Özel gereksinimli öğrencilerin afetlere yönelik ihtiyaçlarının belirlenmesi için özel eğitim öğretmenlerinin görüşlerinin değerlendirilmesi: Nitel bir çalışma
Evaluation of the opinions of special education teachers to determine the needs of students with special needs for disasters: A qualitative study
Yazar: SULTANAY FATİH
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU İNAL ÖNAL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Doğal Afetlerin Risk Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu çalışma, özel eğitim öğretmenlerinin bilgi ve deneyimlerini uygulayarak afet yönetimi sürecinde özel gereksinimli öğrencilerin ihtiyaçlarını ve bunlara yönelik çözüm önerilerini geliştirmeyi ve belirlemeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma yöntemiyle yürütülen bu çalışma, Mersin ilinde bulunan bir özel eğitim uygulama okulunda görev yapan 10'u özel eğitim öğretmeni olmak üzere 15 öğretmen ile yürütülmüştür. Araştırmada araştırmacılar tarafından oluşturulan afetlerde özel gereksinimli öğrencilerin ihtiyaçlarına yönelik olarak yarı yapılandırılmış bireysel görüşme formu kullanılmış ve yüz yüze derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Katılımcılardan alınan ses kayıtları MAXQDA 22 programında kodlanmış ve katılımcılar çalışmaya K1-K15 olarak dâhil edilmiştir. Araştırmanın analizi sonucunda 'sel durumuna ilişkin ihtiyaçlar', 'deprem durumuna ilişkin ihtiyaçlar', 'afete hazır olmak' ve 'özel gereksinimli öğrencilerin yaşamları' olmak üzere dört temaya ulaşılmıştır. Çalışma, afete hazırlık kapsamında birçok güncel durumu ve özel gereksinimli öğrencilerin ihtiyaçlarını ortaya koymuştur. Okul bünyesinde yapılan deprem tatbikatlarının belli bir farkındalık yarattığı belirlenirken, kullanılan okul binasının fiziki yetersizliğinin tahliyeye uygun olmadığı ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler: Afet, İhtiyaç, Özel Gereksinimli Öğrenciler, Özel Eğitim Öğretmeni, Nitel Araştırma

Abstract:
This study aims to develop and determine the needs of students with special needs and solution proposals for them in the disaster management process by applying the knowledge and experience of special education teachers. This study, which was conducted by qualitative research method, was conducted with 15 teachers, 10 of whom are special education teachers working in a special education application school located in Mersin Province. In the study, a semi-structured individual interview form was used to address the needs of students with special needs in disasters created by the researchers, and face-to-face in-depth interviews were conducted. The audio recordings taken from the participants were encoded in the MAXQDA 22 program and the participants were included in the study as K1-K15. As a result of the analysis of the study, four themes were reached: 'needs related to the flood situation', 'needs related to the earthquake situation', 'disaster preparedness' and 'lives of students with special needs'. The study has revealed many current situations within the scope of disaster preparedness and needs of students with special needs. While it was determined that the earthquake exercises conducted within the school created a certain level of awareness, it was revealed that the physical inadequacy of the school building used was not suitable for evacuation.

Keywords: Disaster, Need, Special Needs Students, Special Education Teacher, Qualitative Research