Koroner arter hastalığı tanılı 65 yaş üzeri servis hastalarının nütrisyonel durumu ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional status and quality of life of ward patients over 65 years of age with coronary artery disease
Yazar: EDANUR TORUNLER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HACER ALATAŞ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Malnütrisyon yaşlılarda sık görülen ve yaşam kalitesini düşüren bir durumdur. Bu çalışmada koroner arter hastalık tanısı almış 65 yaş üzeri bireylerin beslenme alışkanlıkları, malnütrisyon durumları ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 
Çalışmaya, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin kardiyoloji servisinde yatan koroner arter hastalık tanısı almış 100 kadın ve 87 erkek olmak üzere toplam 187 yaşlı dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan bireylere sosyodemografik özellikler, Mini Nütrisyonel Değerlendirme Kısa Formu (MNA-SF) ve Yaşlılar İçin Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Modülü'nü (WHOQOL-OLD) içeren anket yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulanmıştır. Boy uzunluğu, bel ve kalça çevresi, üst orta kol çevresi ölçümleri yöntemine uygun olarak yapılmış ve beden kütle indeksi (BKİ), bel/kalça çevresi, bel-boy oranı formüllerle hesaplanmıştır. İstatistiksel analizlerde SPSS v26 (IBM Inc., Chicago, IL, USA) programı kullanılmıştır.
Bu çalışmada bireylerin genel yaş ortalamasının 70,9±5,2 yıl olduğu bulunmuştur. Bireylerin %46'sının normal nütrisyonel duruma sahip olduğu, %38,5'inin malnütrisyon riski altında olduğu, %15,5'inin ise malnütrisyonlu olduğu saptanmıştır. Bireylerin komorbid hastalık durumlarıyla MNA-SF puanları arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05). Eğitim durumu lise ve üstü olan bireylerin yaşam kalitesi genel toplam puan ortalamalarının (93,06±12,97), okur yazar değil (83,19±13,41) eğitim durumuna sahip bireylerin ortalamalarından fazla olduğu belirlenmiştir. Yaşam kalitesi alt ölçekleriyle MNA-SF arasındaki ilişkiler incelendiğinde en yüksek ilişkilerin sosyal katılım alt ölçeği ve yaşam kalitesi genel toplam puanlarıyla olduğu görülmüştür. 
Yaşlanmayla bireylerin malnütrisyon görülme sıklığında artış yaşanırken yaşam kalitesi de düşmektedir. Bu yüzden yaşlı bireyler toplumda risk grubunda olup dikkatli ve özenli bir şekilde ilgilenilmesi gerekmektedir.
Anahtar Sözcükler: Malnütrisyon, Beslenme Durumu, Yaşam Kalitesi, Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği Yaşlı Modülü, Mini Nütrisyonel Değerlendirme Kısa Form

Abstract:
Malnutrition is a common condition in the elderly and decreases quality of life. The aim of this study was to evaluate the nutritional habits, malnutrition status and quality of life of individuals over 65 years of age diagnosed with coronary artery disease.
A total of 187 elderly people (100 women and 87 men) with coronary artery disease who were hospitalized in the cardiology service of the University of Health Sciences Bursa High Specialization Training and Research Hospital were included in the study. A questionnaire including sociodemographic characteristics, Mini Nutritional Assessment Short Form (MNA-SF) and World Health Organization Quality of Life Module for Older Adults (WHOQOL-OLD) was administered to the study participants by face-to-face interview method. Height, waist and hip circumference, and upper mid-arm circumference were measured according to the method and body mass index (BMI), waist/hip circumference, and waist-to-height ratio were calculated with formulas. SPSS v26 (IBM Inc., Chicago, IL, USA) program was used for statistical analysis.
In this study, the mean age of the individuals was found to be 70.9±5.2 years. It was found that 46% of the individuals had normal nutritional status, 38.5% were at risk of malnutrition and 15.5% were malnourished. No significant relationship was found between the comorbid disease status of the individuals and their MNA-SF scores (p>0.05). It was determined that the mean total quality of life score of individuals with high school and above education level (93.06±12.97) was higher than the mean score of individuals with illiterate education level (83.19±13.41). When the relationships between the quality of life subscales and MNA-SF were examined, it was seen that the highest relationships were found with the social participation subscale and quality of life overall total scores. 
While the incidence of malnutrition increases with aging, the quality of life also decreases. Therefore, elderly individuals are in the risk group in the society and should be taken care of carefully and attentively.
Keywords: Malnutrition, Nutritional Status, Quality of Life, World Health Organization Quality of Life Instrument for the Old, Mini Nutritional Assessment Short Form