Ülkemizde doğal olarak yayılış gösteren Crambe spp.'nin kimyasal içeriğinin ve endüstriyel kullanım alanlarının incelenmesi
Investigation of industrial usages and chemical analyses of native Crambe spp. in Turkey
Yazar: NAZAN ÇÖMLEKÇİOĞLU
Danışman: DOÇ.DR. ŞENGÜL KARAMAN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
ÖZET Nazan ÇÖMLEKÇİOĞLUKAHRAMANMARAŞ SÜTÇÜ İMAM ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜBİYOLOJİ ANABİLİM DALIYÜKSEK LİSANS TEZİÖZETÜLKEMİZDE DOĞAL OLARAK YAYILIŞ GÖSTEREN CRAMBE SPP.'NİNKİMYASAL İÇERİĞİNİN VE ENDÜSTRİYEL KULLANIM ALANLARININİNCELENMESİNazan ÇÖMLEKÇİOĞLUDanışman: Doç. Dr. Şengül KARAMANYıl: 2005, Sayfa: 53Jüri : Doç.Dr. Şengül KARAMAN: Doç.Dr. Ahmet TUTUŞ: Yrd. Doç. Dr.Ahmet İLÇİMCrambe L. cinsi Brassicaceae (Cruciferae) familyasına ait tek veya çok yıllıkolarak yetişebilen bir yağ bitkisi olup cinsin dünya üzerinde 30 kadar türü yayılışgöstermektedir. Çeşitli Crambe türleri endüstriyel amaçlı yetiştirilmekte ve kağıt,plastik, yapıştırıcı ve kayganlaştırıcı olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmadakullanılan Crambe L. türleri, K. Maraş ili florasından toplanmış olup, Crambeorientalis var. orientalis ve Crambe tataria var. tataria olarak teşhis edilmiştir. Teşhisedilen Crambe türleri morfolojik olarak incelenmiş ve bitki saplarının kağıt üretimineuygunluğunu araştırmak için çeşitli kimyasal analizler gerçekleştirilmiştir. Ayrıcatohum yağındaki uçucu yağlar ve sabit yağlar GC ve GC/MS ile araştırılmıştır.Morfolojik olarak boy, dallanma sayısı ve bitki ağırlığı bakımındankarşılaştırıldığında C. tataria'nın, C. orientalis'den daha üstün olduğu görülmüştür.Meyve ve tohum çapları, meyve ve tohumun bindane ağırlığı yönünden ise C.orientalis'den daha yüksek veriler elde edilmiştir. Kimyasal analizler ile her iki türünsaplarındaki rutubet, kül, holoselüloz, alfa selüloz, selüloz, lignin ve silis içeriğibulunmuştur. Ayrıca alkol-benzen, soğuk su, sıcak su ve %1 NaOH içerisindekiçözünürlükleri de tespit edilmiştir. Selüloz oranı C. orientalis'de % 40.10, C.tataria'da % 40.30 bulunmuştur. Her iki tür de en iyi %1'lik NaOH çözeltisindeçözünmüştür. Buna göre C. orientalis ve C. tataria'nın çözünürlükleri sırasıyla %34.87 ve % 33.65 olarak bulunmuştur. Elde edilen tohum yağlarının içeriklerininanalizi sonucunda tanımlanabilen uçucu yağ asitlerinin toplam yağa oranı C.orientalis ve C. tataria için sırasıyla % 3.49 ve % 17.49 bulunmuştur. Tanımlanabilensabit yağ asitlerinin toplam yağa oranı C. orientalis'de % 92.03, C. tataria'da % 67.28bulunmuştur. C. orientalis ve C. tataria'da yağ asidi ana bileşiklerini Erusik asit(sırasıyla, % 39.39 ve % 29.87) oluşturmuştur.Anahtar Kelimeler: C. orientalis, C. tataria, Morfoloji, Selüloz, Lignin, Yağ AsitleriIII

Abstract:
ABSTRACT Nazan ÇÖMLEKÇİOĞLUUNIVERSITY OF KAHRAMANMARAŞ SÜTÇÜ İMAMINSTITUTE OF NATURAL AND APPLIED SCIENCESDEPARTMENT OF BIOLOGYMSc THESISABSTRACTINVESTIGATION OF INDUSTRIAL USAGES AND CHEMICAL ANALYSESOF NATIVE CRAMBE SPP. IN TURKEYNAZAN ÇÖMLEKÇİOĞLUSupervisor: Assoc. Prof. Dr. Şengül KARAMANYear: 2005, Pages: 53Jury: Assoc. Prof. Dr. Şengül KARAMAN: Assoc. Prof. Dr. Ahmet TUTUŞ: Asist. Prof. Dr. Ahmet İLÇİMCrambe is an annual or perennial oil herb which is a member of theBrassicaceae (Cruciferae) family. There are almost 30 species belonging the genus allover the world. There is an industrial interest because of the uses in paper, plastics,adhesive and lubricant. In this study, Crambe L. was collected from KahramanmarasFlora and they were identified as Crambe orientalis var. orientalis and Crambe tatariavar. tataria. These Crambe species were examined morphologically and chemicalanalyses were performed the suitability of these properties for pulping. Essential oilsand fatty acids were also examined with GC and GC/MS.Morphologically, C. tataria was higher than C. orientalis according to plantlength and weight, and branching but C. orientalis was higher in fruit and seeddiameter, 1000 fruits and seeds weights. Moisture, ash, holocellulose, alfa cellulose,cellulose, lignin and silis amounts were found with chemical analyses. Cellulose ratioswere 40.10% in C. orientalis and 40.30% in C. tataria. solubilities in alcohol-benzene,cold water, hot water and 1% NaOH were also observed and the best solubility wasobtained with NaOH, which are 34.87% and 33.65% respectively. The composition ofseed oils were analysed and the ratio of volatile oils to total oil was found 3.49% in C.orientalis and 17.49% in C. tataria. The ratio of fatty acids to total oil was found92.03% and 67.28%, respectively. Erucic acid amounts are 39.29% in C. orientalisand 29.87% in C. tataria.Key Words: Crambe orientalis, Crambe tataria, Morphology, Cellulose, Lignin, FattyacidsIV