Otolog periferik kök hücre nakli sonrası engrafmanı etkileyen faktörler
Factors affecting engraftment after autologous peripheral stem cell transplantation
Yazar: FATMA DOĞRUEL
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÇETİN
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Engrafman = Engraftment ; Hücre nakli = Cell transplantation ; Kök hücreler = Stem cells

Özet:
Amaç: Otolog kök hücre nakli (OKHN) ve yüksek doz kemoterapi (YDK) lenfoma ve lösemilerde uzamış hastalıksız sağkalım ve bazı solid tümörlerde daha uzun süren tam cevap sağlar. YDK'yı takiben OKHN sonrası engrafman yani tutunma sağlanıncaya kadar sürecek aplazi dönemindeki enfeksiyöz ve kanama komplikasyonları en belirgin morbitide ve mortalite nedenidir. Bu nedenle sağlam ve hızlı nötrofil ve trombosit engrafman zamanı çok önemlidir. Bu çalışmada miyeloablasyondan sonra periferik kök hücrelerin infüzyonunu takiben engrafman zamanını etkileyebilecek faktörleri belirlemek amaçlanmıştır.Gereç Ve Yöntem: Çalışmaya Ocak 2005 ile Ocak 2010 tarihleri arasında Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi, Hematoloji Bilim Dalı, Erciyes Transplant Merkezi Ünitesi'nde otolog hematopoetik kök hücre nakli (HKHN) yapılan 121 hasta alındı. Nakil yapılan hastaların 39'u (%32) Multiple Myelom (MM), 34'ü (%28) Nonhodgkin Lenfoma (NHL), 33'ü (%27) Hodgkin Lenfoma (HL), 9'u (%8) akut lösemi, 6'sı (%5) solid tümörlü hasta idi. Hazırlama rejimlerinden BEAM (Karmustin, Etoposid, Arabinozid-C, Melfalan), yüksek doz ICE (İfosfamid, Karboplatin, Etoposid), ME (Melfalan+etoposid), BuCy (Busulfan+Siklofosfamid) tedavi şemaları kullanıldı. Hastaların yaş ortalaması 43±14,5 idi. Yaş, cinsiyet, tanı, nakil öncesi uygulanan ışın tedavisi (RT), nakil sırasında kullanılan hazırlama rejimi, infüzyondan sonra uygulanan büyüme faktör tipi, infüze edilen toplam CD34+ hücre sayısı, nakilden sonra nötropenik ateş gelişiminin engrafman süresi üzerine etkili olup olmadığı değerlendirildi.Bulgular : Nötrofil (500 mm3/L) ve trombosit (20000 mm3/L) tutunmasına sırasıyla ortalama 10,1±2,3 ve 11,5±3,9 günde ulaşıldı. Hastaların tanı, cinsiyet, nakil öncesi alınan RT ve kullanılan büyüme faktörünün engrafman zamanı üzerine anlamlı etkisi bulunmadı (p>0,05). Hasta yaşı onarlı artan şekilde gruplandırıldığında yaş grupları arasında anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). CD34+ hücre sayısı (dozu) kademeli olarak arttıkça engrafmanın daha hızlı olduğu gözlendi (p<0,05). Hazırlama rejimlerinden ICE kullanılan hastalarda BEAM kullanılan hastalara göre platelet engrafmanının daha hızlı olduğu ayrıca nötrofil engrafmanının ICE kullanılan hastalarda Melfalan kullananlara göre daha hızlı olduğu saptanmıştır.Sonuç: Bu çalışmadan elde edilen sonuçlara hematolojik malin hastalıklar ve bazı solid organ tümörlerinin etkili tedavi modalitesi olan OKHN tedavisinde kullanılan CD34 sayısı sağlam ve hızlı tutunmayı etkileyen en önemli faktörlerden biri olarak gözükmektedir. Hazırlama tedavileri şemasına giren ilaçlar gibi tutunmayı etkileyecek ve OHKN tedavisinin etkinliği artıracak ileriye dönük randomize çalışmalar ihtiyaç vardır.Anahtar Kelimeler: Otolog hematopoetik kök hücre nakli, engrafman (tutunma), CD34+ hücre sayısı

Abstract:
Aim: Autologous peripheral stem cell transplantation (PSCT) and high dose chemotherapy provides longer disease-free survival in lymphomas and leukemias also longer complete response in some solid tumors. Infectious and bleeding complications are the most important reasons for morbidity and mortality until the engraftment period after high dose chemotherapy. So, neutrophil and thrombocyte engaftment time and velocity is very important. In this study, ıt was aimed to determine the probable factors for engraftment after SCT infusion folowing myeloablation.Materials and Method: A total of 121 patients underwent autologous hematopoietic stem cell transplantation (AHSCT) in Erciyes Transplant Center, Department of Hematology, Faculty of Medicine, Erciyes University between January 2005 and January 2010 were included in the study. Of the patients, 39 was MM (32%), 34 was (28 %) NHL, 33 (27 %) HL, 9 (8%) acute leukemia, 6 was (5 %) solid tumor. The preparation regimens; BEAM (Carmustine, Etoposide, Arabinoside-C, Melphalan), high-dose ICE (Ifosfamide, Carboplatin, Etoposide), ME (Melphalan+etoposide), BuCy (Busulfan+Cyclophosphamide) were administered. Mean age was found 43±14,5 the oldest patient was 16 and the youngest 71. For factors affecting the engraftment period; age, gender, diagnosis, radyotherapy before transplantation, conditioning regimen, G-CSF administration after infusion, number of CD34 and neutropenic fever were evaluated.Results: Neutrophil (500 mm3/L) and thrombocyte (20000 mm3/L) engraftment days were 10,1±2,3 11,5±3,9 respectively. The factors; diagnosis, gender, pre-transplant radiotherapy and administered G-CSF agents, were not found statistically significant on engraftment (p>0,05). The age was clasified as decade periods and was not found significant (p>0,05). It was determined that number of CD34 + was positively correlated with engraftment (p<0,05). The platelet engraftment was faster in patients given ICE than patients given BEAM regimen; also neutrophil engraftment was faster than patients given Melphalan.Conclusion: CD 34 number used in autologous SCT ?which is an effective treatment modality in hematological malignancies and some solid tumors- seems to be the most important factor affecting the engraftment status. Prospective and randomised studies are required to determine new treatment and preparation regimens affecting the engraftment and AHSCT.Key words:Autologous peripheral stem cell transplantation (PSCT), engrafment, number of CD34+ cell