Türkiye Radyo Televizyon Kurumu, TRT-2 kanalı gece bülteninde işitme engelli bireylerin haber almalarını sağlamak amacıyla yayınlanan işaret destekli haberleri, total işitme engelli yetişkin bireylerin izleme durumu ve anlama düzeyleri
The televiewing ratings and the level of the understanding of the news aided with signs used to ensure the hearing impaired individuals to get news, which is in the nights bulletin of the TRT chanell 2 of the Turkish Radio and Television enstitution, by the totally hearing impaired individuals
Yazar: ÜLKÜ AKÇA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ATTİLA TAZEBAY
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1999
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Türkiye Radyo Televizyon Kurumu, TRT-2 Kanalında yayınlanan gece bülteninde, işitme engelli bireylerin haber almalarını sağlamak amacıyla yayınlanan işaret destekli haberleri, total işitme engelli bireylerin izleme durumlarını ve anlama düzeylerini belirlemektir.
	Araştırmanın evrenini oluşturmak üzere Ankara İli merkezinde bulunan, 18 yaş ve üzerindeki işitme engelli yetişkin bireylerin alınması düşünülmüştür. Fakat  kesin bir sayıya tam olarak ulaşılamadığından, 'Ankara Sağır Ve Dilsizler' derneğine kayıtlı olan 659 kişi arasından 40 kişi rastlantısal (random) atama yöntemiyle seçilerek, çalışma için bir araştırma grubu belirlenmiştir.
Verilerin toplanmasında; işitme engelli bireylerin özelliklerine ilişkin bilgi toplamak ve haberleri izleme durumlarını belirlemek amacıyla bir görüşme formu geliştirilmiştir. TRT-2'de yayınlanan haber bültenini anlama düzeylerini belirlemek amacıyla ise haberlerin içeriğine yönelik 17 sorudan oluşan bir test aracı geliştirilmiştir. Test aracının geçerlik ve güvenirlik çalışması istatistiksel analizler ile yapıldıktan sonra bu araç, total işitme engelli bireylerin işaret destekli haberleri anlama düzeylerini belirlemek amacıyla kullanılmıştır. 
	Ankara 'Sağır Ve Dilsizler' derneğinin de yer aldığı binada bulunan lokaldeki uygulamalarla, işitme engelli bireylerin haberleri izleme durumları ve anlama düzeyleri belirlenmiştir. Haberler izlettirilmeden önce görüşme formlarının doldurulması sağlanmış, daha sonra konuları ve uzunluklarına göre 6 bölüme ayrılan haberler izlettirilmiştir. İzlenen her bölümden sonra o bölüm ile ilgili sorular dağıtılmış ve sorular işitme engelli bireyler tarafından cevaplandırılmıştır.  
Okul ortamındaki iletişimde işaret dilini kullanan ve kullanmayan total işitme engelli bireylerin haberleri anlama düzeyleri ve bu iki grubun haberleri anlama düzeyleri arasında anlamlı bir fark bulunup bulunmadığı bu çalışma ile incelenmiştir. Ailesinde işitme engelli bireyler olan ve olmayan bireylerin haberleri anlama düzeyleri ile bu iki grubun haberleri anlama düzeyleri arasında anlamlı bir farkın olup olmadığı da bu çalışmanın konusudur. Ayrıca doğuştan işitme engelli olan bireylerle sonradan işitme engelli olan bireylerin işaret destekli haberleri anlama düzeyi ve bu iki grubun haberleri anlama düzeyleri arasında anlamlı bir farkın olup olmadığına da bakılmıştır. Elde edilen veriler yüzdelikler ve t testi ile açıklanmıştır.
Araştırma sonucunda, total işitme engelli bireylerin .68'inin bu haberleri izlediği ve .18'inin haberlerde işaretlerin kullanılmasını yararlı bulduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca haberlerde işaretlerle birlikte alt yazı kullanılması ile ilgili görüş de öne çıkmıştır.
Okul ortamındaki iletişimde işaretlerin kullanılıp kullanılmama durumu, ailede işitme engelli bireylerin olup olmaması ve işitme engeline doğuştan ya da sonradan sahip olanların haberleri anlama düzeyi sonuçları .53 çıkmıştır.  Bu sonuca göre, haberlerde işaretlerin kullanılması anlama düzeyinde ancak yarı yarıya etkili olmaktadır. 
Okul ortamındaki iletişimde işaretlerin kullanılıp kullanılmama durumu, ailede işitme engelli bireylerin olup olmaması ve işitme engeline doğuştan ya da sonradan sahip olmanın, haberleri anlama düzeyinde anlamlı bir farklılığa neden olmadığı  yapılan "t" testi sonucunda görülmüştür. 
Okul ortamındaki iletişimde işaretlerin kullanılıp kullanılmaması, ailede işitme engelli bireylerin olup olmaması ve işitme engelinin doğuştan ya da sonradan olmasının haberleri anlama düzeyinde etkili olmadığı anlaşılmıştır. Bu da bize, yayınlanan haber bülteninde kullanılan işaret desteğinin, total işitme engelli bireylere yararlı olmadığı sonucunu vermektedir.
Anahtar Kelimeler: Total İşitme Engelliler, İşaret Dili, İşitme Engelli

Abstract:
The purpose of this study is to determine the televiewing ratings and the level of understanding of the news aided with signs used to ensure the hearing impaired individuals to get news, which is in the nights bulletin broadcasted in the TRT - Chanell 2 of the Turkısh Radio And Television Enstitution, by The Totally Hearing Impaired Individuals. 
	To form the surroundings of the study. The adult individuals with hearing impairment aged eighteen or over living in the center of Ankara city have been thought about to be taken. But 659 people registrated to the 'The Deaf and Dumb Society of Ankara' have been taken is the surroundings of the study because of the fact that the exact number couldn't have been reached properly. The group of the study has been determined by selecting 40 people among the 659 others with the random applying method. 
	While collecting the data An interview form is developed for the purpore of obtaining information about to characteristic, of the hearing impaired indivudials and clarifying their condition of the news televiewing. A testing medium consisting of seventeen qestions is developed to determine their level 
of understanding related to the news bulletin broadcasted in the TRT -   Channel 2. This medium is used for the purpose of determining the level of understanding of the news aided with signs by the totally hearing impaired indivudials after the validty and the reliability of the testing medium is examined statistical analyses. 
	With this study, whether there's a significant difference between the totally hearing impaired individuals who used the sign language in the school atmosphere and the ones who didn't use and also within these  two groups related to the level of understanding of the news have been examined. Whether there's a significant difference between the individuals who have the hearing impaired members in their families and the ones who don't have and also within these two groups related to the level of understanding of the news are also the subject of this study. In addition, whether there's a significant difference between  the   individuals  with  hearing impairment from birth and the ones who 
become hearing impaired afterwards and also within these two groups related to the level of understanding of the news aided with signs have also been considered. The data obtained is explained by the percentages and the "t" test. 
  	As a result of the study, ıt has been revealed that .68 of the totally hearing impaired individuals have watched these news and .18 of them have found the usage of the signs in the news useful. In addition a view of applying making use of footnote beside the signs in the news has been emerged too. 
	The findings of the level of understanding of the news by the individuals related to  the  position  whether  the  signs  used  in the  communication  in  the 
school atmosphere that whether there are any hearing impaired members in the family and that whether the hearing impairment is from birth or acquired afterwards have been found .53. In connection with this finding, the usage of the signs in the news is effective only half-and-half for the level of understanding.
	It has been observed as a result of the "t" test that the position whether the signs used in the communication in the school atmosphere, that whether there are any hearing impaired members in the family and that whether the hearing impairment is from birth or acquired afterwards do not cause a significant difference in the level of understanding of the news.
	It has been understood that the position whether the signs used in the communication in the school atmosphere and that whether there are any hearing impaired members in the family and that whether the hearing impairment is from birth or acquired afterwards, had been ineffective in the level 
of understanding of the news. And that has led us to the result that the sign aid which have been used in the news bulletin broadcasted is not effective for the totally hearing impaired individuals. 
Key Words: Hearing Impaired Individuals, Sign Language,Hearing Impairment