Acil serviste yoğun bakım yatışı kararı verilen ancak takibine devam edilen hastalarda, acil serviste bekleme sürelerinin mortalite üzerine etkisi ve mortaliteyi etkileyen diğer faktörler
The effect of lenght of stay in emergency department on mortality in patients whom decided to intensive care unit admission however followed in emergency department and other factors affecting mortality
Yazar: FİKRİ SOYDAN
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN CAHİT HALHALLI
Sağlık Bakanlığı / Kocaeli Şehir Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
AMAÇ: Sağlık bakımı talebi nedeniyle acil servislere (AS) başvurularda ve 
dolayısıyla bekleme sürelerinde artış olmaktadır. AS'lere başvuran ve Yoğun Bakım 
Ünitesi (YBÜ) takibi planlanan hastaların sayısındaki artış, mevcut kapasitenin 
üzerinde bakım ihtiyacı gerektirebilir. Kapasitedeki problemler uzun bekleme 
sürelerine sebep olarak mortaliteyi etkileyebilir. Çalışmamızın amacı; AS'de YBÜ 
takibi kararı verilen hastaların özelliklerini değerlendirerek, AS'de bekleme süresinin 
30 günlük mortalite üzerine etkisini ve mortalite üzerine etkili olan diğer faktörleri 
belirlemek, kritik hastalar arasında seçim yapmak gerektiğinde öncelik verilmesi 
gereken hasta grubu için objektif seçim kriterlerine ulaşmaktır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışma, 21.04.2022-21.04.2023 tarihleri içerisinde 
tek merkezli hastanemiz AS'sine başvuran ve YBÜ takibi planlanan yetişkin hastaları 
kapsayan; prospektif bir çalışmadır. Çalışmada hastaların AS'de kalış süreleri 
kaydedildi (A: 0-2 saat, B: 2-8 saat, C: 8 saatten fazla). Ayrıca; yaş, cinsiyet, geliş 
zamanı, tanısı, endikasyon süresi, kronik hastalıkları, APACHE II (Akut Fizyoloji ve 
Kronik Sağlık Değerlendirmesi) skoru, GKS (Glasgow Koma Skalası) ve vital 
bulguları ile hastalara uygulanan mekanik ventilasyon, entübasyon, inotrop desteği 
analiz edildi. Hastalar YBÜ'ye nakledilip 30 günlük süreçte takip edilerek mortalite 
durumu ve mortaliteyi etkileyen faktörler değerlendirildi.
BULGULAR: Çalışmaya YBÜ takibi planlanan 655 hasta dahil edildi. AS'de 
bekleme süreleriyle mortalite arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı 
(A grubu %20; B grubu %23,7 ve C grubu %27,4; p=0,483). İnotrop alma, kronik 
hastalık varlığı, yüksek APACHE II skoru, Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı ve 
sepsis hastalarında AS'de bekleme süresinin artmasıyla 30 günlük mortalitede artış 
görülmedi. Ancak kardiyak orijinli tanılar, pnömoni ve pulmoner emboli, serebro
vasküler olay, akut batın varlığı, entübasyon varlığı ve erken YBÜ endikasyonu konan 
hastaların AS'de bekleme sürelerinin artmasıyla 30 günlük mortalitelerinde artış 
görüldü.
SONUÇ: AS'de bekleme süresinin artmasıyla mortalite arasında istatistiksel 
olarak anlamlı ilişki yoktur. Çalışmamızın doğruluğunun pekiştirilmesi için çok 
merkezli ve daha çok hastanın dahil edildiği çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler: Acil tıp, kalma süresi, mortalite, yoğun bakım üniteleri

Abstract:
AIM: Due to the demand for health care, there is an increase in admissions to 
Emergency Department (ED) and, thus, Lenght of stay (LDS). The increase in the 
number of patients admitted to EDs and planned for intensive care unit (ICU)
admission may require care beyond the current capacity. Problems in capacity can 
cause long LOS and affect mortality. The aim of our study; Evaluating the 
characteristics of the patients for whom ICU follow-up is decided in the ED, determine 
the effect of the 30-day waiting period in the ED on mortality and other factors 
affecting mortality, and reach objective selection criteria for the patient group that 
should be given priority when choosing among critically ill patients.
MATERIALS AND METHODS: The study included adult patients who 
admitted to our single-center hospital ED between 21.04.2022 and 21.04.2023 and 
were planned to be followed up in the ICU; It is a prospective study. The study 
recorded the patient's LOS in the ED (A: 0-2 hours, B: 2-8 hours, C: more than 8 
hours). Moreover, age, gender, time of arrival, diagnosis, duration of indication, 
chronic diseases, APACHE II (Acute Physiology and Chronic Health Assessment) 
score, GCS (Glasgow Coma Scale) and vital signs, mechanical ventilation, intubation, 
and inotropic support applied to the patients were analyzed. Mortality status and 
factors affecting mortality were evaluated by transferring the patients to the ICU and 
following up for 30 days.
RESULTS: 655 patients who were planned for ICU follow-up were included 
in the study. There was no statistically significant relationship between LOS and 
mortality in ED (20% in the A group, 23.7% in the B group, and 27.4% in the C group; 
p<0.05). No increase in 30-day mortality was observed in patients with mechanical 
ventilation or inotrope, presence of chronic disease, high APACHE II score, Chronic 
Obstructive Pulmonary Disease, and sepsis, with increased LOS in AS. However, an 
increase in 30-day mortality was observed in patients with cardiac diseases, pneumonia 
and pulmonary embolism, cerebrovascular accident, presence of acute abdomen, 
presence of intubation, and early ICU indication, with the increase in LOS in ED.
CONCLUSION: There is no statistically significant relationship between 
increased LOS in ED and mortality. Multicenter studies with more patients were 
needed to reinforce the accuracy of our study.
Keywords: Emergency medicine, intensive care units, length of stay, mortality