İftira suçu
The crime of slander
Yazar: ERHAN KOYUNCU
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA AVCI
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Çalışmamızın konusunu "iftira suçu" oluşturmaktadır. Bu suç tipi ile ilgili bilgiler tarihsel süreç ile birlikte ele alınarak nihayetinde 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu bağlamında izah edilmeye çalışılmıştır. Çalışmamızda teorik tartışmalar ve Yüksek Mahkeme kararları dikkate alınarak suç tipinde karşılaşılan hususlara şahsi kanaatimizi de eklenerek ceza hukuku bilimine katkı yapmayı amaçlamaktayız. Çalışmamız özünde üç ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde, bilhassa iftira suçunun tarihsel kökeni ve Türk hukukunun İslamiyet öncesi iftira suçunun varlığı ele alınmıştır. Ayrıca başka ülkelerin hukuk sistemleri incelenerek, suç tipinin evrensel olup olmadığı ve diğer hukuk sistemlerinde bir yaptırımla karşılanıp karşılanmadığı anlatılmıştır. Bunun yanında İslam hukuku mukayeseli hukuk olarak ele alınıp, kısaca İslam hukukun iftira suçunu ele alışı değerlendirilmiştir. Bölüm sonunda ise "zina isnadı ve nesebin reddi" durumuna yönelik suç tipi olan "kazif" suçunun, meri hukuk sistemi içerinde bir karşılığının bulunup bulunmadığı gerekçeleri ile ortaya konularak izah edilmeye çalışılmıştır. Çalışmamızın ikinci bölümde, Türk ceza hukuku bağlamında iftira suçunun koruduğu hukuki değer tartışması yapılmış, suçun unsurları ve iftira suçu açısından önem atfeden hukuka uygunluk halleri ele alınmıştır. Ayrıca iftira suçunun cezasını ağırlaştıran sebepler ve sonuçları izah edilmeye çalışılmıştır. Suçun özel görünüm biçimleri kapsamında bilhassa içtima kurumu açıklanmaya çalışılmıştır. Aynı bölüm içerisinde özellikle kanun koyucunun iftira eyleminden rücu etme halinde etkin pişmanlığın yapıldığı ana göre kademeli bir şekilde failin cezasının hafifletilme süreci ele alınarak izah edilmeye çalışılmıştır. Son bölümde, kanun koyucu tarafından basın ve yayın yoluyla işlenen iftira suçu için düzenlenen ve kanaatimizce infaz müessesi olan "hükmün ilanı" hususu izah edilmeye çalışılmıştır. Aynı bölüm içerisinde iftira suçundan hüküm alan bireylerin üzerinde iftira mahkûmiyetinin doğrudan veya dolaylı etkisinin bulunup bulunmadığı incelenmeye çalışılmıştır. Ayrıca iftira suçu ile bir kısım suç tipleri karşılaştırılarak benzer yönleri ile farklılık arz eden yönleri izah edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: İftira, Adliye, Hukuki Menfaat, İhbar, Şikâyet, Yetkili Makam Soruşturmaya Yer Olmadığı Kararı, Hükmün İlanı, Mahkûmiyetin Etkisi, Tanıklık, Tezkiye, Zina İsnadı, "Kazif Suçu", Basın ve Yayın, İfade Özgürlüğü, Savunma Dokunulmazlığı.

Abstract:
The subject of our study is "the crime of slander." Information regarding this type of crime has been addressed along with its historical process and ultimately explained in the context of the Turkish Penal Code No. 5237. In our study, by considering theoretical discussions and Supreme Court decisions, we aim to contribute to the science of criminal law by adding our personal opinions on issues encountered in this type of crime. Essentially, our study consists of three main sections. In the first section, the historical roots of the crime of slander, particularly it's existence in Turkish law before Islam are discussed. Additionally, by examining the legal systems of other countries, it is explained whether this type of crime is universal and whether it is sanctioned in other legal systems. Furthermore, Islamic law is considered in a comparative legal context, and a brief evaluation of how Islamic law addresses the crime of slander is provided. At the end of the section, the crime type "kazif," which pertains to "accusation of adultery and denial of lineage," is examined to determine whether it has a counterpart in the current legal system, along with the reasons fort this. In the second section of our study, the legal value protected by the crime of slander in the context of Turkish Criminal Law is discussed, and the elements of the crime and the situations of legal compliance that are important in terms of the crime of slander are addressed. Furthermore, the reasons and consequences that aggrevate the penalty for the crime of slander and the institution of joinder, particularly within the scope of special forms of apperance of the crime. In the same section discusses the legislator's approach to gradually rewarding the perpetrator with commutation of sentence in cases when the act of slander is recoursed. In the last section, the issue of "announcement of the judgment," which we consider to be an execution institution regulated by the legislator fort the crime of slander committed through the press and publication is explained. The same section examines whether individulas convicted of the crime of slander experience any direct or indirect effctes of their conviction. Also, the crime of slander is compared with some other types of crimes, explaining the similarities and differences.

Keywords: Defamation, Judiciary, Legal İnterest, Denunciation, Complaint, Decision of No Jurisdiction the Initiate Proceedings, Publication of Judgment, Impact of Conviction, Testimony, Exoneration, Accusation of Adultery, "Kazif Crime", Press and Media, Freedom of Expression, Defense Immunity.