Tek taraflı çiğneme alışkanlığının, mandibular kemiğe etkilerinin, kemik yüksekliği ölçümü ve fraktal analiz yöntemi ile değerlendirilmesi
The effects of unilateral chewing habit on the mandibular bone: an evaluation with bone height measurement and fractal analysis method
Yazar: DİLAY KARAMEŞE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESİN AKOL GÖRGÜN
Adıyaman Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Çalışma, tek taraflı çiğneme alışkanlığının mandibular kemik simetrisinde
makro ve mikro boyuttaki değişiklikleri değerlendirmeyi amaçlamaktadır.
Ağız Diş ve Çene Radyolojisi Kliniğine gelen ve tek taraflı çiğneme
alışkanlığı olan 18 yaş üstü, yaş ortalaması; 30,20 olan, 30 kadın 30 erkek hasta tespit
edildi. Panoramik filmlerde çiğneme yapılan (aktif) taraf çalışma bölgesi, yapılmayan
(pasif) taraf ise kontrol bölgesi olarak belirlendi. Ortopantomografi (OPG) üzerinde
vertikal yükseklik ölçümleri yapılarak mandibular kemiğin makro yapısında bir değişiklik
olup olmadığı değerlendirilirken, mikro yapısındaki etkileri belirlemek için her hastada 6
adet Region of Interest (ROI, İlgi Alanı) seçilerek, Fraktal Analiz (FA) yapıldı. Hastaların
aktif ve pasif tarafları karşılaştırıldı. Tek taraflı çiğneme alışkanlığı olan hastalarda sosyodemografik özellikler sayı ve yüzde olarak hesaplandı.
Tek taraflı çiğneme alışkanlığı olan bireylerin aktif tarafı ile pasif tarafı
arasındaki vertikal yükseklikleri arasında anlamlı farklılık görüldü (p<0,05). Bireylerin
aktif taraftaki vertikal yükseklikleri, pasif tarafa göre yüksek bulundu. Aynı bireylerin aktif
tarafı ile pasif tarafı arasındaki simetrik ROI değerleri arasında anlamlı farklılık görülmedi
(p>0,05).
Tek taraflı çiğneme alışkanlığının mandibular kemik yapısı üzerinde belirgin
etkileri olduğu görüldü. Vertikal yüksekliklerdeki artış, bu alışkanlığın mandibular yapı
üzerindeki etkilerini açıkça ortaya koyarken, ROI değerlerindeki benzerlik, yapılan FA
ölçütünde trabeküler yapının bu alışkanlıktan daha az etkilendiğini göstermektedir.

Abstract:
This study aims to evaluate the macro and micro changes in mandibular
bone symmetry due to the habit of unilateral chewing.
A total of 30 female and 30 male patients, aged 18 and above, with a habit
of unilateral chewing, and with a mean age of 30.20, were identified at the Oral and
Maxillofacial Radiology Clinic. The chewing side (active) on panoramic films was
designated as the study area, while the non-chewing side (passive) was designated as the
control area. Vertical height measurements on Orthopantomography (OPG) were used to
assess macrostructural changes in the mandibular bone, while Fractal Analysis (FA) was
performed by selecting 6 Regions of Interest (ROI) in each patient to determine its
microstructural effects. The active and passive sides of the patients were compared. Sociodemographic characteristics of patients with unilateral chewing habit were calculated in
numbers and percentages.
A significant difference was observed in the vertical heights between the
active and passive sides of individuals with a unilateral chewing habit (p<0.05). The
vertical heights on the active side were found to be higher compared to the passive side.
There was no significant difference in the symmetrical ROI values between the active and
passive sides of the same individuals (p>0.05).
Unilateral chewing habit has significant effects on the mandibular
bone structure. The increase in vertical heights clearly demonstrates the effects of this habit
on the mandibular structure, while the similarity in ROI values indicates that the trabecular
structure is less affected by this habit according to FA measurements.