Kamu özel sektör işbişiğindeki projelerde kamu garantilerinin reel opsiyonlar yaklaşımıyla değerlemesi: Yeni İstanbul Havalimanı örneği
Valuing public guarantees in public private partnership projects with real option approach: case of New İstanbul Airport
Yazar: EMRAH DURMAZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÜNAL BATTAL
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sivil Havacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Sivil Havacılık = Civil Aviation ; Ulaşım = Transportation ; İşletme = Business Administration
Dizin: Devlet desteği = Government backing ; Garanti = Guarantee ; Garanti sözleşmesi = Guarentee contract ; Hava alanları = Airports ; Kamu-özel sektör ilişkileri = Public-private sector relations ; Kamu-özel sektör ortaklığı = Public-private partnership ; Reel opsiyonlar = Reel options ; İstanbul = Istanbul ; İstanbul Havalimanı = Istanbul Airport ; İş birliği = Cooperation

Özet:
Hayatın her alanı, bir miktar belirsizliği ve riski bünyesinde barındırır. Altyapı yatırımları uzun dönemli, talep riski yüksek olan ve büyük ölçekli yatırımlardır. Geçmişte geleneksel olarak kamu finansmanıyla gerçekleştirilen altyapı yatırımlarının, günümüzde neredeyse dünyanın her yerinde Kamu-Özel Sektör İşbirliği uygulamalarıyla da gerçekleştirildiği görülmektedir. Kamu-Özel Sektör İşbirliği uygulamasında, en önemli başarı kriteri taraflar arası risk paylaşımıdır. Bu doğrultuda, geçmişte ve günümüzde pek çok projede, kamu kesiminin projelerindeki riskleri azaltmak ve söz konusu projeleri daha cazip hale getirmek için bu projelere kamu garantileri sunduğu görülmektedir. 
Belirsizliğin, yatırım projelerinin değeri üzerindeki etkisine yönelik yeni bir değerleme yöntemi olan Reel Opsiyonlar yaklaşımı, projelerdeki yönetsel esnekliği dikkate alan bir yaklaşımdır. Bu yaklaşım, günümüzde sıkça kullanılan geleneksel değerleme yöntemlerinin terk edilmesini değil belirli durum ve koşullar altında reel opsiyonlar yaklaşımının bu yöntemlerin tamamlayıcısı olarak kullanılmasını önermektedir. Günümüzde, bu yaklaşım, sermaye bütçeleme ve stratejik karar verme aracı olarak da kullanım alanı bulmuştur.
Bu çalışmanın amacı, kamu özel sektör işbirliğindeki projelerde, kamu kesimi tarafından projelere sunulan gelir garantilerinin reel opsiyonlar yaklaşımıyla değerlemesi ve bu yaklaşımı teşvik etmektir. Bunun için Yeni İstanbul Havalimanı projesinde sunulan yolcu servis ücreti gelir garantisinin özellikleri, reel opsiyon değerleme parametreleri ile eşleştirilmiş ve bu parametreleri tahmin etme yöntemleri belirlenmiştir. Devamında, Yeni İstanbul Havalimanı projesinin yolcu servis ücreti gelirinin Binom Dağılımı modeli oluşturulmuş, oluşturulan modele göre yolcu servis ücretlerinin bugünkü değeri gelir garantisi olmadan ve gelir garantili olarak hesaplanmıştır. Yapılan gelir garantili ve garantisiz iki hesaplama sonucu arasındaki fark ile opsiyon değeri hesaplanmış ve opsiyon değerini etkileyen bazı parametrelere duyarlılık analizi yapılmıştır. Son olarak, uygulama sonucunda edinilen izlenim ve konu ile ilgili yeni çalışma alanları işaret edilmiştir.
Anahtar Sözcükler: Reel Opsiyonlar, Yeni İstanbul Havalimanı, Kamu Özel Sektör İşbirliği, Kamu Garantileri

Abstract:
Each area of life contains certain amount of uncertainty and risk. Due to long lifecyle, infrastructure investments contain demand risk thus It requires high amount of capital. Infrastructure investments, which was traditionally carried out with public funding in the past, are now executed through public-private partnerships globally. The most important success criteria in implementation of public-private partnership is the risk sharing between parties. In this respect, the public sector has offered some public guarantee mechanism to these projects in order to reduce the risk and make project more attractive for private sector.
The real options, which is a new valuation method for the influence of uncertainty on the value of investment projects, is an approach that considers the managerial flexibility in the projects valuation. This approach suggests that real option analysis should be used as a complement to traditional methods under certain circumstances and conditions rather than abandoning traditional methods frequently used today. The approach is also now used in the field of capital budgeting and strategic decision making. 
The purpose of this study is valuing  revenue guarantee, presented to public-private partnership projects by public sector, with real option. In this respect,  the characteristics of the passenger service fee revenue guarantee provided to private sector partner in New Istanbul Airport project are matched with the real option valuation parameters and the estimating methods for these parameters are determined. Next, a binomial lattice model of the passenger service fee revenue of the New Istanbul Airport project was formed and the passenger service fee revenue according to the created model were calculated without revenue guarantee and discounted. The value of the option is calculated by the difference between the results of discounted passanger service fee revenue with and without revenue  guarantee and sensitivity analysis of some parameters affecting the option value is performed. Finally, the impression that was obtained during the analysis are presented and the new areas related to the subject have been pointed out.
Key Words: Real Options, New Istanbul Airport, Public-Private Partnership, Government Guarantees