Hıristiyan ve İslami kurtuluş teologlarının öze dönüş mücadelesi: Karşılaştırmalı bir analiz
Christian and Muslim theologians' quest for returning to the authentic self: A comparative analysis
Yazar: SÜLEYMAN GÜDER
Danışman: YRD. DOÇ. BURAK ÜLMAN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Din = Religion ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Ahiret = Hereafter ; Din algısı = Perception of religion ; Din-siyaset ilişkileri = Religious-politics relations ; Dini kurumlar = Religious foundations ; Hristiyanlık = Christianity ; Kutsal kitaplar = Holy books ; Sosyal adalet = Social justice ; İlahiyat = Theology ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bu tez, 20. yüzyılda ortaya çıkan en etkili dinî-siyasi hareketlerin başında gelen
Hıristiyan ve İslami kurtuluş teologlarının öze dönüş mücadelesi hakkındadır. Bir dinîsiyasi
akım olarak dinin seküler bağlamda yeniden yorumlanmasını savunan kurtuluş
teologları, yaşadıkları toplumlarda sosyal sorunlara karşı bir farkındalık oluşturmak ve
çözüm bulmak amacıyla 1960'ların sonlarına doğru ortaya çıkmıştır. Hareket, yoksullukla,
fakirlikle ve ezilmişlikle yakından ilgilenen bir akım olmasının yanı sıra yerleşik dinî
kurumların ve din algısının öz eleştiri yapmasını mümkün kılan bir anlayışa öncülük
etmiştir. Bu eleştiri, sahip oldukları Kutsal kitabın yeniden ve farklı bir perspektifle
yorumlanmasını mümkün kılmıştır. Ortaya çıktığı günden beri gerek dinî otoritelerin
gerekse de siyasi iradelerin taarruzlarına karşın dünyayı "alttan" (yoksul ve ezilenlerin
bakışıyla) inceleyen kurtuluş hareketi, dinin seküler bağlamda yeniden yorumlanmasını
"öze dönüş" açısından değerlendirmektedir. Bu kapsamda tezde, Hıristiyan ve İslami
kurtuluş teologlarının öze dönüş arayışı üç farklı boyuttan ele alınacaktır. Bunlar, dinin
günün şartlarına göre, kıtadaki gelir eşitsizliğini azaltmak için sosyal adalet ve yoksulluk
perspektifinden ve eleştirel bir bakış açısıyla yeniden yorumlanması olarak belirlenmiştir.
Çalışmanın sonundaysa her iki kurtuluş teolojisinin benzerlikler ve farklılıkları mukayese
yöntemiyle sorgulanmaktadır.


Anahtar Kelimeler: Öze Dönüş, Sosyal Adalet, Yoksulluk, Din, Kutsal Kitap,Eleştirel Bakış, Öte Dünya, Gelenek, Din-Siyaset İlişkileri, Hermönetik Yöntem

Abstract:
The thesis is about the quest of the Christian and Muslim liberation theologies,
which is one of the most influential religious-political movements on returning to the
authentic self that emerged in the 20th century. As religious-political actors, liberation
theologians have advocated the re-interpretation of religion in a secular context in order to
create an awareness of social problems in the society (and to find a solution) that arose in
the late 1960s. Beyond the concern about poverty and oppression issues, the movement has
led to an understanding that makes self-criticism to religious institutions and religion
perception possible. This criticism made it possible to re-interpret the Holy book from the
different point of view. Since its first day of emergence, the liberation movement has been
under the pressure of both religious and political powers; and it evaluates the reinterpretation
of religion in a secular framework from the perspective of "return to the
authentic self". In this regard, the thesis will discuss the quest for the authentic self-return
within the three different aspects. These are identified as re-interpretation of religion
according to current day conditions, to reduce income inequality on the continent in terms
of social justice and poverty and with a critical approach. At the end of work, both
liberation theologies are investigated in terms of similarities and differences, using
comparative methods.


Key Words: The Authentic Self, Social Justice, Poverty, Religion, Holy Book, Critical Approach, Afterlife, Tradition, Religion-Politics Relations, Hermeneutics Method