Toplumsal cinsiyet ve günümüz Türk dizilerinde güçlü kadın imgesi
Gender and strong women image in contemporary Turkish television series
Yazar: CANSU GÜRSOY
Danışman: PROF. DR. MURAT İRİ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television

Özet:
Cinsiyet, biyolojik özelliklere dayanırken, toplumsal cinsiyet ise kadın ve erkekler arasındaki toplumsal ve kültürel olarak kurulan ayrımları ifade eder. "Toplumsal cinsiyet" kavramı, davranış farklılıklarının biyolojik cinsiyet özelliklerinden değil, toplumsal ve kültürel faktörlerden kaynaklandığını vurgular. Bu bağlamda, cinsiyet eşitsizliği doğuştan gelen veya değişmez bir kavram değildir; toplumsal yapılar ve normlar tarafından inşa edilir ve sürdürülür.


Günümüzde teknolojinin ilerlemesiyle birlikte kitle iletişim araçları, toplumsal cinsiyet rollerini ataerkil ideolojinin devamını sağlayacak şekilde sunmaktadır. Televizyon, hâlihazırda en etkili kitle iletişim araçlarından biri olarak öne çıkmakta ve son yıllarda kadın hareketinin etkisiyle güçlü kadın karakterlerin artışına imkân sağlamaktadır. Ancak, bazı diziler hâlâ ataerkil yapıları yeniden üretmekte ve kadınların ikincil konumlarını sürdürmektedir.


Bu tez, 2020 yılında Türk televizyonlarında yayınlanmaya başlayan "Sadakatsiz" dizisi üzerinden güçlü kadın imgesini ve dizide sunulan içeriklerin feminist bakış açısına uygunluğunu incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, dizilerin kadınlık rollerini yeniden üretme ve yeni kadın stereotipleri oluşturma potansiyelini araştırmaktadır. Söylem analizi ile gerçekleştirilecek bu araştırma, televizyon dizilerinin toplumsal cinsiyet normlarını nasıl şekillendirdiğini anlamak ve kadınların toplumdaki konumlarını nasıl etkilediğini değerlendirmek için önemli bir katkı sunacaktır.

Anahtar Kelimeler: Toplumsal Cinsiyet, Feminizm, Medya, Televizyon Dizileri, Güçlü Kadın Temsili.

Abstract:
Gender is determined based on biological characteristics, while gender refers to the social and cultural differences constructed between women and men. The concept of gender emphasizes that behavioral differences stem not from biological gender characteristics, but from social and cultural factors. In this context, gender inequality is not innate or immutable; it is constructed and sustained by societal structures and norms.


With the advancement of technology, mass media now presents gender roles in a way that perpetuates patriarchal ideology. Television remains one of the most influential mass communication tools and has recently provided opportunities for the increase of strong female characters due to the influence of the women's movement. However, some television series still reproduce patriarchal structures and maintain women's secondary positions.


This thesis aims to examine the image of the strong woman and the appropriateness of the content presented in the series from a feminist perspective through the series "Sadakatsiz", which started to be broadcast on Turkish television in 2020. It also investigates the potential of the series to reproduce the roles of femininity and create new female stereotypes. This research, which will be conducted through discourse analysis, will make an important contribution to understanding how television series shape gender norms and how they affect the position of women in society.

Keywords: Gender, Feminism, Media, Television Series, Representation of Strong Women.