Premenopozal kadınlarda klinik ve subklinik hipertiroidinin kemik metabolizması ve kemik mineral yoğunluğu üzerine etkileri
Bone mineral density in premenopausal subclinical and clinical hyperthyroid women
Yazar: ZEYNEP ZENGİN
Danışman: Y.DOÇ.DR. AYŞE SERTKAYA ÇIKIM
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2006
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, premenopozal kadınlarda klinik ve subklinikhipertiroidinin kemik metabolizması ve kemik mineral yoğunluğu üzerine olanetkilerinin incelenmesidir.Gereç ve yöntem: Çalışmaya 16 klinik hipertiroidi (yaş ort:31.3Â±9.5), 23 subklinikhipertiroidi (yaş ort:33.7Â±7.3) ve 20 sağlıklı (yaş ort:31.7Â±8.1) olgu dahil edildi. Dualenerji X ray absorbsiyometre (DXA) yöntemi ile lumbar vertebra ve femur kemikmineral dansitesi (BMD) ölçüldü. Serumda total alkalen fosfataz (ALP), osteokalsin, Î²-2 mikroglobulin, hsCRP, homosistein ve 24 saatlik idrarda kalsiyum vedeoksipiridinolin (DPD) düzeyleri ölçüldü. Gruplar demografik ve antropometriközellikleri ile osteoporotik risk faktörleri açısından karşılaştırldı.Bulgular: Subklinik hipertiroidi ve kontrol grupları arasında çalışma paramereleriaçısından fark bulunmadı. Klinik hipertiroidik grupta serum kalsiyum, ALP,osteokalsin, Î²-2 mikroglobulin, idrar DPD, tiroit hormonları ve tiroit reseptör antikoru(TRAC) diğer iki gruptan anlamlı olarak farklı bulundu. BMD subklinik ve klinikhipertirodik grupta, kontrol grubundan farklı bulunmadı. Tiroit hormonları (ST3, ST4)osteokalsin (p=0.0001 ST3ve ST4 için), Î²-2 mikroglobulin (p=0001; p=0.006 sırasıyla),tALP (p=0.0001 her ikisi için); lumbar vertebra BMD (p=0.026; p=0.027 sırasıyla) vefemoral BMD (p=0.03; p=0.02 sırasıyla) ile korele bulundu. Osteokalsin ve ALP ilelumbar vertebra BMD (p=0.004 and p=0.0001 sırasıyla) ve femoral BMD (p=0.004 herikisi için) arasında anlamlı negatif korelasyon bulundu. Ayrıca kemik resorbsiyonmarkeri olan Î²-2 mikroglobulin, klinik hipertiroidik grupta hafif ama anlamlı olarakyüksekti. hsCRP gruplar arasında farklı bulunmadı ve çalışılan parametrelerle koreledeğildi. Homosistein için gruplar arasında fark olmamasına rağmen ALP (p=0,0001)and DPD (p=0,001) ile anlamlı olarak korele bulundu.Sonuç: Premenopozal dönemde subklinik hipertiroidinin kemik metabolizması üzerineolan etkilerini gösteren veriler sınırlı ve çelişkilidir. Subklinik hipertiroidik ve kontrolgrupları arasında kemik döngüsü markerleri açısından farklılık bulunmamasına rağmentiroid hormonları ile sıkı korelasyon bulunmuştur. Bu nedenle subklinik hipertiroidilihastalarda osteoporoza eğilim olduğu sonucuna varabiliriz. Ancak hastaların tanıkonduğunda hipertiroidik sürenin bilinmiyor olması ve tanı konduktan sonra kemikmineral yoğunluğunun takip altına alınarak izlenmemiş olması çalışmamızın sınırlıkaldığı noktalardır. İlave olarak hastaların genç yaşta olması da kemik mineral dansitesiüzerine koruyucu etki yapabilir. Bunlar göz önüne alındığında özellikle subklinikolguların uzun vadeli takiplerinin yapıldığı yeni çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Objective: The aim of this study is to evaluate the effects of subclinicalhyperthyroidism (SH) and clinical hyperthyroidism (H) on bone metabolism, andmineral density (BMD) in premenopausal women.Materials and methods: Sixteen H (31.3Â±9.5 yrs), 23 SH (33.7Â±7.3 yrs) and 20 healthy(31.7Â±8.1 yrs) premenopausal women were enrolled into the study. BMD was assessedby DXA through lumbar vertebrae and femur. Osteocalcin, total alkaline phosphatase(tALP), homocysteine and Î²-2 microglobulin, hsCRP were assessed in serum samples;and deoxypyridinoline (DPD) and calcium in urinary. The groups were matched fordemographic, anthropometrical parameters; and osteoporotic risk factors.Results: None of the parameters were different between control and SH groups. Serumcalcium, tALP, osteocalcine, Î²-2 microglobulin and thyroid receptor antibody (TRAb)as well as thyroid hormones, DPD were significantly different in H group than both SHand control groups. BMD was not different either in SH or even H groups than controls.Thyroid hormones (FT3 and FT4) were correlated with osteocalcin (p=0.0001 for bothFT3, FT4), Î²-2 microglobulin (p=0001; p=0.006 respectively), tALP (p=0.0001 forboth); lumbar vertebrae BMD (p=0.026; p=0.027 respectively) and femoral BMD(p=0.03; p=0.02 respectively). Both osteocalcine and tALP were significantly andnegatively correlated with vertebrael (p=0.004 and p=0.0001 respectively) and femoralBMD (p=0.004 for both). Additionally Î²-2 microglobulin; as marker of bone resorption,was slightly but significantly higher in H group. hsCRP was neither different withingroups nor correlated with any study parameters. Despite homocysteine was notdifferent within groups; it was significantly correlated with ALP (p=0.0001) and DPD(p=0.001).Conclusions: There is limited and conflicting data about the effects of subclinicalhyperthyroidism on bone turnover in premenopausal period. Despite we could notestablish any difference for bone turnover markers between control group andsubclinical hyperthyroid patients; with tight correlations between thyroid hormones; wecan conclude that SH patients are prone to osteoporosis. The limitation of this study wasthe lack of longitudinal follow up of these patients in long period of time and theawareness of the condition until diagnose. Additionally younger age could possibly thepreventive factor on bone mineral density.