Bir aile sağlığı merkezinden takipli gebelerde doğum sonrası dönem yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of the quality of life in the postmatal period in pregnancy follow-up from a family health center
Yazar: DUYGU KOYUNCU
Danışman: DOÇ. DR. ENGİN ERSİN ŞİMŞEK ; DOÇ. DR. CAN ÖNER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Kartal Dr. Lütfi Kırdar Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmada amaç, gebelerin postpartum dönemde yaşam kalitesini DSYKÖ ve WHOQOL-BREF ölçekleriyle değerlendirerek, etkileyen faktörleri belirlemektir.
Yöntem: Kesitsel tipteki bu çalışma, bir ASM'de takip edilmiş 82 gönüllüden, bilgilendirilmiş yazılı onam alınıp, yüz yüze görüşülerek, postpartum 1. ayında olan annelerle yürütüldü. Katılımcılara, 21 soruluk sosyo-demografik form, 40 soruluk DSYKÖ ve 27 soruluk WHOQOL-BREF olmak üzere toplam 88 sorudan oluşan çalışma uygulandı. 
Bulgular: Katılımcıların 1, 3, ve 6. aylardaki yaşam kalitelerinin, orta seviyede olduğu bulunmuştur. Katılımcıların 1, 3, ve 6. aylardaki DSYKÖ puanları arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Sosyo-demografik özelliklerle DSYKÖ arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Katılımcıların 1, 3 ve 6. aylardaki WHOQOL-BREF Genel Sağlık Durumu, Psikoloji ve Çevre puanları arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Katılımcıların 1, 3 ve 6. aylardaki WHOQOL-BREF Fiziksel Sağlık ölçeğinden aldıkları puanlar arasında anlamlı bir farklılık saptanmıştır. Buna göre, 1. aydaki puanı 3. aydakinden anlamlı olarak, 6. aydakinden ise istatistiksel olarak anlamlı olmaksızın düşüktür. Katılımcıların 1, 3 ve 6. aylardaki WHOQOL-BREF Sosyal İlişkiler puanları arasında anlamlı bir farklılık saptanmıştır. Buna göre, 1.aydaki puanı 6. aydakinden anlamlı olarak, 3. aydakinden ise istatistiksel olarak anlamlı olmaksızın düşüktür. WHOQOL-BREF alt ölçekleri ile diğer sosyo-demografik veriler arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır.
Sonuç: Katılımcıların DSYKÖ puan ortalamalarına göre yaşam kalitelerinin orta düzeyde olduğu bulunmuştur. Doğum sonrası annelerin 1. ay, Fiziksel Sağlık ve Sosyal İlişkiler açısından yaşam kalitesinin 3 ve 6. aylara göre daha düşük olduğu görülmüştür. Çalışan annelerin 1. ay Genel Sağlık ve Psikoloji açısından 3 ve 6. aylara göre daha düşük bulunmuştur. Annelerin 1. ay eşlerinden aldıkları desteğin, doğum sonrası yaşam kalitesine, fiziksel sağlık açısından 3 ve 6. aylara göre daha olumlu etki ettiği görülmüştür. Aile hekimleri ve aile sağlığı çalışanları olarak, her anneye gereksinimi doğrultusunda danışmanlık hizmeti vermeliyiz.
Anahtar kelimeler: DSYKÖ, WHOQOL-BREF, Gebelik, Postpartum Dönem, Aile Hekimliği

Abstract:
Aim: The aim of this study is to determine the factors affecting the quality of life of pregnant women in the postpartum period by evaluating them with the DSYKÖ and WHOQOL-BREF scales. 
Methods: This cross-sectional study was conducted with mothers in the 1st month postpartum after receiving informed written consent from 82 volunteers followed up in an FHC and face-to-face interview. A total of 88 questions, including a socio-demographic form with 21 questions, DSYKQ with 40 questions, and WHOQOL-BREF with 27 questions, were applied to the participants.
Results: It was found that the quality of life of the participants at 1, 3, and 6 months was moderate. There was no significant difference between the participants' DSYSQ scores at the 1st, 3rd, and 6th months. No significant difference was found between socio-demographic characteristics and NSICS. There was no significant difference between the WHOQOL-BREF General Health Status, Psychology and Environment scores of the participants at the 1st, 3rd and 6th months. A significant difference was found between the scores of the participants from the WHOQOL-BREF Physical Health scale at the 1st, 3rd and 6th months. Accordingly, the score in the 1st month is significantly lower than that in the 3rd month, and statistically insignificantly lower than the 6th month. A significant difference was found between the WHOQOL-BREF Social Relations scores of the participants at 1, 3 and 6 months. Accordingly, the score in the 1st month is significantly lower than that in the 6th month, and it is statistically insignificantly lower than that in the 3rd month. There was no significant difference between the WHOQOL-BREF subscales and other socio-demographic data.
Conclusion: It was found that the quality of life of the participants was moderate according to the DSYKÖ score averages. It was observed that the quality of life of the mothers in the 1st month after delivery was lower than in the 3rd and 6th months in terms of Physical Health and Social Relations. General health and psychology of working mothers in the 1st month were found to be lower than in the 3rd and 6th months. It was observed that the support that the mothers received from their spouses in the 1st month had a more positive effect on the postpartum quality of life in terms of physical health compared to the 3rd and 6th months. As family physicians and family health workers, we should provide counseling services to every mother in line with her needs.
Keywords: DSYKÖ, WHOQOL-BREF, Pregnancy, Postpartum Period, Family Medicine