Parkinson hastalığı için yüksek risk grubunda yer alan kişilerin klinik ve nörogörüntüleme yöntemleri ile değerlendirilmesi
Evaluation of high risk individuals for parkinson's disease with clinical and neuroimaging methods
Yazar: MİNE SEZGİN
Danışman: DOÇ. DR. BAŞAR BİLGİÇ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Nörogörüntüleme = Neuroimaging ; Parkinson hastalığı = Parkinson disease ; Risk faktörleri = Risk factors

Özet:
Amaç; Bu çalışmada, PH gelişimi için ciddi bir risk yaratan glukoserebrosidaz (GBA) heterozigot mutasyon taşıyıcıları ile bu mutasyonu taşımayan sağlıklı bireylerin fonksiyonel MRG aracılığı ile dinlenim durumu ağlarında farklılık gösterip göstermedği araştırılacaktır.
Hastalar ve yöntemler: Gaucher hastalığı tanısı kesinleşmiş hastaların heterozigot GBA mutasyonu taşıyıcısı olması beklenen asemptomatik 21 ebeveyni ile bu bireylere yaş ve cinsiyet olarak eşlenmiş sağlıklı 18 birey çalışmaya dahil edilmiştir. Klinik görüşme, nörolojik muayene, MMSE ve UPDRS testleri ile hastaların klinik ve demografik verileri değerlendirilmiştir. Ebeveynlerin serumlarından elde edilen DNA örneklerinde GBA geni analizleri yapılmıştır. Her iki gruba ait dinlenim durumu fonksiyonel MRG verileri veri güdülü yöntem ve tohum bazlı yöntemler ile karşılaştırılmıştır. 
Bulgular: GBA grubunda yaş ortalaması 42.10 (±1.75), kontrol grubunda 43.17 (±2.03) idi. GBA grubunda 10 kadın (%47,6), 11 (%52.3) erkek; kontrol grubunda 9 (%50) kadın, 9 (%50) erkek katılımcı vardı. GBA heterozigot mutasyon taşıyan bireylerin MMSE skoru ortalaması 28.8 (±0.25), kontrol grubunda 29.9 (±0.05) idi. Her iki grup farkı istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.00). MRG analizine dahil edilen 18 bireyin 12'sinde (%63) heterozigot p.L483P; 5'inde (%32) heterozigot p.N409S; 1'inde (%5) heterozigot p.R392G mutasyonları saptandı. Her iki grup arasında bağımsız bileşen analizi ile DDA'ları arasında fark bulunmadı. Tohum temelli analiz ile GBA grubunda, sol posterior putamen ile sol postsantral girus, precuneus ve superior pariyetal lobul arasında fonksiyonel bağlantısallık (FB) artışı kontrol grubuna kıyasla anlamlıydı (pFDR-düz=0.048). Sağ anterior putamen ile sol superior ve orta frontal giruslar arasında GBA grubunda kontrol grubuna kıyasla FB'ta anlamlı azalma saptandı (pFDR-düz=0.016). 
Sonuç: Asmptomatik GBA taşıyıcılarında striatuma atılan tohumlar ile olağan durum, sensorimotor ve eksekütif ağlarda bağlantısallık değişiklikleri izlenmiştir. Bu değişiklikler Parkinson hastalığının presemptomatik evresinde geniş ölçekli beyin ağlarındaki bozuklukların çok erken dönemde başladığını göstermektedir. Ağ analizleri dejeneratif süreçlerin daha iyi anlaşılması için umud vaade eden yöntemler olduğu kadar riskli bireylerin taranmasına da yardımcı olabilir. 
 
Anahtar kelimeler: Parkinson hastalığı, GBA, fonksiyonel MRG, fonksiyonel bağlantısallık, dinlenim durumu ağları

Abstract:
Aim: In this study, glucoserobrosidase (GBA) heterozygous mutation carriers, which poses a serious risk for PH development, will be investigated to determine whether differ in resting state networks (RSN) through functional MRI (fMRI).
Patients and methods: Twenty-one parents of confirmed Gaucher disease patients expected to have heterozygous GBA mutation and 18 healthy individuals matched with age and gender were included in the study. Clinical interviews, neurological examination, standardized mini mental test and UPDRS tests were used to assess the clinical and demographical data of the subjects. GBA genomic analyzes were performed on the DNA samples obtained from the  sera. Resting state fMRI data of both groups were compared with data-driven and seed-based methods.
Findings: The mean age of the GBA group was 42.10 (± 1.75) and the control group was 43.17 (± 2.03). In the GBA group, 10 women (47.6%) and 11 (52.3%) were men. There were 9 (50%) female and 9 (50%) male participants in the control group. The mean MMSE score of individuals carrying the GBA heterozygous mutation was 28.8 (± 0.25) and 29.9 (± 0.05) in the control group. The difference between two groups was statistically significant (p <0.00). Heterozygous p.L483P mutation were detected in 12 (63%), heterozygous p.N409S in 5 (32%), and heterozygous p.R392G in 1 (5%) of the 18 subjects included in the fMRI analysis. There was no difference in RSN of the two groups with independent component analysis. In the GBA group with seed-based analysis, the increase in functional connectivity (FC) between left posterior putamen and the left ventricular gyrus, precuneus, and superior parietal lobule was significant compared to the control group (pFDRcor-= 0.048). There was a significant decrease in FC between the right anterior putamen and the left superior and middle frontal recesses in the GBA group compared to the control group (pFDR-cor= 0.016).
Conclusion: Connectivity changes were observed in the default mode, sensorimotor and executive networks with using striatal seeds in asymptomatic GBA carriers These changes indicate that connectivity alterations in large-scale brain networks begin in the very early stage of presymptomatic Parkinson's disease. Network analysis can help screen for individuals at risk and can be a possible method for better understanding of neurodegenerative processes.

Key words: Parkinson's Disease, GBA, functional MRI, functional connectivity, resting state networks