Elli yaş ve üzeri remisyonda bipolar bozukluk hastalarında klinik özellikler, anksiyete bozukluğu tanısı ve bilişsel işlevlerin işlevsellik üzerindeki etkisinin araştırılması
Impact of clinical features, comorbid anxiety disorders and the effect cognitive functions on psychosocial functioning in euthymıc bipolar patients aged fifty years and older
Yazar: BERKAY VAHAPOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ARMAĞAN ÖZDEMİR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Remisyon = Remission ; Yaşlanma = Aging ; Yaşlılar = Aged

Özet:
AMAÇ: Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi psikiyatri polikliniğine başvuran ve bipolar bozukluk tanısı ile takip edilen elli yaş ve üzeri ötimik hastalarda eşik altı manik ve depresif belirtiler gibi klinik özelliklerin, anksiyete ek tanısının ve bilişsel işlevlerin, işlevselliğe olan etkisinin saptanması amaçlanmıştır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamıza, Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi psikiyatri polikliniğine başvuran DSM-5'e göre bipolar bozukluk tanısı ile takip edilen elli yaş ve üzerindeki 69 hasta dahil edilmiştir. Sosyodemografik ve klinik özelliklerini değerlendirmek amacıyla Sosyodemografik Veri Formu klinik görüşme ile doldurulmuştur. Hastaların ötimik dönemde olduğunun doğrulanması amacıyla Hamilton Depresyon Değerlendirme Ölçeği (HAM-D) ve Young Mani Derecelendirme Ölçeği (YMRS) ölçekleri uygulanmıştır. Hastalara anksiyete belirtilerinin şiddetini saptamak amacıyla Hamilton Anksiyete Değerlendirme Ölçeği (HAM-A), işlevsellik düzeylerini belirlemek amacıyla Kısa İşlevsellik Değerlendirme Ölçeği (FAST), bilişsel işlevleri belirlemek amacıyla ise Montreal Bilişsel Değerlendirme (MOCA) uygulanmıştır.
BULGULAR: Çalışmada uygulanan Kısa İşlevsellik Değerlendirme Ölçeği puanlarının, hastaların klinik verileriyle arasındaki ilişkisini belirlemek amacıyla korelasyon analizi uygulanmıştır. İşlevsellik puanlarının; toplam epizod sayısı ile (r=.28, p<.05), depresyon dönemi sayısı ile (r=.29, p<.05), karma dönem sayısı ile (r=.31, p<.01) ve psikotik özellikli dönem sayısı ile (r=.33, p<.01) pozitif yönde, son epizodun kaç gün önce olduğu ile (r=-.34, p<.01) negatif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır. Hastalara uygulanan Kısa İşlevsellik Değerlendirme Ölçeği puanlarının, Young Mani Derecelendirme Ölçeği, Hamilton Anksiyete Ölçeği, Hamilton Depresyon Ölçeği ve Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği puanları tarafından ne ölçüde yordandığını incelemek amacıyla hastaların Kısa İşlevsellik Değerlendirme Ölçeği puanı bağımlı değişken olarak; diğer ölçek puanları ise bağımsız değişken olarak belirlenmiş ve standart çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Modelde, işlevsellik puanlarındaki varyansın %63'ü açıklanmaktadır (R2 = .630). Standardize edilmiş regresyon katsayılarına bakıldığında işlevselliği yordama gücü sırasına göre, modele dâhil edilen bağımsız değişkenlerden Montreal Bilişsel Değerlendirme puanlarının (β=-1.441, p< .01) negatif yönde,  Hamilton Depresyon Ölçeği puanlarının ise (β= 1.472, p< .01) pozitif yönde işlevselliği anlamlı düzeyde yordadığı saptanmıştır.
SONUÇ: Elli yaş ve üzeri bipolar bozukluk tanısı konmuş hastaların işlevselliklerindeki bozulma bilişsel işlevlerindeki bozulma, toplam depresif epizod sayısı, eşik altı depresif belirtilerin varlığı ve şiddeti ile ilişkili bulunmuştur. Özellikle bu yaş aralığındaki hasta popülasyonunda bilişsel işlevlerin ve eşik altı depresif belirtilerin düzenli takibi klinik açıdan önemlidir. Bilişsel işlevlerin bozulmasına neden olabilecek etmenlerin saptanması ve eşik altı depresif belirtilere yapılacak müdahale ve önlemler ile işlevsellik düzeylerindeki bozulmanın önüne geçebilir.
Anahtar Kelimeler: Bipolar Bozukluk, Yaşlanma, Bilişsel İşlevler, İşlevsellik
İletişim adresi: berkayvahapoglu7@gmail.com

Abstract:
AIM: The aim of this study is to determine impact of clinical features such as subthreshold manic and depressive symptoms, lifetime anxiety disorder comorbidity and cognitive functions on psychosocial functioning in euthymic bipolar patients aged 50 years and older who were admitted to psychiatry outpatient clinic.
METHOD: The study group comprised of 69 patients with bipolar disorder who have been followed up at psychiatry outpatient clinic of by Bakırköy Research and Training Hospital for Psychiatry, Neurology and Neurosurgery. All were diagnosed according to DSM-5. Sociodemographic and clinical features assessed by Sociodemographic Data Form and clinical interview. Hamilton Depression Rating Scale (HAM-D) and Young Mania Rating Scale (YMRS) are administered to verify remission period. Hamilton Anxiety Rating Scale (HAM-A) was administered to determine the severity of anxiety symptoms, Montreal Cognitive Assessment Scale (MOCA) was administered to determine the cognitive funcitons and Functional Analysis Screening Tool (FAST) was administered to determine functionality levels for all patients.
RESULTS: Correlation analysis was used to determine the relationship between Functional Analysis Screening Tool and clinical data of the patients. Functional scores were positively correlated with the total number of episodes (r=.28, p<.05), the number of depressive episodes (r=.29, p<.05), the number of mixed episodes (r=.31, p<.01) and number of episodes with psychotic features (r=.33, p<.01). Hamilton Depression Rating Scale scores were positively correlated with the Hamilton Anxiety Rating Scale (p<0.01) and the Functional Analysis Screening Tool (p<0.01).  Functional Analysis Screening Tool scores were positively correlated with the Hamilton Anxiety Rating Scale (p<0.05) and negatively correlated with Montreal Cognitive Assessment Scale(p<0.01). This model explains %63 of the variance in functionality scores (R2 = .630). When the standardized regression coefficients were examined, it was found that the Montreal Cognitive Assessment scores (β=-1.441, p< .01) of the independent variables included in the model predicted negatively and the Hamilton Depression Scale scores (β= 1.472, p< .01) positively predicted functionality predicted functionality in order of predicting functionality. 
CONCLUSION: Functional impairment in fifty years and older patients with bipolar disorder are associated with impairment in cognitive functioning, number of depressive episodes and presence and severity of subthreshold depressive symptoms. Regular follow up of cognitieve functions and subthreshold depressive symptoms are clinically important, especially in this age group. Detection of factors that may cause cognitive disfunction and treatment of subthreshold depressive symptoms may prevent deterioration in psychosocial functioning.
Keywords: Bipolar Disorder, Aging, Cognitive functioning, Functionality 							 
Contact Address: berkayvahapoglu7@gmail.com