Küçükçekmece Gölü sedimanından besin tuzu salınımının doğal ve laboratuvar ortamında karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Comparative study of nutrient releasing from the Küçükçekmece Lake?s sediment in outdoor and indoor conditions
Yazar: CENK GÜREVİN
Danışman: PROF. DR. MERİÇ ALBAY
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı / İç Sular Biyolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Besleyici maddeler = Nutrients ; Su kalitesi = Water quality ; Su kalitesi modellemesi = Water quality modelling ; Su kirliliği = Water pollution ; Çökeller = Sediments

Özet:
Bu çalışma Küçükçekmece Gölü sedimanın da bazı fiziksel ve kimyasal parametrelerin araştırılması amacı ile Ekim 2006 ? Şubat 2008 tarihleri arasında yapılmıştır. Gölde belirlenen dört istasyondan alınan kor ve sediman örneklerinde besin tuzları başta olmak üzere bazı fiziksel ve kimyasal ölçümler yapılmıştır. Sediman üstü sudan farklı derinlik ve zaman aralıklarında besin tuzu salınımı, gözenek suyunda fiziksel ve kimyasal parametreler ve sedimanda fosfor fraksiyonları bu dönem içerisinde çalışılmıştır. Elde edilen bu sonuçlar bir model çalışmasında kullanılmış ve uygulanan iki senaryoda geleceğe yönelik gölün trofik düzeyi belirlenmiştir.Araştırma süresince sediman üstü suda başlangıçta çözünmüş oksijen 0.2 mg l-1 ? 14.2 mg l-1, pH: 6.80 ? 9.74, Eh: -137.6 ? 19 mV, NO3-N: 0.27 ? 3.39 mg l-1, NO2-N: 7.22 ? 431.38 µg l-1, TN: 4.64 ? 534.77 mg l-1, o-PO4: 444.45 ? 6616.47 µg l-1, TP: 819.61 ? 42239 µg l-1, SiO2: 0.04 ? 38.91 mg l-1, Fe+2: 0.03 mg l-1, SO4: 73.12 ? 2581 mg l-1 ve TK: 17.89 ? 1639.34 mg l-1 arasında değişiklikler göstermiştir.Gözenek suyunda ise pH: 6.42 ? 9.35, Eh: -134.6 ? 254.6 mV, NO3-N: 0.20 ? 61.18 mg l-1, NO2-N: 8.35 ? 14737 µg l-1, TN: 5.91 ? 1624.89 mg l-1, o-PO4: 57.28 ? 18988.86 µg l-1, TP: 104.94 ? 34617.92 µg l-1, SiO2: 6.48 ? 177.42 mg l-1, Fe+2: 0.06 ? 25.55 mg l-1 ve TK: 37.92 ? 12254 mg l-1 arasında ölçülmüştür.Sediman fosforda ise Organik Fosfor: 77.16 ? 3816.11 mg l-1, İnorganik Fosfor: 365.46 ? 13459 mg l-1 ve Toplam Fosfor: 355.60 ? 16609 mg l-1 arasında tespit edilmiştir.Bu değerlerden faydalanarak akı değerleri hesaplanmış ve bir model çalışması yapılmıştır.20 yıl sonra gölün trofik durumunu görmek için göle herhangi bir kirlilik yükünün girmediği varsayılarak bir senaryo düzenlenmiş ve beklenen sonuç Carlson Trofik İndeks yardımı ile yorumlanmıştır. Bu senaryoya göre, gölün trofik düzeyinin ileri ötrof olacağı ve sedimanın tek başına gölü besleyebileceği görülmüştür.

Abstract:
This study was carried out with the purpose of investigation of some physical and chemical parameters of the sediment of Lake Küçükçekmece between October 2006 and February 2008. Some physical and chemical measurements, primarily nutrients, in core and sediment samples were investigated in four stations which were located in the lake. Nutrient releasing in different layers above sediment in a definite time intervals, physical and chemical characteristics of pore water and phosphorus fractions of sediment were studied during this period. These results were used for a model study and two scenarios were applied to determine the future trophic level of the lake.Following water quality parameters of water above the sediment were measured; Dissolved oxygen (0.2 mg l-1 ? 14.2 mg l-1), pH (6.80 ? 9.74), Eh (-137.6 ? 19 mV), NO3-N (0.27 ? 3.39 mg l-1), NO2-N (7.22 ? 431.38 µg l-1) TN (4.64 ? 534.77 mg l-1), o-PO4 (444.45 ? 6616.47 µg l-1), TP (819.61 ? 42239 µg l-1), SiO2 (0.04 ? 38.91 mg l-1), Fe+2 (0.03 mg l-1), SO4 (73.12 ? 2581 mg l-1) and TC (17.89 ? 1639.34 mg l-1).pH (6.42 ? 9.35), Eh (-134.6 ? 254.6 mV), NO3-N (0.20 ? 61.18 mg l-1), NO2-N (8.35 ? 14737 µg l-1), TN (5.91 ? 1624.89 mg l-1), o-PO4 (57.28 ? 18988.86 µg l-1), TP (104.94 ? 34617.92 µg l-1), SiO2 (6.48 ? 177.42 mg l-1), Fe+2: (0.06 ? 25.55 mg l-1) and TC (37.92 ? 12254 mg l-1) were measured in pore water.In the sediment, Organic Phosphorus was varied between 77.16 ? 3816.11 mg l-1, Inorganic Phosphorus was changed between 365.46 ? 13459 mg l-1 and Total Phosphorus was measured between 355.60 ? 16609 mg l-1.Flux values were calculated by using these parameters and a model was conducted. A scenario assuming no pollution load into the lake was organised to see the trophic status of the lake in 20 years and expected results were interpreted with the help of Carlson Trophic Index. According to this scenario, trophic level of the lake would still be highly eutrophic and sediment was able to feed the lake alone.