Birinci basamakta takip edilen erişkinlerde hiperürisemi, insülin direnci ve beslenme durumu arasındaki ilişkinin incelenmesi /
Yazar: KAYHAN SÜREYYA İŞGÜZAR
Danışman: DOÇ. DR. KENAN TOPAL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Birinci basamak sağlık hizmetleri = Primary health care ; Hipertansiyon = Hypertension ; Hiperürisemi = Hiperuricemia ; Yetişkinler = Adults ; İnsülin = Insulin ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Amaç: Çalışmamızda asemptomatik hiperürisemi, gut artritli hastalar ve sağlıklı bireylerde insülin direnci ile ürik asit yüksekliği arasında ilişkinin araştırılması ve ürik asit düzeyi üzerine etkili olan beslenme,  bedensel etkinlik gibi yaşam tarzı ile ilgili risk faktörlerinin gözden geçirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu çalışma Adana Seyhan Makbule Yusuf Televi Aile Sağlığı Merkezi Polikliniğine 15 Kasım 2019 – 15 Nisan 2020 tarihleri arasında, çeşitli nedenlerle başvurmuş ve tetkikleri yapılmış 18-65 yaş arasında 343 yetişkin üzerinde yapılmıştır. Bu kişilerin soyodemografik özellikler, laboratuar tetkikleri, beslenme alışkanlıkları, egzersiz durumlarından oluşan yapılandırılmış anket formu ile Hastane Anksiyete Depresyon Ölçeği (HAD) ve sigara bağımlılığı olanlarda Fageström Nikotin Bağımlılık Testi(FNBT) uygulandı. Ürik asit ile ilgili karşılaştırmalar hem dörtlü çeyrek dilimlere hemde hiperürisemi/normoürisemi sınıflamasına göre yapıldı. Ürik asit çeyrekleri; Erkeklerde <4.8, 4.8 - <5.6, 5.6 - <6.5,  ≥6.5 mg/dL;  ve  Kadınlarda<3.8, 3.8 - <4.3, 4.3-<5.1, ≥5.1 mg / dL olarak kabul edildi. Erkeklerde ≥7 mg/dL, kadınlarda ≥6 mg/dL olan serum ürik asit değerleri hiperürisemi olarak alındı. Anlamlılık değeri p< 0.05 olarak kabul edildi.
Bulgular:Katılımcıların kan örneklerinden bakılan ürik asit ortalama değerleri 6.5±1.9 mg/dL olarak bulunmuştur. 174 kişide (%50.7) hiperürisemi, 169 kişide normoürisemi (%49.3) vardı. Ürik asit arttıkça Vücüt Kitle İndeksi (VKİ), ağırlık ve bel çevresi ortalamalarının arttığını gördük. Hipertansiyon ile ürik asit yüksekliği arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit ettik. Ürik asit ile açlık insülin ve insülin direnci HOMA hesabı  (HOMA-IR) arasında pozitif yönde istatistiksel anlamlı ilişki gördük. Total kolesterol, LDL kolesterol, trigliserit, GGT, ferritin, sedimentasyon, üre ve kreatinin yüksekliği ile ürik asitarasında pozitif yönde istatistiksel anlamlı ilişki gördük. HDL kolesterol ile ürik asit arasında negatif korelasyon tespit ettik.
Alkol kullanımı arttıkça ürik asit değerlerinin yükseldiğini tespit ettik. Et ve etli yemek, sakatat, peynir, sebze, zeytinyağı, kepekli ekmek, meyve ve şekerli içecek tüketiminin  hiperürisemi ile istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif ilişkisi olduğu tespit ettik. Mevcut kronik hastalık varlığı ve diüretik ilaç kullanımı ile ürik asit değerleri arasında pozitif  korelasyon gördük. Ürik asit yüksekliği ile HAD ölçeği anksiyete ve depresyon skorları arasında istatistiksel anlamlı ilişki tespit ettik.
Sonuç: Hiperürisemi ile insülin direnci arasında pozitif yönlü korelasyon mevcuttur. Früktoz ve glisemik indeksi yüksek gıdaları fazla tüketmek ürik asiti arttırır. Ürik asit yüksekliği birçok hastalığın ön bulgusu olabilir. Bu nedenlerle İnsülin direnci, Prediyabet, Diyabet, Hipertansiyon, Kardiyovasküler Hastalıklar, Metabolik Sendrom, Kronik Böbrek Yetmezliği tanı ve takibinde ürik asitin ölçülmesi önem arzetmektedir.

Anahtar Kelimeler: Hiperürisemi, İnsülin Direnci, Beslenme, Hipertansiyon, Anksiyete, Depresyon

Abstract:
Aim: This study aims to investigate the relationship between insulin resistance and hyperuricemia in patients with asymptomatic hyperuricemia and gout arthritis and healthy individuals, and review the lifestyle-related risk factors such as nutrition and physical activity, which have effects on the uric acid level.
Method: This study was conducted with 343 adults aged between 18 and 65 who applied to Adana Seyhan Makbule Yusuf Çelebi Family Health Center Polyclinic due to various reasons and whose blood and urine tests were done between the 15th of November 2019 and 15th of April 2020. These individuals were administered the structured questionnaire form that collected data about socio-demographic characteristics, laboratory tests, nutritional habits, and physical exercises; the Hospital Anxiety and Depression Scale (HAD); and the Fagerstrom Test for Nicotine Dependence (FTND) for those who smoked. The comparisons related to uric acid were done according to both four quarters slices and hyperuricemia/ normouricemia classification. The uric acid quarters were accepted <4.8, 4.8 - < 5.6, 5.6 - < 6.5, ≥6.5 mg / dL for males and < 3.8, 3.8 - < 4.3, 4.3 - < 5.1, ≥5.1 mg / dL for females. The serum uric acid values of ≥7 mg/dL and ≥6 mg/dL were taken as hyperuricemia in males and females respectively. Statistical significance was accepted as p< 0.05.
Findings: The average uric acid level studied from the participants' blood samples was found 6.5±1.9 mg/dL. Of all the participating individuals, 174 (50.7%) had hyperuricemia and 169 (49.3%) had normouricemia. The Body Mass Index (BMI), weight, and waist circumference means were found to increase with the increase in uric acid. A positive statistically significant relationship was found between hypertension and hyperuricemia. There was a positive statistically significant relationship between uric acid and fasting insulin and insulin resistance HOMA calculation (HOMA-IR). A positive statistically significant relationship was detected between uric acid and the average values of total cholesterol, LDL cholesterol, triglyceride, GGT, ferritin, sedimentation, urea, and creatinine. A negative correlation was detected between HDL cholesterol and uric acid. We found an increase in uric acid values with an increase in alcohol use. A statistically significant and positive relationship was found between hyperuricemia and consumption of meat and meat dishes, offal, cheese, vegetables, olive oil, whole-wheat bread, fruits, and sugary drinks. We also found a positive correlation between the current chronic disease burden and the use of diuretic drugs and uric acid values. There was a statistically significant relationship between hyperuricemia and the HADS anxiety and depression scores.
Conclusion: There is a positive correlation between hyperuricemia and insulin resistance. High consumption of food with fructose and high glycemic index increases uric acid. Hyperuricemia could be a preliminary finding of many diseases. For these reasons, measurement of uric acid is of importance in the diagnosis and follow up of diseases such as insulin resistance, prediabetes, diabetes, hypertension, cardiovascular diseases, metabolic syndrome, and chronic renal failure.

Key Words: Hyperuricemia, Insulin Resistance, Nutrition, Hypertension, Anxiety, Depressio