Batı Türkiye'de yayılış gösteren su sıçanı, Arvicola terrestris (Linnaeus, 1758) (Mammalia: Rodentia) populasyonlarının RAPD-PCR analizi
RAPD-PCR analysis of water vole, Arvicola terrestris (Linnaeus, 1758) (Mammalia: Rodentia) distributed in western Turkey
Yazar: SEVİLAY ÜSTÜNBAŞ
Danışman: DOÇ. DR. REYHAN ÇOLAK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Evrim = Evolution ; RAPD-PCR = RAPD-PCR ; Su sıçanı = Water vole

Özet:
Su sıçanları (Arvicola terrestris) Palearktik bölgede geniş yayılış gösterirler. A. terrestris'in Türkiye'de 3 alt türü bulunmaktadır. Avrupa ile Asya arasında yer alan Türkiye'de, A. terrestris genetik düzeyde çalışılmamıştır. Bu çalışmanın amacı, Trakya ve Anadolu'da yayılış gösteren A. terrestris'in genetik yapısını DNA düzeyinde incelemek, populasyon genetiğine ve taksonomisine katkıda bulunmaktır. Bu çalışma ile A. terrestris'in Türkiye populasyonları ilk kez RAPD-PCR tekniği kullanılarak analiz edildi. Türkiye'deki 9 lokaliteden toplam 38 birey çalışıldı. Çalışılan 23 RAPD markerinin 17 tanesi tutarlı sonuçlar vermiş olup 146 polimorfik RAPD bandı ortaya koymuştur. Çalışılan populasyonlar arasındaki genetik ilişkileri göstermek için Nei'nin genetik mesafe ve genetik benzerlik hesaplamaları kullanıldı. Hesaplamalar POPGENE ve POPULATION bilgisayar programlarıyla yapıldı. A. terrestris populasyonları için hesaplanan genetik çeşitlilik Denizli populasyonunda H= 0.0514 (P= %12.33) ile Afyon populasyonunda H= 0.0949 (P= %23.9) aralığındadır. A. terrestris populasyonlarındaki toplam genetik çeşitlilik Ht= 0.1463 olarak hesaplandı. Çalışılan populasyonlar arasındaki genetik farklılaşmayı gösteren GST değeri 0.4968 olarak bulundu. Genetik mesafe değerleriyle çizilen dendogramda A. terrestris populasyonları 2 küme oluşturdu. Birinci kümede Trakya populasyonu tek başına yer alırken, ikinci kümede Anadolu populasyonları alt kümeler oluşturdu. Sonuç olarak, RAPD-PCR marker sistemi A. terrestris alttürlerini birbirinden ayırdı.

Abstract:
Water vole, Arvicola terrestris is distributed widely in Palearctic region. There are three subspecies of A. terrestris in Turkey. In Turkey located between Europe and Asia, there is no any study on this species at the level of genetic structure. The aim of the present study was to survey genetic structure at DNA level and to contribute to the taxonomic status, population genetics of A. terrestris, in Thrace and Anatolia. The Turkish populations of A. terrestris is analyzed for the first time by using RAPD technique with this study. A total of 38 specimens from 9 locations were studied. 17 of the 23 RAPD markers tested yielded 146 polymorphic RAPD bands. The estimates of NEI?s standard genetic identity and genetic distance were calculated to show the genetic relationships between populations studied. All estimations were calculated with the POPGENE and POPULATIONS soft wares. The estimated genetic diversity in A. terrestris populations ranged from H= 0.0514 (P= %12.33) in Denizli to H= 0.0949 (P= %23.9) in Afyon population. The total gene diversity in A. terrestris populations was calculated as Ht= 0.1463. GST value calculated was 0.4968. Dendogram constructed with genetic distance data formed two clusters. The first cluster included Thrace population and the second cluster (Anatolia) was divided into subgroups. Consequently, RAPD-PCR marker system separated two subspecies of A. terrestris.