Okuma sürecinde prozodik ve anlam üniteleri ile okuma etkinliklerinin akıcı okuma ve anlama becerilerine etkisi
The effect of prosodic and paraphrase reading activities on reading fluency and comprehension skills
Yazar: MUSTAFA AKYOL
Danışman: PROF. DR. İSA KORKMAZ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okuma = Reading ; Okuma akıcılığı = Reading fluency ; Okuma becerileri = Reading skills ; Okuma etkinlikleri = Reading activities ; Okuma hızı = Fluent reading ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; Prozodi = Prosody ; Sesli okuma = Oral reading

Özet:
Bu araştırmada, okuma sürecinde prozodik ve anlam üniteleri ile okuma etkinliklerinin akıcı okuma ve anlama becerilerine olan etkisini belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma yarı deneysel bir çalışmadır. Araştırmada yarı deneysel modellerden eşitlenmemiş ön test-son test kontrol gruplu desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2018-2019 eğitim öğretim yılında Adana ili Yüreğir merkez ilçesine bağlı bir okulda öğrenim gören birinci sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışma grubunun belirlenmesinde zaman ve maliyet kaybını önlemek için kolayda örnekleme yoluna gidilmiştir. Prozodik ve anlam üniteleri ile okuma etkinlikleri okulda bulunan birinci sınıf şubelerinden biri rastgele belirlenerek bu şube ile gerçekleştirilmiştir. Bir diğer şubede yine rastgele belirlenerek kontrol grubu olarak seçilmiştir. Deney ve kontrol gruplarında bulunan kaynaştırma öğrencileri grupların dışında tutularak deney grubu (n=20) ve kontrol grubu (n=20) olarak belirlenmiştir.
Araştırmada öğrencilere prozodik modelleme sesli kitaplarla sağlanmıştır. İlk olarak sesli kitaplarda bulunan hikâyeler yazıya aktarılarak çalışma metinleri oluşturulmuştur. Hazırlanan sesli hikâyedeki prozodik unsurlara dikkat edilerek anlam ünitelerine ayrılmıştır. Hikâyelerin sesli olarak dinlenmesi sırasında öğrencilerin anlam ünitelerine dikkat etmeleri sağlanmıştır. Sesli hikâyeler ilk olarak cümle cümle dinlenilmiş daha sonrada bütün halinde dinlenerek öğrencilerin çalışma kâğıtlarından model okumayı takip etmeleri sağlanmıştır. Uygulamalarda bütün öğrencilerin dinledikleri prozodik modellemeye ve belirlenen anlam ünitelerine uygun okuma yapmaları sağlanıncaya kadar çalışmalar sürdürülmüştür. İlerleyen çalışmalarda öğrencilerin dinledikleri okumaya göre anlam ünitelerini kendilerinin bularak okuma yapmaları sağlanmıştır. 
Araştırmada öğrencilerin akıcı okuma becerilerinin ön test ve son test ölçümleri video kayıt cihazı ile kaydedilmiş ve değerlendirme çalışmaları bu kayıtlar izlenerek yapılmıştır. Ön test ve son test ölçümlerinde öğrencilerin bir dakikada okudukları doğru kelime sayısı okuma hızı, okunan doğru kelime sayısının toplam okunan kelimeye oranı doğru okuma yüzdesi olarak hesaplanmıştır. Öğrencilerin prozodik okuma becerileri ise prozodik okuma ölçeği kullanılarak ölçülmüştür. Anlama becerilerinin ölçülmesinde ise basit ve derin anlamayı ölçmeyi amaçlayan açık uçlu sorular kullanılmıştır. Araştırmada iki bağımsız grubun karşılaştırılmasında Bağımsız Gruplar T-testi, her grubun ön test ve son test ölçümlerinin karşılaştırılmasında ise Eşli Gruplar T-testi kullanılmıştır. Ayrıca grupların ölçümlerden aldıkları değerlerin normal dağılım gösterip göstermediğini kontrol etmek için Skewness ve Kurtosis değerlerine bakılmıştır. 
Araştırma verileri analiz edildiğinde prozodik modelleme ve anlam üniteleri ile okuma etkinliklerinin okumayı öğrenme sürecinde olan birinci sınıf öğrencilerinin doğru okuma, okuma hızı, prozodik okuma ve okuduğunu anlama becerilerini geliştirmede etkili olduğu görülmüştür.

Abstract:
In this research, it was aimed to determine the effect of prosodic and paraphrase reading activities on reading fluency and comprehension skills. The research is a semi-experimental study. In the research, pre-final test control grouped, not equalized pattern from semi-experimental models was used. The study group of the research was the first grade students who were studying at a school in Yüreğir central district of Adana city in 2018-2019 education year. In the selection of the working group, in order to prevent the loss of time and cost, easy sampling method was used. Prosodic modeling and reading activities with meaning units were carried out with a first grade class that is randomly selected from one of the first grade clases in the school. Another class was randomly selected again as a control group. The inclusion students in the experimental and control groups were excluded from the groups and determined as experimental group (n=20) and control group (n=20).
In the research prosodic modeling was provided to students with audiobooks. First, the stories found in audio books were transferred to writing and working texts were created. By paying attention to the prosodic elements in the prepared audio story, It is divided in to meaning units. During the listening of the stories aloud, students were made to pay attention to the paraphrases. The audio stories were first listened sentence by sentence, then listened as a whole, allowing the students to follow the model reading from their working papers. In applications, studies were continued until all students were able to read according to the prosodic modeling and meaning units they listened to.
In the research Pre-final test measurements of thestudents' fluent reading skills were recorded with a video recorder and evaluation studies were conducted following these records. In the pre-test and final test measurements, reading speed of the number of words the students read correctly in one minute, the ratio of the number of correct words read to the total word readwas calculated as the percentage of correct reading. The students' prosodic reading skills were measured by using the prozodic reading scale. In measuring comprehension skills, open-ended questions, aimed at measuring simple and deep understanding, were used. In the study, independent groups t-test was used to compare the two independent groups, and paired groups t-test was used to compare the test and final test measurements of each group. Inaddition, Skewness and Kurtosis values were evaluated to check whether the values that the group stake from the measurments show normal distribition or not.
When research data was analyzed, prosodic modeling and reading activities with meaning unitswere found to be effective in improving accurate reading, reading speed, prozodic reading and reading comprehension skills of the first grade students who are in the process of learning to read.