Beş faktör kişilik özelliklerinin kültürel zekâ üzerindeki etkisinde örgütsel uyumun aracılık rolü: Uluslararası üniversite öğrencileri üzerinde bir araştırma
The mediating role of organizational adaptation in the effect of five factor personality traits on cultural intelligence: An application on international universty students
Yazar: GAZİ KURNAZ
Danışman: PROF. DR. RİFAT İRAZ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Günümüzde küreselleşme ile birlikte, bireylerin eğitim faaliyetleri için başka ülke ve kültürleri tercih etmeleri giderek artmaktadır. Bu nedenle kültürlerarası farklılıkların aşılabilmesi giderek önem kazanmıştır. Bireyler bir kültürden başka bir kültüre geçiş yaptıklarında yeni bir kültür, dil, toplum, gelenek-görenek vs. gibi çeşitli zorluklarla karşılaşmaktadır. Bu nedenle, bireylerin farklı kültürel ortamlara uyum sağlaması gerekir. Özellikle son zamanlarda kültürlerarası çalışmaların artması ile birlikte kişilik özelikleri ve uyum çalışmaları da önem kazanmıştır. Bu doğrultuda bu çalışmada, beş faktör kişilik özeliklerinin kültürel zekâ üzerindeki etkisinde örgütsel uyumun aracılık rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmada ilk olarak beş faktör kişilik özelikleri kuramı, kültürel zekâ ve örgütsel uyum değişkenleri teorik bir çerçevede ortaya konulmuş ve ayrıntılı olarak açıklanmıştır. 
Bu çalışmanın temel amacı; beş faktör kişilik özeliklerinin kültürel zekâ üzerindeki etkisini ortaya koymak ve bu etkide örgütsel uyumun aracılık rolünün olup olmadığını saptamaktır. Araştırmanın verileri Mardin Artuklu Üniversitesi'nde öğrenim gören 585 uluslararası öğrenciden toplanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler, Yapısal Eşitlik Modellemesi teknikleri ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; beş faktör kişilik özeliklerinin kültürel zekâ ve örgütsel uyum üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca örgütsel uyumun, beş faktör kişilik özeliklerinin kültürel zekâ üzerindeki etkisinde de kısmı aracılık etkisi olduğu saptanmıştır.

Abstract:
Individuals intensively prefer to visit other countries and cultures for their educational activities in the age of today's globalization. For this reason, overcoming intercultural differences has become increasingly important. When individuals move from one culture to another, they encounter various difficulties such as new culture, language, society, tradition-custom, etc. Therefore, individuals need to be adapted to different cultural environments. Especially with the increase in intercultural studies done by recent years, personality traits and harmony studies have gained importance as well/ Accordingly, this study aims to examine the mediating role of organizational adjustment in the effect of five factor personality traits on cultural intelligence. In this study, five factor personality traits theory, cultural intelligence and organizational adaptation variables were put forward in a theoretical framework and explained in detail.
The main purpose of this study is to reveal the effect of five factor personality traits on cultural intelligence and to determine whether organizational harmony has a mediating role in this effect or not/ The data of the research were collected from 585 international students who study at Mardin Artuklu University. It is analyzed with structural equation modeling techniques. As a result of the research, it has been determined that five factor personality traits have significant effect on cultural intelligence and organizational adaptation. In addition, it is found that organizational adaptation has a partial mediating effect on the effect of five factor personality traits on cultural intelligence.