Şizofreni ve bipolar bozukluk tanısı alan bireylerde içselleştirilmiş damgalanma ve algılanan sosyal destek arasındaki ilişki
The relationship between internalized stigma and perceived social support among indivuduals with schizophrenia and bipolar disorder
Yazar: HATİCE BÜŞRA ÇALIŞKAN
Danışman: DOÇ. DR. CEMAL ONUR NOYAN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Damgalama = Stigmatization ; Ruh sağlığı = Mental health ; Sosyal destek = Social support ; Ölçekler = Scales ; Şizofreni = Schizophrenia

Özet:
Bu araştırmada, şizofreni ve bipolar bozukluk tanısı almış kişilerin içselleştirilmiş damgalanma ile algılanan sosyal destek düzeyleri incelenmiştir. Araştırmaya Özel Bakımevi'nde terapi ve tedavi hizmeti alan 50 bipolar bozukluk tanılı ve 50 şizofreni tanılı kişi katılmıştır. Katılımcılara, kişisel ve tıbbi bilgilerine yönelik sorular içeren sosyodemografik bilgi formu, Ruh Hastalıklarında İçsel Damgalanma Ölçeği (RHİDÖ) ve Algılanan Sosyal Destek Ölçeği uygulanmıştır. Araştırma genel tarama modeliyle yürütülen kesitsel bir çalışmadır. Katılımcıların anketlere vermiş olduğu yanıtlar doğrultusunda elde edilen bulgulara göre, bipolar ve şizofreni tanısına göre algılanan sosyal destek ve içselleştirilmiş damgalanma puanları anlamlı düzeyde farklılaşmaktadır. Şizofreni tanılı hasta grubunda, algılanan sosyal destek ve içselleştirilmiş damgalanma puanları bipolar bozukluk tanısı alan hasta grubundakilere kıyasla daha yüksek bulunmuştur. Ayrıca, cinsiyet, psikiyatri servisinde yatış durumu ve ailede psikiyatrik öykü değişkenleri bakımından içselleştirilmiş damgalanma puanları anlamlı düzeyde farklılaşmaktadır. Cinsiyet değişkenine göre algılanan sosyal destek puanının anlamlı düzeyde farklılaştığı bulunmuştur. Şizofreni ve Bipolar bozukluk tanısı alan katılımcıların içselleştirilmiş damgalanma ve algılanan sosyal destek düzeyleri arasındaki ilişki incelendiğinde, içselleştirilmiş damgalanma damgalanmaya karşı direnç alt boyutu ile algılanan sosyal destek özel bir insan alt boyutu ve toplam puanı negatif yönlü ve anlamlı ilişkili bulunmuştur. İçselleştirilmiş damgalanmanın yordayıcıları incelendiğinde, ileri yaşta olmanın içselleştirilmiş damgalama puanındaki artışı anlamlı düzeyde açıkladığı sonucu elde edilmiştir. Araştırmada elde edilen bulguların, şizofreni ve bipolar bozukluk gibi ciddi ruh sağlığı bozukluklarına yönelik koruyucu ve önleyici çalışmalara katkı sunması beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler: Damgalanma, İçselleştirilmiş Damgalanma, Ruh Sağlığı, Sosyal Destek

Abstract:
In this study, perceived social support levels of people diagnosed with schizophrenia and bipolar disorder with internalized stigma were investigated. 50 bipolar patients who received therapy and treatment services and 50 people with schizophrenia participated in the study. A sociodemographic information form, Internalized Stigmatization Scale in Mental Disorders and Perceived Social Support Scale were applied to the participants, including questions about their personal and medical information. The research is a cross-sectional study carried out with the general screening model. According to the findings obtained in accordance with the responses given by the participants, the perceived social support and internalized stigmatization scores differ according to the diagnosis of bipolar disorder and schizophrenia. Perceived social support and internalized stigmatization scores were higher in patients with schizophrenia than in patients with bipolar disorder. In addition, internalized stigmatization scores differ significantly in terms of gender, hospitalization status in the psychiatric ward and family psychiatric history variables. It was found that the perceived social support score differed significantly according to the gender variable. When the relationship between the internalized stigmatization and perceived social support levels of the participants diagnosed with schizophrenia and bipolar disorder, the internalized stigmatization resistance dimension and the social support perceived from the significant other sub-dimension and total score were found to be negatively and significantly correlated. When the predictors of internalized stigma were examined, it was concluded that being older age explained the increase in internalized stigma resistance subscale score significantly. The findings obtained in the research are expected to contribute preventive studies for serious mental health disorders especially including schizophrenia and bipolar disorder.

Keywords: Internalized Stigmatization, Mental Illnesses, Social Support, Stigmatization