hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Avanos yöresi kil yataklarının araştırılması ve astar uygulamaları
Investigation of clay deposits of Avanos region and primer applications
Yazar: AHMET ANIL ZORLU
Danışman: PROF. TUĞRUL EMRE FEYZOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Seramik Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Avanos yöresine ait kil yataklarının araştırılarak çeşitli uygulamaların yapıldığı sanat çalışması raporunun birinci bölümünde, kilin oluşumuna ve seramik astarının tarihsel sürecine yer verilmiştir. Belirlenen mevkiler doğrultusunda, kil yataklarının seçilmiş bölgelerinden alınan kil numunelerinin seramik astar üretiminde kullanılabilirliği araştırılmıştır. XRF analiz raporu sonucunda, seramik astarı hazırlama prosesi ve astar denemeleri görselleri ile birlikte sunulmuştur.
İkinci bölümde, çalışmalarında sıklıkla astar uygulaması gerçekleştiren uluslararası seramik sanatçılarından bahsedilerek, sanatçıların seçkin eserlerine değinilmiştir. 
Kapadokya'nın oluşumu gereği eşsiz bir yapıya sahip olduğu bilinmektedir. Üçüncü ve son bölümde, Kapadokya bölgesindeki yapılarda doğal afet ve insan faaliyetleri sebebiyle çeşitli tahribatların oluştuğu gözlemlenmiştir. Bu tür olumsuz eylemlerin etkisi altında kalınarak özgün çalışmalar yapılmıştır. Mevki killerinden hazırlanan astarlar, çalışmalarda uygulanarak deneyimlenmiştir.

Abstract:
The formation of clay and the historical process of ceramic slip are mentioned in the first part of the artwork report in which several implementations were completed by researching the clay fields local to Avanos region. Based on the designated areas, samples were taken from chosen parts of clay fields. Their usability in the production of ceramic slip was researched. The result of the XRF analysis report is presented together with the ceramic lining preparation process and the lining trials visuals. 
International ceramic artists who often practice ceramic slip in their artwork and their outstanding pieces have been mentioned in the second part. 
It is known that Cappadocia has a unique structure by its nature. In the third part, It was observed that natural disasters and human activities had caused a variety of damage to the constructions in the region. Affected by such negative actions, authentic studies have been completed. Ceramic slips prepared with the clay taken from the area have been used and experienced in the studies.
Edimsel yaklaşımla İran Azerbaycan Türkçesinden Türkiye Türkçesine kültür ve çeviri - Rukiye Kebiri örneği
Culture and translation from the Azerbaijani in Iran to Turkish with the pragmatic approach – the case of Rukiye Kebiri
Yazar: SEHER YAZAR KAYA
Danışman: PROF. DR. NURETTİN DEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Azerice = Azeri language ; Edimbilim = Pragmatics ; Kültür = Culture ; Rukayye, Kebiri = Rukayye, Kebiri ; Türk lehçeleri = Turkish dialects ; Türkiye Türkçesi = Türkiye Turkish ; Türkçe = Turkish ; Çeviri = Translation ; İran = Iran

Özet:
Bu tez, İran Azerbaycan Türkçesi ve Türkiye Türkçesi arasında yapılan çeviride kültürün kolaylaştırıcı ve zorlaştırıcı etkilerini sorgulamayı amaçlar. Akraba diller belirli sınırlarda ortak bir tarihi ve kültürü paylaştığı için çeviride bilgi kaybı en az düzeyde tutulabilir. Tarihsel süreçte yaşanan dil ilişkileri, göçler, sosyal ve siyasi vb. olaylar akraba dillerin farklı dil ve alt kültürleri barındırmasına neden olur. Çeviride, kültürün farklılaştığı noktada kaynak metin yanlış yorumlanabilir. Tezde, kültürel bağlamda seçilen örnekler ve kültürel farklılıklardan kaynaklanan sorunlar edimsel yaklaşımla incelendi.

Abstract:
This thesis aims to investigate the facilitating and complicating effects of culture in translation between Azerbaijani in Iran and Turkish. Since related languages share a common history and culture within certain borders, the loss of information in translation can be kept to a minimum. Language contact, migrations, social and political events, etc. in the historical process cause related languages to harbor different languages and subcultures. In translation, the source text may be misinterpreted at the point where the culture differs. In this thesis, the examples selected in the cultural context and the problems arising from cultural differences were analyzed with the pragmatical approach.
Olağanüstü kriz ve beden
Extraordinary crisis and body
Yazar: MUSTAFA YILMAZ
Danışman: DOÇ. OZAN BİLGİNER
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Aktivist sanat = Activist art ; Biyoiktidar = Biopower ; Ekonomik kriz = Economic crisis

Özet:
Sosyal ve toplumsal kriz dönemleri, bu dönemlerin yönetim biçimleri doğrudan sanatı, sanatçıların üretimlerini ve nesne olarak bedenin temsilini etkilemektedir. Bedenin toplumsal yapıyla olan etkileşiminin somutlaşma biçimlerinin bir yönünü de iktidarla olan ilişkisi oluşturmaktadır. "Olağanüstü Kriz ve Beden" başlıklı bu araştırmada, kriz dönemlerinin beden ve sanat üzerindeki etkileri, olağanüstü hâl uygulamaları ve sanat tarihindeki örnekler üzerinden incelenmiştir. Krizlerin insan yaşamına etkisi, beden temsilleri ve sanatsal tutumlar üzerinde belirgin değişimler yaratmıştır. Kriz dönemlerinde gerçekleşen sanat üretimleri, dönemin ruhunu ve sanatçının bakışını yansıtan önemli ögelerdir. Kriz dönemleri insan yaşamında, beden temsilinde ve sanat hareketlerinde önemli değişimlere yol açarken, sanatçıların bu süreçlerde sergiledikleri tutum ve krizleri ele alış biçimleri oldukça önemlidir. 

Tezin yazım sürecinde, pandemi, ekonomi ve çeşitli iktidar krizlerinin hâkim olduğu günümüzde, yaşanan krizlerin beden ve toplum üzerindeki etkileri geçmişte yaşanan benzer durumlardan referanslar alarak incelenecektir. Yapılacak incelemelerle birlikte olağanüstü krizlerin beden üzerindeki yansımalarını ve etkilerini, medya, iktidar ve beden üçgeninde değerlendirerek, geçmiş ve şimdiki dönemden sanat eserleri incelemeleriyle birlikte sanatçının kriz ortamındaki rolünü aramak amaçlanmaktadır.

Abstract:
Periods of social and societal crisis and the forms of governance of these periods directly affect art, the production of artists, and the representation of the body as an object. One aspect of the embodiment of the body's interaction with the social structure is its relationship with power. In this research titled "Extraordinary Crisis and the Body," the effects of crisis periods on the body and art are analyzed through the state of emergency practices and examples from art history. The impact of crises on human life has created significant changes on body representations and artistic attitudes. Artistic productions realized in times of crisis are essential elements that reflect the spirit of the period and the artist's point of view. While crisis periods lead to significant changes in human life, body representation, and art movements, the attitudes of artists in these processes and how they handle crises are critical. 
In the process of writing this thesis, the effects of crises on the body and society in today's world, which is dominated by pandemics, the economy, and various power crises, will be analyzed with references from similar situations in the past. By evaluating the reflections and effects of extraordinary crises on the body in the triangle of media, power, and body, it is aimed to search for the role of the artist in the crisis environment with the analysis of artworks from the past and present.
Zincirin halkaları: Osmanlı kimliğinde selef tasavvuru
Rings of chain: Imagination of predecessors in Ottoman identity
Yazar: EMRE TAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA HULUSİ LEKESİZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History
Dizin: Kolektif kimlik = Collective identity ; Politik kimlik =   ; Türk düşünce tarihi = Turkish thought history

Özet:
Osmanlı tarihlerinden günümüze ulaşanlar, tamamıyla devletin ikinci bir kuruluş süreci yaşadığı Fetret Devri (1402-1413) ve sonrasında ortaya çıkmış, Osmanlı hanedanı Timurluların ve çevre Türk-İslam hanedanlarının egemenlik iddiaları karşısında kendi meşruiyetini kanıtlamak ve yeni bir güçlü kimlik tesis etmek zorunda kalmıştır. Meşruiyet soyca Oğuz-Kayı anlatısına bağlanmakla kurulmuş, öte yandan hâkimiyetin önceki erklerden yasal biçimde devralınması gerekliliği Selçuklular başta olmak üzere önceki hanedanlar ve kutsi makamlarla Osmanlılar arasında tarihsel bir ilişki tesisini zorunlu kılmıştır. Bu ilişki kurgusu, Osmanlıları öncekilerin halefleri ve meşru mirasçıları olarak sahneye çıkarmış, öte yandan öncekilerin gölgesinde kalma tehlikesi, yeni devletin evvelkilerden ne kadar farklı ve üstün olduğunu vurgulamayı gerektirmiştir. Osmanlıların kendilerinden öncekilerle ilgili düşünceleri bazen bilinçli bir inşa ile ortaya çıkarken bazen de tutumlarda görece bilinç dışı biçimde kendini açık etmiştir. Bu tezde, öncellerle halef-selef ilişkisi kurma işinin Osmanlılarda nasıl bir görünüm arz ettiği, bu iş yapılırken geçmişte ve o anda vuku bulan hangi siyasi, askerî ve sosyal gelişmelerin etkili olduğu ele alınacaktır.

Abstract:
The remnants of the Ottoman history books emerged completely during the Interregnum (Fetret Devri, 1402-1413) and after, when the state had a second establishment process, and the Ottoman dynasty had to prove its legitimacy and establish a strong new identity against the sovereignty claims of the Timurids and the surrounding Turkish-Islamic dynasties. Legitimacy was established by being connected to the Oghuz-Kayı narrative, on the other hand, the necessity of legally inheriting the dominance from the previous powers necessitated the establishment of a historical relationship between the Ottomans and the previous dynasties, especially the Seljuks, and the sacred authorities. This relationship setup brought the Ottomans to the stage as the successors and legitimate heirs of the previous ones, on the other hand, the danger of being overshadowed by the previous ones necessitated emphasizing how different and superior the new state was from the previous ones. While the Ottomans' thoughts about their predecessors sometimes emerged with a conscious construction, sometimes they were relatively unconscious in attitudes. In this thesis, it will be discussed how the work of establishing a successor-predecessor relationship with the predecessors appeared in the Ottomans, and which political, military and social events that took place in the past and at that time were effective while doing this work.
Feminist dış politikanın geleceği üzerine bir tartışma: İsveç örneği
A debate on the future of feminist foreign policy: The case of Sweden
Yazar: CANSU BALCI
Danışman: DOÇ. DR. AHU SUMBAS YAVAŞOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset Bilimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: İsveç = Sweden

Özet:
Bu çalışmanın amacı feminist dış politikayı bu girişimi başlatan İsveç örneği başta olmak 
üzere incelemek ve son zamanlarda yükselen eleştirileri de temel alarak feminist dış 
politikanın geleceğine dair bir tartışma yürütmektir. 2014 yılında İsveç hükümeti 
tarafından ortaya atılan feminist dış politika söylemini ve Uluslararası İlişkiler alanında 
kadının yerini anlamak bu çalışmanın konusudur. Tez çalışmasında, İsveç başta olmak 
üzere feminist dış politikayı benimseyen ülkeler değerlendirilmiş ve kuramsal çerçeve ile 
birlikte ortak bir feminist dış politika söylemi sorgulaması yapılmıştır. İsveç'in feminist 
dış politikasının özgün yanları analiz edilmiştir ve yürüttüğü uygulamalar eleştirel bir 
şekilde değerlendirilmiştir. Bu tezde, İsveç'in feminist dış politikasının artıları ve eksileri 
üzerine bir tartışma yürütülmüştür. Tüm bu tartışmalar toplumsal cinsiyet 
anaakımlaştırması ve norm girişimci temaları çerçevesinde yapılmıştır.
Bu çalışmanın sonucunda en temelde İsveç'in bu alanda norm-girişimci bir politikayı 
toplumsal cinsiyet anaakımlaştırması çerçevesinde sürdürdüğüne varılmış ve İsveç'in 
reelpolitikasının ve feminist dış politikasının uyumsuzluğunun feminist dış politikanın 
geleceğini tehlikeye attığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to research the feminist foreign policy, especially the example of 
Sweden, which initiated this initiative, and to conduct a debate on the future of feminist 
foreign policy including the recent criticisms. Understanding the feminist foreign policy 
discourse put forward by the Swedish government in 2014 and the place of women in the 
field of International Relations is the subject of this study. In this thesis, countries that 
have adopted a feminist foreign policy, especially Sweden, were evaluated and a common 
feminist foreign policy discourse was examined within the theoretical framework. The 
unique aspects of Sweden's feminist foreign policy have been analyzed and its practices 
have been critically evaluated. In this thesis, a discussion was conducted on the pros and 
cons of Sweden's feminist foreign policy. All these discussions continued within the 
framework of the themes of gender mainstreaming and norm entrepreneurship.
As a result of this study, it has been concluded that Sweden maintains a normentrepreneurial policy in this field within the framework of gender mainstreaming and it 
is concluded that Sweden's contradiction in implementing reelpolitics and feminist 
foreign policy jeopardizes the future of feminist foreign policy.
Kamu görevlilerinin mali sorumluluğu ve kamu zararının değerlendirilmesi: Mevzuat ve uygulamaya yönelik öneriler
Fiscal liability of public servants and an assessment on public loss: Legislative and practical suggestions
Yazar: ŞERDİL ALİŞİR
Danışman: PROF. DR. AHMET BURÇİN YERELİ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Hukuki sorumluluk = Legal responsibility ; Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu = Public Financial Management and Control Law ; Kamu maliyesi = Public finance ; Kamu personeli = Public personnel ; Kamu zararı = Public loss ; Mali sorumluluk = Financial liability ; Sayıştay = Court of Accounts

Özet:
Dünyada kamu yönetimi alanında yaşanan gelişmeler kamu mali yönetimini de etkilemektedir. Bu kapsamda, Türkiye'nin de içinde bulunduğu birçok ülkede kamu mali yönetiminde önemli anlayış değişiklikleri yaşanmıştır. Ülkemizdeki anlayış değişikliğinin sonuçlarından biri 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunudur. 
Bu Kanun ile yeni bir yönetim ve denetim anlayışı kabul edilmiş olup mali sorumluluk özel olarak düzenlenmiştir. Ayrıca kamu zararına ilişkin önemli hükümler getirilmiştir. Bu düzenlemeler, kamu mali yönetiminde hesap verebilirliğinin sağlanması ve kamu kaynaklarının korunması açısından önemli bir yere sahiptir.
Bu çalışmada, idarenin beşerî unsuru olan kamu görevlilerinin mali sorumluluğu incelenmiş, kamu zararının unsurları ile sebepleri belirtilmiş ve 2017-2021 yılları arasında kamu zararı tutarları ile bunların konuları tespit edilmiştir. Ayrıca kamu zararına ilişkin olarak mevzuat ve uygulamaya yönelik öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Developments in the field of public administration in the world also affect public financial management. In this context, there have been significant changes in the understanding of public financial management in many countries, including Türkiye. One of the consequences of the change of understanding in our country is the Public Financial Management and Control Law No. 5018.
With this Law, a new management and audit approach has been adopted and financial responsibility has been specifically regulated. In addition, important provisions regarding public loss were introduced. These regulations have an important place in terms of ensuring accountability in public financial management and protecting public resources.
In this study, the financial responsibility of public officials, who are the human element of the administration, was examined, the elements and causes of public loss were specified, and the amounts of public loss and their subjects between 2017-2021 were determined. In addition, suggestions for legislation and practice regarding public loss are presented.
1945-1960 yılları arasında İstanbul ve Ankara'da cemiyet hayatı
The community life in Istanbul and Ankara between 1945-1960 years
Yazar: FATMA DOKUYUCU KAYMAKÇI
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÖZDEN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Tarih = History
Dizin: Moda tarihi = Fashion history ; Sosyal tarih = Social history

Özet:
İkinci Dünya Savaşı'nı takip eden yıllarda Türkiye'deki cemiyet hayatında önemli değişikliklerin yaşandığına tanıklık edilmiştir. Savaştan önce Türkiye'de gazete ve dergiler Hollywood yıldızları ve Avrupa sosyetesinin hayatlarını anlatan yazılara yer vermekteydi. Ancak İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra gazete ve dergilerde Türk cemiyet hayatına dair haberlere de yer verilmeye başlandı. Türk cemiyet hayatına yer veren yayınlar 1950 yılından sonra yaygınlık kazandı. İncelenen kaynaklarda ise cemiyet haberlerinin İstanbul ve Ankara özelinde yoğunlaştığı görülmektedir. Bu yüzden çalışma İstanbul ve Ankara cemiyet hayatı üzerinde durmaktadır.
Çalışma kapsamında İstanbul ve Ankara'da sosyetenin kimlerden oluştuğu ve sosyeteye nasıl dâhil olunduğu ele alınmaktadır. Buna ilave olarak sosyetenin nasıl bir yaşam tarzına sahip oldukları gösterilmeye çalışılmıştır. Ayrıca söz konusu yaşantının özel ve kamusal alandaki yansımaları sosyetenin gerçekleştirdikleri etkinlikler üzerinden gösterilmiştir. Tezde ayrıca yüksek sosyetede moda belirleyicilerinin kimler olduğu ve modayı nasıl yönlendirdikleri de ele alınan konular arasındadır. 
Çalışma kapsamında son olarak Türk sosyetesinde yer alan gayrimüslim halkın 1942 yılında çıkarılan Varlık Vergisi Kanunu ve 1955 yılında 6-7 Eylül Olaylarında yaşanan gelişmelerden nasıl etkilendikleri üzerinde durulmaktadır.

Abstract:
In the years following the Second World War, it has been witnessed that significant changes have taken place in the community life in Turkey. Before the war, newspapers and magazines in Turkey published articles about describing the lives of Hollywood stars and European society. However, after the Second World War, it was also begun to include news about Turkish community life in newspapers and magazines. Publications that include Turkish community life became widespread after 1950. In the sources which were examined, it is seen that the community news is especially concentrated on Istanbul and Ankara. Therefore, the study emphasizes the community life of Istanbul and Ankara.
Within the scope of the study, it is covered who the society consists of in Istanbul and Ankara and how they are included in the society. In addition to this, it has been tried to show what kind of lifestyle the society has. In addition, the reflections of the mentioned life in the private and public sphere have been shown through the activities carried out by the society. In addition, who are the fashion determinants in high society and how they direct fashion are also among the topics covered in the thesis.
Finally, within the scope of the study, it is emphasized how the non-Muslim people in the Turkish society were affected by the Wealth Tax Law enacted in 1942 and the developments in the 6-7 September Events in 1955.
Bir düalite ekseninde beş analiz: Saygun, Opus 76
Five analyses on the axis of duality: Saygun, Opus 76
Yazar: REFİKCAN TAŞAR
Danışman: PROF. DR. OSMAN TÜREV BERKİ
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Müzik = Music

Özet:
Op. 76, Saygun'un tamamladığı son eser olmasının yanı sıra onun ilk ve tek Piyano Sonatı'dır. Sahip olduğu özelliklerle eser, bestecinin kümülatif müzik dağarını yansıtma potansiyeli taşır; Saygun'un kendine özgü müzik dilini oluşturmada kullandığı bileşenlerin tespiti için önemli bir çalışma alanı sunar. 
Eserin üçüncü ve dördüncü bölümlerinin farklı noktalarında, beş kez tekrarlanan bir tema göze çarpar. Temanın tasarımını, ekseriyetle bir pedal ses üzerinde sergilenen yalın ezgiler ve eşzamanlı olarak duyurulan, dokusu yoğun ses öbekleri oluşturmaktadır. Ancak burada dikkat çekici bir husus vardır: Yalın ezgilerin yörüngesini belirleyen perde ile çoğunlukla pedal ses olarak tercih edilen perde aynı değildir. Bu iki kutup (reb-do), ardışık olmaları sebebiyle birbirleri üzerinde müthiş bir çekim gücü uygular ve dolayısıyla "eksen sesin ne olduğu" konusunda bir belirsizliğe yol açar.
Çalışmada bu sorunun yanıtı aranmış, bu amaçla, temanın sergilendiği beş varyantta "ses organizasyonu" ve "pedal fikirleri" temelinde çok boyutlu bir analiz gerçekleştirilmiştir. 
Analiz sonucunda şu iki kritik bulguya ulaşılmıştır: 
Besteci, -bir "düalite" anlayışıyla- tonal, modal ve makamsal atmosferleri eşzamanlı yaratmakta ve çifteksenlilik konseptini, temanın en karakteristik unsuru olarak kullanmaktadır.

Abstract:
Op. 76 is not only Saygun's last completed work, but also his first and only Piano Sonata. With its characteristics, the work has the potential to reflect the composer's cumulative musical cache; it offers an important field of study to identify the components that Saygun used to create his unique musical language.
At different points in the third and fourth movements of the work, a theme that is repeated five times draws attention. The design of the theme is characterized by simple melodies, often over a specific pedal sound, and simultaneously announced, texturally dense clusters of sounds. However, there is a remarkable point here: The pitch that determines the trajectory of the simple melodies is not the same as the pitch that usually preferred as the pedal sound. These two poles (re-do), being consecutive, exert an enormous gravitational pull on each other, leading to an ambiguity as to "what the axis sound is".
In this study, the answer to this question was sought, and for this purpose, a multidimensional analysis was conducted on the basis of "pitch organization" and "pedal ideas" in the five variants in which the theme is exhibited.