Lev Vygotsky'nin bilişsel gelişim teorisi açısından çocuklarda dini gelişim
The religious development of children from the perspective of Lev Vygotsky's congnitive development theory
Yazar: TAMİLA ALİYEVA
Danışman: DOÇ. DR. ALİ KUŞAT
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Bilişsel gelişim = Cognitive development ; Din psikolojisi = Psychology of religion ; Dini gelişim = Religious development ; Gelişim = Development ; Sosyal çevre = Social environment ; Vygotsky, Lev = Vygotsky, Lev ; Çocuklar = Children

Özet:
İnsanların hayatlarında din önemli bir faktördür. Çocuklar küçük yaşlarından itibaren din ile ilgili birçok şeyi öğrenmiş bulunurlar. Genelde dini gelişim psikolojide bilişsel gelişim teorisine göre incelenmektedir. Bunun sebebi bilişsel gelişim teorisinde yer alan zihinsel süreçlerin çocukların dini gelişimlerinde önemli yer almasıdır. Her ne kadar bazı psikologlar çocukların dini gelişiminde iç etkenlerin daha öncül olduğunu söyleseler de çocuklar, hatta yetişkinler bile, hayatın % 90'ını sosyal çevre içerisinde geçirdikleri, büyüdükleri için çalışmamızın konusu olan L. S. Vygotsky'ye göre, onların dini gelişimlerinde dış etkenler daha etkili olmaktadır. L. S. Vygotsky'ye göre daha önceki araştırmalarda çocukların bilişsel ve dini gelişimlerinde sosyal çevreye gereğinden daha az önem verilmiştir.Bunları göz önünde bulundurarak L. S. Vygotsky'nin düşüncelerini belirtmek amacıyla çalışmamızı Giriş ve üç bölümden oluşturduk. Giriş bölümünde araştırmanın konusu, amacı, önemi, araştırma yöntemi, varsayımları, sınırları açıklanmaktadır. Birinci bölüm teorik çerçeveden oluşmaktadır. Bu bölüm içerisinde gelişimin tanımı, dönemleri, bilişsel gelişimin tanımı ve çocuklukta onun gelişim sürecine değindikten sonra dini gelişim tanıtılmıştır. Bu süreç içerisinde konu ile ilgili bazı kavramlara da değinilmektedir. İkinci bölümde Vygotsky'nin biyografisi ve eserleri hakkında kısa bilgiler verdikten sonra Piaget'in düşüncelerine yapılan eleştirileri, Vygotsky'ye göre biliş süreçleri ve Vygotsky tarafından çocuğun zekâ gelişim sürecinde önemli gördüğü sosyal, toplumsal ve kültürel yapıları açıklanmaktadır.Üçüncü bölümde Vygotsky'nin görüşlerinden elde ettiğimiz bilişsel gelişimi ile yola çıkarak 3-12 yaş çocuklarda dini gelişimini açıklamaya çalıştık. Vygotsky'nin yaptığı çalışmalarından elde ettiğimiz konularda bulunduğu fikirleri değerlendirerek dini gelişimin nasıl geliştiği açıklanmaktadır.Anahtar Kelimeler: Vygotsky, bilişsel gelişim, çocuk, yakınsal gelişim, sosyal çevre, dini gelişim.

Abstract:
Religion is an important factor in daily life of people. Children learn a lot of things about religion since their childhoon. Religious development of children has been investigated mainly from the point of cognitive development theory. The reason of this is that according to cognitive theory mental proccess has an important role in the development of religious development of children. Although some psychologists say that the interior cognitive factors are priority in religious development of children, children and also adults undergo their 90% of their life in a social environment. So that according to L. S. Vygotsky the external social factors are more important in religious development than interiors. But according to L. S. Vygotsky in previous studies it has been given less importance the role of social environment in religious development of children.We devided our work into an introduction and three chapters. In introduction the scobe, purpose, importance, method, hypothesis and limits of work are taken. First chapter consists of theoretical frames. In this chapter, the define of development, periods, cognitive development and religious development in children are introduced. Some concepts related to this proccess are also mentioned. In second chapter after giving some informations about biography and works of Vygotsky, the objection of Vygotsky against Piaget?s thought, cognitive proccess according to Vygotksky and the social, cultural environment which play important role in developing of intelligence of children are explained.In the thirth chapter we tried to evaluate religious development of children during age of 3-12 from the perspective of Vygotsky?s developmental theory.Key Words: Vygotsky, cognitive development, child, proximal developmant. Social envirenment, religious development.