Farklı giriş platformları hazırlığının ve alet çıkartma tekniklerinin kök kanalından kırık alet uzaklaştırılması ve dişlerin kırılma dayanımı üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of different staging platform preparation and instrument removal techniques on broken instrument removal from root canal and fracture strength of teeth
Yazar: ESRA YAVAŞ
Danışman: DOÇ. DR. SELEN KÜÇÜKKAYA EREN
Hacettepe Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Bu çalışmanın amacı, kırık alete ulaşmak için farklı giriş platformları oluşturulması, kırık aletin koronalinde ve çevresinde yarım veya tam tur dentin uzaklaştırılması yapılması ve ultrasonik uçlar veya BTR Pen kullanılmasının kanaldan kırık aleti uzaklaştırma üzerindeki etkinliğini değerlendirmek ve bu yöntemlerin dişlerin kırılma dayanımına olan etkisini incelemektir. Benzer boyutlardaki 100 adet çekilmiş insan dişinin kronları uzaklaştırıldı ve kök kanalları #15 ve #20 K-tipi el eğeleri ile şekillendirildi. Örnekler, rastgele olacak şekilde, 1 kontrol (n=10) ve 6 deney grubuna (n=15) ayrıldı. Deney gruplarında, kanalların orta üçlü bölgesinde 25.06 numaralı döner eğesi 4 mm uzunluğunda kırıldı. Deney gruplarında kırık alete erişim Gates Glidden frezlerle ya da ultrasonik uçlarla gerçekleştirildi. Sonrasında kırık aletin koronalinden ve etrafından dentin uzaklaştırılarak yarım veya tam tur platformlar oluşturuldu. Son olarak, kırık aletler ultrasonik uçlarla veya BTR Pen ile kanaldan uzaklaştırıldı. Kırık alet uzaklaştırma durumu, süreleri ve oluşan komplikasyonlar kaydedildi. Tüm kök kanalları soğuk lateral sıkıştırma tekniği ile dolduruldu. Evrensel test cihazı kullanılarak kırılma dayanımı analizi gerçekleştirildi. Veriler, Kruskal Wallis ve Games-Howell testleri ile istatistiksel olarak analiz edildi (p=0.05). Bazı örneklerde kırık aletin apikale doğru itilmesi, ikincil kırılmaya uğraması ve kanal içerisinde basamak oluşumu gibi durumlar oluşsa da gruplardaki tüm kırık aletler kanallardan başarıyla uzaklaştırıldı. Genel olarak, Gates Glidden frezlerin kullanıldığı gruplarda kırık alete erişim süreleri, ultrasonik uç kullanılan gruplara göre daha kısayken (p<0,05), gruplar arasında toplam alet uzaklaştırma süresinde anlamlı farklılık yoktu (p>0,05). Kontrol grubu, ultrasonik uçların ve beraberinde BTR Pen'in kullanıldığı grup ile benzer (p>0,05), diğer deney gruplarına göre ise daha yüksek kırılma dayanımı gösterdi (p<0,05). Sonuç olarak, ultrasonik uçlar ile kırık alete erişim sağlanması ve tam tur platform oluşturulup BTR Pen kullanılarak kırık aletin kanaldan uzaklaştırılması klinik uygulamalar için önerilebilir.
Anahtar Kelimeler: BTR Pen, Giriş platformu, Kement tekniği, Kırık alet, Ultrasonik

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the effectiveness of preparation different staging platforms to access the broken instrument, partial or full dentin removal at the coronal and around the broken instrument and removal of broken instrument using ultrasonic tips or BTR Pen and to examine the effect of these methods on the fracture strength of teeth. The crowns of 100 extracted human teeth of similar size were removed and the root canals were shaped with #15 and #20 K-type hand files. The samples were randomly divided into 1 control (n=10) and 6 experimental groups (n=15). A 25.06 rotary file was broken at a length of 4 mm in the middle third region of the canal in the experimental groups. Access to the broken instrument was performed with Gates Glidden burs or ultrasonic tips. Then, dentin was removed from the coronal and surrounding areas of the broken instrument to create partial or full platforms. Finally, the broken instruments were removed from the canals with ultrasonic tips or BTR Pen. The effectiveness of broken instrument removal, duration of removal, and the complications occurred were recorded. All root canals were filled with cold lateral condensation technique. Fracture strength analysis was performed using a universal testing machine. Data were analyzed statistically with Kruskal Wallis and Games-Howell tests (p=0.05). Although in some samples the broken instruments were pushed apically and, secondary instrument fractures and root canal transportation occurred, all broken instruments in the groups were successfully removed from the canals. In general, access time to the broken instrument in the groups using Gates Glidden burs were shorter than in the groups using ultrasonic tips (p<0.05), while there was no significant difference in the total instrument removal time between the groups (p>0.05). The control group showed similar fracture strength to the group in which ultrasonic tips and BTR Pen were used (p>0.05), and showed higher fracture strength than the other experimental groups (p<0.05). In conclusion, accessing the broken instrument with ultrasonic tips, creating a full platform and removing the broken instrument from the canal using BTR Pen can be recommended for clinical applications.
Keywords: Broken file, BTR Pen, Lasso&Anchor technique, Staging platform, Ultrasonic