Rekabet uyuşmazlıklarının tahkime elverişliliği
Arbitrability of competition disputes
Yazar: HİLMİ BOLATOĞLU
Danışman: PROF. DR. BİLGİN TİRYAKİOĞLU
İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi / Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü  / Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Hukuki uyuşmazlıklar = Legal disputes ; Rekabet = Competition ; Rekabet hukuku = Competence law ; Tahkim = Arbitration ; Uluslararası ticaret = International trade ; Uluslararası uyuşmazlıklar = International disputes

Özet:
Günümüzde, büyük bir hızla genişleyen uluslararası ticarette ortaya çıkan anlaşmazlıkların çözümünde tarafsız ve etkin bir uyuşmazlık çözüm yolu olarak görülen tahkim, ulusal yargı organlarına göre çok daha fazla tercih edilmektedir. Hızla büyüyen dünya ticaretinin rekabetçi ekonomileri öne çıkarması, uluslararası ticaretten önemli bir pay almak isteyen ülkelerin rekabet hukukuna büyük değer atfetmesine neden olmaktadır. Gerek tahkim, gerek rekabet hukuku küreselleşen dünyada hızla gelişmekte olduğundan, uluslararası ticaret bakımından kaçınılmaz bir ortak oyun alanı ortaya çıkmıştır.
Bu çalışma, rekabet hukuku-tahkim hukuku ilişkisinde özellikle rekabet uyuşmazlıklarının tahkime elverişliliği noktasına odaklanmaktadır. İlk bölümde, non-arbitrability doktrini analiz edilerek tahkime elverişlilik kavramının tanımlanmasına ilişkin genel hukuki çerçeve belirlenecektir. İkinci bölümde, rekabet uyuşmazlıklarının tahkime elverişliliğinin ABD ve AB hukuklarındaki gelişimi incelenecektir. Üçüncü bölümde, Türk hukukunda tahkime elverişliliği düzenleyen hukuki metinler ve konuya ilişkin yargı kararları kronolojik sistematik içinde incelenecektir. Dördüncü bölümde rekabet uyuşmazlıklarının tahkime elverişliliğinin hakemler ve mahkemelerce tespit edilmesine ilişkin usul ve esas sorunları ele alınacaktır. Böylelikle, çalışmamızda karşılaştırmalı hukuktan da yararlanılarak Türkiye'de rekabet uyuşmazlıklarının tahkime elverişliliğine ilişkin teorik ve pratik çerçeve ortaya konmaya çalışılacaktır.

Abstract:
Today, arbitration is seen as a neutral and effective solution to disputes in the rapidly expanding international trade and is favored much more than national courts. The fact that the fast-growing world trade has brought competitive economies to forefront, causes the countries that want greater share from international trade attach greater value to the competition law. Since both the arbitration and the competition law are rapidly developing in the globalizing world, an inevitable common playground for international trade has emerged.
This study focuses particularly on the arbitrability of competition disputes, in correlation of competition law and arbitration law. Starting with the non-arbitrability doctrine, the first section discusses the general legal framework for the concept of arbitrability. In the second section, arbitrability of competition disputes is analyzed in terms of comparative law. Third section focuses mainly on the Turkish Law. Legal provisions that regulate arbitrability in Turkish law are interpreted and relevant judicial decisions are examined chronologically. Fourth section deals with the procedural and substantial problems of determining arbitrability of competition disputes in arbitral and judicial proceedings. In this way, the theoretical and practical framework concerning the arbitrability of competition disputes in Turkey will be tried to be established in our work by utilising the comparative law.