Bir modernite olgusu olarak hızın sanatta gösterimi
The representation of speed in art as a phenomenon of modernity
Yazar: GÜL CEVAHİR ALTUN
Danışman: PROF. DR. UŞUN TÜKEL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Gösterge bilim = Semiotics ; Hız = Speed ; Sanat = Art ; Sanat akımları = Art trends ; Sanat eserleri = Artistic works ; Walton, William Turner = Walton, William Turner ; Zaman = Time

Özet:
Fiziksel bir gerçeklik olarak insan ediminden bağımsız doğada var olan hız, modernite süreçleriyle beraber; ulaşımdan iletişime, iş bölümünden üretime, siyasetten sanata hayatı hemen her koldan etkileyen toplumsal bir olguya dönüşmüştür. Batı'da Endüstri Devrimi'nin ürettiği yeni teknik gelişmelerle doğrudan deneyimlenebilir hale gelen hız,  eş zamanlı olarak sanat yapıtlarının da konusu olmaya başlamıştır.
 Modernitenin bir sonucu olarak hızın sanatta gösterim biçimlerini Batı sanatından seçilmiş örnekler üzerinden incelemeyi amaçlayan bu çalışma dört bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde çalışmanın ana izleğini oluşturan "hız" kavramının etimolojik ve tarihsel kökeni açıklanmıştır. İkinci bölüm,  modernizm öncesi dönemde, teknik olarak henüz hayata nüfuz etmemiş olmasına rağmen, hız algısının sanatta nasıl gösterilmiş  olabileceğine ilişkin bir değerlendirmeyi içermektedir. Üçüncü bölümde fotoğrafın icadının ardından, hareketin gözün algılayamayacağı evrelerinin dondurulup kaydedilmesiyle başlayan görsel sürecin, erken 20. yüzyıl sanatındaki karşılığı ele alınmıştır. Günümüz düşünürlerinden Paul Virilio'nun hız kuramı üzerine temellenen dördüncü bölümde ise Virilio'nun teknoloji, militarizm, dolaşım, kent, iktidar ve tekno-kültür kavramlarını birbirleriyle bağlantılı olarak geliştirdiği dromoloji kuramı, güncel bir örnekle ilişkilendirilerek tartışılmıştır.


Anahtar Sözcükler: Hız, Modernite, J.M.W. Turner, Kronofotoğraf, Fütürizm, Paul Virilio

Abstract:
As a physical reality, existing in nature, independent of any human act, speed, along with the process of modernity, has affected life in every possible way, from transport to communication, division of labour to production, politics to art, it has transformed into a social phenomenon. In the west, while speed is experimented directly by the production of new technical development of the Industrial Revolution, simultaneously it has also become subject to works of art. 
The aim of this work is to examine forms of the way speed is represented in art, resulting in modernity by examining examples chosen from Western Art, which consists of four chapters. In the first chapter, the concept of "speed" which is the primary theme is explained through etymological and historical roots.  The second chapter looks into time before the modernism period. Although then not technically penetrated to life, how the perception of speed might have been represented in art.  In the third chapter, we look at the aftermath of the invention of the photograph, and how the visualisation process of the early 20th century period began by the capturing movements that are frozen and recorded that the naked eye is unable to comprehend. On the basis of present day philosopher Paul Virilio's speed theory, the fourth chapter argue Virilio's technology, militarism, circulation, city, power and the techno-culture notions in connection to each other developing the dromology theory relating a current example.



Key Words: Speed, Modernity, J.M.W Turner, Chronophotography, Futurism, Paul Virilio