İlköğretim kurumlarında görev yapan yöneticilerin otantik liderlik ve psikolojik sermaye düzeylerinin karşılaştırılması (Batman ili örneği)
Comparison of authentic leadership and psychological capital standards of administrators serve in primary education institutions (Example of Batman city)
Yazar: HABİB TAŞAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CEMAL AKÜZÜM
Zirve Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Eko. Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Okul yöneticileri = School administrators ; Otantik liderlik = Authentic leadership ; Psikolojik sermaye = Psychological capital ; Yöneticiler = Managers ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İyimserlik = Optimism

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, Batman ilinde bulunan ilköğretim kurumlarında görev yapan yöneticilerin, otantik liderlik ve psikolojik sermaye düzeylerinin karşılaştırılmasıdır.
Okul yöneticilerinin otantik liderlik ve psikolojik sermaye düzeylerinin karşılaştırılmasının incelendiği bu araştırma, tarama modellerinden ilişkisel tarama modeli ile yapılmış betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın evreni, Batman ili merkezinde bulunan toplam 172 ilkokul ve ortaokulda görev yapan 143 okul yöneticisinden oluşmaktadır. Evren ulaşılabilir olduğundan örneklem alma yoluna gidilmeyip evrenin tamamına ulaşılmaya çalışılmıştır. Bu doğrultuda 2014-2015 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde 315 okul yöneticisine ölçek dağıtılmış, 219 yöneticinin ölçeği geri dönmüştür. Hatalı veya eksik doldurulan 3 ölçek değerlendirme dışı bırakıldıktan sonra 216 ölçek formu değerlendirmeye alınmıştır.
Veri toplama aracı olarak, "Otantik Liderlik Ölçeği" ve "Psikolojik Sermaye Ölçeği" kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) paket programı ile analizi yapılmıştır. Verilerin analizinde; (Bağımsız) Örneklemler t-Sınaması, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Kruskal-Wallis H testi, Mann Whitney-U sınaması ve Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi kullanılmıştır.
Araştırmada elde edilen bulgular; okul yöneticilerinin otantik liderlik özelliklerine ilişkin genel görüşlerinde, yöneticilerin otantik liderlik özellikleri açısından ilişkisel şeffaflığa ilişkin görüşleri en yüksek düzeyde olduğu bunun dışında ise etik özelliğine ilişkin görüşleri en düşük düzeyde olduğu görülmüştür. Yöneticilerin psikolojik sermaye düzeyine ilişkin genel görüşlerinde yöneticilerin öz-yeterlilik boyutuna ilişkin görüşleri en yüksek düzeyde iken, iyimserlik boyutuna ilişkin görüşlerinin ise en düşük düzeyde olduğu görülmüştür. 
Otantik liderlik düzeylerine ilişkin olarak okul yöneticilerinin cinsiyetlerine göre anlamlı bir farklılık olmadığı ancak psikolojik sermaye düzeylerine ilişkin olarak, yöneticilerin cinsiyetlerine göre görüşleri arasında iyimserlik ve psikolojik dayanıklılık boyutlarında erkek yöneticilerin lehine anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Farklı üç yaş grubundaki yöneticilerin, otantik liderlik ve psikolojik sermaye düzeylerine ilişkin görüşleri arasında anlamlı bir farklılığa rastlanılmamıştır. Farklı üç mesleki kıdeme göre gruplandırılmış yöneticilerin, otantik liderlik düzeylerine ilişkin görüşlerinde ise öz-farkındalık boyutunda mesleki kıdemlerine göre anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Okul yöneticilerinin otantik liderlik düzeylerine ilişkin görüşlerinin eğitim düzeyi değişkenine göre öz-farkındalık ve ilişkisel şeffaflık boyutlarında anlamlı bir ilişkinin olduğu ancak önyargısız değerlendirme ve etik boyutlarında anlamlı bir ilişkinin olmadığı görülmüştür yine yöneticilerin psikolojik sermaye düzeylerine ilişkin görüşleri ile eğitim düzeyi arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı görülmüştür. Yöneticilik sürelerine göre otantik liderlik alt bileşenlerinden öz-farkındalık boyutuna ilişkin görüşlerinin anlamlı bir şekilde farklılaştığı ancak diğer boyutlar olan önyargısız değerlendirme, ilişkisel şeffaflık ve etik boyutlarında anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı görülmüştür. Yöneticilik sürelerine göre psikolojik sermaye bileşenlerinden umut ve psikolojik dayanıklılık boyutlarına ilişkin görüşlerinin anlamlı bir şekilde farklılaştığını ancak iyimserlik ve öz-yeterlilik boyutlarında anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı görülmüştür.
 Bağımlı değişkenler arasındaki (otantik liderlik ile psikolojik sermaye) birbirleriyle olan ilişkilere bakıldığında, alt bileşenlerinin birbiriyle olan ilişkilerinin pozitif yönde ve anlamlı düzeylerde olduğu görülmüştür. Psikolojik sermaye bileşenlerinin otantik liderlik bileşenlerinin yordayıcısı olduğu, pozitif yönde ve anlamlı bir ilişkiye sahip olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.
Son olarak, otantik liderliğin özelliklerini sergileyen ve psikolojik sermayesi yüksek olan liderlerin izleyenlerini etkilemede ve başarıya yönelik sonuçların oluşmasında önemli bir role sahiptir denilebilir.

Abstract:
The main purpose of this research is making comparison of the authentic leadership and psychological capital standards of administrators serve in primary education institutions in Batman city.
This research examined of comparing authentic leaderships and psychological capital levels of school managers is a descriptive study made with relational scanning method, one of the scanning methods. The field of the research is composed of 172 elementary and 143 secondary school managers. Because the field is accessible, it was tried to access all of the field instead of sampling. With this scope during the summer season of 2014-2015 academic year it had been handed the scales out to the managers but 219 of them rejected. After 3 of the scales disabled because of the missing parts and faulty, 216 scales were taken to evaluation process.
As the instrument of data collecting, "Authentic Leadership Scale" and "Psychological Capital Scale" were handled. The datas obtained from the research were analyzed by the package program called SPSS(Statistical Package for the Social Sciences). During the process of analysis the following methods were used: (Independent) Sample t-Test, One Way Variance Analysis (ANOVA), Kruskal-Wallis H Test, Mann Whitney U Test and Multiple Linear Regression Analysis.
Findings obtained from research by the view of authentic leadership feature showed that the ideas of the managers related with relational clearness are at the highest level, on the other hand the ideas of them related with ethic point are at the lowest. On general ideas of the managers related with psychological capital level, the opinions about self-qualification are at the highest level, the opinions about optimism are at the lowest.
It is seemed that there are no significant differences about authentic leaderships of the managers in respect of their sexes, however at the point of psychological capital levels of the managers, it is figured out that in terms of optimism and psychological durability there is a meaningful distinction in favor of male managers. Among the ideas about authentic leaderships and psychological capital levels of the managers who are in three different age groups, it is not encountered with a significant difference.  It is seemed that there are remarkable differences among the ideas of the managers grouped in three different vocational seniorities about authentic leadership levels of them in terms of self-awareness. Among the ideas about authentic leadership levels of the school managers, according to their educational levels while there are significant similarities in terms of self-awareness and relational clearness, there are meaningful distinctions in terms of evaluation without prejudice and ethic. And also it is figured out that there are no meaningful similarities between psychological capital levels and educational levels of the managers. According to the duration of their directorate while the ideas of the managers in terms of self-awareness which is a sub-component part of authentic leadership are differentiated, the ideas about evaluation without prejudice, relational clearness and ethic are not. In respect of this period it is seemed that in terms of psychological durability and hope which are components of psychological capital are differentiated meaningfully but in terms of optimism and self-qualification the ideas are not different. 
When we have a look the relations among dependent variants (authentic leadership and psychological capital), the relations among sub-components are positive and at meaningful levels. It is come to the decision that psychological capital components are the predictive elements of authentic leadership and have positive and significant relations among themselves.
Eventually, it can be said that the leaders who have high psychological capitals and can set out their authentic leadership features play important roles in affecting their followers and making conclusions up for success.