Kriz ve afet yönetiminde bir STK örneği: Kızılay
An example of NGO in crisis and disaster management: Kızılay
Yazar: DUYGU AKYÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL BAŞARAN
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Afet hazırlığı = Disaster preparation ; Afet yönetimi = Disaster management ; Afetler = Disasters ; Doğal afetler = Natural disasters ; Kriz yönetimi = Crisis management ; Kızılay = Kızılay ; Sivil toplum örgütleri = Nongovernmental organizations

Özet:
Tarih boyunca bakıldığında, birey ve toplumların yaşamlarını etkileyen birçok kriz ve afet olayları meydana gelmiştir. Kriz, insan yerleşimlerinde mevcut düzeni bozan ve gerilim yaratan bir durumdur. Krizlerin meydana gelmesine neden olan birçok etmen bulunmaktadır. Bu etmenler arasında en çok afet olayları etkili olmaktadır. Ülkemiz bulunduğu jeopolitik konumu itibariyle deprem başta olmak üzere birçok doğal afete davetiye çıkarmaktadır. Deprem, sel, çığ gibi doğal afetler veya teknolojik ve insan kaynaklı afetler gibi farkli afet türleri meydana gelmektedir. Afetler, bireylerin mevcut durumlarını ve faaliyetlerini kısa veya uzun süreli kesintiye uğratmakta ve insanların ve diğer canlıların yaşamları üzerinde maddi ve manevi olarak çok büyük kayıplarla karşı karşıya kalmaktadır. Bu kayıpları en aza indirmek ve meydana gelebilecek ikinci tehdit oluşturacak doğal veya yapay afetleri önceden tespit edip gerekli önlemleri almak, doğacak hasarları olabildiğince önlemek, yaşanacak olası kayıpların önüne geçmek için sistemli, planlı ve etkin bir kriz ve afet yönetimi gerekmektedir.

"Kriz ve Afet Yönetiminde Bir STK Örneği: Kızılay" adlı bu çalışma, ulusal ve uluslararası alanda meydana gelen kriz ve afet olayları nedeniyle yaşamlarını devam ettirmek için temel ihtiyaçlarını gideremeyen bireylerin ve toplumların üzerindeki olumsuz ve kötü etkilerini, can ve mal kayıplarını en az düzeye indirmek amacıyla yapılan çalışmaları inceleyen bir araştırma olmaktadır. Bu kapsamda, öncelikle kriz ve afet yönetimi kavramsal çerçevede ayrı ayrı ele alınmakta, kriz ve afet yönetim süreçleri, sınıflandırılması, doğrudan ve dolaylı yöndeki etkileri açıklanma ve kriz ve afet yönetim evrelerinin neler olduğu incelenmektedir. Kriz ve afet olaylarında mağdur olan, yoksul duruma düşen afetzedelerin ihtiyaçlarını gidermek ve onlara destek sağlamak amacıyla faaliyet gösteren gönüllü kuruluşlar olan STK'ların oluşumları, amaçları, faaliyetleri ve özellliklerinin neler olduğu açıklanmaktadır. Ülkemizde kriz ve afet yönetimi bağlamında faaliyet gösteren bazı STK'lar hakkında bilgiler verilmektedir. Bunlar arasında yer alan ve çalışma dahilinde ele alınan, ulusal ve uluslararası alanda faaliyet göstermekte olan Türk Kızılay'ı incelenmektedir. Çalışma kapsamında, literatür taraması, birçok döküman analizi ve Kızılay'ın resmi web sitesi incelenmiştir. Kızılay'ın ilkeleri, değerleri, görevleri ve diğer alanda yaptığı çalışmalara değinilmektedir. Kızılay, yurt içi ve yurt dışında meydana gelen afetlerden dolayı afetzedelere yardım faaliyetleri yürüten, afet müdahale kapsamında yerel, bölgesel ve uluslararası alanda ilgili örgütlerle koordineli çalışmalarda bulunan, arama-kurtarma ve iyileştirme çalışmalarına katkı sağlayan, afet hazırlık ve müdahalesine göre eğitim programları hazırlayan, yoksul, insani yardıma muhtaç ve afetzede vatandaşlar için ayni ve nakdi yardım bağışları için kampanyalar yürüterek önemli roller üstlenmektedir. Bu kapsamda Türk Kızılay'ı, kriz ve afet yönetiminde yürüttüğü bu çalışmaların oldukça önemli olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Anahtar Sözcükler: Kriz ve Kriz Yönetim, Afet, Afet Yönetimi, STK, Kızılay

Abstract:
Throughout history, many crisis and disaster events have occurred that affect the lives of individuals and communities. Crisis is a situation that disturbs the existing order and creates tension in human settlements. There are many factors that cause crises to occur. Among these factors, disaster events are most effective. Our country is inviting many natural disasters, especially earthquakes, due to its geopolitical location. Natural disasters such as earthquakes, floods, avalanches or different types of disasters such as technological and human-origin disasters occur. Disasters interrupt individuals' current situation and activities for a short or long term and face huge losses financially and morally on the lives of humans and other living things. A systematic, planned and effective crisis and disaster management is required in order to minimize these losses and to identify natural or artificial disasters that will pose a second threat, to take necessary measures, to prevent damage as much as possible and to prevent possible losses.

This study titled "An Example Of CSO In Crısıs and Dısaster Management; The Turkısh Kızılay" minimizes the negative and bad effects, and loss of life and property, on individuals and societies who could not meet their basic needs in order to continue their lives due to the crisis and disaster events that occurred in the national and international arena. It is a research that examines the studies conducted for the purpose of. In this context, firstly, crisis and disaster management are handled separately in the conceptual framework, crisis and disaster management processes, their classification, direct and indirect effects are explained, and what are the stages of crisis and disaster management. The formation, objectives, activities and characteristics of CSOs, which are voluntary organizations operating in order to meet and support the needs of disaster victims who are victimized in crisis and disaster events, are explained. In our country, information is given about some CSOs operating in the context of crisis and disaster management. The Turkısh Kızılay, which is included among them and which is handled within the study, operating in the national and international arena, is examined. Within the scope of the study, literature review, many document analysis and the official website of The Turkısh Kızılay have been examined. The principles, values, duties and other activities of The Turkısh Kızılay are mentioned. Kızılay conducts aid activities to disaster victims due to disasters occurring at home and abroad, contributes to search-rescue and improvement activities, prepares training programs according to disaster preparation and intervention, contributes to local and regional and international organizations within the scope of disaster response. It plays important roles by conducting campaigns for in-kind and cash aid donations for citizens in need of humanitarian aid and disaster victims. In this context, it is concluded that these studies carried out by The Turkısh Kızılay in crisis and disaster management are very important.

Keywords: Crisis and Crisis Management, Disaster, Disaster Management, CSO, Kızılay