Kısıtlar teorisi ve bir üretim işletmesinde uygulanması
Theory of constraints and an application in a production company
Yazar: NİHAL AKKAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ELİF NURSUN DEMİRCİOĞLU
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kar = Profit ; Kısıt teorisi = Constraint theory ; Kısıtlama = Constraint ; Sürekli iyileştirme = Continious improvement ; Sürekli iyileştirme = Continious improvement ; Üretim işletmeleri = Production companies ; İşletmeler = Businesses

Özet:
Bu araştırma, hedefi para kazanmak olan her firmanın, yani tüm firmaların, en az bir kısıtının bulunduğu ve firmaların performanslarını bu kısıt veya kısıtların belirlediği görüşünü savunan bir yönetim sistemi felsefesi olan Kısıtlar Teorisinin ve Kısıtlar Teorisinin uygulamasıyla elde edilecek sonuçların incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışma kapsamında Kısıtlar Teorisinin tarihsel gelişimi, literatürde yapılan çalışmalar ve kısıt yönetim süreci incelenmiştir. Firmanın daha fazla para kazanmasını engelleyen kısıtın tespitinin ve yönetiminin yapıldığı beş adım sürekli iyileştirme süreci bir üretim işletmesinde uygulanmış ve işletmenin karlılık durumu değerlendirilmiştir.
Araştırma, boya sektöründeki bir firmanın sentetik tiner üretim sürecinde uygulamaya geçirilmiştir. İşletmenin, aldığı siparişleri karşılamada yaşadığı kapasite yetersizliğinin işletmenin daha fazla para kazanmasını engellediği görülmüştür. Beş adım sürekli iyileştirme süreci takip edilerek üretim sistemindeki kapasite kısıtlı kaynak belirlenmiş ve Kısıtlar Teorisi görüşlerine göre kısıtın ortadan kaldırılması için çalışmalar yapılmıştır.
Sistemdeki kapasite kısıtlı kaynak belirlendikten sonra kısıtlı ortamda optimal ürün karması belirlenmiş ve kısıtın ortadan kaldırılması için alternatif öneriler sunulmuştur. Bu önerilerle işletme karlılığında meydana gelen değişimler, kısıtın olduğu durumdaki karlılıkla karşılaştırılmıştır. Kısıt yönetim süreci sonunda işletmenin karının arttığı görülmüş ve en fazla kar elde edilen öneri kabul edilmiştir.



Anahtar kelimeler: Kısıt, kar, kısıtlar teorisi, kısıt yönetimi, sürekli iyileştirme

Abstract:
This research was carried out to investigate the Theory of Constraints and the results of the application of this theory which is a management system philosophy advocating the view that each company aims to make money, so all companies, has at least one constraint and the performance of the company is determined by this constraint or constraints. In this study, the historical development of the Theory of Constraints, studies carried out in the literature and the constraint management process were examined. 5-Steps process of ongoing improvement which identifies the constraint that prevents to make more money for the company and then manages them was applied in a production company and profitability of the company was evaluated.
The research was implemented in the synthetic thinner production process of a company in the paint industry. It was observed that the insufficiency of capacity to meet the orders situated in the company inhibits to make more money. By following 5-steps process of ongoing improvement, capacity constrained resource in the production system was determined and studies to eliminate the constraint were carried out by Theory of Constraints perspective.
After identification the capacity constrained resource in the system, optimal product mix was determined and then alternative recommendations were offered for the elimination of the constraint. Changes occurring in the profitability of the company through these recommendations and the profitability in the case that the constraint existing are compared. At the end of the constraint management process it was observed that the profit of the company was increased and the recommendation was accepted that provides maximum profit.




Keywords: Constraint, profit, theory of constraints, constraint management, ongoing
improvement.