Kentsel ve çevresel sürdürülebilirlik açısından Türkiye'de atık suyun geri kazanımı ve yeniden kullanılabilirliği
Reclamation and reuse of wastewater in Turkey in terms of urban and environmental sustainability
Yazar: BAŞAK IŞILDAKLI
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM GÜRAY YONTAR
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Atık su = Waste water ; Atık su arıtma sistemleri = Waste water treatment systems ; Atıklar = Wastes ; Kentsel çevre = Urban environment ; Sosyal sürdürülebilirlik = Social sustainability ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Yeniden kazanma = Recycling ; Yeniden kullanma = Reuse ; Çevresel sürdürülebilirlik = Sustainable environment

Özet:
Tatlı su kaynakları insan yaşamı için vazgeçilmez bir doğal kaynaktır. Ne var ki dünya üzerinde bu doğal kaynağın oldukça sınırlı bir bölümü insan erişimine açıktır. Günümüzde ise sanayileşme, kentleşme ve nüfus artışı ile birlikte halihazırda sınırlı olan bu doğal kaynak hem kirlenmekte hem de kişi başına düşen miktarı azalarak su kıtlığı riski ortaya çıkmaktadır. Bu noktada kentler ise su kaynakları üzerinde hem daha fazla talep oluşturduğu için hem de bünyesinde barındırdığı faaliyetler ile kirleticilik vasfını üstlendiği için kilit bir rol oynamaktadır. Bu yüzden kentlerin sürdürülebilirliğinin bir parçası olarak alternatif su kaynaklarının kullanımı gündeme gelmiştir. Atık suyun geri kazanımı ve yeniden kullanımı da anılan alternatif su kaynaklarından biri olarak dünyada çeşitli ülkelerde uygulanagelmektedir. Türkiye'de ise köklü bir geçmişe sahip olmayan atık suyun geri kazanımı ve yeniden kullanımı, özellikle son yıllarda gündeme gelerek çeşitli politika belgelerinde yer almaya başlamıştır. Buradan hareketle çalışmada kentsel sürdürülebilirlik açısından atık suyun geri kazanımı ve yeniden kullanılabilirliği Mersin ili üzerinden değerlendirilmiştir. Öncelikle mevzuatın incelenmesi ile Mersin ilinde konuya ilişkin görev, yetki ve sorumluluğu bulunan kamu kurum ve kuruluşları tespit edilmiş; ardından bu kurumlarla yürütülen yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen veriler betimsel olarak analiz edilmiştir. Son olarak Mersin ilinden hareketle tümevarımcı bir yaklaşımla Türkiye için de önerilerde bulunulmuştur. Çalışmada elde edilen veriler doğrultusunda atık suyun geri kazanımı ve yeniden kullanılabilirliğinde toplumsal kabul olgusunun dikkat çekecek ölçüde önemli olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca söz konusu uygulamanın kurumsallaşabilmesi için kent sakinlerinin bu konu hakkında bilinçlendirilmesine yönelik çalışmalar gerçekleştirilmesinin gerekliliği ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik, Kent, Kentsel Sürdürülebilirlik, Atık Su, Geri Kazanım, Yeniden Kullanım.

Abstract:
Fresh water resources are an indispensable natural resource for human life. However, a very limited part of this natural resource is open to human access in the world. Today, due to industrialization, urbanization and population growth, this natural resource which currently limited is both polluted and the risk of water scarcity emerges by decreasing its per capita amount. At this point, because cities both make more demands on water resources and take an active role in polluting through their actions play a key role. Therefore, the using of alternative water resources has come to the fore as a part of the sustainability of cities. As one of the aforementioned alternative water resources, recovery and reuse of wastewater are used in various countries around the world. In Turkey, by gaining currency, the recovery and reuse of wastewater, which does not have a deep-rooted history, has started to take place in various policy documents in particular. From this point of view, the recovery and reusability of wastewater in terms of urban sustainability were evaluated through Mersin province. First, by examining the legislation, public institutions and organizations those in charge of the subject in Mersin were determined; Then, the data obtained from the semi-structured interviews conducted with these institutions were analyzed descriptively. Finally, based on the province of Mersin, suggestions were made for Turkey with an inductive approach. In line with the data obtained in the study, it is determined that the social acceptance phenomenon is remarkably important in the recovery and reusability of wastewater. As well as, to be institutionalized of the mentioned application, it is realized that the further studies are required for urban awareness on this issue.

Keywords: Sustainability, Urban, Urban Sustainability, Wastewater, Reclamation, Reuse.