Ziya Paşa'nın devlet ve hürriyet görüşü
State and freedom of conception in Ziya Pasha
Yazar: MEHMET MESUT BALLI
Danışman: PROF. DR. CELAL TÜRER
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Felsefe Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Devlet = State ; Devlet anlayışı = State understanding ; Modernleşme = Modernization ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Tanzimat Dönemi = Tanzimat Period ; Türk düşünce tarihi = Turkish thought history ; Türk düşüncesi = Turkish thought ; Ziya Paşa = Ziya Pasha ; Özgürlük = Freedom

Özet:
Ziya Paşa, "Çağdaş Türk Düşüncesi" denildiğinde ilk akla gelen isimlerdendir. O, Osmanlı Devleti'nin siyasi, sosyal ve ekonomik olarak en karışık döneminde yetişmiş, mücadele etmiş, fikir ve eylemde bulunmuş bir Tanzimat "münevveridir". Ziya Paşa yalnızca düşüncede kalmamış, düşüncesini eyleme de geçirmiştir. Nitekim o, aynı anda hem edebiyatta, hem siyasal alanda hem de devlet adamı olarak yapıp etmeleriyle temeyyüz etmiştir. Bunlarla birlikte Ziya Paşa, özellikle basın, hukuk, edebiyat, siyaset alanlarında modernleşme hedefli değişim ve gelişmelerde en başta gelen isimler, hatta değişimi bizzat sağlayan aktörler arasındadır. Bu çalışmada bu alanlardaki yerlerinin kısa betimlemeleriyle birlikte, onun "devlet" ve "hürriyet" görüşleri ortaya konulması hedeflenmiştir. Siyasal düşüncenin bu iki önemli kavramına dair bir Tanzimat "münevver"in algısı ve bu kavramlar bağlamındaki mücadelesinin tespiti bir takım kavramlara da yer verilmesini gerektirmiştir. Bunlar arasında yer "Türk düşüncesi", "aydınlanma", "modernleşme" gibi kavramlar Ziya Paşa'nın düşüncesi üzerinde etkili olan tarihsel ve teorik gelişmeleri açıklamada anahtar durumdadır. Zira bu çalışmanın daha genel amacı, bir "düşünür"ün beşeri ve tarihsel alanda incelenmesidir. Bütün bunlar Ziya Paşa'nın hakikate en yakın bir şekilde ortaya konulmasında çok boyutlu bir araştırmayı gerektirmiştir. Çalışma giriş ve sonuç dışında iki bölümden oluşmaktadır. Ziya Paşa'nın yaşadığı dönem (Tanzimat dönemi), hayatı, eserleri, Türk düşüncesi ve yeni aydın tipi birinci başlığın konularını oluşturmaktadır. İkinci bölüm ise, Ziya Paşa'nın genel olarak düşüncesinin dışında siyasal düşüncesi ve daha da özel olarak devlet ve hürriyet görüşleri kapsamaktadır.

Abstract:
Ziya Pasha, is one of the first names that come to mind on "Contemporary Turkish Thought".  He is an Tanzimat enlightened man who raised in turmoil period of Ottoman within political, social and economic, struggled, both produced ideas and acted politically. Ziya Pasha was not only a thinker but also practioner. In fact, he manifested himself either in literature or political sphere. Along with these, he is one of persons who realized modernization in press, law, and literature and political sphere, even actor who realized the changes in these areas. This study aims to research "state and freedom of conception in Ziya Pasha's thought with a brief description of the place in the political sphere. We also gave some information for certain conceptions for fixing an Tanzimat enlightened man's perception on these conceptions and his struggle for these conceptions. "Turkish thought, Enlightment, Modernization are key conceptions for understanding Ziya Pasha's thought within historical and theoretical development, which affected to his thought. The general aim of this study investigates a "thinker" within human and historical area. We felt a research that has many dimensions for understanding Ziya Pasha's thought in fact. This study consists of two parts aside from introduction and conclusion. İn the first part we researched Ziya Pasha's period that is called Tanzimat, his life, his works, Turkish Thought and a new enlightened man's type. In the second part we researched his political thought in general and specifically the conceptions of state and freedom in Ziya Pasha are thought.