Fonksiyonel ortopedik tedavi uygulanmış mandibuler retrognati hastalarında oluşan nüksün elektromyografik yöntemle araştırılması
Electromyograhic investigation of relapse in patients with mandibuler retrognathia treated with functional orthopedics
Yazar: CAFER SADIK KARAKAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ELÇİN ESENLİK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2017
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Bu çalışmanın amacı, fonksiyonel ortopedik tedavi uygulanmış mandibuler
retrognatili bireylerde, çiğneme kaslarının nüks oluşumuna olan katkısını
elektromiyografik yöntemle araştırmak, sefalometrik ölçümlerle kas ölçümleri
arasındaki ilişkileri belirlemek ve nükse daha yatkın bireylerdeki tedavi başı ve
sonrası klinik yaklaşımlara yardımcı olmaktadır.
Çalışmanın materyali, aktivatör veya twin-blok apareyleri ile fonksiyonel
ortopedik tedavi görmüş 42 bireyin, tedavi sonu ve kontrol seansı lateral sefalometrik
filmleri ve kontrol seansı masseter, ön temporal, mental ve suprahyoid kaslarından
alınan EMG kayıtlarını içermektedir. 26 kız, 16 erkek birey tedavi sonu ve kontrol
seansı sefalometrik filmlerin ANB açısı farkına göre (1,3 mm) nüks olan ve olmayan
olarak iki gruba ayrılmıştır. Bireylerin kontrol seansı yaşları nüks grubunda 17,64 ±
0,48 yıl, nüks olmayan grupta 17,58 ± 0,34 yıldır.
Çalışmadaki hastaların nüks olan ve nüks olmayan olarak gruplara
ayrılmasında kullanılabilecek parametreyi ve kritik değeri saptayabilmek için, ROC
eğrisi analizi kullanılmıştır. Tedavi sonu ve kontrol seansı sefalometrik ölçümleri
grup içi karşılaştırması eşleştirilmiş t-testi ile gruplar arası farklılıklar ve kontrol
seansı EMG ölçümleri bağımsız t-testi ile değerlendirilmiştir. Sefalometrik ölçümler
ve kasların EMG ölçümleri korelasyonu Pearson korelasyon analizi ile incelenmiş,
bu incelemede önemli bulunan değerler kanonik regresyon analizi ile tekrar
değerlendirilmiştir.
Sonuç olarak, sadece nüks grubunda SNA açısı anlamlı olarak artmıştır. ANB
açısı ve Wits değeri sadece nüks grubunda anlamlı olarak artış göstermiştir. Efektif
mandibuler uzunluk ve mandibuler korpus uzunluğu nüks olmayan grupta anlamlı
olarak artmıştır. Gonyal açı nüks grubunda artmış, nüks olmayan grupta azalmış ama
anlamlı bulunmamıştır. SN/GoGn her iki grupta da anlamlı olarak azalmış olsa da
kontrol seansında nüks grubunda daha fazla olduğu görülmüştür. Overjet miktarı her
iki grupta anlamlı artarken, nüks grubundaki artış daha fazla bulunmuştur. Overbite
nüks olmayan grupta anlamlı artmıştır. Gruplar arası anlamlı fark görülen mental kas
diş sıkma aktivitesiyle FH┴NA (T1) uzunluğu ve IMPA (T2) açısıyla negatif, SN/PP
(T2), Occl/SN (T2) uzunlukları ve FMA (T2) açılarıyla pozitif korelasyon
göstermiştir.
Sınıf II hastalarda nüksü azaltmak için mandibulanın gelişim yönünün tam
tespiti faydalı olabilir. Tedavi süresince kontrollü kuvvetler uygulanarak, SN/GoGn
açısı arttırılmamalı ve okluzal düzlemin bütünlüğü korunmalıdır. Sınıf II hastaların
planlanması sırasında mental kas aktivitesinin elektromiyografik kayıtlarının alınıp,
analiz edilmesi doğru planlama ve tedavi sonrası gerekli retansiyon önlemlerinin
alınması (uzun süreli retansiyon) bakımından tavsiye edilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the contribution of masticatory muscles
to relapse by electromyographic method, to determine the relationship between
muscle measurements by cephalometric measurements and to clinical approaches to
treatment of more prone individuals in mandibular retrognathic individuals with
functional orthopedic treatment.
The material of the study included EMG records of masseter, anterior
temporal, mental and suprahyoid muscles of control session and lateral
cephalometric films of treatment end and control session from 42 individuals who
were treated with functional orthopedic treatment with activator or twin-block
appliances. 26 female, 16 male subjects were divided into relapse group and non-
relapse group according to the difference of ANB angle (1,3 mm) of cephalometric
films. Individuals control session ages were 17,64 ± 0,48 years in the relapse group
and 17,58 ± 0,34 years in the non-relapse group.
ROC curve analysis was used to determine the parameters and the critical
value that could be used to distinguish between relapse and non-relapse patients in
the study population. Cephalometric measurements of treatment end and control
session were assessed by intra-group comparison paired t-test, inter-group
differences and control session EMG measurements by independent t-test.
Correlations of cephalometric measurements and EMG measurements of muscles
were examined by Pearson correlation analysis, and the values that were important in
this study were reevaluated by kanonic regression analysis.
As a result, only in relapse group SNA angle significantly increased. ANB
angle and Wits value increased significantly only in the relapse group. Effective
mandibular length and mandibular corpus length increased significantly in the non-
relapse group. The gonial angle was increased in the relapse group and decreased in
the non-relapse group, but not significant. SN/GoGn angle was significantly reduced
in both groups, but more in the relapse group in the control session. The amount of
overjet was significantly increased in both groups, but the increase in relapse group
was found more. Overbite was significantly increased in the non-relapse group.
Significantly different mentalis clenching activity between the groups showed
positive correlations between the length of FH┴NA (T1) and angle of IMPA (T2)
and negative correlations between length of SN/PP (T2), length of Occl/SN T2 and
FMA (T2).
Complete detection of the developmental direction of the mandible may be
beneficial to reduce relapse in Class II patients. During the treatment, controlled
forces should be applied, SN/GoGn angle should not be increased and integrity of the
occlusal plane should be maintained. Electromyographic recording and analysis of
mental muscle activity during the planning of class II patients is recommended for
proper planning and post-treatment retention precautions (long retention period).