Ortaokul öğrencilerinin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri ile etkin katılımları arasındaki ilişki
The relationship between secondary school students' reflective thinking skills for problem solving and their engagement
Yazar: KÜBRA NARİN
Danışman: DOÇ. DR. ADNAN TAŞGIN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Problem çözme = Problem solving ; Yansıtıcı düşünme = Reflective thinking ; Öğrenci katılımı = Student participation

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı ortaokul öğrencilerinin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri ile etkin katılımları arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığını belirlemektir.
Yöntem: Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden korelasyonel araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Kars ili Kağızman ilçesinde öğrenim gören 297 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak "Etkin Katılım Ölçeği" ve "Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Becerisi Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilere normallik testi uygulanmıştır. Değişkenlerin cinsiyete göre incelenmesi amacıyla Mann-Whitney U Testi, sınıf düzeyine göre incelenmesi için Kruskal-Wallis H Testi uygulanmıştır. İki değişken arasındaki ilişkinin incelenebilmesiyle amacıyla da Spearman Brown Sıra Farkları Korelasyon Katsayısı kullanılmıştır.
Bulgular: Ortaokul öğrencilerinin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri ile Türkçe ve matematik dersindeki etkin katılımları arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri ile Türkçe ve matematik dersindeki etkin katılımlarının cinsiyete göre farklılık göstermediği belirlenmiştir. Problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerisi ölçeğinin sadece değerlendirme alt boyutunda sınıf düzeyine göre anlamlı bir farklılaşmanın olduğu bulunmuştur. Öğrencilerin Türkçe dersi etkin katılımları ile sınıf düzeyleri arasında ölçeğin kendini verme boyutunda anlamlı bir fark bulunurken matematik dersi etkin katılımları ile sınıf düzeyleri arasında ölçeğin kendini verme ve hoşnutsuzluk boyutunda anlamlı bir farklılık oluştuğu görülmüştür.
Sonuçlar: Ortaokul öğrencilerinin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri ile derse etkin katılımları arasında pozitif yönlü orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Öğrencilerin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri cinsiyete göre anlamlı olarak farklılaşmazken sınıf düzeyine göre ölçeğin değerlendirme alt boyutunun 6.sınıf düzeyinde 8.sınıf düzeyine göre daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin derse etkin katılımları ise cinsiyete göre anlamlı olarak farklılaşmazken matematik ve Türkçe dersinde sınıf düzeyine göre ölçeğin kendini verme boyutunun 8.sınıf düzeyinde diğer sınıf düzeylerine göre daha düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Matematik dersindeki etkin katılımın, ölçeğin hoşnutsuzluk boyutunun 6.sınıf düzeyinde diğer sınıf düzeylerine kıyasla daha az olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Türkçe dersi etkin katılımlarının ise davranışsal hoşnutsuzluk alt boyutunda 6. sınıf düzeyinde diğer sınıf düzeylerine göre daha az olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Purpose: The aim of this study is to determine whether there is a significant relationship between secondary school students' reflective thinking skills towards problem solving and their effective participation (engagement & disaffection).
Method: Correlational research design, one of the quantitative research methods, was used in the study. The sample of the study consisted of 297 secondary school students studying in Kağızman district of Kars province. "Engagement & Disaffection Scale" and "Reflective Thinking Skill Scale for Problem Solving" were used as data collection tools in the study. Normality test was applied to the data obtained from the research. Mann-Whitney U Test was applied to examine the variables according to gender and Kruskal-Wallis H Test was applied to examine the variables according to grade level. Spearman Brown Rank Difference Correlation Coefficient was used to examine the relationship between two variables.
Findings: It was determined that there was a significant positive relationship between secondary school students' reflective thinking skills towards problem solving and their effective participation in Turkish and Mathematics lessons. It was determined that reflective thinking skills for problem solving and engagement & disaffection in Turkish and Mathematics lessons did not differ according to gender. It was found that there was a significant difference only in the evaluation sub-dimension of the reflective thinking skills scale for problem solving according to the grade level. While there was a significant difference between the students' effective participation in the Turkish lesson and their grade levels in the self-giving dimension of the scale, there was a significant difference between their engagement & disaffection in the mathematics lesson and their grade levels in the self-giving and discontentment dimensions of the scale.
Conclusions: It was observed that there was a positive and moderately significant relationship between middle school students' reflective thinking skills for problem solving and their engagement & disaffection in the lesson. While students' reflective thinking skills for problem solving did not differ significantly according to gender, it was concluded that the evaluation sub-dimension of the scale was higher at the 6th grade level than at the 8th grade level. While students' effective participation in the lesson did not differ significantly according to gender, it was concluded that the engagement dimension of the scale was lower in the 8th grade level than in other grade levels in mathematics and Turkish lessons. It was concluded that the engagement & disaffection in the mathematics lesson, the disaffection dimension of the scale was less at the 6th grade level compared to other grade levels. It was concluded that effective participation in the Turkish lesson was lower in the behavioral disaffection sub-dimension at the 6th grade level compared to other grade levels.