Üç boyutlu baskı teknolojisi kullanılarak oluşturulan scalp fantomunda lateral foton elektron ve volümetrik ark tedavi modellerinin farklı dozimetrik yöntemler aracılığıyla değerlendirilmesi
Evalution of diferent dosimetric methods of lateral photon electron and volumetric arc treatment models in scalp phantom created using three dimensional printig technology
Yazar: ÖZGE LAÇİN
Danışman: PROF. DR. AYTUNÇ ATEŞ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ TAHA ERDOĞAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyoloji Ana Bilim Dalı / Sağlık Fiziği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering

Özet:
Beyin ve kritik organları koruyarak; hedefte reçetelen dozun homojen dağılımı TSI' da temel amaçtır. Hedefin düzensiz, konkav ve karmaşık geometrik yapısından doğan teknik zorluklar, lezyonların bolus ve immobilizasyon gerekliliğinden dolayı karmaşık hale gelen radyoterapide, kritik organları koruyarak hedef hacme istenilen dozu verebilmek için LPE ve VMAT planlama teknikleri uygulanmıştır. 
Çalışmaya uygun seçilen 11 hastanın kranyum yarıçaplarının ortalaması alınarak 3 boyutlu yazıcıda fantom baskısı alınmıştır. Hazırlanan fantom üzerinde kritik organlara OSL ve MOSFET dozimetreler yerleştirilerek ışınlanmıştır.
Yaptığımız çalışmada kritik organ dozları istatistiksel olarak anlamlı biçimde LPE planlarında VMAT planlarına göre avantajlı bulunmuştur (p<0.05). VMAT planları HI ve CI değerleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir biçimde avantajlı bulunmuştur (p<0.05). Tedavi süreleri açısından VMAT tekniği istatiksel olarak avantajlı bulunmuştur (p<0,05). Beyin sapı dozları; VMAT planlarının MOSFET ve OSL ölçümlerinde çok yakın çıkmıştır. İstatiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0,05). Sağ ve sol gözler, lensler, kohlealar, optik sinirler için; LPE- VMAT planlama ve ölçüm verilerinin karşılaştırmalarının tümü istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,05).
LPE ve VMAT planlarındaki riskli organ ve hedef hacim dozları, doz sınırlamaları için verilen protokollere uygundur. MOSFET ve OSL dozimetre ölçümleri protokollerde verilen %5 ve %10' luk hata payı içerisindedir. Reçetelenen tedavilerin kalite kontrolünün yapılabilmesi için doku eşdeğeri malzeme seçilmiş olup; ışın demeti-doku etkileşimleri gerçeğe daha yakın hesaplanabilmiştir. Hastaya özgü fantom baskısı ile tedavi simüle edilebilmiştir.
Anahtar Kelimeler: LPE, MOSFET, OSL, TSI, VMAT

Abstract:
Homogeneous distribution of the prescribed dose at the target while protecting the brain and critical organs in TSI is the main purpose. The technical challenges arising from the irregular, concave, and complex geometric structure of the target, as well as the complexity introduced by bolus and immobilization requirements of lesions in radiotherapy, have led to the implementation of LPE and VMAT planning techniques to deliver the desired dose to the target volume while sparing critical organs.
The average cranial radius of 11 selected patients suitable for the study was taken, and a 3D printer was used to create a phantom. OSL and MOSFET dosimeters were placed on the prepared phantom and irradiated to measure the dose to critical organs.
In our study, statistically significant advantages were found for LPE plans compared to VMAT plans for critical organs  (p<0.05).  VMAT plans were found to be statistically advantageous in terms of HI and CI values (p<0.05). Statistically, the VMAT technique has been found to be advantageous in terms of treatment durations (p<0.05). The brainstem doses were found to be very close in both the VMAT plans' MOSFET and OSL measurements. It was not found to be statistically significant. all comparisons of LPE- VMAT's planings and measurements were found to be statistically significant for the right and left eyes, lenses, cochleae, and optic nerves (p<0.05).
The doses to the organs at risk and target volumes in LPE and VMAT plans comply with the dose limitations provided in the protocols. The MOSFET and OSL dosimeter measurements are within the 5% and 10% tolerance. Tissue-equivalent materials have been selected for quality control of prescribed treatments, enabling closer calculations of beam-tissue interactions to reality. Treatment simulation has been achieved with a patient-specific phantom printing.
Key Words: LPE, MOSFET, OSL, TSI, VMAT