Bir hak ihlali olarak çocuk cinsel istismarı üzerine sosyolojik bir inceleme: Diyarbakır örneği
Child sexual abuse as a right violation a sociological investigation on the case of Diyarbakır
Yazar: EZGİ SILA DEMİR
Danışman: PROF. DR. NACİYE YILDIZ
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Cinsel istismar = Sexual abuse ; Diyarbakır = Diyarbakır ; Lanzarote Sözleşmesi = Lanzarote Convention ; Çocuk hakları = Children's rights ; Çocuk istismarı = Child abuse ; Çocuk istismarı-cinsel = Child abuse-sexual ; Çocuklar = Children

Özet:
Çocuklar bir toplumun geleceğidir ve onların yetişmesi, eğitilmesi, sağlıklı kişilik yapılarına sahip olmaları, toplumsal yaşama uyum sağlayabilmeleri bakımından oldukça önemlidir. Bu bağlamda çocuk hakları, uluslararası ve ulusal hukukta tanımlanan ya da tanımlanmış kabul edilen düzenlemelerin konusu olmuştur. Dünyanın gelişmemiş ya da gelişmekte olan bütün ülkelerinde olduğu gibi Türkiye'de de sıklıkla çocuk hakları ihlalleri gündeme gelmektedir. Diyarbakır da ülkedeki bu duruma paralel bir biçimde çocuk hakları ihlallerinin sıklıkla yaşandığı kentlerden biridir. Bu hak ihlallerinin birçoğu kamuoyu gündemine gelmemektedir. Ebeveynlerin kontrolü altında bir yaşam sürdükleri için çocukların aile içinde uğradıkları hak ihlalleri "özel alan" sınırları içinde kalmaktadır.
Bu çalışma da toplum bilimsel bir perspektifle konuya yaklaşması bakımından önem taşımaktadır. Çalışmada, konunun önemi dikkate alınarak, çocuk hakları ihlallerine ilişkin sosyolojik bir bakış açısının nasıl olabileceği ve bu bakış açısının uygulamayı nasıl etkileyeceği soruları öncelenmektedir. 
Bu araştırmanın amacı; Diyarbakır'da gerçekleşmiş çocuk cinsel istismarı vakalarını, yerel mahkeme kararlarına dayanarak, doküman analizi yöntemiyle incelemektir. Çalışmada önce çocuk ve çocukluk kavramları kuramsal düzeyde açıklanmış, daha sonra uluslararası ve ulusal çocuk hakları yasaları ve sözleşmelerine yer verilmiştir. Çocukların cinsel dokunulmazlık hakkı, uluslararası ve ulusal yasalarda tanımlandığı şekliyle ele alınmıştır. Son olarak çocuk cinsel istismarı ile ilgili gerekçeli yerel mahkeme kararlarının doküman analizi yapılarak çocukların cinsel dokunulmazlık hakkı ile başka hangi haklarının ihlal edilmiş olabileceği tartışılmıştır.

Anahtar Sözcükler
Çocuk Cinsel İstismarı, Çocukluk Sosyolojisi,  Çocuk Hakları, Lanzarote Sözleşmesi

Abstract:
Children are the future of a society and their upbringing, education, and having a healthy personality are important for them to adapt the societal life. Moreover, children's rights have been the subject of defined or acknowledged regulations of international and national judiciary.  As it is at the top of the agenda in most underdeveloped or developing countries, children's rights violation also has its place in Turkey. Along with the country's position, Diyarbakir is a common place for child rights violation. Most of the violations are not brought to the attention of public. Because children live under their parents' watch, the violations they have within the family is considered to be in the boundaries of "private space". 
This paper is significant in addressing the subject from social science perspective. In connection with the importance of the subject, this paper deals with how a sociological perspective would be and how this perspective would affect the practice.
The purpose of this research is to analyse the documents for child sexual abuse in Diyarbakir with the help of district court decisions. This research first covers child and childhood in a theoretical framework, later includes international and national child rights laws and agreements. Children's sexual immunity rights has been covered in accordance with the international and national laws. Finally, the documents for justified district court decision related to child sexual abuse have been analysed in order to determine the other right abuses of along with sexual immunity right.

Keywords
Child Sexual Abuse, Childhood Sociology, Child Rights, Lanzarote Convention