Siyasal iletişim ve din: Seçmen davranışında dinî inançların rolü üzerine bir araştırma
Political communication and religion: A research regarding the effects of religious beliefs on electoral behaviour
Yazar: M. MERT ASLAN
Danışman: PROF. DR. AHMET KALENDER
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Din = Religion ; Dini iman = Religious faith ; Seçmen davranışı = Voter behaviour ; Siyasal iletişim = Political communication ; Sosyal iletişim = Social communication ; İletişim = Communication ; İnançlar = Beliefs ; İslamiyet = Islam

Özet:
İnsanın varoluşsal istek ve acılarına hitap eden din, dünyanın en eski ve köklü kurumlarından biridir. Evrenin ve dünyanın yaratılışı ile birlikte orada kendi yaşamının nedeni, anlamı, düzeni ve sonrası konusunda duyduğu aydınlanma arzusunun tanrısal bir yansımasıdır. Din bireylere sağladığı ontolojik bilgi referansından beslenen huzur ve güvenlik duygusunun yanı sıra, toplumu bir arada tutan gelenek, hukuk ve siyasetin şekillenmesine olan katkısı açısından da toplumun temel taşı olmayı hak etmektedir. Bu nedenle, geleneksel, hukuksal, toplumsal ve siyasal yapılarla ilgili kişisel ve toplumsal yönelimlere ilişkin bilimsel çözümlemelerde öncelikle dikkate alınması gereken yaşamsal dinamiklerden biri olduğunda kuşku yoktur. Bu çalışmanın hedefi, dinî inançların siyasal tutumlar ve seçmen davranışları üzerindeki etkisini ortaya çıkarmaktır.
Çalışmanın konusuna paralel olarak siyasal kimlik ve davranışların oluşum ve hareketinde büyük bir rol oynayan din kurumuyla ilgili bireysel ve toplumsal algı ve bu algının siyasal yapı üzerindeki etkileri çerçevesinde siyasal halkla ilişkilerin önemli bir enstrüman ve aktörü olarak dinin fonksiyonu zaman zaman akademik çevrelerin ilgisini çekmektedir. Burada öne çıkan ve yanıtı aranan, dinin bireylerin siyasal davranışını ve seçmen tercihini etkileyip etkilemediği ve ortaya çıkan yanıt olumluysa hangi ölçüde etkilediği sorularıdır. Söz konusu sorulara nesnel ve bilimsel yanıtlar bulunabilmesi için literatür taraması yoluyla yapılandırılacak kapsamlı bir kuramsal çalışmanın ardından Türkiye'nin İç Anadolu Bölgesi'nin dört büyük kentleri olan Ankara, Eskişehir, Konya ve Kayseri'de tesadüfî örneklem yoluyla seçilen 800 denek üzerinde yapılan anket çalışması neticesinde elde edilmiş olan veriler üzerinde öncelikle bir faktör analizi yapılmıştır. Ortaya çıkan faktörlerin mevcut değişkenlerle karşılaştırılmasında "tek yönlü varyans analizi" (one-way anova); aynı değerler açısından cinsiyete göre değerlendirmeler yapabilmek amacıyla bağımsız örneklem "T testi" (Independent Samplest T test); siyasal tutum ölçeği, siyasal bilgi kaynağı ve dinî bilgi kaynağının maddelerinin önem düzeylerini belirlemek için Aritmetik Ortalama (A.O.) testi; ayrıca kategorik (nominal) düzeydeki değişkenlerin birbirleriyle olan ilişkilerini çözümlemek için "Ki kare" testi kullanılmıştır.
Böylelikle elde edilmiş olan sonuçlardan hareketle, araştırma hipotezlerinin test edilebilmesine yönelik olarak anlamlı ve genellenebilir sonuçlara ulaşılmış bulunmaktadır.



Anahtar Kelimeler: Siyaset, İletişim, Siyasal İletişim, Din, Siyasal İslam, Siyasal Tutum, Seçmen Davranışı, Oy Verme Davranışı, Sekülarizm.

Abstract:
Religion which has always called upon the human being's nature's unalterable laws and more specifically its existential desires and afflictions is no doubt one of the oldest, deep-rooted and most important traditional institutions on the face of the Earth. It is a divine reflection of mankind's craving and effort to interrogate and understand the reasons of creation of the universe, the meaning of life on Earth and the life after death. Religion, as the most outstanding basis of tradition, law and politics at the same time, obviously deserves to be the most vigorous founding body of the society, as well as the individuals' ontological resource of peace and security provided with its heavenly, celestial knowledge references. Hence, having an important influence on forming the individuals' wordview in general and correspondingly their political perception and identities, it is widely taken into consideration as an efficient factor before all else in the processes of academic studies and scientific researches on political issues such as political attitude, voting behaviour and electoral behaviour.
 The main target of this study is to yield up whether religiosity has a considerable amount of influence on the formation of political identity and political behaviors. If it has an enormous effect on them as an major instrument and actor, to what extent does it operate behind the individuals' political attitudes and political decision-making processes? After a noteworthy sum of theoretical part, application of a comprehensive survey is planned to carry out for finding out satisfying objective and scientific answers to those questions.
At the end of the application part of the study, first of all, a factor analysis was made on available data. Then a One-Way Anova was made in comparison of obtained factors with present variables and also an Independent Samplest T Test was made so as to be able to make evaluations in the same direction. In addition, the programme called Ki Square was used in order to resolve the relationships among variables at nominal level. In the meantime, Arithmetical Mean Test was used in order to find out the sequence of significance of articles of the scale of political attitude and also the resources of political and religious information. Thereafter,  it was tried to be reached at the whole necessary explicit and definitive results which could also be generalized to similar events.
The significant conclusion that religion is directly effective on forming political attitude and directing electoral behaviors was finally reached in the light of analysis of those available findings.



Key words: Politics, Communication, Political communication, Religion, Political Islam, Political Attitude, Electoral Behaviour, Voting Behaviour, Secularism.