Ortaöğretim öğrencilerinin zaman yönetimi becerileri ile akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between high school students' time management skills and academic achievement
Yazar: ESRA ORAN
Danışman: DOÇ. DR. ATA PESEN
Siirt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı ortaöğretim öğrencilerinin zaman yönetimi becerilerini çeşitli değişkenler açısından incelemek ve zaman yönetimi becerileri ile akademik başarıları arasında bir ilişki olup olmadığını belirlemektir. Nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli ile desenlenen bu araştırmanın örneklemini, 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Diyarbakır ili merkezinde bulunan Anadolu, fen ve meslek liselerinin 10, 11 ve 12. sınıflarında öğrenim gören ve çalışmaya katılmaya gönüllü olan 1029 ortaöğretim öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışmada araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ile yine araştırmacı tarafından bu araştırma kapsamında geliştirilen, geçerlilik ve güvenilirlik kanıtları ortaya konan "Ortaöğretim Öğrencilerine Yönelik Zaman Yönetimi Becerileri Ölçeği" (ZYBÖ) kullanılmıştır. ZYBÖ'nin planlama, plana uyma, zamanı etkin kullanma, erteleme olmak üzere dört alt faktörü ve toplam 17 maddesi bulunmaktadır. Araştırmada elde edilen veriler normal dağılım gösterdiği için, parametrik analizler uygulanmıştır. İkili karşılaştırmalarda parametrik testlerden Bağımsız Gruplar t Testi, çoklu karşılaştırmada Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Tek yönlü varyans analizinde farklılık oluşturan grupları belirlemek amacıyla Tukey HSD Çoklu Karşılaştırma Testi kullanılmıştır. Ölçeklerden elde edilen verilere göre zaman yönetimi becerileri ile akademik başarı arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmak için Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Analizi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda, öğrencilerin cinsiyet, kim ile yaşadığı ve okul türü değişkenine göre ZYB arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmezken, okul türüne göre alt faktörlerden plana uyma ve erteleme becerileri arasında meslek liseleri lehine anlamlı farklılık görülmüştür.  Öğrencilerin sınıf düzeyine göre ZYB ile alt faktör planlama ve zamanı etkin kullanma becerileri arasında12. sınıflar lehine anlamlı farklılık görülmüştür. Zaman yönetimi ile ilgili eğitim alma durumuna göre ZYB ile planlama, zamanı etkin kullanma ve erteleme alt faktörleri arasında orta düzeyde anlamlı farklılığın eğitim alanlar lehine olduğu belirlenmiştir. Ortaöğretim öğrencilerinin zaman yönetimi becerileri ile akademik başarıları arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Bu farklılık başarı düzeyi düşük öğrenciler ile başarı düzeyi iyi öğrenciler arasında başarı düzeyi iyi öğrenciler lehinedir. Ayrıca araştırma sonucunda, ortaöğretim öğrencilerinin zaman yönetimi becerileri ile akademik başarıları arasında düşük düzeyde pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Ortaöğretim öğrencilerinin genel zaman yönetimi becerileri ile alt faktörlerden plana uyma, zamanı etkin kullanma ve erteleme becerilerine orta düzeyde, alt faktör planlama becerisine ise yüksek düzeyde sahip oldukları belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Anahtar Kelimeler: Akademik Başarı, Ortaöğretim, Planlama, Zaman, Zaman Yönetimi

Abstract:
This study aims to determine whether there is a relationship between time management skills and the academic achievement of high school students. The sample of this study, which was designed with the survey model, one of the quantitative research methods, consists of 1029 high school students at the 10th, 11th, and 12th grades of Anatolian, science and vocational high schools in the city center of Diyarbakır in the 2023-2024 academic year and who volunteered to participate. The Personal Information Form prepared by the researcher and the "Time Management Skills Scale for high School Students" (ZYBÖ), developed by the researcher within the scope of this research and whose validity and reliability evidence have been demonstrated, were used ZYBÖ has four sub-factors: planning, following the plan, using time effectively, procrastination, and a total of 17 items. Since the data obtained in the study, was normally distributed parametric analyses were applied. In pairwise comparisons, the Independent Groups t-test was used as a parametric test and One-Way Analysis of Variance (ANOVA) was used in multiple comparisons. Tukey HSD Multiple Comparison Test was used to determine the groups that created differences in one-way variance analysis. Pearson Product Moment Correlation Analysis was applied to reveal the relationship between time management skills and academic achievement according to the data obtained from the scales.Statistically no significant difference was observed between the ZYB  in terms of the gender, place of residence and school type of the students. Howover, a weak but significant difference was observed in favor of vocational high schools between the sub-factors of following the plan and procrastination sub-factors in terms of school type. According to the student's grade level, a weak but significant difference was found between the ZYB and planning and using time effectively skills sub- factors in favor of the 12th graders. According to the status of receiving training on time management, a moderately significant difference was found between the ZYB and the sub-factors planning, using time effectively, and procrastination sub-factors in favor of those who received training. As a result of the research, a weakly significant difference was found between the time management skills and academic success of high school students. This difference was found between the low-level and high-level students in favor of the high-level students. In addition, a low-level positive significant relationship was found between the time management skills of high school students and their academic achievements. It was determined that high school students had a medium level of general time management skills and following the plan, using time effectively and procrastination. 
   Key Words: Academic Achievement, Highschool, Time, Time Management, Planning, Skill