Diyabetik hastalarda polinöropati ve karpal tünel sendromu tanısında ultrasonun elektrofizyolojiye göre tanıdaki yerinin araştırılması
The utility of ultrasound versus electrophysiology in the diagnosis of polyneuropathy and carpal tunnel syndrome in diabetic patients
Yazar: MEHMET AĞIRMAN
Danışman: DOÇ. DR. İLKER YAĞCI
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Elektrofizyoloji = Electrophysiology ; Karpal tünel sendromu = Carpal tunnel syndrome ; Nöropatiler = Neuropathies ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
ÖZETDiyabetik hastalarda en sık görülen nöropati formu olan distal sensöri-motor polinöropati, hastaların yaşam kalitelerini kötüleştiren, diyabetik ayak, Charcot eklemi gibi birçok komplikasyona neden olabilen bir hastalıktır. Bununla birlikte üst ekstremitede ortaya çıkan nöropatik bulgular polinöropatinin proksimal yayılımı olarak görülebileceği gibi çoğunlukla eşlik eden başka bir tuzak nöropatinin (karpal tünel sendromu, dirsekte ulnar nöropati) habercisi olarak karşımıza çıkabilmektedir. Karpal tünel sendromu hem genel popülasyonda hem de diyabetik hastalarda en sık görülen tuzak nöropatisidir.Marmara Üniversitesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon kliniğine başvuran 18-65 yaş arasında 71 diyabetik hasta ve 14 sağlıklı kontrol çalışmaya alındı. Diyabetik hastalar klinik olarak normal, karpal tünel sendromu (KTS), polinöropati (PNP) ve PNP-KTS olmak üzere dört gruba ayrıldı. Hasta ve kontrol gruplarına kliniği bilmeyen ayrı bir elektofizyolog tarafından sinir iletim çalışmaları (SİÇ) yapıldı. Yine aynı hasta ve kontrol gruplarının mediyan sinir kesitsel alanları (mm2) hamatum kemiği, psiform kemik, radyo-ulnar eklem, ön kol distal 1/3, ön kol proksimal 1/3 ve mediyal epikondil seviyelerinden ölçüldü. Ulnar sinir kesitsel alan ölçümleri radyo-ulnar eklem, ön kol distal 1/3, ön kol proksimal 1/3 ve mediyal epikondil seviyelerinden yapıldı. Ayak bileği seviyesinden de tibiyal ve peroneal sinirlerin kesitsel alan ölçümleri yapıldı. Bulgular gruplar arası ve elektrofizyoloji sonuçlarına göre karşılaştırıldı.Çalışmamızda diyabetik hastalarda tek başına veya diyabetik polinöropati ile birlikte olan karpal tünel sendromu varlığında mediyan sinirin radyo-ulnar eklem, psiform ve hamatum kemikleri seviyelerinde kesitsel alanının arttığı gözlenmiştir. Ulnar sinir mediyal epikondil seviyesi ölçümlerinde diyabetik nöropatisi olan her üç grupta (KTS: 9,2±1,8, PNP: 9,2±1,5, PNP-KTS: 9,3±1,6) bu ölçümlerin kontrol grubuna göre (7,7±1,1) daha yüksek olduğu bulunmuştur. Tibiyal sinirin ayak bileği seviyesi ölçümlerinde gruplar arasında farklılık saptanmadı ancak peroneal sinir sonuçlarında PNP-KTS grubunda (3,3±0,8) sinir alanı KTS grubuna göre (2,5±0,5) daha yüksekti. Bu çalışmada UEPİ değerinin 8 mm2 üzeri olması durumunda PNP'yi diğer gruplardan %75 duyarlılık ve %71,43 özgünlük ile ayırt edebildiği gösterilmiştir.Sonuç olarak diyabetik polinöropati tanısında teknolojisi giderek güncellenen, ucuz, tekrarlanabilen ve elektrofizyolojiye oranla daha az rahatsız edici olan ultrasonun tanıda yararlı olabileceği düşünülmekte ve bunun için daha fazla çalışma yapılması gerektiğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Diabetic distal, symmetric sensory-motor neuropathy is the most common form of neuropathy in diabetic patients. It can cause many serious complications like diabetic foot, Charcot joint, which reduce the quality of patients. Upper limb symptoms often associated with proximal spreading of the polyneuropathy (PNP). Although this symptoms, can be seen as another entrapment neuropathy component (carpal tunnel syndrome, ulnar neuropathy at elbow etc.). Carpal tunnel syndrome (CTS) is the most common entrapment neuropathy in diabetic patiens.Seventy one diabetik patients and 14 control were enrolled to study who were referred to the Marmara University Physical Medicine and Rehabilitation outpatient clinic. Diabetic patients were classified into four groups according to clinic: Normal, CTS, PNP and PNP-CTS. Nerve conduction studies and ultrasonography were performed by different specialists. Ultrasonographic evaluation were done in all groups and nerve cross-sectional areas (CSA) were measured as follow levels: Median nerve at hamatum hook, pisiform bone, radio-ulnar joint, distal 1/3 of forearm, proximal 1/3 of forearm and medial epicondyle; ulnar nerve at radio-ulnar joint, distal 1/3 of forearm, proximal 1/3 of forearm and medial epicondyle; tibial and peroneal nerves at ankle.In our study, median nerve CSA were increased at hamatum hook, psiform bone and radio-ulnar joint levels in diabetic patients with CTS or PNP-CTS. Ulnar nerve measurements at medial epicondyle level was found higher in diabetic patients (CTS: 9,2±1,8, PNP: 9,2±1,5, PNP-CTS: 9,3±1,6) than the control group (7,7±1,1). In the tibial nerve measurements at the ankle there was no difference between groups but in peroneal nerve there was a significant increase in the CSA in patients with PNP-CTS (3,3±0,8) group up to control group (2,5±0,5). In this study, a value of UEPİ >8 mm2; discriminate PNP from other groups with %75 sensitivity and %71,43 spescifity.Finally, with improving technology ultrasound which is an inexpensive, reproducible and more confortable technique, can be a preferable alternative for the diagnosis of polyneuropathy in diabetic patients. Further studies are needed to confirm the findings in larger groups of diabetic patients.