Türkçenin yabancı dil olarak  öğretiminde cümle yöntemi üzerine bir eylem araştırması
An action research on sentence method in teaching Turkish as a foreign language
Yazar: TUBA CECO
Danışman: PROF. DR. AHMET İHSAN KAYA ; PROF. DR. KADİR KAAN BÜYÜKİKİZ
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu çalışma, Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde cümle yönteminin etkililiğini değerlendirmeyi amaçlayan bir eylem araştırmasıdır. Araştırmanın odak noktası, öğrencilerin dil ve iletişim becerilerini artırıp geliştirmek amacıyla cümle yönteminin nasıl kullanılabileceği üzerinedir. Tezin temel amacı, cümle yönteminin Türkçe öğrenen öğrencilerin dil öğrenim sürecine olan katkısını anlamak ve bu yöntemin sınıf içi uygulamalarını değerlendirmektir. Çalışmanın metodolojisi, eylem araştırmasıyla cümle yönteminin etkililiğini kanıtlamak amacıyla, öğrenci görüşmeleri, sınıf içi gözlemler, öğrenci başarı verileri, katılımcı öz değerlendirmeleri ve araştırmacı günlüğünün incelenmesini içermektedir. Araştırma ilkokul 2.sınıf kademesinde bulunan katılımcılara A1(temel-başlangıç) seviyesinde Türkçenin yabancı dil olarak eğitimini vermek üzere Gaziantep ilinin Nizip ilçesinde bir devlet ilkokulunda, 6 hafta 180 ders saati sürecek şekilde tasarlanmıştır. Araştırma cümle yönteminden hareketle öğrenmenin üstünlüklerini ortaya çıkarmayı hedeflemiştir. Bu hedefe yönelik bir öğretim modeli tasarlanıp uygulanmıştır. Araştırmanın analizinde nicel veriler SPSS programı yardımıyla analiz edilmiştir. Verilerin analizinde test-tekrar test güvenirliği incelenmiş Mann Whitney U testi ile ön test-son test karşılaştırmaları yapılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise içerik analizi yönteminden yararlanılmıştır.  Yapılan araştırma sonucunda akademik başarı açısından anlamlı farklar elde edilirken ilgi ve tutumlarda olumlu yönde gelişim tespit edilmiştir. 

Anahtar sözcükler: Türkçe, cümle yöntemi, ilk okuma-yazma, Yabancı dil

Abstract:
This study is an action research that aims to evaluate the effectiveness of the sentence method in teaching Turkish as a foreign language. The focus of the research is on how the sentence method can be used to increase and improve students' language and communication skills. The main purpose of the thesis is to understand the contribution of the sentence method to the language learning process of Turkish learners and to evaluate the classroom applications of this method. The methodology of the study includes student interviews, classroom observations, student achievement data, participant self-evaluations and researcher diary in order to prove the effectiveness of the sentence method with action research. The research was designed to provide education of Turkish as a foreign language at the A1(basic-beginner) level to the participants at the 2nd grade level of primary school, in a public primary school in Nizip district of Gaziantep province, for 6 weeks and 180 lesson hours. The research aimed to reveal the advantages of learning based on the sentence method. A teaching model for this goal has been designed and implemented. In the analysis of the research, quantitative data were analyzed with the help of the SPSS program. In the analysis of the data, test-retest reliability was examined and pretest-posttest comparisons were made with the Mann Whitney U test. In the analysis of qualitative data, descriptive analysis and content analysis methods were used. As a result of the research, significant differences were obtained in terms of academic achievement, while a positive development in interests and attitudes was determined.

Keywords: Turkish, Sentence method, first literacy, foreign language