Postpartum depresyonda evlilik doyumu ve benlik saygısının incelenmesi
Examination of marital satisfaction and self-esteem in postpartum depression
Yazar: FATMA CANSU KARAMUSTAFA
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM ÖMER SAATCIOĞLU
Işık Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Benlik saygısı = Self esteem ; Evlilik doyumu = Marital satisfaction ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Sosyal destek = Social support

Özet:
Amaç: Gebelik ve doğum sonrası kadınlarda fizyolojik, psikolojik ve sosyal açıdan değişimlerin meydana geldiği bir dönemdir. Kadınların birçoğu bu dönemdeki değişimlere sağlıklı bir baş etme stratejisi geliştirebilmesine rağmen her kadın için aynı durum söz konusu olmamaktadır. Doğum sonrası dönemde görülen rahatsızlıklardan biri de postpartum depresyondur. Doğumun yol açtığı hormonal değişimler, aile düzeninin değişimi, çocuk sahibi olmasının getirdiği sorumluluklar düşünüldüğünde postpartum depresyon meydana gelebilir. Postpartum depresyonun birçok risk faktörü bulunmaktadır. Bu araştırmanın amacıpostpartum depresyon riski olan ve olmayan grupların karşılaştırılması, benlik saygısının, algılanan çok boyutlu sosyal desteğin ve evlilik doyumunun postpartum depresyon ile ilişkisinin incelenmesi ve risk faktörlerinni belirlenmesidir.
Yöntem: Araştırma Samsun Liman Hastanesinde ve Ünye Sağlık Ocağında kontrollere gelen son bir yıl içerisinde doğum yapmış 205 kadın ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında doğum yapmış kadınlara Sosyodemografik Özellikler ve Bilgilendirme Formu, Benlik Saygısı Ölçeği, Çift Uyumu Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeğikullanılmıştır.Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 22.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Risk faktörünün belirlenmesine yönelik lojistik regresyon analizi uygulanmıştır ve değişkenler arasındaki ilişki spearman korelasyon analizi kullanılarak incelenmiştir.
Bulgular: Yapılan analizler sonucunda, postpartum depresyon ile eğitim seviyesi, gelir düzeyi, depresyon öyküsü, planlı-plansız gebelik, gebelik dönemi yaşanan psikolojik-biyolojik sorunlar, bebek bakımında zorlanma, ailenin desteği ve annelik rolüne uyum sağlayabilme değişkenleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Benlik sayısı, algılanan sosyal destek ve çift uyumu postpartum depresyonda olan kadınlarda daha düşük bulunmuştur. Postpartum depresyon riski olan kadınların evlilik doyumları, benlik saygıları ve sosyal destek düzeyleri postpartum depresyon riski olmayan kadınlardan daha düşük bulunmuştur. Geçmiş depresyon öyküsü, plansız gebelik, gebelik döneminde yaşanan psikolojik ve biyolojik sorunlar postpartum depresyon riski olan kadınlarda istatistiksel olarak daha yüksek bulunmuştur.
Sonuç: Araştırmanın sonuçlarına göre eğitim durumu, geçmiş depresyon öyküsü, benlik saygısı ve algılanan sosyal destek postpartum depresyon için risk faktörü oluşturmaktadır. Benlik saygısının düşük olması, algılanan sosyal desteğin yetersiz kalması ve çift uyumun yeterli seviyede olmaması ile postpartum depresyon arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur.

Abstract:
Objective: The period of pgregnancy and postpartum is a period of physical, psychological and social changes on women. Although most women cope with all these changes in a healthy way, the same thing can not be said for all the women. One of the problems seen on postnatal women is postpartum depression. The hormanal changes, the change in the family order, the responsibilities of having a child are all the criteria for a postpartum depression to occur. Postpartum depression bears several risk factors. The aim of this study is the comparison of the groups with/ without postpartum depression risk, and investigating the relation of self-esteem, multidimensional scale of perceived socail support, marital saticfaction, and determining the risk factors.
Method: The study has been carried out on 205 women who gave birth in the recent one year in Samsun Liman Hospital and Ünye Out Patients Clinic Health Center. Sociodemographic Properties and Information Form, Rosenberg Self-Esteem Scale, Dyadic Adjusment Scale, Multidimensional Scale of Perceived Marital Saticfaction, Edinburgh Postnatal Depression Scale, have been used on women in this study. All the data obtained through this study have been analyzed usin SPSS for Windows 22.0 program.  For one determination of risk factor, logistic regression analysis has been used. 
Results: As the result of the findings obtained, a significant relation has been found for postpartum depression with the level of education, income, depression history, planned and unplanned pregnancy, psychological and biological problems of having a baby, family support and adjusment to being a mother. Self-esteem, perceived social support and dyadic adjusment have been lower in women with postpartum depression. Marital satisfaction, self-esteem and social support levels of women who have risk of postpartum depression are found lower than women who have not risk of postpartum depression. Depression history, unplanned pregnancy, psychological and biological  
problems having a baby are found statistical higher in women who have risk of postpartum depression.
Conclusion: According to result of the study, educational status, past depression history, self-esteem and perceived social support constitute risk factors for postpartum depression. A significant relation has been observed between postpartum depression and low self-esteem, insufficient perveived social support and insufficient dyadic adjusment.