Fen bilimleri öğretiminde sketchnote tekniği kullanımı ve etkililiği ile ilgili öğretmen görüşleri
Teachers' views on the implementation and effectiveness of sketchnote technique in science teaching
Yazar: NURAY SEVİNÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA KANLI DENİZCİ
Bahçeşehir Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eskiz = Sketch ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Görsel not alma = Sketchnote ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; İkili kodlama kuramı = Dual coding

Özet:
Bu araştırmanın amacı, sketchnote tekniği kullanımı ile ilgili öğretmen görüşlerini almak ve Fen Bilimleri öğretiminde sketchnote tekniğinin etkililiğini incelemektir. Araştırmada görselleştirmenin en doğal öğrenme yöntemlerinden biri olduğu esas alınarak öğrenme süreçleri gözlenmiş ve öğretmen görüşleri alınmıştır.
Öğrenmek için bazen daha fazla zamana, bazen de bilginin yapılandırılmasına ihtiyaç vardır. Sketchnote bu noktada bilginin öneminin belirlenip düzenlenmesini sağlar. Sözel bilgiyi görsel ifadeler ile birlikte kullanarak öğrenmeyi organize etmenin yoludur. Araştırma, yeni bir yaklaşım olarak sketchnote tekniğinin öğrenme süreçlerindeki etkisini incelemek amacıyla, 2017-2018 eğitim-öğretim yılında İstanbul'da 5. sınıf Fen Bilimleri dersi öğretmenliği yapmakta olan 6 (altı) öğretmen ile yürütülmüştür. Keşif amaçlı / keşfedici araştırma (exploratory) nitel araştırma yönteminin kullanıldığı çalışmanın verileri sınıf içi ön gözlem, sınıf içi son gözlem ve görüşme tekniği aracılığı ile toplanmıştır. Sınıf içi ön gözlem süreci sonrasında araştırmaya katılan öğretmenlere araştırmacı tarafından tasarlanan iki günlük "Okullarda Sketchnote" eğitimi verilmiştir. Eğitim sonrasında sınıf içi gözlem ve öğretmenlerle yapılan yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Ayrıca araştırma sürecinde araştırmacı notları, öğretmen notları, kamera ve fotoğraf kayıtları kullanılmıştır.

Okullarda sketchnote tekniğinin kullanımı ve Fen Bilimleri öğretiminde sketchnote tekniğinin etkililiği ile ilgili; sketchnote tekniğinin bilişsel açıdan bilginin aktif olarak işlenmesine teşvik etme, ana fikir ve detayların ayrımını sağlama, bilgiyi organize etme, yaratıcılık, anlama ve hatırlama; sosyal açıdan öğrenme ve öğretme motivasyonu, bireysel katkı, bilgiyi paylaşma ve fiziksel açıdan bilginin görünür olmasında etkili olduğu bulunmuştur. Yalnızca öğrenme süreçlerinde değil uygulama, geribildirim ve öğrenme çıktısı olarak da fayda sağlayacağı tespit edilmiştir. Araştırmada son olarak, sketchnote kullanımı, görsel not alma ve ikili kodlama süreçlerinin kullanımı üzerine önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to obtain the opinions of teachers about the implementation of sketchnote technique and to investigate the effectiveness of the technique in Science teaching. Based on the premise that visualization is among one of the most natural learning method, learning processes were observed and teachers' views were obtained.
Sometimes more time, sometimes more knowledge construction is needed for the learning. At this point, sketchnote determines the importance of information and helps organizing it. It is the way to organize learning by using verbal information together with visual expressions. The study was carried out with 6 (six) teachers who were teaching 5th grade Science classes in Istanbul in 2017-2018 Academic Year in order to examine the effect of sketchnote technique on learning processes as a new approach. As data collection tool in the study, the teachers were given a 2-day "Sketchnote in Schools" training designed by the researcher, following the preliminary observation in the classroom. 
After the training, classroom observation and semi-structured interview technique were applied. In addition, researcher notes, teacher notes, camera and photography recordings were utilized in the research process.
In respect to the usage of sketchnote technique in schools and the effectiveness of the sketchnote technique in Science teaching, sketchnote technique has been found to be effective in encouraging the active processing of information from a cognitive perspective; distinguishing between the main ideas and details; organizing information; inducing creativity, understanding and remembering; motivating to learn and to teach in a social manner; enhancing individual contribution; sharing information and providing physical visibility of information. It has been determined that, in addition to learning processes, sketchnote technique would provide benefits in form of application, feedback and learning output. Finally, the study included recommendations on the usage of sketchnote, visual note taking and the utilization of Dual Coding processes.