Türkiye'de serbest bölge uygulamaları sorunları ve Avrupa Birliği uygulamalarıyla karşılaştırma
The problems of the free zone applications in Turkey and the comparision of them with the applications in European Union
Yazar: CANAN KANİ
Danışman: DOÇ.DR. HİKMET KAVRUK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
Cumhuriyetin kuruluşundan bu yana Türkiye'de serbest bölgelerkonusunda yaşanan gelişmeler; Türkiye ile Avrupa Birliği arasında sağlananGümrük Birliği sonrasında ve günümüzde ülkemizdeki serbest bölgelerinstatülerinde bir değişikliğe gerek olup olmadığı, bu çalışmanın konusunuoluşturmaktadır.Dünyada ve Türkiye'de serbest bölgelerin gelişimi, Avrupa Birliğive Türkiye'de serbest bölge uygulamaları, Türkiye Serbest Bölgelerininticaret istatistikleri ve Avrupa Birliği'ne giriş sürecinde Türk Serbest BölgelerMevzuatının Avrupa Birliği Serbest Bölgeler Mevzuatı ile karşılaştırılmasıkonuları tartışılmıştır.Bu çerçevede, Türkiye'de serbest bölgeler konusunda yaşanılangelişmeler, serbest bölge kurulması fikrini gündeme getiren olaylar, serbestbölge kurulması için yapılan yasal düzenlemeler, bu konudaki başarısızlıklarve nedenleri ve hâlihazırda uygulanan ve temelleri 1980'lerde atılanmevzuatımızın nasıl oluştuğu anlatılmıştır.Ülkemizde 2006 yılı itibarıyla faaliyet gösteren serbesAvrupa Birliği mevzuatında serbest bölgeler ile ilgili kurum olarakGümrük İdaresi yetkili kılınmışken, Türkiye'de serbest bölgeler ile ilgili yasaldüzenlemeler Dış Ticaret Müsteşarlığı ve Gümrük Müsteşarlığı tarafındanyapılmakta, 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu ve 4458 sayılı GümrükKanunu ile bunlara bağlı yönetmelikler serbest bölge uygulamalarınıdüzenlemektedir.4 Şubat 2000 tarihinde yürürlüğe giren Gümrük Kanunu ile serbestbölgeler konusunda Avrupa Birliği mevzuatına paralellik sağlanmışsa da,tam uyum için, Ulusal Programda da belirtildiği gibi, özellikle 3218 sayılıSerbest Bölgeler Kanununda bir takım değişiklikler yapılması gerekmektedir.Yukarıda belirtilen bilgiler sonucunda, Topluluk ve Türkiye'deserbest bölgelerin temel farklılıkları ortaya konmuş ve sonuç bölümünde deelde edilen veriler değerlendirilerek önerilerde bulunulmuştur.ANAHTAR KELİMELER1. Serbest Bölgeler2. Avrupa Birliği Serbest Bölgeler Mevzuatı3. Türkiye Serebest Bölgelerinin Sorunları4. Serbest Bölgeler Ve Gümrük İdareleritbölgelerimiz istatistiki açıdan değerlendirilmiştir.Ayrıca, Türkiye'de ve Toplulukta serbest bölgelerin işleyişiincelenmiş, sırasıyla Almanya, Belçika, Danimarka, Fransa, Hollanda,İngiltere, İrlanda, Polonya, İspanya ve İtalya serbest bölge rejimleri hakkındadetaylı bilgi verilmiştir.

Abstract:
How the developments of free zones in Turkey since thefoundation date of Turkish Republic are and whether any change in thestatus of free zones in our country after Customs Union established betweenTurkey and European Union and today is required or not constitute thesubject of this study.The development of free zones in the world and in Turkey, freezone applications in the European Union and in Turkey, trade statistics ofTurkish free zones and comparison of Turkish free zones legislation withthat of European Union during the process of entrance to the EuropeanUnion are discussed.In this respect, historical developments related to the TurkishFree Zones, the events that introduced the idea of establishing free zones,arrangement in legislation done for establishing of free zones, failures in thissubject and the way of drawing up the current legislation whose basis havebeen constructed in the early 1980?s have been represented.The free zones in our country which have functioned by the year2006 have been evaluated in terms of statistics.Furthermore, functioning of Turkish and European Union?s freezones has been examined. Some detailed information about free zoneregimes of respectively Germany, Belgium, Denmark, France, Holland,England, Ireland, Poland, Spain and Italy is also given.In the European Union legislation, customs administration isdefined as the authorized institution for free zones whereas the legislativearrangements on free zones in Turkey are made by the Undersecretariat ofForeign Trade and by the Undersecretariat of Customs; Free Zones Law No.3218 and Customs Law No. 4458 and the relevant regulations govern thefree zone procedures.Even though a parallelism with the European Union legislationabout free zones is provided with the Customs Law, which entered into forceon February 4, 2000, in order to achieve full conformity, as stated in theNational Programme, some changes need to be made, especially regardingthe Free Zones Law.As a result of above given information , basic differences betweenthe Turkish and EU?s free zones have been put forth, and somerecommendations are also stated in the ?Conclusion Chapter? by beingevaluated the gained data.KEY WORDS1. Free Zones2. The European Union Free Zone Legislation3. The Problems Of The Free Zones In Turkey4. Free Zones And Customs Offices