Katarakt ameliyatı öncesi uygulanan gevşeme egzersizlerinin yaşlı bireylerin anksiyete düzeyine etkisi
The effect of relaxation exercises before cataract surgery on the anxiety level of lderly individuals
Yazar: MEHMET ATA DEMİR
Danışman: PROF. DR. FUNDA BÜYÜKYILMAZ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Araştırma; katarakt ameliyatı öncesi uygulanan gevşeme egzersizlerinin yaşlı bireylerin anksiyete düzeyine etkisini belirlemek amacıyla randomize kontrollü bir çalışma olarak planlandı. Araştırma, İstanbul'da Sağlık Bakanlığı'na bağlı bir Göz Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Kasım 2022-Haziran 2023 tarihleri arasında 104 hasta ile gerçekleştirildi. Araştırma verileri "Hasta Bilgi Formu", "Standardize Mini Mental Test (SMMT)", "Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri (State-Trait Anxiety Inventory -STAI)", "Görsel Kıyaslama Ölçeği-GKÖ (Visual Analog Skala-VAS)" ve "Yaşam Bulguları Takip Formu" kullanılarak toplandı. Veriler girişim öncesinde, girişimden hemen sonra, ameliyathane bekleme odasında, ameliyattan hemen önce ve ameliyat esnasında araştırmacı tarafından toplandı. Elde edilen veriler uygun istatistiksel yöntemlerle analiz edildi. Bireylerin yaş ortalamasının 71.72±4.20 yıl, SMMT puan ortalamasının 26.36±0.79, BKI düzeylerinin ise 26.49±2.12 olduğu, %57,7'sinin erkek, %81,7'sinin evli, %67,4'ünün ilköğretim mezunu, %87,5'inin gelirinin giderine eşit olduğu, %83,7'sinin kronik hastalığının olduğu, büyük çoğunluğunun sigara (%58,7) ve alkol (%83,7) kullanmadığı, %57,7'sinde (n=60) ameliyat öncesi premedikasyon kullanımı mevcutken, %55,8'inin (n=58) sağ gözünden ameliyat olacağı belirlendi. Deney ve kontrol grupları arasında bireysel özellikler, hastalık ve tedaviye ilişkin özellikleri arasında fark saptanmadı (p>0,05). Gevşeme egzersizleri girişimden hemen sonra ve ameliyathanede bekleme odasında yapılan ölçümlere göre; deney grubunun durumluk anksiyete düzeyinin, kontrol grubuna göre tüm ölçüm zamanlarında ileri düzeyde anlamlı olarak daha düşük ortalamada (2-3 birimlik fark) olduğu belirlendi (p<0,01). Deney ve Kontrol grupları arasında girişim öncesi ve girişimden hemen sonra beden sıcaklığı değerleri açısından fark görülmezken (p>0,05), ameliyathane bekleme odası beden sıcaklığı değerleri açısından anlamlı fark (0,1 birimlik) belirlendi (p<0,01). Nabız hızı (7 birim), solunum sayısı (2 birim), oksijen satürasyonu (1,3 birim) açısından yapılan analizde ise; deney ve kontrol grupları arasında girişim öncesi dışındaki diğer tüm ölçüm zamanlarında anlamlı fark görüldü (p<0,001). Bu sonuçlar doğrultusunda; katarakt ameliyatı öncesi yaşlı bireylere uygulanan gevşeme egzersizlerinin bireylerin anksiyete düzeyi ve yaşam bulguları üzerinde olumlu etkilerinden dolayı kullanılması önerilir.

Abstract:
The study was planned as a randomized controlled study to determine the effect of relaxation exercises applied before cataract surgery on the anxiety level of elderly individuals. The study was conducted in an Eye Training and Research Hospital affiliated to the Ministry of Health in Istanbul between November 2022 and June 2023 with 104 patients. Data were collected using the "Patient Information Form", "Standardized Mini Mental Test (SMMT)", "State-Trait Anxiety Inventory (STAI)", "Visual Analog Scale (VAS)" and " Vital Signs Follow-up Form". Data were collected by the researcher before the intervention, immediately after the intervention, in the operating room waiting room, just before surgery and during surgery. The data obtained were analyzed with appropriate statistical methods. The mean age of the individuals was 71.72±4.20 years, the mean SMMT score was 26.36±0.79, and the mean BMI was 26.49±2. 12, 57.7% were male, 81.7% were married, 67.4% were primary school graduates, 87.5% had an income equal to their expenses, 83.7% had chronic diseases, the majority did not smoke (58.7%) and did not drink alcohol (83.7%), 57.7% (n=60) were premedicated before surgery, and 55.8% (n=58) would undergo surgery on the right eye. There was no difference between the experimental and control groups in terms of individual characteristics, disease and treatment-related characteristics (p>0.05). According to the relaxation exercises performed immediately after the intervention and in the waiting room of the operating room, it was determined that the state anxiety level of the experimental group was significantly lower (difference of 2-3 units) at all measurement times compared to the control group (p<0.01). While there was no difference between the experimental and control groups in terms of body temperature values before and immediately after the intervention (p>0.05), a significant difference (0.1 unit) was determined in terms of operating room waiting room body temperature values (p<0.01). In the analysis performed in terms of pulse rate (7 units), respiratory rate (2 units), and oxygen saturation (1.3 units), a significant difference was observed between the experimental and control groups at all measurement times except before the intervention (p<0.001). In line with these results, relaxation exercises applied to elderly individuals before cataract surgery are recommended to be used because of their positive effects on anxiety levels and vital signs.