Menâkıbnâmelere göre Anadolu Selçuklu Devleti
The state of Anatolian Seljuk accordinğ to lengends
Yazar: CÜNEYT YAZICI
Danışman: DOÇ. DR. ALİ İPEK
Kafkas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Tarih = History
Dizin: Anadolu Selçukluları = Anatolian Seljuks ; Kültür = Culture ; Menakıbname = Menagip ; Selçuklular = Seljuks ; Sosyal hayat = Social life

Özet:
ÖZET
Anadolu tarih boyunca birçok istilâlara maruz kalmıştır. Bu istilâların ilki M.S. IV. yüzyılda başlamıştır. Anadolu'ya ilk akınlar; Hunlar, Sabir Türkleri, Dört Halife Dönemi ve ilk Müslüman Türk devletleri tarafından düzenlenmiştir. Selçuklu Hanedanı'nın mensubu olan Çağrı ve Tuğrul Bey dönemlerinde Anadolu'ya yeni yurt edinmek amacıyla akınlar gerçekleştirilmiştir. Sultan Alp Arslan tarafından 1064 Anî şehrinin fethi ve 1071 Malazgirt Zaferi sonucunda Anadolu'da giderek Selçukluların nüfusu artmaya başlamıştır. Süleyman Şah tarafından 1075 yılında başkenti İznik olarak kurulan Anadolu Selçuklu Devleti; Bizanslılarla, Haçlılarla, Ermenilerle ve Gürcülerle mücadele etmiştir. 1176 yılında Sultan II. Kılıç Arslan ile yapılan Miryakefalon Savaşı'nda Bizans Devleti yenilgiye uğratılmış ve Anadolu'da Selçuklu Devleti'nin hâkimiyeti sağlanmış oldu. 

Anadolu Selçuklu Devleti; I. Giyaseddin Keyhusrev, I. İzzeddin Keykavus ve I. Alâeddin Keykubad dönemlerinde en parlak yıllarını yaşamıştır. Bu dönemde Anadolu Moğolların baskısından kaçarak, Orta Asya ve Horasan bölgesinden gelen ilim ehli insanlarla dolup taşmıştır. Anadolu'da eğitim ve öğretim yüksek zirveye ulaşmıştır. Bu çalışmamızda ilim ehli insanlar ile ilgili yazılan Menâkıbnâmelerde geçen bilgilerle Anadolu Selçuklu Devleti'nin siyasî, dinî ve iktisadî yapısıyla ilgili bilgileri değerlendirilerek ortaya çıkarmaya çalıştık. Anadolu Selçuklu Devleti 1243 yılında Kösedağ Savaşı'yla Moğollara yenilerek her alanda giderek önemini kaybetmiştir.  

Anahtar Kelimeler:  Anadolu, Bizans, Bilginler, Menâkıbnâme, Selçuklu.

Abstract:
ABSTRACT
Anatolia has been exposed to lost of invasions throughout history. The first of these invasions started in the A.D. fourth century. The first raids to Anatolia were made by Huns, Sabir Turks, states in rashidun caliphate and first Muslim Turkish states. Raids were made to Anatolia in order to get a new homeland under Çağrı and Tuğrul Bey eho are members of Seljuk Dynasty.

As a reult of conpuest of Anî city by Sultan Alp Arslan in 1064 and Malazgirt victory in 1071, Seljuk population started to increasa gradullay. Anatolian Seljuk Empire that was founded in 1075 by Süleyman Shah and whose capital city was İznik fought against Byzantines, Crusaders, Armenians. In 1076, Sultan Kılıç Arslan II defeated Byzantine state in Miryakefalon War and domination of Seljuk Empire was supplied in Anatolia.

Anatolian Seljuk Empire had its heyday under Giyaseddin Keyhüsrev I, İzzeddin Keykavüs I. and Alaâeddin Keykubad I. In this period, Anatolia was abundant with scientists coming from Central Asia and Khorasan by breaking away from Mongolian pressure. Education and trainning came to a head in Anatolia. In this stuyd, we tried to evaluate and find out the information about political, religiouns and economic structure of Anatolian Seljuk Empire with the help of information mentioned in epics written about scientists. Anatolian Seljuk Empire was defeated by Mongolians in Kösedağ War in 1243 and so lost its siğnificance in all areas gradually.

Key Words: Anatolia, Byzantine, Schorlars, Seljuk.