Iğdır yöresinde yetişen iki farklı sinir otuna ait bazı fenoliklerin ve biyolojik aktivitelerin araştırılması
Investigation of some phenolics and biological activities of two different plantagos grown in Iğdır region
Yazar: MUSA KARADAĞ
Danışman: PROF. DR. MEHMET HAKKI ALMA ; DR. MUHİTTİN KULAK
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyomühendislik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Antiinflamatuar ajanlar = Anti inflammatory agents ; Plantago lanceolata = Plantago lanceolata ; Plantago major = Plantago major ; Skutellarin = Scutellarin

Özet:
Sinir otu (Plantago lanceolata ve Plantago major) meralarımızda da yaygın olarak bulunan bir bitkidir. Ġçerdiği biyoaktif maddelerden dolayı alternatif tıbbi tedavide de kullanılmaktadır. Ġlgili bitkinin sekonder ve primer metabolitlerine yönelik çalıĢmalarda yapılmaktadır. Bu çalıĢmada, P. lanceolata ve P. major türlerinin topraküstü kısımlarının methanol ekstrakları edilmiĢ ve daha sonra ilgili ekstrelerin fenolik asit bileĢenleri, antioxidant, antiinflamatuar ve sitotoksik aktiviteleri belirlenmiĢtir. ÇalıĢmamızda PMB-M kodlu Plantago major bitkisine ait methanol ekstresinin LC-MS/MS sonuçlarına göre, 1 gram bitki ekstresinde scutellarin 1503,563 µg yüksek oranda tespit edilmiĢtir. PMB-M+E kodlu Plantago major bitkisine ait %50 methanol ve %50 etil asetat ekstresinin LC-MS/MS sonuçlarına göre, 1 gram bitki ekstresinde hesperetin 1543,033 µg, naringenin 1112,308 µg ve Morin 1004,358 µg yaklaĢık oranlarda tespit edilmiĢtir. PMH-M kodlu Plantago major bitkisine ait metanol ekstresinin LC-MS/MS sonuçlarına göre, 1 gram bitki ekstresinde çoğunlukta scutellarin 715,799 µg tespit edilirken, PLB-M kodlu Plantago lanceolata bitkisine ait methanol ekstresinin LCMS/MS sonuçlarına göre, 1 gram bitki ekstresinde çoğunlukta kumarin 756,700 µg olarak elde edildi. PLTB-M kodlu Plantago lanceolata bitkisine ait methanol ekstresinin LCMS/MS sonuçlarına göre, 1 gram bitki ekstresinde çoğunlukta kumarin 1044,859 µg ve scutelllarin 251,906 µg miktarlarda tespit edildi. Bitkilerin metanol ekstrelerinin % DPPH giderme kapasiteleri ise sırasıyla PLTB-M (%19,647), PMB-M (%18,766),, PMH-M(%16,373) ve PLT-M (%14,358) olarak hesaplanmıĢtır. Bitkilerin metanol ekstrelerinin % ABTS giderme kapasitelerinin sırasıyla PMB-M (%51,036), PMHM(%50,848), PLTB-M (%46,893), ve PLT-M (%40,866) olarak hesaplanmıĢtır. Ayrıca çalıĢma kapsamında; ilgili ekstrelerin anti-inflamatuardan sorumlu genlerin ekspresyon düzeylerine etkisi de incelenmiĢtir. Son olarak, iNOS(NOS2) ve COX2 geninin mRNA ekspresyon düzeyinde PLB-M (30µg/ml) uygulamasında sırasıyla 8,8 ve 8,24 kat artıĢ gözlemlenmiĢtir. PLB-M (60µg/ml) uygulamasında ise 8,8 ve 10,75 kat azalıĢ tespit edildi

Abstract:
Plantago (Plantago lanceolata and Plantago major) is widely used in pastures and is also used in alternative medical treatment due to the bioactive substances available. The relevant scientific studies are carried out on the secondary and primary metabolites of the related plants. Along with the current study, the aerial parts of P. lanceolata and P. major were extracted using methanol and then the relevant extracts were assayed for their phenolic acid composition, antioxidant, anti-inflammatory and cytotoxic activities. Accordingly, LC-MS/MS findings revealed that P. major (PMB-M) 
contained a high level of scutellarin (1503, 563 µg/g), whilst 50% methanol and ethyl acetate extract of P. major (PMB-M+E) were mainly composed of hesperetin (1543.033 µg/g), naringenin (1112, 308 µg/g) and morin (1004, 358 µg/g). Furthermore, P. major (PMH-M) was comprised of scutellarin (715,799 µg/g), while P. lanceolata (PLB-M) had coumarin (756,700 µg/g) as a P. major compound. P. lanceolata (PLTB-M) was found to contain coumarin (1044,859 µg/g) and scutelllarin (251,906 µg/g). DPPH removal capacities (%) of the methanol extracts of the plants were calculated as PLTB-M (19.647%), PMB-M (18.766%), PMH-M (16.373%) and PLT-M (14.358%), respectively. Furthermore, the % ABTS removal capacities of the methanol extracts of the plants were found as PMB-M (51.036%), PMH-M (50.848%), PLTB-M (46.893%), and PLT-M (40.866%), respectively. In addition, along with the current study, the effects of relevant extracts on the expression levels of genes responsible for anti-inflammatory were also investigated. Finally, 8.8 and 8.24 fold increase in mRNA 
expression level of iNOS (NOS2) and COX2 gene was observed in PLB-M (30µg/ml) application, respectively. 8.8 and 10.75 fold decrease was observed in PLB-M (60µg/ml) application