İnsan kaynakları uygulamalarının kişi örgüt değerlerine uyumu ile yardımsever davranışlara etkisi ve örgütsel adalet algısının düzenleyici rolü: Bir ilçe belediyesinde bir uygulama
The effect of human resources practices on harmonization with personal organizational values and helpful behavior and the regulatory role of perception of organizational justice: An application in a district municipality
Yazar: BİRSEN YENER AYDIN
Danışman: PROF. DR. FULYA AYDINLI KULAK
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İnsan Kaynakları Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Belediyeler = Municipalities ; Yardımseverlik = Benevolence ; Yerel yönetimler = Local administrations ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Örgütsel değerler = Organizational values ; Örgütsel vatandaşlık = Organizational citizenship ; Örgütsel vatandaşlık davranışı = Organizational citizenship behavior ; İnsan kaynakları = Human resources ; İnsan kaynakları yönetimi = Human resources management

Özet:
Günümüz iş dünyasında örgütler, pazarda rekabet avantajı elde etmede örgütsel kaynakların üstünlüğünün belirleyici olduğunun öneminin bilincine varmaktadırlar. Örgüt yapıyı, yönetim tarzlarını, bürokrasiyi, planlamayı ve kontrol mekanizmalarını ifade eden örgütsel sermaye ve örgütün makine ve teçhizatını, teknolojisini, bulunduğu yeri ifade eden fiziksel sermayeye ek olarak, insan sermayesi örgütlerin en önemli kaynaklarıdır. Başka firmalar tarafından taklit ve ikame riskinin olmaması kurumun iç müşterisi olması ve kurumlar arasındaki ilişkileri etkilemesi nedeniyle insan kaynakları örgütler için her zamankinden daha önemli bir konuma gelmiştir. Nitelikli ve yetenekli insan kaynağı olmadığı sürece firmaların fiziksel yetenekleri ve kapasitelerinin bir anlamı yoktur. Nitelikli ve yetenekli insan kaynağının örgüte çekilmesi ve örgütte tutulması da örgütler için gün geçtikçe daha önemli hale gelmiştir. Nitelikli çalışanların örgüte çekilmesi ve örgütte tutulmasının en önemli belirleyicilerinden biri çalışanların değerleriyle örgütün değerlerinin uyumudur. Kişi-örgüt değer uyumu, çalışanların performanslarını yükselten ve örgüt içinde görev tanımlarının dışına çıkarak örgüt adına ekstra örgütsel davranışlarda bulunmalarına katkı sağlayan önemli bir unsurdur. 

Bu çalışmada insan kaynakları uygulamalarının kişi-örgüt değer uyumu ve yardımsever davranışlara olan etkisinde örgütsel adalet algısının rolü incelenmiştir. Çalışma, İstanbul'da bulunan bir ilçe belediyesinde yapılmıştır. Çalışamanın ilk bölümünde insan kaynakları yönetimi uygulamaları ve örgütsel adalet kavramlarına yer verilmiştir. İkinci bölümde kişi-örgüt değer uyumu ve yardımseverlik davranış incelenmiştir. Çalışmanın son bölümü olan üçüncü bölümünde ise belediye çalışanlarından anket yoluyla elde edilen veriler SPSS 21 programında analiz edilerek çalışmanın hipotezleri incelenmiştir

Abstract:
Organizations in today's business world realize the importance of the superiority of organizational resources in gaining a competitive advantage in the market. In addition to organizational capital, which refers to organizational structure, management styles, bureaucracy, planning and control mechanisms, and physical capital, which refers to the organization's machinery and equipment, technology, location, human capital is the most important resources of organizations. Human resources have become more important than ever for organizations as there is no risk of imitation and substitution by other companies, being the internal customer of the institution and affecting the relations between institutions. Unless there are qualified and talented human resources, the physical abilities and capacities of companies are meaningless. It has become more and more important for organizations to attract and retain qualified and talented human resources to the organization. One of the most important determinants of attracting and retaining qualified employees in the organization is the harmony between the values of the employees and the values of the organization. Person-organization value harmony is an important element that increases the performance of employees and contributes to additional organizational behaviors on behalf of the organization by going beyond their job descriptions within the organization.
In this study, the role of organizational justice perception in the effect of human resources practices on person-organization value congruence and benevolent behaviors was examined. The study has been conducted in a district municipality in Istanbul. In the first part of the study, human resource management practices are included. In the second part, the concepts of person-organization value fit, benevolence behavior, and organizational justice have been examined. In the third part, which is the last part of the study, the data obtained through the questionnaire from the municipal employees have been analyzed in SPSS 21 program and the hypotheses of the study have been examined.