Medyanın 2017 Anayasa Referandumu sürecindeki kamuoyu oluşturma etkisi: Ensonhaber ve T24 örnekleri
Public opinion creation effect of media in the process of 2017 Constitutional Referendum: The examples of Ensonhaber and T24
Yazar: İSMAİL PİŞER
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET CAN DOĞAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Genel Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Gazetecilik = Journalism
Dizin: Anayasa = Constitution ; Anayasa değişiklikleri = Constitutional amendments ; Elektronik medya = Electronic media ; Gündem belirleme = Agenda-setting ; Kamuoyu oluşturma = Public opinion forming ; Medya = Media ; Sosyal medya = Social media ; Suskunluk sarmalı = Spiral of silence ; Yeni medya = New media

Özet:
Medyanın kamuoyu üzerindeki etkileri üzerine yapılan araştırmaların temelini genellikle siyasi olaylar, seçimler ve referandumlar oluşturur. Keza bu çalışmanın amacı, 16 Nisan Anayasa Referandumu öncesinde, medya ve toplum arasındaki ilişkiyi gözlemlemektir. Çalışmanın birinci varsayımı, 2017'nin Mart ve Nisan aylarında, insanların ne hakkında düşüneceklerine çoğunlukla medyanın karar verdiğidir. Medya, referandum öncesinde, toplumun ihtiyaçlarına yanıt vermekten uzaklaşıp onu yönlendiren bir aygıta dönüşmüştür. İkinci olarak, 16 Nisan günü yaklaştıkça toplumdaki medya bağımlılığının arttığı tahmin edilmektedir. Medya bağımlılığı önemli ölçüde artsa da toplum genelinin anayasa paketiyle ilgili yeterince bilgi sahibi olmadığı düşünülmektedir. Tam anlamıyla neyi oylayacağını bilmeyen kayda değer bir kitle mevcuttur. Dördüncü olarak, Neumann'ın suskunluk sarmalı kuramında değindiği gibi, toplumun önemli bir kısmının referandum öncesinde fikirlerini açıklamaktan çekindiği tahmin edilmektedir. Bahsi geçen bu dört varsayım, örneklem grubuna uygulanacak bir anketle test edilmiştir. Bunun ardından, Türkiye'nin önde gelen haber portalları Ensonhaber ve T24'ün 1 Nisan - 15 Nisan tarihleri arasında yayımladığı referandum haberlerine içerik analizi uygulanmıştır. Haber metinleri "Antconc" programı aracılığıyla irdelenmiş, bu metinlerdeki anahtar sözcükler tespit edilerek iki haber sitesinin referandumun hangi blokuna daha ılımlı yaklaştıkları ortaya çıkarılmıştır. Çıkan sonuçlara göre Ensonhaber, 16 Nisan Anayasa Referandumu öncesi "evet" blokunu destekleyerek nesnellikten uzak bir habercilik anlayışı benimsemiştir. Benzer şekilde T24 de, haberlerinde "hayır" bloku lehinde bir üslup kullanarak kritik seçim öncesi nesnellikten uzaklaşmıştır.

Abstract:
Political events, elections and referendums usually form the basis of the research on the media's effects on the public. Similarly, the aim of this study is to observe the relationship between the media and society before the April 16 constitutional referendum. The first assumption of the study is that the media decided what people thought about during March and April 2017. Before the referendum, the media turned into an instrument that directed society instead of responding to the needs of it. Secondly, as the April 16 approached, the existing media dependence in society increased much more. Although media dependency increased considerably, it is thought that the majority of the society did not have enough knowledge about the constitutional amendment package. It is foreseen that there was a significant amount of population that did not know exactly what to vote. Fourthly, it is estimated that, as Neumann indicates in her spiral of silence theory, a noteworthy segment of the population refrained from declaring their ideas before the 2017 constitutional referendum. These four assumptions mentioned above have been tested via a questionnaire that has been applied to the sample group. After that, the study has focused on two leading news portals in Turkey, "T24" and "Ensonhaber". All the "referendum news" published in these portals between April 1 and April 15 has been analyzed, which is scientifically called "the method of content analysis". Via Antconc, which is useful corpus analysis software, frequently used words in news texts and how many times they are used have been determined. These keywords have made easier to understand the political manners of Ensonhaber and T24. According to the results, before the referendum, Ensonhaber got further away from objectivity in the news by supporting "yes" block of the referendum. Similarly, T24.com.tr did not have objective attitude in the news and supported "no" block of the referendum during these 15 days.