Eğitimde şiddetsizliğe yönelik öğrenme ihtiyaçlarının incelenmesi: Bir eğitimde şiddetsizlik öğretim programı tasarısı geliştirme
Examining the learning needs towards nonviolence in education: Developing a nonviolence curriculum proposal in education
Yazar: İREM ÇETİNKAYALI
Danışman: DOÇ. DR. AYSUN ERGİNER ; DOÇ. DR. ERGİN ERGİNER
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin eğitimde şiddetsizlik ile ilgili öğrenme ihtiyaçlarının belirlenmesi ve bir "Eğitimde Şiddetsizlik Öğretim Programı Tasarısı"nın geliştirilebilmesidir. Nitel araştırma yaklaşımlarından durum çalışması olarak tasarlanan araştırmanın çalışma grubunu, 2022-2023 eğitim öğretim yılında Kayseri il merkezindeki bir devlet okulunda öğrenim gören ilkokul 4. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma grubunun belirlenmesinde amaçlı örnekleme türlerinden ölçüt örnekleme tekniği kullanılmıştır. Bu kapsamda ölçüt "ilkokul 4. sınıf düzeyinde öğrenim görmek" olarak belirlenmiştir. Bu ölçüt dikkate alınarak 12 kişi katılımcı olarak belirlenmiştir. Araştırmanın verilerinin toplanmasında görüşme tekniği kullanılmıştır. Görüşmeler ilkokul 4. sınıf öğrencileri, öğretmenler ve veliler ile gerçekleştirilmiştir. Görüşme soruları araştırmacı tarafından hazırlanmış ve kapsam geçerliliğini sağlamak amacıyla uzman kanısı alınmıştır. Uzman görüşleri doğrultusunda gerekli düzenleme yapıldıktan sonra pilot uygulamaya gidilmiş, pilot uygulama sonrası öğrenci, öğretmen ve velilere uygulanacak görüşme formlarına son şekli verilmiştir. Verilerin analizinde betimsel analiz tekniği kullanılmıştır. Öğrencilerin eğitimde şiddetsizliğe yönelik öğrenme ihtiyaçları havuzundaki öğrenci, öğretmen ve veli görüşme formlarından elde edilen verilerden önce tasarı programın hedefleri ve ilerleyen süreçte programın diğer ögeleri (içerik, eğitim durumları ve değerlendirme) geliştirilmeye çalışılmıştır. İhtiyaç analizi sonuçları; öğretmenlerde "barış", öğrencilerde "farklılıklara saygı duyma" ve velilerde "hoşgörü, iş birliği ve adalet" kavramları üzerinde daha fazla çalışılması gerektiğini ortaya koymuştur. İhtiyaç analizi sonuçlarından hareketle, "Eğitimde Şiddetsizlik Öğretim Programı Tasarısı" geliştirebilmek için uluslararası çocuk kitaplarından ve yaşam ilkeleri şiddetsizlikle anılabilecek uluslararası ve ulusal liderleri işleyen kaynaklardan yararlanarak etkinlikler hazırlanmaya çalışılmıştır. Eğitimde şiddetsizlik öğretim programı tasarısının ilköğretim 4. sınıf düzeyindeki öğrencilerin farklı etkinliklerle şiddetsizliğin önemini fark edebilme ve duygularını şiddetsiz bir şekilde ifade edebilmeleri üzerinde daha etkili olmasını sağladığı düşünülmektedir.  

Anahtar kelimeler: Şiddetsizlik, Eğitimde Şiddetsizlik, Öğretim Programı, İlkokul

Abstract:
The purpose of this research  is to determine the learning needs of 4th grade primary school students regarding nonviolence in education and to develop a "Nonviolence Teaching Program Design in Education". The study group of the research, designed as a case study from qualitative research approaches, consists of 4th grade primary school students studying at a public school in Kayseri city center in the 2022-2023 education year. Criteria sampling technique, one of the purposeful sampling types, was used to determine the study group of the research. In this context, the criterion was determined as 'to study at the 4th grade of primary school'. Taking this criterion into account, 12 people were determined as participants. The interview technique was used to collect the data of the research. Interviews were held with primary school 4th grade students, teachers and parents. The interview questions were prepared by the researcher and expert opinion was taken in order to ensure the validity of the scope. After the necessary arrangement was made in line with expert opinions, the pilot application was made, and the interview forms to be applied to students, teachers and parents were finalized after the pilot application. Descriptive analysis technique was used in the analysis of the data. Before the data obtained from the student, teacher and parent interview forms in the pool of students' learning needs for nonviolence in education, the goals of the draft program and other elements of the program (content, educational status and evaluation) were tried to be developed in the future. Needs analysis results; It revealed that more studies should be on the concepts of 'peace in teachers' and 'respecting differences' in students and 'tolerance, cooperation and justice' in parents. Based on the results of the needs analysis, in order to develop the "Nonviolence in Education Curriculum Draft", activities have been tried to be prepared by using international children's books and sources that process international and national leaders who can be remembered with non-violence in life principles. It is thought that the draft of nonviolence in education curriculum will make it more effective for students at the 4th grade of primary school to realize the importance of nonviolence with different activities and to express their feelings without violence.

Keywords: Nonviolence, Nonviolence in Education, Curriculum, Primary School