Canalis opticus'ta Nervus opticus ve Arteria opthalmica ilişkisi: Endonazal endoskopik yaklaşım ile anatomik bir bakış
The relationship of the optic nerve and the opthlamic artery in the optic canal: An anatomical view with an endonasal endoscopical approach
Yazar: TUĞBA MORALI GÜLER
Danışman: PROF. DR. AYHAN CÖMERT
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Anatomi = Anatomy

Özet:
Önemli nörovasküler yapılar tarafından çevrelenmiş konumda olan nervus opticus'u ve canalis opticus'u, tümörler, travmalar, vasküler patolojiler ve inflamatuar süreçler başta olmak üzere birçok patoloji etkileyebilir. Bu patolojilerin varlığında rezeksiyon ve dekompresyon amacıyla cerrahi yapılmaktadır. 
Çalışmada 10 cephalus'a endonazal endoskopik yaklaşım ile nervus opticus dekompresyonu yapıldı. Optikokarotid bölgeye endonazal endoskopik yaklaşım sırasında kullanılan ve sinus sphenoidalis tavanında yer alan anatomik belirteçler değerlendirildi. Canalis opticus'un inferior duvarı ve medial duvarı alındı ve 10 cephalus'ta nervus opticus'un dekompresyon miktarı değerlendirildi. Arteria opthalmica-nervus opticus ve arteria opthalmica-arteria carotis interna ilişkisi değerlendirildi. Tüm kadavra spesimenlerinde bilateral olarak arteria opthalmica çapı ölçüldü. 
Optik prominens, karotid prominens ve lateral optikokarotid reses tüm kadavra spesimenlerinde bilateral olarak belirgindi. Nervus opticus'a yapılan dekompresyon miktarı sağda ortalama 6,60±0,69 mm ve solda ortalama 7,00±1.33 mm olarak ölçüldü. Arteria opthalmica orijini %50 kadavra spesimeninde nervus opticus'un inferiorunda, %35 kadavra spesimeninde nervus opticus'un inferomedialinde ve %15 kadavra spesimeninde de nervus opticus'un inferolateralinde izlendi. Arteria opthalmica kadavra spesimenlerinin %60'ında arteria carotis interna'nın superomedialinde, %35'inde superolateralinde ve %5'inde superiorunda olarak tespit edildi.  Arteria opthalmica çapları sağda ortalama 1,03±0,06 mm ve solda ortalama 1,14±0,2 mm olarak ölçüldü.
Gelişen teknolojiye ve kullanılan ileri görüntüleme yöntemlerine ve cerrahi tekniğe rağmen anatomiyi bilmek nörovasküler hasar gelişimi riskini azaltmak, morbidite ve mortaliteyi önlemek ve güvenli cerrahi sınırları ortaya koyabilmek açısından son derece önemlidir.

Abstract:
Optic nerve and optic canal, which are surrounded by important neurovascular structures, can be affected by many pathologies such as tumors, traumas, vascular pathologies and inflammatory processes. In the presence of these pathologies, surgery is performed for resection and decompression. 
In this study, optic nerve decompression via endonasal endoscopic approach was perfomed on 10 head cadavers. Anatomical landmarks used during endoscopic approach to the opticocarotid region and located on the roof of the sphenoid sinus were evaluated. The inferior wall and medial wall of the optic canal were removed and the amount of decompression of the optic nerve was evaluated in 10 cadavers.  The relationships of the the opthalmic artery and the optic nerve and the opthalmic artery and the internal carotid artery were evaluated. The diameter of the opthalmic artery was measured in all of the cadavers. 
Optic prominence, carotid prominence and lateral opticocarotid recess were prominent bilaterally in all cadavers. The amount of decompression applied to the optic nerve was measured avaragely as 6.60±0.69 mm on the right side and 7.00±1.33 mm on the left side. The origin of the opthalmic artery was inferior to the optic nerve in 50% of the cadavers, inferomedial to the optic nerve in 35% of the cavaders and inferolateral to the optic nerve in 15% of the cadavers. The origin of the opthalmic artery was superomedial to the internal carotid artery in 60% of the cadavers, superolateral to the internal carotid artery in 35% of the cavaders and superior to the internal carotid artery in 5% of the cadavers. The diameter of the opthalmic artery was measured as 1.03±0.06 mm on the right side and 1.14±0.2 mm on the left side. 
Despite the developing technology and advanced imaging methods and surgical techniques, it is extremely important to know the anatomy to reduce the risk of neurovascular damage and to reveal safe surgical margins.