Yetişkinlerde sosyal ve duygusal yalnızlık ile somatik belirtiler ve aleksitimi ilişkisi
Social and emotional loneliness in adults, with relationship between somatic symptoms and alexithymia
Yazar: ALEYNA YAZICI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ALGEDİK
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Kişinin arzuladığı ile sahip olduğu ilişki arasında oluşan uyumsuzluk sonucu var olan his şeklinde ifade edilen yalnızlık, birtakım yaşam olayları neticesinde farklı zamanlarda ve durumlarda meydana gelebilmektedir. Yakınlık ve yakın ilişki yoksunluğu duygusal yalnızlık olarak nitelendirilirken, sosyal ağlara karşı yoksunluk sosyal yalnızlık olarak nitelendirilmektedir. Yalnızlık, çok boyutlu olarak ele alınmaktadır. Kişilerarası ilişkilerin sürdürülmesi ve bütünlüğün sağlanmasındaki en önemli öğelerden biri ise duygulardır. Öte yandan duyguları fark etmek ve ifade etmek tarih boyu problem olduğundan dolayı aleksitimi kavramı ortaya çıkmıştır. Nitekim çözülemeyen ruhsal sorunların, duyguların somatik belirtiler aracılığıyla ifade edilmesi somatizasyon olarak tanımlanmıştır. Biyopsikososyal bir varlık olan bireyin duygu, düşünce, davranış ve fizyolojik tepkileri ilişkiler kurmasında bir bütün olarak işlev görmektedir dolayısıyla bütünlüğün bozulması dengeli ve sağlıklı ilişkilerin sürdürülmesinde tehdit olabilmektedir. 
18-42 yaş arası yetişkinlerin sosyal ve duygusal yalnızlık türleri ile aleksitimi ve somatik belirtileri arasındaki ilişkinin incelenmesi bu araştırmanın amacını oluşturmaktadır. İlişkisel tarama modeli ile gerçekleştirilen araştırmamız İstanbul'da bulunan 259 kadın ve 129 erkek ile toplam 388 katılımcının verileri incelenerek değerlendirilmiştir.  
Araştırmada kullanılan veri toplama araçları olarak "Sosyodemografik Bilgi Formu", "SELSA Sosyal ve Duygusal Yalnızlık Ölçeği", "Toronto Aleksitimi Ölçeği 20" ve "Bradford Bedensel Belirti Envanteri" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde SPSS 26.0 paket yazılımı kullanılmıştır. Değişkenler arası ilişkinin incelenmesi için Pearson korelasyonu uygulanmış; korelasyon saptanan değişkenler arasındaki yordayıcı ilişkinin incelenmesi için çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Sosyodemografik değişkenler bakımından yalnızlık, aleksitimi ve somatizasyon puanlarının karşılaştırılması için, örneklem sayısı sebebiyle parametrik ölçümler tercih edilmiştir. İkili grupların karşılaştırılması için bağımsız örneklem t-testi uygulanmıştır. İkiden fazla grup içeren değişkenlerle yapılan karşılaştırmalar için tek yönlü ANOVA uygulanmıştır. Karşılaştırma testlerinin uygunluğu için normallik sınaması yapılmıştır. Normallik sınaması için ölçek puan ortalamalarının çarpıklık ve basıklık değerleri incelenmiştir. Araştırmada anlamlılık düzeyi 0.05 ve 0.001 düzeyinde alınmıştır.
Araştırma neticesinde sosyal ve duygusal yalnızlık türleri ile aleksitimik özellikler ve somatik belirtiler arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur.

Abstract:
Loneliness, which is expressed as the feeling that exists as a result of the incompatibility between the relationship a person desires and has, can occur at different times and situations as a result of certain life events. While the lack of closeness and close relationships is described as emotional loneliness, the lack of social networks is described as social loneliness. Loneliness is considered multidimensionally. One of the most important elements in maintaining interpersonal relationships and ensuring integrity is emotions. On the other hand, since recognizing and expressing emotions has been a problem throughout history, the concept of alexithymia has emerged. As a matter of fact, expressing unresolved psychological problems and emotions through somatic symptoms has been defined as somatization. The emotions, thoughts, behaviors and physiological reactions of the individual, who is a biopsychosocial being, function as a whole in establishing relationships, therefore disruption of integrity can be a threat to the maintenance of balanced and healthy relationships.
The purpose of this article is to examine the relationship between types of social and emotional loneliness and alexithymia and somatic symptoms of adults aged 18-42. Our research, carried out with the relational screening model, was evaluated by examining the data of 259 women and 129 men in Istanbul and a total of 388 participants.  
"Sociodemographic Information Form", "SELSA Social and Emotional Loneliness Scale", "Toronto Alexithymia Scale 20" and "Bradford Physical Symptom Inventory" were used as data collection tools in the research. SPSS 26.0 package software was used to analyze the data obtained. Pearson correlation was applied to examine the relationship between variables; Multiple regression analysis was applied to examine the predictive relationship between the variables with which correlation was detected. To compare loneliness, alexithymia and somatization scores in terms of sociodemographic variables, parametric measurements were preferred due to the number of samples. Independent samples t-test was applied to compare paired groups. For comparisons with variables involving more than two groups, one-way ANOVA was applied. A normality test was performed to ensure the suitability of the comparison tests. For normality testing, the skewness and kurtosis values of the scale score averages were examined. In the study, the significance level was taken as 0.05 and 0.001.
As a result of the research, a significant relationship was found between types of social and emotional loneliness and alexithymic features and somatic symptoms.