Erişkin periyodik sağlık muayenesi rehberlerinin karşılaştırılması: karşılaştırmalı içerik analizi
Comparison of adult periodic health examination guidelines: comparative content analysis
Yazar: ÖYKÜ CEREN KARACADAĞ AKINCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERHAN ŞİMŞEK
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Amacımız; erişkin (18 yaş ve üstü) yaş grubu üzerine olan Amerikan Aile Hekimleri Birliği (AAFP), Amerika Birleşik Devletleri Koruyucu Hizmetler Çalışma Kolu (USPSTF) ve Kanada Koruyucu Sağlık Hizmetleri Çalışma Kolu (CTFPHC) ve T.C. Sağlık Bakanlığı Aile Hekimliği Uygulamasında Önerilen Periyodik Sağlık Muayeneleri ve Tarama Testleri Rehberi rehberlerini karşılaştırarak içerik analizlerinin yapılması, farklı ve benzer önerilerin belirlenmesi ve rehberlerin hekimler tarafından daha etkin kullanılmasının sağlanmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi metodu kullanılarak rehberler içerik yönünden incelenerek benzer ve farklı içerikler açısından mukayese edilmiştir.
Bulgular: USPSTF rehberinde 75, AAFP rehberinde 74, CTFPHC rehberinde 20, T.C. Sağlık Bakanlığı rehberinde 30 ayrı öneri başlığı bulunmaktadır. İncelenen rehberlerdeki öneri başlıkları değerlendirildiğinde rehberlerin tümünde bulunan öneri başlıklarının 12 adet olduğu, bunlardan 8'inde tarama yapılması yönünde öneride bulunulduğu, 4 'ünde farklı veya zıt önerilerde bulunulduğu görüldü. Sadece USPSTF rehberinde yer alıp diğer rehberlerde yer almayan 6 başlık bulunmaktadır. Sadece AAFP rehberinde yer alıp diğer rehberlerde yer almayan 2 başlık bulunmaktadır. Sadece CTFPHC rehberinde yer alıp diğer rehberlerde yer almayan 1 başlık bulunmaktadır. Sadece T.C. Sağlık Bakanlığı rehberinde yer alıp diğer rehberlerde yer almayan 4 başlık bulunmaktadır. USPSTF rehberinin incelenen rehberlerden en detaylısı olduğu görülmüştür. USPSTF, AAFP, CTFPHC rehberleri aktif olarak güncellenmekte olup T.C. Sağlık Bakanlığı rehberinde 2015 sonrasında güncelleme yapılmamıştır.
Sonuç: Rehber kapsamlarında ve önerilerde farklılıklar bulunmaktadır. İncelenen rehberlerin hepsinin birbirine göre güçlü ve zayıf yönleri bulunmaktadır. Ülkemizde kullanılan T.C. Sağlık Bakanlığı Aile Hekimliği Uygulamasında Önerilen Periyodik Sağlık Muayeneleri ve Tarama Testleri Rehberi'nin yeni bilgiler doğrultusunda güncellenerek detaylandırılması önerilmektedir. 
Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, birinci basamak, periyodik sağlık muayenesi, periyodik sağlık muayenesi rehberi

Abstract:
Aim: Our aim is to compare the content analyses by comparing the American Academy of Family Physicians (AAFP), United States Preventive Services Task Force (USSTF), Canadian Task Force on Preventive Health Care (CTFPHC) and Republic of Turkey Ministry of Health's Guide on Periodic Health Examinations Used in Primary Care and to determine different and similar recommendations, and to ensure the more effective use of guidelines by physicians.
Material and Methods: Using the content analysis method, which is one of the qualitative research methods, the guides were examined in terms of content and compared in terms of similar and different contents.
Results: In the USPSTF guide, there are 75 recommendation headings, whereas the AAFP guide has 74, the CTFPHC guide has 20, and the T.C. Ministry of Health guide has 30 separate recommendation headings. When evaluating the recommendation headings in the examined guides, it is observed that all guides have 12 common recommendation headings, with 8 of them suggesting screening tests and 4 offering different or contradictory recommendations. There are 6 recommendation headings found only in the USPSTF guide and not in the other guides. There are 2 recommendation headings found only in the AAFP guide and not in the other guides. There is 1 recommendation heading found only in the CTFPHC guide and not in the other guides. There are 4 recommendation headings found only in the T.C. Ministry of Health guide and not in the other guides. It is noted that the USPSTF guide is the most detailed among the examined guides. The USPSTF, AAFP, and CTFPHC guides are actively updated, while no updates have been made to the T.C. Ministry of Health guide after 2015.
Conclusion: There are differences in the scope and recommendations of the guides. Each of the guides examined has its own strengths and weaknesses. It is recommended that the guide used in our country be updated and detailed in line with new information.

Key Words: Family medicine, guides, periodic health examinations, primary care