Pertev Naili Boratav'ın ve İlhan Başgöz'ün Türk kültürü üzerine olan araştırmalarının sosyal antropoloji açısından karşılaştırmalı incelenmesi
A comperative analysis on Pertev Naili Boratav?s and Ilhan Başgöz?s resarchs on Turkish culture from an anthropolological perspective
Yazar: VOLKAN ÖZTEKE
Danışman: PROF. DR. KURTULUŞ KAYALI ; PROF. DR. ZAFER İLBARS
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Antropoloji Ana Bilim Dalı / Sosyal Antropoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Antropoloji = Anthropology ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Antropoloji = Anthropology ; Başgöz, İlhan = Başgöz, İlhan ; Boratav, Pertev Naili = Boratav, Pertev Naili ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Kültür = Culture ; Sosyal antropoloji = Social anthropology ; Türk kültürü = Turkish culture

Özet:
Bu çalışmada amaçlanan Türkiye'nin ve daha önemlisi Cumhuriyet döneminin yetiştirdiği iki önemli halkbilimcinin ?Pertev Naili Boratav ve Muzaffer İlhan Başgöz- Türk kültürünü konu alan eserlerinin sosyal antropoloji bilimi açısından karşılaştırmalı olarak incelenmesidir. Tezin böyle bir amacı gütmesinin sebebi ise iki halkbilimcinin Türk kültür tarihinde önemli yer tutan isimleri ve bu isimlerin verdikleri eserleri hangi açılardan değerlendirdikleri ve bu değerlendirmelerindeki benzerlikleri ve farklılıkları ortaya çıkartmaktır.Bunun haricinde tezde Türk kültür hayatındaki değişim süreçleri de tartışılmış ve bazı çıkarımlarda bulunulmuştur. Bu değişim süreçleri özellikle iki bilim adamının eserleri vasıtası ile okuyucuya sunulmuştur. İki halkbilimcinin özelikle anonim halk kahramanlarını ve dini kişilikleri ele alan yapıtları dönem siyasetini ve yaşayış tarzını açıklayıcı niteliktedir. İncelenen eserler araştırma evreninin sınırlılığı gereği Türk kültürü öğesini içeren eserlerdir. İki bilimci, halkbiliminin çok faklı alanlarında eserler vermişlerse de tezde önemle üzerinde durulan eserleri Türk kültür tarihinde yaşamış anonim ve önemli isimleri konu edinen eserleri olmuştur. Bu açıdan tez halk tarihi araştırmaları açısından önem taşımaktadır.Tezde saptanan bir diğer husus da iki bilim adamının konuları ele alırken sosyal bilimlerin hangilerinden faydalandıklarını ve hangi ekole daha yakın durduklarını örneklerle açıklamaktır.Tezde ayrıca dünyada ve ülkemizde halkbiliminin geçmişi, şu andaki durumu ve gelecekte nasıl olması gerektiği gibi bilgiler de okuyucuya aktarılmaktadır. Halkbilimi alanındaki tartışmalar ?bu bilimin ne olması ve nasıl olması gerektiği hakkında yapılan tartışmalar- ve bu bilim dalının diğer bilim dalları ile ama özellikle sosyal antropoloji ile olan ilgisi de tezde yer almaktadır. Bunun haricinde halkbiliminin doğumunda ana rol oynayan milliyetçilik kavramı ve bu kavramın halkbilimi ile olan ilişkisi dünyadan ve ülkemizden çeşitli örnekler aracılığı ile açıklanmaktadır. İki halkbilimcinin folklor ve milliyetçilik ilişkisinde durdukları noktada tezde yorumlar ve değerlendirmeler bölümünde ayrıntılı olarak tartışılmıştır.Kısacası tez iki halkbilimcinin Türk kültür tarihinin önemli isimlerini konu alan eselerinde nasıl bir benzeşme ya da ayrım olduğunu anlamak ve bu farklılıkları ya da benzerlikleri anlatmak açısından önemlidir. Kültür sürekli değişen ve sürekli yeniden üretilen bir olgu olduğuna göre, sosyal antropoloji açısından bu iki önemli halkbilimcinin Türk kültür tarihinin önemli isimlerini konu edindikleri çalışmaları kültür tarihimizdeki değişimi anlamaya da yardımcı olacak niteliktedir.

Abstract:
The aim of this study, the period of the Republic of Turkey and, more importantly, raised two important folklorists-Pertev Naili Boratav and Muzaffer Ilhan Başgöz-Turkish culture in comparison to examine the issue in terms of the science of social anthropology works. The reason that the thesis to have such an aim is that the two folklorists having the names which holding an important place in Turkish culture history and from which aspects do these names evaluating their works and reveal similarities and difference of this evaluation.Another matter referred to in this thesis, the Turkish culture in the life processes of change were discussed and some inferences were made. These processes of change, especially through the Works of two scientists presented to the reader. The two scientist-term policy of addressing the works of a descriptive nature and life style of Folk heroes of the people in particular and religious personalities. Limitation of the universe due to added research containing the works studied the works of Turkish culture. The two scientists, the science of public works in order not very different fields of work emphasized in the thesis, who lived on the Turkish culture, focusing on large public works has been the heroes. In this respect, the thesis is important for public historical research.Another matter referred to in this thesis, two issues when scientists make use of social sciences, which ones and describe examples in which school closer.The thesis also conveyed the current status and future information such as how it should be the science of history in our country and in the world to the reader. Public debate in the field of science-what science is and how it should be made about the debate-and this branch of science with other disciplines, but especially with its interest in social anthropology thesis is. Apart from this, the concept of nationalism played a major role in the birth of public science and folklore of this concept, the relationship between the reader through various examples from around the world and our country are described. Two scientist?s stopped off point about the relation of popular folklore and nationalism is discussed in reviews and evaluations part of the thesis.In short, the thesis area subject to the names of two popular works of scientists in the history of Turkish culture, or how the distinction is an affinity or similarity to the reader to understand and explain these differences is important. Culture is constantly changing and constantly re-produced, in terms of social anthropology, the names of these two important public issue scientist have gained significant studies the cultural history of the Turkish culture will also help to understand change in our history.