Eğitim diplomasisi ve yükseköğretim politikası bağlamında yumuşak güç unsuru olarak uluslararası öğrenciler
International students as agents of soft power in the context of educational diplomacy and higher education policy
Yazar: KÜRŞAT ARSLAN
Danışman: PROF. DR. FERUDUN SEZGİN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Uluslararasılaşma = Internationalization ; Yükseköğretim = Higher education

Özet:
Bu araştırma yumuşak güç teorisi ekseninde Türk yükseköğretiminde uluslararasılaşma süreci açısından artan öneme sahip uluslararası öğrencilerin deneyimlerini ve algılarını temel alarak süreçte etkin rol oynayan diğer unsurların da katkılarını analiz etmek kaydıyla Türk yükseköğretiminin potansiyel yumuşak gücünü farklı boyutlarıyla ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda araştırmada Türk yükseköğretiminin potansiyel yumuşak gücünün nesnel ölçütlerle değerlendirilmesine yönelik olarak uluslararası öğrencilerin ve süreçte etkin rol alan diğer unsurların Türk yükseköğretiminin yumuşak gücüne yönelik algıları, deneyimleri, düşünceleri, eleştirileri, önerileri gibi konuların yanı sıra sistem içerisinde karşılaştıkları güçlükler, kendilerine sunulan koşullar ve sürecin iyi yönetilmemesi durumunda ortaya çıkabilecek olası sorun ve riskleri ortaya koyarak yumuşak güç birikimi odaklı etkili bir yükseköğretim politikası açısından yapılması gerekenler ve sorumluluklara ilişkin bütüncül bir değerlendirme sunmak hedeflenmiştir. İfade edilen bu bağlam çerçevesinde araştırma, karma araştırma yaklaşımlarından açıklayıcı ardışık desen kullanılarak kurgulanmıştır. Bu doğrultuda araştırma iki aşamada gerçekleştirilmiştir. İlk aşama olan araştırmanın nicel boyutunda uluslararası öğrencilerin Türk yükseköğretiminin yumuşak gücüne yönelik algı düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmış ve bu aşamada Arslan ve Sezgin (2023) tarafından geliştirilen Uluslararası Öğrenciler için Algılanan Yumuşak Güç Ölçeğinden faydalanılmıştır. Nicel boyut için araştırma örneklemini oluşturan 407 uluslararası öğrenci iki farklı devlet üniversitesinden seçkisiz örnekleme yöntemlerinden basit seçkisiz örnekleme kullanılarak belirlenmiştir. İkinci aşama olan nitel boyutta ise nicel boyutta elde edilen verilerin zenginleştirilip çeşitlendirilmesi ve böylece araştırma olgusunu detaylandırarak açıklamak ve genişletmek amaçlanmıştır. Buna göre ilk olarak iki farklı devlet üniversitesinden amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik ve ölçüt örnekleme kullanılarak her iki üniversitede öğrenim gören uluslararası öğrencilerin oluşturduğu bir katılımcı grubu belirlenmiştir. Bir sonraki aşamada ise uluslararası öğrencilerle ilk elden temasta bulunan üniversitelerin değişim programları ofisleri, uluslararası öğrenci işleri, dış ilişkiler ve TÖMER gibi birimlerinde görevli yönetici ve uzmanların deneyimleri temelinde Türk yükseköğretiminin potansiyel yumuşak gücüne ilişkin bakış açılarının ortaya konulması ve detaylı biçimde değerlendirilmesi açısından bir başka katılımcı grubu oluşturulmuştur. Araştırmanın nitel boyutunda veri toplama aracı olarak her bir katılımcı grubu için yarı-yapılandırılmış görüşme formları geliştirilmiş ve veriler toplamda 19 katılımcı ile yapılan görüşmeler aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma verileri, iki aşamada analiz edilmiştir. Öncelikle araştırmanın nicel boyutunda Uluslararası Öğrenciler için Algılanan Yumuşak Güç Ölçeğinden elde edilen veriler analiz edilmiştir. İlk olarak nicel verilerin analizinde araştırma sorularında yer alan değişkenler açısından cinsiyet ve burs alma durumlarına yönelik olarak Bağımsız Örneklemler T-Testi (Independent Samples T-Test); Türkiye'de bulunma süresi, öğrenim görülen bölüm/bilimdalı ve Türk üniversitelerine gelme yöntemlerine göre Tek-Yönlü Varyans Analizi (One-Way ANOVA) gibi parametrik testler kullanılarak ilgili değişkenler açısından anlamlı bir fark olup olmadığı incelenmiştir. İkinci olarak ise nitel veri analizinde görüşmelerden elde edilen veriler, nitel verilerin sistematik olarak işlenmesi, yorumlanması ve değerlendirilmesi süreçlerini içeren "içerik analizi" tekniğiyle analiz edilmiştir. Araştırmada, geçerli ve güvenilir sonuçlara ulaşabilmek için azami özen ve dikkat gösterilmiştir. Bu kapsamda inandırıcılık, aktarılabilirlik, tutarlılık ve teyit edilebilirlik kapsamında çeşitli stratejiler kullanılmıştır. Her iki veri setine ilişkin bulgular ayrıntılı biçimde sunulmuş ve raporlanmıştır. Veri analizleri sonucunda ulaşılan bulgular, çeşitli ana başlıklar halinde sınıflandırılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda elde edilen bulgular uluslararası öğrencilerin Türk üniversitelerinin potansiyel yumuşak gücüne ilişkin algılarının orta düzeyde pozitif yönde olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte uluslararası öğrencilerin Türk üniversitelerinde bulunma sürelerine göre memnuniyet düzeylerinin anlamlı bir şekilde değiştiği saptanmıştır. Benzer şekilde Türk üniversitelerine gelme yöntemlerine göre Türkiye Burslarıyla gelen uluslararası öğrencilerin algı düzeylerinin diğer gruplara göre pozitif yönde farklılaştığı anlaşılmaktadır. Öte yandan öğrencilerin cinsiyetleri ve öğrenim gördükleri bölüm gibi değişkenlerin algıları üzerinde herhangi bir anlamlı etkisi bulanamamıştır. Araştırmanın nitel boyutunda Türk yükseköğretim sisteminin uluslararasılaşma sürecinde uluslararası öğrencilerin bakış açıları ve deneyimleri ile bu sürecin en yakın tanıkları olan üniversitelerin uluslararası öğrenci birimleri ve değişim programları gibi ofislerde görev yapan yönetici ve uzmanların görüşleri derinlemesine analiz edilmiş ve Türk yükseköğretiminin uluslararasılaşma dinamiklerine ve Türk üniversitelerinin potansiyel yumuşak gücüne ışık tutması bakımından önemli bulgular raporlanmıştır. Buna göre bulgular uluslararası öğrenci olmanın dinamik doğası, akademik ve sosyal açıdan deneyimler, karşılaşılan güçlükler, Türk üniversitelerinin yumuşak gücü, uluslararası öğrencilerin önemi, sistemsel ve yapısal eksiklikler ve çözüm önerileri gibi her biri çeşitli kategoriler içeren birçok tema altında toplanmaktadır. Araştırma bulguları literatüre dayalı olarak tartışılmış teori, araştırma ve uygulama açısından önerilerde bulunulmuştur. Sonuç olarak nicel ve nitel bulguları bir araya getiren bu araştırma, Türk yükseköğretiminde uluslararasılaşma sürecinin karmaşık dinamiklerine ve yumuşak güç potansiyeline ışık tutabilir, politika yapıcılara ve gelecekteki araştırmalara rehberlik edebilir ve uluslararası öğrencilerin deneyimlerini iyileştirmeye katkıda bulunurken Türk üniversitelerinin küresel sahnedeki gerçek potansiyelini ortaya çıkarabilir.

Abstract:
Drawing on a detailed exploration of the experiences and perceptions of international students, this research endeavors to shed light on the growing significance of Turkish higher education through the lens of soft power theory. Its primary objective is to meticulously analyze the diverse array of factors contributing to the potential soft power of Turkish higher education system, offering a comprehensive understanding of this complex interplay. To this end, the research strives to offer a comprehensive assessment of the challenges encountered by international students and an evaluation of the facilities provided to them, along with an exploration of potential problems and risks that may ensue without effective management. Additionally, the study investigates the perceptions, lived experiences, critiques, and recommendations voiced by international students and other stakeholders actively engaged in bolstering the soft power of Turkish higher education. It thus seeks to assess the soft power potential generated by the internationalization efforts in Turkish academia using objective criteria, offering a holistic appraisal of necessary actions and responsibilities for an effective higher education policy geared towards soft power accumulation. In this vein, the research was structured employing an explanatory sequential pattern of mixed methods research design. The study unfolded in two successive phases. The first phase, rooted in the quantitative domain, sought to gauge the perception levels of international students regarding the soft power dynamics of Turkish higher education. To accomplish this, the research utilized the Perceived Soft Power Scale for International Students, developed by Arslan and Sezgin (2023). For the quantitative part, the 407 international students constituting the research sample were selected from two different state universities using simple random sampling. Transitioning to the qualitative phase, the second stage of the study aimed to enrich and broaden the insights obtained from the quantitative findings, thereby offering a comprehensive exploration and elaboration of the research phenomenon. Initially, a participant group comprising international students enrolled in two distinct state universities was identified using maximum variation and criterion sampling techniques. Subsequently, another participant group was assembled to meticulously uncover and evaluate the perspectives of directors and experts engaged in units such as exchange programs offices, international student affairs, foreign relations, and TÖMER within universities. These individuals, drawing upon their firsthand experiences, provided invaluable insights into the potential soft power of Turkish higher education. In this phase, semi-structured interview forms were crafted for each participant group to facilitate data collection and then data were gathered through interviews conducted with a total of 19 participants. The research data were then analyzed through two distinct stages. Initially, the data obtained from the Perceived Soft Power Scale for International Students were analyzed. In analyzing quantitative data, parametric tests such as the Independent Samples T-Test for gender and scholarship status, and One-Way ANOVA for variables like duration of stay in Türkiye, department/major field of study, and methods of arrival to Turkish universities, were employed to explore whether significant differences existed with regard to the variables addressed in the research questions. Following this, in qualitative data analysis, the data derived from the interviews underwent scrutiny utilizing the "content analysis" technique that entails systematically processing, interpreting, and evaluating qualitative data. Furthermore, utmost care and attention was paid to reach valid and reliable results. In this context, various strategies were used within the scope of credibility, transferability, consistency and confirmability. The findings of both data sets are presented and reported in detail, as well as classified under various main headings. Analysis of the quantitative data reveals that international students generally maintain moderately positive perceptions of the potential soft power of Turkish universities, with an average score of 3.89. However, considerable differences in satisfaction levels were observed among international students, particularly in relation to the duration of their stay in Turkish universities. Additionally, it was noted that perception levels varied positively based on the methods of arrival at Turkish universities, particularly for students with Turkish Scholarships. Conversely, variables such as students' gender and academic major did not show any significant impact on their perceptions. In the qualitative part of the study, the perspectives and experiences of international students in the internationalization process of the Turkish higher education system and the insights of the directors and experts operating in various offices such as international student units and exchange programs office, who possess firsthand insights into this process, were analyzed in depth. The study yielded significant findings, contributing to our understanding of the dynamics of internationalization within Turkish higher system and the potential soft power of Turkish universities. Accordingly, the findings are grouped under several themes, each of which includes various categories such as the dynamic nature of being an international student, academic and social experiences, encountered challenges, the soft power exerted by Turkish universities, the significance of international students, systemic and structural deficiencies, and suggestions for remedies. The research findings are discussed in the light of existing literature, leading to recommendations for theory, research, and practice. Therefore, this study, amalgamating both quantitative and qualitative findings, holds significance in scrutinizing the soft power potential of Turkish universities on the global stage. Additionally, it sheds light on the intricate dynamics of internationalization and soft power within Turkish higher education system, offering guidance to policymakers and future researchers, and contributing to enhancing the experiences of international students.