Kardiyovasküler hastalıklarda beslenme alışkanlıkları ve glisemik yükün etkileri
Effects of dietary habits and glycemic load on cardiovascular diseases
Yazar: EDA ŞAHİN CILIZ
Danışman: DOÇ. DR. MELTEM SOYLU
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Diyet = Diet ; Glisemik indeks = Glycemic index ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases

Özet:
Son yıllarda kronik hastalıklarla diyetin glisemik yükü arasındaki ilişki sık tartışılan konular arasında yer almaktadır. Bu çalışma, diyetin glisemik yükü (GY) ile kardiovasküler hastalıklar arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla planlanıp, yürütülmüştür. Çalışma,  Kayseri Erciyes Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesinde tedavi gören, kalp damar hastalığı tanısı konulmuş, yaşları  40-70 yaş arası olan  92 gönüllü birey üzerinde yürütülmüştür.  Hastaların genel demografik özellikleri, antropometrik ölçümleri ve üç günlük besin tüketim kayıtları araştırmacı tarafından yüz yüze görüşme yöntemi ile elde edilmiştir. Çalışmada hastaların diyetlerinin glisemik yükleri hesaplanmış ve düşük-orta ve yüksek olarak gruplandırılmıştır.  Gruplarda yer alan bireylerin genel demografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, biyokimyasal bulguları ile günlük tüketilen enerji ve besin öğeleri miktarları karşılaştırılmıştır. Çalışma sonucunda, hastaların açlık glukoz düzeyleri diyetin glisemik yükü düşük-orta olan grupta,  yüksek olanlara göre daha düşük bulunurken (sırasıyla 150±82,2mg/dL ve 155,8±78,6mg/dL; p>0,05 ), total kolesterol (sırasıyla 181,4±46,5mg/dL ve 162,2±40,5 mg/dL; p<0,05), LDL kolesterol (sırasıyla 106,9±35mg/dL ve 101,8±37,8mg/dL; p>0,05),  HDL kolesterol (sırasıyla 42,2±14,2mg/dL ve 38,7±12,3mg/dL; p>0,05) ve trigliserit düzeyleri (sırasıyla 165,8±77,6 mg/dL ve 149,7±72,4 mg/dL; p>0,05) daha yüksek bulunmuştur. Diyetin glisemik indeksi düşük olanların ortalama karbonhidrat tüketimi 145,34±42,25 g günlük gereksinimi karşılama yüzdesi ise %59,24±19,04 olup yüksek olanların ise sırasıyla 180,42±82,01 g ve %71,19±29,8'dir (p<0,05). Glisemik yükü yüksek olan bireylerin ise E vitamini, B1 vitamini, magnezyum ve çinko tüketimleri daha düşüktür. Katılımcıların sodyum tüketimleri arasındaki fark istatistiksel açıdan önemlidir (p<0.05).Hastaların antropometrik ölçümlerinde gruplar arasında istatistiki yönden anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (p< 0,05). Kardiyovasküler hastalık tanısı alanların diyetinin glisemik yük açısından değerlendirilmesi önerilmekte olup besin bileşenlerinin  incelendiği daha geniş kapsamlı çalışmalara gereksinim bulunmaktadır.

Abstract:
This study has been carried out to investigate the effects of glycemic load (GL) of diet on cardiovascular diseases. 92 volunteers aged between 40-70 and diagnosed with a cardiovascular disease participated in this study. Information on participants' general characteristics, anthropometric characteristics and their 3-day food consumption was collected through questionnaires and face-to-face interview method. Glycemic loads of the participants was calculated and classified as low, average and high. General characteristics and biochemical and anthropometric findings of the groups was compared. At the end of the study, it has been found that those who adopt a diet with low-average glycemic load have lower levels of pre-prandial blood glucose (low-average GL 150±82.2/ high GL 155.8±78.6) but higher levels of total cholesterol (low-average GL 181.4±46.5/ high GL 162.2±40.5), higher levels of LDL cholesterol (low-average GL 106.9±35/ high GL 101.8±37.8),  higher levels of HDL cholesterol (low-average GL 42.2±14.2/ high GL 38.7±12.3) and higher levels of triglyceride (low-average GL 165.8±77.6/ high GL 149.7±72.4) compared to those who adopt a diet with high glycemic load. While the variations in their levels of total cholesterol has been found statistically significant (p<0.037), no statistical variation in their levels of cholesterol, LDL cholesterol, HDL cholesterol, triglyceride and pre-prandial blood glucose has been found (p>0.05). No statistically significant variation has been found in their anthropometric measurements.