Duygu düzenleme güçlüğünün doğum sonrası yeme tutum bozukluğuna yatkınlık ile ilişkisi: Aleksitiminin aracı rolü
The relation of difficulties in emotion regulation to susceptibility to developing disordered eating attitudes in the postpartum period: The mediator role of alexithymia
Yazar: BURCU NUR KAVUK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE GÜNDOĞAN
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Beslenme bozuklukları = Nutrition disorders ; Doğum = Delivery ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Duygu düzenleme güçlüğü = Emotion dysregulation ; Yeme davranışı = Eating behaviour ; Yeme tutumu = Eating attitudes

Özet:
Bu kesitsel çalışmanın amacı duygu düzenleme güçlükleri ile doğum sonrası yeme tutum bozukluğuna yatkınlık arasındaki ilişkide aleksitiminin aracı rolünü incelemektir. Araştırma İstanbul ilinde bir tıp merkezinin doğum polikliniğine başvuran doğum sonrası dönemdeki 19-44 yaş arası 107 kadın katılımcı ile yürütülmüştür. Doğumdan sonraki 1 yıla ilişkin beden kitle indeksini hesaplamak üzere boy ve kilo ölçümü yürütülmüş toplanan verilere ilişkin örneklem verilerini betimlemek üzere her katılımcı için beden imajı algısı değerlendirilmiştir. Duygu düzenleme güçlüğü, aleksitimi ve doğum sonrası yeme tutum bozukluğuna yatkınlığı değerlendirmek üzere sırasıyla Gratz ve Roomer (2004) tarafından geliştirilen Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği (DERS), Bagby, Taylor ve Parker (1994) tarafından geliştirilen 20 Maddelik Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ) ve Garner, Olmstedt, Bohr ve Garfinkel (1982) tarafından geliştirilen 26 Maddelik Yeme Tutum Testi (EAT-26) kullanılmıştır. Yürütülen analizler aracılığıyla duygu düzenleme güçlüğü ile doğum sonrası yeme tutum bozukluğuna yatkınlık arasında bulgulanan pozitif yönde anlamlı ilişkiye ek olarak duygu düzenleme güçlüğü ile aleksitimi arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Belirtilen bulgulara ek olarak aleksitimi ile doğum sonrası yeme tutum bozukluğuna yatkınlık arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Aracılık analizi sonuçları duygu düzenleme güçlüğü ile doğum sonrası yeme tutum bozukluğuna yatkınlık arasındaki ilişkide aleksitiminin aracı rol oynadığını göstermiştir. Bulgular ve müdahale alanlarına ilişkin çıkarımlar alanyazın ışığında tartışılmış, ileride yürütülebilecek olan çalışmalara ve ilgili araştırma ihtiyacına ilişkin öneriler çerçevelenmiştir.

Abstract:
The aim of this cross-sectional study was to examine the mediator role of alexithymia in the relationship between difficulties in emotion regulation and susceptibility to developing disordered eating attitudes in the postpartum period. The study was conducted on 107 postpartum women aged 19 to 44 years who had applied to maternity outpatient clinic of a medical center in İstanbul. Within the first year after childbirth height and weight were assessed to calculate body mass index and body image perception was determined for each subject to analyze summaries of the sample and collected data. In order to assess difficulties in emotion regulation, alexithymia and susceptibility to developing disordered eating attitudes in the postpartum period Difficulties in Emotion Regulation Scale (DERS; developed by Gratz & Roomer, 2004), 20-Item Toronto Alexithymia Scale (TAS; developed by Bagby, Taylor & Parker, 1994) and 26-Item Eating Attitudes Test (EAT-26; developed by Garner, Olmstedt, Bohr & Garfinkel, 1982) were utilized respectively. In addition to positive relationship that exists between difficulties in emotion regulation and susceptibility to developing disordered eating attitudes in the postpartum period significant positive relationship between difficulties in emotion regulation and alexithymia has been revealed through the analysis. Besides the indicated findings it has been identified statistically significant positive relationship between alexithymia and susceptibility to developing disordered eating attitudes in the postpartum period. Results of mediation analysis indicated that alexithymia mediated the relationship between difficulties in emotion regulation and susceptibility to developing disordered eating attitudes in the postpartum period. Findings and their implications were discussed in the light of literature and suggestions were framed by addressing the need for further research.