Türkçe öğretmenlerinin sosyal medyadaki dil kullanımlarının yazım (İmla) açısından incelenmesi: Facebook örneği
An analysis of turkish language teachers' use of social media in terms of orthography or spelling: The case of facebook
Yazar: MUHAMMED YASİR OPUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA KARAKUŞ TAYŞİ
Dumlupınar Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil kullanımı = Language usage ; Facebook = Facebook ; Noktalama işaretleri = Punctuation marks ; Sosyal ağlar = Social networks ; Sosyal medya = Social media ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yazım hataları = Writing errors ; Yazım kuralları = Writing rules ; İmla = Spelling

Özet:
Türkçe öğretmenlerinin sosyal medya üzerinde kullandıkları yazı dilini noktalama işaretleri ve yazım kurallarının kullanımı açısından incelemeyi amaçlayan bu araştırmada amaca yönelik verilerin toplanmasında ve analizinde nitel yöntemler kullanılmıştır. Araştırma; temel nitel desenle modellenerek öğretmenlerin katılımıyla oluşturulmuş bir Facebook grubundaki gönderilerin noktalama ve yazım kuralları açısından incelenmesi üzerine kurulmuştur. Kırk binden fazla Türkçe ve edebiyat öğretmeni ile aynı dallardaki öğretmen adaylarının yanı sıra Türkçe eğitiminde çalışmalar yapan öğretim üyelerinin de bulunduğu Facebook grubunda araştırmacının alanyazın ve nitel yöntemler ışığında belirlediği ölçütler doğrultusunda 1596 gönderi incelenmiştir. Bu gönderi metinlerinin oluşturduğu veriler, araştırmacı tarafından oluşturulup uzman görüşünün de onayından geçen üç farklı kontrol listesi aracılığıyla toplanmış ve işlenmiştir.
Facebook grubundan toplanan veriler tematik analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Analiz sonucunda elde edilen bulgular noktalama işaretlerinin kullanımı, noktalama işaretlerinin yerinde ve doğru kullanımı, yazım hataları olmak üzere üç temaya ayrılmıştır. Temaları oluşturan kategoriler ve kategorilerin kapsamında yer alan kodlar örnekleriyle beraber sunulmuştur. Temalandırılarak sunulan bulgulardan sonuçlara ulaşılmıştır: Gönderilerin büyük çoğunluğunda noktalama işaretleri kullanılmış, bir kısmında noktalama işaretleri hiç kullanılmamış, bir kısmında da kısmen kullanılmış ya da noktalama işareti yerine duygu simgesi kullanılmıştır. Gönderilerde noktalama işaretleri yerinde ve doğru kullanım açısından incelendiğinde noktalama işaretlerinin hiç kullanılmamasından, noktalama işaretlerinin gereksiz ve yanlış kullanılmasından, noktalama işareti yerine duygu simgesi kullanılmasından, noktalama işaretlerinin arasında bulunmayan işaretlerin kullanılmasından, noktalama işaretlerinden önce ve sonra dikkat edilmesi gereken boşluklardan kaynaklanan noktalama hataları tespit edilmiştir. Gönderiler yazım hataları açısından incelendiğinde birleşik sözcüklerin yazımı, büyük harflerin yazımı, eklerin yazımı, kısaltmaların yazımı ve sözcüklerin yazımı ile ilgili yazım hataları tespit edilmiştir.
Anahtar kelimeler: Noktalama işaretleri, sosyal medya kullanımı, Türkçe öğretmenleri, yazım kuralları.

Abstract:
In this study, which aims to examine the written language used by Turkish teachers on social media in terms of the use of punctuation marks and spelling rules, qualitative methods were used in collecting and analyzing the purpose-oriented data. Research; It is based on the analysis of postings in a Facebook group created with the participation of teachers by modeling with the basic qualitative pattern in terms of punctuation and spelling rules. In the Facebook group, which includes more than forty thousand Turkish and literature teachers and prospective teachers in the same fields as well as faculty members working in Turkish education, 1596 posts were examined in accordance with the criteria determined by the researcher in the light of literature and qualitative methods. The data generated by these submission texts were collected and processed through three different checklists that were created by the researcher and approved by the expert opinion.
The data collected from Facebook group were analyzed by thematic analysis method. The results obtained from the analysis were divided into three themes: the use of punctuation marks, correct and correct use of punctuation marks, and spelling errors. The categories that form the themes and the codes within the categories are presented with examples. The results presented by thematic results were obtained: Punctuation marks were used in most of the postings, punctuation was never used in some of them, partially used in some of them or emotion symbol was used instead of punctuation. When punctuation marks were examined in terms of proper and correct usage, punctuation errors were detected due to the use of punctuation marks, unnecessary and incorrect use of punctuation marks, the use of emotion symbols instead of punctuation marks, the use of signs not found between punctuation marks, and the spaces to be considered before and after punctuation marks. When the postings were examined in terms of spelling errors, spelling errors related to spelling of compound words, spelling of capital letters, spelling of attachments, spelling of abbreviations and spelling of words were determined.
Keywords: Punctuation, social media usage, spelling rules, Turkish teachers.