Tam bilgi ve belirsizlik altında etkinlik analizi: Türk sigortacılık endüstrisi örneği (1990-2004)
Efficiency under full information and uncertainty: Evidence from Turkish insurance industry (1990-2004)
Yazar: EVRİM TURGUTLU
Danışman: PROF.DR. RECEP KÖK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics ; Sigortacılık = Insurance

Özet:
ÖZETDoktora TeziTam Bilgi ve Belirsizlik Altında Etkinlik Analizi:Türk Sigortacılık Endüstrisi Örneği(1990-2004)Evrim TURGUTLUDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimleri Enstitüsüktisat Anabilim DalıDoktora ProgramıBelirsizlik ve risk olgusu hayatın her kesiminde mevcuttur. Tarihselsüreç içinde, belirsizlik ve riske karşı korunmak amacıyla çeşitli araçlargeliştirilmiştir. Bunlardan en yaygın olarak kullanılıp günümüze kadargelişerek varlığını sürdürenlerden biri de sigorta olgusudur. Sigortacılıkendüstrisi, günümüzde, benzer risklerin paylaşılması, dağıtılması ve riskingerçekleşmesi durumunda zararın karşılanmasını sağlamanın ötesindeekonomik büyüme ve istikrar için gerekli olan yatırımlara kaynak yaratmasınedeniyle önemli bir işleve sahiptir.Bu çalışmada, Türk sigortacılık endüstrisinde faaliyet gösterenşirketlerin, 1990-2004 döneminde teknik etkinliklerinden hareketle sorunlarınınortaya konması ve öneriler geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda,yaygın olarak kullanılan Veri Zarflama Analizi (Data Envelopment Analysis-DEA) ve Stokastik Sınır Yaklaşımı (Stochastic Frontier Analysis-SFA)yöntemlerinin yanı sıra, son dönemde geliştirilen belirsizlik altında etkinlikanalizi yöntemlerinden Şans-Kısıtlı Veri Zarflama Analizi (Chance-ConstrainedData Envelopment Analysis-CCDEA) benimsenmektedir. Farklı yöntemlerdenelde edilen bulguların, yapılan istatistiksel testler sonucunda tutarlı olmadığıgörülmektedir. Çalışmanın bulguları, Türk sigortacılık endüstrisinde önemli biretkinsizlik sorunu olduğunu göstermektedir. Etkinsizliğin kaynaklarınınaraştırılması için tahmin edilen Tobit modellerinde, yazında bilinen firmaya-özgü, endüstriye-özgü ve dışsal şok değişkenlerine bağlı hipotezlerin yanı sıra,çalışmada özgün olarak ortaya konan ekonomik belirsizlik ve toplumsal sigortabilincinin etkisini araştıran hipotezler de sınanmıştır. Elde edilen sonuçlar,özellikle ekonomik belirsizliği temsil eden beklenmeyen enflasyon ve toplumsalsigorta bilincinin, endüstrideki etkinlik düzeyi üzerinde belirgin bir etkiye sahipolduğunu ortaya koymaktadır.Çalışma kapsamında elde edilen analitik bulguların, Türk sigortacılıkendüstrisinin sorunlarının belirlenmesi ve çözüm önerilerinin geliştirilmesiyönünde politika yapıcılarına ışık tutması beklenmektedir. Ayrıca, çalışma,gelişmekte olan ülkelerin sigortacılık endüstrilerine ilişkin yazın boşluğunungiderilmesi yönünde bir adım niteliğindedir.Anahtar Kelimeler: 1)Sigortacılık Endüstrisi, 2)Etkinlik, 3)Veri Zarflama Analizi,4) Şans-Kısıtlı Veri Zarflama Analizi, 5) Stokastik Sınır Yaklaşımı

Abstract:
ABSTRACTDoctor of PhilosophyEfficiency Under Full Information and Uncertainty:Evidence From Turkish Insurance Industry(1990-2004)Evrim TURGUTLUDokuz Eylul UniversityInstitute Of Social SciencesDepartment of EconomicsUncertainty and risk exist in every part of life. In historical process, somemethods have been developed to create protection against risk and uncertainty.The most widely used method which has been developed and still exist today isinsurance. Insurance industry, has a mission beyond undertaking andtransferring similar risks and covering possible losses. Providing the necessaryfunds for economic growth and stabilization has become the major function ofthe industry.This study aims to analyze the technical efficiencies of Turkish insurancefirms during 1990-2004 period. Uncertainty is a natural component of insuranceindustry. To this end, both widely used Data Envelopment Analysis (DEA) andStochastic Frontier Analysis (SFA) approaches and recently developed Chance-Constrained Data Envelopment Analysis (CCDEA) are employed. Thestatistical tests imply that different techniques provide inconsistent results. Thefindings of the study indicate the inefficiency problem in the Turkish insuranceindustry. In order to determine the sources of inefficiency Tobit models areestimated. Tobit models include the widely used firm-specific and industry-specific variables, exogenous shock indicators as well as economic uncertaintyand insurance penetration variables which are originally developed witihin theframework of this study. The findings of these models indicate that theeconomic uncertainty denoted by unexpected inflation and insurancepenetration have the most significant impact on the efficiency of the insuranceindustry.We expect that the analytical findings of the study, will help to identifythe problems of the Turkish insurance industry and develop solutionsaccordingly. Furthermore, this study will be a significant step towards fulfillingthe gap in the literature on the insurance industries of the developing countries,as well as Turkey.Key Words: 1) Insurance Industry, 2)Efficiency, 3) Data Envelopment Analysis,4) Chance-Constrained Data Envelopment Analysis, 5)Stochastic Frontier Analysis.