Dünyada ve Türkiye'de varlık fonu uygulamaları
Wealth fund applications in the world and in Turkey
Yazar: EBRAR CEYHAN
Danışman: PROF. DR. SEYHAN TAŞ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Fon yönetimi = Fund management ; Fonlar = Funds ; Norveç = Norway ; Rusya = Russia ; Singapur = Singapore ; Türkiye Varlık Fonu = Turkiye Wealth Fund ; Varlık fonları = Wealth funds ; Yönetim = Management ; Çin = China

Özet:
Ülkeler ekonomik büyüme ve kalkınma sürecinin istikrarlı bir şekilde
sürdürülebilirliği için çeşitli iktisadi hedefler belirlemektedir. Uzun zamandır
finansal sistem içerisinde varlıklarını sürdüren ulusal varlık fonlarının, son
yıllarda yaşanan finansal gelişmelerle beraber ülkelerin ekonomik ve toplumsal
hedeflerinin gerçekleştirilmesinde önemli bir rol üstlendikleri görülmektedir.
Ulusal kaynakların daha etkin kullanılması bakımından birçok gelişmiş ve
gelişmekte olan ülke varlık fonu oluşturmayı seçmektedir. Dünyada sayıları
giderek artış gösteren ulusal varlık fonlarının ardından 2016 yılında Türkiye
Varlık Fonu kurulmuştur.
Dünyadaki örneklerine bakıldığında varlık fonlarının büyük bir
çoğunluğunun emtiaya dayalı birikim fazlasına sahip olduğu ve stratejik öneme
sahip yatırımlara yönelerek bu birikimin değerlendirildiği gözlenmektedir.
Türkiye Varlık Fonu, kuruluş yapısı ve işlevselliği yönüyle diğer ulusal varlık
fonlarından farklılık göstermektedir. Ekonominin çeşitlendirilmesinin bir
alternatifi olarak Türkiye Varlık Fonu, kurulduğu günden bu yana farklı birçok
tartışmalara konu olmuştur.
Bu çalışmada, Türkiye Varlık Fonu'nun eleştirilen yönleri ele alınmış ve bu
eleştirilere yönelik fonun eksikliklerine dikkat çekilmeye çalışılmıştır. Ulusal varlık
fonlarındaki egemen yatırımcıların Yönetişim, Sürdürülebilirlik ve Dayanıklılık
konularındaki yaklaşımların bir analiz aracı haline gelen "GSR Skor Tablosu"
üzerinden Türkiye Varlık Fonu'nun başarılı fonlar arasında yer alabilmesi için ön
plana çıkan konular ele alınmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Ulusal Varlık Fonu, Türkiye Varlık Fonu, Türkiye Varlık
Fonu Yönetimi Anonim Şirketi, GSR Skor Tablosu

Abstract:
Countries set various economic targets for the stable sustainability of the
economic growth and development process. It is seen that the sovereign wealth
funds, which have existed in the financial system for a long time, have assumed an
important role in the realization of the economic and social goals of the countries,
together with the financial developments experienced in recent years. In order to
use national resources more effectively, many developed and developing countries
choose to create wealth funds. Turkey Wealth Fund was established in 2016,
following the increasing number of sovereign wealth funds in the world.
When we look at the examples in the world, it is observed that the majority
of wealth funds have surplus savings based on commodities and this accumulation
is evaluated by turning to investments of strategic importance. Turkey Wealth
Fund differs from other sovereign wealth funds in terms of its organizational
structure and functionality. As an alternative to diversifying the economy, the
Turkey Wealth Fund has been the subject of many different discussions since its
establishment.
In this study, the criticized aspects of the Turkey Wealth Fund have been
discussed and it has been tried to draw attention to the shortcomings of the fund
for these criticisms. Through the "GSR Scoreboard", which has become an
analysis tool of the approaches of sovereign investors in sovereign wealth funds on
Governance, Sustainability and Resilience, the issues that stand out in order for
the Turket Wealth Fund to be among the successful funds are discussed.

Keywords: Sovereign Wealth Fund, Turkiye Wealth Fund, Turkiye Wealth Fund
Management Company, GSR Scoreboard