Beliren yetişkinlerde dini kimlik gelişimi
Religious identity development in emerging adulthood
Yazar: HEMN SALİH AHMED
Danışman: DOÇ. DR. TÜLİN ŞENER KILINÇ
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Cinsiyet = Gender ; Cinsiyet rolleri = Gender roles ; Dini kimlik = Religious identity ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Kimlik = Identity ; Kimlik gelişimi = Identity development ; Yetişkinler = Adults ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu çalışmada, beliren yetişkinlik dönemi ile dini kimlik gelişimi arasındaki ilişki sınıf düzeyi ve cinsiyete göre farklılıklar olup olmadığı açısından incelenmiştir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışma grubunu Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören 215 kadın ve 195 erkek olmak üzere toplam 410 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada beliren yetişkinlik özelliklerini ölçmek üzere Beliren Yetişkinliğin Boyutları Envanteri (Reiffman, Arnett ve Colwell, 2003); dini kimliği belirlemek üzere  araştırmacı tarafından Türkçeye uyarlanan Dini Kimlik Gelişimi Ölçeği (Bell, 2009) ve katılımcılarla ilgili demografik bilgileri topalamak için ise Kişisel Bilgi Formu uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 21.00 programı kullanılarak çözümlenmiştir. Beliren yetişkinlik özelliklerin toplam puanı ile dini kimlik gelişiminin alt boyutları arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığı belirlemek amacıyla Pearson korelasyon analizi yapılmıştır. Beliren yetişkinliğin cinsiyet ve sınıf düzeyine göre farklılaşıp farklılaşmadığının test etmek amacıyla t-testi yapılmıştır. Her iki değişkenin boyutları arasındaki farklılıkları belirlemek için iki faktörlü Anova testi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda beliren yetişkinlik özelliklerinin ile başarılı dini kimlik arasında anlamlı bir ilişki bulunmazken (r=.060, p<.05), beliren yetişkinlik ile moratoryum dini kimlik arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu (r=.104, p<.05) bulunmuştur. Beliren yetişkinlik ile ipotekli dini kimlik (r=-.277, p< .01) ve dağınık dini kimlik (r=-.137, p<.01) arasında ise negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Beliren yetişkinlik dönemi özellikleri açısından 1. ve 4. sınıf düzeyleri (t413=-1.057/-1.051, p>.05) ve cinsiyet düzeyleri (t413=1.092/1.090, p>.05) arasında da anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir. Beliren yetişkinlik boyutları incelendiğinde cinsiyet ve sınıf düzeyine göre farklılık bulunmamıştır. Dini kimlik boyutlarında ise cinsiyet ve sınıf düzeyine göre anlamlı bir fark bulunmuştur. Kadın öğrencilerin erkek öğrencilere göre daha fazla ipotekli dini kimlik (Ortkadın =21.43>Orterkek =20.08), erkek öğrencilerin kadın öğrencilere göre ise daha fazla dağınık dini kimlik özellik gösterdiği (Ortkadın =19.41 Ort4.sınıf =21.78). bulgular literatür ışığında tartışılmıştır.

Abstract:
In this study, it was examined whether there is a relationship between emerging adulthood and religious identity development in university students at 1st and 4th grades as well as the differences according to grade and gender. Relational screening  model was used in the study and it consisted of 410 students, which are 215 women and 195 men at the Faculty of Educational Sciences in Ankara University. The Inventory of Dimensions of Emerging Adulthood-IDEA (Reiffman, Arnett ve Colwell, 2003); Religious Identity Development Scale (Bell, 2009) which was adapted into Turkish by the researcher and Personal Information Form were implemented. The data were analyzed by SPSS 21.00 program. According to the aim of the study, Pearson Correlation was used to determine if there is significance or not between the dimensions of the religious identity development with the total point of emerging adulthood characteristics. In order to test whether the two variables differ according to gender and grade level, t-test analyses were performed. Between the dimensions, two-way Anova was implemented. According to the results of the research there was no relationship between the emerging adulthood characteristics and the successful religious identity (r=.060, p<.05). There is a positive significant relationship between the emerging adulthood characteristics and the moratorium religious identity (r=.104, p<.05). There is a negative relationship between emerging adulthood characteristics and the foreclosure of religious identity (r=-.277, p< .01) and also with diffusion religious identity (r=-.137, p< .01). It was determined that there was no significant difference between the 1st and 4th grade levels (t413 = -1.057 / -1.051, p>.05) and the genders (t413 = 1.092 / 1.090, p>.05). There were no significant differences in adulthood dimensions according to gender and grade. A significant difference was found in religious identity dimensions according to gender and grade level. Female students have more foreclosure religious identity than male students (Female = 21.43 >Male = 20.08), it is seen that male students live more diffusion religious identity than female students (Female = 19.41 4th grade = 21.78). The results were discussed in the light of the literature.