Riskten korunma muhasebesi ve finansal tablolarda raporlanması
Hedge accounting and hedge accounting reporting in financial statements
Yazar: ASLI TÜREL
Danışman: DOÇ. DR. YAKUP SELVİ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Finansal tablolar = Financial statements ; Muhasebe = Accounting ; Risk = Risk ; Riskten korunma = Protection from risk ; Türevler = Derivatives ; Vadeli işlem piyasaları = Futures markets ; Vadeli işlem sözleşmeleri = Future contracts

Özet:
İşletmeler faaliyetlerini sürdürürken çeşitli piyasa riskleri ile karşılaşmaktadır. İşletmelerin bu risklerden korunmak amacıyla kullandıkları tekniklerden bir tanesi de türev ürün sözleşmeleridir. Riskten korunmak amacıyla taraf olunan türev ürün sözleşmelerinden elde edilecek kazanç ya da kayıpların hangi dönemde raporlanacağı, riskten korunma muhasebesinin konusunu oluşturmaktadır. Riskten korunma muhasebesine göre raporlama yapılmaması, kazanç veya kayıpların farklı dönemlerde gelir tablosunda raporlanmasıyla kârın dönemler itibariyle dalgalanması sonucunu doğrulabilir. Bu çalışmada riskten korunma muhasebesi teorik olarak incelendikten sonra, riskten korunma muhasebesinin ülkemizde uygulanması ile ilgili yapılan araştırmalar incelenmiştir. Riskten korunma muhasebesinin ülkemizde uygulanması ile ilgili olarak gelinen son durumu ortaya koymak amacıyla yeni bir araştırma yapılmış, ayrıca riskten korunma muhasebesine göre raporlama yapan bir bankada vak'a çalışmasına yer verilmiştir.Yapılan araştırmalar sonucunda, reel sektör şirketleri ve bankaların ülkemiz muhasebe mevzuatında yer alan riskten korunma muhasebesi için gerekli koşulları yerine getiremedikleri için riskten korunma muhasebesine göre raporlama yapamadıkları belirlenmiştir. Ayrıca vak'a çalışmasının yapıldığı bankanın riskten korunma muhasebesini uygulamasına rağmen, riskten korunma muhasebesi koşullarını yerine getirmekte zorlandığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Companies face with several market risks while operating their businesses. Derivative contracts are one of the techniques that companies used to hedge their risks. Reporting periods of gains or losses from the derivative contracts, which are used to hedge risks, covers the topic of hedge accounting. In absence of particular hedge accounting, gains and losses on transactions that provide effective economic hedges might be recognized in income in different periods may create income statement volatility. In this study, I conceptually examined the hedge accounting, and reviewed current studies about the application of hedge accounting in Turkey. In order to expose the current situation about the application of hedge accounting in Turkey, I conducted a new research. Moreover, a case study about a bank which applies hedge accounting is presented.The results indicate that non-financial companies and banks in Turkey, were not able to report according to hedge accounting since they could not meet the requirements related to hedge accounting in Turkish accounting regulation. Furthermore it was observed that the bank had difficulties to fulfill the requirements of hedge accounting even it was applying hedge accounting.