Göçmen kadınlara (Ahıska Türkleri) sağlık sorumluluğu, aile planlaması bilgi ve tutumlarına yönelik verilen hemşirelik girişimlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of nursing interventions on migrant women's (Ahiska Turks) knowledge of family planning, HEALTH responsibility, and attitudes
Yazar: EZGİ DEMİRTÜRK SELÇUK
Danışman: PROF. DR. BİRSEL CANAN DEMİRBAĞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ahıska Türkleri = Ahıska Turks ; Aile planlaması = Family planning ; Cerrahi işlemler-minimal girişimsel = Surgical procedures-minimally invasive ; Göçler = Migrations ; Göçmenler = Emigrants ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Kadınlar = Women

Özet:
Bu çalışma, hemşire tarafından göçmen kadınlara (Ahıska Türkleri) sağlık sorumluluğu ve aile planlamasına yönelik verilen bireysel eğitimlerin, mobil uygulama yoluyla tekrarlı eğitimlerin ve telefon danışmanlığı girişimlerinin kadınların sağlık sorumluluğu düzeylerine, aile planlaması bilgisi ve tutumlarına etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Çalışma bir aile sağlığı merkezine kayıtlı hemşirelik girişim grubunda 40, kontrol grubunda 41 göçmen kadın ile ön test, son test ve kalıcılık testi düzeninde randomize kontrollü deneysel çalışma olarak Haziran 2021-Mart 2022 tarihleri arasında yürütüldü. Verilerin toplanmasında; "Sosyo-demografik Özellikler ve Aile Planlaması Anamnez Formu", "Aile Planlaması Bilgi Formu", "Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II-Sağlık Sorumluluğu Alt Boyutu", "Aile Planlaması Tutum Ölçeği", "Aile Planlaması Programı Değerlendirme Formu" kullanıldı.  Hemşirelik girişim grubundaki kadınlara ilk hafta ön test, sonraki haftalarda çoklu girişimler (yüz yüze görüşme, mobil uygulama, telefon danışmalığı), 8. hafta son test ve 13. haftada kalıcılık testi yapıldı. Kontrol grubuna ilk hafta ön test, 8. haftada son test ve 13. hafta da kalıcılık testi yapıldı. Verilerin değerlendirilmesinde t testi, Varyans analizi, Mann Whitney U, Wilcoxon analizi, Kruskall Wallis Varyans analizi, Friedman testi kullanıldı. Girişim grubundaki göçmen kadınların son test ve kalıcılık testinde kontrol grubuna göre aile planlaması bilgi formu, SYBDÖ-II sağlık sorumluluğu alt boyutu, APTÖ ve alt boyutlarının puan ortalamalarında girişim öncesine göre anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0.05). Çalışmadan elde edilen sonuçlar, sağlık sorumluluğuna yönelik telefon danışmanlığının, aile planlamasına yönelik yüz yüze görüşme, mobil uygulama ve telefon danışmanlığını içeren hemşirelik girişimlerinin kadınların sağlık sorumluluğu ve aile planlaması bilgi ve tutumlarına yönelik etkili olduğunu göstermektedir.

Abstract:
This study aimed to determine the effect of nurse-led individual, repeated training via a mobile application, and telephone counseling interventions on health responsibility and family planning on the migrant women's (Ahıska Turks) health responsibility levels, family planning knowledge, and attitudes. The study was conducted as a randomized controlled quasi-experimental study between June 2021 and March 2022 with migrant women registered in a family health center with pretest, posttest, and retention test design and with experimental (41) and control (40) groups. The data were collected with the "Socio-demographic Characteristics and Family Planning Anamnesis Form", the "Family Planning Information Form", the "Health Promoting Lifestyle Profile II-Health Responsibility Subdimension", the "Family Planning Attitude Scale", and the "Family Planning Program Evaluation Form". The experimental group received a pretest in the 1st week, multiple interventions (face-to-face interview, mobile application, and telephone counseling) in the next weeks, a posttest in the 8th week, and a retention test in the 13th week. The control group was administered a pre-test in the 1st week, a post-test in the 8th week, and a retention test in the 13th week. In the evaluation of the data, t-test, analysis of variance, Mann Whitney U, Wilcoxon analysis, Kruskal Wallis analysis of variance, and Friedman test were performed. When compared with the pre-intervention values, a greater difference was determined in the mean scores of the experimental group than the control group in the post-test and retention test in the family planning information form, health responsibility sub-dimension of the HPLP-II, FPAS and its sub-dimensions (p<0.05). The results demonstrated that nurse-led interventions, including telephone counseling on health responsibility and face-to-face meetings, a mobile application, and telephone counseling on family planning were effective on women's health responsibility and family planning knowledge and attitudes.