Ambliyopi için risk faktörleri
Risk factors for amblyopia
Yazar: NUMAN KÜÇÜK
Danışman: PROF. DR. SİLAY CANTÜRK UĞURBAŞ
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Ambliyopi = Amblyopia ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Risk faktörleri = Risk factors ; Zonguldak-Kozlu = Zonguldak-Kozlu ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; Şaşılık = Strabismus

Özet:
Amaç: Unilateral ambliyopi ve bilateral ambliyopi için risk faktörlerini değerlendirmek. Gereç ve Yöntem: Zonguldak ili Kozlu ilçesinde Ekim 2019'da toplam 1126 okul öncesi çocuk ve ilkokul 1.sınıf öğrencisine pediyatrik otorefraktometre ile göz taraması yapıldı. Yaşa göre değişen kırma kusurları için eşik değerleri üzerinde bulunan veya hasta uyumu sebebiyle ölçüm yapılamayan 125 çocuk göz muayenesi için tarafımıza sevk edildi. Sevk edilen çocuklar kapsamlı göz muayenesinden geçirildi. Ambliyopi risk faktörleri lojistik regresyon modeli ile analiz edildi.
Bulgular: Muayene edilen 106 çocuktan 99'u analiz edildi. 30 çocuğa ambliyopi tanısı konuldu (Unilateral ambliyopi n=20, bilateral ambliyopi n=10). Ambliyopi prevalansı %3,1 olarak bulundu. Regresyon analizinde <2 D ve 2-4 D hipermetropinin, <1 D, 1-2 D ve ≥2 D astigmatizmanın unilateral ambliyopi için tek başına risk faktörü olduğu görüldü (p<0.05). Anizometropinin herhangi bir aralıktaki değeri ayrı ayrı değerlendirildiğinde ambliyopi ile ilişkisi istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı ancak artan değer aralıklarında (0,5 D ve altında %11.4, 0,5-1 D aralığında %25.9, 1-2 D aralığında %54.5, 2 D ve üzeri için %100) ambliyopi görülme oranını arttırdığı tespit edildi. Tek değişkenli analizde astigmatizmanın hem unilateral hem de bilateral ambliyopi için risk faktörü olduğu görüldü (sırasıyla p=0.001, p=0.001). Miyopinin ambliyopi oluşturma riski istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı.
Tartışma ve Sonuç: Çalışmamızdaki sonuçlar ambliyopi eşik değerleri için genel kabul görmüş eşik değerlerinden daha düşük hipermetropi, astimatizma ve anizometropinin ambliyopi için risk faktörü olduğunu göstermiştir. Verilerimiz, kırma kusurları için eşik değerlerin ve tarama politikalarının şekillenmesine yardımcı olabilir. Ambliyopi tarama programlarında kullanılabilecek ideal eşik değerlerden oluşan rehberlerin yapılabilmesi için ülkemizin farklı bölgelerinde daha fazla nüfus tabanlı çalışmaya ihtiyaç vardır.

Abstract:
Purpose: To evaluate risk factors for unilateral amblyopia and bilateral amblyopia. Materials and Methods: In October 2019, a total of 1126 pre-school children and 1st grade elementary school students were scanned with a pediatric autorefractometer in Zonguldak Province, Turkey. 125 children whose refractive errors either above the predetermined levels or unable to be measured were sent for a comprehensive eye examination. The referred children underwent comprehensive eye examination. Those detected with amblyopia risk factors were analyzed using the multivariate logistic regression model. Results: Of the 125 referred children 106 were examined comprehensively. Of those 99 were analyzed. A total of 30 amblyopic children were identified (Unilateral amblyopia n=20, bilateral amblyopia n=10). The prevalence of amblyopia was found to be 3.1%. In regression analysis, <2 D and 2-4 D hyperopia, <1 D, 1-2 D and ≥2 D astigmatism were isolated risk factors for unilateral amblyopia (p<0.05). When the value of anisometropia in incrementing diopters were evaluated, its relationship with amblyopia was not found to be significant. However the incidence rate of amblyopia increased in the incrementing diopters of anisometropia (11.4% at 0.5 D and below, 25.9% at 0.5-1 D range, 54.5% at 1-2 D range, 100% for 2 D and above). Astigmatism was a risk factor unilateral and bilateral amblyopia in univariate analysis (p=0.001, p=0.001 respectively). Myopia association with amblyopia was not statistically significant.
Discussion and Conclusion: We found lower than the generally accepted threshold values of hypermetropia, astigmatism and anisometropia to be risk factors for amblyopia. Our data can help shape threshold values and screening policies for refractive errors. More population-based studies are needed in different regions of our country in order to make guidelines consisting of optimal threshold values that can be used in amblyopia screening programs.