Serebral palsili çocuklarda günlük yaşama çocuk katılımı ölçeği'nin türkçe adaptasyonu, geçerlik ve güvenirliği
Cross-cultural adaptation, validation and reliability of turkish version of child engagement in daily life measure for children with cerebral palsy
Yazar: HAYRİYE ŞİMŞEK ÖZGÜNER
Danışman: PROF. DR. BERAT MERYEM ALKAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Giriş ve Amaç: Serebral palsili çocuklarda günlük yaşam aktivitelerine katılımı değerlendirmek, etkin rehabilitasyon uygulamaları için kritik öneme sahiptir. SP gibi hastalıklarda aktivitelere katılımı objektif olarak ölçmek için standartlaştırılmış fonksiyonel değerlendirme ölçekleri kullanılmalıdır. Bu çalışmanın amacı, Child Engagement in Daily Life Measure (CEDL)'yi Türkçeye çevirmek ve Türkçe CEDL'nin SP'li çocuklarda kültürel adaptasyonu, güvenirliği ve geçerliği dahil olmak üzere psikometrik özelliklerini belirlemektir.
Materyal ve Metod: Çalışmaya 1,5-12 yaş arası 273 SP'li çocuk, 100 sağlıklı çocuk ve ebeveynleri katıldı. Ebeveynler, Aile ve Rekreasyonel Aktivitelere Katılım (11 madde) ve Öz Bakım Performansı (18 madde) bölümlerini içeren CEDL ölçeğini doldurdu. SP'li çocukların kaba motor ve el beceri düzeyleri (GMFCS ve MACS) kaydedildi. CEDL'nin güvenirliği iç tutarlılık ve test-tekrar test güvenirliği ile, içsel yapı geçerliği Rasch analizi ile ve dışsal geçerliği bilinen gruplar yöntemi ile değerlendirildi. CEDL'nin bilinen grup geçerliği, SP'li çocukların yaşlarına göre GMFCS ve MACS düzeyleri ile literatürden elde edilen sonuçlar arasındaki hipotez kullanılarak değerlendirildi.
Bulgular: CEDL'nin iç tutarlılığı yüksek olup, Cronbach alfa değerleri 0,89 ile 0,98 arasında değişmektedir; test-tekrar test güvenirliği, aile ve rekreasyonel aktivitelere katılım sıklığı için yüksek (SKK = 0.827, %95GA = 0.723-0.895), hoşlanma durumu için orta-yüksek (SKK = 0.778, %95GA = 0,647-0,864) ve öz bakım için oldukça yüksekti (SKK = 0,97, %95GA = 0.948-0.982). Ölçekteki sorular iyi bir uyuma ve mantıksal bir hiyerarşik sıralamaya sahipti. SP'li çocukların aile ve rekreasyonel aktivitelere katılma sıklığı, hoşlanma durumu ve öz bakım performansı sağlıklı yaşıtlarına göre düşük olup, kaba motor ve el beceri düzeyine göre değişmekteydi. 
Sonuç: CEDL'in Türkçe versiyonu olan Günlük Yaşama Çocuk Katılımı Ölçümü 1,5-12 yaş arası SP'li çocuklarda katılımı ölçmek için kullanılabilecek yeterli psikometrik özelliklere sahip, geçerli ve güvenilir bir ölçektir.
Anahtar Kelimeler: Serebral palsi, katılım, öz bakım, güvenirlik, geçerlik

Abstract:
Introduction and Purpose: The assessment of participation in daily life activities among children with cerebral palsy (CP) is essential for the implementation of effective rehabilitation interventions. It is imperative to use standardized functional assessment scales to objectively measure participation in activities, particularly in CP. The purpose of this study is to translate the Child Engagement in Daily Life Measure (CEDL) into Turkish and assess the psychometric properties, including cultural adaptation, reliability, and validity of Turkish CEDL in children with CP.
Materials and Method: 273 children diagnosed with cerebral palsy (CP) and 110 healthy children without CP, aged 1.5-12 years, and their parents participated in this study. Parents completed the CEDL measure, which consists of two domains: (1) participation in family and recreational activities (11 items) and (2) self-care (18 items). The Gross Motor Function Classification System (GMFCS) and Manual Ability Classification System (MACS) were recorded for children with CP. The reliability of CEDL was assessed through internal consistency and test-retest reliability, internal structural validity was evaluated through Rasch analysis, and external validity was assessed using the known-groups method by comparing results with age-specific GMFCS and MACS levels from the literature.
Results: The internal consistency of CEDL was high, with Cronbach's alpha values ranging from 0.89 to 0.98. Test-retest reliability was high for participation frequency in family and recreational activities (ICC = 0.827, 95% CI = 0.723-0.895), moderately high for enjoyment status (ICC = 0.778, 95% CI = 0.647-0.864) and quite high for self-care performance (ICC = 0.97, 95% CI = 0.948-0.982). The items in the measure demonstrated a good fit and a logical hierarchical ordering. Children with CP exhibited lower participation frequency, enjoyment status in family and recreational activities, and self-care performance compared to their healthy peers, varying based on GMFCS and MACS levels.
Conclusions: The Turkish CEDL proves to be a valid and reliable measure with adequate psychometric properties for assessing participation in children with cerebral palsy aged 1.5-12 years.
Keywords: Cerebral palsy, participation, self-care, reliability, validity