Tefsirü'l-Kur'an (80b-120b) giriş-metin-dizin-tıpkıbasım
Interpretation of Koran
Yazar: FATİH BAKIRCI
Danışman: DOÇ. DR. GÜLŞEN SEYHAN ALIŞIK
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Memlük Kıpçakçası = Mamluk Kipchak ; Tefsir = Commentary

Özet:
Memluk Kıpçak sahasına ait Tefsirü'l-Kur'an'ın bir bölümü (80b-120b) üzerinde yapılan bu çalışma; giriş, çeviri yazılı metin, dizin ve tıpkıbasım bölümlerinden oluşmaktadır.Giriş bölümünde Türklerdeki dinî edebiyat üzerinde kısaca durulduktan sonra, Kur'an'ın Türkçeye çevirileri ve çeviri türleri hakkında bilgi verildi. Ayrıca bu bölümde, söz konusu yazma ile ilgili bilgiler verilmiştir. İnceleme bölümünde metnin yazım, ses, yapı, söz dizimi ve söz varlığı üzerine önemli bazı açıklamalar yapılmıştır. Böylece yazıldığı tarih ve ait olduğu saha üzerine aydınlatıcı birtakım görüşler ortaya konmaya çalışılmıştır.Metin kısmında, yazmanın çeviri yazısı yapılmıştır.Dizini alınmış sözlükte ise; kelimelerin hangi dile ait olduğu ve anlamları verilerek, ses değişimine uğramış kelimeler, karşılaştırılma yapılacak biçimde verilmiştir.Kur'an tercümeleri türlerine göre Türk dili tarihi açısından farklı bakımlardan önemlidirler. Bir kısmı sadece sözlükçülük açısından bir kısmı ise söz dizimi açısından önemlidir.Çalıştığımız eser bu açıdan bakıldığında, bazen kelime kelime tercüme edilmiş bazen de açıklamalar, hikâyeler ve rivayetlerle oluşan tefsirli tercüme özelliği göstermektedir. Dolayısıyla hem söz varlığı açısından hem de söz dizimi açısından Türk dili için önemli bir malzeme teşkil etmektedir. Kıpçakça ve Oğuzca özellikleri bir arada bulundurur. Bu hususlar, tez konusu olarak bu eseri seçmemizin en önemli sebeplerini oluşturmaktadır.Eserimizin, müellifi ya da müstensihi, yazıldığı yer ve tarih belli değildir. Bu sahadaki diğer eserlere ve eserimizin dil malzemesine bakarak, kesin olmamakla birlikte eserin 15. yüzyıl Memluk Kıpçak sahasına ait olabileceğini düşünmekteyiz.ANAHTAR KELİMELER : Memluk Kıpçakçası, Tefsir, Kur'an, Türkçe, Oğuzcalaşma.

Abstract:
This work which consists of introduction, transcription, text, index and facsimile parts, is studied on the part of commentary on Koran (80b-120b) belonging to the Mameluke Kıpchak region.In introduction part, information about the translations of Koran and the types of Koran are given after religious literature in Turks are briefly talked about. In addition, more information is given about manuscript, more important explanations are done about the texts; spelling, structure, phoneme, syntax and vocabulary in examining part. In this way, it has been trying to state ideas;some enlightened information about the time and place that it belongs to.In text part, the translation of the manuscript is done.In index part, writing the meaning of the words and the language which these words belonging to, the words that are changed in phoneme are sent to each other using the sign is showed.The types of Koran translations differ according to their importance; Turkish literature history, some of them are important as verbally, some of them are important as in index.When this work is looked at from this point, it is sometimes translated word by word, sometimes are translated with commentary; explanations, stories and tales.Consequently, this work is an important material for Turkish Literature which depends on vocabulary and index. Especially the work attracts with the features of Kıpchak language, and Oghuz language. These are the most important reason that we choose this work as thesis subject.As well as the date and it?s place, the author and the duplicator of this work is anonymous. Although it is not certain it is thought that the work belongs to 15th century to Mameluke Kıpchak. This is conculded by examining the other Works and the linguistic materials that are used.KEY WORDS: The Mameluke Kıpchak Language, Interpretation, Koran, Turkish, Becoming Oghuz Language.