İçerden öğrenenlerin ticareti
Insider trading / insider dealing
Yazar: EYÜP YILMAZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MASUM TÜRKER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / Para Sermaye Piyasaları ve Finansal Kurumlar Ana Bilim Dalı / Ekonomi-Maliye Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Sermaye piyasası = Capital market ; Ticaret = Trade ; İçerden öğrenenlerin ticareti = Insider trading

Özet:
ÖZSermaye piyasalarının düzenlenmesinin temel amacı, güven, açıklık ve kararlılık içerisinde işleyen piyasaların oluşturulması ve yatırımcıların hak ve menfaatlerinin korunmasıdır. 1992 yılında Sermaye Piyasası Kanunu'nda yapılan değişiklikle yatırımcıların haklarının ve menfaatlerinin korunmasında, menkul kıymetlerle ilgili gelişmeler hakkında kamunun zamanında ve tam olarak bilgilendirilmesini esas alan kamuyu aydınlatma yaklaşımı benimsenmiştir. Bu kapsamda Sermaye Piyasası Kanunu'nda yapılan söz konusu değişiklikle içerden öğrenenlerin ticareti suç olarak tanımlanmıştır.Bhattacharya ve Daouk tarafından yapılan ve 103 ülkeyi kapsayan ampirik bir çalışma ile içerden öğrenenlerin ticaretini yasaklayan düzenlemeleri yapan ve uygulayan ülkelerde sermaye maliyetinin %5 oranında azaldığı belirlenmiştir. Söz konusu çalışmada bu azalışta içerden öğrenenlerin ticaretini yasaklayan düzenlemelerin yapılmış olmasının değil, bu düzenlemelerin etkin bir şekilde uygulanmasının etkili olduğu sonucuna varılmıştır.Arturo Bris tarafından yapılan 52 farklı ülkede yaşanan 4.541 adet ele geçirmeyi kapsayan bir çalışmada ise içerden öğrenenlerin ticaretini yasaklayan düzenlemelerin içerden öğrenenlerin ticaretini daha karlı hale getirdiği ve bu nedenle, yatırımcıların hak ve menfaatlerinin korunmasında, içerden öğrenenlerin ticaretini yasaklayan düzenlemelerin yapıldığı ancak etkin bir şekilde uygulanmadığı durumun, bu düzenlemelerin hiç yapılmadığı veya içerden öğrenenlerin ticaretinin serbest olduğu durumdan daha kötü olduğu sonucuna varılmıştır.Bahsedilen iki ampirik çalışmada varılan sonuçlar da göstermektedir ki, yatırımcıların hak ve menfaatlerinin korunması için içerden öğrenenlerin ticaretini yasaklayan düzenlemelerin yapılması yeterli olmayıp ayrıca bu düzenlemelerin etkin bir şekilde uygulanması da gerekmektedir. Aksi halde yatırımcıların menfaatlerinin korunması amacıyla yapılan bu düzenlemelerin yapılış amaçları ile çelişen sonuçlara sebebiyet verebileceği görülmektedir.Çalışmada temel olarak içerden öğrenenlerin ticareti konusu irdelenmiş, içerden öğrenenlerin ticareti düzenleme ve uygulamalarımızın etkinliği tartışılmış ve içerden öğrenenlerin ticaretinin nasıl daha etkin bir şekilde düzenlenip uygulanabileceği konusunda öneriler getirilmiştir.

Abstract:
ABSTRACTMain goal of the securities markets regulations is to create secure, transparent and stable functioning capital markets and to protect the rights and benefits of the investors. With the 1992 Capital Markets Law amendment, the approach of public disclosure, which is based on informing the public about the developments concerning the securities, with timely, true and fair statements, has been chosen to protect the rights and benefits of the investors. Within the scope, insider trading was regulated as a criminal activity, by the amendment in Capital Markets Law.In an empirical research by Bhattacharya and Daouk, which covers insider trading practices of 103 countries, it is shown that the cost of equity is reduced by about %5 in the countries that have made and enforced the regulations prohibiting insider trading. In the research mentioned above it is also emphasized that it is the effective enforcement, not the existence of insider trading regulations, which matters in reducing cost of equity.In a similar research by Arturo Bris, which covers 4.541 acquisitions from 52 countries, it is concluded that the regulations prohibiting insider trading makes it more profitable and because of this, the situation, in which the regulations prohibiting insider trading is made but not enforced effectively is worse than the situation in which the regulations prohibiting insider trading is not made or insider trading is allowed, in protecting rights and benefits of the investors.The conclusions of the two empirical researches mentioned above, shows that it is not enough to make the regulations prohibiting insider trading, it is also needed to enforce them effectively in order to protect rights and benefits of the investors. Otherwise, it is seen that these regulations, which are made to protect the rights and benefits of the investors, would probably cause some consequences conflicting their main goals.In this paper basically the topic of insider trading is examined, the effectiveness of our regulations and enforcement of the insider trading is criticized and proposals made on how to make and enforce the insider trading regulations more effectively.