Turist rehberlerinin iş ve yaşam doyumunun mesleki bağlılık düzeylerine etkisi
The effects of job and life satisfaction of tourist guides on their professional commitment levels
Yazar: SEDA ÇİÇEKLİ AYYILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. SEVDA BİRDİR
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm Rehberliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Mesleki bağlılık = Occupational commitment ; Rehberlik = Guidance ; Rehberlik hizmetleri = Guidance services ; Turist rehberi = Tourist guides ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bir ülkenin kültür elçisi olan turist rehberleri, yerli veya yabancı, bireysel ya da grupsal turistlere anladıkları dil ile tercih ettikleri destinasyonu turun başlangıcından bitimine kadar en doğru şekilde aktarabilen ana kaynak kişilerdir. Turist rehberlerinin, mesleklerini etkili bir biçimde yürütebilmesi için, iş ve yaşam doyumlarının yüksek olması ve buna bağlı olarak mesleklerine bağlılıklarının da yüksek olması gerekmektedir. Bu tez çalışmasının amacı, turist rehberlerinin iş ve yaşam doyumunun mesleki bağlılık düzeylerine etkisinin belirlenmesidir. Mevcut çalışma, turist rehberleri ve diğer turizm paydaşları için de önem arz etmektedir. Anket, araştırmacı tarafından online ortamda ve sosyal medya aracılığı ile 8 Kasım 2021 ile 28 Aralık 2021 tarihleri arasında, Türkiye'de var olan profesyonel turist rehberlerine uygulanmıştır. Toplamda, 267 anket değerlendirilmeye alınmış ve veriler istatistik paket programına aktarılarak analiz edilmiştir.  Veriler ortalama, standart sapma, çapraz tablolama, t-testi, ANOVA ve faktör analizi teknikleri kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, araştırmanın esasını oluşturan turist rehberlerinin içsel doyum (4,252) düzeylerinin, dışsal doyum (3,559) düzeylerine oranla daha yüksek olduğu ve genel  iş doyumlarının da yüksek olduğu tespit edilmiştir. Turist rehberlerinin iş doyumlarının , gelir durumlarına ve rehberlik yaptıkları statülerine bağlı olarak anlamlı farklılıklara sahip oldukları bulunmuştur. Buna ek olarak, yaşam doyumlarının medeni durumlara, yaşlara, gelir durumlarına ve mesleği yaptıkları statülere göre anlamlı farklılıkları bulgulanmıştır. Mesleki bağlılıklarında ise; gelir durumlarına, mesleği yaptıkları sürelere ve rehberlik yaptıkları statülere göre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Çalışmaya göre, turist rehberlerinin iş doyumlarının, mesleki bağlılığın üç alt boyutunu da (normatif , duygusal, devamlılık) pozitif yönde etkilediği; iş doyumları ile yaşam doyumları arasında ve aynı zamanda iş doyumları ile mesleki bağlıkları arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki vardır; son olarak, yaşam doyumları ile mesleki bağlılıkları arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki olduğu bulgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Turist Rehberi, İş Doyumu, Yaşam Doyumu, Mesleki Bağlılık

Abstract:
Tourist guides, being cultural ambassadors of a country are the main source of people who can most accurately convey the destination they prefer in the language they understand to tourists whether local or foreign, individual or group from the beginning to the end of the tour. In order for tourist guides to carry out their professions effectively, their job and life satisfaction should be high and accordingly, their commitment to their profession as well. The aim of this thesis is to determine the effect of job and life satisfaction of tourist guides on their professional commitment levels. This study is important for tourist guides and also other tourism stakeholders. The survey was carried out online and through social media by the researcher to professional tourist guides in Turkey between 8 November 2021 and 28 December 2021. In total, 267 questionnaires were evaluated and the data were transferred to the statistical package program and analyzed.  The data were analyzed by using mean, standard deviation, cross-tabulation, t-test, ANOVA and factor analysis techniques. According to the findings obtained, it has been determined that the intrinsic satisfaction (4,252) levels of the tourist guides who constitute the basis of the study are higher than the extrinsic satisfaction (3,559) levels and their general job satisfaction is higher as well.It has been found that the job satisfaction of tourist guides has significant differences depending on their, income status, and according to their guiding status. Moreover; significant differences in life satisfaction were found according to marital status, age, income status and occupation status. In their professional commitment; significant differences were determined in terms of their income status, the duration of their occupation and their guiding status. According to study, the job satisfaction of tourist guides positively effects all three sub-dimensions of professional commitment (normative, emotional, continuance); there is a moderately positive relationship between job satisfaction and life satisfaction and also between job satisfaction and professional commitment; finally a moderately positive relationship between life satisfaction and professional commitment has been found.

Keywords: Tourist Guide, Job Satisfaction, Life Satisfaction, Professional Commitment