Farklı kimyasal ajanların kist hidatik skoleksine invitro etkinlikleri /
Yazar: RECEP ÇAĞLAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERTAN BÜLBÜLOĞLU
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2005
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery

Özet:
Hepatik hidatik hastalığının cerrahi tarihi boyunca, peritoneal boşluğun ve kist kavitesinin sterilizasyonunu sağlamak için birçok skolisidal ajan kullanılmıştır. Bunlar özellikle cerrahi sahayı korumak, açık veya radikal cerrahide, daha önceden kistin açıldığı durumlarda, kist içeriğinin nötralizasyonu için kullanılmıştır. Bu ajanlar farklı sürelerde ve farklı konsantrasyonlarda kullanılabilir. Ama bununla birlikte çoğunun toksisite, sklerozan kolanjit, safra kanalı strüktürü ve hipernatremi gibi kabul edilemeyecek yan etkilerinden dolayı hiçbiri güvenle kulanılamaz. Koyun karaciğerinden alınan hidatik kist sıvısı aspire edilip bir şişede toplandı ve üstte kalan kısmı çıkarıldı. Kist sıvısı 10.000/cc protoskoleks olacak şekilde hazırlandı ve 0.5 cc sedimentlik 7 numune elde ettik. Bu çalışmada izotonik (kontrol grubu), %20 şalin, %20 gümüş nitrat, albendazol 20mg/cc, %50 dekstroz, %20 mannitol ve aminomix-l solüsyonunun ekinokok kistlerine etkilerini invitro olarak inceledik. Protoskoleksler %0.01 eozinle boyandı. Boya almayan her bir protoskoleks canlı kabul edildi. Tüp içindeki 0.5 cc'lik her bir sedimente 4.5 cc bu solüsyonlardan ekledik. Herbir konsantrasyon için 5, 10, 15, 20, 25, 30, 45 ve 60 dakika bekledik. Mikroskopik alandaki ilk 100 protoskoleksi saydık. Eozin boyasını aldıkları gözlenen protoskoleksler ölü kabul edildi. Ölü-canlı oranını yüzde olarak belirttik. Yaptığımız bu çalışmanın sonucunda; 1- %20 gümüş nitratta 20 dakikada, 2- %50 Dekstrozda 30 dakikada, 3- Aminomix-l solüsyonunda 30 dakikada, 4- %20 hipertonik şalinde 45 dakikada, 5-%20 mannitolde 45 dakikada protoskolekslerin tamamının canlılığını yitirdiği gözlendi. 6-Albendazol 20mg/cc'nin ise ilk 5 dakikada protoskolekslerin %65'ini, 60 dakikanın sonunda ise %70'ini öldürdüğü gözlendi. Bu skolisidal ajanların tümü %0.9 şalin ile karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.05). Aminomix-l, %20 mannitol ve %50 dekstroz solüsyonlarının hayvan deneylerinde safra yollarına yan etkilerinin olmadığı gösterilirse hidatik kistin perkütan ve cerrahi tedavisinde kullanılabilir. Çünkü kolay ulaşılabilir olması, intravenöz uygulanımının olması, etkinliğinin %20 hipertonik saline eşit veya daha yüksek olması ve hipergliseminin regülasyonunun hipernatremiye göre daha kolay olması nedeniyle tercih edilebilir. Anahtar Kelimeler: Kist hidatik, invitro, skolisidal ajanlar. iv

Abstract:
In the course of the surgical history of hepatic hydatid disease, multiple scolicidal agents have been used to rinse the peritoneal cavity for its sterilization, after the rupture of a cyst (traumatic or iatrogenic), when open or radikal techniques are perfomed, for neutralization of the cyst contents and to protect the surgical field. These agents can be used with different concentrations and exposure times. However, none of these agents can be safely used, because most have unacceptable side-effects, such as toxicity, sclerosaning cholangitis, bile duct stricture, and hypernatremia. Hydatid cysts from the livers of sheep were obtained. Hydatid fluid was aspirated from the cysts, collected in a bottle and the removed. Concentrated (10.000 protoscoleces/cc) cyst fluid was used, and seven samples of 0.5 cc sediment were obtained. In this study have investigated the effects of isotonic (control group), 20% salin, 20% silver nitrate, albendazol 20mg/cc, 50% dextrose, 20% mannitol and aminomix-1 solutions on echinococ cysts as invitro. Protoscoleces stained with 0.01% eosin were examined. Each protoskolex that did not take dye in was accepted as potentially viable. We added 4.5 cc of these solutions for each 0.5 cc of the sediment in the tube. We waited 5, 10, 15, 20, 25, 30, 45 and 60 minutes for each concentration. The first 100 protoscolices were counted on the microscopical field. Protoscoleces which showed positive staining by eosin were accepted as dead ones. We expressed the dead/live ratio was calculated. In conclusion it was observed that all protoscoleces died; 1-In 20 minutes by 20% silver nitrate, 2-In 30 minutes by 50% dextrose, 3-In 30 minutes by aminomix-1 solution, 4-In 45 minutes by 20% hypertonic saline, 5-In 45 minutes by 20% mannitol. 6-Albendazol 20mg/cc was observed to lead to death of 65% of protoscoleces in the first 5 minutes and 70% of protoscoleces at the end of 60 minutes. When coupared with 0.9% saline, all of these scolicidal agents were found to be significantly more effective than 0.9% saline (p<0.05). If it can be proved by animal experiments that aminomix-1, 20% mannitole and 50% dextrose solutions have no adverse effects on bile canaliculi, these solutions amy be used in percutaneous and surgical treatment of hydatid cyst. They may be preferred because of that they are readily available, can be adminestered intravenously, have on effectivity equal to or more than 20% hypertonic saline and that regulation of hyperglycemia. Key words: Cyst hydatid, invitro, scolicidal agents.