Yaşlı bireylerde depresyon ve vasküler risk faktörlerinin ilişkisi
Relationship between depression and vascular risk factors in elderly people
Yazar: SERAP DİNÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM ERDEN AKİ
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Bilişsel işlevler = Cognitive functions ; Depresyon = Depression ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Risk faktörleri = Risk factors ; Vasküler hastalıklar = Vascular diseases ; Yaşlanma = Aging ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Bu çalışmada ileri yaşta depresyon başlayan hastalarla, erken yaşta depresyon tanısı konulmuş yaşlı hastaların vasküler risk faktörleri, bilişsel işlevler ve serebrovasküler yük açısından farklarının belirlenmesi amaçlanmıştır. 
HÜTF Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği'nde DSM-IV tanı ölçütlerine göre: 60 yaşından önce depresyon tanısı konulmuş ve 60 yaş üstündeki 16 hasta erken başlangıçlı depresyon grubuna, 60 yaşından sonra depresyon tanısı konmuş 14 hasta geç başlangıçlı depresyon grubuna alınmıştır. Hiç depresyon geçirmemiş 60 yaş ve üzerinde 11 gönüllü birey kontrol grubuna dâhil edilmiştir.
Hastalık yükü ve vasküler risk faktörlerinin belirlenmesi amacıyla katılımcılara Hasta Sağlık Anketi-9, Geriatrik Depresyon Ölçeği, Hamilton Depresyon Değerlendirme Ölçeği ve Beck Depresyon Envanteri uygulanmıştır. Yaşlıda Toplu Hastalık Yükü Derecelendirme Ölçeği, kan biyokimyası ve elektrokardiyografi uygulanmıştır. Bilişsel işlevler Mini Mental Durum Muayenesi, İz sürme A ve B testleri, Sözel Bellek Süreçleri Testi, Sözel Akıcılık Testleri, Sayı Dizisi Testi ve Saat Çizme Testi ile değerlendirilmiştir. Serebrovasküler lezyon yükü ve lokalizasyonu beyin manyetik rezonans görüntüleme (MRG) ile saptanmıştır. 
İstatistiksel analizler SPSS for Windows Version 20.0 paket programıyla yapılmıştır. Kruskal Wallis testi, Conover-Dunn ikili karşılaştırma testi, Pearson ki-kare analizi, Fisher kesin testi ve Fisher-Freeman-Halton testi kullanılmıştır.
Beyin MRG' sağ ve sol parieto-oksipital bölgedeki beyaz madde lezyon yükü gruplar arasında depresyon gruplarında anlamlı olarak farklı bulunmuştur. 
Vasküler risk faktörleriyle depresyon ilişkisinin incelenmesi için daha geniş örneklemli, aktif depresyonu olan yaşlı bireyleri içeren, tedavi ve tedavi yanıtıyla birlikte, serebrovasküler patolojideki ve bilişsel işlevlerdeki değişimi de uzunlamasına değerlendiren çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Vasküler depresyon, vasküler risk, geç başlangıçlı depresyon, beyin MRG

Abstract:
In this study we aimed to evaluate whether vascular risk factors, cognitive functions and cerebral vascular burden in late onset depression (depression occuring for the first time in later life) and early onset depression (depression occuring for the first time in later life) in elderly people are different or not. 
The study was conducted at Hacettepe University Faculty of Medicine, Department of Psychiatry. Sixteen patients (early onset depression group), with an onset of depression before sixty years old, fourteen patients (late onset depression group), with an onset of depression after sixty years old and older eleven healthy volunteer aged sixty years old and older (control group) were included. 
These three groups were evaluated with Patient Health Questionnaire, Geriatric Depression Scale, Hamilton Depression Rating Scale and Beck Depression Inventory.  Cumulative İllness Rating Scale- Geriatrics and laboratory investigations of blood biochemistry and electrocardiogram were used for the measurement of vascular risk factors and disease burden.  Cognitive functions were evaluated with                                                                 Mini Mental State Exam, Trail Making Test Part A and B, Verbal Memory Processes Scale, Verbal Fluency Tests,  Digit Span Forward and Backward Test and Clock Drawing Test. Cerebral vascular burden and localization was evaluated with brain magnetic rezonans imaging (MRI). 
Statistical analysis were done using SPSS for Windows, Version 20.0 Package Program. Shapiro Wilk Test, Kruskal Wallis Test, Conover-Dunn Comparison Test, Pearson Chi-Square Analysis, Fisher Exact Test and Fisher-Freeman-Halton Test were used where necessary. 
In the left and right parieto-occipital region a difference in White Matter Hyperintensity burden were observed between three gorups. 
In order to investigate the relationship of depression and vascular risk factors in elderly, longitudinal studies evaluating treatment response and the change in cerebrovascular burden and cognitive functions comprising larger samples with actively depressed elderly should be conducted.

Key Words: Vascular depression, vascular risk, late onset depression, cranial MRI