Mevsimlik tarım işçilerinin yaşam ve çalışma koşullarına ilişkin bir saha araştırması: Kocaali örneği
A field survey on seasonal agricultural workers' living and working conditions: an example Kocaali
Yazar: ENVER BULUT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CİHAN SELEK ÖZ
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi ve Endüstri İlişkileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kocaeli = Kocaeli ; Mevsimlik işçiler = Seasonal workers ; Tarım = Agriculture ; Tarım işçileri = Agricultural workers ; Yaşam = Life ; Yaşam olayları = Life events ; Yaşam süreci = Life process ; Çalışma koşulları = Working conditions ; İşçiler = Workers

Özet:
Mevsimlik iş; Çalışmanın sadece yılın belirli bir döneminde sürdürüldüğü veya tüm yıl boyunca çalışılmakla birlikte çalışmanın yılın belirli dönemlerinde yoğunlaştığı işyerlerinde yapılan işlerdir.  2011 yılı istatistiklerine göre Türkiye?de yaklaşık 25 milyon istihdam edilen işgücünün yaklaşık %26?sını tarım işgücü oluşturmaktadır. Yaklaşık 6,3 milyon tarım işgücünün de yaklaşık yarısını mevsimlik tarım işçilerinin oluşturduğu tahmin edilmektedir. Bu verilerden Türkiye?de tarım sektörüne bağlı işgücünün fazla olduğu anlaşılmaktadır. Fakat bu fazla işgücüne rağmen ülkemizde mevsimlik tarım işçilerine yönelik yapılan hukuki düzenlemeler yetersiz kalmıştır. Aynı işi yapan mevsimlik tarım işçileri arasında etnik, coğrafi ve cinsiyete göre ücret farklılıkları mevcuttur. Bu durum ciddi bir ayrımcığa neden olmaktadır.
Araştırmanın amacı; Türkiye?deki mevsimlik tarım işçiliğinde var olan durumu ve mevsimlik tarım işçilerinin yaşadıkları sorunları incelemektir. Bu bağlamda araştırmada mevsimlik tarım işçilerinin; ulaşım, beslenme, barınma, eğitim, sağlık, sosyal dışlanma, ücret ve çalışma koşullarındaki sorunlarını belirlemek amaçlanmıştır. Araştırmada fındık toplamaya gelen mevsimlik tarım işçilerinin; sosyo-demografik özellikleri, çalışma koşulları ve yaşam koşullarına yönelik sorular belirlenmiş olup, 28-29-30 Ağustos 2012 tarihinde toplam 18 işçi ile görüşmeler yapılmıştır.Araştırmada sosyolojik gözlem ve derinlemesine mülakat yöntemi kullanılmıştır. Seçilen işçiler tesadüfi örneklem ile seçilmiş olup, görüşmelerden elde edilen veriler içerik analizi yöntemi kullanılarak yorumlanmıştır.Araştırmanın sonuçlarından elde edilen verilere göre çalışanların %27.8?i 9-14 yaş aralığındadır. Ancak Türkiye?de yasalarda ve ILO?nun da kabul ettiği çalışma yaşı 15?tir. Çalışma koşullarının da oldukça kötü olduğu sonucuna varılmıştır; işçiler günlük 12 saat çalışmaktadırlar ve hafta tatilleri de bulunmamaktadır. İşçilerin gün boyu oturarak fındık toplamalarından dolayı ayak uyuşması, bel ve boyun ağrısı gibi çeşitli rahatsızlıklarının olduğu saptanmıştır. Elverişli yemek pişirme imkanları olmadığı için yeterli ve dengeli beslendikleri de söylenemez. İşçilerin ulaşım ve barınma yerleri ile ilgili de çeşitli sıkıntılar çektikleri elde edilen veriler arasındadır. Bu yönden bakıldığında çalışma bulgularının oldukça önemli olduğu söylenebilir.


Anahtar kelimeler: Mevsimlik İş, Mevsimlik Tarım İşi, Mevsimlik Tarım İşçisi

Abstract:
According to the statistics of  2011, there are approximately 25 million workforce employed in Turkey and about %26 of the employed is in the agricultural workforce. Agricultural labor force is about 6,3 million and it?s estimated that about half of this rate is seasonal agricultural workers. Therefore we understood that Turkey is still continues to feature in an agricultural country. But in our country the legal regulations for seasonal agricultural workers has been inadequate. Even if seasonal agricultural workers doing the same job some differences are available like ethnic, geographic and gender. And  this situation causes serious discrimination.  The aim of this study is to analyse  the situation of seasonal agricultural work in Turkey, and to analyse the problems of seasonal agricultural workers. In this context in our study we aimed to determine the problem about transportation, food, housing, education, health, social exclusion, wage and working conditions, that seasonal agricultural workers has.This research is focused on the nut pickers? socio-demographic characteristics, working and living conditions. In this context, sociological obsevation and in-depth interview medhods was used, interviewed with total of 18 workers, in 28-29-30 August of 2012. The selecting group of seasonal nut pickers was chosen by random sample. The data which obtained from the interviews were interpreted with content analysis method.                                                                                                                                          Working age in Turkey laws and ILO also accepted of 15 but according to the findings of the research results; % 27,8 among employees are 9-14 age range. Their working conditions also are quite bad; workers working 12 hours per day and they don?t have weekend holiday as well. Because of workers sitting down all day to pick nuts, after the end of the day they have leg, back and neck pain as well as various illness were determined. Due to they don?t have opportune cooking facilities, they don?t fed adequate and balanced. Between the data obtainted workers suffering various problems related to transportation and housing. From this point of view, the results of this research has a great importance.


Keywords: Seasonal Work, Seasonal Agricultural Work, Seasonal Agricultural Workers.