Kentsel dönüşümde uzlaşma süreçleri ve blokzincir uygulamaları yoluyla performansın iyileştirilmesi
Negotiation processes in urban transformation and improvement of performance through blockchain applications
Yazar: ŞİBA TEK AKDAĞ
Danışman: DOÇ. DR. METE BAŞAR BAYPINAR
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı / Büyükşehir Planlaması ve Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Bu tezin amacı, kentsel dönüşüm uygulamalarında süreç performansının etkinlik ve verimliliğini arttırmak için, müzakere sürecini hızlandıran dijital bir uzlaşma süreci modeli geliştirmektir. 6306 sayılı Afet Yasası kapsamında yapılan riskli yapı dönüşüm süreçlerinde hak sahipleri arasında anlaşma sorunları, finansman problemleri ve süreç işleyiş sorunları yaşanmaktadır. Hak sahipleri açısından dönüşüm süreci yavaş ilerlemektedir. Organizasyonel yapılanmadan dolayı kentsel dönüşüm uzlaşma süreci hantallaşmaktadır. Bu durum, ilgili kanuna esasen uygulanan kentsel dönüşüm süreçlerinin modelinin verimliliğini azaltmaktadır. Kentsel dönüşüm uzlaşma süreç performansının iyileştirilmesi, kişilerin can ve mal güvenliğinin sağlanması için hayatî öneme sahiptir. Sürecin hızlandırılması için çağın gereklerine uygun bir model arayışına gidilmesi gerektiği düşünülmektedir. Kentsel dönüşüm uygulamalarının dijital ortama taşınması ve çağın gereksinimlerine ayak uydurması sağlanmalıdır. Bunun için İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen İstanbul Yenileniyor kentsel dönüşüm platformunun güncel teknolojik yaklaşımlar üzerinden iyileştirilmesine yönelik bir yaklaşım geliştirilecektir. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır: Literatür araştırmasında; Türkiye'de 6306 sayılı Afet Yasası'na göre riskli yapı dönüşüm süreçleri, kentsel dönüşümün uzlaşma sürecinde teknoloji tabanlı bir uygulama modeli olan İstanbul Yenileniyor Projesi ve blok zinciri teknolojisinin inşaat ve yapılı çevre uygulamaları incelenmiştir. Araştırma bulguları ve değerlendirme kısmında; İstanbul Yenileniyor Projesi verileri kullanılarak, Pareto analizi yöntemi ile projenin performans kalitesini düşüren parametreler üzerinden veri seti daraltılmış ve bu veri seti kullanılarak Ishikawa diyagramı üzerinden neden-sonuç ilişkisini anlatan bir sosyal etki haritası çıkarılmıştır. Son kısımda bu diyagramdan gelen veriler kullanılarak, kentsel dönüşüm uzlaşma performansının blok zincir uygulamaları yoluyla iyileştirildiği dijital uzlaşma süreci modeli ile tez çalışması tamamlanmıştır.

Abstract:
This thesis aims to develop a digital settlement process model that accelerates the negotiation process in order to increase the effectiveness and efficiency of process performance in urban transformation applications. Within the scope of Disaster Law No. 6306, in risky building transformation processes, there are problems of agreement between right holders, financing problems, and process operation problems. The transformation process progresses slowly for the right holders. Due to the organizational structure, the urban transformation reconciliation process becomes cumbersome. This situation reduces the efficiency of the model of urban regeneration processes implemented based on the relevant law. Improving the urban regeneration settlement process performance is of vital importance for ensuring the security of life and property. In order to speed up the process, it is thought that a model in line with the requirements of the age should be sought. It should be ensured that urban transformation practices are digitized and keep pace with the requirements of the age. For this purpose, an approach will be developed to improve the Istanbul Renewal urban transformation platform carried out by the Istanbul Metropolitan Municipality through current technological approaches. This study consists of three parts: In the literature review; risky building transformation processes in Turkey according to the Disaster Law No. 6306, Istanbul Renewal Project as a technology-based application model in the reconciliation process of urban transformation and the applications of blockchain technology in construction and built environment are examined. In the research findings and evaluation section; using the data of the Istanbul Renewal Project, the data set was narrowed down through the parameters that reduce the performance quality of the project with the Pareto analysis method, and using this data set, a social impact map describing the cause-effect relationship was drawn through the Ishikawa diagram. In the last part, using the data from this diagram, the thesis is completed with a digital reconciliation process model in which urban transformation reconciliation performance is improved through blockchain applications.