hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Ağrı ili kreş ve anaokullarında kullanılan oyuncaklarda bakteriyel kontaminasyonun belirlenmesi
Determination of bacterial contamination of toys used in nursery and day care centers in ağri province
Yazar: İPEK HİSOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ALİŞARLI
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Besin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Bakteriler = Bacteria ; Oyuncak = Toy

Özet:
Bu araştırmada, Ağrı ilindeki kreş ve anaokullarında en çok kullanılan oyuncakların kirlenme düzeyleri ve nedenlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, okul öncesi eğitim veren toplam 10 adet kreş ve anaokulunda kullanılan farklı oyuncaklardan, toplam 146 adet svap örneği toplanmıştır. Ayrıca el kontaminasyonunda rol oynadığı düşünülen, tuvalet kapı kollarından da toplam 29 svap örneği alınmıştır. Çalışmada bahar döneminde toplanan 104 örneğin % 65.38'inde, güz döneminde toplanan 42 örneğin ise % 90.48'inde bakteriyel kontaminasyon tespit edilmiştir. İncelenen toplam 146 örneğin % 72.60'ında bakteriyel kontaminasyon saptanmıştır. Oyuncak örneklerinin % 72.60'ında aerob mezofil genel canlı, % 19.86'sında koliform grubu mikroorganizma, % 17.12'sinde Proteus spp., % 10.27'sinde Bacillus spp., % 6.85'inde S. aureus, % 4.11'inde E. coli tespit edilmiştir. Çalışma yapılan örneklerin hiçbirinde Salmonella spp ve Shigella spp. izole edilememiştir.

Abstract:
In the present study, it was aimed to determine the bacterial contamination levels in toys and to find out its possible causes. For this purpose, 146 svap samples were taken from different toys used at 10 Nursery Schools and Day Care Center. In addition, 29 of svap samples were also taken from the toilet door handles that would likely to play a role in hand contamination. In the study, the bacterial contaminations were found to be as 65.38% and 90.48% in the toys and the handles? samples collected in spring out of 104 and 42 respectively. Bacterial contamination levels in whole were found to be 72.60% out of total 146 samples. The detected bacteria from the toy samples were as 72.60% of total aerobic mesophilic bacteria, 19.86% of coliform microorganisms, 17.12% of Proteus spp., 10.27% of Bacillus spp., 6.85% of S. aureus, 4.11% of E. coli. No Salmonella spp. and Shigella spp. were isolated from the samples.
Al/P-Si Schottky diyotlarında MS ve MOS yapılarda diyot parametrelerinin karşılaştırılması
In Al/P-Si Schottky diodes and MS and MOS states on the comparation of diodes parameters
Yazar: İKRAM KELEŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BAHRİ BATI
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering

Özet:
Al/p-Si/Al Schottky kontaklarını ürettik. Üretilen yapının elektriksel karakteristiklerini incelemek için iki örnek göz önüne alındı. Numune fabrikasyonu için, 13 Wcm özdirençli ve 500 mm kalınlıklı p-Si taban malzeme (substrate) olarak kullanıldı.Numunelerin akım-voltaj (I-V), kapasitans-voltaj (C-V) ve kapasitans-frekans (C-f) ölçümleri oda sıcaklığında ve karanlıkta alındı. Ters doyma akım yoğunluğu (Io), idealite faktörü (n) ve engel yüksekliği (Fb) değerleri her iki yapı için yarı logaritmik I-V grafikleri kullanılarak elde edildi. İlave olarak, hesaplanan idealite faktörü ve engel yüksekliği değerlerini kontrol etmek ve seri direnç değerlerini belirlemek için Cheung fonksiyonları kullanıldı.Numunelerin ters beslem kapasitans-voltaj (C-V) ve (C-2-V) grafikleri -3 V-0 V aralığında ve 1MHz'de çizildi. Al/p-Si/Al kontakların C-V karakteristikleri bu grafikler kullanılarak incelendi. Ayrıca, numunelerin kapasitans-frakans karakteristikleri, C-f grafikleri kullanılarak araştırıldı. C-f grafiklerinden görüldüki, ölçülen kapasitansın büyük değerleri düşük frekanslarda meydana gelmektedir ve frekansın belli bir değerine kadar neredeyse sabit kalmaktadır. Kapasitansın büyük değerlerinin küçük frekanslarda meydana gelmesi, düşük frekanslarda ac sinyaline ayak uydurabilen ve p-Si ile dengede olan arayüzey hallerinden kaynaklanan artık sığadan ileri gelmektedir.Anahtar kelimeler: Arayüzey halleri, Engel yüksekliği, Schottky diyodu, Omik kontak.

Abstract:
In this study, we have used Al/p-Si Schottky contacts fabricated previously. Samples have been named to be diode I and II diode.In nowadays technology and in electronic industry Schottky contacts are widely used and they have large applied field. Due to that useful necessity of them, they must be vastly investigated.In this study, on the n-type silicon crystal the contacts of aluminum have been made and the characteristics of ln (I)-V, C-V, C-f of Al/p-Si Schottky diode have been investigated.From ln(I)-V plot of the Al/n-Si/Al diode, idealizing factor (n), barrier height (eFbn), donor density (ND), saturation current (I0) and serial resistor (Rs) have been calculated. In addition by using of Cheung functions the same parameters have been checked.In a certain frequency interval of the diode C-V characteristics have been examined and in obtained graphic peak values have been observed. The C-f characteristics of the Al/n-Si/Al diode have been studied. Causes of addition capacity of the space charge have also been researched.Key words : Barrier height, Interface states , Ohmic contact, Schottky diode.
Barbara Frischmut'un eserlerinde çalışan kadın problemleri ve kültürel ilişkiler
The problems and cultural affairs of working in the literaray works of Barbara Frischmuth
Yazar: FATMA PINAR
Danışman: PROF. DR. ARİF ÜNAL
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Alman Dili ve Edebiyatı = German Linguistics and Literature
Dizin: Bektaşiler = Bektashis ; Hurufilik = Hurufis ; Kadın hakları = Women rights ; Kadın hareketleri = Women movements ; Tasavvufi yaşam = Mystical life

Özet:
Barbara Frischmuth, günümüz Avusturya edebiyatının önemli bayan yazarlarından biridir. Bu çalışmada onun ?Pembe ve Avrupalılar? ve ?Güneşte Gölgenin Yok Oluşu? adlı romanları incelenmiş, ?Pembe ve Avrupalılar?da çalışan kadının çalıştığı yer, ailesi eşi, çocukları ile olan sorunları ile kültürel ilişkiler çerçevesinde Türk kültürü, Avusturya ve Hırvat kültürleri karşılaştırılmış ve bu esere Türk kültüründen yansıyan unsurlar irdelenmiştir. Ayrıca ?Güneşte Gölgenin Yok Oluşu? adlı eserde yer alan dinî inanışlar, örf ve adetler, tören ve kutlamalar, yemek kültürü, din büyükleri gibi Türk kültürü ile ilgili unsurlar incelenmiştir.

Abstract:
Barbara Frischmuth is one of the important female writers of the Austrian literature in the present time. In this study her novels called ?Pink and The European? and ?Disappearance of Shadow in the Sun? are analysed. In the ?Pink and The European? the places of the working women, her family and husband, the problems with her children are analysed, the Turkish, Austria and Croat culture is compared in the cultural relatins and the elements of the Turkish Culture included in this work are emphasised. Besides, in the work called ?Disappearence of Shadow in the Sun? the elements of the Turkish culture like the religious beliefs, traditions, ceremonies, celebrations, eating culture and religious leaders (hocas) are analysed.
Kur'an'da, günahkâr mümin için cehennem azabının ebediliği çerçeves?nde yapılan tartışmalar /
Yazar: MUHAMMET BURAK BAKIR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ABDÜLCELİL CANDAN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Din = Religion

Özet:
Sorumsuz basıbos bırakılmak için yaratılmayan insan bu dünyada yapıpettiklerinden en ince ayrıntısına kadar hesaba çekilecektir. Bu hesaba çekilisinneticesine göre de ebedi olan iki karsılıktan birini hak edecektir. Yapıp ettiklerinekarsılık insana verilecek olan cennetin ebediliği konusunda bir ihtilaf yoktur. Ancakcehennem konusunda ise ihtilaf iki sekildedir. 1) Cehennemin varlığının sonlu olupolamadığı. 2) varlığı sonsuz olan cehenneme giren günahkar müminin orada ebediyenkalıp kalmayacağı.Bu çalısmada ikinci ihtilaf üzerinde durduk. Bu konudaki ayet ve hadisler birbütün olarak ele alınmıs ve bunlar üzerinde yapılan yorumlar detaylıca incelenmisti.Anahtar kelimeler: günah, ceza, büyük günah, günahkar mümin cehennem,ebedilik, ebeden, haliden, ahkab.

Abstract:
Hanna Mine'nin romanlarında vatan ve deniz teması
The motherland and the sea in Hanna Mina's novels
Yazar: RABİA İNAN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ŞİRİN ÇIKAR
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature

Özet:
Hanna Mine modern Suriye ve Arap Edebiyatının önde gelen romancılarından birisidir. Yazdığı 30'dan fazla roman ile de bunu göstermiştir. Mine'yi öne çıkaran en önemli öğelerden birisi, onun romanlarında ?deniz? olgusuna çok fazla yer vermesidir. Hatta bu yüzden ?deniz romancısı? şeklinde de vasıflandırılmaktadır.Onun romanlarında öne çıkan diğer bir olgu da ?vatan? olgusudur. O, hayalindeki, özgür ve vatandaşların eşit haklara sahip bir şekilde yaşadığı vatanı, romanlarında konu edinmiştir.İşte biz de bu çalışmamızda, Hanna Mine'nin romanlarını bu iki olguyu merkeze alarak okumaya ve yazarın bu iki olguya yaklaşımını ortaya çıkarmaya çalıştık.

Abstract:
Hanna Mina is one of the most famous novelist in Modern Syria and Arab Literature. He wrote more than 30 novels. And the most important characteristic in his novels is ?sea phenomen?. So that reason he named as ?sea?s novelist?And another important phenomen in his novels is ?motherland?. He imagined and wrote motherland in his novels as ?free and equal?.İn our study we focused on these two phenomens in Hanna Mina?s novels and we searched his aproachs acording to these.
Ahlat yöresi doğal meralarında otlatmaya başlama zamanı, kuru ot verimi ve botanik kompozisyonun belirlenmesi üzerine bir araştırma
A study on the determination of grazing time, hay yield and botanical composition of natural pasture in Ahlat district
Yazar: YUNUS EMRE BULUT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖMER TERZİOĞLU
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Botanik kompozisyon = Botanical composition ; Kuru ot verimi = Hay yield ; Mera = Pasture ; Otlatma = Grazing

Özet:
Bu çalışma Ahlat ilçesi meralarının otlatmaya başlangıç zamanlarının, botanik kompozisyonunun belirlenmesi ve ot verimlerinin tespiti amacıyla yapılmıştır.Yapılan çalışmada Ahlat ilçesi meralarının otlatmaya başlama zamanı mayısın ilk haftası olarak tespit edilmiştir.Merayı meydana getiren bitkilerin ağırlıklı olarak % 68 oranında diğer familyalar % 32 oranında buğdaygil bitkilerden oluştuğu belirlenmiştir. Yapılan verim çalışmasıyla meranın verimi 121,8 kg/da olduğu tespit edilmiştir.Anahtar kelimler: Mera, Erken otlatma, Botanik kompozisyon, Otlatmaya başlama zamanı, Kuru ot verimi

Abstract:
This study was carried out to determine the grazing time, hay yield, and botanical composition of natural pasture in Ahlat region.It was observed that the beginning time of grazing in Ahlat town was the first week of May.It was determinated that 32% of the plants in pasture belonged to the grasses and 68% of them to the other families plant .The studied pasture was suitable mostly for cattle grazing with averaga hay yield of 1218 kg/ha-1Keywords: Pasture, Early grazing, Botanical composition, Hay yield, Graziy time
Diyabet oluşturulmuş sıçanlarda HbA1c, MDA, GSH-Px ve SOD miktarlarının tayini
An investigation on the HbA1c, MDA, GSH-Px and SOD levels in diabetic rats
Yazar: SEVİM ÇİFTÇİ
Danışman: PROF. DR. NİHAT MERT
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Glütatyon peroksidaz = Glutathione peroxidase ; Hemoglobin A-glikolize = Hemoglobin A-glycosylated ; Malondialdehit = Malondialdehyde ; Süperoksit dismutaz = Superoxide dismutase ; Sıçanlar = Rats

Özet:
İnsülin sekresyonu veya etkisindeki yetmezliği ile karakterize olan diabetes mellitus üzerinde yapılan bu çalışmada 7-8 haftalık Wistar cinsi sıçanlar kullanıldı. Rastgele olarak 10 sıçan kontrol, 20 sıçan ise hasta grup olarak ayrıldı. Deneysel diyabet oluşturmak için 30 mg/kg düzeyinde streptozotosin intraperiteonal uygulandı. Tüm hayvanlarda HbA1c, MDA, GSH-Px ve SOD düzeyleri usulüne uygun tekniklerle saptandı. HbA1c hasta grupta P<0.001 düzeyinde artış gösterirken, MDA düzeyinde saptanan yükselme istatiksel önem göstermemiştir (P>0.05). GSH-Px düzeyi hasta grupta azalmış (P<0.06), SOD miktarı ise hasta grupta artmıştır. Sonuç olarak, HbA1c'nin diabetes mellitus tanısında kullanılabilecek önemli bir parametre olduğuna ve diabetes mellitus'da antioksidant enzim değişimlerinin hastalığın prognozu açısından önemli olabileceği, klinisyenlerin diabetes mellitusta bu parametrelere dikkat etmelerinin yerinde olacağı sonucuna varıldı.

Abstract:
Diabetes Mellitus is the results of deficiency of insulin secretion and effect was studied on Wistar rats in this research. Rats were randomly divided into 2 groups, 10 rats were healthy control and 20 rats were sick group. To develop experimental diabetes 30 mg/kg streptozotosine was administrated intraperiteonally to 20 rats in sick group. HbA1c, MDA, GSH-Px and SOD analysis were performed to blood samples of all rats. The levels HbA1c were increased significantly P<0.001 in sick group. Increased MDA levels in sick group didn?t show statistically significance (P>0.05). GSH-Px activity were significantly decrased in sick group (P<0.06), SOD activity were increased but statistical significance was not dedected (P>0.05). As conclusion, HbA1c was an important parameters for the diagnosis at diabetes mellitus, antioxidant enzyme activity changes could be important for the prognosis of diabetes mellitus and clinicians must be careful and take in consideration of these changes during the treatment of their diabetic patient.
Conway polinomları
Conway polynomials
Yazar: MELİH YILDIRIM
Danışman: DOÇ. DR. YILMAZ ALTUN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Düğüm teorisinde kolayca tarif edilen fakat hesaplanması oldukça zor olan geometrik sabitler vardır. Minimal geçit sayısı, Arf sabiti bu sabitlerden bazılarıdır. Bu sayısal sabitler, Alexander polinomları ve Conway polinomları gibi cebirsel sabitler kullanılarak hesaplanmaktadır. Bu çalışmada, normalize edilmiş Alexander polinomu ile Conway polinomları arasında var olan Delta(tkare)=TersDelta(x-xüzeri-1) formülü kullanılarak, Alexander polinomu bilinen bazı düğümlerin Conway polinomları elde edilmiştir.

Abstract:
In knot theory there are geometric invariants easly defined but fairly difficult to count. Minimal crossing number and Arf invariant are some of these invariants. Those numerical invariants are calculated using algebraic invariants as Alexander polynomials and Conway polynomials. In this study it is gotten Conway polynomials of some knots known Alexander polynomial to be used Delta(tsquare)=ReverseDelta(x-xexponensial-1) formula which is between normalized Alexander polynomial and Conway polynomials.
Fıkıhta hastalığın ibadetlere etkisi
The affects of illens for worships in the İslamic jurisprudence
Yazar: MUSTAFA TÜRKAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SAHİP BEROJE
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Din = Religion
Dizin: Hastalık = Disease ; Ruhsat = Licence ; İbadet = Worship ; İslam Hukuku = Islamic Law

Özet:
Bu çalışma, hastalığın ibadetlere etkisi hakkındadır. Çalışmada, hastalara ibadet alanında sağlanan kolaylaştırmalar ve ibadetlerdeki şekil değişikliklerinden bahsedildi.Tez, bir giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde tezin konusundan, amacından ve yönteminden bahsedilmiştir.Birinci bölümde, ?Abdest ve Namazda Hastalığa İlişkin Hükümler? genel başlığının altında, bu ibadetlerde ne tür hastalıkların ibadetleri yapmaya engel teşkil ettiği ve ne gibi farklı uygulamaları gerektirdiği tespit edilmiştir. Buna göre, hastaların teyemmüm etmeleri, sargı üzerine mesh ve özürlülerin abdest alma biçimlerinden ve namazın şart ve rükünleriyle ilgili hastalara sağlanan kolaylıklardan bahsedilmiştir.İkinci bölümde, ?Oruç ve Hacda Hastalığa İlişkin Hükümler? genel başlığının altında hangi tür hastalıkların bu ibadetleri tam manasıyla yapmayı engellediği ve ne tür uygulamaları sonuç verdiği tespit edilmiştir. Bundan hareketle, orucun şartlarında hastalıkla ilgili hükümler ve oruç tutmamayı mubah kılan hastalıkla ilgili mazeretlerden ve haccın şartlarında ve hac fiillerinde hastalıkla ilgili uygulamalardan, bahsedilmiştir.Son olarak ise konular hakkında genel bir değerlendirme yapılmıştır.

Abstract:
This paper is about the effects of disease to worships. It is mentioned about the facilitations which is provided to patients and alterations of worship in this paper.This paper consist of an abstract and two main chapters. It is discussed, in abstract, the subject matter, target and the methods of this study.In the first chapter, it is mentioned about the ways of ritual ablution of people who have excuse and cleansing patients themselves ritually with sand and wiping with the wet palm of hand (while performing ritual ablutions) over the bandage, under the main headline of ?The Judgements Related to Disease at Ritual Ablution (Abdest) and Prayers (Salat)?. Again in this chapter, it is discussed the facilitations which is provided to patients related to conditions of prayers and some occasions concerned with disease while performing prayer.In the second chapter, it is stated the judgements and conditions of fasting on the condition of being ill and the excuses which make not fasting permissible for patients, under the main headline of judgements of fasting and the disease during the process of pilgrimage. This chapter also mentions about the conditions of pilgrimage and the judgements and duties of pilgrims related to disease and the worshi p of women during their special times. In conclusion chapter, there is a general evaluation about the subject matters.
Servikal vertebral kanalın yaşa bağlı değişiklikleri
age changes of vertebral servical canal
Yazar: BAYRAM BAYKUŞ
Danışman: DOÇ. DR. ŞENER ATIF AYDINLIOĞLU
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Servikal vertebra = Cervical vertebrae ; Spinal kanal = Spinal canal

Özet:
Servikal bölgede omurga kanalı darlıklarını belirlemek için Torg oranı (gelişimsel sagittal çap/ verebra gövde çapı) yaygın olarakkullanılmaktadır. Farklı toplumlarda Torg oranı normal değerleri bildirilmişse de cins farkları ile yaşdeğişikliklerini bildiren çalışmalar azdır. Çalışmamızın amacı servikal omurga kanalının toplumumuzdakinormal değerlerini elde etmektir. Çalışmamızda, Van ilimizde bulunan Eğitim-Araştırma HastaneleriRadyodiagnostik birimlerine müracaat eden şahısların radyografileri kullanıldı. Bu grafiler 104 erkek ve102 kadın şahısa ait olup boyun bölgesine ait hastalık ve travma gibi patolojiler ile hastalık hikayesibulunmayanlardan seçildi. Ölçümlerde, sagittal gelişim çapı (SGÇ) ve vertebra gövdesinin ön-arka çapı(VG) elde edilerek Torg oranları hesaplandı. Çalışmamızda; Torg oranı yalnızca yaş değişikliğigösterirken SGÇ yalnızca cinsiyet farkları gösterdi. VG ise hem yaş değişiklikleri hem de cinsiyet farklarıgösterdi. Çalışmamızda elde edilen sonuçların cerrahi öncesi bilinmesi servikal kanal hastalıklarındafaydalı olacağı kanaatindeyiz.Anahtar Sözcükler: Servikal vertebra, spinal kanal, vertebra gövdesi, yaş değişiklikleri

Abstract:
The Torg ratio, sagittal developmental diameter (SGÇ)/ vertebral body diameter (VG), is used as a universal indicator of cervicalcanal stenosis. Normal values of this ratio have been established for subjects of different ethnicity, but thedifferences between genders and age changes have not been compared. The aim of our study is toestablish normal cervical spinal dimensions with age changes and to analyze the sex differences in ourpopulation. The radiographs obtained from 104 men and 102 women with no history or symptoms ofneck pathology selected from patients admitted to the Radiology department of the hospitals in Van werestudied. Measurements of the sagittal developmental diameter (SGÇ) and vertebral body diameter (VG)on the lateral cervical radiograph and calculation of SGÇ/VG (Torg ratio) were made. Our study indicatedthat: SGÇ and vertebral body diameter (VG) showed sex differences, and both VG and Torg ratiochanged with age. We believed that the knowledge of the results from our study may be useful before thecervical canal surgery.Key words. Cervical vertebra, spinal canal, vertebral body, age change
Beyhakî' "Tetimmet-ü Sıvâni'l-Hikme" adlı eseri -tercüme ve tanıtım-
Bayhaqi and his work named Tatimatu Sivan al-Hikma
Yazar: KEMAL AYDIN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ABDULLAH DUMAN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Tarih = History
Dizin: Beyhaki = Beyhaki ; Farabi = Farabi ; Hayyam, Ömer = Hayyam, Ömer ; İbn Sina = Ibn Sina

Özet:
Tetimmet-ü Sıvâni'l-Hikme isimli eser 12. yüzyılda Zahirüddin el-Beyhakî tarafından, Ebû Süleyman es-Sicistanî'nin Sıvânü'l-Hikme adlı eserine tetimme (tamamlayıcı) olarak 1158?1169 yılları arasında Horasan bölgesinin Beyhak kasabasında kaleme alınmıştır.Beyhakî, 1106?1169 yılları arasında Beyhak ve civar şehirlerde yaşamıştır. Bölgenin önemli âlimlerinden ders alarak kendini çok iyi yetiştiren müellif, dönemin önemli âlimleri arasına girmiştir. Tarih, biyografi, tıp, felsefe, matematik vb. bilim dallarında 80 civarında eser kaleme almıştır. Fakat bu eserlerin çoğu günümüze ulaşamamıştır.Beyhakî, Tetimme'sinde Sıvânü'l-Hikme'de olmayan, gerek kendinden önceki gerekse muasırı olan yüzonbir bilim adamının hayatları, eserleri ve görüşlerine yer vermektedir. Bu yönüyle eser Sıvânü'l-Hikme'nin tamamlayıcısı olma bakımından bir boşluğu doldurmaktadır. Tetimmet-ü Sıvâni'l-Hikme Ortaçağ bilim ve felsefe tarihi açısından önemli bir kaynaktır.

Abstract:
The written work, called Tetimmet-ü Sıvâni?l-Hikme, was written in the town Beyhak in the region of Horasan between the years of 1158 and 1169. And also ıt was written in the twelfth century by Zahirûddin el-Beyhaki by being completed to Ebû Süleyman?s written work, Sıvânü?l- Hikme.Beyhakî lived in Beyhak and near other cities between 1106 and 1169. Beyhak, taught by important scholars in that area and educated himself very well, had been one of the most important scholars. He wrote nearly eighty written works in the subjects of History, Biograpy, Medicine, Philosopy and Maths. But most of that writen work haven?t reached these days.Beyhakî, not in Tetimmet-ü Sivâni?l-Hikme, told the lives, the written works, and the thoughts of both one hundred eleven scientists in the period of his time and the scientists before the period of his time. When we looked at the written work from this point of view, it completed Sivânü?l- Hikme. Tetimme is the source of the Science of Middle Age and the History of Philosophy.