Çağdaş sanatta taklit, aldanma ve Trompe l'oeil
Imitation, deception and Trompe l'oeil in contemporary art
Yazar: HÜSEYİN ARICI
Danışman: PROF. REFA EMRALİ
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Heykel Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Araştırmada taklit ve yanılsamaya dayalı üretim stratejileriyle ele alınan biçimlerin, sanat tarihinde çeşitli dönemlerin sanat hareketleri ile ilişkisi, gerçek, taklit, Trompe l'oiel, gerçekçilik kavramlarıyla ve ilgili çağdaş sanat eserleri örnekleriyle incelenmektedir. Taklit etme yöntemleri ile yanılsama yaratabilen sanat nesneleri, izleyende aldatma, aldanma durumu yaratabilmektedir. Bu araştırmada aldatma, aldanma halinin sözlü, yazılı ve görsel araçlarla özellikle görsel-plastik sanatlar alanındaki izleri sanat yapıtları üzerinden değerlendirilmektedir. İzleyici, sanatçıların eserleri ile yarattıkları göz aldanmaları gibi, sosyal veya bireysel yaşamlarında da aldanma/aldatma eylemleriyle karşılaşılmaktadır. İzleyicinin deneyimlediği bu aldatılma halleri de tıpkı göz aldanmaları gibi sanatçıların çalışmalarına konu olabilmektedir. Taklit etme ve yanılsamanın, toplumsal, bireysel ve inanç konularıyla ilişkisi, araştırmanın genelinde etkili olmuştur. Duyum ve duygu yanılsaması ekseninde araştırılan sanat nesnelerinin kurgulanış biçimleri sanat tarihinden örnekler eşliğinde kuramlara dayanak gösterilerek "1", "Hazır Nesne", "Omurgasızlar" ve "Merhamet" isimli serilerle üretimleri ve sanatsal ilişkileri sunulmaktadır. 
Birinci bölümde Gerçek ve Taklit kavramları felsefi tartışmalar üzerinden incelenmektedir. Taklit hakkında edinilecek bilgilerin gerçeği, gerçek hakkında edinilecek bilgilerin ise taklidi anlamaya yardımcı olacağı ve ilgili sanat nesnelerinin araştırılmasını kolaylaştıracağı düşünülmektedir. Gerçek ve Taklit anlamları arasındaki ilişki başlığı altında yapılan araştırmalar aracılığıyla öğrenilen, gerçeklik, hakikat, mimesis, mimikri, algı ve öykünme gibi terimlerin düşünürler tarafından anlatılan anlamları sunulmaktadır. 
İkinci bölümde taklit, gerçek, gerçeklik ve yanılsama terimlerinin etkilerinin görüldüğü 17. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar üretilmiş sanat nesnelerinin biçimsel ve kavramsal incelemeleri yapılmaktadır. Bölümde realizm, trompe l'oeil, fotografik gerçekçilik, hiper-realizm ve çeşitli disiplinlerle oluşturulmuş enstalasyonlara yer verilmektedir. İkinci bölümde seçilen sanat eserleri üçüncü ve dördüncü bölümde yer verilen sanat nesneleri ile teknik ve kavramsal açılardan ilişkili olabilecek sanat nesneleridir.

'Aldanma' isimli üçüncü bölüm, toplumsal ve bireysel olguları, taklit yöntemleri ile ele alan sanat nesnelerini içermektedir. Neredeyse her durumda ve koşulda, bireyin bir yanılgı ve kandırılma hali içinde olabileceği ihtimali üzerinden oluşturulan projeler, plastik anlatımlarla ifade edilmektedir. Herkesin kandıran ve kandırılan olduğu düşüncesiyle üretilen üçüncü ve dördüncü bölümdeki çalışmalar, seçilen konular bağlamında kurgulanmış ve yerleştirme yöntemleriyle çalışılmıştır. "Aldanma" ve "Merhamet", 'taklit' ile oluşan göz aldanmalarını, insanın sosyal ve bireysel yaşamında aldatan ve aldanan olduğu durumlar ile harmanlandığı sanat objelerinin bulunduğu serilerin genel başlığıdır. 

Anahtar Kelimeler: Taklit, Yanılsama, Gerçeklik, Benzetme, Trompe l'oeil.

Abstract:
In this research, the relationship between the forms that have been discussed through the production strategies that are based on imitation and deception and the art movements of various periods in the history of art is examined with the concepts of real, deception, Trompe l'oiel, realism and examples of related contemporary artworks. The art objects that can create illusion through imitation methods can build a state of deception and being deceived in the viewer. In this research, deception and the traces of deception through verbal, written and visual tools, especially in the field of visual-plastic arts are evaluated through artworks. Just as the illusion created by the artists through artworks, the viewer also encounters the acts of deception and being deceived in their social or individual lives. These states of deception that are experienced by the viewer can also be the subject of artists' works, just like the optical illusions. The relationship of imitation and illusion with social, individual and belief issues have been influential throughout the research. The creation processes of art objects, which have been explored in the axis of the illusion of sensation and emotion are presented in the series entitled "1", "Ready-made Object", "Spineless" and "Mercy" through examples from the history of art, based on theories. 
The first chapter explores the concepts of Real and Imitation through philosophical discussions. It is assumed that the information about imitation will help to understand the real and the information about the real will help to understand imitation and facilitate the exploration about the related art objects. The meanings of the terms such as reality, truth, mimesis, mimicry, perception and pastiche, which have been learned during the research, are presented through the perspectives of philosophers in the chapter, The Relationship between the Meanings of Real and Imitation.
The second chapter formally and conceptually examines the art objects that were produced between the 17th century and the 20th century, a period influenced by the terms imitation, real, reality and illusion. The chapter includes realism, trompe l'oeil, photographic realism, hyper-realism and installations created with various disciplines. The artworks selected in the second section are art objects that can be technically and conceptually related to the art objects in the third and fourth sections.

The third section, "Deception", includes the art objects that deal with social and individual phenomena through imitation methods. The projects, which are based on the possibility that an individual can be in a state of delusion and deception in almost every situation and condition, are expressed through plastic expressions. The Works included in the third and fourth chapters, which have been produced with the idea that everyone is a deceiver and a deceived, have been created in the context of the selected subjects and built with installation methods. "Deception" and "Mercy" are general title of the series of art objects that blend the illusions that are created through 'imitation' with the situations in which people are deceivers and deceived in their social and individual lives.

Keywords: Imitation, Illusion, Reality, Mimesis, Trompe l'oeil.