İlkokul matematik ders kitaplarındaki kesirler konusu ile ilgili örneklerin ve alıştırmaların incelenmesi
Analysis of examples and exercises in fractions in the primary school mathematics textbooks
Yazar: TAHİR ÖZER
Danışman: DOÇ. DR. LÜTFİ İNCİKABI
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Kesirler = Fractions ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ilkokul matematik ders kitaplarındaki kesirler konusu ile ilgili
örnekler ve alıştırmalarda yer verilen ilişkilendirme durumlarını, ilişkilendirme
durumlarının sınıflara göre dağılımlarını, problem özelliklerini, yer verilen temsilleri
ve geçiş durumlarını analiz etmektir.
Bu araştırma nitel bir araştırma olup, ilkokul matematik ders kitaplarında yer alan
örnekleri ve alıştırmaları analiz etmek için döküman analizi yöntemi kullanılmıştır.
Çalışmada, Milli Eğitim Bakanlığı komisyonu ve özel yayınevleri tarafından
hazırlanan ilkokullarda 2017-2018 eğitim-öğretim yılında kullanılan ders
kitaplarında yer alan örnekler ve alıştırmalar analiz edilmiştir.
Araştırma bulgularına göre; örneklerin çoğunluğunun diğer konularla
ilişkilendirilmiş olmasına karşılık alıştırmalarda ise diğer konularla ilişkilendirme
durumunun yaklaşık üçte bir oranında kaldığı görülmektedir. Problemlerin önemli
bir kısmı rutin ve kapalı uçlu problemlerden oluşmaktadır. Problemlerin
çoğunluğunun yeterli veriye sahip olduğu görülmektedir. Çözümlerinde çok adım
gerektiren problemlere daha fazla yer verildiği, tek adım ve çok adım gerektiren
problemlerin oranlarının birbirine yakın olduğu görülmektedir.
İlkokul matematik ders kitaplarında en çok kullanılan temsil türünün metinsel
temsiller olduğu, model temsillerin ikinci sırayı aldığı, kullanım bakımından son
sırada bulunan numerik ve sayı doğrusu temsillerinin üçüncü sınıftan itibaren artarak
kullanılmaya başlandığı görülmektedir.
Anahtar kelimeler: Matematik ders kitapları, örnek, alıştırma, problem,
ilişkilendirme, çoklu temsiller

Abstract:
The aim of this study is to analyze the associations, the classifications of the
associations, the problem features, the representations and transitions involved in the
examples and exercises related to the subject of fractions in primary school
mathematics textbooks.
This research is a qualitative research and document analysis method is used to
analyze examples and exercises in primary school mathematics textbooks. In this
study, examples and exercises which are involved in the primary school textbooks in
the academic year of 2017-2018 prepared by the Ministry of Education commission
and private publishing houses were analyzed.
According to research findings; it is observed that the majority of the examples are
associated with other topics in mathematics whereas only one third of the exercises
has an association with the other subjects. Most of the problems consist of routine
and closed-ended problems. It appears that the majority of the problems have enough
data. It is seen that the problems requiring multiple steps in their solutions are given
more place while the proportions of the problems requiring single-step and multiple
steps are close.
It is clearly seen that textual representations are mostly used in primary school
mathematics textbooks. Model presentations have the second place in terms of their
uses by textbooks, numerical and number line representations, the least preferred
representations, have been used increasingly starting from the third grade.
Key Words: Mathematics textbooks, example, exercise, problem, association,
multiple representations