Tetraplejik kişilerde Duruöz El İndeksi: Anket ve gözlem uygulamalarının karşılaştırılması
The Duruöz Hand Index in tetraplegic patients: Comparison of questioning with observational rating
Yazar: TUĞÇE ÖZEKLİ MISIRLIOĞLU
Danışman: PROF. DR. ŞAFAK SAHİR KARAMEHMETOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Anketler = Questionnaires ; El = Hand ; Gözlem yöntemleri = Observation methods ; Kuadripleji = Quadriplegia ; Spinal hastalıklar = Spinal diseases ; Spinal kord yaralanmaları = Spinal cord injuries

Özet:
Amaç: Birincil amacımız tetraplejik hastaların el fonksiyonlarını değerlendirmede Duruöz El İndeksi (DEİ)'nin geçerlik ve güvenirliğini araştırmak, ikincil olarak da DEİ'nin anket ve gözlemsel olarak uygulanması arasındaki olası farklılık ya da benzerlikleri ortaya koymaktı.Gereç ve Yöntemler: Prospektif olarak gerçekleştirilen bu çalışmaya Amerika Omurilik Yaralanması Derneği 2002 standartlarına göre tetrapleji tanısı almış toplam 40 travmatik omurilik yaralanmalı (OY) olgu alınarak sırasıyla DEİ anket formu, DEİ gözlemsel formu, Kuadripleji Fonksiyonel İndeksi-Kısa Formu (KFİ-KF), El Fonksiyonel Vizüel Analog Skalası (VAS-Fonk) ve Yaşam Kalitesi Anketi Kısa Form-36 (SF-36) uygulandı. Bu değerlendirmeden 3-6 ay sonra OY üzerinden en az 1 yıl geçmiş 30 kadar hasta telefon ile aranarak anket yeniden uygulandı.Bulgular: Geçerlik analizi aşamasında yapısal geçerliği sınamak amacıyla DEİ anketi ile üst ekstremite motor skoru (ÜEMS), ASIA, KFİ-KF, VAS-Fonk ve SF-36 arasındaki ilişki Pearson korelâsyonu ile incelendi. DEİ anketinin ÜEMS, ASIA, KFİ-KF, VAS-Fonk değerleri ile anlamlı yüksek korelâsyonlara sahip olduğu görüldü.Güvenirlik analizi kapsamında yapılan test-tekrar test yöntemi ile analizi skorları paired-samples "t" test ile karşılaştırıldığında ilk anket uygulamasının ortalamasının anlamlı derecede daha yüksek olduğu görüldü (t=-2.561, p<0.05).Duruöz El İndeksi'nin gözlem ve anket uygulamaları paired-samples "t" test ile karşılaştırıldığında gözlem uygulamasının her iki anket uygulamasından anlamlı derecede düşük olduğu (t=7.15, p<0.001; t=-3.33, p<0.005) görüldü.Sonuç: Bu çalışmayla DEİ'nin hem anket hem de gözlemsel uygulamasının tetraplejik kişilerin el fonksiyonlarını değerlendirmede geçerli birer yöntem olduğu gösterilirken art arda güvenirliği gösterilememiştir. Çok zaman almasına karşın rehabilitasyona sağladığı katkılar açısından DEİ gözlemsel uygulaması tetraplejik kişilerin rehabilitasyonu sırasında, DEİ anket uygulaması ise takip aşamasında kullanılabilir.

Abstract:
Objective: Our primary goal was to investigate the reliability and validity of Duruoz Hand Index (DHI) in assessing hand function in tetraplegic patients and secondarily to detect the the relationship between the questioning and observational rating of DHI.Material and methods: Forty patients with traumatic tetraplegic patients were assessed with the DHI questionnaire, observational rating of DHI, Quadriplegia Index of Function-Short Form (QIF-SF), Visual Analogue Scale of Hand Function (VAS-Func) and Health Survey Short Form-36 (SF-36) in this prospective study, respectively. Three-six months following, 30 patients were administered DHI for the second time by phone.To determine the construct validity of DHI, the relationship between DHI and upper extremity motor score (UEMS), ASIA, QIF-SF, VAS-Func and SF-36 was analyzed by Pearson correlation. Significant high correlations were found between DHI and UEMS, ASIA, QIF-SF, VAS-Func values. When the reliability of DHI was analyzed with paired samples "t" test, the scores of first questionnaire were significantly higher (t=-2.561, p<0.05).When the questionnaires and observational rating of DHI were compared with paired-samples "t" test, the observational rating scores were significantly lower (t=7.15, p<0.001; t=-3.33, p<0.005).Conclusion: In the present study, while it was shown that both the methods of DHI were valid in the assessment of hand functions in tetraplegics, test-retest reliability could not be shown. We suggest the use of the observational rating of DHI during the rehabilitation and questionnaire form during the follow-up period of tetraplegic patients.