Türkiye tasavvuf tarihçiliğinde Mehmet Fuat Köprülü metodolojisi ve yaklaşımları
Mehmet Fuat Koprulu in Turkey sufism historiography methodology and approach
Yazar: SEDA KAYA
Danışman: PROF. DR. NAMIK SİNAN TURAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion ; Tarih = History
Dizin: Dinler tarihi = History of religions ; Köprülü, Mehmet Fuat = Köprülü, Mehmet Fuat ; Tarihçilik = Historiography ; Tasavvuf = Mystic ; Tasavvuf tarihi = History of mysticism ; Tasavvufi unsurlar = Mystical elements

Özet:
Bu çalışmanın seçilmesindeki amaç, Türkiye'de tasavvuf tarihi çalışmalarının başlangıç aşamalarını saptayabilmek ve Fuat Köprülü metodolojisinin bu aşamadaki kilit rolünü açıklamaktır. Çalışma konusu olarak Fuat Köprülü'nün seçilme nedeni, modern dönem tasavvuf çalışmalarının kurucu babası olmasından ileri gelmiştir. Böylece Köprülü'nün başlattığı tasavvuf tarih yazıcılığının tarihsel ve siyasi anlatısının geniş bir çerçevesi çizilmeye çalışılmıştır. İlk bölümde Osmanlı tarih yazıcılığının klasik dönemden XIX. yüzyıl'a gelen değişimi incelenecektir. İkinci bölümde Fuat Köprülü'nün tarihçiliğini ve ideolojik perspektifini etkileyen isimlerden ve Annales okulundan kısaca bahsedilecektir. Üçüncü bölümde Fuat Köprülü'nün tasavvuf alanındaki çalışmaları incelenecektir. Dördüncü bölüme gelindiğinde, Fuat Köprülü'nün din tarihi çalışmalarından etkilenen üç önemli takipçisi, Abdülbaki Gölpınarlı, Ahmet Yaşar Ocak ve Irene Melikoff'un çalışmaları, Köprülü'nün onlar üzerindeki tesiri ve yazarların Köprülü eleştirileri açıklanmaya çalışılacaktır. Son bölümde ise Fuat Köprülü çalışmalarına Batı'dan gelen eleştiriler Devin DeWeese, Markus Dressler ve Ahmet Karamustafa üçlüsü çerçevesinde gösterilecektir. Son olarak bu çalışma, Fuat Köprülü'nün tüm çalışmalarını içereceğine dair bir iddiada bulunmayan mütevazi bir alan araştırması niteliğindedir

Abstract:
There are two main objectives in the selection of this study: they are able to identify the initial stages of Sufi history studies and explain the key role of the Fuat Köprülü methodology at this stage. Fuat Köprülü was chosen as the subject due to being the founding father of modern period Sufi studies. Thus, a broad framework of historical and political narrative of Sufi historiography initiated by Köprülü was tried to be drawn. In the first chapter, the Ottoman historiography from the classical period XIX. century changes will be examined. In the second part, the names affecting the historiography and ideological perspective of Fuat Köprülü and Annales school will be briefly mentioned. As for the fourth chapter, Fuat Köprülü's three important followers, Abdülbaki Gölpınarlı, Ahmet Yaşar Ocak and Irene Melikoff, the influence of Köprülü on them and the authors' Köprülü criticisms will be explained. In the last part, criticism from the West for Fuat Köprülü's works will be shown within the framework of the trio of Devin DeWeese, Markus Dressler and Ahmet Karamustafa. Finally, this study is a modest field study that does not claim to include all the works of Fuat Köprülü