Ozan-Taştepe (Yozgat) bölgesi metalik cevherleşmenin jeolojisi-mineralojisi ve kökensel araştırılması
Geology-mineralogy and genetic investigation of metallic mineralization in Ozan-Taştepe (Yozgat) region
Yazar: ŞEYMANUR HARARLI AYDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. AYKUT GÜÇTEKİN
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Mineraloji Petrografi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Yozgat-Akdağmadeni = Yozgat-Akdağmadeni

Özet:
Yozgat ili ve civarı geçmişten günümüze maden yatakları hususunda önemli konuma sahip olmuştur. Bölgenin temeli Paleozoyik yaşlı Akdağ Metamorfitlerine ait şist, gnays ve mermerler oluşturur. Temel üzerinde diskordansla alttan üste doğru, Alt Eosen yaşlı bazaltlar, Orta Eosen yaşlı konglomera, kumtaşı, kiltaşı, marn, Nummilitli kireçtaşı ve bu istifle yanal ve dikey yönde geçişli piroklastikler ve bunları kesen domsal çıkış özellikli dasitler, andezitik dayklar yer alır. Bunların da üzerinde Üst Eosen yaşlı andezit ve bazalt lavları bulunur. Birim üzerinde tektonik dokanakla, Kretase yaşlı diyorit, spilitik bazalt, şeyl-çamurtaşı olistolitlerinden oluşan ofiyolitik melanj bulunmaktadır. Daha üstte ise Üst Miyosen-Pliyosen yaşlı polijenik kökenli konglomera ve olivinli bazaltlar bulunur. İstifin üstünde Kuvaterner yaşlı, tutturulmamış çakıl, kum ve killerden oluşan alüvyon depoları bulunur. Alp orojenezini izleyen volkanizmanın sonucu olarak yüzeylenmiş dasitik ve riyolitik lavlarla, andezitlerden yaygındır. Riyolit ve dasitler, lav akıntılı ya da tüf karakterlidir. Bölgede başlıca birimler arasındaki volkanitlerden andezitler, çalışma alanının kuzeyinde gözlenmektedir. Dasitler ve riyolitler geniş yayılım göstererek Ozan Köyü civarında çalışma alanını kapsarlar. Bu volkanitlerin arasında yoğun silisleşmeye bağlı olarak oluşan silisli mostralarda çalışma alanında gözlenmektedir. Riyolit ve dasitlerin yoğun silis getirimine bağlı olarak oluşan silisli zonlar Taş Tepe'de kendini göstermektedir. Bu zonlar yer yer volkanitlerin kırık ve çatlaklarından sızarak yüzeyde gözlenmektedir. Ozan- Taştepe bölgesindeki potansiyel cevherleşme, Au, Pb, Zn metalojenik parajenezde ve bölgedeki tektonizmaya bağlı gelişen çatlak sistemleri içerisinde epitermal olarak gelişmiştir.

Abstract:
The Yozgat province and its surroundings have held a significant position regarding mineral deposits from past to present. The foundation of the region is composed of Paleozoic-aged Akdağ Metamorphics, which include schists, gneisses, and marbles. Over this foundation, discordantly from bottom to top, there are Lower Eocene-aged basalts, Middle Eocene-aged conglomerates, sandstones, claystones, marls, Nummulitic limestones, and interbedded pyroclastics with lateral and vertical transitions, as well as dome-like dacitic and andesitic dikes intruding these formations. Above these, there are Upper Eocene-aged andesitic and basaltic lava flows. Tectonically in contact with these units, an ophiolitic mélange consisting of Cretaceous-aged diorite, spilitic basalt, and shale-mudstone olistoliths is present. Further up, there are Upper Miocene-Pliocene aged polygenic conglomerates and olivine basalts. At the top of the sequence, Quaternary-aged alluvial deposits composed of unconsolidated gravels, sands, and clays are found. Following the Alpine orogeny, dacitic and rhyolitic lavas, as well as widespread andesites, have surfaced due to volcanic activity. The rhyolites and dacites are characterized by lava flows or tuffs. Among the main units in the region, the andesites are observed in the northern part of the study area. Dacites and rhyolites are widely spread, covering the vicinity of Ozan Village in the study area. Silicified outcrops, formed due to intensive silicification among these volcanic rocks, are also observed in the study area. The silicified zones formed by the intensive silica influx of rhyolites and dacites manifest themselves at Taş Tepe. These zones are occasionally observed on the surface as they seep through the fractures and cracks of the volcanic rocks. The mineralization in the Ozan-Taştepe region is observed in the silicified zones formed by the intensive silica influx of rhyolites and dacites. Potential mineralization in the Ozan-Taştepe region developed epithermally within the Au, Pb, Zn metallogenic paragenesis and fracture systems developed due to tectonism in the region.