Türkçe öğretmeni adaylarının dijital yetkinliğini artırmaya yönelik Canva kullanımının öğretimi
Training of Canva to develop the digital competency of preservi̇ce Turkish language teachers
Yazar: NURAY KAYATÜRK
Danışman: PROF. DR. BİLGİNER ONAN
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Türkçe eğitimi = Turkish education ; Web 2.0 = Web 2.0 ; Öğretmen yeterliliği = Teacher proficiency

Özet:
Bu çalışmanın amacı Türkçe öğretmeni adaylarına dijital yazma aracı Canva ile metin şeması oluşturma öğretiminin öğretmen adaylarının dijital yeterlilik ve Web 2.0 aracı kullanma yetkinliğine etkisi ve sonuçlarını değerlendirmektir.
	Araştırma, ön test - son test kontrol gruplu yarı deneysel desen modelinde tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim öğretim yılı içerisinde Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Türkçe öğretmenliği bölümü 3. sınıf öğrencilerinden 60 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veriler, Tınmaz (2004) tarafından geliştirilen "Bilgisayar Yeterlik Ölçeği ve Çelik (2020) tarafından geliştirilen "Web 2.0 Araçları Kullanım Yetkinliği Ölçeği" ile araştırmacı tarafından geliştirilen "Metin Şeması Değerlendirme Rubriği" kullanılarak değerlendirilmiştir. Bilgisayar Yeterlik Ölçeğinde Cronbach Alpha katsayısı .87 olarak hesaplanmıştır. Web 2.0 Araçları Kullanım Yetkinliği Ölçeğinde Cronbach alfa güvenirlik katsayısı .96 olarak hesaplanmıştır. Kaiser-Meyer Olkin değeri .97, Barlett Sphericity testi değeri ise 20718.41 (p<.0,1, sd=1225)'dir. Değerler kullanılan ölçeklerin geçerli ve güvenilir olduğunu ifade etmektedir. Araştırmacı tarafından hazırlanan Metin Şeması Değerlendirme Rubriği'nde ise uzman görüşleri sonrası güvenirlik için kodlayıcılar arası uyumda Kappa istatistiği sonuçları incelendiğinde Kappa değeri 0.72 olarak hesaplanmıştır. Bu değer uzman değerlendirmesinin tutarlı ve güvenilir olduğunu göstermektedir. Araştırmada veriler SPSS 25 programında analiz edilmiştir. Web 2.0 aracı Canva ile metin şeması öğretiminin öğretmen adaylarının bilgisayar yeterliliğini ve Web 2.0 aracı kullanma yetkinliğini artırmaya etkisinin incelenmesinde Kovaryans Analizi (ANCOVA) kullanılmıştır. Uygulanan dijital yazma aracı Canva eğitimi ile metin şeması oluşturmanın etki büyüklüğünün belirlenmesinde ise  η2 (eta-squared) istatistiğinden yararlanılmıştır. Ayrıca Levene testi, t- testi, frekans ve yüzde kullanılarak veriler analiz edilmiştir.
Sonuç olarak; çalışmanın nicel boyutunda dijital yazma aracı Canva eğitimi ile metin şeması oluşturma eğitiminin katılımcıların Web 2.0 aracı kullanım yetkinliği düzeyinin geniş düzeyde yükselmesini sağlarken, bilgisayar yetkinliği düzeylerinin yükselmesine orta düzeyde katkı sağlamıştır. Çalışmanın nitel boyutunda "Metin Şeması Değerlendirme Rubriği" betimsel analizi sonucu bilgilendirici, öyküleyici ve tartışmacı metinlerin Web 2.0 aracı Canva ile şemasını oluşturma başarı puan ortalamaları arasında deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir. Buna göre dijital yazma aracı Canva ile oluşturulan şemaların kâğıt üzerinde oluşturulan şemalardan daha başarılı olduğu, dijital yazma aracı (Canva) kullanmanın metin şeması oluşturma başarısına anlamlı düzeyde katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. 
ANAHTAR KELİMELER
Öğretmen yeterlilikleri, Dijital yeterlilikler, Metin Şeması, Web 2.0 Aracı Canva.

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the effects and results of teaching Turkish teacher candidates how to create text schema using the digital writing tool Canva on the teacher candidates' digital competence and Web 2.0 tool usage competence.
The study was designed as a quasi-experimental model with the pretest-posttest control group. The research study group consists of 60 pre-service teachers from the 3rd year students of Hatay Mustafa Kemal University, Department of Turkish Language Teaching in 2021-2022 academic year. The data were evaluated using the "Computer Proficiency Scale" developed by Tinmaz (2004), the "Web 2.0 Tools Usage Competence Scale" developed by Çelik (2020), and the Text Schema Evaluation Rubric developed by the researcher. Cronbach Alpha coefficient of Computer Proficiency Scale was calculated as 87. In the "Web 2.0 Tools Usage Competence Scale", Cronbach's alpha reliability coefficient was calculated as .96. Kaiser-Meyer Olkin value is .97 and Barlett Sphericity test value is 20718.41 (p<.0,1, sd=1225). The values indicate that the scales used are valid and reliable. In the Text Schema Evaluation Rubric prepared by the researcher, the Kappa value was calculated as 0.72 and the Kappa statistic results were examined with the inter-coder agreement for reliability after expert opinions. This value shows that the expert evaluation is consistent and reliable. The research data were analyzed with SPSS 25 program. Analysis of Covariance (ANCOVA) was used to examine the effect of text update teaching with Web 2.0 tool Canva on increasing pre-service teachers' computer proficiency and competence using Web 2.0 tool. η2 (eta-squared) statistics were used to determine the effect size of creating text updates with the applied digital writing tool from the Canva training. In addition, Levene test, t-test, frequency and percentage data were analyzed. As a result; In general, while the well organized digital writing tool from the Canva training and text update creation training provided a large increase in the usage proficiency of Web 2.0 tool, a moderate contribution was made to the increase in the level of computer activity. The qualitative cycle of the study, "Text Schema Evaluation Result Rubric" descriptive analysis determined a permanent significant difference between the average success scores of creating informative, narrative and argumentative texts with the Web 2.0 tool Canva. 
Accordingly, it has been reached that the text schema with the digital writing tool Canva is more successful than the text schema on paper and that using the digital writing tool (Canva) contributes significantly to the success of text schema construction.
KEYWORDS
Teacher competencies, Digital competencies, Text Schema, Web 2.0 Tool Canva.