Total artroplasti cerrahisi geçiren yaşlıların hareket ve düşme korkularının taburculuğa hazır olmaları ile ilişkisinin belirlenmesi
Determination of the relationship between the fear of movement and falling of the elderly who have had total arthroplasty surgery and their readiness for discharge
Yazar: MEHMET DALKILIÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEGÜL SAVCİ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ HALE TURHAN DAMAR
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Artroplasti = Arthroplasty ; Diz = Knee ; Diz eklemi = Knee joint ; Düşme kazaları = Accidental falls ; Hareket korkusu = Kinesiophobia ; Kalça = Hip ; Kalça eklemi = Hip joint ; Taburcu olmak = Patient discharge ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Giriş-Amaç: Total diz artroplasti (TDA) ve total kalça artroplasti (TKA), eklem ağrısıyla birlikte hareketlerde kısıtlanma görülmesi; uygulanan medikal tedavi, fizik tedavi ve rehabilitasyonun yeterli olmaması durumunda işlev kaybına yol açması sonucunda başvurulan cerrahi bir girişimdir. Bu çalışma, total artroplasti cerrahisi geçirmiş yaşlı hastaların hareket ve düşme korkularının taburculuğa hazır olmaları ile ilişkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntemler: Bu çalışma kesitsel tanımlayıcı çalışmadır. Çalışma Kütahya ilinde yer alan KSBÜ Evliya Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği'nde uygulanmıştır. Araştırma evrenini 1 Ocak 2022–01 Temmuz 2022 tarihleri arasında TDA ve TKA uygulanan 60 yaş üstü hastalar, örneklemi ise araştırma kriterlerini karşılayan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 250 gönüllü hasta oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında ''Hasta Tanıtıcı Bilgi Formu'', Vizüel Analog Skalası, Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ) ve Taburculuğa Hazır Oluşluk Ölçeği kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların %70,4' ünün TDA, %29,6' sının TKA cerrahisi geçirdiği saptanmıştır. Hastaların çoğunluğunun (%57,2) ameliyat sonrası ilk mobilizasyonları ameliyat sonrası 0. ve 1. günde, gerçekleştirilmiş olup, 3. günde mobilize olma oranı %22,4' tür. Çalışmaya katılan hastaların, %28,4' ünün ameliyat öncesi, %4,4' ünün de ameliyat sonrası düşme yaşadığı belirlenmiştir. Katılımcıların %48,4' ünün düşmekten çok korktuğu saptanmıştır. Artroplasti cerrahisi geçiren hastalarda mobilizasyon şekli, protez tipi, taburculuk eğitimi alma durumu ve ameliyat öncesi düşme durumlarının taburculuğa hazır oluşluk durumu ile istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Ancak hastaların cinsiyeti, medeni durumu, evde yalnız yaşama durumu, ev ve merdiven durumu ve fizik tedavi alma durumunun taburculuğa hazır oluşluk durumu ile istatiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır (p>0,05).
Sonuç: Artroplasti cerrahisi geçiren yaşlı hastaların taburculuğa hazır olmaları için taburculuk eğitimi almalarının önemli olduğu görülmüştür. Hastalar erken mobilize edilmeli, düşme ve hareket korkularının varlığı saptanmalıdır. Kapsamlı değerlendirmelerin yapılması ve detaylı bilgilendirmenin artroplasti planlanan hastalarda proteze uyumu ve yaşam kalitelerini arttıracağı düşünülmektedir.

Abstract:
Introduction–Aim: Total knee arthroplasty (TDA) and total hip arthroplasty (TKA), limitation of movement with joint pain; It is a surgical intervention that is applied as a result of loss of function if the medical treatment, physical therapy and rehabilitation applied are not sufficient. This study was conducted to determine the relationship between the fear of movement and falling and their readiness for discharge in elderly patients who had undergone total arthroplasty surgery.
Materials and Methods: This study is a cross-sectional descriptive study. The study was carried out in the Orthopedics and Traumatology Clinic of KSBU Evliya Çelebi Training and Research Hospital in Kütahya. The population of the study consisted of patients over 60 years of age who underwent TDA and TKA between January 1, 2022 and July 1, 2022 and the sample consisted of 250 volunteer patients who met the research criteria and agreed to participate in the study. "Patient Descriptive Information Form", VAS, Tampa Kinesiophobia Scale (TKS) and Discharge Readiness Scale were used to collect data.
Results: It was determined that 70,4% of the patients participating in the study had TDA and 29,6% had TKA surgery. The first postoperative mobilizations of the majority of the patients (57,2%) were performed on the 0th and 1st postoperative days and the rate of mobilization on the 3rd day was 22,4%. It was determined that 28,4% of the patients participating in the study experienced a fall before the surgery and 4,4% after the surgery. It was determined that 48,4% of the participants were very afraid of falling. It was determined that there was a statistically significant difference between the type of mobilization, type of prosthesis, the status of being discharged from the hospital and the status of falling before the surgery in patients who had undergone arthroplasty surgery and the readiness for discharge (p<0,05). However, there was no statistically significant difference between patients' gender, marital status, living alone at home, home and stairs status, and physical therapy readiness status (p>0,05). 
Conclusion: It has been observed that it is important for elderly patients who have undergone arthroplasty surgery to receive discharge training in order to be ready for discharge. Patients should be mobilized early and the presence of fear of falling and movement should be determined. It is thought that comprehensive evaluations and detailed information will increase prosthesis compliance and quality of life in patients planned for arthroplasty.