Mükemmeliyetçilik, politik yönelim ve dünya görüşünün suça ve suçluya yönelik tutumlar üzerindeki rolü
The role of perfectionism, political orientation and worldview on attitudes towards crime and criminals
Yazar: MELİKE NURAY KORKMAZ
Danışman: PROF. DR. GÜLSEN ERDEN ; PROF. DR. Doğan KÖKDEMİR
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Bilimler Ana Bilim Dalı / Adli Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Dünya görüşü = World view ; Mükemmeliyetçilik = Perfectionism ; Siyasi kimlik = Political identity ; Siyasi tercih = Political choice ; Suç = Crime ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Bu çalışmanın amacı, tecavüz, adam öldürme ve hırsızlık suçlarından hüküm giymiş suçlulara yönelik tutumlar üzerinde, cinsiyet, mükemmeliyetçilik, politik yönelim ve dünya görüşü gibi katılımcıya ait birtakım değişkenlerin nasıl bir rol oynadığını saptamaktır.Mükemmeliyetçilik, politik yönelim, dünya görüşü ve suçluya yönelik tutumları ölçmek amacıyla sırasıyla ?Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği?, araştırmacı tarafından Türk kültürüne uyarlanan ?Politik Yönelim Ölçeği? ile ?Kendinizi ve Dünyayı Nasıl Görüyorsunuz? Ölçeği? ve araştırmacı tarafından geliştirilen ?Suça ve Suçluya Yönelik Tutum Ölçeği? kullanılmıştır. Katılımcıların demografik özelliklerini belirlemek içinse Demografik Bilgi Formundan yararlanılmıştır. Ölçekler yaşları yaşları 18 ile 63 arasında değişen 364 katılımcıya uygulanmıştır.Çok Yönlü Varyans Analizi, suçlulara yönelik tutumların suç türü, cinsiyet, mükemmeliyetçilik, politik yönelim ve dünya görüşüne göre değişebileceğini göstermiştir. Tecavüz suçundan hüküm giymiş bireylere adam öldürme ve hırsızlık suçundan hüküm giymiş bireylere göre daha olumsuz algılandığı gözlenmiştir. Katılımcıların tecavüz suçundan hüküm giymiş bireylere karşı adam öldürme ve hırsızlık suçundan hüküm giymiş bireylere göre, adam öldürme suçundan hüküm giymiş bireylere karşı da hırsızlık suçundan hüküm giymiş bireylere göre daha cezalandırıcı oldukları görülmüştür. Katılımcıların tecavüz suçundan hüküm giymiş bireylerin davranışlarını açıklarken hırsızlık suçundan hüküm giymiş bireylere göre; adam öldürme suçundan hüküm giymiş bireylerin davranışlarını açıklarken de hırsızlık suçundan hüküm giymiş bireylere göre ?yetersizlik, dışlanmışlık? ve ?dürtüsellik, değersizlik? gibi sebeplere daha fazla atıfta bulundukları saptanmıştır. Ayrıca, katılımcıların tecavüz suçundan hüküm giymiş bireylerin suç davranışını açıklarken adam öldürme suçundan hüküm giymiş bireylere göre; hırsızlık suçundan hüküm giymiş bireylerin suç davranışını açıklarken de adam öldürme suçundan hüküm giymiş bireylere göre ?disiplin, eğitim, ilgi ve inanç eksikliği? bileşenine de daha fazla atıfta bulundukları sonucuna ulaşılmıştır. Kadınların erkeklere göre ?dürtüsellik, değersizlik? bileşenine daha çok atıfta bulundukları gözlenmiştir. Mükemmeliyetçilik düzeyleri daha yüksek olan katılımcıların suç davranışını açıklarken ?disiplin, eğitim, ilgi ve inanç eksikliği?, ?yetersizlik, dışlanmışlık? ve ?dürtüsellik, değersizlik? gibi bileşenlere daha çok atıfta bulundukları ve suçlulara daha az olumlu özellik yükledikleri bulunmuştur. Muhafazakâr ve geleneksel dünya görüşüne daha bağlı katılımcıların suçun sebeplerini açıklarken ?disiplin, eğitim, ilgi ve inanç eksikliği?, ?yetersizlik, dışlanmışlık? ve ?dürtüsellik, değersizlik? gibi bileşenlere daha çok atıfta bulundukları ve suçlulara karşı daha cezalandırıcı oldukları saptanmıştır. Son olarak, modern dünya görüşüne daha bağlı olan katılımcıların ise suç davranışını açıklarken ?dürtüsellik, değersizlik? bileşenine daha fazla atıfta bulundukları sonucuna ulaşılmıştır.Elde edilen bulgular ilgili yazın ışığında tartışılmış ve gelecek araştırmalar için öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this study was to determine the role of participants? gender, perfectionism, political orientation and worldview on attitudes towards criminals convicted of rape, homicide or theft.?Multidimensional Perfectionism Scale?, ?Political Questionnaire?, ?How Do You View Yourself and the World Around You? Questionnaire? and ?Attitudes Towards Crime and Criminals Scale? are used to assess perfectionism, political orientation, worldview and attitudes towards criminals. The scales were applied to 364 participants whose ages varied between 18 and 63.Multivariate Analysis of Variance revealed that attitudes towards criminals varied according to crime type, participants? gender, perfectionism, political orientation and worldview. It was observed that criminals convicted of rape are perceived more negatively than criminals convicted of homicide and theft. It was also observed that participants were more punitive towards criminals convicted of rape as compared to criminals convicted of homicide and theft, and more punitive towards criminals convicted of homicide as compared to criminals convicted of theft. It was revealed that while explaining the reasons of delinquent behavior, participants attributed to inadequacy, outcastedness, impulsivity, and worthlessness more for criminals convicted of rape as compared to criminals convicted of theft, and more for criminals convicted of homicide as compared to criminals convicted of theft. It was also revealed that while explaining delinquent behavior, participants attributed to lack of discipline, education, care and faith more for criminals convicted of rape as compared to criminals convicted of homicide, and more for criminals convicted of theft as compared to criminals convicted of homicide. It was observed women tended to blame impulsivity and worthlessness for delinquent behavior more than men. It was found that participants who scored high on perfectionism perceived criminals more negatively and attributed more to inadequacy, outcastedness, impulsivity, and worthlessness and lack of discipline, education, care and faith while explaining delinquent behavior. It was revealed that participants who scored high on conservativeness and traditional worldview were more punitive towards criminals and attributed more to inadequacy, outcastedness, impulsivity, and worthlessness and lack of discipline, education, care and faith while explaining delinquent behavior. Finally, it was revealed that participants who scored high on modern worldview attributed more to impulsivity and worthlessness while explaining delinquent behavior.The findings of the study were discussed in the light of the related literature.