Meslek folkloru bağlamında hekimlik
Physic in the context of occupational folklore
Yazar: PINAR KARATAŞ
Danışman: PROF. DR. NEBİ ÖZDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Bilimi (Folklor) Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Doktorlar = Physicians ; Meslek folkloru = Occupational folklore ; Mesleki kimlik = Professional identity

Özet:
Bu çalışmada meslek folkloru bağlamında hekimlerin kültür ve folkloru ele alınmıştır. Alan araştırmasına dayanan çalışmada farklı yaş, cinsiyet ve branşlardaki yüz hekim ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında görüşülen hekimler, Ankara ilinde görev yapan ve Sağlık Bakanlığına bağlı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan hekimlerden oluşmaktadır.
Birinci bölümde araştırmanın teorik ve metodolojik çerçevesi belirtildikten sonra meslek kavramı hakkında bilgi verilmiştir. Mesleklerin sınıflandırılması, hekimliğin de içinde yer aldığı profesyonel meslek kavramı ve özellikleri, profesyonelleşme süreci ve halkbilimi çalışmalarının yoğunlaştığı geleneksel meslek kavramları ele alınmıştır. 
Birinci bölümde ayrıca dünyadaki ve Türkiye'deki halkbilimi çalışmalarında meslek folklorunun gelişim süreci incelenmiştir. Meslek folkloru çalışmaları içerisinde ise hekim folkloruyla ilgili daha önce yapılan çalışmalar hakkında bilgi verilmiştir.
İkinci bölümde, Türk kültür tarihi içerisinde hekimlik ve hekimler ele alınmıştır. Eski Türk tıbbından modern tıbba gelinen süreçte hekimlerin eğitimleri, çalışma koşulları ve  toplum içindeki konumları hakkında bilgi verilmiştir. 
Üçüncü bölümde ise, alan araştırmasında tespit edilen hekim folkloruna ait malzeme ele alınmıştır. Öncelikle hekimlerin folklorunun anlaşılabilmesi için onlar tarafından algılanan ve deneyimlenen boyutlarıyla hekimlik incelenmiştir. Hekim folklorunu oluşturan anlatılar, ritüeller, töre, adet ve görenekler, meslek ahlakı, stereotipler ve lakaplar, semboller, giyim kuşam, meslek jargonu ve inançları bağlamsal yaklaşım ile ele alınmış, söz konusu malzemeden hareketle bir ortak ve mesleki kimlik olan hekim kimliğiyle ilgili çözümlemeler yapılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Meslek, profesyonel meslek, meslek folkloru, hekim folkloru, meslek kimliği

Abstract:
This study deals with physician culture and folklore in the context of occupational folklore. The study, which is based on a field study, has been conducted with one hundred physician of varying ages, sexes, and branches. The physician, interviewed for the study,work in institutions in Ankara which are related to the Ministry of Health. 
In the first part after giving a theoretical and methodogical framework about the study, information about the concept of occupation has been given. The classification of the occupations, including medicine, the professional notion of occupation and its qualities, the process of professionalism and the notions of  traditional occupation which concentrates on folklore studies have been investigated. Also, in the first part the progress of the process of occupational folklore in the world and Turkey has been investigated. Within the studies of occupational folklore, information on previous studies on physician foklore has been given. 
In the second part medicine and doctors in Turkish cultural history has been studied. Information on the education of the doctors, their work conditions and their place in the society has been given beginning from old Turkish medicine to modern medicine. In the third part materials related to the culture of physician collected from field work has been investigated. Initially, in order for the medical folklore to be understood, the field of physician experienced and perceived through the interviwers, has been investigated. Narrations, rituals, customs, occupational ethics, stereotypes, nicknames symbols, outfits, occupational  jagon and beliefs have been studied within the contexual appoach. With the help of the collected materials an analysis in medical identity, which is a mutual and occupational identity, has been made.
Key Words: Occupation, professional occupation, occupational folklore, physician folklore, occupational identity