Üniversite ağlarında siber güvenliğe etkieden faktörler /
Yazar: FERAT ÖNAL
Danışman: DOÇ. DR. AHMET ADALIER
Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control

Özet:
Bilgi ve iletişim teknolojilerindeki baş döndüren hızlı değişme ve gelişmeler her
alanda olduğu gibi eğitim alanının ortamını, kapsamını ve çehresini her geçen gün
etkilemektedir. Bu değişme ve gelişmeler siber güvenlik konularını ön plana
çıkarmaktadır. Bu çalışmanın amacı, üniversitede kullanılan bilgi sistem ağlarında
siber güvenliğe etki eden iç faktörlerin incelenmesi, bu kapsamda bir balküpü
uygulaması tasarlanarak ağ üzerindeki hareketlerin izlenmesi ve öğrencilerin siber
güvenlik konusundaki farkındalıklarının anketle ölçülmesidir. Çalışmada nicel ve
nitel araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmada Uluslararası Kıbrıs
Üniversitesinin Türkçe programlarında öğrenim gören 242 öğrencisine Akgün ve
Topal'ın (2015) "Eğitim Fakültesi Son Sınıf Öğrencilerinin Bilişim Güvenliği
Farkındalıkları" anketi ve yazarlar tarafından hazırlanan demografik forum
uygulanmıştır. Kötü amaçlı yazılım veya kullanıcının yetkisiz erişimi, ağın ve
uygulama sunucularının işleyişinde hatalara neden olabilmekte ve üniversitenin
sağladığı bilgi sistem hizmetlerinde kesintiler oluşturabilmektedir. Bu sorunları
ortaya çıkmadan önce tespit etmek ve gerekli güvenlik önlemlerini almak için
üniversite iç ağında aynı üniversitenin bilgisayar salonunu kullanan ve üniversite
bilgisayarlarının yanı sıra kişisel bilgisayarları ile de üniversite ağına bağlanan
öğrencilere balküpü uygulaması ile bir çalışma yapılmıştır. Uygulamada toplanan
veriler incelenmiş ve ağ güvenliğini etkileyen risk faktörleri belirlenmiştir. Araştırma
sonucunda üniversitede kullanılan bilgi sistem ağlarında siber güvenliğe etki eden iç
faktörler saptamış, üniversite öğrencilerinin bilişim güvenliği farkındalıklarının
düşük seviyede olduğu, almaları gereken önlemler hakkında yeterince bilgi sahibi
olmadıkları ve güvenliklerini sağlamak için yeterli seviyede önlem almadıkları
görülmüştür. Balküpü uygulamasınca toplanan veriler, üniversite ağında, ağ içinden
gelebilecek siber saldırıların olabileceğini göstermiştir. Bu araştırmada elde edilen
bulgular üniversite ağlarında güvenliğe etki eden iç faktörlerin belirlenmesine,
güvenliği artırmak için yapılacak teknik çalışmalara ve üniversite öğrencileri için
hazırlanacak bilişim güvenliği farkındalığı çalışmalarına yardımcı olacaktır.
Anahtar Kelimeler: Bilgi Güvenliği, Ağ Güvenliği, Siber Saldırı, Balküpü.

Abstract:
The rapid changes and developments in information and communication
technologies affect the setup and scope of the education field, as in every field. These
changes and developments highlight the cyber security issues. The aim of this study
is to investigate the internal factors affecting cyber security in the information system
networks used in the university, to monitor the movements on the network by
designing a honeypot application, and to measure the awareness of the students on
cyber security through a questionnaire. Quantitative and qualitative research methods
were conducted in the study. In this study, the "Information Technology Security
Awareness of Senior Students of the Faculty of Education" questionnaire developed
by Akgün and Topal (2015) and a demographic form prepared by the authors were
applied to 242 students studying in Turkish programs of Cyprus International
University. Malware or unauthorized access by the user may cause problems in the
functioning of the network and application servers and may interrupt the information
system services provided by the university. In order to detect these problems and
facilitate the necessary security measures before the emergence of related problems,
a study was conducted with the use of a honeypot application for students using the
university computer hall and/or those connected to the university network with their
personal computers. The data collected in the application were examined and the risk
factors affecting the network security were determined. As a result of this research,
the following were determined: the internal factors affecting cyber security in the
information system networks used in the university, the level of information security
awareness of the university students was low, they did not have enough information
about the precautions to be taken, and they did not take enough measures to ensure
their security. Also, the data gathered by the honeypot application indicated that
there may be cyber attacks within the university network. The findings of this study
will help: to identify the internal factors affecting security in university networks, to
develop technical studies to increase security, and to prepare information technology
security awareness studies for university students.
Key Words: Information Security, Network Security, Cyber Attack, Honeypot
Application.