Dermatoloji polikliniğine başvuran hastaların birinci basamakta yönetilebilirliğinin incelenmesi
Investigation of the manageability of patients applying to the dermatology outpatient clinic in the primary care
Yazar: AYŞE CANBOLAT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDÜLKADİR AYDIN
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Deri hastalıkları = Skin diseases ; Doktorlar-birinci basamak = Physicians-primary care

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ:  Toplumun genelinde yaygın olarak karşılaşılan sağlık sorunları arasında dermatolojik hastalıklar yer almaktadır. Aile hekimliği hizmetlerine yapılan başvuruların incelenmesi sonucunda, başvuruların önemli bir bölümünün dermatolojik hastalıklarla ilgili olduğu görülmektedir. Hastaların etkin bir şekilde tedavi alması ve uygun basamakta tedavi edilmeleri, sağlık hizmetlerinin sunumunda verimliliği artırmaya yardımcı olacaktır. Bu amaç doğrultusunda, çalışmamızda dermatoloji polikliniği başvurularının ne ölçüde birinci basamak sağlık hizmetlerinde yönetilebileceğini belirlemeyi amaçlamaktayız.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamız tek merkezli tanımlayıcı tipte kesitsel bir araştırma olup 1 Ekim 2022 - 31 Mart 2023 tarihleri arasında Sakarya Eğitim Araştırma Hastanesi Dermatoloji polikliniğine başvuran 18 yaş ve üzeri hastalara yüzyüze görüşme yolu ile 30 soruluk anket uygulanarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya 429 hasta dahil edilmiştir. Verilerin istatistiksel analizinde SPSS 22.0 programı kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir.
BULGULAR: Çalışmamızda değerlendirilen hastaların %39,6'sının birinci basamak düzeyinde tanı ve tedavi süreçlerinin yönetilebileceği tespit edilirken, hastaların %37,1'inin ise birinci basamak sağlık hizmetlerinde tanı alabilmesine rağmen sigorta tarafından karşılanmaması sebebiyle tedaviye başlanamadığı tespit edilmiştir. Katılımcıların şikayet süresi, laboratuvara ihtiyaç duyulması, girişimsel işlem durumu ile birinci basamakta yönetilme durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmüştür (p<0,05). Katılımcıların medeni durumu, aile hekimini tanıma durumu ile şikayetleri için ilk başvurdukları kurum arasında ve hastaların yaşına göre şikayetleri için ilk başvurdukları kurumlar değerlendirildiğinde istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmıştır (p<0,05).
SONUÇ: Dermatoloji polikliniklerine başvuran hastalara konulan teşhislerin çoğu, birinci basamak sağlık kuruluşlarında yönetilebilir olduğu tespit edilmiştir. Sevk sisteminin uygulanması, aile hekimi tarafından reçete edilen ilaçlarla ilgili olarak sigorta ödemelerine yönelik düzenleme yapılması, aile hekimlerinin yeteneklerinin geliştirilmesi ve toplumun farkındalık düzeyinin artırılmasıyla aile hekimliği uygulamasının etkinliği artırılabilir. Bu şekilde, ikinci ve üçüncü basamak sağlık kuruluşlarının amaçlarına yönelik kullanımları sağlanabilir.

Abstract:
INTRODUCTION AND OBJECTIVE: Dermatological diseases are among the commonly encountered health problems in the general population. Upon examination of the applications made to primary healthcare services, it is observed that a significant portion of the applications are related to dermatological diseases. Ensuring effective treatment for patients and treating them at the appropriate level will contribute to increasing the efficiency of healthcare services. In line with this objective, our study aims to determine the extent to which dermatology outpatient clinic referrals can be managed in primary healthcare services.
MATERIALS AND METHODS: Our study is a single-center descriptive cross-sectional research conducted through face-to-face interviews using a 30-item questionnaire applied to patients aged 18 and over who applied to the Dermatology outpatient clinic of Sakarya Training and Research Hospital between October 1, 2022, and March 31, 2023. A total of 429 patients were included in the study. SPSS 22.0 software was used for the statistical analysis of the data. A significance level of p<0.05 was accepted.
RESULTS: In our study, it was determined that 39.6% of the evaluated patients could have their diagnosis and treatment processes managed at the primary healthcare level, while 37.1% of the patients could not initiate treatment due to the non-coverage of diagnosis in primary healthcare services by insurance. There was a statistically significant relationship between the complaint duration, the need for laboratory testing, interventional procedure status, and management at the primary healthcare level (p<0.05). Statistically significant differences were observed between the marital status, familiarity with the family physician, and the institution where they initially applied for their complaints, as well as the institution where patients first applied for their complaints according to age (p<0.05).
CONCLUSION: It was found that most of the diagnoses made for patients who applied to dermatology clinics can be managed in primary healthcare institutions. Implementing a referral system, making arrangements regarding insurance payments for medications prescribed by family physicians, improving the skills of family physicians, and increasing the awareness level of the community can enhance the effectiveness of primary healthcare practice. This way, the utilization of secondary and tertiary healthcare institutions can be aligned with their objectives.