Rekabet stratejilerinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetleri üzerindeki etkisinde örgüt kültürünün düzenleyici rolü
The moderating role of organizational culture in the effect of competition strategies on R&D activities of enterprises
Yazar: HATİCE KURT
Danışman: PROF. DR. TÜLAY İLHAN NAS
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu çalışmanın amacı, rekabet stratejilerinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde örgüt kültürünün düzenleyici rolünü araştırmaktır. Maliyet liderliği ve farklılaşma rekabet stratejilerinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisi ele alınmaktadır. Belirsizlikten kaçınma ve güç mesafesi boyutlarında örgüt kültürünün bu etkideki düzenleyici rolü de irdelenmektedir.

Çalışmanın amacına yönelik olarak araştırmanın verileri çeşitli sektörlerde faaliyet göstermekte olan Ar-Ge merkezlerinden elde edilmiştir. Çalışmamıza katılan 52 Ar-Ge merkezinden toplam 171 kişiden (her şirketten en az üç tane olacak şekilde) elde edilen veriler korelasyon ve regresyon analizi ile test edilmiştir. 

Araştırma sonucuna göre, öngörülenin aksine maliyet liderliği stratejisi ile işletmelerin Ar-Ge faaliyetleri arasında aynı yönlü pozitif bir ilişki bulunmaktadır. Farklılaşma stratejisi ile işletmelerin Ar-Ge faaliyetleri arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Diğer bir ifadeyle maliyet liderliği stratejisi işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerini olumlu etkilerken farklılaşma stratejisi işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerini olumsuz etkilemektedir.

Regresyon analizi sonuçları genel olarak değerlendirildiğinde, maliyet liderliği rekabet stratejisinin, işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde örgüt kültürünün güç mesafesi boyutunun düzenleyici ve olumlu yönde etkili olduğu görülmektedir.  Farklılaşma stratejisinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde de örgüt kültürünün güç mesafesi boyutunun düzenleyici ve olumlu etkisi bulunmaktadır. Rekabet stratejilerinden farklılaşma stratejisinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde belirsizlikten kaçınma boyutunun düzenleyici ve olumsuz etkisi ortaya çıkmaktadır. Maliyet liderliği stratejisinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde belirsizlikten kaçınma boyutunun düzenleyici ve olumsuz etkisi bulunmaktadır.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the regulatory role of organizational culture in the effect of competition strategies on R&D activities of enterprises. The effect of cost leadership and differentiation competitive strategies on R&D activities of enterprises is discussed. In the dimensions of uncertainty avoidance and power distance, the regulatory role of organizational culture in this effect is also examined.

For the purpose of the study, the data of the research were obtained from R&D centers operating in various sectors. Data obtained from a total of 171 people (at least three from each company) from 52 R&D centers participating in our study were tested with correlation and regression analysis.

According to the results of the research, contrary to the expectations, there is a positive relationship between the cost leadership strategy and the R&D activities of the enterprises. There is a negative and significant relationship between the differentiation strategy and the R&D activities of the enterprises. In other words, while the cost leadership strategy positively affects the R&D activities of the enterprises, the differentiation strategy affects the R&D activities of the enterprises negatively.

When the results of the regression analysis are evaluated in general, it is seen that the power distance dimension of the organizational culture has a regulatory and positive effect on the effect of the cost leadership competition strategy on the R&D activities of the enterprises. The power distance dimension of the organizational culture has a regulatory and positive effect on the effect of the differentiation strategy on the R&D activities of the enterprises. The regulatory and negative effect of the uncertainty avoidance dimension emerges in the effect of differentiation strategy from competitive strategies on R&D activities of enterprises. The uncertainty avoidance dimension has a regulatory and negative effect on the effect of the cost leadership strategy on the R&D activities of the enterprises.