Örgütsel iletişim sürecinde yöneticilerin duygusal zeka yeterlilikleri
Emotional intelligence competencies of managers in the process of organizational communication
Yazar: YAVUZ TUNA
Danışman: PROF. DR. SEZEN ÜNLÜ
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences ; İşletme = Business Administration
Dizin: Duygu = Emotion ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Empati = Empathy ; Yönetim becerileri = Management skills ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel iletişim = Organizational communication

Özet:
Bu çalısmanın genel amacı, yöneticilerin sahip oldukları duygusal zekâ yeterliliklerininörgütsel iletisim sürecine bakıslarında; çalısanlarla ve diger yöneticilerle iletisimlerinde neölçüde etkili olduguna yönelik genel durumu belirleyerek, ortaya çıkan sonuçlardogrultusunda öneriler gelistirmektir. Bu amaca yönelik olarak, yöneticilerin örgütlerindekiiletisim sürecine iliskin görüsleri, yöneticilerin duygusal zekâ yeterliliklerine iliskinkendilerinin ve çalısma arkadaslarının degerlendirmeleri ile tüm bu unsurlar arasındakiiliskilere iliskin görüsleri arastırmada ele alınmaktadır.Bu dogrultuda yöneticilerin duygusal zekâ yeterlilikleri ve bu yeterliliklerin örgütteki iletisimine derece etkin kıldıgına yönelik mevcut durumu degerlendirmek için bu betimsel çalısma,merkezi İzmir'de bulunan Yasar Holding bünyesindeki kâgıt, gıda ve tarımsal üretimsirketlerinde yönetim kademesindeki üst ve orta kademe yöneticilerin katılımıylagerçeklestirilmistir.Arastırmada katılımcılara 3 ayrı bölümden olusan bir anket uygulanmıstır. ilk bölüm anketicevaplandıran kisinin bireysel bilgilerini, ikinci bölüm degerlendirilen kisi ile ilgili özbilinç,özyönetim, sosyal bilinç ve iliski yönetimi altında yer alan duygusal zekâ yeterliliklerini,üçüncü bölüm ise anketi cevaplandıran kisinin baglı bulundugu örgütteki iletisimidegerlendirdigi örgütsel iletisimle ilgili sorulardan olusmaktadır.Arastırmada katılımcılara uygulanan anket, uygulanıs sekli geregi, katılımcıların birbirlerinitanımaları ve birlikte çalısıyor olmaları gerekliligini ortaya koymaktadır. Duygusalyeterlilikleri degerlendirilen yöneticinin birlikte çalıstıgı es kademedeki yöneticilerin vealtında konumlanan yöneticilerin görüslerinin birlikte degerlendirilmesi esas oldugundan,arastırmaya katılacak yöneticiler örgüt semasından nsan Kaynakları Bölümü yöneticileri ileberaber bu ölçütler dogrultusunda seçilmistir.Arastırmada elde edilen veriler örgüt içersindeki iletisim sürecinde yöneticilerin duygusalzekâ yeterliliklerinin etkin rol oynadıklarını göstermektedir. Bu dogrultuda tüm örgütlerdeyöneticilerin ve çalısanların duygusal zekâ yeterliliklerini gelistirme adına yeni politikalar veegitim programlarının olusturulmasının faydalı olacagı görülmektedir. Bu asamada duygusalzekâ ile ilgili en önemli nokta, duygusal zekâ yeterliliklerinin kalıtsal bir yapıda olmayıp,ögrenilerek gelistirilebilir oldugudur. Bu sebeple duygusal zekâ yetkinliklerine dair eksikliginsaptanıp, bu yolda bireyi gelistirme etkinliklerinin örgütsel iletisim süreci içersinde elealınması örgüt açısından gerekli görülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to identify the general tendency concerning the effect of theemotional intelligence competencies of the managers on their communication with the othermanagers and colleagues, and consequently to put forward the suggestions in terms of thefindings of this study. For that reason the opinions of managers related to process ofcommunication in their organizations, opinions of managers and others concerning theemotional intelligence competencies of managers and their colleagues, and the correlations ofthem are discussed in this study.This descriptive study was conducted with the participation of upper and lower level ofmanagers in paper, food and agricultural production companies of Yasar Holding located inzmir so as to determine the effects of the emotional intelligence competencies of managerson organizational communication process.In this study the questionnaire consists of three different parts was applied to participants. Inthe first part of the questionnaire there are the items concerning the personal information ofthe participant, in the second part of the questionnaire the items has the emotional intelligencecompetencies related to self awareness, self management, social awareness and relationshipmanagement and consequently in the third part the items related to organizationalcommunication.The questionnaire was used in this study is 360-degree tool designed to assess emotionalintelligence competencies of the managers. In addition to self ratings of the manager theremust be at least two raters at the same level and two raters from the lower level position werechosen by human resources department so as to determine the scores of managers related toemotional intelligence competencies.This study has shown that in the process of communication in organizations emotionalintelligence competencies of managers play important role in terms of the quality ofcommunication. At this point, as it is known that the emotional competencies are not geneticand they can be developed. For this reason the organizations are obliged to arrange newpolitics and training programs to develop emotional intelligence competencies.