Mikrobiyolojik gübre kullanımının tek ürün domates (Solanum lycopersicum L.) yetiştiriciliğinde verim ve kaliteye etkileri
The effects of microbiological fertilizer on yield and quality of single tomato (Solanum lycopersicum L.) variety
Yazar: MOHAMED FARAH ALI
Danışman: DOÇ. DR. HALİL DEMİR
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology

Özet:
Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma ve Uygulama Arazisi'nde bulunan bir cam serada yürütülmüş olan bu tez araştırmasında "Mikrobiyolojik Gübre Kullanımının Tek Ürün Domates Yetiştiriciliğinde Verim ve Kaliteye Etkileri" araştırılmıştır. Araştırmada bitkisel materyal olarak Bestona F1 (Solanum lycopersicum var. Bestona F1) domates çeşidi kullanılmış, fideler 90-50 x 40 cm sıra arası ve sıra üzeri aralıklarla dikilmiştir. Araştırmada parsel büyüklüğü 2.5 m2 olup her bir tekrarlamada 10 adet bitki yer almıştır. Çalışma kapsamında SP (Süper Pan) ve MF (MegaFlu) ticari isimleriyle iki farklı mikrobiyolojik gübre kullanılmıştır. Çalışmada iki mikrobiyal gübre ve kimyasal gübreleme kombinasyonlarıyla birlikte toplam 14 uygulama yer almıştır. Araştırma süresince L, Hueº ve Chroma renk değerleri, klorofil miktarı, meyve eni ve boyu (mm), meyve et kalınlığı (mm), suda çözünebilir toplam kuru madde miktarı (%), pH, asitlik (mg/100 g), C vitamini (mg/100 g), toplam verim (kg/m2), birinci ve ikinci sınıf verim (kg/m2) kriterleri incelenmiştir. 
Araştırma sonucunda mikrobiyal gübre uygulamalarının domates meyvelerinde belirlenen renk değerleri üzerinde etkili olmadığı görülürken, meyve sularında yapılan incelemelerde SÇKM bakımından farklılık oluşmamış, en fazla ölçülen pH değerleri SP-Kontrol ve MF-2 uygulamalarında olmuştur. Bunun yanında her iki mikrobiyal gübrenin de asitlik üzerinde önemli bir etkisinin olmadığı, en yüksek C vitamini değerleri ise SP-4 ve MF-4 uygulamalarında analiz edilmiştir. Domates yapraklarında ölçülen klorofil içerikleri en yüksek olarak SP-3, SP-4, SP-Kontrol ve MF-4'de belirlenmiştir. Domates meyvelerinde ölçülen meyve eni ve meyve et kalınlıkları arasında önemli farklılıklar gözlemlenmemiş, meyve boyu bakımından en yüksek değerler SP-1 ve MF-5'de bulunmuştur. Hasat edilen domates meyvelerinde en yüksek birinci sınıf verimler SP-4, SP-3, SP-Kontrol, MF-6, MF-Kontrol, MF-4, MF-5 uygulamalarında, en yüksek ikinci sınıf verimler SP-Kontrol ve MF-3 uygulamalarında tespit edilmiştir. Toplam verim açısından en yüksek verim değerleri ise SP-4, SP-3, SP-Kontrol, MF-Kontrol, MF-6, MF-4 ve MF-5 uygulamalarından elde edilmiştir. 
Sonuç olarak verim değerleri incelendiğinde, %50 azaltılmış NPK gübrelerine ilave olarak mikrobiyal gübre uygulamaları yapıldığında, normal NPK gübrelemesi yapılan parsellerden elde edilen değerlere ulaşılmıştır. Bu sonuçlar gübrelemeden tasarrufun yanında, toprak canlılığı ve verimliliğinin arttırılmasına katkı koyabilecektir.

Abstract:
This research was carried out in a glasshouse in the Faculty of Agriculture in Akdeniz University to examine "The Effects of Microbiological Fertilizers on Yield and Quality of tomato (Solanum lycopersicum L.) growing. Bestona F1 tomato variety was used as plant material and seedlings were planted at 90-50 x 40 cm row spacing and plant spacing. The size of the plot was 2.5 m2 and there were 10 plants in each repetition. In the research, two different microbiological fertilizers were used under the commercial names of SP (Süper Pan) and MF (MegaFlu). Two combinations of microbial fertilizers and chemical fertilizers with a total of 14 applications were included in the study. During the research, L, Hue, and Chroma color values, chlorophyll content, fruit width and length (mm), fruit thickness (mm), total soluble solids (%), pH, acidity (mg/100 g), vitamin C (mg/100 g), total yield (kg/m2), first and second class yield (kg/m2) criteria were examined. 
As a result of the study, it was found that microbial fertilizer applications were not effective on the color values determined in tomato fruits, while there was no difference in terms of soluble solid in the examinations made in fruit juices, the most measured pH values were in SP-Control and MF-2 applications. In addition, both microbial fertilizers did not have a significant effect on acidity, the highest vitamin C values were analyzed in SP-4 and MF-4 applications. Chlorophyll contents measured in tomato leaves, the highest were determined SP-3, SP-4, SP-Control, and MF-4 applications. No significant differences were observed between fruit width and fruit thickness measured in tomato fruits, and the highest values in terms of fruit length were found in SP-1 and MF-5. The highest first class yields of harvested tomato fruits in applications of SP-4, SP-3, SP-Control, MF-6, MF-Control, MF-4, MF-5, the highest second class yields SP-Control and MF-3 It has been detected in their applications. The highest efficiency values in terms of total yield were obtained from SP-4, SP-3, SP-Control, MF-Control, MF-6, MF-4, and MF-5 applications. 
As a result, when the yield values were examined, when microbial fertilizer applications were applied in addition to the 50% reduced NPK fertilizers, the values obtained from the parcels with normal NPK fertilization were reached. These results will contribute to the increase of soil vitality and fertility as well as saving from fertilization.