UNESCO'nun anma ve kutlama faaliyetlerinin kültür ve inanç turizminin geliştirilmesine etkisi: 2021 Hacı Bektaş-ı Veli, Ahi Evran-ı Veli ve Yunus Emre anma yılı örneği
UNESCO's commemorative and celebratory activities influence the development of cultur and religious tourism: 2021 example of Haji Bektash Veli, Ahi Evran Veli and Yunus Emre anniversary year
Yazar: YAVUZ SELİM DENİZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHARREM AVCI
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı / İnanç Turizmi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Ahi Evran = Ahi Evran ; Dini turizm = Religious tourism ; Hacı Bektaş Dergahı = Hacı Bektaş Dergah ; Kutlamalar = Celebration ; Kültürel turizm = Cultural tourism ; Somut olmayan kültürel miras = Intangible cultural heritage ; UNESCO = United Nation Educational Scientific and Cultural Organization ; Yunus Emre = Yunus Emre ; İnanç turizmi = Faith tourism

Özet:
Kültür, uygarlıkların yaşayış biçimini, asgari gelişme anlayışını, öz saygı, öz sevgi gibi yaşam dürtülerini var eden, işleyen, gelecek kuşaklara aktaran ve kalıcı bir etki bırakan kurallar bütünüdür. Kültür yaşandıkça ve yaşatıldıkça var olmaya devam ettiği için bu sürecin sağlıklı ve olumlu ilerlemesi dostluk, anlayış ve farkındalık ile olmaktadır. Farklı kültürlerle yetişmiş, farklı dini inanışlara sahip insanlar turizm hareketi ile bir araya gelip, hem kültür alışverişinde bulunup farkındalık kazanmaktadırlar hem de ülkenin inanç turizmi sektörüne ekonomik katkıda bulunmaktadırlar. Kültür ve inanç turizmi yüzyıllardan beri süre gelmiş en eski turizm hareketlerinden olmasına karşın dünyada en popüler olan ancak alanında oldukça az çalışmalar yapılan alternatif turizm çeşitlerindendir. Günümüzde her iki turizm çeşidi UNESCO tarafından Somut ve Somut Olmayan Kültürel Miraslar aracılığıyla yaşatılmaya çalışılmaktadır. UNESCO, sosyal, beşerî ve doğa bilimlerinde çığır açan kişileri Anma ve Kutlama Faaliyetleri adı altında anmakta ve bir yıl boyunca etkinlikler düzenlemektedir. Hacı Bektaş-ı Veli'nin 750.ci, Yunus Emre'nin 700.cü ölüm yıldönümü, Ahi Evran-ı Veli'nin 850.ci ölüm yıl dönümü münasebetiyle UNESCO Türkiye Milli Komisyonu önerisiyle 2021 yılında Anma ve Kutlama Faaliyetlerine dahil edilmiştir. Buna paralel olarak ilgili kişilerin yaşadığı ve türbelerinin bulunduğu Nevşehir, Kırşehir ve Eskişehir illerinde yaşayan halkın 2021 Yılı Anma ve Kutlama Faaliyetlerine olan farkındalığını tespit etmek bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Nitel araştırma yöntemlerinden görüşme tekniği kullanılarak UNESCO Anma ve Kutlama Faaliyetlerinin kültür ve inanç turizmi, kültürlerarası ilişkilerin geliştirilmesi potansiyeline ilişkin söz konusu her il için 15 kişi olmak üzere toplam 45 katılımcının düşünceleri alınmıştır. Araştırmanın sonucuna göre 2021 yılında UNESCO Anma ve Kutlama Programlarına dahil edilen ilgili kişilerin yaşam felsefelerinin, yöre halkı nezdinde yeterli derecede anlaşılmadığı ancak bu kişilerin kültür ve inanç turizmi açısından çekici birer değer olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Culture is a set of rules that create, function and transmit to future generations the lifestyle of civilizations, the understanding of minimal development, life impulses such as self-respect, self-love and leave a lasting impression. Since culture continues to exist as it is experienced and kept alive, the healthy and positive progress of this process is made through friendship, understanding and awareness.People of different cultures, people of different religious beliefs, have come together with the tourist movement, exchange culture and raise awareness, and are contributing economically to the country's religious tourism industry. Cultur and religious tourism is one of the oldest tourist attractions in decades, but the most popular in the world, with only relatively little work. Both forms of tourism are now being developed by UNESCO through Tangible and Intangible Cultural Heritage. UNESCO commemorates the social, humanistic and natural sciences ground-breaking people under the name Commemoration and Celebration and organizes events for one year. The 750th anniversary of Haji Bektash Veli, the 700th anniversary of Yunus Emre's death, was incorporated into Commemoration and Celebration activities in 2021 by UNESCO Turkey National Commission proposal on the 850th anniversary of the death of Ahi EvranVeli.  In parallel, the purpose of this study is to determine the awareness of the people living in Nevsehir, Kırsehir and Eskisehir provinces, where the relevant people live and where their shrines are located, about the Commemoration and Celebration Activities of the Year 2021. The opinions of a total of 45 participants, 15 people for each province in question, on the potential of UNESCO Commemoration and Celebration Activities for cultural and religious tourism and the development of intercultural relations were taken using the interview technique from qualitative research methods. According to the results of the research, it has been determined that the life philosophies of the relevant people included in the UNESCO Commemoration and Celebration Programs in 2021 are not sufficiently understood by the local people, but these people are attractive values in terms of cultural and religious tourism.