hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Teftâzânî'nin Şerhu Tasrîfi'z-Zencânî adlı eserinde geçen şiirlerin incelenmesi
An investigation of the poems mentioned in Teftâzânî's work titled Şerhu Tasrîfi'z-Zencânî
Yazar: SELAHATTİN ÇANKAYA
Danışman: DOÇ. DR. HAMİT SALİHOĞLU
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Dil bilgisi = Grammar ; Sadettin Teftazani = Sadettin Teftazani ; İstişhad = Quotation ; Şerhu Tasrifi'z-Zencani = Şerhu Tasrifi'z-Zencani ; Şiir = Poem

Özet:
Bu çalışmada, Teftâzânî'nin (ö.792/1390) yaşadığı dönem, hayatı ve ilmî kişiliğiyle ilgili önemli bilgiler verilmiştir. Onun, Sarf ilmine dair şaheser bir biçim ve iyi bir üslupla kaleme aldığı Şerhu Tasrîfi'z-Zencânî isimli eserinde sarf kuralların ispatında şahid 	olarak getirdiği şiirlerin tespiti ve onların istişhâd yönleri geniş bir şekilde ele alınıp incelenmiştir. Çalışmamız, giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında; İstişhad kavramı ve istişhad kaynakları ele alınmıştır. Birinci bölümde; Teftâzânî'nin yaşadığı dönem, hayatı, ilmî kişiliği, hocaları, öğrencileri, eserleri ve Şerhu Tasrîfi'z-Zencânî adlı eserinin adı, yazılış gayesi, ihtiva ettiği konular ve istişhâd metodu incelenmiştir. İkinci bölümde ise Teftâzânî'nin Şerhu Tasrîfi'z-Zencânî adlı eserinde, Sarf kuralların ispatında istişhâd ettiği şiirlerin tespiti ve onların istişhâd yönleri tafsilatlı bir şekilde ele alınıp incelenmiştir.

Abstract:
In this study, important information about the period, lifetime and scientific personality of Teftâzânî (ö.792/1390) has been given. It has been handled and investigated that the determination of the poems he wrote as a witness in the proof of the rules of the sarf and their istishhad aspects in his work named Şerhu Tasrîfi'z-Zencânî that he wrote in a perfect literary style in detail. The study consists of an introduction and two parts. The concept istishhad and the sources of istishhad has been handled in the study. In the first section, it has been investigated that the period, lifetime, scientific personality, scholars, students, works of Teftazani, and the name of his work, the purpose of writing, content and istishhad method in his work named Şerhu Tasrîfi'z-Zencânî. In the second part, it has been examined that the determination of the poems istishhad in proof of the rules of Sarf, and the istishhad aspects of his poems in detail.
Arabesk filmlerde erkeklik temsili
The representation of masculinity in arabesque films
Yazar: HASAN AKPULAT
Danışman: DOÇ. DR. YEKTANURŞİN DUYAN
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Bu çalışma, arabesk filmlerde erkekliğin temsili üzerine odaklanarak kırılgan erkeklik kuramı bağlamında beden ve sosyokültürel pratiklerdeki parametreleri ayrıntılı bir şekilde incelemiştir. Araştırma, toplumsal cinsiyet rollerinin aşındığı savından yola çıkarak ve kırılgan erkeklik kavramını sorgulayarak erkekliğin temsilini ele almaktadır. Bu bağlamda, erkek kültürünü yansıtan karakterlerin, arabesk filmlerde farklı imajlar aracılığıyla nasıl sunulduğunu araştırmayı amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, 1978-1988 yılları arasından seçilen Yarabbim, Zulüm, Küçüksün Yavrum, Derbeder, Boynu Bükük, Yaktı Beni, İsyankâr, Kul Sevdası, İtirazım Var gibi filmler ele alınmış ve bu filmlerdeki kırılgan erkekliğe işaret eden imajlar ve eril krizi üreten yapının sunumu beden ve sosyo-kültürel pratikler bağlamında çözümlenmiştir. Çalışmada, ayrıca 1950'lerden 1980'lere kadar olan dönemde Türkiye'de meydana gelen toplumsal, kültürel, siyasi ve ekonomik değişikliklerin, arabesk filmlerdeki erkeklik temsillerini nasıl etkilediğini araştırmaktadır. Böylece, çalışmada Türk sinemasında 1970 öncesi erkeklik temsilleri ile arabesk filmlerdeki erkeklik temsili arasındaki benzerlikler ve farklar ele alınarak toplumsal cinsiyet ve sinema alanına katkıda bulunmayı hedeflemektedir.

Abstract:
This study focuses on the representation of masculinity within the context of the theory of precarious manhood, examining the parameters within the body and sociocultural practices. The research addresses the representation of masculinity by questioning the concept of precasrious manhood, starting from the assertion that societal gender roles are corrupted. In this context, the study aims to investigate how characters reflecting male culture have been presented through different images in arabesque films. For this purpose, films such as "Yarabbim," "Zulüm," "Küçüksün Yavrum," "Derbeder," "Boynu Bükük," "Yaktı Beni," "İsyankâr," "Kul Sevdası," and "İtirazım Var," which were selected from the period between 1978 and 1988, have been examined, and the male characters in these films have been analyzed in the context of the body and sociocultural practices that indicate precarious manhood and contribute to the crisis of masculinity. The study also explores how the societal, cultural, political, and economic changes that took place in Turkey from the 1950s to the 1980s influenced the representation of masculinity in arabesque films. Thus, the study aims to contribute to the fields of gender studies and cinema by discussing the similarities and differences between pre-1970 representations of masculinity in Turkish cinema and the representation of masculinity in arabesque films.
İçerik ve edebî sanatlar açısından Cûbân el-Kavvâs'ın şiirleri
The poems of Cûbân al-Kavvâs in terms of content and literary arts
Yazar: MUHAMMED ÇELEBİ
Danışman: DOÇ. DR. HALİL AKÇAY
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Dilbilim = Linguistics

Özet:
Cûbân el-Kavvâs, H. 7. asırda Şam bölgesinde yaşamış bir şairdir. Şiir yazma kabiliyeti, döneminin edipleri ve uleması tarafından takdirle karşılanmıştır. Şairin günümüze ulaşan bir divanı olmamakla birlikte şiirleri biyografi kitapları aracılığıyla günümüze ulaşmıştır. Şiirlerinde akıcılık, ritim ve lirizm sayesinde Şam ehli ve çevresi için ilham kaynağı olmuştur. Bunun yanında muhteva ve edebi sanatlar açısından çeşitlilik ve zenginliğe sahiptir. Kavvâs'ın bütün bu özelliklere sahip şiirlerinin ele alınıp öne çıkan yönleriyle değerlendirilmesi, akademik çevreye kazandırılması açısından önem arz etmektedir. Bu doğrultuda çalışmada Kavvâs'ın yaşadığı dönemin siyasi, sosyal ve ilmî açıdan incelendikten sonra hayatı, şiirlerindeki içerik ve belagat sanatlarında öne çıkan konular incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Çalışmanın girişinde şairin yaşadığı dönem genel hatlarıyla ele alındıktan sonra biyografi kitaplarındaki hayatı ve ilmi kişiliği aktarılmıştır. Birinci bölümde şiirler, içerik açısından tesbit edilip değerlendirilmiştir. İkinci bölümde ise şiirler, edebi sanatlar açısından incelenmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Arap Edebiyatı, Belagat, Cûbân el-Kavvâs, Divan Şiir.

Abstract:
Cûbân al-Kavvâs is a poet who lived in the 7th century in the region of Damascus. His talent for composing poetry was well-regarded by the scholars and religious scholars of his era. While he doesn't have a complete collection (divan) of poetry that has survived to the present day, his poems have reached us through biographical books. Through the elements of fluidity, rhythm, and lyricism in his poems, he served as a wellspring of inspiration for the people of Damascus and the surrounding area. Furthermore, he exhibited a remarkable diversity and richness in terms of both content and literary techniques. Evaluating and analyzing Kavvâs's poems, encompassing all these features, holds significance in terms of contributing to the academic realm. In line with this objective, the study scrutinizes the era in which Kavvâs lived, delving into its political, social, and scholarly dimensions. Following this contextual exploration, his life is conveyed along with the content of his poems and the prominent themes in rhetorical arts. The introduction of the study outlines the period in which the poet lived, followed by a depiction of his life and scholarly personality as portrayed in biographical works. The first section focuses on identifying and evaluating the content of the poems. Subsequently, the second section delves into the examination of the poems from a perspective of literary arts.
Keywords: Arabic Literature, Cuban al-Kawwas, Divan, Poetry, Rhetoric.
Deleuze felsefesinde kavramın mantığı
The logic of the concept in Deleuze's philosophy
Yazar: EVİN TURHAN
Danışman: DOÇ. DR. KAMURAN GÖKDAĞ
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy

Özet:
Bu çalışma "felsefe nedir ve Deleuzcü felsefe hangi mantığa dayanır" sorusu bağlamında Deleuze'ün felsefesinde kavram üretmenin rolünü ortaya koymaya çalışmaktadır. Çalışma bu soruyu Deleuze'ün rizom, socius, kültür, beden, oluş, virtüel ve edimsel kavramları bağlamında cevaplandırmaya çalışmaktadır. Bunu yapabilmek için Deleuze'ün kavram tanımı ve kavram yaratma mantığı bağlamında metodolojisini ve düşünce biçimini şekillendiren temel yapı taşları olarak ele alınan bu kavramlar, hepsi eşit derece olmasa da bu çalışmada detaylandırılmaktadır. Bu sebeple, bu çalışmada, felsefenin öldüğü, en azından içinde bulunduğumuz dijital çağda felsefe yapmanın son derece külfetli bir işe dönüştüğü ve kavramsal üretimlerin belirsizleştiği bir dönemde, Deleuze'ün, kavram yaratarak felsefenin nasıl yeniden hayat bulabileceğine ilişkin tespitleri öne çıkarılmaktadır. Dolayısıyla bu çalışma, Deleuze'ün felsefe yapma biçimini takip ederek Deleuzcü bir felsefenin nasıl yapılabileceğini yine onun kavramları üzerinden göstermeye çalışmaktadır.

Abstract:
This study tries to reveal the role of concept creation in Deleuze's philosophy in the context of the question "what is philosophy and what logic is Deleuzian philosophy based on". The study tries to answer this question in the context of Deleuze's concepts of rhizome, socius, culture, body, becoming, virtual and performative. In order to do this, Deleuze's definition and the logic of concept creation are elaborated in this study, although not all of them are equally important, as the basic building blocks that shape his methodology and way of thinking. For this reason, this study highlights Deleuze's observations on how philosophy can be revived by creating concepts at a time when philosophy is dying, or at least in the digital age in which we live, doing philosophy has become an extremely burdensome task and conceptual productions have become uncertain. Therefore, this study follows Deleuze's way of doing philosophy and tries to show how a Deleuzian philosophy can be done through his concepts.
2-Amino-1,3,5-triazine-4,6-dithiol' un yumuşak çelik üzerine hidroklorik asit çözeltisinde korozyonuna karşı adsorpsiyon ve inhibisyon özelliklerinin incelenmesi
Investigation of the adsorption and inhibition properties of 2-amino-1, 3, 5-triazine-4, 6-dithiol (2-atd) against corrosion in hydrochloric acid solution on mild steel
Yazar: SELİM ARSLANHAN
Danışman: DOÇ. DR. REŞİT YILDIZ
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
2-Amino-1,3,5-Triazine-4,6-Dithiol (2-ATD) 'in 0,5 M HCl çözeltisi içindeki yumuşak çelik korozyonuna etkisi, farklı konsantrasyon ve sıcaklık değerlerinde deneyler yapılarak araştırılmıştır. Araştırmada potansiyodinamik polarizasyon, elektrokimyasal impedans spektroskopisi (EIS) ve lineer polarizasyon direnci (LRP) tekniklerinden yararlanılarak elde edilen veriler değerlendirilmiştir. Derişim arttıkça inhibisyon etkinliğinin arttığı ancak sıcaklığın artmasıyla inhibisyon etkinliğinin azaldığı görülmüştür. Ayrıca 120 saat boyunca ayrı ayrı hem inhibitörlü hem de inhibitörsüz ortamda bekletilen yumuşak çeliğin yüzey morfolojisi için taramalı elektron mikroskobu, atomik kuvvet mikroskobu ve enerji dağılımlı X- ışını spektroskopisi yöntemleri kullanılmıştır. Potansiyodinamik polarizasyon verileri, deneylerde kullanılan organik inhibitörün hem anodik hem de katodik bölgelerdeki reaksiyonlara etki etmesi sebebiyle karma bir inhibitör olarak tanımlanmıştır. Yumuşak çelik yüzeyine iyi tutunarak korozyon hızını ciddi anlamda azaltan 2-ATD'nin yüzey adsorpsiyon ölçümlerinin Langmuir izotermine uygun olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca deneyle ilgili Kads, ∆G○ads gibi termodinamik değişkenler hesaplanarak tartışılmıştır.

Abstract:
The effect of 2-Amino-1,3,5-Triazine-4,6-Dithiol (2-ATD) on mild steel corrosion in 0.5 M HCl solution was investigated by conducting experiments at different concentration and temperature values. In the research, the data obtained by using potentiodynamic polarization, electrochemical impedance spectroscopy (EIS) and linear polarization resistance (LRP) techniques were evaluated. It has been observed that the inhibitory efficiency increases as the concentration increases, but the inhibitory efficiency decreases with increasing temperature. In addition, scanning electron microscopy, atomic force microscopy and energy-dispersive X-ray spectroscopy methods were used for the surface morphology of mild steel, which was kept separately in both inhibitory and non-inhibitory environments for 120 hours. Potentiodynamic polarization data have been described as a mixed inhibitor due to the fact that the organic inhibitor used in the experiments affects the reactions in both anodic and cathodic regions. It has been found that the surface adsorption measurements of 2-ATD, which significantly reduces the corrosion rate by holding onto the mild steel surface well, are in accordance with the Langmuir isotherm. In addition, thermodynamic variables related to the experiment, such as Kads, ∆G○ads, were calculated and discussed.
Harputlu İshak Efendi'nin hayatı ve Risâle-i Suâl ve Cevâb adlı eserinin transkripsiyonu, tahlil ve tenkidi
The life of Harputlu İshak Efendi and the transcription, analyze and criticism of his work title Risâl-i Suâl and Cevâb
Yazar: OSMAN SAYLAN
Danışman: DOÇ. DR. AHMET GEMİ
Mardin Artuklu Üniversitesi / Türkiye'de Yaşayan Diller Enstitüsü / Arap Dili ve Kültürü Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Dilbilim = Linguistics

Özet:
Harput bölgesinde birçok önemli âlim yetişmiş olup söz konusu bölge ve çevresinde farklı alanlarda faaliyetlerde bulunmuşlardır. Bu çalışmamızda Harput'umuzun önemli âlimlerinden olan, 1803 yılında dünyaya gelen Harputlu İshak Efendi'nin; hayatını, eserlerini ve Arap dili ve edebiyatına olan katkısını inceleyeceğiz. Harputlu İshak Efendi'nin kaleme aldığı Risâle-i Suâl ve Cevâb adlı eserinin transkripsiyonunu ve tahlilini yapacağız. Risâle-i Suâl ve Cevâb adlı eser; geçmişten günümüze kadar medreselerde sarf ve nahiv alanlarında okutulan Emsile, Binâ, Maksûd, İzzî, Avâmil, İzhâr ve Kâfiye eserlerini kapsamaktadır. Bu eser, sarf ve nahiv dışında mantık alanında da kaleme alınan önemli bir eserdir. Biz, müellifin Arap dili ve edebiyatına olan katkısını inceleyeceğimizden dolayı sadece sarf ve nahiv bölümlerini ele alacağız. Çalışmamız giriş ve üç bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde müellifin hayatını ve eserlerini inceleyeceğiz. İkinci bölümde eserin tahlilini, üçüncü bölümde eserin transkripsiyonunu yapacağız. Tahlil bölümünde öncelikle eserin genel tahlilini yaptık. Akabinde eserin bölümlerinin birbirinden bağımsız olarak tahlillerini yaptık.

Anahtar Kelimeler: Arap Dili ve Edebiyatı, sarf, nahiv, Harputlu İshak Efendi

Abstract:
Many important scholars were educated in the Harput region and they carried out activities in different fields in and around the region. In this study, we will survey the life, works and contribution of Harputlu İshak Efendi, one of the important scholars of our Harput, who was born in 1803, to the Arabic language and literature,. We will do the transcription and analysis of Harputlu İshak Efendi's work called Risale-i Suâl ve Cevâb. The work titled Risâle-i Suâl ve Cevâb includes the works of Emsile, Binâ, Maksûd, İzzî, Avâmil, İzhâr and Kâfiye that have been taught in the fields of grammar and syntax in madrasas from past to present. This work is an important piece written in the field of logic as well as grammar and syntax. Since we will survey the author's contribution to Arabic language and literature, we will only deal with the grammar and syntax sections. Our study consists of three parts: In the first part, we will deal with the life and works of the author, in the second part, the analysis of the work, and in the third part, the transcription of the work. In the analysis section, we first made a general analysis of the work. Subsequently, we analyzed the divergent sections from each other.

Keywords: Arabic language and literature, grammar, syntax, Harputlu İshak Efendi
İşârî tefsirlerde kevnî âyetlerin yorumlanması: El-Bahru'l-Medid tefsiri örneği
Interpretation of kawni verses in ishari tafsir: The example of Al-Bahru'l-Medid tafsir
Yazar: LOKMAN AYDIN
Danışman: DOÇ. DR. ABDURRAHİM KAPLAN
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Kur'an-ı Kerim'in nüzul gayesi insanları hidâyete eriştirmektir. Asırlar boyunca bu yönüyle araştırılmış, doğruya ulaşmak için kendisinden istifade edilmiştir. Kur'ân'ın anlaşılması için tarih boyunca tefsir kitapları kaleme alınmış her müfessir kendi ilmi kabiliyeti cihetinde âyetleri yorumlamaya çalışmıştır. İslam coğrafyasının genişlemesi, farklı dil, din ve kültürlerden olan şahsiyetlerin İslâm'a girmesi gibi birçok neden âyetlerin farklı yorumlanmasına kapı aralamıştır. Kur'ân'ın anlaşılmasına yönelik gayret ve çabalar zamanla mezhep ve ideolojilere de sirâyet etmiş böylece her fırka ve mezhep Kur'ân âyetlerini zihin düşünceleri çerçevesinde yorumlamıştır. Tefsirdeki zahiri yorum çeşitliliğine bir müddet sonra batınî/işârî yorumlar da eklenmiş böylece işârî/tasavvufî tefsir diyeceğimiz bir yorumlama anlayışı ortaya çıkmıştır. Çalışma konumuzu oluşturan İbn Acibe'nin (ö. 1224/1809) el- Bahrü'l-medid adlı eseri âyetleri hem zahiri hem batınî yönden ele almış bir eserdir. Müellif'in kevnî âyetleri ele alış biçimi, yorumlaması ve değerlendirmesi tarafımızca merak edilmiş ve bu minvalde bir araştırmanın faydalı olacağı düşüncesi ortaya çıkmıştır.

Abstract:
The purpose of the revelation of the Qur'an is to guide people to the right path.  It has been researched in this aspect for centuries, and it has been used to reach the truth.  Every commentator who has written tafsir books throughout history to understand the Qur'an has tried to interpret the verses in terms of his own scientific ability.  Many reasons, such as the expansion of the Islamic geography, the entry of people from different languages, religions and cultures into Islam, opened the door to different interpretations of the verses.  Efforts and efforts to understand the Qur'an have spread to sects and ideologies over time, so every sect and sect interpreted the verses of the Qur'an within the framework of mental thoughts.  After a while, esoteric/ishari interpretations were added to the apparent diversity of interpretations in tafsir, thus an understanding of interpretation that we would call ishari/sufi tafsir emerged.  The work of Ibn Acibe (d. 1224/1809) named el-Bahrü'l-medid, which constitutes our study subject, is a work that deals with the verses both externally and internally.  We were curious about the author's way of handling, interpretation and evaluation of the kevnî verses, and we thought that a research in this way would be beneficial.
Çemka Höyük çanak çömleksiz dönem A Evresi sürtme taş süs eşyaları
Cultural studies Çemka Höyük A Stage ground stone ornaments
Yazar: NEJLA TUR
Danışman: DOÇ. DR. ERGÜL KODAŞ
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Disiplinlerarası Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Arkeoloji = Archeology

Özet:
Ilısu ve HES projesi kapsamında 2019 yılında Çemka Hüyük'te Mardin Müze Müdürlüğü başkanlığında ve Doç. Dr. Ergül Kodaş'ın bilimsel danışmanlığında yürütülen arkeolojik kazı çalışmasında bulunan sürtme taş süs eşyaların incelenmesi ve bunların kullanım işleviyle ilgili eldeki kaynaklara dayanarak yeni bilgilere ulaşılabilmesi amaçlanmaktadır. Yaklaşık olarak 11.700 yıllık bir tarihe sahip olan yerleşim yerinde açığa çıkartılan sürtme taş süs eşyaları ile ilgili yapılacak çalışmalarla yeni veriler tespit edilmiş ve bu verilerin Yukarı Dicle Vadisi'ndeki çağdaş yerleşim yerleriyle karşılaştırılması yapılarak, bölgedeki neolitikleşme sürecinde sürtme taş süs eşyalarının hem kronolojik gelişimi hem de kültürel bağlarının varlığının incelenmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: PPNA, PPNB, Yukarı Dicle Vadisi, Neolitik Dönem.

Abstract:
As part of the Ilısu and HEPP project, Mardin Museum Directorate and Assoc. It is aimed to examine the ground stone ornaments found in the archaeological excavation work carried out under the scientific consultancy of Ergül Kodaş and to reach new information based on the available sources about their usage function. With the studies to be carried out on the ground stone ornaments unearthed in the settlement, which has a history of approximately 11,700 years, new veri were determined and these data were compared with the contemporary settlements in the Upper Tigris Valley, and both the chronological development and cultural ties of the ground stone ornaments in the neolithicization process in the region were determined. to examine its existence.

Keywords: PPNA, PPNB, Upper Tigris Valley, Neolithic Period.