Yabancılara Türkçe öğretiminde Ömer Seyfettin'in Kaşağı ve Perili Köşk adlı hikâyelerinin a1-a2 sevyesine uyarlanması
Adaptation of stories named Kaşağı and Peri̇li̇ Köşk by Ömer Seyfetti̇n to a1-a2 levels in teaching Turkish to foreing students
Yazar: ADEM KUTLU
Danışman: PROF. DR. MUAMMER NURLU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil öğretimi = Language teaching ; Hikaye = Story ; Hikaye kitapları = Story books ; Seyfeddin, Ömer = Seyfeddin, Ömer ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Yardımcı okuma kitapları = Supplementary reading books ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu çalışmamızda, yabancı dil olarak Türkçenin öğretiminde başlangıç seviyesi(A1-A2)  için önem taşıyan yardımcı okuma kitaplarının seviyelere göre uyarlanması amaçlanmıştır. Alan yazında eksikliği ciddi biçimde hissedilen seviyelere uygun yardımcı okuma kitapları uyarlamanın ve hazırlamanın önemi hissettirilmeye çalışılmıştır. Çalışmamızda genel tarama modeli kullanılmış, bu kapsamda hikâye türündeki yazınsal metinlerin A1-A2 seviyesine uyarlanması hususu üzerinde durulmuştur. Araştırmanın evrenini Ömer Seyfettin'in bütün hikâyeleri oluşturmaktadır. Örneklemi ise Ömer Seyfettin'in Perili Köşk ve Kaşağı adlı hikâyeleri oluşturmaktadır. Uyarlama esnasında Avrupa Dilleri Ortak Çerçeve Metni okuma kazanımları esas alınmış, ayrıca Gazi TÖMER ve Ankara TÖMER yabancılara Türkçe ders kitaplarındaki A1-A2 seviyesi dilbilgisi kazanımlarını öğrencilerin öğrendiği varsayılmıştır.
Çalışmamızda, yaygın birçok dilin yabancılara öğretilmesi hususunda seviyelere göre hazırlanmış hikâye kitaplarının mevcut olduğunu ancak Türkçenin yabancılara öğretimi için hâlihazırda seviyelere göre hazırlanmış yardımcı okuma kitaplarının bulunmadığı sorunu üzerinde durulmuş ve bu eksikliğin giderilebilmesi için Türk hikâyeciliğinin önemli yazarlarından Ömer Seyfettin'in Perili Köşk ve Kaşağı adlı hikâyeleri A1-A2 seviyesi okuma kazanımları temel alınarak uyarlanmıştır. Hikâyeler seçilirken mecazlı anlatımlar ve karmaşık bağlamlardan uzak olması, sözcük ve dilbilgisi görünümünün hedef seviyeye uyarlanabilecek düzeyde olması, derin ve sanatlı söyleyişleri barındırmaması ve hikâyedeki olay örgüsünün ilgi çekici ve merak uyandırıcı nitelikte olmasına dikkat edilmiştir. Uyarama esnasında "anlaşılabilir mesaj" sunan bir yapı oluşturulmaya çalışılmış, seviye kazanımları üzerinde görülen dilbilgisi ve sözcük yapıları varsa eşdeğerleri ile değiştirilmiş, yoksa metinden çıkarımı yapılmıştır. Uyarlamanın yanı sıra anlamayı kolaylaştıracağını düşündüğümüz okuma öncesi ve okuma sırası etkinlikleri hazırlanmış, okuma sonrasında ise okuyucunun anlama seviyesini kontrol edebilmek maksadıyla okuma sonrası etkinliklere yer verilmiştir. Bu etkinlikler yalnız okuma becerisini değil dilin tüm becerilerini kapsayan etkinlikler şeklinde hazırlanmıştır. Uyarlama çalışmamızdan sonra ise örnek iki hikâye metni hazırlanmış ve bu metinlerde de okuma etkinliklerine yer verilmiştir. Öğrenmenin başladığı ve öğrenme geçmişinin oluşturulduğu seviye A1-A2 seviyesidir. Bu seviyelere uygun metinlerle öğretimin desteklenmesi, öğrencinin söz varlığını, okuma becerisini ve dilbilgisi yapılarını öğrenmesi ve pekiştirmesi için gereksinim olarak görülmüş, hazırlanan etkinlikler ile öğrencinin farklı bilişsel süreçlerini harekete geçirerek öğrenmesini kolaylaştırmak amaçlanmıştır

Abstract:
In this study, adaptation of supporter reading books that have importance in teaching Turkish as a foreign language for beginner level (A1-A2) has been aimed. The importance of adapting and preparing supporter reading books that are appropriate for the levels which are insufficient in literature has been tried to shadow forth. In our study, general screening model has been used, within this scope, adaptation of literary texts in story genre to A1-A2 level has been put on emphasis. All of the stories of Ömer Seyfettin constitute the universe of the search. The sample is constituted by the books named Perili köşk and Kaşağı by Ömer Seyfettin. During the adaptation, reading functions of The Common European Framework are based on, and also it's presumed that the students have learned the A1-A2 level grammar functions which are in Gazi TÖMER and Ankara TÖMER books of teaching Turkish to foreigners. In our study, it's emphasized that there are books which are prepared according to levels for teaching most of the common languages to foreigners, however, there aren't books that are prepared according to levels for teaching Turkish to foreigner. To remove this shortage, the stories named Perili Köşk and Kaşağı by Ömer Seyfettin who is one of the important writers of Turkish storytelling, has been adopted on the base of A1-A2 reading functions. While the stories are being chosen, it's been paid attention that stories don't have figurative expressions and complicated context, appearances of word and grammar are on an adaptable level, there are no deep and artistic utterances, and the plot of stories is interesting and engaging. During adaptation, it's been tried to create a structure that serves comprehensible input, possible grammar structures and words that are considered as over the functions of the level are substituted with equivalents, or else, they have been removed. Besides adaptation, pre-reading and post-reading activities which we think that they ease understanding have been prepared, activities that are aimed to check the understanding level of reader has been given place after reading. This activities have been prepared for not only to include reading skill but also to cover all language skills. After our adaptation study, two sample stories have been prepared and reading activities have been took place in this texts. A1-A2 levels are where learning starts and history of learning is formed. Supporting learning by texts which are appropriate for this levels have been seen necessary for student to learn and reinforce vocabulary, reading skill and grammar structures, and it's been aimed to ease learning by putting students different cognitive processes in motion.