Katekol-O-Metiltransferaz (COMT) ve serotonin taşıyıcı genlerinin obsesif kompulsif bozukluk ile olan ilişkisi
The relationship between Catechol-O-Methyltransferase (COMT) and serotonin transporter genes with obsessive compulsive disorder
Yazar: SAİDE NUR OKUTAN
Danışman: PROF. DR. MÜJGAN CENGİZ
İstanbul Üniversitesi / Adli Tıp Enstitüsü / Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Genler = Genes ; Katekoller = Catechols ; Obsessif kompülsif bozukluk = Obsessive compulsive disorder ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Serotonin = Serotonin

Özet:
Obsesif kompulsif bozukluk (OKB) obsesif davranışlar ve kompulsif eylemler ile karakterize bir psikiyatrik bozukluktur. OKB?nin nörobiyolojisi serotonerjik ve dopaminerjik sistemdeki işleyiş bozukluklarının güçlü bir şekilde gösterilmesi ile belirginleşmiştir. Aile, ikiz, segregasyon ve bağlantı çalışmaları OKB?de serotonerjik ve dopaminerjik sisteme ilişkin genlerin rolü olduğu üzerinde durulmaktadır. Bu çalışmada obsesif kompulsif bozukluğu olan 80 hasta ve 100 kontrol denekteki Katekol-O-Metiltransferaz (COMT) geninde  -287A/G (rs 2097063) polimorfizmi ile Serotonin Taşıyıcı (5-HTT) geninde 5-HTTLPR ve rs16965628 polimorfizmlerin ilişkisi araştırıldı. Çalışmamızda DNA izolasyonundan sonra COMT -287 A/G (rs 2097063) ve 5-HTT geni SLC6A4 (rs16965628) polimorfizm analizi için Real-Time PCR yöntemi kullanıldı. 5-HTTLPR promotor insersiyon/delesyon polimorfizmi ise PCR yöntemi ve agaroz jel elektroforez kullanılarak tespit edildi. OKB semptomlarının şiddeti ve içerikleri Yale?Brown obsesif kompulsif bozukluk ölçeği (Y-BOCS) ile değerlendirildi. Çalışmamızda gen polimorfizmlerinin Türk toplumunda OKB, OKB semptomlarının şiddeti ve hasta bireylerin yaş, cinsiyet bilgileri ile olan ilişkisine ait veriler elde edildi. Hasta ve kontrol grubu karşılaştırıldığında COMT geni -287 A/G (rs 2097063) ve serotonin taşıyıcı 5-HTTLPR gen polimorfizmi ile OKB arasında anlamlı bir ilişki saptanamadı (p>0.05).  Türk toplumunda ilk kez araştırılan serotonin taşıyıcı geni (rs16965628) polimorfizmi hasta ve kontrol grubu karşılaştırıldığında, hasta grubu G allel sıklığı kontrol grubuna göre anlamlı derece yüksek bulundu (p<0.05). Bulgular sonucunda Türk toplumunda G genotipini taşıyan bireylerin OKB için risk (OR=3.83) oluşturduğu sonucu ortaya konuldu. OKB olgularında cinsiyet ve Yale- Brown skorları ile genotipler arasında herhangi bir anlamlı ilişki ve korelasyon tespit edilemedi. Sonuç olarak, bu veriler Türk toplumunda serotonin taşıyıcı geni (rs16965628) polimorfizmi ile obsesif kompulsif bozukluğun gelişimi arasında bir ilişkinin olabileceğini düşündürmektedir.

Abstract:
Obsessive compulsive disorder (OCD) is a psychiatric disorder characterized by obsessive ideas and compulsive behaviours. Neurobiology of OCD became clear by indicating the functional disorders  in the serotonergic and dopaminergic systems. Large evidence supported a genetic factor in OCD, based on family, twin and segregation studies. In this thesis, the relationship between Cathechol-O-Methyltransferase (COMT) -287A/G (rs2097063), Serotonin Transporter (5-HTT) 5-HTTLPR and rs16965628 polymorphisms in 80 OCD patients and 100 control subjects are determined. Patients and controls are genotyped for COMT -287 A/G (rs 2097063) and 5-HTT (rs16965628) polymorphisms by means of Real-Time PCR technique after DNA isolation. 5-HTTLPR insertion/deletion polymorphism is genotyped using PCR and agarose gel electrophoresis technique. The rate and severity of symptoms are checked in OCD patients with Yale Brown obsession compulsion Scale (Y-BOCS). In this study, the relationship between candidate genes and OCD, severity of OCD symptoms and the gender of patients in the Turkish population is determined. When OCD and control group is compared, no significant difference is found between COMT gene -287 A/G (rs 2097063), serotonin transporter 5-HTTLPR gene polymorphisms and OCD. But we found significant difference between Serotonin transporter rs16965628 polymorphism and OCD (p<0.05). G allele distribution is found to be higher in OCD group. Our findings suggest that subjects carrying G genotype (OR=3.83) have genetic susceptibility to OCD. No association and correlation was found between Yale-Brown score and gender of OCD patients. In conclusion, these data are the first to suggest that polymorphism in serotonin transporter (rs16965628) is associated with the development of obsessive compulsive disorder in Turkish population.