Hiperbarik oksijen tedavisinin gözün ön segment parametrelerine ve göz içi basıncına olan etkisi
The effect of hyperbaric oxygen therapy on anterior segment parameters and intraocular pressure
Yazar: UĞUR CAN AKYOL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELİN GAMZE SÜMEN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Sualtı Hekimliği ve Hiperbarik Tıp Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Deniz ve Sualtı Hekimliği = Marine and Underwater Medicine
Dizin: Göz = Eye ; Hiperbarik oksijenasyon = Hyperbaric oxygenation ; Ön kamara = Anterior chamber ; İntraoküler basınç = Intraocular pressure

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Hiperbarik oksijen tedavisini (HBOT) en az 20 seans uygulamayı planladığımız hasta grubunda; tedavi öncesi, 1.seans ve 20.seans HBOT sonrası göz içi basıncı (GİB), gözün refraktif durumu, ön kamara derinliği (ÖKD), santral kornea kalınlığı (SKK), ön kamara açısı (ÖKA) gibi ön segment parametrelerinde erken dönem ve geç dönem etkileri incelemek amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Prospektif ve gözlemsel çalışmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hamidiye Tıp Fakültesi Sultan 2. Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Uygulama Hastanesinde Kasım 2020 – Nisan 2021 tarihleri arasında Sualtı Hekimliği ve Hiperbarik Tıp Kliniğine HBOT için herhangi bir endikasyonla ayaktan başvuran hastalar çalışmaya dahil edildi. Çalışma dahil edilme kriterlerine uyan 35 hastanın sağ ve sol gözü çalışmaya dahil edildi. Tüm hastalar HBOT başlamadan önce, 1.seans ve 20.seans HBOT sonrasında refraktif kusurlar için otorefraktometre ile ön segment parametreleri için korneal topografi ile GİB pnömotik tonometre ile değerlendirildi. 
Çalışmada elde edilen istatistiksel analizler ve hesaplamalar için IBM SPSS Statistics 21.0 ve MS-Excel 2007 programları kullanılmıştır.
Bulgular: Çalışmaya katılan hastaların %54.3'ü (n=19) kadın, %45.7'si (n=16) erkektir. Bireylerin tanı durumlarına baktığımızda ise %48.6'sı (n=17) ani işitme kaybı (AİK), %45.6'sı (n=16) avasküler nekroz (AVN), %2.9'u (n=1) kronik osteomiyelit (KOM) ve %2.9'u (n=1) periferik vasküler hastalık (PVH) olduğu saptanmıştır. Hastaların yaş ortalaması 41.11±11.74'dir. HBOT öncesi GİB değeri ortalaması 15.83±2.76, 1.seans sonrası GİB ortalaması 15.00±2.86, 20.seans sonrası GİB ortalaması ise 15.15±2.99 olarak belirlenmiştir. GİB değerlerinin zamana bağlı üç ölçümü (HBOT öncesi, 1.seans, 20.seans) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmıştır. (F=8.604, p<0.001). SKK değerlerinin zamana bağlı üç ölçümü (HBOT öncesi, 1.seans, 20.seans) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş tespit edilmiştir (χ2=16.352, p<0.001).  Sferik ekivalan (SE), ÖKD ve ÖKA değerlerinde zamana bağlı üç ölçümde istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik izlenmedi (p>0,05). SKK ve GİB arasındaki HBOT öncesi, 1.seans ve 20.seans ölçümlerinde orta düzeyde pozitif yönlü anlamlı bir ilişki bulundu. SE ile ÖKD arasındaki korelasyona baktığımızda HBOT öncesi, 1.seans ve 20.seans ölçümleri arasında orta düzeyde negatif yönlü istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulundu.
Sonuç: Hiperbarik oksijen tedavisinin GİB ve SKK değerleri üzerine olan etkisinin erken ve geç dönemde de devam ettiği saptandı. Bu etkisiyle HBOT santral retinal arter tıkanıklığı (SRAO) hastalarında dokudaki hipoksiyi gidermesinin yanı sıra GİB'i düşürmesiyle tedaviye olumlu etkisi olacaktır. Ayrıca GİB'deki azalma kornea ödemi olan hastalarda ve glokom tedavisinde adjuvan tedavi olarak eklenmesi ile ilave katkı sağlayabilir. Keratokonus gibi kornea kalınlığının inceldiği hastalarda ise, HBOT sürecinde aralıklı göz muayenesi takibi yapılması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Hiperbarik Oksijen Tedavisi, Göz içi basınç, Santral kornea kalınlığı

Abstract:
Aim: In this study, which was planned to apply at least 20 sessions of hyperbaric oxygen therapy (HBOT) on a certain patient group, we aimed to examine effects in acute and chronic phase on anterior segment parameters such as intraocular pressure (IOP), refractive state of the eye, anterior chamber depth (ACD), central corneal thickness (CCT), anterior chamber angle by comparing the measurements of pre-treatment, after 1st and 20th sessions.
Materials and methods: Patients who were applied to the department of Underwater and Hyperbaric Medicine at the Istanbul Sultan 2. Abdulhamid Han Training And Research Hospital Underwater and Hyperbaric Medicine between November 2020 and April 2021 with an indication for HBOT were included in this prospective study. The right and left eyes of 35 patients who met the study criteria were evaluated. All patients were monitored three times (before HBOT, after 1st and 20th sessions) with autorefractometry for refractive errors, corneal topography for anterior segment parameters, and IOP with pneumatic tonometry. 
IBM SPSS Statistics 21.0 and MS-Excel 2007 programs were used thoughout the study to make the statistical analysis and mathematical calculations
Results: 54.3% (n=19) of the patients participating in this research were female and 45.7% of them (n=16) were male. When we evaluated the diagnosis of the patients, it was determined that 48.6% (n=17) had sudden hearing loss (SHL), 45.6% had (n=16) avascular necrosis (AVN), 2.9% had (n=1) chronic osteomyelitis (COM) and 2.9% had (n=1) peripheral vascular disease (PVD). The average age of the patients was 41.11±11.74. The mean IOP value before HBOT was 15.83±2.76, the average of the post-1st session IOP was 15.00±2.86, and the post-20th session IOP was 15.15±2.99. A statistically significant difference was found between the three time-dependent measurements of IOP values (before HBOT, after 1st and 20th sessions) (F=8.604, p<0.001). A statistically significant decrease was discovered between three time-dependent measurements of CCT values (before HBOT, after 1st and 20th sessions) (χ2=16.352, p<0.001). There was no statistically significant change in spherical equivalent (SE), ACD and iridocorneal angle values considering the time-dependent internal measurements (p>0.05). A moderately positive and significant correlation was found between CCT and IOP regarding the measurements of pre-treatment, after 1st and 20th sessions. When we examined the correlation between SE and ACD, a moderately negative statistically significant correlation was obtained between these three measurements.
Conclusion: It was determined that the short-term effect of HBOT on IOP and CCT values continued in the long-term period as well. It can be used as adjuvant therapy in patients with corneal edema and in the treatment of glaucoma due to its IOP-lowering effect. HBO treatment has a positive effect on the treatment of central retinal artery occlusion (CRAO) patients by reducing the intraocular pressure, as well as its possitive effect on the treatment for hypoxia by increasing the solubility of oxygen in the blood. Furthermore, eye exemination follow-up is also recommended in a patient with corneal thickness diseases such as keratoconus if the patient needs to be applied HBOT. 
Key Words: Hyperbaric Oxygen Therapy, Intraocular pressure, Central corneal thickness