Yoğurt, probiyotik yoğurt ve kefir tüketiminin hipertansiyon üzerine etkisi
The effect of yogurt,probiotic yogurt and kefir consumption on hypertension
Yazar: ELİF YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. AHMED KAYACIER
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Gıda Mühendisliği = Food Engineering ; Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Hipertansiyon = Hypertension ; Kefir = Kefir ; Yoğurt = Yoghurt

Özet:
Hipertansiyon , koroner kalp hastalığı, periferal arter hastalığı ve felç dahil olmak üzere kardiyovasküler hastalıklar için bilinen bir risk faktörüdür. Prehipertansiyon veya ılımlı yüksek kan basıncının hipertansiyona yol açabileceği, kronik hastalık ve ölüm riskini artırabileceği bildirilmektedir. İlaç tedavisi çoğu hipertansif hastalar için gerekli olmasına rağmen, sağlıklı bir diyet ve yaşam tarzı değişiklikleri (fiziksel aktivite, normal vücut ağırlığını koruma, sigarayı bırakma) kan basıncını (KB) istenilen seviyeye indirmek için bazı insanlarda yeterli olabilmektedir.
Bu çalışma fermente süt ürünleri olan yoğurt, probiyotik yoğurt ve kefirin prehipertansiyon ve evre-1 hipertansiyonlu bireylerde KB, bazı biyokimya parametreleri ve lipitlerin plazma konsantrasyonları üzerindeki etkisini araştırmak için yapılmıştır. Prehipertansiyon ve evre-1 hipertansiyon hastaları arasında fermente süt ürünleri tüketimini gönüllü olarak kabul edenler üç gruba ayrılarak takip edilmiştir. Toplam 75 kişi ile tamamlanan çalışmada bireylerin antropometrik ve KB ölçümleri gerçekleştirilmiş ve fermente süt ürünü tüketmenin bu parametrelere etkisi istatistiksel yöntemlerle belirlenmiştir.
Ofis sistolik kan basıncı (SKB) değerinde istatistiksel olarak anlamlı bir azalma kefir grubunda (-10 mmHg) ve probiyotik yoğurt grubunda (-7,2 mmHg) görülmüştür.  Benzer şekilde kefir grubunda (-5,6 mmHg) ve probiyotik yoğurt grubunda (-4,6 mmHg) ofis diyastolik kan basıncı (DKB) değerinde istatistiksel olarak anlamlı bir azalma görülmüştür. Ofis SKB değerleri bakımından kontrol, kefir ve probiyotik yoğurt grupları  arasında  anlamlı  bir  farklılık  olduğu  görülmüştür.  Bu  farklılık;  kontrol  ( x =136,40 mmHg) ve kefir grubu ( x =126,60 mmHg) ile probiyotik yoğurt ( x =133,80 mmHg) ve kefir grupları ( x =126,60 mmHg) arasında olup anlamlı bulunmuştur. 24 saat ayaktan KB izlemine göre; toplam ortalama sistol değerlerinde başlangıç değerlerine göre kefir grubunda (-3,9 mmHg) düşme olmuştur. Toplam ortalama diyastol değerlerinde başlangıç değerlerine göre kefir grubunda (-3,12 mmHg) ve kontrol grubunda (-3,4 mmHg) düşme olmuştur ve istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Kolesterol ve trigliserit değerleri bakımından probiyotik yoğurt grubunda (ortalama sırasıyla -15mg/dl ve -32,9 mg/dl) istatistiksel olarak anlamlı bir düşme gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Yoğurt, probiyotik yoğurt, kefir, fermente süt ürünleri, hipertansiyon.

Abstract:
Hypertension is a known risk factor for cardiovascular diseases including coronary heart disease, peripheral artery disease and stroke. It is reported that prehypertension or moderately high blood pressure can lead to hypertension and may increase the risk of chronic diseases and death. Although drug treatment is necessary for most hypertensive patients, a healthy diet and lifestyle changes (physical activity, maintaining normal body weight, cessation of smoking) may be sufficient to decrease the blood pressure to the desired level for some people.
This study was conducted to determine the effects of certain fermented dairy products, namely; yogurt, probiotic yogurt and kefir on blood pressure, some biochemical parameters and lipids. Among the prehypertension or phase-1 hypertension patients, individuals voluntarily accepting to consume fermented dairy products were selected, divided into three groups and followed during the course of study. The study was completed with the total of 75 individuals and antropometric variables, blood pressure and blood lipid measurements were conducted on the volunteers and the effects of fermented dairy product consumption on those parameters were assessed using  statsitical methods.
A significant decrease (-10 mmHg) was observed in office SBP value for the kefir treatments. The decrease (-7,2 mmHg) in office SBP for the treatment of probiotic yogurt was also statistically significant. Similarly, office DBP values decreased for both the kefir and the probiotic treatments. These decreases were -5.6 mmHg and -4.6 mmHg for kefir and probiotic yogurt treatments respectively and were significant .
The mean office SBP values were 136.4, 126.6, and 133.8 mmHg for the control, the kefir, and the probiotic yogurt treatments, respectively. The differences in mean office SBP values between the control and the kefir treatments and between probiotic and kefir treatments were significant.
Total mean systolic value based on 24- hour ambulatory blood pressure monitoring have decreased for the kefir treatment. This decrease was -3.9 mmHg and was statistically significant. Total mean diastolic value have decreased for the kefir group (-3.12 mmHg) and the control group (-3.4 mmHg) and this reduction was statistically significant. It  was also observed that there was a significant decrease (-15 mg/dl) in the mean cholesterol values for the probiotic treatment. A significant decrease (-32.9 mg/dl) was also observed in the mean triglyceride value for the probiotic treatment.

Keywords: Yogurt, probiotic yogurt, kefir, fermented dairy products, hypertension.