Kadınların pap smear testi deneyimlerinin betimlenmesi: Nitel bir çalışma
Description of women's pap smear test experiences: A qualitative study
Yazar: ZEYNEP ARABACI
Danışman: PROF. DR. SÜHEYLA ALTUĞ ÖZSOY
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Kalitatif analiz = Qualitative analysis ; Kalitatif yönetim = Qualitative management ; Testler = Tests ; Uterin servikal neoplazmlar = Uterine cervical neoplasms ; Vajinal smirler = Vaginal smears

Özet:
Bu çalışmanın amacı; servikal kanserin erken tanısı için Pap smear testini düzenli yaptırmalarını etkileyen faktörlerin neler olduğunu, bu süreçte kadınların neler yaşadığını, hangi duyguları hissettiğini, hangi deneyimlerini yaşadıklarını ortaya çıkarmaktır.Araştırmada; fenomenolojik yaklaşım deseni kullanılarak Mart- Nisan 2011 tarihinde yapılmıştır. İzmir Bornova ilçesindeki 17 Nolu Aile Sağlığı Merkezine kayıtlı 17 kadın araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Amaçlı örneklem yönteminden ölçüt örneklem yöntemi kullanılmıştır. Evli veya cinsel yönden aktif, 35 yaş üstü, en az bir kez Pap smear testi yaptırmış olan kadınlar çalışmaya alınmıştır.Veri toplama aracı 2 bölümden oluşmuş, birinci bölümde kadınların sosyodemografik ve servikal kanser risk faktörlerini belirlemeye yönelik 17 sorunun yer aldığı bilgi formu, ikinci bölümde alanyazın ve Pap smear testi yaptırma süreci göz önüne alınarak hazırlanan alternatif ve sondaları olan 15 sorunun yer aldığı yarı yapılandırılmış görüşme formu yer almıştır. Kadınlarla, görüşme formu ile derinlemesine görüşme kendi evlerinde yapılmıştır. Görüşmeler ses kayıt cihazına kaydedilmiştir. Elde edilen veriler 30 günlük süre içinde yaklaşık günde 4 saatlik çalışma ile yazılı dokümana çevrilmiştir. Dokümanlar NVİVO 8 istatistik programına yüklenerek içerik analizi yapılmıştır.Araştırmaya katılan kadınların yaşları 36 ile 49 arasında değişmekte, tamamı evli ve resmi nikahlı, 13'ü ilkokul mezunu, 14'ü ev hanımı, tamamının sosyal güvencesi vardır.Kadınlar, eşin birden fazla cinsel partnerinin olmasını, genital hijyen yetersizliğini, uzun süre RİA kullanmayı, genetik yatkınlığı, sigara içmeyi, hormonlu gıdalarla beslenmeyi, kanser hastalığının yaygınlığını, yaşın ilerlemesini servikal kanser risk faktörü olarak tanımlamışlar, bazı risk faktörlerine hiç değinmemişlerdir. Kadınların çoğunluğunun Pap smear testi yaptırmaya karar vermesinde sağlık çalışanın önerisini önemsedikleri, öneri doğrultusunda düşünmeden testi yaptırdıklarını bildirmişlerdir. Pap smear testini kanser hastalığının erken tanısından dolayı yaptırdıklarını belirtmişlerdir. Kadınların çoğunluğu Pap smear testini bir kez, sadece 2 kadın düzenli yaptırmaktadır. Pap smear testini sürüntü gibi bir şey olarak tanımlamışlar, testin ne sıklıkta yapılması gerektiğini ve testi yaptırmaya giderken uyulması gereken kuralları tam olarak bilmedikleri bulunmuştur. Bazı kadınların çekingen kişiliği testi yaptırırken zorluk yaşamalarına neden olurken, sağlık çalışanının iyi davranışı kadınların rahatlamasında etkili olmuştur. Kadınların rahatlamasında etkili olan diğer faktörlerde Pap smear testi hakkında bilgi verilmesi, sağlık çalışanının rahat olması, mahremiyete dikkat edilmesi, doktorun cinsiyeti, malzemenin hijyenik olması ve işlemin hızlı olmasıdır. Kadınlar jinekolojik muayene ve Pap smear testi yaptırırken korku, utanma ve çekinme, sıkılma, sevinme gibi duygular yaşarken, Pap smear testi sonucunu beklerken korku, heyecan ve endişe yaşadıklarını ifade etmişlerdir.Sonuç olarak, kadınlar jinekolojik muayeneyi diğer muayenelerden farklı gördükleri için Pap smear testinin her aşamasında farklı duygular hissetmektedirler. Sağlık çalışanları, kadınlara Pap smear testi hakkında iyi bir danışmanlık yaptığında ve Pap smear testi yaparken kadınlarla olumlu iletişim içinde olduklarında Pap smear testi yaptırma oranları artacaktır.

Abstract:
Description of Women's Pap Smear Test Experiences: A Qualitative StudyThe study was planned with the purpose of examining the factors affecting the regular use of Pap smear Test for the early diagnosis, womens attitudes and behaviour towards cervical cancer, their feelings and their experiences.In the study phenomenological method has been used. Research done from March to April 2011. The study sample constituted from 17 women who are registered to Number 17 Family Health Center in Bornova, İzmir. Among purposeful samplings, criteria sampling has been used. Women over 35 years old, who are either married or sexually active and have experienced at least one pap smear test have been included in the study.Data collection tool consist of two parts that are Information Form with 17 questions identifying sociodemographic and cervical cancer risk factors of women and semi-structured Interview Form with 15 alternative questions taking the Pap-smear test into consideration. Information forms and Interview forms have been held in the houses of women. Interviews have been recorded. Data which have been collected in 30 days with four-hour hard work each day, have been converted to written document. Content analysis has been held by loading the documents into NVIVO 8 Statistical Programme.The age of women in the study varies from 36 to 49, all of them are legally married, 13 of them are graduated from primary school, 14 of them are housewives and all of them have social security.Women have related the cervical cancer risks to more than one partner of their husbands, lack of genital hygiene, long-term use of RIA, genetic predisposition, smoking, consuming hormone-injected food, prevalence of cancer and increasing age. Most of the women have been found to have Pap smear test with the advice of the medical staff without hesitating. Women mentioned to have Pap smear test for the early diagnosis of the cancer. Pap smear test has been experienced regularly once by only two women. Women have described Pap smear test as swab and they have been found to have no idea about the frequency of the test and the rules to obey before having the test. While some of the women have had difficulty in answering the questions of the test due to their timid personality, on the other hand good attitudes of medical staff have had positive effects on relief of women. Other factors relieving women are information given about Pap smear test, self-confidence of the medical staff, being careful about privacy, sex of the doctor, hygienic equipment and fast treatment. Women have mentioned that they have felt fear, shame, hesitation, embarrassment and rejoicing during the Pap smear test and they have felt fear, excitement and anxiety while waiting for the results.In conclusion, as women perceive gynaecological examination different from other examinations, they have different feelings in each process of Pap smear test. When medical staff consult about Pap smear test in an effective way and have a positive communication with the women during the test, number of women who will have Pap smear test will increase.