İngilizce çokanlamlı sözcüklerin öğretiminde derlem kullanımı
The use of corpus in teaching polysemous words in English
Yazar: ELİF AYTEMİZ
Danışman: DOÇ. DR. ELİF ARICA AKKÖK
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Dilbilim Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişsel dil bilim = Cognitive linguistics ; Derlem = Corpus ; Derlem dil bilim = Corpus linguistics ; Kelime öğretimi = Vocabulary teaching ; Lise öğrencileri = High schools students ; Veri yönlendirmeli öğrenme = Data-driven learning ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Çok anlamlılık = Polysemy ; İkinci dil öğretimi = Second language teaching ; İngilizce = English

Özet:
Bu tez çalışması yabancı dil olarak İngilizce öğrenen bireylerin çokanlamlı sözcük yetkinliği geliştirmede derlemin etkisini ölçmeyi hedeflemiştir. Bu amaca yönelik olarak tezde sıralı karma yöntem tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Rize Sosyal Bilimler Lisesinde öğrenim gören 15-17 yaş aralığında bulunan 26 lise öğrencisi oluşturmuştur. Katılımcıların çokanlamlı sözcük performansını test etmek amacıyla iki başarı testi, ön-test ve son-test, dört haftalık uygulama eğitiminin başında ve sonunda sırasıyla katılımcılara uygulanmıştır. Uygulama bölümünde Corpus of Contemporary American English derleminden yararlanılmıştır. Başarı testleri araştırmacı tarafından geliştirilmiş, güvenirlik sağlandıktan sonra uygulamaya geçilmiştir. Son olarak, katılımcıların derlem deneyimlerine yönelik görüşlerini öğrenmek amacıyla yarı-yapılandırılmış bir görüşme çevrimiçi bir ortamda gerçekleştirilmiştir.
Veri toplama sürecinin ardından elde edilen nicel bulgular sonucunda, derlemin dil öğrencilerin çokanlamlı sözcük yetkinliğinde olumlu bir etkiye sahip olduğu ortaya çıkmıştır. Çalışmanın uygulama bölümünün ardından alınan görüşler sonucunda katılımcıların derlem deneyimi, çokanlamlı sözcük gelişimi, derlemin İngilizce araç-gereç olarak kullanımı, uygulama süresince öğretmen yönlendirmesi, ön-test ve son-test karşılaştırması ve ek görüşler başlıkları altında öğrenir görüşleri ortaya çıkarılmıştır. Bulgulara bağlı olarak, çalışma İngilizce öğretmenleri, araştırmacılar ve izlence geliştiriciler için eğitbilimsel açılımlar sunmuştur.
Anahtar Sözcükler: Sözvarlığı Öğretimi, Veri Yönlendirmeli Dil Öğrenimi, Bilişsel Dilbilim, Derlem, Çokanlamlı Sözcükler

Abstract:
This study was conducted to investigate the effect of corpus use on language learners' polysemous word competence. For this purpose, the sequential mixed methods design was used. A total of 26 high school learners between the ages of 15-17, studying at a state high school in Turkey, participated in the study.  Two equivalent achievement tests, a pre, and post-test, were applied before and after the four-week training on Corpus of Contemporary American English. The achievement tests were developed by the researcher herself with the required steps taken during their construction.  After ensuring reliability, the test was ready-to-use for the actual implementation. As the final step, a semi-structured interview was conducted to learn about participants' opinions on corpus via an online meeting.
Quantitative findings revealed that corpus use had a significant positive effect on targeted language skills improvement. Learners' opinions on corpus were analyzed via the descriptive content analysis and uncovered under six sub-topic comprising corpus use, improvement in polysemous word competence, corpus as an ELT tool, teacher guidance during the training period, comparison on pre-test and post-test, and additional comments. The study presents pedagogical implications for English teachers, researchers, and curriculum developers.
Keywords: Vocabulary Teaching, Data-Driven Language Learning, Cognitive Ligmiusistic, Corpus, Polysemous