Okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 3-6 yaş arası çocukların beslenme ve sosyal davranışları arasındaki ilişki
The relationship between nutrition and social behaviors of children aged 3-6 attending PRE -school education institution
Yazar: BEYZA ÖZÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. NAZLI ECE ORDUERİ
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme davranışı = Feeding behavior ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Sosyal davranış = Social behavior ; Yeme davranışı = Eating behaviour ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu çalışma ile okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 3-6 yaş arasındaki çocukların beslenme ile sosyal davranışları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla çalışmaya okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 72 çocuğun verileri derlenmiştir. 'Demografik Bilgi Formu', 'Okul Öncesi Sosyal Davranış Ölçeği - Öğretmen Formu (OÖSDÖ-ÖF)', 'Çocuklarda Yeme Davranışı Anketi (ÇYDA)' ve 'Besin Tüketim Sıklığı' gibi ölçek ve formlar çalışmada kullanılmıştır. Ayrıca çalışmaya katılan velilerden ve çocuklardan güncel antropometrik ölçümler alınmıştır. Tüm istatistiksel analizler R yazılımı/programlama (sürüm 3.6.2 (2019-12-12) - CRAN) kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda ÇYDA ve OÖSDÖ-ÖF alt boyutları puanları incelendiğinde erkek çocukları ile kız çocukları arasında puanlar birbirine yakın olup, istatistiksel olarak önemli bir fark bulunmamıştır (p>0,05).  Çocuk z skor değeri, ÇYDA alt boyutlarından 'gıda heveslisi', 'duygusal aşırı yeme', 'gıdadan keyif alma' ve OÖSDÖ-ÖF alt boyutlarından 'olumlu sosyal davranış' puanı ile istatistiksel olarak pozitif yönde ilişki olduğu bulunmuştur (p<0,05). Çocuk z skor değeri, OÖSDÖ-ÖF alt boyutlarından 'açık/fiziksel saldırganlık' ve 'depresif duygulanım' puanı ile istatistiksel olarak önemli fakat negatif ilişki bulunmuştur (p<0,05).  Çocuk Yeme Davranışı Ölçeği alt boyutu olan 'içme tutkusu' puanı ile Okul Öncesi Sosyal Davranış Ölçeği - Öğretmen Formu alt boyutu olan 'olumlu sosyal davranış' puanı arasında istatistiksel olarak önemli ve pozitif bir ilişki saptanmıştır (p<0,05). Çocukluk döneminde kazanılan bazı davranışların yaşamın ileriki yıllarında devam ettiği ve bazı sorunların temelinin çocukluk dönemine ilişkin verilerden kaynaklandığı yapılan çalışmalarda gözlemlenmiştir. Bu sebeple çocukluk dönemindeki beslenme ve sosyal davranışlar üzerine daha fazla çalışma yapılmasının geleceğe yönelik katkısı olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the relationship between nutrition and social behaviors of children aged 3-6 in pre-school period. For this purpose, the data of 72 children attending a pre-school education institution were compiled. The scales and forms such as 'Demographic Information Form', 'Pre-School Social Behavior Scale - Teacher Form (PSBS-TF)', 'Children's Eating Behavior Questionnaire (CEBQ)' and 'Food Consumption Frequency' were used in the study. In addition to this, the current anthropometric measurements were taken from the parents and children participating in the study. All statistical analyzes were evaluated using R software/programming (version 3.6.2 (2019-12-12) - CRAN). As a result of the study, when the CEBQ and PSBS-TF sub-dimensions scores were examined, the scores were close to each other between boys and girls, and there was no statistically significant difference (p>0.05). Child z-score value was found to be statistically positively correlated with 'food enthusiasm', 'emotional overeating', 'enjoying food', and 'positive social behavior' score from PSBS-TF sub-dimensions (p<0.05). A statistically significant but negative correlation was found with the child z-score value, 'overt/physical aggression' and 'depressive affect' scores, which are sub-dimensions of PSBS-TF (p<0.05). A statistically significant and positive relationship was found between the 'drinking passion' score, which is the sub-dimension of the child eating behavior scale, and the 'positive social behavior' score, which is the sub-dimension of the Preschool Social Behavior Scale - Teacher Form (p<0.05). It has been observed in the studies that some behaviors acquired during childhood continue in the later years of life and the basis of some problems stems from the data related to childhood. For this reason, it is thought that more studies on nutrition and social behaviors in childhood will contribute to the future.