Algı yönetiminde yumuşak güç uygulamaları: Türkiye örneği
Soft power applications in perception management: The case of Türkiye
Yazar: ÖZNUR NALÇINKAYA
Danışman: DOÇ. DR. EROL İLHAN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Halkla İlişkiler = Public Relations ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Algı yönetimi = Perception management ; Kimlik algısı = Identity perception ; PESTEL analizi = PESTEL analysis ; SWOT analizi = SWOT analysis ; Sosyal algı = Social perception ; Topluluklar sosyolojisi = Sociology of community ; Türkiye = Türkiye ; Uluslararası politika = International policy ; Yumuşak güç = Soft power ; İletişim sosyolojisi = Communication sociology

Özet:
21. yüzyıla kadar milliyetçilik, tek kutupluluk, kapitalizm, tüketim kültürü, kimlik, göç, sürgün, asimilasyon gibi siyasal, sosyal, ekonomik ve toplumsal faktörler hem ülkeler arasındaki ilişkileri hem de küresel düzeyde toplumları etkileyerek büyük dünya savaşlarının yaşanmasına sebep olmuştur. Savaşlar sonrasında ise iktidarların sert tutumu, artan toplumsal olaylar, ekonomik değişimler, teknolojik ilerlemeler ve bilimsel gelişmeler gibi nedenlerle yumuşamaya başlamış, bu unsurlar aynı zamanda siyasi bakış açısını da değiştirerek bir ülkeye duyulan antipati ve sempati gibi davranış kalıplarının oluşmasına zemin hazırlamıştır. Siyasi erklerin tüm dünyada barışı sağlamak için insani değerleri öne çıkartma girişimleri uluslararası ilişkilerde yeni diplomasi yöntemlerinin ortaya çıkmasına vesile olmuştur. Devletler, sağlamaya çalıştıkları dengelerle birlikte daha fazla insanı etkilemek, politikalarını meşrulaştırmak ve rıza üretmek maksadıyla kültüre ve sivil topluma daha fazla önem vermeye başlamıştır. Bu yeni düzende evrensel değerlere liderlik eden, dünya çapında derin kültürel bağlantılara sahip, güvenlik, refah ve adalet gibi değerleri üstün tutan devletler başkaları için kurguladıkları hikâyeleriyle cazibe merkezleri haline dönüşmüştür. Bu durumu tanımlamak üzere sert gücün zorlayıcı yapısında bulunan tehdit ve ekonomik yaptırımlar gibi yöntemlerin aksine bir güç unsuru olarak "yumuşak güç" kavramı ortaya konulmuş, bir devletin dış politika hedeflerine ulaşmak için pozitif çekim ve ikna kullanımını içinde barındıran bir iletişim biçimi olarak görülmüştür. Bu güç türü uluslararası çevrenin kültür, ideoloji ve kurumlar gibi faktörlerle doğasının değişebileceğini, böylece mevcut iktidar biçimlerinin yeniden yapılandırılması gerektiği düşüncesini içermektedir. Türkiye Cumhuriyeti de yumuşak güç alanlarında uygulamaya çalıştığı politik girişimlere 2000'li yıllarda yoğunlaşmış ancak yaşadığı ekonomik çalkantılar ve iç siyasi sorunlar nedeniyle bu güç türüne yeterince yoğunlaşamamıştır. Bunun yanında yabancı basın, lobicilik faaliyetleri ve sinema endüstrisinin geçmiş yıllarda yürüttüğü olumsuz algı yönetimi çalışmalarının etkisi ile birlikte jeopolitik alanının sorunları nedeniyle de istikrarlı ve aktif bir dış politika stratejisi izleyememiş, tüm bunların sonucunda da kendini arzu ettiği biçimde bir türlü ifade edememiştir. Bu düşünceden hareketle Türkiye'nin inşa etmek istediği olumlu imaja yönelik ortaya koyacağı çabalar pozitif algı yönetimi açısından son derece önemlidir. Ancak bu alanda kullanılacak araçlar ve değerler öne çıkartılmadan önce doğru bir imaj ve algı yönetimine ilişkin olumlu ve olumsuz hususların tespit edilmesi, gerçekleştirilecek uygulamaların yumuşak güç çerçevesinde değerlendirilmesi ve bunlara istinaden gelecek için bir yol haritası oluşturulması gerekmektedir. Bu çalışmada "yumuşak güç" olgusu Türkiye Cumhuriyeti'nin uygulamaya koyduğu stratejiler doğrultusunda oluşan potansiyel dâhilinde ele alınmış olup, mevcut kurumları ve uygulamaları ile yumuşak güç politikasında ne gibi girişimlerde bulunduğu ve yumuşak güç açısından cazibe unsuru olarak addedilen değerlere ne derecede önem verdiği ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda PESTLE ve SWOT analizleri ile Türkiye'nin yumuşak güç kaynakları ve uygulamaları incelenmiş, ülkenin geleceği için bir yol haritası ortaya konmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Up until the 21st century, political, social-economic, and social factors such as nationalism, unipolarity, capitalism, consumption culture, identity, migration, exile, and assimilation influenced relations between countries and societies globally, causing major world wars. Following the wars, the challenging position of the rulers began to soften due to rising social events, economic changes, technological advances, and scientific developments. These factors also changed the political perception, creating the grounds for behavior patterns such as antipathy and sympathy towards a country. Attempts by political figures to promote humanitarian values to ensure peace around the world have led to the emergence of new diplomatic methods in international relations. With the balances they have been trying to achieve, governments have begun to emphasize culture and civil society to influence more people, legitimize their policies, and generate consent. In this new system, states that lead the universal values have deep cultural connections worldwide and hold values such as security, prosperity, and law over becoming centers of attraction with the stories they design for others. In contrast to the methods such as coercion, threats, and economic sanctions, the use of "soft power" has been introduced as a means of force to describe this situation, and it has been seen as a form of communication that embodies favorable attraction and the use of persuasion to achieve the foreign policy goals of a state. This type of power includes the notion that the nature of the international environment can change by factors such as culture, ideology, and institutions, thereby re-establishing the existing forms of power. Despite the intensification of political initiatives it tried to implement in soft power in the 2000s, Turkey was shaken by economic turmoil and domestic political problems. Additionally, the foreign press failed to follow a stable and active foreign policy strategy due to lobbying activities and negative perception management conducted by the cinema industry over many years, and consequently, it could not express itself as it wished. In light of this view, Turkey's efforts toward the positive image it wants to build will be significant in terms of positive perception management. However, before putting the tools and values to use in this area first, it is necessary to determine the positive and negative aspects of image and perception management, evaluate the applications within the framework of soft power, and create a road map for the future. This study assessed the concept of "soft power" in the context of the potential that arises from the strategies implemented by the Republic of Turkey, and it revealed how successful it has been in soft power policy with its existing institutions and practices and the importance it attaches to the values that are regarded as attractive elements. In this context, PESTLE and SWOT analyses have been conducted to examine Turkey's soft power resources and practices and establish a road map for the country's future.