Demokratikleşme sorunsalı çerçevesinde Rusya'da hükümet şekli üzerine
On the government type in Russia within the framework of democratization
Yazar: NATIG ABDULLAYEV
Danışman: PROF. DR. NAZ ÇAVUŞOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Demokrasi = Democracy ; Demokratikleşme = Democratization ; Hükümet sistemi = Government system ; Rusya = Russia

Özet:
Bu çalışmada, hükümet şekli bağlamında Rusya'da demokrasiye geçiş süreci ve sonrası konu edilmektedir. Çalışmamızda, demokratikleşme üzerine yapılan çalışmalarla ortaya konulan teorik çerçeve esas alınmıştır. Bu bağlamda Rusya'da geçiş öncesi siyasal yapının doğurduğu sonuçların geçişi tetiklemesi, geçiş sürecinin hükümet şekli tercihinin belirlenmesini etkilemesi ve tercih edilen hükümet şeklinin geçiş sonrasında demokrasinin yerleşmesine etkisi ardışıklığı izlenmiştir. Bu ardışıklığa bağlı olarak çalışmamızda, Rusya'da geçiş öncesi siyasal yapı, geçiş süreci, geçiş sürecinin bir sonucu olarak 1993 Anayasası'na göre Rusya hükümet şekli ve 1993 sonrası dönemde hükümet şeklinin demokrasinin yerleşmesi açısından değerlendirilmesi incelenmektedir.Çalışmamızda, 1993 Anayasası ile benimsenen hükümet şekli, anayasa hukuku terminolojisi doğrultusunda diğer hükümet şekli türlerinin özellikleri de karşılaştırılarak güçlendirilmiş başkanlık olarak tanımlanmıştır. Güçlendirilmiş başkanlık, Rusya'da demokrasinin yerleşmesi açısından başkanlık hükümet şekline has sorunların daha belirgin ve tehlikeli bir şekilde kendini göstermesine sebep olmuştur. Çalışmamızda bu sorunlar tartışılmakta ve (sorunların) Rusya'da demokrasinin yerleşmesi için gerekli kurumların gelişimini engellediği, ayrıca Sovyet dönemine özgü siyasal geleneklerin de devam etmesini sağladığı gösterilmektedir. Çalışmamızın bu bölümünde, güçlendirilmiş başkanlıktan kaynaklanan sorunlara bağlı olarak Rusya siyasal sisteminin temsili demokrasi olmadığına ilişkin tespitler ortaya konulmaktadır.

Abstract:
The subject of the present study is the periods during and following the Transition to democracy in Russia in relation to the government or regime type. The study has been based upon the theoretical framework produced within the field of democratization studies. Related to this framework, the sequence of this study is as follows: the results which triggered the transition; the process of the transition which influenced the preference of the government type; and the effects of the preferred government type on the consolidated democracy. According to this sequence, our study has the following subtitles: the political structure before transition in Russia, the process of transition in Russia, the Russian government type which was adopted with the 1993 Constitution as a result of the process of transition, and the effects of this government type after 1993 on the (non) consolidated democracy in Russia.In our study, the government type adopted with the Constitution of 1993 has been described as superpresidentialism by comparing special features of the other government types according to constitutional terminology. From the perspective of democratization in Russia superpresidentialism caused problems, especially to the presidentialism. In our study, these problems have been discussed and it has been showed that these problems prevented the development of the institutions necessary for the democratization in Russia. Beside these problems, related problems ensured the political traditions characteristic of the Soviet period to continue. In this section of our study, the findings related to the fact that the Russian political system is not the representative democracy, as a result of the problems stemming from the system of superpresidentialism, have been presented.