Normal işiten genç yetişkinlerde görsel dikkatin gürültüde konuşmayı anlama becerisi üzerine etkisi
Effect of visual attention on speech discrimination ability in youngadults with normal hearing
Yazar: BEYZA ÇANTAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERPİL ALLUŞOĞLU
İZMİR BAKIRÇAY ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Odyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)

Özet:
Giriş ve Amaç: Gürültü ve konuşma uyaranlarının ortamda eş zamanlı bulunması, konuşmanın algılanması açısından zorlayıcı olmaktadır. Ortamda gürültüye ek dikkat dağıtıcıların bulunması, santral işitsel sistemde değişikliklere sebep olarak konuşmayı anlama becerisini etkilemektedir. Bireyler, dikkat dağıtıcı uyaranlarla karşılaştıklarında tek başına gürültü varlığında harcanandan daha fazla kognitif efor harcamakta, sonucunda kendilerini yorgun hissetmektedirler. Çalışmanın amacı, görsel dikkat dağıtıcı uyaranların, cinsiyetin gürültüde konuşmayı anlama performansına etkisini araştırmak ve gürültüde konuşmayı anlama performansı ile Konuşma, Uzaysal Algı ve İşitme Kalitesi (KUİK) Ölçeği arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır.

Materyal ve Metod: Çalışma, 18-26 yaş aralığında, ana dili Türkçe olan, normal işitmeye sahip, tanılanmış ek bir problemi (göz, baş, boyun, psikolojik) olmayan 40 gönüllü (20 erkek, 20 kadın) ile yürütülmüştür. Katılımcılara önce görsel uyaran sunulmadan ardından uyaran sunularak gürültüde konuşmayı anlama testi olan Türkçe Hearing in Noise Test (HINT) uygulanmıştır. Her iki koşulda, sinyal gürültü oranları (SGO) kaydedilmiş ve karşılaştırılmıştır. Katılımcılara KUİK Ölçeği uygulanmıştır. 
Bulgular: Katılımcılara, görsel uyaran sunulmadan ve uyaran sunularak yapılan HINT SGO sonuçları Paired Samples t-Test ile karşılaştırılmış, anlamlı farklılık göstermiştir (p<.05). Katılımcıların, görsel uyaran sunularak yapılan HINT SGO ortalama değerleri artış gösterirken; gürültüde konuşmayı anlama performansları azalma göstermiştir. Cinsiyet faktörünün görsel uyaran sunulmadan ve sunularak yapılan HINT SGO sonuçlarına etkisi, Independent Samples t-Test ile araştırılmış, anlamlı fark görülmemiştir (p>.05). KUİK Ölçeği ile görsel uyaran sunulmadan yapılan HINT SGO sonuçları arasındaki ilişki Pearson korelasyon analiziyle incelenmiş, aralarında anlamlı ilişki bulunmamıştır (p> .05).

Tartışma ve Sonuç: Çalışma, normal işiten gençlerde görsel dikkat durumunun gürültüde konuşmayı anlama becerisini etkilediğini göstermektedir. Cinsiyet faktörü, HINT SGO sonuçlarını etkilememektedir. KUİK Ölçeği ile görsel uyaran sunulmadan yapılan HINT SGO sonuçları arasında ilişki saptanmamıştır. Sonuç olarak, eğitim sektörü çalışanlarının, görsel dikkatin gürültüde konuşmayı anlama üzerindeki etkileri hakkında eğitim almaları sağlanmalı, eğitim ortamlarının ve eğitim araçlarının uygun hazırlanmasını ve içeriklerin doğru sunulması konularında hizmet içi eğitimler düzenlenmelidir. Normal işiten ancak konuşmayı anlama şikayeti bulunan bireylerin potansiyel sebeplerinin ortaya çıkarılması için saf ses odyometri test bataryasına ek farklı test bataryalarından da yararlanılmalıdır. Gürültüde konuşmayı anlama problemi olan bireylere dikkat ve konuşmayı anlama becerilerinin geliştirilmesine yönelik re/habilitasyon uygulamaları, çalışma belleğine katkı sağlayan müzikal eğitimler veya FM sistem kullanımı önerilebilir. 

Anahtar Kelimeler: Görsel uyaran; Dikkat; Gürültüde konuşmayı anlama; Normal işiten bireyler

Abstract:
Introduction and purpose: The presence of noise and speech stimuli in the environment at the same time makes it difficult to perceive the speech stimulus. When individuals are exposed to distracting stimuli, they make additional effort and feel tired and weak. The presence of noise and distractions in people's environment reduces their ability to understand speech. Purpose of the study; To investigate the effect of visual distracting stimuli and gender on speech understanding performance in noise and to reveal the relationship between speech understanding performance in noise and the Speech, Spatial and Qualities of Hearing (SSQ) Scale.

Material and Method: The study was conducted with 40 volunteers (20 men, 20 women) ages of 18-26, whose native language was Turkish, with normal hearing and without any additional diagnosed problems (eye, head and neck, psychological). Turkish Hearing in Noise Test (HINT), which is a test of understanding speech in noise, was applied to the participants without first presenting the visual stimulus, and then by presenting the stimulus. Signal to noise ratios (SNR) obtained for both conditions were recorded and analyzed. SSQ Scale was applied to the participants.

Results: The results of HINT SNR, which was performed without and with the visual stimulus presented to the participants, were compared with the Paired Samples t-Test, and there was a significant difference (p <.05). While the average HINT SNR values of people increased by presenting visual stimuli; their speech understanding performance in noise becomes worse. The effect of the gender factor on the HINT SNR results with and without presenting visual stimulus was investigated with the Independent Samples t-Test, and no significant difference was observed (p>.05). The relationship between the SSQ Scale and the HINT SNR results without visual stimulation was examined with Pearson correlation analysis, and no significant relationship was found between them (p> .05).

Discussion and Conclusion: Research shows that visual attention affects the ability to understand speech in noise in young adults with normal hearing. Gender factor doesn't affect HINT SNR results. No relationship could be detected between the SSQ Scale, and the HINT SNR results performed without visual stimulation.
Educators should be informed about the effects of visual attention on speech understanding in noise on the job training. Educators can learn how to prepare educational environments and educational tools appropriately and present them correctly. For people who have normal hearing but can't understand speech, different protocols should be applied in addition to the pure tone audiometry test in the clinic routine.  According to results, individuals can be recommended re/habilitation practices and music-based training to improve FM system use, attention and speech understanding skills in noise. 

Keywords: Visual stimulus; Attention; Understanding speech in noise; Individuals with normal hearing