Radyasyonla oluşturulan sıçan testis hasarı üzerine ozonun etkisi
Effect of ozone on radiation induced testi̇cular damage i̇n rats
Yazar: RECEP GÜMÜŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ESRA ERDOĞAN
GATA / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı / Histoloji ve Embriyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Radyobiyoloji = Radiobiology

Özet:
Genitoüriner (prostat, mesane, rektum) ve gastrointestinal sistem tümörlerinin tedavisinde kullanılan radyasyon testiste hasar oluşturabilmektedir. Radyasyonun, hücrelerde DNA kırıkları oluşturarak oksidatif stres ajanlarını arttırdığı, buna bağlı oluşan inflamatuar reaksiyonların doku hasarına neden olduğu önceden yapılan çalışmalarda gösterilmiştir. Bu çalışmamızda ozonun intraperitoneal (i.p.) uygulamasının radyasyondan önce veya sonra yapılmasının sıçan testis hasarı üzerine etkinliğini tespit etmeyi amaçladık.
30 adet Wistar Albino türü, erkek sıçanlar Sham, Radyasyon, Ozon+Radyasyon ve Radyasyon+Ozon olmak üzere 4 gruba ayrıldı. Testis hasarı oluşturmak için Radyasyon, Radyasyon+Ozon ve Ozon+Radyasyon grupları sıçanlarının skrotal bölgesine tek seansta 10 Gy gamma (γ) ışını uygulandı. Ozon+Radyasyon grubuna önce beş gün boyunca 1 mg/kg/gün dozda tek seans i.p. medikal ozon uygulaması yapıldı. Uygulama bitiminden iki gün sonra tek seans radyasyon uygulaması yapıldı. Radyasyon+Ozon grubuna radyasyon uygulamasından iki gün sonra başlamak üzere beş gün boyunca 1 mg/kg/gün dozda tek seans i.p. medikal ozon uygulandı. Radyasyon uygulamasından yedi gün sonra sıçanlar sakrifiye edilerek testis dokuları çıkartıldı. Testislerden alınan doku kesitlerinde seminifer tübül yapısı, spermatogenezis, intertübüler ödem ve hücre hasarı incelendi. 
Histolojik değerlendirmede; Radyasyon Grubu ve Ozon+Radyasyon grubu sıçan testislerinde seminifer tübül dejenerasyonu, hipospermatogenezis, spermatogonyumlarda vakualizasyon ve apoptotik hücre kümelenmeleri görülürken, radyasyondan sonra ozon uygulanan Radyasyon+Ozon grubundaki sıçan testislerinde Ozon+Radyasyon grubuna göre histolojik hasar bulgularının anlamlı olarak daha az olduğu tespit edildi. 
Sonuç olarak; radyasyona bağlı gelişen testis hasarında, doku hasarı şiddetinin azaltılmasında radyasyondan sonra ozon tedavisi uygulamasının iyileştirici etki gösterdiği gözlendi.

Abstract:
Radiation therapy for genitourinary (prostate, bladder, rectum) and gastrointestinal system malignancies can cause testicular damage. Previous studies have shown enhancement of oxidative stress by radiation through the formation of DNA breaks and consequential inflammatory reactions causing tissue injury. In this study, we aimed to investigate the efficiency of intraperitoneal ozone application before and after radiation therapy in the management of testicular damage in rats.
Thirty male Wistar Albino rats divided into 4 groups including Sham, Radiation, Ozone+Radiation and Radiation+Ozone. 10 Gy gamma irradiation administration performed skrotal region of Radiation, Radiation+Ozone and Ozone+Radiation groups. Irradiation administration performed after 2 days Ozone+Radiation group received intraperitoneal medical ozone at a dose of 1 mg/kg/day over five days. Radiation+Ozone group was performed irradiation administration before received intraperitoneal medicaal ozone at a dose of 1 mg/kg/day over five days. Rats were sacrificed after 7th day and testicular tissue was extracted. Seminiferous tubule structure, spermatogenesis, intertubuler edema and cell damage were examined in the tissue section of testicular tissue.
Histological evaluation revealed seminiferous tubul degeneration, hipospermatogenesis, vacuolization of spermatogonium and apoptotic cell cluster in the Radiation and Ozone+Radiation groups whereas histological signs of damage was significantly lower in the Radiation+Ozone group. 
In conclusion; in developing testicular damage due to radiation, in reduction of tissue damage after irradiation intensity was observed that the healing effect of the ozone treatment application.