Acil serviste üst gastrointestinal sistem kanaması tanısı alan hastalarda ultrasonografik vena cava çapının prognozla ilişkisi
Correlation of inferior vena cava diameter with prognosis in patients to emergency department with upper gastrointestinal bleeding
Yazar: EBRU FUNDA ASLANTÜRKİYELİ
Danışman: DOÇ. DR. MÜGE GÜLEN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid

Özet:
Amaç: Çalışmamızda acil serviste üst gastrointestinal sistem(ÜGİS) kanama tanısı alan hastaların ultrasonografik inferior vena cava çapının (IVC), modifiye Glaskow Blatchford skoru (mGBS) ve AIMS-65 skorlarının hastaların prognozunu ön görme gücü karşılaştırıldı.
	Materyal ve Metod: Çalışmamıza 01.03.2022 ve 01.03.2023 tarihleri arasında acil servise başvuran ve ÜGİS kanaması tanısı alan 18 yaş üstü hastalar dâhil edildi. Hastaların yaşı, cinsiyeti, başvuru şikayeti, komorbiditeleri, kullandığı ilaçlar, vital bulguları, laboratuvar parametreleri, endoskopik tanı ve tedavileri kaydedildi. Hastaların mGBS ve AIMS65 skoru, hastaların başvuru anında ultrasonografi cihazıyla ölçülen IVCmax, IVCmin, vena cava inferior kollapsibilite indeksi [(IVCmax - IVCmin)/IVCmax] hesaplandı. Hastaların prognozunu değerlendirmede kan transfüzyon ihtiyacı, yeniden kanama durumu, cerrahi tedavi ihtiyacı, yatış süreleri ve mortalite durumları kayıt altına alındı.

	Bulgular: Çalışmamıza 176 hasta dâhil edildi. Hastaların %73.3'ü erkek, %26.7'si kadındı. Hastaların yaş ortalaması 63.8±16'di. Hastaların %85'i taburcu olurken %14.2'si mortal seyretti. Hastaların %84.1'inin transfüzyon ihtiyacı mevcuttu. Transfüzyon miktarı ile IVCCI arasında pozitif yönde yüksek düzeyde korelasyon bulundu (r= 0.793, p<0.001). 5 parametrenin (IVCCI, mGBS, IVCmin, AIMS, IVCmax) de transfüzyon ihtiyacını tahmin etme yeteneğinin ROC analizine göre istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlendi. Transfüzyon ihtiyacını en yüksek öngörme gücünün IVCCI (AUC: 0.966(%95GA: 0.934-0.998; p<0,001) olduğu tespit edildi. Mortalitenin prediksiyonuna ait ROC analizinde en yüksek öngörme gücü AIMS skoruna (AUC: 0. 893 (%95 GA:0.819-0.967; p<0,001) ait saptandı. 

	Sonuç: Acil servise ÜGİS kanaması başvuran bir hastanın başvuru anında yatak başı ölçülen IVC çapı, hastanın transfüzyon ihtiyacını ve mortaliteyi tahmin etmede hekime yardımcıdır. 

Anahtar Kelimeler: Üst gastrointestinal kanama, inferior vena cava, modifiye Glasgow Blatchford Skoru, AIMS65 skoru, transfüzyon, vena cava inferior kollapsibilite indeksi

Abstract:
Aim: In our study, we compared the predictive power of ultrasonographic inferior vena cava diameter (IVC), modified Glasgow Blatchford score (mGBS) and AIMS-65 scores of patients diagnosed with upper gastrointestinal system (UCIS) bleeding in the emergency department.

	Material and Method: Patients over the age of 18 who applied to the emergency service between 01.03.2022 and 01.03.2023 and were diagnosed with upper gastrointestinal bleeding were included in this study. Patients' age, gender, symptoms, comorbidities, drugs used, vital signs, laboratory parameters, endoscopic diagnosis and  treatment were recorded. Patients mGBS and AIMS65 scores, IVCmax, IVCmin, vena cava inferior collapsibility index [(IVCmax - IVCmin)/IVCmax] were calculated. To evaluate the prognosis of the patients, the need for blood transfusion, re-bleeding status, need for surgical treatment, length of hospital stay and mortality were recorded.

	Results: 176 patients were included in our study.73.3% of the patients were male and 26.7% were female. The mean age of the patients was 63.8±16 years. While 85% of the patients were discharged, 14.2% died. 84.1% of the patients needed transfusion. A high level of positive correlation was found between the amount of transfusion and IVCCI (r= 0.793, p<0.001). It was determined that the ability of 5 parameters (IVCCI, mGBS, IVCmin, AIMS, IVCmax) to predict the need for transfusion was statistically significant according to the ROC analysis. The highest predictive power of transfusion need was found to be IVCCI (AUC: 0.966 (95% CI: 0.934-0.998; p<0.001). In the ROC analysis of the prediction of mortality, the highest predictive power was found in the AIMS score (AUC: 0.893 (95% CI: 0.819-0.967; p<0.001).

	Conclusion: IVC diameter measured at the bedside of a patient presenting to the emergency department with UCIS bleeding helps the physician in estimating the patient's need for transfusion and mortality.

Keywords: Upper gastrointestinal bleeding, inferior vena cava, modified Glasgow Blatchford Score, AIMS65 score, transfusion, inferior vena cava collapsibility index