Diyarbakır ili bağ üretim alanlarında sorun olan yabancı ot türlerinin araştırılması
Investigation of weed species vineyard production areas of Diyarbakir province
Yazar: ESMANUR PEKCAN KAÇAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CUMALİ ÖZASLAN
Dicle Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bağcılık, Diyarbakır ilinde tarımsal üretim bakımından önemli bir yerdedir. Ancak bitkisel üretim esnasında karşılaşılan bitki koruma sorunlardan biri olan yabancı otlar önemli problem oluşturmaktadır. Diyarbakır iline bağlı Merkez (Bağlar, Kayapınar, Sur ve Yenişehir) ve 9 ilçe (Çermik, Çınar, Çüngüş, Dicle, Eğil, Ergani, Hani, Lice, Silvan) olmak üzere toplam 13 ilçede, 78 üretim alanında 2017 yılında yürütülen bu çalışmada, bağ alanlarında bulunan yabancı ot türleri, yoğunlukları ve rastlanma sıklıkları belirlenmiştir. Araştırmanın yapıldığı alanlarda, 1 parazitik (Cuscutacea), 16 monocotyledonae (Poaceae), 148 dikotiledon olmak üzere 35 familyaya ait 128 cins ve 165 yabancı ot türünün bulunduğu ve yabancı ot yoğunluğunun 91 adet/m2 olduğu saptanmıştır.
Araştırmanın yapıldığı ilçeler içerisinde en fazla yabancı ot tür sayısına Ergani İlçesinde rastlanmış olup (119), bunu sırasıyla Silvan (94), Çermik (83), Lice (73), Merkez (72), Çüngüş (68), Eğil (67), Hani (66), Dicle (63) ve Çınar (51) takip etmiştir. Araştırmada ortalama olarak m2'de en yoğun türün Avena sterilis L. (9.93 adet/m2)'in olduğu tespit edilmiş, bunu sırasıyla Fumaria asepale Boiss. (7.18 adet/m2), Galium tricornutum (4.85 adet/m2), Ranunculus arvensis (3.82 adet/m2), Silene aegyptiaca (3.70 adet/m2), Bromus sterilis (3.64 adet/m2), Lamium purpureum (3.58 adet/m2), Hordeum spontaneum (3.35 adet/m2), Anthemis sp. (3.07 adet/m2), Crepis alpina (2.94 adet/m2), Thlaspi perfoliatum (2.91 adet/m2), Alopecurus myosuroides (2.81 adet/m2), Bongardia chrysogonum (2.80 adet/m2), Scandix pecten-veneris (2.24 adet/m2), Cynodon dactylon (1.71 adet/m2), Hypecoum procumbens (1.69 adet/m2), Lolium perenne (1.41 adet/m2), Sorghum halepense (1.33 adet/m2), Sinapis arvensis (1.24 adet/m2), Buglossoides arvense (1.22 adet/m2), Daucus carota (1.21 adet/m2), Trifolium nigrescens (1.21 adet/m2), Vicia hybrida (1.05 adet/m2), Senecio vernalis (1.04 adet/m2) ve Ornithogalum narbonense (1.02 adet/m2) takip etmiştir. Rastlanma sıklığında ise en yaygın türler sırasıyla L. purpureum (%66,68), Papaver sp. (%66,49), S. vernalis  (%65,82), Anthemis sp. (%65,10), A. sterilis (%63,07), R. arvensis (%60,44), Convolvulus arvensis (%56,76), Carduus pycnocephalus (%55,79), G. tricornutum (%55,43), Fumaria asepale (%55,05), Crepis alpina (%54,08), Thlaspi perfoliatum (%51,95) ve S. arvensis (%51,04) olarak belirlenmiştir.

Abstract:
Viticulture occupies an important place in agricultural production of Diyarbakır province. However, weeds, which are one of the important plant protection problems, interfere the production of grapevines. This study carried during 2017 out to determine the weed species, their densities and frequency of occurrence in 78 vineyards of 13 districts in Diyarbakır province. The surveyed districts included Bağlar, Kayapınar, Sur, Yenişehir, Çermik, Çınar, Çungus, Dicle, Eğil, Ergani, Hani, Lice and Silvan. A total of 165 weed species (1 parasitic, 16 monocotyledons and 148 dicotyledons) belonging to 35 botanical families and 128 genus were identified from the surveyed area. The weed species' density was 91 weeds m-2.
The highest number of weed species were recorded in the Ergani district (119 weed species) followed by Silvan (94), Çermik (83), Lice (73), Merkez (72), Çüngüş (68), Eğil Hani (66) Dicle (63) and Çınar (51). Avena sterilis L. was found to be the most widespread weed species with the highest density (9.93 plants m-2) in the surveyed area followed by Fumaria asepale Boiss. (7.18), Galium tricornutum (4.85), Ranunculus arvensis (3.82), Silene aegyptiaca (3.70), Bromus sterilis (3.64) Lamium purpureum (3.58), Hordeum spontaneum (3.35), Anthemis sp. (3.07), Crepis alpina (2.94), Thlaspi perfoliatum (2.91), Alopecurus myosuroides (2.81), Bongardia chrysogonum (2.80), Scandix pecten-veneris (2.24), Cynodon dactylon (1.71), Hypecoum procumbens (1.69), Lolium perenne (1.41), Sorghum halepense (1.33), Sinapis arvensis (1.24), Buglossoides arvense (1.22), Daucus carota (1.21), Trifolium nigrescens (1.21), Vicia hybrida (1.05), Senecio vernalis (1.04) and Ornithogalum narbonense (1.02). The most prevalent weed species according to frequency of occurrence were L. purpureum (66.68%), Papaver sp. (66.49%), S. vernalis (65.82%), Anthemis sp. (65.10%), A. sterilis (63.07%), R. arvensis (60.44%), Convolvulus arvensis (56.76%), Carduus pycnocephalus (55.79%), G. tricornutum (55.43%), Fumaria asepale (55.05%), Crepis alpina (54.08%), Thlaspi perfoliatum (51.95%) and S. arvensis (51.04%).