Kültürlerarası etkileşimi sağlayan iletişim gönüllüleri: Göçmen çocuk dil elçileri (Kilis ili örneği)
Communication volunteers that provide intercultural interaction: Child language brokers (The case of Kilis city)
Yazar: AYSEL ÇELEM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TÜLAY ATAY
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Göç Araştırmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Kendi şehrinden veya ülkesinden ayrılarak başka bir yere yaşamak için giden kişilere göçmen denir. Bu durum bazen zorunlu sebeplerden kaynaklanırken bazen de kişisel tercih olarak gerçekleşebilmektedir. Göçmen terimi genellikle daha rahat bir hayat yaşamak, sosyal ve ekonomik koşullarını iyileştirmek amacıyla başka bir ülke ya da bölgeye giden kişi için kullanılmaktadır.
    Göç süreci aile için zor ve meşakkatli bir süreçtir. Göçmen aileler gittikleri ülkelerde (beslenme, barınma, çalışma, eğitim, sağlık, kültürleşme ve o ülkede konuşulan dili öğrenmek gibi) birçok problemle karşılaşmaktadırlar. Aileler geçim derdiyle uğraşırken, çocuklar ise dil öğrenmeye yatkın olmalarından dolayı gidilen ülke veya şehirde iletişim kurma görevini aileleri adına üstlenmektedirler. Böylelikle çocuklar aile ve toplum arasında elçilik yapmakta ve ailenin yükünü bir nebze de olsa hafifletmektedirler.
     Çocukların yaptıkları bu görev bazen ebeveyn-çocuk arasında kültür çatışması yaşanmasına neden olabilmektedir. Bu süreçte anne-baba kendi değerlerine sahip çıkarken çocuklar ise gittikleri ülkenin kültür değerlerini benimseyebilmekte ve bu durum da kuşak çatışmasına neden olabilmektedir.
     Kilis şehri, Suriye ile kara sınırı bulunmasından dolayı Suriye'de ortaya çıkan iç savaştan sonra birçok Suriyeli vatandaşın Kilis şehri sınırlarına göç etmesiyle karşı karşıya kalmıştır. Gelen sığınmacılar arasında kadınlar ve çocukların sayısı ön planda yer almaktadır. Bu çalışmada Kilis ilinin merkezinde yaşayan 20 Suriyeli çocuğun yerel halk ile kendi aile ve akrabaları arasındaki iletişimi sağlama sürecinde yaşadıkları tecrübeler aktarılmıştır.
      Bu çalışmanın ana amacı ülkelerindeki iç savaş nedeniyle Türkiye'ye gelmiş olan Suriyeli çocukların, iki farklı dile sahip topluluk arasındaki dil engelinin kaldırılması sürecinde yaşadıkları olumlu ve olumsuz durumları ortaya koymaktır. Bununla birlikte bu çalışmayla profesyonel olmayan çocuk tercümanlık görevinin ne olduğu ve çocukların bu süreçte edindikleri tecrübeler hakkında da gerekli bilgiler verilmiştir. Yine bu çalışmayla göçün görünmez kahramanı olan göçmen çocukların yaptığı bu önemli görevin görünür kılınması sağlanmış ve çocukların bu görevi yaparken dil öğrenme ve kültürleşme süreçlerine ne derece katkı sağladıkları da örneklerle ortaya konulmuştur.

Abstract:
People who leave their own city or country to live elsewhere are called immigrants. While this situation is sometimes caused by compulsory reasons, sometimes it can happen as a personal preference. The term immigrant is used for a person who goes to another country or region in order to improve their social and economic conditions in order to live a more comfortable life.
	The migration process is a difficult and grueling process for the family. Immigrant families are exposed to many responsibilities in the countries they go to (such as nutrition, shelter, work, education, health, acculturation and learning the language spoken in that country). While families are struggling with their livelihoods, children undertake the task of communicating on behalf of their families, since they are inclined to learn languages. In this way, children act as ambassadors between the family and society and relieve the burden of the family.
	This task of children can sometimes cause culture conflict between parent and child. While the parents own their own values, the child can adopt the values of the culture. This can cause generational conflict.
	The city of Kilis has faced the migration of many Syrian citizens to its borders due to the civil war that broke out in Syria due to its land border with Syria. The number of women and children is at the forefront among the incoming asylum seekers. In this study, the experiences of 20 Syrian children living in the center of Kilis province in the process of establishing communication between the local people and their families and relatives were conveyed.
	The aim of this study is to reveal the positive and negative situations experienced by Syrian children who came to Turkey due to the civil war in their country during the process of removing the language barrier between communities with two different languages. This study aims to provide necessary information about what the task of non-professional child interpreter is and the experiences of children in this process. With this study, it is aimed to make visible this important task of immigrant children, who are the invisible heroes of migration. In addition, with this study, it is aimed to show how much children contribute to the language learning and acculturation process while doing this task.