Uşak İlyaslı Kasabası folkoru
Usak İlyaslı Town?s folklore
Yazar: TÜRKAN ÇELİK
Danışman: PROF. DR. ALİ TORUN
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore

Özet:
Günümüz Türk toplumunda Folklor halk dansları olarak anlaşılıp değerlendirilmektedir. Oysa Folklor, bir toplumun kültürel birikiminin bütününü inceleyen bilim dalıdır.?Uşak İlyaslı Kasabası Folkloru? adlı bu çalışmamın konusu, Uşak Merkez İlyaslı Kasabası'nın kültürü ve bu kültürün ürünleridir. Bu tez çalışmasında ispatlanmaya çalışılan üç görüş bulunmaktadır. İlki, İlyaslının Folklorik mirasının çok zengin ve renkli oluşudur. Bu görüşü kanıtlamak maksadıyla kültürün farklı dallarında İlyaslının durumu incelenmiş ve özellikle anonim ürünler üzerinde durulmuştur.Ele alınan görüşlerden ikincisi, Orta Asya'da şekillenen eski Türk gelenek, din ve inanışlarının 21. yy.da hâlâ İlyaslı halkının folklorunu etkilemesidir. Bu düşünceyi kanıtlamak için yeri geldikçe örnekler verilmiş, çeşitli hatırlatmalar, açıklamalar yapılmıştır.Çalışmada değerlendirilen üçüncü görüş ise zaman içinde değişen yaşam koşullarının kültüre etkisidir. Özellikle iletişim araçlarıyla birlikte hızlanan değişim, doğal olarak geleneğe ve geleneğe bağlı ürünlere yansımış ve beraberinde yeni yorumlar getirmiştir. Uşak İlyaslı Kasabası Folkloru'nda bu değişim gözler önüne serilmeye çalışılmıştır.Tezin giriş bölümünde İlyaslı; tarihî, coğrafî, ekonomik vs. açılardan kısaca tanıtılmıştır. Tezin ilk bölümünde İlyaslının dil ve anlatım özelliklerine ikinci bölümünde ise tezin çıkış noktası olan anonim ürünlere yer verilmiştir; çünkü bu ürünler halkın geleneklerinden, duygularından, günlük yaşamdan ve dilden süzülüp gelir, toplumu bir ayna gibi yansıtır.Diğer bölümlerde İlyaslı halkının dinî ve batıl inanışlarından ve bu inanışların etkisinde oluşan gelenek, tören ve ritüellerden, hayatın geçiş dönemlerinden, halk tiyatrosunun şekillendiği köy seyirlik oyunlarından, halk hekimliğinden ve halk veterinerliğinden bahsedilmiştir.Sonuç kısmında ise Uşak İlyaslı Kasabası Folklorunun yaşatılması konusunda fikir ve öneriler yer almaktadır. Bu bölümde dile getirilen fikirler, özetle şöyledir: Kültür, bir milletin toplumsal hafızasını, hayata bakış açısını ve öz benliğini yansıtır; o milleti bir arada ve ayakta tutar. Bu eşsiz, göz alıcı hazineye sahip çıkılmalıdır.

Abstract:
Folklore is understood and defined as folk dances in Turkish community. Whereas Folklore, is a discipline in which the culturel accumulation is analysed as a whole.?Usak Ilyasli Town?s Folklore? titled study is about the culture and cultural products of Usak Central Ilyasli Town. There are 3 concepts which will be proved in this thesis. The first one is the colorful and rich heritage of Ilyaslı Folkloric. Different fields of culture in Ilyasli and especially anonymous products are examined in order to prove this point of view. The second concept which will argue out is about The old Turkish traditions, religion and believes performed in Central Asia which still effect Ilyasli community?s folklore in the 21st century. To prove this subject; examples, various reminds and explanations are given. The third concept which is evaluated in this study is the effects to culture of living conditions which have changed during the time period.Especially the Exchange, which has been accelerated by the means of communication, reflected naturally to traditions and tradition related products and has brought new comments.This transformation is tried to display in Usak Central Ilyaslı Town Foklore. Various sides of Ilyasli such as, historical, geographical and economical, etc? are introduced shortly in the beginning part of the thesis. In the first part of the thesis, Language and expression; in the second part of the thesis, anonymous products which are constructing the starting Point of the thesis are mentioned, because these products reflect the community?s traditions, feelings. They drain from daily life and language, and reflect the society as a mirror.In the other parts, religious and fallacious believes, traditions and rituals which are set up under the the effect of these believes and fallacious, parts of passages in life, village motion games which are performed by the folk theatres, community doctorship, community veterinary surgeon, in the community of İlyasli town are mentioned.Output and suggestions about keeping The foklore of Uşak Central Ilyasli town are taking part in the final part. The ideas mentioned at the final part are summarized as fallowing; Culture, reflects social memory of a nation, the Point of view to Life and self assertion which holds together and sustains a nation. This unique, glamorous treasure should be attended.