Sivas ilinde çöp evlerinde yaşayanların sosyodemografik ve psikopatoloji özellikleri
Sociodemographic and psychopathologic characteristics of people who lives in garbage houses in Sivas
Yazar: ÖZLEM MERAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYHAN AKCAN
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Biriktirmek = Collecting ; Sivas = Sivas ; Yaşam alanları = Living spaces ; Çöp ev = Garbage house ; Çöp toplama = Garbage collection ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmanın amacı doğrultusunda Sivas ilinde çöp evlerinde yaşayanların sosyodemografik ve psikopatoloji özellikleri incelenecektir. Çöp evlerde yaşayanların biriktirme davranışları ile psikopatolojik özellikleri ve yaşam ortamını değerlendirme ilişkisi de incelenerek, elde edilen bulgular ışığında sonuçlar tartışılacaktır. Ayrıca demografik değişkenlere göre çöp evlerde yaşayanların yaşam ortamını değerlendirme biçimleri ile psikopatolojik özelliklerinin farklılaşma durumları araştırılmıştır.
Araştırmanın evrenini Sivas ilinde ve ilçelerindeki çöp evlerde yaşayan 30 kişiyi kapsamaktadır. Bu araştırmanın örneklemini; 2016-2019 tarihlerinde Sivas ilinde ve ilçelerinde çöp evlerde yaşayan, bu araştırmayı kabul eden ve çalışma kriterlerine uyan 30 kişi oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi Sivas Toplum Ruh Sağlığı Merkezi, Sivas Çevre ve Temizlik İşleri Müdürlüğü ve Sivas Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü ile yapılan görüşmeler sonucunda belirlenmiştir. Veri toplama araçları olarak araştırmacının hazırlamış olduğu Sosyodemografik Bilgi Formu, Biriktirme Envanteri-Gözden Geçirilmiş Formu, Yaşam Ortamını Değerlendirme Ölçeği, SCL-90-R Belirti Tarama Ölçeği kullanılmıştır. Örneklem grubundan elde edilen veriler kodlanarak, SPSS 21 programına aktarılmış ve verilerin analizi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen verilerin normal dağıldığı belirlenmiş olup, parametrik testlerden "t" testi ve "One Way Anova" tekniği kullanılmıştır. Varyans analizinde anlamlı değerlerin tespiti içinde verilerin homojenliğine bakılmış olup Tukey Testi ile Games-Howell testi uygulanmıştır. Biriktirme Envanteri-Gözden Geçirilmiş Formu, Yaşam Ortamını Değerlendirme Ölçeği, SCL-90-R Belirti Tarama Ölçeği'nden alınan puanların ilişkisi için Pearson Momentler Korelasyon Katsayısına bakılmıştır.
Araştırmanın sonucunda evini orta derecede dağınık ve pis ev (çöp ev) olarak değerlendiren 13 kişi olduğu, 8 kişi ise evini ileri derecede dağınık ve pis ev olarak değerlendirdiği belirlenmiştir. Obsesif Kompulsif Belirtiler ile Atmada Zorluk ve Paranoid Düşünceler ile Edinme/Alma arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki belirlenmiştir. Psikotizm ile Eşya Kalabalığı arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki varken, psikotizm ile Edinme/Alma ve Atmada Zorluk arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Son olarak ise BE-GGF ile Yaşam Ortamı Değerlendirme Ölçeği arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Çöp ev, biriktiricilik, yaşam ortamı

Abstract:
By the aim of this study, sociodemographic and psychopathologic characteristics of people who live in garbage houses in Sivas will be investigated. Results will be discussed in the light of acquired findings by analyzing hoarding behaviors of people who live in garbage houses, as well as the correlation between psychopathologic characteristics and living environments thereof. Also, according to variations, the manners of evaluating the living environments of people who live in garbage houses and the differentiation status of their psychopathologic characteristics were investigated.
The target population of the study consists of 30 people who live in garbage houses in Sivas province and districts thereof. The sample of this study consists of people who lived in garbage houses in Sivas province and districts thereof in 2016-2019, who agreed to take part in this study and who were suitable for the study criteria. The sample thereof were determined by interviews made with Community Mental Health Center in Sivas, General Directorate of Environmental Management in Sivas and Sivas Provincial Directorate of Family and Social Policies. Sociodemographic Data Sheet, Hoarding Inventory-Revised Form, Assessment Scale of Living Environment, SCL-90-R Symptom Screening Scale which were prepared by researcher as data collection tool were used. The collected data from the sample group were coded, then transferred to SPSS 21 program and the data were analyzed. It was determined that the data were normally distributed, and among parametric tests, t-test was used with "One-Way Anova" technique. In order to detect significant values in variance analysis, the uniformity of data was examined and Tukey Test with Games-Howell test were applied. For the correlation of the scores obtained from Hoarding Inventory-Revised Form, Assessment Scale of Living Environment and SCL-90-R Symptom Screening Scale, Pearson Moments Correlation Coefficient was examined.
As a result of the study, it was determined that there were 13 people who qualified their houses as moderately messy and dirty house (garbage house) and 8 people who qualified their houses as highly messy and dirty house. A significantly positive correlation was determined between Obsessive Compulsive Symptoms and Difficulty in Disposal and between Paranoid Ideation and Acquisition/Excision. A significantly negative correlation was found between Psychoticism and Pile of Belongings, while a significantly positive correlation was determined between Psychoticism and Acquisition/Excision and Difficulty in Disposal. In conclusion, it was determined that there was a significantly positive correlation between BE-GGF and Assessment Scale of Living Environment.

Key words: Garbage house, hoarding, living environment