İç hastalıkları kronik hastalarında karmaşık ilaç tedavi rejimi ile tekrar hastane yatış ilişkisinin araştırılması
Investigation of the relationship of medication regimen complexity and rehospitalization in chronic patients of internal diseases
Yazar: ÇAĞRI GÖNÜL
Danışman: PROF. DR. İLKER TAŞÇI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Geriatri = Geriatrics ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Akılcı ilaç kullanımı = Rational drug use ; Hasta başvurusu-tekrar = Patient readmission ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Polifarmasi = Polypharmacy ; Yatan hastalar = Inpatients ; İç hastalıkları = Internal medicine

Özet:
İç Hastalıkları Kronik Hastalarında Karmaşık İlaç Tedavi Rejimi ile Tekrar Hastane Yatış İlişkisinin Araştırılması
Amaç: İç hastalıkları kliniklerinde çok çeşitli kronik hastalıklara sahip hastalar takip edilmekte ve bu çeşitlilik tedavi karmaşıklığının analiz edilebilmesi için geniş bir perspektif sağlamaktadır. Çalışmamızda kronik hastalığı bulunan ve iç hastalıkları kliniklerinde yatarak takip edilen hastalarda tedavi rejimi karmaşıklığının saptanması, olası risk faktörlerinin belirlenmesi ve çeşitli sonlanımlara etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu prospektif hasta kayıtlı araştırmaya Ankara Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Kliniklerinde yatan 50 yaş ve üzeri hastalar dahil edildi. Demografik bilgiler, eşlik eden kronik hastalıklar ve ilaç kullanımı bilgileri kayıt edildi. Yatış, taburculuk öncesi, taburculuktan 3 ay sonraki tedavi rejimlerinin karmaşıklık skoru 65 parametreli ilaç tedavi karmaşıklık ölçeği ile hesaplandı.  Taburculuk sonrası 90 gün içindeki hastane yatış ana sonlanım olarak incelendi.
Bulgular: Toplam 356 hasta çalışmaya dahil edildi. Takipte 90. Gün verileri tamamlanabilen 284 hasta analiz edildi. Hastaların yaş ortalaması 70,7±10,8 ve %50,7'si erkekti. En sık saptanan kronik hastalıklar hipertansiyon (%64,8), tip 2 diyabetes mellitus (%45,1) ve kardiyovasküler hastalıktı (%36,6). Ortalama yatış süresi ortalama 8,8±6,9 gündü. Tekrar hastane yatışı olan grupta bu süre 10±7,8 gün, tekrar yatış olmayan grupta 8,4±6,7 gündü. Tüm grupta yatış esnasında ilaç sayısı ortalama 4,5±2,5, tekrar hastane yatışı olan grupta bu sayı 4,7±2,4 ve tekrar yatış olmayan grupta 4,5±2,5 adet idi. Tüm grupta yatış esnasındaki ilaç tedavi rejim karmaşıklığı skoru ortalama 9,4±5,6 tekrar yatışı olan hastalarda 9,7±5,9 ve tekrar yatışı olmayan hastalarda 9,3±5,5 olarak hesaplandı. Taburculukta ilaç tedavi rejim karmaşıklığı skoru tüm gruplarda ortalama 14,3±6,8 tekrar yatışı olan hastalarda 14,1±7,1 ve tekrar yatışı olmayan hastalarda 14,3±6,8 olarak hesaplandı. Hastaların yatış ve taburculuk arasındaki karmaşıklık skoru artışı istatistiksel olarak anlamlı idi (p<0,001). Ancak yatış ve taburculukta hesaplanan ilaç karmaşıklık skorları ile taburculuk sonrası 90 gün içerisinde yeniden hastane yatışı arasında istatistiksel anlamlılığa ulaşan ilişki bulunmadı.

Sonuç: Bu araştırmada hastaneye yatış ve taburculuk arasında ilaç tedavisi karmaşıklık skorlarının anlamlı şekilde arttığı görülmüştür. Tedavi karmaşıklık skorları ile taburculuk sonrası 90 gün içerisindeki yeniden hastane yatışları arasında istatistiksel anlamlı bir ilişki olmadığı görülmüştür. Bu bulgu, karmaşıklık skorunun taburculuk esnasında yatış öncesi tedaviye göre artmış olmasına rağmen 90 günlük tekrar hastane yatış riskini öngörmekte yeterli olmadığını, tekrar hastane yatış sonlanımı üzerine tek başına etkili olmadığını düşündürmüştür.

Anahtar Kelimeler: İlaç tedavi rejimi karmaşıklığı, klinik sonlanım, polifarmasi, tedavi karmaşıklığı, tekrar hastane yatış.

Abstract:
Aims: Admissions to the internal medical clinics include a wide range of chronic conditions, which provide a broader perspective for medication complexity analysis. This study aimed to investigate the medication complexity, associated factors and relation with various outcomes among internal medicine inpatients
Materials and Methods: A prospective study was performed at Ankara Gülhane Training and Research Hospital Internal Medicine Clinic. Inpatients aged 50 years or older were enrolled. Demographic variables, comorbidities and medications were recorded. Medication complexity scores on admission, before discharge and three months follow-up were calculated with a 65 parameter tool. The primary outcome was the relationship between medication complexity and rehospitalization in 90 days post-discharge.
Results: The study included 356 individuals and 284 patients with complete follow-up data were included in the final analysis. The mean age of the patients was 70.7±10.8 and 50.7% were male. The most frequent comorbidities were hypertension (64.8%), type 2 diabetes mellitus (45.1%), and cardiovascular disease (36.6%). Mean length of hospital stay was 8.8.±6.9 days in the whole group, 10.0±7.8 days in the group with a rehospitalization record and 8.4±6.7 days without a hospitalization record. Mean drug count on admission was 4.5±2.5 in the whole group, 4.7±2.4 in the group with a rehospitalization record and 4.5±2.5 in the group without a rehospitalization record. Mean medication complexity score on admission was 9.4±5.6 in the whole group, 9.7±5.9 in the group with a rehospitalization record and 9.3±5.5 in the group without a rehospitalization record. Mean medication complexity score at discharge was 14.3±6.8 in the whole group, 14.1±7.1 with a rehospitalization record, and 14.3±6.8 without a rehospitalization record. The increase in the complexity score of the patients between admission and discharge was statistically significant (p<0.001). However there was no statistically significant relationship between medication complexity scores at admission and discharge of the patients and rehospitalization in 90 days post-discharge.
Conclusion: This study showed an increase in the medication complexity score from admission to discharge. There wasn't statistically significant relationship between the admission and discharge medication complexity scores and rehospitalizations in 90 days post-discharge. The results suggest that the medication complexity on admission or discharge may not be useful to predict the probability of rehospitalizations in 90 days follow-up.
Keywords: Clinical outcomes, hospitalization, medication complexity, medication regimen complexity index, polypharmacy.