Suriye Arap Cumhuriyeti'nde anayasal düzen
Constitutional system in the Syrian Arab Republic
Yazar: SARWAN ALI
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH ÇELİK
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Anayasa = Constitution ; Anayasa Mahkemesi = Constitutional Court ; Anayasal düzen = Constitutional order ; Halk meclisleri = Popular assemblies ; Kuvvetler ayrılığı = Divivsion of powers ; Suriye = Syria ; Yasama = Legislation ; Yasama gücü = Legislative power

Özet:
Yazılan bu tez ile Suriye Anayasası'nın incelenmesi ve aynı zamanda siyasal sistemler tarafından oluşturulan anayasaların benzer yönleri ile farklılıklarının neler olduğu saptanmaya çalışılmıştır. Modern siyasal sistemlerde anayasa devletin tüm unsurlarında temel düzenleyici bir işlev görmektedir. Herhangi bir kamu otoritesinin anayasa ile belirlenmiş güçler dışındaki yetkileri kullanmasını engelleyen otoritenin anayasal kurallar ile yakından alakalı olduğu bilinmektedir. Siyasal sistemlerde hukuki düzenin temelini oluşturan anayasa, diğer bütün hukuki düzenlemeler arasında başta yer aldığı için daha sonrasında yapılan herhangi bir hukuki düzenlemenin de anayasaya uygun olması gerekmektedir. 
Toplamda üç bölümden oluşan tezin ilk bölümü anayasa ve bu kavrama bağlı diğer kavramların tanımları ile türleri, anayasanın hangi durumlarda değiştirilebileceği ve kaldırılabileceği ile ilgili bilgilerden oluşmaktadır. İkinci bölüm, 1920 yılındaki monarşi döneminden 2012 Anayasası'na kadar Suriye'deki siyasal ve anayasal sistemin gelişimi hakkında bilgiler yer almaktadır. Üçüncü bölümde ise 2012 Anayasası'nın genel çerçevesi, devletin ve toplumun temel ilkeleri, hukukun üstünlüğü, temel haklar ve özgürlükler ile yasama, yürütme ve yargı otoritesi hakkında bilgilere yer verilmiştir. 
Tezde varılan sonuç, 2012 anayasasından önceki anayasaların şekli olarak incelenmesi, 2012 Anayasası'nın genel olarak halk tarafından kabul görmemesinin sebepleri, Birleşmiş Milletlerin Suriye'de yeni bir Anayasa için yaptığı çalışmalar ve bu çalışmaların Suriye halkının demokrasisi adına ne kadar önemli olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca Suriye Arap Cumhuriyeti'nde yaşanan savaş sonrasında yapılacak düzenlemeler içindeki hukuki boyut hakkında bazı öneriler sunulmuştur. Suriye'de yapılabilecek olası bir düzenlemede doğal hukuk ile beraber bireylere verilen temel haklar ve hürriyetler, hukukun üstünlüğü, kişilerin menfaatleri vb. hakların Suriye'de yaşayan halklara sunulması gerektiği üzerinde durulmuştur. Bu hakların anayasa ile koruma altına alınması önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Anayasa, Halk Meclisi, Suriye Arap Cumhuriyeti Anayasası, Anayasal Sistem.

Abstract:
With this thesis, it has been tried to examine the Syrian Constitution and also to determine the similar aspects and differences of the constitutions created by the political systems. In modern political systems, the constitution functions as a basic regulatory function in all elements of the state. It is known that the authority that prevents any public authority from using powers other than the powers determined by the constitution is closely related to the constitutional rules. Since the constitution, which forms the basis of the legal order in political systems, is among all other legal arrangements, any legal arrangements made later must also be in accordance with the constitution.
The first part of the thesis, which consists of three chapters in total, consists of information about the constitution and the definitions and types of other concepts related to this concept, and the situations in which the constitution can be changed and removed. The second part includes information about the development of the political and constitutional system in Syria from the monarchy period in 1920 to the 2012 Constitution. In the third part, the general framework of the 2012 Constitution, the basic principles of the state and society, the rule of law, fundamental rights and freedoms, and the legislative, executive and judicial authority were given.
The conclusion reached in the thesis, the examination of the constitutions before the 2012 constitution as a form, the reasons why the 2012 Constitution was not generally accepted by the public, the work of the United Nations for a new constitution in Syria, and how important these studies were for the democracy of the Syrian people were determined. Furthermore, some suggestions about the legal dimension within the regulations to be made after the war in the Syrian Arab Republic were presented. In a possible arrangement that can be made in Syria, together with natural law, fundamental rights and freedoms given to individuals, rule of law, interests of individuals, and so on. It was emphasized that rights should be offered to the people living in Syria. It has been suggested that these rights be protected by the constitution.

Keywords: Constitution, People's Assembly, Constitution of the Syrian Arab Republic, Constitutional System.