Türk ulusal kimliğinin inşası ve medyada popüler tarih söylemi: Tefrika tarihi romanlar (1928-1938)
The construction of Turkish national identity and popular historical discourse in media: Historical novels published in newspapers (1928-1938)
Yazar: GÖKÇEN BAŞARAN
Danışman: DOÇ. DR. GÜLGÜN ERDOĞAN TOSUN
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Genel Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Sosyoloji = Sociology ; Tarih = History
Dizin: Kimlik = Identity ; Medya = Media ; Milli kimlik = National identity ; Milliyetçilik = Nationalism ; Popüler kültür = Popular culture ; Popülerlik = Popularity ; Sosyal inşaa = Social construction ; Tarihi roman = Historical novels ; Tefrikalar = Tefrikalar ; Ulus-devlet = Nation-state

Özet:
ÖZET Bu çalışmanın temel amacı, Türk ulusal kimliğinin inşa sürecinde tarihin kullanımı ve bu sürecin resmi ve popüler mecralardaki yeniden üretimini tartışmak ve tarihi romanların resmi tarih söylemi ile içice geçmişliğini göstermektir. Ulus-devletlerin inşa sürecindeki tarih yazımı seferberliğinin, "tarih" bilgisine duyduğu yoğun gereksinim, tarihin ulusal kimlik inşasına taşıdığı malzemenin "cinsi" üzerinden, "ulus" kavramının içinin nasıl doldurulduğu sorusuna yanıt verebilmeyi kolaylaştırır. Diğer bir deyişle kontrata dayalı ve organik ulus kavramları arasındaki tercih ya da iki uçluluk (ambivalance) tarih yazımı ve popüler metinlerde kendisini açığa çıkarır. Burada da Türk ulusal kimliğinin inşa sürecinin sözleşmeci bir ulus anlayışından organik ulus anlayışına doğru kayma gösterdiği resmi ve popüler metinler üzerinden tartışılmaktadır. Çalışmada 1928-1938 yılları arasında, beş ayrı gazetede yayınlanmış tarihî romanlar üzerinden Türk ulusal kimliğinin inşa edilişindeki popüler süreç ve malzeme analiz edilmektedir. Bu romanlar resmi tarih söyleminin ana malzemelerini, özellikle Türk Tarih Tezi'nin argümanlarını kullanmakta, bunları popüler bir dile tahvil ederek, kitleselleştirmektedirler. Türkler yüksek bir medeniyete haiz, beyaz ırktan, brakisefal bir ulus olarak kurgulanmakta, milli seciye özellikleri etnosentrik, hatta ırkçı ifadelerle yüceltilmektedir. Ulusal motivasyon ve güven duygusunu artırmaya yönelik tüm bu çabalar, bireysel kimlikleri ulus eksenli bir yorumla kavrayabilmek ve "Türk" tanımının içini kabullenilmesi ve özdeşleşmesi arzulanır bir malzeme ile doldurmak amacından kaynaklanır. Türk ulusal kimliğinin, bu dönemde resmi ve popüler mecralarda yoğun olarak işlenmiş bir "tarih seferberliği" ile inşa edildiği söylenebilir. Resmi tarih söyleminin temel argümanları, popüler metinlerde yeninden üretilmiş, kitleselleştirilm iştir. Türk kimliği; modern, seküler, akılcı bir perspektiften, ancak etnik ve kültürel temelleri öne çıkarılarak oluşturulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
ABSTRACT The main objective of this work is to discuss the importance of history and historiography in the process of the constitution of Turkish national identity and to indicate the coalition between the official and popular historical discourses from the perspective of historical novels. The mobilisation of history and the need towards an official historiography during the constitution of nation-state can be interpreted as an indication of how the concept of "nation" is constructed. With other words, the choice or the ambivalance between the concept of organic nation or contract-based nation can be revealed through the official or popular historical texts. The main discussion point of this work is also to indicate that there is a shift from the contract-based nation to the organic nation, during the constitution of Turkish national identity which can be observed from the official and popular historiography. In the thesis, the popular process and material of historical writing is discussed through the historical novels which are selected from five different newspapers encompassing the years 1928-1938. These novels use the claims of official historical efforts, like Turkish Historical Thesis, and by providing popularity to them, they increase the effects of these works and make them reach to the masses. In these novels, Turks are shown as a high, white race with bracephalic heads who had constructed developed civilisations. All these efforts are mobilised in order to increase the national motivation and to provide functional and desirable material for the promotion of Turkish national identity. It can easily be asserted that Turkish national identity is constructed through a programmed historical mobilisation, especially in the first years of the Republic. The main claims of the official historical discourse is reproduced and spreaded through the masses by popular texts. Turkish national identity is constructed from a modern, secular and rationalist perspective, but by the promotion of ethnic and cultural terms of it.