1957 Türkiye-Suriye krizi ve Türk basınında şarkiyatçı söylem
1957 Turkey-Syria crisis and orientalist discourse in the Turkish press
Yazar: VECİH CUZDAN
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA SELÇUK ŞİRİN
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Tarih = History
Dizin: Demokrat Parti = Democrat Party ; Kriz = Crisis ; Orta Doğu = Middle East ; Orta Doğu politikası = Middle East policy ; Oryantalizm = Orientalism ; Soğuk savaş = Cold war ; Suriye = Syria ; Türk basını = Turkish press ; Türk-Suriye ilişkileri = Turkish-Syrian relations ; İçselleştirilmiş oryantalizm = Internalized Orientalism

Özet:
Türkiye Cumhuriyeti'nin yaklaşık bir asırlık tarihinde, ikili ilişkilerin fazlasıyla inişli çıkışlı olduğu komşularının başında şüphesiz Suriye gelmektedir. Türkiye ve Suriye arasındaki 911 kilometrelik kara sınırı, iki ülke için de "en uzun kara sınırı" özelliğini taşımaktadır. "Sınır", Türkiye-Suriye ilişkilerinde hem siyasi, ekonomik, güvenlik konularında hem de toplumsal belleklerindeki olumlu-olumsuz birçok gelişmenin öznesidir. Gerek birbirleriyle akrabalık ilişkileri olan iki ülke vatandaşlarını ayırması, gerek Türkiye'nin 1939'da İskenderun Sancağı'nı (Hatay) ilhakı, gerekse Soğuk Savaş döneminde taraflardan birinin ABD, diğerinin Sovyetler Birliği'yle kapsamlı ilişkiler geliştirmesinin sonucunda yaşanan gelişmeler… 
Türkiye'nin ABD öncülüğündeki kapitalist bloğun siyasi, ekonomik ve askeri aygıtlarıyla bütünleşme girişimi Cumhuriyet Halk Partisi yönetiminin çabalarıyla başlamış, Demokrat Parti döneminde (1950-1960) ise bütünleşme sağlanmıştır. 1946'da Fransa'nın son birliklerinin ülkeyi terk etmesiyle bağımsızlığını kazanan Suriye ise 1949'a kadar Ulusal Hükümet tarafından yönetilmiştir. Bu tarihten 1954'e kadar askeri darbeler dönemi yaşanan Suriye'de, milliyetçi ve sosyalist unsurların iktidara gelmesinin ardından 1955'ten itibaren Sovyetler ile güçlü askeri ve ekonomik ilişkiler geliştirilmeye başlanmıştır. 
Bu çalışmada, 1957'nin yaz aylarını kasıp kavuran Suriye merkezli siyasi gelişmeler ve Demokrat Parti hükümeti eliyle Türkiye'nin bu ülkeye yönelik askeri müdahale girişimi etraflıca ele alınmaktadır. Ayrıca, dönemin ağır siyasi ve ekonomik atmosferinde gerek iktidara gerekse muhalefete yakın yayın organlarında olsun, Türk basınının Suriye krizi yazınındaki "öteki" algısının izleri sürülmektedir. Bu çerçevede; dönemin yayın organlarındaki haberler, köşe yazıları ve karikatürler şarkiyatçı söylem çözümlemesi bağlamında incelenmektedir. Demokrat Parti'nin 1957 krizi sırasındaki tutumu nedeniyle, Türkiye ile Arap dünyası arasındaki mesafe iyice açılmıştır. Türk basını da bu kriz sürecindeki yayınlarıyla, Araplara ilişkin "öteki" algısının toplumda daha fazla pekişmesine yol açmıştır.

Abstract:
For most of the near-century-old history of the Turkish Republic, the neighbor with whom it has unquestionably had the most up-and-down relations is Syria. The countries are separated by a 911-kilometer-long border, Turkey's longest land frontier. The "border" is at the center of many positive and negative developments in Turkish-Syrian relations, including political, economic, and security issues, as well as societal memory. Over the years, these developments have included the separation of families due to the border, Turkey's annexation of the Sanjak of Alexandretta (Hatay), and Ankara's pursuit of ties with Washington during the Cold War as Damascus forged links with Moscow.
The move to integrate Turkey into the U.S.-led capitalist bloc's political, economic, and military apparatuses began with the Republican People's Party, while the Democrat Party completed the consolidation during its time in power (1950-1960). Syria gained its independence in 1946, when the last French units left the country; until 1949, it was ruled by the National Government. For the next five years, Syria experienced frequent coups, but after nationalist and socialist elements came to power, it began fostering strong military and economic ties with the Soviets in 1955.
This work focuses on the political events in Syria that left a profound mark on the summer of 1957, as well as Turkey's attempted military intervention in the country at the behest of the Democrat Party government. At the same time, it delves into the perception of the "other" in the way Turkish press outlets, whether pro-government or pro-opposition, depicted the Syrian crisis amid the serious political and economic atmosphere. In so doing, it investigates the news stories, columns, and cartoons of the period as part of a discourse analysis of the orientalism of the time. As a result of the Democrat Party's stance during the crisis of 1957, the rift between Turkey and the Arab world widened. Ultimately, with their publications throughout this crisis, Turkish press outlets helped solidify the perception of the Arab "other" within Turkish society.