Ankara Üniversitesi öğrencilerinin sigara kullanma durumunun beslenme alışkanlıkları ve bazı hematolojik parametreler üzerine etkisi
The efects of smoking on nutritional habits, and some hematological parameters of students of Ankara University
Yazar: ASLI AYAR UÇAR
Danışman: PROF. DR. SENİHA HASİPEK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ev Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Ev Ekonomisi = Home Economics

Özet:
Bu çalışma; üniversite öğrencilerinin sigara kullanma durumunun beslenme alışkanlıkları vebazı hematolojik parametreleri üzerine etkisini belirlemek ve halk sağlığı hizmetlerine katkıdabulunmak amacıyla planlanmıştır. Bu araştırma basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile seçilen,Ankara Üniversitesi'ne bağlı fakültelerde lisans düzeyinde öğrenim gören, 18 yaş ve üzeri 304öğrenci üzerinde yürütülmüştür. Veriler, anket formu ile toplanmıştır. Anket formu, öğrencilerhakkında genel bilgileri, beslenme alışkanlıklarını, boy uzunluğu, vücut ağırlığı ölçümlerini vebesin tüketim sıklıklarını içermektedir. Araştırma kapsamına alınan tüm öğrencilerin, üç günlükbesin tüketim kayıtları alınmış ve öğrencilerin %50.0'sinin bazı hematolojik parametreleriincelenmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde, SPSS 12 paket programı kullanılmıştır. Her soruile ilgili mutlak ve % değerleri gösteren çizelgeler hazırlanmış ve gerekli aritmetik ortalamalaralınmıştır. Veriler, cinsiyet ve sigara kullanma değişkenleri dikkate alınarak değerlendirilmiştir.Araştırmaya katılan kız öğrencilerin BKI ortalaması 20.20+0.17 kg/m2, erkek öğrencilerin23.22+0.25 kg/m2 olup, sigara içenlerin 23.22+0.25 kg/m2, içmeyenlerin 22.02+0.26 kg/m2'dir.Öğrencilerin çoğunluğu lise döneminde, aile ve arkadaş çevresinin etkisiyle sigarayabaşlamıştır. Ekmek (%90.46), peynir (%71.38), domates (%43.75) ve yoğurt (%39.47) tümöğrenciler tarafından her gün en yüksek oranda tüketilen besinlerdir. Kız öğrencilerin tükettiği,günlük ortalama tüketim miktarı en yüksek besinler soğan, patates vb sebzeler (191.92+13.04g), ekmek (181.67+12.29 g), süt (110.10+13.75 g), erkek öğrencilerin soğan, patates vb.sebzeler (194.85+13.44 g), ekmek (186.33+9.67 g) ve elma, armut vb meyvelerdir (87.36+10.73g). Kız öğrencilerin %69.74'ünün enerji, %36.18'inin protein, %28.29'unun kalsiyum,%30.26'sının demir, %31.58'inin C vitamini, erkek öğrencilerin %76.97'sinin enerji,%21.71'inin protein, %25.00'inin kalsiyum, %25.66'sının demir, %35.53'ünün C vitaminialımları günlük önerilen alım miktarının (DRI) %67-133'ü arasında saptanmıştır. Kızöğrencilerin eritrosit (4.45+0.03 %10^6/L), hemoglobin (12.95+0.11 g/dL) ve hematokrit(%38.38+0.34) ortalamaları erkeklerden düşük, lökosit (7.69+0.23%10^3/L) ve trombosit(275.04+7.18 %10^3/L) ortalamaları ise daha yüksektir. Sigara içen kız ve erkek öğrencilerineritrosit (kız 4.46+0.05 %10^6/L, erkek 5.35+0.08 %10^6/L), hemoglobin (kız 13.12+0.14g/dL, erkek 15.55+0.19 g/dL) ve hematokrit (kız %39.01+0.49, erkek %45.97+0.63)ortalamaları sigara içmeyenlerden yüksek bulunmuştur.2006, 168 sayfaAnahtar Kelimeler: Sigara kullanımı, beslenme alışkanlıkları, anemi

Abstract:
This study was planned to determine the effects of smoking habits on nutritional habits and onsome of the hematological parameters of the university students and to plan contributions onpublic health. This study was made on randomly selected 304 students studying in the facultiesof Ankara University aged 18 and above. Data were collected with questionnaires.Questionnaires included general information about the students, their nutritional habits, height,weight measurements and their food consumption frequencies. All the students? within the studyof 3 days food consumption records were taken and 50% of the students? some hematologicalparameters were analyzed. In the evaluation of the data SPSS 12 statistical package programwas used. For each question tables were made including absolute and % values and necessaryarithmetical means were taken. The data were evaluated by considering the gender and smokinghabits variables. The BMI mean of the female students in the study was 20.20+0.17 kg/m2,while it was 23.22+0.25 kg/m2 in male students. Smokers 23.22+0.25 kg/m2 while in nonsmokers 22.02+0.26 kg/m2. Most of the students started smoking in high school period withtheir families? and friends? environments influence. Bread (90.46%), cheese (71.38%), tomato(43.75%) and yogurt (39.47%) were the food that was mostly consumed among all the studentseveryday. Female students consumed food which have highest daily consumption mean likeonions, potato and similar vegetables (191.92+13.04 g), bread (181.67+12.29 g) and milk(110.10+13.75 g); male students consumed onion, potato and similar vegetables (194.85+13.44g), bread (186.33+9.67 g) and apple and pear etc. fruits (87.36+10.73 g). The dailyrecommended Dietary Reference Intakes (DRI) were determined as between 67-133% which infemale students? 69.74% energy, 36.18% protein, 28.29% calcium, 30.26% iron, 31.58%Vitamin C and in male students? 76.97% energy, 21.71% protein, 25.00 calcium, 25.66% iron,35.53% Vitamin C. The mean erythrocyte (4.45+0.03 %10^6/L), hemoglobin (12.95+0.11 g/dL)and hematocrit (%38.38+0.34) levels of female students are lower than male students whiletheir leukocyte (7.69+0.23%10^3/L) and thrombocyte (275.04+7.18 %10^3/L) levels arehigher. It was found that smoking female and male students? erythrocyte (female 4.46+0.05%10^6/L, male 5.35+0.08 %10^6/L), hemoglobin (female 13.12+0.14 g/dL, male 15.55+0.19g/dL)and hematocrit (female %39.01+0.49, male %45.97+0.63)levels were higher compared tonon smoking students.2006, 168 pagesKey Words: Smoking, nutrition habits, anemia