Ispanakta değişen hümik asit dozlarının kurşun alımına ve bitki gelişimine etkisi
Effects of different humic acid doses on lead uptake and growth of spinach plant
Yazar: TURHAN YILMAZ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA PAKSOY
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümüne ait araştırma seraları ve laboratuarında 2012 - 2013 yılları arasında yürütülen çalışmada ıspanakta değişen humik asit dozlarının kurşun alımına ve bitki gelişimine etkisi incelenmiştir. Bitki materyali olarak Matador ıspanak çeşidi kullanılmıştır. Tohum ekiminden önce toprağa 0 ve 1000 ppm humik asit ve 0, 2.5, 250, 500 ve 1000 ppm kurşun (Pb) dozları uygulanmıştır. Tesadüf parselleri deneme desenine göre 4 yinelemeli olarak kurulan denemede bitki boyu (cm), yaprak yaş ağırlığı (g), kök yaş ağırlığı (g), yaprak sayısı (adet), sap uzunluğu (cm), suda çözünebilir kuru madde (%), yaprak alanı (cm2) ve bitkinin kök ve yapraklarındaki P, K, Ca, S,Mg, Cu, Fe, Mn, Zn ve Pb içerikleri saptanmıştır. 
Humik asit (Ha) uygulamasının bitki boyu, kök yaş ağırlığı, yaprak sayısı ve yaprak alanına etkisi görülmemiştir. Yaprakta en yüksek K, Ca, S, Cu, Mn elementleri sırasıyla % 4.76, % 1.87, % 0.21 ve 13.01 ppm, 70.02 ppm miktarlarında kontrol grubu Ha x kontrol grubu Pb uygulamasından elde edilmiştir. Diğer yandan 1000 ppm Ha x 2.5 ppm Pb uygulamasında köklerdeki en yüksek K, Ca, S, Cu, Mn elementleri sırasıyla % 3.01, % 0.53, % 0.28 ve 20.84 ppm, 117.20 ppm miktarlarında elde edilmiştir. Yaprakta en yüksek  Pb miktarı 26.67 ppm olarak 1000 ppm Ha x 1000 ppm Pb uygulamasından elde edilmiştir. Köklerde ise en yüksek Pb miktarı 265.10 ppm olarak 1000 ppm Pb x kontrol grubu humik asit uygulamasındaki bitki köklerinden elde edilmiştir. 1000 ppm kurşun dozu uygulanmış bitkilerle birlikte; humik asit dozu uygulanmış bitkiler, kontrol grubuna oranla daha az kurşun bulundurduğu çalışmamız sonucunda bulunmuştur. Böylece humik asit uygulamasının yüksek miktarda uygulanan Pb bitki dokularında Pb alımını azalttığı söylenebilmektedir.

Abstract:
In this study, different humic acid doses effect on lead uptake and plant growth in spinach were investigated in 2012-2013 at greenhouses of Department of Horticulture, Faculty of Agriculture University of Selçuk. Matador spinach cultivar was used as plant material. For this purpose, 0 and 1000 ppm humic acid and 0, 2.5, 500 and 1000 ppm lead (Pb) were applied to soil before seed sowing. Research was planned as randomize block design with  4 replications. Plant height (cm), plant fresh weight (g), root fresh weight (g), leaf number (quantity), stem length (cm), soluble dry matter (%), leaf area (cm2) and P, K, Ca, Mg, Cu, Fe, Mn, Zn, Pb contents of root and leaf of plant were determined.
 In this study, no effect was observed by the application of humic  acid on the, the plant height, root fresh weight, number of leaves and leaf area. In leaves, the highest amounts of K, Ca, S, Cu, Mn, were observed from control Ha group x Control Pb Group % 4.76, % 1.87, % 0.21 and 13.01 ppm, 70.02 ppm, respectively. On the other hand, the highest amount of root K, Ca, S, Cu, Mn, were obtained, % 3.01, % 0.53, % 0.28 and 20.84 ppm, 117.20 ppm, respectively, from 1000 ppm Ha x 2.5 ppm Pb. The highest amount of Pb was 265.10 ppm in roots and it was obtained from 1000 ppm Pb x control group Ha application. Result of this study has shown that the plants that were received 1000 ppm Pb and treated with humic acid contained lower amounts of Pb as they were controlled with the control groups. Thus, itcan be said that humic acid application decreases the Pb uptake of plant tissues.