Edremit Körfez bölgesindeki satsuma mandarinlerinde yaygın olan virüs ve virüs benzeri hastalıkların biyolojik ve serolojik yöntemlerle saptanması
Determination of virus and virus like diseases on satsuma mandarins by biological and serological methods in Edremit Gulf region
Yazar: SERKAN ÖNDER
Danışman: DOÇ.DR. SAVAŞ KORKMAZ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalısma 2005 - 2006 yılları arasında Edremit Körfez Bölgesi (Edremit, Havran,Burhaniye)'ndeki turunçgil yetistiriciliği yapılan bahçelerde Satsuma mandarinlerinde görülenvirüs ve virüs benzeri hastalıkların belirlenmesi amacıyla yürütülmüstür.Yapılan sörvey çalısması kapsamına Satsuma mandarinlerinde sorun olusturan virüs vevirüs benzeri hastalık etmenlerinden Exocortis, Tristeza, Psorosis ve Satsuma dwarf dahiledilmis olup belirtilen hastalık etmenlerinin teshisinde serolojik bir yöntem olan ELISA vebiyolojik indeksleme yöntemi kullanılmıstır.Çalısmanın yapıldığı 2005 ? 2006 yıları içinde 60 turunçgil bahçesindeki 2400 ağaçtabelirtilen hastalıklar bakımından sörvey çalısması yapılmıs ve yapılan sörvey çalısmasısonucu hastalık etmenleri ile bulasık olduğu düsünülen ağaçlar test edilmek üzereisaretlenmistir.Exocortis viroidi için 12 bahçeden alınan toplam 20 örnek ve Satsuma dwarf virüsü için1 bahçeden alınan 15 örnek biyolojik indeksleme yöntemiyle, Tristeza için 43 bahçedenalınan toplam 156 örnek ile Psorosis için 5 bahçeden alınan toplam 10 örnek serolojik biryöntem olan ELISA yöntemiyle test edilmistir.Uygulanan testler sonucunda Exocortis viroidi için alınan 20 örnekten 1'i ve Tristezaiçin alınan 156 örnekten 38'i belirtilen hastalıklar bakımından pozitif bulunurken, Psorosis veSatsuma dwarf hastalıkları için pozitif bir sonuç elde edilememistir. Ayrıca tristeza virüshastalığı için uygulanan ELISA testi sonucunda pozitif olarak bulunan 38 örnekten 6'sınabiyolojik indeksleme yöntemi uygulanmıs ve hastalığın indikatör bitkilerdeki simptomugözlenmistir.Yapılan çalısma sonucunda Edremit Körfez Bölgesi turunçgil üretim alanlarında ilkdefa Exocortis viroidi ve Tristeza virüs hastalığının varlığı tespit edilmis olup belirtilenalanlarda yapılan testler sonucunda Psorosis ve Satsuma dwarf hastalıklarının varlığınarastlanılmamıstır.

Abstract:
This study was carried out to determine presence of virus and virus like diseases onSatsuma mandarins during 2005 ? 2006 in citrus orchards in Edremit Gulf Region (Edremit,Havran and Burhaniye).Exocortis, Tristeza, Psorosis and Satsuma dwarf which cause virus and virus likediseases on Satsuma mandarins were included extension of survey methods and we usedELISA which is a serological method and biological indexing methods to diagnosis agents ofmentioned diseases.During 2005 ? 2006 study season 2400 trees in 60 citrus orchards were surveyed formentioned diseases and at the end of the survey the trees which considered contaminated bydiseases were marked (determinate).Totally 20 samples from 12 citrus orchards for Exocortis viroid and 15 samples from 1orchards for Satsuma dwarf virus were tested by biological indexing method; totally 156samples from 43 citrus orchards for Tristeza and 10 samples from 5 citrus orchards forpsorosis were tested by ELISA which is a serological method.As a result of tests while 1 from 20 samples which was taken for exocortis viroid, 38from 156 samples for tristeza virus diseases are positive, for Psorosis and Satsuma dwarf virusdiseases positive results weren?t obtained. In addition to 6 samples choosing from positive 38samples which determined by ELISA method for tristeza virus were applied by biologicalindexing method and the symptom of disease were observed in indicator plants.As a result of this study, while presence of exocortis viroid and tristeza virus diseaseswas determined for the first time in citrus production areas in Edremif Gulf Region, presenceof Psorosis and Satsuma dwarf virus diseases weren?t determined in mentioned areas by tests.