Yabancı dil öğrenimi için otomatik gramer egzersizi üretimi üzerine kullanıcı algılarının değerlendirilmesi
Evaluation of user perceptions on automatic grammar exercise generation for foreign language learning
Yazar: FATİH BEKTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. GÜLŞEN ERYİĞİT
İstanbul Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Bilgisayar Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control
Dizin: Bilgisayar destekli dil eğitimi = Computer assisted language education ; Kuramsal model = Theoretical model ; Yabancı dil öğrenimi = Foreign language learning

Özet:
Morfolojik olarak zengin dillerin yapısı gereği, dilbilgisinin kelime düzeyinde gömülü olması nedeniyle öğrenciler için dil öğrenimi ve öğretmenler için dil alıştırmaları oluşturma süreci oldukça zor hale gelebilmektedir. Kelimelerin, çoklu çekimlemeler ve türetmeler nedeniyle karmaşıklıklıkları artabilmektedir. Yabancı dil öğrenicileri için bu dillerde, bir kelimenin başsözcüğünü bulmak ve sözlükten aramak bile zorlu bir görev olabilmektedir. Bu da başlangıç seviyelerindeki öğreniciler için fazla sayıda alıştırmaya maruz kalarak dilin morfolojik yapısını öğrenme gerekliliğini ortaya çıkarmaktadır. Dil eğitimi programlarında kullanılan ders kitaplarındaki sınırlı sayıdaki alıştırmalar yeterli olmamaktadır. Bu noktada dinamik olarak üretilebilecek alıştırmaların önemi açığa çıkmaktadır. Bu doğrultuda morfolojik olarak zengin diller için sonlu durum dönüştürücüsü tabanlı morfolojik çözümleyiciler ve morfolojik üreticiler önemli bir çözüm imkanı sunmaktadır.
Teknolojinin gelişmesiyle birlikte eğitim ortamlarında artan oranda dijital teknolojilerden destek alınmaktadır. Akıllı telefonların giderek daha fazla öğrenme amacıyla kullanılması ile birlikte, mobil uygulamaların eğitimdeki konumu büyümektedir. Bu doğrultuda mobil destekli dil öğrenimi konsepti giderek popüler hale gelmektedir. Ayrıca mobil destekli dil öğreniminde oyunlaştırma yaklaşımları, dil öğrenme uygulamalarının etkililiğini artırmaktadır.
Bu çalışmada, karmaşık morfoloji öğrenimi için İTÜ'de geliştirilen sonlu durum dönüştürücüsü tabanlı bir oyunlaştırma yaklaşımının, yabancı dil olarak Türkçe öğrenenler üzerindeki motivasyonel ve davranışsal sonuçları araştırılmaktadır. Karmaşık morfoloji öğrenimi için önerilen oyunlaştırma yaklaşımına yönelik öğrencilerin algıları ölçülerek nicel ve nitel analizler yapılmıştır. Analizler sonucu ortaya çıkan yeni isterler neticesinde, söz konusu mobil uygulama farklı arayüz dillerini ve Türkçeden farklı dilleri destekleyebilecek bir yapıya kavuşturulmuştur. Test amaçlı olarak Fransızca dili için gerçekleme yapılmıştır. Ayrıca uygulamada sunulan alıştırmaların, gerçek hayattan alınan bağlamlar ile genişletilmesi doğrultusunda çalışmalar yürütülmüştür.
Öğrenci algılarının ölçülmesi adına yürütülen deney 3 haftalık bir kapsamda sürdürülmüştür. Deneyin katılımcıları, A1 seviyesi Türkçe dil eğitimi sınıfında bulunan yabancı öğrencilerdir. Uygulama, dil eğitiminde yardımcı bir araç olarak kullanılmıştır. Katılımcıların deney süresi içerisinde, müfredatlarına paralel olarak uygulama içerisindeki bazı oyunları oynamaları istenmiştir. Deney süreci içerisinde günlük uygulaması yapılmış, deney sonunda anket ve yarı yapılandırılmış odak grup görüşmesi uygulanmıştır.
Sonuçlar, katılımcıların büyük çoğunluğunun uygulama hakkında olumlu bir algıya sahip olduklarını göstermiştir. Öğrencilerin önceki mobil destekli dil öğrenimi deneyimlerine kıyasla önerilen yaklaşım, öğrencilerin müfredata uygun olan dilbilgisi alıştırmaları ihtiyaçlarını karşıladığı için beğenilmiştir. Bulgular, öğrencilerin bu yaklaşımdan sınıf ortamlarında ek materyal olarak yararlanabileceğini göstermektedir. Kullanım istatistikleri ayrıca, oyun ögelerinin öğrenciler arasında rekabeti beslediğini ve statik alıştırmalardan farklı olarak onları birbirinden farklı, dinamik olarak üretilmiş içeriklerle alıştırmaları tekrar etmeye yönlendirdiğini ortaya koymuştur. Türkçe için diğer mobil destekli dil öğrenimi uygulamaları ile deneyim sahibi olan katılımcıların görüşleri ışığında, önerilen yaklaşımın morfolojik olarak zengin diller için dilbilgisinin açık alıştırmalar aracılığı ile öğretimi alanında önemli bir boşluğu doldurduğu görülmektedir.

Abstract:
Due to the nature of morphologically rich languages, the process of language learning for students and creating language exercises for teachers can become quite difficult. This difficulty is a result of the fact that the grammar of these languages is embedded at the word level. The complexity of words can increase due to multiple conjugations and derivations. For foreign language learners, even finding the lemma of a word and searching for it in the dictionary can be a daunting task in these languages. This makes it necessary for beginners to learn the morphological structure of the language by being exposed to a large number of exercises. The limited number of exercises in the textbooks used in language education programs are not sufficient. At this point, the importance of exercises that can be produced dynamically becomes clear. In this direction, finite state transducer based morphological analyzers and morphological generators offer an important solution for morphologically rich languages.
Morphological analyzers can be key components in mobile assisted language learning applications that are designed for morphologically rich languages. In general, finite state transducers are used in morphological analyzers that are developed for morphologically rich languages. Due to the bidirectional working mechanism of finite state transducers, finite state transducer based morphological analyzers can also operate as morphological generators and can generate word surface forms. In addition, they can be used as an answer check mechanism (for example, they can be used to check students' answers in a language learning application). Finite state transducer based morphological analyzers have the potential to fill a huge gap in constructing grammar exercises for morphologically rich languages.
With the development of technology, educational environments are increasingly supported by digital technologies. With the increasing use of smartphones for learning purposes, the position of mobile applications in education is growing. In this direction, the concept of mobile assisted language learning is becoming increasingly popular. In addition, gamification approaches in mobile assisted language learning, increase the effectiveness of language learning applications.
Available mobile language learning applications have different purposes for promoting language learning and they differ in areas such as vocabulary acquisition exercises, grammar exercises and pronunciation exercises. However, these applications have disadvantages such as too much focus on translation, and having limited examples and exercises. Also, most of these applications neglect language differences such as complex morphology structures that are resulting in difficulties in learning morphologically rich languages. These approaches have difficulties in teaching morphological components effectively. Our approach solves this problem by creating dynamic exercises using finite state transducers to generate grammar exercises with a gamification approach.
In this study, the motivational and behavioral aspects of a finite state transducer based gamification approach that is developed at ITU for learning complex morphology on learners of Turkish as a foreign language are investigated. Quantitative and qualitative analyzes were made by measuring students' perceptions of the gamification approach that is proposed for complex morphology learning. The perceptions and experiences of the students are analyzed in terms of perceived efficacy, system usage, engagement, loyalty, perceived enjoyment, attitude, and willingness to recommend. As a result of the analyzes made, the mobile application in question has been developed to support different interface languages and languages other than Turkish. It has been adapted for French language learning. In addition, a study is carried out in order to expand the exercises presented in the application with larger contexts taken from real-life scenarios.
The experiment, which is conducted to measure student perceptions, was carried out for a period of 3 weeks. The participants of the experiment were foreign students in the A1-level Turkish language education class. The application was used as a supportive tool in language education. During the experiment, the participants were asked to play some games in the application in parallel with their curriculum. During the experiment, a journal was conducted, and at the end of the experiment, a questionnaire and semi-structured focus group interview were applied. Participants are international students at a private university in Istanbul. The research was conducted during the fall semester of the 2020-2021 academic year. The students voluntarily agreed to take part in the study. Most of them came from Arabic language background while the others came from various language backgrounds such as Bengali, French, Persian, Urdu, and Uzbek. All participants were in the same A1 level Turkish class. Due to the Covid-19 precautions students participated in the classes remotely. 95 participants used the application at least once, 43 of them submitted the journal, 44 of them answered the questionnaire and attended the semi structured focus group interview.
The results showed that the vast majority of the participants had a positive perception of the application. Compared to students' previous mobile assisted language learning experiences, the proposed approach was appreciated because it met students' needs for grammar exercises appropriate to their curriculum. The findings showed that students can benefit from this approach as a supportive tool in classroom settings. Usage statistics also revealed that game elements foster competition among students and, unlike static exercises, prompt them to repeat exercises with different, dynamically generated content. In the light of the opinions of the participants who have experience with other mobile assisted language learning applications for Turkish, it was seen that the proposed approach fills an important gap in the field of teaching grammar for morphologically rich languages through explicit grammar exercises.
The results of the research shed light on areas that could be further developed. By further developing the scope of the application, it is possible to cover all Turkish grammar and it is aimed to develop new exercises to achieve this. New additions have been made in this direction and these additions will be tested in upcoming studies. Morphologically rich languages other than Turkish can be added to the application with the same approach. Within this study, the French language is added to the application and the effectiveness of the application for French will be evaluated in the future studies. Another development direction would be creating exercises with contexts coming from real-life scenarios. An approach is developed within the study to achieve this aim and the first results look promising for future studies.