İklim değişikliğinin etkilerine karşı mahalle ölçeğinde kentsel esneklik değerlendirmesi: Konya örneği
The evaluation of urban resilience in the local scale against the effects of climate change: The case of Konya
Yazar: SEVDE DERMAN SIDDIQUI
Danışman: DOÇ. DR. ÜLKÜ YÜKSEL
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Yapılan çalışmalar, 1950'den günümüze dünyada aşırı hava ve iklim olaylarında artış olduğunu ve bu değişiklikler sonucunda yaşanan kayıplarda artan bir eğilim olduğunu göstermektedir. IPCC'nin hazırlamış olduğu raporlar 21. yüzyıl için ayrıntılı projeksiyonlar ortaya koymakta ve bu sonuçlar küresel ısınmanın hızlanarak devam edeceğini göstermektedir. Bu değişim sürecinin çoktan başladığı gerçeğine karşı ulusların yalnızca azaltıma yönelik politikaları zararı önlemek noktasında yetersiz kalacaktır. İklim değişikliğinin etkilerine uyum için fiziksel ve sosyal anlamda önemli adımların atılması kabul edilmesi gereken bir gerçektir. Özellikle son dönemde Paris Anlaşması'nda yerel ölçekte çözüme yönelik adımların atılmasının önemine yapılan vurgular, kent ve kenti oluşturan birimlere yönelik; tasarım boyutunda somut adımlara referans olabilecek çalışmaların önemini de ortaya koymuştur. Bu çalışmada iklim değişikliğinin etkilerine karşı uyum çerçevesinde kentsel esnekliğin ölçülmesi mahalle ölçeğinde irdelenmiştir. Öncelikle esneklik ölçütleri, kategorileri ve göstergeleri literatürde yapılmış çalışmalar çerçevesinde incelenerek ulusal ve yerel veri tabanına uyarlanmıştır. Sonrasında elde edilen verilerin ışığında ağırlıklı (AHS) ve ağırlıksız (CHRIL) iki yöntem ile Konya kent merkezinde bulunan mahallelerin esneklik değerleri hesaplanmıştır. Bu yöntemler sonucunda ortaya çıkan değerler; göstergeler, kategoriler ve ölçütlerden oluşan sistematiğe uygun şekilde ArcGIS 10.2 programı kullanılarak tematik haritalara dönüştürülmüştür. Konya kenti için AHS ile hesaplanan esneklik değerleri ağırlıksız yönteme göre daha düşük çıkmıştır. Sosyo – kültürel anlamda mahallelerin kent bütününde esneklik değerleri yüksek iken uyum kapasitesi ve kurumsal başa çıkma anlamında oldukça düşük olduğu görülmüştür.

Abstract:
Studies show that there has been an increase in extreme weather and climatic events in the world since 1950. There is an increasing trend in the losses experienced as a result of these changes. The reports prepared by the IPCC revealed detail projections, for the 21st century and the results show that global warming will continue to increase fast. It is a fact that the nation policy for mitigation about global warming will be insufficient to prevent the harm caused by it. Important steps are required at physical and social level by the nations. After Paris Treaty, the emphasis was especially on doing local studies by using district and neighbourhood scale which can be taken as a reference to take concrete steps in designing dimensions. In this study, urban resilience was evaluated in the neighborhood scale in the context of adaptation to the effects of climate change. First, resilience measures, categories, and indicators were adapted to the national and local database, which were examined within the framework of the studies. In the light of the data obtained, the elastic values of the neighborhoods located in the city center of Konya were calculated by two methods, weighted (AHS) and weightless (CHRIL). The result from these methods was transformed into thematic maps using ArcGIS 10.2 program. The resilience values calculated by AHS were lower than the weightless method. In socio-cultural terms, it was observed that neighborhoods resilience were high in the whole city. In terms of adaptation capacity and institutional coping, resilience values were very low in the whole city.