Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi sağlık hizmetleri alanı öğrencilerinin mesleki eğitim çalışmalarındaki risklerin, iş sağlığı ve güvenliği açısından değerlendirilmesi: Kars ili örneği
Evaluation of the risks in the vocational education studies of Vocational and Technical Anatolian High School health services field students in terms of occupational health and safety: The case of Kars province
Yazar: NEBAHAT ERGEN
Danışman: PROF. DR. MEHMET ALİ KIRPIK
Kafkas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management

Özet:
Sağlık hizmetleri, iş kazalarının en sık yaşandığı alanlardan biridir. Çalışma şartlarının yoğun ve uzun olması ve çalışılan birimin özelliği iş kazası risklerini daha da artırmaktadır. Bu tez çalışmasında Kars Harakani Devlet hastanesinde staj yapmak üzere kabul edilen sağlık hizmetleri alanı öğrencilerinin, okulda iş sağlığı ve güvenliği eğitimi verildikten sonra, işletmelerde karşılaşabileceği iş kazalarına karşı bilgi düzeylerini değerlendirmek, iş sağlığı ve güvenliği hakkındaki algı ve farkındalıklarının ölçülmesi amaçlanmıştır. Öğrencilerin işletmeye gitmeden önce aldıkları iş sağlığı ve güvenliği eğitimi kapsamında iş kazaları ve mesleki hastalıklara karşı korunma yollarını ne kadar uyguladıkları, aksi bir durumla karşılaştıkları zaman neler yapabilecekleri konusunda yeteri kadar bilgi ve becerilerin saptanabilmesi ve iş kazaları ile karşılaşmaları halinde zararın minimum düzeye indirilmesi bu çalışmada amaçlanmıştır. Araştırma, Kars ili Merkez Faik Fikriye Torunoğulları Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Sağlık Hizmetleri Alanı 93 son sınıf öğrencisine anket uygulanmıştır. Gerekli etik kurul onayı ve yazılı kurum izinleri alındıktan sonra gönüllülük esasıyla her bir öğrencinin bireysel ve mesleki eğitim çalışmalarındaki karşılaşabilecekleri risklerin iş sağlığı ve güvenliği açısından değerlendirilmesine ilişkin veriler anket yöntemiyle toplanmıştır. Elde edilen veriler SPSS (20.0) paket programı ile analiz edildi. Çalışma sonucunda çalışmaya katılan öğrencilerin %78,5'inin (73 kişi) kadın ve %21,5'inin (20 kişi) erkeklerden oluştuğu tespit edildi. Çalışmaya katılan öğrencilerin %50,5'inin (47 kişi) sağlık bakım teknisyeni dalında, %29,0'unun (27 kişi) hemşire yardımcılığı dalında ve %20,4'ünün de (19 kişi) ebe yardımcılığı dalında oldukları gözlendi. Ayrıca bir öğrencinin kronik hastalığının bulunduğu (% 1,1), 4 öğrencinin (%4,3) sürekli ilaç kullanmak durumunda kaldıkları, büyük çoğunluğunun da (%93,5'i-87 kişi) iş sağlığı ve güvenliği eğitimi aldıkları tespit edildi. Sonuç olarak öğrencilere mesleki eğitim öncesi ve sonrasında iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin tekrarlanmasının iş kazalarının azaltılmasına katkı sağlayacağı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Health services are one of the areas where occupational accidents occur most frequently. The intense and long working conditions and the characteristics of the unit in which the work is carried out further increase the risks of occupational accidents. In this thesis study, it is aimed to evaluate the knowledge levels of health services students accepted to intern at Kars Harakani State Hospital against occupational accidents that they may encounter in businesses after receiving occupational health and safety training at school, and to measure their perception and awareness about occupational health and safety. The aim of this study is to determine how much the students apply the methods of protection against occupational accidents and occupational diseases within the scope of the occupational health and safety training they receive before going to the business, to determine sufficient knowledge and skills about what they can do when they encounter an adverse situation, and to minimize the damage in case of occupational accidents. The research was conducted with 93 senior students of the Health Services Department of Kars Merkez Faik Fikriye Torunoğulları Vocational and Technical Anatolian High School. After obtaining the necessary ethics committee approval and written institution permissions, data regarding the assessment of the risks that each student may encounter in their individual and vocational training studies in terms of occupational health and safety were collected through a survey method on a voluntary basis. The obtained data were analyzed using the SPSS (20.0) package program. As a result of the study, it was determined that 78.5% (73 people) of the students participating in the study were female and 21.5% (20 people) were male. It was observed that 50.5% (47 people) of the students participating in the study were in the health care technician branch, 29.0% (27 people) in the nursing assistant branch and 20.4% (19 people) in the midwife assistant branch. It was also determined that one student had a chronic disease (% 1.1), 4 students (% 4.3) had to use medication continuously and the majority (% 93.5 - 87 people) received occupational health and safety training. As a result, it was concluded that repeating occupational health and safety training to students before and after vocational training would contribute to the reduction of occupational accidents.