Lif sanatında hacmin etkilerine farklı yaklaşımlar
Different approaches to influences of volume in fiber art
Yazar: SEVİM TUĞBA ARABALI KOŞAR
Danışman: PROF. NESRİN ÖNLÜ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Tekstil ve Moda Tasarımı Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2016
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Biçim = Form ; Hacim = Volume ; Heykel = Sculpture ; Heykel sanatı = Sculpture art ; Lif sanatı = Fiber art ; Tekstil sanatı = Textile art

Özet:
Resimli dokuma olarak adlandırılan tapestry çıkışlı, lif ve lif esaslı sanat çalışmalarının 1962 yılında İsviçre'de düzenlenen 1. Lozan Tapestry Bienali' nde sergilenmesi ile lif sanatının temelleri atılmış, lif sanatında hacim kavramı ilk olarak yapısal yüzeylerde rölyef etkiler kullanılarak gündeme gelmiştir. 20. yy.da başlayan devingen ve yaratıcı süreç 1960'larda da hız kesmeden devam etmiş, her malzeme, her teknik, her mekân esneklik kazanmaya başlamıştır. Düşünce, kavramlar ve hacim, sanat eserini şekillendiren birer unsur haline gelmiş, sanatsal alanda yaşanan bu değişimler teknolojiyle gelen devrimlerle eş zamanlı olmuştur. Kitle iletişim araçlarının yaygınlık kazanması, bilişim teknolojisi ile sınırların kalkması, dünyanın her yerini ulaşılabilir hale getirmiş, bu iletişim ve paylaşım ağı sonucu lif sanatı sınırsız bir paylaşım ve yenilik alanına girmiş, yeni yaklaşımlar, yeni değişimler, denenmeye başlanmıştır.
Farklı disiplinlerin birbirlerine olan ilgilerinin ve meraklarının artması; sanat, tasarım, mühendislik ve bilim alanlarının kendi içlerine dönük yapılarını değiştirmiş, tüm sanat dallarındaki kavramsal, biçimsel ve yapısal gelişmelerin ve etkileşimin sonuçları lif sanatında farklı/yenilikçi malzeme ve teknik anlayışlarını oluşturmuştur. Lif sanatı, modern sanat anlayışı ile birlikte farklı sanat disiplinlerinin iç içe girmesi sonucu oluşan disiplinler arası çalışmalar da hacim kavramı ile tanışmıştır.   Lif sanatı, erken dönemlerden itibaren yoğun şekilde izlenebilen resim sanatı ve mimari ile birbirine paralel bir gelişim sürecinin etkisiyle ve 20. yüzyılda gerek malzeme gerekse düşün olarak, heykel sanatı etkileşimi ile sınırsız bir sorgulama alanına dönüşerek, hacimli sanat yapıtları ortaya çıkmıştır.
Yenilikçi gelişmeler; geleneksel veya bilinen malzeme ve tekniklerin yaratıcı ve yenilikçi bir şekilde tekrardan yorumlanması, alışılmamış malzemelere yeni imkânlar sunulmasıyla lif sanatında yeni kavramlar geliştirmiş ve yeni anlayışlar oluşturmuştur. Bu yeni anlayışlar lif sanatçılarının kendi sanatsal dilini aramaya başlamasına neden olmuştur. Yaratıcı ve estetik güçlerini kullanarak sanatsal bir keşif arayışına giren sanatçıların tezgâhtan bağımsızlaşmalarıyla beraber yeni bir özgürlük alanı doğmuştur. Lifli malzemelerle ürettikleri eserlere malzemenin, tekniğin ve kişisel sezgilerle oluşturulan yeni arayışların etkisi de eklenerek hacimli eserler vermeye başlamışlardır.  Tüm dikkatlerini tezgâhın olanaklarının dışındaki tekniklere, yeni malzemelere ve kavramlara veren sanatçılar, tavandan yere kadar uzanan, kendi başına ayakta durabilen, etrafında dolaşılabilen heykeltıraş bağımsızlığıyla oluşturulan eserlerine kavramsal anlamlar yükleyerek izleyici ile buluşturmuşlardır.
"Lif Sanatında Hacmin Etkilerine Farklı Yaklaşımlar" başlıklı tez çalışması; kullanılan malzeme ve tekniklerin değişimlerine paralel olarak, hacmin lif sanatı ile olan ilişkisinin etkileşimleri ve değişim süreçleri üzerine eğilmektedir. Lif sanatında hacmin oluşumunu etkileyen faktörlerin neler olduğunun saptanarak ortaya konulmasının ve lif sanatında hacmin kullanımına perspektif geliştirmenin amaçlandığı araştırmada; yüzyılların tekstil geleneğini, yeniliklerle ve teknolojik gelişmelerle bir araya getiren ve başlı başına bir disiplin olarak günümüzdeki yerini alan lif sanatındaki hacmin gelişim süreci irdelenmiştir. 
Çağın diğer akımları ile etkileşimi, tekstil lifinin, el sanatlarının ve yeni teknolojilerin olanaklarının kullanımıyla lif sanatındaki hacimli eserlere yüklenen anlamlar ve etkiler üzerinde durulmuştur.  Lif sanatı alanında eserler veren ve hacmin oluşmasını, gelişmesini ve sürdürülebilirliğini sağlayan ulusal ve uluslararası sanatçıların eserleri üzerinden analizler ve yorumlar yapılarak, lif sanatı yapıtlarında hacmin kullanımın yeri belirlenmeye çalışılmıştır.
Araştırmanın ulaşmak istediği noktanın vurgulanması bakımından oluşturulan ve son bölüme dâhil edilen hacmin çok net ortaya konduğu keçe heykellerin, geleneksel değerlerin kavramla yorumlandığı bir sürece hizmet etmesi düşünülmüş, tekstil disiplininin malzemesi ve heykel disiplininin tasarım prensiplerinden yararlanılarak, eskiye ait değerlerin (keçe) yeniden sunumundan çok, geleneksel olanın yeni bir ifade alanına dönüştürülerek hikâyeci bir tavırla güncel hacimli lif sanatına dönüştürülmesi amaçlanarak tasarlanmışlardır. Tekstil ve heykel ilişkisinin yeni bir anlatım, kavram ve algı yarattığı disiplinler arası yaklaşımın ürünü olarak ortaya çıkan keçe çalışmalarda kullanılan yünün heykelleşmiş son hali, disiplinler arası malzeme-teknik ve bilgi (teorik/pratik) birlikteliğiyle heykel disiplinine dayalı oluşan görsel algı, yenilik arayışının hedefleri arasındadır.

Abstract:
The Exhibition of fiber-based works of art originated from tapestry called pictorial weaving in the 1st Lausanne Tapestry Biennale in Switzerland in 1962 caused fiber art to be established with the volume concept in fiber art first appearing thanks to relief effects on structural surfaces. The dynamic and creative process started in 20th century and continued with the same pace in 1960's with every modifiable flexible material, technique and space. Moreover, ideas, concepts and volume became individual elements to shape works of art and changes experienced in artistic fields emerged simultaneously with technology -based revolutions. Expansion of mass media and elimination of national borders via informatics made every corner on earth accessible due to which fiber art experienced a process of endless sharing and innovation with experience of new approaches and variations.
Increased interests of different disciplines in one another changed introvert structures of arts, designing, engineering and sciences which created mentalities in different-innovative material and technique thanks to conceptual, formal and structural developments and interactions in all arts. Fiber art was introduced to concept of volume in interdisciplinary studies formed by different intertwined art disciplines accompanied by modern art understanding. Fiber art turned into a process of limitless questioning to create voluminous works of art under the influence of parallel developments of arts of painting and architecture observable from the beginning and its interaction with sculpture both in material and thought in 20th century.
New developments in traditional or known material and techniques reinterpreted in an innovative way using extra ordinary materials created new concepts and new approaches, which resulted in fiber artists looking for their unique artistic languages. Emancipation of artists from looms who searched for artistic exploration using their creative and aesthetical powers generated a new space of freedom. Addition of the influence of new quests from material, techniques and personal intuitions to fibrous material pieces caused fiber artists to create voluminous works of art. Concentrating on new techniques material and concepts other than possibilities of loom, artists attributed conceptual meanings to their works created by freedom unique to sculptors and able to erect themselves hanging from ceiling to floor and be walked around and introduced them to audience. 
The thesis titled "Different Approaches to Influences of Volume in Fiber Art" focuses on interactions of parameters of volume to fiber art and associated processes based on variations in material and techniques used. To determine what are the factors to influence formation of volume and develop a perspective for using volume in fiber art, the study examines the process of development for volume in fiber art as an independent discipline combining textile tradition of centuries with current innovations and high-tech developments. 
Attributable to voluminous works in fiber art using means of new technologies, textile crafts and related fibers, its interaction with other contemporary movements, meanings and influences were also studied. Works of national and international artists who enabled volume to be formed, developed and sustained through fiber art were analyzed and interpreted to try to determine place of use of volume in the present study. Formed and included in the last section, felt- made statutes by which volume was evidently emphasized for focusing on the subject of the study were planned to be of service to a process of commenting traditional values conceptually and transformation of the conventional into a current field of expression was designed rather than reexhibition of old values(felt) via designing principles of sculpture and textile material. Among the targets of search for visual perception and innovation based on sculptural discipline in combination of interdisciplinary material- technique and knowledge (theory and practice) is the last shape of wool in the form of statute used in the works from the disciplinary approach created by a new expression, concept and perception in the relationship between textile and sculpture.