Multipl travma hastalarında GKS, ISS, RTS, TRISS travma skorlarıyla nötrofil/lenfosit, MPV/lenfosit, trombosit/lenfosit oranlarının mortalite ile ilişkisinin karşılaştırılması
Comparison of GCS, ISS, RTS, TRISS trauma scores and neutrophil / lymphocyte, MPV / lymphocyte, platelet / lymphocyte ratios and mortality in multiple trauma patients
Yazar: SAFYA TEKİN
Danışman: PROF. DR. HACI MUSTAFA ÖZDEMİR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Glasgow koma ölçeği = Glaskow coma scale ; Lenfositler = Lymphocytes ; Mortalite = Mortality ; Nötrofiller = Neutrophils ; Ortalama trombosit hacmi = Mean platelet volume ; Travma şiddeti göstergeleri = Trauma severity indices ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Travma dünyanın gelişmiş ülkelerinde önde gelen ölüm nedenlerinden biridir. Genellikle genç yaş grubundaki insanları etkilemektedir. Mortalitenin en aza indirilmesi amacıyla birçok skorlama sistemi ve parametre geliştirilmektedir. Çalışmamızda acil servise multipl travma ile başvuran hastalarda GKS, ISS, RTS ve TRISS skorlama sistemleri ile çeşitli kan parametrelerinin ve Neu/Lym, MPV/Lym ve Plt/Lym oranlarının mortalite ile ilişkisi amaçlandı.
Hastalar ve Yöntem: Çalışma, Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği'ne 1 Haziran 2017 ile 31 Temmuz 2018 tarihleri arasında multipl travma ile başvuran ve ISS skoru 15 puan ve üzerinde olan hastalarda retrospektif olarak yapılmıştır. Hastaların demografik bilgileri, travma oluş mekanizmaları, travmanın etkilediği vücut bölgeleri ve şiddeti, Neu/Lym, MPV/Lym ve Plt/Lym oranları ve klinik sonlanımları hasta dosyaları ve hastane bilgi yönetim sistemi kullanılarak incelendi. Bu bilgiler ışığında GKS, ISS, RTS, TRISS skorları hesaplandı. İstatistiksel analiz için IBM SPSS 20.0 for Windows programı kullanıldı.
Bulgular: Çalışmaya 274 hasta dahil edildi. Hastaların % 88,7'si (n=243) erkek, % 11,3'ü (n=31) kadın saptandı. Yaş ortalaması 31,76±14,17 olarak saptandı. Mortalite oranımız %7 (n=18) tespit edildi. GKS, ISS, RTS, TRISS skorlarının p değerleri mortaliteyi öngörmede anlamlı saptandı (p=0,000). Mortaliteyi öngörmede en iyi performans %97,9 (AUC=0,979) ile TRISS skorunda elde edildi. GKS skorunun performansı %95,5 (AUC=0,955), ISS skorunun performansı %78 (AUC=0,780), RTS skorunun performansı %96.1 (AUC=0,961) tespit edildi. Travma skorlarından spesifitesi en yüksek olan ISS (%100) iken, sensitivitesi en yüksek olan RTS ve TRISS (%94,4) saptandı. Mortaliteyi öngörmede kan parametreleri arasında kıyaslama yapıldığında en iyi belirteç %78,4 (AUC=0,784) ile Plt/Lym oranında saptandı (p =0,031). Bunu Neu/Lym ve MPV/Lym oranının mortaliteyi öngörme gücü sırasıyla %77,1 (AUC=0,771), %60 (AUC=0,6) olarak izlendi. Spesifitesi en yüksek olan oran Plt/Lym (%91) iken, sensitivitesi en yüksek olan oran Neu/Lym (%72,2) saptandı.
Sonuç: Çalışmamızın neticesinde mortaliteyi öngörmede en güçlü skorlama sistemini % 97,9 ile TRISS skoru olarak tespit ettik. Kan parametrelerinin oranlanmasında ise mortaliteyi öngörmede en iyi performansı gösteren parametre

%78,4 ile Plt/Lym oranı olarak tespit ettik.

Anahtar Kelime: Multipl travma, mortalite, travma skorları

Abstract:
Aim: Trauma is one of the leading causes of death in the developed countries of the world. It usually affects people in the young age group. Many scoring systems and parameters are being developed in order to minimize mortality. The aim of this study was to investigate the relationship between GCS, ISS, RTS and TRISS scoring systems and various blood parameters and Neu / Lym, MPV / Lym and Plt / Lym ratios with mortality in patients presenting to the emergency department with multiple trauma.
Patients and Methods: The study was conducted retrospectively in patients with multiple trauma who presented to Şişli Hamidiye Etfal Training and Research Hospital Emergency Medicine Clinic between June 1, 2017 and July 31, 2018 and had an ISS score of 15 or more. Demographic data, trauma mechanisms, trauma affected body regions and severity, Neu / Lym, MPV / Lym and Plt / Lym ratios and clinical outcomes were analyzed using patient files and hospital information management system. In the light of this information, GCS, ISS, RTS, TRISS scores were calculated. IBM SPSS 20.0 for Windows was used for statistical analysis.
Results: 274 patients were included in the study. 88.7% (n = 243) of the patients were male and 11.3% (n = 31) were female. The mean age was 31.76 ± 14.17 years. Our mortality rate was 7% (n = 18). P values of GCS, ISS, RTS, TRISS scores were significant in predicting mortality (p = 0.000). The best performance in predicting mortality was obtained in TRISS score with 97.9% (AUC = 0.979). The performance of GCS score was 95.5% (AUC = 0.955), the ISS score was 78% (AUC

=	0.780), and the RTS score was 96.1% (AUC = 0.961). Among trauma scores, ISS (100%) had the highest specificity, while RTS and TRISS (94.4%) had the highest sensitivity. The best predictor of mortality was 78.4% (AUC = 0.784) with a Plt / Lym ratio (p = 0.031). The predictive power of Neu / Lym and MPV / Lym ratio was 77.1% (AUC = 0.771) and 60% (AUC = 0.6), respectively. The highest specificity was Plt / Lym (91%) and the highest sensitivity was Neu / Lym (72.2%).

Conclusion: As a result of our study, the most powerful scoring system for predicting mortality was TRISS score with 97.9%. In the ratio of blood parameters, the best performing parameter in predicting mortality was found to be Plt / Lym ratio

with 78.4%.

Keywords: Multiple trauma, mortality, trauma scores