Sarıçay (Çanakkale)'daki çevresel parametrelerin Pelophylax bedriagae ve Mauremys rivulata türleri üzerinde hematolojik ve genotoksikolojik etkilerinin belirlenmesi
Determination of hematological and genotoxicological effects of environmental parameters on Pelophylax bedriagae and Mauremys rivulata species in Sarıçay (Çanakkale)
Yazar: BEGÜM BORAN
Danışman: PROF. DR. ÇİĞDEM GÜL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology ; Hematoloji = Hematology
Dizin: Ağır metaller = Heavy metals ; Hematoloji = Hematology ; Mauremys rivulata = Mauremys rivulata ; Pelophylax = Pelophylax ; Sarıçay = Sarıçay ; Çanakkale = Çanakkale

Özet:
Bu çalışmada, Sarıçay'ın farklı su kalitelerine sahip olan iki lokalitesinde yaşayan Pelophylax bedriagae (Levanten Ova Kurbağası) (Camerano, 1882) (12♂♂, 8♀♀), Mauremys rivulata (Balkan Çizgili Kaplumbağası) (Valenciennes, 1833) (4♂♂, 17♀♀) türlerine ait toplam 41 adet örneğin, yaşam ortamlarındaki bazı ekolojik parametrelerden etkilenip etkilenmediği hematolojik ve genotoksikolojik analizler yapılarak belirlenmiştir. Klinik hematolojiye ait eritrosit sayısı, eritrometrik ölçümler, lökosit sayısı, lökosit tipleri (lökosit formülü), hemoglobin değeri, hematokrit değeri, ortalama eritrosit hacmi (OEH), ortalama eritrosit hemoglobini (OEHb), ortalama eritrosit hemoglobin konsantrasyonu (OEHbK); genotoksikolojik analizler kapsamında nüklear anormallik frekansları ve kandaki ağır metal birikimleri incelenmiştir.
Analizler için kurbağaların orta abdominal veninden, kaplumbağaların ise dorsal kaudal veninden alınan kan örneklerinin bir kısmı eser element tüplerine aktarıldıktan sonra santrifüj edilerek elde edilen plazma kısmı ağır metal analizine gönderilmiştir. Diğer hematolojik parametreler manuel olarak veya preparatlar üzerinde gerekli incelemeler yapılarak gerçekleştirilmiştir.
Sonuç olarak; yaşadıkları habitatların su kalitesine göre P. bedriagae türünde mikronükleus, loblu nükleus, çentikli nükleus, böbrek şekilli nükleus, tomurcuklu nükleus ve total nüklear anormallik frekanslarında; M. rivulata'da ise hematokrit değerinde, lenfosit, eozinofil, heterofil ve bazofil yüzdelerinde, eritrosit genişliği değerinde, loblu ve böbrek şekilli nükleus frekanslarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, hematological and genotoxicological analyzes on a total of 41 specimens of Pelophylax bedriagae (Levant Marsh Frog) (12♂♂, 8♀♀), Mauremys rivulata (Balkan Terrapin) (4♂♂, 17♀♀) species from two localities with different water qualities of Sarıçay, whether they were affected by some ecological parameters of the water that they lived. Within the context of clinical hematology; erythrocyte count, erythrometric measurements, leukocyte count, leukocyte types (leukocyte formula), hemoglobin value, hematocrit value, mean erythrocyte volume (MCV), mean erythrocyte hemoglobin (MCH), mean erythrocyte hemoglobin concentration (MCHC) and in the context of genotoxicological analyzes; nuclear abnormality frequencies and heavy metal accumulations in the blood were investigated. 
Blood was taken from the middle abdominal vein of frogs and the dorsal caudal vein of turtles. The blood samples were transferred to trace element tubes, and the plasma obtained by centrifugation was sent for heavy metal analysis. Other hematological analyzes were performed manually or by making necessary examinations on the blood smears.
As a result; in Pelophylax bedriagae statistically significant differences were found in the frequencies of micronucleus, lobbed nuclei, notched nuclei, kidney-shaped nuclei, blebbed nuclei and total nuclear abnormality; and in Mauremys rivulata, statistically significant differences were found in hematocrit value, lymphocyte, eosinophil, heterophile and basophil percentages, erythrocyte width value, lobbed and kidney-shaped nuclei frequencies according to the water quality of their habitats.