Çoruh Vadisi'nde bulunan Zerdali(Prunus armeniaca L.) genotiplerinin fitokimyasal karakterizasyonu
Phytochemical characterization of wild apricot(Prunus armeniaca L.) genotypes in the valley of Çoruh
Yazar: HALİL İBRAHİM SAĞBAŞ
Danışman: PROF. DR. SEZAİ ERCİŞLİ
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı / Meyve Yetiştirme ve Islahı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Meyve ıslahında son yıllarda fitokimyasal içeriği yüksek tiplerin eldesi amacıyla 'özel ıslah' eksenli çalışmalar yürütülmektedir. Yürütülen bu çalışmada amaç, Çoruh Vadisinde özellikle son yıllarda yaygınlaşan baraj ve yol yapımları nedeniyle kaybolma tehdidi altında bulunan zerdali genetik kaynakları arasında üstün özelliklere sahip tiplerin seçimi ve bunlar üzerinde morfolojik ve biyokimyasal analizler yaparak özelliklerini ortaya koymaktır. Çalışmada Çoruh Vadisinde farklı özelliklere sahip zerdali tipleri seçilmiştir. Seçilen tipler üzerinde yürütülen analizlerde, özellikle fitokimyasal çalışmalarda, ıslah açısından önemli varyasyonlar gözlemlenmiştir. Toplam fenol tayininde Folin metoduna göre hazırlanan örnekler spektrofotometrede 750 nm dalga boyunda ölçülmüş ve sonuçlar gallik asit cinsinden µg GAE/g taze meyve olarak hesaplanmıştır. Toplam antioksidan tayininde ise FRAP, TEAC ve DPPH metotları kullanılarak alınan örneklerin antioksidan içerikleri belirlenmiştir. Seçilen tiplerde en yüksek SÇKM içeriği %20.75 ile İSP25, titre edilebilir asitlik değerleri %0.88 (İSP29) ile %1.16 (İSP21) arasında, toplam fenol içeriği 40.56 (İSP17) ile 83.70 (İSP7) µg GAE/g taze örnek arasında; FRAP değeri 32.48 (İSP17) ile 83.11 (İSP21) µmol Trolox eşdeğeri/g yaş meyve arasında, TEAC değerleri 3.47 (İSP15) ile 16.17 (İSP29) µmol Trolox eşdeğeri/g yaş meyve ve DPPH değerleri ise 15.84 (İSP35) ile 115.85 (İSP7) µmol Trolox eşdeğeri/g yaş meyve arasında değişmiştir.

Abstract:
Recently 'specific breeding' activities including to obtain types that has high phytochemical content have gained more importance. In this study, we aimed to determine and select wild promising apricot types among wild apricot genetic resources that under extinction risk due to dam and road construction in Çoruh Valley and made morphological and biochemical analysis. Wild apricot types have different characteristics each other are selected in Çoruh Valley. We observed important variations in particular related to phytochemicals characteristics among selected promising wild apricot types. The prepared solutions for total phenol analysis was measured in spectrophotometer at 750 nm and analysis results were calculated as fresh fruit in terms of gallic acid µg GAE/g. In the determination of total antioxidant FRAP, TEAC and DPPH methods was used and the samples were determined antioxidant content. The highest TSS (total soluble solids) content in selected types is 20.75% (ISP25), titratable acidity has been ranged from 0.88% (ISP29) with 1.16% (ISP21), total phenol content has been ranged from 40.56 (ISP17) with 83.70 (İSP7) µg GAE/g fresh samples; the FRAP amount has been ranged from 32.48 (ISP17) with 83.11  (ISP21) µmol Trolox equivalent/g fresh fruit, the TEAC amount has been ranged from  3.47 (ISP15) with 16.17 (ISP29) µmol Trolox equivalent/g fresh fruit, the DPPH amount has been ranged from 15.84 (ISP35) with 115.85 (İSP7) µmol Trolox equivalent/g fresh fruit.