Ekonomik coğrafya açısından bir araştırma: Tıbbi mantar
A research in terms of economic geography: Medicinal mushroom
Yazar: HASAN KARAKAŞ
Danışman: PROF. DR. MEHMET AKİF CEYLAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı / Coğrafya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Coğrafya = Geography ; Ekonomi = Economics ; Tıbbi Biyoloji = Medical Biology

Özet:
Tıbbi mantarlar, yüzyıllardır geleneksel tıpta kullanılan ve son yıllarda bilimsel çalışmalarla da desteklenen önemli bir sağlık kaynağıdır. Bu mantarların içerdiği biyoaktif bileşikler, kanser, kalp-damar hastalıkları, diyabet, alzheimer ve parkinson gibi pek çok kronik hastalıktan korunmaya ve tedaviye yardımcı olmaktadır.
Ekonomik coğrafya açısından tıbbi mantarlar, önemli bir potansiyele sahiptir. Bu mantarların üretimi, yetiştiriciliği ve ticareti, yeni iş alanları ve gelir kaynakları oluşturabilir. Ayrıca, tıbbi mantarların ihracatı, ülke ekonomisine önemli katkılar sağlayabilir.
Bu çalışmada, ekonomik coğrafya açısından tıbbi mantarların potansiyeli Asya, Amerika, Avrupa ve Türkiye'den bazı örneklerle incelenmiştir. Çalışmanın amacı, Türkiye'deki tıbbi mantar yetiştiriciliği, üretimi ve ticaretinin ekonomik ve sosyal etkilerini analiz ederek gelişmesine katkı sağlamaktır. Yine literatüre katkı yaparak bilim dünyasında ve teşebbüsler nezdinde bir farkındalık oluşturmaktadır.
Çalışma, literatür taraması ve saha araştırması yöntemleriyle gerçekleştirilmiştir. Literatür taraması ile tıbbi mantarların ekonomik coğrafyası ile ilgili mevcut bilgiler incelenmiştir. Saha araştırması bizzat yapılmamış, saha araştırması ve yetiştiriciliği de yapan kişilerle görüşmeler yapılarak sahadan bilgiler edinilmiş, Türkiye'deki tıbbi mantar üretimi, yetiştiriciliği ve ticareti hakkında bilgiler toplanmış ve literatürden saha bilgilerinin analizleri yapılmıştır.
Çalışmanın sonucunda, Türkiye'deki tıbbi mantarların ekonomik ve sosyal etkileri şu şekilde belirlenmiştir:
•	Tıbbi mantar üretimi ve ticareti, Türkiye'de yeni iş alanları ve gelir kaynakları teşkil etmektedir.
•	Tıbbi mantar üretimi, kırsal kesimde istihdam ve gelir düzeyini artırmaktadır.
•	Tıbbi mantar ihracatının ülke ekonomisine önemli katkılar sağlama potansiyeli bulunmaktadır.
•	Artan hastalıklar ve bu hastalıklarla mücadele için katkısız beslenmenin öneminin anlaşılmasıyla birlikte ekonomik coğrafya açısından bakıldığında tıbbi mantarın önemli bir ekonomik potansiyele sahip olduğu görülmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Tıbbi Mantar, Sağlık Coğrafyası, Ekonomik Coğrafya, Türkiye.

Abstract:
Medicinal mushrooms are an important health source that has been used in traditional medicine for centuries and has been supported by scientific studies in recent years. The bioactive compounds contained in these mushrooms may help prevent and treat many chronic diseases such as cancer, cardiovascular diseases, diabetes, Alzheimer's and Parkinson's.
In terms of economic geography, medicinal mushrooms have a significant potential. The production, cultivation and trade of these mushrooms can create new jobs and sources of income. Additionally, the export of medicinal mushrooms can make significant contributions to the country's economy.
In this study, the potential of medicinal mushrooms in terms of economic geography was examined specifically in Asia, America, Europe and Turkey. The aim of the study is to contribute to the development of medicinal mushroom production, cultivation and trade in Turkey by analyzing their economic and social effects.
The study was carried out using literature review and field research methods. Existing information on the economic geography of medicinal mushrooms was examined through literature review. Field research was not done personally; Dr. also carried out field research and cultivation. Information was obtained from the field by interviews with Selma EROL. Information about medicinal mushroom production, cultivation and trade in Turkey was collected and the field information was analyzed.
As a result of the study, the economic and social effects of medicinal mushrooms in Turkey were determined as follows:
• Medicinal mushroom production and trade creates new job areas and sources of income in Turkey.
• Medicinal mushroom production increases employment and income levels in rural areas.
• Medicinal mushroom exports make significant contributions to the country's economy.
• With increasing diseases and the understanding of the importance of unadulterated nutrition to combat these diseases, it is seen that medicinal mushrooms have potential when viewed from the economic geography perspective.

Key Words: Medicinal mushrooms, Health geography, Economic geography, Turkey.