H460 küçük hücreli dışı akciğer kanseri hücrelerinden kanser kök hücre izolasyonu ve karakterizasyonu
Cancer stem cell isolation and characterisation of H460 NON-SMALL cell lung cancer cell line
Yazar: MERVE GÜNEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURADİYE ACAR
İstinye Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Akciğer = Lung ; Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Biyobelirteçler = Biomarkers ; Kanser =   ; Karsinoma-küçük hücreli olmayan-akciğer = Carcinoma-non small cell-lung ; Kök hücreler = Stem cells

Özet:
Kanser, vücudun herhangi bir yerinde oluşabilen, kontrolsüz çoğalan ve mutasyona uğramış hücrelerin oluşturduğu bir hastalıktır. Tüm dünyada ve ülkemizde en sık görülen ve ölüme en çok sebep olan kanserlerden biri akciğer kanseridir. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre 2020 yılında Türkiye genelinde en sık görülen kanserler sıralamasında ikinci sırada, erkeklerde görülen en sık kanserler sıralamasında ise ilk sırada yer almaktadır. Akciğer kanserinin çok çabuk metastaz yapması ve erken evrede teşhisinin zor olmasından dolayı beş yıllık sağ kalım oranı %20,5'tir.  Akciğer kanseri küçük hücreli (KHAK) ve küçük hücreli dışı (KHDAK) olarak iki ana gruptan oluşmaktadır. Büyük bir kısmını ise KHDAK oluşturmaktadır ve üç alt tipe ayrılmaktadır. Bunlar; adenokarsinom, skuamoz hücreli karsinom ve büyük hücreli karsinomdur. 
Kök hücreler sınırsız bölünebilme ve kendini yenileme özelliği olan farklılaşmamış ama özelleşebilen hücrelerdir. Kanser biyolojisine göre kök hücreler ve kanser hücreleri arasındaki ilişki 3 seçenek ile ilişkilendirilmektedir. Bunlardan biri de tümörlerin kanser kök hücreleri içermesidir.  Kanser kök hücreler, ilk kez küçük bir alt kümeye sahip olan fakat geniş çapta çoğalma yeteneğine sahip olan lösemi ve çoklu miyelom için gösterilmiştir ama zamanla diğer solid kanser çeşitlerinde de gözlemlenmiştir. Kanser kök hücreleri, tümörün başlangıcından sorumlu hücrelerdir. Metastaz yetenekleri ve ilaç direncine olumsuz etkileri bulunduğundan kanserlerin insidans ve mortalitesini artırmaktadırlar. Akciğer kanserinde, kanser kök hücrelerinin birden fazla kaynaktan türediği varsayılmaktadır. Akciğer kanseri kök hücreleri de aynı metastaz ve ilaç direnci özelliklerine sahip olduğundan tedavi için araştırılmaları gerekmektedir. Bu araştırmaların temelini kanser kök hücre izolasyonu ve karakterizasyonu oluşturmaktadır.  
Kanser kök hücre izolasyonu için evrensel bir belirteç tanımlanmamış olsa da beyin, hematopoietik, prostat ve kolon kanseri kök hücreleri, normal kök hücreler tarafından paylaşılan membran antijeni CD133 ekspresyonunu sergiler.  CD133 pozitif hücreler, akciğer kanseri kök hücrelerinin özelliklerini göstermektedir ve dolayısıyla CD133, akciğer kanseri kök hücrelerinin önemli bir belirtecidir
Bu sebeple, bu çalışmada küçük hücreli dışı akciğer kanserinin alt üyesi ve büyük hücreli karsinom modeli olan H460 hücre hattından MACS yöntemi ile CD133 (+) akciğer kanseri kök hücresi izolasyonu ve karakterizasyonu yapılmıştır.

Abstract:
Cancer is a disease of mutated and uncontrollably  cells that can occur anywhere in human body. Lung cancer is one of the most common cancer and the leading cause of death in the world and our country. According to the 2020's data of the World Health Organization, lung cancer is the second one of the most common cancers in Turkey. At the same time, it is the first one of the most common cancer in men in Turkey. The five year survival rate is 20.5% because lung cancer metastasis very quickly and early diagnosis is difficult. Lung cancer consists two main groups as small cells lung cancer (SCLC) and non-small cell lung cancer (NSCLC). NSCLC more common than the SCLC. NSCLC is divided tree subtypes. These are adenocarcinoma, squamous cell carcinoma and large cell carcinoma.
Stem cells are undifferentiated cells with unlimited division and self-renewal ability.  According to the cancer biology, there are 3 options between stem cells and cancer cells relationship. One of them is that, tumors contain cancer stem cells (CSC). CSC were first documented for leukemia and multiple myeloma. After than it also observed in solid tumors. Cancer stem cells are responsible for the initiation of the tumor. CSC have negative effects on metastasis and drug resistance and its increase cancer's incidence and mortality rate. In lung cancer, cancer stem cells are assumed to derive from more than one source. So, they should be investigated for treatment. These studies are carried out with cancer stem cells isolation and characterization.

Although a universal marker for cancer stem cell isolation has not been identified, brain, hematopoietic, prostate, and colon cancer stem cells display expression of the membrane antigen CD133, which is shared by normal stem cells. CD133 positive cells show characteristics of lung cancer stem cells and thus CD133 is an important marker of lung cancer stem cells.
For this reason, in this study, CD133 (+) lung cancer stem cell isolation and characterization was performed by MACS method from the H460 cell line, which is a sub-member of non-small cell lung cancer and a large cell carcinoma model.