Hızlı kilo kaybının kuvvet ve kas aktivasyonu üzerine etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of rapid weight loss on strength and muscle activation
Yazar: ERBİL MURAT AYDIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YILMAZ UÇAN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Spor = Sports
Dizin: Anaerobik güç = Anaerobic power ; Dehidratasyon = Dehydration ; Elektromiyografi = Electromyography ; Fiziksel dayanıklılık = Physical endurance ; Kas kontraksiyonu = Muscle contraction ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Kaslar = Muscles ; Kilo verme = Weight loss ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen

Özet:
Bu çalışmanın amacı 48 saat içinde en az %5'lik vücut ağırlığı kaybının kuvvet ve kas aktivasyonu üzerine etkilerini incelemektir. Çalışmaya, daha önce yarışma için kilo düşme deneyimi yaşayan 12 elit erkek mücadele sporcusu gönüllü olarak katılmıştır. Katılımcılar rastgele çapraz deney desenine göre bir hafta ara ile hem kontrol hem de deney uygulamasında yer almıştır. Performans ve kas aktivasyonu ölçümleri hızlı kilo kaybı öncesi, hızlı kilo kaybı sonrası (HKKS) ve hızlı kilo kaybı sonrası ölçümünden sonra bir buçuk saat aralıklar ile toparlanma-1 (T1), toparlanma-2 (T2) ve toparlanma-3 (T3) olmak üzere gerçekleştirilmiştir. Performans ölçümü olarak el kavrama kuvveti, dikey sıçrama yüksekliği, anerobik güç ve kassal dayanıklılık ölçümleri gerçekleştirilmiştir. Kas aktivasyonları ise dikey sıçrama ve kassal dayanıklılık ölçümleri sırasında vastus medialis (VM), vastus lateralis (VL) ve rectus femoris (RF) kaslarından elde edilmiştir. Verilerin istatistiksel analizler için normal dağılım gösteren verilere tekrarlı ölçümlerde iki yönlü varyans analizi, normal dağılım göstermeyen verilere ise Friedman ve Wilcoxon testi uygulanmıştır.
İstatistiksel analiz sonuçlarına göre hızlı kilo kaybı sonrası el kavrama kuvveti ve dikey sıçrama yüksekliklerinde herhangi bir değişim olmadığı saptanmıştır (p>0,05). Anaerobik zirve güçte ise hızlı kilo kaybı sonrası istatistiksel olarak anlamlı azalma olduğu bulunmuştur (p<0,05). Ancak toparlanma periyodunda bu negatif etkinin ortadan kalktığı bulunmuştur (p>0,05). Kassal dayanıklılık performansının hızlı kilo kaybından negatif etkilendiği ve bu negatif etkinin bütün toparlanma periyodu boyunca devam ettiği saptanmıştır (p<0,05). Kas aktivasyonunda ise hızlı kilo kaybı sonrası anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05).
Sonuç olarak 48 saat içinde gerçekleştirilen %5,6'lık hızlı kilo kaybının anaerobik zirve güç ve kassal dayanıklılık performansı üzerine olumsuz etkileri olduğu bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Mücadele sporları, hızlı kilo kaybı, dehidrasyon, anaerobik güç,
kassal dayanıklılık, elektromiyografi.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the effects of at least 5% body weight loss in 48 hours on strength and muscle activation. Twelve elite male combat sports athletes who previously had experience weight loss for competition participated voluntarily this study. Participants took part in both control and experimental treatment according to the random cross-over design with a one-week interval. Performance and muscle activation measurements performed before rapid weight loss (BRWL), after rapid weight loss (ARWL), recovery-1 (R1), recovery-2 (R2) and recovery-3 (R3). Hand grip strength, vertical jump height, anaerobic power and muscular endurance measurements were performed as performance measurements. Muscle activations were measured in vastus medialis (VM), vastus lateralis (VL) and rectus femoris (RF) muscles during vertical jump and muscular endurance measurements. Two-way analysis of variance (ANOVA) with repeated measures were used to normally distributed data for statistical analysis. Friedman and Wilcoxon tests were used to non-normally distributed data.
According to statistical analyses results there were no significant differences in hand grips strength and vertical jump heights (p>0,05). There is a significant decrease in peak anaerobic power between BRWL and ARWL measurements (p<0,05). However, this negative effect disappeared during the recovery period (p>0,05). Muscular endurance performance was negatively affected by rapid weight loss and this effect continued throughout the entire recovery period (p<0,05). There is no significant difference in muscle activation after rapid weight loss (p>0,05).
As a result, the rapid weight loss of %5,6 in 48 hours has been found to have negative effects on anaerobic peak power and muscular endurance performance.

Key Words: Combat sports, rapid weight loss, dehydration, anaerobic power,
muscular endurance, electromyography