Subakut sklerozan panensefalitte oksidatif stres ve mononükleer lökosit DNA hasarı
Oxidant-antioxidant system and lymphocyte DNA damage in children with subacute sclerosing panencephalitis
Yazar: MEHMET FATİH SARAÇOĞLU
Danışman: PROF. DR. AKIN İŞCAN
Harran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Antioksidan vitaminler = Antioxidant vitamins ; Antioksidanlar = Antioxidants

Özet:
SSPE; sıklıkla çocuk ve genç erişkinleri etkileyen defektif kızamık virüsünün persistan infeksiyonun sebep olduğu kronik progresif bir ensefalopati durumudur. Oksidatif stres; kardiyovasküler hastalıkla, kanser ve enfeksiyöz hastalıklarda olduğu gibi SSPE gibi nörolojik hastalıklarda da son dönemde araştırılmaktadır. Oksidatif stres, pro-oksidanların yapımı ve nötralizasyonu arasındaki dengesizlik sonucu oluşur. Pro-oksidan / antioksidan dengede bozulma hücresel yapılarda oksidatif strese ve DNA hasarına neden olabilir.Bu çalışmada SSPE'li çocuklarda oksidan / antioksidan sistem ve DNA hasarı oluşumunu değerlendirmek amaçlandı. Aynı zamanda saptanan değişikliklerin klinik evre ile ilişkisi araştırıldı. Yaş ortalaması 10,27±1,4 arasında değişen 35 SSPE'li vaka hasta grubumuzu oluşturdu. Yakın yaş ve cinsiyette 34 sağlıklı çocuk kontrol grubu olarak alındı. DNA hasarı Comet assay yöntemi ile, total oksidan seviye (TOS) ve total antioksidan kapasite (TAK) ise Erel yöntemi ile çalışıldı.Hasta grubumuzda , DNA hasarı 15,3±9,9 AU, TOS düzeyi 32,7±16,8 (µmol H2O2 Eqv./L), TAK düzeyi 0,86±0,13 (µmol Trolox Eqv./L), oksidatif stress indeksi (OSİ) düzeyi 4,0±2,5 AU olarak saptandı. Kontrol grubunda, DNA hasarı 1,8±1,7 AU, TOS düzeyi 12,9±3,5 (µmol H2O2 Eqv./L), TAK düzeyi 1,00±0,11 (µmol Trolox Eqv./L), OSİ düzeyi 1,3±0,38 olarak saptandı. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında SSPE'li hastalarda DNA hasarının artmış olduğu saptandı (P<0,001). Oksidan-antioksidan sistem değerlendirildiğinde hasta grubunda TOS ve OSİ düzeylerinin kontrol grubuna göre arttığı, TAK düzeyinin ise azaldığı saptandı (sırasıyla P<0,001; P<0,001; P<0,001). SSPE hastalarında klinik evre ile sırasıyla DNA hasarı, TOS ve OSİ arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif korelasyon; TAK ile istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon saptandı. Yine DNA hasarı ile TAK arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon, DNA hasarı ile TOS ve OSİ arasında pozitif korelasyon saptandı.Sonuç olarak; SSPE hastalarında oksidatif stress ve DNA hasarının beraber artmış olduğu izlendi. Doğal veya sentetik antioksidanların kullanımı SSPE hastalarında oksidatif stress ve DNA hasarının azaltlması konusunda yardımcı olabileceği düşüncesindeyiz.Anahtar Kelimeler: SSPE, Oksidan-Antioksidan Sistem, DNA Hasarı.

Abstract:
SSPE is a chronic, progressive encephalitis that affects primarily children and young adults, caused by a persistent infection of defective measles virus. Oxidative stres is recently being investigated in children with SSPE as well as in cardiovasculer diseases, cancer and infectious diseases. Oxidative stres develops as a result of imbalance between formation and neutralisation of pro-oxidants. Pro-oxidants / antioxidant equilibrium disorders may cause oxidative stres and DNA damage in cellular structures.The aim of this study was to detect and correlate clinical stage with the oxidant / antioxidant status and DNA damage in children with subacute sclerosing panencephalitis. The patient group was constituted from 35 patients with SSPE whose mean age was 10,27±1,4 years. 34 sex and age-close healthy children, served as control group. The damage of mononuclear DNA were assessed with comet assay method and total oxidant status (TOS) and total antioxidant capacity (TAC) measurement by using Erel?s methods.In the SSPE patients, mean DNA damage level was 15,3±9,9 AU, TOS level was 32,7±16,8 (µmol Eqv./L), TAC level was 0,86±0,13 (mmol Trolox Eqv./L), oxidative stres index (OSI) level was 4,0±2,5 AU detected. In control group, DNA damage level was 1,8±1,7 AU, TOS level was 12,9 ± 3,5 (µmol Eqv./L), TAC level was 1,00±0,11, OSI level was 1,3±0,38 detected. When compared to control group, DNA damage aws detected to be increased in SSPE patients (P<0,001). When oxidant-antioxidant system were evaluated , while TOS, OSI level were significantly increased, TAC levels were decreased in SSPE patients compared to control group (P<0,001; P<0,001; P<0,001 respectively). There was a significant positive correlation between clinical stage and DNA damage, TOS and OSI levels; however a negative correlation was observed between clinical stage and TAC levels in SSPE patients. There was a statistically significant positive correlation between DNA damage and TAC levels; however a negative correlation was observed between DNA damage and TOS, OSI levels.In conclusion; there were increased oxidative stress and DNA damage present in patients with SSPE. The use of natural or synthetic antioxidants can be very helpful in the clinical practice and in decrease of the antioxidant stress and DNA damage of patients with SSPE.Key words: Subacute Sclerosing Panencephalitis, Oxidant-Antioxidant System, DNA Damage.