Kadın sınıf öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeylerinin mülteci öğrencilere yönelik tutumları üzerine etkisinin incelenmesi
Examining the effect of professional burnout levels of female classroom teachers on their attitudes toward refugee students
Yazar: ŞENEL ÖZLÜ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRAH BERKANT PATOĞLU
Gaziantep Üniversitesi / Göç Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı / Kadın Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Uluslararası göç = International migration ; Çocuk eğitimi = Child education

Özet:
Bu çalışmanın amacı, kadın sınıf öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeyleri ile mülteci öğrencilere yönelik tutumları arasındaki ilişkileri incelemektir. Çalışma, nicel araştırma türlerinden ilişkisel tarama desenine uygun olarak yapılandırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, Gaziantep ili Şehitkâmil ilçesinde bulunan basit seçkisiz örnekleme yöntemi ile belirlenmiş 58 farklı ilkokulda görevlerini aktif olarak icra eden 345 kadın sınıf öğretmeni oluşturmuştur. Bu öğretmenlerin % 73'ünün evli olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada ilk olarak katılımcılara "bağımsız gruplar için t-testi, tek yönlü varyans analizi" uygulanmıştır. Ardından katılımcılara mesleki tükenmişlik envanteri ile mülteci öğrenci tutum ölçeği alt boyutlarından aldıkları puanlar arasında bir ilişki olup olmadığını görmek için Pearson Korelasyon (İki kuyruklu) analizi yapılmıştır. Bağımsız gruplar için t-testi, tek yönlü varyans analizi sonucunda, katılımcıların sadece eğitim düzeyleri açısından mesleki tükenmişlik envanterinin duygusal tükenme alt boyutunda farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Lisansüstü eğitim düzeyine sahip öğretmenlerin duygusal tükenme düzeylerinin lisans düzeyine sahip öğretmenlerden daha fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Pearson Korelasyon (İki kuyruklu) analizi sonucunda, mesleki tükenmişlik envanterinin duyarsızlaşma alt boyutu ile mülteci öğrencilere yönelik tutum ölçeğinin yeterlilik alt boyutu arasında istatistiki olarak anlamlı ilişki olmadığı görülmüştür. Ancak diğer boyutlar arasında anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin mesleki duygusal tükenme düzeyleri arttıkça mülteci öğrencilere yönelik iletişim, uyum ve yeterlik düzeylerinde bir azalış ancak öğretmenlerin mesleki kişisel başarı düzeyleri artıkça mülteci öğrencilere yönelik iletişim, uyum ve yeterlik düzeylerinde de bir artış olacağı sonucuna varılmıştır. Araştırmada ulaşılan bir diğer sonuç ise öğretmenlerin mesleki duyarsızlaşma düzeyleri arttıkça mülteci öğrencilere yönelik iletişim ve uyum düzeylerinin azalacağıdır.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the relationships between female classroom teachers' professional burnout levels and their attitudes towards refugee students. The study was structured in accordance with the relational survey design, one of the quantitative research types. The study group of the research consisted of 345 female classroom teachers actively performing their duties in 58 different primary schools in Şehitkâmil district of Gaziantep province, which were determined by simple random sampling method. It was determined that 73% of these teachers were married. Firstly, "t-test for independent groups, one-way analysis of variance" was applied to the participants. Then, Pearson Correlation (Two-tailed) analysis was performed to see whether there was a relationship between the scores obtained from the sub-dimensions of the professional burnout inventory and the refugee student attitude scale. As a result of t-test for independent groups and one-way analysis of variance, it was determined that the participants differed only in the emotional exhaustion sub-dimension of the professional burnout inventory in terms of their level of education. It was concluded that the emotional exhaustion levels of teachers with postgraduate education level were higher than those of teachers with undergraduate education level. As a result of Pearson Correlation (two-tailed) analysis, it was seen that there was no statistically significant relationship between the depersonalization sub-dimension of the professional burnout inventory and the competence sub-dimension of the attitude towards refugee students scale. However, it was determined that there were significant relationships between other dimensions. It was concluded that as teachers' professional emotional exhaustion levels increase, there will be a decrease in communication, adaptation and competence levels towards refugee students, but as teachers' professional personal achievement levels increase, there will be an increase in communication, adaptation and competence levels towards refugee students. Another conclusion reached in the study is that as teachers' professional depersonalization levels increase, their level of communication and adaptation towards refugee students will decrease.