Maksiller kesici dişlerdeki palatogingival oluk insidansının ve periodontal hastalık gelişimine etkilerinin klinik ve konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ve mikro-bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi
Evaluation of palatogingival groove incidence in maxillary incisors and its effects on periodontal disease development by clinical examination and using cone beam computed tomography and micro-computed tomography
Yazar: FATMA ZEHRA BEYCİOĞLU
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH CEVDET AKMAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Periodontal destek dokularda yıkımına neden olan infeksiyöz bir hastalık olan
periodontitis, etiyolojik olarak hem sistemik hem de lokal mekanizmalardan
etkilenmektedir. Diş yüzeylerinde lokalize mikrobiyal eklentilerin varlığı, uyumsuz
restorasyonlar, kök yüzeyindeki içbükey alanlar, servikal mine çıkıntıları, gelişimsel
oluklar ve mine incileri lokal risk faktörlerine örnektir. Diş morfolojisini
değerlendirmek için konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (KIBT) ve mikro bilgisayarlı
tomografi (Mikro-BT) kullanılırken, periodontal dokuların değerlendirilmesinde KIBT
ve klinik muayene kullanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, maksiller kesici dişlerdeki
palatogingival oluğun (PGO) dişlerin periodontal durumuna etkisini KIBT, Mikro-BT ve
ayrıca klinik muayene ile analiz etmektir. İki bağımsız örnek (grup) arasındaki
karşılaştırmalar Welch t testi ile, kategorik değişkenler arasındaki ilişkiler ki-kare testi
ile analiz edildi ve kesin p değerleriyle rapor edildi. Ayrıca Odds Ratio (OR) risk ölçümü
hesaplandı ve yorumlandı. Bağımlı örneklemlere ait kategorik veriler McNemar testi
ile analiz edilerek anlamlılıkları değerlendirildi. KIBT analizinde derinlik, oluğun
uzunluğu gibi morfolojik özellikler kaydedildi. Çalışmaya toplam 502 KIBT, 7 çekilmiş
diş ve 20 hasta dahil edildi. PGO prevelansı, derinliği, uzunluğu, konumu gibi
morfolojik özellikleri kaydedildi ve radyolojik kemik kaybı (RKK) üzerine etkisi
değerlendirildi. KIBT verilerine göre, 1004 üst lateral dişin 400 tanesinde (%39,8) PGO
saptandı. PGO varlığı ile RKK arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulundu.
(p<0,001). Oluk olanlarda %25'ten fazla kemik kaybı olma riski oluk olmayanların 2,67
[%95 GA: 1,84-3,86] katıydı. Oluk konumu midpalatinalde (MidP) olan dişlerde kemik
kaybı olma riski, oluk konumu interproksimale daha yakın olanlara göre %45 [%95 GA:
%8-%67] daha düşük bulundu.
Anahtar Kelimeler: Palatogingival oluk, KIBT, periodontitis

Abstract:
The complex etiology of periodontitis, an infectious disease that destroys
periodontal tissues, is brought on by both systemic and local mechanisms. The presence
of localized microbial attachments on tooth surfaces, incompatible restorations, root
trunk length, root concavities, cervical enamel projections, developmental grooves, and
enamel pearls are examples of local risk factors. While cone beam computed
tomography (CBCT) and micro computed tomography (Micro-Ct) are used to evaluate
tooth morphology, CBCT and clinical examination are used to evaluate periodontal
tissues. The aim of this study is to analyze the palatogingival groove (PGG) on maxillary
incisors and its effect on periodontal status ofthe teeth by using CBCT, Micro-Ct and also
with clinical examination. Comparisons between two independent samples (groups)
were made with the Welch t test. Relationships between categorical variables were
analyzed with the chi-square test and reported with exact p values. Additionally, the
Odds Ratio (OR) risk measure was calculated and interpreted. Categorical data for
dependent samples were analyzed with the McNemar test and their significance was
evaluated. Morphological characteristics such as depth, length of the groove was
recorded on CBCT analysis. A total of 502 CBCTs, 7 extracted teeth and 20 patients were
included in the study. PGG prevalence and morphological features such as, depth, length,
and location were recorded and their effect on radiological bone loss (RBL) was
evaluated. According to CBCT data, PGG was detected in 400 of 1004 teeth (39,8%).
There is a statistically significant relationship between the presence of PGO and RBL
(p<0.001). The risk of having more than 25% bone loss in those with grooves is 2,67 times
that of those without grooves [95% CI: 1,84-3,86]. The risk of bone loss in those with
midpalatinal position was found to be 45% [95% CI: 8%-67] lower than in those with
groove position closer to interproximal area.
Keywords: Palatogingival groove, CBCT, periodontitis