Sosyal bilgiler öğretiminde ortaokul öğrencilerinin hiper metin ve hiper ortam kullanımına yönelik görüşleri: Afyonkarahisar örneği
The views of middle school student's on the use of hypertext and hypermedia i̇n social studies lesson: Case study in Afyonkarahi̇sar
Yazar: MUSTAFA TOKLU
Danışman: DOÇ. DR. NUSRET KOCA
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders programları = Curriculum ; Hipermedya = Hypermedia ; Hipermetin = Hypertext ; Hiperortam = Hypermedia ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretim araçları = Teaching aids

Özet:
Sosyal Bilgiler dersi öğretim programı incelendiğinde, Sosyal Bilgiler dersinin içeriğini oluşturan hemen her konunun çağımızda gerçekleşen yeniliklere açık ve bu yeniliklere katkı yapabilecek konular olduğunu görürüz. Sosyal Bilgiler dersinde işlenen konular öğrenciler için hem sosyal hayatlarında hem de öğrenim hayatları boyunca oldukça önemli bilgilerdir. Öğrencilerin bu bilgileri en kalıcı şekilde öğrenmeleri, onların gelecek hayatlarında da kendileri için faydalar sağlayacaktır. Bu kalıcılığı yakalamanın çağımızdaki en kolay yolu hiper metin ve hiper ortam uygulamalarından yararlanarak Sosyal Bilgiler derslerini yürütmektir.
	Bu araştırmanın temel amacı istenilen yerde ve istenilen yerde kolayca kullanılabilen hiper metin ve hiper ortam uygulamalarına yönelik ortaokul öğrencilerinin görüşlerini incelemektir. Bu bağlamda 2017 yılı Mart ve Nisan aylarını kapsayacak şekilde Afyonkarahisar İli Merkez İlçesinde bulunan Şemsettin Karahisari Ortaokulu'nda 6. ve 7. sınıfta öğrenim gören öğrenciler örneklem olarak seçilmiştir. Burada öğrencilerden veriler toplanırken daha önceden oluşturulmuş sınıf seviyelerine uygun hiper metin ve hiper ortam uygulama sitesi kullanılmıştır. Araştırmaya altıncı sınıf öğrencilerinden 22 öğrenci, yedinci sınıf öğrencilerinden 24 öğrenci olmak üzere toplamda 46 öğrenci katılmıştır. Öğrenciler kendilerine önceden verilen defterlere Sosyal Bilgiler dersinde uyguladıkları hiper metin ve hiper ortam ile ilgili görüşlerini belirtmişlerdir. Araştırma süresi bitiminde ise verileri daha da netleştirmek için altıncı sınıf öğrencilerinden 3 öğrenci, yedinci sınıf öğrencilerinden 4 öğrenci ile görüşme yöntemi kullanarak öğrencilerin görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır.
	Öğrencilerden alınan yazılı notların incelenmesi sonucunda öğrencilerin Sosyal Bilgiler dersini daha fazla görsel ve işitsel öğelerle işlemek istedikleri ve daha fazla hiper metin ve hiper ortam uygulamalarının yer alması gerektiğini vurguladıkları görülmüştür. Öğrenciler, hiper metin ve hiper ortam uygulamaları ile Sosyal Bilgiler dersinin daha kalıcı olarak öğrenildiğini; sınavlarda ve ödevleri yapmada yardımcı olduğunu; konulara ve derslere erişirken kolaylıklar sağladığını; daha önce öğrendikleri konuları daha kolay hatırladıklarını belirtmişlerdir. Öğrencilerle yapılan görüşme sonucunda altı ve yedinci sınıf öğrencilerinin, yapılan hiper metin ve hiper ortam uygulamalarını oldukça faydalı bulduklarını; dersleri işlerken çok fazla görsel ve işitsel öğelerden yararlanma fırsatı bulduklarını; öğrendikleri bilgileri daha kalıcı olarak hafızalarında saklayabildiklerini belirtmişlerdir. Bu bağlamda çok fazla görsel ve işitsel öğeye ihtiyaç duyulan Sosyal Bilgiler derslerinde hiper metin ve hiper ortam kullanımı artırılabilir ve öğrencilerin kendi düzeylerine göre hiper metin ve hiper ortam uygulamaları tasarlanabilir.

Abstract:
When we look at the curriculum of the Social Studies course, we can see that almost all the subjects that make up the content of the Social Studies course are open to the innovations in our day and can contribute to these innovations.The subjects covered in the Social Studies course are very important information for students in their social life and throughout their education life.The most permanent learning of the students by this knowledge will provide benefits for them in their future lives.The easiest way of catching this persistence is to conduct Social Studies lessons by taking advantage of hypertext and hypermedia applications.

The main purpose of this research is to examine the views of middle school students to wards hypertext and hypermedia applications which can be easily used and fined at the desired place. In this context, the students in six than seventh grades in Şemsettin Karahisari Secondary School located in the Central District of Afyonkarahisar Province were selected as the sample to cover Marchand April of 2017. Here, hypertext and hypermedia application sites are used in accordance with the class levels that were created before the data was collected from the students. A total of 46 students, 22 of whom were sixth grade students and 24 of which were seventh grade students, participated in the research. Students have expressed their opinionson the hypertext and hypermedia they have applied in Social Studies class and wrote it down to the notebooks which are given them before. At the end of the studyperiod, the students were tried to determine their views by using interview method with 3 students from sixth grade and 4 students from seventh grade to clarifythe data.
	
	As a result of examining the written notes taken from the students, it has been seen that the students emphasize that they want to study Social Studies lessons with more visual and auditory items and that means more hypertext and hypermedia applications should take place.Students have expreseed that, Social Studies courses are learned more permanently with hypertext and hypermedia applications and helps to examinations and homework; accessibility to subjects and lessons; they remembered them more easily than before. As a result of the interviews made with the students,  the sixt hands eventh graders think that the hypertext and hypermedia applications performed were very useful; that they have the opportunity to benefit from too many visual and auditory elements while their lessons are being worked on; they can store their knowledge more permanently in their memory. In this context, the usage of hypertext and hypermedia can be increased in Social Studies lessons which require a lot of visual and auditory elements and hypertext and hypermedia applications can be designed according to the students' own levels.