Gestasyonel diabetes mellitus öyküsü olan hastalardakardiyo-metabolik risk profilinin belirlenmesi
Determination of cardio-metabolic risk profile in patientswith a history of gestational diabetes mellitus
Yazar: AYSU TANRIVERMİŞ
Danışman: PROF. DR. MEHMET UZUNLULU ; UZMAN ERHAN EKEN
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Diabet-gebelik sırasında = Diabetes-gestational ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome

Özet:
Gestasyonel diabetes mellitus (GDM) öyküsü olan kadınlarda kardiyo-metabolik risk faktör ve komorbidite [fiziksel inaktivite, sigara ve alkol kullanımı, hipertansiyon, obezite, metabolik sendrom (MetS), metabolik-disfonksiyon ilişkili steatotik karaciğer hastalığı (MASLD), dislipidemi] sıklıklarının belirlenmesi. 
Prospektif, gözlemsel, klinik çalışmaya İstanbul Medeniyet Üniversitesi Prof. Dr. Süleyman Yalçın Göztepe Şehir Hastanesinde tetkik edilmiş ve GDM tanısı konmuş 18 yaş ve üzeri toplam 60 non-diyabetik kadın (ortalama yaş: 36.25±5.78 yıl, ortalama takip süresi: 2.97±2.15 yıl) ardışık olarak dahil edildi. Olguların demografik, antropometrik ve yaşam tarzı özellikleri, komorbidite durumları, sigara ve alkol alışkanlıkları, biyokimyasal ve görüntüleme verileri (açlık glukoz, kreatinin, HbA1c, lipid profili, HOMA-IR, hepatobiliyer ultrasonografi ve ekokardiyografi) kaydedildi. Olgular MetS'i olan ve olmayan gruplara ayrılarak klinik özelliklerine göre karşılaştırıldı. 
Genel olarak MetS, obezite, prediyabet, yağlı karaciğer hastalığı (YKH) ve MASLD sıklıkları sırasıyla %30, %51.7, %27, %83 ve %82 idi. MetS'i olanlarda MetS'i olmayanlara göre; gebelikteki ve güncel BKİ, bel ve kalça çevresi ortalamaları, prediyabet, YKH ve MASLD sıklıkları, açlık glukoz, HbA1c, HOMA-IR, trigliserid ve CRP düzeyleri yüksek, HDL kolesterol düzeyleri düşük (tümü için p<0.05), karotis intima media kalınlıkları benzer (p>0.05) bulundu. Ekokardiyografide MetS'i olanlarda MetS'i olmayanlara göre aortanın diyastolik çapı, sol atriyum çapı ve posterior duvar kalınlığı ortalamaları yüksek, kardiyak indeks ortalaması düşüktü (tümü için p<0.05). Lojistik regresyon analizinde prediyabet varlığının MetS için bağımsız risk faktörü olduğu görülmüştür [ODDS: 6.982 (%95 Cl:1.951-51.271)].
 
Bu çalışmanın sonuçları GDM öyküsü olan kadınlarda MetS, obezite, abdominal obezite, prediyabet ve özellikle MASLD gibi metabolik bozukluk sıklıklarının toplum ortalamalarına göre yüksek bulunduğunu göstermiş ve bu olgularda gelecekte tip 2 diyabet, aterosklerotik kardiyovasküler hastalık ve kronik karaciğer hastalığı riskinin artmış olduğunu düşündürmüştür.

Abstract:
To determine the prevalence of cardio-metabolic risk factors and comorbidities [physical inactivity, smoking and alcohol use, hypertension, obesity, metabolic syndrome (MetS), metabolic-dysfunction-related steatotic liver disease (MASLD), dyslipidemia] in women with a history of gestational diabetes mellitus (GDM). A total of 60 non-diabetic women (mean age: 36.25±5.78 years, mean follow-up period: 2.97±2.15 years) aged 18 years and older who were diagnosed with GDM and examined at Istanbul Medeniyet University Prof. Dr. Süleyman Yalçın Göztepe City Hospital were consecutively included in this prospective, observational, clinical study. Demographic, anthropometric and lifestyle characteristics, comorbidity status, smoking and alcohol habits, biochemical and imaging data (fasting glucose, creatinine, HbA1c, lipid profile, HOMA-IR, hepatobiliary ultrasonography and echocardiography) were recorded. The patients were divided into groups with and without MetS and compared according to their clinical characteristics. Overall, the prevalence of MetS, obesity, prediabetes, steatotik liver disease (SLD) and MASLD were 30%, 51.7%, 27%, 83% and 82%, respectively. The mean BMI, waist and hip circumference, prevalence of prediabetes, SLD and MASLD, fasting glucose, HbA1c, HOMA-IR, triglyceride and CRP levels were higher, HDL cholesterol levels were lower (p<0.05 for all), and carotid intima-media thickness was similar (p>0.05) in patients with MetS compared to those without MetS. On echocardiography, the mean diastolic diameter of the aorta, left atrial diameter and posterior wall thickness were higher and the mean cardiac index was lower in patients with MetS compared to those without MetS (p<0.05 for all). Logistic regression analysis showed that the presence of prediabetes was an independent risk factor for MetS [odds ratio: 6.982 (95% Cl: 1.951-51.271)] The results of this study showed that the prevalence of metabolic disorders such as MetS, obesity, abdominal obesity, prediabetes and especially MASLD were higher in women with a history of GDM compared to the population averages,  
suggesting an increased risk of future type 2 diabetes, atherosclerotic cardiovascular disease and chronic liver disease in these subjects.