Elektromagnetik olarak etkileşen relativistik N-parçacık sisteminin hareket denklemleri, bir ve iki-cisim sistemleri için yörüngeler
The Equations of motion for relativistic N-particle system interacting electromagnetically and the orbits of one and two-body systems
Yazar: MEHMET KIŞ
Danışman: PROF. DR. COŞKUN ÖNEM
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1999
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering
Dizin: Elektromanyetik alanlar = Electromagnetic fields ; Etkileşim = Interaction ; Hareket denklemleri = Motion equations

Özet:
ÖZET Dirac elektronu için A. O. Barut tarafından tanımlanan, düzeltilmiş (modifiye edilmiş) bir eylemden başlayarak, spinsiz parçacık limitinde ve uzaktan etki (Action-at-a-Distance) teorisi çerçevesinde N-parçacık sistemi için parçacıkların öz zamanına bağlı bir eylem elde edildi. Elde edilen bu eylem önce parçacıkların normal zamanlarına, ardından da bağıl ve kütle merkezi zamanlarına göre yeniden tanımlandı. Daha sonra ise yeni eylem bağıl zaman üzerinden integre edilerek, sadece kütle merkezi zamanına bağlı biçimde yani, tıpkı göreli olmayan mekanikte olduğu gibi, tek zaman parametreli olarak yemden tanımlandı ve hareket denklemleri elde edildi. Elde edilen sonuçlan test etmek amacıyla da N-parçacık sisteminin özel durumları olan, tek parçacık (N=l) ve iki-cisim (N=2) sistemleri tartışıldı. Tek parçacık sistemi için elde edilen yörünge denklemlerinin, beklenildiği üzere, klasik mekanikte ki Kepler yörüngelerini içerdiği görüldü. Tek cisim sisteminin yörüngeleri hem parçacık, hem de anti parçacık durumları için, Mathcad 6.0 Plus paket programı yardımıyla, ayrı ayrı çizdirilerek fiziksel ve de relativistik olup olmamaları tartışıldı. Tek cisim için yapılan işlemler,iki-cisim sisteminin pozitronyum (m 2 = m 1 = m) özel durumu için tekrarlandı ve sonuçların tek cisim durumuyla m-2m, £^>2£ koşulu altında uyuştuğu gösterildi. Son olarak da, iki-cisim için elde edilen yörünge denkleminin, ni2-» 00 limit (hidrojen atomu) ve m 2 » m 1 durumlarının da tek parçacık için elde edilen yörünge denklemiyle uyuştuğu gösterildi.

Abstract:
ÖZET Dirac elektronu için A. O. Barut tarafından tanımlanan, düzeltilmiş (modifiye edilmiş) bir eylemden başlayarak, spinsiz parçacık limitinde ve uzaktan etki (Action-at-a-Distance) teorisi çerçevesinde N-parçacık sistemi için parçacıkların öz zamanına bağlı bir eylem elde edildi. Elde edilen bu eylem önce parçacıkların normal zamanlarına, ardından da bağıl ve kütle merkezi zamanlarına göre yeniden tanımlandı. Daha sonra ise yeni eylem bağıl zaman üzerinden integre edilerek, sadece kütle merkezi zamanına bağlı biçimde yani, tıpkı göreli olmayan mekanikte olduğu gibi, tek zaman parametreli olarak yemden tanımlandı ve hareket denklemleri elde edildi. Elde edilen sonuçlan test etmek amacıyla da N-parçacık sisteminin özel durumları olan, tek parçacık (N=l) ve iki-cisim (N=2) sistemleri tartışıldı. Tek parçacık sistemi için elde edilen yörünge denklemlerinin, beklenildiği üzere, klasik mekanikte ki Kepler yörüngelerini içerdiği görüldü. Tek cisim sisteminin yörüngeleri hem parçacık, hem de anti parçacık durumları için, Mathcad 6.0 Plus paket programı yardımıyla, ayrı ayrı çizdirilerek fiziksel ve de relativistik olup olmamaları tartışıldı. Tek cisim için yapılan işlemler,iki-cisim sisteminin pozitronyum (m 2 = m 1 = m) özel durumu için tekrarlandı ve sonuçların tek cisim durumuyla m-»2m, £^>2£ koşulu altında uyuştuğu gösterildi. Son olarak da, iki-cisim için elde edilen yörünge denkleminin, ni2-» 00 limit (hidrojen atomu) ve m 2 » m 1 durumlarının da tek parçacık için elde edilen yörünge denklemiyle uyuştuğu gösterildi.