KOBİ'lerin kaynak ihtiyaçları ve uluslararası	finansal piyasalardan yararlanma imkanları
Resource requirements of SMEs and	available facilities in the international financial markets
Yazar: HALİT ÖZEN
Danışman: PROF. DR. AHMET AKSOY
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: KOBİ = Small and Medium Sized Firms ; Kaynak kullanımı = Resource usage ; Kaynak sağlama = Creating funds ; Uluslararası finansal piyasalar = International financial markets ; Uluslararası finansman kurumları = International financing corporations ; Uluslararası sermaye hareketleri = International capital movements

Özet:
KOBİ' lere ilişkin yapılan tüm çalışmalarda kaynak ihtiyaçları ve bunlara ilişkin sorunların ön plana çıktığı görülmektedir. Kaynak ihtiyaçlarıyla ilgili sorunlar saptanarak çözümü için ve özellikle de dış piyasalardan ne ölçüde yararlanıldığının tespiti amacına yönelik olarak hazırlanan tez ile rekabet güçlerinin artırılmasına katkı sağlanacağı düşünülmüştür.KOBİ' lerin en önemli sorunlarının başında kaynak ihtiyacı ve bunun temini olduğu, bu sorunun çözümünde çeşitli nedenlerle iç kaynaklardan yeterince yararlanılamadığı gibi dış kaynaklardan da istenilen düzeyde istifade edilemediği, uluslararası kaynakların etkin bir şekilde temini ve kullanımı sağlanamadan sorunun çözümünde başarılı olunamayacağıvarsayımından hareket edilmiştir.KOBİ'lerin kaynak ihtiyaçlarının nerelerden kaynaklandığı ve nasıl giderildiği, özellikle de uluslararası finansal piyasalardan ne ölçüde yararlanıldığı, bu alanda yaşanan sorunların ve çözüm önerilerinin neler olduğu kapsamındaki çalışmada KOBİ tanımına giren firmalarla sınırlı kalınmıştır. Ankara da faaliyette bulunan KOBİ mahiyetindeki firmalar ve Türkiye'de faaliyette bulunan bankalar üzerinde anket uygulaması yapılmıştır.Öncelikle literatür taraması yapılmıştır. Daha sonra ise KOBİ ve bankalara anket uygulanarak, varsayım doğrulanmaya çalışılmıştır. Kaynak ihtiyaçları ve nedenleri ile çözüm önerileri bizzat KOBİ'lerin ve bankaların görüşlerine dayanılarak ele alınmıştır.Son yıllarda KOBİ'lerin bankacılık sisteminden aldığı pay gittikçe artan bir seyir izlemektedir. Toplam nakit banka kredileri içinde nakit KOBİ kredilerinin payı Ekim 2010 tarihinde %23 düzeyine ulaşmıştır.Yine aynı tarih itibariyle bankaların döviz olarak kullandırdığı nakit KOBİ kredilerin toplam kullanılan nakit KOBİ kredilerine oranı %22 düzeyindedir. Krediler bankaların hem kendi kaynaklarından hem de yurt dışı kaynaklardan kullandırılan kredilerden oluşmaktadır.Yurt dışı kaynakların kullanılmasında ülke içindeki bankalar ve ilgili diğer finansal kuruluşlar aracılık etmektedir. Önceden kredilerin bir çoğu için hazine garantisi istenmekte iken şimdi bu uygulamanın zorunlu olmadığı görülmektedir.1999-2008 yılları arasında ikrazlı yada garantili olarak KOBİ' ler için yurt dışı kaynaklardan temin edilen kredi miktarı yaklaşık 5.1 milyar $ dır. Son yıllarda özel sektörün dış borcu önemli artışlar kaydetmiş olup toplam dış borç içinde kamu sektörünün payının üzerine çıkmıştır. 2009 yılı sonu itibariyle Türkiye'nin 268.2 milyar $ olan toplam dış borcunun içinde özel sektörün payı 171.5 milyar $'a ulaşmış olup 127.3 milyar $ ise uzun vadelidir.KOBİ'lerin kaynak sorunlarının çözümünde olumlu gelişmeler yaşanmasına rağmen henüz istenilen düzeye ulaşılamadığı görülmektedir. Sorunların başta devlet olmak üzere, KOBİ' ler, aracı kuruluşlar ve ilgili diğer taraflar arasında koordinasyon sağlanıp etkin önlemler alınarak, KOBİ konusunun milli bir politika haline getirilerek çözülebileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In all studies over SMEs, it is seen that resource requirements and related issues are the major problems. With this dissertation, it is aimed to contribute to the competitiveness of SMEs through determination and solution of problems in resource requirements and their rate of access to international financial markets.It is hypothesized that one of the major problems of SMEs is resource requirement and its accessibility, the insufficiency of access to domestic resources as well as to international resources for the solution of the issue and without the effective access and use of international financial resources, the related issues of SMEs will not be resolved.In this study covering the reasons of SMEs? resource requirements and how they are satisfied, to what extent access to international financial markets is achieved, and the related issues and their potential solutions, only companies which are determined to be SMEs are considered. Survey technique is applied for SMEs operating in Ankara, and banks operating in Turkey.Primarily, literature research is completed. Then, with the application of survey to SMEs and banks, the hypothesis is tried to be verified. Resource requirements and its reasons and potential solutions are mainly derived from survey results with SMEs and banks.In recent years, the portion of SMEs? in banking system shows an increasing trend. In total bank cash loans, SME loans reached to 23% as of October 2010.As of same date, bank cash loans in foreign currency is 22% of total SME loans. These loans are comprised of both banks? own, domestic resources and international resources. Banks and other financial institutions located in Turkey act as mediatory parties for international resources. Although, guarantee from treasury was required for the majority of these loans previously, no related application is required recently.Between 1999-2008, the guaranteed loan amount provided for SMEs from international resources is about $ 5.1 Billion. In recent years, external debt of private sector has shown significant increase, going over the level of public sector in total external debt. As end of 2009, external debt of private sector has reached to $171.5 Billion, $127.3 Billion of which is long term, over a total external debt of $268.2 Billion of Turkey.Even though there are significant improvements in solution of SMEs? resource issues, there is still place to grow. It is concluded that, SME issue can be solved under a national policy, primarily with the contribution of the government, when effective precautions are taken in coordination with SMEs, mediatory parties, and other related institutions