Körfez ülkeleri doğalgaz rezervlerinin bölge ve Dünya ekonomisi üzerindeki etkileri
Gulf countries naturalgas reserves are regional and World economy effects on
Yazar: VİLDAN BEYRİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SUAT YAVUZ
Marmara Üniversitesi / Ortadoğu Araştırmaları Enstitüsü / Ortadoğu İktisadı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ekonomi = Economics ; Enerji = Energy
Dizin: Doğal gaz = Natural gas ; Enerji = Energy ; Körfez ülkeleri = Gulf countries

Özet:
Enerji, insan hayatında yaşamın sürdürülebilmesi ve temel ihtiyaçların karşılanabilmesinde vazgeçilmez bir unsurdur. Enerji kaynakları arasında fosil yakıtların payı çok fazladır. Fosil yakıtlar denilince petrol, doğalgaz ve kömür akla gelmektedir. Petrol ve doğalgaz; ülkelerin kalkınmasında vazgeçilmez girdi olan enerji ve enerji türleri içerisinde önemli bir paya sahiptir.Dünya enerji kaynaklarının tarihi gelişimine baktığımızda 18. ve 19. yy' da kömür ve petrol kullanılmakta iken 20. yy' da petrol ön plana geçmiştir. 21. yy' da ise petrol önemli bir süre önemini korumaya devam edecek ancak bu önemini doğalgaz ile paylaşmak zorunda kalacaktır. Doğalgazın ön plana çıkmasındaki en önemli nedenler; doğalgazın daha önemli bir enerji olması ve çevre dostu bir yakıt olması iken diğer ikinci ve önemli bir neden ise elektrik üretimine uygun bir yakıt olmasından kaynaklanmaktadır. Çevre politikalarında giderek önem kazanmaya başlayan enerji kullanımının neden olduğu kirliliğin azaltılması ve/veya ortadan kaldırılması düşüncesi diğer fosil yakıtlara göre daha az kirlilik emisyonuna sahip doğalgazın önemini daha da artıracaktır.Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümünde; doğalgazın dünya enerji kaynakları içerisindeki yeri, doğalgazın teknik özellikleri, tarihçesi ve küresel rekabette doğalgazın ekonomik ve politik yönü ele alınmıştır. İkinci bölümde Körfez Bölgesinin Jeopolitik önemi, Körfez ülkelerinden olan Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar'ın ekonomik ve sosyal yapısı incelenmiş, Körfez doğalgazının rezervlerinin mevcut potansiyeli, üretimi ve tüketimi ele alınmıştır. Çalışmamızın son olarak üçüncü bölümde ise; Körfez doğalgaz rezervlerinin dünya doğalgaz rezervleri içerisindeki yeri incelenmiştir.Sonuçta genel bir değerlendirme yapıldı ve Körfez ülkelerinden olan Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar'ın doğalgazının hem bölge hem de dünya ekonomisi üzerinde stratejik öneme sahip olduğu ve ileri ki dönemlerde bu bölgeye olan ilginin daha da artacağı sonucuna varıldı.

Abstract:
Energy is an indispensable fact in order to sustain human life and satisfy the essential needs. Fossil fuels have a big portion among energy resources. When fossil fuels are to be called, fuel oil, natural gas and coal come to mind. Fuel oil and natural gas provide indispensable income for countries improvement and holds fundamental part among all energy types.When we consider the history of energy resources, while coal and fuel oil were used on the 18th and 19th century, on 20th century fuel oil was upfront. On 21th century, fuel oil would protect its importance but must share it with natural gas. Most important reasons for natural gas to take over are; to be a more important energy resource and environmental friendly but another second and the most important reason is to be a reasonable fuel oil for electricity production. Opinion of reducing and/or removing pollution caused by energy consumption, which begins to gain more importance for environment policies, will improve the importance of less pollution emission natural gas compare to fossil fuels.This study is composed of three sections. First section; status of natural gas among world energy resources, technical features of natural gas, history and economic and politic side of natural gas in global competition. Second section; geopolitical importance of Gulf Region, Gulf country Saudi Arabia, economic and social structure of United Arab Emirates and Qatar and finally current potential, production and consumption of Gulf natural gas reserves. Third and the last section; status of Gulf natural gas among world natural reserves were investigated.As a result, overall assessment was presented and it is concluded that not only for the area but also for the world?s economy, natural gas of Gulf countries such as Saudi Arabia, United Arab Emirates and Qatar?s, is strategically important and in the future, interest for the area will certainly increase.