Solenoid dizel enjektörlerde valf yuvası yüzeyine uygulanacak ön şekillendirme işlemi ile parçacık erozyonundan kaynaklanan hasarlı yüzeylerin iyileştirilmesi
Improving the damaged surfaces due to particle erosion by pre-forming process to be applied to the valve seat surface in solenoid diesel injector
Yazar: UĞUR KILIÇ
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN KARAKUZU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Mekanik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering
Dizin: Aşınma = Wear ; Enjektörler = Injectors ; Partiküller = Particles ; Selenoid = Selenoid

Özet:
Ortak hat sistemi, modern dizel motorlarda en çok kullanılan enjeksiyon teknolojisidir. Bu sistemin en önemli parçalarından biri silindir içine 2500 bar'a kadar basınçta yakıt püskürten enjektörlerdir. Bu yakıt sisteminde en çok kullanılan enjektör tipi, elektro valf ile kontrol edilen selenoid valfli dizel enjektörlerdir. Valfin kontrol hacmi etrafındaki kuvvetlerin dengesi, selenoid valfin kontrolünü sağlar. Yakıt, Elektronik Kontrol Ünitesi (EKÜ)' den gelen akımla selenoid valfi açıp kapatarak silindire enjekte edilir. Bu döngü, enjektörün ömrü boyunca milyonlarca kez tekrarlanır. Yüksek basınçta defalarca tekrarlanan bu döngü sonucunda yakıttaki katı partiküller nedeniyle enjektör valfi aşınabilir ve valfin sızdırmasına neden olabilir. Bunun soncunda, enjeksiyon karakteristiği ve motor emisyon değerlerinde farklılıklar meydana gelebilir.
Bosch geliştirme departmanı tarafından yapılan bir çalışmada, kaplaması kalkmış ve aşınmış valf gövdeleri ikinci bir dayanım testine sokulmuştur. Bu testin sonucunda, enjektörün temizlik seviyesinin değişmediği gözlemlenmiştir. Buna göre, oluşan bu aşınma geometrisinin valf gövdelerindeki kaplama uygulamasına alternatif olabileceği yorumu yapılmıştır. Bu tez çalışmasında, sıfır kilometre dizel enjektörlerde, kaplamasız valf parçalarının bilye oturma yüzeyine, küresel profil ile kuvvet uygulanarak yüzeyin deforme edilmesi ve bunun valf parçasının performansına olan etkisi incelenmiştir. Bu kapsamda, valfin fonksiyonel davranışını incelemek için bilgisayar destekli simülasyon çalışması yürütülmüştür. Simülasyon çalışması sonucuna istinaden, partikül ve kavitasyon davranışını incelemek için test çalışmaları tamamlanmıştır.

Abstract:
Common-Rail system is the most used injection technology in modern diesel engines. One of the most important parts of this system is the injectors that inject fuel with a pressure up to 2500 bars into the combustion chamber. The most used injector type in this fuel system is diesel injectors with solenoid valves controlled by electro valves. The balance of forces around control volume of valve provides control of the solenoid valve. Fuel is injected into the combustion chamber by opening or closing the solenoid valve with the current from the Electronic Control Unit (ECU). This cycle is repeated millions of times over the life of the injector. As a result of this cycle repeated over and over at high pressure, the injector valve may wear out due to solid particles in the fuel and may cause the valves to leak. Thus, differences in injection characteristics and engine emission values can occur.
In a study conducted by the Bosch development department, the injectors which have coated and worn valve bodies were subjected to a second endurance test. As a result of this test, the cleanliness of the injector had not changed. Accordingly, it has been interpreted that this wear geometry may be an alternative to coating application on valve bodies. In this thesis, the deformation of the surface by applying force with a spherical profile to the ball seating surface of uncoated valve parts in zero-kilometre diesel injectors and its effect on the performance of the valve part were investigated. In this context, a computer-aided simulation study was carried out to examine the functional behaviour of the valve. Based on the simulation study result, test studies were completed to examine the particle and cavitation behaviour.