Genç taekwondocularda pliometrik antrenmanların denge, eklem pozisyon hissi ve çabuk kuvvete etkisi
Effect of plyometric trainings on balance, joint position sense and quick strength in young taekwondo players
Yazar: AHMET MÜCAHİT ÖZCAN
Danışman: DOÇ. DR. ALİ OSMAN KIVRAK
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Spor = Sports
Dizin: Antrenman = Training ; Denge = Equilibrium ; Pliometrik antrenman = Plyometric training ; Postural denge = Postural balance ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Taekwondo = Taekwondo ; Çabuk kuvvet = Explosive power

Özet:
Bu araştırmada, genç taekwondocularda pliometrik antrenmanların denge, eklem pozisyon hissi ve çabuk kuvvete etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Araştırmaya Konya ilinde 15-18 yaşları arasında olan 20 taekwondocu gönüllü olarak katılmıştır. 10 sporcu (5 kadın, 5 erkek) deney ve 10 sporcu (5 kadın, 5 erkek) kontrol grubu olmak üzere iki farklı grup oluşturuldu. Deney grubu standart taekwondo antrenmanlarına ek olarak 8 hafta boyunca haftada 3 gün pliometrik antrenman programı uygulanmış, kontrol grubu ise standart taekwondo antrenmanlarına devam etmişlerdir. Grupların karşılaştırılmasında bağımlı ve bağımsız örneklemler için t-testi uygulanmıştır.
Gözler açık (GA) koşulda deney ve kontrol gruplarının ön test denge skorları arasında anlamlı farklılık yokken (p>0,05), son testte deney grubunun denge skorlarının kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük olduğu tespit edildi (p<0,05). Gözler kapalı (GK) koşulda ise ön test ve son test denge skorlarının gruplar arasında farklı olmadığı belirlendi (p>0,05). 8 haftalık pliometrik antrenman sonunda deney grubunun GA ve GK koşulda denge skorlarında anlamlı düzeyde azalma saptandı (p<0,05). Kontrol grubunun ise ön test – son test ölçümleri arasında GA ve GK koşulda denge skorlarında anlamlı değişim tespit edilmedi (p>0,05).
Eklem pozisyon hissi ön test ölçümlerinin dominant ve non-dominant bacak 30°, 45° ve 60° deney ve kontrol grupları arasında anlamlı farklılık olmadığı tespit edildi (p>0,05). Son testte non-dominant 30°, dominant 45° ve dominant 60° eklem pozisyon hissi ölçümleri deney ve kontrol grupları arasında farklı değilken (p>0,05), deney grubunun dominant 30°, non-dominant 45° ve non-dominant 60° eklem pozisyon hissi ölçümlerinin kontrol grubundan daha düşük olduğu saptandı (p<0,05). Pliometrik antrenman sonunda deney grubunun dominant 30° ve non-dominant 45° eklem pozisyon hissi değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde azalma belirlendi (p<0,05). Ancak non-dominant 30°, dominant 45°, dominant 60° ve non-dominant 60°'deki eklem pozisyon hissi ölçümlerinin ön test – son test ölçümleri arasında farklılık yoktu (p>0,05). Kontrol grubunda ise dominant ve non-dominant bacak 30°, 45° ve 60° eklem pozisyon hissi ön test – son test ölçümleri arasında istatistiksel farklılık olmadığı saptandı (p>0,05).
Durarak uzun atlama ve dikey sıçrama performansı ön test ölçümleri deney ve kontrol grupları arasında farklı değildi (p>0,05). Ancak son testte deney grubunun durarak uzun atlama ve dikey sıçrama performansı kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksekti (p<0,05). Pliometrik antrenman sonrasında deney grubunun ön test – son test performansları arasında durarak uzun atlama ve dikey sıçrama performansları artış gösterdi (p<0,05), kontrol grubunda ise farklılık tespit edilmedi (p>0,05).
Sonuç olarak; 8 haftalık pliometrik antrenmanın genç taekwondo sporcularında denge, eklem pozisyon hissi ve çabuk kuvvet performansını geliştirebileceği söylenebilir.

Abstract:
In this research, it is aimed to examine effect of plyometric trainings on balance, joint position sense and quick strength in young taekwondo players.
20 taekwondo players aged between 15-18 in Konya participated in the research voluntarily. Two different groups were formed, one of which was test group (5 female, 5 male) and the other one was control group (5 female, 5 male). The test group was subjected to plyometric training program 3 days a week during 8 weeks in addition to standard taekwondo trainings, while the control group continued its standard taekwondo trainings. T-test was applied for paired and unpaired samples in comparison of the groups.
Although there weren't significant differences between pre-test balance scores of the experimental and control groups under eyes open (EO) condition (p>0,05), it was found that balance scores of the experimental group were statistically significantly lower than the control group in post-test (p<0,05). Under eyes closed (EC) condition, it was determined that the pre-test and post-test balance scores were not different between the groups (p>0,05). At the end of 8-week plyometric training, a significant decrease was found in balance scores of the experimental group under EO and   EC condition (p<0,05). On the other hand, no significant change was detected in balance scores of the control group between pre-test – post-test measurements under EO and EC condition (p>0,05).
No significant difference was found between the experimental and control group in dominant and non-dominant leg 30°, 45° and 60° of joint position sense pre-test measurements (p>0,05). In post-test, it was determined that while non-dominant 30°, dominant 45° and dominant 60° joint position sense measurements were not different between the experimental and control group (p>0,05), dominant 30°, non-dominant 45° and non-dominant 60° joint position sense measurements of the experimental group were lower than the control group (p<0,05). At the end of plyometric training, a statistically significant decrease was found in dominant 30° and non-dominant 45° joint position sense values of the experimental group (p<0,05). However, there was no difference between pre-test – post-test measurements of joint position sense measures at non-dominant 30°, dominant 45°, dominant 60° and non-dominant 60° (p>0,05). In the control group, no statistical difference was found between pre-test – post-test measurements of dominant and non-dominant leg 30°, 45° and 60° joint position sense (p>0,05).
	Standing long jump and vertical jump performance was not different between the experimental and control group in pre-test measurements (p>0,05). However, in the post-test, standing long jump and vertical jump performance of the experimental group was statistically significantly higher than the control group (p<0,05). After plyometric training, the long jump and vertical jump performances of the experimental group, between the pre-test and post-test performances, increased (p<0.05), but no difference was found in the control group (p>0.05).
In conclusion; it can be said that 8-week plyometric training can develop balance, joint position sense and quick strength performance in young taekwondo players.