Kemal Özer'in çocuk kitapları üzerine bir inceleme
A review on Kemal Özer's children books
Yazar: EMEL CANPOLAT
Danışman: PROF. DR. DİLEK CERAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Hikaye kitapları = Story books ; Okuma kitapları = Reading textbooks ; Resimli çocuk kitapları = Illustrated children books ; Çocuk kitapları = Children's books

Özet:
Ülkelerin bekâsı, yetiştirdikleri nesillerin yapacağı katkılara bağlıdır. Bu noktada eğitimin etkisi yadsınamaz. Çocuğun dünyasını geliştirmeye yardımcı olacak önemli materyallerden biri de çok edebiyatı ürünleridir. Çocuk edebiyatı; çocukların hayatı kavramasına yardımcı olacak, hayal gücünü geliştirici, okuma sevgisini aşılayan, eğitici bir yazın türüdür. Çocuk edebiyatının bu özelliklerinin çocuklardaki yansımalarını görebilmek için bu alandaki yazıların oldukça özenli olması, itinayla yazılması ve seçilmesi gerekmektedir. Kemal Özer'in eserleri çocuk edebiyatının bu özelliklerine uygundur. Bu çalışmada Kemal Özer'in "Şiirlerle Nasrettin Hoca (1975),Tatil Köyünün Çocukları (1981), Trenler Ne Güzeldir (1983), Dünya Onlarla Daha Güzel (1992), Şiirlerle Ezop Masalları (1993), Çiçek Dürbünü (1994), Şiirlerle Andersen Masalları (1995), Sinemayı Seven Çocuk (1997), Sorulardan Bir Gökkuşağı (1999), Güneş Arkasına Baktı (2000), En İyi Arkadaşım (2008), Dünya Onlarla Daha Renkli (2009) ve Çocukluk Anayurdum (2011)" adlı eserleri; "kitapların dış yapı özellikleri (boyut, kâğıt, cilt, kapak, sayfa düzeni, harfler, resimler), kitapların iç yapı özellikleri (konu ve kurgu, izlek ve tema, kahramanlar, iletiler, dil ve anlatım) özellikleri incelenecek olup çocuk kitaplarında uyulması gereken temel eğitim ilkeleri açısından değerlendirmelerde bulunulacaktır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma konu olan kitaplar doküman inceleme yöntemine göre çözümlenmiştir. 
Yapılan incelemeler sonucunda yazarın incelenen 13 kitabından birinin (Güneş Arkasına Baktı), sayfa düzeni olarak çocuk kitabında bulunması gereken ilkelere uygun olmadığı; görseller açısından "Çocukluk Ana Yurdum, Trenler Ne Güzeldir, Sorulardan Bir Gökkuşağı ve Güneş Arkasına Baktı" adlı kitapların çocuk kitabı için yeterli düzey ve sayıda görsele sahip olmadığı, diğer kitaplarında böyle bir sorun bulunmadığı, "Şiirlerle Nasrettin Hoca, Şiirlerle Ezop Masalları, Şiirlerle Andersen Masalları" adlı kitapların 1. kalite hamur kâğıda basıldıkları, diğer kitapların sarı renkli daha düşük kalite bir kâğıda basılmış oldukları; tüm kitapların konuları bakımından çocuklar için uygun olduğu; temaların çocuğa görelik ilkeleriyle paralel olduğu; kitaplarda yer alan kahramanlarla çocukların kolay özdeşim kurabileceği; kitaplardaki iletilerin çocukları iyiye, doğruya ve güzele yönlendirici nitelikte olduğu; kitapların dil ve anlatımlarının çocuklar için uygun olduğu sonuçlarına varılmıştır.

Abstract:
The survival of countries depends on the contributions of the generations they raise. At this point, the impact of education is undeniable. One of the important materials that will help to develop the child's world is literary works. Children's literature is a type of educational literature that helps children to understand life, develops their imagination, and instills the love of reading. In order to see the reflections of these features of children's literature on children, writings in this field must be very careful. Kemal Özer's works are suitable for these characteristics of children's literature. In this study, Kemal Özer's "Şiirlerle Nasrettin Hodja (1975), Children of the Holiday Village (1981), How Beautiful the Trains are (1983), The World is More Beautiful with Them (1992), Aesop's Fables with Poems (1993), Kaleidoscope (1994), Andersen with Poems" His works "Tales (1995), The Boy Who Loved Cinema (1997), A Rainbow of Questions (1999), The Sun Looked Behind Him (2000), My Best Friend (2008), The World is More Colorful with Them (2009), Childhood is My Homeland (2011)"; "The external structure features of the books (size, paper, binding, cover, page layout, letters, pictures), internal structure features of the books (topic and fiction, theme and theme, heroes, messages, language and narration) will be examined and the characteristics that should be followed in children's books will be examined. Evaluations will be made in terms of basic education principles. The research was carried out with the document analysis method, one of the qualitative research methods. The books that were the subject of the research were analyzed according to the document analysis method.
As a result of the research, one of the writer's 13 books examined (The Sun Looked Back) did not comply with the principles that should be included in a children's book in terms of page layout; in terms of visuals, the books titled "My Childhood Homeland, How Beautiful the Trains are, A Rainbow of Questions and The Sun Looked Back" do not have sufficient level and piece of visuals for a children's book, and there is no such problem in other books, "Nasrettin Hodja with Poems, Aesop's Fables with Poems, Andersen with Poems" the books titled "Fairy Tales" were printed on first quality pulp paper, while the other books were printed on a lower quality yellow paper; all books are suitable for children in terms of their subjects; the themes are parallel to the principles of child-relevance; children can easily identify with the heroes in the books; the messages in the books guide children towards goodness, truth and beauty; as a conclusion that the language and expressions of the books are suitable for children.