İslam devletleri mimari yapılarında kullanılan mukarnas ve geometrik süslemenin çağdaş seramik sanatına yansımaları
Architecture of Islamic states muqarnas used in their buildingsand contemporary of geometric ornament reflections on ceramic art
Yazar: İLKER YILMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL FAZIL ERCAN
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Seramik Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
İslam devletleri mimari yapılarında kullanılan mukarnas ve geometrik
süslemenin çağdaş seramik sanatına yansımaları‟ nı ele alan bu tez, üç bölüm ve sonuç
kısmından oluşmaktadır.
Tezin ilk bölümünde İslam sanatında ele alınan geometrinin, mimari yapılarda
taşıyıcı ve bezeme elemanı olarak kullanılan mukarnasın, farklı coğrafyalarda alçı, taş,
seramik gibi farklı malzemelerle üretilen süslemenin, mimari yapılar üzerindeki
yansımaları araştırılmıştır.
Tezin ikinci bölümünde tez kapsamında ele alınan konu ile ilgili yapılmış olan
özgün çağdaş plastik sanat eserleri araştırılmış ve incelenmiştir.
Üçüncü bölümde ise konu kapsamında yapılan araştırmalar ve incelemeler
ışığında elde edilen bulgular sanatsal etkilenim ve kavramsal yoğrulmalar süreci
çerçevesinde özgün tasarım eskizleri üretilmeye çalışılmıştır. Bu eskizlerden yola
çıkarak sanat ilke ve elemanları doğrultusunda geliştirilen tasarımların üç boyutlu ve
pano şeklinde seramik uygulamaları gerçekleştirilmiş, yapılan özgün çalışmaların
malzeme, teknik, renk biçim ve kavramsal içerikleriyle ilgili açıklamaları yapılmıştır.
Yapılan bu tez çalışmasının bu alanda yapılacak çalışmalara, ilham kaynağı
olması, özgün bakış açısı kazandırabilecek yeni yaklaşımlara ve güncel çalışmalara
kaynaklık etmesi düşünülmektedir.

Abstract:
This thesis, which deals with the reflections of muqarnas and geometric
ornaments used in the architectural structures of Islamic states on contemporary ceramic
art, consists of three chapters and a conclusion.
In the first part of the thesis, the reflections of the geometry discussed in Islamic
art, the muqarnas used as a carrier and decoration element in architectural structures, the
ornamentation produced with different materials such as plaster, stone and ceramics in
different geographies on architectural structures were investigated.
In the second part of the thesis, the original contemporary plastic artworks
related to the subject discussed within the scope of the thesis were researched and
examined.
In the third part, original design sketches were tried to be produced within the
framework of the artistic influence and conceptual kneading process with the findings
obtained in the light of the researches and examinations carried out within the scope of
the subject. Based on these sketches, three-dimensional and panel-shaped ceramic
applications of the designs developed in line with the principles and elements of art
were carried out, and explanations were made about the material, technique, color, form
and conceptual content of the original works.
It is thought that this thesis study will be a source of inspiration for the studies to
be done in this field, new approaches that can provide an original perspective, and
current studies.