Birinci basamakta osteoporoz risk ölçeği kullanımı
Use of osteoporosis risk scale in primary care
Yazar: SERAP AKYÜZ ÖKSÜZ
Danışman: PROF. DR. KURTULUŞ ÖNGEL
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Birinci basamak sağlık hizmetleri = Primary health care ; Kemik hastalıkları = Bone diseases ; Osteoporoz = Osteoporosis ; Risk = Risk ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Osteoporoz en sık görülen kemik hastalığı olup; ciddi morbitide ve mortaliteye neden olan, erken tanı ve tedavi ile önlenebilen bir hastalıktır. Bu çalışmada birinci basamak sağlık hizmetlerine başvuran 40 yaş üzeri kadın ve erkek bireylerin osteoporoz riskinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Materyal metod: Bu çalışma 15/02/2018-15/03/2018 tarihleri arasında İKÇÜ Karşıyaka 57 Nolu Eğitim Aile Sağlığı Merkezine başvuran 40 yaş üzeri kadın ve erkek toplam 154 hastaya önceden araştırmacı tarafından hazırlanmış sosyodemografik özelliklerini ve osteoporoz risk faktörlerini içeren anketin uygulanması ile yapılmıştır.
Bulgular: Çalışmaya 154 hasta dahil edilmiştir. Çalışmaya katılanların %31.1'i normal, %68.8'i osteopeni risk grubunda çıkmıştır. Çalışmada osteoporoz riski açısından kadın cinsiyet, düşük eğitim düzeyi, düşük vücut kütle indexi, süt ve süt ürünlerinin az tüketimi, yüksek kahve tüketimi, güneş ışığına yetersiz maruziyet risk faktörü olarak karşılaştırılan gruplara göre istatistiksel anlamlı riskli gruplar olarak tespit edilmiştir (p<0.005).
Sonuç: Birinci basamağa başvuran hastalarda osteporoz risk faktörlerinin, bulgularda tespit edilmiş risk faktörlerinin anamnezde sorgulanması önemlidir. Maliyet etkinlik açısından DEXA gibi pahalı tetkikler öncesi risk faktörlerine yönelik detaylı anamnezin alınması önerilir.

Abstract:
Purpose: Osteoporosis is the most common bone disease; It is a disease which can be prevented by early diagnosis and treatment, causing serious morbidity and mortality. The aim of this study was to determine the risk of osteoporosis in women and men over 40 years of age who were admitted to primary health care.
Material and method: This study was carried out with the application of a questionnaire including sociodemographic characteristics and osteoporosis risk factors prepared by the researcher on a total of 154 patients aged> 40 years and older who applied to İKÇÜ Karşıyaka No. 57 Education Family Health Center between 15/02 / 2018-15 / 03/2018.
Findings: 154 patients were included in the study. 31.1% of the participants were in normal and 68.8% were in osteopenia risk group. In terms of osteoporosis risk, female gender, low education level, low body mass index, low consumption of milk and milk products, high coffee consumption, low exposure to sunlight were found to be statistically significant risk groups compared to the groups compared to the groups (p<0.005).
Conclusion: Primary care patients admitted in osteoporosis risk factors and risk factors have been identified in the findings is important for questioning in history. In terms of cost effectiveness, it is recommended to take detailed anamnesis about risk factors before expensive examinations such as DEXA.