Fen bilimleri öğretmenlerinin benimsedikleri eğitim felsefelerinin ve epistemolojik inançlarının belirlenmesi ve aralarındaki ilişkinin incelenmesi
Determining the educational philosophies and epistemological beliefs adopted by science teachers and examining the relationship between them
Yazar: İRFAN METİN ÇOŞKUNOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CEZMİ ÜNAL
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Bilimsel epistemolojik inançlar = Scientific epistemological beliefs ; Epistemolojik inançlar = Epistemological beliefs ; Eğitim felsefesi = Education philosophy ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, fen bilimleri öğretmenlerinin benimsedikleri eğitim felsefelerini ve epistemolojik inançlarını, çeşitli değişkenler açısından belirlenmek ve aralarındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmanın örneklemini, 2020/2021 eğitim ve öğretim yılında Tokat ili ve ilçelerindeki devlet ortaokullarında görev yapan 149 fen bilimleri öğretmeni oluşturmaktır. Nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline göre gerçekleşen çalışmada verilerin toplanmasında Eğitim İnançları Ölçeği ve Epistemolojik İnançlar Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler cinsiyet, yaş, mesleki kıdem, mezun olunan fakülte ve eğitim durumları değişkenlerine göre incelenmiş, epistemolojik inançlar ile eğitim felsefeleri arasındaki ilişkiye bakılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, t-testi, Mann-Whitney U, ANOVA ve Pearson korelasyon analizinden yararlanılmıştır. Araştırmadaki bulgulara göre fen bilimleri öğretmenlerinin en çok varoluşçuluk ve en az esasicilik eğitim felsefelerini benimsedikleri görülmüştür. Varoluşçuluk eğitim felsefesini kadın öğretmenlerin, esasicilik eğitim felsefesini erkek öğretmenlerin ve genç yaştaki öğretmenlerin, yeniden kurmacılık ve daimicilik eğitim felsefelerini mesleki tecrübesi fazla olan öğretmenlerin daha fazla benimsediği tespit edilmiştir. Fen bilimleri öğretmenleri epistemolojik inançlardan bilginin kaynağı uzmandır ve öğrenme yetenek işidir alt boyutu ve ölçek genelinde gelişmiş inançlara sahipken, öğrenme çabaya bağlı değildir ve bilgi tek ve kesindir alt boyutlarında orta düzey inançlara sahip oldukları yani güçlü bir inanca sahip olmadıkları tespit edilmiştir. Epistemolojik inançların öğrenme çabaya bağlı değildir ve bilgi tek ve kesindir alt boyutlarında erkek öğretmenlerin daha gelişmiş inanca sahip oldukları görülmüştür. Ayrıca bilgi tek ve kesindir alt boyutunda genç yaştaki öğretmenlerin, mesleğinin ilk yıllarında bulunan öğretmenlerin ve eğitim fakültesi mezunu öğretmenlerin daha gelişmiş inanca sahip oldukları tespit edilmiştir. Ayrıyeten öğretmenlerin yüksek lisans mezunu olup olmamalarının benimsedikleri eğitim felsefesini ve epistemolojik inançlarını etkilemediği belirlenmiştir. Fen bilimleri öğretmenlerinin benimsedikleri eğitim felsefeleri ile epistemolojik inanç alt boyutları arasında anlamlı ilişkilerin olduğu görülmüştür.

Abstract:
The aim of this research is to determine the educational philosophies and epistemological beliefs of science teachers in terms of various variables and to examine the relationship between them. The sample of the research consists of 149 science teachers working in public secondary schools in Tokat province and its districts in the 2020/2021 academic year. Educational Beliefs Scale and Epistemological Beliefs Scale were used to collect data in the study, which was carried out according to the relational survey model, one of the quantitative research methods. The data obtained were analyzed according to the variables of gender, age, professional seniority, graduated faculty and educational status, and the relationship between epistemological beliefs and educational philosophies was examined. Descriptive statistics, t-test, Mann-Whitney U, ANOVA and Pearson correlation analysis were used in the analysis of the data. According to the findings of the research, it was seen that science teachers mostly adopted existentialism and least essentialism educational philosophies. It has been determined that female teachers adopt the existentialism educational philosophy more, male teachers and young teachers adopt the essentialism educational philosophy, and teachers with more professional experience of reconstructivism and perennialism educational philosophies. It has been determined that while science teachers have developed beliefs in the the source of knowledge is expert and learning is talent sub-dimension and scale-wide from epistemological beliefs, they have moderate beliefs in the learning does not depend on effort and knowledge is one and only certain sub-dimensions, that is, they do not have a strong belief. It was observed that male teachers had more developed beliefs in the sub-dimensions of "learning is not dependent on effort" and "knowledge is unique and certain" of epistemological beliefs. In addition, in the sub-dimension of "knowledge is one and certain", it was determined that young teachers, teachers in the first years of their profession and teachers who graduated from the faculty of education have more developed beliefs. In addition, it has been determined that whether the teachers are master's graduates or not does not affect the educational philosophy they adopt and their epistemological beliefs. It has been observed that there are significant relationships between the educational philosophies adopted by science teachers and the epistemological belief sub-dimensions.