Yoksullukla mücadelede muhtaç kişilere yapılan sosyal yardım uygulamaları: Sakarya ili sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları örneği
Social assistance applications that is provideded for indigent people in fight against poverty: Province of Sakarya social assistance and solidarity foundations case
Yazar: DİLEK PERİ
Danışman: DOÇ. DR. ABDURRAHMAN BENLİ
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Çalışma Ekonomisi ve Sosyal Siyaset Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı = Social Assistance and Solidarity Foundation ; Sosyal yardım = Social assistance ; Sosyal yardımlaşma = Social aid ; Vakıflar = Foundations ; Yoksulluk = Poverty

Özet:
Yoksulluk, sadece bu durum içerisinde yaşayan bireyler ve gruplar için değil tüm toplum için mücadele edilmesi gereken çok boyutlu bir sorundur. Yoksulluk aynı zamanda muhtaçlık kavramıyla da ilişkilidir. Eğer bir kişi muhtaçsa, bu durumun diğer toplum kesimlerine de yansıyan bir sorun hâline gelmemesi için müdahale edilmesi gerekmektedir. Yoksullukla mücadelede rol alan birçok devlet kurumu, özel kuruluş, STK ve yerel yönetim bulunmaktadır. Bu kurumlar, yoksulluk ve muhtaçlıkla ilintili olarak mücadelede "sosyal yardım" aracını da kullanmaktadırlar. Bu çalışmada, sosyal yardımlar ele alınmış, yoksulluk ve muhtaçlık ilişkisi kurulmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda aile/çocuk sosyal yardımlarına da yer verilmiştir. Sosyal Yardım Avrupa'da bazı ülkelerde refah rejimleri çerçevesinde uygulamalarıyla incelenmiştir. Ayrıca EUROSTAT ve TÜİK verileri de kullanılmıştır. Yine sosyal yardımların hukuksal dayanakları ve tarihsel gelişimi de çalışmaya konu olmuştur. Bu çalışmanın alan araştırması kısmında ise Türkiye'de resmî bir sosyal yardım kurumu olan SYD Vakıflarında yapılan mülakatlarla Türkiye'deki sosyal yardımların etkinliği sorununun tartışılması amaçlanmıştır.  Bu nedenle Sakarya İli'nin 16 ilçesindeki SYD Vakıfları örneklem alınarak mülakat için her vakıftan yetkili 1 personel, vakıflardan yardım alan 1 vatandaş ve 16 ilçeden 18 tane yardım almayan vatandaşla mülakat gerçekleştirilmiştir. Bu aşamada Sakarya İli'nde tüm ilçelerde yapılan yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakat yöntemi ile 50 kişiyle yapılan araştırmayla literatüre katkıda bulunmaya çalışılmıştır. Konuyla ilgili literatür taramasına ile nitel araştırma süreci benimsenmiştir. Ancak ek olarak istatistiksel bilgiler de bulunmaktadır. Yapılan mülakatlar içerik analizi yöntemiyle kodlanmış ve elde edilen bulgular neticesinde ifadelerdeki benzer ve ayrışan cevaplar değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular çözümlendiğinde bu üç kategoride farklı görüşlerin mevcut olduğu belirlenmiştir. Vakıf çalışanları, başarılı ve etkin bir sosyal yardım sistemi için özverili çalıştıklarını belirtmiştir. Ayrıca onlar sosyal yardımları sosyal devletin gereği bir işlev olarak değerlendirmektedirler.  Vakıflardan yardım alan vatandaşlarsa sosyal yardımlar olamazsa yaşamlarını idame ettiremeyeceklerini ifade etmişlerdir. Ancak sosyal yardım miktarlarının görece arttırılmasının olumlu etkisi olacağını belirtmişlerdir. Üçüncü ve son kategorideki vakıflardan yardım almayan vatandaşlarsa konuya daha farklı yaklaşmışlardır. Onların ifadelerine göre mevcut durumda sosyal yardımların dağıtımı etkin ve adaletli değildir. Ayrıca bu vakıflar bazı aynî yardımların dağıtımına ağırlık vermektedir. Bu noktada, yardım almayan vatandaşlardan sosyal yardımların daha hakkaniyetli yapılması, denetimlerin sıkılaştırılması, bu kurumlarda çalışanların itinayla seçilmesi ve verilen meblağların arttırılması gibi öneriler getirilmiştir.

Abstract:
Poverty is a multidimensional problem that must be fought not only for individuals and groups living in this situation but also for the whole society. Poverty is also related to the notion of indigence. If a person is in need, it is necessary to intervene to prevent this situation from becoming a problem reflected in other segments of society. There are many state institutions, private organizations, NGOs, and local governments that play a role in combating poverty. These institutions also use the "social assistance" tool in combating poverty and indigence. In this study, social assistance was discussed and the relationship between poverty and neediness was tried to be established. In this context, family/children's social benefits are also included. Social Assistance has been studied in some countries in Europe with its applications within the framework of welfare regimes. EUROSTAT and TURKSTAT data were also used. Again, the legal basis and historical development of social assistance have been the subject of the study. In the field research portion of this study events in Turkey with the help of social welfare organizations, made a formal interview in which SAS Foundations in Turkey aimed to discuss the issue. For this reason, the SAS Foundations in 16 districts of Sakarya province were interviewed with 1 personnel authorized from each foundation, 1 citizen who received aid from foundations and 18 citizens from 16 districts who did not receive assistance. At this stage, a semi-structured in-depth interview method was made in all districts of Sakarya Province, and a study was conducted with 50 people to contribute to the literature. Qualitative research process has been adopted with the literature review on the subject. However, there is additional statistical information. The interviews were coded with the content analysis method and as a result of the findings, similar and differentiated answers in the statements were evaluated. When the obtained findings were analysed, it was determined that there were different opinions in these three categories. Foundation employees stated that they work devotedly for a successful and effective social assistance system. In addition, they consider social assistance as a function required by the social state. Citizens who receive assistance from foundations stated that they cannot survive without social assistance. However, they stated that increasing the amount of social assistance relatively would have a positive effect. Citizens who did not receive assistance from the third and last category of foundations approached the issue differently. In their statements, the distribution of social assistance is not efficient and fair in the current situation. In addition, these foundations focus on the distribution of some in-kind assistance. At this point, suggestions have been made such as making social assistance more equitable from citizens who do not receive assistance, tightening the controls, carefully selecting the employees in these institutions, and increasing the amounts given.