Burdur Müzesinde yer alan düz dokuma yaygılar
Flat weawings in Burdur Museum
Yazar: MESUT ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. DOĞAN DEMİRCİ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: El Sanatları = Crafts ; Müzecilik = Museology ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Burdur = Burdur ; Burdur Müzesi = Burdur Museum ; Dokumalar = Weavings ; Düz dokuma = Straight weaving ; El dokumacılığı = Hand weaving ; El dokumaları = Handwovens ; Müzeler = Museums ; Türk el sanatları = Turkish handcrafts

Özet:
Türklerde eski çağlardan beri dokuma sanatının gelişmiş olduğu tarihsel ve arkeolojik çalışmalardan anlaşılmaktadır. Orta Asya yaşayan göçebelerin Anadolu'ya gelmesiyle birlikte, geleneklerini, deneyimlerini burada yaşatmaya devam etmişlerdir. Burdur'da dokumacılık ise bundan 250–300 yıl öncesine gitmektedir. Isparta'nın Senirkent ilçesinden Burdur'a göç eden ailelerin bu geleneği Burdur'a taşıdığı belirtilmektedir.
Bu araştırmanın amacı Burdur müzesinde bulunan düz dokuma yaygıların yöre, dokunduğu tarih, nitelik, malzeme, teknik, kalite, renk ve kullanılan motifler ile kompozisyon özelliklerinin belirlenmesi, eserlerin tahribata uğrayıp uğramadıkları, varsa onarımları, müzeye kazandırılma şeklinin tespit edilmesi ve bu bilgilerin alana kazandırılmasıdır.
Çalışmada öncelikle, müzede kayıtlı düz dokuma yaygılar hakkında bilgi toplamak amacıyla müze dökümleri incelenmiştir. Daha sonra tespit edilen kilimlerin analiz ve incelemesi yapabilmek için gerekli izin evrakları ile Burdur Müzesine resmi başvuru yapılmıştır.
Tez kapsamında; düz dokuma yaygıların tarihçesi araştırılmış olup, hali hazırda halen dokuma yapılan köylere gidilip malzeme, malzemenin hazırlanışı, boyama süreci, motifler ve figürler hakkında bilgi alınmıştır. Bunun dışında müzedeki eserler dijital ortama aktarılarak, döküm numaraları, müzedeki durumu, onarım yapılıp yapılmadığı, malzeme türü, dokuma tekniği, kullanılan renkler, motifler ve motiflerin kompozisyonları hakkında bilgi verilmeye çalışılmıştır. Ayrıca dokumaların hangi Yörük boyları tarafından dokunduğu ve karakteristik özellikleri ortaya koyulmuştur.

Abstract:
In Turks, it is understood that the historical and archaeological study of the art of weaving developed since ancient times. With the arrival of the nomads living in Central Asia to Anatolia, they continued to live their traditions and experiences here. Weaving in Burdur goes 250-300 years ago. It is stated that the families who migrated to Burdur from the Senirkent district of Isparta carried this tradition to Burdur.
The purpose of this research is to determine the compositional characteristics of the rugs in the Burdur museum, the history, the quality, the material, the technique, the quality, the color and the motifs used and the ruins of the works, the repairs and the way of getting them to the museum.
In this study, firstly cast in order to collect information about registered rug museum in the museum were examined. Later, official documents were submitted to the Burdur Museum with the permission documents required to analyze and examine the kilims that were found.
The thesis; the history of the flat-weavings has been researched and information has been obtained about the materials, the preparation of the material, the painting process, motifs and figures. Apart from this, the works in the museum have been transferred to digital media and tried to give information about casting numbers, status in the museum, whether or not repairs have been made, material type, weaving technique, colors used, motifs and composition of motifs.