Özel yetenekli öğrencilerde müzeye dayalı sanat eğitiminin öğrencilerin sanatsal becerilerine, tutumlarına, yaratıcı ve uzamsal düşünme becerilerine etkisi
The effect of special talent students' museum-based art education on artistic skills, attitudes, creative and spatial thinking skills
Yazar: MUSTAFA ÖZTÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE OKUR ; DOÇ. DR. AHMET KURNAZ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzecilik = Museology
Dizin: Müze eğitimi = Museum education ; Müzeler = Museums ; Sanat etkinlikleri = Art activities ; Sanat eğitimi = Art education ; Sanatsal etkileşim = Artistic interaction ; Uzamsal düşünme = Spatial thinking ; Yaratıcı düşünce = Creative thinking ; Özel yetenek = Special ability ; Özel yetenekliler eğitimi = Gifted education

Özet:
Özel yetenekli çocukların eğitimlerinin önemi gün geçtikçe artmaktadır. Toplumların geleceği olarak görülen bu çocukların eğitimleri de onların ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde özel olmalıdır. Çalışmamız, okul dışındaki farklı mekânlarda özel yetenekli öğrencilerin ilgisini çekecek ve motivasyonu artıracak; eğlenceli ortamlar içinde sıkılmadan istendik kazanımların sağlanmasını amaçlamıştır. Ayrıca bu eğitim için hazırlanan etkinlilerle onların sanat becerilerinde, resim dersine karşı tutumlarında, yaratıcı ve uzamsal düşünme becerilerinde farklılık olup olmadığı incelenmiştir.

Çalışmamızda karma yöntem olarak nitelendirilen nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin bir arada kullanıldığı, 'Kontrol Gruplu Ön Test- Son Test Deney Deseni' yöntemi uygulanmıştır.  Örneklemimizi Konya Bilim ve Sanat Merkezine devam eden 6. sınıf düzeyinde 21 deney grubu, 21 kontrol grubu öğrenci oluşturmaktadır. Deney grubuna haftada 4 saat olan 8 haftalık (32 saat) müzeye dayalı sanat eğitimi ders planı hazırlanmış ve uygulanmıştır. Kontrol grubunda da kendi müfredatlarına bağlı kalınarak eğitim verilmiştir.

Deney grubuna denel işlem öncesi ve denel işlem sonrası, kontrol grubuna ise müfredat etkinlikleri öncesi ve sonrası sanatsal becerilerini belirlemeye yönelik "Yaşadığımız Çevrede Kültürel İzler" konulu resim yaptırılmıştır. Daha sonrasında her iki gruba da görsel sanatlar dersine karşı tutum, durum ve düzeylerini belirlemek için "Duyuşsal Özellikler Ölçeği, Benlik ve Görev Algısı Ölçeği", yaratıcılık becerilerini belirlemeye yönelik "Torrance Yaratıcılık Testi ve uzamsal düşünce becerilerini belirlemeye yönelik "Zihinsel Çevirme, Kâğıt Katlama Testi" uygulanmıştır. Ayrıca deney grubunda müze gezileri sonrasında yansıtıcı öğrenme günlüğü sorularına cevap aranmıştır. Toplanan verilerle uygulanan programın öğrencilerin gelişimlerinde etkili olup olamadığını belirlemek için son test ve ön test farklarında oluşan karşılaştırmalı etkileri incelenmiştir. Öğrencilerin yapmış oldukları resimler ve yansıtıcı öğrenme günlüğü soruları içerik analizi ile incelenmiştir. Her düzeyde ulaşılan sonuçlarda deney grubu lehine anlamlı bir fark oluştuğu belirlenmiştir.

Abstract:
The importance of the education of gifted children has been increasing day by day. The education of these children who are seen as the future of societies, should also be special to meet their needs. Our work will attract the attention of gifted students in different places outside the school and increase their motivation; It has aimed to provide desired gains without getting bored in entertaining environments. Moreover, it was examined whether there was a difference in their creative and spatial thinking skills in their attitudes towards the painting lesson in their art skills with the activities prepared for this training,

The 'Control Group Pre-Test- Post-Test Experiment Design' method, in which quantitative and qualitative research methods, which are described and used together as mixed methods, was applied in our study, Our sample consists of 21 experimental group students and 21 control group students at the 6th grade level attending Konya Science and Art Center. An 8-week (32-hour) museum-based art education lesson plan was prepared and applied to the experimental group for 4 hours a week. In the control group, education was given by adhering to their own curriculum. 

A painting on "Cultural Traces in the Environment We Live in" was made by the experimental group before and after the experimental process and by the control group before and after the curriculum activities to determine their artistic skills. Later "Affective Characteristics Scale, Self and Task Perception Scale" to determine their attitudes, situations and levels towards visual arts lesson, "Torrance Creativity Test" to determine creativity skills and "Mental Flipping, Paper Folding Test" to determine spatial thinking skills were applied to both groups. In addition, answers were sought for the reflective learning diary questions after the museum visits in the experimental group. In order to determine whether the program implemented with the collected data is effective in the development of the students, the comparative effects of the posttest and pretest differences were examined. The pictures and reflective learning diary questions made by the students were analyzed by content analysis. It was determined that there was a significant difference in favor of the experimental group in the results achieved at each level.