Teopolitik açıdan Nusayrilik ve Ortadoğu politikaları
In terms of theology of politics, Nusayria and Middle East policies
Yazar: ALİ MERT KARAKÖY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AHMET YÖNEM
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Din = Religion ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Din politikası = Religious policy ; Din-siyaset ilişkileri = Religious-politics relations ; Esad, Beşar = Assad, Beashar ; Esad, Hafız = Esad, Hafız ; Nusayriler = Nusayrians ; Nusayrilik = Nusayris religious ; Orta Doğu politikası = Middle East policy ; Ortadoğu = Middle East ; Suriye = Syria ; Şia = Şia

Özet:
Tarihi süreç içerisinde birçok medeniyetin yönetimine tabi olan Suriye toprakları 1946 yılında bağımsızlığını ilan ederek Suriye Arap Cumhuriyeti adını almıştır. Ancak bağımsızlık sonrası devletleşme süreci sancılı geçmiş ve yaklaşık yirmi yıl boyunca ülkede istikrar sağlanamamıştır. Ortadoğu'da tek bir Arap Devleti kurma ideolojisi ile yola çıkan ve zamanla siyasi arenada güçlü bir etkiye sahip Baas Partisi'nin yönetimi ele geçirmesi ile birlikte ülke yeni bir döneme girmiştir. 1970 yılında Hafız Esad'ın gerçekleştirmiş olduğu bir darbe sonucu ülke içindeki dengeler değişme sürecine girmiş, Sünni kesimin çoğunlukta olduğu Suriye'de azınlık konumunda olan Nusayriler yönetimin her kademesinde kendilerine yer bulmuştur. Otuz yıllık iktidarı boyunca Hafız Esad genellikle çıkarlarına ters düşmemek şartıyla ve bölgenin tek etkin gücü olma adına yalnız bir Suriye Arap Devleti oluşturmuştur.
Hafız Esad yönetiminin çalkantılı döneminden sonra başa gelen Beşar Esad, gerek iç gerekse dış siyasette birçok sorunla karşılaşmak zorunda kalmıştır. Şüphesiz bu sorunlardan en önemlisi 2010 yılında Tunus'ta başlayarak Mısır'a ve daha sonra pek çok bölge ülkesine sıçrayan Arap Baharı olmuştur. Beşar Yönetimi başlangıçta bölgede yaşanan Arap Baharı rüzgârının ülkesini etkilemeyeceğini düşünmüşse de beklenilen olmamış ve Suriye'de Arap Baharı'nın getirmiş olduğu daha iyi şartlarda yaşama ve demokratik yönetilme fikrini savunmuştur. Ayaklanmalar karşısında Beşar yönetiminin halk ile silahlı mücadeleye girmesi ülkeyi bir iç savaşa sürüklemiştir.
Ülke içerisinde yaşanan sorunlar coğrafyada yaşanmış ve yaşanmakta olan hareketliliklerin temel dinamikleri olan din, siyaset ve asabiyet bağlamında gerçekleşmiştir. Siyasi arenada Esad ailesinin etkin olması ve bu durumun Nusayri kimliğiyle özdeşleşerek aile bireyleri arasında yönetim kademelerinin taksim edilmesi, Sünni halkı harekete geçirmiştir. 
Esad ailesi iktidardaki meşruiyetini azınlık konumundaki dini gruplardan ve bilhassa mensubu bulunduğu Nusayri kesimden almakta olup, bu durumu halka 'Nusayrilik İslam dairesindedir' şeklinde almış olduğu fetvalar ile kabul ettirmek istemiştir. Böylece dini alanda da meşruiyet kazanacağını düşünen Esad ailesi yanılmış, Sünni halk bu durumu hiçbir zaman kabul etmemiştir.



Anahtar Kelimeler: Teopolitik, Din-Siyaset, Suriye, Ortadoğu, Nusayrilik, Arap Nusayriliği

Abstract:
The Syrian territory, which has been under the rule of many civilizations throughout the history, declared its independence and re-established itself as the Syrian Arab Republic. However, the period of state formation after the independence was a painful process and it took almost twenty years to finally maintain stability within the country. The country entered into a new period following the taking over of power by the Ba'ath Party, which started out with the ideology of forming a single Arab nation and gradually had a great power in the political arena. The 1970 coup by Hafez al-Assad upset the balances within the country and the Nusayris, which were once a minority group compared to the Sunnis that constituted the majority of Syria, started to fill all the management positions. During his thirty years in power, Hafez al-Assad formed a single Syrian Arab State in order to become the only effective power in the region and provided that it did not conflict with his interests.
Rising to power following the unsteady period of Hafez al-Assad, Bashar al-Assad had to face many problems regarding both internal and foreign politics. Without doubt, the most important one is the Arab Spring which began in Tunisia in 2010 and spread to Egypt and many other countries in the region. Bashar's government once thought that the Arab Spring would not affect their country. However, contrary to expectations, the Syrians also supported the movements seeking for better life conditions and democratic change brought by the Arab Spring. In response to the riots, Bashar's government was engaged in an armed conflict with the civilian people, dragging the country into a civil war.
The problems experienced by the country were in the context of religion, politics and clannishness which are the main dynamics of the previous or ongoing movements within the geography. The Assad family's influence in the political arena and the division of management positions among the family members due to the identification with the Nusayri identity drove the Sunnis to revolt. 
The Assad family owed its legitimacy to the religious minority groups and especially to the Nusayris to whom they also belong and they wanted to impose the situation on people through fatwas that "Nusayris are also a part of the Islamic community". The Assad family was mistaken in thinking that they would also gain religious legitimacy, because the Sunnis had never accepted the situation.



Key Words: Theology of Politics, Religion and Politics, Syrian, Middle East, Nusayria, Arab Alewian