Van il merkezinde 0-5 yaş grubu çocuklarda malnütrisyon prevalansı ve etkileyen faktörler
Affecting factors and malnutrition prevelance of 0-5 year-old group children in Van
Yazar: BÜLENT SÖNMEZ
Danışman: PROF. DR. YAŞAR CESUR
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Beslenme durumu = Nutritional status ; Endokrinoloji = Endocrinology ; Sıklık = Density ; Van = Van ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu çalışmada, Van il merkezinde 0-5 yaş grubu çocuklarda malnütrisyon prevalansının belirlenmesi ve malnütrisyonun bazı değişkenlerle olan ilişkisinin incelenmesi amaçlandı. Kesitsel nitelikte olan bu çalışmaya 0-5 yaş grubundan 702 çocuk alındı. Çocuklar, ailelerin beyanına göre; düşük, orta ve yüksek sosyo-ekonomik düzey olmak üzere üç gruba ayrıldı. Düşük, orta ve yüksek sosyo-ekonomik düzeye göre gruplardaki sayılar sırasıyla 152, 329 ve 222 idi.Gomez sınıflaması kullanılarak yapılan değerlendirmede; 702 çocuğun %26.2'sinin hafif, %7.1'inin orta ve % 1.2'sinin ağır derecede malnütrisyonlu olduğu tespit edildi. Z skoru kullanılarak -2SD ve altında kalan değerler ölçüt alınarak bakıldığında boya göre ağırlık (zayıf), yaşa göre ağırlık (düşük kiloluk) ve yaş göre boy (bodurluk) oranları; sırasıyla %16.2, % 19.7 ve %17.7 idi. Bu oran; Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması 2008 verilerine göre bölgesel oranlarla örtüşürken, Türkiye geneline göre yüksekti. Bu durum, Van'ın son yıllarda çok göç almasına, düşük sosyoekonomik koşullara, anne ve/veya babanın eğitim seviyesinin düşüklüğüne ve coğrafik şartlara bağlanabilir.Gebelikler arasındaki süre, prematür doğum, ilk 4 ay içerisinde formül mama veya inek sütü başlama, anne sütünü 4 aydan az alma, ek besinlere erken başlama, gebelik sayısının fazla olması, düzenli multivitamin ve D vitamini almama, kronik hastalığa sahip olma, sosyo-ekonomik durumun düşük olması, anne-baba akrabalığı olması, babanın eğitim seviyesinin düşük olması ve babanın işsiz olması değişkenlerinin malnütrisyon gelişimi ile istatistiksel olarak anlamlı ilişkisi olduğu tespit edildi.Malnütriyon gelişimi ile kardeş sayısı, ailenin kaçıncı çocuğu olduğu, ölen ve/veya düşük kardeş öyküsü, evde yaşayan kişi sayısının çokluğu (iki ve daha fazla ailenin beraber yaşaması), bağışıklanma, sağlık çalışanlarının ziyaret sayısı, annenin yaşı, eğitim durumu ve mesleği, annenin sigara kullanımı, annenin alkol ve madde bağımlılığı, ailenin sosyal güvencesinin olması ile babanın yaşı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmadı.Bir çocuğun büyümesinin normal olması, onun sağlıklı olduğunun bir göstergesidir. Çocukların büyümesinin izlenmesinde ve beslenme durumlarının değerlendirilmesinde antropometrik ölçümler önemli yer tutmaktadır.Bu çalışma ile, ilimizin de içinde bulunduğu düşük sosyo-ekonomik göstergelere sahip bölgelerde malnütrisyonun önlenmesinde anne sütü alımının, aile planlamasının ve büyümenin düzenli takibinin önemi saptandı.

Abstract:
In this study, we aimed to determine the prevalance of malnutrition and its association with some variables in 0-5 years old children in the city of Van. A total of 502 children are included in this sectional study. Study group was divided into three subgroup depended on their socio-economical status: low, intermediate and high SES groups, contained 152, 329 and 222 children respectively.Of 702 children, 26.2% had mild, 7.1% had moderate and 1.2% had severe malnutrition by using Gomez classification system. Z score analysis by using -2SD and under values, revealed that wasted, underweight and stunted children were respectively 16.2%, 19.7% and 177% of study group. These proportions were similar to regional data of Turkey Demographic and Health Survey 2008 but higher than average values of Turkey. It can be suggested that this difference was a result of migration, lower SES, lower educational status of mother and/or father and geographical conditions of city Van.There was statistically significant association between malnutrition with prematurity, interval between pregnancies, feeding by cow milk or formulas in first 4 months of age, breast feeding lower than 4 months, early intake of additional nutrients, higher numbers of pregnancies, no regular intake of multivitamin or vitamin D, chronic illness, lower SES, consanguity of parents and lower educational status of father.Statistically analysis revealed no signification association between malnutrition with number of siblings, birth order of child, exitus and/or abortus history, crowd of home, immunization status, number of visits by caregivers, age, educational status and job of mother, maternal smoking, maternal alcohol and drug dependence, health insurance of family, and age of father.Normal growth of child is a marker of his/her health. Antropometric measurements is important for evaluating of nutritional status and follow up of growth.In this study, we found that breastfeeding, family planning and regular monitorization of growth is very important in preventing malnutrition in low socio-economical regions such as city Van.