Konutlarda yapısal sınır bileşenlerinin esnek mekân oluşumu üzerine etkisi: Gaziantep örneği
Structural border components in housings effect on the formation of flexible space: The case of Gaziantep
Yazar: TUBA ÇOLAKOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET MURAT ULUĞ
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Esnek konut = Flexible residential ; Geleneksel konut = Traditional dwelling ; İç mekan = Interior space

Özet:
Mekân; belirli bir alanın iki boyutlu veya üç boyutlu farklı parametrelerle sınırlandırılıp boşluk kavramından sıyrılarak, anlam yüklendiği ve oluşturulduğu alanlardır. İç mekân organizasyonu ise, mekânın yapısal bileşenlerinin ve öğelerinin başta işlevsellik olmak üzere, esneklik, kullanışlılık, uyum ve estetik gibi parametreler de göz önünde bulundurularak ve kullanıcının talepleri, yaşam tarzı ve yaşam standardı da göz önüne alınarak, gerekli konfor düzeyi içerisinde, bir bütün olarak düşünülüp tasarlanmasıdır. Bu organizasyon biçimi çeşitli faktörlere bağlı olmakla birlikte, mekân bileşenleri ve öğeleri aracılılığıyla meydana gelmektedir. Mekânlar sınırlar aracılığıyla oluşmaktadır ve sınırlar aracılığıyla kullanıcılar için farklı amaçlara ve ihtiyaçlara hizmet eden alanlara ayrılmakta ve bu şekilde bir veya birden fazla işlev kazanmaktadır. Mekân kavramını oluşturan temel unsurlardan biri olan sınır kavramı, iç mekân yapı oluşumunda yapısal sınır bileşenleri olan;  zemin (döşeme), duvar, kolon, örtü (tavan) gibi elemanlarla sağlanmaktadır.
İç mekânda sınır kavramı, mekânın oluşum aşamasında başlamakta, tasarım aşamasında yapısal sınır bileşenlerinin etkisiyle ve iç mekân organizasyonunda da donatı ve objeler aracılığıyla mekânı farklı yöntemlerle alanlara ayırmakta ve bu alanların oluşumunda da bu çalışmada üzerinde duracağımız nokta olan esneklik başta olmak üzere birçok parametrenin ele alınmasıyla gerçekleştirilmektedir. Bu çalışmada iç mekân tasarımında birçok faktörle birlikte ele alınarak ve yine kullanıcının talepleri ve oluşturulacak mekânın boyutsal yapısı da göz önünde bulundurularak ele alınacak temel konu, tasarımda esneklik kavramıdır. Tasarımda esneklik kavramı da; tasarım esnekliği ve kullanım esnekliği adı altında iki ana başlıktan ve bu başlıkları sağlayan farklı yöntemlerden oluşmaktadır. Mekânda esneklik kavramı özellikle dar mekânlar başta olmak üzere birçok alanda, mekânlar arası iletişimi daha etkin bir şekilde sağlamakla birlikte, bu alanların her birine işlevsellik açısından da katkı sağlamaktadır. Esnek mekânlar, tasarım sürecinde işlevsel mekânları da doğurmaktadır.  Her bir mekânın daha işlevsel ve geçirgen olmasını sağlayan bu kavram, gerek yapısal sınır bileşenlerinin üzerinde yapılan müdahalelerle, gerek iç mekânı oluşturan donatılar, objeler gibi sınırlayıcı etkiye de sahip olan farklı elemanlarla sağlanan ve kurgulanan bir tasarım kriteri olup, esneklik kavramı mekân tasarımı sürecinde günümüzde temel kavramlardan birini oluşturmaktadır.

Abstract:
Place; These are the areas where a certain area is limited with two-dimensional or three-dimensional different parameters, and meaning is loaded and created by getting rid of the concept of space. On the other hand, the interior space organization is defined as the structural components and elements of the space as a whole, within the required level of comfort, taking into account the parameters such as flexibility, usability, harmony and aesthetics, especially the functionality, and taking into account the demands of the user, lifestyle and standard of living. thought and designed. Although this form of organization depends on various factors, it occurs through spatial components and elements. Spaces are formed through borders and are divided into areas that serve different purposes and needs for users through borders and thus gain one or more functions. The concept of border, which is one of the basic elements that make up the concept of space, is the structural boundary components in the formation of the interior structure; It is provided with elements such as floor (floor), wall, column, cover (ceiling). At the same time, furniture that plays a limiting and active role in the space also serves this purpose.
The concept of border in the interior begins at the formation stage of the space, with the effect of the structural boundary components in the design stage and by means of equipment and objects in the interior space organization, it divides the space into areas with different methods, and in the formation of these areas, it is realized by considering many parameters, especially flexibility, which is the point we will focus on in this study. In this study, the main issue that will be discussed in interior design, considering the demands of the user and the dimensional structure of the space to be created, is the concept of flexibility in design. The concept of flexibility in design; It consists of two main headings called design flexibility and flexibility of use, and different methods that provide these headings. The concept of flexibility in space provides more effective communication between spaces in many areas, especially in narrow spaces, and also contributes to each of these areas in terms of functionality. Flexible spaces also create functional spaces in the design process. This concept, which makes each space more functional and permeable, is a design criterion that is provided and fictionalized both with interventions on the structural boundary components, and with different elements that have a limiting effect such as the equipment and objects that make up the interior space, and the concept of flexibility is a fundamental concept in the space design process today. constitutes one of the concepts.