Monte carlo tekniği kullanılarak bir füzyon-fisyon hibrit reaktöründe tasarlanan blanket optimizasyonu için üç boyutlu nötronik hesaplamalar
Three-dimensional neutronic calculations for the designed blanket optimization in a fusion-fission hybrid reactor by using monte carlo method
Yazar: HIZIR KASAP
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHTAP GÜNAY
İnönü Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Nükleer Mühendislik = Nuclear Engineering

Özet:
Bu çalışmada, APEX füzyon teknolojisinden yararlanılarak bir APEX hibrit reaktörü tasarlanmıştır. Tasarlanan APEX hibrit reaktöründe Ferritic Steel ve Vanadium (V-4Cr-4Ti) alaşımlı farklı iki yapısal malzeme kullanılmıştır. Reaktörün ilk sıvı duvar, ikinci sıvı duvar, zırh bölgelerinde %100 Flibe (Li2BeF4), %10 UF4 ve %10 ThF4 ağır metalleri ile %90 Flibe eriyik tuz karışımından oluşan akışkan kullanılmıştır. Bu çalışmada kullanılan Flibe'deki Li'un izotoplarından 6Li'nın oranları %15-20 arasında değiştirilmiştir. Reaktörün ilk sıvı duvardaki nötron duvar yükü 10 MW/m2, ikinci sıvı duvar kalınlığı 50 cm ve füzyon gücünün 4 GW değeri için tasarım yapılmıştır. Reaktörün üç boyutlu tasarımında ve ilgili bölgelerdeki nötronik hesaplamalarda MCNPX-2.7.0 Monte Carlo kodu ve ENDF/B-VII.0, JENDL-4.0 nükleer reaksiyon tesir kesiti kütüphaneleri kullanılmıştır.
Reaktörün ilk sıvı duvar, ikinci sıvı duvar, zırh bölgeleri için trityum üretim oranı (TBR), enerji çoğaltma faktörü (M), ısı enerjisi, fisyon reaksiyon sayısı ve bir yıldaki fisil yakıt üretimi hesaplandı. Reaktörün yapısal malzemesi olan çelik bölgesinde 30 tam güç yılında (FPY) radyasyon hasar parametreleri olan proton üretimi, döteryum üretimi, trityum üretimi, 3He üretimi ve He üretimi hesaplandı. 	Kullanılan her iki kütüphane için nötronik hesaplamaların birbirlerine yakın değerler aldığı gözlendi. Kullanılan her iki kütüphane için TBR>1,1 ve M>1,2 şartlarının sağlandığı, 6Li oranı arttıkça TBR'nin azaldığı, ayrıca M ve ısı enerjisinin arttığı tespit edildi. Reaktörde (n,γ) reaksiyonunun fisil yakıt üretimi üzerinde etkili olduğu, 238U ve 232Th fertil malzemesinden 239Pu ve 233U fisil yakıtının üretildiği belirlendi. Yapısal malzemede nötronların (n,p), (n,d), (n,t), (n,3He), (n,He) reaksiyonları yaptığı ve radyasyon hasarına neden olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, an APEX hybrid reactor was designed by using APEX fusion technology. Ferritic Steel and Vanadium (V-4Cr-4Ti) alloys were used two different structural materials in the designed APEX hybrid reactor. %100 Flibe (Li2BeF4),  %10 UF4 and %10 ThF4 heavy metals with 90% of Flibe (Li2BeF4) salt solution mixtures were used in the liquid first wall, the liquid second wall and shield zones of the reactor. In this study, the ratio of 6Li to Lithium used in the Flibe was varied between 15% and 20%. The design was made by taking the neutron wall load on the liquid first wall of the reactor as 10 MW/m2,  the thickness of the liquid second wall as 50 cm and fusion power as 4 GW. In three-dimensional design of the reactor and in the neutronic calculations of the relevant regions were utilized MCNPX-2.7.0 Monte Carlo Code and ENDF/B-VII.0, JENDL-4.0 libraries of nuclear reaction cross section. 
Tritium breeding rate (TBR), energy multiplication factor (M), heating, number of fusion reactions and fissile fuel production in a year were calculated for the liquid first wall, the liquid second wall and shield zones of reactor. The values of the radiation damage parameters of proton production, deuterium production, tritium production, 3He production and He production were calculated for 30 full power years (FPY) in the reactor's structural material which steel zone.
Neutronic calculations for both libraries used were observed to yield to similar values. For both libraries used, TBR>1.1 and M>1.2 conditions were achieved, as the level of 6Li increases TBR decreased, also M and heating were determined to increase. In the reactor of (n,γ) reaction was effective on fissile fuel production, 239Pu and 233U fissile fuel were determined to be produced from 238U ve 232Th fertile materials. In structural material of neutrons were detected to result in (n,p), (n,d), (n,t), (n,3He), (n,He) reactions and radiation damages.