Aydın ilinde bebek ölümlerine yönelik bir olgu- kontrol çalışması ve sözel otopsi yöntemiyle ölüm nedenlerinin değerlendirilmesi
A case-control study on ınfant deaths ın provınce of Aydın and assessment of causes of death usıng verbal autopsy method
Yazar: GONCA ATASOYLU
Danışman: DOÇ.DR. PINAR OKYAY
Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2007
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Amaç: Aydın linde 01/01/2006-30/06/2006 tarihleri arasında meydana gelen ve l SaglıkMüdürlügü tarafından saptanan bebek ölümlerinin tanımlayıcı özellikleri ve nedenlerininbelirlenmesi; bebek ölümlerine etkisi oldugu düsünülen risk faktörlerinin saptanması veölüm tespiti, bildirimi ve kayıtlarla ilgili sorunların tanımlanmasıdır.Gereç-Yöntem: Çalısma üç ayaklı olarak planlanmıstır. Çalısmanın ilk ayagı, bebekölümlerinin cinsiyet, yer, zaman özellikleri ve nedenlerinin dagılımının degerlendirildigikesitsel tanımlayıcı bir arastırmadır. kinci ayagı, bebek ölümlerine etkisi oldugudüsünülen risk faktörlerinin saptanmasına yönelik bir olgu-kontrol arastırmasıdır. Üçüncüayagı ise, ölüm bildirimleri ve kayıtlarla ilgili tanımlayıcı bir arastırmadır.Ölümlerinin tanımlayıcı özelliklerinin belirlenmesi amacıyla; kayıtlar taranmıs;olgu-kontrol çalısmasında bebeklerin yakınları ile yüz yüze anket; ölüm nedenlerinbelirlenmesine yönelik ise sözel otopsi uygulanmıstır. Sözel otopsi için DSÖ tarafındanbebek ve çocuklarda kullanılması önerilen sözel otopsi formundan yararlanılmıstır. Ölümnedenlerinin belirlenmesinde ICD-10'da yer alan 67 sebepli Bebek ve Çocuk Mortalitesi-Yogunlastırılmıs Liste'den yararlanılmıstır. Ölüm bildirimleri ve kayıtlarla ilgilisorunların tanımlanması için, kayıtlar taranmıs; kurum çalısanları ve bebeklerinyakınlarıyla görüsülmüstür.Arastırmada 01/01/2006-30/06/2006 tarihleri arasında ölen ve bildirimi yapılanbebeklerin tümü olgu grubunu olusturmustur. Her olgu için bir kontrol alınmıstır.Bulgular: BÖH ?12,0; YBÖH ?6,8; YSBÖH ?5,2 bulunmustur. Bebek ölümlerinin%55,1'i kız; %56,5'i yenidogan; %53,0'ü Aydın'da; %71,2'si saglık kurumundagerçeklesmistir. Ölümlerin temel nedenlerinin dagılımında, perinatal dönemdenkaynaklanan bazı durumlar grubunun %52,4'ünü, konjenital malformasyonlar,deformasyonlar ve kromozom anomalilerinin %21,2'sini olusturdugu saptanmıstır.Tartısma: Ölümlerin eksik veya gecikmis bildirimi, saglık yönetiminde önceliklerinbelirlenmesinde hatalı yaklasımlarla sonuçlanabilmektedir. Ölenlerin bir saglık çalısanıtarafından görülmesi önemlidir. Bebek ölümlerinin önlenmesinde, birinci basamaktabütün gebeliklerin tespit edilerek yeterli sayıda ve nitelikli dogum öncesi bakımınsunulması önemlidir.Anahtar kelimeler: Bebek, bebek ölümü, ölüm nedeni, sözel otopsi

Abstract:
Objective: To determine descriptive characteristics and causes of infant deaths whichoccured between 01/01/2006-30/06/2006 and was detected by Aydin Directory of Health;to detect risk factors and define problems about detection, notification and recording ofdeath.Materials-Methods: The study included three parts: First part is a cross-sectional survey,through descriptive characteristics and causes are assessed. Second part is a case-controlstudy to determine possible risk factors. Third part is a descriptive study about deathnotification and records.Health records were checked through to determine descriptive characteristics ofinfant deaths; questionnaires were filled with face to face interviews for the case-controlstudy; verbal autopsy forms were completed to identify causes of death. Verbal autopsyform was derived from the original form developed by WHO for infants and children.Causes of death were determined according to the classification in Short List consistingof 67 causes of infant and child mortality in ICD-10. Records were investigated and faceto face interviews were made with caregivers of infants and village headmen to describedeath notification and records.Cases were all infants that died between 01/01/2006-30/06/2006 and whose deathwas notified. One control was selected for each case.Results: IMR was 12.0?; NMR 6.8? ve PNMR was 5.2?. Of all infant deaths, 55.1%were girls; 56.5% occured in neonatal period; 53.0% in Aydin; 71.2% in a healthinstitution. Certain conditions originating in the perinatal period formed 52.4%;congenital malformations, deformations and chromosomal abnormalities formed 21.2%of originating causes of deaths.Discussion: Incomplete, incorrect and delayed death notification may result in failureadopting right aprroaches in priority setting in health management. Investigation of alldeaths by health personnel is important. For the reduction of infant mortality, detectionof all pregnancies and sufficient follow-up of all pregnant women in primary health caresettings is essential.Key words: Infant, infant mortality, cause of death, verbal autopsy