Bazı lavender ve lavandin çeşitlerinin meloidogyne incognita ve meloidogyne arenaria'ya konukçuluğu
Host status of some lavender and lavandin varietyes to meloidogyne incognita and meloidogyne arenaria
Yazar: DEMET BAYINDIR
Danışman: PROF. DR. ZÜBEYİR DEVRAN
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı / Entomoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Tıbbi ve aromatik bitkiler arasında yer alan lavantadan günümüzde pek çok alanda faydalanılmaktadır. Kök-ur nematodları lavanta üretim alanlarında rapor edilmiştir ancak lavanta bitkilerinin kök-ur nematodlarına karşı göstermiş oldukları reaksiyonlara dair sınırlı çalışma bulunmaktadır. Kök-ur nematodlarının biyolojisi gereği üretim alanlarında ciddi zarara yol açabileceği ön görülmektedir. Bu yüzden lavanta çeşitlerinin kök-ur nematodlarına tepkisinin bilinmesi, mücadeleye ve dayanıklı çeşit geliştirilmesine katkı sağlayacaktır. Bu çalışmada, bazı lavender ve lavandin çeşitlerinin Meloidogyne incognita'nın S6 ve M. arenaria'nın Çr-1 izolatlatlarına karşı reaksiyonları araştırılmıştır. Denemede lavender grubundan Raya, Hebar, Munstead, Imperial Gem ve Giant Hidcote, lavandin grubundan Silver ve Grosso olmak üzere, toplam 7 çeşit kullanılmıştır. Her bir lavanta çeşidi için 10 tekerrür tesadüf parsellerine göre oluşturulmuştur. Lavanta bitkilerine dikimden 3 hafta sonra M. incognita ve M. arenaria türlerine ait 1000 adet ikinci dönem larva (J2) inokulasyonu yapılmıştır. Nematod inokulasyonundan 60 gün sonra lavanta bitkileri sökülmüş ve su ile kökleri yıkanmıştır. Köklerde oluşan gal ve yumurta paketi sayısı ile gal ve yumurta kümesi indeksleri belirlenmiştir. Ayrıca her bitkiye ait saksıdan elde edilen 100 g topraktaki J2'ler ile o bitkiye ait köklerdeki yumurta paketlerinden elde edilen yumurtalar sayılarak üreme frekansları hesaplanmıştır. Çalışma sonunda lavender grubundan Giant Hidcote ve lavandin grubundan Grosso çeşidi M. incognita'nın S6 ve M. arenaria'nın Çr-1 izolatlarına karşı dayanıklı bulunmuştur.

Abstract:
The lavender plant, which is among the medicinal aromatic plants, is used in many areas today. Root-knot nematodes (RKNs) have been reported in lavender production areas, but there are limited studies on the reaction of them in lavender plants. It is predicted that root-knot nematodes may cause serious damage in production areas because of their biology. Therefore, knowing the response of RKNs in lavender will contribute to management and the development of resistant cultivars. In the present study, the reactions of some lavandin and lavender cultivars against Meloidogyne incognita S6 and M. arenaria Cr-1 isolates were studies. A total of 7 varieties were used in the experiment, namely Raya, Hebar, Munstead, Imperial gem, Giant Hidcote from the lavandin group, Silver and Grosso from the lavender group. For each lavender cultivar, 10 replicates were created according to random plots. Meloidogyne incognita and M. arenaria species at 1000 second stage juveniles (J2) inoculation levels were inoculated 3 weeks after planting on lavender plants. Lavenders were removed 60 days after nematode inoculation and the plant roots, were washed under tap water. The number of galls and egg masses formed in the roots and gall and egg mass indices were determined. In addition, the J2s in 100 g soil obtained from the pot of each plant were counted. In the result of the study, Giant Hidcote cultivar from lavender group and Grosso cultivar from lavandin group were determined to be resistant to M. incognita S6 and M. arenaria Çr-1 isolates.