HELLP sendromlu hastalarda plazma değişiminin prognoz üzerine etkisi
Effect of plasma exchange on prognosis in patients with HELLP syndrome
Yazar: RAMAZAN COŞKUN
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ÇETİN
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2005
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: HELLP sendromlu hastalarda doğum sonrası erken dönemde plazma değişimi uygulamanın etkinliğini ve sonuçlarım araştırmaktı. Materyal ve metod: HELLP sendromu nedeniyle Yoğun Bakım Ünitesine yatırılan 30 hasta çalışmaya alındı. Bir hasta, ilk plazma değişimi sonrası tedaviyi bıraktığı için çalışma dışı tutuldu. Tüm hastalara, destek tedavisinin yanında değişen sayılarda plazma değişimi işlemi uygulandı; ölüm oram, tedaviye rağmen kalıcı organ bozukluğu oram, laboratuar bulgularının düzelme süreleri ve hastaların yoğun bakımdan çıkış süreleri incelendi. Plazma değişiminin yan etkileri kaydedildi. İstatistiksel analizler için iki yönlü varyans analizi, Friedman iki yönlü varyans analizi, Mann Whitney U test istatistikleri yapıldı. Bulgular: Dokuz hastanın (%31.03) ilk gebeliği iken, 20 hasta (%68.97) daha önce bir veya daha fazla doğum yapmış idi. Üç hastada (%10.34) DİK, beş hastada (17.24) böbrek yetmezliği, iki hastada (%7.9) batın içi kanama, bir hastada (%3.45) karaciğerde subkapsüler hematom, bir hastada (%3.45) batın içi abse ve bir hastada (%3.45) ARDS meydana geldi. Vakaların altısı (%20.69) sınıf-2 HELLP sendromuiken büyük çoğunluğu (23 vaka, %79.31) sınıf-1 HELLP sendromlu idi Hastalara ortalama dört kez (1-15 kez) plazma değişimi uygulandı. Plazma değişimi işlemlerinin 24/134'unda (%17.9) komplikasyon meydana geldi. En fazla görülen komplikasyon 12 hastada (%41,4) görülen üşüme idi. Ürtiker (sekiz hasta, %26), katatere bağlı hematom (beş hasta, %17,2) ve parestezi (dört hasta, %13,7) diğer daha hafif yan etkilerdi ve tedaviyle kolaylıkla düzeldiler. Bir hastada (%3.45) girişime bağlı olarak hematoraks gelişti. Ortalama trombosit sayısı 37410±22560/ul, LDH düzeyi 4501.83*2726.02 U/l, AST düzeyi 846.07±950.62 U/l ve ALT düzeyi 340.66±359.74 U/l idi. Laboratuar parametreleri için ortalama düzelme süreleri ALT düzeyi için 3.32±2.94 gün, AST düzeyi için 4.04±2.55 gün, trombosit sayısı için 4.52±2.20 gün ve LDH seviyesi için 7.48±5.82 gün idi. Hastalar ortalama 5.86+4.43 gün süre ile yoğun bakım ünitesinde takip edildiler. Hastaların hiçbirinde ölüm olmadı. Sonuç: Bulduğumuz sonuçlar, taze donmuş plazma ile plazma değişimi uygulamasının şiddetli HELLP sendromlu hastalarda mortalite ve morbidite üzerine olumlu etkileri olduğunu düşündürmektedir. Yüksek riskli hastalarda doğum sonrası erken dönemde plazma değişiminin, destek tedavisine göre avantajı olup olmadığını belirlemek için bu hasta grubunda randomize çalışma yapmak uygun olabilir.Anahtar kelimeler: HELLP Sendromu, Plazma değişimi

Abstract:
Aim: To investigate the efficiacy and results of plasma exchange performed in patients with HELLP syndrome in early postpartum period. Material and method: A total of 30 patients whom were admitted to the Intensive Care Unit (ICU) for HELLP syndrome were included in the study. One patient was excluded from study due to quiting the treatment after the first plasma exchange. Variable numbers of plasma exchange were administered to all patients together with supporting treatment. Mortality rates, permanent organ disfunction rates, recovery times of laboratory findings and discharged periods from the ICU were investigated. Side effects of plasma exchange were recorded. For statistical analysis, double- way variance analysis, Friedman two-way variance analysis and Mann Whitney U test were performed. Results: 9 patients were primipar (31.03%) and 20 patients (68.97%) were multipar. DIC was seen in 3 patients (10.34%), renal insufficiency in 5 patients (17.24%), liver subcapsulary hematom in one patient (3.45%), intraabdominal abcess in one patient (3.45%), and ARDS in one patient (3.45%). 6 of all patients (20.69%) were class 2 HELLP syndrome, the majority of them were class 1 (23 patients, 79.3 1%) HELLP syndrome. Approximately 4 times of plasma exchange was performed (1-15 times). Complications due to plasma exchange were seen in 24 of 134 patients (17.9%). The most common complication was chill which was seen in 12 patients (41.4%), urticary (8 patients,26%), hematom due to catheter (5 patients, 17.2%) and parestesia (4 patients, 13.7%) were the other mild side effects and were easily treated. Hemathorax was seen in one patient due to application. Mean thrombocyte count was 37410±22560 /ul, LDH level 4501.83±2726.02 U/l, AST level 846.07±950.62 U/l and ALT level 340.66±3 59.74 U/l. The mean recovery times of laboratory findings were 3.32±2.94 days for ALT, 4.04±2.55 days for AST, 4.52±2.20 days for trombocyte count and 7.48±5.82 days for LDH levels. The patients were followed in the ICU for a mean of 5.86±4.43 days. None of the patients were died. Conclusion: The results suggested that plasma exchange performed with fresh frozen plasma in patients with severe HELLP syndrome, had favorable effects on mortality and morbidity. Randomized studies may be beneficial for determination whether plasma exchange in early period in high risk patients of postpartum period has more advantage than the supportive treatment.Key words: HELLP Syndrome, plasma exchange