Gebelerde travmatik doğum algısı ve anne bağlanması ilişkisi
Relationship between maternal antenatal attachment and traumatic childbirth perception among pregnant women
Yazar: MERVE ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. NÜLÜFER ERBİL
Ordu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Doğum = Delivery ; Gebelik = Pregnancy ; Maternal bağlanma = Maternal attachment

Özet:
Amaç: Bu araştırma gebe kadınlarda travmatik doğum algısı ve anne bağlanması arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapıldı.     
Gereç ve Yöntem: Bu tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tipte olan çalışmanın örneklemine Türkiye'nin Karadeniz Bölgesindeki bir devlet hastanesinin polikliniklerine doğum öncesi izlem için başvuran ve araştırmayı katılmayı kabul eden 370 gebe kadın alındı. Araştırmanın verileri, Kişisel Bilgi Formu, Doğum Öncesi Anne Bağlanma Ölçeği (DÖABÖ) ve Travmatik Doğum Algısı Ölçeği (TDAÖ) ile toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde, tanımlayıcı istatistiksel yöntemler, Tek Yönlü Varyans Analizi, t testi, Kruskal Wallis testi ve Pearson korelasyon katsayısı kullanıldı. 
Bulgular: Gebelerin yaş ortalaması 26.61±5.73 olarak bulundu ve çoğunluğu (%84.6) gebeliğin üçüncü trimesterindeydi. Gebelerin TDAÖ puan ortalaması 73.21±28.34, DÖABÖ puan ortalaması 75.71±7.72 bulundu. Normal doğum ağrısını, gebelerin %38.3'ünün "şiddetli" ve %46.1'inin "çok şiddetli" olarak tanımladığı bulundu. Gebelerin %29.2'sinin "yüksek" düzeyde ve %14.5'inin "çok yüksek" düzeyde travmatik doğum algısına sahip olduğu belirlendi. TDAÖ puan ortalaması ve DÖABÖ puan ortalaması arasında negatif yönde "düşük" düzeyde anlamlı ilişki bulundu (r=-.173). Eğitim düzeyi yüksek olan, çekirdek ailede yaşayan, ilk gebeliği olan, planlı gebeliği olan, gebeliğin üçüncü trimesterinde olan gebe kadınların DÖABÖ puan ortalamaları diğer gebe kadınlardan daha yüksekti ve gruplararası farklar istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.05). Kendi eğitim düzeyi ve eşinin eğitim düzeyi düşük olan, eşi serbest meslek sahibi olan, gelir durumu algısı "kötü" düzeyde olan, geniş ailede yaşayan, 2 ve üstü gebelik geçirmiş olan, gebeliği plansız olan, gebeliğinde sağlık sorunu yaşayan, annesi tarafından doğum hikayesi anlatılmamış olan, önceki normal doğumunda ağrı algısı çok şiddetli olan gebe kadınların TDAÖ puan ortalamaları diğer gebe kadınlardan daha yüksekti ve farklar istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.05). 
Sonuç: Gebelerin doğum öncesi anne bağlanma düzeyleri arttıkça, travmatik doğum algısı düzeyi azalmaktadır. Gebelikte anne bağlanmasına ve travmatik doğum algısına neden olan faktörlerin farkında olunması, bağlanma düzeyini artırmaya ve doğum deneyimini travmatik algılamayı azaltmaya yönelik eğitim verilmesi ve ileri çalışmalar yapılması önerilir.
Anahtar Kelimeler: Antenatal bağlanma, Maternal bağlanma, Travmatik doğum Algısı, Maternal Attachment,  Gebe, Gebelik.

Abstract:
Objective: This study was conducted to examine the relationship between traumatic birth perception and maternal antenatal attachment of pregnant women.
Material and Method: The sample of this descriptive and correlational study included 370 pregnant women who applied to for antenatal visit to outpatient clinics of a public hospital in the Black Sea region of Turkey. The data of the study were collected with Personal Information Form, Maternal Antenatal Attachment Scale (MAAS) and Traumatic Birth Perception Scale (TBPS). Descriptive statistical methods, One Way ANOVA, t test, Kruskal Wallis test and Pearson correlation coefficient were used to evaluate the data.
Results: The average age of pregnant women was 26.61 ± 5.73. The majority of the pregnant women (84.6%) were in the third trimester of pregnancy. The TBPS score of the pregnant women was 73.21±28.34, and the mean MAAS score was 75.71±7.72. It was found that normal birth pain was defined 38.3% of pregnant women were "severe" and 46.1% of them were "very severe". It was determined that 29.2% of pregnant women had a "high" level and 14.5% of them had a "very high" level traumatic birth perception. A low level significant correlation was found between the TBPS mean score and the MAAS mean score (r= -.173). The MAAS mean scores of pregnant women with high education level, living in the nuclear family, primiparous, planned pregnancy, in the third trimester of pregnancy and listening to a "positive" birth story from their mothers were higher than other pregnant women and the differences between the groups were statistically significant (p<0.05). The TBPS mean scores of pregnant women who had low education level of their own and spouse, had a self-employment of their spouses, had a bad income perception, living in a large family, multiparous, unplanned pregnancy, having a health problem in their pregnancy, listening birth story from their mothers and with "very severe" the perception of pain in their previous normal birth were higher than other pregnant women, and the differences were statistically significant (p<0.05).
Conclusion: As prenatal mother attachment levels of pregnant women increase, the level of perception of traumatic birth decreases. It is recommended to be aware of the factors that cause maternal attachment and the perception of traumatic birth during pregnancy, to increase the level of maternal attachment and to decrease the perception of traumatic birth. In addition, it is recommended to do further studies on this subject.
Keywords: Antenatal Attachment, Maternal Attachment, Traumatic Childbirth Perception, Pregnant Women, Pregnancy.