Ahıska Türklerinin yeni medya aracılığı ile sunumu: Bir kimlik araştırması
Presentation of the Ahıska Turks via new media: An identity research
Yazar: ORHAN FAİK
Danışman: PROF. DR. NİGAR PÖSTEKİ
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Ahıska Türkleri = Ahıska Turks ; Facebook = Facebook ; Kimlik = Identity ; Kimlik inşası = Identity formation ; Twitter = Twitter ; Ulus inşası = Nation building ; İnstagram = Instagram

Özet:
Ahıskalı Türkler 1944 yılında Ahıska bölgesinden sürgün olunana kadar Kafkasya'da yaşamış Türk soylu toplumlardandır. Anadolu ve Kafkaslar arasındaki koridorda 220'e yakın köyde yaşayan Ahıskalı Türkler 1944 sürgünü ile birlikte dünyanın farklı coğrafyalarına dağılmışlardır. Sovyetler Birliği tarafından gerçekleştirilen sürgün zamanı Özbekistan, Kazakistan ve Kırgızistan'a yerleştirilen Ahıskalı Türkler 1956 yılına kadar, on iki yıl sıkıyönetimle idare olunmuştur. 1991 yılında Sovyetlerin dağılması ile birlikte Türkiye de dâhil olmakla farklı dile ve kültüre sahip birçok ülkeye dağılarak, dokuz ülkede toplu bir şekilde olmakla hayatlarını sürdürmektedirler. Dünyada 4200'den fazla yerleşim yerinde Ahıskalı Türkleri görmek mümkündür.
Sürgün ve göçler Ahıskalı Türklerin kültürlerine de etki etmiştir. Yaşadıkları ülkelerin kültürlerine entegre eden toplum, sürgün bilincini de unutmamıştır. Sosyokültürel, kimlik yapıları incelendiğinde etnik kökenlerine bağlı bir toplum oldukları, sürgüne kadar yaşadıkları coğrafyanın özelliklerini halen taşıdıkları görülmektedir. Ahıskalı Türklerin kimlik inşası konusunda geleneksel medyanın imkânlarından yeterince yararlanamadıkları, sivil toplum kuruluşları vasıtasıyla bazı çalışmaları gerçekleştirdiklerini görmekteyiz. Bunun yanı sıra sinema ve kültürel çalışmaların da Ahıskalı Türkler tarafından kimliğin inşasında kullanıldığı tespit edilmiştir. Ahıskalılar tarafından takip edilen Facebook, Twitter ve Instagram sosyal medya sayfalarında günlük paylaşımlar araştırılmıştır. MAXQDA programı vasıtasıyla günlük elde edilen veriler analiz edilmiştir. Yapılan bu çalışma vasıtasıyla Ahıskalı Türklerin geleneklerini günümüze kadar sürdürdükleri, Türk ve Kafkaslı kimliklerini farklı coğrafyalara yayılmalarına rağmen yaşattıkları, yeni medyanın verdiği imkânlardan aktif bir şekilde yararlanmaya çalıştıkları ortaya çıkarılmıştır. Fakat Ahıskalı Türklerin sosyal medyanın sunduğu imkânlardan yeterince yararlanamadıkları sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Ahıskalı Türkler, Yeni Medya, Kimlik

Abstract:
Ahiskan Turks are among the Turkish noble communities that lived in the Caucasus until they were exiled from the Ahiska Region in 1944. Ahiskan Turks, who lived in nearly 220 villages in the corridor between Anatolia and the Caucasus, were scattered in different geographical areas of the world after the exile in 1944. Ahiskan Turks, who were re-settled in Uzbekistan, Kazakhstan, and Kyrgyzstan after the exile caused by the Soviet Union, were governed by martial law for twelve years until 1956. With the dissolution of the Soviets in 1991, they continued their lives in a collective way in nine countries, and spread to many countries with different languages and cultures, including Turkey. It is possible to see Ahiskan Turks in more than 4200 settlements around the world.
Exiles and migrations also affected the culture of Ahiskan Turks. The community, which integrated itself into the cultures of the countries where they lived, has not forgotten the awareness of exile. When the sociocultural identity of this community is examined, it is seen that they are a society that are devoted to their ethnicity, and still carry the characteristics of the geographical area where they lived until the exile. We see that Ahiskan Turks have not benefited from the possibilities of traditional media in the construction of their identity at adequate levels, and have done some studies with non-governmental organizations. Also, it was determined that cinema and cultural studies were used by Ahiskan Turks in the construction of their identity. The daily posts in Facebook, Twitter and Instagram followed by Ahiskan Turks were investigated in the study. The data obtained daily with the MAXQDA Program were analyzed. With this study, it was revealed that Ahiskan Turks continued their traditions until our present day, kept their Turkish and Caucasian identities alive despite spreading to different geographical areas, and tried to actively benefit from the opportunities given by the new media. However, it was also understood that the Ahiskan Turks do not make sufficient use of the opportunities presented by the social media.

Keywords: Ahiskan Turks, New Media, Identity