2002 sonrası Türkiye-Lübnan ilişkileri
Türkiye-Lebanon relations after 2002
Yazar: ABED ALLAH JAHJAH
Danışman: DOÇ. DR. YUSUF SAYIN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Türkiye-Lübnan ilişkileri tarihsel olarak yoğun gündemli bir seyir izlemiştir. Bu ilişkilerde
ticari, kültürel ve dilsel bağlar etkili olmuştur. Osmanlı tarihinin de bir parçasını oluşturan
ikili ilişkiler, Türkiye'ye tevarüs edilmiş kurumsal bağları içermektedir. Lübnan'ın 1943'te
bağımsızlığını kazanmasından sonra, bazı tarihi ve güvenlik engellerine rağmen, Türkiye ile
ekonomik, siyasi ve askeri açıdan iş birliği artış kaydetmiştir. Türkiye, iç çatışmalarda
Lübnan'ı destekleyen girişimlerde bulunmuş; bu noktada ilişkilerin gelişmesi noktasında
bazı anlaşmalar imzalamıştır. Özellikle sanayi, tarım, gıda, elektronik vb. ürünleri ihraç
ederek ekonomik ilişkileri güçlendirmiştir. Bu ilişkiler terörle mücadele, kültürel ve eğitsel
değişim programları gibi alanlarda iş birlikleri sağlanarak devam ettirilmiştir. Türkiye, Ak
Parti döneminde dış politik olarak Orta Doğu ve Arap dünyasına odaklanmış; Lübnan'la
ilişkiler de bundan nasibini almıştır. İkili ilişkilerin genelde bölgesel krizlerden etkilendiği
gözlenmiştir. Bu çalışma, 2002 yılı sonrasında Türkiye-Lübnan ilişkilerine odaklanmakta
olup, tarihsel anlatım yöntemini benimsemiştir. Osmanlı Döneminden başlayan ilişkiler
kronolojik olarak tarihsel arka planıyla sunulmaya çalışılmıştır. Çalışma, tarihsel olarak
Türkiye-Lübnan ilişkilerinin hangi düzeylerde seyrettiğini izlemeye dönük bir çabanın ürünü
olarak gerçekleşmiştir.
Anahtar Kelimeler: Lübnan, Ortadoğu Bölgesi, Osmanlı, Suriye, Türkiye

Abstract:
Türkiye-Lebanon relations have historically followed a busy agenda. Commercial, cultural,
and linguistic ties have been effective in these relations. The bilateral relations, which also
form a part of Ottoman history, include institutional ties inherited from Türkiye. After
Lebanon gained independence in 1943, economic, political, and military cooperation with
Türkiye increased, despite some historical and security obstacles. Türkiye has taken
initiatives to support Lebanon in internal conflicts; At this point, some agreements have been
signed to develop relations. Especially in industry, agriculture, food, electronics, etc. It
strengthened economic relations by exporting products. These relations have been
maintained by providing cooperation in areas such as the fight against terrorism and cultural
and educational exchange programs. During the AK Party period, Türkiye focused on the
Middle East and the Arab world in terms of foreign policy; the relations with Lebanon also
had their share of this. It has been observed that bilateral relations are generally affected by
regional crises. This study focuses on Türkiye-Lebanon relations after 2002 and adopts the
historical narrative method. The relations starting from the Ottoman Period have been tried
to be presented chronologically with their historical background. The study are carried out
as a product of an effort to monitor the historical levels of Türkiye-Lebanon relations.
Keywords: Lebanon, Middle East Region, Ottoman, Syria, Türkiye