Orıganum L. cinsi brevıfılamentum seksiyonu türlerinin fitokimyasal analizleri ve biyolojik aktivite çalışmaları
Phytochemical analysis and biological activity studies on section brevifilimentum of Origanum(l.) species
Yazar: HASİBE YILMAZ
Danışman: PROF. DR. TURGUT KILIÇ ; DR. SEMA ÇARIKÇI
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Kimya = Chemistry ; Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Bitki fenolikleri = Plant phenolics ; Yağlar-uçucu = Oils-volatile

Özet:
Bu çalışma, Origanum L. cinsi Brevifilamentum Ietsw. seksiyonu üyeleri Origanum acutidens (OA), Origanum brevidens (OB), Origanum haussknechtii (OH), Origanum husnucan-baseri (OHB), Origanum leptocladum (OL) ve Origanum rotundifolium'un (OR) uçucu yağlarının ve bu türlerden hazırlanan altı ekstraktının fenolik bileşenlerinin analizi, antioksidan ve antikolinesteraz aktivitelerinin tanımlanması, nicelendirilmesi ve değerlendirilmesine yöneliktir.
Hidrodestilasyon yöntemiyle elde edilen uçucu yağların analizleri için GC-MS ve GC-FID kullanılmıştır. Kurutulmuş ve öğütülmüş bitkilerden hazırlanan metanol, kloroform ve aseton ekstrelerinin fenolik analizleri LC-MS/MS cihazı kullanılarak yapılmıştır. Türlerin antioksidan aktiviteleri üç yöntemle belirlenmiştir. Bunlar; DPPH (2,2-difenil-1-pikrilhidrazil) Radikal Giderme Yöntemi, Bakır (II) iyonu indirgeme antioksidan kapasitesi (CUPRAC) metodu ve ß-Karoten-Linoleik Asit yöntemidir. Ekstrelerinin antikolinesteraz aktivite tayini AChE ve BChE enzimleri kullanılarak tayin edilmiştir.
Origanum cinsi Brevifilamentum seksiyonu türlerinden elde edilen yağların analizi sonucunda toplamda 74 bileşen belirlenmiş olup, bu bileşenler ise yağın toplamda  % 94,1 ile % 99,8' ini oluşturmaktadır. Bileşenler kimyasal yapılarına göre 6 sınıfa ayrılmıştır: hidrokarbonlar ve türevleri, monoterpen hidrokarbonlar, oksijenli monoterpenler, seskiterpen hidrokarbonlar, oksijenli seskiterpenler ve fenolik bileşiklerdir. 
Ekstrelerin fenolik bileşen analizinde polar metanol ekstrelerinde yüksek miktarda fenolik bileşikler tespit edilirken aseton ve kloroform ekstrelerinde daha az fenolik bileşik tespit edilmiştir.
Antioksidan aktivite sonuçları, Brevifilamentum seksiyonu türlerine uygulanan üç yöntem içinde iyi antioksidan aktiviteye sahip olduğunu göstermiştir. Özellikle Origanum acutidens hem antioksidan hemde antikolinesteraz aktivite sonuçlarında en iyi aktiviteye sahiptir.

Abstract:
This study was conducted to investigate essential oils, quantificate and evaluate phenolic compounds, antioxidant and anticholinesterase activities of the extracts prepared from dried herba of Origanum acutidens (OA), Origanum brevidens (OB), Origanum haussknechtii (OH), Origanum husnucan-baseri (OHB), Origanum leptocladum (OL) and Origanum rotundifolium(OR).
GC-MS and GC-FID were used for the analysis of the essential oils obtained from hydrodistillation method. Phenolic contents analyzes of methanol, chloroform and acetone extracts prepared from dried and grinded plants were performed using LC-MS / MS. Antioxidant activity of the species was investigated by three different methods such as DPPH (2,2- diphenyl-1-picrylhydrazyl)free radical scavenging activity, Cupric (II) ion reducing antioxidant capacity (CUPRAC) and β-carotene linoleic acid assays. The anticholinesterase activity of extracts was assayed using AChE and BChE enzymes.
The analysis of the oils obtained from the genus Origanum species belonging to section Brevifilamentum resulted 74 components in total, which constitute 94.1% to 99.8% of the total oil composition. Based on their chemical structures, the components were classified as hydrocarbons and derivatives, monoterpene hydrocarbons, oxygenated monoterpenes, sesquiterpene hydrocarbons, oxygenated sesquiterpenes, and phenolic compounds.
Methanol extracts were found to be rich in quantity of phenolic content while less phenolic compounds were detected in acetone and chloroform extracts.
Antioxidant activity results revealed that Breviflamentum section has good antioxidant capacity for apllied three methods. In particular, Origanum acutidenshas good resultboth antioxidant and anticholinesterase activity assay.