Türkiye'de dinsellik edebiyat ve kimliğin dönüşümü: Dindar kadın romancılar üzerine bir inceleme
Religious literature and the transformation of religious identity in Turkey: A study of pious women writers
Yazar: FUNDA DERİN
Danışman: PROF. DR. HAYATİ HAZIR
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Sosyal Bilimler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Dindarlık = Religiousness ; Dini davranışlar = Religious conducts ; Dönüşüm = Transformation ; Edebiyat = Literature ; Kadın yazarlar = Female writers ; Kimlik = Identity ; Kimlik değişimi = Identity change ; Roman = Novel ; Türkiye = Turkey ; Yazarlar = Authors

Özet:
Bu çalışmada, kimlik kavramı inşa sürecinde ve farklılık-bireysellik-geçicilik kavramları çerçevesinde incelenmiş ve İslami kimliğin günümüzde dindar kadın yazarların romanlarındaki yansımaları tespit edilmiştir. Çalışmada, İslamcı harekette farklı düşünce tarzlarını açıklanmış ve dindar kadın yazarların bu harekete olan katkıları ile İslamcı kimlik inşasının somut sonuçları ortaya konulmuştur. Kimliklerin belirli oluşumlar, gruplar veya aktörler vasıtası ile tanımlanması gerekliliğinden yola çıkılarak İslamcı entelektüeller ve edebî eserler temelinde disiplinler arası bir çalışma gerçekleştirilmiştir.Romanların incelenmesinde romancıların ele aldıkları dindar veya İslamcı bireylerin Türkiye'de 1970'li yıllardan bugüne yaşadıkları sosyal ve siyasi problemler dindar kadın roman yazarlarının yayımlamış oldukları romanlar dahilinde ele alınmış; karakter analizleri, olay durum değerlendirmeleri romanlardan elde edilen deliller aracılığıyla yapılmıştır. Belirlenen temalar çerçevesinde roman karakterlerinin düşünceleri veya davranışları analiz edilmiştir.Çalışmada ele alınan roman yazarları romanlardaki kahramanlar aracılığı ile İslamcı öznelerde olmasını istedikleri veya olduğunu düşündükleri bir takım özellikleri ortaya koyarak İslamcı kimliği somut olarak okuyucuya sunma çabası içerisindedirler. 1958 ve 1967 yılları arasında doğmuş olan Yıldız Ramazanoğlu, Cihan Aktaş, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu ve Sibel Eraslan adlı yazarlar, üniversite eğitimi almışlardır, meslek sahibidirler ve 1980 sonrasında inceleme-araştırma, gazete ve dergi yazıları ile hikaye ve roman alanlarında eserler vermişlerdir. Çalışma, adı geçen yazarların 1997-2007 yılları arasında basılmış olan romanları ile çerçevelenmiştir.Çalışmada, Türkiye'de İslamcı düşüncenin bir bütünlük göstermediği tespit edilmiş; bu parçalılığı aşmak için dindar kimliği siyasi liberalizm çerçevesinde bireysel kimlik olarak kurma gayretinde olan kadın roman yazarlarının toplumsal adaletin sağlanması; kendilerinin ve kendileri gibi düşünen kadınların erkekler ile eşit zeminde veya aynı siyasi fikirleri paylaşmadıkları laik kadınlar ile ortak hedefler doğrultusunda hareket etmeleri beklentisi içinde oldukları tespit edilmiştir.

Abstract:
In this work the concept of identity is examined through the framework of identity construction and the concepts of differentiation, individualism, and tenuousness, and the presence of Islamic identity is shown in the novels of contemporary pious women writers. In the work, the various ideas present in Islamism are explained and the contributions of pious women writers who are members of this movement and the concrete results of Islamic identity construction are demonstrated. This work is an interdisciplinary study which examines the works of Islamist intellectuals and literary works to identity the specific formations, groups, or actors by menas of which an identity must be formed.This study examines the novels published by pious women writers to consider the social and political problems facing pious and Islamist individuals from the 1970s on; character analyses and content analyses are presented on the basis of evidence taken from the novels. The thoughts and behavior of characters in the novels is analyzed through the framework of specific themes.The authors of the novels under consideration present a series of characteristics for the protagonists which they desire or believe to be found in Islamist agents and through this they are making an effort to present the reader with a concrete Islamist identity. Writers such as Yıldız Ramazanoğlu, Cihan Aktaş, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu, and Sibel Eraslan, who were all born between 1958 and 1967, are university graduates and professionals. This study limits itself to the novels published by the aforementioned writers during the period 1997?2007.This work shows that Islamist thought is not a monolith: the women writers who are trying to overcome this fragmentation by transforming religious identity into an individual identity through the framework of political liberalism are striving at the same time for social justice, equality for themselves and for the women whom they represent with men and with laicists, or that they can work together towards common goals even if they do not share the same political values.