Bozkır kültüründe türk göçleri ve yayılma yolları
Ways of distribution and turkish immigration in step culture
Yazar: SALİH ÜNLÜER
Danışman: DOÇ. DR. KÜRŞAT KOÇAK
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Tarih = History

Özet:
Türk tarihi göçlerle başlar. Milattan önceki 3000' li yıllarda anayurtları olan Orta
Asya'dan ilk göçler başlar. Sıradan olmayan ve belirli nizamda başlayan Türklerin göç
serüveni, Eski ve Orta Çağlar boyunca yoğun bir şekilde devam eder. Andronovo kültür
bölgesinin merkezinden dört bir yana dağılmaya başlayan Türklerin ilk siyasi oluşumları
Çin' in kuzeybatısında doğarken, Türk toplumlarla akrabalık bağları çok güçlü olan
İskitlerin de Doğu Avrupa bozkırlarında siyasi oluşumları başlamıştır. Çin' in kuzeyinde
siyasi gücü iyice zayıflayan Hun grupları daha iyi yaşam sürmek için Orta Asya' nın batı
taraflarına göç ederler. Burada güneye inen Hun-Türk grupları, Afganistan ve Hindistan
civarında Akhun siyasi teşekkülünü oluştururken, Hazar' ın kuzeyinden daha batıya
ilerleyen Türk-Hun grupları da Avrupa' nın içlerine kadar ilerleyecek bir şekilde siyasi
teşekküllerini kurdular. Coşkun bir ırmaktan akan su gibi Türk göçleri durmaz ve sürekli
doğudan batıya doğru akar ki, Hun-Türklerinden sonra Sabar, Ogur, Avar, Peçenek, Uz
ve Kıpçak göçleri devam ederken, anayurtta olan Orhun havzasından güneye Uygurların,
en dramatik göçleri yaşanmıştır. Türk göçleri sıradan barbar kavim göçleri gibi değildi.
Birtakım zaruri şartlar altında "siyasi- etnik oluşum", "siyasi- rekabet", "sosyal- iktisadi
gelişim" denklemlerinde göç etmişlerdi. Türklerin uçsuz bucaksız dünyada göç
hareketlerini kolaylaştıran ise sahip oldukları "bozkır kültürü" nden kaynaklanıyordu.
Türkler en doğuda Çin'le; en batıda Roma ve Bizans'la; Önasya' da Pers ve Sasanilerle
dönemin en güçlü siyasi teşekkülleriyle boy ölçüşecek kudrete ve kültüre sahiptiler.

Abstract:
Turkish history begins with migration. In the 3000s before Christ, the first migrations
started from Central Asia, which was their homeland. The immigration adventure of the
Turks, which started out of ordinary and in a certain order, continued intensively
throughout the Old and Middle Ages. While the first political formations of the Turks,
which began to disintegrate from the center of the Andronovo cultural region, began to
emerge in northwestern China, the political formations of the Scythians with strong
kinship with the Turkish communities started in the Eastern European steppes. In the north
of China, the Hun groups, whose political power is weakened, migrate to the western parts
of Central Asia in order to lead a better life. In this place, the Hun-Turk groups formed the
political formation of White Huns around Afghanistan and India, while the Turkish-Hun
groups that moved from the north of the Caspian to the west set up their political
organizations in a way that would go into the interior of Europe. The Turkish migrations,
such as water flowing from an ebullient river, do not stop and constantly flow from east
to west, after Hun Turks, Sabars, Ogur, Avars, Pecheneg, Oghuz and Kipchaks migrations
continue, and the most dramatic migrations of Uighurs from the homeland to the south
have been experienced. Turkish migrations were not like ordinary barbarian tribes. They
had migrated in the equations of "political-ethnic formation", "political-competition" and
"social-economic development under certain mandatory conditions. What facilitated the
migration movements of the Turks in the vast world stems from their "steppe culture".
Turks in the east with China; to the west, Rome and Byzantium; to the near east Persia and
the Sassanids; they had the power and culture to compete with the most powerful political
organizations of the period.