İdiyopatik intrakraniyal hipertansiyon olgularında optik koherens tomografi ve klinik bulgularının değerlendirilmesi
Evaluation of optical coherence tomography measurements and clinical findings in patients wi̇th idiopathic intracranial hypertension
Yazar: MAHDI NAZEMIYEH
Danışman: PROF. DR. ŞANSAL GEDİK
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Göz = Eye ; Hipertansiyon = Hypertension ; Retina = Retina ; Sinir lifleri = Nerve fibers ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence ; Ödem = Edema ; İntrakraniyal hipertansiyon = Intracranial hypertension

Özet:
Amaç: Bu çalışmada idiyopatik intrakraniyal hipertansiyon (İİH) olan hastalarda optik koherens
tomografi (OKT) bulgularının değerlendirilmesini ve bunların hastaların oftalmolojik muayene
bulguları arasındaki korelasyonunu değerlendirmeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalında
Nörooftalmoloji biriminde 01.01.2014 ile 01.01.2017 tarihler arasında muayenesi yapılıp İİH tanısı
konulan 18-50 yaş arası (ortalama 32.72 yaş) 40 hastanın 80 gözü retrospektif olarak çalışmaya dahil
edildi. Hastaların nörooftalmoloji biriminde kayıtlı dosyalarından sosyodemografik bilgileri ve
muayene bulguları not edildi. İlk tanı anında ve takipler sürecinde, en iyi düzeltimiş görme
keskinlikleri, göz içi basıncı ve renkli görme düzeyleri değerlendirildi. Spektral Domain OKT (OCT
Spectralis, Heidelberg Engineering GmbH, Heidelberg, Germany) ile Retina sinir lifi tabakası (RSLT)
ve makula kalınlığı ölçüldü. Hastaların görme fonksiyonları otomatik görme alanı testi (Humphrey,
SITA, 32-2) ile değerlendirildi.
Çalışmamıza daha önce kliniğimizde muayeneleri yapılmış olan 40 sağlıklı bireyin 80 gözü
kontrol grubu olarak dahil edildi. Kontrol grup bireyler üzerine rutin oftalmoskopi muayene yapılıp
RSLT ve makula kalınlığı değerleri SD-OKT ile ölçüldü. Çalışmamızda hastaların takipler sürecinde
görme keskinliği, renkli görme, görme alanı defektleri, PÖ evreleri, RSLT ve makula kalınlığındaki
dağılım ve değişimi değerlendirildi. Makula ve RSLT kalınlıkları kontrol grubu ile karşılaştırıldı.
Olguların SD-OKT yardımıyla alınan ortalama RSLT kalınlığındakı değişim ile fundoskopik
muayenede değerlendirilmiş olan PÖ evresiyle karşılaştırılıp arasındaki korelasyonun olup olmaması
değerlendirildi.
Bulgular: İlk tanı anındaki ortalama RSLT kalınlığı 223 ± 88.99 μm ölçüldü. Kontrol grubun
ortalama RSLT kalınlığına (104,5 ± 23.64 μm) göre anlamlı artış bulundu (p<0,001). RSLT
kalınlığındaki değişiklikler fundoskopi muayenedeki değerlendirilmiş olan PÖ evresiyle özellikle ilk 6
ayda istatistiksel olarak korelasyon göstermiştir (p<0,001). PÖ gerilemesiyle birlikte RSLT
kalınlığında anlamlı bir azalma görülmüştür. Hastaların takipler sürecinde görme keskinliğinde
anlamlı artış ve görme alanı defektlerinde ise anlamlı düzelme gözlenmiştir (p<0,001). Hastaların
takipler esnasında maküler kalınlık değişimi istatistiklsel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0,005).
Olguların ilk başvuruda en sık görülen GA defekti kör noktada genişleme (%73.8) ve en az görülen
patolojik görüntüsü de süperior alanda defekt (%7.5) idi. Takipler sonunda PÖ'de gerileme olmasına
rağmen, hastaların %28,8'inde kronik PÖ, %25'nde optik atrofi ve %46.2'sinde normal optik disk
görüntüsü mevcuttu.
Sonuç: RSLT kalınlığının ölçülmesi PÖ'nün değerlendirilmesinde yüksek duyarlılık göstermektedir.
İİH hastalarında ilk tanı anında ve takipler sürecinde, klinik muayene ve OKT yardımıyla RSLT
kalınlığının değerlendirilmesi, kalitatif ve kantitatif bir yöntem olarak PÖ'nün gerilemesinin daha
detaylı incelemesinde oldukça önemlidir. İİH hastalarının takiplerinde OKT ile RSLT değerlendirilmesi
artık rutin muayenenin bir parçasıdır.
Anahtar Kelimeler: İdiyopatik İntrakraniyal Hipertansyon, Papilödem, Optik Koherens Tomografi,
Retina Sinir Lifi Tabakası Kalınlığı.

Abstract:
PURPOSE: To identify the Optical Coherence Tomography (OCT) findings associated with
development of papilledema (PE) in patients with idiopathic intracranial hypertension (IIH).
MATERIALS and METHODS: Eighty eyes of 40 patients with newly confirmed IIH in the Selcuk
University Medical Faculty Department of Ophthalmology Neuro-Ophthalmology Unit, between
01,01,2014 and 01.01.2017 were recruited to this study and datas were retrieved from patients files
retrospectively. There was 38 female and 2 males. The average age at presentation was 32,72 years
(range 18-50 years). The patients had been underwent a complete ophthalmic evaluation at diagnosis
and follow up assesments at 3-months intervals in 36 months period, including best refracted Snellen
visual acuity, biomicroscopy of the anterior and posterior segments (a double-spheric 90-D lens for
evaluation of the degree of PE according to the Frisen ctiteria), intraocular pressure measurements,
color vision, automated visual field testing (Swedish Interactive Threshold Algorithm sita standard
30-2 strategy, Humphrey, Carl Ziess, Meditec, Dublin, Ca) and peripapillary retina nerve fiber layer
(RNFL) thickness measurement with SD-OCT (OCT specralis, Heidelberg Engineering, GmbH,
Heidelberg, Germany). A control group consisting of 40 healthy individuals was recruited. All of
them interwent a similar evaluations.
RESULTS: At diagnosis, the mean average RNFL thickness was 223±88,99μm and significantly
greater than the mean average RNFL thicknesses in conrol eyes (104,51 ±23,64 μm) (p< 0,0001). The
mean RNFL thicknesses in all peripapillary quadrants were significantly greater than in control eyes
also (p< 0,0001). Increasing in the average RNFL thicknesses was significantly statistically correlated
with the grade of papilledema in funduscopic examination at diagnosis (p< 0,0001). The baseline
RNFL thicknesses decreased significantly whereas the PE improved due to management during
follow up visits. A statistical significant correlation was found between the decreasing of the RNFL
thickness and PE improvement at two first follow up with 3-months intervals (p< 0,0001). However
there was not a statistical difference in macular thickness between both groups .
CONCLUSION: OCT measurement of RNFL has a high sensitive for detecting optic disc swelling.
RNFL thickness were quantitatively correlated with the grade of PE. OCT as a non invasive
quantitative technique should be used for diagnosis and monitoring of improvement of PE in patients
with IIH.