Fen bilimleri dersinde öğrencilerin sınıf-içi değerlendirme ortamı algıları ile öz-düzenlemeli öğrenme stratejileri ve üstbilişe yönelimli sınıf ortamı algıları ilişkisi
The relationship between students' perceptions of the classroom assessment environment and self-regulated learning strategies and perceptions of the metacognitive-oriented classroom environment in the science course
Yazar: EDA KABASAKAL
Danışman: DOÇ. DR. SERKAN BULDUR
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Sınıf değerlendirme atmosferi = Classroom assesment atmosphere ; Sınıf içi davranışlar = In-class behaviors ; Sınıf içi çalışmalar = In-class works ; Sınıf ortamı = Classroom environment ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation skill ; Öz düzenlemeli öğrenme = Self regulated learning ; Üstbilişsel düşünme = Metacognitive thinking ; Üstbilişsel öğrenme stratejileri = Metacognitive learning strategy

Özet:
Bu çalışmanın amacı ortaokul öğrencilerinin Fen Bilimleri dersindeki sınıf-içi değerlendirme ortamı algıları ile kullanılan öz-düzenlemeli öğrenme stratejileri ve üstbilişe yönelimli sınıf ortamı algıları arasındaki ilişkileri araştırmaktır. Araştırmada nicel araştırma desenlerinden olan korelasyonel ve nedensel karşılaştırmalı araştırma modelleri esas alınmıştır. Araştırmanın örneklemini devlet okullarının 6., 7. ve 8. sınıflarında öğrenim gören 1075 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada veriler Fen ve Teknoloji Dersi Öz-düzenlemeli Öğrenme Stratejileri Ölçeği, Üstbilişe Yönelimli Sınıf Çevresi Ölçeği-Fen ve Algılanan Sınıf-içi Değerlendirme Ortamı Ölçeği ile toplanmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analizinde "Bağımlı Örneklemler için t-testi", "Tekrarlı Ölçümler ANOVA", "Çok Değişkenli Varyans Analizi (MANOVA)" ve "Kanonik Korelasyon Analizi" teknikleri kullanılmıştır. 
Çalışma sonucunda öğrencilerin sınıf-içi değerlendirme ortamını daha çok öğrenmeye yönelimli olarak algıladıkları tespit edilmiştir. Performansa yönelimli değerlendirme ortamına yönelik algıların cinsiyet açısından erkekler lehine anlamlı olarak farklılaştığı; öğrenmeye yönelimli değerlendirme ortamına yönelik algılarda cinsiyet açısından anlamlı farklılığın olmadığı belirlenmiştir. Sınıf-içi değerlendirme ortamına yönelik algılarda sınıf düzeyi açısından anlamlı olarak farklılaşmalar olduğu tespit edilmiştir.
Öğrencilerin üstbilişe yönelimli sınıf ortamına yönelik algılarında alt boyutlar açısından anlamlı bir farklılaşma olduğu belirlenmiştir. Ayrıca bu algıların cinsiyet açısından anlamlı olarak farklılaşmadığı, sınıf düzeyi açısından ise anlamlı olarak farklılaştığı tespit edilmiştir. Benzer şekilde öğrencilerin kullandıkları öz-düzenlemeli öğrenme strateji düzeylerinin alt boyutlar açısından anlamlı olarak farklılaştığı belirlenmiştir. Ayrıca tüm boyutlarda bu düzeylerde cinsiyet açısından kızlar lehine anlamlı farklılaşma olduğu ancak sınıf düzeyleri açısından ise anlamlı bir farklılaşma olmadığı tespit edilmiştir. 
Yapılan kanonik korelasyon analizi sonucuna göre öğrenmeye yönelimli değerlendirme ortamı algılarının üst bilişe yönelimli sınıf ortamı algılarının tüm alt boyutları ile aynı yönlü ilişkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Benzer şekilde öğrenmeye yönelimli değerlendirme ortamı algılarının öz-düzenlemeli öğrenme stratejilerinin tüm alt boyutlarıyla aynı yönlü ilişkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the relationships between the middle school students' perceptions of about the classroom assessment environment and the self-regulated learning strategies used and the perceptions of metacognitive-oriented classroom environment in the science course. The correlational and causal comparative research models are based on the study. The sample of the study consists of 1075 students in the 6th, 7th and 8th grades of public schools. The data were collected using the "Science and Technology Course Scale of Self-regulated Learning Strategies", the "Metacognitive-Oriented of Learning Environment Scale-Science" and the "Perceived Classroom Assessment Environment Scale". In the analysis of the data obtained in the study, "t-test for Dependent Samples", "Repeated Measures ANOVA", "Multivariate Analysis of Variance" and "Canonical Correlation Analysis" techniques were used.
As a result of the study, it has been determined that students perceive the classroom assessment environment as more learning-oriented. It has been determined that the perceptions of the performance-oriented assessment environment differed significantly in favor of boys in terms of gender; there was no significant difference in the perceptions of the learning-oriented assessment environment in terms of gender. It has been found that there are significant differences in perceptions of the classroom assessment environment in terms of grade level. It has been determined that there is a significant differentiation in the perception of students towards a metacognitive-oriented classroom environment in terms of sub-dimensions. In addition, it has been found that these perceptions didn't differ significantly in terms of gender, they differ significantly in terms of class level. Similarly, it has been determined that the levels of self-regulated learning strategies used by students differed significantly in terms of sub-dimensions. In addition, it has been found that there was a significant differentiation for girls at these levels in terms of gender at all grades, but there was no significant differentiation in terms of grade levels. According to the result of the canonical correlation analysis, the perceptions of the assessment environment that are oriented towards learning are directly related to all the sub-dimensions of the perceptions of the metacognitive-oriented classroom environment. Similarly, it was concluded that perceptions of a learning-oriented assessment environment are directly related to all sub-dimensions of self-regulated learning strategies.