Okul yöneticilerinin özyeterlik inançları ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of relationship between self efficacy beliefs and burnout levels of school principals
Yazar: PIRIL ANIL ARIKAN
Danışman: PROF. DR. CEMAL ERGİN EKİNCİ
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Okul yöneticileri = School administrators ; Tükenmişlik = Burnout ; Yönetsel yeterlik = Managerial competence ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief

Özet:
Bu araştırmada, okul yöneticilerinin özyeterlik inançları ile tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkilerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini 2018-2019 eğitim öğretim yılında Muğla ilinde bulunan ilkokul, ortaokul ve liselerde görevli okul yöneticileri (okul müdürleri ve müdür yardımcıları) oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi 310 okul yöneticisinden oluşmaktadır. Nicel araştırma yöntemleriyle gerçekleştirilen araştırma ilişkisel tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Veriler Okul Yöneticileri Özyeterlik İnançları Ölçeği ve Tükenmişlik Ölçeğinin örnekleme uygulanmasıyla elde edilmiştir. Araştırma verilerinin analizinde betimsel istatistikler, karşılaştırma istatistikleri (t testi ve tek yönlü varyans analizi - ANOVA) ve çoklu regresyon analizi kullanılmıştır.
Araştırma sonucunda, okul yöneticilerinin özyeterlik inançlarının hem genel olarak hem de alt boyutlar bazında yüksek olduğu bulunmuştur. Okul yöneticilerinin özyeterlik inançları cinsiyet, eğitim durumu, çalışılan yerleşim birimi değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermezken yöneticilik konumu (müdür, müdür yardımcısı), okul türü ve yöneticilik kıdemi değişkenlerine göre anlamlı düzeyde farklılaşmaktadır. Okul yöneticilerinin tükenmişlik düzeylerinin düşük olduğu belirlenmiştir. Okul yöneticilerinin tükenmişlik düzeyleri cinsiyet, eğitim durumu, çalışılan yerleşim birimi, okul türü değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermezken yöneticilik konumu ve yöneticilik kıdemi değişkenlerine göre anlamlı düzeyde farklılaşmaktadır. Okul yöneticilerinin özyeterlik inançları ile tükenmişlik düzeyleri arasında negatif yönlü ve anlamlı ilişkiler vardır. Regresyon analizi sonuçlarına göre özyeterlik alt boyutlarından yönetsel özyeterlik ve öğretimsel liderlik özyeterliğinin tükenmişliği anlamlı düzeyde ve negatif yönde yordadığı bulunmuştur.

Abstract:
This study aimed to reveal the relationship between self-efficacy beliefs and burnout levels of school administrators. Population of the study consisted of school administrators who work in primary, middle and high schools in Muğla province in the 2018-2019 academic year. Sample of the study consisted of 310 school principals. The study was carried out as a descriptive study in quantitative method. Data were collected through the administration of School Principals' Self-Efficacy Perceptions and the Burnout Scale to the sample group. Descriptive statistics, comparative statistics (t-test and one-way analysis of variance), and multiple regression analyses were used in data analysis.
As a result of the study, it was determined that general self-efficacy beliefs and subdimensions of school principals were high. School principals' beliefs of self-efficacy did not show significant differences in terms of gender, educational status, settlement variables, whereas they differed significantly in terms of their managerial position, type of school and the managerial seniority. It was also revealed that school principals had a low burnout level. The burnout levels of the school principals did not differ significantly in terms of gender, educational status, settlements and school type variables, but they differed significantly in terms of managerial position and the managerial seniority. The results showed that there was a negative and significant relationship between self-efficacy beliefs and burnout levels of school principals. Results of regression analysis showed that managerial competence and instructional leadership competence dimensions of self-efficacy predicted burnout negatively and significantly.