Türkiye'de İslamcı söylemin oluşumunda tercümelerin etkisi (1960-1990)
The effects of translations on the formation of new Islamist discourse in Turkey (1960-1990)
Yazar: AHMET KÖROĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMED ALİ AĞCAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Din-siyaset ilişkileri = Religious-politics relations ; Modern İslam düşüncesi = Modern İslam thought ; Siyaset = Politics ; Söylem = Discourse ; Türk-İslam düşüncesi = Turkish-Islamic thought ; Çeviri = Translation ; İdeoloji = Ideology ; İslamcılık = Islamism ; İslami ideoloji = Islamic ideology

Özet:
Bu tez çalışmasında Türkiye'de İslamcılık düşüncesinin küresel İslami uyanışa paralel olarak 1960'lı yıllarla birlikte oluşmaya başlayan yeni söylemi ve dili incelenmiştir. Çalışmanın temel iddiası, Türkiye'de bu yıllarda belirginleşmeye başlayan İslami uyanış ve canlanışın ortaya çıkış sürecinde Türkiye'de yeni İslamcıların İslam dünyasının farklı bölgeleri ile geliştirdikleri etkileşim ağlarının ve bunun neticesinde farklı coğrafyalardan Türkiye'ye intikal eden yeni eserlerin ve fikirlerin önemli bir işlevi olduğudur. Ayrıca dönemin hâkim İslamcı söyleminin dilini belirleyen temel birtakım faktörlerle birlikte asıl olarak İslam dünyası ile girilen etkileşim ağları ve oralardan yapılan tercümeler sayesinde Türkiye'de oluşan yeni İslamcı söylemin gündeminin önemli ölçüde belirlendiği ortaya konmuştur. Çalışma bu dönemde Türkiye'de ortaya çıkan İslami uyanış sürecini İslam ülkelerindeki İslamcı yükseliş dalgası ile ilişkili okumakta ve bu süreci ilgili dönemde oluşan yeni İslamcı söylemin temel özelliklerinin oluşmasına yol açan çeşitli faktörlerle birlikte ele almaktadır. Tezin odak noktasını oluşturan bu yeni İslamcı söylemin mahiyeti ve kapsamı ise, bu söylemin taşıyıcısı, işleyicisi ve yorumlayıcısı olarak görülen yeni İslamcıların tartışmalarına ve bu tartışmaların ortaya çıkışını hazırlayan tercüme eserlerle olan ilişkilerine yoğunlaşarak verilmeye çalışılmıştır. 
Oluşan yeni İslamcı söylemin ajandası ve tartışma başlıkları, temsil gücü yüksek birtakım üst başlıklar çerçevesinde ele alınmıştır. Öncelikle İslamcı söylemin din ve ideoloji meselesine yaklaşımı ve İslam'ı bu tartışmalar içinde nasıl konumlandırıldığı bazı alt başlıklarla incelenmiştir. Bu dönemde İslam'ın ideolojiler karşısında özgün oluşuna ve alternatifliğine yapılan vurgu üzerinde durulmuştur. Çalışmada daha sonra dönemin İslamcılık söyleminde siyasete bakış ve iktidarla ilgili birtakım meseleler de ele alınmıştır. Hakimiyet ve otorite yaklaşımları bağlamında, İslam devleti, demokrasi ve vatan gibi önemli hususlar yine bazı alt tartışma başlıklarıyla birlikte ele alınıp Türkiye'de yeni İslamcıların siyasi söylemi ortaya konulmuştur.

Abstract:
In this study, the new discourse, and agenda of Islamism, which began to emerge in the 1960s, was examined in the interaction with global Islamic awakening. The study's main argument as these years in Turkey in apparent which began the Islamic awakening and revival process of interaction developed between different regions of the Islamic world of the new Islamist networks in Turkey. Thus, as a result of new books have been translated to Turkey from different geographies and emphasized that it is an important function of ideas. On the other hand, determining the language of the dominant Islamic discourse in this period has been demonstrated basic set through transnational networks within the Islamic world and translate there's held together with factors that determine significantly the agenda new Islamist discourse formed in Turkey. This study is addressing the emerging Islamic awakening process that appeared in Turkey in reading associated with the waves rise of Islamists in the Islamic countries and the process of discourse new Islamist formed in the respective period with a variety of factors that led to the formation of its basic features. The nature and scope of this new Islamist discourse, which will be the focus of this dissertation, has been tried to be given by focusing on the discussions of the new Islamists who are seen as the processor and interpreter of this discourse and their relations with the translated works that prepared the emergence of these discussions. The agenda of the new Islamist discourse and the main discussion have been handled within the framework of a number of high representative titles. First of all, the approach of Islamist discourse to the issue of religion and ideology and how Islam is positioned in these discussions are examined with some sub-headings. In this period, the emphasis on the original, alternative and recruiting of Islam against ideologies was emphasized. However, within the Islamist discourse of the period, some issues related to politics and power were also discussed in this study. In the context of sovereignty and authority approaches, important issues such as Islamic state, democracy and being citizens are taken together with discussion topics were put forward again took some of the new rhetoric of new Islamism in Turkey.