Diyabetik retinopatili hastalarda retinal iç tabaka disorganizasyonu ile retinal fonksiyon arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between disorganization of retinal inner layers and retinal function in patients with diabetic retinopathy
Yazar: EZGİ BARBARUS
Danışman: PROF. DR. SEMA DÜNDAR
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetik retinopati = Diabetic retinopathy ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Retina = Retina ; Retina hastalıkları = Retinal diseases ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
Amaç: Makula ödemi olmayan diyabetik retinopatili hastalarda diyabetle alakalı OKT biyobelirteçlerinin araştırılması, koroid, RNFL ve GCC kalınlıklarının ölçülmesi, SAP, SWAP ve FDT testleri ile retinal nöral fonksiyonlarının değerlendirilmesi ve bunların retinopatili hastaları evrelendirerek kendi içlerinde ve diyabetik olmayan kontrol hastaları ile karşılaştrırılması, ayrıca DRIL'in görsel fonksiyon üzerindeki etkisinin OKT belirteçleri ve görme alanı testlerini DRIL olan ve olmayan hastalar arasında karşılatırarak araştırılması amaçlanmıştır.
Yöntem: Prospektif olarak gerçekleştirilen çalışmada; polikliniğimize başvuran DM hastalarından makula ödemi olmayıp diyabetik retinopatisi olan 100 hastanın 148 gözü, diyabeti olmayan 20 hastanın 40 gözü dâhil edildi. Tam oftalmolojik muayeneleri, ETDRS protokolüne uygun çekilmiş renkli fundus fotoğrafları ve OKT çekimleri tek bir hekim tarafından kaydedildi. SAP, SWAP ve FDT testleri alanında deneyimli tek bir teknisyen tarafından yapıldı. Çekilen fundus fotoğrafları, OKT bulguları ve görme alanı testleri iki hekim tarafından hasta toplama süreci bitiminde hastalara kör bir şekilde değerlendirildi.
Bulgular: Diyabetik retinopati ile kontrol grubu karşılaştırıldığında; DR grubunda DRIL ve HRN yüzdesi anlamlı derecede yüksek (sırasıyla p=0,000, p=0,000), koroid kalınlığı anlamlı derecede azalmış (P=0,000), RNFL kalınlıkları nazal kadran hariç diğerlerinde anlamlı derecede azalmış (p=0,013, p=0,000, p=0,021), GCC kalınlıkları her kadranda anlamlı derecede azalmış saptandı (p=0,006, p=0,023, p=0,002, p=0,003, p=0,003, p=0,038). SAP, SWAP ve FDT testlerinin FT, MD, PSD değerleri DR ve kontrol grubu arasında karşılaştırıldığında, FDT'nin FT ve MD değerleri hariç geriye kalanlarda DR grubunda anlamlı derecede hassasiyet azalması saptandı (p=0,000, p=0,000, p=0,001, p=0,000, p=0,000, p=0,000, p=0,011). Hafif DR, orta ve üzeri DR ve kontrol hastaları karşılaştırıldığında; DR şiddeti arttıkça yaş anlamlı derecede yüksek (p=0,000), GK ve koroid kalınlığı anlamlı derecede azalmış bulundu (p=0,000, p=0,000). DM süresi orta ve
üstü DR hastalarında anlamlı derecede fazlaydı (p=0,045). Aynı gruplar arasında RNFL'nin inferior ve süperior kadranlarında (p=0,046, p=0,000), GCC'nin superotemporal hariç tüm kadranlarında anlamlı fark tespit edildi (p=0,007, p=0,033, p=0,003 p=0,007, p=0,011). DRIL ve EZ hasarlı hasta oranı orta ve üstü DR grubunda anlamlı olarak daha yüksekti (p=0,042, p=0,015), DRIL boyutu ve HRN sayısı açısından iki grup arasında anlamlı sonuç bulunmadı. SAP ve SWAP'ın MD, PSD, FT değerlerinde, FDT'nin PSD değerinde gruplar arasında anlamlı farklılık saptandı (p=0,000, p=0,000, p=0,002, p=0,000, p=0,000, p=0,000, p=0,009). DRIL olan ve olmayan hastalar karşılaştırıldığında; DRIL hastalarında HRN sayısı anlamlı yüksek saptandı (p=0,043), ELM hasarı, EZ hasarı ve PAMM açısından anlamlı farklılık tespit edilmedi, görme alanı testlerinde de anlamlı sonuç bulunmadı fakat SWAP parametrelerinde DRIL'li hastalarda daha düşük hassasiyet saptandı. 148 DR hastasının 8'inde (% 5.4) PAMM saptandı.
Sonuç: Çalışmamızda diyabete ait OKT biyobelirteçlerinin varlığı, RNFL, GCC, koroid kalınlıklarındaki incelmeler, SAP, SWAP ve FDT testlerindeki hassasiyet azalması DR'li hastalarda makula ödemi oluşmadan morfolojik ve fonksiyonel değişikliklerin başladığını kanıtlamaktadır. Makulada ödem oluşmadan hastalığa ait ipuçlarını yakalayabilmek hem tanıyı koymada hem de prognozu tayin etmede yardımcı olabilir.
Anahtar Kelimeler: Diyabetik retinopati, OKT, DRIL, SAP, SWAP, FDT

Abstract:
Purpose: In diabetic retinopathy patients without macular edema, it was aimed to investigate diabetes-related OCT biomarkers, to measure choroid, RNFL and GCC thicknesses, and to evaluate retinal neural functions with SAP, SWAP and FDT tests, to examine associations between DR severity, and compare with non-diabetic control patients, as well as investigating the effect of DRIL on visual function by comparing the OCT markers and visual field tests between patients with and without DRIL.
Method: In this prospective study; patients who admitted to our clinic, 148 eyes of 100 patients with diabetic retinopathy without edema, and 40 eyes of 20 patients without diabetes were included. Complete ophthalmological examinations, colored fundus photographs taken according to the ETDRS protocol, and OCT scan were recorded by a single physician. SAP, SWAP, and FDT tests were performed by a single experienced technician. The fundus photographs, OCT findings, and visual field tests were evaluated blinded by the two physicians at the end of the study.
Results: When DR and control groups were compared; DRIL and HRN percentages were significantly higher in the DR group (p = 0,000, p = 0,000, respectively), choroidal thickness was significantly reduced (P = 0,000), RNFL thickness, was significantly reduced in all quadrants except for the nasal quadrant (p = 0.013, p = 0,000, p = 0.021), GCC thicknesses were significantly reduced in each quadrant (p = 0.006, p = 0.023, p = 0.002, p = 0.003, p = 0.003, p = 0.038). When the FT, MD, PSD values of the SAP, SWAP and FDT tests were compared between the DR and the control group, there was a significant decrease sensitivity in the DR group except for the FT and MD values of the FDT (p = 0,000, p = 0,000, p = 0.001, p = 0,000, p = 0,000, p = 0,000, p = 0.011). Although FDT was not significant in FT and MD parameters, low sensitivity was detected. When mild DR, moderate DR and control patients were compared; as the severity of DR increased, age increased significantly (p = 0,000), whereas VA and choroidal thickness decreased significantly (p = 0,000, p = 0,000). DM duration was significantly higher in
patients with moderate DR (p = 0.045). Between the same groups, significant differences were detected in the inferior and superior quadrants of RNFL (p = 0.046, p = 0.000), in all quadrants of the GCC except superotemporal (p = 0.007, p = 0.033, p = 0.003 p = 0.007, p = 0.011). DRIL and EZ damaged patients were significantly higher in the modarate DR group (p = 0.042, p = 0.015), no significant results were found between the two groups in terms of DRIL extent and the number of HRN. There was a significant difference between MD, PSD, FT values of SAP and SWAP, and PSD of FDT between mild and modarate groups (p = 0,000, p = 0,000, p = 0,002, p = 0,000, p = 0,000, p = 0,000, p = 0.009). When patients with and without DRIL were compared; the number of HRN was significantly higher in DRIL patients (p = 0.043), no significant difference was found in ELM damage, EZ damage, and PAMM, no significant results were found in visual field tests, but lower sensitivity was detected in patients with DRIL in SWAP parameters. PAMM was detected in 8 (5.4%) of 148 DR patients.
Conclusion: In our study, the presence of diabetes-related OCT biomarkers, thinning in RNFL, GCC, choroid thicknesses, decreased sensitivity in SAP, SWAP and FDT tests prove that morphological and functional changes begin in DR patients without edema. Determining the findings of DR before macular edema can help both diagnose and prognosis.

Key Words: Diabetic retinopathy, OCT, DRIL, SAP, SWAP, FDT