Düzce il merkezinde yaşayan yaşlı bireylerin sosyo-demografik özellikleri ve bakım gereksinimlerinin saptanması
Establishing the needs and the socio-demographic characteristics of the aged individuals living in the city center of Düzce
Yazar: AYSEL KARACA
Danışman: PROF.DR. GÜLTEN ÖZALTIN
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Araştırma yaşlı bireylerin bakım gereksinimlerinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Düzce il Merkezindeki 340 yaşlı (194 kadın, 146 erkek) oluşturmuştur. Veriler, yüz yüze görüşme yöntemiyle Sosyodemografik Bilgi Formu, Psikososyal Gereksinimler ölçeği ve Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği aracılığı ile elde edilmiştir. Verilerin analizinde, yüzdelik, ki-kare, aritmetik ortalama, t Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, tukeys- b Testi, Korelasyon Katsayısı yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, yaşlıların %57'sinin kadın, %42.9'unun erkek ve %70.0'ınin 65-74 yaş grubunda olduğu; %50.6'sının okuma yazma bilmediği, % 23.5'inin düzenli bir geliri olmadığı, %73.5'inin düşük VIsosyoekonomik düzeyde olduğu, %18'inin yalnız yaşadığı, %76.5'inin en az bir kronik hastalığı olduğu belirlenmiştir (p<0.05). 85 yaş üstü grubunda kadın, okuryazar olmayan, geniş ailede yaşayan ve kronik hastalığı olan yaşlı bireylerin, günlük yaşam aktivitelerinde daha fazla zorlandıkları belirlenmiştir (p<0.05). 85 yaş üstü yaş grubunda, okur yazar olmayan, erkek, dul, yalnız yaşayan, kronik hastalığı olan yaşlı bireylerin, daha fazla güçsüzlük yaşadıkları belirlenmiştir ( p<0.05). Yine 85 yaş ve üstü grupta kadın ve dul olan, okur-yazar olmayan, kronik hastalığı olan bireylerin de rol performansında değişimi daha fazla yaşadıkları saptanmıştır (p<0.05). Umutsuzluk yaşayan yaşlı bireylerin; okur-yazar olmadığı, sosyal destek almadığı, düzenli bir gelirinin olmadığı belirlenmiştir ( p<0.05). Yalnız yaşayan, kronik hastalığı olan ve sosyal destek almayan yaşlıların da sosyal etkileşimde bozulmayı daha çok yaşadıkları görülmüştür (p<0.05). Karar vermede değişim ve benlik saygısında bozulmayı en çok yaşayan yaşlıların 85 yaş üstü, kadın, kronik hastalığı olan ve sosyal destek almayan yaşlı bireyler olduğu ortaya çıkmıştır (p<0.05). Araştırmanın sonucunda, birinci basamak sağlık hizmetlerinde yaşlılara yönelik koruyucu ruh sağlığı hizmetlerinin oluşturulması önerilmiştir.Anahtar Kelimeler: Yaşlı birey, Psikososyal Gereksinim, Günlük Yaşam Aktiviteleri, Korucu Ruh Sağlığı Hizmetleri, Hemşirelik

Abstract:
This descriptive reasearch has been conducted to establish the old individuals' needs for care. Tha sample for the research consists of 340 aged people who live in the city center of Düzce. The data was gathered through interviews, Socio- demographic information form, Psychosocial Needs Scale and the Daily Activities Scale. The techniques applied for the data analysis include percentage, ki- square, medium, unilateral variation analysis, tukeys b-test and corolational coefficient. Rearch findings indicated that 57 percent of the sample is female, 42.9 percent of the sample is male; the age range is between 65-74; 50.6 percent is illiterate; 23.5 percent is lack of regular income; 73.5 percent has a low socio-economic status; 18 percent lives alone; 76.5 percent suffers from at least one chronical disease. (p<0.05). According to the findings illiterate females living in larger families who are above the age of 85 and suffer from chronicle diseases are determined to have most difficulties with daily activities. (p<0.05) In the same age group, illiterate widowers who live alone and suffer from chronicle diseases are determined to experience weakness more often (p<0.05). In this age group again, illiterate widows who suffer from chronicle diseases are found to experience more changes in their role performances (p<0.05). Illiterate aged individuals who suffer from desperation are indicated to live alone, receive no social support or regular income. Aged people who live alone, recieve no social support and suffer from chronicle diseases also, seemed to have poor social interactions (p<0.05). It is also, founded out that aged females over 85 who suffer from chronicle diseases and live alone experienced the most corruption in decision making process and in their self- esteem (p<0.05). In the conclusion part it is suggested to constitute a protective psychological health service devoted to aged people.Key Words: Aged Individual, Psychosocial Needs, Daily Activities, Protective Psychological Health Service, Nursing.