Obez ratlarda farklı kahve türlerinin vücut ağırlığı ve biyokimyasal bulgular üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of different coffee species on body weight and biochemicainl findings  obese rats
Yazar: MELAHAT SEDANUR MACİT
Danışman: PROF. DR. EDA KÖKSAL
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Biyokimyasal özellikler = Biochemical properties ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Kafein = Caffeine ; Kahve = Coffee ; Obezite = Obesity ; Sıçanlar = Rats ; Vücut ağırlığı = Body weight

Özet:
Obezite, vücutta artmış yağ birikimiyle karakterize olan ve prevalansı son yıllarda ciddi boyutlara ulaşmış önemli bir halk sağlığı sorunudur. Obezitenin tedavisinin temelini diyet ve yaşam tarzı değişiklikleri oluşturmakla birlikte tedaviyi destekleyebilecek etmenler üzerinde çalışılmaktadır. Bu çalışmada kahvenin vücut ağırlığı, besin tüketimi ve biyokimyasal parametreler üzerine etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışma toplam 48 Wistar Albino rat ile yürütülmüştür. Ratlar rastgele iki gruba ayrılarak ilk 6 hafta boyunca standart diyet (STD) (n=24) ve yüksek yağlı diyetle (YYD) (n=24) beslenmişlerdir. Altıncı haftanın sonunda hesaplanan Lee indeksine göre ratlarda obezite gelişimi saptanmış (STD grubu=290,12±6,54 g/cm3, YYD grubu=312,62±8,11 g/cm3, p=0,000) ve kahve uygulamasına geçilmiştir. Bu aşamada ratlar STD kontrol, instant, filtre ve Türk kahvesi ile YYD kontrol, instant, filtre ve Türk kahvesi olmak üzere toplam 8 gruba ayrılmış, iki hafta boyunca kahve uygulaması yapılmıştır. Çalışma sonunda kardiyak kan örneği alınarak ratlar sakrifiye edilmiş, karaciğer, böbrek, yağ dokuları çıkarılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre YYD Türk kahvesi grubunda 6-8. haftalar arası vücut ağırlık değişimi negatif yöndedir (p=0,009). Standart ve YYD kontrol gruplarında ratların yem ve enerji alımları anlamlı düzeyde artarken; kahve verilen gruplarda yem tüketimi azalma veya sabit kalma eğilimi görülmüştür. Ratların haftalara göre yem tüketimi değerlendirildiğinde YYD Türk kahvesi (15,76±1,06 g) ile YYD filtre (16,95±0,87 g) kahve gruplarının yem tüketiminin YYD kontrol grubuna (18,57±0,68 g) göre, STD filtre (20,47±0,77 g), Türk kahvesi (21,24±0,94 g) ve instant kahve (21,93±0,20 g) gruplarının yem tüketiminin STD kontrol grubuna (23,95±0,62 g) göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha düşük olduğu saptanmıştır (p<0,05). En düşük yem tüketimi ise YYD Türk kahvesi grubunda bulunmuştur (p<0,05). Bu sonucun Türk kahvesinin analiz sonuçlarına göre en yüksek fenolik bileşen içeriğine sahip kahve olmasından dolayı ortaya çıktığı düşünülmektedir. Yüksek yağlı diyet Türk kahvesi grubunda serum UCP-2, UCP-3, leptin seviyeleri vücut ağırlığı (sırasıyla, r=-0,893, r=-0,892, r=-0,893), norepinerfrin, UCP-1, UCP-2, UCP-3, leptin ve adiponektin seviyeleri ortalama enerji alımıyla (sırasıyla, r=-0,856, r=-0,910, r=-0,943, r=-0,945, r=0,943, r=-0,983) negatif yönlü korelasyon gösterdiği belirlenmiştir (p<0,05). Çalışma sonunda YYD instant grubunda diğer YYD gruplarına göre yağ doku ağırlığının en düşük düzeyde olduğu belirlenmiştir  (p<0,05). Bu çalışmanın sonuçları obezlerde kahve tüketiminin özellikle besin tüketimi ve enerji alımını baskılayarak ve uzun vadede vücut ağırlığına pozitif etki edebileceğini öngörmektedir.

Abstract:
Obesity is an important public health problem characterized by increased fat accumulation in the body and its prevalence has reached serious levels in recent years. Dietary and lifestyle changes are the mainstay of treatment of obesity, however factors that may support the treatment are focused. The aim of this study was to evaluate the effect of coffee on body weight, food consumption and biochemical parameters. The study was carried out with 48 Wistar Albino rats. The rats were divided into two groups during the first 6 weeks and fed with standard diet (STD) (n = 24) and high fat diet (HFD) (n = 24). According to the Lee index calculated at the end of the sixth week, the development of obesity in rats was confirmed (STD=290,12±6,54, HFD=312,62±8,11, p=0,000) and coffee was administered. After this stage, rats were divided into 8 groups as standard diet control, instant, filter and Turkish coffee and high fat diet control, instant, filter and Turkish coffee and coffee was applied for two weeks. At the end of the study, cardiac blood sample was taken and rats were sacrificed and liver, kidney and adipose tissues were removed. According to the results of the study, the increase in body weight change between 6-8 weeks in the high fat diet Turkish coffee group was negative (p=0,009). Food consumption and energy intake of rats increased significantly in standard and high fat diet control groups. Food consumption in coffee-administered groups tend to decrease or remain constant. When the food consumption of rats is evaluated according to weeks, HFD Turkish coffee (15,76±1,06 g) and HFD filter (16,95±0,87 g) coffee groups' and  STD filter coffee (20,47±0,77 g), Turkish coffee (21,24±0,94 g) and instant coffee (21,93±0,20 g) groups' food consumption was found to be statistically significantly lower than the their control groups. High fat diet Turkish coffee group hsd the lowest food consumption (p<0,05). This result might be due to the fact that Turkish coffee has the highest phenolic component content according to the analysis results. In the HFD Turkish coffee group, serum UCP-2, UCP-3, leptin levels, body weight (r=-0,893, r=-0,892, r=-0,893), norepinerphrine, UCP-1, UCP-2, UCP-3, leptin and adiponectin levels have negative correlation with average energy intake (r =-0,856, r =-0,910, r=-0,943, r =-0,945, r=0,943, r=-0,983, respectively) (p<0,05). At the end of the study, it was determined that the fat tissue weight was the lowest in the HFD instant group compared to other HFD groups (p<0,05). The results of this study show that coffee consumption in obese may affect body weight positively in the long term by decrease in food consumption and energy intake.