Küçük ve orta ölçekli kuruluşlarda örgütsel yapısallaşma ve kurumsal boyutların oluşumu ile hayat döngüsü ilişkisi
Formation of organizational structural parts & institutional dimensions and life cycle relation in small and medium size enterprises
Yazar: NEJDET ÜMİT BAŞDAŞ
Danışman: DOÇ. DR. VOLKAN ÖNGEL
Beykent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: KOBİ = Small and Medium Sized Firms ; Kurumsal kuram = Institutional theory ; Kurumsallaşma = Institutionalization ; Yaşam döngüsü = Life cycle ; Örgüt yapısı = Organizational structure ; Örgütsel yapılanma = Organizational structuring

Özet:
Kurumsal teori (KT) örgüt teorileri arasında önemli bir yere sahip olmasına karşın, akademik literatür dışında, iş ve yönetim dünyasında etkisi izafi olarak azdır. Bu da bir yere kadar örgütlerin hayatta kalabilmelerinde yönetimin azaltılmış rolü ile açıklanabilir. Bununla beraber kurumsal teoride yöneticilerin önemli bir rolünün olmadığı varsayımı doğru değildir. Sadece KT'nin yönetimsel uygulamaları henüz tam açıklığa kavuşturulamamıştır. Bu nitel araştırma da KT ve örgüt teorisi arasındaki ilişki ele alınarak, KT'nin işletme yönetimi üzerindeki etkileri araştırılmıştır.

Küçük ve orta ölçekli firmalar dünyada toplam işletmelerin %96'sını oluşturmalarına karşın, formal örgüt yapısının gelişimi ve ömrü ile ilgili akademik çalışma sayısı fazla değildir. Bu çalışmanın amacı KOBİ'lerde büyüme süreclerinin bir yaşam döngüsü modelinde ifadesi ve yaşam döngüleri, örgüt yapısının oluşumu ve kurumsallaşma süreçlerinin formasyonu arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışma, kurumsallaşma kavramı kullanımındaki karışıklıkların giderilmesine yönelik açıklık getirmeyi de amaçlamıştır. Araştırma Türkiye'de faaliyet gösteren 20 KOBİ'ye uygulanmış, her şirketin ortakları ve/veya üst yöneticileriyle birebir derinlemesine mülakat ve gözlem yöntemi kullanılmıştır.

Çalışma neticesinde küçük ve orta boy kuruluşların yaşam döngüsü, örgüt yapıları ve kurumsallaşma süreçleri arasındaki ilişki ifade edilmiştir. Çalışmanın orijinalliği de, örgüt yapılanması ve kurumsallaşma ölçümü için geliştirilmiş metod önerilerinin bulunmasıdır. Son olarak, Türkiye'de iş ve akademik çevrelerdeki kurumsallaşma kavramı yerleşik olarak gerçek anlamından farklı çeşitli başka anlamlarda kullanılmakta olduğu tespit edilmiş ve konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: KOBİ, Küçük İşletme, Örgüt Yapısı, Kurumsallaşma, Hayat döngüsü, Yapısallaşma, Kurumsal Boyut

Abstract:
Institutional theory (IT) has had relatively little influence on managers and practitioners outside academia. In part, this may be explained by the diminished role of management in determining organizational survival. The assumption that managers have no significant role within IT, however, is not accurate. The managerial applications of IT are not just fully articulated. The very qualitative research is offering an application on the role of IT in management by studying the relationship between organization theory and institutional theory.

Allthough Small and medium-sized enterprises consist 96 per cent of all the organizations in the world, academic interest and researches in SMEs in the context of life and formation of the formalized organizational structures are well below it. This research aimed to express the growth of SMEs by a life-cycle model and studied the relationship between formation of organizational structure, formation of institutional dimensions of the organizations and organization's life-cylces. One another objective of the research has been to clarify the confusion on the use of the meaning of institutionalisation in Turkish language. The research conducted in 20 small and medium-sized enterprises and a qualitative approach used.

In conclusion, the relation between the life-cycles, organizational structure and the institutionalisation process of SMEs has been expressed. The originality of the work is the methods developed for measuring the evolution of the organizational structure and institutionalization processeses (institutionalisation). Moreover, institutionalisation is sort of a concept whom attached variety of different meanings in Turkish business and even academic circles, far from its genuine meaning. Clarifications have been made to clear the confusion on the institutionalisation concept.

Key Words: SME, Small Enterprises, Life cycle, Institutionalisation, Institutional dimensions, Organizational Structure