Boyun lenfadenopatilerinde dual enerji bilgisayarlı tomografi bulgularının histopatoloji sonuçları ile korelasyonu
Correlation of dualenergy computed tomography findings with histopathology results in neck lymphadenopathies
Yazar: MUSTAFA BAŞARAN
Danışman: DOÇ. DR. FATMA BEYAZAL ÇELİKER
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Boyun = Neck ; Haritalama = Mapping ; Kafa ve boyun neoplazmları = Head and neck neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Servikal vertebra = Cervical vertebrae ; İyot = Iodine

Özet:
Baş ve boyun bölgesi lenf nodlarından zengindir ve çeşitli nedenlere bağlı servikal lenfadenopati yaygın izlenmektedir. Servikal lenfadenopati varlığının doğrulanmasında, lenf nodlarının diğer boyun kitlelerinden ayrılmasında, lenf nodlarının benign veya malign ayrımının yapılmasında ve nedenin gösterilmesinde sıklıkla görüntüleme yöntemlerine başvurulmaktadır. Ancak servikal lenf nodlarının görüntülenmesi zordur. Baş ve boyun karsinomu olan hastalarda lenf nodu metastaz varlığı en önemli prognostik faktörlerdendir ve bu nedenle doğru tanınması gerekmektedir. Servikal lenf nodu metastazlarının tanısında farklı görüntüleme yöntemlerinin sensitivitesi ve spesifitesi sınırlıdır. Dual enerji BT (DEBT) tarama iki farklı enerji seviyesinde görüntüleme sağlayan, tek enerjili BT ile mümkün olmayan ek görüntü rekonstrüksiyonlarına ve kantitatif analizlere olanak sağlayan bir yöntemdir. Bu çalışmanın amacı baş ve boyun karsinomu olan hastalarda servikal lenf nodlarının malign ve benign ayrımının yapılmasında DEBT yönteminin tanısal performansının değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem
Baş ve boyun karsinomu tanısı olan ve kontrastlı boyun DEBT görüntülemesi olan 52 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Histopatolojik incelemede 52 metastatik lenf nodu, 28 reaktif lenf nodu izlenmişti. Metastatik ve reaktif lenf nodlarının sirküler "region of interest" ile iyot haritalamayla elde edilen iyot konsantrasyonu (mg/ml) ve normalize monoenerjetik atenüasyon değerleri hesaplandı. Malign ve reaktif lenf nodlarında iyot konsantrasyonları ve normalize HU değerleri karşılaştırıldı. metastatik lenf nodlarının tanısında iyot konsantrasyonu ve normalize HU değerlerinin sensitivite ve spesifitesinin belirlenmesinde ROC eğrileri kullanıldı.
Bulgular
Hastaların ortalama yaşı 60,6 ± 11,8 yıldı (19-87 yaş aralığı). Kadın/erkek oranı 0,3/1 idi. Metastatik lenf nodlarının (27 skuamöz hücreli karsinom, 19 lenfoma, 6 papiller tiroid karsinomu) iyot konsantrasyonları reaktif lenf nodlarından anlamlı olarak daha düşük seviyedeydi (1,45 & 1,85 mg/ml, p=0,011). Ancak metastatik ve reaktif lenf nodları
arasında normalize HU değerleri açısından bir miktar fark olsa da bu farklılık anlamlı değildi (117 & 11 HU, p=0,328). İyot konsantrasyonunun 1,62 mg/ml altında olması histolojik ayrım yapılmaksızın malign lenf nodları tanısında %71 sensitivite, %77 spesifite göstermekteydi (AUC=0,673, %95GA 0,54-0,80, p=0,011). Skuamöz hücreli karsinom metastazı olan lenf nodlarında iyot konsantrasyonu reaktif lenf nodlarından daha düşük (1,33 & 1,85, p<0,001), papiller tiroid karsinomu metastazı olan lenf nodlarının ise daha yüksekti (2,39 & 1,85 mg/ml, p=0,038).
Sonuç
DEBT ile elde edilen iyot verileri baş ve boyun karsinomu olan hastalarda servikal lenf nodu metastazında bilgisayarlı tomografinin tanısal doğruluğunu arttırabilir. Primer tümör tipine göre özellikle morfolojik değerlendirmede boyut açısından şüphede kalınan durumlarda, iyot konsantrasyonu ile birlikte değerlendirildiğinde daha doğru sonuçlar elde edilebilir.
Anahtar kelimeler: Baş ve boyun karsinomu, Servikal lenfadenopati, Dual enerji BT, İyot haritalama

Abstract:
The head and neck region is rich in lymph nodes and cervical lymphadenopathy owing to various causes is very common. Imaging is frequently requested to confirm the presence of cervical lymphadenopathy,differentiate lymph nodes from otherneck masses, characterize the nodes asbenign or malignant, and aid in identification ofthe cause. However,imaging of cervical lymph nodes represents a true challenge. The presence of nodal metastases is one of the most important prognostic factors in patients with head and neck carcinoma and requires accurate diagnosis. The sensitivity and specificity of different imaging modalities for diagnosis of cervical lymph node metastases is limited. Dual-energy CT (DECT) scanning is an advanced form of CT scanning in which image acquisition is performed at 2 different energies, enabling generation of additional reconstructions and quantitative analysis not possible with single energy CT.The aim of this study is to evaluate the diagnostic performance of the DEBT method in differentiating malignant and benign cervical lymph nodes in patients with head and neck carcinomas.
Material and methods
Fifty-two patients with diagnosed head and neck carcinoma who underwent contrast-enhanced DECT of the neck were retrospectively evaluated. Fifty-two metastatic lymph nodes and 28 reactive lymph nodes were revealed in histopathological evaluation. Iodine mapping-derived iodine concentration (mg/mL) and normalized monoenergetic attenuation values were obtained via circular regions of interest within metastatic and reactive cervical lymph nodes. Iodine concentrations and normalized Hounsfield unit (HU) values were compared in malignant and reactive lymph nodes. A receiver operating characteristic (ROC) curve was used to determine the sensitivity and specificity of iodine concentration and normalized HU for diagnosis of metastatic nodes.
Results
The mean age of patients was 60.6 ± 11.8 years (range 19-87 years).The female / male ratio was 0.3 / 1.The iodine concentration of metastatic lymph nodes (27 squamous cell carcinoma, 19 lymphoma and 6 papillary thyroid carcinoma) was significantly lower than reactive lymph nodes (1.45 vs 1.85 mg/ml, p=0.011). Although there was some difference in normalized HU values between metastatic and reactive lymph nodes, this difference was not significant(117 vs 111 HU, p=0.328). A nodal iodine threshold of ≤1.62 mg/ml showed a sensitivity of 71% and a specificity of 77%, (AUC=0.673, 95%CI 0,54-0,80, p=0.011)without histological distinction. Iodine concentration was lower in lymph nodes with metastasis of squamous cell carcinoma than in reactive lymph nodes (1.33 vs 1.85 mg/ml, p<0.001, and higher in those with papillary thyroid carcinoma metastasis (2.39 vs 1.85 mg/ml, p=0.038).
Conclusion
DECT-derived quantitative iodine data may improve the diagnostic accuracy of computed tomography for nodal metastasis in patients with head and neck carcinoma. More accurate results can be obtained when evaluated together with the iodine concentration according to the primary tumor type, especially in cases where there is doubt about the size of the morphological evaluation.
Key words: Head and neck carcinoma, Cervical lymphadenopathy, Dual energy CT, Iodine mapping