Eğirdir Gölü Hoyran bölgesi tatlısu istakozlarının (Astacus leptodactylus salimus nordmann, 1842) populasyon büyüklüğünün tahmini
The Estimation of population size of freshwater crayfish (Astacus leptodactylus salimus Nordmann,1842)in Hoyran Part of Lake Eğirdir
Yazar: YILDIZ BOLAT
Danışman: PROF.DR. M. YAŞAR AKSOYLAR
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2001
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Eğirdir Gölü = Eğirdir Lake ; Isparta = Isparta ; Su ürünleri = Aquatic products ; Tatlı su istakozu = Freshwater crayfish

Özet:
uı ÖZET Bu çalışmada; Eğirdir, Hoyran Gölündeki tatlısu İstakozlarının (A. leptodactylus salinus, Nordman 1842) populasyon büyüklüğü ile birlikte eşey gruplarına göre boy ve ağırlık kompozisyonları, boy-ağırlık ilişkileri, kabuk değiştirme, üreme periyodu, yumurta verimliliği, birim çabadaki av miktarı ve populasyonun sağlık durumu incelenmiştir. Hoyran Gölündeki tatlısu İstakozlarının populasyon büyüklüğünün tahmininde markalama- tekrar yakalama yöntemi{Schnabel metodu) kullanılmıştır. İstakozlar dağlama yöntemi ile markalanmıştır. 4 çalışma periyodunda toplam 19960 İstakoz markalanmış ve 660 markalı İstakoz tekrar yakalanmıştır. Populasyon büyüklüğü çalışma periyodlanna göre sırasıyla 62978, 66953, 37785 ve 99281 İstakoz olarak tahmin edilmiştir. Çalışma periyodlan boyunca birim sepete düşen İstakoz miktarı 1999 yılında 0,52 ve 2000 yılında 0,65 olarak (istakoz/tuzak/gün)hesaplanmıştır. Birim çabadaki av miktarı verilerinden 2000 yılında sezon öncesi ve sonrası avlanabilir populasyon büyüklüğü 8,9 ton ve 14,7 ton olarak tespit edilmiştir. Populasyonda 25-86 mm (CL) arasında dağılım gösteren boy değerinin eşey gruplarına göre ortalama boy erkeklerde 55,4 mm ve dişilerde 48,6 mm olduğu ve 90 mm'den (TL) küçük bireylerin populasyonun %26,17'sini oluşturduğu belirlenmiştir. Populasyondaki bireylerin ağırlığının 4,5-171,4 g arasında değiştiği ve eşey gruplarına göre ortalama ağırlık erkeklerde 51,17 g ve dişilerde 34,7 g olduğu saptanmıştır. Populasyonun eşey gruplarına göre boy-ağırlık ilişkisi ; Erkekler için; LogW=-3,4144 + 2,8995xLogCL (r =0,963, N=1250), Dişiler için ; LogW=-3,0776 + 2,6946xLogCL (r = 0,975, N=550) ve karapaks uzunluğu/total uzunluk (CL / TL) oranı 0,50 olarak belirlenmiştir. Populasyonun ortalama yumurta sayısı 247,6 ve yumurta çapı 2,8 mm olarak tespit edilmiştir. Karapaks Boyu-yumurta sayısı ilişkisi regresyon denklemleri; LogF=-0,44216+ l,63131xLogCL (r =0,442, N=300) ve cardı ağırlık-yumurta sayısı ilişkisi regresyon denklemi; LogF=l,22290 + 0,71712xLogW (r =0,469, N=300) elde edilmiştir. İstakozların makroskobik incelenmesi sonucunda, populasyondaki lezyonlu birey oranı %8,89 olarak belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler : Astacus leptodactylus salinus, Populasyon büyüklüğü tahmini, Markalama ve tekrar yakalama, Birim av çabası, Populasyon yapısı.

Abstract:
IV ABSTRACT In this study, the population size, length and weight composition, according to their sex groups length- weight relationships, moulting, reproduction period, fecundity, catch per unit effort and health condition of the population of crayfish were investigated in Hoyran Lake, Eğirdir. In the estimation of the population size in Hoyran Lake, mark-recapture method (Schnabel Method) was used. The crayfish were marked with cauterization. Totally 19960 crayfishes were marked and 660 marked crayfishes were recaptured in four period. The population size of crayfish according to marking periods were estimated as 62975, 66953, 37785 and 99281 individuals respectively. During the research periods, the average density of captured crayfish were calculated as 0,52 in 1999 and 0,65 (crayfish/trap/day) in 2000. Catchable population size were determined from catch per unit effort data as 8,9 and 14,7 tonnes pre and post-season in 2000. Length values of crayfish was found to vary between 25-86 mm (CL) and the average length according to sex groups were determined as 55,4 mm for males and 48,6 mm for females. Small individuals more than 90 mm (TL) were comprised 26,17% of crayfish population. Weight values of crayfish were found to vary between 4,5-171,4 g and the average weight according to sex groups were determined as 51,17 g for males and 34,7 g for females. The regression values of length -weight relationships according to sex groups were determined the following as; for males; LogW=-3,4144+2,8995xLogCL (r=0,963, N=1250) for females; Log W=-3,0776 + 2,6946xLogCL (r = 0,975, N=550) and carapax length/total length (CL / TL) ratio was determined as 0,50 for males and females. The average egg production and radius of egg were determined as 247,6 and 2,8 mm. The relationships among the carapax length and weight-number of pleopod eggs were found as; LogF=-0,44216 + l,63131xLogCL (r=0,442, N=300), LogF=l,22290 + 0,71712xLogW (r = 0,469, N=300). In the macroscopic examination of crayfish, the ratio of the individuals with symptoms were determined as 8,89%. Key Words : Astacus leptodactylus salinus, Estimation of population size, Mark- recapture, Catch per unit effort, Population structure.