Bir sağlık kuruluşunda gürültünün çalışan sağlığı yönünden değerlendirilmesi
Noise exposure assessment for employee health in a health care institution
Yazar: HATİCE KURT
Danışman: PROF. DR. BEYHAN PEKEY
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences
Dizin: Gürültü = Noise ; Hastaneler = Hospitals ; Sağlık kuruluşları = Health institutions ; Sağlık personeli = Health personnel ; Stres = Stress ; Çalışanlar = Workers ; İş sağlığı = Occupational health ; İş stresi = Job stress

Özet:
Hoşa gitmeyen, rahatsız edici ses olarak tanımlanan gürültü, çalışan sağlığını etkileyen önemli fiziksel faktörlerden birini oluşturmaktadır. Çalışma ortamlarının özelliği ve yapılan işlerin niteliğine göre sürekli, değişken ve anlık gürültü olarak farklı şekillerde ortaya çıkabilmektedir. Çalışan sağlığı açısından gürültü, işitme sistemine zarar verebileceği gibi çalışma ortamlarında iş performansında düşüşlere, çalışanların fizyolojik ve psikolojik dengesinde de bozulmalara neden olabilmektedir.
Nispeten sessiz çalışma ortamları olarak düşünülen hastanelerde insan trafiğinin yanı sıra havalandırmayı sağlayan cihazlar, elektrik destek sistemleri, ofislerde kullanılan telefon, faks, bilgisayar, yazıcı ve tedavi amaçlı kullanılan medikal cihazlar (solunum destek cihazları, hasta başı monitörleri vb.) gibi pek çok gürültü kaynağı mevcuttur. Bu nedenle hastanelerde gürültü seviyelerinin belirlenmesi ve bu gürültü seviyelerinin çalışan performansına, konsantrasyonuna ve iletişimine olan olumsuz etkileri yanında stres, tükenmişlik sendromu gibi psikolojik etkileri de araştırılmıştır. 
Bu çalışmada stresin gürültü ile olan ilişkisinden yola çıkılarak bir Araştırma ve Uygulama Hastanesi'nin belirlenen sekiz servisinde (acil, dermatoloji, podoloji, radyoloji, nöroloji ve endokrinoloji üniteleri ile merkez laboratuvarı ve sterilizasyon ünitesi), çalışanların maruz kaldığı gürültü seviyeleri tespit edilmiştir. Yapılan ölçümlerde en düşük gürültü düzeyleri nöroloji ve endokrinoloji ünitelerinde, en yüksek gürültü düzeyleri ise podoloji ve sterilizasyon ünitelerinde tespit edilmiştir. Ayrıca bu servislerde çalışanlara uygulanan stres ölçeği sonuçları değerlendirilerek, iş kaynaklı stres düzeyleri ile gürültü düzeyleri arasındaki korelasyon incelenmiştir. Gürültü düzeyleri ile çalışma ortamları arasında anlamlı bir ilişki belirlenmiştir (p=0,055). Acil servis ve sterilizasyon ünitesi çalışma ortamı gürültü düzeyi ile çalışanların fizyolojik semptom puanları arasında pozitif yönlü kuvvetli korelasyonlar saptanmıştır (p<0,05). Ortamdaki gürültü düzeyi arttıkça katılımcıların fizyolojik semptomlarında da artış görülmektedir. Benzer korelasyon, sterilizasyon ünitesinde, hem psikolojik semptom puanlarında, hem de fizyolojik semptom puanlarında saptanmıştır.

Abstract:
Noise defined as unpleasant and disturbing sound is one of the important physical factors affecting employee health. It can emerge in different ways as continuous, variable and instantaneous noise depending on the nature of the work environments and the nature of the works. In terms of employee health, noise can damage the hearing system as well as decrease in work performance in work environments and deterioration in the physiological and psychological balance of employees.
In hospitals, which are considered as relatively silent working environments, in addition to human traffic, many noise such as devices that provide ventilation, electrical support systems, telephones used in offices, faxes, computers, printers, medical devices used for therapeutic purposes (respiratory support devices, bedside monitors, etc.) source is available. Therefore, in addition to determining the noise levels in hospitals and the negative effects of these noise levels on employee performance, concentration and communication, psychological effects such as stress, burnout syndrome were also investigated.
In this study, based on the relationship between stress and noise, the noise levels to which the employees are exposed were determined in eight departments (emergency, dermatology, podology, radiology, neurology, endocrinology services and central laboratuary and sterilization unit) of a Research and Practice Hospital. In the measurements made, services with the lowest noise level were determined as neurology and endocrinology, while those with the highest noise level were determined as podology and sterilization. In addition, the results of the stress scale applied to employees in this service were evaluated and the correlation between work-related stress levels and noise levels was examined. A statistically significant correlation was found between the noise levels and the working environments (p=0.055). Strong positive correlations were found between the working environment noise level and the physiological symptom scores of the workers in the emergency service and sterilization unit (p<0,05). As the noise level in the environment increases, the physiological symptoms of the participants increase. Similar correlations were found in both psychological and physiological symptom scores in the sterilization unit.