Çeltikçi (Burdur) ovasının hidrojeoloji incelemesi
Hydrogeological investigation of Çeltikçi (Burdur) plain
Yazar: ARKIN ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. AYŞEN DAVRAZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Bu çalışmada yarı kapalı havza özelliğindeki Çeltikçi (Burdur) Ovası'nın jeolojik, hidrojeolojik ve hidrojeokimyasal özellikleri ayrıntılı olarak ele alınmıştır. İnceleme alanında Beydağları otoktonu ile allokton konumlu Yeşilbarak ve Likya naplarına ait birimler ve neootokton konumlu Plio-Kuvaterner yaşlı kayaçlar yüzeylemektedir. İnceleme alanında alüvyon, kireçtaşı ve Elmalı formasyonunun kumtaşı, kireçtaşı ve konglomera seviyelerinden su alınmaktadır. Bölgede genel yeraltısuyu akım yönünün güneydoğuda bulunan Onaç Çayı'na doğru olduğu belirlenmiştir. Ovanın yüzey suyu boşalımını sağlayan Onaç Çayı yeraltısuyu boşalımını da kontrol etmektedir. Çeltikçi Ovası'nda en önemli sorun yoğun tarımsal faaliyetler sonucu aşırı yeraltısuyu çekimidir. Bu nedenle sürdürülebilir kullanım için su potansiyelinin belirlenmesi büyük önem taşımaktadır. Ovada emniyetli olarak kullanılabilecek yeraltısuyu miktarı 8.97 x106 m3/yıl olarak belirlenmiştir.Çeltikçi Ovası'nda hidrojeokimyasal değerlendirmeler için yeraltısuyunun kalite, köken ve kirlilik analizleri yapılmıştır. Ovada yeraltısuyunun genel olarak Ca-HCO3 ve Ca-Mg-HCO3 hidrojeokimyasal fasiyeste olduğu belirlenmiştir. Yeraltısularının sulama suyu olarak kullanıma uygun olduğu belirlenmiştir. Ovada yeraltısuları için en önemli kirletici unsur tarımsal faaliyetlerdir. Bu durum, ova genelinde yeraltısularında nitrat içeriklerinin artmasına neden olmuştur. Ayrıca, yeraltısularının Mn, Cu, Zn, Pb, As, Fe ve Cr gibi ağır metal içerikleri incelenmiştir. Mn ve Fe iyonlarındaki artış baskın olarak kaya su etkileşimi ilişkilidir. Bu değerler yersel ölçekte içme suyu standartlarında verilen sınır değeri aşmaktadır. As, Pb, Zn ve Cu içeriklerinde bölgesel ölçekteki artışlar jeojenik ve antropojenik etkenlerden kaynaklanmaktadır. Yeraltısularının izotop değerleri ise meteorik kökenli suları temsil etmektedir. Trityum içerikleri güncel yağışlar ile nükleer denemeler sonrası yağışların karışımının olduğunu göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Çeltikçi Ovası, hidrojeoloji, hidroloji, hidrojeokimya, Burdur2013, 109 sayfa

Abstract:
In this study, it has been investigated as detailed geological, hydrological, hydrogeological and hydrochemical features of Çeltikçi plain which has semi-closed properties. Beydağları autochtonous and units belonging to allochthonous Yeşilbarak and Likya nappes and neo-autochtonous Plio-Quaternary aged units are outcropped in the investigation area. Groundwater is taken from alluvium, limestones and sandstone, conglomerate and limestone levels of the Elmalı formation in this area. General groundwater flow direction is towards to Onaç stream which is located in southeast of the investigation area. Onaç stream is controlled both surface water and groundwater discharges in this region. In the Çeltikçi plain, it has been excessive drawing of groundwater owing to the agricultural activity. It is very important to determine of groundwater potential for sustainable using. It is calculated which can be safely groundwater reserve as 8.97 x106 m3/year.In order to find out the hydrogeochemical features, surface and groundwater samples taken from representative locations in the Çeltikçi plain were analyzed for the hydrogeochemical features. Groundwaters have determined the Ca-HCO3 and Ca-Mg-HCO3 facies in plain. The suitability of groundwater for irrigation water was established. Agricultural activity is most important pollution in the plain. Nitrate content is increased because of agricultural activity in the research area. Besides, heavy metal contents of groundwater such as Mn, Cu, Zn, Pb, As, Fe and Cr were also researched. Increase of Mn and Fe ions are related to water rock interaction as dominant. These concentrations are exceeded to drinking water standards as locally. Locally increases of As, Pb, Zn and Cu concentrations are originated from geogenic and antropogenic factors. Heavy isotope contents of groundwaters are represented meteoric origin waters. Tritium contents of groundwaters are also represented mixture of precipitation current and after the nuclear tests.Keywords: Çeltikçi plain, hydrogeology, hydrology, hydrogeochemistry, Burdur2013, 109 pages