Mastektomi geçiren kadınlarda kullanılan meme protezinin yürüyüş parametrelerine ve yaşam kalitesine etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of breast prosthesis on gait parameters and quality of life in women undergoing mastectomy
Yazar: YASEMİN ŞAFAK
Danışman: PROF. DR. YAVUZ YAKUT
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortez-Protez Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery ; Onkoloji = Oncology ; Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology
Dizin: Beden memnuniyeti = Body satisfaction ; Denge = Equilibrium ; Meme = Breast ; Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme kanseri =   ; Meme protezi = Breast prosthesis ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yürüme analizi = Gait analysis

Özet:
Bu çalışma, farklı tipte meme protezleri takan hastaların memnuniyet ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesinin yanı sıra protez tiplerinin yürüyüş parametreleri ve denge üzerindeki etkisini incelemek ve dış meme protezi tercihinin önemini değerlendirmek amacı ile yapıldı. Çalışmaya İstanbul Medipol Üniversitesi- POMER'e ve İstanbul Medipol Mega Hastanesi- Meme Cerrahisi'ne gelen 30-65 yaş aralığında tek taraflı mastektomi geçirmiş 20 gönüllü kadın ve 20 gönüllü sağlıklı kadın dahil edildi. Yürüyüş parametrelerini değerlendirmek için 6MWT ve Pudralı Yürüme Analizi kullanıldı. Dinamik ve statik dengeyi değerlendirmek için Merdiven İnip Çıkma Testi, Fonksiyonel Uzanma testi, Yıldız Denge Testi ve Tek Ayak Üzerinde Durma Testi kullanıldı. Yaşam kalitesi ve memnuniyeti değerlendirmek için WHO-QOL Ölçeği, F&P-QOL Ölçeği, TAPES ve Ampute Vücut İmaj Ölçeği kullanıldı. Testler için çalışma grubu protezli ve protezsiz olarak değerlendirildi. Elde edilen bulgulara göre; mastektomi geçirmiş kadınların yürüyüşünün sağlıklı kadınların yürüyüşüne göre daha yavaş olduğu(p<0,05) ve sağlıklı kadınların yürüyüşüne yakın bulgular veren protezsiz yürüyüş sırasında daha uzun ve daha hızlı mesafe kat edebildikleri görüldü(p<0,05). Tek taraflı mastektomi geçirmiş kadınlarda dinamik ve statik denge kaybı vardı(p<0,05). Protezsiz alt ekstremite hareketinin ve protezli anterior-lateral gövde uzanımlarının dinamik dengeyi daha iyi yönde etkilediği görüldü(p<0,05). %80 silikon meme protezi kullanan çalışma grubunun protez memnuniyetinin ve vücut imajının olumlu yönde etkilendiği görüldü(p<0,05). Sonuç olarak, estetik amaçlı kullanılan dış meme protezlerinin yaşam kalitesini ve vücut imajını iyileştirdiği, mastektomi sonrası oluşan yavaş yürüyüş ve alt ekstremite denge kaybını olumsuz yönde etkilediği ve öne/yana gövde uzanımları sırasında dengeyi iyileştirdiği bulunmuştur. Meme kanseri geçirmiş kadınlarda proteze yönelik nitel çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünmekteyiz.

Abstract:
This study was conducted to evaluate satisfaction and quality of life of patients wearing different types of breast prostheses, as well as the effect of prosthesis types on gait parameters and balance. Twenty female volunteers who underwent unilateral mastectomy and twenty healthy female volunteers between ages of 30-65 who came to Medipol University-POMER and Medipol Mega Hospital-Breast Surgery were included in the study. 6MWT and Powdered Walking Analysis were used to evaluate gait parameters.  SCT, Functional Reach Test, Star Balance Test and SLST were used to evaluate balance. WHO-QOL, F&P-QOL, TAPES and Amputee Body Image Scale were used to evaluate quality of life and satisfaction. For tests, study group was evaluated with and without prosthesis. According to findings obtained, it was observed that walking of women who had unilateral mastectomy was slower than walking of healthy women(p<0,05) and that they were able to covered longer distance by increasing speed during non-prosthetic walking(p<0,05). Women who have undergone unilateral mastectomy experience dynamic and static loss of balance(p<0.05). It was observed that movement of lower extremity without prosthesis and anterior-lateral body flexions with prosthesis affected dynamic balance better(p<0,05). It was observed that prosthesis satisfaction and body image of study group using 80% silicone external breast prosthesis were positively affected(p<0,05). Consequently, it was found that external breast prostheses used for aesthetic purposes improved quality of life and body image, negatively affected slow gait and lower extremity balance loss after mastectomy, and improve balance during anterior-lateral body flexions. We think that there is need for qualitative studies on prosthesis in women with breast cancer.