Fritz Neumark'ın hayatı ve iktisadi görüşleri
Fritz Neumark's life and economic views
Yazar: ABDURRAHMAN YILDIRIM
Danışman: DOÇ. DR. TÜRKER ŞİMŞEK
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Fritz Neumark, 1900-1991 yılları arasında yaşamış, özellikle iktisat ilmi ve politikası alanlarında uluslararası tanınmış Alman asıllı bir bilim insanıdır. Yahudi kimliği nedeni ile Hitler döneminde yaşadığı zorluklar ve kısıtlamalar sonucunda 1933 yılında Türkiye'ye göç etmiştir. 1936 yılında İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi'nin kurulmasına katkı sağlamıştır. İstanbul Üniversitesi'nde ekonomi politikası alanında Profesör olarak görev yapmış ve bu alanda çok sayıda bilim insanı yetiştirmiştir. Bu kişiler arasında Prof. Dr. Sabri Ülgener, Prof. Dr. Orhan Dikmen, Prof. Dr. Sabahattin Zaim, Prof. Dr. Gülten Kazgan, Prof. Dr. Memduh Yaşa ve Prof. Dr. Osman Okyar gibi isimler yer almaktadır. Ayrıca Türk Gelir Vergisi Kanunu'nu hazırlayan kişi olarak da bilinmektedir.  

İkinci Dünya Savaşı bittikten sonra 1949 yılında Frankfurt Üniversitesi'nden davet alan Neumark, 1952 yılında kalıcı olarak Almanya'ya dönmüştür. 1954/55 ve 1961/62 yıllarında Frankfurt Üniversitesi'nde iki defa rektörlük görevinde bulunmuştur. 1969 yılında Mali Reform Komisyonu'nda görev almış, Avrupa Ekonomik Topluluğu Sosyal Danışma Konseyi ile Vergi ve Finans Komitesi'nde başkanlık yapmıştır. Ayrıca, Hessen'deki Merkez Bankası'nda, Uluslararası Kamu Maliyesi Enstitüsü'nde ve Sosyal Politikalar Derneği kurumlarında da başkanlık yapmıştır. Neumark, ekonomi alanındaki katkılarından, yazdığı eserlerinden, yapmış olduğu siyasi danışmanlık görevlerindeki etkilerden dolayı ölümünden bu kadar zaman geçmiş olmasına rağmen hala isminden çokça söz ettirebilmektedir. 

Bu çalışmanın amacı, Fritz Neumark'ın hayatını ve ekonomi bilimine katkılarını ortaya koymaktır. Bu çalışmada Neumark'ın hayatına genel bir bakış, akademik yolculuğu, Türkiye yılları ve Türkiye'de ekonomi alanında katkıları, Franfurt'a geri dönüşü, Enflasyon Teorisi, Bütçe, Vergi gibi Maliye politikası görüşleri ele alınmaya çalışılmıştır. Fritz Neumark'ın hayatı ve iktisadi görüşleri hakkında çok fazla Türkçe kaynak olmadığı için yapılan bu çalışma ayrıca önem arz etmektedir.

Abstract:
Fritz Neumark, a German scholar who lived between 1900 and 1991, gained international recognition particularly in the fields of economic science and policy. Due to his Jewish identity, he faced difficulties and restrictions during the Hitler era, prompting him to immigrate to Turkey in 1933. In 1936, he contributed to the establishment of the Faculty of Economics at Istanbul University. He served as a Professor of Political Economy at Istanbul University, where he mentored numerous scholars in the field, including names like Prof. Dr. Sabri Ülgener, Prof. Dr. Orhan Dikmen, Prof. Dr. Sabahattin Zaim, Prof. Dr. Gülten Kazgan, Prof. Dr. Memduh Yaşa, and Prof. Dr. Osman Okyar. Additionally, he is known for his role in drafting the Turkish Income Tax Law.

After the end of World War II, Neumark received an invitation from Frankfurt University in 1949, and he permanently returned to Germany in 1952. He served as the rector of Frankfurt University in the academic years 1954/55 and 1961/62. In 1969, he participated in the Fiscal Reform Commission and held presidencies in the Social Advisory Council and the Tax and Finance Committee of the European Economic Community. Moreover, he served as the president of the Central Bank in Hessen, the International Institute of Public Finance, and the Social Policies Association. Despite the considerable time that has passed since his death, Neumark's name continues to be prominent due to his contributions to the field of economics, his writings, and his influential roles in political advisory positions.

The purpose of this study is to shed light on Fritz Neumark's life and contributions to economic science. The paper provides a general overview of Neumark's life, his academic journey, his years in Turkey, and his contributions to the field of economics in Turkey. Furthermore, it examines his return to Frankfurt, his views on fiscal policies such as Inflation Theory, Budget, Tax, and his impact on political and economic circles. Given the scarcity of Turkish sources on Fritz Neumark's life and economic views, this study holds particular significance.