Sigara içen doktorlarda yetişkin tip dikkat eksikliği ve hipraktivite bozukluğunun değerlendirilmesi
Evalutin of adult type attention deficit and hiperactivity disorder in smoking doctors
Yazar: TOLGA KADIOĞLU
Danışman: DR. TEVFİK TANJU YILMAZER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İzmir Tepecik Eğt. ve Arş. Hast. / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Doktorlar = Physicians ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Nikotin = Nicotine ; Sigara içme = Smoking ; Sigarayı bırakma = Smoking cessation ; Yetişkinler = Adults ; Ödül = Reward ; Ödüllendirme = Rewarding

Özet:
Amaç: Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) sigara kullanımının genel toplumdan daha yaygın olduğu ve sigara bırakma konusunda daha büyük sıkıntıların yaşandığı bir hastalık olarak bilinmektedir. Bu çalışmanıın amacı Tepecik Eğitim ve Araştırma hastanesinde çalışan sigara içen doktorlarda yetişkin tip DEHB sıklığını Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) yetişkin tip DEHB kendi bildirim ölçeği ile değerlendirmek ve DEHB'nu ortaya çıkaran ortak mekanizmalar nedeniyle sigara bıraktırmada DEHB tanı ve tedavisinin yerini belirlemektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya İzmir Tepecik Eğitim Araştırma Hastanesi'nde araştırma süresince (Kasım 2017 – Haziran 2018) çalışmış ve çalışmakta olan sigara içen doktorlar ve sigara içmeyen kontrol grubu doktorlardan dahil edilmiştir. Araştırma süresince toplam 126 doktora DSÖ'nün 18 sorudan oluşan yetişkin tip DEHB kendi bildirim ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS Statistical Package® 24.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Tüm istatistiksel analizlerle p<0,05 anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiş ve ilişkiler %95 güven aralığında değerlendirilmiştir. Analizlerde t testi, ki kare testi, pearson korelasyon katsayısı kullanıldı.
Bulgular: Sigara içenlerde DEHB ihtimali yüksek olanlar 11 kişi, çok yüksek olanlar 49 kişi bulunmuştur. Sigara içmeyenlerde DEHB ihtimali düşük olanlar 2 kişi, yüksek olanlar 23 kişi, çok yüksek olanlar 43 kişi bulunmuştur. Sigara içme ile DEHB ihtimali arasından istatistiksel olarak anlamlı ilişki mevcut (p<0,05) bulunmuştur.
Sonuç: Sigara bıraktırma sürecinde hastanın DEHB  yönünden de değerlendirilmesinin ve DEHB ile ilişkili bulgular varsa sigara bıraktırma sürecinde psikiyatrik değerlendirmenin de uygun olabileceği düşünülmüştür.
Anahtar kelimeler: Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, sigara, sigara bağımlılığı, sigara bırakma, ödül, ödül sistemleri

Abstract:
Aim: Attention Deficity and Hiperactivity Disorder (ADHD) is a disease known to be in which cigarette use is more prevalent than the general population and some difficulties with smoking cessation. The aim of this study is to emphasize the importance of diagnosis and treatment of ADHD in smokers working in the Tepecik Training and Research Hospital by assessing the frequency of adult type ADHD with World Helth Organisation's (WHO) own reporting scale of adult type ADHD and because of the common mechanisms that cause ADHD, 
determine the importance of diagnosis and treatment of ADHD in cigarette cessation.
Materials and Methods:  Smokers and non-smoking control groups who worked and were working at İzmir Tepecik Training and Research Hospital during the study period (November 2017 - June 2018) were included in the study. During the study, own reporting scale of adult ADHD consisting of 18 questions of WHO aplied to a total of 126 doctors. The obtained data were analyzed using the SPSS Statistical Package® 24.0 package program. All statistical analyzes were accepted as p <0.05 significance level and relations were evaluated at 95% confidence interval. In the analyzes, t test, chi square test, pearson correlation coefficient were used.
Results: 11 smokers had high ADHD possibility, and 49 were very high ADHD possibility. In the non-smokers, there were 2 people with low ADHD possibility, 23 people with high ADHD possibility and 43 people with very high ADHD possibility. There was a statistically significant relationship between smoking and the likelihood of ADHD (p <0.05).
Conclusion: During smoking cessation, the patient needs to be referred to ADHD-related questions, and psychiatric support should be provided during smoking cessation if there are findings associated with ADHD.
Keywords: Attention deficit and hyperactivity impairment, smoking, addiction to smoking, smoking cessation, reward, reward systems