Üst ekstremite lenfödem hastalarına spesifik geliştirilmiş olan ULL-27 yaşam kalitesi anketinin türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Upper limb lymphedema 27 (ULL-27): turkish translation reliability and validation  of an illness-spesific health-related quality of life questionnaire for patients with upper limb lympedema
Yazar: AYŞE KAYALI
Danışman: PROF. DR. DİDEM KARADİBAK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kardiyopulmoner Fizyoterapi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Lenf nodları = Lymph nodes ; Lenfödem = Lymphedema ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Üst ekstremite lenfödem hastalarına spesifik geliştirilmiş olan ULL-27 yaşam kalitesi anketinin Türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenilirliğini araştırmaktır
Yöntem: Çalışma, Dokuz Eylül Üniversitesi Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Yüksekokuluna, Tıbbi Onkoloji bölümünden yönlendirilen meme kanseri sonrası üst ekstremite de lenfödem gelişmiş alınma/alınmama kriterlerine uyan 81 birey üzerinden yapıldı. Türkçe geçerlilik ve güvenilirliğini belirlemek amacıyla gerekli izinler alındıktan sonra ULL-27 yaşam kalitesi anketi "back forward translation" methodu ile Türkçe'ye çevrildi. Hastaların demografik ve klinik bilgileri kaydedildi. Çevre ölçümü, her iki ekstremiteye 3. tırnak dibinden başlayarak omuza kadar 5'er cm aralıklarla işaretlenerek mezura ile yapıldı. ULL-27, EORTC-QLQ-C30 ve BR23 yaşam kalitesi anketleri hasta tarafından doldurulması istendi. Test tekrar test için anketler son 20 hastaya 15-20 gün ara ile tekrar uygulandı.
Bulgular: Anketin fiziksel, psikolojik ve sosyal alt parametrelerinin ve global skorun geçerliliği için Cronbach alpha katsayısı hesaplandı 0,90 ; 0,87 ; 0,75 ve 0,93 bulundu. Ölçeğin madde korelasyonu (interkorelasyon) değerlendirildi, madde-test korelasyon katsayılarnın r= 0,43 ve r= 0,87 arasında değerler aldığı görüldü. Ölçeğin test-tekrar test analizleri inter class correlation yöntemi ile belirlendi. Her iki uygulamadan alınan toplam puanlar üzerinden hesaplanan güvenilirlik katsayısı r= 0,40 bulundu. Doğrulayıcı faktör analizi ile RMSEA 0,074 hesaplandı buna göre anket "kabul edilebilir uyum" göstermektedir. Değişkenler arasında ilişkinin olmadığını varsayıp yokluk model farkını veren Comperative Fit Index (CFI)'ne göre minimuma yakın (0,97) ve Incremental Fit Index(IFI)'ine göre "kabul edilebilir uyum" (0,97) olarak tespit edildi. Modelin örneklemdeki kovaryans matrisini ölçmek için Goodness of Fit Index (GFI)'ne bakıldı ve "kabul edilebilir uyum" grubunda olduğu belirlendi (0,96). Tüm olgulara uyugulanan bu anketler arasındaki korelasyon Spearman Korelasyonu ile incelendi. Buna göre, ULL-27 anketinin global skoru ile C30 ve BR23 ölçeklerinin alt parametrelerinin puanları arasındaki korelasyon katsayısı anlamlı bulundu (p<0,05). ULL-27 global skorun, kognitif fonksiyonlar, konstipasyon, diyare, finansal zorluk, cinsel fonksiyon, cinsel haz ve saç kaybı nedenli üzüntü arasında istatiksel açıdan anlamlı fark olmadığı görüldü.
Sonuçlar: Bu sonuçlara göre, ULL-27 yaşam kalitesi anketi Türk halkında meme kanseri sonrası üst ekstemitede lenfödem gelişmiş bireylerin yaşam kalitesini ölçmek için geçerli ve güvenilir bir anket olarak kabul edilebilir. 
Anahtar Sözcükler: ull-27 yaşam kalitesi anketi, mem kanseri, lenfödem, yaşam kalitesi

Abstract:
Objective: The aims of this study were; to determine reliability and validity of ULL-27 Turkish translation reliability and validation  of an illness-spesific health-related quality of life questionnaıre for patients with upper limb lympedema
Methods: The study was conducted in School of Physical Therapy and Rehabilitation of Dokuz Eylül University Hospital, Department of Medical Oncology of Dokuz Eylül University Hospital and Campus of Dokuz Eylül University Hospital. In this research 81 patients who had breast cancer related-upper extremity lymphedema were evaluated. After having necessary permissions, ULL-27 quality of life questionnare was translated with "forward back translation" method. Patient's demographic and clinical informations were saved and then, cicumferential measurement were taken. Woman were asked to fill three questionnares. They was applied last 15 patients 15-20 days later for test-retest reliability. 
Results: Internal consistency reliability of ULL-27 global, physical, psychological, social scores were Cronbach α = 0.93, 0.90, 0.87, 0.75 . Item-discriminant validity were calculated between r = 0.43 and r = 0.87. The correlations between the total scores of the scale and the subscale scores of ULL-27 were significant (p<0.05). Factor analysis was done and RMSEA value is 0,074. Comperative Fit Index (CFI) and  Incremental Fit Index(IFI) were calculated 0,97. Goodness of Fit Index (GFI) was evaluated for covariance and it was 0,96.
Conclusions: The ULL-27 Turkish translation which is an illness-spesific health-related quality of life questionnaıre for patients with upper limb lympedema is reliable and valid.  
Key Words: ull-27 quality of life questionnare, breast cancer, lymphedema, quality of life