Farklı cinsel yönelimi olan bireylerin yaşam deneyimleri
Life experiences of individuals with different sexual orientations
Yazar: HİLAL KAYA İPEK
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KIRLIOĞLU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Ayrımcılık = Discrimination ; Cinsel ayrımcılık = Gender discrimination ; Cinsel yönelimler = Sexual orientations ; Cinsiyet = Gender ; Cinsiyet rolleri = Gender roles ; LGBTİ = Lesbian, Gay, Bisexsuel, Trans, İntersex ; Sosyal destek = Social support ; Sosyal faktörler = Social factors ; Sosyal hizmetler = Social services

Özet:
Sosyal hizmet; kişinin biricikliğini gözeten, farklılıklara saygı duyan, çeşitlilikleri destekleyen, sosyal adalet ve insan haklarını odak noktasına alan, desteğe ihtiyaç duyan kişilerin güçlendirilmesini hedefleyen uygulama temelli bir disiplindir. Bu doğrultuda ayrımcılık veya baskıya maruz kalan, hayatlarının neredeyse her döneminde zorluklar yaşayan LGBT'ler için çözüm geliştirebilmesi açışından önem taşımaktadır. Bu çalışma söz konusu bilinç temelinde yürütülmüştür.
Araştırmanın temel amacı; farklı cinsel yönelimi olan bireylerin açılma yaşantılarını, bütüncül bir bakış açısıyla ele almak ve ayrıntılı biçimde betimlemektir. Çalışma, toplum içerisinde dışlanan ve baskıya maruz kalan farklı cinsel yönelimi olan bireylerin yaşadıkları sorunları açığa çıkarmaktadır. Ayrıca, sosyal destek unsurları hakkında bilgi vermektedir. Çalışmamız, toplumsal normlar dahilinde olan bireyler ve toplumsal normun dışında kalan bireylere ilişkin bir analiz niteliğindedir. Farklı cinsel yönelimi olan bireylerin dışlanma ile mücadele süreci ve bu bireylerin dışlanmadan dolayı kaynaklara erişmede yaşadıkları sorunlar, tespit edilmelidir. Farklı cinsel yönelimi olan bireylerin sosyal dışlanmayı nasıl yaşadıklarının belirlenmesi, bu bireylerin yaşadıkları olumsuz durumlara dikkat çekilmesi açısından önemlidir.
Araştırmada, kar topu örneklem yöntemi kullanılmıştır. Katılımcılara başta dernekler aracılığı ile olmak üzere ilgili yöntemle ulaşılmıştır. Böylelikle toplam 21 katılımcıya ulaşılmıştır. Araştırmada katılımcıların yaşı, cinsel yönelimi, mesleği, eğitimi ile ilgili bilgiler; kişisel bilgi formu doldurularak elde edilmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşme formunda; farklı cinsel yönelimi olan bireylerin aile yaşantısı, cinsel yönelimlerini keşfetme dönemleri, açılma sürecinde yaşantıları ve karşılaştıkları homofobik tutumlara yönelik sorular yer almaktadır. Verilerin toplanabilmesi için katılımcılardan izin alınmış ve ardından araştırma hakkında bilgi verilmiştir. Görüşmeler çevrimiçi olarak Zoom platformu üzerinden gerçekleştirilmiş ve kayıt alınarak tamamlanmıştır.
Görüşmelerin analizinde, içerik analiz tekniği kullanılmıştır. Analiz kapsamında, katılımcıların açılma sürecine ilişkin bulgular sekiz tema altında toplanmıştır. Bu temalar; LGBT bireylerin aile yapıları ve erken çocukluk dönemi yaşantıları, cinsel yönelim farkındalığına nasıl sahip oldukları, kabullenme ve açılma süreci deneyimleri, sosyal destek mekanizmaları, bürokraside ve sağlık hizmetlerinde maruz kaldıkları olumsuz deneyimler, sosyal hayatta karşılaştıkları ayrımcılık/dışlanma/baskı, birliktelik kurmak veya sosyalleşmek için kullandıkları platformlar, trans bireylerin hormon tedavisi sürecinde yaşadığı değişimler ve geleceğe ilişkin düşünceleridir. Katılımcılar, açık uçlu soruları öznel deneyimleri doğrultusunda cevaplamışlardır. Son kertede, erken çocukluk döneminden geleceğe ilişkin düşüncelerine kadar tüm süreçlerini gözden geçirmişler ve konu hakkında farkındalık oluşturmuşlardır.

Abstract:
Social work is a practice-based discipline that respects the uniqueness of the person, respects differences, supports diversity, focuses on social justice and human rights and aims to empower people who need support. In this respect, it is important to develop solutions for LGBT's who are exposed to discrimination or oppression and experience difficulties in almost every period of their lives. Our thesis has been carried out on the basis of this consciousness.
The main purpose of the research is to consider the confessions of individuals with different sexual orientations from a holistic perspective and to describe them in detail. The study reveals the problems experienced by individuals with different sexual orientations who are excluded and oppressed in the society. It also provides information about social support elements. Our study is an analysis of individuals who are within social norms and individuals who are outside of social norms. The process of struggling with exclusion of people with different sexual orientations and the problems these people experience in accessing resources due to exclusion should be identified. Determining how individuals with different sexual orientations experience or live social exclusion in sociocultural and economic terms is important in terms of drawing attention.
Snowball sampling method was used in the research. Participants were reached through the relevant method, primarily through associations. Within the scope of the study, a total of 21 participants were reached. In the research, information about the age, sexual orientation, profession, education of the participants obtained by filling out a personal information form. There are questions about the family life of individuals with different sexual orientations, their periods of discovering sexual orientation, their experiences in the process of coming out and the homophobic attitudes they encounter in the semi-structured interview form. Permission was obtained from the participants in order to collect the data and then information about the research was given. The interviews were conducted online via the 'zoom' platform and were completed by recording.
Content analysis technique was used in the analysis of the interviews. Within the scope of the analysis, the findings regarding the confession process of the participants were gathered under eight themes. These eight themes are about LGBT individuals' family structures and early childhood experiences, how they have awareness of sexual orientation, experiences of acceptance and disclosure, social support mechanisms, negative experiences they are exposed to in bureaucracy and health services, discrimination/exclusion/pressure they face in social life, the platforms they use to establish relationship or socialize, the changes that trans individuals experience during the hormone therapy process and their thoughts about the future. Participants answered open- ended questions with their subjective experiences. Ultimately, they reviewed all their processes from early childhood to their thoughts about the future and they have created awareness about the issue.