Bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı psikoeğitim programının tek ebeveynli ergenlerin gelecek beklentisi, umut ve benlik saygısı üzerine etkisi
The impact of the cognitive behavioral approach based psychoeducation program on the future expectations, hopes and self-esteem of single-parent adolescents
Yazar: ÖZLEM YENER
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP HAMAMCI
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Araştırmanın genel amacı bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı psikoeğitim programının tek ebeveynli ergenlerin gelecek beklentisi, umut ve benlik saygısı üzerine etkisini incelemektir. Çalışma deney ve kontrol gruplu yarı deneysel bir araştırmadır. Araştırmanın çalışma grubunu 10, 11 ve 12. sınıfta okuyan toplam 21 tek ebeveynli ergen oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Gelecek Beklentisi Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği ve Beck Umutsuzluk Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada deney grubundaki öğrenciler haftada bir oturum ve her oturum 80 dakika olacak şekilde toplam 10 oturumdan oluşan bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı psikoeğitim programına katılırken, kontrol grubundaki öğrencilerle herhangi bir çalışma yürütülmemiştir. Araştırmadan elde edilen verilerin analizinde gruplar arası farkın anlamlılığını test etmek amacıyla Mann-Whitney U testi ile grup içi farkın anlamlılığını test etmek için Wilcoxon İşaretli Sıralar testinden yararlanılmıştır. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda deney grubundaki ergenlerin, benlik saygısı ve umut düzeylerinde kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı artış yaşandığı görülmüştür. Gelecek beklentilerinde deney grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Elde edilen bulgular; araştırmacı tarafından geliştirilen bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı psikoeğitim programının tek ebeveynli ergenlerin umut ve benlik saygısı üzerinde anlamlı bir etkisi olduğunu göstermektedir

Abstract:
The general purpose of the study is to examine the impact of a cognitive behavioral approach based psychoeducation program on the future expectations, hopes and self-esteem of single-parent adolescents. The study is a quasi-experimental research consisting of an experimental and a control group. The study group involves a total of 21 single-parent adolescents studying in the 10th, 11th and 12th grades. The data collection tools used in this study are the Future Expectation Scale, the Rosenberg Self-Esteem Scale and the Beck Hopelessness Scale. In the study, students in the experimental group participated in a psychoeducation program based on the Cognitive Behavioral Approach. The program included 10 sessions in total, one session per week and each session lasted 80 minutes. However, the students in the control group were not subject to a specific program. In the analysis of the data obtained from the study, the Mann-Whitney U test was used to test the value of the difference between the groups and the Wilcoxon Signed Rank test was used to test the significance of the difference within each group. As a result of the statistical analysis, it was observed that there was a statistically considerable increase in the self-esteem and hope levels of the adolescents in the experimental group when compared to the control group, whereas their future expectations did not show a statistically significant increase compared to the control group. The results obtained show that the psychoeducational program based on the cognitive behavioral approach which has been developed by the researcher has a significant effect on the self-esteem and hope level of single-parent adolescents.