Dezavantajlı bölgelerdeki okullarda teknoloji kullanımının toplumsal eşitlik temelinde değerlendirilmesi
Evaluation of technology use in disadvantaged province schools on the basis of social equality
Yazar: ÇAĞRI OMARKÖY
Danışman: PROF. DR. CEM ÇUHADAR
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dezavantajlı gruplar = Disadvantaged groups ; Eğitim ekonomisi = Education economy ; Eğitim teknolojisi = Education technology ; Eşitlik ilkesi = Equality principle

Özet:
Okullarda bilgi ve iletişim teknolojilerinin daha verimli kullanılması ve bu konuda detaylı çalışmaların yapılması gerekliliği gün geçtikçe artmaktadır. Eğitim Öğretim sürecinde verimli teknoloji kullanımı yalnızca öğrencilerin bireysel çabaları sonucu meydana gelecek bir birikim olarak görülmemelidir. Alanlarında etkin yöneticiler, öğretmenler ve bilinçli velilerin yer aldığı bir teknoloji entegrasyon süreci başarıyı mümkün kılmaktadır. Dijitalleşen dünya ile sağlıklı iletişim kurabilen bireyler var olan teknolojik cihazları en dinamik ve yaratıcı şekilde kullanabilmektedirler. Ancak dezavantajlı bölgelerde ikamet eden aileler ve çocuklar çoğunlukla teknolojik cihazlara ve internet bağlantısına ulaşmakta zorluk yaşamaktadır. Bu bölgelerde okul dışı teknoloji kullanım aktiviteleri yok denecek kadar az gözlemlenmektedir. Bu araştırma, Türkiye'nin Marmara Bölgesinde yer alan bir şehrinde dezavantajlı okullarda teknoloji kullanımının toplumsal eşitlik bağlamında değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. 
Araştırma çalışılan konunun amacı doğrultusunda nitel araştırma yöntemlerinden olan durum çalışması olarak desenlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubu amaçlı örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Araştırma kapsamında çalışılan dezavantajlı eğitim ortamında görev yapan 2 yönetici, 9 öğretmen, 8 öğrenci ve 5 veli katılımcı olarak yer almıştır. Verilerin geçerlik ve güvenirliğini artırmak için veri çeşitlemesi kılavuzluğunda birden fazla veri toplama aracı ile çalışma gerçekleştirilmiştir. Çalışmada kavramsal çerçeveye göre belirlenmiş ana temalara göre yarı yapılandırılmış görüşme soruları oluşturulmuştur ve katılımcılara uygulanmıştır. Yarı yapılandırılmış görüşmelere ilaveten çalışma kapsamında gözlem formları da kullanılmıştır. Bulgular betimsel analiz yöntemiyle yorumlanmıştır. 
Araştırma sonuçlarına göre çalışma atmosferinde yer alan dezavantajlı okulda teknoloji altyapısı olarak sınıflarda akıllı tahta kullanımı mevcuttur. Sınıflar dışında öğrencilerin eşit teknoloji kullanımı adına düzenlenmiş alanların kullanılmadığı görülmüştür. Okulda görev yapan yöneticilerin ve öğretmenlerin teknolojik yeterlilik adına bir hizmet içi eğitim sürecine ihtiyaç duydukları sonucuna varılmıştır. Öğrencilerin sınıf dışı teknoloji kullanımını sosyal-medya ve oyundan ibaret algıladıkları, bu sayede teknoloji becerilerini en düşük seviyelere getirdikleri anlaşılmıştır.  Sosyo-ekonomik anlamda dezavantajlı bir bölgede ikamet eden ailelerin okulda gerçekleştirilen teknoloji bazlı faaliyetlerden haberdar olmadıkları görülmüştür. Elde edilen sonuçlar dezavantajlı okullarda eşit teknoloji kullanımının geliştirilmesi açısından katkı sağlayacaktır.

Abstract:
The need for more efficient use of information and communication technologies in schools and detailed studies on this issue is increasing day by day. The efficient use of technology in the education process should not be seen as an accumulation that will occur only as a result of the individual efforts of the students. A technology integration process involving effective administrators, teachers and conscious parents in their fields makes success possible. Individuals who can communicate well with the digitalized world can use existing technological devices in the most dynamic and creative way. However, families and children residing in disadvantaged areas often have difficulty in accessing technological devices and internet connection. In these regions, out-of-school technology use activities are hardly observed. This research was carried out to evaluate the use of technology in disadvantaged schools in the context of social equality in a city located in the Marmara Region of Turkey.
The research was designed as a case study, which is one of the qualitative research methods, in line with the purpose of the subject studied. The study group of the research was determined by purposive sampling method. Within the scope of the research, 2 administrators, 9 teachers, 8 students and 5 parents working in the disadvantaged education environment participated as participants. In order to increase the validity and reliability of the data, studies were carried out with more than one data collection tool under the guidance of data diversity. In the study, semi-structured interview questions were formed according to the main themes determined according to the conceptual framework and applied to the participants. In addition to semi-structured interviews, observation forms were also used within the scope of the study. The findings were interpreted with the descriptive analysis method.
According to the results of the research, there is the use of smart boards in the classrooms as a technology infrastructure in the disadvantaged school in the working atmosphere. It was observed that the areas arranged for the equal use of technology by students outside the classrooms were not used. It has been concluded that the administrators and teachers working at the school need an in-service training process for technological competence. It has been understood that students perceive the use of technology outside of the classroom to consist of social media and games, thus bringing their technology skills to the lowest levels. It has been observed that families residing in a socio-economically disadvantaged region are not aware of technology-based activities carried out at school. The results obtained will contribute to the development of equal technology use in disadvantaged schools.