Anaokuluna devam eden 3-6 yaş grubu çoçuklarının temel geometrik şekilleri tanımalarının ve şekilleri ayırt etmede kullandıkları kriterlerin incelenmesi
The investigation of 3 to 6 year-old preschool children's recognition of basic geometric shapes and the criteria they employ in distinguishing one shape group from the other
Yazar: DURMUŞ ASLAN
Danışman: DOÇ. DR. YAŞARE AKTAŞ ARNAS
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Okul Öncesi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anaokulları = Kindergartens ; Geometri = Geometry ; Geometrik motifler = Geometric motifs ; Matematik = Mathematics ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Matematiksel beceri = Mathematical skill ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Şekil anlatımı = Shape expression

Özet:
Bu çalışma, 3-6 yaş grubu çocukların temel geometrik şekilleri tanımalarını ve şekilleri bir birinden ayırt ederken kullandıkları kriterleri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Adana ili merkezinde bulunan bir kurum anaokulundaki 3-6 yaş grubundan 100 çocuk oluşturmuştur. Veriler çocuklarla yapılan bireysel görüşmeler sonucunda elde edilmiştir. Çalışma sırasında her çocuğa ikişer gün arayla, sırasıyla üçgen, dikdörtgen, kare ve daire tanıma testleri verilmiş ve çocuklardan testlerde bulunan şekilleri sınıflandırmaları istenmiştir. Her test bitiminde çocuklara yaptıkları sınıflandırmaların nedenleri sorulmuştur. Çocukların testlerdeki başarı puanlarına göre yaş grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunup bulunmadığım anlamak amacıyla varyans analizi yapılmıştır. Sonrasında da her bir şekil için tanıma oranına göre yaş grupları arasında anlamlı bir farklılığın bulunup bulunmadığım belirlemek için ki kare analizi uygulanmıştır.IV Araştırma sonucunda anaokuluna devam eden 3-6 yaş grubu çocukların üçgen, dikdörtgen, kare ve daireyi güvenilir bir biçimde tanıyıp ayırt edemedikleri; şekillerin tipik örneklerini tanımada oldukça başarılı olmalarına karşın, tipik örneklerin basıklık, çarpıklık, konum ve boyutu ya da kenar özellikleri değiştirildiğinde şekilleri tanımada zorluk yaşadıkları saptanmıştır. Ayrıca araştırma sonucunda çocukların şekilleri sınıflandırırken çoğunlukla şekillerin belirleyici olmayan özellikleri üzerine odaklandıkları, şeklin belirleyici özelliklerine çok fazla dikkat etmedikleri belirlenmiştir. Buna karşın çocukların yaşla birlikte belirleyici özelliklere daha fazla dikkat ettikleri saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Okul Öncesi Eğitim, Matematik Eğitimi, Geometrik Şekilleri Tanıma.

Abstract:
This study was conducted in order to determine the 3 to 6 year-old preschoolers' recognition of basic geometric shapes and the criteria they employed in distinguishing one shape group from the other. The research's working group consisted of 100 3-6 years old children from an institutional preschool in Adana. Data were achieved as a result of interviews conducted with the children individually. During the study recognition tests of triangle, rectangle, square and circle respectively were given to each child with two days distance and the children were asked to classify the shapes in the tests. At the end of each test the children were asked the reason of their classification. Variance analysis was conducted in order to understand whether there is a statistically significant difference between the age groups or not according to the children's achievement on the tests. Then Chi Square analysis was conducted to determine whether there is a statistically significant difference between the age groups or not according to the Children's recognition ratio for each shape.VI In Conclusion, it had been found that 3-6 years old preschoolers' couldn't reliably recognize and distinguish the triangle, rectangle, square and circle; although children achieve to recognize typical examples of shapes, when the typical examples' aspect ratio, skewness, orientation, size or properties of side were changed, they were disable to recognize the shapes. In addition, it had been found that while the children were classifying the shapes they mostly focused on the non-defining attributes, they didn't pay attention to the defining attributes of the shapes. Moreover it had been found that children pay much more attention to the defining attributes through the age. Key Words: Preschool Education, Teaching Mathematics, Recognition of Basic Geometric Shapes.