Datura innoxia Mill. tohum ekstraktlarının antioksidan aktiviteleri ve diyabet üzerindeki etkilerinin araştırılması
Investigation of antioxidant activities of Datura innoxia Mill. seed extracts and their effects on diabetes
Yazar: ELİF GÜNEY
Danışman: PROF. DR. ÖKKEŞ ATICI
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Botanik = Botany
Dizin: Antidiyabetikler =   ; Bitki fenolikleri = Plant phenolics

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, Datura innoxia Mill. (ebuzambak) tohumlarından elde edilen farklı polaritedeki ekstraktların streptozotosin (STZ) ile deneysel diyabet oluşturulan Wistar albino cinsi ratlarda Tip-I diyabet üzerindeki etkileri araştırılmıştır.
Yöntem: Çalışma amacı doğrultusunda, bitki tohumlarından sırayla hekzan, etil asetat, metanol, bütanol ve saf su ekstraktları elde edildi ve sonra ekstraktların toplam fenolik ve flavanoid madde içerikleri belirlendi. Daha sonra aynı ekstraktların 75, 125 ve 250 µg dozlarının ABTS.+, DPPH• ve süperoksit anyonu (O2.-) radikali (SAR) giderme aktiviteleri; demir (III) indirgeme (FRAP) ve Ferrik Tiyosiyanat (FTC) yöntemi ile total antioksidan kapasiteleri (TAC) belirlenmiştir. Diyabet çalışmasında, metanolik, bütanolik ve su ekstraktlarının STZ ile deneysel diyabet oluşturulan ratlarda anti-hiperglisemik etkileri insülin ile karşılaştırılmalı olarak değerlendirildi. Deneysel diyabet, intraperitonal (İ.P.) olarak 55 mg/kg STZ enjeksiyonu ile oluşturuldu. Çalışılan 3 tohum ekstraktı (50, 100, 200, 400, 800, 120 mg/mL) ratlara gastrik gavaj yolu ile verildi ve kan glukoz düzeyleri deney süresince kaydedildi. 
Bulgular: Bulgulara göre, D. innoxia tohumlarından elde edilen ekstraktlar arasında fenolik ve flavanoid madde içeriği bakımında en düşük hekzan ekstraktı olurken, en yüksek su ekstraktı olmuştur. İlave olarak özellikle metanolik, bütanolik ve su ekstraktlarının total antioksidan kapasiteleri ve ABTS.+, DPPH• ve SAR'u temizleme aktivitelerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Diyabet grubundaki (kontrol) bireylerin çoğu çalışmayı tamamlayamazken, çalışılan üç bitki ekstraktı uygulanan ratlar çalışmayı önemli oranda tamamlayabildi. STZ ile deneysel Tip-I diyabet oluşturulan ratlarda tohum ekstraktlarından özellikle metanolik ekstraktın 50 mg/mL dozunun insülin gurubu ile karşılaştırıldığında anlamlı etkisi belirlenmiştir.
Sonuç: Datura innoxia tohumlarından elde edilen metanolik, bütanolik ve su ekstraktlarının güçlü antioksidantif özelliklere sahip olduğu ve özellikle metanolik ekstraktın STZ ile diyabet oluşturulan ratlarda hiperglisemik etkileri yatıştırabildiği bu çalışma ile ortaya konmuştur

Abstract:
Purpose: In this work, The effect of extracts in different polarities obtained from Datura innoxia Mill. (downy thorn apple) seeds was investigated on Type-I diabetes in Wistar albino rats in which experimental diabetes was induced by streptozotocin (STZ).
Method: For this aim, hexane, ethyl acetate, methanol, butanol and aqueous extracts were obtained from the plant seeds, respectively, and then the total phenolic and flavonoid content of the extracts were determined. ABTS.+, DPPH• and superoxide anion (O2.-) radical (SAR) scavenging activities, and the total antioxidant capacity by iron (III) reduction (FRAP) and Ferric Thiocyanate (FTC) methods were determined using the 3 different doses (75, 125 and 250 µg) of the same extracts. In the diabetes study, the anti-hyperglycemic effects of methanolic, butanolic and aqueous extracts were evaluated in STZ-induced Type-I diabetic rats in comparison with insulin. The experimental diabetes was induced by a single-dose intraperitoneal (I.P.) injection of STZ (55 mg/kg). The different doses (50, 100, 200, 400, 800, 120 mg/mL) of the 3 extracts studied were applied to the rats by gastric gavage and their blood glucose levels were recorded throughout the experiment.
Findings: According to the findings, of the extracts from D. innoxia seeds, hexane extract had the lowest phenolic and flavonoid content while aqueous extract had the highest. Also, it was determined that especially methanolic, butanolic and water extracts had the high total antioxidant capacity and powerful ABTS.+, DPPH• and SAR scavenging activities. In addition, most individuals in the diabetes group alone were unable to complete the study, while almost all of those treated with the 3 extracts were able to complete it. It was determined that 50 mg/mL dose of the extracts, especially the methanolic extract, had a significant effect in STZ-induced Type-I diabetic rats compared to the insulin group.
Results: This study showed that methanolic, butanolic and aqueous extracts obtained from Datura innoxia seeds have strong antioxidative properties and that especially methanolic extract can alleviate hyperglycemic effects in STZ-induced Type-I diabetic rats.