Radyasyona maruz kalan erkek sağlık personelinin çocuklarının cinsiyet oranı dağılımı
Offspring sex ratio distribution of male health sector employees who exposes to radiation
Yazar: KADRİYE PINAR AMBARCIOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. SUPHİ VEHİD
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyoistatistik ve Tıbbi Bilişim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Biyoistatistik = Biostatistics
Dizin: Cinsel kimlik = Gender identity ; Cinsiyet tayini = Sex determination ; Erkekler = Men ; Mesleki maruziyet = Occupational exposure ; Radyasyon = Radiation ; Radyasyondan korunma = Radiation-protection ; Sağlık personeli = Health personnel ; Çocuklar = Children

Özet:
Gelişmekte olan teknoloji ile birlikte radyasyonun kullanımı artmakta ve kullanım alanları çeşitlilik göstermektedir. Günlük yaşamda farklı dozlarda ve türlerde radyasyona maruz kalınmasının yanı sıra, çeşitli meslek grubu çalışanları sürekli olarak yüksek dozlarda radyasyona maruz kalmaktadır. Radyasyonun insan vücudu üzerinde yararlı veya zararlı pek çok etkisinin olduğu bilinmekle birlikte, radyasyona maruz kalan kişilerin çocuklarının cinsiyet dağılımını da etkilediği düşünülmektedir. Bu çalışmada öncelikli olarak, üremede cinsiyet belirlenmesinde erkek bireyin rolü göz önünde bulundurularak, sağlık sektöründe radyasyon kullanılan birimlerde görev yapan erkek personelin çocuklarının cinsiyet dağılımını belirlemek amaçlanmıştır. Aynı zamanda bu personelin çalışma koşullarının ve çalışma süresinin de cinsiyet dağılımı üzerindeki etkisi incelenmek istenmiştir. Bunun için öncelikle hazırlanan ankete bağlı kalınarak 209 erkek sağlık personeli ile görüşülmüştür. Bu ankette babanın yaşı, çalışma süresi, görevi, maruz kaldığı radyasyon tipi, çalışmaya ara verip vermediği, haftalık çalışma süresi, kullandığı dozimetre tipi ve yıllık ortalama maruz kaldığı radyasyon dozu, ayrıca çocuklarının yaşı ve cinsiyeti sorulmuştur. Sonuç olarak, direkt radyasyona maruz kalanların indirekt radyasyona maruz kalanlara göre 1,695 kat daha çok kız çocuk sahibi olduğu, fakat diğer faktörlerin cinsiyet dağılımını değiştirmediği bulunmuştur.


Anahtar Kelimeler: Radyasyon, Cinsiyetin Belirlenmesi, Cinsiyet Oranı, Cinsiyet Dağılımı, Mesleki Radyasyon

Abstract:
The use of radiation ratio increases and usage area of radiation varies along with technologies. Employees of various occupational groups expose to high dose of radiation constantly besides exposes to radiation with different doses and types in daily life. It is well known, there are many beneficial and harmful effects of radiation on human moreover belived that the offspring sex ratio distribution of the people who expose radiation is also affected. First of all this study  aimed to determine the offspring sex ratio distribution of male employees who work units are used of radiation in the health sector. Furthermore, working conditions and hours of the employees which effect on the sex ratio distribution has been wanted to analyze. Thus, 209 male health sector workers has been interviewed with a questionnaire. In this questionanaire it has been asked to fathers, age, total working time, weekly working time, job, type of radiation that has been exposure, whether had been broken off working or not, type of dosimeter and yearly average radiatione dose, also age and sex of their children. In conclusion, it has been founded that male employees who exposure direct radiation tended to be father of girls 1,695 times higher than the employees who exposure indirect radiation. Also it has been founded that the other factors do not effect the sex distribution.

Key Words: Radiation, Sex Determination, Sex Ratio, Sex Distribution, Occupational Radiation