Kanser, kronik böbrek yetmezliği ve diabetes mellitus ile demodex sp. enfestasyonu arasındaki ilişki
Yola mutlu f. the relationship between demodex sp. infestation with cancer, chronic renal failure and diabetes mellitus
Yazar: FATMA YOLA MUTLU
Danışman: DOÇ. ZEYNEP TAŞ CENGİZ
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Parazitoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Parazitoloji = Parasitology

Özet:
ÖZET

Yola Mutlu F. Kanser, kronik böbrek yetmezliği ve diabetes mellitus ile Demodex sp. enfestasyonu arasındaki ilişki. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tıbbi Parazitoloji Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Van, 2016. Bu çalışmanın amacı kanserli, kronik böbrek yetmezlikli ve diabetes mellituslu hastalarda Demodex sp.'nin sıklığını belirlemek ve demodicosis ile bu hastalıklar arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Çalışma, Atatürk Üniversitesi Yakutiye Araştırma ve Uygulama Hastanesi ve Yüzüncü Yıl Üniversitesi Dursun Odabaş Tıp Merkezi Parazitoloji Laboratuvarında 22.08.2011-31.05.2016 tarihleri arasında yürütülmüştür. Örnekler, Yakutiye Araştırma ve Uygulama Hastanesine başvuran 50 kanser, 50 hemodiyaliz ve 50 diabetes mellitus hastası (hasta grubu) ile sağlıklı 75 kişiden (kontrol grubu) alınmıştır. Hasta grubundaki toplam 150 kişinin 70'i kadın, 80'i erkek olup, 26'sı 35 yaş ve daha küçük, 124'ü 36 yaş ve daha büyük kişilerden oluşmuştur. Kontrol grubundan toplam 75 kişinin 40'ı kadın, 35'i erkek, 20'si 35 yaş ve daha küçük, 55'i 36 yaş ve üzeri kişilerden oluşmuştur. Çalışmada, örnek almak için standart yüzeysel deri biyopsisi yöntemi kullanılmıştır. Örnekler bu kişilerin burun kanatları, yanak ve alın bölgelerinden alınmıştır. Örneklerin değerlendirmesinde, santimetre karede akar yoğunluğu beş ya da beşten fazla ise hasta pozitif kabul edilmiştir. Çalışmada hasta grubunun %20'si, kontrol grubunun %5,3'ü Demodex sp. yönünden pozitif bulunmuştur. Hasta grubunda bu akar en yüksek oranda (%26) kanserli hastalarda en düşük oranda (%12) hemodiyaliz hastalarında saptanmıştır. Yaş grupları dikkate alındığında 35 ve daha küçük yaşta olanlarda (%23,1), 36 ve daha büyük yaşta olanlara (%19,4) göre daha yüksek oranda; cinsiyet dikkate alındığında kadınlarda (%24,3) erkeklere (%16,3) göre daha yüksek oranda bu parazitoz tespit edilmiştir. İstatistiksel değerlendirmede hasta grubu ve kontrol grubu karşılaştırıldığında Demodex sp. görülme sıklığı ile immunite bozukluğu (hasta grubundaki tüm hastalar dikkate alınmıştır; p˂0.01), kanser (p˂0.01) ve diabetes mellitus (p˂0.01) arasında ayrı ayrı anlamlı ilişkiler belirlenmiştir. Gerek tüm hastalar gerekse hasta grupları ayrı ayrı dikkate alındığında demodicosis görülme sıklığında yaş grupları ve cinsiyetler arasında (diyabetli hastalar hariç (p˂0.01)) anlamlı bir fark belirlenmemiştir. Ayrıca demodikoz ile uzun süreli ilaç kullanımı arasında istatistik olarak anlamlı bir ilişki belirlenmiştir (p˂0.01). Sonuç olarak Demodex sp.'nin özellikle immünkompramize hastalarda bulunma ihtimalinin daha yüksek olabileceği dikkate alınmalı ve bu hastaların takibinde yüzde, şiddeti değişebilen dermatozların fark edilmesi durumunda demodicosis yönünden de değerlendirilmeleri gerektiği kanaatine varılmıştır.

Anahtar sözcükler: Demodicosis, prevalans, kanser, kronik böbrek yetmezliği, diabetes mellitus

Abstract:
SUMMARY

Yola Mutlu F. The relationship between Demodex sp. infestation with cancer, chronic renal failure and diabetes mellitus. Yüzüncü Yıl University Institute of Health Sciences, M. Sc. Thesis in Department of Medical Parasitology, Van, 2016. Aim of this study is to determine Demodex sp. prevalence in cancer, chronic renal failure and diabetes mellitus patients and demonstrate the correlation between these diseases and demodicosis. The study was conducted at Ataturk University Yakutiye Research and Application Hospital and Yüzüncü Yıl University Dursun Odabas Medical Center Parasitology Laboratory between August 22, 2011 and May 31, 2016. The samples were taken from 50 cancer, 50 chronic renal failure and 50 diabetes mellitus patients (patient group) and healthy 75 individuals (control group) applied Yakutiye Research and Application Hospital. Out of the 150 people from the patient group, 70 were females, 80 were males, 26 were 35 years or younger, and 124 were 36 years or older. Out of the 75 people from the control group, 40 were females, 35 were males, 20 were 35 years or younger, and 55 were 36 years or older. Standardized skin surface biopsy method was used to obtain samples in the study. The samples were taken from wings of the nose, cheek and forehead sections of these individuals. During the assessment of the samples, if the mites density in a square centimeter was equal to or more than 5, the patient was considered positive. Twenty percent of the patient group and 5.3% of the control were determined Demodex sp. positive. The highest mites rate was found in cancer patients (26%) and the lowest in hemodialysis patients (12%). Based on age groups, this parasite was observed higher among 35 and younger patients (23.1%) when compared to 36 and older patients (19.4%); and based on gender, it was observed more among females (24.3%) compared to males (16.3%) In statistical analysis, significant relationships were observed between the patient and control groups based on Demodex sp. prevalence and immunity disorder (p<0.01) and between the diseases of cancer (p˂0.01) and diabetes mellitus (p˂0.01). When all patients and patient groups were considered separately, there was no significant difference between the age groups and gender (except diabetes mellitus patients; p<0.01) based on demodicosis prevalence. In addition, a significant difference between demodicosis and long-term drug use was determined (p˂0.01). As a result, the high probability that Demodex sp. could be observed in especially immunocompromised patients should be considered and in case of dermatoses with variable severities on the face are observed during the follow-up of these patients, and the patients should be assessed for demodicosis as well.

Key words: Demodicosis, prevalence, cancer, chronic renal failure, diabetes mellitus