Annenin bağlanma özelliği ile ebeveyn tutumları ve çocukların ruhsal, davranışsal durumu arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between mother's attachment characteristics, parental attitudes, mental and behavioral status
Yazar: PARVİN AHMADOVA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MESUT YAVUZ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anne davranışı = Mother behavior ; Anneler = Mothers ; Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Davranışsal tutum = Behavioural attitude ; Duygusal sorunlar = Emotional problems ; Ebeveyn davranışı = Parenting behaviors

Özet:
Amaç: Bu araştırmada, annenin bağlanma özelliklerinin farklı ebeveynlik tutumları ve çocukların duygusal, davranışsal durumu ile aralarındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmaktadır. Nicel araştırma desenlerinden çalışmaya uygun olması sebebiyle karşılaştırmalı ilişkisel tarama modeli seçilmiş olan araştırma betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, Antalya ilinde yaşayan 13-17 yaş grubuna ait çocuğa sahip anneler ve çocukları oluşturmaktadır. Yöntem: Araştırma 237 anne ve çocukları üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya katılan anneler için Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri – II (YİYE – II), Güçler ve Güçlükler Anketi 4/17 (GGA 4/17) ve Kişisel Bilgi Formu; çalışmaya katılan annelerin çocukları için Anne Baba Tutum Ölçeği (ABTÖ) ve Kişisel Bilgi Formu uygulanmıştır. Çalışmada elde edilen verilerin istatistiksel analizleri için Shapiro-Wilk testi, regresyon analizi, ikili karşılaştırmalarda t testi, üç veya daha fazla kategorili değişkenler arasındaki farklılıkları bulabilmek amacıyla Varyans Analizi (F testi) kullanılmıştır. Çalışmanın tamamında anlamlılık düzeyi olarak p<0.05 değeri kabul edilmiştir. Bulgular: Araştırma sonucunda kaygılı bağlanma stili ile otoriter ebeveynlik tutumu arasında pozitif; kaçıngan bağlanma stili ile otoriter tutum arasında negatif yönde ilişki saptanmıştır. Kaçıngan bağlanma stiline sahip ebeveynlerin çocuklarında davranım sorunları yüksek, olumlu sosyal davranış puanları ise düşük bulunmuştur. Elde edilen verilere göre otoriter ebeveyn tutumu ile çocukların duygusal ve davranışsal sorunları arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu anlaşılmaktadır. Regresyon analizi sonuçları incelendiğinde otoriter ebeveyn tutumlarının, çocuklarda duygulanım, davranım sorunları ve dikkat eksikliği hiperaktivite belirtileri riskini arttırdığı görülmektedir. Demokratik ebeveyn tutumu çocuklarda olumlu sosyal davranışlar ile ilişkili bulunmuştur. Sonuç: Yapılan araştırmanın sonuçları değerlendirildiği zaman kişinin bağlanma özelliğinin ebeveynlik tutumlarını önemli ölçüde etkilediği görülmektedir. Olumsuz bağlanma özelliğine sahip annenin çocuğuna karşı tutumlarının olumsuz ebeveyn tutumları olduğu ve çocukların duygusal ve davranışsal durumunu olumsuz yönde etkilediği tespit edilmiştir. Bulgular sonucunda ortaya çıkan veriler, otoriter tutumun çocukların duygusal ve davranışsal durumunu olumsuz yönde etkilediği tespit edilmiştir. Demokratik ebeveyn tutumu ise çocuklarda olumlu sosyal davranışlar ile ilişkili bulunmuştur.

Anahtar kelimeler: Bağlanma, Ebeveyn Tutumları, Duygusal Sorunlar, Davranışsal Sorunlar.

Abstract:
Purpose: In this study, it was aimed to investigate the relationship between mother's attachment characteristics and different parenting attitudes and emotional and behavioral status of children. The descriptive study was chosen as a comparative relational screening model because it was suitable for quantitative research designs. The population of the study consists of mothers and children of 13-17 age group living in Antalya. Method: The study was conducted on 237 mothers and their children. The Experience in Close Relationship Scale- II, Strength and Difficulties Questionnaire and Personal Information Form;  Parenting Style Scale and Child Personal Information Form were applied to the children of the mothers who participated in the study. Study Shapiro-Wilk test for statistical analysis of the data obtained, regression analysis, pair comparison test, the differences between three or more categorical variables analysis of variance to find (F test) were used. P<05 value was accepted as the level of significance in the whole study. Results: As a result of the research, the relationship between anxious attachment style and authoritarian parenting attitude was positive; There was a negative correlation between avoidant attachment style and authoritarian attitude. Behavioral problems were found high and positive social behavior scores were low in the children of the parents with avoidant attachment style. According to the data obtained, there is a positive relationship between authoritarian parental attitude and emotional and behavioral problems of children. When regression analysis results are examined, it is seen that authoritarian parent attitudes increase the risk of affective, behavioral problems and attention deficit hyperactivity symptoms in children. Democratic parental attitude was associated with positive social behavior in children. Conclusion: When the results of the research are evaluated, it is seen that the attachment charactaristics affects the parenting attitude significantly. It was found that the attitudes of the mother with negative attachment characteristics towards her child were negative parental attitudes and negatively affected the emotional and behavioral status of the children.

Keywords: Attachment, Parental Attitudes, Emotional Problems, Behavioral Problems.