Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık becerisine yönelik öz yeterlik algılarının incelenmesi
Investigation of social knowledge teachers self-competence perceptions for digital literacy skills
Yazar: SERCAN KOCAER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET AYDIN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilgiler Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bilgisayar okuryazarlığı = Computer literacy ; Dijital okuryazarlık = Digital literacy ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Teknoloji okuryazarlığı = Technology literacy ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bilgi ve iletişim teknolojilerinde yaşanan hızlı değişimler insan hayatının bütün
alanlarında etkili olmaktadır. Özellikle dijital dönüşümün gerçekleştiği bu süreç
içerisinde insanların bilgiye ulaşma, analiz etme ve değerlendirme becerilerine sahip
olmaları önemli bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır. Dijital yaşama uyum
sağlayabilmenin zorunlu becerisi olarak ifade edebileceğimiz dijital okuryazarlık
artık insan yaşamında kazanılması gerekli bir okuryazarlıktır. Şüphesiz bireylere
dijital okuryazarlık becerilerini kazandırabilme eğitim aracılığıyla gerçekleşmektedir.
Bu noktada bireylerin toplumsallaşmasına doğrudan katkı sağlayan ve toplumun
vatandaş profilinin oluşturulmasında etkili bir ders olan sosyal bilgiler dersi dijital
okuryazarlık becerilerini kazandırmada da aktif bir derstir. Araştırmada bu amaçla
geleceğin sosyal bilgiler öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık öz yeterlilik
becerilerinin incelenmesi hedeflenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Sinop
Üniversitesi ve Gazi üniversitesinde öğrenim gören gönüllülük ilkesiyle veri toplama
araçlarını yanıtlayan
145 kadın 52 erkek olmak üzere toplam 197 Sosyal bilgiler öğretmen adayı
oluşturmaktadır. Betimsel tarama yönteminin kullanıldığı araştırmada Ocak ve
Karakuş (2018) tarafından geliştirilen " Öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık öz
yeterlilik" ölçeği ve araştırmacılar tarafından oluşturulan kişisel bilgi formu
kullanılmıştır.
Araştırmada elde edilen bulgulara göre sosyal bilgiler öğretmen adaylarının
dijital okuryazarlık öz yeterlilik algıları yaş, cinsiyet, anne eğitim düzeyi gibi
değişkenler açısından anlamsal farklılığın olmadığı, kişisel bilgisayara sahip olma,
sosyal ağları etkin kullanma, baba eğitim düzeyi gibi değişkenler acısından sosyal
bilgiler öğretmen adaylarının dijital okur yarlık öz yeterlilik algıları açısından
anlamsal farklılıkların olduğu görülmüştür.

Anahtar Sözcükler:Dijital okuryazarlık, teknoloji, sosyal bilgiler

Abstract:
Rapid changes in information and communication technologies are effective in
all areas of human life. It is an important situation for people to have the skills of
accessing, analyzing and evaluating information, especially during the process of
digital transformation. Digital literacy, which we can express as a necessary skill to
adapt to digital life, is now a literacy that must be gained in human life.
Undoubtedly, the ability to provide individuals with digital literacy skills is realized
through education. At this point, the social studies course, which contributes directly
to the socialization of individuals and is an effective lesson in creating a citizen
profile of the society, is an active course in acquiring digital literacy skills. For this
purpose, the research aimed to examine the digital literacy self-efficacy skills of
future social studies teacher candidates. The study group of the research was made
by a total of 197 (145 women and 52 men) studying at Sinop University and Gazi
University and answering the data collection tools on a voluntary basis social studies
teacher candidates, 145 women and 52 men, who answered the data collection tools.
In the research using descriptive screening method, the scale of "digital literacy selfefficacy of teacher candidates" developed by Ocak and Karakuş (2018) and personal
information form created by the researchers were used. The findings obtained for the
research are compared with the other rechargeable in the literature. According to the
findings of the study, social studies teacher candidates' perceptions of digital literacy
self-efficacy did not differ in terms of age, gender, maternal education level, having a
personal computer, effective use of social networks, and father's education level. It
has been observed that there are semantic differences in terms of semi-self- efficacy
perceptions.

Keywords:Digital literacy, technology, social studies