Lise öğrencilerinin 21. yy. becerileri ile dijital akıcılık düzeyleri arasındaki ilişkinin demografik özellikler bağlamında incelenmesi
Investigation of the relationship between high school students' 21st century skills and digital fluency levels in the context of demographic characteristics
Yazar: YUNİS ŞAHİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE ÇAM
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: 21. yüzyıl = 21. century ; Demografik özellikler = Demographic characteristics ; Dijital akıcılık = Digital fluency ; Lise öğrencileri = High schools students ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada lise öğrencilerinin 21. yy. becerileri ile dijital akıcılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklem grubunu uygun örnekleme yöntemiyle seçilen 658 lise öğrencisi oluşturmuştur. Örneklem grubundan elde edilen veriler Kişisel Bilgi Formu, Çok Boyutlu 21. yy. Becerileri Ölçeği ve Dijital Akıcılık Ölçeğinden toplanmıştır. Bunun yanında öğretmen adaylarına yönelik olan Dijital Akıcılık Ölçeğinden üç uzman görüşü doğrultusunda bir madde çıkartılmış ve doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Örneklem grubundaki katılımcılardan farklı olarak 253 lise öğrencisiyle yapılan DFA sonucu 28 maddelik Dijital Akıcılık Ölçeğinin lise öğrencilerine uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler üzerinde betimsel istatistikler, Bağımsız Örneklem t-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Pearson Moment Çarpımı Korelasyon ve Basit Doğrusal Regresyon Analizleri yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre lise öğrencilerinin 21. yy. becerileri ve alt boyutlarının;  cinsiyet, yaş-sınıf düzeyi, okul türü, en çok kullandığı teknolojik cihaz değişkenlerine göre anlamlı farklılaşma gösterdiği, teknolojik cihazları kullanmaya başladıkları dönem değişkenine göre anlamlı olarak farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Dijital akıcılık ve alt boyutlarında; cinsiyet, okul türü, en çok kullandığı teknolojik cihaz ve teknolojik cihazları kullanmaya başladığı dönem değişkenlerine göre anlamlı farklılaşma olurken, yaş-sınıf düzeyi değişkenlerine göre anlamlı farklılaşma saptanmamıştır. 21. yy. becerileri ve alt boyutlarından bilgi ve teknoloji okuryazarlığı, girişimcilik ve inovasyon ve kariyer bilinci ile dijital akıcılık ve alt boyutlarından farkındalık ve özyeterlilikle pozitif yönde anlamlı, duyuşsal alt boyutla negatif yönde anlamlı ilişkilidir. 21. yy. becerileri alt boyutu sosyal sorumluluk ve liderlik becerileri ile dijital akıcılık ve alt boyutları farkındalık ve özyeterlilikle pozitif yönde anlamlı ilişkili iken duyuşsal boyut ile arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. 21. yy. becerileri alt boyutu olan eleştirel düşünme ve problem çözme becerileri ile dijital akıcılık alt boyutu olan farkındalık ile negatif yönde anlamlı ilişkili iken, dijital akıcılık alt boyutlarından duyuşsal ile pozitif yönde anlamlı ilişkilidir. Bununla birlikte 21. yy. becerilerinin dijital akıcılık düzeyini anlamlı olarak yordadığı ve dijital akıcılıktaki değişimin %41'ını açıkladığı belirlenmiştir.

Abstract:
This study aims to examine the relationship between high school students' 21st century skills and digital fluency. The sample group of the study consisted of 658 secondary school students selected by convenient sampling method. The data gathered from the sample group were collected from the Personal Information Form, the Multidimensional 21st Century Skills Scale and the Digital Fluency Scale. In addition, a confirmatory factor analysis was performed by removing an item from the Digital Fluency Scale prepared for teacher candidates in line with three expert opinion. Unlike the participants in the sample group, it was concluded that the 28-item Digital Fluency Scale was suitable for secondary school students as a result of CFA conducted with 253 high school students. Descriptive statistics, Independent Sample t-Test, One-Way Analysis of Variance (ANOVA), Pearson Product-Moment Correlation and Simple Linear Regression Analysis were performed on the data obtained in the study. According to the research findings, it has been determined that there is a significant difference among the 21st century skills and sub-dimensions of high school students according to the variables of gender, age – grade level, school type and the most used digital device; however, the difference is not of much significance according to the variables of the period in which they started using digital devices and the duration of digital device use. In terms of digital fluency and its sub-dimensions; while there was a significant difference according to the variables of gender, school type, the most used digital device and the period when he started using digital devices, there was no significant difference according to the variables of age – grade level. The sub-dimensions of 21st century skills, IT literacy, entrepreneurship and innovation, and career awareness are positively correlated with the sub-dimensions of digital fluency, awareness and self-efficacy; and negatively correlated with affective sub-dimension. While social responsibility and leadership skills, the sub-dimensions of the 21st century skills are positively related to digital fluency and its sub-dimensions, awareness and self-efficacy, there is no significant relationship between them and the affective sub-dimension. While critical thinking and problem-solving skills, the sub-dimensions of 21st century skills, are negatively and significantly related to awareness, the sub-dimensions of digital fluency, they are positively and significantly related to the affective sub-dimension of digital fluency. It should be noted that it has been determined that 21st century skills significantly predicted the level of digital fluency and explained 41% of the change in digital fluency.