Hatice Mastur'un romanlarında yapı-izlek ve toplumcu gerçekçilik
Struture-themes and social relisim in Hatice Mastur's novels
Yazar: ESMA YÜSRA DEVECİ
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN KUYUMCU
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Urdu Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature

Özet:
Hatice Mastur, Pakistanlı toplumcu gerçekçi bir yazardır ve eserlerinin konuları özellikle Hint Alt Kıtasındaki İngiliz sömürge ve sonrası dönemi kapsar. Bu dönemde insanların yaşadığı toplumsal ve kültürel sorunları derinlemesine ele alır. Mastur'un eserlerinde kadınların toplumdaki yaşam mücadeleleri, aile içi dinamikler, toplumsal, dini baskılar ve kültürel problemler, zengin-fakir çatışması, ekonomik sorunlar, işçi sınıfının sorunları, kıtlık, savaş, bağımsızlık mücadelesi, göç, mültecilik, sınıf farkları, siyasi liyakatsizlik vb. toplumsal çatışmaların etkileri görülür. Hint Alt Kıtasında Doğu kültürünün etkisi ile kadınlar, geleneksel toplum yapısının ve kültürel değerlerin belirlediği sınırlar içinde yaşarlar. Bu sebeple kadınlar, geçmişten itibaren sosyal ortamdan genelde dışlanmış, hor görülmüş, hizmetkâr ve cinsel bir obje olarak anılmıştır. Hatice Mastur'un eserlerinde bu sınırların yarattığı zorluklar ve kadınların bu zorluklarla nasıl başa çıktıkları detaylı bir şekilde işlenir. Özellikle kadınların eğitim, iş gücüne katılım, dini ve ahlaki sömürü, aile içi ilişkilerdeki rolleri, maruz kaldıkları ayrımcılık, şiddet, aile içi baskı gibi sorunlar çarpıcı bir şekilde yansıtılır. 
Sonuç olarak bu çalışmamızda, Hatice Mastur'un, Angan ve Zamin adlı romanlarında Hint Alt Kıtasındaki savaş ve siyasi olaylar sonucu meydana gelen sosyal eşitsizliklerin ve kadınların yaşadığı toplumsal ve kültürel sorunların son bulması için çözüm sunduğunu anlaşılmaktadır. Yazarın eserlerindeki kadın karakterlerin yaşadığı deneyimler, güçlü kadın karakterlerin kurgulanması, bölgedeki insanının uzun ve yıpratıcı sömürü sürecinin etkisi ile günlük yaşamlarında karşılaştıkları zorlukları anlamamıza ve bu konularda toplumsal farkındalık oluşmasına katkıda bulunmuştur. Aynı zamanda bağımsızlık, göç ve mültecilik dönemlerinde toplumun yaşadığı zorlukların anlaşılması açısından önemi büyüktür.

Abstract:
Hatice Mastur is a Pakistani social realist writer, and the subjects of her works cover especially the British colonial and post-British colonial period in the Indian Subcontinent. It deals in depth with the social and cultural problems that people experienced during this period. In Mastur's works, women's struggles for survival in society, domestic dynamics, social, religious pressures and cultural problems, rich-poor conflict, economic problems, working class problems, famine, war, struggle for independence, migration, refugeehood, class differences, political incompetence, etc.  The effects of social conflicts are seen. In the Indian Subcontinent, with the influence of Eastern culture, women live within the limits determined by the traditional social structure and cultural values. For this reason, women have been generally excluded from the social environment, despised, and referred to as servants and sexual objects since the past. In Hatice Mastur's works, the difficulties created by these borders and how women cope with these difficulties are discussed in detail. In particular, problems such as women's education, participation in the workforce, religious and moral exploitation, their roles in family relations, the discrimination they are exposed to, violence, and domestic pressure are reflected strikingly. 
As a result, in this study, it is understood that Hatice Mastur offers solutions to end the social inequalities that occurred as a result of war and political events in the Indian Subcontinent and the social and cultural problems experienced by women in her novels Angan and Zamin. The experiences of the female characters in the author's works, the construction of strong female characters, contributed to our understanding of the difficulties faced by the people in the region in their daily lives due to the long and exhausting process of exploitation and to raising social awareness on these issues. At the same time, it is of great importance in terms of understanding the difficulties experienced by the society during the periods of independence, migration and refugee status.