Fiziksel ve duyusal engelli kadınların doğum deneyimleri
Birth experiences of women with physical and sensory disabilities
Yazar: GAMZE AKDENİZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİBEL ŞEKER
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ebelik = Midwifery
Dizin: Doğum = Delivery ; Ebelik = Midwifery ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Engellilik = Disability ; Kadınlar = Women

Özet:
Amaç: Bu çalışma, fiziksel ve duyusal engelli kadınların doğuma yönelik deneyim, duygu, düşünce ve gereksinimlerini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Gereç ve Yöntem: Araştırma, nitel olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini; dahil edilme kriterlerine uygun 7 fiziksel engelli, duyusal engelli grubunda bulunan 6 işitme engelli ve 5 görme engelli kadın oluşturmuştur. Katılımcılar, amaçlı örnekleme yöntemlerinden kartopu tekniği kullanılarak araştırmaya alınmıştır. Veriler, Kasım 2020- Mayıs 2022 tarihleri arasında engelli kadınların sosyo-demografik ve obstetrik özellikleri ile doğuma yönelik duygu, düşünce, deneyim ve gereksinimlerini belirlemek için araştırmacılar tarafından literatüre dayalı olarak hazırlanmış yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmeler internet üzerinden gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen veriler yazıya dökülerek MAXQDA 2022 Programı kullanılarak içerik analizi ile raporlanmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan engelli kadınlar 26 ile 64 yaş arasında, 15'i evli, 3'ü bekar, 8'i gelir getiren bir işte çalışmaktadırlar. Kadınların doğumlarından 1'i sağlık ocağında, 1'i de evde ve 16'sı da hastanede gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular 5 ana tema ve 15 alt temadan oluşmaktadır. Ana temalar; doğum tercihini etkileyen durumlar, doğum sürecinde yaşananlar, bebek ile karşılaşma, değiştirmek istenen durumlar ve engelli bireylerin doğum gereksinimleri olarak bulunmuştur. 
Sonuç: Engelli kadınların doğum sürecinde olumlu deneyimleri; sağlık personellerinden ilgi ve destek almaları, doğumlarında annelik duygusunu hissetmeleri ve heyecan duymaları, kurumlarda hizmetli tercüman desteği bulundurmaları ve emzirme desteği almalarıdır. Sağlık personelleri tarafından ilgisiz kalmaları, engellilikleri sebebiyle dışlanma, iletişim problemleri, zor doğum, doğumda korku yaşamaları, deneyimsiz sağlık personeli ile karşılaşmaları ve çocuğunun da engelli olacağı düşünceleri de olumsuz deneyimler arasında yer almaktadır. Engelli kadınlar, sağlık personellerinin eğitimli ve bilinçli olmasını, gebelik, doğum ve doğum sonrası süreçte yeterli bilgilendirilmelerini, doğum alanının ve muayene araç gereçlerinin kendilerine uygun olmasını, kurumlarda gerekli anlatım desteği ve tercüman bulundurulmasına ihtiyaç duyduklarını ifade etmişlerdir. Engelli kadınlar sağlık personelleri tarafından ilgi ve destek gördüklerinde doğumlarından memnun olmaktadırlar. 
Anahtar Kelimeler: Doğum, ebelik, engellilik, kadın

Abstract:
Objective: This research; was conducted to examine the experiences, feelings, thoughts and needs of women with physical and sensory disabilities regarding childbirth.
Materials and Method: The research was conducted qualitatively. The sample of the research consisted of 7 physically disabled, 6 hearing disabled and 5 visually disabled women in the sensory disability group. The participants were included using the snowball technique, one of the purposive sampling methods. The data were used between November 2020 and May 2022 in a semi-structured interview form prepared by the researchers based on the literature to determine the socio-demographic and obstetric characteristics of women with disabilities and their feelings, thoughts, experiences and needs for birth.Interviews were conducted online. The data obtained from the research were written down and reported with content analysis using the MAXQDA 2022 Program.
Result: The disabled women who participated in the study were between 26 and 64 years old, 15 of them were married, 3 of them were single, and 8 of them were employed in an income-generating job. One of the births of the women took place at the health center, one at home and 16 at the hospital. The findings obtained from the research consist of 5 main themes and 15 sub-themes. The main themes were found to be; situations affecting birth preference, experiences during the birth process, meeting with the baby, situations desired to change and birth needs of disabled individuals.
Conclusion: The positive experiences of women with disabilities during the birth process were receiving attention and support from health personnel, feeling the feeling of motherhood and excitement during birth, having interpreter support in institutions and receiving breastfeeding support. Negative experiences include being ignored by health personnel, being excluded due to their disability, communication problems, difficult delivery, experiencing fear during delivery, encountering inexperienced health personnel, and thoughts that their child will also be disabled. Women with disabilities stated that they needed health personnel to be trained and informed, to be adequately informed during pregnancy, birth and postpartum, to have the delivery area and examination equipment suitable for them, and to have the necessary narration support and interpreters in the institutions. Women with disabilities are satisfied with their births when they receive attention and support from health personnel.
Keywords: Childbirth, disability, midwifery, woman