Anadolu liselerinde görev yapan öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin değişimi yönetme yeterlikleri
The competencies of school principals in change management according to the perceptions of the teachers working in Anatolian high schools
Yazar: NEFİSE VARGELOĞLU
Danışman: PROF. DR. ALİ AKSU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı /  Eğitim Yönetimi ve Denetçiliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anadolu liseleri = Anatolia high schools ; Değişim = Change ; Değişim yönetimi = Change management ; Lise öğretmenleri = High schools teachers ; Okul yöneticileri = School administrators ; Yeterlilik = Sufficiency ; Ölçekler = Scales ; Öğretmen algısı = Teacher perception

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı; Anadolu liselerinde görev yapan öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin değişimi yönetme yeterliklerini incelemektir. Ayrıca öğretmenlerin tanımlayıcı özelliklerine göre algılarında farklılaşma olup olmadığına bakılmıştır.

Karabük ili Anadolu liselerinde görev yapan toplam 408 öğretmen bu araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Toplam 18 okulda yapılan araştırmada 381 öğretmenin katılımıyla evrene ulaşma oranı %93,38 olarak gerçekleşmiştir.

Araştırmada kişisel bilgi formu ve Helvacı (2004) tarafından geliştirilen 'Değişimi Yönetme Yeterlik Ölçeği' kullanılmıştır. Ölçek Karabük il merkezinde ve ilçelerindeki Anadolu liselerinde görev yapan öğretmenlere uygulanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde SPSS paket program kullanılmıştır. Araştırma sonuçları incelendiğinde öğretmenlerin okul müdürlerinin değişimi yönetme yeterlik düzeyine ilişkin algılarının ölçeğin alt boyutlarına göre ortalamasının 'çok' düzeyinde olduğu, standart hata değerlerinin ise çok düşük olduğu görülmektedir. Buna göre öğretmenlerin algılarının en yüksek düzeyde olduğu boyut değişimi değerlendirme olurken, en düşük ortalamanın ise okulda değişim ihtiyacını belirleme boyutunda gerçekleştiği görülmüştür. Diğer yandan, veriler katılımcıların cinsiyetine, medeni durumuna, okulda çalışma süresine, hizmet yılına, branşına, eğitim durumuna ve ait oldukları kuşaklara göre farklılaşmaktadır. Aynı okulda 1-5 yıl arası görev yapan öğretmenlerin, 6-10 yıl ve 11-15 yıl okulda çalışma süresine sahip öğretmenlere göre daha yüksek algıya sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Branş değişkenine göre ölçeğin okulda değişimi uygulama ve değişimi değerlendirme alt boyutlarında Dil ve Anlatım grubu öğretmenlerinin, Fen Bilimleri grubu öğretmenlerine göre algılarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Bebek patlaması, X, Y kuşaklarına ait veriler incelendiğinde Bebek Patlaması kuşağında olan öğretmenlerin algılarının diğer kuşaklara göre daha düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır.



AAnahtar Kelimeler: Değişim, değişim yönetimi, değişimi yönetme yeterliği, anadolu lisesi, öğretmen, okul müdürü.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the school principals' competencies in change management according to the perceptions of teachers working in Anatolian high schools. In addition to this, it was also aimed to find out if there was a differentiation in the perceptions of the teachers according to their descriptive characteristics.
A total of 408 teachers working in Anatolian high schools in Karabük constitute the target population of this inquiry. With the participation of 381 teachers, 93.38% of the research's target population was reached.
In this inquiry, a personal information form and the 'Change Management Competence Scale' developed by Helvacı (2004) were used to collect data from teachers working in Anatolian high schools in Karabük city center and its districts. The SPSS program was used to analyze our findings. When the data is analyzed, it was obvious that the average of the teachers' perceptions of the school principals' proficiency in managing change is at the "high" level according to the sub-dimensions of the scale, and the standard error values are very low. In the light of these, it can also be seen that while the teachers' perceptions were the highest level of dimension change evaluation competencies, the lowest average was observed in the dimension of determining the need for change at school.
On the other hand, the findings differ in terms of the gender of the participants, their marital status, years of service, years of service in the same institution, branch, educational status, and the generations they belong to. It can also be seen in the findings that teachers who
have worked for 1-5 years in the same institution have a higher perception in all sub-dimensions of the scale compared to the teachers who have worked at the same school for 6-10 years and 11-15 years. In terms of the branches of the teachers, it was observed that the teachers of the language group had higher perceptions than the teachers of the science group in the sub-dimensions of the scale's ability to implement and evaluate change at school. As mentioned earlier, there were significant differences with the generations the participants belong to and their perceptions towards change management. It can also be seen that the perceptions of the teachers who are baby boomers were lower in all sub-dimensions compared to the teachers from other generations.

Keywords: Change, change management, change management competency, anatolian high schools, teacher, school principals.