Farklı bağlanma stillerine sahip bireylerin ilişki deneyimlerinin online yorumlayıcı fenomenolojik analiz (OYFA) ile incelenmesi
Investigation of relationship experiences of individuals with different attachment styles by online interpretative phenomenological analysis (OİPA)
Yazar: İLKNUR KIZILAY
Danışman: PROF. DR. GÜL ERYILMAZ BEYTAŞ
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Deneyim = Experience ; Duygusal ilişki = Romantic relationship ; Fenomenoloji = Phenomenology ; Güvensiz bağlanma = Insecure attachment ; Güvensizlik = Insecurity ; İlişki = Relationship

Özet:
İlişkide yaşadığımız güvensizlik yalnızca sevgi üzerinden yorumlanmamalıdır. Bağlanma güvensizliği/ güvenliği temelde ilk üç yaşı ve bağlanma figürleriyle yaşanan deneyimleri kapsamaktadır. İlişkiye dair, sevgiye dair konuşmak kadınlara özgü algılanmaktadır. Bu araştırmada kadınlar ve erkekler ilişkiye dair konuşmuş,  geniş bir perspektiften deneyimlerini ele almışlardır. Mevcut çalışmada amaç katılımcıların kendilerini ifade edebilecekleri bir alan yaratmak ve farklı bağlanma stillerine sahip bireylerin bağlanma güvenliğini ve bağlanma güvensizliğini ele alarak deneyimlerindeki farklılıkları anlamlandırmaktır. 
Farklı bağlanma stillerine sahip bireylerin ilişki deneyimleri incelenirken karma yöntem kullanılmıştır. Nicel kısımda Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri- II (YIYE-II) uygulanmış ve katılımcılar güvenli bağlanma stili, kaygılı bağlanma stili, kaçıngan bağlanma stili ve korkulu bağlanma stili olmak üzere 4 farklı bağlanma stili olarak sınıflanmıştır. Nitel kısımda GÖZSAN sorularından faydalanılarak Online Yorumlayıcı Fenomenolojik Analiz (OYFA) yapılmıştır.
Çalışmanın nitel sonucunda 11 ana tema ortaya çıkmıştır. En fazla kullanılan temadan başlanarak sırasıyla hoşa giden duygular, hoşa giden davranışlar, hoşa gitmeyen duygular, olumsuz benlik algısı, hoşa gitmeyen davranışlar, olumsuz ilişki/ "diğeri" algısı, kişisel özerklik, birliktelik/bir olma, iletişime açıklık/paylaşımda olma, psikolojik esneklik ve dayanıklılık, olumlu ilişki/ "diğeri" algısı olmak üzere 11 ana tema belirlenmiştir.  Temaların analizleri detaylıca yapılmıştır ve temaların kullanılma sıklığının sahip olunan bağlanma stiline göre farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır.
Çalışmanın nicel sonucunda ise evli olmanın, romantik bir ilişkiye sahip olmanın bağlanma güvensizliğini azaltmadığı, bağlanma güvensizliğinin kadınlarda daha fazla olduğu ve ilişkinin uzunluğunun bağlanma kaçınmasını azalttığı sonuçları ortaya çıkmıştır. 
Bu araştırma, farklılaşan bağlanma stillerine göre farklılaşan deneyimleri geniş bir perspektiften ele alması açısından özgün ve anlamlı bir araştırma olup araştırmanın alanyazına katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Bağlanma Stilleri, Yakın İlişkiler, İlişki Deneyimleri, Online Yorumlayıcı Fenomenolojik Analiz  (OYFA)

Abstract:
The insecurity that we experience in a relationship should not be interpreted solely in terms of love. Attachment insecurity/security basically covers the first three years of life and experiences with attachment figures. Talking about relationships and love is perceived as peculiar to women. In this research, women and men talked about the relationship and discussed their experiences from a broad perspective. The aim of the present research is to create a space where participants can express themselves and make sense of the differences in the experiences of individuals with different attachment styles by addressing their attachment security and attachment insecurity.
The mixed method was used when examining the relationship experiences of individuals with different attachment styles. In the quantitative part, The Experience in Close Relationship Scale (ECR-S) was applied, and the participants were classified into 4 different attachment styles: secure attachment style, anxious attachment style, dismissive-avoidant attachment style, and fearful-avoidant attachment style. In the qualitative part, Online Interpretative Phenomenological Analysis (OIPA) was conducted by using SHOWED questions.
As a result of the qualitative study, 11 main themes have emerged. Starting from the most used theme, 11 main themes were determined in order: pleasant feelings, pleasant behaviors, unpleasant feelings, negative self-perception, unpleasant behaviors, negative relationship/perception of "other", personal autonomy, togetherness/ unity, openness to communication/ sharing, psychological flexibility and resilience, positive relationship/perception of "the other". The analyzes of the themes were made in detail and it was concluded that the frequency of using the themes differed according to the attachment style.
As a quantitative result of the study, it was concluded that being married and having a romantic relationship did not reduce attachment insecurity, that attachment insecurity was higher in women and that the length of the relationship decreased attachment avoidance.
This research is original and meaningful in terms of considering the experiences that differ according to the differentiated attachment styles from a broad perspective and it is thought that the research will contribute to the literature.
Key words:  Attachment Styles, Close Relationships, Relationship Experiences, Online Interpretative Phenomenological Analysis (OIPA)