Periodontal hastalıklı bireylerde dişeti oluğu sıvısı ve tükürük aktivin-A ve interlökin-1 beta seviyelerinin incelenmesi
Investigation of gingival crevicular fluid and saliva activin-A and interleukin-1 beta levels in individuals with periodontal disease
Yazar: CAN ÖZDEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BERAL AFACAN
Adnan Menderes Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Gingival oluk sıvı = Gingival crevicular fluid ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Periodontit = Periodontitis ; Sitokinler = Cytokines ; Tükürük = Saliva ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Amaç: Periodontal hastalıklar, konağın, subgingival patojen bakterilere karşı verdiği immunoenflamatuvar yanıttan kaynaklanır. Transforme edici büyüme faktörü-beta süper ailesinin bir üyesi olan Aktivin-A, enflamasyon, bağışık yanıt, doku onarımı ve yenilenmesi gibi temel biyolojik olaylarda önemli rol oynayan multifonksiyonel bir sitokindir. Periodontal doku yıkımının patojenik mekanizmalarında önemli rol oynayan proenflamatuvar sitokin interlökin-1beta (IL-1β), Aktivin-A sekresyonunu arttırmaktadır. Bu nedenle, bu çalışma periodontal hastalığa sahip bireylerin dişeti oluğu sıvısında (DOS) ve tükürüklerinde 
Aktivin-A ve IL-1β seviyelerini araştırmayı amaçlamaktadır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, sistemik sağlıklı ve sigara kullanmayan, evre 3 periodontitis (n=23), gingivitis (n=26) ve periodontal sağlıklı (n=26) toplam 75 birey dahil edildi. Periodontal durum, tüm ağız sondalama derinliği (SD), klinik ataşman kaybı (KAK), sondalamada kanama yüzdesi SK (%), gingival indeks (Gİ) ve plak indeks (Pİ) değerleri kaydedilerek değerlendirildi. DOS ve tükürük örneklerinde Aktivin-A ve IL-1β seviyeleri ELISA ile ölçüldü. Veriler, parametrik olmayan istatistiksel testler ile analiz edildi.
Bulgular: Periodontitis grubunun tüm ağız SD, KAK, SK (%), Gİ ve Pİ değerleri, gingivitis ve periodontal sağlıklı gruplarından istatistiksel anlamlı yüksek bulundu (p<0.05). Gingivitis grubunun tüm ağız SD, SK (%) ve Gİ değerleri, periodontal sağlıklı gruptan anlamlı yüksekti (p<0.05). Periodontitis grubunun DOS Aktivin-A seviyeleri periodontal sağlıklı gruptan anlamlı düşük bulunurken (p<0.05), DOS IL-1β seviyeleri periodontal sağlıklı gruptan anlamlı yüksek bulundu (p<0.05). Gingivitis grubunun DOS Aktivin-A ve IL-1β seviyeleri, periodontitis ve periodontal sağlıklı grupları ile benzerdi (p>0.05). Tükürük Aktivin-A ve 
IL-1β seviyeleri her üç grupta benzer bulundu (p>0.05). DOS Aktivin-A seviyeleri ile klinik periodontal parametreler arasında negatif korelasyon gözlendi (p<0.05). Tükürükteki 
Aktivin-A ve IL-1β seviyeleri arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı (p<0.05).
Sonuç: Bu çalışma, periodontal hastalıklı ve sağlıklı bireylerde DOS ve tükürük Aktivin-A seviyelerini gösteren ilk çalışmadır. Çalışmamızın sınırlamaları dahilinde, periodontitisli bireylerin DOS'unda saptanan düşük Aktivin-A ve yüksek IL-1β seviyeleri, bu sitokinlerin periodontal hastalıkların tanısında yarar sağlayabileceğini düşündürmektedir. Aktivin-A'nın, periodontal hastalık patogenezindeki olası rolünün aydınlatılması için geniş ölçekli kohort çalışmalarına ihtiyaç vardır.

Abstract:
Aim: Periodontal diseases are caused by the host's immunoinflammatory response to subgingival pathogenic bacteria. As a member of the transforming growth factor-beta super family, Activin-A is a multifunctional cytokine that plays an important role in basic biological events such as inflammation, immune response, tissue repair and regeneration. Proinflammatory cytokine interleukin-1beta (IL-1β), which plays an important role in the pathogenic mechanisms of periodontal tissue destruction, increases Activin-A secretion. Therefore, this study aimed to investigate Activin-A and IL-1β levels of gingival crevicular fluid (GCF) and saliva in individuals with periodontal disease. 
Material and methods: In total 75 systemically healthy and non-smoker individuals 
(23 periodontitis (stage 3), 26 gingivitis, 26 periodontally healthy) were enrolled. Periodontal status was evaluated by measuring the full-mouth probing depth (PD), clinical attachment loss (CAL), the percentage of bleeding on probing (BOP %), gingival index (GI) and plaque index (PI). GCF and salivary Activin-A and IL-1β levels were measured by ELISA. Data were analyzed using non-parametric statistical tests. 
Results: Periodontitis group had significantly higher full-mouth PD, CAL, BOP %, GI and PI levels than  gingivitis and periodontally healthy groups (p<0.05). Gingivitis group had significantly higher full-mouth PD, BOP % and GI levels than periodontally healthy group (p<0.05). Periodontitis group had significantly lower GCF Activin-A levels than periodontally healthy group (p<0.05), while higher GCF IL-1β levels than periodontally healthy group  (p<0.05). Gingivitis group had similar GCF Activin-A and IL-1β levels to periodontitis and periodontally healthy groups (p>0.05). Salivary Activin-A and IL-1β levels were similar in all three groups (p>0.05). There were negative correlations among GCF Activin-A and clinical periodontal parameters (p<0.05). There was a positive correlation among salivary Activin-A and IL-1β levels (p<0.05). 
Conclusion: To test best our of knowledge, this is the first study investigating GCF and salivary levels of Activin-A in periodontally diseased and healthy individuals. Within the limitations of our study, reduced Activin-A and increased IL-1β levels in GCF of individuals with periodontitis imply that those cytokines might useful in the diagnosis of periodontal diseases. Large-scale cohort studies are needed to elucidate its potential role in periodontal disease pathogenesis.