Polatlı'nın şehir coğrafyası
Urban geography of polatlı
Yazar: HÜSEYİN MELİH ÖZDEMİR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÜZEYİR YASAK
Uşak Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı / Coğrafya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Ankara-Polatlı = Ankara-Polatlı ; Coğrafya = Geography ; Kent coğrafyası = Urban geography

Özet:
Polatlı Şehri İç Anadolu Bölgesi'nin Yukarı Sakarya Bölümü'nde bulunan Ankara İli'ne bağlı bir ilçe merkezidir. Karasal İklim'in hakim olduğu şehir ve çevresinde yıllık ortalama sıcaklık değeri 11.6˚C, yıllık yağış miktarı 344 mm'dir. Şehir, alüvyal topraklı hafif engebeli plato üzerinde gelişmiştir.

İlk iskan izlerine Antik çağlarda rastlanılan Polatlı şehrin yakın çevresi, ticaret yolları üzerinde yer alması sebebiyle tarih boyunca önemli yerleşim alanlarından birisi olmuştur. En parlak dönemi Frigya Devleti Dönemi'nde yaşamıştır. Şehir, Kurtuluş Savaşı'nda düşman saldırılarına karşı bir savunma hattı vazifesi görmüş ve bu savaşın önemli etkilerini yaşamıştır.

Tarım ve ulaşım fonksiyonunu şehrin kurulmasında temel fonksiyon olarak kabul etmek mümkündür. Özellikle 1892'de inşa edilen Polatlı Tren Garı ve şehir merkezinden geçen Ankara-Eskişehir Karayoluşehrin gelişimini hızlandırmıştır. Şehrin gelişmesinde bu iki fonksiyonun yanında askeri ve sanayi fonksiyonu da etkilidir.

1927 yılında Polatlı şehrinde 420 kişi yaşarken, 2015 yılında 102430 kişi yaşamaktadır. Şehir nüfusunda bazı dönemlerde artış hızında azalmalar yaşanmış olsa da nüfus sürekli artış göstermiştir. Nüfus artışı sadece doğal nüfus artışı ile değil, şehrin almış olduğu göçler ile olmuştur. Günümüzde şehirde yaşayan nüfusun %50.3'ü erkek, %49.7'si kadın nüfustur. Şehrin okur-yazar oranı ise %94.4'tür.

Polatlı hizmet fonksiyonunun oldukça gelişmiş olduğu bir şehir yerleşmesidir. 2015 yılı verilerine göre kent nüfusunun %59.6'sı (16020 kişi) hizmet sektöründe çalışmaktadır. Hizmet sektörünü %20.4'lük oranla (5474 kişi) tarım sektörü takip etmektedir. Polatlı sahip olduğu nüfus ve şehirsel fonksiyonları ile birlikte tam manasıyla bir şehir yerleşmesi özelliğindedir. Şehrin gelişmesinde faydalı olabilecek turizm gibi diğer fonksiyonların geliştirilmesinin oldukça önemli olabileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Polatlı, Şehir Coğrafyası, Şehirsel Fonksiyonlar, Şehirsel Gelişim

Abstract:
The city of Polatlı which is located in Yukarı Sakarya subdivision of control Anatolia region is country town depended on Ankara province. The avarage annual temperature is 11.6˚C and annual rainfall is 344 mm in the city and surrounding areas where terrestrial climate is dominant. The city developed on a slightly rupped plateau with alluvial soil.

The neighbourhood of Polatlı, which was found the first inhabiting traces in ancient times, has been one of the important settlement areas throughout history due to its location on trade routes. The brightest era was the Phrygian Period. The city had acted as a defensive allience against enemy attacks in War of Independence and had played significant roles in this war.

The function of agriculture and transportation can be regarded as a fundamental function in the establishment of the city. Especially, Polatlı train station built in 1982 and Ankara-Eskişehir Highway passing through the city center accelerated the development of the city. In addition to these two functions, military and industrial function is also efficient in the development of the city.

While 420 people were living in Polatlı city in 1927, 102430 people were living in 2015. Even though the city experienced the decreases in the rate of increase in some periods, it showed an increase steadily. Population growth was not only due to the natural population growth, but also migrations to the city. Today, 50.3 % of the population living in the city is male and 49.7 % is female.

Polatlı is a city settlement where the service function is highly developed. According to the data of 2015, 59.6 % (16020 people) of the urban population are working in the service sector. The agricultural sector with 20.4 % (5474 people) is following the service sector. Polatlı is a city settlement characteristic with its population and urban functions to the full. It is thought to be very important that the development of other functions such as tourism which will be useful in the development of the city.

Key Words: Polatlı, City Geography, Urban Functions, Urban Development