Türkiye'deki itfaiyecilerde travma sonrası stres bozukluğu belirtilerinin incelenmesi
Investigation of post  traumatic stress disorder symptoms among firefighters in Turkey
Yazar: VİLDAN ZOR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERT AKCANBAŞ
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Stres = Stress ; Stres bozuklukları-travmatik = Stress disorders-traumatic ; Travma = Trauma ; İtfaiyeci = Fireman

Özet:
Türkiye'deki İtfaiyecilerde Travma Sonrası Stres Bozukluğu Belirtilerinin İncelenmesi
Travma Sonrası Stres Bozukluğu ağır bir örselenmenin ardından ortaya çıkan bir rahatsızlıktır. Bilindiği gibi zorlayıcı ve örseleyici durumlara maruz kalmak travma sonrası stres bozukluğu belirtileri için bir risk faktörü oluşturmaktadır. Bu nedenle İtfaiyeciler gibi bazı meslek grupları da Travma Sonrası Stres Bozukluğu belirtileri açısından risk altındadır. Bu araştırmanın amacı itfaiyecilerin Travma Sonrası Stres Bozukluğu belirtilerinin incelenmesidir. Çalışmada itfaiyecilerin Travma Sonrası Stres Bozukluğu belirtilerinin çeşitli sosyodemografik değişkenlerle ilişkisi araştırılmıştır. Araştırmada kullanılan örneklem İstanbul Büyükşehir Belediyesinde çalışan itfaiyecilerden oluşmaktadır. Araştırmaya aktif olarak operasyonlara katılan Anadolu yakası 100 Avrupa yakası 100 kişi olmak üzere toplam 200 itfaiyeci katılmıştır. Katılımcıların sosyodemografik özelliklerini öğrenmek amacıyla Sosyodemografik bilgi formu ve travma sonrası stres bozukuğu belirtilerini incelemek için PCL-5 Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kontrol Listesi kullanılmıştır.  Elde edilen verilerin analizinde Kolmogorov-Smirnov normallik testi Bağımsız Örneklem T Testi, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Spearman Koreslasyon analizi uygulanmıştır. 
 Araştırmanın sonuçlarına göre; toplam 200 itfaiyecinin yaş, eğitim, medeni durumları ve bu meslekteki çalışma sürelerine göre travma sonrası stres bozukluğu kontrol listesi ölçeği ve alt boyut puanları arasında anlamlı bir farklılık olmadığı, Avrupa bölgesinde çalışan itfaiyecilerin sahip oldukları çocuk sayılarına göre travma sonrası stres bozukluğu kontrol listesi toplam puanları arasında anlamlı bir farklılık olduğu, 200 itfaiyecinin mesleğe başlama yaşlarına göre travma sonrası stres bozukluğu kontrol listesi ölçeği ve alt boyut puanları arasında anlamlı bir farklılık olduğu, Avrupa bölgesinde çalışan 100 itfaiyecinin gelir düzeylerine göre kaçınma ve olumsuz değişiklikler puanları arasında anlamlı bir farklılık olduğu gözlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Travma Sonrası Stres Bozukluğu, Travma, İtfaiye

Abstract:
Investigation of Post Traumatic Stress Disorder Symptoms among Firefighters in Turkey
Post-Traumatic Stress Disorder is a condition that occurs following a severe trauma. Exposure to challenging and traumatic situations is a risk factor for post-traumatic stress disorder symptoms. Therefore, some occupational groups, such as firefighters, are at risk for symptoms of Post Traumatic Stress Disorder. The aim of this study was to investigate the symptoms of Post Traumatic Stress Disorder in firefighters. This study was to investigate the relationship between posttraumatic stress disorder symptoms and various sociodemographic variables. The sample of the study consists of firefighters working in Istanbul Metropolitan Municipality. Totally 200 firefighters participated in the study, 100 of the participants were in the European side,  the other 100 were from the European side. In order to determine the sociodemographic characteristics of the participants Sociodemographic Information Form and Post Traumatic Stress Disorder Checklist for DSM-5 was used to examine the symptoms of post-traumatic stress disorder. Kolmogorov-Smirnov normality test, Independent Sample T Test, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis H test, One Way Variance Analysis, Spearman Correlation Analysis were applied in the analysis of the obtained data. 
According to the results of the research; There is no significant difference between post-traumatic stress disorder checklist scale and sub-dimension scores according to age, education, marital status and working time in this profession, there is a significant difference between the total scores of post-traumatic stress disorder checklist according to the number of children of firefighters working in the European region, there is  a significant difference between post-traumatic stress disorder checklist scale and sub-dimension scores of 200 firefighters according to the age of onset of profession, and  There is a significant relationship between the scores of avoidance and negative changes according to the income levels of 100 firefighters working in the European region.
Keywords: Posttraumatic Stress Disorder, Trauma, Fire department