Balıkçıların tırnak örneklerinde bazı element düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of some element levels in fishermen's nail samples
Yazar: BÜŞRA PARLAK SOMUNCU
Danışman: PROF. DR. MURAT TOPBAŞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Balıkçılık = Fisheries ; Balıkçılık sektörü = Fish sector ; Deniz kirliliği = Marine pollution ; Elementler = Elements ; Eser elementler = Trace elements ; Kütle spektrometri = Mass spectrometry ; Su ürünleri sektörü = Aquatic products sector

Özet:
Amaç: Artan deniz kirliliği nedeniyle birçok toksik madde su ürünlerinde birikmekte ve bu su ürünlerini tüketen kişilerde ciddi sağlık sorunları gelişebilmektedir. Bu çalışma su ürünlerini fazla miktarda tüketen balıkçılar ve az miktarda tüketen kontrol gruplarından alınan tırnak örneklerinde 11 elementin (arsenik, bakır, çinko, cıva, demir, kadmiyum, krom, kurşun, nikel, selenyum, titanyum) düzeylerinin değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Gereç-Yöntem: Tanımlayıcı tipteki bu çalışma Marmara Denizi'ne kıyısı olan İstanbul, Kocaeli, Tekirdağ ve Yalova şehirlerinde Temmuz 2017-Haziran 2020 tarihleri arasında yapılmıştır. Çalışmaya 263'ü balıkçı, 89'u kontrol olmak üzere toplam 352 kişi dahil edilmiştir. Çalışmaya katılmayı kabul eden katılımcılara anket uygulanmış, daha sonra tırnak örnekleri alınmıştır. Tırnak örneklerindeki element düzeylerinin analizinde İndüktif Eşleşmiş Plazma Kütle Spektroskopisi (ICP-MS) kullanılmıştır.
Bulgular: Balıkçıların tırnak örneklerindeki çinko ve demir düzeylerinin kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Şehirler ayrı değerlendirildiğinde ise İstanbul'da selenyum; Kocaeli'de cıva, demir ve kurşun; Tekirdağ'da cıva, demir, kadmiyum, krom, selenyum ve titanyum; Yalova'da ise çinko düzeyleri balıkçı grubunda kontrol grubuna kıyasla daha yüksek saptanmıştır. Ayrıca balıkçıların tırnak örneklerindeki arsenik, cıva, demir, kadmiyum, krom, kurşun, nikel, selenyum ve titanyum düzeyleri ile aylık su ürünü tüketim miktarı arasında pozitif korelasyon olduğu bulunmuştur.
Sonuç: Fazla miktarda su ürünü tüketiminin insanlarda bazı elementler açısından yük artışına yol açabileceği dikkat çekmektedir. Elde edilen bulgular Marmara Denizi'nin risk saptanan bölgeler başta olmak üzere kimyasal kirlilik yönünden değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Bu doğrultuda alınacak önlemler mevcut kirliliğin azaltılması ve kirlilikteki artışın engellenmesi konusunda yararlı olacaktır.

Abstract:
Objective: Many toxic substances accumulate in seafood due to increased sea pollution and people who consume these seafood may develop serious health problems. This study was carried out to evaluate the levels of 11 elements (arsenic, copper, zinc, mercury, iron, cadmium, chromium, lead, nickel, selenium, titanium) in nail samples taken from fishermen who consume fishery products in large quantities and control groups consuming small amount.
Material-Method: This descriptive study was conducted between July 2017 and June 2020 in the cities of Istanbul, Kocaeli, Tekirdağ and Yalova, which have a coast on the Marmara Sea. A total of 352 people were included in the study, 263 of whom were fishermen and 89 of them were controls. A questionnaire was applied to the participants who agreed to participate in the study and then nail samples were taken. Inductively Coupled Plasma Mass Spectroscopy (ICP-MS) was used to analyze the element levels in nail samples.
Results: It has been determined that the zinc and iron levels in the nail samples of fishermen are higher than the control group. When the provinces are evaluated separately, selenium in Istanbul; mercury, iron and lead in Kocaeli; Mercury, iron, cadmium, chromium, selenium and titanium in Tekirdag; In Yalova, zinc levels were found higher in the fisherman group compared to the control group. In addition, there was a positive correlation between the arsenic, mercury, iron, cadmium, chromium, lead, nickel, selenium and titanium levels in the nail samples of fishermen and the monthly fish consumption.
Conclusion: It is pointed out that excessive consumption of water products can lead to an increase in load in terms of some elements in humans. The findings show that the Sea of Marmara should be evaluated in terms of chemical pollution, especially in the regions where there are risks. Measures to be taken in this direction will be helpful in reducing existing pollution and preventing the increase in pollution.