Bakım verici psikoeğitiminin depresyon hastalarının iyileşme düzeyleri ile bakım vericilerin aile yükü ve duygu dışavurumuna etkisi
The effect of caregiver psychoeducati̇on on recovery levels of depressi̇on pati̇ents with fami̇ly burden and expressed emoti̇ons of caregivers
Yazar: ŞERİFE ÖZTABAN
Danışman: PROF. DR. FİLİZ ADANA
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Halk sağlığı = Public health

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, yatarak tedavi görmekte olan depresyon hastaları ve bakım vericilerine uygulan bakım verici psikoeğitiminin depresyon hastalarının depresif belirtileri ve iyileşme düzeylerine, bakım vericilerin yük algıları ve duygu dışavurumuna etkisini değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışma, randomize kontrollü deneysel nitelikte bir araştırmadır. Araştırmanın örneklemini "Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi Psikiyatri Servisi"nde F32 [ICD 10 koduna göre Depresif Bozukluk (Nöbet)] ile F33 (ICD 10 koduna göre [Yineleyici Depresif Bozukluk(Nöbet)] tanılarıyla yataklı serviste takip edilen ve araştırmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan deney (n=46) ve kontrol grubunu (n=46) oluşturan toplam 92 depresyon hastası ve bakım vericisi ile yapılmıştır. Deney grubunda yer alan hasta ve bakım vericilere haftada iki kez, birebir ve yüz yüze olarak, altı oturumdan oluşan psikoeğitim verilmiştir. Araştırmaya alınan hastalar ve bakım vericilere tanıtıcı bilgi formu, Hastalara Beck Depresyon Ölçeği ve İyileşme Değerlendirme Ölçeği, bakım vericilere Duygu Dışavurumu Ölçeği ve Zarit Aile Yükü Ölçeği eğitim öncesi, eğitimden bir ay sonra ve üç ay sonra uygulanmıştır. Araştırmaya alınan hastalar ve bakım vericilere tanıtıcı bilgi formları eğitim öncesi, hastalara eğitim öncesi, eğitimden bir ay sonra ve üç ay sonra, bakım vericilere eğitim öncesi, Araştırmanın verileri Statistical Packagefor the Social Sciences paket programı ile analiz edilmiş ve araştırmanın değişkenleriaçısından deney ve kontrol grubu karşılaştırılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; aritmetik ortalama, standart sapma, medyan, sıklık, yüzdelik); normal dağılım gösteren karşılaştırmalarda Student t test, Paired Samples test, pearson Ki-kare testi; normal dağılım dışı karşılaştırmalarda Mann Whitney U, Wilcoxon test; başlangıç analizleri olarak normal dağılım değerlendirilmesinde Kolmogorov-Smirnov testi, tekrarlı ölçümlerde Varyans Analizi kullanılmıştır.Araştırmanın gerçekleştirilmesi için gerekliolan etik kurul izni, kurum izni, ölçek kullanım izni ve katılımcı yazılı onayları alınmıştır.
Bulgular: Araştırmada deney grubunda psikoeğitimden bir ay sonra ve üç ay sonra Beck Depresyon Ölçeği Toplam Puanlarının kontrol grubuna göre anlamlı şekilde azaldığı, İyileşme Değerlendirme Ölçeği Toplam Puanlarının kontrol grubuna göre anlamlı şekilde arttığı saptanmıştır (p<0,05). Araştırmada deney grubunda yer alan bakım vericilerin Duygu Dışavurumu Ölçeği Toplam Puanlarının psikoeğitimden bir ay sonra ve üç ay sonra duygu dışavurumu puanlarının kontrol grubuna göre daha düşük olduğu bulunmuştur (p<0,05). Araştırmada deney grubunda yer alan bakım vericilerin Zarit Aile Yükü Ölçeği Toplam Puanlarının psikoeğitimden bir ay sonra ve eğitimden üç ay sonra kontrol grubuna göre yük algılarının azaldığı saptanmıştır(p<0,05).
Sonuç: Bu sonuçlar bakım verici psikoeğitimin depresyon hastalarında depresif belirtilerini azalttığı, iyileşme düzeyini arttırdığı; bakım vericilerin duygu dışavurum düzeyleri ve aile yükünü azaltmada etkili olduğunu göstermiştir.

Anahtar Kelimeler: Depresyon, Duygu Dışavurumu, İyileşme, Psikoeğitim, Yük

Abstract:
Aim: The aim of this study is to evaluate the effect of caregiver psychoeducation applied to depression patients and their caregivers receiving inpatient treatment on the depressive symptoms and recovery levels of depression patients, burden perceptions and emotional expression of caregivers.
Materials and Methods: The study is a randomized controlled experimental research. The sample of the study was 'experiment' (n=46) who were followed up in the inpatient service at Adnan Menderes University Hospital Psychiatry Service with diagnoses of F32 (Depressive Disorder according to ICD 10 code) and F33 (Recurrent Depressive Disorder according to ICD 10 code) and met the inclusion criteria for the study and a control group (n=46) with a total of 92 depression patients and their caregivers.Patients and caregivers in the experimental group were given psychoeducation consisting of six sessions twice a week, one-on-one and face-to-face. An introductory information form was administered to the patients and caregivers included in the study, the Beck Depression Scale and Recovery Assessment Scale were administered to the patients, and the Emotion Expression Scale and Zarit Family Burden Scale were administered to the caregivers before the training, one month after the training, and three months later. The data of the study were analyzed withthe Statistical Package for the Social Sciences Version 25 (PASW Inc, Chicago, IL, USA) program and the experimental and control groups were compared in terms of the variables of the study. In the evaluation of data; arithmetic mean, standard deviation, median, frequency, percentage), Student's t test, Paired Samples test, Pearson Chi-square test; in normally distributed comparisons; Mann Whitney U, Wilcoxon test for non-normal distribution comparisons; As initial analyses, Kolmogorov-Smirnov test was used to evaluate normal distribution and Analysis of Variance was used for repeated measurements. Ethics committee permission, institutional permission, scale usagepermission and participant written consent were obtained for the research.
Results: In the study, it was found that there was a significant decrease in the Beck Depression Inventory Total Scores in the experimental group one month and three months after psychoeducation compared to the control group, and there was a significant increase in the Recovery Evaluation Scale Total Scores compared to the control group (p <0.05).In the study, it was found that the Emotional Expression Scale Total Scores of the caregivers in the experimental group were lower than the control group, one month after psychoeducation and three months later (p<0.05).In the study, it was determined that the Zarit Family Burden Scale Total Scores of the caregivers in the experimental group decreased compared to the control group, one month after psychoeducation and three months after the training (p<0.05).
Conclusion: These results show that caregiver psychoeducation reduces depressive symptoms and increases the level of recovery in depressed patients; It has been shown that it is effective in reducing caregivers' emotional expression levels and family burden.

Keywords: Depression, Burden, Expressed Emotions, Psychoeducation, Recovery,