COVID-19 yoğun bakım ünitelerinde kişisel koruyucu ekipman kullanımı ile ilişkili cilt problemleri
Skin problems associated with using of the personal protective equipment in COVID-19 intensive care units
Yazar: LEYLA ALTIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE AKBIYIK
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Deri belirtileri = Skin manifestations ; Deri hastalıkları = Skin diseases ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Kişisel koruyucu donanım = Personal protective equipment ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Sağlık personeli = Health personnel ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Amaç: Bu araştırmada COVID-19 yoğun bakım ünitelerinde kişisel koruyucu ekipman kullanımına bağlı cilt problemlerinin prevelansını belirlenmesi amaçlandı.
Yöntem: Tanımlayıcı bir araştırma olan bu çalışma Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Hastanesi COVID-19 yoğun bakım ünitelerinde görev yapan, kişisel koruyucu ekipman kullanan örneklem sayısı 82 olarak belirlenen hemşireler ile yürütüldü. Uzman görüşü alınarak hazırlanan; katılımcıların sosyo-demografik özelliklerini, kişisel koruyucu ekipmanlar kullanım ve bunlara bağlı cilt problemlerine yönelik soruları kapsayan anket formu gönüllü onamları alınarak, online formlar ile link bağlantısı oluşturulup sosyal medya hesapları ile hemşirelere yöneltildi. Çevirimiçi anket yolu ile araştırmanı bağımlı ve bağımsız değişkenlere ilişkin veriler SPSS*25 ortamına aktarılarak veri seti oluşturuldu. İstatistiksel analizde, bağımlı ve bağımsız değişkenlerin yüzdelik dağılımları incelendi. Bağımsız ve bağımlı değişkenler arasındaki ilişkinin belirlenmesinde parametrik  test varsayımlarının sağlaması halinde Ki-kare testi,   tek yönlü varyans analizi ve student t testi; parametrik test varsayımlarının sağlanamaması durumunda ise Kruskall Wallis H testi ve Mann Whitney U testi  kullanıldı.
Bulgular: Hemşirelerin %64,63'ü kadın, %81,71'i lisans mezunudur.  Hemşirelerin %42,68'i iç hastalıkları yoğun bakım ünitesinde görev almaktadır. Hemşirelerin yaş ortalaması 28,93±4,21, görev süresi ortalaması 46,61±43,25 aydır. COVID-19 ünitesinde çalışma süresi ortalaması 8,82±5,87 ay, bakımı verilen günlük hasta sayısı ortalaması ise 15,15±6,88'dir. COVID-19 aşılanma hemşire oranı  %79,27 iken, COVID-19'u geçiren hemşire oranı %37,80'dir.
Sağlık hizmeti sunumu sırasında göz koruyucu gözlük, N95/ FFP2 maske, cerrahi maske, yüz koruyucu kalkanı/siperi, saç bonesi/koruyucusu kullanan hemşire oranları sırasıyla  %97,3, %99,1, %99,1, %97,3 ve %82,9'dur. Hemşirelerin tümü eldiven kullanmışlardır.  Çizme, tüm vücut tulum ve galoş kullandığını bildiren hemşire oranları sırasıyla  %82,0, %86,5 ve %71,2 şeklindedir. Göz koruyucu gözlük kullanımına bağlı kızarıklık, N95-Tıbbi maske kullanımına bağlı evre I basınç yarası ve iz oluşumu, yüz koruyucu/siperlik kullanımına bağlı bölgesel ağrı, saç bonesi kullanımına bağlı iz oluşumu, eldiven kullanımına bağlı kızarıklık, çizme kullanımına bağlı evre I basınç yarası ve kızarıklık, tüm vücut tulumu kullanımına bağlı bölgesel ağrı, tek kullanımlık önlük kullanımına bağlı evre I basınç yarası, galoş kullanımına bağlı kızarıklık en fazla görülen cilt problemleri arasındaydı. Hizmet verilen hasta sayısı, kişisel koruyucu ekipmanları tek seferde kullanma süresi arttıkça cilt problemleri anlamlı düzeyde artış gösterdi (p<0,05). Koruyucu önlem kullanımı artmasıyla cilt problemlerinde anlamlı düzeyde düşüş yaşandı (p<0,05).
Sonuç: Araştırma sonuçları hemşirelerin özellikle maske kullanımına bağlı kişisel koruyucu ekipman kullanımına bağlı cilt problemlerine maruz kaldığını göstermektedir. Cilt problemlerini önlemek için sıklıkla kullanılan önlemler arasında basıncı azaltan destek yüzeyler, transparan pansumanlar, ince hidrokolloid örtüler,  poliüretan foam ve koruyucu pomat yer aldı. Retrospektif olarak mevcut cilt problemlerinin tanımlayan ve inceleyen bu araştırma sonuçları, ilgili araştırmacıları mevcut sorunun çözümüne odaklanmaları için katkı sağlama noktasında farkındalık oluşturacaktır.  
 
Anahtar Kelimeler: Hemşire, Kişisel Koruyucu Ekipman, Cilt Problemi, COVID-19 Pandemi, Sağlık Personeli.

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to determine the prevalence of skin problems related to the use of personal protective equipment in COVID-19 intensive care units.
Method: This descriptive study was carried out with 82 nurses working in the COVID-19 intensive care units of Ankara University Faculty of Medicine Ibni Sina Hospital and using personal protective equipment. Prepared by taking expert opinion; The questionnaire, which includes the socio-demographic characteristics of the participants, questions about personal protective equipment use and related skin problems, was directed to the nurses via social media accounts, and a link was established with the online forms after voluntary consent was obtained. The data set was created by transferring the dependent and independent variables of the researcher to the SPSS*25 environment via an online questionnaire. Percentage distributions of dependent and independent variables were analyzed in statistical analysis. In determining the relationship between independent and dependent variables, chi-square test, one-way analysis of variance and Student's t test, if parametric test assumptions are met; In case the parametric test assumptions could not be met, Kruskall Wallis H test and Mann Whitney U test were used.
Results: 64.63% of the nurses are women and 81.71% are undergraduate graduates. 42.68% of the nurses work in the internal diseases intensive care Unit. The mean age of the nurses was 28.93±4.21, and the average duration of duty was 46.61±43.25 months. The mean working time in the COVID-19 unit was 8.82±5.87 months, and the mean number of patients given care per day was 15.15±6.88. While the rate of nurses who were vaccinated with COVID-19 was 79.27%, the rate of nurses who had COVID-19 was 37.80%.
Nurses using eye protection glasses, N95/FFP2 masks, surgical masks, face shields, hair caps/protectors during healthcare delivery were 97.3%, 99.1%, 99.1%, 97.3%, and 97.3%, respectively. It is 82.9% all of the nurses used gloves. The rates of nurses who reported that they used boots, full body overalls and shoe covers are 82.0%, 86.5% and 71.2%, respectively. Redness due to the use of eye protection glasses, stage I pressure sores and scars due to the use of N95-Medical masks, regional pain due to the use of face shields /visors, scars due to the use of hair caps, redness due to the use of gloves, I pressure sores and redness due to the use of boots, regional pain due to the use of whole body overalls, stage I pressure sores due to the use of disposable gowns, redness due to the use of shoe covers were  among the most common skin problems. As the number of patients served and the duration of using personal protective equipment at one time increased, skin problems increased significantly (p<0.05). With the increase in the use of protective measures, there was a significant decrease in skin problems (p<0.05).
Conclusion: The results of the research show that nurses were exposed to skin problems related to the use of personal protective equipment, especially due to the use of masks. Pressure-reducing support surfaces, transparent dressings, thin hydrocolloid dressings, polyurethane foam and protective pomade were among the frequently used measures to prevent skin problems. These research results, which define and examine retrospektif existing skin problems, will raise awareness in contributing to the relevant researchers to focus on the solution of the current problem.
Keywords: Nurse, Personal Protective Equipment, Skin Problem, COVID-19 Pandemic, Medical Staff.