Kuzey Anadolu Fay Zonu'nun Geyve ve İznik arasındaki morfotektoniği ve paleosismolojisi
Morphotectonic and Paleoseismology of the North Anatolian Fault Zone Between Geyve and İznik
Yazar: ONUR TIĞLI
Danışman: PROF. DR. HAYRETTİN KORAL
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Jeoloji Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Bu çalışmada Kuzey Anadolu Fayı'nın Marmara bölgesindeki Geyve (Sakarya)-İznik (Bursa) arasında kalan kısmının morfotektonik ve paleosismolojik özellikleri araştırılmıştır. 
Çalışılan fay parçaları, MTA tarafından hazırlanan Türkiye Diri Fay Haritası'nda Geyve Fayı ve İznik-Mekece Fayı olarak adlandırılmıştır. Bu faylar üzerinde yüzey kırığı oluşturmuş eski depremleri belirlemek amacıyla hendek çalışmaları yapılmıştır. Morfotektonik özellikler önce uzaktan algılama çalışmaları ile daha sonra ise saha gözlemleri ile detaylı olarak belirlenmiştir. Fay verisi içeren alanlarda GPR çalışmaları ve LIDAR ile mikrotopoğrafya yapılmıştır.
 Geyve Fayı üzerinde, Geyve'nin 3 km güneydoğusunda belirlenen hendek alanında faylanma, uzamış bir sırt ve yer değiştirmiş kuzeye akan bir drenaj sistemi ile karakterize edilir. Stratigrafi ve yapısal ilişkilerbir arada değerlendirilerek Geyve-1 hendeği duvarında 2 (veya muhtemelen 3) eski olay ortaya çıkarılmıştır. İznik-Mekece Fayı üzerinde iki alanda hendek çalışmaları yürütülmüştür. Mekece lokasyonu Mekece Köyü'nün 2500 metre batısında yer alır. Faylanma bu bölgede belirgin olarak bir kapan sırtı ve yer değiştirmiş güncel kanal ile temsil edilir. Stratigrafi ve yapısal ilişkilerle kırık analizleri yapılmış Mekece-1 hendek duvarında 2 eski olay ve Mekece-5 duvarlarında 3 eski olay ortaya çıkarılmıştır. Bunlardan ikisi Mekece-1 hendeğindeki depremlerle aynı olaya aittir. Çerkeşli hendeği yapay bir gölün batısında açılmıştır. Bu hendekte herhangi bir olay izine rastlanmamıştır. Açılan hendeklerde stratigrafi ve yapı analizleri ile 3 eski olay belirlenmiştir. Bu depremler MÖ 1500 sonrası, MÖ 500 civarı ve MÖ 20 - MS 660 arası (MS 368 ?) olarak tarihlenmiştir.
Bu çalışma TC Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından desteklenmiştir (Proje no: UDAP-G-13-16).

Abstract:
Morphotectonic and paleoseismologic characteristics of North Anatolian Fault between Geyve-İznik were investigated in this study. 
These fault segments are named as Geyve Fault and İznik-Mekece Fault in Active Fault Map of Turkey published by MTA. Trenching studies were performed on these fault segments in order to determine past earthquake ruptures. Morphotectonic characteristics of the fault were studied by detailed field observations following the remote sensing studies. Microtopographic surveys performed by LIDAR and Ground Penetrating Radar (GPR) surveys were also conducted on selected sites. The faulting on Geyve trench site on Geyve Fault, located 3 km towards soutwest of Geyve city, is characterized by a linear ridge and offset drainage flowing to the north.  According to the structural and stratigraphical relationships observed on trench walls of Geyve-1 trench, two (or possible three) paleo events were revealed. Trenching studies on İznik-Mekece Fault were performed at two different sites. Mekece site is located 2500 m towards west from Mekece village. Faulting on Mekece site is characterized by a shutter ridge and a displaced recent channel. Stratigraphic and structural relationships reveal two past events in Mekece-1 and 3 past earthquakes in Mekece-5 trench which two of them represent the same paleo events in Mekece 1. Çerkeşli trench, which was excavated on west of an artificial lake, does not reveal any past events. The trenching studies reveal three past earthquakes. Dating of event horizons suggest that two past earthquakes occurred around 1500 B.C.E. and around 500 B.C.E., and another earthquake happened between 20 B.C.E. - 660 C.E., which can be compared to 368 C.E. historical earthquake.
This study was supported by Disaster and Emergency Management Authority (AFAD) of Turkish Republic (project no: UDAP-G-13-16)