Çekirdek enflasyon tahmininde yapısal VAR yaklaşımı ve Türkiye ekonomisi için bir uygulama
Structural VAR approach in estimation of core inflation and an application for Turkish economy
Yazar: ÖZLEM YİĞİT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ATİLLA GÖKÇE
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Ekonometri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomi = Economy ; Enflasyon = Inflation ; Tahmin = Estimation ; Tahmin yöntemleri = Estimation methods ; Türk ekonomisi = Turkish economy ; Vektör otoregresyon modeli = Vector autoregression model ; Çekirdek enflasyon = Core inflation

Özet:
Birincil amacı fiyat istiktarı olan para otoritesi, ekonomideki enflasyonist baskıyı doğru bir biçimde yansıtan, kontrol edebileceği bir enflasyon ölçümüne ihtiyaç duyar. Öte yandan ölçülen enflasyon, enflasyonun gerçek trendinin yanısıra göreli fiyat şoklarını da yansıttığından; para politikası için enflasyonist baskının iyi bir ölçümü olmayabilir. Ölçülen enflasyon para politikası dışında başka faktörlerden etkilendiği için bir çok merkez bankası uzun dönem fiyat hareketlerini yansıtan ve geçici nitelikteki göreli fiyat şoklarını dışlayan ?çekirdek? enflasyon oranları hesaplamaktadır.Bu çalışmada, literatürde çekirdek enflasyonun hesaplanmasıyla ilgili çeşitli yaklaşımlar gözden geçirildikten sonra Türkiye ekonomisi için Quah ve Vahey (1995) tarafından önerilen Yapısal VAR yaklaşımı kullanılarak çekirdek enflasyon tahmini elde edilmiştir. İktisadi teoriye dayanan bu yaklaşım, para teorisinin uzun dönem yansızlık hipotezi çerçevesinde çekirdek enflasyonu tahmin etmektedir. 2003:01-2009:07 dönemine ait aylık verilerin kullanıldığı çalışmada, SVAR yaklaşımıyla elde edilen çekirdek enflasyon tahmininin çekirdek enflasyonun taşıması gereken belirli kriterleri taşıyıp taşımadığı test edilmiştir. SVAR yaklaşımının performansını değerlendirebilmek için kullanılan kriterler; sapmasızlık, değişkenlik, uzun dönemli ilişki ve nedensellik kriterleridir. Çalışmadan elde edilen bulgular; çekirdek enflasyonun TÜFE enflasyonundan daha az değişkenlik gösterdiği, TÜFE enflasyonuna göre sapmasız olduğu, TÜFE enflasyonuyla eşbütünleşme ilişkisine sahip olduğu ve TÜFE enflasyonunu TÜFE'nin kendisinden daha iyi tahmin ettiğidir.

Abstract:
A monetary authority with the primary objective of price stability, needs to have a precise measure of the inflationary pressure in the economy, that it can control. However, measured infation may not be good measure of inflationary pressure for monetary policy, since this measure is reflecting relative price shocks rather than the underlying trend of inflation. As measured inflation is affected by other factors than just monetary policy, many central banks calculate ?core? inflation rate, that reflects long term price movements and excludes transitory relative price shocks.In this paper, after review of various approaches to the measurement of core inflation in the literature, an estimation of core inflation in Turkish Economy is obtained using a structural vector autoregressive (SVAR) approach proposed by Quah and Vahey (1995). This approach which is based on economic theory, tries to derive a measure of core inflation using the long-run neutrality assumption of monetary theory. In this study we have used the monthly data pertaining to 2003:01?2009:07 period; core inflation estimation derived from SVAR approach are tested to see whether it meets certain criteria which are desirable for core inflation rates. The criteria used in order to assess SVAR approach includes unbiasedness, volatility, long-run relationship and causality. The findings are that core inflation is less volatile than CPI (or headline) inflation, unbiased with respect to CPI inflation, cointegrated with the CPI inflation and better predict of CPI inflation than CPI inflation, would itself.