Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme yaklaşımının fen bilgisi öğretmen adaylarının eleştirel düşünmelerine ve genel kimya başarılarına etkisi
Impacts of argumentation-based science learning approach on the science pre-service teachers' critical thinking in the general chemistry laboratory course
Yazar: ELİF SÖNMEZ
Danışman: PROF. DR. ZEKERİYA YERLİKAYA
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışma, Genel Kimya Laboratuvar dersinde Argümantasyon Tabanlı Bilim Öğrenme yaklaşımına dayalı uygulamalarının Fen Bilgisi öğretmen adaylarının eleştirel düşünmelerine ve akademik başarılarına etkisini incelemek amaçlı yapılmıştır.  . Karma araştırma yönteminin kullanıldığı bu çalışma, 2016-2017 eğitim öğretim yılında batı Karadeniz bölgesinde yer alan orta ölçekli bir devlet üniversitesinin Eğitim Fakültesinin Fen Bilgisi Öğretmenliği bölümünde öğrenim gören birinci sınıf öğrencileri ile gerçekleştirilmiştir. 12 hafta süren uygulamalarda Genel Kimya-II Laboratuvarı dersi Argümantasyon Tabanlı Bilim Öğrenme (ATBÖ) yaklaşımı ile işlenmiş ve bu kapsamda yapılan çalışmaya üç farklı sınıfta öğrenim gören 94 öğretmen adayı katılmıştır. Çalışmada rastgele olarak bir deney ve bir kontrol grubu seçilmiştir. Veriler; Eleştirel Düşünme Testi, Genel Kimya Başarı Testi, ATBÖ Deney Raporu ve yarı yapılandırılmış görüşme yolu ile elde edilmiştir. Araştırma sonunda deney grubundan 12 ve kontrol grubundan 6 olmak üzere toplam 18 öğrenci ile yarı yapılandırılmış görüşme yapılmıştır. 
Araştırmanın nicel verilerinin analizinde ortalama, yüzde, frekans, MANOVA ve korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmanın nitel kısmında ise yarı yapılandırılmış görüşme yolu ile elde edilen veriler araştırmacı tarafından deşifre edilerek yazılı doküman haline getirilmiştir.  Araştırma sonuçları, ATBÖ sürecinden geçen öğretmen adaylarının hem beceri hem eğilim boyutunda eleştirel düşünmelerinin ve Genel Kimya başarılarının anlamlı düzeyde artmasına; yazılı argüman oluşturma becerilerinin ise gelişmesine katkı sağladığını göstermiştir. Yarı yapılandırılmış görüşmelerde öğretmen adayları ATBÖ yaklaşımının aşamalarının, eleştirel düşünebilmeye fırsat verdiğini ve eleştirel düşünmenin gelişimini desteklediğini ifade etmişlerdir. Ayrıca, ATBÖ sürecinin öğretmen adaylarının öğrenmelerine, bireysel özelliklerine ve deney tasarlayan, sorgulayan, gözlemleyen, iddiaları belirleyen, kanıt sunan gibi rolleri üstlenmelerine olumlu yönde katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır.  Öğretmen adayları, ATBÖ sürecinde öğretim elemanının ise, sınıf ortamında daha çok soruları ile var olduğunu, sorular sorarak düşünmeye, sorgulamaya ve araştırmaya sevk ettiğini ve bu durumun motivasyonlarını arttırdığını vurgulamışlardır.

Abstract:
The aim of the study is to investigate the impacts of argumentation-based science learning approach (ABSL) on the science pre-service teachers' critical thinking and their achievements in the general chemistry laboratory course.  This study was conducted based on the mixed research design. The participants of the study were the freshman science pre-service teachers in the Faculty of Education at a state university in the western part of the Black Sea region in the 2016-2017 year of education. 
There were three sections for the general chemistry laboratory course including 94 students and ABSL was implemented for 12 weeks. An experimental and a control group were selected randomly among these three sections.  The data sources of the study were Critical Thinking Test, Chemistry Academic Test, ABSL laboratory reports, and semi-structured interviews. The interviews were conducted with 18 pre-service teachers, 12 of them were from the experimental group and 6 of them were from the control group.  The quantitative data were analyzed through descriptive statistics, MANOVA and correlation analysis. The qualitative data from the interviews were analyzed through content analysis.  
The main findings of the study reveal that the critical thinking skills and tendencies of pre-service teachers who experienced ABSL in the experimental group and their chemistry academic achievements increase significantly. Also, they develop their argument writing skills during ABSL implementation.  The qualitative data support these findings. The pre-service teachers in their interviews claim that the ABSL process enables them to think critically and the ABSL provides opportunities for the development of critical thinking.  Besides, the ABSL supports pre-service teachers in developing more permanent learning by doing, living and writing, in developing personal traits such as reflection, self confidence and self expression, and in taking active roles in experimenting, questioning, observing, claiming, providing evidences, etc. Lastly, the pre-service teachers mentioned the responsibilities of the instructor who implemented the ABSL and they enjoy that the instructor asks more questions and encourages them questioning, investigating and thinking critically during the course.