Yaşlılarda kardiyovasküler risk faktörleri ile mortalite arasındaki ilişki
The relationship between cardiovascular risk faktors and mortality in the geriatric population
Yazar: HALİS YERLİKAYA
Danışman: DOÇ. DR. TESLİME ATLI
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Geriatri Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: ADMA = ADMA ; Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Geriatri = Geriatrics ; Kalp hızı = Heart rate ; Kardiyovasküler fizyolojik fenomen = Cardiovascular physiological phenomena ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Kardiyovasküler sistem = Cardiovascular system ; Mortalite = Mortality ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Amaç: Altmış beş yaş ve üzerindeki yaşlı nüfus tüm dünyada ve ülkemizde artmaktadır. Kardiyovasküler hastalıklar (KVH) ve komplikasyonları bir çok epidemiyolojik çalışmalar ile tüm dünyada ve ülkemizde bu yaş grubunda en sık ve en önemli mortalite ve morbidite nedeni olduğu gösterilmiştir. Kardiyovasküler sistem hastalıklarının patogenezinde ateroskleroz rol oynamaktadır. Ateroskleroz için bilinen klasik risk faktörlerinin kardiyovasküler hastalıkları öngörmede yetersiz kaldığından, konvansiyonel risk faktörlerinin dışında yeni risk faktörleri saptayarak mortalite ve morbiditeyi daha iyi öngörmek mümkün olacaktır. Eldeki veriler risk faktörleriyle bir bütün olarak etkin biçimde mücadele edildiğinde KVH'ların gelişiminin % 80 oranında azaltılabileceğini göstermektedir. Erken evrede saptanan kardiyovasküler risk ile hastaların önleyici tedavi açısından değerlendirilerek mortalite ve morbiditenin önlenmesi sağlanabilir. Bu çalışmada yaşlı popülasyonda kardiyovasküler hastalıklar için konvansiyonel risk faktörleri sayılan yaş, cinsiyet,HT, DM, hiperlipidemi, sigara içimi ve obezite ile yeni kardiyovasküler risk faktörü olabileceği öngörülen serum albumin düşüklüğü, C-reaktif protein (CRP), asimetrik dimetil arginin (ADMA) ve arteriyel sertliğin göstergesi olan nabız dalga hızı (NDH) ile 28 aylık takip sonrası mortalite arasındaki ilişki araştırılmıştır.Gereç Yöntem ve Bulgular: Yaşlılarda sağlık taraması adı altında Ankara Mamak bölgesinde 55 yaş ve üstü ( % 85,6 sı 65 yaş ve üstü) 966 kişi çalışmada değerlendirildi. Katılımcıların ortalama yaşı 70.2± 6.4 idi. Katılımcılar HT, DM, hiperlipidemi, KKY, demans varlığı açısından sorgulandı. Serum CRP, ADMA verutin biyokimyasal parametreleri değerlendirildi. Nabız dalga hızı ölçümleri yapıldı. Sayısal olmayan değişkenler arasındaki ilişkinin değerlendirilmesinde Ki-kare testi kullanıldı. P<0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Mortalite ile serum CRP yüksekliği, albumin düşüklüğü, total kolesterol düşüklüğü, VKİ düşüklüğü, KKY ve demas varlığı arasında anlamlı ilişki saptandı (p<0.05). Nabız dalga hızı ilemortalite arasında anlamlı ilişki saptanmadı (p<0.05).Sonuç: Bu çalışmada yaşlı popülasyonda mortalite ile serum CRP yüksekliği, albumin düşüklüğü, total kolesterol düşüklüğü, VKİ düşüklüğü, KKY ve demas varlığı arasında anlamlı ilişki olduğu saptandı. Yaşlı popülasyonda kardiyovasküler risk faktörleri ile mortalite arasındaki ilişkiyi araştıran daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Background: Elderly population over 65 years old is increasing in Turkey as the same whole over the world. Epidemiologic studies showed that cardiovarscular diseases (CVD) and its complications were the most frequent and important reason of mortality and morbidity in this population. It is known that atherosclerosis has an important role in CVD. Because of the known risk factors of atherosclerosis arehardly helps predicting the CVD, it is necessary to define new risk factors for better prediction of mortality and morbidity. Available data showed that, after controlling risk factors efficiently, the development of CVD can be decrased by % 80. With early preventive therapy, cardiovascular mortality and morbidity could be decreased. In this study, we evaluated the relationship between mortality and conventional riskfactors (such as age, gender, HT, DM, hyperlipidemia, smoking, obesity) with recently defined risk factors like high serum CRP levels, ADMA, PWV, as an indicator of arterial stiffness after 28 months of follow-up, in our geriatric population.Methods and Results: Nine hundred sixty six cases ( % 85,6 were 65 and older) who were located in Ankara Mamak were evaluated as a part of health screening. Mean age was 70.2 ± 6.4. The participants were questioned for HT, DM, hyperlipidemia, CHF and demantia. Serum CRP, ADMA and some other rutinebiochemical parameters were evaluated. Pulse wave velocities were detected. Kisquare test was used to evalute the relationship between the non-numeral variables. P<0.05 value shows significant difference between the variables. High serum CRP levels, low albumin, low total serum cholesterol, low BMI, presence of CHF and demantia were significantly related with mortality ( p< 0.05). No relationship wasfound between PWV and mortality.Conclusions: This study showed significant relationship between high serum CRP , low albumin, low total cholesterol levels, low BMI, presence of CHF, demantia and mortality in elderly population. More extensive studies are needed to detect the cardiovascular risk factors and mortality in geriatric population.