Altman Z" Skor modeli ve Springate S Skor modeli ile Borsa İstanbul sigorta şirketlerinde finansal başarısızlık riskinin analizi
Analysis of financial failure risk in Borsa Istanbul insurance companies with the Altman Z" Score model and Springate S Score model
Yazar: BENGÜ BERİKA KALFA
Danışman: DOÇ. DR. CEMİL ŞENEL
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sigortacılık Ana Bilim Dalı / Sigortacılık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sigortacılık = Insurance ; İşletme = Business Administration

Özet:
Bu çalışmada, Borsa İstanbul'da faaliyet gösteren sigorta şirketlerinin finansal başarısızlık düzeyleri incelenmiş ve çeşitli modeller arasında başarısızlık koşulları karşılaştırılmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde, finansal başarısızlık tanımlanmış ve ardından bu başarısızlık türleri, nedenleri ve önleyici önlemler hakkında bilgi verilmiştir. Ayrıca, sigortacılık sektörünün dünya genelinde ve Türkiye'deki durumu da ele alınmıştır. İkinci bölümde, geleneksel tek kriterli ve çok kriterli karar verme yöntemleri açıklanmış ve çok kriterli karar vermede yeni yaklaşımlar incelenmiştir. Son bölümde ise 2018-2022 döneminde Borsa İstanbul'da faaliyet gösteren beş sigorta şirketinin finansal tabloları, gelir tabloları ve bilanço verileri kullanılarak Altman Z Skor modeli ile Springate S skor modeli ile finansal başarısızlık durumları değerlendirilmiş ve bu iki yöntem karşılaştırılmıştır. Analiz sonucunda, Altman Z Skor modeline göre Borsa İstanbul'daki sigorta şirketlerinin finansal başarısızlık durumları üç sigorta şirketi için tüm yıllar "Gri Alan" ve iki sigorta şirketi için tüm yıllar "Başarısız" olarak sınıflandırılmıştır. Aynı şirketler Springate S skor modeli ile de değerlendirilmiş ve finansal başarısızlık durumları "Başarılı" ve "Başarısız" olarak sınıflandırılmıştır, ancak Springate S skor modeline göre tüm yıllarda neredeyse tüm şirketlerin başarısız olduğu gözlemlenmiştir. İki model karşılaştırıldığında, Altman modeline göre "Gri Alan"da bulunan şirketlerin Springate modeline göre eşik değerinin altında fakat eşik değerine yakın oranlarda olduğu görülmüştür. Ayrıca, Altman modelinde "Başarısız" olarak sınıflandırılan şirketlerin Springate modelinde eşik değerinin altında, ancak uzak oranlarda olduğu tespit edilmiştir. Çalışmalar sonucunda Altman Z" Skor ve Springate S skor yöntemine göre sigorta şirketlerinin, finansal açıdan başarısız olmanın kesin bir durum olmasa da belirli bir riski işaret ettiğini göstermektedir. Başka bir deyişle, finansal açıdan başarısızlık ile başarı arasında belirli bir uzaklık olsa da kesin bir başarısızlık durumu gözlemlenmemektedir.

Abstract:
In this study, the levels of financial distress among insurance companies operating on the Borsa Istanbul were examined, and failure conditions were compared among various models. The first section of the study defined financial failure, followed by providing information on the types, causes, and preventive measures of this failure. Additionally, the global and Turkish situation of the insurance sector was discussed. In the second section, traditional single-criterion and multi-criteria decision-making methods were explained, and new approaches in multi-criteria decision-making were explored. The final section evaluated the financial statements, income statements, and balance sheet data of five insurance companies operating on the Borsa Istanbul during the period 2018-2022, using the Altman Z Score model and the Springate S Score model to assess financial failure situations. These two methods were then compared. According to the analysis, based on the Altman Z Score model, the financial failure situations of insurance companies in Borsa Istanbul were classified as "Gray Area" for three companies for all years and "Fail" for two companies for all years. The same companies were evaluated using the Springate S Score model, and financial failure situations were classified as "Successful" and "Fail," but according to the Springate S Score model, almost all companies were observed to be failing in all years. When comparing the two models, it was observed that companies in the "Gray Area" according to the Altman model were below the threshold value according to the Springate model but at ratios close to the threshold value. Additionally, companies classified as "Fail" in the Altman model were found to be below the threshold value in the Springate model, but at distant ratios. The results of the studies indicate that, according to both the Altman Z Score and Springate S Score methods, financial failure among insurance companies signifies a certain risk, even though it may not be an absolute condition of failure. In other words, there is a certain distance between financial failure and success, but an absolute failure situation is not observed.