Anterior ve posterior sirkülasyon serebral revaskülarizasyon prosedürlerinin mikrocerrahi anatomisi
Microsurgical anatomy of anterior and posterior circulation cerebral revascularization procedures
Yazar: TUFAN AGAH KARTUM
Danışman: DOÇ. DR. BARIŞ KÜÇÜKYÜRÜK
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Beyin ve Sinir Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Nöroşirürji = Neurosurgery
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Kafa tabanı = Skull base ; Mikrocerrahi = Microsurgery ; Serebral arter hastalıkları = Cerebral arterial diseases ; Serebral revaskülarizasyon = Cerebral revascularization ; Serebrovasküler bozukluklar = Cerebrovascular disorders ; Serebrovasküler dolaşım = Cerebrovascular circulation ; Sinir cerrahisi = Neurosurgery ; İntrakraniyal anevrizma = Intracranial aneurysm

Özet:
AMAÇ: Revaskülarizasyon; ana arter oklüzyonu gerektiren kompleks anevrizmaların tedavisi, büyük damarları çevreleyen kafa tabanı tümörleri ve bazı iskemik serebrovasküler hastalıklarının tedavisinin önemli bir bileşenidir. Serebral revakülarizasyon mikrocerrahi anatomi bakış açısı ile anterior ve posterior sirkülasyon içerisinde gerçekleştirilebilir. Serebral revaskülarizasyon için uygulanabilirlik, derin ve dar intrakraniyal cerrahi alan nedeniyle çoğu zaman pratikte zordur ve intrakraniyal anastomozun başarı ile gerçekleştirilmesi ancak iyi bir mikrocerrahi anatomi bilgisi ve uygun anastomoz tekniklerinin doğru kullanılması ile mümkündür. Çalışmamızdaki temel amaçlarımız; revaskülarizasyon amaçlanan serebral vasküler yapılar ile komşu nöral yapıların mikrocerrahi anatomisini kafa tabanı cerrahi yaklaşımları ile ortaya koymak, anterior ve posterior sirkülasyon revaskülarizasyon tekniklerini kadavra materyalleri üzerinde kafa tabanı yaklaşımları ile incelemek ve yeni serebral revaskülarizasyon seçeneklerini belirlemektir.
GEREÇ VE YÖNTEM: İstanbul Üniversitesi – Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Beyin ve Sinir Cerrahisi Anabilim Dalı, Mikrocerrahi Nöroanatomi Laboratuvarı'nda 6 adet (12 taraf) silikon enjeksiyonlu insan kadavrası üzerinde kafa tabanı yaklaşımları uygulanarak nörovasküler yapılar ortaya koyulmuş ve revaskülarizasyon prosedürleri uygulanmıştır. Uygulanan her bir yaklaşım, anatomik sınırları ve nörovasküler yapılara erişilebilirlikleri açısından karşılaştırmalı olarak incelemiş ve yaklaşımların revaskülarizasyon prosedürleri için uygulanabilirliği değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda revaskülarizasyon prosedürleri gerçekleştirilmiştir.
BULGULAR: Infratemporal fossa yaklaşımı, anterior petrozektomi, zigomatik osteotomi, tempromandibular eklem transpozisyonu, vaginal proçes ve stiloid proçes rezeksiyonu yüksek servikal internal karotid arter (İKA) ve petröz İKA segmentlerinin ortaya koyulmasına ve anastomoz yapılmasına katkı sağladı. Orbitozigomatik (OZ) kraniotomi, anterior klinoidektomi, transkavernöz yaklaşım, posterior klinoidektomi ve anterior petrozektomi baziller apekse ulaşmak için ve anastomoz yapabilmek için imkân sağladı. Anterior ve posterior transpetrozal yaklaşımlar ile bunların kombinasyonları ve far lateral yaklaşım kombinasyonları baziller trunkus, vertebrobaziller bileşke ve vertebral artere (VA) erişim ve anastomoz yapma olanağı tanıdı.
SONUÇ: Ulaşmak istenen bölgeye uygun kafa tabanı yaklaşımları ve bunların modifikasyonları ile İKA segmetleri, BA, vertebrobaziller bileşke ve VA'ya güvenli erişim ve anastomoz yapmak mümkündür.
Anahtar Kelimeler: kafa tabanı, serebral revaskülarizasyon, intrakraniyal bypass

Abstract:
OBJECTIVE: Revascularization is an important component of the treatment for complex aneurysms require parent artery occlusion, skull base tumors surrounding major vessels, and some ischemic cerebrovascular diseases. Cerebral revascularization could be performed in the anterior and posterior circulation with a microsurgical anatomy perspective. Applicability for cerebral revascularization is often difficult in practice due to the deep and narrow intracranial surgical field and successful intracranial anastomosis is only possible with a good knowledge of microsurgical anatomy and the correct use of appropriate anastomosis techniques. Our main aims in our work; to reveal the microsurgical anatomy of the cerebral vascular structures and adjacent neural structures aimed at revascularization with skull base surgical approaches, to examine anterior and posterior circulation revascularization techniques with skull base approaches on cadaver materials, and to determine new cerebral revascularization options.
MATERIALS AND METHODS: Neurovascular structures were revealed and revascularization procedures were performed by applying skull base approaches on 6 (12 sides) silicone-injected human cadavers in the Microsurgery Neuroanatomy Laboratory, Cerrahpasa Faculty of Medicine, Department of Neurosurgery, Istanbul University - Cerrahpasa. Each applied approach was comparatively examined in terms of their anatomical boundaries and accessibility to neurovascular structures, and the applicability of the approaches for revascularization procedures was evaluated. Accordingly, revascularization procedures were performed.
RESULTS: Infratemporal fossa approach, anterior petrosectomy, zygomatic osteotomy, tempromandibular joint transposition, vaginal process and styloid process resection contributed to the exposure and anastomosis of high cervical internal carotid artery (ICA) and petrous ICA segments. Orbitozygomatic (OZ) craniotomy, anterior clinoidectomy, transcavernous approach, posterior clinoidectomy and anterior petrosectomy allowed access to the basilar apex and anastomosis. Anterior and posterior transpetrosal approaches and their combinations and combinations of far lateral approaches allowed access and anastomosis to the basilar trunk, vertebrobasilar junction, and vertebral artery (VA).
CONCLUSION: Safe access and anastomosis to the ICA segments, BA, vertebrobasilar junction and VA is possible with skull base approaches and their modifications suitable for the desired area.
Keywords: skull base, cerebral revascularization, intracranial bypass