Bina kabuğu hava sızdırmazlığının deneysel olarak araştırılması: Eğitim binası örnekleri
Experimental investigation of building envelope airtightness: Education building examples
Yazar: ERMAN ÇOĞAL
Danışman: PROF. DR. TÜRKAN GÖKSAL ÖZBALTA
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İnşaat Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Enerji tüketiminde önemli bir paya sahip olan binalarda enerjinin yoğun olarak kaybedildiği alanlardan biri de bina kabuğudur. Bina kabuğu hava sızdırmazlığı performansı, enerjinin verimli kullanılması ve iç mekan hava kalitesinin arttırılması açısından önem taşımaktadır. Bu bağlamda son yıllarda enerji verimliliği çalışmaları paralelinde hava sızdırmazlığı konusundaki araştırmalar artmış olup çeşitli ülkeler sızdırmazlık standartları kapsamında sınır değerlerini belirlemişlerdir. Ülkemizde ise TS 825 Isı Yalıtım Standardında konutlar için sızdırmazlık sınır değerleri yer almaktadır. Çalışmada Ege Üniversitesi ve Balıkesir Üniversitesi'ne ait eğitim binalarında öğretim elemanları ofisleri, derslikler ve laboratuvar amaçlı kullanılan mekânların Blower Door Test ile hava sızdırmazlık ölçümleri yapılmış, termal kamera ile olası hava kaçakları ve ısı köprüleri gözlenmiştir. Deneysel çalışma sonucu hava değişim oranları (n50) 0,95 1/h ile 28,19 1/h değerleri arasında tespit edilmiştir. Ölçüm sonuçları Türkiye (TS 825), Pasif Ev Standardı, Birleşik Krallık ve Fransa ülkelerine ait standartlar ile karşılaştırılmıştır. Deneysel ölçüm yapılan mekanlara ait hava sızdırmazlık değerlerinin Pasif Ev Standardına (0,6 1/h) uygun olmadığı görülmüştür. Bazı eğitim binalarından elde edilen ölçüm sonuçlarının TS 825 standart sınır değerlerini karşılamadığı saptanmıştır. Sonuç olarak hava sızdırmazlık ölçümü yapılan mekanların %58'i Türkiye (TS 825), %64'ü Fransa ve %79'unun Birleşik Krallık standardına (ATTMA TSL) uygun olduğu tespit edilmiştir. Ölçümler esnasında hava sızdırmazlık performansının yetersiz olduğu mekanlarda özellikle doğramalarda hava kaçakları ile ısı köprülerinin oluştuğu gözlemlenmiştir. Elde edilen bulgular enerji verimliliği ve iç mekân konforu açısından ülkemizde de sızdırmazlık konusuna verilen önemin arttırılması, yasal düzenlemelerin iyileştirilerek etkin bir şekilde uygulanması ve farklı bina tiplerine göre sızdırmazlık sınır değerlerinin belirlenmesinin gerekliliğini göstermektedir.

Abstract:
Buildings have a significant role in energy consumption, and building envelope is one of the areas in buildings, where energy is lost intensively. Building envelope air tightness performance is crucial in efficient use of energy and increasing indoor air quality. In this context, number of studies on airtightness have increased in recent years in parallel with energy efficiency studies, and various countries have determined limit values within the scope of airtightness standards. In our country, airtightness limit values for residences are included in the TS 825 Thermal Insulation Standard. In this study, air tightness measurements were made with the Blower Door Test in the instructors offices, classrooms and the spaces used for laboratory purposes in the education buildings of Ege University and Balıkesir University, possible air leakage and thermal bridges were observed with a thermal camera. As a result of the experimental study, air change rates (n50) were determined between 0.95 1/h and 28.19 1/h values. The measurement results were compared with the standards of Turkey (TS 825), Passive House Standard, United Kingdom and France. It has been observed that the airtightness values of the places where experimental measurements were made do not comply with the Passive House Standard (0.6 1/h). It was determined that the measurement results obtained from some education buildings did not meet the TS 825 standard limit values. As a result, it has been determined that 58% of the airtightness measurement spaces are in compliance with Turkey (TS 825), 64% with France and 79%  the UK standard (ATTMA TSL). It was noticed during the measurements that thermal bridges occurred in spaces where air tightness performance is insufficient, particularly joinery. The findings reveal that from energy efficiency and indoor comfort perspective, it is of paramount importance in Turkey to increase awareness on airtightness, improve and implement legal regulations, and determine airtightness limit values based on different building types.