Oyun teorisi ve bir uygulama
Game theory and an application
Yazar: HÜSEYİN AVNİ ÇUBUKCU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FAHRİYE UYSAL
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Sivil Havacılık = Civil Aviation
Dizin: Hava yolu işletmeleri = Airline companies ; Havacılık = Aviation ; Havacılık sektörü = Aviation sector ; Karar verme stratejileri = Decision making strategies ; Nash dengesi = Nash balance ; Oyun teorisi = Game theory ; Oyunlar = Games ; Sivil havacılık işletmeleri = Civil aviation companies

Özet:
Günümüzde ticari şartların iyileşmesi, devlet teşvikleri, globalleşme sonucu pazarların genişlemesi ve her gün artan nüfusun taleplerinin karşılanması gibi nedenler piyasalarda yer alan şirket sayılarını ve sonuç olarak şirketler arasındaki rekabeti artırmıştır. Yüksek rekabet koşullarında şirketlerin varlıklarını sürdürebilmeleri için bilimsel analizlerden faydalanarak hedef koymaları ve stratejilerini bu analizlere dayanarak belirlemeleri önem taşımaktadır. Bu nedenle bu çalışmada, rekabetin yüksek olduğu hava ulaşım sektöründe hizmet veren iki havayolu şirketinin daha çok kazanç sağlamak için karar alma yöntemlerinden biri olan ve sıklıkla kullanılan oyun teorisi ile ideal stratejilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Çalışmada oyun teorisi ve havacılık hakkında bilgi verilmiş ve iki havayolu şirketinin en ideal fiyat politikalarının belirlenebilmesi için 2015 yılına ait Antalya (AYT) – Atatürk (IST) Havalimanları seferlerinin günlük yolcu sayıları ve bilet fiyatları kullanılarak iki kişili sıfır toplamlı oyun matrisi oluşturulmuştur. Kurulan oyunun denge noktası minmax ve maxmin yöntemiyle hesaplanmış ve elde edilen sonuçlara göre ilgili şirketlerin yüksek rekabet sonucu fiyatlarını çok fazla düşürdükleri tespit edilmiştir. Şirketlerin daha fazla kazanç sağlamak için aralarında fikirbirliğine vararak fiyatlarını birlikte artırmaları sonucunda kazançlarını da artırabalicekleri bulunmuştur.


Anahtar Kelimeler: Oyun, Oyun Teorisi, Havacılık, Nash Dengesi, Statik Oyunlar, Dinamik Oyunlar

Abstract:
Nowadays the factors such as recovery in trade conditions, public incentives, expansion of markets due to globalisation struggling to respond the demand that increases day by day with the raising amount of population have ascended the number of companies and the competition among them. On the high level of competition circumstances, it is vital for companies to determine their aims and strategies by applying scientific analyses in order to maintain their existence. Thus in the study, it is aimed to designate the ideal strategies for two aviation companies with game theory, one of the decision analyses and is used often so as to increase their revenue.
In the study, game theory and aviation are explained and in order to determine the optimum pricing policy two players zero sum game matris is formed by means of the daily data of ticket prices and amount of passengers that two airline companies had for Antalya (AYT) – Atatürk (IST) flights in 2015. The equilibrium point of the game matrix is calculated by the minmax - maxmin method and according to the results it is found out that two companies decrease the level of ticket prices due to intensive competition. It is determined that companies may raise the level of ticket prices by cooperating together so as to increase the income.


Keywords: Game, Game Theory, Aviation, Nash Equilibrium, Static Games, Dynamic Games