Mastektomi sonrası gelişen lenfödemin tedavisinde ekstracorporeal şok tedavisinin kompleks bölgesel dekonjestif tedavi ile kıyaslaması
Comparison of extracorporeal shock therapy and complex regional decongestive treatment in the treatment of lymphedema post mastectomy
Yazar: ZEYNEP ALKAN
Danışman: DOÇ. DR. HÜLYA UZKESER
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Lenfödem = Lymphedema ; Mastektomi = Mastectomy ; Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms

Özet:
Mastektomi Sonrası Gelişen Lenfödemin Tedavisinin Ekstracorporeal Şok Tedavisinin Kompleks Bölgesel Dekonjestif Tedavi İle Karşılaştırılması
Amaç: Mastektomi sonrası gelişen lenfödem çeşitli disabilitelere sebep olan kronik progresif hastalıktır. Dolayısıyla erken tanı ve tedavisi önemlidir. Son zamanlarda lenfödem tedavisinde ekstracorporeal şok tedavisi gündeme gelmiştir. Bu çalışmamızda amacımız, meme kanseri ilişkili lenfödemde ekstracorporeal şok tedavisinin kompleks dekonjestif tedaviyle kombine edilmesinin lenfödem tedavisine etkisini incelemektir. 
Yöntem: Çalışmamıza mastektomi sonrası lenfödem gelişen 30 hasta( 15 hasta CDT grubu, 15 hasta ESWT+CDT grubu)  dâhil edildi. CDT grubuna 15 seans yaklaşık 30-45 dk süren MLD ardından 45 dakika 40 mmHg basınçla intermittan pnömotik kompresyon tedavisi uygulandı. Daha sonra kompresyon bandajı uygulandı. Cilt bakımı, egzersizler anlatıldı. ESWT+CDT grubuna ise CDT grubuna verilen tedavilere ek olarak ilk iki hafta 2, son hafta 1 seans olacak şekilde toplamda 5 seans ESWT uygulandı. ESWT protokolü, 2 bar basınçta 4Hz sıklıkta seans başına 2500 şok idi. Gruplar tedavi öncesi, tedaviden sonra 3. Hafta ve 6. Ayda VAS, QuıckDASH, volumetrik ve mezuro yöntemi ile değerlendirildi.
Bulgular: Gruplar arasında etkilenen kol ile etkilenmeyen kol arası fark MKF'den yapılan ölçümlerde grup 1'de(CDT) grup 2'ye(CDT+ESWT) göre 3. Haftada istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptandı (p<0.05). Gruplar arasında etkilenen kol çevresel ölçümün değerlendirilmesinde el bileği seviyesinde grup 2'de (CDT+ESWT) Grup 1'e (CDT) göre 6. ayda istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptandı (p<0.005). Volumetrik değerlendirme, VAS ve QuıckDASH parametlerinde grup 2 de 6 ay boyunca iyileşme devam etmesine rağmen iki grup arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark saptanmadı(p>0.05). Grup içi değerlendirmede ise; her iki grupta da volumetrik ölçüm, çevresel ölçüm, VAS ve QuıckDASH değerlendirmesinde tedavi öncesine göre 3. Hafta ve 6. Ay kontrollerinde istatistiksel olarak anlamlı şekilde iyileşme gözlendi (p<0.05).
Sonuç: Mastektomi sonrası gelişen lenfödem hastalarında ESWT'nin CDT ile kombinasyonunun sadece CDT'ye kısa dönem ve uzun dönem etkileri açısından üstünlüğü saptanmamıştır. Ancak daha kesin ve doğru sonuçlar için daha geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar kelimeler: Ekstrakorporeal şok dalga tedavisi, kompleks bölgesel dekonjestif tedavi, lenfödem

Abstract:
Comparison of Extracorporeal Shock Therapy and Complex Regional Decongestive Treatment in the Treatment of Lymphedema Post mastectomy
Objective:  Post mastectomy lymphedema is a chronic progressive disease that causes various disabilities. Therefore, early diagnosis and treatment is important.  Recently, extracorporeal shock therapy has become a current issue in the treatment of lymphedema. In this study, our aim is to investigate the effect of combining extracorporeal shock therapy (ESWT) with complex decongestive therapy (CDT) in the treatment of Breast cancer related lymphedema.
Method: 30 patients (15 patients CDT group, 15 patients ESWT + CDT group) who developed lymphedema post-mastectomy were enrolled in our study. Intermittent pneumatic compression therapy was applied to the CDT group with a pressure of 40 mmHg for 45 minutes after MLD, which lasted approximately 30-45 minutes in 15 sessions. Then a compression bandage was applied. Skin care and exercises were explained. In the ESWT + CDT group, in addition to the treatments given to the CDT group, a total of 5 sessions of ESWT were applied, 2 sessions in the first two weeks and 1 session in the last week. The ESWT protocol was 2500 shocks per session at 2 bar pressure and 4Hz frequency. The groups were evaluated before treatment, at the 3rd week and 6th month after the treatment by using VAS, QuickDASH, volumetric and circumferential measurement methods.
Results: A statistically significant difference was found in group 1 compared to group 2 in the measurements made from MCF  between the affected arm and the unaffected arm at the 3rd week (p <0.05). In the evaluation of the circumferential measurement of the affected arm between the groups, a statistically significant difference was found at the wrist level in group 2 (CDT + ESWT) compared to Group 1 (CDT) at the 6th month (p <0.005). Although improvement continued in group 2 for 6 months in volumetric evaluation, VAS and QuickDASH parameters, no statistically significant difference was found between the two groups (p> 0.05).  In the evaluation within the group; In both groups, a statistically significant improvement was observed in volumetric measurement, circumferential measurement, VAS and QuickDASH evaluations at the 3rd week and 6th month controls compared to the pre-treatment  (p <0.05).
Conclusion: In lymphedema patients developing post mastectomy, the combination of ESWT with CDT was not found to be superior in terms of short-term and long-term effects compared to CDT. However, more comprehensive studies are needed for more exact and accurate results.
Keywords: Extracorporeal shock wave therapy, complex regional decongestive therapy, lymphedema