Çevre örneklerinde eser element analizi için yöntem geliştirme ve farklı uygulamalar
Method development for trace element analysis of environmental samples and different applications
Yazar: SEDA KARAYÜNLÜ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÜMİT AY
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu araştırmada, çevre örneklerindeki eser elementlerin analizi için farklı tayin yöntemlerin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, arsenik hekzametilen ditiyokarbamat ile non-iyonik triton-X 100 yüzey aktif madde ortamında spektrofotometrik olarak belirlenmiştir. Çeşme suyu örneklerindeki toplam anorganik arsenik miktarı bu yöntemle tayin edilmiştir. Oluşturulan arsenik hekzametilen ditiyokarbamat kompleksinin pH 3 ortamında oda sıcaklığında kararlı olduğu bulunmuş ve bu yöntemin diğer çevre örneklerindeki arsenik tayini için duyarlı, kolay, ucuz ve basit bir yöntem olduğu anlaşılmıştır.Diğer bir eser element olan çinko için ise birlikte çökelme flotasyon koşulları belirlenmiştir. Bakır-?-benzoinoksim kompleksi ile çinko pH 10.25 ortamında 20 kat %95 geri kazanımla deriştirilmiştir. Bu yöntemin çevre örneklerine uygulanabilirliği daha sonraki çalışmalarımızda gerçekleştirilecektir.Eser elementlerin ayrılmasında ve ön-deriştirilmesinde zeolitler iyon değiştirici ve adsorban gibi birçok amaç için kullanılmaktadır. Bu çalışmada iki farklı tip zeolit sentezlenmiş ve X ışınımlı difraksiyon (XRD), kızıl ötesi spektroskopisi (FT-IR) ve taramalı elektron mikroskopisi ile karakterize edilmiştir. Bakır iyonu ile iyon değiştirme işlemi her iki zeolitle gerçekleştirilmiştir. Ayrıca sentezlenen bir tür zeolitin gaz adsorbsiyon kapasitesi belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, the development of different determination methods for trace elements analysis in environmental samples is purposed. For this purpose, arsenic determination conditions have investigated with hexamethylene dithiocarbamate in the non?ionic triton-X 100 surfactant media by spectrophotometric method. And also the total inorganic arsenic in the tap water has found by this method. It has been found that the complex formed by arsenic and hexamethylene dithiocarbamate is stable at pH 3 media and it is understood that this method is cheap, easy, sensitive and simple to investigate the other environmental samples which are containing arsenic.For trace element zinc, co-precipitate flotation conditions have been investigated. Zinc has been pre-concentrated 20 times with % 95 recovery by copper-?-benzoinoxime in the pH 10.25 media. The applicability studies for environmental samples of this method are still being continued.Zeolites are used for many purposes like ion exchange and adsorbent for separation and pre-concentration of trace elements. In this study, two different type of zeolites have been synthesized and characterized with X-ray diffraction (XRD), Fourier transform infrared spectroscopy (FT-IR) and scanning electron microscopy. Copper ion-exchange process has been studied with these two zeolites also. In addition, the gas adsorption capacity has been examined on one type of zeolite.Key Words: Trace elements, pre-concentration, separation, zeolite synthesis, flotation, arsenic, zinc.