Eğitimde bilgisayar teknolojisine ilişkin uygulamaların değerlendirilmesi
Evaluation of applications affiliated with computer technology in education
Yazar: BÜNYAMİN YURDAKUL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HAFİZE KESER
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Programları ve Öğretimi Ana Bilim Dalı / Eğitim Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1998
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgisayar destekli eğitim = Computer assisted education ; Bilgisayar destekli öğretim = Computer assisted instruction ; Bilgisayar kullanımı = Computer usage ; Bilgisayar teknolojisi = Computer technology ; Eğitim = Education

Özet:
Eğitimde bilgisayar teknolojisinin kullanımına yönelik işlevsel öneriler sunmak üzere, Bilgisayar Deneme Okulları'ndaki yönetici, öğretmenler, öğrenci ve veli görüşlerine göre Bilgisayar Deneme Okulları Projesi'ni değerlendirmeyi amaçlayan bu çalışmada tarama modeli kullanılmıştır. Literatür taraması ve proje okullarında gerçekleştirilen durum saptaması çerçevesinde; yönetici, öğretmen, öğrenci ve velilerin görüşlerini yansıtabilecekleri likert türü anket formları geliştirilmiştir. Anket formları kişisel bilgilerin elde edilmesine ve uygulamalarla ilgili görüşlerin belirtilmesine yönelik sorulan içeren iki bölüm halinde düzenlenerek, Ankara İli'ndeki yedi Bilgisayar Deneme Okulu'nda 48 yönetici, 83 öğretmen, 230 öğrenci ve 230 veli olmak üzere toplam 591 kişiye uygulanmıştır. Uygulama sonunda elde edilen veriler frekans, yüzde ve t testi kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular çerçevesinde, proje okullarında istenilen düzeyde bilgisayar destekli öğretim yapılmadığı belirlenmiştir. Bilgisayar destekli öğretimin istenen düzeyde yapılmamasında, öğretmenlerin yeterli bilgi ve becerilerinin bulunmaması önemli bir neden olarak ortaya çıkmıştır. Yönetici, öğretmen ve öğrencilere göre, yazılımlar birçok açıdan yetersiz görülmüştür. Bilgisayar derslikleri fiziksel açılardan yeterli olmasına rağmen, öğretim sırasında ve öğretim saatleri dışında verimli kullanılamadığı belirlenmiştir. Öğretme- öğrenme süreçlerinde bilgisayar kullanımı deneklerce olumlu karşılanmıştır. Ancak, yönetici ve öğretmenlere göre yaşanan aksaklıkların giderilmesi için istenen düzeyde değerlendirme ve geliştirme çalışmaları yapılmamıştır. Formatör öğretmenlerin alanlarında kısmen yeterli olduğu, bu nedenle görevlerini tümüyle yerine getiremedikleri belirlenmiştir. Araştırmaya katılan denekler, uygulamaların geliştirilmesi için düzenlenen hizmet-içi eğitim etkinliklerini sayı, süre, kazandırdığı davranışlar ve kaynak materyaller açısından yetersiz olarak değerlendirmiştir. Velilere göre çocuklarının çalışma alışkanlıkları okulda bilgisayar kullanımından olumsuz etkilenmemiştir. Veliler, ilkokuldan başlayarak üniversiteye kadar çocuklarının bilgisayar okur-yazan olarak yetişmesini ve okuldaki bilgisayar laboratuvarlarının kendilerine de hizmet vermesini istemişlerdir. Ulaşılan bulgular çerçevesinde, bilgisayar deneme okullarındaki uygulamaların istenilen nitelikte gerçekleşmediği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın son bölümünde, uygulamaların istenilen düzeye getirilebilmesi için; yazılım, donanım, bilgisayar dersliği, bilgisayarların öğretme-öğrenme süreçlerinde uygun kullanım biçimi, formatör öğretmen ve öğretmen eğitimi gibi çalışma alanlarında nitelikli bir altyapının kurulması, uygulamada işe koşulacak değişkenlerin organizasyonu ve yönetiminin sağlanmasına yönelik öneriler sunulmuştur.

Abstract:
in order to provide some functional suggestions about the use of computer technology, and to evaluate Computer Laboratory Schools' Project (CLSP) opinions of administrators, teachers, students, and parents who are affiliated with Computer Laboratory Schools (CLS) were surveyed. Likert type questionnaire was developed in light of the facts which literatüre review provided and the observations at the CLS in order for administrators, teachers, students, and parents to reflect their opinions. The questions in survey forms developed for two main purposes: a) gathering personal information about respondents and b) respondents1 views regarding practices at the CLS. Research sample included 48 administrators, 83 teachers, 230 students, and 230 parents in 7 CLS in Ankara province, Turkey, and the data gathered from these resspondents was analyzed by using frequency, percentage, and "t" test. Findings indicated that at CLS computer assisted instructions were not practiced as intended. Teachers1 lack of essential knowledge and skills were found to be a primary reason for this insuffîcient practices. Administrators, teachers, and students viewed instructional softwares somewhat insufficient from different angles. Moreover, though computer laboratories were physically adequate, during courses and after hours they were not used productively. The use of computers in teaching and learning process was positively accepted by the respondents. However, according to administrators and teachers, problems that faced throughout the program were left unstudied and developmental process was somehow ignored. Teachers who were supposed to be experts in use of information technology were observed to be partly qualified and, therefore, their practices turned to be a mediocre. In addition to this, surveyors mentioned that in- service training programs were not adequate in terms of frequency, time, sources, and developing professional knowledge. According to parents studying habits of their children was not affected negatively. In fact, they desired their children to be computer-literate and demanded some basic services from computer laboratories for themselves. In conclusion, this study indicated that CLS practices were not accomplished its goals as aimed. In order to elevate the instructional practices to an ambitious level; constitution of infrastructure, and developing some developmental approaches in terms of organizational and administrational processes for effective coursewares and hardwares, efficient computer classrooms, appropriate teaching-learning processes, educating experts and classroom teachers qualitatively are considered as suggestions of this study.