Madde kullanım bozukluğu olan erkek olgularda saldırganlığın ve kendine zarar verme davranışının yordanmasında bağlanma ve duygu düzenleme güçlüğünün rolü
The role of attachment and emotion regulation difficultiesin predicting aggressiveness and self-injurious behavior in male subjects with substance use disorder
Yazar: VOLKAN KARPAT
Danışman: PROF. DR. YUSUF ALPER
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Madde Bağımlılığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Duygu düzenleme güçlüğü = Emotion dysregulation ; Erkekler = Men ; Kendine zarar verme davranışı = Self-injurious behavior ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Saldırganlık = Aggressiveness

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı madde kullanım bozukluğu olan erkeklerde saldırganlık ve kendine zarar verme davranışının yordanmasında bağlanma, psikopatoloji ve duygu düzenleme güçlüklerinin etkilerini incelemektir. Ayrıca bağlanma ile saldırganlık ve kendine zarar verme davranışı arasındaki ilişkide duygu düzenleme güçlüğünün aracı rolü de araştırılmıştır. Çalışmaya madde kullanım bozukluğu olan 252 erkek katılmıştır. Yetişkin bağlanma (İÖA), duygu düzenleme güçlükleri (DDGÖ), psikopatoloji (KSE), saldırganlık (AGR) ve kendine zarar verme davranışları (KZVD) öz-bildirim ölçekleri ile ölçülmüştür. Değişkenlerin saldırganlık ve kendine zarar verme davranışı üzerindeki etkileri hiyerarşik regresyon analizi ile değerlendirilmiştir.
Araştırma sonucunda elde edilen bulgular bağlanma, duygu düzenleme güçlükleri ve psikopatolojilerin hem saldırganlığı hem de kendine zarar verme davranışını hiyerarşik olarak yordadığını göstermiştir. Ayrıca elde edilen bulgular duygu düzenleme güçlüklerinin bağlanma ile saldırganlık ve kendine zarar verme davranışı arasındaki ilişkide aracılık etkisinin olduğunu göstermiştir.
Bulgulara göre, madde kullanım bozukluğu olan erkeklerde düşmanlık, güvensiz bağlanma ve anksiyete düzeyleri arttıkça saldırganlık düzeyi artma eğilimi göstermektedir. Bağlanma ve psikopatolojiler kontrol edildiğinde duygu düzenleme stratejilerindeki eksiklik ve dürtüsellikteki artış da saldırganlığın artması ile ilişkilidir. Ayrıca olumsuz duygular deneyimlendiğinde uygun duygu düzenleme stratejilerinde eksikliğin, dürtüselliğin ve düşmanlığın artması kendine zarar verme davranışı sergileme olasılığını da artırmaktadır. Düşmanlık ve duygu düzenleme güçlüğü madde kullanım bozukluğu olan erkeklerde kendine zarar verme davranışını artıran anlamlı risk faktörleridir. Duygu düzenlemede yaşanan güçlükler korkulu bağlanma ile saldırganlık arasındaki ilişkide kısmi aracılık etkisi gösteriyorken, diğer güvensiz bağlanma biçimleri (kayıtsız, saplantılı) ile saldırganlık arasında anlamlı aracılık ilişkisi göstermemiştir. Diğer yandan duygu düzenlemede yaşanan zorluklar korkulu bağlanma ile kendine zarar verme arasındaki ilişkide tam aracılık etkisi gösterirken, diğer güvensiz bağlanma biçimleri (kayıtsız, saplantılı) ile kendine zarar verme davranışı arasında anlamlı aracılık etkisi göstermemiştir. 
Bu bulgular, madde bağımlısı erkeklerde saldırganlığın ve kendine zarar verme davranışının önlenmesinde diğerlerine karşı duyulan düşmanlık, güvenli bağlanma,  özellikle olumsuz duygular deneyimlerken uygun stratejiler üretme ve dürtüleri kontrol etmenin önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Sözcükler: Madde kullanım bozukluğu; Yetişkin bağlanma; Duygu düzenleme güçlüğü; Kendine zarar verme davranışı; Saldırganlık.

Abstract:
The main purpose of this study is to examine the effects of attachment, psychopathology and emotion regulation difficulties in predicting aggression and self-injurious behavior in males with substance use disorder. In addition, the mediating role of emotion regulation difficulties between attachment and aggression and self-injurious behavior was also investigated. 252 males with substance use disorder participated in the study. Attachment (RSQ), emotional regulation difficulties (DERS), psychopathology (BSE), aggression (AQ) and self-injurious behaviors (ISAS) were measured by self-reportscales. The effects of variables on aggression and self-injurious behavior were assessed by hierarchical regression analysis.
The findings of the research revealed that attachment, difficulties in regulating emotion, and psychopathology hierarchically predicted both aggression and self-injurious behavior. The findings also revealed that difficulties in emotion regulation mediated the relation between attachment and aggression and self-injurious behavior.
According to findings, in men with substance use disorder, aggression level tend to increase as hostility, insecure attachment and anxiety levels increase. When attachment and psychopathology are controlled, the lack of emotion regulation strategies and the increase in impulsiveness are associated with increased aggression. Moreover, when negative emotions are experienced, lack of appropriate emotion regulation strategies, increased impulsivity and hostility increase the likelihood of exhibiting self-injurious behavior. Hostility and emotion dysregulation are significant risk factors that increase self-injurious behavior in men with substance use disorder. While difficulties in emotion regulation have a partial mediating effect between fearful attachment and aggression, there is no significant mediating relationship between other insecure attachment styles (preoccupied, dismissing) and aggression. On the other hand, while difficulties in emotion regulation have a full mediating effect between fearful attachment and self-injurious behavior, there is no significant mediating effect between self-injurious behavior and other forms of insecure attachment (preoccupied, dismissing).
These findings emphasize the importance of hostility, secure attachment, use of appropriate emotion regulation strategies, and controlof impulsivity while experiencing negativeemotions in the prevention of aggression and self-injurious behavior in men with substance use disorders.

Keywords: Substance use disorders; Adult attachment; Difficulties in emotion regulation; Non-suicidal self-injurious behavior; Aggression.