Peyami Safa romanlarında erkek kahramanlar
Male heroes in Peyami Safa novels
Yazar: NİLGÜN GÜNEŞ
Danışman: PROF. DR. KAZİM YETİŞ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Erkek imajı = Man image ; Erkekler = Men ; Kahramanlar = Heroes ; Roman = Novel ; Safa, Peyami = Safa, Peyami ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature

Özet:
Yazının, kurgusal dünyasında hayat bulan romanın, Türk edebiyatındaki örneklerini oluşturan isimler arasında Peyami Safa'nın önemli bir yeri vardır.  1899-1961 yılları arasında yaşamış olan Peyami Safa'nın eserleri yardımıyla biz; o günün koşulları, acıları, insanın değişmeyen dünyevî kaygıları ile iletişim kurmaya devam ediyoruz. Romanları aracılığı ile bizlere romanın anlatıldığı dönemin sosyal, ekonomik, siyasi durumunu ve kişiler üzerinden insanın bireysel dünyasını, kaygılarını, acılarını, zaaflarını, başarılarını ve başarısızlıklarını anlatır. Romanlarında, kadınlar ve erkekler aynı kurgunun içerisinde yer almış olmalarına rağmen, ayrı yönlerden kuvvetli kılınmışlardır. Erkekler, kadınlara göre ekonomik ve sosyal hayatın içerisinde daha çok söz sahibidirler. Erkek kahramanlar, kadın kahramanlardan daha yoğun bir şekilde iş ve eğitim hayatında yer alır, bu alanlara yön verirler. 
Çalışmamızda, Peyami Safa imzalı; Sözde Kızlar(1923), Şimşek(1923), Mahşer(1924), Bir Akşamdı(1924), Canan(1925), Dokuzuncu Hariciye Koğuşu(1930), Fatih-Harbiye(1931), BirTereddüdün Romanı(1933), Matmazel Noraliya'nın Koltuğu(1949), Yalnızız(1951) ve Biz İnsanlar(1959), isimli romanların, erkek kahramanlarını inceledik.
Erkek kahramanlar, içinde bulundukları zamanın değişkenlerinden etkilenmişlerdir. Örneğin;  roman zamanı olarak Birinci Dünya Savaşı sonrasının işlendiği romanlarda ya da İstanbul'un işgali sürecini roman zamanı olarak işleyen "Biz İnsanlar" romanında kahraman ve diğer karakterler, işgal altındaki İstanbul'un üzerinde hissedilen İtilâf Devletleri tarafından oluşturulan baskıdan etkilenmektedirler. Bu etki romanlarda değişiklik göstermektedir. "Mahşer" romanında ise roman zamanı olarak Birinci Dünya Savaşı sonrasıdır ve bu zaman, Çanakkale'den,  cepheden dönen "Nihad" ı işsizlik tesiri ile ekonomik olarak etkiler. 
Erkek kahramanlar, eğitimleri yönü ile de kadınlara göre daha uzun soluklu bir süreçten geçmişlerdir. Erkekler, örgün eğitim dışında ve örgün eğitim içerisinde eğitimin çeşitli kademelerinde bulunmuşlardır. Örgün eğitimde hiç bulunmamış erkekler olduğu gibi, örgün eğitimini yurt dışında tamamlamış olan, "Matmazel Noraliya'nın Koltuğu" romanındaki "Yahya Aziz" örneğinde mevcuttur.  "Yahya Aziz", Paris'te, Sorbonne Üniversitesi'nde eğitim görmüştür. 
Anahtar Kelimeler: Yeni Türk Edebiyatı, kahraman, erkek, Peyami Safa.

Abstract:
Peyami Safa has an important place among the names that make up the examples of the novel that strengthen in the fictional world of writing and in Turkish literature.  We continue to communicate with the conditions of that day, the suffering and the unchanging worldly concerns of man with the help of the works of Peyami Safa who lived between 1899-1961. He tells us about the social, economic and political situation of the period in which the novel is told, and the individual world of human beings, concerns, pains, weaknesses, successes and failures through his novels. In his novels, although men and women are involved in the same fiction, they are made strong in different ways. Men have more influence in economic and social life than women. Male heroes take part in business and education life more intensely than female heroes, and they direct these areas. 
In our study, we examined male heroes of So-Called Girls (1923), Lightning (1923), Armageddon (1924), It Was An Evening (1924), Canan (1925), Ninth External Ward (1930), Fatih-Harbiye (1931), The Novel of A Hesitation (1933), The Armchair of Mademoiselle Noraliya (1949), We Are Alone (1951) by Peyami Safa.
 Male heroes were influenced by the variables of their time. For example, in the novels that he treated the period of the post-World War I, or in the novel "We People" which he treated processes the occupation of Istanbul as novel time, the heroes and other characters are influenced by the pressure created by the Allied Powers felt over occupied Istanbul. This effect varies in novels. In the novel  "Armageddon" the period is Post- First World War and this period economically affects the "Nihad", which has returned from the front of Çanakkale, with unemployment. 
 In terms of their education, male heroes have gone through a longer period than women. Men have been involved in various levels of education outside and within formal education. It is present in the example of "Yahya Aziz" in the novel of "The Armchair of Mademoiselle Noraliya", who completed his formal education abroad as well as men who have never been in formal education.  "Yahya Aziz" studied at the Sorbonne University in Paris. 
Keywords: New Turkish Literature, hero, male, Peyami Safa.