Hisse senedi piyasalarındaki manipülasyon sürecinin analizi: Borsa İstanbul üzerinde ampirik bir uygulama
Analysis of stock market manipulation process:  Istanbul stock exchange on an empirical application
Yazar: HİLAL OK
Danışman: DOÇ. DR. ABDULLAH YALAMAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa = Stock exchange ; Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Finansal piyasalar = Financial markets ; Fiyat hareketi = Price movement ; Hisse senetleri = Stocks ; Manipülasyon = Manipulation

Özet:
Sermaye piyasası araçlarında yapay fiyat hareketlerine sebep olup, yatırımcıları yanlış yönlendirmek suretiyle haksız kazanç elde etme işlemine manipülasyon denir. Manipülasyonların yapısının analiz edilerek önlenmesine yönelik geliştirilecek politikalar oldukça önemlidir, çünkü sermaye piyasalarındaki arz ve talep mekanizmasının sağlıklı ve güvenli bir şekilde çalışması ülke ekonomisinin kalkınmasında stratejik bir rol üstlenmektedir. Bu kapsamda bu tezin temel amacı Borsa İstanbul'da 2005-2013 yılları arasında gerçekleşen manipülasyon olaylarının getiri, volatilite ve işlem hacmi üzerindeki etkilerini analiz etmektir. Bu kapsamda çalışmada veri seti olarak 2005-2013 yılları arasında Sermaye Piyasası Kurulu'nun ilan etmiş olduğu, Borsa İstanbul'a kote olan firmalarda gözlemlenen tüm işlem bazlı manipülasyonlar kullanılmıştır. Ampirik bulgular manipülasyon dönemi boyunca hisse senetlerinin getiri, işlem hacmi ve volatilitesinin manipülasyon öncesi, sonrası, manipülasyon dışı ve manipülasyon yapılmayan hisse senetlerine göre artış gösterdiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca en küçük kareler yöntemi kullanılarak yapılan regresyon analizi sonuçları göstermektedir ki manipülatörler manipülasyon yapacakları hisse senetlerini seçerken getiri, işlem hacmi ve volatilite önemli bir rol oynamaktadır. Bu tezin ampirik bulgularının kurumsal yatırımcılara, büyük portföy yöneticilerine, aracı kurumlara, yatırım firmalarına, gelişmekte olan ülke yatırımcılarına, şirket yöneticilerine, politika yapıcılara ve akademisyenlere yarar sağlaması beklenmektedir.

Abstract:
Manipulation is defined as transaction or orders to trade which give false or misleading signals price of capital market instruments. Policies to prevent manipulations are crucial for the reliable operation of the supply and demand mechanisms in capital markets which plays a strategic role in the growth of national economy. In this context, the purpose of this thesis is to analyze the impact of manipulations identified at Istanbul Stock Exchange in the period 2005-2013 on returns, volatility, and trading volume. The dataset used in the study contains all trading-based manipulations, announced by the Capital Markets Board in the period 2005-2013 for the firms listed at Istanbul Stock Exchange. Empirical evidence reveals that the returns, trading volume and volatility of stocks during a manipulation rise in comparison to the period before and after the manipulation, as well as to stocks which are not subject to manipulation. Furthermore, the regression analysis employing the least squares method shows that returns, trading volumes, and volatility levels are crucial for detecting manipulated stocks. The empirical findings of the thesis are expected to bring benefits to corporate investors, managers of large portfolios, stock brokers, and investment funds, investors from developing countries, company executives, policy-makers, and academicians.