Slc6a4 ve monoamin oksidaz a genlerinin obsesif kompulsif bozuklukta incelenmesi
Investigation of slc6a4 and monoamine oxidase a genes in obsessive compulsive disorder
Yazar: JANSED BERFİN YILDIZ
Danışman: PROF. DR. MÜJGAN CENGİZ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoloji = Biology ; Genetik = Genetics ; Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Genetik = Genetics ; Monoamin oksidaz = Monoamine oxidases ; Obsessif kompülsif bozukluk = Obsessive compulsive disorder ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Polimorfizm = Polymorphism ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Serotonin = Serotonin

Özet:
Obsesif kompulsif bozukluk (OKB), kontrol edilemeyen takıntılı düşünceler (obsesyonlar) ve zorlantılı davranışlar (kompulsiyonlar) ile seyreden psikiyatrik bir durumdur. Serotonin insan beyninde yaygın olarak bulunan kimyasal bir nörotransmiterdir. Serotonerjik sistem, randomize klinik araştırmalara dayalı OKB'nin birincil farmakolojik tedavisinde seçici serotonin geri alım inhibitörlerinin (SSRI'lar) kullanılması nedeniyle OKB'nin genetiğinde en kapsamlı çalışılan sistemlerden biridir. Bu çalışmada serotonerjik sistem genetiğine ait OKB ile ilişkili aday genler arasında yer alan SLC6A4 (rs16965628) ve Monoamin Oksidaz A (MAO-A) (rs909525) genlerinde, tek nükleotid polimorfizmi (SNP) analizi yapılmıştır. SNP analizleri gerçek zamanlı PZR tekniği kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma grupları, OKB tanısı konmuş 95 hastadan ve 70 sağlıklı gönüllüden oluşmaktadır. Hasta grubunda hastalığın şiddeti Yale-Brown Obsesif Kompulsif Ölçeği (Y-BOCS) ile belirlenmiştir. Elde edilen verilerin analizi sonucunda MAO-A rs909525 (C/T) SNP'si hasta ve sağlıklı kontroller arasında karşılaştırılmış ve allel frekansları arasında anlamlı bir fark gözlemlenmiştir (p < 0,01). Çalışılan diğer gen olan SLC6A4 rs16965628 (G/C) SNP'sinde de hasta ve sağlıklı kontrollerin genotip dağılımlarının karşılaştırılması sonucu anlamlı bir fark gözlenmiştir (p < 0,01). Sonuç olarak çalışılan serotonerjik sistem genleri SLC6A4 ve MAO-A'nın, polimorfik genotip dağılımlarının hasta grubunda anlamlı bir şekilde daha yüksek olduğu ve OKB ile ilişkili olabileceği görülmüştür. Bu çalışmanın, serotonerjik sistem genlerinin OKB oluşumundaki etkilerinin anlaşılabilmesi için literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Obsessive compulsive disorder (OCD) is a psychiatric condition characterized by uncontrollable, reoccurring thoughts (obsessions) and repetitive behaviors (compulsions). Serotonin is a chemical neurotransmitter widely found in the human brain. The serotonergic system is one of the most extensively studied systems in the genetics of OCD due to the use of selective serotonin reuptake inhibitors (SSRIs) as the primary pharmacological treatment of OCD based on randomized clinical trials. In this study, single nucleotide polymorphism (SNP) analysis was performed in SLC6A4 (rs16965628) and Monoamine Oxidase A (MAO-A) (rs909525) genes, which are among the candidate genes related to OCD belonging to the serotonergic system genetics. SNP analyzes were performed using real-time PCR technique. The study groups consisted of 95 patients diagnosed with OCD and 70 healthy volunteers. The severity of the disease in the patient group was determined by the Yale-Brown Obsessive Compulsive Scale (Y-BOCS). As a result of the analysis of the obtained data, the MAO-A rs909525 (C/T) SNP was compared between patients and healthy controls, and a significant difference was observed between allele frequencies (p < 0.01). A significant difference was also observed in the SLC6A4 rs16965628 (G/C) SNP, as a result of comparing the allele frequency of patients and healthy controls (p < 0.01). In conclusion, it was observed that the polymorphic genotype distributions of the studied serotonergic system genes SLC6A4 and MAO-A were significantly higher in the patient group and may be associated with OCD. It is thought that this study will contribute to the literature in order to understand the effects of serotonergic system genes in the formation of OCD.