Vitiligo hastalarında demografik özelliklerin, prognostik faktörlerin, vitiligo klinik tipinin, komorbiditelerin hastalık şiddeti ve aktivitesine etkisi
The effect of demographic features, prognostic factors, vitiligo clinical type, comorbidities on disease severity and activity in vitiligo patients
Yazar: MERVE MERCAN
Danışman: PROF. DR. İDİL ÜNAL
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Demografi = Demography ; Deri = Skin ; Deri hastalıkları = Skin diseases ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Komorbidite = Comorbidity ; Prognoz = Prognosis ; Vitiligo = Vitiligo ; Ölçekler = Scales

Özet:
AMAÇ: Vitiligo, melanosit yıkımına sekonder gelişen depigmente makül ve
yamalarla karakterize sık görülen, edinsel bir deri hastalığıdır. Vitiligo progresyonu önceden
tahmin edilemez. Hastalık yavaş ya da hızlı depigmentasyonlar ile kesintiye uğrayan inaktif
hastalık periyodları ile karakterizedir. Hastalığın aktivite stabilite durumunu belirlemek
prognozu göstermesi ve uygun tedavi seçimi için önemlidir.
GEREÇ VE YÖNTEM: Vitiligo seyrini ön görmeyi sağlamaya yardımcı olabilecek
demografik verilerin, klinik özelliklerin bizim hastalarımızdaki sıklığını saptamak ve bu klinik
belirtilerin; hastalık aktivitesi, şiddeti ve progresyonu gösteren VIDA ve Avrupa Vitiligo
Grubu skorlaması (VETFa) skorları ile ilişkisini değerlendirmek için çalışmamızı
gerçekleştirdik. Bu amaçla klinikte nonsegmental vitiligo olarak değerlendirilen 104 olgunun
demografik verileri, eşlik eden sistemik hastalık ve düzenli kullanmakta olduğu ilaçları, vitiligo
başlangıç yaşı ve hastalık süresi, ailede vitiligo öyküsü, vitiligo nedeniyle kullandığı tedaviler,
önceden mevcut ise repigmentasyon öyküsü, vitiligo tedavisine yanıtı, deri fototipi, lezyonlarda
kaşıntı varlığı kaydedilmiştir. . Muayenede vitiligo klinik tipi , lezyonların yerleşim bölgesi,
eşlik eden lökotrişi, köbner fenomeni, halo nevüs varlığı, trikrom lezyon ve konfeti benzeri
depigmentasyonun dahil olduğu özel lezyon paternine sahip olup olmadığı belirlendi. Kategorik
değişkenlerin ikili karşılaştırılması Pearson ki kare ve Fisher tam olasılık testleri
ilegerçekleştirildi. Nümerik ve ordinal değişkenlerin iki grup karşılaştırılmasında MannWhitney U testi çoklu grup karşılaştırılmasında Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Kruskal
Wallis testi sonrası ikili karşılaştırmalarda Bonforroni düzeltmesi yapılarak Dunn testi
uygulanmıştır. Nümerik ve ordinal değişkenler arası doğrusal ilişki varlığı Spearman
korelasyon analizi ile incelenmiştir.
BULGULAR: Çalışmamızda cinsiyet, yaş, deri fototipi, ailede vitiligo öyküsü ve
hastada eşlik eden otoimmun tiroid hastalığı öyküsü ile VETFa alan, evre, yayılım skoru ve
VIDA skoru arasında ilişki saptanmadı. Vitiligonun başlangıç yaşı düşük olanlarda, hastalık
süresi uzun olanlarda, jeneralize vitiligoda VETFa alan skorları, periungual tutulum ve kaşıntı
varlığında tüm VETFa skorları, jeneralize vitiligosu olanlarda, köbner fenomeni tespit edilen
hastalarda ve lökotrişi saptananlarda VETFa evre skorları anlamlı olarak daha yüksek bulundu.
Hastalık süresi uzun olanlarda ve geçmişte repigmentasyon öyküsü olanlarda VIDA skoru
anlamlı şekilde düşük hesaplandı.
SONUÇ: Hastalığın başlangıç yaşı, hastalık süresi, kaşıntı varlığı gibi öyküde kolayca
sorgulanabilecek özellikler ve muayene sırasında kolayca tespit edilebilecek klinik belirteçlerin
hastalık aktivitesi ve şiddetiyle ilişkisini bilmek medikal tedavi seçeneklerine yol göstermesi,
prognoz ve tedaviye yanıtın tahmini için önemlidir.

Abstract:
AIM: Vitiligo is a common acquired skin disease characterized by depigmented
macules and patches secondary to melanocyte destruction. Vitiligo progression cannot be
predicted. The disease is characterized by periods of inactive disease interrupted by slow or
rapid depigmentations. Determining the activity stability status of the disease is important for
showing the prognosis and choosing the appropriate treatment.
REASON AND METHOD: We conducted our study to evaluate relationship with
the scores of VIDA, which shows disease activity, severity and progression, and VETFa to
determine the frequency of demographic data and clinical features in our patients that can help
to predict the course of vitiligo and to determine the frequency of these clinical symptoms. For
this purpose, demographic data of 104 patients who are evaluated as nonsegmental vitiligo in
the clinic, accompanying systemic disease and medications that they use regularly, vitiligo
onset age and duration of the disease, family history of vitiligo, treatments used for vitiligo,
history of repigmentation if present, vitiligo treatment response, skin phototype, presence of
itching in lesions were recorded in the case report form. On dermatological examination, it was
determined whether the clinical type of vitiligo, the location of depigmented lesions,
accompanying leukotriasis, Köbner phenomenon, presence of halo nevus, trichrome lesion and
confetti-like mottled depigmentation were determined. Paired comparisons of categorical
variables were performed using Pearson's chi-square and Fisher exact probability tests. In the
comparison of numerical and ordinal variables in two groups Mann Whitney U test was used,
in multiple group comparison Kruskal Wallis test was used. After the Kruskal Wallis test, Dunn
test was applied by making Bonforroni correction in paired comparisons. The existence of a
linear relationship between numerical and ordinal variables was examined by Spearman
correlation analysis.
RESULTS: In our study, no relationship was found between gender, age, skin
phototype, family history of vitiligo, and history of accompanying autoimmune thyroid disease
and VETFa area, stage, spread score and VIDA score. VETFa scores in patients with low onset
age of vitiligo, patients with prolonged disease duration, VETFa field scores in generalized
vitiligo clinical type, in the presence of periungal involvement and pruritus, in patients with
generalized vitiligo, patients with Köbner phenomenon and those with leukotriasis, VETFa
stage scores were found to be statistically significantly higher. The VIDA score was
significantly lower in patients with a long disease duration and a previous history of
repigmentation.
CONCLUSION: It is important to know the relationship between the disease activity
and severity of the features that can be easily questioned in the history such as the age of onset,
the duration of the disease, the presence of itching, and the clinical markers that can be easily
detected during the examination, to guide the medical treatment options, to predict the
prognosis and response to treatment