeli, üst makamlar ve okul yöneticileri tarafsız, adil ve anlayışlı olmalı, meslek kanunu yeniden düzenlenmeli, ailelere eğitim verilmeli, okulların fiziki imkânları olmalı, öğretmenlere sosyal-kültürel imkânlar sunulmalı, sistem değişmeli ve ödül sistemi iyileştirilmeli şeklinde sıralama yapmışlardır. Elde edilen bulgular doğrultusunda araştırmacı, öğretmenlerin ekonomik kaygıları giderilmeli, öğretmenlik mesleğinin mesleki itibarı (statüsü) arttırılmalı, öğretmenler, Bakanlık, okul yöneticileri ve veliler tarafından desteklenmeli ve değer görmeli, okul yöneticileri tarafsız, adil ve anlayışlı olmalı, mevcut Öğretmenlik Meslek Kanunu yeniden düzenlenmeli ve öğretmenlerin özlük hakları iyileştirilmeli, Ödül sistemi hakkaniyetli bir şekilde iyileştirilmeli, öğretmenlere kendilerini geliştirebilmeleri adına sosyal-kültürel imkanlar (KDV'siz kitap, ücretsiz tiyatro, sinema bileti gibi) sağlanmalı, öğrencilerin ailelerine bilinçlendirme eğitimleri verilmeli, okullara fiziki imkanlar (laboratuvar, kalorifer, kapı, müzik sınıfı, resim atölyesi, spor salonu) tesis edilmeli, üniversitede verilen eğitim gerçek hayata uygun olmalı, mevcut eğitim sistemi, öğretmenlerin de fikirleri alınarak ortak karar ile değiştirilmelidir gibi önerilerde bulunmuştur.

Abstract:
The purpose of this dissertation study is to examine in detail the experiences of teachers, who teach at schools within the structure of Ministry of National Education, concerning the early years of teaching, to identify the problems that they have been encountering in the early years of teaching and to offer solutions to the problems in question. This dissertation study was carried out via qualitative research method. In line with this purpose, the answers have been sought to be received to the questions "What is reality?", "What is the definition of the concept of dream?", "What is teaching profession?", "What are the problems experienced by teachers in the early years of teaching?" and "What should be done to solve the problems experienced in the early years of teaching?". The sample group of this study consists of 12 in-service teachers teaching at different school types and specialized in different fields of study in Amasya province-wide. The data have been obtained by means of a semi-structured interview method. Teachers have expressed that according to them, the concept of reality means tangible, truth, life experiences and hitches. They have defined the concept of dream as fancy, target and future-oriented plans. They have defined the teaching profession as the one who is teaching, leader, exemplary person and master, respectively. It has been observed that the problems experienced in the early years of teaching profession are financial conditions, the attitudes and sanctions of school administration, decrease in social reputation, decline in showing respect to a teacher, lack of physical facilities, that the university education does not reflect the real-life teaching, heavy responsibility and lack of professional satisfaction. Concerning the things that should be done to solve the problems experienced by teachers in the early years of teaching, teachers have listed that financial concerns should be removed, professional reputation (status) should be improved, teachers should be supported, top-level authorities and school administration should be impartial, fair and understanding, law on teaching profession should be prepared again, parents of students should be provided with training, schools should have physical facilities, social-cultural opportunities should be presented to teachers, system should be changed and reward system should be improved. In line with the findings obtained, the researcher has made the following recommendations: financial concerns of teachers should be removed, professional reputation (status) of teaching profession should be increased, teachers should be supported and appreciated by Ministry of National Education, school administration and parents of students, school administration should be impartial, fair and understanding, existing law on teaching profession should be prepared over again and personal rights of teachers should be improved, reward system should be changed on an equitable basis, teachers should be provided with social-cultural opportunities (like Value Added Tax free books, free theatre, cinema tickets etc.) in order to improve themselves, parents of students should be provided with awareness raising trainings, physical facilities (laboratories, heating system, doors, music class, painting studio, sports facility) should be installed at schools, education at universities should reflect the real-life teaching at schools, existing education system should be changed by common consent via asking the teachers' opinions, as well.