Histerektomi sonucu adenomyozis raporlanan hastalarda endometriozis sıklığının araştırılması /
Yazar: ANARA MADINAEVA
Danışman: DOÇ. DR. ERSİN ÇİNTESUN
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: Endometriozis , uterusun iç tabakası olan endometriumun (stroma ve glandların) uterus dışında bulunması ile karakterize, östrojen bağımlı, kronik inflamatuar bir hastalıktır, en sık infertilite ve kronik pelvik ağrıya neden olması ile bilinmektedir. Yapılan son çalışmalarda adenomyozisli hastalarda endometriozisin sıklığı çok araştırılmıştır. Bizim bu çalışmadakı amaçımız histerektomi olgularında patoloji sonucu adenomyozis gelen hastalarda endometriozis sıklığının araştırılmasıdır. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Ocak 2015 – Eylül 2024 tarihleri arasında Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'nde histerektomi yapılmış hastalarda adenomyozis olgularında endometriozis sıklığı araştırmak için 1997 hasta verisi retrospektif taranarak gerçekleştirildi. İstatiksel analizler için IBM SPSS Statistics 22.0 programı kullanılmıştır. Çalışma verileri değerlendirilirken niteliksel verilerin karşılaştırılmasında; Ki-Kare testi ve Fisher's Exact test kullanıldı. Sonuçlar p<0,05 düzeyinde anlamlı kabul edilmiş, %95'lik güven aralığında değerlendirilmiştir. 
Bulgular: Çalışmaya göre patoloji sonucu adenomyozis olan 646 hastanın  44'ünde (%6,8) patoloji sonucunda endometriozis raporlanmıştır. Kalan 602 (%93.2) hastanın patoloji sonucunda endometriozis görülmemiştir. Patoloji sonucu adenomyozis olmayan 1334 hastadan 62 (%4,6) hastada endometriozis görülmüş, 1272 (%95,4) hastada ise endometriozis görülmemiştir. Patoloji sonucu adenomyozis olan hastalarla patoloji sonucu endometriozis olan hastalar arasında anlamlı ilişki bulunmuştur (P=0,045; OR (95 CI)= 1,50 (1,007-2,233)). Patoloji sonucu adenomyozis olan hastalar ile myoma uteri arasında anlamlı ilişki bulunmuştur (P=0,018; OR (95 CI) = 1,257 (1,040-1,518)). Manyetik Rezonans (MR) görüntülemede adenomyozis ve pelvik ağrı arasındakı ilişki istatistiksel olarak anlamlı değildir (P=0,781; OR (95 CI) =1,075 (0,362-3,193)).MR'da endometriozis ile pelvik ağrı arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur (P<0,001; OR (95 CI)= 16,258 (7,875-33,564)). Patoloji sonucu endometriozis olan hastanın pelvik ağrı sıklığı arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (P=0,353; OR (95 CI) =1,254 (0,778-2,020)). Patoloji sonucu adenomyozis olan hastanın pelvik ağrı sıklığı arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (P=0,479; OR (95 CI) = 1,091 (0,857-1,389)). Patoloji sonucu myoma uteri olan hastanın pelvik ağrı sıklığı arasında ilişki saptanmıştır (P<0,001 OR (95 CI) = 2,142 (1,682-2,727). Patoloji sonucu malign olan hastanın pelvik ağrı sıklığı ile arasındakı ilişki anlamlı bulunmuştur (P<0,001; OR (95 CI) = 0,331 (0,241-0,455)).
Sonuç: Histerektomi yapılan olgularda patoloji sonucu adenomyozis olan hastalarda endometriozis sıklığı %6,8 bulunmuş olup, 1,5 kat arttığı görülmüştür.
Anahtar Kelimler: Endometriozis, adenomyozis, myoma uteri, pelvik ağrı

Abstract:
Objective: Endometriosis is a chronic inflammatory, estrogen-dependent disease characterized by the presence of endometrial tissue (stroma and glands) outside the uterus. It is most commonly associated with infertility and chronic pelvic pain. Recent studies have frequently examined the prevalence of adenomyosis and its relationship with endometriosis. The aim of our study is to investigate the frequency of endometriosis in patients with adenomyosis based on pathology results in hysterectomy cases.
Materials and Methods: Our study was conducted by retrospectively reviewing the data of 2,073 patients who underwent hysterectomy at the Department of Obstetrics and Gynecology, Selçuk University Medical Faculty Hospital, between January 2015 and September 2024, in order to investigate the frequency of endometriosis in patients with adenomyosis. Statistical analyses were performed using IBM SPSS Statistics 22.0 software. The Chi-Square test and Fisher's Exact test were used for the comparison of categorical data. Results were considered statistically significant at p<0.05 and evaluated with a 95% confidence interval.
Results: According to the study, in 646 patients with a pathological diagnosis of adenomyosis, 44 (6.8%) were reported to have endometriosis, while the remaining 602 (93.2%) did not show endometriosis. Among 1334 patients without a pathological diagnosis of adenomyosis, 62 (4.6%) had endometriosis, and 1272 (95.4%) did not have endometriosis. A significant relationship was found between patients with adenomyosis and those with endometriosis (P=0.045; OR (95 CI) = 1.50 (1.007-2.233)). A significant relationship was also found between patients with adenomyosis and myoma uteri (P=0.018; OR (95 CI) = 1.257 (1.040-1.518)). Magnetic Resonance (MR) imaging showed no statistically significant relationship between adenomyosis and pelvic pain (P=0.781; OR (95 CI) = 1.075 (0.362-3.193)), while there was a statistically significant relationship between endometriosis and pelvic pain (P<0.001; OR (95 CI) = 16.258 (7.875-33.564)). There was no significant relationship between the frequency of pelvic pain and endometriosis (P=0.353; OR (95 CI) = 1.254 (0.778-2.020)) or adenomyosis (P=0.479; OR (95 CI) = 1.091 (0.857-1.389)). A significant relationship was found between the frequency of pelvic pain and myoma uteri (P<0.001; OR (95 CI) = 2.142 (1.682-2.727)). A significant relationship was also found between the frequency of pelvic pain and malignancy (P<0.001; OR (95 CI) = 0.331 (0.241-0.455)).
Conclusion: In cases who underwent hysterectomy, the frequency of endometriosis in patients with a pathology results of adenomyosis was found to be 6.8%, showing a 1.5-fold increase.
Keywords: Endometriosis, adenomyosis, uterine fibroids, pelvic pain