Ventromedyal hipotalamik çekirdekte steroidojenik faktör 1 (SF-1) ifade eden nöronların beslenme üzerine etkisi
Steroidogenic factor 1  (SF-1) neurons in the ventromedial hypothalamus effect on food intake
Yazar: FULYA ALKAN
Danışman: DOÇ. DR. DENİZ ATASOY
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Fizyoloji = Physiology ; Genetik = Genetics ; Nöroloji = Neurology
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme davranışı = Feeding behavior ; Genetik = Genetics ; Hipotalamus = Hypothalamus ; Nöronlar = Neurons ; Vücut ağırlığı = Body weight

Özet:
Obezite enerji alımı ve enerji harcanması arasındaki dengenin alım yönüne kayması ile gelişen önemli bir sağlık problemidir. Hipotalamustaki sinir ağlarının açlık ve tokluk hissini düzenlediği uzun zamandır bilinmektedir. Bu bölgede yer alan Ventromedyal hipotalamus (VMH) besin tüketiminde rol alan ve 'tokluk' merkezi olarak da bilinen bir çekirdektir. Enerji metabolizmasında ve glikoz dengesinden de sorumlu VMH'e yapılan lezyon çalışmaları ve bu çekirdekte bulunan nöral alt grupların genetik manipülasyonu hiperfajiyle karakterize obeziteye yol açtığı kanıtlansa da anlık iştah yönetiminde VMH nöronlarının işleyişi sinaptik düzeyde halen bilinmemektedir. Bu tezde hücre tipine özgün farmakogenetik teknikler kullanılarak VMH steroidojenik faktör 1 (SF-1) ifade eden nöronların anlık ve uzun süreli iştaha etkileri incelendi. Aç hayvanlarda SF-1 nöronlarının kemogenetik aktivasonu anlık besin tüketimini baskıladı (p<0.005). Tok hayvanlarda SF-1 nöronlarının kemogenetik inaktivasyonu sonucu anlık iştahta herhangi bir değişiklik gözlenmedi. Öte yandan, SF-1 nöronları apoptoz aracılı hücre ölümü ile ablasyonu sağlanarak, iştahta uzun süreli bir artış ve bununla birlikte ilerleyen kilo alımı görüldü (p<0.05). Bulgular, SF-1 ifade eden VMH nöronlarının iştahı ve vücut ağırlığını çok sıkı olmayan bir şekilde kontrol ettiğini göstermiştir.

Anahtar kelimeler: VMH, SF-1, beslenme davranışı, vücut ağırlığı, kemogenetik

Abstract:
Obesity is an epidemic disease which is caused by the imbalance between energy intake and energy expenditure. It has been known that there are neuronal circuits in the hypothalamic region of the brain regulating appetite and body weight. Ventromedial hypothalamus (VMH) is one of the earliest identified 'satiety' centers and has long been implicated in feeding behavior. Despite the large body of literature suggesting that genetic or anatomical lesions to this region are sufficient to drive obese phenotype, precise role of electrical activity in VMH neurons for acute appetite regulation is not clear. In this thesis, cell type specific pharmacogenetic manipulation tools have been used to investigate role of VMH steroidogenic factor -1 (SF-1) neurons in short term regulation of appetite. Results indicate that while chemogenetic activation of SF-1 neurons inhibit food intake in food deprived mice (p<0.005), their inhibition does not result in significant food inhibiton in sated animals. In addition, specific ablation of VMHSF-1 neurons resulted in increased body weight and food intake over a period of several months (p<0.05). Collectively, these results suggest a permissive role for VMHSF-1 neuronal activity in short term regulation of food intake.


Keywords: VMH; SF-1; feeding behavior, body weight; chemogenetics