Ülke kredi notları ve gemi inşa sektörü ihracatı ilişkisi: Gelişmekte olan ülkeler üzerine bir araştırma
The relationship between sovereign credit ratings and shipbuilding sector export: A study on developing countries
Yazar: BURÇAK ALTIN
Danışman: PROF. DR. BİLGE LEYLİ DEMİREL ERGÜN
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası Ticaret Ve Finansman Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Denizcilik = Marine ; Ekonomi = Economics

Özet:
Yatırımcılar ve ticarette rol oynayanlar; küresel pazarda yer alan birçok ülkede düşük risk düzeylerinde, düşük maliyet ile en yüksek getiriyi elde etmeyi amaçlamaktadır. Küresel pazarda ülkelerin risk düzeylerinin değerlendirilebilmesi amacıyla en doğru bilgiyi alanında en büyük kuruluşlar olan Standard and Poor's (S&P), Moody's ve Fitch sağlamaktadır. Günümüz ekonomilerinde ağır sanayi sektörünün en önemli unsurlarından birisi olan gemi inşa sektörü, deniz yolu taşımacılığına duyulan gün geçtikçe artan ihtiyacın yansıması olmuştur. Deniz endüstrisinde önemli bir yere sahip olan gemi inşa sektörü, ülkelerin ekonomilerini oldukça fazla etkilemektedir. 
Bu çalışmada, 2003-2022 dönemi için gemi ihracatının alanında en önemli kredi derecelendirme kuruluşlarından olan S&P, Moody's ve Fitch tarafından verilmiş olan notlar üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu kapsamda, dünyada gemi inşa üretiminde yer alan ilk 60 ülkeden gemi ihracat verilerine tam olarak ulaşılabilen 15 adet gelişmekte olan ülkenin kredi derecelendirme verilerinden faydalanılmıştır. Çalışmada yöntem olarak panel veri analizi yöntemi kullanılmıştır. Ülkelerin kredi notları ile gemi ihracatı verileri arasındaki ilişkiyi analiz etmek amacıyla; LM testi, Kónya nedensellik testi ve AMG katsayı tahmincisi kullanılmıştır.
Çalışmada uygulanan ekonometrik analizler sonucunda her bir yatay kesit birimleri arasında ilişki olduğu tespit edilmiştir. Nedensellik analizleri sonucunda ise sadece Türkiye için gemi ihracat rakamlarının nedeninin Moody's ve Fitch kredi notları olduğu, S&P için ise hiçbir ülke için nedenselliğin olmadığı belirlenmiştir. Nedenselliğin diğer yönünde ise, Moody's notlarının nedeninin gemi ihracatının olmadığı, Fitch'in verdiği notların nedeninin 4 ülkenin gemi ihracatı olduğu ve S&P kredi notlarının nedeninin 3 ülkenin gemi ihracatı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Katsayı tahmincisi sonuçlarında ise, 3 ülke için gemi ihracat rakamları ile Moody's arasında pozitif ilişki olduğu, 2 ülke için ise negatif ilişki olduğu tespit edilmiştir. Gemi ihracat rakamları ile Fitch arasında 5 ülke için pozitif ilişki, 3 ülke için ise negatif ilişki bulunduğu belirlenmiştir. S&P kredi notları için ise 4 ülke için pozitif ilişki olduğu tespit edilirken, 1 ülke için negatif ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Investors and traders aim to obtain the highest return with low cost and low risk levels in the global market. Standard and Poor's (S&P), Moody's and Fitch, determine the correct information in order to evaluate the risk situations. The shipbuilding sector, which is one of the most important elements of the heavy industry sector; it has been a reflection of the increasing need for maritime transport. The shipbuilding industry affects many economies.
It is aimed to investigate the effect of ship exports on the ratings given by important credit rating agencies such as S&P, Moody's and Fitch. In this context, panel data analysis was carried out by using the ship export data of 15 developing countries from the first 60 countries in the world in shipbuilding production between 2003-2022. LM test, Kónya causality test and AMG coefficient estimator were used to analyze.
As a result of econometric analyzes; it has been obtained that there is a relationship between each cross-sectional units. As a result of causality analysis; it has been concluded that ship export cause Moody's and Fitch credit ratings only for Turkey while for S&P there is no causality. On the other side of causality; Moody's ratings doesnt cause ship exports for any country, Fitch's ratings are due to ship exports of 4 countries, and S&P credit ratings cause ship exports of 3 countries. In the coefficient estimator results; there is a positive relationship between ship export and Moody's ratings for 3 countries and a negative relationship for 2 countries. There is a positive relationship for 5 countries and a negative relationship for 3 countries between ship export and Fitch ratings. For S&P ratings, there is a positive relationship for 4 countries, while a negative relationship for 1 country.