Etkinlik temelli grupla psikolojik danışma müdahale programının çocuklarda öfke ve saldırganlığı azaltmaya yönelik etkileri
The effects of psychological consultation intervention program with activity based group to reduce the anger and aggressiveness of children
Yazar: MELİH BURAK ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. CEM BİROL
Yakın Doğu Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada; çocuklarda öfke ve saldırganlığı azaltmaya yönelik etkinlik temelli
grupla psikolojik danışma programının, ilköğretim I. kademe (4. ve 5 sınıf).
öğrencilerinin saldırganlık ve empati düzeyleri üzerindeki etkisi ve ilköğretim I.
kademe (4. ve 5. Sınıf) öğrencilerinin saldırganlık ve empati düzeyleri cinsiyet, sınıf
düzeyi ve yaş değişkenleri açısından incelenmiştir. Bu amaçla, 2010-2011eğitim
öğretim yılında, KKTC'de İskele kazasına bağlı Ziyamet İlkokulu ve Yenierenköy
ilkokulu öğrencilerinden 180 öğrenciye Davranış Değerlendirme Ölçeği
Saldırganlık Ölçeği) ve Empati Ölçeği uygulanmıştır. Öğrencilerin kişisel
niteliklerine ilişkin bilgiler araştırmacı tarafından geliştirilen 'Öğrenci Bilgi Formu'
ile elde edilmiştir.
Bu gruptan elde edilen D" avranış Değerlendirme Ölçeği (Saldırganlık Ölçeği)
puanlarının aritmetik ortalaması alınmış ve ortalamanın üzerinde olan öğrencilerin
aldırganlık düzeyinin yüksek olduğu kabul edilmiştir. 9 deney ve 9 kontrol grubu
seçilmiştir. Öğrencilerden biri 2. oturumda süreci yarıda bırakınca deney grubu
süreci 8 kişi ile tamamlamıştır. Deney grubuna 8 oturumluk öfke yönetimi eğitim
programı uygulanmıştır ve kontrol grubu üzerinde hiçbir işlem yapılmamıştır. 8
oturumluk eğitim sonrasında deney ve kontrol gruplarına Davranış Değerlendirme
Ölçeği (Saldırganlık Ölçeği) ve Çocuklar için Empati Ölçeği yeniden uygulanmıştır.
Deney ve kontrol gruplarından elde edilen ön test ve son test sonuçlarındaki farkın
anlamlılığını belirlemek amacıyla son test-ön test farkı (gelişim düzeyi) T-testi ile
analiz edilmiştir.
Öğrencilerin saldırganlık ve empati düzeylerinin araştırmada ele alınan değişkenlere
göre anlamlı fark gösterip göstermediğini istatistiksel olarak ortaya koymak için
cinsiyet değişkeni için 'T-testi', yaş ve sınıf değişkenleri için 'ANOVA'
kullanılmıştır.
Araştırma sonucuna göre, öfke yönetimi eğitimi sonunda deney grubundaki
öğrencilerin saldırganlık düzeyinde, kontrol grubundaki öğrencilere göre anlamlı bir
azalma olduğu görülürken, empati düzeyindeki artışın anlamlı olmadığı görülmüştür.
Araştırma bulguları ilköğretim I. Kademe (4. ve 5. Sınıf) öğrencilerinin saldırganlık
düzeylerinin yaş ve sınıf değişkenlerine göre anlamlı fark gösterdiği, cinsiyet
değişkenine göre ise anlamlı bir fark göstermediği; empati düzeylerine göre ise sınıf
değişkenine göre anlamlı fark gösterdiği ancak yaş ve cinsiyet değişkenlerine göre
ise anlamlı bir fark göstermediği ortaya çıkmıştır.
Sonuç olarak, öfke yönetimi eğitim programının ilköğretim 4. ve 5. Sınıf
öğrencilerinin saldırganlık düzeyini azaltmada etkili olduğu söylenebilir.
••
Anahtar Sözcükler: Öfke, saldırganlık, etkinlik temelli grupla psikolojik danışma
müdahale programı, empati, I. kademe öğrencileri, saldırganlık ölçeği, empati ölçeği

Abstract:
This research was done on the aspect of the effect of aggression management training
on the psychological improvement of the children of the first stage of their primary
education years including from the 1st grades to 5th grades. And it was also
examined on the basıs of the children's agression and empathy levels and on the basis
of their sex, grades and their ages. For this reason we applied two scales about the
aggression and empathy levels on the students of the two schools named Ziyamet
Primary School and Yenierenköy primary school in Turkish Republic of North
Cyprus. This data was optained with the Student Information Form.
The points of this scale which are high above from the level of aggression were
accepted as too much agression among the others.there were nine experiments and
••
nine groups in this study. As one of the students left the process in the second
session, the experiment group completed the session with eight students.. The
agression training was applied to this group in 8 sessions. Meanwhile; no operation
done on control group. After the training the scales were applied to the groups once
agaın.
The first and the second tests were analyzed with the T-test scale to make sure. To
make widely sure we also analyzed the sex based scale with the T-test scale and the
empathy scale with ANOVA scale.
After the study it was clearly seen that there was a huge difference on the basis of the
students' behaviours between the control group clients and the test group clients
while considering the empathy level test didn't have that much difference at all. We
have seen that when it came to the age and grades there were much more
improvement but when it came to sex there wasn't that much improvement on their
behaviours. It was the same for the Empathy scales as well.
As a result we can assume that this study showed us that we can apply this training
to these children to diminish their agression.
Key Words: Anger, Aggression, A psychological consultation intervention
programme with activity based group, empathy, primary school students, aggression
scale, empathy scale.