Rehberlik ve psikolojik danışmanlık öğrencilerinin biliş üstü becerilerinin çeşitli değişkenler bakımından karşılaştırılması ve empati eğilimleri ile olan ilişkisinin incelenmesi
A comparison of metacognition levels of psychological counseling and guidance students with different variables and an investigation on their empathy tendencies
Yazar: AZİZ GÜZEL
Danışman: DOÇ. DR. METİN PİŞKİN
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Başarı = Success ; Empati = Empathy ; Empatik beceri = Empathic skill ; Empatik eğilim = Empathic inclination ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Rehberlik = Guidance ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenciler = Students ; Üniversite öğrencileri = University students ; Üstbiliş = Metacognitive

Özet:
Bu araştırmanın genel amacını; rehberlik ve psikolojik danışmanlık öğrencilerinin biliş üstü beceri düzeylerinin empatik beceri düzeyi, akademik başarı, sınıf düzeyi ve anne-baba eğitim düzeyi ile olan ilişkisinin araştırılması oluşturmaktadır.Betimsel tarama modelinde ilişkisel tarama yöntemiyle yapılan çalışmanın araştırma grubunu, İstanbul ilindeki 1. sınıftan 4. sınıfa kadar öğrencisi bulunan 543 devlet ve vakıf üniversitelerinin öğrencileri oluşturmaktadır.. Araştırma verileri 2010-2011 akademik yılı bahar yarıyılında toplanmıştır.Araştırmada öğrencilerin biliş üstü becerilerini belirlemek için Özcan (2007) tarafından uyarlaması yapılan ?Yetişkinler İçin Bilişüstü Beceri Testi?; empatik eğilim düzeylerini belirlemek için Dökmen (1988) tarafından geliştirilen ?Empatik Eğilim Ölçeği B Formu? kullanılmıştır.Araştırmada biliş üstü beceriler bakımından kadın ve erkekler arasında fark olup olmadığını belirlemek için bağımsız gruplar için t-testi, öğrencilerin sınıf düzeyi bakımından fark olup olmadığını belirlemek için ise Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), öğrencilerin anne baba düzeyi arasında fark olup olmadığını belirlemek için Kruskal Wallis Testi kullanılmıştır. Öğrencilerin biliş üstü puanları ile başarı puanları ve Empatik Tepki becerisi arasında ilişki olup olmadığını belirlemek için Pearson Korelasyon testi, bulunan ilişkinin biliş üstü becerilerini yordama düzeyini belirlemek amacıyla Basit Doğrusal Regresyon Analizi kullanılmıştır.Mann Whitney testi sonucunda Rehberlik ve Psikolojik Danışma öğrencilerinin 272'sinin düşük düzeyde, 266'sının orta düzeyde ve 5'inin yüksek düzeyde biliş üstü becerisini sahip olduğu saptanmıştır.Biliş üstü puan düzeylerine göre düşük düzeyde bulunma oranı sınıf düzeyi artıkça azaldığı, orta ve yüksek düzeyde bulunma oranı sınıf düzeyi arttıkça arttığı saptanmıştır.Rehberlik Ve Psikolojik Danışma Öğrencilerinin Biliş üstü Becerilerinin Anne Eğitim Düzeyine biliş üstü becerilerinde anlamlı bir farkın olmadığı saptanmıştır.Rehberlik Ve Psikolojik Danışma Öğrencilerinin Biliş üstü Becerilerinin Baba Eğitim Düzeyine biliş üstü becerilerinde anlamlı bir farkın olmadığı saptanmıştır.Rehberlik Ve Psikolojik Danışma Öğrencilerinin Biliş üstü Becerileri ile Akademik Başarıları arasında düşük düzeyde anlamlı ve pozitif bir ilişkinin olduğu saptanmıştır. Akademik Başarının biliş üstü puanlarındaki toplam varyansın %,025'ini açıkladığı belirlenmiştir.Rehberlik Ve Psikolojik Danışma Öğrencilerinin Biliş üstü Becerileri ile Empatik Beceri puanları arasında orta düzeyde anlamlı ve pozitif bir ilişkinin olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin Empatik Beceri puanlarındaki toplam varyansın %17'sini açıkladığı saptanmıştır.Araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda, biliş üstü becerilerin çoğunlukla düşük ve orta düzeyde olduğu ve biliş üstü ile empatik beceri arasında ilişki bulunduğu saptanmıştır. Buradan hareketle empatik tepki verme ve diğer psikolojik danışmanlık yeterliklerini arttırmak amacıyla Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık programlarındaki uygulamalı derslerde biliş üstü becerilere ilişkin kazanımlar ders hedefleri olarak tanımlanmalı, derslerde öğrencilere biliş üstüsel farkındalığa ilişkin bilgiler verilmeli, ayrıca biliş üstü eğitim programları uygulanmalıdır.Anahtar kelimeler: Biliş üstü, Empati, Akademik başarı.

Abstract:
The main aim of this study is to compare metacognition levels of psychological counseling and guidance students with different variables and investigate their empathy tendencies. Participants of the study, whose comparison was conducted with relational scanning model, are 543 university students attending 1st, 2nd, 3rd and 4th grade at five universities from Istanbul. Data were collected in the second semester of 2010-2011 academic year. In the research, ?Metacognitive Strategies for Adults Test? developed by Scraw and Dennison (1994) and adapted into Turkish by Özcan (2007) was used to determine the students? metacognition levels; ?Empathic Skill Scale? developed by Dökmen (1998) was used to determine the empathic skill levels.To analyze gender differences in scores, Independent t-test, to analyze the differences between the grades, one-way ANOVA, to analyze the differences between Guidance and Psychological Counseling students? metacognitive scores and their parents? educational level, Kruskal Wallis test, To analyze the relationship between Guidance and Psychological Counseling students? metacognitive scores and their academic success and empathy, Pearson Correlation were used.The findings show that out of 543 Guidance and Psychological Counseling students 272 of them had low-metacognitive level, 266 of them had medium-metacognitive level, and 5 of them had high-metacogntive level.It is found out that being in a low-metacognitive level decreases as the grade level increases; being in a medium-and-high metacognitive level increases as the grade level increases.It was found out that there wasn?t a statistically significant difference between Guidance and Psychological Counseling students? metacognitive scores and their parents? educational level.Guidance and Psychological Counseling students? metacognitive scores and their academic success have a statistically significant correlation at a low level. Academic success explains, 025% of the variation in metacognitive scores.Guidance and Psychological Counseling students? metacognitive scores and their empathy levels have a statistically significant correlation at a moderate level. Empathy levels explain 17% of the variation in metacognitive scores.In line with the findings of the study, it can be argued that metacognitive levels of the participants of the present study are of low and medium, also there is a relationship between metacognition and empathy. It is suggested that attainments in relation to metacognitve skills should be incorporated into departmental curriculum as course objectives in order to improve metacognitive and empathy skills of Guidance and Psychological Counseling students. Also, awareness in metacognition should be taken into consideration in the program of Guidance and Psychological Counseling along with applying metacognitive training program.Key words: Metacognition, Empathy, Academic success.