Pulicaria Armena Boiss. & Kotschy Ex Boiss. bitkisinin fenolik bileşikleri üzerinde fitokimyasal araştırmalar
Chemical constituents of pulicaria Armena Boiss. & Kotschy ex boiss. (asteraceae); an endemic turkish species
Yazar: YASEMİN BAŞPINAR
Danışman: DOÇ. DR. PERİHAN GÜRBÜZ
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Asteraceae = Asteraceae ; Flavonoidler = Flavonoids ; Kemotaksonomi = Chemotaxonomy ; Manyetik rezonans spektroskopi = Magnetic resonance spectroscopy ; Papatyagiller = Daisy family ; Pulicaria armena = Pulicaria armena

Özet:
Asteraceae (Compositae) familyasına ait Pulicaria cinsi Dünya üzerinde 100'den fazla tür içerir. Bu türler genellikle Avrupa, Afrika ve Asya'da dağılım gösterir. Ülkemizde doğal olarak yayılış gösteren biri endemik olmak üzere 6 Pulicaria türüne ait 9 takson ile temsil edilmektedir. Farklı Pulicaria türlerinden başta flavonoitler olmak üzere, fenolik bileşikler, seskiterpenler, diterpenler, triterpenler izole edilerek karakterize edilmiştir. Pulicaria türleri halk arasında yara otu olarak adlandırılır. Cins üzerinde yapılan aktivite çalışmalarında farklı Pulicaria türlerinin antimikrobiyal, sitotoksik, antiviral, antihistaminik etkileri gösterilmiştir. Bu tez çalışmasında Muş yüresinden toplanan endemik Pulicaria armena Boiss. & Kotschy ex Boiss'in bütün kısımlarından metanol ekstresi hazırlanmıştır. Metanol ekstresi öncelikle RP kolon kullanılarak fraksiyonlarına ayrılmıştır. Fraksiyonlar üzerinden gerçekleştirilen tekrlayan klasik kromotografik saflaştırma çalışmaları sonucunda bir adet basit fenol glukoziti; sitrusin C (PuA-1), 8 adet flavonoit yapısında; kersetagetin 5, 7, 3' trimetil eter (PuA-2), kersetin 3-O-glukronit (PuA-3), kersetin 3-O-glukronit-6"-metil ester (PuA-4), kersetin 3-O-rutinozit (PuA-5), luteolin (PuA-6), kersetin (PuA-7), 6-hidroksiapigenin, 7-metil eter (PuA-8a) ve 6-hidroksiluteolin 7,4'-dimetil eter (PuA-8b) izole edilerek yapıları 1H-NMR, 13C-NMR, MS teknikleri ile aydınlatılmış ve literatür verileri ile doğrulanmıştır. İzole edilen maddelerin Pulicaria armena'da bulunduğu ilk defa bildirilmiştir. Elde edilen verilerin Pulicaria cinsi ve Asteraceae familyasının kemotaksonomisine katkısı incelenmiştir.
Anahtar kelimeler: Pulicaria armena, Asteraceae, NMR, flavonoit, kemotaksonomi

Abstract:
The genus Pulicaria, belonging to the Asteraceae family, includes more than 100 species around the world. These species are generally distributed in Europe, Africa and Asia. It is represented by 9 taxa belonging to 6 Pulicaria species, one of which is endemic and naturally distributed in our country. Phenolic compounds, sesquiterpenes, diterpenes, triterpenes, especially flavonoids, were isolated and characterized from different Pulicaria species. Pulicaria species are popularly called wound grass. In activity studies on the genus, antimicrobial, cytotoxic, antiviral and antihistaminic effects of different Pulicaria species have been demonstrated. In this thesis, methanol extract was prepared from all parts of endemic Pulicaria armena Boiss. & Kotschy ex Boiss. collected from Muş. The methanol extract was fractioned into main fractions using an RP column. As a result of repeated classical chromatographic purification studies conducted over fractions, one simple phenol glucoside; Citrusin C (PuA-1), 8 flavonoids quercetagetin 5, 7, 3' trimethyl ether (PuA-2), quercetin 3-O-glucronide (PuA-3), quercetin 3-O-β-glucronide-6"-methyl ester (PuA-4), quercetin 3-O-rutinoside (PuA-5), luteolin (PuA-6), quercetin (PuA-7), 6-hydroksi apigenin, 7-methyl ether (PuA-8a) and 6-hydroksi luteolin 7,4'-dimethyl ether (PuA-8b) were isolated and its structures were elucidated by 1H-NMR, 13C-NMR, MS techniques and confirmed by literature data. All isolated compounds have been reported for the first time from Pulicaria armena. The contribution of the data to the chemotaxonomy of the genus Pulicaria and the family Asteraceae has been discussed.
Key words: Pulicaria armena, Asteraceae, NMR, flavonoid, chemotaxonomy