Okul müdürlerinin yönetim tarzlarının okullardaki informal iletişime etkisi: Bir karma yöntem çalışması
The effect of school principals' management styles on informal communication in schools: A mixed method study
Yazar: DUDU GÜRSOY
Danışman: DOÇ. DR. SUZAN CANLI
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: İnformal iletişim = Informal communication

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin görüşlerine göre, okul müdürlerinin yönetim tarzlarının okullardaki informal iletişime etkisini incelemektir. Çalışmada yakınsayan paralel karma desen kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara ili Çankaya ilçesinde görev yapan öğretmenler oluşturmuştur. Nicel bölümde küme örnekleme yöntemiyle belirlenen 424 öğretmenden, nitel bölümde ise maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemiyle seçilen 18 öğretmenden elde edilen verilerle araştırma gerçekleştirilmiştir. Nicel veriler; Kişisel Bilgi Formu, Algılanan Müdür Yönetim Tarzı Ölçeği ve İnformal İletişim Ölçeği aracılığı ile nitel veriler ise Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu aracılığıyla toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde betimsel analiz ve çoklu doğrusal regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Nitel verilerin analizinde betimsel ve içerik analizi yapılmıştır. Araştırmanın nicel bölümünde, öğretmenlerin okul müdürlerinin yönetim tarzına ilişkin algıları yüksekten düşüğe doğru İşbirlikli, Otoriter, Karşı koyucu ve İlgisiz yönetim tarzı olarak belirlenmiştir. Araştırmanın nitel bölümünde, öğretmenlerin okul müdürlerinin yönetim tarzına ilişkin görüşlerinde sırasıyla İşbirlikli, İlgisiz, Otoriter ve Karşı Koyucu yönetim tarzlarını vurguladıkları görülmüştür. Araştırmanın nicel bölümünde öğretmenlerin okuldaki informal iletişim boyutlarına yönelik algıları yüksekten düşüğe doğru Eğlenme, Bilgi, Arkadaşlık ve Etkileme şeklinde belirlenmiştir.  Araştırmanın nitel bölümünde öğretmenlerin okuldaki informal iletişime yönelik görüşlerinde sırasıyla Arkadaşlık, Bilgi, Eğlenme ve Etkileme boyutlarının vurgulandığı belirlenmiştir. Araştırmanın hem nicel hem de nitel bölümde İşbirlikli ve Otoriter yönetim tarzının okuldaki informal iletişimi etkilediği belirlenmiştir. Araştırmanın hem nicel hem de nitel bölümde İşbirlikli ve Otoriter yönetim tarzının Arkadaşlık boyutunu etkilediği belirlenmiştir. Araştırmanın hem nicel hem de nitel bölümde İşbirlikli ve Otoriter yönetim tarzının Eğlenme boyutunu etkilediği belirlenmiştir. Araştırmanın nicel bölümünde İşbirlikli, Otoriter ve Karşı koyucu yönetim tarzı değişkenlerinin, okuldaki informal iletişimin Etkileme boyutunun anlamlı yordayıcısı olduğu görülmüştür. Araştırmanın nitel bölümünde sadece İlgisiz yönetim tarzının Etkileme boyutunu etkilediğine yönelik görüşlerin sunulduğu belirlenmiştir. Araştırmada hem nicel hem de nitel bölümde İşbirlikli yönetim tarzının Bilgi boyutunu etkilediği belirlenmiştir. Araştırma sonuçları genel olarak değerlendirildiğinde araştırmanın nicel ve nitel bölümünden elde edilen bulguların kısmen uyumlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This study aims to examine the impact of school principals' management styles on informal communication in schools based on teachers' views. A convergent parallel mixed design was used in the study. The research focused on teachers employed in the Çankaya district of Ankara province. Data were gathered through quantitative research from 424 teachers selected using the cluster sampling method, and through qualitative research from 18 teachers chosen using the maximum diversity sampling method. Quantitative data were collected using the Personal Information Form, the Manager's Perceived Management Style Scale, and the Informal Communication Scale. Qualitative data were gathered through a Semi-Structured Interview Form. Descriptive analysis and multiple linear regression analysis were conducted for quantitative data analysis, while descriptive and content analysis were performed for qualitative data analysis. In the quantitative section of the research, teachers' perceptions of school principals' management styles were ranked from high to low as Collaborative, Authoritarian, Resistant, and Indifferent management styles. In the quantitative section of the research, teachers' perceptions of the dimensions of informal communication in schools were determined from high to low as Enjoyment, Information, Friendship, and Influence. In the qualitative section of the research, it was determined that teachers emphasized the dimensions of Friendship, Information, Enjoyment, and Influence in their views on informal communication in schools. In both the quantitative and qualitative sections of the research, it was established that Collaborative and Authoritarian management styles influence informal communication in schools. Additionally, it was found in both sections that Collaborative and Authoritarian management styles impact the dimension of Friendship, as well as the dimension of Enjoyment. Moreover, in the quantitative section of the research, it was observed that Collaborative, Authoritarian, and Resistant management style variables are significant predictors of the dimension of Influence in informal communication in schools. In the qualitative section of the research, it was discovered that only the Indifferent management style affects the dimension of Influence. Additionally, it was determined in both the quantitative and qualitative sections of the research that the Collaborative management style affects the dimension of Information. When the research results were evaluated overall, it was concluded that the findings obtained from the quantitative and qualitative sections of the research were partially consistent.