Farklı esansiyel yağ asitlerinin periodontopatojenler üzerine                                          antimikrobiyal etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of antimicrobial effect of different essential oil activity on periodontopathogenes
Yazar: FEYZA TÜLÜ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HATİCE BALCI YÜCE
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2017
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Antienfektif ajanlar = Anti infective agents ; Bitkisel yağlar = Plant oils ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Periodonti = Periodontics ; Periodontitis = Periodontitis ; Yağ asitleri = Fatty acids ; Yağ asitleri-esansiyel = Fatty acids-essential

Özet:
Periodontal hastalıklar kronik, enflamatuvar ve enfeksiyöz hastalıklardır. Bu sebeple periodontal tedavinin amacı hastalığa neden olan bu bakterilerin eliminasyonudur. Antibiyotikler ve antiseptikler periodontal tedavide gerekli hallerde kullanılmasına rağmen çeşitli yan etkileri bulunmaktadır. Bitki kökenli esansiyel yağlar, doğal kökenli olup antimikrobiyal özellikleri ile bu kemoterapötiklere alternatif olabilecek bileşiklerdir. 
Bu nedenle bu araştırmada, Mentha pulegium (filiskin), Ziziphora tenuior (uzun başlıklı kekik), Salvia officinalis (adaçayı), Szygium aromaticum (karanfil), Vitex agnus castus (hayıt), Echinophora tenuifolia (tarhana otu), Chenopodium botrys (sirken otu), Cinnamomum zeylanicum (tarçın), CymbopogoCitratus (limonotu), Peganum Harmala (üzerlik) bitkilerine ait esansiyel yağların Aggregatibacter actinomycetemcomitans (ATCC 33384TM), Eikenella corrodens (ATCC® 23834™), Streptococcus gordonii (NCTC 7870)  periodontopatojenleri üzerine antimikrobiyal etkileri disk difüzyon, minimal inhibitör konsantrasyon (MİK) ve minimal bakterisidal konsantrasyon (MBK) testleri ile araştırılmıştır.   
Araştırma bulguları, karanfil ve tarçından elde edilen esansiyel yağların pozitif kontrol olan penisilin ve klorheksidinin etkisinden daha yüksek, siprofloksasin ve tetrasiklinden daha düşük antibakteriyel etkinliğe sahip olduğunu göstermiştir. Pozitif kontrol ajanı olan metronidazol ise antibakteriyel etki göstermemiştir. Benzer şekilde, kullanılan bitkisel yağlardan sirken otu ve üzerlik esansiyel yağları hiç antibakteriyel etki göstermezken;  diğer altı esansiyel yağ test edilen bakterilere karşı orta/zayıf düzeyde etkinlik göstermiştir. 
Esansiyel yağlar, hidrofobik karakterleri sayesinde dental plağı ve plak bakterilerini uzaklaştırabilir ve diş hekimliğinde diş macunu, ağız gargarası, gingival jel ve/veya irrigasyon ajanı olarak kullanılabilir. Bu yağların klinik kullanımına yönelik in-vitro hücre kültürü, in-vivo hayvan çalışmaları ve klinik çalışmalara gereksinim vardır.

Abstract:
Periodontal diseases are chronic, inflammatory and infectious diseases. Therefore, periodontal treatment aims to eliminate periodontopathogenic bacteria causing periodontal diseases. Antibiotics and antiseptics are usually used as adjunctive agents however; they have serious adverse effects. Herbal essential oils are natural products which have antibacterial efficacy against bacteria and could be alternative to the chemotherapeutic drugs.
In this research, antibacterial efficacy of certain essential oils (Mentha pulegium (filigree), Ziziphora tenuior (thyme), Salvia officinalis (sage), Szygium aromaticum (clove), Vitex agnus castus, Echinophora tenuifolia, Chenopodium botrys, Cinnamomum zeylanicum (cinnamon), Cymbopogom citratus (lemongrass), and Peganum harmala (harmal) against Aggregatibacter actinomycetemcomitans (ATCC 33384TM), Eikenella corrodens (ATCC® 23834™) and Streptococcus gordonii (NCTC 7870)  via disc-diffusion, minimum inhibitory concentration and minimum bactericidal concentration.
The results showed that clove and cinnamon essential oils had superior antibacterial efficacy than penicillin and chlorhexidine and inferior efficacy than ciprofloxacin and tetracycline. Metronidazole as a positive control agent had no inhibitory effect on test bacteria. Likewise, chenopodium and harmal had no antibacterial effect. Other six essential oils had moderate to weak efficacy against bacteria. 
Essential oils can be helpful in eliminating microbial dental plaque and bacteria and also be beneficial in periodontal practice as dentifrice, mouthwash, gingival gel and/or irrigation agents. Future in-vitro, in-vivo and clinical studies regarding the use of these essential oils in clinical practice are necessary.