Kuru incirlerde siklopiazonik asit varlığının ve miktarının belirlenmesi
Occurence of cyclopiazonic acid in dried figs
Yazar: ŞÜKRAN SOMUNCUOĞLU
Danışman: PROF.DR. DİLEK HEPERKAN
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering
Dizin: Kuru incir = Dried fig ; Mikotoksinler = Mycotoxins

Özet:
Mikotoksin kontaminasyonu, ciddi boyutlara varan sağlık ve ekonomik sorunlara yolaçması sebebiyle dünya çapında giderek önem kazanan bir konu durumuna gelmiştir.Kanserojenik, mutajenik, teratojenik etkiler gibi sağlığı tehdit edici çeşitli sonuçlardoğurmakla birlikte, ekonomik açıdan ciddi kayıpları da beraberinde getirenmikotoksinler, bazı filamentli küfler tarafından üretilen, farklı yapılara sahip ikincilmetabolitlerdir. Siklopiazonik asit, mikotoksinler grubuna dahil olup, üretici küflerininher yerde bulunabilmesi ve genellikle gıda ve yem olarak kullanılan ürünlere yayılmaeğilimi göstermesi nedeniyle bu ürünlerde kontaminasyon riski yüksek olan birmetabolittir. Yer fıstığı, mısır, peynir, domates ürünleri gibi gıdalara ek olarakkontamine gıda ve yemlerle beslenen hayvanların et, süt ve yumurtasında da varlığıtespit edilen siklopiazonik asit ile ilgili henüz bir yasal düzenleme bulunmamaklabirlikte kilo kaybı, halsizlik, iştahsızlık, kusma, ishal, v.b. sağlık sorunlara yolaçtığından ileriki dönemlerde sınırlandırmalar getirilmesi söz konusudur.Kuru incir, besleyici değeri yüksek ve sağlık açısından çok faydalı bir ürün olmasınınyanında ülkemiz için ayrı önem taşıyan bir meyvedir. Dünya kuru incir üretiminde enbüyük paya sahip olan ülkemiz, aynı zamanda en büyük kuru incir ihracatçısıkonumundadır.Bulgulara göre, Germencik, Erbeyli, İncirliova, Söke, Selçuk, Ortaklar ve Torbalıolmak üzere 7 farklı bölgeden alınan 2003-2004 yıllarına ait toplam 48 adet kuru incirörneğinin 28'inde (%58) miktarı 23,38 ile 187 ppb arasında değişen CPA varlığı tespitedilmiştir. Yapılan çalışma, yer fıstığı, mısır ve peynirde CPA varlığını araştırançalışmalardan elde edilen dağılım oranlarını desteklemektedir. Bu çalışma CPAtoksininin kuru incir örneklerindeki varlığını ilk kez ortaya koymaktadır. Çalışma incetabaka kromatografisi yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiş olup, tespit limiti 23,38ppb olarak belirlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Siklopiazonik asit, Kuru incir, Mikotoksinler

Abstract:
Mycotoxin contamination is an important worldwide issue due to causing serious healthand economic problems. Mycotoxins, which lead to carcinogenic, mutagenic, teratogeniceffects and also economic losses, are secondary metabolites having different structuresand produced by filamentous fungi. Cyclopiazonic acid (CPA) is a mycotoxin havinghigh potential to contaminate foods and feeds due to its producer fungi and theirpropensity to invade these commodities. Natural occurrence of CPA has been reportedin peanuts, corn, cheese, tomato products and also meat, eggs and milk of animals thatare feeded by contaminated feeds. Although there is no regulation for cyclopiazonic acid,limitations can be set in the future considering that its intoxication results in weight loss,inappetence, vomiting, diarrhea e.g.Dried fig, very nutritional and a healthy food, is an important product for our country.Turkey is the leading dried fig producer and exporter in the world.According to CPA analysis results, CPA is found in 28 of 48 samples (58%) in ranges of23,38-187 ppb. The samples are collected from 7 different regions, Germencik, Erbeyli,İncirliova, Söke, Selçuk, Ortaklar, and Torbalı in 2003 and 2004. Results of the studyare comparable with other studies on CPA in literature. This is the first report about theoccurrence of CPA in dried figs. The analysis is performed by using thin layerchromatography (TLC). The detection limit of the method 23,38 ppb.Keywords: Cyclopiazonic acid, Dried figs, Mycotoxins