İlkokul müdürlerinin örgütsel adalet düzeyleri ile öğretmenlerin iş doyum düzeylerinin incelenmesi
Primary school managers' organizational justice levels and teachers' job satisfaction levels
Yazar: YASİN KARABULUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NECLA FIRAT
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul yöneticileri = School administrators ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Öğretmenler = Teachers ; İlkokul öğretmenleri = Primary school teachers ; İlkokullar = Primary schools ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Araştırmanın amacı, ilkokul müdürlerinin örgütsel adalet düzeyleri ile öğretmenlerin iş doyum düzeylerini ve bu iki değişken arasında anlamlı ilişki olup olmadığını saptamaktır. Araştırmanın örneklemini, 2017-2018 eğitim-öğretim yılında, İzmir Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı resmi ilkokullarda görev yapan 630 öğretmen oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında, "Örgütsel Adalet Ölçeği", "İş Doyum Ölçeği", müdürlerin ve öğretmenlerin demografik özelliklerini içeren "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Veriler aritmetik ortalama, frekans, t-testi, ANOVA testi, LSD önemlilik testi, Pearson Moment Korelasyon Katsayısı ve Regresyon Analizi yapılarak elde edilmiştir. 

Araştırma sonuçları aşağıdaki gibi özetlenebilir: katılımcılar örgütsel adalet genelinde ve boyutlarında "Katılıyorum" düzeyinde görüş bildirmektedirler. İş doyumu ölçeğinde yer alan maddelere yönelik katılımcı görüşlerinin "Katılmıyorum", "Kararsızım", "Katılıyorum" ve "Kesinlikle Katılıyorum" aralıklarına denk geldiği tespit edilmiştir.

Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin örgütsel adalet düzeyleri okul müdürlerinin cinsiyetine ve eğitim yönetimi eğitimi alıp almamalarına göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Okul müdürlerinin örgütsel adalet düzeyleri onların yaşlarına, mesleki kıdemlerine, öğrenim düzeylerine ve okulun bulunduğu çevrenin sosyo-ekonomik düzeyine göre anlamlı bir farklılık göstermektedir.

Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin cinsiyeti, yaşı ve okulun bulunduğu çevrenin sosyo-ekonomik düzeyi açısından öğretmenlerin iş doyum düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür. Okul müdürlerinin mesleki kıdemleri, öğrenim düzeyleri, eğitim yönetimi eğitimi alıp almamaları açısından öğretmenlerin iş doyum düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür.

Öğretmenlerin iş doyumu ile müdürlerin örgütsel adalet düzeyi ölçek genelinde, adil dağıtım, adil işlem ve etkileşimsel adalet boyutlarında yüksek düzeyde korelasyon olduğu ortaya çıkmıştır. Okul müdürlerinin örgütsel adalet düzeyi iş doyumunun pozitif yönde bir yordayıcısıdır. Okul müdürlerinin ölçek genelinde ve alt ölçekler bazında adil olmalarının öğretmenlerin iş doyumunu önemli ölçüde ve olumlu yönde etkilediği görülmektedir.

Çalışmada, müdürlerin örgütsel adalet düzeyini ve öğretmenlerin iş doyum düzeyini arttırmak amacıyla bazı çözüm önerilerinde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Örgütsel adalet, iş doyumu, okul müdürü, öğretmen, ilkokul

Abstract:
The aim of the research is to determine whether the level of organizational justice of primary school principals and job satisfaction levels of teachers and whether there is a significant relationship between these two variables. The sample of the research is composed of 630 teachers who worked in the official primary schools affiliated to İzmir National Education Directorate in the academic year of 2017-2018. In the collection of data, "Organizational Justice Scale", "Job Satisfaction Scale", "Personal Information Form" including the demographical characteristics of managers and teachers were used. Data were obtained by performing arithmetic mean, frequency, t-test, ANOVA test, LSD significance test, Pearson Moment Correlation Coefficient and Regression Analysis. 

The results of the research can be summarized as follows: Participants report opinions on the level of "I participate" in the dimensions and organizational justice. It has been determined that the participant views towards the items in the job satisfaction scale correspond to the intervals of "I do not agree", "I am undecided", "I agree" and "I absolutely agree".

According to teacher perceptions, The level of organizational justice of school principals does not make a significant difference according to their gender and whether they received education management education or not. The level of organizational justice of school principals shows a significant difference according to their age, occupational seniority, level of education and socio-economic environment in which the school is located.

According to teacher perceptions, there was no significant difference between teachers' job satisfaction levels in terms of gender, age, and socio-economic level of the school where the school was located. It has been found that there is a significant difference between teachers' job satisfaction levels in terms of the school principals' professional seniority, their level of education, and whether they receive education management education..
A research result has emerged that teachers 'job satisfaction and school principals' organizational justice are highly correlated at the general level and in terms of fair distribution, fair treatment and interactional justice. The level of organizational justice of school principals is a predictor of job satisfaction in the positive direction. It is seen that the fact that the school principals are fair on the scale and on the basis of the subscales has a significant effect on teachers' job satisfaction.

Key words: Organizational justice, job satisfaction, school principal, teacher, primary school.