Yeni bir dış ticaret politikası olarak paralel ticaret
As a new foreign trade policy parallel trade
Yazar: GÜRSAN CİVELEK
Danışman: DOÇ. DR. BAYRAM GÜNGÖR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Paralel ithalat = Parallel import ; Ticaret = Trade ; Tükenme ilkesi = Exhaustion principle ; Uluslararası ticaret = International trade

Özet:
Bu çalışmada, uluslararası dış ticaret sistemi içerisinde, son yirmi yıldır uygulamaları sıklıkla yapılan ve tartışmalara konu olan paralel ticaret olgusunun daha net bir şekilde anlaşılabilmesi, sonuçlarının doğru bir şekilde değerlendirilebilmesi amaçlanmıştır. Paralel ticaretle ilgili literatür sayısında görülen sayıca azlığın giderilmesi amacıyla bu çalışmanın hazırlanması yoluna gidilmiştir.16. y.y.'dan itibaren dış ticaret teorilerinde ortaya çıkan dönüşümlerin bir yenisi günümüz dünyasında da yaşanmaktadır. Fikri mülkiyet hakkı korumasına sahip ürünler, tükenme ilkelerinden herhangi birisini uygulayan ülkelerde satılabilmektedir. Bu satış yetkili dağıtım kanallarının izni olmaksızın yapılmaktadır. Bu girişimin, uluslararası dış ticaret hacmini arttıracağı düşünülmektedir. Ülkeler arasındaki fiyat düzeylerinin asgari seviyelere düşeceğine inanılmaktadır. Bu olumlu gelişmelerin yürürlüğünün devamının sağlanması için ülkelerin uluslararası anlaşmaları imza altına alması gerekmektedir.Literatür taraması sonucunda bulunan yabancı dildeki bilimsel ve internet ortamındaki kaynakların çevirilerinin yapılmasına başlanmıştır. Paralel ticaret uygulamalarının hangi ihtiyacı karşılayacağının belirlenmesi noktasından hareketle, bu oluşuma destek olanlar ile karşı çıkan kesimlerin görüşlerinin doğru bir şekilde yansıtılabilmesi amacıyla örnek davalar incelenmiştir. Henüz çok kısa bir geçmişe sahip olan bu ticaret yönteminin, gelecekte dış ticaret rejimindeki pozisyonunun netleştirilmesi ve konuya ilgi duyan kesimler için oluşturulacak bilgi dağarcığına katkı sağlanması için çalışılmıştır.Fiyat düzeylerinde, uluslararası alanda var olan yüksek seviyelerdeki farklılığın daralıyor olması, paralel ticaretin olumlu sonuçlardan birisini oluşturmaktadır. Bu olumlu durum, az gelişmiş veya gelişmekte olan ülkelerdeki ürünlerin fiyatlarında görülen artışı; olumsuz bir şekle getiriyor gibi algılanmasına yol açmaktadır. Olumsuz gibi düşünülen bu durumun ise artması beklenen dış ticaret hacmi ile dengelenebileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to elicit the phenomenon of parallel trade applications which have been frequently used in the international foreign trade system nearly two decades and which is a matter of ongoing debates and then to understanding on this subject clearly, to analizing results truly.Today, a new kind of transformation is experienced similar to those emerged in the 16th century. The goods which are protected by intellectual property rights could be sold in the countries in which apply one of the principles that the exhaustion principle. This sale process was arranged without prior permission from the distribution channels. This initiative is thought to increase the volume of international foreign trade. The price differences among countries are expected to decrease to minimum levels. So as to retain the effect of those developments, the countries should be bound with international treaties.The online scientific documents and internet sources found as a result of this literature review were translated. Sample cases were examined in order to determine which needs the parallel trade practices will meet and to reflect the views of the parties which propose or oppose this trend. It was aimed to clarify the position of this recent trade method in future world trade regime and to contribute to the pool of knowledge provided for the interested parties.The shrink of the dramatic levels of price differences in the international market demonstrates one of many positive consequences of parallel trade method. This positive result causes a misperception that this method is making the price increases in the underdeveloped or developing countries as negative. This situation which was thought as a negativity is thought to be balanced with the expected increase in the volume of foreign trade.