Sözcük düzeyi işitsel anlama testi'nin (SİAT) geçerlik ve güvenirlik çalışması
The validity and reliability study of the word level auditory comprehension test (SİAT)
Yazar: MERVE KARABATAK SUNDET
Danışman: PROF. DR. İLKNUR MAVİŞ
Anadolu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Nöroloji = Neurology
Dizin: Afazi = Aphasia ; Anlama = Understanding ; Beyin hastalıkları = Brain diseases ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Teşhis testleri = Diagnostic tests ; Ölçekler = Scales ; İnme = Stroke ; İşitme algısı = Auditory perception ; İşitsel işlemleme = Auditory processing

Özet:
Bu çalışmada Sözcük Düzeyi İşitsel Anlama Testi'nin (SİAT) geçerlik ve güvenirliğinin araştırılması amaçlamıştır. SİAT üç alt test (Kategori, İsim ve Eylem) ve 50 test maddesinden oluşmaktadır. Geçerlik ve güvenirlik çalışmasında 18 yaş üzerinde Türkçe konuşan 35 afazili ve 77 sağlıklı katılımcı yer almıştır. Katılımcılar eğitim düzeylerine (1-8 yıl; 9-12 yıl ve 13+ yıl) ve yaşlarına göre (18-44, 45-59, 60+) üç gruba ayrılmıştır. Geçerlik adına yapı ve ölçüt geçerliği analizleri gerçekleştirilmiş olup; güvenirliğe yönelik iç tutarlılık, istikrarlılık ve eşdeğerlilik analizleri yapılmıştır. Afazi tipinin (tutuk ve akıcı) ve demografik değişkenlerin (yaş, eğitim, cinsiyet) afazili ve sağlıklı katılımcıların SİAT puanları üzerindeki etkisi incelenmiştir. Afazi tipi, yaş ve cinsiyet, afazili katılımcıların SİAT puanlarını etkilerken eğitim düzeyinin hem afazili hem de sağlıklı katılımcıların performansları üzerinde etkili olduğu bulunmuştur. Tutuk afazili katılımcıların SİAT puanları her alt testte akıcı afazili katılımcılara göre daha yüksektir. Bununla birlikte hem tutuk hem de akıcı afazili bireyler en yüksek puanı sırasıyla Ad Anlama, Kategori Anlama ve Eylem Anlama bölümlerinden almışlardır. Afazililerde erkekler kadınlardan; yaşı küçük olanlar da büyük olanlardan daha yüksek puan ortalamasına sahiptir. Afazili ve sağlıklı katılımcılarda en yüksek puan ortalamasına sırasıyla 13+ yıl, 1-8 yıl ve 9-12 yıl eğitime sahip olanlar olmuştur. SİAT'a ait kesme değer puanı 34,5 olarak belirlenmiştir. SİAT'ın Türkçe konuşan afazili bireylerin işitsel anlama becerilerinin değerlendirmesinde geçerli ve güvenilir bir test olduğu sonucuna varılmıştır.
Anahtar Sözcükler: Afazi, İşitsel Anlama, Sözcük Düzeyi İşitsel Anlama Testi, Geçerlik, Güvenirlik

Abstract:
The aim of this study was to investigate the validity and reliability of the Word Level Auditory Comprehension Test (SİAT). SİAT consists of three subtests (Category, Noun, and Verb) and 50 test items. This study included 35 aphasic and 77 healthy participants over the age of 18 who spoke Turkish. Participants were divided into three education (1-8 years; 9-12 years and 13+ years) and three age (18-44, 45-59, 60+) groups. For validity, construct and criterion validity analyzes were carried out; Internal consistency, stability and equivalence analyzes were conducted for reliability. The effects of aphasia type (fluent and non-fluent) and demographic variables (age, education, gender) on the SİAT scores of aphasic and healthy participants were examined. Aphasia type, age and gender affected the SİAT scores of the aphasic participants, while the education level was found to be effective on the performances of both aphasic and healthy participants. The SİAT scores of the participants with non-fluent aphasia were higher in each subtest than the participants with fluent aphasia. However, individuals with both non-fluent and fluent aphasia got the highest score on Noun Comprehension and the lowest score on Verb Comprehension subtests. In aphasic group, men scored higher than women; and younger participants scored higher than older ones. Both in aphasic and healthy participants, those with 13+ years of education had the highest and those with 9-12 years of education had the lowest score. The cut-off point of SİAT was determined as 34,5. It has been concluded that SİAT is a valid and reliable test for the evaluation of auditory comprehension skills of Turkish-speaking individuals with aphasia.
Keywords: Aphasia, Auditory Comprehension, Word Level Auditory Comprehension Test, Validity, Reliability