Müziğin COVID-19 kliniklerinde çalışan hemşirelerin bakım davranışlarına ve tükenmişlik düzeylerine etkisi
The effect of music on care behaviors and burnout levels of nurses working in COVID-19 clinics
Yazar: İLKAY AKÇAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU EREK KAZAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Müzik = Music ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome ; Tükenmişlik-mesleki = Burnout-professional

Özet:
Araştırma, müziğin COVID-19 kliniklerinde çalışan hemşirelerin bakım davranışlarına ve tükenmişlik düzeylerine etkisinin incelenmesi amacıyla kendi kendine kontrollü müdahale çalışması olarak yapılmıştır. 
Araştırmanın yapılabilmesi için gerekli Etik kurul ve hastane izinleri alınmıştır. Araştırmanın örneklemi, 1 Eylül-1 Aralık 2020 tarihleri arasında, Ankara Şehir Hastanesi Genel Hastane'de, yataklı kliniklerden Göz, KBB, Gastroenteroloji, Genel Cerrahi ve Plastik Cerrahi Kliniği'nde COVID-19 hastalarına bakım veren, gündüz vardiyasında çalışan ve örneklem seçim kriterlerine uyan gönüllü 38 hemşireden oluşmuştur. Yoğun Bakımlar, Psikiyatri klinikleri, Acil Servis, Poliklinikler ve Yanık Ünitesi, özellikli klinikler olması nedeniyle araştırma dışı bırakılmıştır. 
Araştırmanın verileri, Hemşirelerin Tanıtıcı Özelliklerine İlişkin Anket Formu, Hemşirelerin Müzik Tercihlerini Belirleme Formu ile Bakım Davranışı Ölçeği-24 ve Maslach Tükenmişlik Ölçeği ile toplanmıştır. 
Araştırmada hemşirelere sekiz hafta boyunca her gün, gündüz vardiyasında, 30 dk olacak şekilde, en çok tercih ettikleri tür olan klasik müzik dinletilmiş ve müzik dinletisinden önce ve sonra bakım davranışları ve tükenmişlik ölçeği uygulanarak, müziğin etkisine bakılmıştır. Araştırmada veriler SPSS 17.0 programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra Wilcoxon işaret testi, Bağımlı t-testi, Spearman'ın sıra sayıları korelasyon katsayısı, Student's t testi ve çoklu değişkenli doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. 
Araştırmada, hemşirelerin müzik dinletisi sonrasında bakım davranışları ölçeği güvence, bilgi-beceri, saygılı olma, bağlılık alt ölçek ve toplam puan ortalamalarında anlamlı artış (p<0.001) ve tükenmişlik ölçeği duygusal tükenme alt ölçek puan ortalamalarında anlamlı bir azalma görülmüştür (p0.010). Ayrıca müzik dinletisi öncesine göre müzik dinletisi sonrasında bakım davranışları güvence alt ölçek puanı ile tükenmişlik ölçeğinin duyarsızlaşma alt ölçek puanları arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir (r=-0.418 ve p=0.009). 
Araştırmada müziğin COVID-19 kliniklerinde çalışan hemşirelerin bakım davranışları düzeylerinin artmasında ve duygusal tükenme düzeylerinin azalmasında etkili olduğu sonucuna varılmıştır.  Elde edilen sonuçlar doğrultusunda hemşirelere çalışma ortamlarında belli saatlerde müzik dinletisinin yapılması önerilmektedir.

Abstract:
This study was conducted as a self-controlled intervention study to examine the effect of music on care behaviors and burnout levels of nurses working in COVID-19 clinics. 
This study was carried out with the approval of the hospital and ethical committees. Study sample was consisted of thirty-eight volunteer nurses who were working with COVID-19 patients at day shift of Ankara City Hospital General Hospital's inpatient departments of Ophthalmology, Otorhinolaryngology, and Gastroenterology, General Surgery and Plastic Surgery Clinics at 1 September – 1 December, 2020 and meeting the inclusion criteria.  Intensive care units, psychiatry clinics, emergency department, outpatient clinics and burn unit were excluded because they were specialized departments. 
Study data was collected with the Questionnaire for the Nurses' Descriptive Characteristics, the form for determining the Music Preferences of the Nurses, the Caring Behaviors Inventory-24 and the Maslach Burnout Scale. 
During the study, nurses were listened to classical music, which was their most preferred type, for 30 minutes every day at the day shift for 8 weeks, and the impact of music was examined by applying caring behaviors and burnout scale before and after the music. Data of the study was examined with SPSS 17.0 program. During the analyses of the data, along with descriptive statistics, Wilcoxon sign test, Dependent t-test, Spearman's rank correlation coefficient, Student's t test and multivariate linear regression analysis were used.
	Study showed a significant increase in the assurance, knowledge-skill, respectfulness, commitment subscales and total score averages of the nurses' care behaviors scale (p<0.001) and a significant decrease in the mean scores of the burnout scale emotional exhaustion subscale (p0.010) after music. In addition, compared to before the music, it was determined that there was a significant negative relationship between the care behaviors assurance subscale score and the burnout scale's depersonalization subscale scores (r = -0.418 and p= 0.009) after the music. 
It was concluded in the study that music was effective in increasing nurses' who were working in COVID-19 clinics perception levels of care behaviors and decreasing their emotional exhaustion levels. According to study results, listening to music at certain hours in working environments of the nurses is recommended.