Kadın sporcularda menstrüel siklus faz değişimlerinin sportif hareketlerdeki hata puanlarına etkisi
The effect of menstrual CYCLE phase changes on error scores in sportive movements in female athletes
Yazar: ESMA ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. SABRİYE ERCAN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Spor Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Spor = Sports

Özet:
Kadın sporcuların sportif aktivitelere katılımının artmasıyla birlikte kadın sporculara özgü yaralanmalar daha iyi anlaşılmaya başlanmıştır. Menstrüel siklusa bağlı olarak görülen hormonal dalgalanmalar ile sağlığın ve spor performansının çeşitli yönleri arasında karmaşık ilişkiler vardır. Bu çalışmada kadın sporcularda, menstrüel siklusun farklı fazlarının, sıçrama ve kesme hareketindeki hata puanlama skorlarında, esneklik ve laksite değerlerinde ne ölçüde değişiklik oluşturduğunu tespit etmek amaçlanmıştır.
Katılımcılar, menstrüel siklusun menstrüasyon ve ovulasyon fazlarında değerlendirmeye alınmıştır. Sıçramadan Sonra Yere İniş Hata Puanlama Sistemi, Kesme (Koşarken Ani Yön Değiştirme) Hareketini Değerlendirme Puanlaması, vücut kompozisyon analizi, esneklik, laksite ve aerobik kapasite ölçümleri yapılmıştır. Ayrıca Premenstrüel Sendrom Ölçeği kullanılarak premenstrüel sendrom sıklığı ve menstrüel faz değişimi ile ölçek puanlarının ilişkisi araştırılmıştır. 
Çalışma 22 kadın sporcu ile tamamlanmıştır. Katılımcılar 18-25 yaş aralığında, voleybol (n=14, %63,6) ve hentbol (n=8, %36,4) sporcularından oluşmuştur. Ortalama boy 167,82±7,13 cm, vücut ağırlığı 56,11±6,72 kg, VKİ 19,88±1,57 kg/m2, menarş yaşı 12,95±1,21, menstrüasyon süresi 6 (4-7) gün, menstrüel siklus uzunluğu 29 (23-35) gün, bir yıldaki menstrüel siklus sayısı 12 (10-15) olarak belirlenmiştir. 
Araştırmanın sonucunda, östradiol, LH, progesteron, VO2max ve hem sağ diz hem de sol diz için ölçülen laksite değerleri menstrüasyon fazına göre ovulasyon fazında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artış göstermiştir (p<0,05). Uzan eriş testinde ise fazlar arasında istatistiksel anlamlı fark gözlenmemiştir (p>0,05). Sıçramadan Sonra Yere İniş Hata Puanlama Sistemi ve Kesme (Koşarken Ani Yön Değiştirme) Hareketini Değerlendirme Puanlaması sonuçlarına bakıldığında, katılımcıların hem toplam hata puanlarının hem de risk kategorilerinin fazlar arasında istatistiksel anlamlı değişim göstermediği bulunmuştur (p>0,05). Menstrüel siklus fazının Sıçramadan Sonra Yere İniş Hata Puanlama Sistemi ve Kesme (Koşarken Ani Yön Değiştirme) Hareketini Değerlendirme Puanlaması skorlarını etkilemediği, kadın katılımcıların bu araçlarla menstrüel siklusun herhangi bir döneminde değerlendirilebileceği sonucuna varılmıştır. 
Anahtar Sözcükler: Aerobik Kapasite, Hata, Kadın Sporcu, Laksite, Menstrüel Siklus

Abstract:
With the increase in the participation of female athletes in sportive activities, injuries specific to female athletes have started to be better understood. There are complex relationships between hormonal fluctuations associated with the menstrual cycle and various health and sports performance aspects. This study aimed to determine to what extent different phases of the menstrual cycle caused a change on error scores in jumping and cutting movements, flexibility, and laxity values in female athletes. 
Participants were evaluated in the menstruation and ovulation phases of the menstrual cycle. Landing Error Scoring System (LESS), Cutting Movement Assessment Score (CMAS), body composition analysis, flexibility, laxity, and aerobic capacity measurements were taken. In addition, the frequency of premenstrual syndrome and the relationship between menstrual phase change and scale scores were investigated by using the Premenstrual Syndrome Scale. 
The study was completed with 22 female athletes. Participants consisted of volleyball (n=14, 63.6%) and handball (n=8, 36.4%) athletes between the ages of 18-25. Mean height 167.82±7.13 cm, body weight 56.11±6.72 kg, BMI 19.88±1.57 kg/m2, age at menarche 12.95±1.21, menstruation duration 6 (4-7) days, menstrual cycle length was 29 (23-35) days, and the number of menstrual cycles in a year is 12 (10-15). 
As a result of the study, estradiol, LH, progesterone, VO2max, and laxity values measured for both right and left knees showed a statistically significant increase in the ovulation phase compared to the menstruation phase (p<0.05). No statistically significant difference was observed between the phases in the sit and reach test (p>0.05). When the results of LESS and CMAS were examined, it was found that participants' the total error scores and risk categories did not show a statistically significant difference between the phases (p>0.05). It was concluded that the menstrual cycle phase did not affect the scores of LESS and CMAS and that female participants can be evaluated at any period of the menstrual cycle with these tools.
Keywords: Aerobic Capacity, Error, Female Athlete, Laxity, Menstrual Cycle