Turistik destinasyonlarda yerel yiyecek içecek tüketimine etki eden faktörler üzerine bir araştırma
A study on factors affecting local food consumption in tourism destinations
Yazar: EDA ALPHAN
Danışman: DOÇ. DR. İRFAN YAZICIOĞLU
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Turizm = Tourism
Dizin: Demografik değişkenler = Demographic variables ; Destinasyon = Destination ; Gastronomi = Gastronomy ; Mutfak turizmi = Culinary tourism ; Turistler = Tourists ; Tüketim = Consumption ; Yerel kültür = Local culture ; Yerel mal = Local goods ; Yerel üretim = Local manufacturing ; Yiyecek içecek = Food and beverage

Özet:
Bu araştırma motivasyonel faktörlerin ve gıda neofobisinin destinasyonlarda yerel yiyecek içecek tüketimi üzerinde nasıl bir etkisinin olduğunun tespit edilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, motivasyonel faktörlerin, turistlerin gıda neofobisi algılarının ve turistik destinasyonlardaki yerel yiyecek tüketim sıklıklarının demografik değişkenler (cinsiyet, medeni durum, yaş, eğitim durumu ve coğrafi bölge) açısından farklılaşmasının incelenmesi araştırmanın ikincil amacını oluşturmaktadır. Mevcut araştırmanın evrenini 2015 yılında İstanbul iline gelen toplam 12 428 733 yabancı turist oluşturmaktadır. Örneklem çapı ise 384 olarak belirlenmiş ve toplamda 408 turiste ulaşılmıştır. Örneklem grubunun belirlenmesinde kolayda örneklem yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak anket formu kullanılmıştır. Anket formu iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde katılımcıların demografik özelliklerine ilişkin sorular yer alırken, ikinci bölümde motivasyonel faktörler ve gıda neofobisine ilişkin ifadeler yer almaktadır. Söz konusu anket formları yüzyüze görüşme tekniği kullanılarak uygulanmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler bağmsız gruplar t-testi ve ANOVA ile yapısal eşitlik modeli kullanılarak test edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda motivasyonel faktörlerin tüm boyutlarının (kültürel deneyim, kişilerarası ilişkiler, sağlık endişesi, heyecan, duyusal çekicilik) destinasyonlarda yerel yiyecek içecek tüketimi üzerinde olumlu bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir.Buna ek olarak gıda neofobisinin ise destinasyonlarda yerel yiyecek içecek tüketimi üzerinde olumsuz yönde ve büyük bir etkisi olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
The main purpose of this study is to examine how the motivational factors and food neophobia affect local food consumption in a destination. Additionally, the differences of motivational factors, tourists' food neophobia perception and the frequency of tourist local food consumption at a destinations in terms of demographic characteristics (gender, age, educational level, marital status and geographical region) were examined. The population of this research is comprised of 12 428 733 foreign tourists visiting Istanbul in 2015. The sample size was determined 384 and a total of 408 tourists were reached. Convenience sampling method was used in determining the sampling group. Data was collected with a questionnaire form. The questionnaire form consists of two parts. In the first part, there are questions about demographic characteristics of the participants, while the second part, motivational factors and expressions about food neophobia are mentioned. The questionnaire form was administered face-to-face. The data obtained from the study were tested by using the independent samples t-test, one-way ANOVA and structural equation modeling. As a result of the analyses, it has been found that all dimensions of motivational factors (cultural experience, interpersonal relationship, excitement, health concern and sensory appeal) have a positive effect on the consumption of local food at destinations. In addition, food neophobia has been observed to have a significant and negative effect on local food consumption in destinations.