Low anterior rezeksiyon sendromu: Rektum kanseri nedeni ile opere olan hastalarda pelvik taban egzersizlerinin yaşam kalitesi ve ürogenital-anal sfinkter fonksiyonları üzerine etkisi
Low anterior resection syndrome: the effect of the pelvic floor exercises on the quality of life and urogenital-anal sphincter functions in patients operated for rectum cancer
Yazar: CEM BATUHAN OFLUOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. YUNUS EMRE ALTUNTAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Elektromiyografi = Electromyography ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pelvik taban = Pelvic floor ; Pelvik taban bozuklukları = Pelvic floor disorders ; Radyoterapi = Radiotherapy ; Rektal hastalıklar = Rectal diseases ; Rektal neoplazmlar = Rectal neoplasms ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Ürogenital sistem = Urogenital system

Özet:
Amaç: Rektum kanseri nedeni ile opere olan hastalarda hem cerrahi diseksiyona, hem de preoperatif dönemde aldıkları radyotetapiye bağlı postoperatif dönemde Low Anterior Rezeksiyon Sendromu (LARS) olarak adlandırılan ürogenital ve anal sfinkter disfonksiyonları gelişebilmektedir. Çalışmamızda Pelvik Taban Egzersizinin, LARS skoru, anal EMG ve EORTC-QLQ-C30, QLQ-CR-29 yaşam kalitesi anketleri ile LARS tedavisi üzerine etkilerini incelemeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntemler: Çalışmamız S.B.Ü. Kartal Dr Lütfi Kırdar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği'nde Ocak 2017– Nisan 2018 tarihleri arasında yapıldı. Hastanemiz etik kurulundan 2018/514/138/3 Nolu etik kurul onayı alınarak çalışmaya prospektif olarak başlandı. Çalışmaya rektum kanseri nedeniyle sfinkter koruyucu, total mezorektal eksizyon yapılmış, neoadjuvan tedavi uygulanmış, ileostomisi ilk operasyonda açılmış ve sonrasında kapatılmış, 18-75 yaş arasında cinsel olarak aktif olan, aydınlatılmış onamı kabul eden 32 hasta dahil edildi. Hastalar randomize olarak iki gruba ayrıldı. Çalışma grubundaki hastalara ileostomisi kapatılmadan pelvik taban egzersizi (kegel) uygulatılmaya başlandı. Kontrol grubundaki hastalar ise normal yaşamlarına devam etmek üzere herhangi bir ek egzersiz verilmeden takibe alındı. Her iki grupta ileostomileri kapatıldıktan sonraki 6.ayda kontrole çağrılarak anal EMG, LARS skoru, yaşam kalitesi anketleri ile değerlendirildi.
Bulgular: Çalışma grubunda major LARS oranı %12,5 iken, kontrol grubunda %62,5 olarak saptanmıştır. Çalışma grubunda major LARS oranı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur (p:0.004; p<0.05). Anal EMG süre değerleri çalışma grubunda anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur (p:0,000; p<0.05). Çalışmamızdaki EORTC-QLQ C30 genel kanser yaşam kalitesi değerlendirme anketinde gruplar arasında istatiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Çalışma grubunda EORTC-QLQ-CR29 kolorektal kanser yaşam kalitesi anketinde cinselliğe ilgi parametresi istatiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0,01). Aynı anketteki fekal inkontinans
oranları da çalışma grubunda istatiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur (p<0,039).
Sonuç: LARS tedavisinde noninvazif, kolay uygulanabilir, maliyeti olmayan pelvik taban egzersizi, hastalarda yaşam kalitesi, anal EMG sonuçları ve LARS skoru üzerine pozitif yönde etki etmiştir. Pelvik taban egzersizinin bu özellikleri rektum kanseri cerrahisinden sonra sık görülen LARS'ın tedavi algoritmasında ilk tedavi seçeneği olabileceğini düşündürmektedir.
Anahtar Kelimeler: Low anterior rezeksiyon sendroumu (LARS), rektum kanseri, pelvik taban egzersizi (kegel), EORTC-QLQ-C30, EORTC-QLQ-CR29, anal EMG

Abstract:
Aim: Urogenital and anal sphincter dysfunctions, which are called Low Anterior Resection Syndrome (LARS), may develop in the postoperative period due to the surgical dissection and the preoperative radiotheraphy in patients who are operated for rectal cancer. In our study we aimed to investigate the effect of pelvic floor exercise on LARS treatment with LARS score, anal EMG and EORTC-QLQ-C30, QLQ-CR-29 quality of life questionnaires.
Material and Method: Our study was performed at S.B.Ü. Kartal Dr. Lütfi Kırdar Training and Research Hospital General Surgery Clinic between January 2017 and April 2018. The study was initiated prospectively with the approval of the ethics committee of our hospital. The study includes 32 patients who were sphincter-sparing, total mesorectal excision procedure, neoadjuvant treatment, ileostomy opened in the first operation and then closed, sexually active between the ages of 18-75 and accepted the informed consent. Patients were randomized into two groups. The patients in the study group underwent pelvic floor exercise (kegel) before closing ileostomy. The patients in the control group were followed up without any additional exercise to continue their normal lives. After six months closure of the ileostomies in both groups, patients were controlled by anal EMG, LARS score and quality of life questionnaires.
Results: Major LARS ratio was found 12.5% in the study group and 62.5% in the control group. Major LARS ratio was found significantly lower in the study group (p: 0.004; p <0.05). Anal EMG duration values were significantly lower in the study group (p: 0.000; p <0.05). In our study, there was no statistically significant difference between the groups in the EORTC-QLQ C30 general cancer quality assessment questionnaire. In the study group, interest in sexuality was significantly higher in the EORTC-QLQ-CR29 colorectal cancer quality of life questionnaire (p<0.01). Fecal incontinence rates were found significantly lower in the study group (p <0,039).
Conclusion: Pelvic floor exercise which can be use in treatment of LARS is non-invasive, easy to use, cost-effective modality. Pelvic floor exercise has positive effects on anal EMG results, LARS score and quality of life questionnaire. Theese features of pelvik floor exercise suggest that LARS, which is common after rectal cancer surgery, may be the first choice in the treatment algorithm.
Keywords: Low anterior resection sendroumu (LARS), rectal cancer, pelvic floor exercise (kegel), EORTC-QLQ-C30, EORTC-QLQ-CR29, anal EMG