Bankacılık krizleri ve Türkiye'deki yaşanan bankacılık krizlerinin mevduat bankalarına etkisi
Banking crises and the effect of banking crises in Turkey on deposit banks
Yazar: ESRA ÇAMKERTEN
Danışman: DOÇ. DR. MÜZEYYEN ESRA ATUKALP
Giresun Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Bankacılık = Banking
Dizin: Bankacılık = Banking ; Bankalar = Banks ; Ekonomik kriz = Economic crisis ; Finansal kriz = Financial crisis ; Kriz = Crisis ; Mevduat bankaları = Deposit banks ; Ticaret bankacılığı = Commercial banking ; Ticari bankalar = Commercial banks ; Türk bankacılık sektörü = Turkish banking sector ; Veri zarflama analizi = Data envelopment analysis

Özet:
Krizler globalleşen dünyada sürekli var olan ve görülen bir durum olmakla birlikte ekonomilerde derin izler bırakan ekonomik bir süreçtir. Yaşanan bu krizleri sanıldığı gibi sadece gelişmekte olan ülkelerde değil gelişmiş ülkelerde de görmek mümkün olabilmektedir. Krizler, ülke koşullarının tehlikeli bir hale geldiği düşüncesinden kopmadan kurgusal ataklar sonucu başlar ve bu atakların derecelerine göre hasar belirlenir. Yaşanan finansal serbestleşme sonrası, para ve bankacılık krizlerinin, hızla arttığı görülmüştür. Ulusal para biriminin değer kaybetmesi ile döviz kuru riski ve vade uyumsuzlukları, likidite problemleri ve geri dönmeyen krediler şeklindeki bankacılık problemlerinin var olması finansal zayıflığın göstergeleri arasında yer almıştır. 1980'lerden itibaren sermaye hareketlerinin serbestleşmesi, iletişim teknolojilerinin ilerleme göstermesi, çöken sabit kur rejiminin ardından kur riskinden korunmak için türev ürünlere ihtiyaç duyulması gibi gelişmelerle dünya ekonomisi içinde finansal işlemlerin payının yükselmesinin ardından, ülke ekonomilerinde de finansal işlemlerin bireysel anlamda yaygınlığı ve tüm ekonomi içindeki payı yükselmiştir. Finansal piyasaların uluslararası düzeyde bütünleşmesi sonucu, ulusal ekonomilerde ortaya çıkan krizlerin finansal piyasalar aracılığıyla dünya çapında etki sağladığı görülmüştür. Bu anlamda, ülkelerde yaşanan istikrarın sağlanması ve yaşanan krizlerden en az hasarla çıkılabilmesi, dünya ekonomisinin işleyişi açısından da oldukça önemlidir.
Ülkelerin ekonomik performanslarını belirleyen göstergeler arasında aracı kurumlar olan bankalar bulunmaktadır. Bankaların bulundukları ülkedeki durumları hakkında bilgi vermenin yanı sıra oluşabilecek krizler hakkında da ön bilgi vermektedir. Türkiye'de son zamanlarda bankacılık sektöründe rekabet oldukça fazla artmış ve bankalar kaynaklarını en verimli şekilde kullanmak zorunda kalmıştır. Dolayısıyla bankaların sektördeki etkinliklerinin değerlendirilmesi önemli bir husus haline gelmiş ve bu durumun ardından bankalar performans analizlerine başvurmuştur. Performans analizi, kaynakların ne kadar etkin ve verimli bir şekilde kullanıldığını ifade eden bir kavramdır. Etkinlik analizi performansları değerlendirme amacıyla kullanılan bir analiz yöntemidir. Performans analizleri bankaların etkinliklerinin belirlenmesine, etkinlikleri düşük olan bankaların gerektiğinde etkinliklerini arttırmasına yardımcı olmaktadır. Bu çalışmada, Türkiye' de var olmuş bankacılık krizlerinin mevduat bankalarına olan etkisi araştırılmıştır.

Abstract:
Crises are a constantly existing and seen situation in the globalizing world, but it is an economic process that leaves deep traces in economies. It is possible to see these crises not only in developing countries, but also in developed countries. Crises begin as a result of fictional attacks, without breaking with the idea that country conditions have become dangerous, and damage is determined according to the degree of these attacks. After the financial liberalization, money and banking crises have increased rapidly. The depreciation of the national currency, the exchange rate risk and maturity mismatches, the existence of banking problems in the form of liquidity problems and non-performing loans were among the indicators of financial weakness. After the liberalization of capital movements, the advancement of communication technologies, and the need for derivative products to hedge exchange rate risk after the collapsed fixed exchange rate regime, the share of financial transactions in the world economy has increased since the 1980s, the individual prevalence of financial transactions in national economies and their share in the whole economy have rised. It has been seen that the integration of financial markets at the international level and the crises that emerged in national economies have had a worldwide impact through financial markets. In this sense, to ensure the stability in the countries and to get out of the crises with the least damage, is also very important for the functioning of the world economy. 
Banks, which are intermediary institutions, are among the indicators that determine the economic performance of countries. In addition to providing information about the situation of banks in the country they are in, it also provides preliminary information about crises that may occur. Recently, competition in the banking sector in Turkey has increased considerably and banks have had to use their resources in the most efficient way. Therefore, the evaluation of the efficiency of banks in the sector has become an important issue and then banks applied to performance analysis. Performance analysis is a concept that expresses how effectively and efficiently resources are used. Efficiency analysis is an analysis method used to evaluate performances. Performance analyzes help to determine the efficiency of banks and to increase the efficiency of banks with low efficiency when necessary.  In this study, the effect of banking crises that have existed in Turkey on deposit banks has been investigated.