Temel sanat eğitiminde tasarım ilkelerinin dijital olarak uygulanabilirliğine yönelik bir model önerisi
Design principles in fundamental art education a model proposal for digital applicability
Yazar: NURAY ERGİNDİR KÜÇÜKKAYA
Danışman: PROF. DR. ŞEHNAZ YALÇIN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Resim analizi = Picture analysis ; Sanat = Art ; Sanat eğitimi = Art education ; Sayısal sanat = Digital art ; Sayısal yetenekler = Digital capabilities ; Sayısallaştırma = Digitization ; Tasarım = Design ; Tasarım ilkeleri = Design principles

Özet:
Üniversitelerin Güzel Sanatlar Fakülteleri Resim Bölümleri, Eğitim Fakülteleri Resim-İş Öğretmenliği Ana Bilim Dalları ve İletişim Fakülteleri Görsel İletişim Tasarımı Bölümlerinde Temel Sanat Eğitimi dersleri verilmektedir. Hâlihazırda verilmekte olan bu ders içerikleri genel olarak klasik yöntemlerle işlenmektedir. Neredeyse tümüyle dijital bir çağa geçtiğimiz dönemde Temel Sanat Eğitimi derslerinin eski dönem uygulamalarıyla işlenmesi öğrenci gelişimi açısından yetersiz kalmaktadır. Günümüz koşullarında birçok teknolojik programlar ortaya çıkmış, bu programlar aracılığıyla sanatsal üretimler gerçekleştirilmektedir. Gelişen teknolojik gelişimle birlikte Temel Sanat Eğitimi ders içerikleri 21. yüzyıl donanımlarına ve öğrenci gereksinimlerine göre çağdaş düşünce yaklaşımlı bir model önerisiyle düzenlenmelidir. 
       Araştırmanın amacında yükseköğrenim Güzel Sanatlar Fakültesi Resim Bölümü öğrencilerine Temel Sanat Eğitimi Derslerinde Ritim, Hareket, Denge, Oran konularında dijital uygulamalar yaptırarak, bu derse yönelik yeni bir model önermek; teknolojiyi kullanarak döneme uygun çağdaş bir eğitim düzeyine ulaşmak hedeflenmiştir. Araştırma aynı zamanda öğrencilerin, etraflarındaki dijital sanat etkinliklerini fark edip onları inceleyebilmelerine olanak sağlamış, öğrencilerin sanat gelişimlerine katkıda bulunarak teknoloji ve sanat alanında disiplinler arası ilişki kurabilmelerine imkan sağlamıştır.
       Bu araştırmada, Tasarım Ögeleri (nokta, çizgi, doku, renk, ton, valör, şekil, biçim-form, espas) öğretildikten sonra, Tasarım İlkelerinden Ritim, Hareket Denge ve Oran uygulamalarında dijital teknolojilerin kullanımıyla ürünler oluşturulmuştur. Temel Sanat Eğitimi derslerinin güncellenmesine yönelik bu araştırma, Temel Sanat Eğitimi veren bölümler için uygulanabilir niteliktedir. Çalışma görsel sanatlardan seçkin örneklerle desteklenmektedir. Öğrenciler, tasarım ilkelerinin temeli olan tasarım ögelerini öğrendikten sonra temel tasarım ilkelerini görsel sanatların tüm dallarıyla ilişkilendirerek modern, dijital sanat  çalışmaları üretmişlerdir. Araştırmada öğrenciler Temel Sanat Eğitimi Dersinde istedikleri dijital programı kullanmakta özgür bırakılmıştır. Örneğin; öğrenciler, tasarım ilkelerinden biri olan 'Denge' temasını ele alarak, Adobe Photoshop, Adobe Illustrator, Photopea, Gimp, Inkscape, Vectr v.b. programlarından birini ya da birkaçını kullanarak çalışmalarını üretmişlerdir. Araştırma sonunda ortaya çıkan ürünlerin  artsteps.com çevrimiçi sergi platformu üzerinde sergisi gerçekleştirilmiştir. Tüm ürünler ve eylem modeli alanında uzman akademisyenler tarafından  değerlendirilmiştir.
Yapılan bu çalışmada aşağıdaki sorulara yanıt aranmıştır:
1)  Temel Sanat Eğitimi Dersinin uygulamalarına yönelik akademisyenlerin görüşleri nedir? 
2-) Temel Sanat Eğitimi Dersinin uygulamalarına yönelik öğrencilerin görüşleri nedir?
3-) Yükseköğretimde, Temel Sanat Eğitimi Derslerinin içerikleri çağdaş olarak nasıl düzenlenebilir?
4-).Yükseköğretimde, Temel Sanat Eğitimi Derslerinin içerikleri çağdaş olarak nasıl gerçekleştirilmiştir?
5-) Öğrencilerin dijital olarak işlediği çalışmalar ne düzeydedir? 
       Bu araştırmanın çalışma grubunu gönüllü beş öğrenci ve gönüllü beş akademisyen olmak üzere toplam on kişi oluşturmaktadır. Araştırma yükseköğrenim resim bölümü birinci sınıf öğrencileriyle nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırması deseniyle gerçekleştirilmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak gözlem formları, araştırmacı günlüğü, yarı yapılandırılmış görüşmeler, değerlendirme formları, öğrenci günlüğü ve öğrenci ürünleri kullanılmıştır. Elde edilen veriler betimsel analiz tekniği ile çözümlenip yorumlanmıştır.
       Temel Sanat Eğitimi derslerinde tasarım ilkelerinin dijital olarak uygulanabilirliğine yönelik yapılan bu araştırmanın sonucu olarak, Temel Sanat Eğitimi derslerinde tasarım ögelerinin klasik uygulamalı bir yöntemle verilerek öğrencilere motor becerileri kazandırılmasının ardından derslerin tasarım ilkeleri üzerinden dijital programlar aracılığıyla uygulanmasının ve ortaya çıkan çalışmaların çevrimiçi ortamda sergilenmesinin öğrenci gelişimi ve gereksinimi açısından verimli olacağı kanısına varılmıştır.

Abstract:
Basic Art Education courses are given in Fine Arts Faculties Painting Departments, Education Faculties Art Teaching Departments and Communication Faculties Visual Communication Design Departments of universities. The contents of these courses, which are currently being given, are generally taught with classical methods. In the period when we are almost completely in the digital age, the teaching of Basic Art Education lessons with the old period applications is insufficient in terms of student development. In today's conditions, many technological programs have emerged and artistic productions are carried out through these programs. With the advancing technological development, Basic Art Education course contents should be arranged according to the 21st century equipment and student needs with a model proposal with a contemporary approach.
       The aim of the research is to propose a new model for this lesson by having the students of the Painting Department of the Faculty of Fine Arts make digital applications on the subjects of Rhythm, Movement, Balance and Proportion in Basic Art Education Classes; It is aimed to reach a modern education level suitable for the period by using technology. The research also enabled students to notice and examine the digital art activities around them, and enabled students to establish interdisciplinary relationships in the field of technology and art by contributing to their art development.
       In this research, after teaching the Design Elements (point, line, texture, color, tone, value, shape, shape-form, space), products were created by using digital technologies in the Design Principles of Rhythm, Motion, Balance and Proportion. This research, aimed at updating the Basic Art Education courses, is applicable for the departments providing Basic Art Education. The study is supported by outstanding examples from visual arts. After learning the design elements, which are the basis of design principles, the students produced modern, digital art works by associating the basic design principles with all branches of visual arts. In the research, students were free to use the digital program they wanted in the Basic Art Education Course. For example; By addressing the theme of 'Balance', which is one of the design principles, students can use Adobe Photoshop, Adobe Illustrator, Photopea, Gimp, Inkscape, Vectr etc. They produced their work using one or more of the programs. The products that emerged as a result of the research were exhibited on the artsteps.com online exhibition platform. All products and action models have been evaluated by academics who are experts in the field.
      In this study, answers to the following questions were sought:
1) What are the views of the academicians on the applications of the Basic Art Education Course?
2-) What are the students' views on the implementation of the Basic Art Education Course?
3-) How can the contents of Basic Art Education Courses be arranged in a contemporary way in higher education?
4-). How are the contents of the Basic Art Education Courses realized in a contemporary way in higher education?
5-) What is the level of the students' digital work?
       The study group of this research consists of five volunteer students and five volunteer academicians, a total of ten people. The research was carried out with the first year students of the higher education painting department, using the action research design, one of the qualitative research methods. Observation forms, researcher diary, semi-structured interviews, evaluation forms, student diary and student products were used as data collection tools in the study. The obtained data were analyzed and interpreted with descriptive analysis technique.
       Basic digital design principles in art education lessons regarding the applicability of this research as a result of the basic design elements of a classic in art education lessons a practical method is given to students after gaining motor skills, digital design principles through programs through the implementation of the course in an online environment and the resulting development of the student's work and exhibited it was concluded that it would be productive in terms of needs.