Turizm işletmelerinde yenilik stratejilerinin nitel ve nicel performansa etkileri: Safranbolu örneği
The effects of innovation strategies on qualitative and quantitative performance in tourism enterprises: The case of Safranbolu
Yazar: ÖZDEN ÇETİN
Danışman: PROF. DR. NİGAR DEMİRCAN ÇAKAR
Düzce Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Performans = Performance ; Turizm = Tourism ; Turizm işletmeleri = Tourism businesses ; Yenilik = Innovation ; Yenilik stratejileri = Innovation strategies ; İşletmeler = Businesses ; Şirket performansı = Company performance

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, işletmelerin yenilik stratejilerini (saldırgan, savunmacı, taklitçi, bağımlı, geleneksel, fırsatları izleme) kullanmalarının nitel (çalışan bağlılığı, müşteri tatmini, yenilik) ve nicel (verimlilik, kârlılık, müşteri sayısı, işgücü devir oranı ve genel performans) performansa bir etkisi olup olmadığını, yenilik stratejilerinden hangilerini tercih ettiklerini ve uyguladıklarını araştırmaktır. Yenilik stratejileri Saldırgan Strateji, Savunmacı Strateji, Taklitçi Strateji, Bağımlı Strateji, Geleneksel Strateji ve Fırsatları İzleme Stratejisi olarak sınıflandırılmıştır. Firma performansı; çalışan bağlılığı, müşteri tatmini, yenilik, verimlilik, kârlılık, müşteri sayısı, işgücü devir oranı ve genel performans olmak üzere sekiz boyutlu olarak ele alınmaktadır. Safranbolu bölgesindeki tüm konaklama işletmeleri araştırmanın ana kütlesini oluşturmaktadır. Safranbolu'da faaliyet gösteren konaklama işletmelerinin yenilik stratejilerinden hangisini tercih ettiklerini ve bu stratejilerin nitel ve nicel performansa bir etkisi olup olmadığını araştırmak amaçlanmıştır. Bu doğrultuda işletme performansı bağımlı değişken olarak ele alınırken yenilik stratejileri ise bağımsız değişkenler olarak ele alınmıştır.Araştırmada veri toplama aracı olarak anket tekniği kullanılmıştır. İlk anket uygulaması pilot çalışma olarak Safranbolu'da bulunan üç yıldızlı bir konaklama işletmesinin işletme sahibine ve çalışanlarına uygulanmıştır. Daha sonra diğer konaklama işletmelerinin sahiplerine anket uygulaması yapılmıştır. Bunun yanında kaynak taraması yapılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 15,0 for Windows programında yüzde ve frekans dağılımı, Tanımlayıcı İstatistikler, Faktör Analizi, Güvenilirlik Analizi, Korelasyon Analizi, Regresyon Analizi yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir.Çalışma sonucunda gerçekleştirilen regresyon analizleri doğrultusunda verimlilik üzerinde tek etkili olan yenilik stratejisi rekabete yönelik saldırgan strateji olduğu tespit edilmiştir. Rekabete yönelik saldıran strateji ve geleneksel strateji kârlılığı pozitif yönde etkilemektedir. Rekabete yönelik saldıran strateji ve geleneksel strateji ile müşteri sayısı arasında pozitif bir ilişki olduğu belirlenmiştir. İşgücü devir oranı üzerinde ise müşterilere yönelik saldırgan strateji ve taklitçi strateji pozitif yönde etkili olmaktadır. Nitel performans boyutlarından müşteri tatmini üzerinde pozitif yönde etkili olan tek yenilik stratejisi rekabete yönelik saldırgan stratejidir. Çalışan bağlılığı üzerinde rekabete yönelik saldırgan strateji pozitif yönde, yenilik üzerinde ise rekabete yönelik saldırgan strateji ve taklitçi strateji pozitif yönde etkilidir. Son olarak genel performans üzerinde pozitif yönde etkili olan tek yenilik stratejisi ise savunmacı strateji olarak tespit edilmiştir.Anahtar Sözcükler: Yenilik, Yenilik Stratejileri, Turizm, Nitel Performans, Nicel Performans

Abstract:
The main purpose of this study is to research, innovation strategies (aggressive, defensive, imitator dependent, conventional, opportunity following) of tourism enterprises whether these strategies have effects on qualitative (employee loyalty, customer satisfaction, innovation) and quantitative (productivity, profitability, number of customers, employee turnover rate and general performance) performance. Besides it is aimed to examine the strategies that tourism enterprises prefer and apply. In the literature Innovation Strategies are classified as Aggressive Strategy, Defensive Strategy, Imitation Strategy, Dependent Strategy, Conventional Strategy and Opportunity Following. Company performance is analyzed in eight different aspects such as employee loyalty customer satisfaction, innovation, productivity, profitability, number of customer workforce turnover rate and general performance. The study area of this survey is the hotel establishments in Safranbolu. It is aimed to determine which strategies the hotel enterprises prefer and whether these strategies have an effect on quantitative and qualitative performance of the hotel. In this context business performance was considered as dependent variables while innovation strategies was considered.In this research survey method has been used pilot study has been carried out at a three-star hotel in Safranbolu. The SPSS 15 for Windows was used to analyse the data by applying descriptive statistics, Factor Analysis, Reliability Analysis, Correlation Analysis, Regression Analysis.As a result of regression analyzes the finding of this study indicates that aggressive strategy has been effective in productivity of the hotel enterprise. Competitive Aggressive strategy and conventional strategy has positive effect in profitability. There has been a positive correlation between aggressive strategy, conventional strategy and number of customers. Besides imitation strategy and aggressive strategy have positive effects on turnover rate. on the other hand competitive strategies effect customer satisfaction positively. Aggressive strategy has effect on loyalty and innovation. In addition to that imitation strategy has positive effects on innovation. Finally, defensive strategy is the only innovation strategy which has positive effect on general performance.Key Words: Innovation, Innovation Strategies, Tourism, Qualitative Performance, Quantitative Performance