Çevrimiçi ortamlarda uzaktan eğitim öğrencilerinin topluluk hissi, akademik başarı ve katılımları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationships of distance education students' sense of community, academic achievement and participation in online environments
Yazar: ESMA YILDIZ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA BAŞER
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Akademik katılım = Academical participation ; Topluluk hissi = Sense of community ; Uzaktan eğitim = Distance education ; Çevrimiçi sistemler = Online systems ; Çevrimiçi topluluklar = Online communities ; Çevrimiçi öğrenme = Online learning

Özet:
Bu çalışmada çevrimiçi öğrenme ortamlarında,  uzaktan eğitim öğrencilerinin topluluk hissi, akademik başarı,  öğrenme ortamına katılımı arasındaki ilişkinin incelenmesi ve bu öğrencilerin çevrimiçi öğrenme ortamlarında topluluk hissinin arttırılmasına ilişkin görüşlerinin sunulması amaçlanmıştır. Çalışmada karma yöntem desenlerinden açıklayıcı sıralı karma yöntem deseni kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, bir uzaktan eğitim merkezinde beş farklı önlisans programına kayıtlı 1442 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmanın birinci aşamasında, örneklemi beş farklı önlisans programına kayıtlı 190 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmanın ikinci aşamasında, çalışma grubunu beş farklı önlisans programına kayıtlı 15 katılımcı oluşturmuştur.  Çalışmada kullanılan veri toplama araçları: (1) Çevrimiçi Ortamlarda Topluluk Hissi Ölçeği (Randolph ve Crawford, 2013), (2) Akademik Başarı Puanları, (3) Katılım Raporları ve (4) Yarı Yapılandırılmış Görüşmelerdir.  Çalışmada öğrencilerin topluluk hissi,  Randolph ve Crawford (2013) tarafından geliştirilen Çevrimiçi Öğrenme Ortamlarında Topluluk Hissi Ölçeği kullanılarak belirlenmiştir.  Ölçeğin Türkçe uyarlaması ve pilot çalışması yapılmıştır. Ölçek, yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucunda çalışmada kullanılan haliyle 4 bileşen ve 14 maddeden oluşmuştur. Ölçeğin güvenirlik analizi; Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı kullanılarak yapılmış ve 0.86 olarak hesaplanmıştır.
Araştırmanın birinci aşamasında istatistik paket programı kullanılarak betimsel analiz ve korelasyon analizi yapılarak veri analizi tamamlanmıştır. Yapılan korelasyon analizi sonucunda; çevrimiçi öğrenme ortamlarında topluluk hissi ve akademik başarı, topluluk hissi ve katılım, akademik başarı ve katılım arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu görülmüştür. Araştırmanın ikinci aşamasında yarı yapılandırılmış görüşmeler ile toplanan veriler, nitel veri analizi programı kullanılarak betimsel analiz ile incelenmiştir. Çalışmada tamamının transkript edildiği görüşmelerin betimsel analizi sonucunda, öğrencilerin topluluk hissinin artırılmasına yönelik öneri ve görüşleri 7 bileşen altında incelenmiştir. Bu bileşenler öğretim elemanı, öğrenci özellikleri, öğretim tasarımı, öğretim yöntemi, etkileşim, işbirliği ve oryantasyon olarak ifade edilmiştir. Çalışmada son olarak, ifade edilen topluluk hissi bileşenleri göz önünde bulundurularak çevrimiçi öğrenme ortamlarına yönelik bir takım öneriler sunulmuştur. Ek olarak uzaktan eğitimde ders veren öğretim elemanlarına yönelik, ders sürecinde yardımcı öğretim stratejilerinin geliştirilmesi için çalışmaların yapılması önerilmiştir.


Anahtar Kelimeler: Uzaktan eğitim, çevrimiçi öğrenme, topluluk hissi, akademik başarı, katılım.

Abstract:
This study was aimed to investigate the relationship of distance education students' sense of community, academic success and their participation to learning environment and to present participators' perspectives with respect to enhancing sense of community in online learning environments. In the study, explanatory sequential design, one of the mix method designs, was used. The population of the study was composed of 1442 associate degree students registered to 5 different departments in a distance education center. At the first step, the sample of the study was constituted of 190 associate degree students registered to 5 different departments. At the second step of the study, sample was composed of 15 participants registered to 5 different associate degree departments. Data collection tools used in the study were: (1) Sense of Community in Online Courses Scale (Randolph ve Crawford, 2013), (2) Academic Success Scores, (3) Participation Reports and (4) Semi-structed Interviews. The learners' sense of community was determined via Sense of Community in Online Courses Scale developed by Randolph and Crawford (2013). The Turkish adaptation of the scale and the piloting was completed. With the result of exploratory factor analysis, the scale was formed of 4 factors and 14 items as it was used in the study. The reliability analysis of the study was made by Cronbach Alpha index and measured as 0.86. 
At the first step of the study, data analysis was completed by descriptive and correlation analysis with statistical package programme. As a result of the Correlation analysis, it was found out  that there is statistically meaningful positive relationship between sense of community in online learning environment and academic success, sense of community and  participation, academic success and participation. At the second step of the study, data taken from semi-structered interviews was analyzed with descriptive analysis via qualitative analysis programme. As a result of the descriptive analysis of the transcribed interviews, students suggestions and opinions to increase sense of community was examined under 7 components. These components was expressed as instructer, student characteristics, instruction design, instruction method, interaction, collobaration and orientation. Lastly, suggestions was presented directed to online learning environment by taking into consideration of community sense components.   Additionally,  suggestions intended for instructers who give courses at distance education were made to improve teaching strategies.


Keywords: Distance education, online learning, sense of community, academic success, participation.