Çarlık Rusyası'nın Ermeni politikası 1912-1914
Armenian policy of Tsarist Russia 1912-1914
Yazar: ERAY BAYRAMOL
Danışman: PROF. DR. AHMET TAŞAĞIL
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Tarih = History
Dizin: Ermeniler = Armenians ; Orta Çağ = Middle Ages ; Rus-Ermeni ilişkileri = Russian-Armenian relations ; Rusya = Russia ; Tarih = History ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Çarlık Dönemi = Tsarist Period

Özet:
XIX. yüzyılın sonlarından itibaren siyasi alanda etkili olmaya başlayan Ermeniler, tek başlarına başarıya ulaşamayacaklarını fark ettikten sonra güçlü devletlerin yardımına başvurmaya karar verdiler. Ermeni örgütleri tarafından uluslararası siyasetin gündemine getirilen bu sorun, Rusya tarafından Osmanlı Devleti'ni yıpratmak için iyi bir fırsat olarak değerlendirildi.

	Anadolu toprakları üzerinde kendi güdümünde bir Ermeni devleti yaratmak isteyen Rusya, Ermenilerin yaşadıkları bölgelerde reform gerçekleştirmek olarak öne sürdüğü bir projeyi uluslararası siyasetin gündemine getirdi. Büyük güçler arasındaki kolonizasyon ve sömürge mücadelesi, bu girişim ile birlikte en sert halini aldı. I.Dünya Savaşı'nın ayak seslerinin duyulmaya başlandığı bu dönemde Boğazlar ve Balkan sorunu ile birlikte Ermeni meselesi de tarih sayfasındaki yerini aldı.

	Rusya'nın İstanbul Büyükelçiliği'nde Baştercüman olarak görev yapan Andrey Mandelştam tarafından oluşturulan ve Rusya Dışişleri Bakanı Sazonov ile İstanbul Büyükelçisi Giers tarafından dünya kamuoyuna takdim edilen bu proje, reform amaçlamaktan çok, Ermenilerin yoğun olarak yaşadıkları bölgede otonom bir Ermeni devleti kurmayı hedefliyordu. Rusya'nın, Balkanlar ve Boğazlar meselesinde bir baskı unsuru olarak da kullanmak istediği Ermeni sorunundaki bu hedefine karşı Almanya ve Avusturya'nın gösterdiği tepki ile Ermeni sorunu uluslararası siyasetin başlıca gündemlerinden birini teşkil etti.     

	
ANAHTAR KELİMELER: Rusya, Almanya, Ermeni, Boğazlar, Balkanlar, reform, otonomi, Sazonov, Mandelştam, Giers, Jöntürkler, Kürtler

Abstract:
Armenians, who started to be influential in the political arena since the end of the 19th century, decided to ask the support of powerful states after they had realised that they would not be successful alone. This issue, which was brough to the attention of the international politics by Armenian organisations, was considered as a good opportunity to weaken Ottoman Empire by Russia. 

	Russia, who wanted to create an Armenian state on their own management in Anatolia, brought a project to put forward reforms in the areas inhabited by the Armenians to the agenda of international politics. Colonization and colonial struggles between powerful states took the most severe form by this initiative. In the period in which being heard the footsteps of the First World War, Armenian issue took the place in the page of history together with Straits and the Balkan issue.

The Project, formed by Andrey Mandelshtam who was serving as a head interpreter in Russia's Embassy in Istanbul, and introduced to the public opinion by Russian Foreign Minister Sazanov and Istanbul Ambassador Giers, aimed not to make a reform but to establish an autonomous Armenian state in where the Armenians inhabited intensely. With the reaction of Germany and Austria against the Russian objective of using Armenian issue as an element of oppression for the Balkans and the Straits, Armenian issue was constituted one of the main agenda of international politics.


KEY WORDS: Russia, Germany, Armenian, the Straits, the Balkans, reform, autonomi, Sazonov, Mandelshtam, Giers, Young Turks, Kurds.