Preterm bebekler için geliştirilen üç merdiven pozisyon yastığının fizyolojik parametreler ve uyku-uyanıklık durumu üzerine etkisi
The effect of three ladder position pillows developed for preterm babies on physiological parameters and SLEEP-awake status
Yazar: FATMA BOZDAĞ
Danışman: DOÇ. DR. SERAP BALCI
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Bebek-prematür = Infant-premature ; Bebekler = Infant ; Fizyolojik parametreler = Physiological parameters ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Vücut pozisyonu = Body position

Özet:
Araştırma, gestasyon haftası 28-35 olan preterm bebekler için geliştirilen Üç Merdiven Pozisyon Yastığının (ÜMPY), fizyolojik parametreler ve uyku-uyanıklık durumu üzerine etkisini belirlemek amacıyla randomize kontrollü deneysel bir tasarım olarak gerçekleştirildi. 
Araştırmanın örneklemini Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi (YYBÜ)'de Aralık 2021- Mayıs 2022 tarihleri arasında yatan, seçim kriterlerine uygun olan 60 preterm bebek (deney=30; kontrol=30) oluşturdu. Araştırma verileri; preterm bebek ve ailesine ait tanıtıcı bilgi formu, uygulama kayıt formu, uyku-uyanıklık durumu ölçüm cihazı, pulse oksimetre cihazı, araştırmacılar tarafından geliştirilen ÜMPY ile toplandı. Araştırma için etik kurul izni, kurum izni ve ailelerden yazılı onam alındı. Deney grubundaki bebeklere, ÜMPY ile prone pozisyonu verildi, kontrol grubundaki bebekler ise YYBÜ'de verilen rutin prone pozisyonunda takip edildi. Deney grubundaki bebeklerin, kontrol grubundaki bebeklere göre 0-60., 61-120., 121-180. ve toplam 0-180 dakikalardaki kalp tepe atımlarının istatistiksel olarak anlamlı derecede daha düşük, oksijen satürasyonlarının daha yüksek, solunum sayılarının daha düşük olduğu, uyku sürelerinin anlamlı derecede daha fazla ve uyanıklık sürelerinin ise daha kısa olduğu belirlendi (p< . 001). 
Sonuç olarak, preterm bebeklere ÜMPY kullanarak pozisyon verilmesinin, fizyolojik parametreler (kalp tepe atımı, oksijen satürasyonu ve solunum sayısı) ve uyku-uyanıklık durumu üzerine deney grubu lehine olumlu etkileri olduğu bulundu. Üç Merdiven Pozisyon Yastığı'nın YYBÜ'de preterm bebeklerde kullanılması önerilmektedir.
Anahtar kelimeler:preterm, pozisyon, yastık, uyku-uyanıklık, fizyolojik parametre.

Abstract:
The study was carried out as a randomized controlled experimental design to determine the effect of three ladder position pillows (TLPP) developed for preterm babies with gestational weeks 28-35 on physiological parameters and sleep-wake status.
The sample of the study consisted of 60 preterm infants (experiment=30; control=30) who were hospitalized in the Neonatal Intensive Care Unit (NICU) between December 2021 and May 2022 and met the selection criteria. Research data; Introductory information form about preterm infants and their families, application registration form, sleep-wake status measurement device, pulse oximeter device, and three ladder position pillows (TLPP) developed by the researchers were collected. Ethics committee permission, institutional permission and written consent from the families were obtained for the study. The infants in the experimental group were placed in the prone position with TLPP, while the infants in the control group were followed in the routine prone position given in the NICU. Compared to the babies in the control group, the babies in the experimental group 0-60., 61-120., 121-180. It was determined that heart rate beats at 0-180 minutes and in total 0-180 minutes were statistically significantly lower, oxygen saturations were higher, respiratory rates were lower, sleep durations were significantly longer, and waking times were shorter (p< .001).
In conclusion, it was found that positioning preterm babies using TLPP had positive effects on physiological parameters (heart rate, oxygen saturation and respiratory rate) and sleep-wake status in favor of the experimental group. The Three Ladder Position Pillow is recommended for use in preterm infants in the NICU. 
Keywords: preterm, position, pillow, sleep-wake, physiological parameter.