Kadına yönelik şiddet alanında çalışan psikologların deneyimlerinin tematik analiz yöntemi ile incelenmesi
The examination of the experiences of psychologists working with abused women through thematic analysis
Yazar: HATİCE ÇEVİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TUBANUR BAYRAM KUZGUN
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Kadına yönelik şiddet sonrası yaşanan ruhsal zorluklar, psikoloji yazınında genel olarak psikopatoloji tanı kategorileri ile tanımlanmakta ve müdahaleler bu doğrultuda yapılmaktadır. Bu müdahaleler toplumsal dinamiklerden arınmış şekilde, kadının deneyimini göz ardı edebilen sonuçlar doğurabilmektedir. Ortaya çıkan sonuçlarsa ruh sağlığı alanında çalışan uzmanların şiddet mağduru kadınlara sundukları hizmetlerin niteliğini derinden etkilenmesine yol açabilir. 
Bu araştırmanın amacı kadına yönelik şiddet alanında ruh sağlığı hizmeti veren psikologların mesleki deneyimlerinin, onların bakış açılarıyla ve niteliksel yöntemle derinliğine anlaşılmasını sağlamaktır. Böylece alanda çalışan psikologların yaşadığı deneyimleri görünür kılmak ve ihtiyaçlarının tespit edilmesi hedeflenmiştir. Bu doğrultuda alanda çalışan 9 psikologla görüşülmüştür. Elde edilen niteliksel verilerle üç ana temaya ve dokuz alt temaya ayrışmıştır.
Araştırmanın bulgularında; psikologların çoğunlukla çaresizlik ve tükenmişlik yaşadıkları, sosyal ilişkilerinde zorluklar yaşamaya başladıkları sıkça gündeme gelmiştir. Şiddet mağduru kadınlarla çalışan psikologlarda eş duyum yorgunluğu, ikincil travmatik stres belirtileri gözlemlenmiştir ancak koruyucu faktörlerin etkisiyle iyilik hallerinin desteklenebileceği ve öz bakımın son derece önemli olduğu sonucuna varılmıştır. 
Araştırmanın sonucunda alanda çalışan psikologların psikoterapi ve süpervizyon desteği alması, sosyal desteğin artırılması, eğitimlerle desteklenmesi ve öz bakım stratejileri geliştirmesinin önemi anlaşılmıştır. Bununla birlikte kadına yönelik şiddet alanında çalışırken, toplumsal cinsiyet dinamikleri üzerine çalışmanın, kadına yönelik şiddet alanında dayanışma içinde bulunmanın, disiplinler arası ve bütüncül bir yaklaşımla şiddet olgusunu ekonomik, politik, sosyokültürel boyutlarıyla ele almanın önemi anlaşılmıştır. Bu yaklaşımların ve eleştirel bir duyuşun, alanda çalışan psikologları da koruyacağı gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Eşduyum yorgunluğu, Kadına yönelik şiddet, Niteliksel araştırma, Öz bakım

Abstract:
Psychological difficulties experienced after violence against women are usually defined by psychopathological diagnostic categories in the psychology literature and interventions are conducted accordingly. These interventions can give rise to practices that can disregard the experience of a woman, free of social dynamics. This can lead to a deep impact on the quality of services that experts in mental health provide to women who are victims of violence.
The purpose of this study is to understand psychologists who provide mental health services in the field of violence against women, their professional experience through their perspective and qualitative method. It is aimed at making the experiences of psychologists working in the field visible and identifying their needs. In this respect, 9 psychologists working in the field have been interviewed. Three main themes and nine sub-themes have been identified with the qualitative data obtained.
The findings of the study showed that psychologists often experience desperation and exhaustion, and begin to experience difficulties in their social relationships. Compassion fatigue and secondary traumatic stress symptoms are observed in psychologists working with women who are violence victims, but with the effect of protective factors, their well-being can be supported and self-care is extremely important.
As a result of the research, for psychologists working in the field, the importance of receiving psychotherapy and supervision support, increasing their social support, supporting them with training and their developing self-care strategies has been understood. On the other hand; while working in the field of violence against women, the importance of working on gender dynamics, the solidarity in the field of violence against women, to address the economic, political, socio-cultural aspects of violence with an interdisciplinary and integrative approach was understood. It was pointed out that these approaches and this critical thinking will also protect psychologists who work in this field.

Keywords: compassion fatigue, violence against women, qualitative research