İstatistiksel tahmin yöntemleri ile uçak motor sağlık durumunun izlenmesi
Aircraft engine health monitoring via statistical estimation methods
Yazar: ALPEREN MEHMET SEVİNÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAGİME TÜLİN YILDIRIM
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Sivil Havacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sivil Havacılık = Civil Aviation

Özet:
-Havacılıkta hava aracı motor bakımında pratikte uygulanan ve literatürde hala geliştirilmeye devam edilen çok sayıda hava aracı motoru performans analizi yöntemi bulunmaktadır. Hava aracı motor performans analizi sonucuna bağlı olarak hava araçlarının motorlarının sağlığına karar verilebilmektedir. Bakım uygulamalarında uçuş sonrası bakım esnasında motor performans analizi yapılabildiği gibi günümüzde uçuş esnasında hava aracından yere iletilen verilerle de performans analizleri yapılabilmekte, arıza uyarısı üretilmektedir. Bu tez çalışmasında hava aracı motoru sağlığı izleme yöntemleri araştırılmış; kalan faydalı ömür tahmini ve tahmine dayalı bakım yöntemleri ile ilgili çalışmalar incelenmiş; uçak performans parametreleri ile motora ait bir parametre olan N1 parametresi arasındaki ilişkiler ele alınarak N1 parametresinin motor sağlığı izleme üzerindeki etkisi incelenmiştir. Uçuş performans parametreleri ile N1 parametresi arasındaki ilişki incelenirken korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi yöntemlerinden yararlanılmıştır. N1 parametresi ile ilgili olan veriler kullanılarak uçak motoru sağlık durumunu incelemek üzere eğitim yapılmış, ardından eğitim algoritmalarının başarımı değerlendirilmiştir. Literatürden görülebildiği kadarı ile N1 parametresi kullanılarak uçak motor sağlığı izleme üzerine daha önce yapılan çalışma bulunmadığından bu tez çalışması ile bu alanda bulunan bir boşluk daha doldurulmuş bulunmaktadır. Tez çalışmasından elde edilen sonuçlar bu çalışmanın emniyetli uçuşun sağlanmasına ve bakım maliyetlerinin azaltılmasına katkı sağlamak amacıyla kullanılabileceğini göstermektedir.

Abstract:
-There are many aircraft engine performance analysis methods that are practically applied in aircraft engine maintenance in aviation and are still being developed in the literature. Depending on the aircraft engine performance analysis result, mechanics decide the aircraft engine health conditions. In maintenance applications, engine performance analysis can be performed during post-flight maintenance, as well as performance analysis can be made with the data transmitted from the aircraft to the ground during the flight, and malfunction alerts are generated. In this thesis, aircraft engine health monitoring methods have been investigated; Studies on remaining useful life estimation and predictive maintenance methods were examined; The relationship between aircraft performance parameters and the N1 parameter, which is an engine parameter, was examined and the effect of the N1 parameter on engine health monitoring was examined. Correlation analysis and multiple regression analysis methods were used to examine the relationship between flight performance parameters and the N1 parameter. Using the data related to the N1 parameter, training was conducted to examine the aircraft engine health status, and then the performance of the training algorithms was evaluated. As far as it can be seen from the literature, since there is no previous study on aircraft engine health monitoring using the N1 parameter and this thesis has filled a gap in this field. The results obtained from the thesis show that this study can be used to maintain flight safety and reduced maintenance costs.