Kronik obstrüktif akciğer hastalığı(KOAH) tanılı bireylere verilen inhaler ilaç kullanımı eğitiminin etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the efficiency of inhaler drug usage training given to individuals diagnosed with chronic obstructive LUNG disease (COPD)
Yazar: DİLEK MUSLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERYEM KILIÇ
Sanko Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışmanın amacı, KOAH'lı bireylere inhaler ilaç kullanımına yönelik verilen eğitimin bireylerin inhaler ilaç kullanma becerilerine, dispne ve hastalık şiddeti üzerine etkisini değerlendirmektir. 
Araştırma randomize kontrollü deneysel türdedir. Veriler Aralık 2022-Mayıs 2023 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin göğüs hastalıkları polikliniğinde toplandı. Araştırmaya alınma kriterlerine karşılayan 45 müdahale ve 45 kontrol gurubu olmak üzere toplam 90 hasta dahil edildi. İnhaler ilaç kullanımı eğitimi öncesi ve sonrasında inhaler ilaç kullanma becerisi, dispne durumu (Medical Research Council Dispne Skalası) ve hastalık şiddeti değerlendirildi. Verilerin analizinde bağımsız t test, Varyans Analizi, Tukey testi ve Pearson korelasyonu ve ki-kare testleri kullanıldı. 
Müdahale ve kontrol grupları arasında cinsiyet, gelir düzeyi, sigara kullanımı, tanı yılı, cihaz kullanımı, mevcut sağlık durumlarını değerlendirmeleri ve inhaler eğitim almaları bakımından istatistiksel olarak anlamlı farklılık olmadığı belirlendi (p>0,05). Müdahale ve kontrol grubuna arasında; inhaler ilaç kullanım beceri puanı (F=62,416; p<0,001) ve dispne skalası puan ortalaması (F=38,029; p<0,001) açısından ön test ve son test arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark tespit edildi. KOAH değerlendirme testi puanı açısından da pozitif yönlü ve çok yüksek düzeyde bir ilişki olduğu belirlendi (r=0,905; p<0,001). 
Sonuç olarak KOAH'lı bireylere verilen inhaler ilaç eğitimi, ilaç kullanım becerisinde meydana gelen düzelme KOAH'lı bireylerde dispne ve hastalık şiddetinde de iyileşme sağlamıştır. Sağlık çalışanlarının özellikle de hasta eğitiminde önemli rolü olan hemşirelerin bakım ve tedavinin yanı sıra inhaler ilaç eğitimi vermesi son derece önemlidir ve planlı bir şekilde yapılması önerilmektedir. 

Anahtar kelimeler: KOAH, inhaler ilaç kullanımı, hasta eğitimi,

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the effect of training given to individuals with COPD on
inhaler drug use on their inhaler drug use skills, dyspnea and disease severity.
The research is of the randomized controlled experimental type. The data were collected in
the chest diseases outpatient clinic of a university hospital between December 2022 and May
2023. A total of 90 patients, 45 in the intervention and 45 in the control group, who met the
inclusion criteria were included. Before and after inhaler drug use training, inhaler drug use
skills, dyspnea status (Medical Research Council Dyspnea Scale) and disease severity were
evaluated. Independent t-test, Analysis of Variance, Tukey test, Pearson correlation and chisquare tests were used in the analysis of the data.
It was determined that there was no statistically significant difference between the
intervention and control groups in terms of gender, income level, smoking, year of diagnosis,
device use, evaluation of their current health status and inhaler training (p>0.05). Between
the intervention and control group; There is a statistically significant difference between
pretest and posttest in terms of inhaler drug use skill score (F=62,416; p<0.001) and dyspnea
scale mean score (F=38.029; p<0.001), and there is a positive and positive difference in
COPD assessment test score. it was determined that there was a very high level of
relationship (r=0.905; p<0.001).
As a result, inhaler drug education given to individuals with COPD, improvement in drug
use skills also improved dyspnea and disease severity in individuals with COPD. It is
extremely important for healthcare professionals, especially nurses, who have an important
role in patient education, to provide inhaler drug training as well as care and treatment, and
it is recommended to be done in a planned manner.
Keywords: COPD, inhaler use, patient education,