Lise öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığının yordayıcılarıyla ilgili bir model sınaması
A model test on the predictors of social media addiction among high school students
Yazar: NESRİN BOZKURT
Danışman: PROF. DR. RAGIP ÖZYÜREK
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Sosyal medyanın her geçen gün kullanım alanının ve sıklığının artması bazı problemleri beraberinde getirmektedir. Fırtınalı dönem olarak adlandırılan ergenlik döneminin daha sağlıklı geçirilebilmesi için yeni çalışmalarla araştırılmaya devam eden sosyal medya bağımlılığı ile ilgili ergenlerle önleyici çalışmalar yapılması önemlidir. 
Bu araştırma ile lise öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığını; kullanım sıklığı, bilişsel esneklik, psikolojik iyi oluş, yalnızlık, sosyal kaygı, cinsiyet ve sosyal medya kullanım amacı değişkenlerinin yordayıp yordamadığı tespit edilmek amaçlanmıştır. Araştırma sonucunda oluşturulacak model alanda çalışan psikolojik danışmanlara sosyal medya bağımlılığı ile yapacakları çalışmalarda kaynak oluşturacak ve sonraki çalışmalar için literatüre katkı sağlayacaktır. 
Bu araştırma Muğla'nın Bodrum ilçesinde yer alan liselere eğitime devam eden 627 öğrencinin Ergenler için Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, Bilişsel Esneklik Ölçeği, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği, UCLA Yalnızlık Ölçeği Kısa Versiyonu, Sosyal Kaygı Ölçeği Kısa Versiyonu ve Kişisel Bilgi Formu'ndan elde edilen veriler kullanılarak yapılmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmış ve örneklem uygun örnekleme yöntemi ile oluşturulmuştur. Araştırmaya katılan 627 öğrencinin %63.4'ü kız ve  %36.6'sı erkektir. İstatistiksel analiz olarak Pearson ve Spearman korelasyonları ile adımlı çoklu doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. 
Elde edilen bulgulara göre sınıf seviyesinin sosyal medya bağımlılığını anlamlı bir şekilde yordamadığı; bilişsel esneklik, sosyal medya kullanım sıklığı, yalnızlık, cinsiyet, psikolojik iyi oluş ve sosyal medya kullanım amacının sosyal medya bağımlılığının anlamlı birer yordayıcısı olduğu bulunmuştur. En güçlü yordayıcılar ise bilişsel esneklik ve sosyal medya kullanım sıklığı olarak belirlenmiştir.

Abstract:
The increase in the usage area and frequency of social media brings with it some problems day by day. In order to have a healthier period of adolescence, which is called the stormy period, it is important to conduct preventive studies with adolescents regarding social media addiction, which continues to be investigated with new studies.
With this research, social media addiction of high school students; It was aimed to determine whether it predicts the variables of frequency of use, cognitive flexibility, psychological well-being, loneliness, social anxiety, gender and purpose of social media use. The model to be created as a result of the research will be a resource for psychological counselors working in the field in their studies on social media addiction and will contribute to the literature for future studies. 
This research was conducted on 627 students attending high schools in the Bodrum district of Muğla, using the data obtained from the Social Media Addiction Scale for Adolescents, Cognitive Flexibility Scale, Psychological Well-Being Scale, UCLA Loneliness Scale Short Version, Social Anxiety Scale Short Version and Personal Information Form. Relational screening model was used in the research and the sample was created with the appropriate sampling method. Of the 627 students participating in the research, 63.4% were girls and 36.6% were boys As statistical analysis, stepwise multiple linear regression analysis with Pearson and Spearman correlations was performed.
According to the findings, grade level does not significantly predict social media addiction; Cognitive flexibility, frequency of social media use, loneliness, gender, psychological well-being and purpose of social media use were found to be significant predictors of social media addiction. The strongest predictors were determined to be cognitive flexibility and frequency of social media use.