Göçmen Rus yazarı İvan Lukaş'ın edebi sanatı
Literary life of Ivan Lukash, the immigrant russian writer
Yazar: EBRU KAYHAN
Danışman: PROF. DR. SEVİNÇ ÜÇGÜL
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rus Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Rus Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Batı Dilleri ve Edebiyatı = Western Linguistics and Literature
Dizin: Edebi eserler = Literary works ; Göçmen edebiyatı = Migrant literature ; Lukaş, İvan = Lukaş, İvan ; Rus edebiyatı = Russian literature

Özet:
Siyasi, sosyal, ekonomik, dini ve diğer sebeplerle insanların bireysel veya toplu olarak bir yerden başka bir yere göçüyle birlikte yaşamın her alanı, yeni hayat şartlarıyla şekillenir, bunun devamı olarak da aslında eski olan her şeye yeni anlamlar yüklenerek biçimlenir ve yorumlanır. Bu kültürel oluşumlar içinde edebiyat önemli bir yer tutar. 1917 Ekim Devrimini kabul etmeyen ve "Beyaz Ruslar" diye adlandırılan göçmenler yeni yaşamlarına kolayca uyum sağlamamakla birlikte içlerindeki Rusya hasreti ve sevgisini yoğun duygularla yaşatmayı başardılar.  Rusya'da şair ve yazar olarak tanınan isimler üzerlerine büyük bir misyon alarak dini, ulusal ve manevi değerlerden taviz vermeden kendilerine, kendilerinden sonraki kuşaklara aidiyet duygusunu ve kimlik bilincini aktardılar. Tez çalışmamızda bu yazarlardan İvan Lukaş'ın hayatı ve sanatı hakkında çeşitli kaynaklarda yer alan bilgiler derlenerek aktarılmış, yazarın eserleri konu ve tür özellikleri bakımından incelenmiştir. 
İlk gençlik yıllarında dini, felsefi ve siyasi arayışlarıyla çeşitli deneyimler edinen ve en son Beyaz Ordu'nun yanında yerini alan İ. Lukaş Rusya'dan 1920 yılında göç eder.  İstanbul'da başlayan göç yolculuğu Sofya, Belgrad, Berlin, Riga ve diğer şehirlerden geçerek Paris'te son bulur. Rusya'da gazete ve dergilerde yazıları yayınlanan İ. Lukaş, göç yıllarında edebiyat çevresinde ilgi gören bir yazar olur. Ekim 1917 Devriminin Rusya tarihinde yeri, nedenleri ve sonuçları gibi konular yazarın tarihe olan ilgisi dolayısıyla eserlerinde farklı içeriklerde yer alır.
Kendine özgü anlatım biçimi ve konu yelpazesi olan Birinci Dalga Rus Göçünün yazarı İ. Lukaş birçok türde yazdığı eserleriyle ağırlıklı olarak Rusya'nın kaderini konu eder.   I. Petro'dan 20. yy'nın karmaşık yıllarına kadar olup bitenlerin sebep ve nedenlerini tarihi süreçte araştıran yazar Rusya'nın yeniden doğacağına, güçlü yapısıyla halkını mutlu edeceğine derinden inanmaktadır. Sıradan bir insanın dünyasından yola çıkarak Rusya tarihindeki düğümleri tespit etmeye çalışan, onların çözümlenmeme nedenleri ve sonuçlarını irdeleyen yazar Ekim 1917 Devrimini Rus halkına karşı işlenmiş haksız bir ceza olarak görür. 
Tarihi roman yazarı olarak tanınan İ. Lukaş'ın eserlerini tarihi inceleme yöntemiyle incelemek ve anlamak ihtiyacı çalışma süresince bir taraftan belgesel ve tarihi, diğer taraftan kurgusal sanatsal analiz gerektirmiştir. Tez çalışmasında biyografik ilkeler birleşimine dayalı metin odaklı tarihi inceleme ve çözümleme yöntemleri kullanılmıştır. Ayrıca Rus göçmen yazarlarının temel amacı niteliğindeki kimlik ve aidiyet duygularını koruma çabası, milli değerleri ve gelenekleriyle sahip oldukları kimlikten taviz vermeme ve tarihi unutturmama gayreti, dili, kültürü koruma gibi hususlar vurgulanmıştır.   
Anahtar Kelimeler: İvan Lukaş, Rus Göçmen Edebiyatı, Gelibolu, tarihi roman

Abstract:
Because of political, social, economical, religious and other reasons, with people's individual or collective migration from one place to another all areas of life are shaped by new living conditions and thus everything that was actually old is shaped and interpreted with new and different meanings. Literature has an important place in these cultural formations. Immigrants who are called "White Russians" didn't accept October Revolution of 1917 adapted to their new life easily but they managed to keep their langing and love of Russia alive with intense feelings.  By undertaking a major mission, certain names known as poets and writers in Russia, transfered sense of belonging and identiy awareness to themselves and next generations without sacrificing religious, national and spiritual values. In this thesis one of these writer, Ivan Lukash's life and his works were searched in subject and species charecteristics. In his earlier youth, Ivan Lukash who had experiences with his philosophical and political quest and lastly took part beside White Army, migrates from Russia. This immigration journey starting from Istanbul goes on with Sofia, Belgrade, Berlin, Riga and other cities and finally finishes in Paris. Ivan Lukash whose works are published in newspapers and magazines becomes a well-known writer in literary community. The importance of the October Revolution of 1917, its causes and results and subjects like these take part in his works due to the writer's interest in history. 
Ivan Lukash, the author of the first wave of Russian Immigraton with his own narrative and range of topics, writes mostly about the fate of Russia with his works in many types. 
The author who searches the reasons and causes of events in the historical process – from Petro the first to the compex years of 20th century – believes deeply that Russia will reborn and make its nation happy with its strong structure. Starting from the world of an ordinary person, the author tries to detect the nodes in the history of Russia and study the reason why they aren't resolved and he considers the October Revolution of 1917 as a punishment againts the Russian people.
The need to analyze using historical searching ways and to understand the works of Lukash, who is known as the historical novel writer, requires both documentary and historical analysis and fictional and artictic analysis. Historical research and analyze, text oriented research methods based on a combination of biographical principles, are used in the thesis. And also such points are emphasized, the effort to save identity and sense of belonging, not to compromise their identity with their naitonal values and traditions and the effort not to efface their history, to save the language and culture as the main purpose of Russian immigrant writers.
Key words: Ivan Lukash, Russian immigrant literature, Gallipoli, historical novel.