Evli olmayan yetişkinlerin bağlanma stillerinin evlilik tutumları ve evlilik kaygısı ile ilişkisi
The relationship between attachment styles of unmarried adults and their marriage attitudes and marriage anxiety
Yazar: SENA NUR YİĞİT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANİFE YILMAZ ÇENGEL
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Evlilik kaygısı = Marriage anxiety ; Güvenli bağlanma = Attachment security ; Kaygılı ve kaçınan bağlanma = Attachment anxiety and avoidance

Özet:
Bu araştırma evli olmayan yetişkinlerin bağlanma stillerinin evlilik tutumları ve evlilik kaygıları ile ilişkisini araştırmayı amaçlayan bir araştırmadır. Birincil bakıcı ile bebek arasında zaman içerisinde gelişen bağın yetişkinlik döneminde kurulan ilişkiler üzerinde etkisi olduğu bilinmektedir. Bağlanma stillerinin türüne göre yetişkinin evliliğe yönelik kaygısı ve tutumu değişkenlik gösterebilmektedir. Çalışmanın örneklemi gönüllülük esasıyla online platform üzerinden evli olmayan 18-45 yaş aralığındaki 333 yetişkin bireylerden oluşmuştur. Bu araştırma nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel tarama modelinden oluşmaktadır. Araştırmanın ölçekleri sosyodemografik form, üç boyutlu bağlanma stilleri ölçeği, evlilik kaygısı ölçeği ve İnönü evlilik tutum ölçeği olmak üzere katılımcılara uygulanmıştır. Veriler IBM SPSS Statistics Standard Concurrent User V 26 (IBM Corp., Armonk, New York, ABD) istatistik paket programlarında değerlendirilmiştir. İki grubun karşılaştırılmasında Bağımsız Örneklem t Test, ikiden fazla kategorili değişkenlerin karşılaştırmaları Varyans Analizi (ANOVA) ile yapılmıştır. Varyans analizi sonucunun önemli ise çoklu karşılaştırmalar Bonferroni testi ile yapılmıştır. Sayısal değişkenler arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon katsayısı ile incelenmiştir.  
Araştırma sonuçlarına göre kaçınan bağlanma ve kaygılı kararsız bağlanma boyutu ile evlilik kaygısı toplam skoru arasında pozitif yönlü istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardır. Güvenli bağlanma boyutu ile evlilik kaygısı toplam skoru arasında ise negatif yönlü istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardır. Evlilik kaygısı ve evlilik tutumu birlikte değerlendirildiğinde kaygılı karasız ve güvenli bağlanma ile anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Evlilik kaygısı ve evlilik tutumu birlikte değerlendirildiğinde kaçınan bağlanma ile evlilik kaygısı arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılırken evlilik tutumu ile anlamlı bir ilişki olmadığı sonucuna varılmıştır. Evlilik tutumu ile evlilik kaygısı arasında negatif yönlü istatistiksel olarak anlamlı bir ilişkinin varlığı tespit edilmiştir.

Abstract:
This study aims to examine the relationship between attachment styles of unmarried adults and their marital attitudes and marital anxiety. It is well-known that the bond developed between an infant and their primary caregiver over time influences relationships established during adulthood. Depending on the type of attachment style, an adult's anxiety and attitude toward marriage may vary. The study sample consisted of 333 unmarried adults aged 18–45, who participated voluntarily through an online platform. This research utilized the correlational survey model, one of the quantitative research methods. The study instruments included a sociodemographic form, the Three-Dimensional Attachment Styles Scale, the Marital Anxiety Scale, and the İnönü Marital Attitude Scale, all of which were administered to participants. Data were analyzed using the IBM SPSS Statistics Standard Concurrent User V 26 software package. The Independent Samples t-test was used to compare two groups, while Analysis of Variance (ANOVA) was employed for comparisons involving variables with more than two categories. For significant results in variance analysis, post hoc comparisons were conducted using the Bonferroni test. Relationships between numerical variables were examined using Pearson correlation coefficients.
According to the research findings, there is a positive and statistically significant relationship between avoidant attachment and anxious-ambivalent attachment dimensions and the total score of marital anxiety. In contrast, a negative and statistically significant relationship exists between the secure attachment dimension and the total score of marital anxiety. When marital anxiety and marital attitudes were evaluated together, significant relationships were found with anxious-ambivalent attachment and secure attachment. Furthermore, when marital anxiety and marital attitudes were analyzed jointly, it was concluded that there is a positive and statistically significant relationship between avoidant attachment and marital anxiety, whereas no significant relationship was found with marital attitudes. A negative, statistically significant relationship was identified between marital attitudes and marital anxiety.