İş sağlığı ve güvenliğinde kimyasal risk faktörleri: Çalışanların CO maruziyeti
Chemical risk factors in occupational health and safety: CO exposure of workers
Yazar: SİBEL ERSOY
Danışman: PROF. DR. ELİF ÇELENK KAYA
Gümüşhane Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı / İş Güvenliği ve Sağlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kimya = Chemistry
Dizin: Karboksihemoglobin = Carboxyhemoglobin ; Karbonmonoksit = Carbon monoxide ; Kimyasal maddeler = Chemical materials ; Mesleki maruziyet = Occupational exposure ; Risk faktörleri = Risk factors ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Bu çalışma ile egzoz gazlarına sıklıkla maruz kalan Gümüşhane il merkezinde çalışan benzin dağıtıcıları, taksi-otobüs şoförleri ve otomotiv sanayi çalışanlarının kan karboksihemoglobin (COHb) seviyelerinin belirlenmesi, daha sağlıklı ve güvenli ortamda çalışmalarını sağlamak için uygun iş sağlığı ve güvenliği (İSG) tedbirlerinin alınması yönünde önerilerde bulunulması amaçlanmıştır. Bu çalışmada Gümüşhane il merkezinde görev yapan, çalışma şartları gereği CO'e maruz kalan 10 benzin dağıtıcısı, 20 taksi-otobüs şoförü ve 20 otomotiv sanayi çalışanı ile aynı ilde yaşayan ve CO'e maruz kalmayan 20 kişilik kontrol grubundan kan örnekleri alınmış ve kan örneklerindeki COHb düzeyleri Adli Tıp Kurumu Trabzon Grup Başkanlığı Kimya İhtisas Dairesi Toksikoloji Laboratuvarı'nda CO-Oximetri cihazı ile analiz edilmiştir. Bununla birlikte kan COHb seviyeleri sigara içme alışkanlıkları, mesleki deneyimleri, süt ve süt ürünleri tüketme sıklıkları vb. ile doğru orantılı olarak değiştiğinden kan COHb seviyeleri farklarının  
belirlenmesi için ise 11 soruluk yarı yapılandırılmış anket formu kullanılmıştır. Elde edilen sonuçların istatistiksel değerlendirilmesinde SPSS analizi programı kullanılmıştır. Örneklem grubunun tüm meslek gruplarına göre sigara içip içmeme durumlarının ne tür bir etkisinin olduğu konusunun çözümlenmesinde nonparametrik değerler olması nedeniyle "MWU Testi" ve "WH Testi" ile analiz edilmiştir.

Abstract:
In this study, it is aimed to determine the blood carboxyhemoglobin (COHb) levels of petrol attendants, taxi-bus drivers, and automotive industry workers working in Gumushane city center, which are frequently exposed to exhaust gases according to working conditions, and to make suggestions for appropriate occupational health and safety (OHS) measures to provide a healthier and safer working environment. COHb amounts in blood samples taken from 10 petrol attendant, 20 taxi-bus driver, and 20 automotive industry workers working in Gümüşhane province and exposed to CO due to working conditions and from control group of 20 people living on the same city and not exposed to CO has been analysed by a CO-Oximetry device in a Toxicology laboratuary of the Chemistry Department at the Council of Forensic Medicine Trabzon Group Presidency. However, as blood COHb levels change in direct proportion to smoking habits, work experiences, the consumption frequency of milk and milk based products etc., a semi-structured with 11 questions of questionnaire is used to determine blood COHb levels of smokers and non-smokers. SPSS 22.0 program has been used for the statistical evaluation of the results obtained. The analysis of the effects of smoking status of the sample group according to other work groups has nonparametric values and because of that the "MWU Test" and the "KWH Test" have been used.