Gebeliğin üçüncü trimesterinde ve postpartum dönemde kadınların yorgunluk düzeyinin belirlenmesi
The determination of fatigue level of the women in the third trimester of pregnancy and postpartum
Yazar: MERAL ULUKAVAK
Danışman: Y.DOÇ.DR. GÜLŞEN ERYILMAZ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
VI ÖZET Gebeliğin Üçüncü Trimesterinde ve Postpartum Dönemde Kadınların Yorgunluk Düzeyinin Belirlenmesi Bu çalışma gebeliğin 3. trimesterinde ve postpartum dönemdeki yorgunluk düzeyini belirlemek amacıyla planlanmış ve yapılmıştır. Araştırma tanımlayıcı türde ve zaman bakımından da prospektif bir çalışmadır. Araştırma, Atatürk Üniversitesi Süleyman Demirel Tıp Merkezi Aziziye Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniği' nde 14 Nisan 2003-1 Nisan 2004 tarihleri arasında antenatal kontrol için başvuran ve 3.trimesterde olan gebelerden olasılıksız örnekleme yöntemlerinden rastlantısal örnekleme yöntemi ile seçilen 121 gebe üzerinde yapılmıştır. Verilerin toplanmasında "Kişisel Bilgi Formu" ile "Yorgunluk İçin Görsel Benzerlik Skalası (VSA-F) " kullanılmıştır. Veriler yüzdelik oranlar, bağımsız gruplarda t testi, Pearson Korelasyon analizi, Kruskal wallis varyans analizi ve tek yönlü varyans analizi ile değerlendirilmiştir. Gebelerin yaş ortalamasının 27.53±4.1 olduğu, %26.4'ünün üniversite mezunu, %21.5'inin 4 ve daha fazla gebeliğinin, %66.1'inin en az 1 tane yaşayan çocuğunun olduğu, gebelik aralığının %76.5'inde 2 yıldan daha fazla olduğu belirlenmiştir. Gebelerin %39.7'sinin ilk trimesterde, %24'ünün 2.trimesterde yorgunluk hissetmeye başladıkları ve gebelerin tamamının 3. trimesterde değişik derecelerde yorgunluk hissettikleri bulunmuştur. Gebelerin %47.9'unun "orta düzeyde", %42.2' sinin "şiddetli düzeyde" yorgunluk hissettiği ve %67.8'inin akşam saatlerinde "şiddetli" yorgunluk hissettikleri saptanmıştır.vn Gebelerin yaş ile yorgunluk alt skalası puan ortalamaları arasındaki fark anlamlı (P<0.001), enerji alt skalası puan ortalamaları arasındaki fark anlamsız (P>0.05) bulunmuştur. Eğitim düzeyi, gebelik ve doğum sayısı ile yorgunluk puan ortalamaları arasındaki farkın anlamlı (P<0.05), enerji puan ortalamaları arasındaki farkın ise anlamsız (P>0.05) olduğu saptanmıştır. Çalışma durumunun yorgunluğu etkilediği belirlenmiştir (P< 0.05). Ailenin gelir düzeyinin yorgunluk puan ortalamaları ile ilişkili olmadığı (P>0.05), ancak enerji puan ortalaması ile pozitif yönde bir ilişkinin olduğu saptanmıştır (P<0.05). Gebelerin hissettikleri yorgunluk düzeyi ile VAS-F puan ortalamalarının örtüştüğü belirlenmiştir (P<0.05). Kadınların tamamının postpartum dönemde de değişik derecelerde yorgunluk hissettikleri bulunmuştur. Postpartum dönemde lohusaların %24'ünün "hafif derecede", %28.1'inin "şiddetli derecede", yorgunluk hissettiği ve en fazla da akşam saatlerinde yorgunluk hissettikleri saptanmıştır. Postpartum dönemde lohusaların ifadelerine göre hissettikleri yorgunluk düzeyi ile VAS-F puan ortalamalarının örtüştüğü belirlenmiştir (P<0.001, P<0.05). Gebeliğin 3.trimesterinde hissedilen yorgunluğun şiddetinin postpartum dönemden daha fazla olduğu ve 3.trimesterdeki yorgunluğun postpartum dönemdeki yorgunluğu artırdığı saptanmıştır. Bu çalışma sonucunda gebeliğin 3.trimesterinde ve postpartum dönemde kadınların tamamının değişik derecelerde yorgunluk hissettiği, gebeliğin üçüncü trimesterindeki yorgunluğun postpartum yorgunluğu arttırdığı ve yorgunluk hissettiklerim belirten kadınların gerçekten yorgunluk yaşadıkları belirlenmiştir.

Abstract:
vm SUMMARY The Determination of Fatigue Level of the Women in the Third Trimester of Pregnancy and Postpartum This study was conducted and planned to define the level of fatigue in the third trimester of pregnancy and in the postpartum period. The study is a descriptive type and prospective in terms of time. The research was carried out on 121 pregnants who are in the third trimester and applying for the antenatal control and selected by nonprobability convenience sampling method between 14 April 2003 and 1st April 2004 in Atatürk University Süleyman Demirel Medical Centre Aziziye Research Hospital, Department Obstetrics and Gynaecology Policlinic. '''Personal Information Form" and "Visual Analogue Scale" for fatigue were used in the collection of the data (VAS-F). The data were assessed with percentage, t test for independent groups, Pearson Correlation analysis, Kruskal Wallis and one-way variance analysis. It was detected that the mean age of the pregnants was 27.53±4.1 years; 26.4% of them was university graduate; 21.5% of them experienced for the fourth and fifth times pregnancy; 66.1% of them had one living child, 76.5% of them had more than two-year birth interval. It was found that 39.7% of the pregnants experienced fatigue in the first trimester; 24% of them experienced fatigue in the second trimester; and all of the pregnants experienced various degrees of fatigue in the third trimester. It was detected that 47.9% of the pregnants felt fatigue in the medium level and 42.2% of them felt fatigue in a severe level, and 67.8% of them felt severe fatigue in the evening hours. The difference between the age and the mean score of fatigue sub-scale was found statistically significant (P<0.001), but the mean score of energy sub-scale scoreIX (P>0.05). It was found out that the difference between the level of education, pregnancy, and the number of birth and the mena score of fatigue was statistically significant (P<0.05) but energy sub-scale (P>0.05). It was determined that the situation of working affected the fatigue (P<0.05). It was detected that there was not correlation between the income level of family and fatigue score average (P>0.05), but there was a positive correlation energy score averages and income (P<0.05). It was found out that fatigue level the pregnant felt was similar to VAS-F score averages (P<0.05). It was found out that all of the women felt fatigue in various degrees in the postpartum period. According to the statements of the women in the postpartum period, it was determined that 24% of the women felt fatigue in a mild level, 28.1% of them felt it in a severe degree and especially in the evening hours. According to the statements of the women in the postpartum period, the fatigue level they felt was the same as VAS-F score averages (P<0.001, P<0.05). It was found out that the severity of the fatigue felt in the three trimester of the pregnancy become higher than that of those in the postpartum period. The fatigue in the third trimester of the pregnancy increased the fatigue in the postpartum period. In conclusion, it was determined that all of the women felt fatigue in the postpartum period and the last period of the pregnancy, and that the fatigue increased postpartum fatigue in the third trimester of the pregnancy, and that those who stated that they were tired became really tired.