İslam hukukunda hükümlere etkisi bakımından mal kavramı
The concept of property on account of the effects to the hukms
Yazar: BASRİ KARAGÖZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜNAL YERLİKAYA
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: Eşya hukuku = Real law ; Mütekavvim mal = Countervailing property ; İslam hukuku = Islamic law

Özet:
"İslam Hukukunda Hükümlere Etkisi Bakımından Mal Kavramı" olarak adlandırılan bu çalışma, gündelik hayatın içerisinde sıkça karşımıza gelen, hayatımızı kolaylaştıran, amaçlarımıza ulaştıracak bütün vasıtaların temelini teşkil eden şeylerin, kavramsal yönüne dikkat çekmek için hazırlanmıştır. Neredeyse bütün hukuk sistemlerinde üzerinde hukuki muamele kurulan bu temel şeylerin, İslam hukukundaki yeri üzerinde yoğunlaşılmış, özellikle borçlar hukuku ve eşya hukuku alanlarındaki ele alınma şekli irdelenmeye çalışılmıştır. 
İki bölümden oluşan bu çalışmanın ilk bölümünde 'mal' kavramının tanımlamaları üzerinde durulmuş ve farklı bilimsel alanlarda kavrama yüklenen anlamlar ortaya konulmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde ise, ilk bölümde ele alınan tanımlamaların neticesi olarak ortaya çıkan hukuki muameleler, yapılacak hukuki muamelelerde muamelenin mahalli konumunda bulunan şeyin nasıl kullanıldığının anlaşılması ve yapılan hukuki düzenlemelerin ne olabileceği ortaya konulmuştur. 
Özellikle İslam hukuk biliminde, mal kavramının diğer hukuk bilimlerinden farklı olarak değerlendirilen yönleri nelerdir? Sorusuna cevap bulabilmek amacıyla, çalışmanın yoğunluğu İslam hukuk kaynaklarına teksif edilmiştir. İslam hukukunun teşekkül döneminde, yazılmış olan eserler ve onların şerhlerinde araştırmaya konu kavram, o zamanın ihtiyacına karşılık gelecek nitelikte belli başlı örnekler ile sınırlandırılmış olduğu gözlenmiştir. Özellikle mal ile beraber zikredilen tekavvüm, muhrez, muhterem gibi kavramlar üzerinde yapılan tartışmalar aktarılmaya çalışılmış ve bu kavramların anlaşılması gerektiği, günümüz şartlarında bu ihtiyacın zarureti, nazar-ı dikkate sunulmuştur.
İslam hukuku ile meri hukuk ekollerinin, kavramsal yaklaşımları karşılaştırılmış, elverdiğince detaylandırmaya çalışılmıştır. Konu birçok alanı ilgilendirdiğinden dolayı, ulaşılabilen kaynaklardan gerekli izahatlar eklenmeye çalışılmış fakat konunun amacından sapmaması gayesiyle mal kavramı ile doğrudan ilişkili olan hukuki düzenlemelerin aktarılmasıyla iktifa edilmiştir.

Abstract:
This study named "The Concept of Property on Account of the Effects to the Hukms", has been prepared to point out to conceptual direction of things that often face to us, inside of Daily life, easier to our life, forming the basic of reasons leading to our pourposes, it has been focussed on the place these essential things of islamic laws that based on legal actions in nearly all of the law systems or disciplines, tried to explore the forms of undertaking the subject on the areas of the law of obligation and the law of property.
In this study consisted of two chapters, foccussed on definitions of the concept "property" and tried to clarify the meanings that is carried to the concept ın the first chapter. In the second chapter, ıt has been allocated to the aim of standing out these topics: Legal actions that figure out as the conclusion of definitions worked out in the first chapter,  in this action to be done being understood of things that presented as the location of the action and what can be the legal actions being done.
Especially, with an eye to find an answer to the question "in the science of islamic law, what are the points that evaluated differently from the other law systems or disciplines", the majority of subject is concentrated to the sources of islamic law. The concept which is searched on written works and their commentaries in the period of forming the islamic law has been observed that limited with specific examples that satisfies to the needs of that time. Especially, discussions on called with the concepts like "teqavvum, muhrez, muhterem" have been tried to report and pointed out that the necessities of understending these subjects and the requirement of this need in conditions of today.
The conceptual aproaches of islamic law and valid law schools have been compared and tried to detail conveniently. Because of this subject related with many areas, necessary explanations have been tried to add. But not to resort from the aim of subject, satisfied with reporting the legal actions that directly related with the of concept of property.