Putin dönemi Rus jeopolitik tahayyülü
Russian geopolitical imagintion in Putin era
Yazar: BELGİN KULAKLI
Danışman: DOÇ. DR. NECATİ ANAZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Jeopolitik = Geopolitic ; Putin, Viladimir = Putin, Viladimir ; Rusya = Russia ; Siyasi coğrafya = Political geography ; Söylem analizi = Discourse analysis

Özet:
Bu çalışmada Putin dönemi Rus jeopolitik tahayyülü incelenmiştir. Tezde Putin'in nasıl bir Rusya tahayyül ettiği ve post-Sovyet jeopolitik denklemi içerisinde Rusya'yı nereye konumlandırdığı incelenmiştir.

Bu çalışma eleştirel jeopolitik perspektifinden kurulurken söylem analizi yaklaşımı çerçevesinde temellendirilmiş ve Putin'in ulusa sesleniş konuşmaları jeopolitik bir metin olarak yeniden anlamlandırılmıştır. Söylemsel farklılıklar göstermelerinden dolayı 20 senelik dönem 1999-2011 ve 2012-2019 olmak üzere iki tarihsel döneme bölünmüştür. İlk dönemin Rusya'nın SSCB'nin yıkılışının ardından bir restorasyon dönemine denk geldiği görülmüştür. Bu bağlamda bir yandan büyük güç statüsü ve post-Sovyet ülkelerinde etkinliği onarılmaya çalışılırken diğer yandan da Batı ve ABD nezdinde 'öteki'yi inşa sürecine girildiği tespit edilmiştir. Konuşmalardan Soğuk Savaş döneminin tehdit algısının devam ettiği ve Soğuk Savaş sonrası yeni dünya düzeninin ve Rusya'nın buradaki konumunun değiştirilmesi gerekilen bir durum olarak kurgulandığı anlaşılmıştır. İkinci dönemde ise medeniyetler küresel siyasetin birimleri olarak görülmüş ve Rusya'nın kadim bir medeniyet olarak anlatılaştırıldığı Rus Dünyası yeni jeopolitik bir söylem olarak yükselişe geçmiştir. Bu bakımdan Rusya da bir ulus-devlet olmaktan öte tüm farklılıkları içine alan bir medeniyet-devlet olarak yeniden tanımlanmıştır.

Bu çalışmanın, Rusya'nın dış politika dinamiklerine ışık tutması ve aynı zamanda küresel siyasetin mekân anlayışını üreten doğallaştırılmış coğrafi varsayımları ve jeopolitik tahayyülleri de dikkate alarak eleştirel jeopolitiğe katkıda bulunması amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Rusya, Siyasal Coğrafya, Putin, Jeopolitik, Söylem Analizi

Abstract:
In this study, I examined the geopolitical imagination of Russia during the Putin period. The study aims to investigate Putin's vision of Russia and its position in today's geopolitical balance.

I examined Russian geopolitical imagination within a critical geopolitical perspective by applying discourse analysis and redefining Putin's speeches as a geopolitical text. Due to their different characteristics, the 20 year was divided into two historical periods: 1999-2011 and 2012-2019. In the first period, it was seen that Russia entered a period of restoration following the collapse of the USSR. In this context, while trying to repair the status of great power and the area of influence in the post-Soviet countries on the one hand, on the other hand, it was observed that in face of West and the US was initiated the process of the construction of 'other'. It was understood from the speeches that the perception of the threat from the Cold War period continued and the post-Cold War new world order and the position of Russia remained a problematic issue. In the second period, civilizations were seen as units of global politics and the Russian World, where Russia is narrated as an ancient civilization, started to rise as a new geopolitical discourse. In this sense, instead of a nation-state, Russia has been redefined as a civilization-state that advocates global diversity against globalization.
This study will shed light on the foreign policy dynamics of Russia and also contribute to the critical geopolitics by taking into account the naturalized geographical assumptions and geopolitical imaginations that produce the space understanding of global politics.

Keywords: Russia, Political Geography, Putin, Geopolitics, Discourse Analysis