Futbol seyircilerinde saldırganlık, şiddet ve holiganizme yönelik davranışların önlenmesinde serbest zaman etkinliklerine katılım etkisinin incelenmesi
The effect of participating free time activities on aggressive violent behavior and hooliganism of football audience
Yazar: OSMAN GÜMÜŞGÜL
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ACET
Dumlupınar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sosyoloji = Sociology ; Spor = Sports
Dizin: Boş zamanları değerlendirme = Leisure activities ; Futbol = Football ; Futbolcular = Football players ; Holigan = Hooligan ; Rekreasyon = Recreation ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Şiddet = Violence

Özet:
Bu çalışmada, futbol seyircilerinde saldırganlık, şiddet ve holiganizme yönelik davranışların önlenmesinde serbest zaman etkinliklerine katılım etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yapılan bu araştırmaya, Türkiye Futbol Federasyonu 2014/2015 sezonu Süleyman Seba Süper Liginde farklı coğrafi bölgelerden katılım sağlayan 13 futbol kulübünden 2625 futbol seyircisi katılmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmada, seyircilerin saldırganlık ve şiddet düzeylerini belirlemek için Güçlü ve Şanlı (2013) tarafından geliştirilen ve 21 maddeden oluşan Sporda Seyirci Saldırganlığı ve Şiddet Ölçeği ve Witt ve Ellis tarafından 1985 yılında geliştirilip Türkçe uyarlaması Yerlisu Lapa ve Ağyar (2011) tarafından yapılan, 17 maddeden oluşan Serbest Zamanda Algılanan Özgürlük Ölçeği kullanılmıştır. Anketlerden elde edilen veriler Microsoft Office Excel programı kullanılarak bilgisayar ortamına aktarılmış ve verilerin analizi ve değişkenler arası karşılaştırmalarda SPSS 20.0 programından faydalanılmıştır. Bu araştırmanın sonucunda katılımcıların cinsiyet, yaş, medeni durum, aylık ortalama gelir, sahip oldukları haftalık serbest zaman durumları ile sporda saldırganlık ve şiddet düzeyleri arasında istatistiki açıdan anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, katılımcıların cinsiyet yaş, medeni durum, sahip oldukları haftalık serbest zaman durumları ile serbest zamanda algılanan özgürlük düzeyleri arasında istatistiki açıdan anlamlı farklılık bulunurken (p<0,05); katılımcıların aylık ortalama gelirleri ile serbest zamanda algılanan özgürlük düzeyleri arasında istatistiki açıdan anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir (p>0,05).
Anahtar Kelimeler: Futbol, Serbest zaman, Saldırganlık, Şiddet, Holiganizm

Abstract:
In this study, the aim was to investigate the effect of participating free time activities on aggressive, violent behavior and hooliganism of football audience. 2625 football spectators, through 13 Suleyman Seba Super League football clubs from different geographical regions, participated to this study. In order to collect data, Aggression and Violence in Sports Spectators Scale, 21 items, developed by Guclu and Sanli (2013) was used to determine aggression and violent level of the fans. Additionally, Perceived Freedom in Leisure Scale, 17 items,  developed by Witt and Ellis in 1985 and translated and adopted to Turkish language by Yerlisu Lapa and Agyar in 2011, was applied to the fans. The collected data was transferred to monitor using Microsoft Office Excel program and SPSS 20.0 program was used for the analysis of the data and for the comparison of the variables. According to the results, there were significant differences between genders, age, marital status, monthly income, weekly leisure time and level of aggression and violence in sports. Besides, there were significant differences between genders, age, marital status, weekly leisure time and perceived freedom in leisure (p<0,05). On the contrary, there wasn't statistically significant difference between monthly income and perceived freedom in leisure (p>0,05).
Key Words: Football, Leisure, Free Time, Aggression, Violence, Hooliganism