Alıç çekirdeği yağının biyokimyasal karakterizasyonu
Biochemical characterization of hawthorn kernel oil
Yazar: DENİZ OĞUZBEY
Danışman: PROF. DR. ALİ ERDİNÇ YALIN
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Eczacılık Biyokimya Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Alıç = Hawthorn ; Bitki özütü = Plant extract ; Crataegus tanacetifolia = Crataegus tanacetifolia ; Kromatografi-gaz = Chromatography-gas ; Yağ asitleri = Fatty acids

Özet:
Alıç, yüzyıllardır çeşitli hastalıkların tedavisinde kullanılan tıbbi ve şifalı meyveler grubundadır. Bu rahatsızlıklar arasında kanser, diyabet, enfeksiyöz hastalıklar ve koroner rahatsızlıklar yer alır. Şimdiye kadar kadar yapılan çalışmalar daha çok meyvenin kendisi üzerine yoğunlaşmıştır ve daha çok protein yapısı ile ilgili kısımlar irdelenmiştir. Bu çalışmada sarı alıç meyvesinin (Crataegus tanacetifolia) çekirdeklerinden elde edilen yağın biyokimyasal karakterizasyonunun ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Bu meyveden çıkarılan çekirdekler güneşte kurutulduktan sonra soxhlet ekstraksiyon sistemi kullanılarak ekstrakte edilmiştir. Ekstraksiyon sonucunda elde edilen yağda; yağ asitleri kompozisyonu, sterol kompozisyonu, iyot sayısı ve sabunlaşma sayısı tayinleri için Gaz Kromatografisi Alev İyonizasyon Dedektörü  (GC-FID); prenol lipitlerinin tayini için Gaz Kromatografisi-Kütle Spektrometresi GC-MS; trigliserit kompozisyonu tayini için Yüksek Performanslı Sıvı Kromatografisi (HPLC); dien ve trien (özgül absorbans) tayini için Spektrofotometre (UV-Vis) ve kırılma indisi tayini için Dijital Refraktometre cihazları kullanılmıştır. Bunlara ek olarak serbest yağ asidi tayini titrasyon ile gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda alıç çekirdeği yağında; en baskın yağ asidinin oleik asit olduğu ve bunu sırasıyla linoleik asit ile palmitik asitin izlediği saptanmıştır. Sterol kompozisyonu incelendiğinde, kayda değer ölçüde beta-sitosterol, stigmasterol ve ∆5- Avenasterol olduğu gözlenmiştir. Alıç yağında sabunlaşma sayısı 197.0 olarak tespit edilmiştir. Prenol lipitleri için uygulanan analizlerde 2-Buten- 1,4 diamin N,N' – dimetil-, 2-Heptenal, 1-Okten 3-Ol, 5-Nitro-2,4(1H,3H)-Pirimidindion, Oktadekanoik Asit, 1,2,3-propane-tril ester, İzoşapin B, 2-Decenal içerdiği tespit edilmiştir. Yağın trigliserit açısından bakıldığında; LLL(trilinolein), OLL, PLL(palmitodilinolein), OOL+LnPP ve POL+SLL içeriği açısından zengin olduğu saptanmıştır. İyot sayısı 90.0 olarak bulunmuştur. Kırılma indisi 25°C'de 1,4605 ; 40°C'de 1,4643 ve 50°C'de 1,4506 olarak bulunmuştur. Özgül absorbans değerleri dalga boyuna göre 232 nm'de 2.115, 2.075 ve 2.040 iken 270 nm'de 2.167, 2.140 ve 2.140'tır. Buna ek olarak serbest yağ asidi (%FFA) değeri 1,66 olarak saptanmıştır.

Abstract:
Hawthorn is in the group of medicinal and medicinal fruits that have been used to treat various diseases for centuries. These disorders include cancer, diabetes, infectious diseases, and diseases. So far, the studies have focused more on the fruit itself and more on the parts related to the protein structure have been examined. In this study, it was aimed to reveal the biochemical characterization of oil obtained from the kernels of yellow hawthorn fruit (Crataegus tanacetifolia). The kernels separated from this fruit were extracted using soxhlet extraction system after drying in the sun. In this study; Gas Chromatography Flame Ionization Detector (GC-FID) for determinations of fatty acids composition, sterol composition, iodine number and saponification number; Gas Chromatography-Mass Spectrometer GC-MS for the determination of prenol lipids; High Performance Liquid Chromatography (HPLC) for triglyceride composition determination; Spectrophotometer (UV-Vis) for the determination of diene and triene (specific absorbance) and Digital Refractometer for refractive index determination  were used. In addition to these, free fatty acid determination was carried out by titration. As a result of the analysis, in hawthorn kernel oil; it was determined that the most dominant fatty acid was oleic acid, followed by linoleic acid and palmitic acid, respectively. When the sterol composition was examined, it was observed that there were significant beta-sitosterol, stigmasterol and ∆5-Avenasterol. The saponification number in hawthorn oil was determined as 197.0. In the determination of prenol lipids, 2-Buten- 1,4 diamine N,N' – dimethyl-, 2-Heptenal, 1-Octene 3-Ol, 5-Nitro-2,4(1H,3H)-Pyrimidinedione, Octadecanoic Acid, 1 ,2,3-propane-trile ester, Isocapine B, 2-Decenal has been detected. When the triglyceride composition was examined, it was found to be rich in LLL(trilinolein), OLL, PLL(palmitodilinolein), OOL+LnPP and POL+SLL contents. The iodine number was found to be 90.0. The refractive index was found to be 1.4605 at 25°C, 1.4643 at 40°C and 1.4506 at 50°C. The specific absorbance values are 2.115, 2.075 and 2.040 at 232 nm and 2.167, 2.140 and 2.140 at 270 nm according to the wavelength. In addition, the free fatty acid (%FFA) value was found to be 1.66.