Lider üye etkileşiminin çalışan performansı ve memnuniyeti üzerindeki ilişkisinde ise tutulmanın aracı rolü
The mediating role of work engagement in the relationship between LMX and employee performance and satisfaction
Yazar: MUTLU YAKIN
Danışman: PROF. DR. OYA ERDİL
Gebze Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology
Dizin: Lider-üye etkileşimi = Leader-member exchange ; Performans = Performance ; Çalışanlar = Workers ; İş doyumu = Job satisfaction ; İş performansı = Job performance ; İşe gönülden adanma = Work engagement ; İşle bütünleşme = Work engagement

Özet:
Günümüzde çalışanların beklentilerine cevap verebilen kurumlarda çalışanlar,
kişisel özelliklerinden, bağlı oldukları liderin davranışlarından ve örgüt yapısı gibi
etkenlerden olumlu ya da olumsuz etkilenebilmektedir. Özellikle çalışanların işe
tutulmaları ile çalışan performansı ve memnuniyetlerini güçlendirmeyi hedefleyen
kurumların, çalışanların yüksek performanslarından ve lider-üye etkileşiminden doğan
sinerji ile işletmelerin temel amaçları olan 'kar, büyüme, süreklilik' gibi konularda
başarılı oldukları bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı LÜE çok boyutlu yapısını
Marmara bölgesinde test etmek ve LÜE alt boyutları olan etki, bağlılık, katkı,
profesyonel saygı ile üyelerin çalışan performansı ve çalışan memnuniyeti arasındaki
ilişkiyi çok yönlü olarak değerlendirmektir. Bu amaçlara ulaşabilmek için evren olarak
Marmara Bölgesi'nde çalışanlar seçilmiş ve veri toplama tekniği olarak anket
kullanılmıştır. Araştırmanın giriş kısmından sonra gelen ikinci bölümünde lider-üye
etkileşim teorisinin gelişim süreci ve lider-üye etkileşiminin boyutları belirtilmekte,
üçüncü bölümde işe tutulmanın boyutları, işe tutulmanın öncül ve ardılları ayrıntılı
açıklanmakta, dördüncü bölümde çalışanların performansını etkileyen faktörler izah
edilmektedir. Araştırmanın beşinci bölümünü çalışan memnuniyeti oluşturmakta ve
çalışan memnuniyetini etkileyen değişkenler, kişisel ve örgütsel açıdan
incelenmektedir. Araştırmanın altıncı bölümünü lider-üye etkileşimi, işe tutulma,
çalışan performansı ve memnuniyeti arasındaki ilişkiler oluşturmaktadır. Yedinci
bölümde araştırmanın metodolojisine ayrılmış veriler ile geliştirilen hipotezlerin
sınanması sonucunda elde edilen bulgular paylaşılmaktadır. Araştırma sonucunda
lider-üye etkileşiminin çalışan memnuniyetine çalışan performansından daha fazla etki
ettiği ve ilgili etki düzeyinin işe tutulmanın aracılık faktörü ile artırıldığı sonucuna
ulaşılmıştır. LÜE, işe tutulma, çalışan performansı ve memnuniyeti arasındaki ilişkiler
dikkate alınarak geliştirilecek kurum politikalarının kısa-uzun vadede çalışan
performansı ve memnuniyetini arttıracağı, bu durumun firma başarısına büyük katkılar
sağlayacağı söylenebilir.
Anahtar Kelimeler: Lider-Üye Etkileşimi, Çalışan Performansı, İşe Tutulma, Çalışan
Memnuniyeti

Abstract:
Nowadays, meeting the expectations of employees by organization workers can
be positively or negatively affected by factors such as the laters personal
characteristics, the behavior of their leaders and the organizational structure. It is
known that organizations aiming to strengthen the employee performance and
satisfaction, especially by keeping them at work, are successful in topics such as
'profit, growth, continuity'. These are the main objectives of enterprises with the
synergy arising from the high performance of employee and LMX. The study aims to
test the multidimensional structure of LMX in the Marmara region and to evaluate the
relationship between the sub-dimensions of LMX, influence, commitment,
contribution, professional respect, and employee performance and job satisfaction. To
achieve the research's goals, employees in the Marmara Region were selected as a
case study and a survey was used as a data collection technique. Following the
introductory part of the research, the development process of the leader-member
exchange theory and its dimensions are stated in the second part. The job hiring
premises and the job engagement following factors, that compose the dimensions of
the job engagement are explained in detail in the third part. The fourth part
concentrates on the factors affecting the performance of the employee. Whereas the
fifth part of the research examines the topic of job satisfaction and the variables
affecting it from personal and organizational perspectives. The sixth part of the
research introduces the relationships between a LMX, job engagement, employee
performance and job satisfaction. In the seventh chapter though, the obtained results
from testing the developed hypotheses are analyzed and shared along with the data
obtained through the research methodology are shared. The research's result would be
to conclude how LMX affects job satisfaction more than employee performance and
how the related effect level is increased by the mediation factor of job engagement. It
can be implied that corporate policies, which will be developed considering the
relationships between the LMX, job engagement, employee performance and job
satisfaction, will increase employee performance and job satisfaction in the short-long
term. This will make great contributions to the success of the company.
Keywords: Leader-Member Exchange, Employee Performance, Job Engagement, Job
Satisfaction