Gastronomi ve mutfak sanatları mezunlarının sektördeki durumu ve almış oldukları eğitimden memnuniyet düzeyleri
Sector status of gastronomy and culinary arts graduates and their level of satisfaction about their education
Yazar: YUSUF ARSLANHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZÜHAL ÖZDEMİR YAMAN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts ; Turizm = Tourism
Dizin: Akademik doyum = Academic life satisfaction ; Eğitim = Education ; Gastronomi = Gastronomy ; Mutfak sanatları = Culinary arts ; Sektörel analiz = Sectoral analysis ; Üniversite öğrencileri = University students ; İş bulma = Job finding ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bu çalışmada, gastronomi ve mutfak sanatları programından mezun olan bireylerin, mezun oldukları eğitim kurumunda sunulan gastronomi eğitiminin niteliğine (müfredat ve öğretim elemanı yeterlikleri, öğretim programı-sektör beklentilerinin uyumluluğu, fiziki koşullar ve istihdam olanakları) ilişkin memnuniyet düzeylerinin ve mezunların sektördeki (sektörde çalışmama nedenleri, işe yerleşme süreleri, görev yapılan işletme ve görev türü gibi) özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca  çalışmanın bulguları ve ilgili literatür doğrultusunda, mezun öğrencilerin eğitim hayatından sonra sektöre adaptasyon sürecinin hızlanması, profesyonelliğe geçiş sürecinin minimum zamana indirgenmesi, verilen pratik ve teorik derslerin sürekli iyileştirilmesi ile nitelikli bir eğitim sunulması, sektördeki mezunların maaş ve sosyal haklarının iyileştirilmesi, mezunların iyi derecede yabancı bir dile sahip olması, öğrencilerin sektör beklentilerini karşılayacak nitelikte mezun olması gibi ileriye yönelik önerilere yer verilmiştir. Yapılan araştırmanın bu alanda ilk olması nedeni ile alan yazına önemli ölçüde katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Araştırmanın evrenini Türkiye sınırları içerisinde bulunan ve gastronomi lisans eğitimi veren 52 üniversiteden mezun vermiş olan 22 üniversitesi oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise çalışmaya katılmayı kabul eden 10 üniversiteden toplam 350 gastronomi mezunundan meydana gelmektedir.

Elde edilen veriler Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) ile analiz edilmiştir. Araştırmaya katılanların demografik özelliklerine ait dağılımlarını belirlemek için frekans ve yüzde analizinin yanı sıra ölçeklere ait düzeylerin belirlenmesi için betimsel analizlerden ortalama ve standart sapma kullanılmıştır. Elde edilen ölçeklerin güvenirlik düzeylerini belirlemek için Cronbach's Alpha iç tutarlılık analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; gastronomi ve mutfak sanatları bölümünden mezun olan bireylerin büyük oranda bölümlerini sevdikleri, alanlarından mezun oldukları için memnun oldukları ve başkaları için gastronomi bölümünü tavsiye edecekleri belirlenmiştir. Araştırmada en dikkat çeken bulgulardan birisi mezunların %42.5'inin sektörde çalışmayıp farklı alanlara yöneldiğidir. Mezunların gastronomi alanında çalışmama nedeni olarak çalışma saatlerinin uzunluğu %40,2'lik oranla ilk sırada yer almaktadır. Mezunların sektörde yaşadıkları en büyük problemin müfredattan kaynaklı problemler olduğu saptanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre mezunlar almış oldukları teorik ve pratik eğitimin iyi bir istihdam, pozisyon ve ücret için yeterli olmadığını düşünmektedir. Gastronomi ve mutfak sanatları mezunlarının bölümlerinden memnun fakat sektörün beklentisi doğrultusunda eğitim almadıkları görüşünde olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Aim of this study is to determine the satisfaction level of the graduates of the gastronomy and culinary arts undergraduate program regarding the quality of the gastronomy education (curriculum and instructor competencies, compatibility of the curriculum-sector expectations, physical conditions and employment opportunities) and graduates features in the sector (reasons for not working in the sector, recruitment process, business in which they work and type of the employment). Moreover, in line with the findings of the study and related literature, suggestions are listed below: Students' adaptation process to the sector after the graduation should be accelerated, transition period to professionalism should be reduced, a qualified education should be provided by minimizing the practical and theoretical courses, salaries and social rights of the graduates should be improved, graduates should know advanced-level foreign language and graduation of the students should meet sector expectations. The research is thought to contribute significantly to the body of literature because it is the first in this field.

The target population of the study consists of 22 universities among the 52 universities which have a gastronomy undergraduate program within the boundaries of  Turkey.  Sample of the study consists of 350 gastronomy graduates from 10 universities agreed to participate in the study.

The data gathered throughout this thesis was analyzed with Statistical Package for Social Sciences (SPSS) In order to determine the distribution in respect of demographic characteristics of the participants, frequency and percentage analysis were used. And mean and standard deviation from the descriptive analysis was used to determine the levels of the scales. In order to determine the reliability levels of the obtained scales, Cronbach's Alpha internal consistency analysis was conducted. According to the results of the research; it was determined that individuals who graduated from gastronomy and culinary arts department liked their departments to a great extent, were pleased to have graduated from their fields and would recommend gastronomy department to the others. One of the most dramatic findings in the research is that 42.5% of the graduates do not work in the sector. As a result of the non-working conditions of the graduates, the length of the working hours ranks first with a rate of 40.2%. They have already directed to different fields. It is determined that the biggest problem that graduates have in the sector is the problems stemming from the curriculum 
According to the results of the research, graduates think that their theoretical and practical training is not sufficient for good employment, position and wage. It is determined that graduates of gastronomy and culinary arts graduates are pleased with their departments but do not receive education in line with the expectations of the sector.