Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde Malatya Milletvekilleri ve siyasi faaliyetleri (1923-1950)
Malatya deputies and political activities in Turkish Grand National Assembly (1923-1950)
Yazar: MEHMET SERKAN ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. İLYAS GÖKHAN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History
Dizin: Cumhuriyet Halk Partisi = Cumhuriyet Halk Party ; Malatya = Malatya ; Milletvekili = Deputy ; Siyasi faaliyetler = Political activities ; Siyasi tarih = Political history ; TBMM = Turkish Grand National Assembly ; Tek Parti Dönemi = Single Party Period

Özet:
Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'ndan mağlup ayrılması Anadolu'nun İtilaf devletlerince işgaline zemin hazırlamış ve Mondros mütarekesi sonrasında başlayan işgallere karşı Türk halkı Mustafa Kemal Paşa önderliğinde başlattığı milli mücadele hareketini olağanüstü şartlara rağmen TBMM bünyesinde parlamenter bir rejim içerisinde yürütmüştür. 23 Nisan 1920'de Anadolu'nun dört bir tarafından halkın oylarıyla seçilerek Ankara'ya gelen milletvekillerinin oluşturduğu TBMM ulusal kurtuluş savaşının yönetim merkezi olmuş ve bu mücadeleyi zaferle sonuçlandırarak "Gazi Meclis" olarak adlandırılmıştır.
I. TBMM bu büyük başarısının yanı sıra Türkiye Cumhuriyeti'nin temellerinin de atıldığı meclis olma hüviyetine sahiptir. 1923 yılında II. TBMM'nin açılması ile birlikte Türkiye Cumhuriyeti dünyaya ilan edilirken devlet ve toplum hayatını modernleştiren inkılâplar bu meclis çatısı altında görev yapan milletvekillerinin çalışmaları sonucunda hayata geçirilmiştir. İlerleyen yıllarda yapılan 1927, 1931, 1935, 1939, 1943 ve 1946 seçimleri ile yenilenen TBMM, kurumsallaşmasını erken Cumhuriyet döneminde tamamlamıştır.
	Bu çalışmada yeni Türk devletinin kuruluş ve modernleşme sürecini kapsayan bu dönemde parlamento çalışmalarına katılan Malatya milletvekilleri tanıtılmaya ve söz konusu milletvekillerinin yasama ve yürütme sürecine olan katkıları ortaya konulmaya çalışılacaktır.


Anahtar Kelimeler: Türkiye,TBMM, Malatya Milletvekilleri, Tek Parti Dönemi, CHP, İsmet İnönü

Abstract:
The defeat of the Ottoman State in First World War formed a basis for the occupation of Anatolia by the Allied Powers and Turkish nation carried out the national struggle movement under Mustafa Kemal Pasha within a parliamentary regime under TBMM despite of the extraordinary conditions against the invasions which started after Armistice of Montrose. TBMM which has been formed by the deputies coming to Ankara by being elected with the votes of the public in Anatolia in 23 April 1920, has become the management center of national struggle war and has been called as "Veteran Council" by ending the war with victory.
As well as this big success, TBMM has the identification of being the council where the foundation of Republic of Turkey has been started. In 1923, together with the opening of II. TBMM, the Republic of Turkey has been announced to the world and revolutions which modernize the state and society life, have been introduced by the deputies working under the roof of this council. The institutionalization of TBMM which has been renewed with the elections of 1927, 1931, 1935, 1939, 1943 and 1946, has been completed in the early republic period.
In this period including the modernization and establishment of new Turkish state, Malatya deputies who participated to the parliamentary studies and the contributions of the said deputies to the legislation and enforcement were tried to be presented.


Keywords: Turkey, TBMM, Malatya Deputies, One-Party Period, CHP, İsmet İnönü