Yöneticilerin örgütsel çatışma yönetiminde modern liderlik tarzlarının rolü: Süleyman Demirel Üniversitesi ile Bağdat Üniversitesi'nde karşılaştırmalı bir araştırma
The role of modern leadership styles in organizationalconflict management of the managers: Comparative study between Süleyman Demirel University and Baghdad University
Yazar: SAMIR H.HAQE HAQE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NEZİHA TÜFEKCİ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Güç tarzları = Power styles ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Yöneticiler = Managers ; Çatışma = Conflict ; Çatışma yönetimi = Conflict management ; Örgütsel çatışma = Organizational conflict ; Üniversiteler = Universities

Özet:
Değişen ve gelişen yönetim anlayışında örgütler zaman zaman sorunlarla
karşılaşmaktadırlar. Sorunların çözümünde örgütlerin farklı stratejiler uygulamak
zorunda oldukları görülmektedir. Örgütsel değişimi yönetebilmek ve etkin olmak için
güçlü bir liderlik göstererek bugün içinde bulunduğumuz dünyanın dinamiklerine göre
hareket eden, vizyon sahibi ve bu vizyonu hayata geçirmek için çevresindekilere ilham
veren bir yönetim anlayışı geliştirmek gerekmektedir. Örgütlerde liderin rolünü ve
etkisini ortaya çıkaran önemli sorun alanlarından biri olarak örgütsel çatışma
görülebilir. Örgütsel çatışma; belli bir kişi, grup veya örgütün değerlerinde olumlu veya
olumsuz bir değişim meydana getirecek, içeriden veya dışarıdan gelen baskıya tepki
olarak ortaya çıkan uyuşmazlık durumu olarak açıklanabilir. Örgütsel çatışma ile
liderlik arasındaki ilişki araştırılması gereken bir yapıya sahiptir. Bu kapsamda bu
araştırmanın temel amacı, üniversitlerde görev yapan akademisyen yöneticilerin,
dönüştürücü liderlik ve etkileşimci liderlik tarzlarının örgütsel çatışma boyutlarına
etkisini araştırmak olarak belirlenmiştir. Bununla birlikte farklı ülkelerdeki
üniversitelerde görev yapan yöneticilerin liderlik tarzlarındaki farklılıkların araştırılması
da amaçlanmıştır. Liderlik tarzlarının ölçümü için Bass ve Avolio (1995) geliştirilen,
Erkuş ve Günlü (2008) tarafından Türkçe'ye uyarlanan ölçek kullanılmıştır. Çatışma
yönetimi stratejilerini ölçmek için ise Rahim (2001) tarafından geliştirilen "Çatışma
Yönetimi Stratejileri Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçekler, Süleyman Demirel Üniversitesi
ile Bağdat Üniversitesi'nde yönetim kadrolarında görev yapan akademisyenlerden
(Dekan, Dekan Yardımcısı, Bölüm Başkanı) oluşan 190 kişilik örneklemden veri seti
oluşturulmuştur. Araştırmanın amacına bağlı olarak oluşturulan hipotezler, SPSS ve
LISREL paket programları vasıtasıyla test edilmiştir. Hipotez testleri sonucunda
dönüştürücü liderlik ve etkileşimci liderlik boyutlarının bazılarının örgütsel çatışma
boyutlarına etki ettiği tespit edilmiştir. Ayrıca Süleyman Demirel Üniversitesi ile
Bağdat Üniversitesi'nde görev yapan akademisyen yöneticilerin liderlik türlerinin
farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The organizations occasionally come up with several challenges along with their
changing management understandings. The organizations are to implement various
strategies in order to settle these challenges. The organizations are supposed to develop
a new mode of management that complies with the requirements and dynamics of
today's world; that owns a vision and inspires people to put this vision into practice.
This new mode of managements also requires a powerful form of leadership to be able
to manage the organizational change and to be more effective. The organizational
conflict is regarded as one of the challenges that demonstrate the role and effectiveness
of the leader in organizations. Organizational conflict is defined as the state of conflict
that shall create a negative or positive change in the values of a specific person, group
or organization and that emerges as the reaction against internal or external pressure.
The correlation between the organizational conflict and leadership holds a structure that
demands an elaborate research. The objective of this study, within this framework, is to
explore the impact of the transformative and interactionist leadership styles of the
scholar managers working at universities on dimensions of organizational conflict.
Besides, the study also aims at exploring the differences in leadership styles of
managers working at universities in different countries. The scale developed by Bass
and Avolio (1995) and translated and adapted into Turkish by Erkuş and Günlü (2008)
has been used to determine the leadership styles. "Conflict Management Strategies
Scale" developed by Rahim (2001) has been used to determine the conflict management
strategies. The scales have been applied on a sample group of 190 individuals (Dean,
Vice-Dean, Department Head) working as managers at Süleyman Demirel University
and Baghdad University and the data set has been obtained. The hypotheses developed
in accordance with the objective of the study have been tested through SPSS and
LISREL soft wares. It has been found that some of the dimensions of transformative
and interactionist leadership styles have impact on dimensions of organizational conflict
as a result of hypotheses tests. It has also been suggested that the leadership styles
among the scholar managers at Süleyman Demirel University and Baghdad University
have demonstrated variances.