Eskişehir şartlarına uygun çilek çeşitleri ve dikim zamanlarının tespiti
Determination of sultable strawberry cultivars and planting times in Eskişehir conditions
Yazar: FATMA GÜLSÜM OĞUZ
Danışman: PROF. DR. LÜTFİ PIRLAK
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma Eskişehir ilinde çilek yetiştiriciliğinde uygun çeşit ve dikim zamanlarının tespiti amacıyla yapılmıştır. Bitki materyali olarak Albion, San Andreas, Sweet Ann, Redlans Hope ve Kabarla çilek çeşitleri kullanılmıştır. Frigo fideler 25 Nisan (1. dönem), 10 Mayıs (2. dönem), 25 Mayıs (3. dönem), 10 Haziran (4. dönem), 25 Haziran (5. dönem), 10 Temmuz (6. dönem) ve 25 Temmuz 2014 (7. dönem) olmak üzere yedi farklı tarihte açık araziye dikilmiştir. Bitkilerde verim, ortalama meyve ağırlığı, meyve sertliği, meyve rengi, suda çözünebilir kuru madde miktarı, titre edilebilir asit miktarı ve pH belirlenmiştir. Bu çalışmada, bitki başına verimlerin çeşitlerde ortalama 362.71 g (Redlans Hope) ile 635.88 g (Kabarla) arasında, dönemler arasında ise ortalama 341.37 g (7. dönem) ile 652.79 g (2. dönem) arasında değiştiği tespit edilmiştir. Çeşitler arasında meyve ağırlığının ortalama 15.00 g (Kabarla) ile 19.51 g (San Andreas) arasında, dönemler arasında ise 11.25 g (7. dönem) ile 20.15 g (1. dönem) arasında değiştiği belirlenmiştir. Çeşitler arasında meyve sertliği ortalama 1.30 kg/cm² (Kabarla) ile 1.03 kg/cm² (Sweet Ann) arasında, dönemler arasında ise 0.96 kg/cm² (4. dönem) ile1.40 kg/cm² (5. dönem)  arasında bulunmuştur. Meyve rengi ölçümlerinde ortalama olarak 'L' değeri 25.64 (Redlans Hope) ile 33.44 (Sweet Ann)  arasında, dönemler arasında ise 25.40 (4. dönem) ile 31.33 (6. dönem) arasında değiştiği, 'C' değeri ortalama 25.02 (Redlans Hope) ile 35.80 (San Andreas) arasında, dönemlere göre 'C' değeri ortalama ise 26.21 (4. dönem) ile 32.55 (1. dönem) arasında değiştiği, H° değeri ortalama 23.30 (Redlans Hope) ile 32.22 (Sweet Ann) arasında, dönemler arasında ortalama olarak ise 23.01 (7. dönem) ile 28.95 (6. dönem) arasında değiştiği tespit edilmiştir. Suda çözünür kuru madde ve pH değerleri arasında önemli fark tespit edilmiştir. Çeşitler arasında suda çözünür kuru madde miktarı ortalama % 6.26 (San Andreas) ile % 7.98 (Sweet Ann), dönemler arasında ise % 5.47 (7. dönem) ile % 7.93 (6. dönem) arasında değişmiştir. pH ise çeşitlerde 3.09 (Albion) ile 3.63 (Kabarla), dönemlerde ise 2.85 (4. dönem) ile 3.98 (3. dönem) arasında değişmiştir. Titre edilebilir asit miktarı bakımından çeşitler arasında istatiksel olarak önemli bir fark tespit edilmemiştir. Fakat dikim dönemleri arasında istatiksel olarak farklılık bulunmuştur. Çeşitler arasında titre edilebilir asit miktarı ortalama % 0.38 (Redlans Hope) ile % 0.43 (Sweet Ann) arasında, dönemler arasında ortalama olarak ise % 0.32 (7. dönem) ile % 0.45 (3. dönem) arasında değiştiği tespit edilmiştir.
Sonuç olarak Eskişehir şartlarında verim ve meyve özellikleri bakımından Kabarla, San Andreas ve Sweet Ann çeşitlerinin, dikim zamanları olarak da 25 Nisan ve 10 Mayıs tarihlerinin uygun olduğu tespit edilmiştir.




Anahtar Kelimeler: Eskişehir, çilek çeşitleri, dikim zamanları

Abstract:
This study was carried out to determine suitable cultivars and planting times in strawberry cultivation in Eskişehir ecological conditions. Albion, San Andreas, Sweet Ann, Redlans Hope and Kabarla strawberry varieties were used as plant material. Frigo seedlings were planted on open land on seven different dates: 25 April (1st period), 10 May (2nd period), 25 May (3rd period), 10 June (4th period), 25 June (5th period), 10 July (6th period) and 25 July 2014 (7th period). The yield, average fruit weight, fruit hardness, fruit colour,  water soluble solids content, titratable acidity and pH of the plants were determined. In this study, the yield values per plant were between 362.71 g (Redlans Hope) and 635.88 g (Kabarla) and between the period of 341.37 g (7th period) and 652.79, respectively. It was determined that the fruit weight between cultivars ranged between 15.00 g (Kabarla) and 19.51 g (San Andreas), and between 11.25 g (7th period) and 20.15 g (1st period). It was determined that the fruit hardness between cultivars ranged between 1.03 kg/cm² (Sweet Ann) and 1.30 kg/cm² (Kabarla), and 0.96 kg/cm² (4th period) and 1.40 kg/cm² (5th period). While the mean 'L' value was determined in fruit color measurements between 25.64 (Redlans Hope) and 33.44 (Sweet Ann), this value was measured between 25.40 (4th period) and 31.33 (6th period) in the periods. It was also determined that  the mean  'C' value between cultivars ranged between 25.02 (Redlans Hope) and 35.80 (San Andreas), and 26.21 (4th period) and 32.55 (1st period). In addition the changing of mean 'Ho' value was obtained between 23.30 (Redlans Hope) and 32.22 (Sweet Ann) and between 23.01 (7th period) and 28.95 (6th period).There was a significant difference between the total soluble solids and pH values. The average between the varieties ranged between % 6.26 (San Andreas) and % 7.98 (Sweet Ann) and between % 5.47 (7th period) and % 7.93 (6th period). The mean pH values varied between 3.09 (Albion) and 3.63 (Kabarla) between the varieties, and the mean between 2.85 (4th period) and 3.98 (3rd period). There was no significant differences found between titratable acidity values statistically. However, it was found some differences between planting periods statistically. While the mean titratable acidity value was measured between % 0.38 (Redlans Hope) and % 0.43 (Sweet Ann) for  the varieties, it was obtained between % 0.32 (7th period) and % 0.45 (3th period) in the periods.
As a result, it was determined that the planting times of Kabarla, San Andreas and Sweet Ann varieties were suitable in terms of yield and fruit characteristics in Eskişehir conditions and 25 April and 10 May.

Keywords: Eskişehir, strawberry cultivars, planting times