Akıllı sözleşmeler ve genel işlem koşulları
Smart contracts and standard terms and conditions
Yazar: HALİL CAN BENTLİ
Danışman: PROF. DR. HAYRUNNİSA ÖZDEMİR
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Akıllı sözleşmeler, dağıtık defter teknolojisi ve blok zincir altyapısı ile yaratılan, kendiliğinden icra edilebilen ve değiştirilmesi imkânsız hale gelen bilgisayar kodlarından oluştur. Çalışmamız, akıllı sözleşmelerin hukuki niteliğine odaklanarak, bu sözleşmelerin nasıl işlediğini, Bitcoin ve Ethereum gibi blok zincir platformları üzerindeki uygulamalarını ve şeffaflık, güvenlik gibi avantajlarını analiz etmektedir. Bununla birlikte, akıllı sözleşmelerin masrafları azaltma potansiyeli gibi pratik avantajlarının yanı sıra, özellikle oracle kavramı üzerinden dış dünyadaki verilerin sisteme nasıl dahil edildiğini tartışmaktadır. Akıllı sözleşmelerin getirdiği bu yenilikler hukuki açıdan da ele alınmakta ve özellikle kendiliğinden icra edilebilirlik, esneklik eksikliği ve hukuki uyumsuzluk riski gibi zorluklar üzerinde durulmaktadır. 
Çalışmamız, ayrıca akıllı sözleşmelerin genel işlem koşullarıyla olan ilişkisini kapsamlı bir şekilde irdelemekte ve bu sözleşmelerin farklı hukuki uygulama alanlarında (iş, kira, kredi, satım gibi) nasıl kullanıldığını detaylandırmaktadır. Genel işlem koşullarının yürürlük, yorum ve içerik denetimi bakımından akıllı sözleşmelerin sunduğu yeni hukuki boyutları ele alınmakta ve bu sözleşmelerin mevcut hukuki çerçevelere nasıl uyum sağlayabileceği tartışılmaktadır. Tüketici hukuku gibi alanlarda bu yeni sözleşme türünün kullanımı analiz edilerek ele alınmıştır. Çalışmamızın temel amacı, akıllı sözleşmelerin hukuki niteliğini belirlemek, bunların genel işlem koşullarıyla olan ilişkisini ortaya koymak ve bu yeni teknolojinin hukuk sistemine entegrasyon sürecinde karşılaşılabilecek olası sorunları değerlendirmektir.

Abstract:
Smart contracts are created through distributed ledger technology and blockchain infrastructure, consisting of self-executing computer code that becomes immutable once deployed. The study focuses on the legal nature of smart contracts, analyzing how they function, their applications on blockchain platforms such as Bitcoin and Ethereum, and their advantages, including transparency and security. In addition, the study explores practical benefits like the cost reduction potential of smart contracts, while also discussing how external data is integrated into the system through the concept of oracles. The legal implications of these innovations are also examined, with particular attention to challenges such as the self-executing nature of smart contracts, lack of flexibility, and the risk of legal non-compliance.
The study also comprehensively examines the relationship between smart contracts and general terms and conditions and details how these contracts are used in different areas of legal practice (such as employment, lease, credit, sale). The new legal dimensions offered by smart contracts in terms of enforcement, interpretation and content control of general transaction terms are discussed and how these contracts can adapt to existing legal frameworks are discussed. The use of this new type of contract in areas such as consumer law is analyzed and discussed. The main purpose of our study is to determine the legal nature of smart contracts, to reveal their relationship with general transaction terms and to evaluate the possible problems that may be encountered in the process of integration of this new technology into the legal system.