Sigaranın koroner kollateral gelişimine etkisi
The effect of smoking on coronary collateral development
Yazar: YUSUF AKTÜRK
Danışman: PROF. DR. ALİ AYDINLAR
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Kardiyoloji = Cardiology

Özet:
Kardiyovasküler hastalıklar, özellikle de koroner arter hastalığı önde gelen ölüm nedenidir. Anjiyoplasti ve cerrahi baypas revaskülarizasyon seçenekleridir ancak koroner aterosklerozu oldukça yaygın olan hastaların % 20-30'u, revaskülarizasyon açısından uygun değildir. Koroner kollateral damar gelişimi, ciddi koroner arter hastalığı olanlarda önemli bir kompanzasyon mekanizmasıdır. Sigara en önemli kardiyovasküler risk faktörlerindendir, vasküler fonksiyon bozukluğuna ve aterosklerotik hastalık gelişimine sebep olur. Bu çalışmanın amacı sigaranın koroner kollateral gelişimi üzerindeki etkisini incelemektir.Ocak 2007-Aralık 2007 tarihleri arasında Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Hemodinami laboratuarında yapılan, koroner arterlerinden en az birinin proksimal veya orta bölgesinde tam tıkanıklık veya ? % 95 darlık saptanan 248 hastanın kayıtları retrospektif olarak incelendi. Dışlama kriterleri nedeniyle çalışmaya uymayan ve medikal kayıtlarında eksiklik olan hastalar çıkarıldıktan sonra çalışma 115 hasta ile tamamlandı. Kollateral gelişimi Rentrop sınıflamasına göre değerlendirildi. Rentrop evre 0 ve evre 1 olanlar kollateral dolaşımı kötü, evre 2 ve evre 3 olanlar kollateral dolaşımı iyi olarak gruplandı. Sigara içenler ve içmeyenler olarak hastalar değerlendirildi. Sigara tüketim miktarı paket/yıl olarak hesaplandı. Hastaların 60'ı hiç sigara içmemişti ve bunlarda kollateral gelişimi iyi olanlarla kötü olanlar arasında anlamlı farklılık yoktu ( sırasıyla 37'si ( % 60,7), 23'ü ( % 39,3), p=0,06).Sigara içenlerin sayısı 55'ti, kollateral gelişimi iyi olanlarla 18 (% 32,7), kötü olanlar arasında 37 (% 67,3) anlamlı farklılık vardı (p=0,04). Sigara tüketim miktarı açısından yapılan değerlendirmede 0-29 paket/yıl içenlerde gruplar arasında fark saptanmazken, ? 30 paket/yıl sigara içenlerde kollateral gelişimi iyi olanlarla kötü olanlar arasında anlamlı farklılık görüldü (sırasıyla 13 (% 21,3), 26 ( %47,2), p= 0,01). Sigara tüketimi ile kollateral gelişimi arasında negatif korelasyon saptandı (r=-0,301, p=0,02).Bu çalışma sigaranın koroner kollateral gelişimini, özellikle de ? 30 paket/yıl kullananlarda, olumsuz etkilediğini göstermiştir.

Abstract:
Cardiovascular diseases, in particular coronary artery disease (CAD), are the leading cause of death. Established options for revascularisation include angioplasty and surgical bypass, both of which are not suitable in 20-30% of patients in whom the extent of coronary atherosclerosis is especially severe. Coronary collateral vessel growth is an important compensatory mechanism in advanced coronary artery disease. Smoking is one of the most important cardiovascular risk factors that leads to vascular dysfunction and to the development of atherosclerotic disease. The aim of this study is to investigate the effect of smoking on the coronary collateral development.Medical records of 248 patients whose coronary angiographies were done in our haemodynamics laboratory (Cardiology Department, Uludag University Faculty of Medicine, Bursa, Turkey) and revealed total occlusion or ? 95 % stenosis in proximal or mid portion of at least one coronary artery, were examined retrospectively. After exclusion of patients who were not suitable because of the exclusion criterias or had insufficiency of records, the study was completed with 115 patients. Collaterals were graded with Rentrop?s classification. Collateral grading was classified as poor when the collateral grade was 0 to 1 and good when it was 2 to 3. Smoking was defined as users and non-users. Amount of exposure was calculated as packyears.Of patients, 60 was never smoked and there were no difference between patients with good collateral growth and poor collateral growth (37 ( 60,7%), 23 ( 39,3%), p=0,06, respectively). Smokers were 55 of patients , there were significant difference between patients with good collateral growth 18 ( 32,7%) and poor collateral growth 37 (67,3), p=0,04. When the amount of consumption was considered, while there was no difference between groups for 0-29 packyears usage, for patients ? 30 packyears significant difference was seen between patients with good collaterals and poor collaterals (13 (21,3%), 26 ( 47,2%), p= 0,01). Negative correlation was detected between packyears of smoking and collateral development ( r=-0,301, p=0,02).This study has shown that smoking has unfavorable effect on the coronary collateral development particularly in consumption ? 30 packyears.