PQ4R öğrenme stratejisinin okuduğunu anlamaya, üst bilişsel düşünmeye, öz yeterlik inancına ve kalıcılığa etkisi
The effect of PQ4R learning strategy on reading comprehension, metacognitive thinking, self-efficacy belief and retention
Yazar: TUĞBA OĞUZ
Danışman: PROF. DR. ALİ ARSLAN
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Programları ve Öğretimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişüstü stratejiler = Metacognitive strategies ; Okuma-anlama = Reading-comprehension ; PQ4R öğrenme stratejisi = PQ4R learning strategy ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öğrenme stratejileri = Learnin strategies ; Üstbiliş = Metacognitive ; Üstbilişsel düşünme = Metacognitive thinking ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Bu çalışmanın amacı, PQ4R öğrenme stratejisinin okuduğunu anlama, üst bilişsel düşünme, öz yeterlik ve kalıcılık üzerine etkisini incelemektir. Bu amaçla, çalışma 2018-2019 öğretim yılı bahar döneminde, Zonguldak ilinde bulunan bir ilkokulun 4. sınıfında öğrenim gören toplam 35 öğrenci üzerinde, Türkçe dersi kapsamında, 12 haftayı kapsayacak şekilde yürütülmüştür. Araştırmada deney (N:17)  ve kontrol grubu (N:18)  olmak üzere iki farklı grup üzerinde çalışılmıştır. Deney grubunda PQ4R öğrenme stratejisi uygulanırken, kontrol grubuna müdahale edilmemiştir. Araştırmada karma desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel kısmında, "eşitlenmemiş kontrol gruplu ön-test- son-test modeli" kullanılmıştır. Veri toplama araçları olarak okuduğunu anlama testi, okuduğunu anlama öz yeterlik inancı ölçeği ve okuma stratejileri üst bilişsel farkındalık envanteri kullanılmıştır. Veri toplama araçları deney ve kontrol gruplarına ön-test ve son-test olarak uygulanmıştır. Araştırmanın nitel kısmında ise durum çalışması kullanılmış olup, veriler odak grup görüşmesi yoluyla toplamıştır. Görüşmeye katılan öğrenciler, maksimum çeşitlilik örneklemesi ile belirlenmiştir. Elde edilen verilerin yorumlanmasında betimsel analiz kullanılmıştır. Veriler tahmin etme, dikkat, soru ve okuduğunu anlama kodları altında analiz edilmiştir. Araştırmanın sonunda, PQ4R öğrenme stratejisinin okuduğunu anlama, üst bilişsel düşünme, öz yeterlik ve kalıcılık düzeylerini artırmada büyük etkiye sahip olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. PQ4R öğrenme stratejisi ilköğretim öğrencilerinin okuduğunu anlama becerilerini, okuma stratejilerine ilişkin üst bilişsel düşünme becerilerini, okuduğunu anlamaya yönelik öz yeterlik inançlarını ve bilgilerin kalıcılığını artırmada kullanılabilir.

Anahtar Kelimeler: PQ4R öğrenme stratejisi, Üstbilişsel Düşünme, Okuduğunu Anlama, Öz Yeterlik İnancı, İlkokul Öğrencileri

Abstract:
The aim of this study is to investigate the effect of PQ4R learning strategy on reading comprehension, metacognitive thinking, self-efficacy belief and retention. For this purpose, the study was conducted in the spring term of 2018-2019 academic year on a total of 35 students attending 4th grade in a primary school in Zonguldak province, The study lasted 12 weeks totally. In this research, There were two different groups They were experimental (N: 17) and control group (N: 18). While the "PQ4R" strategy was applied in the experimental group, the control group did not intervened. Mixed method was used in the study. In the quantitative part of the study, "non-equivalent control group design" was used as experimental design. As instruments, the reading comprehension test, the reading comprehension self-efficacy belief scale and the metacognitive awareness inventory were used. These instrumentes were applied to experimental and control groups as pre-test and post-test. In the qualitative part of the study, case study was used and data were collected through focus group interview. The students who participated in the interview were selected with maximum variation sampling. Descriptive analysis was used to analyse data. Data were gathered under prediction, attention, question and reading comprehension codes. According to findings; it was concluded that PQ4R learning strategy had a large effect on reading comprehension, metacognitive thinking, self-efficacy and retention levels. It can be recommended that PQ4R learning strategy can be used to increase elementary school students' reading comprehension success, metacognitive thinking skills related to reading strategies, self-efficacy beliefs about reading comprehension and permanence of information.

Key Words: PQ4R Learning Strategy, Metacognitive Thinking, Reading Comprehension, Self-Efficacy Belief, Primary School Students