İç Ege bölgesindeki ceviz (Juglans regia L.) populasyonunun seleksiyon yolu ile ıslahı üzerinde araştırmalar
The investigations on the breeding by the selection method of walnut (Juglans regia L.) population in inner Ege region
Yazar: ERTUĞRUL ARDA
Danışman: PROF.DR. ALİ ÜNAL
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Ceviz = Walnut ; Seleksiyon = Selection

Özet:
Türkiye, pek çok meyve türünde oldugu gibi, cevizin deanavatanları arasında yer alır ve altı milyona yaklasan agaç sayısı ilezengin bir ceviz populasyonuna sahiptir. Mevcut populasyon son derecezengin bir genetik varyasyon içermektedir. Agaç ve meyve özellikleribakımından üstün nitelikli tiplerin mevcut populasyondan seleksiyonyoluyla seçilmesi, ceviz ıslahının ilk ve önemli asamasıdır. ÜlkemizinMarmara, Kuzeydogu Anadolu, Dogu Karadeniz, Dogu Anadolu vekısmen de Ege Bölgeleri'nde yapılmıs olan seleksiyon çalısmalarınındevamı niteliginde olan bu arastırma, üstün nitelikli ceviz tiplerininbelirlenmesine yönelik bir dizi arastırmanın önemli bir halkasınıolusturmaktadır.Bu arastırmanın amacı, ceviz yetistiriciligi yönünden potansiyeliyüksek olan Alasehir, Demirci, Simav, Gediz, Pazarlar ve Banaz ilçelerininceviz populasyonunda verim ve kalite bakımından üstün, bölge ekolojisineuygun bireylerin seleksiyon yoluyla elde edilmesi ve selekte edilenbireylerle birlikte diger bölgelere ait seleksiyonların da temin edilerek, genkaynaklarının korunması ve adına dogru fidan üretiminin saglanması içinE.Ü. Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümünde damızlık ası kalemiparseli kurulmasıdır.Arastırma kapsamında, seleksiyon kriterleri olarak fenolojik vepomolojik gözlemler gerçeklestirilerek 33 tip selekte edilmistir. Buarastırma ile verimli, kaliteli ve üründe standardizasyon saglayacak tiplerinbölgede yaygın olarak yetistirilmesi saglanacaktır.Anahtar kelimeler: Juglans regia L., ceviz, seleksiyon.

Abstract:
Turkey is one of the motherlands of walnut besides the other fruitsand has very rich walnut population of six million trees. This populationincludes very rich genetic variation. It is the first and the most importantstep that superior types in terms of plant and fruit characteristics are chosenfrom current population through the use of selection method. This studyfollows selection studies conducted in Marmara, Northeast Anatolia, EastBlack Sea and East Anatolia Regions, and partly Aegean Region. It wouldbe an important part of a series of researches which identified superiorwalnut types.Alasehir, Demirci, Simav, Gediz, Pazarlar and Banaz Locationshave very important potential in terms of walnut growing. The aim of thisstudy is to obtain superior individuals having high yield and quality whichare suitable to the ecology of the Aegean Region. In this study, selectionsfrom other regions in addition to selected individuals being provided forthe preservation of gene sources and set up a crossbreeding nursery in EgeUniversity, Faculty of Agriculture for the production of recognizedseedlings.In the framework of this study, phenological and pomologicalobservations as a selection criteria were done as selection criteria and 33types were selected. It will be realized that more productive, high qualifiedand standard varieties are grown in the Aegean Region, commonly withthese types.Key words: Juglans regia L., walnut, selection.