Ankara ilinde yapı işkolundaki iş kazalarının yapı maliyetine etkileri
The effect on construction cost of work accidents in the construction industry in Ankara
Yazar: HAKAN KÜÇÜKTÜRK
Danışman: PROF. DR. METİN ARSLAN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Taşınmaz Geliştirme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Kazalar = Accidents
Dizin: Proje maliyeti = Project cost ; Rücu davası = Recourse case ; İnşaat maliyetleri = Construction costs ; İş güvenliği = Work safety ; İş kazaları = Occupational accidents

Özet:
Yapı işleri çalışma şartları bakımından, en riskli sektör olup, iş kazası sayısı ve kaza sonucu meydana gelen ölüm sayısı bakımından, tüm sektörler arasında ilk sıralarda yer almaktadır. Bu çalışmanın amacı, yapı işkolunda iş kazalarının yapı maliyeti üzerine etkilerini Ankara İli ölçeği çerçevesinde değerlendirmektir. Çalışmada ilk olarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Ankara Grup Başkanlığı müfettişleri tarafından incelenen ve 1996 – 2011 yıllarında inşaat sektöründe meydana gelen iş kazaları sonucu düzenlenen raporlar tetkik edilmiş, yapı işinde meydana gelmiş olan toplam 193 kaza ve bu kazalar sonucu etkilenen 207 kazazedeye ilişkin olarak toplanan veriler analiz edilmiştir. 
İncelenen kazalarla ilgili olarak Sosyal Güvenlik Kurumu Hukuk Biriminde söz konusu dosyalardan dava açılmış ve sonuçlanmış olan 79 dosyada toplam maliyetlere ilişkin bir veritabanı oluşturulmuştur. Hak sahipleri tarafından açılan tazminat davası sonuçlarına ve gider kalemlerine ilişkin veriler, diğer bilgiler ile kıyaslanmak üzere ortaya çıkarılmıştır. İş kazaları sonucu ortaya çıkan maliyetlerin yapı maliyetleri ile kıyaslanabilmesi için oluşturulan veritabanında yer alan ve inşaat alanı bilgilerine ulaşılmış toplam 40 adet yapının yapı yaklaşık maliyetleri saptanmış ve kaza sonucu meydana gelen harcamaların maliyet içindeki payları oransal olarak analiz edilmiştir.
Araştırma sonuçlarına göre yapılan harcamaların, mahkûm olunan tutarların yanında oldukça yüksek düzeye çıktığı ortaya konulmuştur. Toplam yapı yaklaşık maliyeti ile rücu davası sonucu hükmolunan tutarların Aralık 2013 tarihine uyarlanmış rakamları kullanılarak kaza maliyetlerinin toplam yapı yaklaşık maliyeti içindeki payının % 0,47 olduğu saptanmıştır. Hak sahipleri tarafından açılan tazminat davaları sonucu hükmolunan ortalama değerin çalışmadaki 40 dosyaya yayılması sonucu toplam kaza maliyetinin inşaat maliyetine oranının % 1,47 seviyesine çıktığı tespit edilmiştir. Kaza zedelerin yaşları ve eğitim düzeyleri de dikkate alındığı zaman söz konusu maliyetlerin daha yüksek olduğu ve kazaların ekonomik ve sosyal maliyet artıcı etkisinin işverenler ve ülke ekonomisi açısından önemli bir yük olduğu dikkati çekmektedir.

Abstract:
Construction work is the most risky sector in terms of working conditions and based on the number of occupational accidents and accidental deaths, it takes the first place among all sectors. In this context, the objective of this study is to evaluate the impact of occupational accidents in the construction sector on the cost structure in the scale of Ankara. First, the reports upon work-related accidents between 1996 and 2011 in the construction industry written by The Ministry of Labor and Social Security Inspection Board Ankara Group Department inspectors were examined and the data collected about a total of 193 accidents and 207 accident victims were analyzed.
Regarding the investigated accidents, a database on total costs for 79 cases filed in the Legal Unit of the Social Security Administration, for which court suits had been opened and concluded, was created. Data related to the results of compensation cases opened by beneficiaries as well as to expense items were revealed to be compared with other information. In order to be able to compare the expenses incurred as a result of occupational accidents to approximate construction costs, structure information of the construction area of a total of 40 buildings were reached, the costs of the buildings were calculated, and these values were analyzed proportionally. 
The results of the study show that the incurred expenses were quite high when compared to the fines sentenced by the courts. Using the December 2013 converted figures of approximate total construction costs and the amounts sentenced as a result of subrogation cases, the share of accident costs in the approximate total construction costs was found to be 0.47 percent. When the average fines sentenced as a result of actions for damages opened by beneficiaries were distributed over the 40 cases in the study, the total accident costs increased to the level of 1.47 percent. When the ages and educational levels of accident victims are also taken into consideration, it becomes obvious that the costs in question are actually much higher and that their impact on increasing social costs is a significant burden on both employers and the national economy.