Niyazi Berkes'te din ve laiklik
Religion and seculartiy at Niyazi Berkes
Yazar: EMİRHAN DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA SAFA
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Berkes, Niyazi = Berkes, Niyazi ; Din = Religion ; Din sosyolojisi = Religious sociology ; Din-devlet ilişkileri = Religion-state relationship ; Laiklik = Laicism ; Sosyoloji = Sociology ; Toplum = Society

Özet:
Din ve laiklik, geçmişten günümüze siyaset kurumunun ve sosyal bilimlerin üzerinde tartıştığı bir konudur. Türkiye'nin gündeminden hiç düşmeyen bu konu hakkında birçok fikir insanı farklı araştırma ve yorumlarda bulunmuştur. Bu çalışmada ise döneminin önde gelen sosyologlarından biri olan Niyazi Berkes'in din ve laiklik hakkındaki görüşlerinin Din Sosyolojisi açısından incelenmesi amaçlanmıştır. 
Niyazi Berkes, cumhuriyet döneminin ilk sosyologları arasında yer alır. Fikirlerinin oluşmasında Osmanlı Devleti'nin son dönemi ile cumhuriyetin ilk yıllarına tanıklık etmesi etkili olmuştur. Türkiye'de saha araştırması yapan ilk sosyologlardan biri olmasına rağmen Berkes, daha çok memleketin sorunlarıyla ilgilenen çözüm önerileri sunan bir sosyal bilimci olarak karşımıza çıkmaktadır. 
Temel olarak Niyazi Berkes'in din ve laiklik ile alakalı görüşleri üzerine odaklanan bu çalışma beş bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde araştırmanın konusu, amacı, yöntem ve sınırlılıklarından bahsedilmiştir. İkinci bölümde ise Niyazi Berkes'in çocukluğu, eğitim hayatı ve çalışma hayatı genel olarak ele alınmaktadır. Üçüncü bölümde din ve laiklik kavramının kavramsal çerçevesi üzerinde durulmuştur. Dördüncü bölümde ise Niyazi Berkes'in din ve laiklik hakkındaki görüşlerine yer verilmiştir. Beşinci bölümde ise sonuç kısmı yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler: Din, Laik, Laiklik, Niyazi Berkes, Sosyoloji, Toplum.

Abstract:
Religion and secularism is a subject that has been discussed by the political establishment and social sciences from past to present. Several people of opinion have conducted various studies and made comments on this subject, which has never been removed from Turkey's agenda. In this study, it is aimed to examine the views of Niyazi Berkes, one of the leading intellectuals of his time, on religion and secularism.
Niyazi Berkes is among the first sociologists of the republican period. His childhood and witnessing  the last period of the Ottoman state and the early years of the Republic were influential in the formation of his ideas. Despite being one of the first sociologists to conduct field research in Turkey; Berkes appears  to be a social scientist who deals with the problems of the country and offers solutions.
This study, which mainly focuses on Niyazi Berkes' views on religion and secularism, consists of five chapters. In the first chapter; the subject, purpose, method and limitations of the research are mentioned. In the second second chapter; Niyazi Berkes' childhood, education life and proffessional life are discussed in general. In the third chapter; the conceptual framework of the concept of religion and secularism is addressed, and in the fourth  chapter, Niyazi Berkes' views on religion and secularism are presented. In the fifth and last section, there is the conclusion part.

Keywords: Religion, Secular, Secularisim, Niyazi Berkes, Sociology, Society.