Savunma sanayinde tedarik zinciri risk yönetimi üzerine ampirik bir çalışma
An empirical study on supply chain risk management in defense industry
Yazar: HÜSEYİN ŞEN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ATİLLA ÖNER
Harp Akademileri Komutanlığı / Stratejik Araştırmalar Enstitüsü / Savunma Kaynakları Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Savunma ve Savunma Teknolojileri = Defense and Defense Technologies ; İşletme = Business Administration

Özet:
Günümüzün küreselleşen pazarında tedarik zincirleri rekabet avantajını korumak için daha karmaşık ve birbirine bağımlı hale gelmektedir. Firmaların bu değişen ortamda rekabet edebilmeleri için tedarik zincirindeki risklerin yönetimi zorunluluk haline dönüşmüş ve tedarik zinciri yönetiminde önemli bir konu olarak ortaya çıkmıştır. Tedarik zinciri risk yönetimi özellikle 2000'li yıllardan itibaren akademisyen ve yöneticiler arasında önemli derecede dikkat çeken bir araştırma alanı haline dönüşmüş ve bu konuda birçok çalışma yapılmıştır.
Araştırmanın amacı; Türk savunma sanayinde tedarik zinciri risk yönetiminin mevcut durumunu analiz ederek, tedarik zinciri risk yönetimi kapsamında kullanılan yöntem ve araçları tespit etmek ve tedarik zinciri risk yönetiminin tedarik zinciri performansını nasıl etkilediğini araştırmak amacıyla yapılmıştır.
Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden genel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın deseni ise tanımlayıcı amaçlıdır. Araştırma, yazından yararlanılarak hazırlanan anket ile yapılmış ve Türkiye'de faaliyet gösteren 49 savunma sanayi firmasının (N=49)  katılımı sağlanmıştır. Veriler IBM SPSS 22.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiş ve verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, regresyon analizi, korelasyon analizi ve ki-kare testi kullanılmıştır. 
Araştırmadan elde edilen bulgular ışığında savunma sanayinde algılanan ve acil müdahale edilmesi gereken tedarik zinciri riskleri; teknolojik değişim, müşteri taleplerinin değişken olması, ham madde maliyetinin artması, döviz kuru dalgalanmaları ile ithalat ve ihracat kısıtlamalarıdır. 
Araştırma sonuçlarının yazına iki önemli katkısı bulunmaktadır. Birincisi, savunma sanayinde ilk defa tedarik zinciri risk yönetimi üzerine ampirik bir çalışma yapılmış olmasıdır. İkincisi, tedarik zinciri risk yönetiminde kullanılan araçların tedarik zinciri performansına etkisi ilk defa araştırılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, tedarik zinciri risk yönetiminde kullanılan araçlar, tedarik zinciri genel performansını pozitif yönde etkilemektedir.

Abstract:
In today's globalized market, supply chains are becoming more complex and interdependent in order to sustain competitive advantage. Managing supply chain risks has become a necessity for companies to compete in such an environment and emerged as an issue in supply chain management. Supply chain risk management, especially, after 2000's, has gained considerable attentions from both academics and managers, and many researches have been done so far.
The purpose of the study is to find out methods and tools used in supply chain risk management by analyzing the current issues of supply chain risk management in Turkish defence industry and investigate how supply chain risk management influence supply chain performance.
 Survey method was used as a quantitative research method in the study. Research design of the study has descriptive purpose. Study was done by the questionnaire developed using literature and questionnaire was applied to 49 defence industry companies (N=49) operating in Turkey. Data were analyzed by using IBM SPSS 22.0 package program and descriptive statistic, regression analysis, correlation analysis and qi-square test were used to analyze data.
In the light of the findings obtained from study, the most critical supply chain risks perceived in  defence industry are technological change, variability in customer demands, increasing raw material prices, fluctuations of exchange rate and import and export restriction.
Results of the study have two significant contributions to the literature. First, this is the first empirical study on supply chain risk management in defence industry. Second, the impact of the tools used in supply chain risk management on supply chain performance was investigated for the first time. According to the findings, tools used in supply chain risk management influenced positively supply chain overall performance.