Eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH malzemesinde ısıl işlemin malzeme özelliklerine ve şekillendirmeye etkileri
The effects of heat treatment on material properties and forming in 17-4 material produced by additive manufacturing method
Yazar: UĞUR SITKI TÜRKYILMAZ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM KARAAĞAÇ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İmalat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İmalat Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Bu çalışmada, eklemeli imalat yöntemiyle üretilen 17-4 PH paslanmaz çeliğine uygulanan 
ısıl işlemin ve eklemeli imalat üretim proses parametrelerinin mekanik özelliklere ve V 
bükme ile deformasyon dayanımına olan etkileri deneysel incelenmiştir. Deney numuneleri
üç farklı yapı oryantasyonunda (XY, YZ ve XZ eksenleri) SLM yöntemi kullanılarak
üretilmiştir. Deneysel çalışmalar her yapı oryantasyonu için bir ısıl işlemsiz (As-built) ve bir 
de kondisyon A (con A) ısıl işlem uygulanmış numunelerde gerçekleştirilmiştir. As-built ve 
ısıl işlemli numunelerin mekanik özelliklerini belirlemek amacıyla çekme testleri ve sertlik 
ölçümleri gerçekleştirilmiştir. Deneysel çalışmalardan, XY düzleminde üretilen as-built 
numuneler 850 MPa akma ve 950 MPa çekme dayanımına sahipken, YZ düzleminde üretilen 
numuneler 1030 MPa çekme dayanımı ve XZ düzleminde üretilen numunelerde 958 MPa 
çekme, 1000 MPa akma dayanımı ölçülmüştür. Kondisyon A ısıl işlem uygulanmış deney 
numunelerinde ise XY düzleminde en düşük 1290 MPa akma, YZ düzleminde 1340 MPa 
akma dayanımı ve XZ düzleminde 1390 MPa akma dayanımı kaydedilmiştir. V bükme ile 
deformasyon testlerinde ise as-built numunelerde en küçük geri esneme değeri XY düzlemde 
30° açısında, en büyük geri esneme değeri de YZ düzleminde 15° açısında gözlemlenmiştir.

Abstract:
In this study, the effects of heat treatment and additive manufacturing process parameters on 
the mechanical properties and deformation resistance (via V-bending) of 17-4 PH stainless 
steel produced by additive manufacturing were experimentally investigated. Test specimens 
were produced using the Selective Laser Melting (SLM) method in three different build 
orientations (XY, YZ, and XZ axes). Experimental studies were conducted on specimens in 
their as-built condition and those subjected to condition A (con A) heat treatment for each 
build orientation. To determine the mechanical properties of both as-built and heat-treated 
specimens, tensile tests and hardness measurements were carried out. From the experimental 
studies, the as-built specimens produced in the XY plane exhibited a yield strength of 850 
MPa and a tensile strength of 950 MPa, while the specimens produced in the YZ plane 
showed a tensile strength of 1030 MPa, and those produced in the XZ plane had a tensile 
strength of 958 MPa and a yield strength of 1000 MPa. For the condition A heat-treated 
specimens, the lowest recorded yield strength was 1290 MPa in the XY plane, 1340 MPa in 
the YZ plane, and 1390 MPa in the XZ plane. In the deformation tests using V-bending, the 
smallest springback value in the as-built specimens was observed at a 30° angle in the XY 
plane, while the largest springback value was found at a 15° angle in the YZ plane.