Ders ağırlığı, içeriği ve okutulan kaynaklar bakımından ilahiyat fakültelerinde mantık dersi
Logic course in faculty of theology in terms of course weight, content
Yazar: HAKAN ERARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. KAMİL KÖMÜRCÜ
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Ders programları = Curriculum ; Din eğitimi = Religious education ; Din eğitimi kurumları = Theological schools ; Mantık = Logic ; Mantık dersi = Logic lesson ; Üniversiteler = Universities ; İlahiyat = Theology ; İlahiyat fakülteleri = Theology faculties

Özet:
İlahiyat fakültelerinde okutulan mantık dersini ağırlık, içerik ve kaynakları bakımından inceleyen bu çalışma giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Araştırmamızda faydalandığımız gerekli verileri elde etmek için Avrupa'da eğitim kalitesini ve öğrenci düzeyini arttırmak amacıyla yürürlüğe girmiş bir sistem olan Bologna Bilgi Sisteminden yararlanılmıştır. Bu sistemde bilgileri tam olan yirmi üniversitenin ders içerikleri incelenmiş ve araştırma gerçekleştirilmiştir.
 Araştırmamızın giriş bölümünde problem durumu, araştırmanın amacı, önemi, yöntemi ve konuyla ilgili daha önce yapılan çalışmalar belirtilmiştir.
Birinci bölümde mantığın tanımı ve kısa tarihçesi başlığı altında mantığın tanımı, kelime ve terim anlamları üzerinde durulmuştur. Yine bu bölümde mantık ilminin kısa tarihçesi dönemler halinde incelenmiştir. Burada, mantık ilmi Aristo öncesi dönem, Aristo mantığı ve Sembolik mantık başlıkları altında incelenmiştir. Ayrıca bu başlık altında Aristo sonrası dönemdeki Batı Dünyası mantıkçılarının çalışmalarına kısaca değinilmiştir. Cumhuriyet dönemi öncesinde yer alan kronolojik sıraya göre Selçuklu Devleti Dönemi ve Osmanlı Devleti Dönemlerindeki eğitim kurumları olan medreselerde verilen mantık eğitimi ele alınmış ve ayrıca bu dönemlerde mantık eğitiminde kullanılan kaynaklar belirtilmiştir. 
 İkinci bölüm de ilahiyat fakültelerinde okutulan mantık dersleri ve bu derslerin ağırlığı, içeriği ve hangi dönemlerde okutulduğu araştırılmıştır. Ülke genelindeki üniversitelerimizden Bologna Bilgi Sistemine dahil olan ve bilgileri tam olanlarının verilerinden yararlanarak ders programı, ders amacı, dersin değerlendirme ölçütleri, dersin AKTS içerikleri ve iş yükü dağılımlarına ulaşılmış ve bu veriler yorumlanmıştır. Burada mantık ilmi ve öğretimi açısından genel bir tablonun oluşturulması amaçlanmıştır. Belirlenen üniversitelerin ilahiyat fakültelerindeki mantık dersi verileri incelenmek suretiyle bu amaç gerçekleştirilmeye çalışılmıştır.
Üçüncü bölümde ise İlahiyat Fakültelerinde mantık dersinde en çok okutulan yirmi eser tek tek incelenmiş, kısaca içerikleri ve konu başlıkları çıkarılmıştır.
Araştırma sonunda İlahiyat Fakültelerinde okutulan mantık dersiyle ilgili değerlendirme ve karşılaştırmalar yapılmış ve bu konuda bazı öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler : Mantık, Eğitim, Ders, Kaynak

Abstract:
This study examining the logic course taught in theology faculties in terms of weight, content and resources consists of three chapters. In order to obtain the necessary data to be used in the study, Bologna Information System, which is a system that has been implemented in order to increase the education quality and student level in Europe, was used. In this system, the course contents of twenty universities with full information have been examined and the research has been carried out.
In the introduction part of the study, the problem status, the purpose of the study, the importance, the method and the previous studies about the subject were mentioned.
In the first part, the definition of logic, word and term meanings were discussed under the title of definition and brief history of logic. In this section, the short history of the science of logic was examined in terms of periods. Here, the science of logic was examined under the titles of pre-Aristotle period, Aristotle logic and Symbolic logic. In addition, under this title, the studies of the Western World logicians after Aristotle were briefly mentioned. In the chronological order before the Republican period, the logic education given in the madrasas, which were educational institutions in the Seljuk State Period and the Ottoman Empire Period, was discussed and the sources used in logic education in these periods were also mentioned.
In the second part, the logic courses taught in theology faculties and the weight, content and periods of these courses were studied. Taking advantage of the universities which are included in the Bologna Information System of our  universities all over the country, the course program, course aim, course evaluation criteria, ECTS contents of the course and workload distributions habe been reached and these data have been interpreted. Here, it was aimed to create a general picture in terms of logic science and teaching. This aim was tried to be realized by examining the logic course data in theology faculties of twenty selected universities.
In the third chapter, the twenty most widely studied works in the logic course in the Faculties of Theology were examined one by one and their contents and titles were briefly summarized.
At the end of the study, the logic course taught in the Faculties of Theology were assessed and compared and some suggestions were presented on this subject.
Key Words: Logic, Education, Lesson, Source