Sosyal güvenlik düzenlemelerinin iş ve aile yaşamının uyumlaştırılması üzerine etkileri
The effects of social security regulations on the reconcilation of work and family life
Yazar: IŞIL TURHAN
Danışman: PROF. DR. SEVDA DEMİRBİLEK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Aktif istihdam programları = Active employment programs ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü = Labour Economics and Industrial Relations Departments ; Çalışma algısı = Working perception ; Çalışma hukuku =   ; Çalışma koşulları = Working conditions ; Çalışma psikolojisi = Psychology of work ; Çalışma saatleri = Working times ; Çalışma sorunları = Working problems ; Çalışma süreleri =   ; Çalışma tutumları = Working attitudes

Özet:
Kadınların tam zamanlı olarak işgücüne katılımı, kendilerine yüklenen cinsiyet temelli geleneksel rolleri ile çalışma yaşamındaki sorumlulukları arasında denge kurmalarını zorlaştırmaktadır. Kadın istihdamının arttırılması ve daha sağlıklı bir aile ortamının sağlanabilmesi adına son yıllarda aileye yönelik politikalar ve düzenlemeler ile iş ve aile yaşamının uyumlaştırılmaya çalışıldığı dikkat çekmektedir. Atılan adımların etkinliğinin anlaşılması için ise kadın istihdamını arttırmaya yönelik teşvikler, çalışan annelere kısmi süreli çalışma hakkı, ebeveyn izinleri ve doğum borçlanması gibi konuların yeniden ele alınması gibi gelişmelerin, kadınların istihdama katılımı ve iş ve aile yaşamı dengeleri üzerinde yarattığı etkiye odaklanılmalıdır.  
Araştırma ile kadın çalışanların yoğun olarak yer aldığı bankacılık sektöründe tam zamanlı çalışan, en az bir çocuğu bulunan evli kadınların iş ve aile yaşamı dengelerine ilişkin değerlendirmelerde bulunulması ve sosyal güvenlik kapsamındaki düzenlemelerin iş ve aile yaşamı dengeleri üzerinde yarattığı etkilerin ortaya konması amaçlanmaktadır. Nitel araştırma yönteminden faydalanılarak yürütülen araştırmada, bankacılık sektöründe çalışan, evli ve en az bir çocuğu bulunan 20 kadın ile derinlemesine görüşmeler yapılmış ve elde edilen verilerin analizi MAXQDA nitel veri analizi programı ile gerçekleştirilmiştir. Analizler ile elde edilen veriler, altı tema halinde incelenmiştir.
Değerlendirmeler sonucunda bankacılık sektöründe çalışan kadınların, çalışma sürelerinin uzunluğu, sektörün kendilerinden beklentileri ve çocuk sahibi olmaktan dolayı evde artan iş yükleri gibi nedenlerle iş ve aile yaşamı dengesini sağlamakta sorunlar yaşadıkları görülmüştür. Katılımcılar, aile yaşamlarını ilgilendiren konularda kullanmak üzere ilave izinlere ihtiyaç duyduklarını, çocuk bakımı konusunda sağlanan maddi teşviklerden yararlanma koşullarının esnetilmesi gerektiğini ve kısmi süreli çalışma hakkı gibi mevcut haklarını kullanma konusunda da işleri ve kariyerleri ile ilgi çekinceler taşıdıklarını dile getirmişlerdir.

Anahtar Kelimeler: Kadın İstihdamı, Çalışma Yaşamında Kadın Sorunları, İş ve Aile Yaşamı Dengesi, Sosyal Güvenlik, Sosyal Güvenlik Düzenlemeleri.

Abstract:
The full-time labor force participation of women makes it difficult for them to balance their traditional gender-based roles with their responsibilities in working life. It is noteworthy that in recent years, policies and regulations aimed at family and work and family life have been tried to be harmonized in order to increase women's employment and to provide a healthier family environment. In order to understand the effectiveness of the steps taken, it is necessary to focus on the effects of developments such as incentives to increase women's employment, granting the right to part-time work to working mothers, reconsidering issues such as parental leave and maternity debt, on women's participation in employment and work and family life balances.
The aim of the study is to evaluate the work and family life balance of married women with at least one child, working full-time in the banking sector where female employees are concentrated and to reveal the effects of the existing regulations within the scope of social security on work and family life balance. In the research carried out using the qualitative research method, in-depth interviews were conducted with 20 women working in the banking sector, married and having at least one child. The analysis of the obtained data was carried out with the MAXQDA qualitative data analysis program. As a result of the analyzes, the data has been examined in six themes.
As a result of the evaluations, it has seen that women working in the banking sector have problems in maintaining the balance of work and family life due to the long working hours, the expectations of the sector from them and the increased workload at home due to having children. The participants stated that they needed additional leaves to use in matters concerning their family life and the conditions about benefiting from the financial incentives provided for childcare should be flexed and they had concerns about their work and career in using their existing rights, such as the right to part-time work.

Keywords: Women's Employment, Women's Problems in Working Life, Work and Family Life Balance, Social Security, Social Security Regulations.