Sosyal devlet anlayışı çerçevesinde sağlık çalışanlarının mesleki tükenmişlik düzeyi ve iş doyumu ilişkisi: "Ankara ili acil sağlık hizmetleri örneği"
The Relationship between the level of occupational burnout of healtcare prosfessionals and occupational satisfaction in the framework of the social state approach :"The  example of emergency healt services in Ankara"
Yazar: ÖZLEM BAĞLAR
Danışman: DOÇ. DR. ABDULKADİR DEVELİ
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Politika Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sosyal Hizmet = Social Work ; İşletme = Business Administration
Dizin: Acil servis = Emergency service ; Acil tıp servisleri = Emergency medical services ; Ankara = Ankara ; Mesleki stres = Vocational stress ; Sağlık personeli = Health personnel ; Sosyal devlet = Social state ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik düzeyi = Burnout level ; Örgütsel tükenmişlik = Organizational burnout ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Sağlık insanoğlu için en önemli nimetlerden biridir. Her birey farklı koşullarda yaşamasına rağmen sağlık aynı düzeyde öneme sahiptir. Sağlık hizmeti bu noktada kaynakları etkin ve doğru yöntemlerle hayata geçirmeyi gerektirir. Ülkelerin sunmuş oldukları sağlık hizmetleri ise vatandaşına sağladığı bir sosyal politika aracıdır. Bu bağlamda Sağlık hizmetlerinin etkinliği ve bütünlüğü sosyal devlet anlayışı çerçevesinde değerlendirmeyi gerektirir. Mesleki Tükenmişlik kavramı özellikle insan odaklı çalışılan meslek gruplarının başında yer alan sağlık çalışanlarının hizmet bütünlüğünü aksatmaktadır. Yaşanılan tükenmişlik durumu ise iş doyumunu azaltmaktadır. Bu çalışmanın amacı, başarılı bir sağlık hizmeti sunumunda çalışanların bilgi ve tecrübesinin yanı sıra memnuniyet ve fedakârlık düzeylerinin önemli bir role sahip olduğu bu doğrultuda yaşamış oldukları mesleki tükenme durumu ve iş doyumunu birlikte değerlendirebilmektir. Bu değerlendirme sonucunda elde edilen bulgular doğrultusunda literatüre katkı sağlayıcı önerilerin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada artan mesleki tükenmişlik sorunsalı ele alınmış olup, iş doyumu ile etkileşim içerisinde olduğu sos yo demografik değişkenler; cinsiyet, yaş, medeni durum, eğitim düzeyi, aylık hane geliri, meslekte geçirilen süre bağımsız değişkenleri ile değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Çalışmanın yöntemi olarak nicel yöntem kullanılmıştır. Tüm çalışma popülasyonlarında demografik özelliklere göre kategorize edilmiş gruplarda, Maslach Tükenmişlik Ölçeğinde yer alan duygusal tükenme, duyarsızlaşma ve kişisel başarı alt kategorilerinde alınan puanlar ile Minnesota İş Doyum Ölçeğinde alınan puanlar arasındaki ilişki Regrasyon Analizi ile karşılaştırılmış, Pearson korelasyon katsayısı ile incelenmiştir. Çalışmanın bulgularında tüm gruplarda İş doyumu ile tükenmişliğin alt grupları arasında anlamlı düzeyde negatif yönde ve güçlü düzeyde ilişki saptanmıştır. İş doyumu ile duygusal tükenme ve duyarsızlaşma alt kategorileri arasında negatif yönde güçlü düzeyde anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Kişisel başarı alt kategorisi ile de iş doyumu arasında pozitif yönde zayıf düzeyde ilişki tespit edilmiştir. Sonuç olarak, iş doyumu, çalışanların tükenmişlikleri ile ilişkilidir. Sosyal politika belirleyicileri için bu ilişkinin göz önünde bulundurulması fayda sağlayabilir. 
Anahtar Kelimeler: Sosyal Devlet, Sosyal Politika, Sağlık Hizmetleri, Mesleki Tükenmişlik, İş Doyumu

Abstract:
Health is one of the most important blessings for human beings. Although each individual lives in different conditions, health has the same level of importance. At this point, health service requires realizing resources with effective and correct methods. The health services provided by the countries are a social policy tool that they provide to their citizens..In this context, the effectiveness and integrity of health services requires evaluation within the framework of the social state understanding. The concept of occupational Burnout hinders the service integrity of health workers, who are at the head of the occupational groups that work with a human focus. Burnout reduces occupational satisfaction. The aim of this study is to evaluate professional burnout and occupational satisfaction, since the level of satisfaction and commitment, as well as the knowledge and experience of employees, have an important role in a successful health service delivery. In line with the findings obtained as a result of this evaluation, it is aimed to develop suggestions that contribute to the literature. In the study, the problem of increasing professional burnout was discussed, and the socio-demographic variables that interact with occupational satisfaction; It is aimed to evaluate it with the independent variables of gender, age, marital status, education level, monthly household income, time spent in the profession. Quantitative method was used as the method of the study. In all study populations, in groups categorized according to demographic characteristics, the relationship between the emotional exhaustion, depersonalization and personal achievement sub-categories in the Maslach Burnout Scale and the scores in the Minnesota Job Satisfaction Scale were compared with Regression Analysis and examined with the Pearson correlation coefficient.In the findings of the study, a significant negative and strong correlation was found between job satisfaction and the subgroups of burnout in all groups. There was a strong negative significant difference between occupational satisfaction and emotional exhaustion and depersonalization sub-categories. There was a weak positive correlation between the personal achievement sub-category and job satisfaction. As a result, occupational satisfaction is associated with employee burnout. Considering this relationship may be beneficial for social policy makers.
Keywords: Social State, Social Policy, Health Services, Occupational Burnout, Job Satisfaction