Türk medyasında sahiplik yapısının ekonomi politik yaklaşım çerçevesinde incelenmesi: Demirören Medya Grubu örneği
Research of the structure of ownership in the Turkish media in the context of political approach: The example of Demirören Medya Group
Yazar: FERİDE ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM TORUK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Gazetecilik = Journalism
Dizin: Demirören Grubu = Demirören Group ; Medya = Media ; Medya işletmeleri = Media enterprises ; Sahiplik yapısı = Ownership structure

Özet:
Medyanın yönlendirici gücü,  medya dışı sektörlerdeki kimi yatırımcıları bu alana yöneltmiştir. Türkiye'deki medyanın sahiplik yapısının sektöre yönelik ne gibi etkilerinin bulunduğu merak edilen, güncel konulardan biridir. Medyanın işleyiş yapısı ile ilgili araştırmalarda eleştirel ekonomi politik yaklaşım, salt ekonomik ilişkiler alanı ile sınırlı olmayan, bir yapıyı tüm toplumsal ve siyasal ilişkileri ile mercek altına alarak inceleyen yapısıyla bütünsel bir yaklaşım sunmaktadır. Bu noktadan hareketle Türkiye'deki medya kuruluşlarının sahiplik yapısı eleştirel ekonomi politik yaklaşımla ele alınmıştır.  

 Demirören Medya Grubu, yeni dönemde medya sektöründe önemli yatırımları bulunan kuruluşlardan biridir. Bu doğrultuda Türkiye'deki medyanın sahiplik yapısının sektöre yönelik ne gibi etkilerinin bulunduğu Demirören Medya Grubu örneği üzerinden incelenmiştir.  Yapılan incelemenin günümüz medyasının sahiplik yapısını şekillendiren temeller ile bu yapının sektöre etkileri konusunda bir kaynak ve farkındalık oluşturacağı düşünülmektedir.  Tezde birinci ana bölümde eleştirel ekonomi politik yaklaşımın kitle iletişim araçlarının incelenmesinde ortaya koyduğu bakış açıları ayrıntılı olarak betimlenmiştir. Ardından başlangıcından günümüze kadar Türk medyasının gelişimi önemli tarihsel bölümlere ayrılarak betimlenmiştir.  1980 sonrası Türk medya sektöründe faaliyet gösteren medya grupları ise sahiplik yapıları ile ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır.   

İkinci ana bölümü oluşturan Demirören Medya Grubu, sahiplik yapısındaki değişimler, diğer sektörlerdeki yatırımları,  basın haberleri,  röportajlar ve belgeler üzerinden tarihsel bir sıralamaya konularak eleştirel ekonomi politik yaklaşım çerçevesinde incelenmiştir. Elde edilen bulgular günümüz medyasında bağımsız bir gazetecilik ve habercilik anlayışı için çalışanların özlük haklarından, haberlerin yapılış ve düzenleniş biçimlerine kadar bir dizi yasal düzenlemenin temel ihtiyaçlardan biri olduğunu göstermektedir.

Abstract:
The driving force of the media has led some investors in the non-media sectors to this area. What is wondering where the effects of such structures for the sector of media ownership in Turkey is one of the topics. Critical economic policy approach in research on the functioning of the media offers a wholistic approach by being not only confined to the field of economic relations but also examines a structure with all its social and political relations. From this point the ownership structure of media organizations in Turkey have been dealt with critical political economy approach.
Demirören Media Group is one of the organizations that have significant in-vestments in the media sector in the new period. What are the effects for the sector, such as the ownership structure of the media in Turkey in this direction, have been examined through the example of Demirören Media Group. It is thought that this study will create a resource and awareness about the the foundations that shaped the ownership structure of today's media and sectoral effects of this structure. In the first chapter of the thesis, the aspects of the critical political economy approach to prospect mass media are examined in detail. Then the development of the Turkish media from the beginning to today has been examined by separating it with important historical episodes. The media groups operating in the Turkish media sector since 1980 are covered in detail by ownership structures.
Demirören Media Group, which forms the second main section has been analy-zed within the framework of a critical political and economic approach with regards to changes in ownership, investments in other sectors, press news, interviews and docu-ments. Findings obtained have shown that in today's media for an independent journa-lism and reporting understanding it is one of the basic needs of some of legal regulations about ranging from employees' personal rights to the way of making and organizing news.