Türkiye'de işsizlik süresini etkileyen faktörlerin yaşam sürdürme analizi ile araştırılması
Investigation of the factors affecting the duration of unemployment in turkey with life sustainability analysis
Yazar: DENİZ KARAPINAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞEBNEM ZORLUTUNA
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ekonometri = Econometrics
Dizin: Kaplan-Meier yöntemi = Kaplan-Meier method ; Yaşam tabloları = Life tables ; Ömür analizi = Life analysis ; İşsizlik = Unemployment ; İşsizlik politikası = Unemployment policy

Özet:
İşsizlik, çalışabilecek durumda ve çalışma isteğinde olan kişilerin bir bölümünün çeşitli sebeplerden işlerinin olmamasını, çalışamamalarını ifade etmektedir. Bir ekonomideki işsizlik oranı ise, söz konusu ekonomideki işsizlerin toplam işgücü içindeki payı ifade eder. İşsizlik, küreselleşmenin ve işsizlik oranlarının hızla artması sebebiyle dünyada ve Türkiye'de en çok mücadele edilen problemlerden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. İşsizlik sorunu ne kadar önemli ise işsiz geçirilen süre de o kadar önemlidir. İşsizlik süresinin uzaması öncelikle bireysel ve toplumsal sonrasında ise ekonomik açıdan yıkıcı etkiler oluşturmaktadır. Bu bağlamda işsizlik süresini etkileyen faktörlerin araştırılması ve gereken önlemlerin alınması oldukça önemlidir.
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de ortalama işsizlik süresini ve işsizlik süresine etki eden faktörleri Yaşam Sürdürme Analizleri ile belirlemektir. Bu amaçla, 2015-2018 yıllarına ait TÜİK Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması Anketi verilerinden yararlanılarak Yaşam Tablosu, Kaplan-Meier ve Cox Regresyon Yöntemleri ile yıllık bazda işsizlik oranları, yıllık ortalama işsizlik süreleri ve işsizlik süresini etkileyen faktörler incelenmiştir. 
Çalışma sonuçlarına göre Yaşam Tabloları yöntemi kullanılarak bireylerin referans yılda işsiz kalma olasılıkları değerlendirildiğinde; 2015, 2016, 2017 ve 2018 yılları sonunda bireylerin işsiz kalma olasılıkları sırasıyla 0.56; 0,48; 0,51 ve 0,46 olarak belirlenmiştir. Kaplan-Meier ve Cox Regresyon yöntemi ile ortalama işsizlik süreleri, 2015 yılında 8,9 ay, 2016 yılında 8,3 ay, 2017 yılında 8,6 ay ve 2018 yılında ise 8,2 ay olarak belirlenmiştir. 2015 yılı hariç olmak üzere 2016, 2017 ve 2018 yıllarında bireyin çalıştığı son işinde Sosyal Güvenlik Kurumuna kayıtlılık durumu değişkeninin işsizlik süresi üzerinde etkili faktör olduğu görülmektedir. Tüm analizlerin sonuçları yıllar itibari ile farklılık gösterse de iş bulma süresini etkileyen ortak değişkenlerin; medeni durum, hane halkı tipi, maddi yoksunluk durumu, SGK kayıtlılık durumu, işsizlik yardımı alma durumu, cinsiyet, eğitim seviyesi, hane halkı sorumlusu olma durumu değişkenleri olduğu belirlenmiştir. Sonuçta işsizlik süresine etki eden bu faktörlerden bazıları, bireyin kontrol edebileceği faktörlerken bazıları ise bireyin kontrolü dışında olan dışsal faktörlerdir. Bireyler sahip olduğu bazı özelliklerini değiştirerek, politika yapıcılar ise çalışma sonucunda elde edilen değişkenleri dikkate alarak bireylerin işsizlik süresini kısaltabilirler.

Anahtar Kelimeler: Yaşam Sürdürme Analizi, Yaşam Tablosu, Kaplan-Meier, İşsizlik Süresi, Cox Regresyon

Abstract:
Unemployment refers to the fact that some of the people who are able and willing to work not have a job for various reasons. The unemployment rate in an economy, on the other hand, expresses the share of the unemployed in that economy in the total labor force. Unemployment is one of the most struggled problems in the world and in Turkey due to the rapid increase in globalization and unemployment rates. The more important the unemployment problem is, the more important is the time spent unemployed. The prolongation of the unemployment period creates devastating effects primarily on the individual and the social and then on the economy. In the context, it is very important to investigate the factors affecting the unemployment period and to take the necessary precautions.
The aim of this study is to determine the average duration of unemployment in Turkey and the factors that affect the duration of unemployment with Survival Analysis. For this purpose, annual unemployment rates, annual average unemployment durations and factors affecting unemployment duration were examined by using Life Table, Kaplan-Meier and Cox Regression Methods by using the data of TUIK Income and Living Conditions Survey for the years 2015-2018.
According to the results of the study, when the probability of being unemployed in the reference year is evaluated by using the Life Table method; the probability of individuals being unemployed at the end of 2015, 2016, 2017 and 2018 is 0.56, respectively 0.48; ıt was determined as 0.51 and 0.46. With the Kaplan-Meier and Cox Regression method the average unemployment durations were determined as 8.9 months in 2015, 8.3 months in 2016, 8.6 months in 2017 and 8.2 months in 2018. It is seen that the variable of being registered with the Social Security Institution in the last job of the individual in 2016, 2017 and 2018, excluding 2015 is an effective factor on the duration of unemployment. Although the results of all analyses differ by years, the common variables affecting the employment period; Marital status, household type, material deprivation status, SGK registration status, unemployment benefit status, gender, education level, being in charge of households were determined to be variables. As a result, some of these factors affecting the duration of unemployment are factors that can be controlled by the individual, while others are external factors that are out of the individuals control. Individuals can shorten the unemployment period of individuals by changing some of their characteristics and policy makers taking into account the variables obtained as a result of the study.

Keywords: Life Analysis, Life Table, Kaplan-Meier, Unemployment Period, Cox Regession