Okul yöneticilerinin dijital liderlikleri ve öğretmenlerin dijital okuryazarlık yeterlilikleri ile bireysel yenilikçiliği arasındaki ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between school principals' digital leadership and teachers' digital literacy with individual innovativeness
Yazar: YAKUP ÇAPRAZ
Danışman: DOÇ. DR. DERYA KILIÇOĞLU
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bireysel yenilikçilik = Individual innovativeness ; Dijital liderlik = Digital leadership ; Dijital okuryazarlık = Digital literacy

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı, okul yöneticilerinin dijital liderlikleri ve öğretmenlerin dijital okuryazarlık yeterlilikleri ile bireysel yenilikçilik algılarını belirlemek ve bu değişkenler arası ilişkiyi ortaya koymaktır. Ayrıca okul yöneticilerinin dijital liderlikleri ve öğretmenlerin dijital okuryazarlık yeterliliklerinin bireysel yenilikçiliğini yordayıp yordamadığını tespit etmektir.
Yöntem: Çalışmada, okul yöneticilerinin dijital liderlikleri, öğretmenlerin dijital okuryazarlık yeterlilikleri ve bireysel yenilikçiliği arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel model kullanılmıştır. Çalışmanın örneklemini, basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle belirlenen, Adana ilinin Çukurova, Sarıçam, Seyhan ve Yüreğir merkez ilçelerinde 11 farklı lise ve ortaokullarda görev yapan 455 öğretmen oluşturmaktadır. Bu araştırmada veriler, Okul Müdürü Teknolojik Liderlik Davranış Ölçeği, Dijital Okuryazarlık Ölçeği ve Bireysel Yenilikçilik Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır.
Bulgular: Araştırma çerçevesinde yapılan betimsel istatistik sonuçlarına göre; okul yöneticilerinin, okul müdürü teknolojik liderlik davranış ölçeği genel ortalamaları (X̄=3.81), dijital okuryazarlık ölçeği genel ortalamaları (X̄=4.29) ve bireysel yenilikçilik ölçeği genel ortalamaları (X̄=3.88) olarak hesaplanmıştır. Yapılan korelasyon analizinde, öğretmenlerin bireysel yenilikçiliği ile okul yöneticilerinin dijital liderliği arasında, öğretmenlerin bireysel yenilikçiliği ile dijital okuryazarlık yeterlilikleri arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Ayrıca, okul yöneticilerinin dijital liderliği ve öğret-menlerin dijital okuryazarlık yeterlilikleri değişkenlerini kullanarak bireysel yenilikçilik değişkenini yordamak maksadıyla çoklu doğrusal regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Yapılan çoklu doğrusal regresyon analizi sonucuna göre, okul yöneticilerinin dijital liderliği ve öğretmenlerin dijital okuryazarlık yeterlilikleri bireysel yenilikçiliğini yüzde on dört oranında olumlu ve anlamlı şekilde yordamaktadır.
Sonuç ve Öneriler: Okul yöneticilerinin dijital liderlikleri ve öğretmenlerin dijital okuryazarlık yeterlilikleri algılarının yüksek olması bireysel yenilikçilik düzeylerini olumlu anlamda artırmaktadır. Dolayısıyla öğretmen algılarına göre, okul yöneticilerinin dijital liderliklerinin ve öğretmenlerin dijital okuryazarlık yeterliliklerinin yüksek olması, öğret-menlerin bireysel yenilikçiliğine olumlu katkı sunacaktır. Okul yöneticilerinin dijital lider tutumuyla sundukları destek ve motivasyon ile öğretmenlerin dijital okuryazarlık yeterliliklerini geliştirerek onların yenilikçi bakış açısıyla dijital değişim ve dönüşümlere yön verebilmelerine uygun zemini hazırlamaları önerilmektedir.
 
Anahtar kelimeler: Dijital Liderlik, Dijital Okuryazarlık, Bireysel Yenilikçilik

Abstract:
Purpose: The aim of this research is to determine the digital leadership of school administrators and teachers' digital literacy competencies and individual innovativeness perceptions and to reveal the relationship between these variables. In addition, it is to determine whether school administrators' digital leadership and teachers' digital literacy competencies predict individual innovativeness.
Method: In the study, the correlational research design, which is one of the quantitative research methods, was used to determine the relationship between the digital leadership of school administrators, digital literacy competencies of teachers and their individual innovativeness. The sample of the study, determined by simple random sampling method, consists of 455 teachers working in 11 different high schools and secondary schools in Adana province's Çukurova, Sarıçam, Seyhan and Yüreğir central districts. In this study, data were collected through the School Principal Technological Leadership Behavior Scale, Digital Literacy Scale and Individual Innovativeness Scale.
Results: According to the descriptive statistics results made within the framework of the research, the general averages of school administrators' technological leadership behavior scale (X̄=3.81), digital literacy scale general averages (X̄=4.29) and individual innovativeness scale general averages (X̄=3.88) were calculated. Correlation analysis revealed that a positive and significant relationship was found between teachers' individual innovativeness and school administrators' digital leadership, and between teachers' individual innovativeness and digital literacy competencies. In addition, multiple linear regression analysis was carried out to predict individual innovativeness variable by using the variables of school administrators' digital leadership and teachers' digital literacy competencies. Multiple linear regression analysis showed that school administrators' digital leadership and teachers' digital literacy competencies predict individual innovativeness positively and significantly by fourteen percent. 
Conclusion and Suggestions: The digital leadership of school administrators and the high perception of teachers' digital literacy competencies increase the level of individual innovativeness positively. Therefore, according to teachers' perceptions, high digital leadership of school administrators and high digital literacy competencies of teachers will contribute positively to the individual innovativeness of teachers. With the support and motivation of school administrators with their digital leader attitude, it is recommended that teachers develop their digital literacy competencies and prepare the ground suitable for them to direct digital changes and transformations with an innovative perspective.

Keywords: Digital Leadership, Digital Literacy, Individual Innovativeness