Karnavalesk bağlamında eğlence kültürünün Türk sinemasında temsili: Memduh Ün ve Yavuz Turgul örneği
Representation of entertainment culture in carnivalesque context in Turkish cinema: The case of Memduh Ün and Yavuz Turgul
Yazar: MELTEM İŞLER SEVİNDİ
Danışman: PROF. DR. CEYHAN KANDEMİR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Bu tez çalışması, Türk sinemasının Türkiye'nin eğlence kültürünü ne ölçüde ve nasıl temsil ettiğini detaylı bir şekilde incelemektedir. Çalışmanın çıkış noktası, 1950'lerden itibaren etkili olan ve Türk sinemasını büyük ölçüde şekillendiren Sinemacılar Dönemi'dir. Bu dönemin başından itibaren Türkiye'deki eğlence kültürünün evrimini takip eden tez, bu süre zarfında sinemanın bu kültürü nasıl yansıttığını ve onu nasıl temsil ettiğini belirlemeye çalışmaktadır. Yeşilçam dönemi boyunca, Türk sinemasının toplumsal, ekonomik ve politik değişimlerin aynası olarak nasıl işlev gördüğünü araştırır. Yeşilçam'ın 1980'li yıllarda durma noktasına gelmesi ve 1990'larda yeni Türk sinemasına evrilmesiyle birlikte inceleme süreci değişmiştir. Bu çalışmada analiz edilen filmler, Memduh Ün ve Yavuz Turgul'un senaryolarından seçilmiştir. Bu iki yönetmenin, geniş bir zaman diliminde aktif olmaları ve hedef kitlesi geniş bir izleyici kitlesi olan filmler üretmeleri nedeniyle, Türkiye'nin eğlence kültürünü yansıtmada önemli bir rol oynadığı düşünülmüştür. Bu tezde kullanılan araştırma metodolojisi, İçerik Analizi ve Mihail Bahtin'in Karnavalesk Kuramı'nı içerir. İçerik analizi veri kodlama, tema bulma, kod ve temaların düzenlenmesi ve bulguların tanımlanması ve yorumlanması gibi dört aşamadan oluşur. Bulguların yorumlanmasında Mihail Bahtin'in Karnavalesk Kuramı bir araç olarak kullanılmıştır. Tez sonucunda, Türk sinemasının toplumsal yaşamın ve eğlence kültürünün bir yansıması olduğu ve Türkiye'nin eğlence kültürünün sinemada nasıl temsil edildiği konularında derinlemesine bir anlayış geliştirilmesi hedeflenmiştir.

Abstract:
This thesis examines in detail to what extent and how Turkish cinema represents the entertainment culture of Turkey. The starting point of the study is the Filmmakers' Period, which was influential from the 1950s onwards and shaped Turkish cinema to a great extent. Following the evolution of entertainment culture in Turkey from the beginning of this period, the thesis attempts to determine how cinema reflected and represented this culture. It investigates how Turkish cinema reflected social, economic, and political changes during the Yeşilçam period. The analysis process changed as Yeşilçam stopped in the 1980s and evolved into the new Turkish cinema in the 1990s. The films analyzed in this study were selected from the scripts of Memduh Ün and Yavuz Turgul. These two directors were considered to play an important role in reflecting Turkey's entertainment culture, as they were active over a wide period and produced films with a wide target audience. The research methodology used in this thesis includes Content Analysis and Mikhail Bahtin's Carnivalesque Theory. The content analysis consists of four stages: data coding, finding themes, organizing codes and themes, and describing and interpreting the findings. Mikhail Bahtin's Carnivalesque Theory was used as a tool in the interpretation of the findings. As a result of the thesis it is aimed to develop an in-depth understanding of Turkish cinema as a reflection of social life and entertainment culture and how Turkey's entertainment culture is represented in cinema.