Bağımsız denetim ile iç denetim arasındaki ilişki ve eşgüdüm: BİST'de işlem gören işletmelere yönelik bir araştırma
Relationship and coordination between independent audit and internal audit: A research on businesses transacted in BIST
Yazar: AYŞE ALEV BALCI
Danışman: PROF. DR. REŞAT KARCIOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bağımsız denetim = Independent audit ; Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Denetim = Control ; Kurumsal risk yönetimi = Enterprise risk management ; Risk yönetimi = Risk management ; İç denetim ve iç kontrol = Internal control and internal audit

Özet:
Günümüz globalleşen ve rekabetin arttığı ekonomik dünyasında birey, kurum ve kuruluşlar işletmelerle ilgili finansal kararlar almak durumundadır. Finansal kararlarda, karar alıcılar, kullanacakları bilginin doğruluk ve güvenilirliğine ihtiyaç duymaktadır. Hem finansal bilginin doğruluk ve şeffaflığını hem de yönetim kararlarının etkin uygulanmasında bağımsız denetim ve iç denetim farklı roller üstlenmektedir. Bu iki denetim sürecinin eşgüdüm, karşılıklı bilgi paylaşımı ve iletişim halinde olması ise bu bilginin kalitesini arttırmakta, maliyet azaltımı ve zaman tasarrufuna yol açmaktadır.
Bu çalışmanın amacı, BIST'de işlem gören işletmelerin iç denetimden sorumlu yönetici ve çalışanları ile denetim ve danışmanlık hizmeti aldıkları bağımsız denetim firmalarında görevli bağımsız denetçilerinin karşılıklı bakış açılarını tespit etmek, işbirliği ve etkileşimlerinin Türkiye'de uygulamada hangi düzeyde olduğunu belirlemek, varsa sorunlarını saptamaktır. Bu amaçla iki gruba iki ayrı anket düzenlenmiştir. Farklılık ve ilişki durumlarına bakılmıştır. Uygulamaya ilişkin veriler faktör analizi, t-Testi, Varyans Analizi, Kruskal-Wallis Testi ve Mann-Whitney U Testleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda iki grubun da iki konuya yaklaşımlarının kendi grup demografik özelliklerine göre farklılık gösterdiği, bağımsız denetim ile iç denetim arasında yüksek korelasyon (ilişki) algıladıkları tespit edilmiştir.

Abstract:
In today's globalized and competitive economic world, individuals, institutions and organizations have to make financial decisions regarding businesses. In financial decisions, decision makers need the accuracy and reliability of the information they will use. Independent audit and internal audit have different roles in both the accuracy and transparency of financial information and the effective implementation of management decisions. The coordination, mutual information sharing and communication of these two audit processes increase the quality of this information, resulting in cost reduction and time savings.
The aims of this study are to identify the reciprocal perspectives of the managers and employees responsible for internal audit of the enterprises listed on the BIST and the independent auditors working in independent audit firms which gives audit and consultancy services to these enterprises, to ensure that at what level of cooperation and interaction in practice in Turkey, to determine if there are any problems. For this purpose, two different surveys were conducted for two groups. Differences and relationships have been examined. The data related to the application were analyzed using factor analysis, t-Test, Variance Analysis, Kruskal-Wallis Test and Mann-Whitney U Tests. As a result of the study, it was determined that the approaches of both groups to the two subjects differ according to their group demographic characteristics, and they perceived a high correlation (relationship) between independent audit and internal audit.