Prone ve supine pozisyonlarda yapılan kraniotomilerde arteriyel ve end- tidal karbondioksit basıncı değişikliklerinin karşılaştırılması
End-tidal and arterial carbondioksid pressure value changes at craniotomy operations comparing supine and prone positions
Yazar: ZEYNEP ARAS
Danışman: PROF. DR. IŞIL GÜNDAY
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestezi = Anesthesia ; Kan gaz analizi = Blood gas analysis ; Kan gaz analizi = Blood gas analysis ; Karbon dioksit = Carbon dioxide ; Kraniyotomi = Craniotomy ; Serebrovasküler dolaşım = Cerebrovascular circulation ; İntrakraniyal basınç = Intracranial pressure

Özet:
Ekspire edilen karbondioksit konsantrasyonu (end-tidal karbondioksit) , solunum sonu ekspire edilen karbondioksit basıncını yansıtır. End-tidal karbondioksit kapnograf ölçümlerinden elde edilir, parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı değerini tahmin etmede kullanılabilir. Normal şartlarda parsiyel end tidal karbondioksit basıncı ile parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı arasında bir ilişki vardır ve sağlıklı kişilerde parsiyel end tidal karbondioksit basıncı parsiyel arteriyel karbondioksit basıncından 4-6 mmHg daha yüksektir.Pozisyonun ve genel anestezinin arter kan gazı üzerine olan etkileri önemlidir. Prone pozisyonunda pozisyona bağlı olarak pulmoner kan akımı ve gaz dağılımı supine pozisyonuna göre farklılık gösterir.Çalışmamızda, kraniotomilerde prone ve supin pozisyonlardaki parsiyel end tidal karbondioksit basıncı ile parsiyel arteriyel karbondioksit basınçları arasındaki negatif gradienti ve parsiyel end tidal karbondioksit basıncı takibinin parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı değeri ile uyumluluk ve yeterliliğini araştırdık.Çalışmamıza Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesinde Beyin Cerrahisi bölümünce kraniotomi operasyonu yapılan 18-80 yaş arası, Amerikan Anesteziyoloji Derneği ? ve ?? fizyolojik skoruna sahip olan 20?si prone pozisyonda ve 20?si supine pozisyonda olmak üzere 40 hasta dahil edildi. Olgular, grup ? (n=20) supine pozisyonda opere olanlar, grup ?? (n=20) prone pozisyonda opere olanlar olmak üzere iki gruba ayrıldılar. Kapnograf ile parsiyel end tidal karbondioksit basıncı değerleri takip edildi. Endotrakeal entübasyon sonrasında end-tidal karbondioksid 24-26 mmHg ve parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı değeri 30-35 mmHg olacak şekilde uygun tidal volüm (8-10 mL/kg), solunum sayısı (10-16/dk) ve yaklaşık 6L/dk taze gaz ile kontrollü ventilasyon uygulandı. Kan gazı örnekleri sol radial artere yerleştirilmiş olan kanülden indüksiyondan 15 dk sonra ve takiben operasyonun 1., 2., 3. saatlerinde ve operasyon bitiminde alındı.Bununla eş zamanlı olarak parsiyel end tidal karbondioksit basıncı, periferik oksijen saturasyonu, ortalama arter basıncı kaydedildi.Grup ? ve grup ???de hiçbir dönemde parsiyel end tidal karbondioksit basıncı değerleri bakımından fark bulunmadı. Ancak operasyonun 3. saatinde Grup ??de, parsiyel end tidal karbondioksit basıncı ile parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı farkını ve parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı değerlerini daha yüksek bulduk. Diğer zamanlardaki ölçümlerde fark tespit etmedik. Sistolik kan basıncı, diastolik kan basıncı ve ortalama arter basıncı ölçümlerinde gruplar arasında fark bulunmazken periferik oksijen saturasyonu değerlerinin prone pozisyonda daha yüksek olduğunu belirledik.Grup I ve grup II?de grup içi parsiyel end tidal karbondioksit basıncı değerlerine baktığımızda; hiçbir ölçüm arasında anlamlı farklılık saptanmadı.Parsiyel end tidal karbondioksit basıncı ile parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı farkı supine pozisyonda opere olan hastalarda ortalama 3.78 ± 0.97, prone pozisyonda opere olan hastalarda ortalama 3.78 ± 1.07 olarak bulundu. Parsiyel end tidal karbondioksit basıncı ile parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı farkı, ilk ölçümde supine ve prone pozisyonda sırasıyla 2.65 ± 1.52, 2.87 ± 0.83 iken son ölçümde sırasıyla 6.47 ± 1.44, 5.82 ± 1.56 olarak bulundu. Ortalama değerler normal sınırlarda olmasına karşın aradaki negatif gradient operasyon sonuna doğru anlamlı olarak arttı. Parsiyel end tidal karbondioksit basıncında operasyon süresince anlamlı olarak artma olmadı ve fark parsiyel arteriyel karbondioksit basıncının yükselmesi sonucu arttı.Sonuç olarak; hastaya iyi bir prone pozisyon sağlandığında oksijenizasyonun supine pozisyonuna göre daha iyi olabileceği, hem supine hem prone pozisyonunda yapılan kraniotomilerde parsiyel end tidal karbondioksit basıncı değerlerinin her zaman parsiyel arteriyel karbondioksit basıncı değerlerini doğru yansıtmadığı ve kapnograf ile parsiyel end tidal karbondioksit basıncı takiplerinin aralıklı arteriyel kan gazı ölçümleri ile desteklenmesinin daha doğru ve güvenli olacağı kanısına vardık.Anahtar kelimeler: Kraniyotomi, end-tidal karbondioksit, prone pozisyon

Abstract:
The consantration of expiration carbondioxide (end-tidal carbondioxide), reflects the pressure of carbondioksit at final of expiration. End-tidal carbondioxide is gained from capnography measurements,it can be used for he value of partial arterial carbon dioxide pressure. At normal circumstances,there is a relationship between partial end tidal carbondioxide pressure and partial arterial carbondioxide pressure, partial end tidal carbondioxide pressure is 4-6 mmHg higher than, partial arterial carbondioxide pressure at healty people.The effects of position and general anesthesia on the arterial blood gases is important. Prone position shows discrepancy pulmoner blood flow and gas distribution aganist the position supine.At our study, we seek the difference of partial end tidal carbondioxide pressure and partial arterial carbon dioxide pressures between negative gradients supine and prone positions at craniotomy operations and, partial end tidal carbondioxide pressure chase is whether compatible and adequate for the value of partial arterial carbon dioxide pressure.At our study, we included 40 patients betwen 18 and 80 years old who had craniotomy operation at Trakya University Medicine Faculty neurosurgery department. 20 of them supine and 20 of them prone position who had American society of anesthesiologists ? and ??. All the patients, departed to 2 groups which group I (n=20) suphine position and group II (n=20) prone position. Partial end tidal carbondioxide pressure values are followed up with capnography.After the endotracheal entubation, end-tidal carbondioxide 24-26 mmHg and partial arterial carbondioxide pressure value is 30-35 mmHg at proper tidal volume (8-10 mL/kg), number of respiration (10-16/min), and approximately 6L/min fresh gas ventilation. Arterial blood gas samples are taken from a canula located to radial arter at 15 th minute and then 1.,2.,3. hours during the operation. Partial end tidal carbondioxide pressure, spo2 and median arterial pressure are anlisted at the same times.Group I and II are not detected different partial end tidal carbondioxide pressure values at any time of operation. But,at third hour of operation partial arterial carbondioxide pressure and difference with between partial arterial carbondioxide pressure and Partial end tidal carbondioxide pressure values are found higher at group I.There was no difference at other samples.sistolic,diastolic and median arterial pressures had no differece between two groups, peripheral saturation values are found higher at prone position.Group I and group II partial end tidal carbondioxide pressure values had no significant difference at group rate.Difference with between partial arterial carbondioxide pressure and partial end tidal carbondioxide pressure values found at supine position operated patients had mean 6L/dk 3.78+- 0,97,prone positon operated patients had mean 3.78+-1.07 . Difference with between partial arterial carbondioxide pressure and partial end tidal carbondioxide pressure at first sample prone and supine positions are found 2.65 ± 1.52, 2.87 ± 0.83, and at the last sample 6.47 ± 1.44, 5.82 ± 1.56. Although mean valus are found normal bound,negative gradient increased significantly during the final of operation . Partial end tidal carbondioxide pressure values never increased during the operation and diffrence of partial arterial carbondioxide pressure increased.Consequently, saturations are higher if the patients had a good prone position aganist the supine position,both supine and prone position cranitomy operations partial end tidal carbondioxide pressure values do not reflect the right partial arterial carbondioxide pressure. values and we are in the opinion of capnography partial end tidal carbondioxide pressure keep taps are more correct and accredited within sided arterial blood gas samples.Key words: Craniotomy, End-tidal carbondioxide, prone position.