Gelir dağılımı-finansal kalkınma ilişkisi üzerine panel veri analizi yöntemiyle OECD ülkeleri için bir araştırma
A study on the relationship between income distribution and financial development for OECD countries with panel data analysis method
Yazar: DOĞUKAN KAHRAMAN
Danışman: PROF. DR. REŞAT KASAP
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İstatistik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İstatistik = Statistics

Özet:
Gelir dağılımı ve kalkınma arasındaki ilişkiyi açıklayan teori, ilk olarak Simon Kuznets tarafından geliştirilmiştir. Finansal gelişimin gelir dağılımını ilişkisinde literatürdeki en iyi kavram Finansal Kuznets Eğrisidir. Bu teori, gelişmişlik seviyesi arttıkça ilk başta gelir dağılımı eşitsizliğini artıracak, fakat gelişmişlik seviyesi artmaya devam ettikçe bir noktadan sonra azalacağını savunmaktadır. Bu Finansal Kuznets Hipotezi diye adlandırılır ve ters-U şeklinde bir görünüme sahiptir. Gelir dağılımındaki eşitsizlik ile finansal gelişme arasındaki ilişki ilk başta teorik olarak çalışılmış olup, son yıllarda da teorik yaklaşımlardan hareketle deneysel çalışmalarla incelenmiştir. Literatüre bakıldığında yapılan araştırmalar finansal gelişmenin, gelir dağılımı eşitsizliğini etkilediğini göstermektedir. Bu çalışmalardan bir kısmı ülkeler arası grupları analiz ederken, geniş kısmı da tek ülke analizine yoğunlaşmıştır. Çalışmalarda yöntemler, değişkenler, zaman aralığı, ülke veya ülkeler grupları değişiklik göstermektedir. Bu çalışmada, OECD kurucu ülkelerinin Gini Katsayısı (GINI), Kişi Başına Düşen Milli Gelir (Dolar bazında) (GSYIH), Kişi Başına Düşen Milli Gelirin Karesi (GSYIH2), İnsani Gelişme Endeksi (IGE), Finansal Gelişme Endeksi (FGE) ve Sosyal Harcamalar'ın GSYİH'ya oranı (SOSK) değişkenlerine ilişkin 1995-2019 yılları arasındaki verilerine ulaşılabildiği için bu dönem kapsamındaki yayımlanan veriler kullanılmıştır. Değişkenlere yapılan logaritmik dönüşüm sonrasında, çalışmada yapılan analizler sonucunda, model Kuznets-Eğrisi hipotezinin temel varsayımlarını desteklemeyen sonuçlara ulaşılmıştır. Ülkelerin bazında bakıldığında ise ülkelerin bir kısmında Kuznets ters-U hipotezini destekleyen sonuçlar ortaya çıkarken bir kısmında ise katsayıların anlamsız olduğundan dolayı yorum yapılamamıştır.

Abstract:
The theory explaining the relationship between income distribution and development was first developed by Simon Kuznets. In the context of the relationship between financial development and income distribution, the best-known concept in the literature is the Financial Kuznets Curve. This theory argues that as the level of development increases, income inequality will initially rise, but as the level of development continues to increase, it will eventually decrease after a certain point. This is referred to as the Financial Kuznets Hypothesis and exhibits an inverted-U shape. The relationship between income inequality and financial development was initially studied theoretically and has recently been examined through empirical studies based on these theoretical approaches. A review of the literature reveals that financial development significantly impacts income inequality. While some of these studies analyze groups of countries, a significant portion focuses on single-country analyses. The methodologies, variables, timeframes, and the countries or country groups studied vary across these works. In this study, data from the founding OECD countries for the period 1995-2019 are utilized, focusing on variables such as the Gini coefficient (GINI), per capita income (in USD) (GDP), the square of per capita income (GDP2), the Human Development Index (HDI), the Financial Development Index (FDI), and the share of social expenditures in GDP (SOSK).After the logarithmic transformation of the variables, the analysis conducted in the study yielded results that did not support the basic assumptions of the model Kuznets-Curve hypothesis. At the individual country level, some countries demonstrated findings supporting the inverted-U hypothesis, while for others, no interpretation could be made due to statistically insignificant coefficients.