Aksu Çayı-Köprüçay nehri (Isparta-Türkiye) balık populasyonlarının dinamiğinin incelenmesi
The investigation of fish population dynamics in Aksu Stream-Köprüçay river (Isparta-Turkey)
Yazar: HABİL UĞUR KOCA
Danışman: PROF. DR. MURTAZA ÖLMEZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Mart 2009-Şubat 2010 tarihleri arasında Aksu Çayı-Köprüçay Nehri'nde yürütülen çalışmada, araştırma ortamının fizikokimyasal özellikleri ile Capoeta antalyensis (Battalgil, 1944), Pseudophoxinus fahrettini (Freyhof&Özuluğ, 2009), Cobitis turcica (Hanko, 1925), Salmo trutta macrostigma (Dumeril, 1858) ve Carassius gibelio (Bloch, 1782) populasyonlarının yaş, büyüme, ölüm, yoğunluk, biyomas ve üretim özellikleri incelenmiştir.Aksu Çayı-Köprüçay Nehri'nin yıllık ortalama sıcaklık, çözünmüş oksijen, pH, elektrik iletkenliği, toplam sertlik, akıntı hızı ve debi değerleri sırasıyla; 11,19±0,55 oC, 11,39±0,11 mg/l, 8,51±0,03, 356,89±3,20 ?mhos/cm, 158,95±0,27 mg/l, 1,05±0,06 m/sn ve 6,79±0,65 l/sn bulunmuştur.Capoeta antalyensis populasyonu 0-IV yaş arasında dağılım göstermiş, ortalama çatal boy 10,68±0,11 cm, ortalama ağırlık 27,18±0,87 g bulunmuştur. Boy-ağırlık ilişkisi W=0,01FL3,17, boy ve ağırlıkça von Bertalanffy büyüme denklemi Lt=35,73[1-e-0,14(t+1,48)] ve Wt=837,75[1-e-0,14(t+1,48)]3,17, yaşama oranı (S) 0,63, ölüm oranı (A) 0,37, işletme oranı (E) 0,45 olarak hesaplanmıştır. Türün populasyon yoğunluğu 116±20 adet/ha, biyoması 3140,35±459,96 g/ha, ortalama biyoması 127552,86 g/ha, üretim değeri ise 330,01 g/ha/yıl olarak tahmin edilmiştir.Pseudophoxinus fahrettini populasyonu 0-IV yaş arasında dağılım göstermiş, ortalama çatal boy 14,14±0,21 cm, ortalama ağırlık 47,24±1,98 g bulunmuştur. Boy-ağırlık ilişkisi W=0,03FL2,61, boy ve ağırlıkça von Bertalanffy büyüme denklemi Lt=31,50[1-e-0,22(t+1,25)] ve Wt=384,25[1-e-0,22(t+1,25)]2,61, yaşama oranı (S) 0,64, ölüm oranı (A) 0,36, işletme oranı (E) 0,22 olarak hesaplanmıştır. Türün populasyon yoğunluğu 78±9 adet/ha, biyoması 2775,28±142,30 g/ha, ortalama biyoması 109161,13 g/ha, üretim değeri ise 220,22 g/ha/yıl olarak tahmin edilmiştir.Cobitis turcica populasyonu I-V yaş arasında dağılım göstermiş, ortalama total boy 7,93±0,15 cm, ortalama ağırlık 5,68±0,17 g bulunmuştur. Boy-ağırlık ilişkisi W=0,14xTL1,75, boy ve ağırlıkça von Bertalanffy büyüme denklemi Lt=34,06[1-e-0,07(t+1,35)] ve Wt=67,00[1-e-0,07(t+1,35)]1,75, yaşama oranı (S) 0,78, ölüm oranı (A) 0,22, işletme oranı (E) 0,36 olarak hesaplanmıştır. Türün populasyon yoğunluğu 37±1 adet/ha, biyoması 234,30±5,32 g/ha, ortalama biyoması 6945,71 g/ha, üretim değeri ise 61,59 g/ha/yıl olarak tahmin edilmiştir.Salmo trutta macrostigma populasyonu 0-IV yaş arasında dağılım göstermiş, ortalama çatal boy 14,76±0,48 cm, ortalama ağırlık 50,13±3,73 g bulunmuştur. Boy-ağırlık ilişkisi W=0,02FL2,83, boy ve ağırlıkça von Bertalanffy büyüme denklemi Lt=55,10[1-e-0,11(t+1,51)] ve Wt=1470,00[1-e-0,11(t+1,51)]2,83, yaşama oranı (S) 0,66, ölüm oranı (A) 0,34, işletme oranı (E) 0,62 olarak hesaplanmıştır. Türün populasyon yoğunluğu 112±5 adet/ha, biyoması 4787,83±435,80 g/ha, ortalama biyoması 45919,22 g/ha, üretim değeri ise 109,61 g/ha/yıl olarak tahmin edilmiştir.Carassius gibelio populasyonu 0-II yaş arasında dağılım göstermiş, ortalama çatal boy 12,79±0,27 cm, ortalama ağırlık 31,40±1,55 g bulunmuştur. Boy-ağırlık ilişkisi W=0,11FL2,21, boy ve ağırlıkça von Bertalanffy büyüme denklemi Lt=53,17[1-e-0,06(t+3,13)] ve Wt=712,00[1-e-0,06(t+3,13)]2,21, yaşama oranı (S) 0,45, ölüm oranı (A) 0,55, işletme oranı (E) 0,84 olarak hesaplanmıştır. Türün populasyon yoğunluğu 34±2 adet/ha, biyoması 756,57±46,96 g/ha, ortalama biyoması 3667,10 g/ha, üretim değeri ise 64,66 g/ha/yıl olarak tahmin edilmiştir.Aksu Çayı-Köprüçay Nehri'nde türlere göre toplam populasyon yoğunluğu 12226 adet/ha, toplam biyoması 354378,56 g/ha, toplam ortalama biyoması 293246,02 g/ha ve toplam üretimi 786,09 g/ha/yıl olarak tahmin edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Aksu Çayı-Köprüçay Nehri, yaş, büyüme, ölüm, biyomas, Capoeta antalyensis, Pseudophoxinus fahrettini, Cobitis turcica, Salmo trutta macrostigma, Carassius gibelio.

Abstract:
In this study, the physicochemical properties of study area and age, growth, mortality, density, biomass and production of fish population, Capoeta antalyensis (Battalgil, 1944), Pseudophoxinus fahrettini (Freyhof&Özuluğ, 2009), Cobitis turcica (Hanko, 1925), Salmo trutta macrostigma (Dumeril, 1858) and Carassius gibelio (Bloch, 1782) were investigated between March 2009-February 2010 in Aksu Stream-Köprüçay River.The average temperature, dissolved oxygen, pH, electrical conductivity, total hardness, flow speed and flow rate were annually found as 11.19±0.55 oC, 11.39±0.11 mg/l, 8.51±0.03, 356.89±3.20 ?mhos/cm, 158.95±0.27 mg/l, 1.05±0.06 m/sn and 6.79±0.65 l/sn, respectively.The age frequency of Capoeta antalyensis was between 0-IV. Average fork length, average weight, length-weight relationship, length and weight von Bertalanffy growth formula, survival ratio (S), the mortality ratio (A), exploitation ratio (E), density, biomass, average biomass and production were found as 10.68±0.11 cm, 27.18±0.87 g, W=0.01FL3.17, Lt=35.73[1-e-0.14(t+1.48)] and Wt=837.75[1-e-0.14(t+1.48)]3.17, 0.63, 0.37, 0.45, 116±20 ind/ha, 3140.35±459.96 g/ha, 127552.86 g/ha and 330.01 g/ha/year respectively.The age frequency of Pseudophoxinus fahrettini was between 0-IV. Average fork length, average weight, length-weight relationship, length and weight von Bertalanffy growth formula, survival ratio (S), the mortality ratio (A), exploitation ratio (E), density, biomass, average biomass and production were found as 14.14±0.21 cm, 47.24±1.98 g, W=0.03FL2.61, Lt=31.50[1-e-0.22(t+1.25)] and Wt=384.25[1-e-0.22(t+1.25)]2.61, 0.64, 0.36, 0.22, 78±9 ind/ha, 2775.28±142.30 g/ha, 109161.13 g/ha and 220.22 g/ha/year respectively.The age frequency of Cobitis turcica was between I-V. Average fork length, average weight, length-weight relationship, length and weight von Bertalanffy growth formula, survival ratio (S), the mortality ratio (A), exploitation ratio (E), density, biomass, average biomass and production were found as 7.93±0.15 cm, 5.68±0.17 g, W=0.14xTL1.75, Lt=34.06[1-e-0.07(t+1.35)] and Wt=67.00[1-e-0.07(t+1.35)]1.75, 0.78, 0.22, 0.36, 37±1 ind/ha, 234.30±5.32 g/ha, 6945.71 g/ha and 61.59 g/ha/year respectively.The age frequency of Salmo trutta macrostigma was between 0-IV. Average fork length, average weight, length-weight relationship, length and weight von Bertalanffy growth formula, survival ratio (S), the mortality ratio (A), exploitation ratio (E), density, biomass, average biomass and production were found as 14.76±0.48 cm, 50.13±3.73 g, W=0.02FL2.83, Lt=55.10[1-e-0.11(t+1.51)] and Wt=1470.00[1-e-0.11(t+1.51)]2.83, 0.66, 0.34, 0.62, 112±5 ind/ha, 4787.83±435.80 g/ha, 45919.22 g/ha and 109.61 g/ha/year respectively.The age frequency of Carassius gibelio was between 0-II. Average fork length, average weight, length-weight relationship, length and weight von Bertalanffy growth formula, survival ratio (S), the mortality ratio (A), exploitation ratio (E), density, biomass, average biomass and production were found as 12.79±0.27 cm, 31.40±1.55 g, W=0.11FL2.21, Lt=53.17[1-e-0.06(t+3.13)] and Wt=712.00[1-e-0.06(t+3.13)]2.21, 0.45, 0.55, 0.84, 34±2 ind/ha, 756.57±46.96 g/ha, 3667.10 g/ha and 64.66 g/ha/year respectively.The population total density, total biomass, total average biomass and total production were estimated as 12226 ind/ha, 354378.56 g/ha, 293246,02 g/ha and 786,09 g/ha/year for all species in Aksu Stream-Köprüçay River.Key Words: Aksu Stream-Köprüçay River, age, growth, mortality, biomass, Capoeta antalyensis, Pseudophoxinus fahrettini, Cobitis turcica, Salmo trutta macrostigma, Carassius gibelio.