İç göçte çekici faktör unsuru olarak sağlık hizmetleri ve Türkiye analizi
Health services as attractive factor in internal migration and Turkey analysis
Yazar: UMUT YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. MURAT ÇİFTÇİ
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Göçler = Migrations ; Korelasyon analizi = Correlation analysis ; Regresyon analizi = Regression analysis ; Sağlık = Health ; Sağlık hizmetleri = Health services ; İç göçler = Internal migrations

Özet:
Her yıl birçok birey ve topluluk çeşitli nedenlere bulundukları coğrafyayı terk etmek zorunda kalmaktadır. Göç nedenleri bazen savaş, siyasi baskı, tehdit gibi güvenlik gerekçesiyle olabildiği gibi bazen de daha iyi yaşam koşulları elde edebilmek için meydana gelmektedir. Bu göç eylemi kimi zaman vatandaşı olduğu ülke sınırları dâhilinde gerçekleşirken kimi zamanda uluslararası düzeyde gerçekleşmektedir. İç göç çoğunlukla sosyo-ekonomik anlamda az gelişmiş yerleşim yerlerinden daha çok gelişmiş yerleşim yerlerine doğru gerçekleşmektedir. İç göç eylemi sağlık açısından ele alındığında, sağlık hizmet sunumunun lokal olarak yaşam standartlarını olumlu yada olumsuz etkileme potansiyeline sahip olması ve tam donanımlı hastanelerin genellikle büyük şehirlerde yer alması nedeniyle itici ve çekici faktör olduğu görülmektedir.
Tez çalışması kapsamında düzey 3'e göre 81 il esas alınarak üç analiz grubu gerçekleştirilmiştir. İlk olarak gerçekleştirilen fark analizinde ham ve e tabanına göre logaritmik verilere dayalı olarak iki aşamada varyans homojenliği testinde geçip-geçmeme durumuna göre t veya Mann-Whitney U testi 39 sağlık hizmet sunum göstergesine göre yapılmıştır. İkinci analiz grubumuzu oluşturan korelasyon analizleri ise Pearson korelasyon analizinin gerçekleştirilmesi sonrasında Spearman ve Kendall sıra korelasyon analizlerinin tekrarlanmasıyla güçlendirilmiştir. Son analiz aşaması olarak sebep-sonuç ilişkisini ortaya koyan regresyon analizinin gerçekleştirilmesiyle iç göçte sağlık hizmet sunumunun etkisi sınanmıştır. Elde edilen bulgular, kısmende olsa sağlık hizmet sunumunun iç göç hareketlerini etkilediğini göstermiştir.

Abstract:
Several number of people as personal and society needs to have to migrate from their home geography caused by several reasons. The reasons for migration can sometimes be related with security concerns like war, political pressure,threat and sometimes for having better life standart. The migration can be done inside the borders of the same country as well as totally changing the country. Internal migration is mostly done from low developed cities to better ones from a socio-economic perspective. When the internal migration is considered for health services, having the potential negative or positive  effects on life standards with presence of health services and the existence of fully-equipped hospitals can make big cities repulsive and attractive.
The thesis covers 3 analysis groups based on 81 cities regarding Level 3. The first step in difference analysis, t or Mann-Whitney U tests are applied according to 39 health service delivery indicators depending on their results on 2 staged variance homogeneity regarding the logarithmic data based on raw and e-base. The correlation analysis, which is the second step of the analyses, is reinforced with repetition of  Spearman and Kendall sequence correlation analysis after the application of Pearson correlation analysis. As a last analysis step, The effects of health services on internal migration is examined by application of regression analysis that reveals the cause-effect relation. The results show that the delivery of health services is partially affecting the intenal migration movements.