Düşük riskli ve yüksek riskli gebelerde psikososyal sağlık düzeyinin prenatal bağlanma düzeyi üzerine etkisi: Kesitsel bir çalışma
The effect of psychosocial health level on prenatal attachment level in low-risk and high-risk pregnant women: A cross-sectional study
Yazar: HAMİDE BEYZA ZEYBEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BERNA BAYIR
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Ruh Sağlığı ve Hast. Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Gebelik-yüksek riskli = Pregnancy-high-risk ; Prenatal teşhis = Prenatal diagnosis ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing ; Psikososyal bakım = Psychosocial care

Özet:
Bu araştırma düşük ve yüksek riskli gebelerin psikososyal sağlıklarının, prenatal bağlanma üzerine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmış, kesitsel bir araştırmadır. Ağustos 2023-Haziran 2024 tarihleri arasında Necmettin Erbakan Üniversitesi (NEÜ) Tıp Fakültesi Hastanesi Kadın Doğum Servisi ve Gebe Polikliniğinde yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Mart 2024- Nisan 2024 tarihinde NEÜ Tıp Fakültesi Hastanesi Kadın Doğum Servisinde yatan ve polikliniğe başvuran yüksek ve düşük riskli tüm gebeler oluşturmuştur. Örneklem büyüklüğü G-Power analizi kullanılarak hesaplandı. Örnekleme yöntemi olarak gelişigüzel örnekleme kullanıldı ve 264 gebe bu araştırmanın örneklem grubunu oluşturdu. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Gebelikte Psikososyal Sağlığı Değerlendirme Ölçeği, Prenatal Bağlanma Envanteri kullanılarak yüzyüze toplandı. Veriler Bağımsız Örneklem t Test, Varyans Analizi, çoklu karşılaştırmalar Bonferroni testi ile analiz edildi. Sayısal değişkenler arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon katsayısı ile incelendi.  Gebelikte psikososyal sağlık puanlarının prenatal bağlanma puanları üzerine etkisi doğrusal regresyon analizi ile değerlendirildi. 
Gebelerin demografik özelliklerine göre Prenatal bağlanma durumları, düşük ve yüksekli gebe gruplarında benzerdi. Prenatal bağlanma toplam skor ortalaması 36,95 ± 9,03 puandı. Gebelikte Psikososyal Sağlık Ölçeği toplam skor ortalaması 4,02 ± 0,47 puandı. Gebelikte psikososyal sağlık ölçeği ile prenatal bağlanma arasında negatif yönlü çok düşük düzeyde anlamlı ilişki vardı (p<0,05).
Bu araştırmada yüksek riskli grubun prenatal bağlanma puan ortalamalarının düşük riskli gruba göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Gebenin psikososyal sağlığını değerlendirirken, gebeyle beraber eşin ve ailenin değerlendirilmesi de önem taşır. Gebelere verilecek danışmanlık ve eğitim uygulamalarına eşlerin ve/veya ailelerin dahil edilmesi gerekebilmektedir. Plansız gebe kalmış kadınlar başta olmak üzere tüm gebelere psikososyal sağlığı korumak ve iyileştirmek üzere destek programları planlanmalıdır.

Anahtar Kelimeler: Düşük Riskli Gebelik, Yüksek Riskli Gebelik, Prenatal Bağlanma, Psikososyal Sağlık

Abstract:
This study is a cross-sectional study conducted to determine the effects of psychosocial health of low and high risk pregnant women on prenatal attachment. It was conducted between August 2023 and June 2024 at Necmettin Erbakan University (NEÜ) Faculty of Medicine Hospital, Obstetrics and Gynaecology Department and Pregnancy Outpatient Clinic. The universe of the study consisted of all high and low risk pregnant women who were hospitalised in the Obstetrics and Gynaecology Department of NEÜ Faculty of Medicine Hospital and who applied to the outpatient clinic between March 2024 and April 2024. The sample size was calculated using G-Power analysis. Random sampling was used as the sampling method and 264 pregnant women constituted the sample group of this study. The data of the study were collected face to face using the Personal Information Form, Psychosocial Health Assessment Scale during Pregnancy, and Prenatal Attachment Inventory. Data were analyzed by Independent Samples t Test, Analysis of Variance, and Bonferroni test for multiple comparisons. The relationships between numerical variables were examined by Pearson correlation coefficient. The effect of psychosocial health scores during pregnancy on prenatal attachment scores was evaluated with linear regression analysis.
Prenatal attachment status was similar in low and high pregnancy groups according to the demographic characteristics of the pregnant women. The total mean prenatal attachment score was 36.95 ± 9.03 points. The total mean score of the Psychosocial Health Scale during Pregnancy was 4.02 ± 0.47 points. There was a very low level negative correlation between the psychosocial health scale during pregnancy and prenatal attachment (p<0.05).
In this study, it was observed that the mean prenatal attachment scores of the high-risk group were higher than the low-risk group. When evaluating the psychosocial health of the pregnant woman, it is also important to evaluate the spouse and family together with the pregnant woman. It may be necessary to include spouses and/or families in the counseling and education practices to be given to pregnant women. Support programs should be planned to protect and improve psychosocial health for all pregnant women, especially unplanned pregnancies.

Keywords: Low Risk Pregnancy, High Risk Pregnancy, Prenatal Attachment, Psychosocial Health