Müstakil konut sitelerinde değişim/dönüşüm sorunsalı ve kimlik: Trabzon örneği
Changes, transformations in detached housing sites problems and identity: Trabzon example
Yazar: TÜLAY ZORLU
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE SAĞSÖZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Çağımızda konut kullanıcısının fiziksel ve psiko-sosyal gereksinmelerini karşılamanın ötesinde daha farklı anlamlar içeren çok boyutlu bir kavramdır. Hızla gelişen endüstrileşme, yaşamın her alanına geren teknolojik gelişmeler ve küreselleşen dünya kullanıcının yaşam biçimini, değer yargılarım ve dolayısıyla konuttan beklentilerini de değiştirmektedir. Değişen toplumsal yapı ve sosyo-kültürel değerler en başta toplumun çekirdeği olan ailenin yapışım etkilemektedir. Değişen ve çeşitlenen farklı aile tipleri zaman içinde değişebilecek gereksinmelerini karşılamak için esnek-değişebilir konut tasarımlarını gündeme getirmektedir. Bu bağlamda, kentsel doku içinde giderek daha yaygın bir yer kaplayan konut alanlarındaki müstakil konutlarda kullanıcının istekleri, tercihleri, beklentileri ve zaman içinde değişen bu özelliklerin konutlara yansıması üzerine bir çalışma yapılmıştır. Çalışmada özellikle tasarımcılara yönelik öneriler verilmiştir. Birinci bölümde, çalışmanın kuramsal çerçevesi oluşturularak sırasıyla, konut kavramı ve konutta sosyal belirleyiciler, kullanıcı gereksinmeleri, esneklik-değişebilirlik-uyabilirlik kavramları ile kültür-kimlik-konut kimliği ve kendinleme kavramları açıklanmıştır. İkinci bölümde, konuyu oluşturan nedenler belirlenerek sorunun tanımı yapılmış, çalışmanın amacı, çalışma alanının belirlenmesi ve izlenen yöntem konusunda bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde, çalışma alam olarak belirlenen sitelerin tanıtımı, konutların orijinal planlan ve sırasıyla incelenen tüm konutlardaki değişimler saptanarak sunulmuştur. Ayrıca yapılan anketlere verilen yanıtlara ilişkin genel frekans dağılımlarını içeren bulgular verilmiş ve bunların irdelenmesi yapılmış ve değerlendirilmiştir. Dördüncü bölümde, üçüncü bölümdeki bulguların genel sonuçlan açıklanmıştır. Beşinci bölümde, önceki bölümlerde yapılan çalışma ve elde edilen sonuçlar ışığında gelecek çalışmalar için öneriler yer almaktadır. Anahtar kelimeler: Konut, Konutta Esneklik-Değişebilirlik, Kültür, Kimlik, Bireysel Kimlik, Konut Kimliği

Abstract:
Transformations in Detached Housing Sites Problems and Identity: Trabzon example Housing, in our modern times has far exceeded the traditional meaning of meeting the physical, psychological and social needs of the users, and now it has gained a multidimensional meaning. The fast growing industrial life, and the technological developments, and the changing life styles, values, and expectations in our global world change the value judgments and the expectations of the users. The changing structure of the society and the socio-cultural values also change the structure of the family, an important unit of the society. There is a need to come up with flexible housing designs in order to meet the needs of the different family types. In this context, a study has been conducted to transform the changing demands, expectations, and choices of the users into the houses which occupy an ever increasing role in the urban texture. In the first part, the theoretical background of the study has been formed and the concepts such as the housing, social determiners in the house, user's needs, flexibility- variability-adaptability, culture-identity-housing and appropriation have been explained. In the second part, the problem has been introduced, and the reasons of the problem have been determined, and the aim of the study, the scope of the study area, and the method has been highlighted. In the third part, the study area, the introduction of the sites, the original housing plans, and the changes recorded in all houses have been presented. Moreover, the data including the distribution of the frequencies of the responses to the questionnaires have been analyzed and presented. In the fourth part, the findings of the questionnaire have been given. In the fifth part, the suggestions for further studies have been put forward in the light of the results provided in this study. Key Words: Housing, Flexibility- Variability- Adaptability in House, Culture, Identity, Cultural Identity, Individual Identity, House Identity VI