5. sınıf fen bilimleri dersi insan ve çevre ünitesinin öğretiminde STEM destekli etkinliklerin öğrencilerin çevre bilincine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of STEM-supported activities covered in teaching the human and environment subject of the fifth-grade sciences course on students' environmental awareness
Yazar: NUR YAVUZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVCAN CANDAN HELVACI
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: FeTeMM = STEM ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Çevre bilinci = Environmental consciousness ; Çevre eğitimi = Environmental education

Özet:
Bu çalışmada beşinci sınıf öğrencilerine STEM destekli çevre etkinliklerinin çevre bilinci kazandırmadaki etkililiği ve STEM destekli etkinliklerin uygulanma sürecine ilişkin öğrenci görüşleri araştırılmıştır. Araştırma 2018-2019 eğitim-öğretim yılı ikinci döneminde Batı Karadeniz bölgesinde yer alan bir devlet okulunun beşinci sınıfında öğrenim göre otuz öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden açıklayıcı durum çalışması deseninde yürütülmüştür. Öğrencilere uygulama süreci öncesi ve sonrası uygulanan yarı yapılandırılmış görüşme formu, etkinlik sonu raporları çalışmanın veri toplama araçlarını oluşturmaktadır. Öğrencilerin grup arkadaşları ile yaptıkları çalışmalardaki etkinlik ürünlerinin değerlendirilmesi için STEM etkinliği ürün değerlendirme rubriği kullanılmıştır. Görüşmelerden elde edilen veriler içerik analizi ile çözümlenmiş ve bu doğrultuda kod ve kategoriler oluşturulmuştur. Araştırma sonucunda öğrencilerin uygulama öncesi ve sonrası görüşleri incelendiğinde, STEM destekli çevre etkinlikleri uygulanmasının çevre bilincine olumlu etkilerinin olduğu tespit edilmiştir. Uygulama öncesi katılımcıların çevreye ilişkin bilgi eksiklikleri, çevresel sorunları tanımlamada yetersiz oldukları, çevre dostu birey özelliklerini tanımlayamadıkları tespit edilmiştir. Uygulama sonrasında ise STEM destekli çevre etkinliklerinin öğrencilerin çevreyi tanımlamada doğru bilgiler edinmede, çevreyi oluşturan bileşenleri canlı ve cansız arasındaki etkileşimleri tanımlayabilmede, çevre sorunlarını tanımlayabilmede, çevreyi korumada, çevreyi sevme şeklinde özellikle davranışsal boyutta olumlu yönde değişiklikler meydana getirdiği gözlemlenmiştir. Uygulama sürecine ilişkin öğrenci görüşleri incelendiğinde ise öğrencilerin etkinlikleri beğendikleri ve sürecin devamını talep ettikleri saptanmıştır. Tüm bu STEM destekli çevre etkinliklerinin çevre bilinci kazandırmada olumlu etkisi olduğu sonucuna varılarak araştırmacılara ve program yapıcılara önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
This study investigated the effectiveness of STEM-supported environmental activities designed to raise fifth grade students' environmental awareness and the student views on the implementation process of STEM-supported activities. The study was conducted with thirty fifth graders attending a state school in the Western Black Sea region of Turkey in the second semester of the 2018-2019 academic year. The study employed the explanatory case study design, which is a qualitative research method. The data were collected through the semi-structured interview form administered to the students before and after the activities and end-of-activity reports. The activity products made by the students with their groupmates were evaluated through the STEM activity product evaluation rubric. The data obtained from the interviews were subjected to content analysis, and codes and categories were created accordingly. The examination of the student views before and after the activities showed that the implementation of STEM-supported environmental activities had positive effects on environmental awareness. The students were determined to have imperfect knowledge of the environment, be unable to define environmental problems, and fail to define the characteristics of environmentally friendly individuals before the activities. It was observed that the STEM-supported environmental activities positively changed the students, especially in the behavioral dimension, in terms of acquiring accurate information in defining the environment, defining the interactions between living and non-living beings, the components making up the environment, defining environmental problems, protecting the environment, and loving the environment. The students expressed views favoring the STEM-supported activities and demanding the continuation of that process. The study concluded that the STEM-supported environmental activities had a positive effect on raising environmental awareness and made recommendations to researchers and curriculum makers accordingly.