Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji etkinliklerinin öğrencilerin başarı,tutum ve öz değerlendirmeleri üzerine etkisi
The effect of genetic engineering and biotechnology activities on students 'success, attitude and self evaluations
Yazar: FATMA EDA VURAN
Danışman: PROF. DR. SEMRA MİRİCİ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Biyoloji eğitimi = Biology education ; Biyoteknoloji = Biotechnology ; Ders kitapları = Textbooks ; Eğitim faaliyetleri = Education activities ; Genetik mühendisliği = Genetic engineering ; Kitaplar = Books ; Öz değerlendirme = Self-assessment ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Bu araştırmada MEB biyoloji ders kitabında biyoteknoloji ve genetik mühendisliği uygulamaları ile ilgili deney ve etkinliklerin olmamasının tespiti üzerine öğrenciler için bu konuları somutlaştıracak etkinlikler geliştirilmiş, etkinlik destekli uygulamaların öğrencilerin başarı, biyoteknolojiye yönelik tutum, öz değerlendirmelerine etkisi ve etkinliklere ilişkin öğrenci görüşleri incelenmiştir. Araştırma kapsamında geliştiren etkinlikler 2016-2017 bahar döneminde 10. sınıf biyoloji dersi kapsamında uygulanmıştır. Araştırmada veriler, nitel ve nicel veri toplama araçlarının birlikte kullanıldığı karma yöntemle elde edilmiştir. Araştırmada ulaşılabilir örneklem yöntemiyle belirlenen Ankara ilinde bulunan bir lisenin 10. sınıflarından iki fen şubesi seçilmiştir. Şubelerden biri deney grubu (13 öğrenci) diğeri ise kontrol grubu (14 öğrenci) olarak kullanılmıştır. Deney ve kontrol grubunda aynı öğretmen tarafından ders işlenmiş olup ön test ve son testler uygulanmıştır. Başarı testi, biyoteknolojiye yönelik tutum ölçeği ve öz değerlendirme formu ile etkinlik öncesi ve sonrası nicel veriler toplanmıştır. Ayrıca deney grubundan etkinliklerle ilgili görüş anketi ile nitel veriler topalanmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; biyoteknoloji ile ilgili uygulamaların, öğrencilerin biyoteknolojiye yönelik tutumlarına ve öz değerlendirmelerine olumlu yönde etkisi olduğu bulunmuştur.  Bu nedenle biyoteknoloji ve genetik mühendisliği konularında uygulamaların ders kitaplarında yer alması öğrencilerin yeni teknolojiler hakkında hem bilgi edinmeleri hem de olumlu tutum geliştirmeleri desteklenebilir. Öğrencilerin etkinlikler ile ilgili öz değerlendirmelerinde;  konu hakkında kendilerini daha iyi hissettikleri, onlar için soyut olan kavramların somutlaştığı aynı zamanda konuları yaparak yaşayarak ve sorgulayarak öğrenmelerine katkıda bulunduğu ve eğlenerek öğrendikleri bulunmuştur. Görüş Anketi sonucunda; etkinlikleri başarılı bulduklarını, etkinlik sırasında önceden dağıtılan bilgilendirici formlar ile birlikte etkinliğin daha kolay ve anlaşılabilir olduğunu, konunun eğlenceli geldiğini, uygulamayı bir kez daha yapacak olsalar kendi başlarına yapabileceklerini, etkinliklerden edindikleri bilgi ve deneyimlerin yaşamlarında kullanılabilir olduğunu ve gelecekte meslek seçimlerine olan etkilerinden bahsetmişlerdir.

Abstract:
Upon identifying that there is lack of experiments and practices as to biotechnology and genetic engineering activities in the biology textbooks published by MEB (The Ministry of National Education), activities that concretize these abstract concepts for the students were developed, and the effects of activity-supported practices on students' success, their attitudes towards biotechnology and self-evaluations, and their opinions on these activities were investigated in this study.  Activities developed within the context of the study were implemented in the 10th grade biology course syllabus in the spring term of 2016-2017. The data in the study were obtained by a mixed method in which the qualitative and quantitative data collection tools were used together. In the study, two science classes of 10th grade in a high school in Ankara were chosen by the accessible sampling method. Of the two classes, one formed the experimental group (13 students) and the other made up the control group (14 students). Lessons were taught by the same teacher in both experimental and control classes and pretests and post tests were conducted. The quantitative data with regards to students' success, attitudes towards biotechnology and self-evaluation were collected before and after the activities, then the opinion survey was conducted in the experimental group to obtain the qualitative data. According to the results obtained from the study, the activities associated with biotechnology have a positive impact on the students' attitudes towards biotechnology and self-evaluation. Therefore, by including activities of biotechnology and genetic engineering subjects in the text books, students can be supported in terms of both learning about new technologies and developing positive attitudes. It was found out from students' self-evaluations that they felt themselves better in the activities, the abstract concepts were concretized for them and it contributed to their learning by helping them to experience and question the issues as well as having fun. As for the opinion survey, the students stated that they found the activities successful, the activities got easier, more comprehensible, and entertaining with the informative forms distributed before the activities, if they were to practice it once more, they would be able to do them on their own, they could use the knowledge and experience that they obtained during the activities in their real lives, and they mentioned the effects of the activities on their choices of future profession.