Fen bilgisi öğretmen adaylarının günlük yaşamları ile bilimsel bilgileri ilişkilendirebilme düzeyleri ve bunu etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Exploration of pre-service science teachers? levels of relating the scientific knowledge to their daily lives and factors influencing this ability
Yazar: FATİME BALKAN KIYICI
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA AYDOĞDU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Fen bilgisi = Science ; Günlük yaşam = Daily life ; Teknoloji = Technology

Özet:
Bu araştırma, geleceğin bireylerini yetiştirecek olan ve yeterli düzeyde fen eğitimi almış Fen Bilgisi öğretmen adaylarının, bilimsel bilgiler ve günlük yaşamla ilişki kurabilme düzeylerinin belirlenmesi ve bunu etkileyen faktörlerin tespit edilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada katılımcıların belirlenmesi için amaçlı örnekleme (ölçüt örnekleme) yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini; Türkiye'deki Eğitim Fakülteleri İlköğretim Bölümü Fen Bilgisi Öğretmenliği 4.sınıf öğretmen adayları, örneklemini ise; Gazi, ODTÜ, Hacettepe ve Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü Fen Bilgisi Öğretmenliği 4. sınıfta öğrenim gören 217 öğretmen adayı oluşturmaktadır.Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda tarama modeli kullanılmış ve verilerin toplanması sürecinde araştırmacı tarafından geliştirilmiş olan ?Günlük Yaşamda Fen ve Teknoloji Kullanım Anketi? ölçme aracı kullanılmıştır. Nitel boyutunda ise, durum çalışması yapılmış ve veriler yarı-yapılandırılmış görüşmeler kullanılarak elde edilmiştir.Öğretmen adaylarının bilimsel bilgileri günlük yaşamları ile ilişkilendirebilme düzeyleri ile ilgili sonuçlara göre; fizik alanındaki bilgilerini günlük yaşamlarına büyük ölçüde aktarabildikleri sonucuna varılmıştır. Öğretmen adaylarının kimya alanındaki bilgilerini günlük yaşamlarına kısmen aktarabildikleri, ancak kimya alanındaki bilgilerin aktartılma düzeylerinin fizik alanına göre daha az olduğu tespit edilmiştir. Öğretmen adaylarının biyoloji alanındaki bilgilerini ise günlük yaşamlarına kısmen aktarabildikleri, ancak biyoloji alanındaki bilgilerin aktartılma düzeylerinin fizik ve kimya alanına göre daha az olduğu tespit edilmiştir.Öğretmen adaylarının görüşlerine göre; bilimsel bilgileri günlük yaşamları ile ilişkilendirebilme düzeylerini etkileyen faktörler arasında; fakültelerinin bulunduğu yer, fakültelerinin fiziki şartları, derslerine giren öğretim elemanlarının tutumları, sosyo-kültürel yaşam ve eğitim dili yer almaktadır. Bunun yanında öğretmen adayları tarafından ders içeriklerinin yetersiz olduğu, ders içeriklerinin teorik boyutta kaldığı ve uygulamaya geçirilemediği belirtilmektedir. Ayrıca araştırma sonuçlarına göre; öğretmen adaylarının kendilerini kısmen fen ve teknoloji okuryazarı olarak gördükleri tespit edilmiştir.

Abstract:
This study sets out to investigate the pre-service science teachers? who will educate tomorrow students and got adequate education, levels of relating scientific knowledge to their daily lives, and to determine the factors influencing their ability of doing this. Since it was not possible to access all pre-service science teachers, a sampling procedure was conducted through purposeful sampling. The target population of the study was all pre-service teachers at the fourth grade, who were enrolled at Turkish education faculties at the departments of primary science education. The sample consisted of 217 pre-service science teachers enrolled at science education departments of four universities, namely, Gazi, Middle East Technical University, Hacettepe and Sakarya.Both qualitative and quantitative research methods were used in the study. In terms of the quantitative methods, a descriptive approach was conducted through analyzing the data coming from the administration of a questionnaire called ?Science and Technology Use in the Daily Life?. As a qualitative approach, a case study was implemented where the data were collected through semi-structured interviews.Findings regarding the level of relating daily lives to the scientific knowledge revealed that pre-service teachers were considerably able to implement their physics knowledge in their daily lives. They were also able to implement their chemistry knowledge in their daily lives, but the level of this implementation was relatively lower than that of physics knowledge. In addition, pre-service teachers could implement their biology knowledge in their daily lives to a lesser extent, which was relatively lower than those of physics and chemistry.As of factors influencing pre-service science teachers? ability of relating their daily lives to scientific knowledge, it was found that the location of the faculty, physical conditions of the school, attitudes of the instructors, socio-cultural live and the language of instruction were all influential. In addition, pre-service teachers believed that course contents were insufficient and mostly theory-driven which lacked sufficient applications. Finally, the findings revealed that participants considered themselves as partially literate in terms of science and technology.