Komplike olmayan tip 2 diyabetes mellitus tanılı hastalarda LDL kolesterol ve trigliserit düzeyinin D vitamin ile ilişkisi
The relationship the level of LDL cholesterol and trigliseritis with vitamine D in non-complicated type 2 diabetes mellitus
Yazar: VELİ YAKUP KARABACAK
Danışman: UZMAN NAMIK YİĞİT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Dislipidemi = Dyslipidemia ; Kolesterol = Cholesterol ; Kolesterol-LDL = Cholesterol-LDL ; Trigliseridler = Triglycerides ; Vitamin D = Vitamin D

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Diyabetes Mellitus(DM) insülinin eksikliği ya da insülindirenci ile oluşan, hiperglisemi ile ortaya çıkan, karbonhidrat, yağ ve protein metabolizma bozukluğu ile karakterize bir hastalıktır. Toplumlardaki sağlıksız ve düzensiz beslenme, obezite, sedanter yaşam, yaşlanma ve kentleşme nedeniyle diyabetli ve dislipidemili hasta sayısı her geçen gün artmakta ve hastalık endemik bir hal almaya başlamıştır. Diyabetteki kronik hiperglisemi ve dislipidemi özellikle kalp, böbrekler, göz, sinirler ve çeşitli organların hasar ve işlev bozukluğunun ana sebebidir.Akut metabolik komplikasyonların yanı sıra kronik mikrovasküler ve makrovasküler komplikasyonlar, hastalığa bağlı morbidite ve erken mortalitenin en önemli nedenidir.
Vitamin D steroid yapıda bir hormondur. Vitamin D durumu serum 25-hidroksi(OH) vitamin D düzeyi ölçülerek değerlendirilir. Yapılan bazı çalışmalar sonucunda düşük vitamin D düzeyi; obezite, insulin direnci, yüksek düzeyde düşük yoğunluklu lipoprotein(LDL)  kolesterol, hipertrigliseridemi ile ilişkilendirilmiş olup bazı çalışmalarda da vitamin D replasmanı belirlenemeyen mekanizma ile lipid panelini düzeltiği görülmüştür.
Diyabetes Mellitus(DM) ve dislipidemi tanılı hastalarda kardiyovasküler hastalık riski belirgin olarak artmaktadır. Çalışmamızın amacı komplike olmayan tip 2 DM  tanılı hastalarda LDL kolesterol ve trigliserit düzeyi  ile düşük vitamin D düzeyi arasındaki negatif ilişkiyi araştırmaktır.
METOD: Tek merkezli, retrospektifçalışmamızda hastanemiz İçHastalıklarıpolikliniği ve diyabet polikliniğine başvuran 161 tip 2 DM hastaların mevcut dosyaları ve hastane otomasyon sistemindeki verilerden HbA1c, açlık glikozu, üre, kreatinin,  trigliserit, LDL kolesterol, total kolesterol, 25-hidroksi(OH) vitamin D, tam idrar tahlili, spot idrarda protein/kreatinin oranı testleri kaydedildi. Son 6 ayda göz dibi incelemesi yapılmış olanlar Diyabetik retinopati (DRP) açısından değerlendirildi, son 6 aydır göz dibi incelemesi yapılmayanlar Haseki Eğitim ve Arastırma Hastanesi Göz Hastalıkları polikliniğine konsültasyon yapılmak suretiyle DRP açısından değerlendirmeleri yapıldı. Hastaların klinik yakınma, muayene bulgusu, elektrofizyolojik ekokardiyografik inceleme ve kantitatif duyu testleri ile diyabetik nöropati sorgulaması yapıldı.
30 yaşından küçük, nefropati öyküsü, renal replasman tedavisi öyküsü, diyabetik retinopati ve nöropati öyküsü, dislipidemi tedavisi alan, hipotiroidi ya da hipertiroidi tanısı olan, romatolojik hastalık, kardiyovasküler hastalık, serebrovasküler hastalık öyküsü olan  hastalar çalışma dışı bırakıldı.
Çalışmamıza dahil olan hastalar poliklinik muayene odalarında değerlendirildi. Yaş, cinsiyet, boy, kilo, DM süresi, tanı yaşı kullandıkları ilaçlar, ek hastalıklar, ailede DM öyküsü, alkol ve sigara kullanımları sorgulandı.
BULGULAR:Çalışmaya yaş ortalamaları 53,2±9,8 yıl vitamin D düşük( ve 49,9±10,2 yıl vitamin D yüksek olan 63'ü erkek 161 hasta dahil edildi.Vitamin D düzeyi düşük   tip 2 DM tanılı 44hastada (%55) trigliserit düzeyi  >150 mg/dl  tespit edildi. Vitamin D düzeyi yüksek   tip 2 DM tanılı 51 hastada (%63) trigliserit düzeyi  <150mg/dl  tespit edildi. Vitamin D düzeyi düşük   tip 2 DM tanılı58 hastada (%72,5) LDL kolesterol düzeyi >100 mg/dl tespit edildi. Vitamin D düzeyi yüksek tip 2 DM tanılı 23 hastada (%28,4) LDL kolesterol düzeyi <100 mg/dl  tespit edildi. Vitamin D düzeyi açlık kan glukozu, HbA1c ve TG ile negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı  ilişkili  saptandı (p=0,017 p=0,006 p<0,001).  Ancak vitamin D düzeyi ile LDL kolesterol düzeyi arasında negatif yönde   istatistiksel olarak anlamlı saptanmadı.
SONUÇ: Komplikasyonsuz tip 2 DM'li vitamin D düşük olan bireylerde trigliserit düzeyi anlamlı yüksek saptanırken LDL kolesterol düzeyleri vitamin D düzeyinden bağımsız yüksek saptandı.

Abstract:
BACKGROUND: Diabetes Mellitus (DM) is a disease characterized by deficiency of insulin or insulin resistance, hyperglycemia, carbohydrate, fat and protein metabolism disorder.The number of patients with diabetes and dyslipidemia increases day by day due to unhealthy and irregular diet, obesity, sedentary life, aging, urbanization and the disease has become endemic.Chronic hyperglycemia and dyslipidemia in diabetes are the main cause of damage and dysfunction of the heart, kidneys, eyes, nerves and various organs. Acute metabolic complications, as well as chronic microvascular and macrovascular complications, are the most important cause of morbidity and early mortality.
Vitamin D is a steroid hormone. Vitamin D status is evaluated by measuring serum 25-hydroxy (OH) vitamin D level. Some studies have shown low vitamin D levels have been associated with obesity, insulin resistance, high levels of low-density lipoprotein (LDL) cholesterol, hypertriglyceridemia and in some studies, vitamin D replacement improves the lipid panel with an unknown mechanism.
Cardiovascular disease risk is significantly increased in patients with diabetes mellitus (DM) and dyslipidemia.The aim of our study was to investigate the negative relationship between LDL cholesterol, triglyceride levels and low vitamin D levels in patients with uncomplicated type 2 DM.
METHOD: In our single center and retrospectivestudy, the test rates of the HbA1c, fasting glucose, urea, creatinine, triglyceride, LDL cholesterol, total cholesterol, 25-hydroxy (OH) vitamin D,, full urine analysis, protein/creatinin ratio in spot urine were examinedfrom the current documents and the automation of hospital's sytems for the 161 type 2 DM patients who applied in Internal medicine and diabetes polyclinic.In the last 6 months, the fundus analysis was evaluated in terms of diabetic retinopathy (DRP), in the last 6 months, the patients who had no ophthalmologic examination were evaluated in terms of DRP by consultation with Haseki Training and Research Hospital Eye Diseases Clinic.Clinical complaints, examination findings, electrophysiological echocardiography, and quantitative sensory tests were performed to investigate diabetic neuropathy.
Patients with a history of nephropathy, history of renal replacement therapy, history of diabetic retinopathy and neuropathy, treatment with antihiperlipidemia, diagnosed with hypothyroidism or hyperthyroidism, who had a history of rheumatologic disease, cardiovascular disease, cerebrovascular disease were excluded from the study and also patients who are under 30 years were excluded from the study.
Patients included in our study were evaluated in policlinic examination rooms.Age, gender, height, weight, duration of DM, age of diagnosis, drugs used, additional diseases, family history of DM, alcohol and cigarette smoking were questioned.

RESULTS:161 patients with tip 2 DM included. İn our study the 63 patients were men and 161 patient's average of age  was the patients with  low vitamin D  a mean age of 53.2 ± 9.8 years and the patients with high vitamin D a mean age of 49,9±10,2 years.Triglyceride levels> 150 mg / dl were detected in 44(55%) patients  with low vitamin D levels and type 2 DM. Triglyceride level of <150 mg / dl was detected in 51 patients (63%) with high vitamin D levels and type 2 DM. LDL cholesterol level > 100 mg / dl was detected in 58(72.5%) patients  with low vitamin D level and type 2 DM. LDL cholesterol level <100 mg / dl was detected in 23(28.4%) patients with high vitamin D levels and type 2 DM. Vitamin D levels were found statistically significant with fasting blood glucose, HbA1c and TG in the negative direction(p=0,017 p=0,006 p<0,001). However, there was no statistically significant difference between vitamin D levels and LDL cholesterol levels in the negative direction.

CONCLUSION:Triglyceride levels were significantly higher in patients with uncomplicated Type 2 DM with low vitamin D levels. However, LDL cholesterol levels were high independent of vitamin D levels.