Öğretmenlerin mesleki ve eş tükenmişliği arasındaki ilişkide psikolojik iyi oluş halinin aracı rolü
The mediator role of psychological well being on relationship between carrier burnout and couple burnout levels of teachers
Yazar: HAZAL KARAKUŞ
Danışman: DOÇ. DR. BURHAN ÇAPRİ
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Eş tükenmişliği = Couple burnout ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Tükenmişlik = Burnout ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmada, öğretmenlerin mesleki tükenmişlik, eş tükenmişliği ve psikolojik iyi oluş puanlarının ilişkisi ve psikolojik iyi oluş puanlarının mesleki ve eş tükenmişliği puanları üzerinde aracı rol üstlenip üstlenmediği incelenmiştir. 
Adana ili merkez ilçelerinde bulunan farklı branşlardan gönüllü olarak çalışmaya katılan evli ya da duygusal bir ilişkisi olan 349'u erkek (%42.0) ve 481'i kadın olmak üzere toplam 830 öğretmenle yapılan bu çalışmada veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu" , "Tükenmişlik Ölçeği-Kısa Formu", "Eş Tükenmişlik Ölçeği-Kısa Formu"  ve "Psikolojik İyi Oluş Ölçeği" kullanılmıştır. IBM SPSS Statistics 22 ve Lisrel 8.80 kullanılarak gerçekleştirilen verilerinin analizinde yapısal eşitlik modeli (YEM) analizi,  korelasyon analizi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve bağımsız gruplar için t-testi kullanılmıştır. 
Araştırmanın analizleri sonucunda mesleki tükenmişlik ve eş tükenmişlik puanları arasında pozitif yönde anlamlı düzeyde ilişkinin olduğu, psikolojik iyi oluş puanının mesleki tükenmişlik ve eş tükenmişliği puanları arasında negatif yönde anlamlı düzeyde ilişki olduğu saptanmıştır. Ayrıca öğretmenlerin mesleki tükenmişlik ve eş tükenmişliği arasındaki ilişkide psikolojik iyi oluşun kısmi aracı rol üstlendiği sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin mesleki tükenmişliklerinin cinsiyet, çalışma süresi, işe yönelik sosyal destek algısı, evlilik/ilişki süresi, çocuk sayısı, evliliğe yönelik sosyal destek algısına göre farklılaştığı bulgusuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin eş tükenmişliklerinin cinsiyet, çalışma süresi, evlilik/ilişki süresi, çocuk sayısı, evliliğe yönelik sosyal destek algısına göre farklılaştığı ve psikolojik iyi oluşlarının evlilik/ilişki süresi ve evliliğe yönelik sosyal destek algısına göre farklılaştığı bulgusuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular, alanyazın ışığında tartışılmıştır.

Abstract:
In this study, it is investigated whether the career burnout, couple burnout and psychological well-being scores of teachers related or not. And whether psychological well-being scores have mediator role on carrier burnout and couple burnout relationship.
This study is conducted in Adana metropolitan district on totally 830 volunteer teachers (349 male (42%) and 481 female (59%) who are married or in emotional relationship. For the purpose of collecting data "Personal Information Form", "Burnout Scale-Short Version", "Couple Burnout Scale-Short Version", "Psychological Well-Being Scale" have been used.
IBM SPSS Statistics 22 and Lisrel 8.80 have been used in the analysis of the data.As a result, a significant positive relationship was observed between professional burnout and marital burnout scores, as well as psychological well-being scores was negatively correlated with professional burnout and marital burnout scores. In addition, it was concluded that psychological well-being plays a partial role in the relationship between teachers' marital and professional burnout. It was observed that the teachers' levels of professional burnout differed according to gender, length of service, perception of social support in the work place, duration of marriage/relationship, number of children, and perception of social support for marriage. It was observed that teachers' marital burnout differed according to gender, length of service, duration of marriage /relationship, number of children, perceptions of social support for marriage, and psychological well-being differed according to perceptions of marriage/relationship duration and social support for marriage. The results were discussed using related research literature as support documentation. The findings have been discussed in a frame of related literature.