İlk ve ortaöğretim kademesi okulyöneticilerinin yönetsel özelliklerineilişkin öğretmen görüşlerinin incelenmesi /
Yazar: SELÇUK BAY
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN ÇELENK
European University of Lefke / Yurtdışı Enstitü
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Eğitim, toplumları doğrudan ve derinden etkileyen dinamik bir süreçtir. Okul, eğitime
dair hedeflerin gerçekleştirilebilmesi için önemli görev ve sorumluluk üstlenen
örgütlerdir. Eğitsel hedeflerin gerçekleştirilmesi açısından okul yöneticilerinin özellik
ve nitelikleri belirleyici temel bir etkendir. Bu bağlamda araştırmanın amacı ilk ve
ortaöğretim kademesi okul yöneticilerinin yönetsel özelliklerine ilişkin öğretmen
görüşlerinin belirlenmesidir. Araştırma nitel araştırma yöntemi ile kurgulanmış,
uygulama ve analiz safhasında olgu bilim deseni tekniğinden faydalanılmıştır.
Araştırma örneklemi, araştırmaya uygun olabilecek amaçlı örnekleme yöntemlerinden
kolay ulaşılabilir durum örneklemi ile belirlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubu,
2019-2020 eğitim-öğretim yılında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Milli Eğitim ve
Kültür Bakanlığı'na bağlı Lefkoşa ilçesinde ilkokul, ortaokul ve lisede görev yapan 15
gönüllü öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın alt amaçlarından olan ve okul
yöneticilerinde bulunan kişisel, yönetsel, sosyal, kültürel, eğitsel-mesleki olarak
belirlenen beş temel boyut tespit edilmiştir. Literatür taranarak hazırlanan 15 sorudan
oluşan yarı yapılandırılmış görüşme tekniği uygulanmıştır. Görüşmeler pandemi
nedeniyle ses ve görüntü kaydedilmesine olanak tanıyan ''zoom'' adı verilen bir
program aracılığı ile yüz yüze gerçekleştirilmiştir. İzin verilen görüşmeler ses kaydı
ile kaydedilmiştir. Toplanan veriler betimsel analiz ve içerik analizi yöntemi ile
çözümlenmiştir. Öğretmenlerin demografik özelliklerinden mesleki kıdem
değişkenine göre anlamlı bir farklılık belirlenmiştir. Öğretmen görüşlerine göre okul
yöneticilerinde bulunan yönetsel özellikler tespit edilmiştir. Katılımcı öğretmenlerin
okul yöneticilerinde bulunan yönetsel özelliklere ilişkin en çok görüş bildirdiği
temanın ''kişiler arası iletişim yönü'', en az görüş bildirdiği temanın ise ''seminer,
hizmet içi eğitim ve kurslara katılım yönü'' olduğu görülmektedir. Araştırma ışığında
ilgili birimlerce okul yöneticilerine istendik ve çağdaş özelliklerin kazandırılmasına
yönelik hizmet içi eğitimler verilmesi önerilebilir. Okul yöneticilerinin seçme ve
seçilme kriterleri bakımından yönetsel özelliklerine ilişkin adil ve objektif bir sistemin
oluşturulması önerilebilir.
Anahtar Kelimeler: Okul, Okul Yöneticisi, Yönetsel Özellikler

Abstract:
Education is a dynamic process that directly and deeply affects societies. Schools are
organizations that undertake important duties and responsibilities in order to achieve
educational goals. The characteristics and qualifications of school administrators are a
key determining factor in the realization of educational goals. In this context, the
purpose of the study is to determine teachers' views on the administrative
characteristics of primary and secondary school principals. The research was designed
with the qualitative research method, and the case science pattern technique was used
during the application and analysis phase. The study group of the research consists of
15 volunteer teachers working in primary, secondary and high schools in the Nicosia
district of the Turkish Republic of Northern Cyprus in the 2019-2020 academic year.
Five basic dimensions determined as personal, managerial, social, cultural,
educational-professional in school administrators, which are the sub-objectives of the
research, have been determined. Semi-structured interview technique consisting of 15
questions prepared by scanning the literature was applied. Interviews were conducted
face to face through a program called "zoom", which allows recording of audio and
video due to the pandemic. The allowed conversations were recorded by voice
recording. The collected data were analyzed by descriptive analysis and content
analysis method. A significant difference was determined from the demographic
characteristics of teachers according to the professional seniority variable. Managerial
characteristics of the school administrator were determined according to the teachers'
opinions. It is seen that the most opinions of the participating teachers regarding the
managerial characteristics of the school principal are '' interpersonal communication
aspect '' and the least commented theme is '' participation in seminars, in-service
training and courses ''. In the light of the research, we requested the relevant units to
provide school administrators with in-service trainings aimed at gaining contemporary
features. It may be suggested to establish a fair and objective system regarding the
administrative characteristics of school administrators in terms of selection and
selection criteria.
Keywords: School, School Administrator, Managerial Features