Geri dönüşüm filament ipliklerden üretilmiş, farklı doku yapılarındaki örme kumaşların dijital baskı haslıklarının karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Comparative investigation of digital printing fastnesses of knitted fabrics with different texture structures produced from recycled filament yarns
Yazar: MUHAMMED FEYRUZ CANER
Danışman: PROF. DR. KENAN YILDIRIM
Bursa Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyokompozit Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Biyokompozit Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering

Özet:
Dünyamızın doğal kaynakları gün geçtikçe azalmakta olup, çevre kirliliği hızla artmıştır. Özellikle toprak, su ve hava kirliliği kritik seviyelere ulaşmıştır. Bu durumu engellemek adına bazı gelişmiş ülkelerde geri dönüşüm ve geri kazanım çalışmaları yoğun bir şekilde yürütülmektedir. Geri dönüşümün önemini vurgulayan pek çok çalışma yapılmıştır. Bu araştırmada, dijital baskı tekniği ile renklendirilmiş geri dönüşüm poliester ipliklerden ve katyonik poliester ipliklerden üretilmiş örme kumaşların haslık özellikleri karşılaştırılmalı olarak incelenmiştir.
Çalışmamızda, dijital baskı teknolojisinin daha az mürekkep tüketimi ve üstün baskı kalitesi gibi avantajlarını kullanarak geri dönüşümlü poliester iplik ve katyonik poliester ipliklerin tekstil sektöründeki haslık performansları incelenmiştir. Bu bağlamda, Kyocera KJ4B ve Epson I3200 dijital baskı kafaları ile üç farklı çözünürlükte (600 DPI, 1200 DPI ve 2400 DPI) dijital baskı çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Sun Chemical ve Papijet markalı iki farklı süblime dispers mürekkep reggiani ve saitu baskı makineleri kullanılarak kumaşa uygulanmıştır. Reggiani makinesinde Sun Chemical kullanılarak direkt kumaş üzerine desen basılmıştır. Saitu makinesi kullanılarak Papijet mürekkep ile desen transfer baskı kağıdına basılmıştır. Bu transfer baskı kağıdı kullanılarak Lemaire marka transfer makinesi ile kumaşlar desenlendirirmiştir. Her iki iplikle triko satin doku yapısında çözgülü örme ve peluşlu ve kapitone kumaş tipinde atkılı örme kumaş yapıları oluşturulurmuştur. Kumaşlar standart terbiye işlemi uygulandıktan sonra dijital baskı ile renklendirilmiştir. Üretilen kumaşlara hava şartlarına karşı renk haslığı, ışığa karşı renk haslığı, yıkamaya karşı renk haslığı, tere karşı renk haslığı, kuru ve yaş sürtmeye karşı renk haslığı ve görünüm değişimi değerlendirmesi metodu bazında martindale aşınma testleri ve de uygulanmıştır.
Makine ve mürekkep markaları bazında farklı haslık sonuçları elde edilmiştir. Saitu baskı makinesi ile yapılan dijital baskı renklendirmesinde hava şartlarına karşı ve ışığa karşı renk haslıklarının geri dönüşüm poliester ipliklerde daha yüksek olduğu, buna karşın reggiani baskı makinesinde yapılan renklendirmede katyonik poliester ipliklerde bu haslık değerlerinin daha yüksek olduğu görülmüştür. Aşınma sonrası görünüm farklılığı bazında geri dönüşüm ve katyonik iplikler arasında belirgin bir farkın oluşmadığı görülmüştür. Hem saitu hem de reggiani baskı makineleriyle yapılan renklendirmelerde tere ve sürtmeye karşı renk haslıklarının geri dönüşüm poliesterde daha iyi olduğu görülmüştür.

Abstract:
The natural resources of our world are gradually diminishing, and environmental pollution is rapidly increasing. Soil, water, and air pollution have reached critical levels. In order to prevent this situation, recycling and recovery efforts are being intensively carried out in some developed countries. Numerous studies have highlighted the importance of recycling. In this research, the fastness properties of knitted fabrics produced from recycled polyester yarns and cationic polyester yarns, colored using digital printing techniques, were comparatively examined.
In our study, the fastness performances of recycled polyester yarns and cationic polyester yarns in the textile sector were investigated by utilizing the advantages of digital printing technology, such as lower ink consumption and superior print quality. In this context, digital printing was performed with Kyocera KJ4B and Epson I3200 print heads at three different resolutions (600 DPI, 1200 DPI, and 2400 DPI). Two different sublimation disperse inks, Sun Chemical and Papijet, were applied to the fabric using Reggiani and Saitu printing machines. Patterns were directly printed onto the fabric using the Sun Chemical ink on the Reggiani machine. Patterns were printed onto transfer paper using Papijet ink on the Saitu machine, and the patterns were transferred to the fabric using a Lemaire brand transfer machine. Warp-knitted and weft-knitted fabrics with tricot satin texture, plush, and quilted structures were produced with both types of yarn. After applying standard finishing processes, the fabrics were colored using digital printing. The fabrics were then subjected to tests for color fastness against weather conditions, color fastness against light, color fastness against washing, color fastness against perspiration, color fastness against dry and wet rubbing, and the Martindale abrasion test based on appearance change evaluation methods.
Different fastness results were obtained depending on the machine and ink brands. It was observed that in the digital printing performed with the Saitu printing machine, recycled polyester yarns exhibited higher color fastness against weather conditions and light, while in the printing performed with the Reggiani machine, these fastness values were higher in cationic polyester yarns. There was no significant difference in the appearance change after abrasion between recycled and cationic yarns. In the coloring performed with both the Saitu and Reggiani printing machines, it was observed that the color fastness against perspiration and rubbing was better in recycled polyester.