Fen bilimleri öğretmenlerinin bireysel yenilikçilik düzeylerinin incelenmesi
Investigation of the individual innovativeness levels of science teachers
Yazar: FATMA NUR KESKİN
Danışman: PROF. DR. BAHATTİN AYDINLI
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bireysel yenilikçilik = Individual innovativeness ; Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Yenilikçilik = Innovativeness ; Ölçekler = Scales ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmada, fen bilimleri öğretmenlerinin bireysel yenilikçilik düzeyleri ile bireysel yenilikçilik kategorilerinin belirlenmesi ve bunların cinsiyet, yaş, kıdem yılı ve eğitim düzeyi değişkenleri açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada nicel araştırma yaklaşımlarından tarama modeli kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak Hurt, Joseph ve Cook (1977) tarafından geliştirilen ve Kılıçer ve Odabaşı (2010) tarafından Türkçe uyarlaması yapılan ''Bireysel Yenilikçilik Ölçeği" ve demografik bilgileri elde etmek amacıyla "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2019-2020 eğitim-öğretim yılında farklı coğrafi bölgelerde devlete bağlı ortaokullarda görev yapmakta olan 217 fen bilimleri öğretmenleri oluşturmaktadır. Verilerin analizinde bağımsız örneklem t-testi, frekans, yüzde, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) gibi istatistik teknikleri kullanılmıştır. Ayrıca doğrulayıcı faktör analizi (DFA) yapılarak kullanılan bireysel yenilikçilik ölçeği doğrulanmıştır. Araştırma sonucunda fen bilimleri öğretmenlerinin bireysel yenilikçilik kategorisi bakımından çoğunluğu 'öncü' kategorisinde bulunmuştur. Araştırmada bireysel yenilikçilik düzeyleri bakımından çoğunluğun yüksek düzeyde yenilikçi olduğu ortaya konulmuştur. Yenilikçilik toplam puanı ve alt boyutlarına verilen puanların cinsiyet ve kıdem yılı değişkenlerine göre anlamlı olarak farklılaşmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yaş değişkenine göre değişime direnç gösterme alt boyutunda 21-30 yaş grubu ile 31-40 yaş grubundaki öğretmenler arasında, 21-30 yaş grubunda bulunan öğretmenler lehine anlamlı farklılık bulunmuş olup, diğer alt boyutlar ve bireysel yenilikçilik toplam puanında anlamlı farklılık görülmemiştir. Eğitim düzeyi değişkenine göre ise bireysel yenilikçilik toplam puanlarının, lisans ve lisansüstü eğitimi alan öğretmenler arasında lisansüstü eğitimi alan öğretmenler lehine anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur. Bu durumda lisansüstü eğitim alan öğretmenlerin, lisans düzeyi eğitim alan öğretmenlere göre, 21-30 yaş grubunda bulunan öğretmenlerin 31-40 yaş grubundaki öğretmenlere kıyasla daha çok bireysel yenilikçi oldukları sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, it is aimed to determine the individual innovativeness levels and individual innovativeness categories of science teachers and to examine them in terms of gender, age, seniority and education level variables. The survey model, one of the quantitative research approaches, was used in the research. As a data collection tool, Hurt et al. (1977) and adapted into Turkish by Kılıçer and Odabaşı (2010), "Personal Innovativeness Scale" and "Personal Information Form" were used to obtain demographic information. The sample of the study consists of 217 science teachers working in state-owned secondary schools in different geographical regions in the 2019-2020 academic year. Statistical techniques such as independent sample t-test, frequency, percentage, one-way analysis of variance (ANOVA) were used in the analysis of the data. In addition, the individual innovativeness scale used was verified by performing a confirmatory factor analysis (DFA). As a result of the research, most of the science teachers were found in the 'pioneer' category in terms of individual innovation category. The research revealed that the majority of individuals are highly innovative in terms of individual innovation levels. It was concluded that the total score of innovation and the scores given to its sub-dimensions did not differ significantly according to the variables of gender and years of seniority. In the sub-dimension of resilience to change according to the age variable, a significant difference was found between the teachers in the 21-30 age group and the 31-40 age group in favor of teachers in the 21-30 age group, and no significant difference was found in the other sub-dimensions and individual innovativeness total score. According to the educational level variable, it was found that the total scores of individual innovativeness differ significantly between teachers who have undergraduate and graduate education in favor of teachers who have graduate education. In this case, it has been concluded that teachers in the graduate education group are more individual innovators than teachers in the 21-30 age group compared to teachers in the 31-40 age group.