Sağlık çalışanları ile öğretmenlerin sağlık okuryazar düzeylerinin karşılaştırılması üzerine bir araştırma
A study on the comparison of health literacy levels of health workers and teachers
Yazar: ESRA ERDOĞMUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET KOVANCI
İSTANBUL BEYKENT ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Hastane ve Sağlık Kur. Yön. Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Sağlık okuryazarlığı, toplumun sağlık hizmetinden yararlanabilmesi, yararlanırken uygulaması gereken adımları, tedavi olduktan sonra iyi halin korunabilmesi, günlük yaşantısını devam ettirirken veya özellikle salgın dönemlerinde sağlık tedbirleri için uyulması gereken kurallara riayet edilebilmesidir. Toplumda sağlık okuryazarlığı COVID döneminde yaşanan dalga dalga salgınlar nedeniyle izolasyon tedbirlerine uyulmaması, bulaşın kontrol altına alınamaması bize sağlık okuryazarlığının ne durumda olduğunu sorgulatmaktadır. Toplumun sağlık okuryazarlığını ölçmek tabi ki elimizdeki kısıtlar nedeniyle zor olmaktadır. Denek gruplar aracılığı ile genelleme yapılarak anket aracılığı ile iki grup belirlenmiştir. Denek gruplar belirlenirken ise, eğitim düzeyi yüksek ve birbirine yakın iki grup belirlenmiştir. Toplumun genel sağlık sorunu olduğunda ilk başvuracakları veya soru sorabilecekleri grup sağlık çalışanlarıdır. Diğer grup ise, ilkokuldan başlayan kariyer hayatında daima yanımızda olan ve yol gösteren öğretmenlerdir. Sağlık çalışanları sektörün içinde olması, hastalar ile direkt iletişim halinde olmaları, sağlık eğitimi almış olmaları gibi nedenlerle, Öğretmenlerin ise, sağlık dersleri ile güncel bilgileri takip etmeleri nedeniyle hem birbirleri hem de kendi branş, yaş, cinsiyet, gelir gider durumu ve sosyal güvencelerine göre sağlık okuryazar düzeyi farklılıkların belirlenmesi amaçlanmıştır. Nitekim kamu kurumlarında sağlık çalışanları ve öğretmenler olarak görev yapmakta olan 807 kişinin katılım sağladığı 39 sorudan ve 2 bölümden oluşan beşli likert ölçeğinin kullanıldığı anket ile sorular yöneltilmiştir. SPSS programı kullanılarak güvenilirlik, faktör ve regresyon analizleri yapılarak sağlık okuryazar düzeyinin branşlara göre, cinsiyetlere göre, gelir düzeyine göre anlamlı farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Katılımcıların yaşlara göre ise, öğretmenler genelinde yaşın artması ile negatif yönlü ve düşük kuvvetli ilişkinin olduğu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
Health literacy is the ability of society to benefit from health services, the steps to be taken while benefiting, maintaining a good state after treatment, and complying with the rules to be followed for health precautions while continuing their daily lives or especially during epidemic periods. Health literacy in the community The failure to comply with isolation measures and the inability to control the contagion due to the waves of epidemics experienced during the COVID period make us question the state of health literacy. Of course, it is difficult to measure the health literacy of society due to the limitations we have. Generalization was made through the subject groups, and two groups were determined by means of a questionnaire. When determining the subject groups, two groups with high education levels and close proximity to each other were determined. When there is a general health problem in society, the first group to apply or ask a question is the health professionals. The other group is the teachers, who are always with us and guide us in our careers starting in primary school. Due to reasons such as health professionals being in the sector, being in direct contact with patients, having received health education, and teachers following health courses and up-to-date information, health care professionals are classified according to their branch, age, gender, income and expenditure status, and social security. It was aimed at determining differences in literacy level. As a matter of fact, 807 people working as health workers and teachers in public institutions participated in the questionnaire, which consisted of 39 questions in two parts using a five-point Likert scale. By using the SPSS program, reliability, factor, and regression analyses were performed, and it was determined that the level of health literacy showed significant differences according to branches, genders, and income levels. According to the age of the participants, it was found that there was a negative and low-power relationship with the increase in age among the teachers.