Yazma eserlerin kataloglanmasında kullanılan Türkçe biyografya kaynaklarının müellif adlarının doğru tespiti bakımından karşılaştırmalı analizi
A comparative analysis of Turkish biography resources used in cataloging of manuscript works in terms of right detection of author names
Yazar: SİNAN SÜMBÜL
Danışman: PROF. MEHMET CANATAR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Bibliyografya = Bibliography ; Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management
Dizin: Bibliyografik denetim = Bibliographic control ; Biyografi = Biography ; Kataloglama ve sınıflama = Cataloging and classification ; Müellifler = Authors ; Yazma eserler = Manuscripts

Özet:
Bilgi insanoğlunun ilk çağlardan itibaren ürettiği ve içinde yaşadığımız bilgi çağında yoğun etkileşim içinde olduğu bir olgudur. Birçok farklı alanda yaşanan değişimler, bilginin katlanarak artmasına neden olmuş ve bu artış bilgiye erişim için önemli bir sorun haline gelmiştir. Bunun yanı sıra geçmişten günümüze ulaşan yazma eserler konusunda da bilgiye erişim sorunları mevcuttur. Bu sorunların başında: Söz konusu eserleri kaleme alan müelliflerin isimlerinin doğru ve standart bir şekilde tespit edilememesi gelmektedir. Bu bakımdan hazırladığımız tezin amacı yazma eserlerde müellif adı tespiti sorununa çözüm getirebilmek için biyografik kaynaklar üzerinde bir analiz çalışması yapmak olmuştur. Bunun için Osmanlı Devleti döneminde Türkçe olarak kaleme alınan biyografi kaynaklarından Osmanlı Müellifleri ve Sicill-i Osmani adlı iki biyografik eser seçilmiş ve bu eserlerin içerik analizleri yapılmıştır. Seçilen bu iki biyografik kaynakta yer alan müellifler, yazdıkları eserlerin yanı sıra baba adı, dede adı, anne adı, doğum tarihi, ölüm tarihi, doğum yeri, ölüm yeri, meslek ve tarikat bilgileri de dikkate alınarak birbiriyle eşleştirilmiş ve her iki eserde bulunan ortak isimler ortaya çıkarılmıştır. Bu yöntemle bütün bir biyografi külliyatı kayıt altına alınıp birbiriyle karşılaştırılarak ortak müellifler tespit edildiğinde aynı kişinin farklı kaynaklarda nasıl isimlendirildiği görülecek ve kaynaklardaki isimlendirmeler dikkate alınarak o müellif adını kataloglarda standart bir hale getirmek mümkün olabilecektir.

Abstract:
Information generated from the first ages of mankind and the information age in which we live is a fact that there is intense interaction. The changes experienced in many different areas, led to a rise exponentially knowledge and reaching the information has become a major problem for this increase. There ara some problems for reaching the manuscripts that have survived till today as well. This problem in the early works of the author who penned the names right and comes in a standard way can not be identified. The aim of the thesis was to develop a model to bring a solution to the problem to identify the author's name in manuscripts. The source of the biography penned in the Ottoman Turkish government author of the Ottoman and the Sicill-i Osmani two biographies source are the selected and biographies source content analyzes were performed. The authors located in this biography source as well as the works they wrote father's name, mother's name, grandfather's name, date of birth, date of death, place of birth, place of death, the professional and religious information taking into account paired with each other and common names on both sources revealed. With this method, the whole biography corpus are get record and  by comparing with each other when co-authors are determined, It is seen how the same person is named at different source and considering the sources from the namings it will be possible to make a standard catalog for name of the author.