Özel yetenek tanısı konmuş bireylerin sayı duyusu düzeylerinin çeşitli değişkenler bakımından incelenmesi
The examination of the level number sense in individuals diagnosed with special abilities in terms of various variables
Yazar: HİLAL TAŞGİN
Danışman: DOÇ. DR. ŞÜKRÜ İLGÜN ; DOÇ. DR. ESRA ALTINTAŞ
Kafkas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Sayılar, matematik müfredatı içerisinde temel oluşturan önemli bir alt öğrenme alanıdır. Öğrenciler sayıları anlamlandırmada, işlemler ile aralarında uygun bağlantılar kurmada zorlanmaktadırlar. Sayıların anlamlandırılabilmesi ve sayılar ile işlemler arasındaki ilişkiler kurulabilmesi öğrencilerin öğrenim hayatı için oldukça önemlidir. Sayı duyusu da bu ilişkinin kurulmasını sağlayan becerilerden bir tanesidir. Bu araştırma özel yetenek tanısı konmuş öğrencilerin sayı duyusu performanslarını cinsiyet, sınıf düzeyi, sayı duyusu bileşenleri ve sayı duyusu öz yeterlilikleri bakımından incelemeyi amaçlamıştır. Literatürde yer alan çalışmalar doğrultusunda ülkemizde özel yetenek tanısı konmuş öğrencilerin sayı duyularına yönelik yapılan araştırmaların yetersizliği sebebiyle mevcut araştırmada özel yetenek tanısı konmuş öğrencilerle çalışılarak bu kategorideki öğrencilerin ilgili konu kapsamındaki düzeylerini çeşitli değişkenler bakımından inceleme ihtiyacı hissedilmiştir. Yapılan çalışmanın özel yetenek tanısı konmuş bireylerle gerçekleştirilmesinin ve sayı duyusu performanslarının özellikle sayı duyusu öz yeterlikleri bakımından da ele alınmasının mevcut literatürdeki boşluğu büyük oranda dolduracağı düşünülmektedir. İleride özel yetenek tanısı konmuş bireylerde sayı duyusu ve sayı duyusu öz yeterlik ilişkisi üzerine yapılacak olan çalışmalara zemin olacağı düşünülmektedir.
Araştırmanın çalışma grubunu, 2022-2023 eğitim öğretim yılında Ağrı, Ardahan, Bingöl, Bitlis, Elazığ, Erzurum, Hakkari, Iğdır, Kars, Muş, Tunceli ve Van illerinde yer alan Bilim Sanat Merkezlerinde eğitim görmekte olan 6. ve 7.sınıf kademelerindeki öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmaya 184 6.sınıf ,102 7.sınıf olmak üzere toplam 286 öğrenci katılmıştır. Öğrencilerin sayı duyuların hangi düzeyde olduğu ve bununla ilgili mevcut durumları dikkatli ve eksiksiz bir şekilde belirlemek amacıyla nicel desenli betimsel araştırma modeli kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak sayı duyusu ölçeği ve sayı duyusu öz yeterlik ölçeği kullanılmıştır.
Araştırma sonucunda özel yetenek tanısı konmuş öğrencilerin sayı duyusu performanslarının yüksek düzeyde olmadığı daha çok kural temelli çözümleri tercih ettikleri belirlenmiştir. Sayı duyusu bileşenleri arasından en çok başarı gösterilen bileşenin "hesaplamada esneklik" bileşeni olduğu ortaya çıkmıştır. Sınıf düzeyi arttıkça öğrencilerin sayı duyusu performanslarının da arttığı gözlemlenmiştir. Sayı duyusu performansları cinsiyet bakımından incelendiğinde erkek öğrencilerin kız öğrencilere nazaran sayı duyusunu daha fazla kullandıkları görülmüştür. Özel yetenek tanısı konmuş öğrencilerin sayı duyusu testi puanları ile sayı duyusu öz yeterlik puanları arasındaki ilişki incelendiğinde ise puanlar arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki bulunmuştur.

Abstract:
Numbers  are the important basic subfield in mathematics curriculum. Students have difficulty in giving meaning to numbers and creating suitable  connections through mathematical operations. Comprehending  numbers and being able to create connections between numbers and operations are crucial for students' educational life. One of the skills that provides this connection is number sense. In this study, it is aimed to examine performance of number sense of students diagnosed with special abilities in terms of gender, grade levels,number sense self-efficacy and number sense components. In line with the studies in the literature, due to the insufficent research on the number sense on students who diagnosed with special talents in our country, it is felt that in this research we need to study with these student and examine the level of student of this category in the scope of relevant study in terms of various variables. It is thought that carrying out this study with the students who diagnosed with special talents and hanling number sense performance especially in terms of number sense self-efficiency will fill literature gap in a large extent. It is thought that future studies will provide a fundament for the relationship between number sense and number sense self-efficacy in individuals diagnosed with special abilities. 
The study group of the research consists of students in the 6th and 7th grades who are studying Science and Art Centers located in Ağrı, Ardahan, Bingöl, Bitlis, Elazığ, Erzurum, Hakkari, Iğdır, Kars, Muş, Tunceli and Van through 2022-2023 academic year.286 students attended in this research that included 184 students in the 6th grade and 102 students in the 7th grade. A quantitative descriptive research model was used to determine  carefully and completely the level of students' number sense and their existing situations that is related to it.This study included the Number Sense Scale  and the Number Sense Self-Efficacy  Scale as a data collection tools. 
It is indicated that in this research  students diagnosed with special abilities didn't show high level of number sense performance; instead, they  prefer rule-based solutions.It is revealed that , the component "flexibility in calculation" is the most succeded one among the components of number sense.When the  students' grade level  increases, it has been observed that , the number sense performance of students improves.When  number sense performance was examined based on gender, it was seen that male students used number sense more than female students.When the relationship between the number sense test scores and number sense self-efficacy scores of students diagnosed with special abilities was examined, an expressive positive correlation was found between the scores.