65 yaş ve üzeri hematolojik onkoloji hastalarının kırılganlık düzeylerinin belirlenmesi
Determination of the fracture levels of 65 and age hematological oncology patients
Yazar: ESRA ATAKUL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İMATULLAH AKYAR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Geriatri = Geriatrics ; Kan hastalıkları = Hematologic diseases ; Kırılganlık = Vulnerability ; Lösemi = Leukemia ; Onkolojik hemşirelik = Oncologic nursing ; Yaşlılar = Aged ; Ölçekler = Scales

Özet:
Araştırma 65 yaş ve üzeri hematolojik onkoloji tanısı almış hastaların kırılganlık düzeylerini belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara'da bir eğitim araştırma hastanesinin hematoloji onkoloji klinik ve polikliniğinde tedavi gören 65 yaş ve üzeri hastalar oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini 65 yaş ve üzeri hematolojik onkoloji tanısı ile izlenen 90 hasta oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama araçları olarak "Hasta Tanıtım Formu" ve "Edmonton Kırılganlık Ölçeği" kullanılmıştır. Veriler Mann Whitney–U testi, Kruskal Wallis, Ki Kare ile analiz edilmiştir. Kırılganlık ölçeği ile hastaların %60'ında kırılganlık durumu saptanmış ve ölçekten alınan ortalama puan 5,59±3,13 (maks. 11)'dır. Hastaların kırılganlık düzey dağılımları kırılgan değil %40, görünürde savunmasız %17,8, hafif kırılgan %20, orta kırılgan % 16,7 ve şiddetli kırılgan %5,5 olarak bulunmuştur. 75 yaş ve üzeri, 4 ve üzeri sayıda çocuk sahibi, lösemi tanısı ile izlenen ve tanı süresi iki yıl ve üzeri olup araştırmaya klinikten alınan hastalarda kırılganlık düzeyi istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Cinsiyet, medeni durum, sosyo-ekonomik durum ve komorbidite ile kırılganlık düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Çalışmada 65 yaş ve üzeri hematoloji onkoloji hastalarının kırılganlık düzeyleri belirlenmiştir. Çalışma sonucuna göre kırılganlık düzeyleri belirlenen hasta grubunda tedavi ve hemşirelik bakımının planlanmasında bu verilerin göz önüne alınması önerilmektedir.

Abstract:
This descriptive study aimed to determine the frailty levels of geriatric hematologic oncology patients. Sample of study was 90 patients aged 65 and older, diagnosed with  hematologic oncology disorder, hospitalized in hematologic oncology clinic and admitted to outpatient clinic at an education and research hospital in Ankara, Turkey. Patient data sheet and Edmonton Frailty Scale were used for data collection. Data were analyzed with the Mann Whitney-U test, Kruskal Wallis, Ki Square. 60% of patients were frail and mean score of scale was 5,59±3,13 (max. 11). Patients' frailty level distributions were not frail %40, vulnerable %17,8, mild frailty %20, moderate frailty %16,7, and severe frailty %5,5. Frailty score was higher in patients aged 75 and over, had 4 children and over, diagnosed with leukemia and diagnosis duration lasted 2 years or longer. There was no statistically significant difference between gender, marital status, socioeconomic status, comorbidity, and frailty level. With this study geriatric hematologic oncology patients' frailty levels were determined. According to the results, treatment plan, and nursing care should be planned based on frailty levels and risk of patients.