Fitoterapötik ilaçların cinsel işlev bozukluklarında kullanımının değerlendirilmesi
Evaluation of phytotherapeutic drugs used on sexual dysfunctions
Yazar: LATİFE SARAÇ
Danışman: PROF. DR. NURGÜN KÜÇÜKBOYACI
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı / Fitoterapi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Cinsel işlev bozuklukları-psikolojik = Sexual dysfunctions-psychological ; Cinsel işlev bozukluğu-fizyolojik = Sexual dysfunction-physiological ; Cinsellik = Sexuality ; Fitoterapi = Phytotherapy ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal ; Ölçekler = Scales

Özet:
Yapılan çalışmalarda, kadın ya da erkek ayırımı olmadan her üç kişiden birinin yaşamlarının ‎herhangi bir döneminde cinsel işlev bozukluklarının (CİB) bir çeşidi ile karşılaştığı gösterilmiştir. Hastaların ifade etmekte zorlandığı, hekimlerin de genelde sorgulamadıkları bu yaygın sağlık sorununu yönetmek için aile hekimleri iyi bir kaynak olabilir. ‎Bu araştırmanın amacı, bir aile hekimliği polikliniğine başvuran bireylerde Arizona cinsel yaşantılar ölçeği (ACYÖ) ‎kullanılarak CİB oranlarının belirlenmesi ve çalışmaya katılanların sorunlarını tedavi edebilmek amacıyla yöneldikleri ‎bitkisel ürünlerin kullanımının değerlendirilmesidir.‎ Çalışma, Ankara Keçiören 0617216 no'lu Aile Hekimliği birimi polikliniğine herhangi ‎bir nedenle hizmet almak için başvuran kayıtlı nüfus üzerinde yapılmıştır. 15-30 Haziran 2019 tarihleri arasında ‎polikliniğe herhangi bir nedenle başvuran, çalışmanın hedeflediği kriterleri karşılayan 18-65 yaş ‎aralığında, evli ve okuryazar ve kronik hastalığı olmayan kişilerden çalışmaya katılmayı kabul eden ilk 100 kadın ve 100 ‎erkek bir anket çalışmasına alınmıştır. Katılımcılar poliklinik ortamında mahremiyetleri sağlanarak ACYÖ ve anket sorularını cevaplamışlardır. Cinsel isteklilik, kolay uyarılma ve boşalma erkeklerde daha fazla saptanırken kadınların ACYÖ puanı ortalaması erkelerden daha yüksek bulunmuştur. Bu durum kadınların cinsel sağlık sorunlarının erkeklerden daha fazla olabileceğini düşündürmektedir. Eğitim açısından bakıldığında ise düşük eğitimli katılımcıların eğitimlilere oranla cinsel sağlık risklerinin daha fazla olduğu dikkati çekmiştir. Diğer taraftan yaş arttıkça ACYÖ puan ortalamaları da artmıştır. Erkekler kadınlardan daha fazla bitki yada bitkisel ilaç kullandıklarını ve CİB yaşadıklarında ilk olarak en çok medyaya başvuracaklarını belirtmişlerdir. En çok kullanılan ilk üç ürünün afrodizyak macunlar, kayganlaştırıcı jel ve bitkisel viagra olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, öncelikle sağlık ‎profesyonelleri kendilerini bu konuda geliştirmeli ve hastalarına uygun ‎danışmanlık dahil tüm gereksinimlerini karşılayacak bilgi ve beceriye sahip ‎olmalıdırlar.‎

Abstract:
Studies have shown that one out of three people experience some form of sexual dysfunction at any time in their lives without discrimination between men and women. Family physicians can be a good resource to manage this common health problem, which patients have difficulty expressing and physicians do not usually query. The aim of this study was to determine the individuals who have sexual dysfunctions in a family medicine outpatient clinic by using the Arizona Sexual Experiences Scale (ACSS) ve and to evaluate the use of herbal products used to treat sexual problems. The study was conducted on a registered population who applied to Ankara Keçiören Family Medicine Unit outpatient clinics. A questionnaire was applied to the first 100 women and 100 men who were married, literate and no other disease that may cause sexual dysfunction, between the ages of 18-65, who visited the outpatient clinics between the dates of 15-30 June 2019. Participants answered the Arizona Sexual Experiences Scale and questions developed by the researcher in the outpatient setting. Sexual desire and premature ejaculation were found to be higher in males, whereas the mean score of females was higher than males.This suggests that women may have more sexual health problems than men.In terms of education, it was observed that low-educated participants had higher sexual health risks than educated. On the other hand, as the age increased, the mean scores of ACSS also increased. Additionally, men stated that they use more herbs or medicines than women and when they have sexual dysfuntion, likewise, they will first refer to the most media. The three most commonly used products were aphrodisiac pastes, lubricating gel and herbal viagra. Consequently, health professionals should have the knowledge and skills to develop themselves and meet the needs, including appropriate counseling for their patients.