Nurettin Topçu düşüncesinde Türk modernleşmesi
Nurettin Topçu Turkish modernization in the thinker
Yazar: DİLEK AYDIN
Danışman: DOÇ. DR. HÜLYA YÜKSEL
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Düşünce yapısı = Construction of the theought ; Milliyetçilik = Nationalism ; Modernleşme = Modernization ; Sosyalizm = Socialism ; Topçu, Nurettin = Topçu, Nurettin ; Türk toplumu = Turkish society

Özet:
"Nurettin Topçu Düşüncesinde Türk Modernleşmesi'' isimli bu tez iki bölümden oluşmaktadır. Tezin Giriş kısmı yapılan araştırmanın yöntemi, amacı ve önemini kapsamaktadır. Birinci bölümde modernleşmenin kavramsal ve olgusal çerçevesi açıklanmaya çalışılmıştır. Tarihsel gelişimi içerisinde modernleşmenin çeşitli boyutları ele alınmıştır. Türk modernleşmesinin tarihsel arka planı, temel tartışma biçimleri ve Türk modernleşmesinin öncüleri açıklanmıştır. İlk olarak batılılaşma çabası olarak başlayan daha sonra cumhuriyet döneminde modernleşme pratiklerine evrilen ve aydınlar tarafından farklı yollarla açıklanmaya çalışılan modernleşme, bu dönemler bağlamında çeşitli tartışma ve yorumlarla açıklanmaya çalışılmıştır.

Tezin ikinci bölümde ise, Topçu'nun düşünceleri ve modernleşme ekseninde oluşturulmuştur. Topçu'nun sosyal, siyasi, entelektüel hayatına kısaca yer verilmiştir. Batılılaşmaya bakış açısı, Türk sosyolojisindeki yeri, sosyal bilimlerde yöntemi ve kültür medeniyet ayrımı bu bölümü oluşturan başlıca konulardır. Topçu'nun modernleşme karşısındaki muhalif tutumu, düşünce pratiklerinde ve çözüm önerilerinde görülmektedir. Kendi tanımıyla sosyalizm anlayışında, siyasi ve iktisadi yönetim anlayışında, milliyetçilik anlayışında özgünlüğünü ortaya koymuş bir düşünürdür. Batı modernleşmesinin tam karşısında duran Topçu, aynı zamanda kapitalist dünya sistemini de çok sert dile eleştirmektedir. Batı merkezli modernleşmenin bir ürünü olan teknik anlayışı benimsemez, aksine bir kültür ve medeniyet ürünü olan tekniğin üreten topluma özgü olduğunu savunur ve başka toplumlara uyarlanamayacağını savunur.  İkinci bölümde anlatıldığı gibi Topçu düşüncesinin merkezine dini argümanları ve kaynağı dini kurallar olan ahlaki kuralları koymaktadır.

Sonuç kısmında ise, Topçu'nun tüm bu kavramsallaştırmaları, çözüm yolları ve tartışma biçimleri yorumlanmaya çalışılmıştır. Günümüzdeki modernleşme tartışmalarına karşı, bu çözüm yollarının ne kadarının hala güncel olduğu ortaya konmaya çalışılmıştır. Yaşadığı dönemde fikirlerine değer verilmeyen Topçu'nun, felsefeci olmasının yanı sıra bir sosyolog gibi toplumun sorunlarına yönelmesi ve bu sorunlara karşı çözüm yolları üretmesi,onun Türk sosyolojisinde önemli bir yere sahip olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Nurettin Topçu, Anadolu Sosyalizmi, Milliyetçilik, Modernleşme

Abstract:
This thesis called li Turkish Modernization in the Thought of Nurettin Topçu tez consists of two parts. Introduction of the thesis covers the method, purpose and importance of the research. In the first part, the conceptual and factual framework of modernization is tried to be explained. Various dimensions of modernization have been discussed within the historical development. The historical background of Turkish modernization, basic debates and the pioneers of Turkish modernization are explained. Modernization, which started as the first period Westernization effort and then evolved into modernization practices in the republic period and tried to be explained by the intellectuals in different ways, was tried to be explained by various discussions and interpretations during the period.

The second part of the thesis is based on Artillery and modernization. Topçu's social, political, intellectual life is briefly mentioned. The point of view of Westernization, its place in Turkish sociology, its method in social sciences and the distinction of cultural civilization are the main subjects that constitute this section. Artillery's opposition attitude towards modernization is seen in thought practices and solutions. In his definition, he is a philosopher who has revealed his originality in his understanding of socialism, his understanding of political and economic management and his understanding of nationalism. Standing directly opposite the western modernization, Artillery also criticizes the capitalist world form very harshly. He argues that the technique, which is a product of culture and civilization, is specific to the producing society, and that it cannot be adapted to other societies. As explained in the second chapter, Topçu puts the religious rules at the center of the thought practices and the moral rules whose source is the religious rules.

In the conclusion part, all these conceptualizations, solutions and ways of discussion of Topçu were tried to be interpreted. It has been tried to reveal how much of these solutions can still be up to date against modernization debates. In addition to being a philosophical thinker of his ideas during his lifetime, Topçu's tendency towards the problems of the society as a sociologist and the production of solutions to these problems show that he has an important place in Turkish sociology.

Keywords: Nurettin Topçu, Anatolian Socialism, Nationalism, Modernization