Ulaşımdan kaynaklı gürültü rahatsızlığı: İzmir örneği
Transportation noise annoyance in the city of İzmir
Yazar: HÜDA MERVE YENER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYBİKE ÖNGEL
Bahçeşehir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kentsel Sistemler ve Ulaştırma Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ulaşım = Transportation ; Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Büyükşehirlerde artan ulaşım hacmi ulaşım kaynaklı gürültü seviyelerinin de önemli derecede artmasına neden olmaktadır. Şehir merkezlerinde yaşayan insanlar ulaşımdan kaynaklı gürültüye maruz kalmaktadırlar. Gürültü, kişilerin hayat kalitesini ve sağlığını olumsuz yönde etkileyen çevresel bir kirlilik olarak kabul edilmektedir. İnsan sağlığını tehdit eden bu sorun gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeleri gürültünün önlenmesine yöneltmektedir. Ulaşım gürültüsü şehir hayatının vazgeçilmez bir unsuru olarak görünse de, karayolu ve demiryolları etrafına uygulanan gürültü perdeleri ile kaynak ile alıcı arasında fiziksel bir engel oluşturularak, alıcıya ulaşan gürültü seviyelerinin azaltılması mümkündür.
Tez çalışması kapsamında İzmir ilinde karayolu ve demiryolu kaynaklarından oluşan ulaşım gürültüsünün meydana getirdiği rahatsızlık başlangıç seviyeleri araştırılmıştır. Araştırma süresince ulaşım kaynaklarına yakın bölgede oturan kişilere anket uygulanarak gürültü rahatsızlığı ile kişilerin sosyal durumları arasındaki ilişki ortaya konmuştur. Ankete katılan bölge sakinlerine ait konutların Lgündüz, Lakşam, Lgece ve Lgag değerleri İzmir Stratejik Gürültü Haritası sonuçlarından elde edilerek, farklı zaman dilimleri için gürültü rahatsızlığı başlangıç seviyesi belirlenmiştir. Ayrıca şikayet alınan bölgeler için gürültü perdesi tasarlanarak uygulanacak bu perdenin mevcut rahatsızla etkisinin tespit edilmiştir. Tüm araştırmalar sonucunda İzmir ilinde karayolu kaynaklı gürültü rahatsızlığının kişiler üzerinde baş ağrısı, stres, konsantrasyon eksikliği, rahatsızlık, kulakta çınlama, uykusuzluk ve sinirlilik gibi etkiler gösterdiği belirlenerek, karayolu rahatsızlık başlangıç seviyelerinin Lgündüz 70 dBA, Lakşam 70 dBA, Lgece 65 dBA, Lgag 70 dBA olduğu, demiryolu kaynaklı gürültü rahatsızlığı başlangıç seviyesinin ise Lgündüz 55 dBA, Lakşam 55 dBA, Lgece 50 dBA, Lgag 55 dBA olduğu ortaya çıkartılmıştır. Pilot bölgede modellenen gürültü perdeleri sayesinde, rahatsızlık sınırları altında kalan kişi sayıları tespit edilerek ve bölge sakinlerinin talep ettiği gürültü perdelerinin uygulanabilirliği desteklenmiştir.

Abstract:
Increased traffic volume in metropolitan cities results in increased traffic noise. People living in densely populated urban areas are exposed to one or more of transportation noise sources depending on the location of the area in which they live. Noise is considered as an environmental problem that negatively affects the quality of life and health. Therefore, prevention of noise pollution is needed to be addressed to improve the dwellers' life in both developed and developing countries. This study aimed to examine annoyance by noise levels and time-of-day for both railways and highways Izmir province Turkey. A survey was conducted with people who complained regarding the noise levels and requesting the municipality to build noise walls. Data on socio-economic status of the respondents and their health problems due to being exposed to noise were collected using surveys. Lday, Levening, Lnight and Lden values of those participating in the survey were obtained from the Izmir Strategic Noise Map. The initial level of noise disturbance was determined for different time periods. In addition, two pilot areas were selected based on the area of complaints and the effects of building a noise wall were evaluated. This would help determine the effectiveness of building a noise wall in reducing the complaints due to highway and railway noise. The study concluded that road noise could be associated with various health problems such as headaches, stress, lack of concentration, annoyance, tinnitus, irritability and nervousness. Annoyance and other health problems started to occur at 70 dBA Lday 70 dBA Levening, 65 dBA Lnight, 70 dBA Lden for road noise and 55 dBA Lday, 55 dBA Levening, 50 dBA Lnight, 55 dBA Lden for the railway noise. It was also shown that noise walls may help reduce the noise levels to those below annoyance threshold.