Fen bilimleri öğretmenlerinin eleştirel düşünme becerilerinin incelenmesi
Investigation of the critical thinking skills of science teachers
Yazar: RAMAZAN GÜRSOY
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA HASANÇEBİ
Giresun Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen bilgisi eğitimi = Science education

Özet:
Eleştirel düşünme becerisi 21. yüzyıl becerilerinden biridir. Bu çalışmanın amacı fen bilimleri öğretmenlerinin eleştirel düşünme becerilerini incelemektir. Çalışmada nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma yöntemlerindenaçımlayıcısıralıdesenkullanılmıştır.Araştırmanınçalışmagrubu 72 fen bilimleri öğretmeni ve bu öğretmenler arasından seçilmiş 8 öğretmen ile bu öğretmelerin dersine girdiği 151 ortaokul öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmaya katılan 72 fen bilimleri öğretmenine "Öğretmen Adaylarına Yönelik Eleştirel Düşünme Standartları Ölçeği" çevrimiçi olarak uygulanmıştır. 72 öğretmen arasından rastgele seçilen 8 öğretmenin ders gözlemleri yapılarak öğretmen gözlem ölçeği araştırmacı tarafından doldurulmuştur. Ayrıca bu 8 öğretmen ile araştırmacı tarafından düzenlenen görüşme formu kullanılarak öğretmen görüşleri alınmıştır. Dersine gözlem amacıyla girilen sınıflarda öğrenim görmekte olan 151 öğrenciye, "Ortaokul Öğrencileri İçin Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği" uygulanmıştır. Öğretmenlerin kullandığı ölçme araçlarında eleştirel düşünmeyi incelemek amacıyla öğretmenlerin uyguladığı yazılı kağıtları araştırmacı tarafından doküman analizi ile incelenmiştir. Nicel verilerin analizinde Mann Whitney U testi ve Kruskal Wallis testi, nitel verilerin analizinde ise içerik analizi ve doküman analizi kullanılmıştır. Yapılan araştırmanın sonucuna göre çalışmaya katılan fen bilimleri öğretmenlerinin eleştirel düşünme becerilerinin yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ancak sınıf içi uygulamalarda bunun yansımasının sınırlı olduğu belirlenmiştir. Çalışmada yapılan görüşmelere göre öğretmenlerin eleştirel düşünmeyi öğrencilerine verebilmek için hizmet içi eğitim almak istedikleri sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonunda fen bilimleri öğretmenlerine ve araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Critical thinking skill isoneofthe21st centuryskills. Theaim ofthis study is to examine the critical thinking skills of science teachers. In the study, exploratory sequential design, a mixed method in which quantitative and qualitative research methods are used together, was used. The study group of the research consists of 72 scienceteachers,8 teachersselectedamong these teachers,and 151 secondaryschool students taught by these 8 teachers. "Critical Thinking Standards Scale for Teacher Candidates" was administered online to 72 science teachers who participated in the research. Lesson observations were made on 8 randomly selected teachers among 72 teachersandtheteacher observationscale wasfilledinbytheresearcher. Inaddition, the opinions of these 8 teachers were taken using the interview form prepared by the researcher. "Critical Thinking Disposition Scale for Secondary School Students",was applied to 151 students studying in classes whose lessons were attended for observation purposes. In order to examine critical thinking in the measurement tools used by teachers, the written papers applied by the teachers were examined by the researcher through document analysis. Mann Whitney U test and Kruskal Wallis test were used in the analysis of quantitative data, and content analysis and document analysis methods were used in qualitative data analysis.According to the results of the research, it was concluded that science teachers have high critical thinking skills. However, it has been determined that the reflection of this in classroom practices is limited. According to the interviews conducted in the study, it was concluded that teachers wanted to receive in-service training in order to teach critical thinking to their students. At the end of the research, suggestions were made to science teachers and researchers.