Türkiye'de yetişen Noccaea sensu meyer taksonlarının revizyonu
Revision of noccaea sensu meyer taxa growing in Turkey
Yazar: KURTULUŞ ÖZGİŞİ
Danışman: PROF. DR. ATİLA OCAK ; DOÇ. DR. BURCU TARIKAHYA HACIOĞLU
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Botanik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Biyoloji = Biology ; Botanik = Botany

Özet:
Thlaspi L. cinsi sahip olduğu 75 tür ile Brassicaceae (Cruciferae) familyası içinde en büyük cinslerden biridir. Geçmişte cinsin sınıflandırmasında farklı araştırmacılar tarafından birçok yaklaşım benimsenmiş ancak en radikal ve geniş kapsamlı çalışma Meyer tarafından gerçekleştirilmiştir. Meyer, Thlaspi cinsinin daha çok tohum anatomisine dayalı radikal bir revizyonunu yaparak Thlaspi s.str içerisinde sadece 6 türü bırakmış ve geri kalan türleri 12 farklı cinse atamıştır. Sınıflandırmada geleneksel bakış açısını devam ettiren birçok araştırmacı Meyer' in ileriye sürdüğü metodu kullanmayı reddetmişler ve cinsin sınıflandırmasındaki problem günümüze kadar devam etmiştir. Cinse ait son zamanlarda Al-Shehbaz tarafından yayınlanan sinopsis çalışması neticesinde Meyer'in belirttiği cinslerin birçoğu Noccaea cinsi altında değerlendirilmiş ve sadece Thlaspi s.str üyeleri farklı cinslere aktarılmıştır. Al-Shehbaz'a göre Noccaea cinsi Türkiye'de 51 tür ile temsil edilirken, bu sayı Türkiye Bitkileri Listesi'ne göre 18; Meyer'e göre 16'dır. Bu sistematik karmaşayı gidermek adına bu araştırmada morfolojik çalışmalar ile birlikte Noccaea Sensu Meyer cinsine ait 16 taksona ait 250 bireyin çekirdek DNA'sının ITS bölgesi ile kloroplast DNA'sının trnL-F bölgeleri kullanılmış ve türlerin filogenetik ilişkileri belirlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca gerçekleştirilen genetik çeşitlilik, popülasyon genetiği ve haplotip şebekeleri çalışmaları ile cinsin sınıflandırılmasındaki problemler çözülmeye çalışılmıştırGerçekleştirilen bu çalışma sonucunda gerek morfolojik veriler gerekse moleküler veriler Noccaea sensu Meyer cinsinin Meyer (2006) tarafından iddia edildiği gibi Türkiye'de 16 takson ile değil 13 tür ile temsil edildiğini göstermektedir. Ayrıca Al-Shehbaz (2014)'ın ayrı birer tür olarak kabul ettiği N. densiflora, N. amani ve N. angustifolia türleri sinonim yapılmıştır.

Abstract:
The genus Thlaspi L., with its 75 species, is one of the largest genus of the Brassicaceae (Cruciferae) family. Many approaches have been adopted by different researchers to solve the taxonomic problem of the genus in the past but the most radical and extensive one has been carried out by Meyer. Meyer made a radical revision which based on the seed coat anatomy and devided the genus Thlaspi into12 different genera and remained only 6 species in Thlaspi s.str. After Meyer, many researchers refused Meyer 's concept in their researches and the problem on the classification of the genus has been continued. According to the synopsis work that was published by Al-Shehbaz in recent times, many of the Meyer's genera has been assigned under the genus Noccaea and only Thlaspi s.str members are assigned under different genera. According to the Al-Shehbaz, Noccae genus is represented by 51 species in Turkey whereas the number is 18 according to Turkish Plant List and 16 according to Meyer. Besides the morphological studies to overcome this systematic problem, the ITS region of the nuclear DNA and the trnL-F regions of chloroplast DNA of 250 specimens which belongs to 16 Noccaea Sensu Meyer taxa were used to determine the phylogenetic relationships of the species. In addition, genetic diversity, population genetics and haplotype network studies have been applied to solve the problems of genus classification. As a result of this study, morphological data and molecular data of the genus revealed that Noccaea sensu Meyer is represented by 13 species not with 16 taxa as claimed by Meyer (2006). In addition, N. densiflora, N. amani and N. angustifolia species, which Al-Shehbaz (2014) adopted as separate species, were synonymous.