Kompleks bölgesel ağrı sendromu tip 1'de kontrast banyo tedavisinin sinir morfolojisi, elektrofizyolojisi ve klinik bulgular üzerine etkinliğinin değerlendirilmesi
Assesment the effects of contrast bath theraphy on nerve morphology, electrophysiology and clinical findings in crps type 1 patients
Yazar: EMİNE YÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. FATİH TOK
GATA / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Banyo = Bathroom ; Elektrofizyoloji = Electrophysiology ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Tedavi = Treatment

Özet:
Kompleks Bölgesel Ağrı Sendromu başlatıcı travma veya lezyonun
beklenen seyrindeki süre ve şiddetle orantılı olmayan bölgesel ağrı ile
karakterize bir bozukluktur. Ağrı spesifik bir sinir bölgesi veya dermatomla
sınırlı değildir ve sıklıkla distal ekstremiteyi tutan duyusal, motor, sudomotor,
vasomotor ve trofik değişiklikler görülür. Sinir lezyonun olmadığı Tip 1 ve
doğrulanmış bir sinir lezyonunun olduğu Tip 2 olarak sınıflandırılır.
Çalışmamızda Kompleks bölgesel ağrı sendromu tip 1'de kontrast banyo
uygulamasının sinir morfolojisi, elektrofizyolojisi ve klinik bulgular üzerine
etkinliğini değerlendirmeyi amaçladık.
Araştırmaya dahil edilen hastaların her iki ekstremitesine 5 seans
kontrast banyo uygulaması yapıldı. Uygulamaya başlamadan önce, ilk
seanstan hemen sonra ve tüm uygulamalar bittikten sonra araştırmacı
tarafından tüm hastalara her iki tarafta ultrasonografik olarak median ve ulnar
sinir kesit alanı ölçümü, median ve ulnar sinir ileti çalışması, VAS ile anlık
ağrı değerlendirimi, her iki el volümetrik ölçümü ve tedavi öncesi ve 5. seans
sonrasında Lanss ağrı skalası ile nöropatik ağrı değerlendirmesi yapıldı.
Bunun yanında sağlıklı gönüllülerin ultrasonografik olarak median ve ulnar
sinir kesit alanı ölçümü ve median ve ulnar sinir ileti çalışması bir kez yapıldı
ve hasta bireylerin uygulama öncesi ve sonrası durumları ile karşılaştırıldı.
Çalışmaya toplam 25 erkek hasta ve 11 erkek gönüllü katıldı.
Çalışmaya katılan hastaların yaş ortalaması 24.08 ± 5.50, gönüllülerin yaş
ortalaması 23.18±5.09 olup gruplar arasında istatiksel anlamlı bir fark yoktu
(p˃0.05). Uygulama öncesi ve sonrasında etkilenmiş tarafın volümü sağlam
tarafa göre istatistiksel anlamlı olarak yüksek saptandı (p<0,05). Ayrıca
median ve ulnar sinir BKAP ve DSAP amplitüdü etkilenmiş tarafta karşı
ekstremiteye göre istatistiksel anlamlı olarak düşük saptanmıştır (p<0,05).
Kontrast banyo uygulaması öncesinde hastaların median ve ulnar sinir motor
latans değerleri sağlıklı gönüllülere göre istatistiksel anlamlı olarak uzamış
saptanmıştır (p<0,05), uygulama sonrasında ise yalnızca median sinir motor 
v
latans değeri hastalarda gönüllülerden istatistiksel olarak anlamlı şekilde
uzamış olarak görülmüştür (p<0,05). Hastanın etkilenmiş ekstremitesinin
kendi içerisinde uygulama öncesi ve sonrası durumu değelendirildiğinde ise
yalnızca Lanss ağrı skalası tedavi öncesine göre düşük bulunarak istatistiksel
olarak anlamlı fark saptanmıştır (p<0,05).
Bu çalışmada hasta gruba yapılan kontrast banyo uygulaması ağrı ve
ödemi azaltma üzerinde etkili bulunmayıp, median ve ulnar sinir
morfolojisinde ve elektrofizyolojisinde de belirgin değişiklik ortaya
çıkarmamıştır. Bu hastalarda her ne kadar ileti çalışması parametleri
etkilenmiş taraf için normal değerler içinde saptanmış olsa da median ve
ulnar sinirin DSAP ve BKAP amplitüdlerinin sağlam tarafa göre düşük olarak
saptanmış olması KBAS tip 1'li hastalarda aksonal etkilenime işaret edebilir.
Bununla beraber bu elektrofizyolojik bulgular fonksiyonel motor ünite
sayısında azalma nedeniyle artofiye de işaret edebilir.
Anahtar Sözcükler : Kompleks Bölgesel Ağrı Sendromu, Kontrast Banyo
Yazar Adı : Dr. Emine YÜKSEL
Danışman : Doç. Dr. Fatih TOK

Abstract:
Complex regional pain syndrome (CRPS) is defined as a disorder of
the extremities characterized by regional pain that is disproportionate in time
or degree to the usual course of any known trauma or other lesion. The pain
is not restricted to a specific nerve territory or dermatome and usually has a
distal predominance of abnormal sensory, motor, sudomotor, vasomotor,
and/or trophic findings. Two types can be distinguished: Type I without and
type II with electrophysiological evidence of major nerve lesion.
The aim of this research is to demonstrate the effects of contrast bath
on clinical findings, nerve morphology and electrophysiology in CRPS type I
patients. 5 sessions of contrast therapy were applied to the patients enrolled in
the study. The following data were collected before the therapy, after the first
session and after the completion of the therapy: bilateral median and ulnar
nerve cross sectional areas, median and ulnar nerve conduction study, pain
assessment with VAS, volumetric analysis of both hands. Neuropathic pain
assessment with Lanns pain scale was also assessed both before and after
the therapy as well. Cross sectional areas of median and ulnar nerves and
nerve conduction studies in healthy controls were also obtained and compared
with the patients.
25 male patients and 11 healthy male controls were enrolled in the
study. The mean age of the patients were 24.08 ± 5.50 years and controls
were 23.18±5.09 (p>0.05). The volume of the diseased hand was
significantly larger than the healthy hand both before and after the therapy
(p<0.05). CMAP and SNAP amplitudes of the diseased side was found
significantly lower than the healthy side (p<0.05). Before the therapy both
median and ulnar nerve motor latency values were significantly higher in the
patient group (p<0.05). After the therapy only median nerve motor latency
values remained higher (p<0.05). Only Lanns pain scale was found improved
after the therapy in the patient group (p<0.05).
vii
In this study contrast bath therapy did not have any effect on VAS pain
assessment and edema in the patient group. Median and ulnar nerve
morphology and conduction studies remained unchanged despite the therapy
as well. The CMAP and SNAP amplitudes of the patients and controls were
found similar in this study. However compared to the healthy extremity the
diseased extremity showed lower CMAP and SNAP amplitudes. This may
either show axonal involvement or reduction in motor unit quantity causing
atrophy.
Keywords : Complex Regional Pain Syndrome, Contrast Bath
Author : Emine YÜKSEL, MD
Counsellor : Fatih TOK, MD, Associate Professor of Physiatry