Asma kallus kültürlerinde uv ışını etkisi ile resveratrol üretiminin uyarılması ve belirlenmesi
Production and determination of resveratrol in grapevine callus culture in response to uv irradiation
Yazar: NURHAN KESKİN
Danışman: PROF.DR. BİRHAN KUNTER
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Biyomühendislik = Bioengineering ; Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZETDoktora TeziASMA KALLUS KÜLTÜRLERİNDE UV IŞINI ETKİSİ İLE RESVERATROL ÜRETİMİNİNUYARILMASI VE BELİRLENMESİNurhan KESKİNAnkara ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüBahçe Bitkileri Anabilim DalıDanışman: Prof. Dr. Birhan KUNTERBu çalışmada, Kalecik karası (Klon 12), Öküzgözü, Erciş ve Cabernet Sauvignon üzüm çeşitlerine aitkallus kültürlerinde, resveratrol üretiminin uyarılması üzerine ultraviyole (UV) ışınının etkisiincelenmiştir.En uygun kallus dokuları, serada yetiştirilen çeliklerin yapraklarından elde edilmiştir. Ortam olarak,%2 sakkaroz, % 0.8 agar, 1.0 ÂµM BAP (6-benzilaminopürin) ve 0.1 ÂµM 2, 4-D (2, 4- diklorofenosi-asetik asit) eklenmiş Gamborg B-5 ortamı kullanılmıştır. Kalluslar, 21 gün ara ile iki defa alt kültürealınmıştır. İkinci alt kültürden sonra, 12 ve 15 gün yaşlı kalluslara, steril kabin içerisinde petrikutularının kapakları açılarak, 10 cm uzaklıktan 10 ve 15 dakika süreyle 254 nm dalga boyuna sahipUV ışını uygulanmıştır. Uygulamanın ardından kalluslar karanlık koşullarda inkübe edilmiştir.Resveratrol ölçümleri 24., 48. ve 72. saatlerde yapılmıştır.Resveratrol üretiminin belirlenmesi amacıyla, Yüksek Basınçlı Sıvı Kromotografisi (HPLC)tekniğinden yararlanılmıştır. UV ışınının asma dokularında resveratrol sentezini uyarmada etkiliolduğu ve in vitro koşullarda resveratrolün üretilebildiği belirlenmiştir. Çalışmada yer alan 4 üzümçeşidinde de en yüksek resveratrol üretimi, UV ışını uygulamasından 48 saat sonra elde edilmiştir. Enyüksek resveratrol derişimi, 66.39 Âµg/g YA ile Erciş üzüm çeşidinde belirlenirken, bu çeşidi sırasıyla,Cabernet Sauvignon (62.66 Âµg/g YA), Öküzgözü (62.23 Âµg/g YA) ve Kalecik karası (2.42 Âµg/g YA)çeşitleri izlemiştir. UV ışınının her iki uygulama zamanı da etkili bulunmuştur. Genel olarak 12 günyaşlı kallus kültürlerinde elde edilen resveratrol birikimi daha yüksek bulunmuştur.2007, 81 sayfaAnahtar Kelimeler: Vitis vinifera L., stilben, resveratrol, kallus kültürü, UV ışını

Abstract:
ABSTRACTPh. D. ThesisPRODUCTION AND DETERMINATION OF RESVERATROLIN GRAPEVINE CALLUS CULTURE IN RESPONSE TO UV IRRADIATIONNurhan KESKİNAnkara UniversityGraduate School of Natural and Applied SciencesDepartment of HorticultureSupervisor: Prof. Dr. Birhan KUNTERThe effect of ultraviolet (UV) irradiation on induction of resveratrol production on callus cultures of`Kalecik karası Clon 12?, `Öküzgözü?, `Erciş? and `Cabernet Sauvignon? grape cultivars wasinvestigated in this study.The most suitable callus tissues were obtained from the leaves of the cuttings grown in greenhouse.Gamborg B-5 media including 2% saccarose, 0.8% agar, 1.0 ÂµM BAP (6-benzylaminopurine) and 0.1ÂµM 2, 4-D (2, 4-dichlorophenoxy-acetic acid) was used as culture media. Callus tissues were subcultured two times with 21 days intervals. After the second subculture, 12 and 15 days old callustissues were exposed to 254 nm UV light at 10 cm distance from the source for 10 and 15 min byopening covers of the petri dishes in sterile cabin. After the treatment, callus tissues were incubatedunder dark conditions. Resveratrol production was determined at 24, 48 and 72 hours of incubationwith High Pressure Liquid Chromatography (HPLC).The results showed that UV irradiation was effective for induction of resveratrol production in callustissues of grape cultivars in vitro. The highest resveratrol production was obtained at the 48th hours ofincubation. The highest resveratrol concentration was determined in `Erciş? with 66.39 Âµg/g fw andfollowed by `Cabarnet Sauvignon? (62.66 Âµg/g fw), `Öküzgözü? (62.23 Âµg/g fw) and `Kalecik karası?(2.42 Âµg/g fw). Both 10 min and 15 min UV irradiation periods were found to be effective in inductionof resveratrol production. In general, resveratrol accumulation in 12 days old callus was higher thanthat of 15 days old.2007, 81 pagesKey Words: Vitis vinifera L., stilbene, resveratrol, callus culture, UV irradiation