Android akıllı telefonların adli bilişim bağlamında incelenmesi: Süreçler, yöntemler ve hukuki boyutu
Analysis of android smartphones in the context of digital forensics: Processes, methods and the legal dimension
Yazar: TAYFUN YILDIRIM
Danışman: DOÇ. DR. NURSEL YALÇIN
Gazi Üniversitesi / Bilişim Enstitüsü / Adli Bilişim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control ; Hukuk = Law

Özet:
Adli bilişimde her somut olay için uygulanabilecek tek bir inceleme metodu bulunmamakta olup, inceleme yapılacak hedefler hem donanımsal hem de yazılımsal olarak binlerce farklı kombinasyonlardan oluşabilir. Nitekim günümüzde teknolojik cihaz üreticileri işlevsel bakımından birbirinden farklı cihazlar (kamera, telefon, bilgisayar, yazıcı, televizyon vb.) ürettiği gibi gerek aynı işleve sahip olan gerek de aynı amaca hizmet eden ancak muhtelif nitelikler bakımından birbirinden ayrılan cihazlar da üretmektedirler. Örneğin akıllı telefonlar temelde aynı amaca hizmet etmek için üretilmelerine karşın birbirlerinden donanımsal ve/veya yazılımsal olarak ayrılan özellikleri bulunmaktadır. Bu çalışmada Android akıllı telefonların adli bilişim bakımından incelenmesi ele alınmaktadır. Ancak belirtildiği üzere Android akıllı telefonların işletim sistemi versiyonları ve donanımsal olarak birçok çeşitliliği bulunmasıyla her geçen gün çeşitliliğin hızlı bir şekilde artmasından dolayı bu telefonları incelemek büyük zorluklar içermektedir. Bu nedenle hedef akıllı telefonun özellikleri dikkate alınarak inceleme yönteminin belirlenmesi gerekmektedir. Mevcut inceleme yöntemleri her akıllı telefon için uygun olmamakla beraber gelecekte üretilecek olacak akıllı telefonlar için de yetersiz kalabilecektir. Bu çalışmada, Android akıllı telefonların incelenmesinde kullanılabilecek birçok açık kaynak kodlu araç uygulamalı olarak denenerek adli bilişim pratiğine hizmet edecek sonuçlar elde edilmiş tüm adli bilişim süreçlerinde nasıl hareket edilmesi gerektiği ortaya konulmuştur. Nitekim açık kaynak kodlu araçların bizzat denenmesiyle hem hedef cihazın mantıksal veya fiziksel imajının alınması hem mantıksal yahut fiziksel imajların analizi hem de faillerin kullandığı karşı adli bilişim yöntemlerinin tespitine ilişkin açıklamalar yapılmıştır. Bilhassa işbu araçların açık kaynak kodlu olması sebebiyle bu çalışmadaki araçlarla adli bilişim incelemelerinin gerçekleştirilmesi halinde maliyetler oldukça azalacaktır.

Abstract:
There is no single examination method that can be applied for every tangible incident in digital forensics, and the targets to be investigated can consist of thousands of different combinations, both hardware and software level. As a matter of fact, today, technological device manufacturers produce devices that differ from each other in terms of functionality (camera, telephone, computer, printer, television, etc.), as well as devices that have the same function and serve the same purpose, but differ from each other in terms of various qualities. For example, although smartphones are basically produced to serve the same purpose, they have features that differ from each other in terms of hardware and/or software level. In this study, the examination of Android smartphones in the context of digital forensics is also discussed. However, as mentioned, Android smartphones have many operating system versions and hardware diversity, and it is difficult to examine these phones because the variety is increasing day by day. For this reason, it is necessary to determine the examination method by taking into account the characteristics of the target smartphone. Thus, current inspection methods are not suitable for every smartphone or they may be insufficient for smartphones that will be produced in the future. In this study, many open source tools that can be used in the examination of Android smartphones have been tested in practice and the results that will serve the digital forensic practice have been obtained, and how to act in all digital forensic processes has been revealed. By testing open source tools, explanations have been made regarding both acquiring the logical or physical image of the target device, the analysis of logical or physical images, and the detection of anti-digital forensic methods used by the perpetrators. Especially since these tools are open source, the costs will be considerably reduced if digital forensic investigations are carried out with the tools in this study.