Döner Ni-Ti kök kanal eğelerinin fiziksel özelliklerinin incelenmesi
Evaluation of physical properties of Ni-Ti rotary instruments
Yazar: SENEM SAVRANOĞLU
Danışman: PROF. DR. BEKİR OĞUZ AKTENER
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diş Hastalıkları ve Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental aygıtlar = Dental instruments ; Dental aygıtlar = Dental instruments ; Dental materyaller = Dental materials ; Dental pulpa boşluğu = Dental pulp cavity ; Dental pulpa hastalıkları = Dental pulp diseases ; Dental pulpaya başlık geçirmek = Dental pulp capping ; Endodonti = Endodontics ; Kök kanal dolgu materyalleri = Root canal filling materials ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy ; Kök kanalını tıkama = Root canal obturation

Özet:
Çalışmamızda, klinik koşulları taklit eder nitelikte ve özel olarak tasarlanmış dinamik bir model üzerinde üç farklı döner Ni-Ti eğesinin döngüsel yorulma dayanımının karşılaştırılması amaçlandı.Bu çalışmada, 25 mm uzunluğunda, %4 açılı ve 25 numara HERO Shaper (n=80), RaCe (n=80) ve K3 (n=80) döner Ni-Ti eğe kullanıldı. Eğelerin döngüsel yorulma testi 2 farklı yarıçapa (r= 2 mm veya r=5 mm) ve 2 farklı açıya (?=45° veya ?=60°) sahip 4 adet paslanmaz çelik kalıp içerisindeki yapay kanallarda gerçekleştirildi. Araştırmamızın ilk bölümünde, her grupta 10'ar adet olacak şekilde toplam 120 adet döner Ni-Ti kök kanal eğesi, sabit dönme hızı ve tork değerinde (300 rpm/1 Ncm) kullanıldı. İkinci bölümde ise, diğer 120 adet eğe, her grupta 10'ar adet olacak şekilde, firmaların dönme hızı ve tork önerileri doğrultusunda kullanıldı. Eğelerin kırılana kadar geçen süreleri kaydedildikten sonra her grup için eğelerin mekanik olarak yaptığı iş hesaplandı. Elde edilen bulgular tek yönlü varyans analizi ile incelendi ve Dunnett T3 testi ile post hoc değerlendirmeler yapıldı (p<0,05).Tüm eğeler sabit dönme hızı ve tork değerinde kullanıldığı zaman; en kolay kanalda (45°/5 mm) hem süre hem de yapılan iş açısından HERO Shaper ve K3 benzer yorulma dayanımına sahipken, bu iki eğenin RaCe eğesinden daha üstün yorulma dayanımı gösterdiği gözlendi (p<0,05). Kanalların zorluk derecesi arttıkça hem dayanma süresi, hem de yapılan iş olarak belirgin bir farkın kalmadığı saptandı (p>0,05). Eğeler üretici firmaların önerileri doğrultusunda kullanıldığı zaman; tüm yapay kanallarda K3 eğeleri, sırasıyla HERO Shaper ve RaCe eğelerine göre daha uzun süre kırılmaya karşı direnç gösterdi (p<0,05). Ancak, yine tüm yapay kanallarda HERO Shaper eğelerin RaCe ve K3 eğelerine göre daha fazla iş yaptığı saptandı (p<0,05).Sonuç olarak; eğenin tasarım özelliklerinin yorulma dayanımı üzerinde bir yere kadar etkisinin olduğu saptandı. Ayrıca iş faktörünün klinik kullanımda döner Ni-Ti eğelerin çalışma etkinliğini belirleyen bir kriter olduğu da belirlendi.

Abstract:
The purpose of this study was to compare the cyclic fatigue resistance of three different rotary Ni-Ti instrument systems in a dynamic model which simulated clinical conditions and specially designed for this study.The instruments were HERO Shaper (n=80), RaCe (n=80) and K3 (n=80). They were #25/.04 in size and 25 mm in length. Cyclic fatigue testing of the instruments was performed in stainless steel artificial canals with radii of curvature of 2 or 5 mm and an angle of curvature of 45° or 60°. In the first part of the study, 120 instruments (n=10 in each group) were tested with constant speed and tork values (300 rpm/1 Ncm). In the second part, the other 120 instruments (n=10 in each group) were tested according to manufacturers? recommended speed and torque values. The fracture time was recorded and then, the mechanical work was calculated for each group. The data were analyzed using one-way ANOVA and Dunnett T3 post hoc tests (p<0.05).In constant speed and torque values, HERO Shaper and K3 files were significantly more resistant to cyclic fatigue and achieved more work than RaCe files in 45°/5 mm groups (relatively ?easy? simulated root canal) (p<0.05). As the curvature angle increased and the radius decreased, the differences between three groups were not significant (p>0.05). In all groups, K3 files demonstrated more resistance to failure than HERO Shaper and RaCe files when used according to the manufacturers? instructions (p<0.05). However, HERO Shaper achieved more work than RaCe and K3 files in all groups (p<0.05).The results of this study revealed that the file design had limited effect on cyclic fatigue resistance of the files. Furthermore, ?the mechanical work? should be considered while determining the clinical efficiency of the rotary instruments.