Sperm hazırlama yöntemlerinin etkinliğinin fosfolipaz c zeta, anilin mavisi ve ultrastrüktürel olarak karşılaştırmalı incelenmesi
Comparative study of effectiveness of sperm preparation methods with phospholipase C zeta, aniline blue and ultrastructural analyses
Yazar: ELİF KERVANCIOĞLU DEMİRCİ
Danışman: PROF. DR. ŞULE ÇETİNEL
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology
Dizin: Anilin = Aniline ; Fosfolipazlar = Phospholipases ; Kısırlık = Infertility ; Kısırlık-erkek = Infertility-male ; Mikroskopi-elektron = Microscopy-electron ; Sperm = Spermatozoa ; Sperm mobilitesi = Sperm mobility ; Sperm transportu = Sperm transport ; Üreme teknikleri = Reproduction techniques

Özet:
Amaç: Üremeye yardımcı tedavi yöntemleri (ÜYTE) evli çiftlerin %10'unun sorunu olan infertilitede günümüzde yaygınlıkla uygulanmaktadır. Ancak deneme başına gebelik oranı hala %40'ların altındadır. Bu sebeple ÜYTE'de rutin kullanılan sperm hazırlama yönteminin seçiminde optimizasyona gereksinim duyulmaktadır. Amaçlanan, yardımcı üreme teknikleri uygulanması sırasında rutin kullanılan sperm hazırlama yöntemlerine ek olarak modifiye yoğunluğa yüzdürme yönteminin etkinliğinin rutin semen parametrelerine, DNA olgunluğuna, fertilizasyon sırasında oosit içindeki Ca2+ salınımlarını sağlayan ve oosit ativasyon faktörü olan spermdeki fosfolipaz C zeta (PLCZ)'ya ve spermin ince yapısına etkilerini inceleyerek belirlemektir.
Gereç ve yöntem: İnfertilite polikliniğine başvuran 20 erkek hastanın semenine rutin semen analizi sonrası yüzdürme, yoğunluk gradyan ve yoğunluğa yüzdürme yöntemleri uygulandı. Hareketli sperm oranı, Anilin mavisi boyaması, Papanicoloau boyaması ve PLCZ immunfloresan boyası yapılıp kalan örneklere geçirimli elektron mikroskopi (TEM) incelemesi için elektron mikroskopi takibi yapıldı.
Bulgular: Yoğunluğa yüzdürme sonrası gözlenen hareketlilikteki ve PLCZ boyanma oranında artış istatistiki olarak yoğunluk gradyana göre anlamlı bulunurken yüzdürmeyle arasında bir fark gözlenmedi. Normal sperm oranlarında yoğunluğa yüzdürme, yüzdürmeden iyi iken; DNA olgunluğunda yöntemler arasında istatistiksel bir fark gözlenmedi. TEM ile yüzdürmede kuyruk anomalisinin, yoğunluk gradyanda baş anomalisinin, yoğunluğa yüzdürmede her ikisinin de az olduğu ayrıca yoğunluğa yüzdürmede normal ve normale yakın spermde artış olduğu dikkati çekti.
Sonuçlar: Yoğunluğa yüzdürmenin, yüzdürme ve yoğunluk gradyan yöntemleriyle kıyaslandığında sadece yoğunluk gradyan yöntemine göre daha hareketli ve oosit aktivasyon faktörü içeren sperm elde etmesine rağmen diğer parametrelerdeki iyileşmenin istatistiksel anlamlı olmaması örnek sayısının azlığına bağladı. Bu tezde çalışılan yoğunluğa yüzdürme yönteminin ümit vaad eden bir yöntem olduğu ancak üzerinde çalışılması gerektiği düşünüldü.

Abstract:
Aim: Nowadays, %10 of couples suffer from infertility and assisted reproductive techniques (ART) are widely applied. However, pregnancy rate per trial is below 40%, and optimization is needed. The aim of this thesis is to investigate the efficacy of three different sperm preparation methods used in the application of ART with routine semen parameters, DNA maturity, phospholipase C zeta(PLCZ) of sperm, which initiates Ca2+ oscillations during fertilization, so is the oocyte activation factor, and with the sperm ultrastructure.
Material and Methods: Semen samples of 20 male patients who applied to the fertility clinic were analysed routinely and prepared with swim-up, density gradient washing(DGW) and modified swim-down. Motility, Papanicolaou staining, Aniline blue staining and PLCZ immunofluorescent staining were performed. The remaining samples were examined with transmission electron microscopy(TEM).
Results: The motility and PLCZ staining rates of  modified swim-down were statistically higher than DGW. Normal sperm rate of modified swim-down was better than of swim-up. There was no significant difference on DNA maturity found between the methods. TEM showed, decrease of tail anomalies with swim-up, decrease of head anomalies with DGW, both anomalies decreased and normal and subnormal sperms increased with modified swim-down.
Conclusion: Modified swim-down showed to select motile sperms and sperms with oocyte activation factor better than DGW. Nonsignificancy of other parameters is thought to be due to small sample size. It is thought that modified swim-down used in this thesis is a promising method but it should be studied.