Cumhuriyet Dönemi Türk-İsrail ilişkileri /
Yazar: VOLKAN DOĞAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. TURGAY UZUN
Muğla Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Orta Doğu = Middle East ; Türk-İsrail ilişkileri = Turkish-Israeli relations ; Türkiye = Türkiye ; Uluslararası ilişkiler = International relations

Özet:
Sürekli savaşların yaşandığı karışık Ortadoğu coğrafyasının bir parçası olan Türkiye'nin dış politikası da bölgede yaşanan her olaydan etkilenip şekillenmiştir. Bu coğrafyayı paylaştığımız ülkelerin yanı sıra bölgenin stratejik önemi dolayısıyla süper devlet olma yönünde hayalleri olan diğer devletlerin yoğun etki ve müdahalelerine maaruz kalmıştır. Türkiye, ulu önder Atatürk'ün " Yurtta sulh, Cihanda sulh" özdeyişiyle hedeflenen barış ortamında yaşamak için uluslar arası arenada sürekli manevralar yapmak zorunda kalmıştır. Artan Sovyet tehdidine karşı Batılı ülkelerin yanında yer alma ihtiyacı duyarak bu doğrultuda Arap devletlerinin tepkilerini çekme pahasına israil'i tanıyan ilk Müslüman ülke olan Türkiye, değişen koşullar ve Kıbrıs'ın ön plana çıkmasıyla İsrail ve Batıya karşı Arap devletlerinin yanında yer almıştır. Gelişen Ortadoğu Barış Süreci ve Mısır'ın İsrail'i tanımasıyla bu konuda yalnızlıktan kurtulan ve rahatlayan Türkiye, 90'lı yıllardan sonra daha serbest ve kendine güvenen bir politika izlemiştir. Ortadoğu'da çıkarlarının çakıştığı İsrail ile ilişkileri bu yıllardan sonra askeri eksende gelişmiş, ardından ekonomik gelişmeler takip etmiştir. Bu yılların Türk tarihinde terörle mücadele alanında ilerleme sağlandığı ve güvenlik ihtiyacının ön plana çıktığı anlar olarak nitelendirebiliriz. Tarihsel arka planda Yahudilerle Türklerin birbirlerine karşı olumsuz politikalar izlememiş olmaları, terör, radikal İslam, bölgeye olan dış tehdit algılamaları gibi birçok konuda benzer yaklaşımları bulunmasını etkisiyle iki ülkenin birbirinden yararlanarak kendi konumlarını güçlendirmeye çalışmaları "stratejik ortaklık " olarak yorumlanmıştır. Menfaatlerin uyuştuğu sürece ve ölçüde devam edecek' olan iyi ilişkiler hem Ortadoğu barışına hem de bu iki ülkeye yararlar sağlayacaktır.

Abstract:
The foreign policy of Turkey has been influenced by every event that has been happening in the mixed and always been battle field area of the Middle East geography. Because of the strategical importance of this geography, all countries in the area and out of the area which are dreaming to be a superior power, has always interfeared and effected Turkish foreign policy. Turkey had to make continious manouvers to live in a peaceful environment and international arena as pointed out by great leader Ataturk's saying "peace at home, peace in the world". Because of the increasing Russian threat, Turkey has got a necessity to be closer policy with the western countries and as a result of this Turkey is the first muslim country that get in touch with Israel, in accordance to the reaction of the Arabic countries. But with the changing conditions and after Cyprus became the primary policy, Turkey got closer to the Arabic countries in competition to Western countries and Israel. With the growing Middle East Peace Process and after Egypt's connection with Israel, Turkey has been relaxed and feel not alone in the area. After this development Turkey has got a free and self - confident policy in 1990's. Because of the same interests of Turkey and Israel in the Middle East, their relationship has been grown up in the military area and followed by the economical developments. We can qualify these years as a development of struggling with terror and the necessity of national security in the Turkish history. Since Turks and Jewish don't have negative politics to each other in the historical background, terror, radical Islam, the foreign threat to the same area has been commented as a strategical partnership for both countries to profit by each other and strengthen their position in the geography they share. Till the interests of two countries fit each other the good relationships will rise and effects positively The Middle East Peace Process.