Tarihi köprülerin yapısal davranışına kemer geometrisinin etkisi
The effect of arch geometry on structural behavior of the historical bridges
Yazar: BURCU YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. AHMET CAN ALTUNIŞIK
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yapı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Bu tez çalışmasında, tarihi köprülerin statik ve dinamik davranışlarına kemer açıklık ve yükseklik etkisinin sonlu eleman analizleri yardımıyla belirlenmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla, Güneydoğu Anadolu Bölgesinde yer alan Göderni Köprüsü uygulama olarak seçilmiş olup ANSYS programında oluşturulan sonlu eleman modelleri üzerinde statik ve dinamik analizler gerçekleştirilerek etkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. 
Tez çalışması dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde tarihi yapıların öneminden bahsedilerek, bu yapıların korunmasının gerekliliği vurgulanmıştır. Daha sonra tarihi yığma kemer köprülerle ilgili yapılan çalışmalardan bahsedilmiştir. Bölümün son kısmında sonlu eleman yöntemi ve dinamik analiz için gerekli formülasyonlar verilmiştir. İkinci bölümde, yapılan çalışmalara ve seçilen köprü hakkındaki bulgulara yer verilmektedir. Köprü hakkında detaylı bilgi verildikten sonra kemer kalınlığı ve kemer yüksekliği değiştirilerek; kendi ağırlığında, kendi ağırlığı ve hareketli yükler ile kendi ağırlığı, hareketli yükler ve deprem yükleri altındaki analizlerine ait sayısal sonuçlar kontur diyagramları yardımıyla verilmektedir. Daha sonra tüm sonuçlar tablolar ve grafikler ile karşılaştırmalı olarak verilmektedir. Üçüncü bölümde, çalışmadan elde edilen sonuçlar ve öneriler maddeler halinde sunulmaktadır. Son bölümde ise yararlanılan kaynaklar belirtilmiştir.
Çalışma sonucunda, tarihi yığma köprülerin ana taşıyıcı elemanı olan kemerlerin, köprünün yapısal davranışını nasıl ve ne düzeyde etkilediği belirlenmiş olup, bu yönde yapılacak çalışmaların gerekliliği ortaya konulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Tarihi Yığma Köprüler, Statik ve Dinamik Analiz, Sonlu Eleman Yöntemi, Yapısal Davranış

Abstract:
In this thesis, it is aimed to determine the arch width and arch height effects on the static and dynamic behaviors of the historical bridges with the finite element analyses. For this purpose, Göderni Bridge which is located in the southeastern region of Anatolia is selected as the application and investigation of the effects is aimed with making static and dynamic analyses on the finite element models which constituted on the ANSYS package. 
The thesis consists of four chapters. In the first chapter, by mentioning the importance of the historical structures it has emphasized the necessity of protection of these structures. After that general studies about historical masonry arch bridges is given. In the last part of the section, required formulations are provided for the finite element method and dynamic analysis. Studies which are made within the thesis and findings of chosen bridge are taken place in the second part. After detailed information about chosen bridge were given, the results of dead load, dead and live loads, dead-live and earthquake loads analyses for changing arch thickness and arch height case are given with contour diagrams. Then all results are given in comparison with tables and graphs. In the third section, the results and suggestions which are obtained from study are listed. In the last chapter, it is given sources benefited and suggestions. 
At the end of the study, the effect of arches which are the main structural elements of historical masonry bridges, on the structural behavior of the bridges has been determined how and at what level and it is pointed out the necessity of the studies that will be made in this direction.

Key Words: Historical Masonry Bridges, Static and Dynamic Analyses, Finite Element Method, Structural Response