Lise öğrencilerinin analitik ve sezgisel düşünme becerileri ile öz düzenleme becerileri arasındaki ilişki
The relationship between analytical and intuitive thinking and self-regulation skills of high school students
Yazar: SÜLEYLA YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. ADNAN TAŞGIN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı lise öğrencilerinin analitik ve sezgisel düşünme becerileri ile öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesidir.
Yöntem: Bu araştırma nicel araştırma yöntemlerinden korelasyonel bir çalışmadır. Ayrıca değişkenler arasındaki ilişkinin düzeyi belirlendiğinden korelasyonel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Erzurum ili Yakutiye ilçesinde öğrenim gören 404 lise öğrencisidir. Verilerin analizinde cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılığın olup olmadığı Mann-Whitney U Testi ile; sınıf düzeyine göre anlamlı farklılığın olup olmadığı Kruskal-Wallis H Testi ile analiz edilmiştir. Değişkenler arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla Spearman Korelasyon Testi kullanılmıştır.
Bulgular: Lise öğrencilerinin analitik ve sezgisel düşünme becerileri orta ve orta düzeyin üstünde bulunmuştur. Lise öğrencilerinin öz düzenlemedeki toplam puan ortalamalarına bakıldığında katılıyorum şeklinde görüş belirtmişlerdir. Lise öğrencilerinin analitik ve sezgisel düşünme becerileri ile öz düzenleme becerileri cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılık göstermemektedir. Lise öğrencilerinin sezgisel ve analitik düşünme becerileri ile öz düzenleme becerilerinin sınıf düzeyine göre anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur. Öğrencilerin sezgisel düşünme becerileri ile analitik düşünme becerileri arasında anlamlı bir ilişki vardır. Öğrencilerin sezgisel düşünme ve öz düzenleme becerileri arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmektedir. Analitik düşünme ve öz düzenleme becerileri arasında da anlamlı ilişki bulunmuştur.
Sonuçlar: Sezgisel ve analitik düşünme becerisine sahip olan öğrencilerin öz düzenleme becerisine de sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Lise öğrencilerinin analitik ve sezgisel düşünme ile öz düzenleme becerilerinin iyi düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf düzeyi arttıkça analitik ve sezgisel düşünme becerileri ile öz düzenleme becerilerinin arttığı görülmektedir. Kız ve erkek öğrencilerde bu beceriler farklılık göstermemektedir. Analitik ve sezgisel düşünme ile öz düzenleme becerileri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: analitik düşünme, sezgisel düşünme, öz düzenleme

Abstract:
Purpose: The purpose of this research is to examine the relationship between high school students' analytical and intuitive thinking skills and self-regulation skills.
Method: This research is a correlational study among quantitative research methods. In addition, correlational research method has been used since the level of the relationship between variables has been determined. The sample of the study consists of 404 high school students studying in Yakutiye district of Erzurum province. In the analysis of the data, the Mann-Whitney U Test has been used to determine whether there is a significant difference according to gender and the Kruskal-Wallis H Test has been used to determine whether there is a significant difference according to grade level. Spearman Correlation Test has been used to determine the relationship between variables.
Findings: High school students' analytical and intuitive thinking skills have been found to be moderate and above moderate. When the total mean scores of high school students in self-regulation are examined, they state that they agree. Analytical and intuitive thinking skills and self-regulation skills of high school students do not differ significantly according to gender variable. High school students' intuitive and analytical thinking skills and self-regulation skills have been found to differ significantly according to grade level. There is a significant relationship between students' intuitive thinking skills and analytical thinking skills. There is a significant relationship between students' intuitive thinking and self-regulation skills. A significant relationship has been found between analytical thinking and self-regulation skills.
Conclusions: It has been concluded that students who have intuitive and analytical thinking skills also have self-regulation skills. It has been concluded that analytical and intuitive thinking and self-regulation skills of high school students are at a good level. As the grade level increases, analytical and intuitive thinking skills and self-regulation skills increase. These skills do not differ in male and female students. It has been concluded that there is a significant positive relationship between analytical and intuitive thinking and self-regulation skills.
Keywords: analytical thinking, intuitive thinking, self-regulation