Isparta halkının esenlik düzeyleri ile sağlığı geliştirici yaşam biçimi davranışları üzerine bir çalışma
A study on health-promoting lifestyle behaviors with the levels of well-being of the people of Isparta
Yazar: HANDE DURMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF KAYA
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Esenlik = Well-being ; Isparta = Isparta ; Sağlık = Health ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yaşam = Life ; Yaşam olayları = Life events ; Yaşam tarzı = Life style

Özet:
Sağlık, yalnızca hastalık veya sakatlık durumunun olmaması ile değil, aynı zamanda fiziksel, sosyal ve ruhsal iyilik durumu ile ifade edilmektedir. Sağlığı geliştirmenin önemli bir parçası olan sağlıklı yaşam biçimi ise, hastalıkları önlemenin yanı sıra yaşam boyunca iyilik düzeyini artırabilen davranışlardan oluşmaktadır. Bireylerin değişim süreçleriyle ilişkili olan, sağlığı geliştirici davranışlara uyumun sağlanması ve sağlığı geliştirici davranışların sürekliliği için bilinçli çaba gösterilmesi gerekmektedir. Sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının kazanılması birçok açıdan önemlidir. Çeşitli kavramlara karşılık gelen esenliğin ise tek bir tanımı yoktur. İyilik hali anlamına da gelen esenlik basit bir ifadeyle bireylerin birçok yönden kendisini iyi hissetmesi ve pozitif olarak yaşamı anlamlandırması olarak nitelendirilebilir. Bu çalışmada Isparta halkının esenlik düzeyleri ile sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişki araştırılmaktadır. Araştırma evrenini Isparta il merkezinde yaşayan 18 yaş üzeri bireyler oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında 410 anket analiz edilmiştir. Araştırmada veri aracı olarak Bann ve arkadaşları (2012) tarafından geliştirilen, İnfal (2016) tarafından Türkçe'ye uyarlanıp geçerlilik güvenilirlik çalışması yapılan 34 ifadeden oluşan Halk Sağlığı Esenlik Ölçeği ile Walker ve arkadaşları tarafından 1987 yılında geliştirilen, daha sonra Walker ve arkadaşları (1996) tarafından tekrar revize edilen; Bahar ve arkadaşları (2008) tarafından Türkçe'ye uyarlanıp geçerlilik güvenilirlik çalışması yapılan 52 ifadeden oluşan Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; genel olarak halk sağlığı esenlik boyutları ile sağlıklı yaşam biçimi davranışları boyutları arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Yani genel olarak bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını yerine getirme, uygulama düzeyi arttıkça esenlik düzeyleri de bu doğrultuda artmaktadır. Fakat olumsuz etki boyutu ile fiziksel aktivite boyutu arasındaki pozitif yönlü ilişkinin ve olumsuz etki boyutu ile beslenme boyutu arasındaki negatif ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı görülmektedir. Ayrıca halk sağlığı esenlik boyutları ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları boyutları demografik değişkenlere göre karşılaştırılmış ve bazı değişkenlerde farklılık bulunmuştur.

Abstract:
Health is expressed not only by the absence of illness or disability, but also by physical, social and mental well-being. Healthy lifestyle, which is an important part of improving health, is one of the behaviors that also can prevent diseases and increase the level of goodness throughout life. In many ways, it is important for individuals to adapt to changing processes, to improve health, and to gain health-enhancing behaviors. There is no single definition of the welfare corresponding to various concepts. Well-being, which means goodness, can be described as simply saying that individuals feel good in many ways and that they make a positive sense of life. This study explores the relationship between the well-being levels of Isparta people and healthy lifestyle behaviors. The research universe is composed of individuals over 18 age who live in Isparta city center. 410 questionnaires were analyzed within the scope of the research. In the present study, it was used as a data tool by Bann and his colleagues (2012), as a result of the Public Health Surveillance Well-Being (Phs-Wb) Scale consisting of 34 expressions that were adapted to Turkish by İnfal (2016), it was developed by Walker and his colleagues in 1987, and revised by Walker and his colleagues (1996), and adapted to Turkish language by Bahar and his colleagues (2008), and used the validity reliability study scale of Healthy Life Style Behavior Scale II consisting of 52 expressions. According to the research results, overall a significant positive relationship between the dimensions of wellbeing dimensions of public health and healthy lifestyle behaviors were identified. So, generally as the level of implementation of healthy lifestyle behaviors of individuals increases, the levels of well-being are increasing in this direction. However, the positive relationship between negative impact dimension and physical activity dimension and negative effect dimension and nutritional dimension were not statistically significant. In addition, the dimensions of public health well-being and healthy lifestyle behaviors were compared according to the demographic variables and some differences were found.