Küçük ada ekonomileri ve Kuzey Kıbrıs
Small island economies and North Cyprus
Yazar: DEVRİM KARAMAN
Danışman: Y.DOÇ.DR. HAKAN MIHÇI
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Kuzey Kıbrıs ekonomik olarak birçok kısıtla karşılaşmaktadır. Ülkenin karşı karşıya bulunduğu bu kısıtların bir bölümü küçük bir ada ülkesi olmasından, bir bölümü de özgül koşullarından kaynaklanmaktadır. Bu çalışmada bu gerçek göz önünde tutularak, ülkenin küçük ada ekonomileri ve kendi tarihsel gelişim süreci içerisinde incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla ada ekonomileri yazım ayrıntılı bir şekilde değerlendirilmiş ve bu ülkelerin özellikleri, bu özelliklerinden kaynaklanan sorunları ve kalkınma deneyimleri araştırılmıştır. Çalışmada bunun ardından Kuzey Kıbrıs ekonomisinin tarihsel gelişim süreci içerisinde incelenmesine yer verilmiştir. Bu inceleme yapılırken, ayran öncesi ada ekonomisinin yapısı ve Kıbrıs Türk toplumunun bu yapıdaki yeri tartışılmış, ayran sonrası ise ülkenin kuzeyine yerleşen Kıbrıs Türk toplumunun ekonomik kalkınma yolunda izlediği stratejiler değerlendirilmiştir. Bunun yanında ülke ekonomisinin tarihsel gelişimi de önemli makro ekonomik göstergeler ışığında ve 1977-2003 yıllarım kapsayan bir dönem içerisinde incelenmiştir. Bu incelemeler sonucu elde edilen temel bulgu, Türkiye'den akan mali kaynaklara önemli ölçüde bağımlılık gösteren ekonomide bu kaynakların verimsiz harcama kalemleri yerine, sahip olunan yüksek nitelikli işgücüne istihdam olanağı yaratacak, verimli ve dış talebe dayalı sektörlere enjekte edilmesi gerektiğidir Çalışmanın son bölümünü oluşturan ampirik kısımda elde edilen sonuçlar da bu bulguyu doğrular niteliktedir. Ada ekonomileri yazınında güçlü bir şekilde vurgulanan ve bu devletlerde üretimin temel güdüsü olarak ortaya konan ihracat değişkeni ile üretim artışlarının önemli kaynaklan olarak kabul edilen yatıran ve istihdam değişkenlerinin, yatay kesit birimlerinin ülke ekonomisinin temel sektörleri olarak belirlendiği panel veri analizinde, üretim artışlarının önemli bir kısmım açıkladığı ortaya çıkmaktadır.Anahtar Sözcükler Küçük Ada Ekonomileri, Kuzey Kıbrıs Ekonomisi, İktisadi Büyüme ve Kalkınma, Panel Veri Analizi, İhracat

Abstract:
North Cyprus faces lots of economic constraints. Some of these are caused by the reason that it is a small island country and some of them are caused by country specific conditions. Taking these facts into account, the aim of this work is to investigate North Cyprus among other small island economies and in its own historical evaluation process. With this objective, fistly, the literature on island economies is surveyed. And then, not only the characteristics of these economies and the problems caused by these characteristics but also the development experiences of these economies are examined. Furthermore, North Cyprus economy is investigated in its own historical evaluation process is done. While this research is being done, the structure of the island's economy before the seperation and the place of Cyprus Turkish Society in this structure is discussed, and subsequently the strategies of economic development pursued by the Turkish People settled in the north side of the island are evaluated. Besides, the historical development of the country's economy is investigated under the light of major macroeconomic variables in 1977-2003 period. The main finding of this work is that in in the case of North Cyprus economy which is significantly dependent on the financial sources flowing from Turkey, these sources should be injected into the efficient sectors which are based on external demand and able to create high qualified labor force rather than injecting them into inefficient consumption items. The final part of the thesis, empirical study by a Panel Data Analysis verifies this finding. The Panel Data Analysis is made using the horizontal crossouts of three variables determined by the three major sectors of the North Cyprus' s economy. These variables are, export variable which is emphasized in the island economies literature strongly and thought to be the fundamental motive of production in these economies, and investment and employment variables which are accepted as important sources of production increases. The Panel Data Analysis shows that these three variables explains major part of the production increases in the country. Key Words Small Island Economies, North Cyprus Economy, Economic Growth and Development, Panel Data Analysis, Export.