Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait satır altı bir Kur'an tercümesi Fatiha ve Bakara Sureleri (Giriş–inceleme–metin–sözlük-tıpkıbasım)
An interline Quran translation from The Old Anatolian Turkish period Surahs Fatiha and Bakara (Introduction–review–text– dictionary–factory print)
Yazar: MUTLU AKTEKE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA ŞENYÜZ
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Türkler İslamiyet'i kabul ettikten sonra dinlerini daha iyi tanıyabilmek, tanıtabilmek, yaşayabilmek amacıyla kutsal kitap Kur'an-ı Kerim'i tercüme faaliyetlerine başlamışlardır. Özellikle Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait yurt içi ve yurt dışı kütüphanelerinde çok sayıda satır altı Kur'an-ı Kerim tercüme nüshası bulunmaktadır.
Çalışmamıza kaynaklık teşkil eden nüsha Dr. Mustafa GÜNEŞ hususi kütüphanesinde bulunan Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait bir satır altı Kur'an tercümesidir. Bu eserin Fatiha ve Bakara sureleri (1b-30a) transkribe edilmiş ve incelenmiştir. İncelediğimiz bu satır altı Kur'an tercümesi Eski Anadolu Türkçesi döneminin ses, şekil, imla ve söz varlığı açısından tüm özelliklerini yansıttığı için büyük öneme sahiptir. Bu çalışma giriş – inceleme – metin – sözlük - tıpkıbasım bölümlerinden oluşmaktadır. Çalışmanın giriş bölümünde satır altı Kur'an tercümeleri hakkında bilgi verilmiştir. İnceleme bölümünde bu eserin Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait dil hususiyetleri incelenmiştir. Metin bölümünde eser transkripsiyonlu olarak verilmiştir. Sözlük bölümünde metinde geçen kelimeler alfabetik sıraya göre verilmiş, özellikle anlamı bilinmeyen kelimelerin anlamları verilmiştir. Metin okunurken bazı yerlerde sayfaların yırtık ve tahrip olmasından kaynaklı okunamayan kelimeler (...) şeklinde gösterilmiştir.
Anahtar Sözcükler: Eski Anadolu Türkçesi, Kur'an Çevirisi, Satır Altı Kur'an Tercümesi, Söz Varlığı

Abstract:
After the Turks accepted Islam, they started to translate the holy book Quran in order to get to know, promote and live their religion better. Especially in the Old Anatolian Turkish period, there are many translated copies of the Qur'an in domestic and foreign libraries.	
This copy, which constitutes the source of our study, is an Old Anatolian Turkish translation of the Qur'an in the private library of Dr. Mustafa GÜNEŞ. Surahs Fatiha and Baqara (1b-30a) of this work were transcribed and analyzed. The importance of this inline Qur'an translation we have examined is that it reflects the language characteristics of the Old Anatolian Turkish period in terms of sound, form, spelling and vocabulary. This study consists of introduction-examination-text-dictionary-typography sections. In the introduction part of the study, information about inline Qur'an translations is given. In the review section, the language characteristics of this work belonging to the Old Anatolian Turkish period are examined. In the text section, the work is given in transcription. In the dictionary section, the words in the text are given in alphabetical order, especially the meanings of the words whose meaning is unknown. While reading the text, the words that cannot be read due to the torn and destroyed pages in some places are shown as (...).
Keywords: Below-The-Line Quran Translation, Old Anatolian Turkish, Quran Translation, Vocabulary