Erzurum ve çevresinde aşıklık geleneğinin bugünkü durumu
Turkish minstrel tradition in Erzurum and it's around today
Yazar: METİN ÖZARSLAN
Danışman: PROF. DR. DURSUN YILDIRIM
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Bilimi (Folklor) Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1999
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Aşıklar(Aşıklık geleneği) = Minstrel tradition ; Erzurum = Erzurum ; Gelenekler = Traditions

Özet:
Erzurum ve çevresinde âşıklık geleneğinin günümüzdeki durumunu ortaya koymak amacıyla hazırlanan bu çalışma giriş ve dört bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında âşıklık geleneğinin nasıl bir zemin üzerinde meydana geldiğini anlaşılmasını sağlamak için, Erzurum'un tarihî ve fizikî dokusu ortaya konmaya çalışılmıştır. Ayrıca konuya girmeden evvel daha önce bu hususta yapılan çalışmalar gözden geçirilmştir. Çalışmanın birinci bölümünde âşıklık geleneğinin Erzrurum'daki oluşumunu sağlayan sosyo-kültürel şartlar ve Erzurum ölçeğinde âşıklık geleneğinin kurumsal yapısı içinde, yetişmeleri ve sanatlarını icra bağlamları bakımından temsilcileri ve ürünleri tahlil edilmiştir. îkinci bölümde, Erzurum âşıklık geleneği mahsûlleri, icra edildiği sözlü, yazılı ve elektronik kültür ortamlarına göre ele alınarak özellikleri ortaya konmuştur. Üçüncü bölümde Erzurum âşıklık geleneğinin işlevleri, süreklilik ve değişimler açısından günümüzdeki durumu değerlendirilmiştir. Dördüncü bölümde Erzurum âşıklık geleneğinin tesbit edilebilen bütün temsilcilerinin kısa biyografilerine yer verilmiştir. Günümüzde yaşayan 57 gelenek temsilcisine sahip olan Erzurum âşıklık geleneğinin değişen sosyo-kültürel şartlara adapte olarak ve geleneğin kaybettiği işlevler yerine yeni işlevler yüklenerek yaşamaya devam etmekte oluşuna dair tesbitlerimiz sonuç kısmında belirtilmiştir.

Abstract:
The purpose of this dissertation, wich is named "Turkish Minsrtel Tradition in Erzurum to Day" is to examine the present stuation of Turkish minsrtel tradition in the socio-cultural contexts of Erzurum. The thesis consist of an introduction part and four chapters. In the introduction part, earlier works on Erzurum Turkish minsrtel tradition are and the social-cultural enviroment of the tradition is described with the link of history. The mintsrel tradition, its representatives and the necessary stages of their rise to be a professional performer are analyzed in the second chapter. The functions of Erzurum mintsrel tradition and traditions' s contemporary situation are evaluated by considering contiunity and charge in the third chapter. Short biographies of the past and present representatives of Erzurum mintsrel tradition are given in the fourth chapter. Erzurum mintsrel tradition has 57 living representatives. The tradition has adapted new communication channels such as written, electronic after purely oral. The new channels of communication has changed the distrubition of literary production. However, the formal and structual changes in the tradition's productions is limited to be musical more than thematic. Moreover, mediated performances of the tradition functions as a source of revitalization of the tradition.