Kronik etanol maruziyetinin indüklediği beyin hasarı üzerine antioksidanların koruyucu etkileri
Protective effects of antioxidants on chronic ethanol-induced brain damage
Yazar: ENİS MACİT
Danışman: PROF. DR. TAYFUN UZBAY
GATA / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Uyuşturucu Alışkanlığı ve Alkolizm = Drug Addiction and Alcoholism
Dizin: Alkol-etil = Alcohol-ethyl

Özet:
Bu çalışmada kronik etanol alımında oluşan beyin hasarında antioksidan etkinliği bilinen maddelerden ebselen, proantosiyanidin, melatonin, C vitamini ve E vitaminin etanol norotoksisitesinde etkili olup olmadıkları incelenmiştir ve etanolün neden olduğu beyin hasarı, GSH-Px, SOD ve MDA düzeyleri ölçümü ile değerlendirilmiştir.Kronik etanol tüketimi beyinde pek çok bozukluğa neden olmaktadır. Hasardan en çok etkilenen bölgelerin hipokampus, frontal kortex ve serebellum olduğu bildirilmiştir. Bu hasarlardan biri de beyin nörodejenerasyonudur. Bu hasarın birincil olarak etanolün nöroselüler ve nörovasküler etkilerinden ileri geldiği düşünülmektedir. Bazı durumlarda tiamin eksikliğinin ve diğer beslenme şekline bağlı bozukluklar da burada rol oynamaktadır. Yapılan pek çok çalışmaya rağmen etanole bağlı beyin hasarının etki mekanizması tam olarak açıklanamamıştır.Çalışmada 70 adet Wistar türü erkek sıçan kullanılmıştır. Sıçanlara 21 gün boyunca süt içerisinde etanol diyeti verilerek, beyin hasarı oluşturulmuştur. Daha sonra antioksidan maddeler 7 gün boyunca oral gavaj ile uygulanmıştır. Kan etanol konsantrasyonları Headspace metodu kullanılarak değerlendirilmiş, beyin dokularında MDA, GSH-Px ve SOD değerleri ölçülmüştür.Sonuç olarak kronik etanol kullanımında korumasız bir bölge olan, bellek ve öğrenmede önemli roller üstlenen hipokampusta oluşan oksidatif stres kaynaklı toksisiteye karşı antioksidan kullanımının etkili olduğu görülmüştür. Özellikle melatonin, ebselen ve proantosiyanidin, E ve C vitaminine göre daha etkili bulunmuştur. Ancak bu moleküller üzerinde daha geniş araştırmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the therapeutic efficacy of antioxidants melatonin, vitamin E, vitamin C, ebselen and proanthocyanidin on ethanol-induced brain damage on rats. Brain damage was evaluated with GSH-Px, SOD and MDA levels in the brain tissue.Chronic ethanol consumption originates a wide spectrum of disorders, including brain neurodegeneration. The most affected brain regions seem to be superior frontal cortex, hippocampus and cerebellum. This damage origins initially ethanols neurocellular and neurovascular effects. In same cases tiamin deficiency and nutritional status plays a great role in some of this disorders. The exact metabolism of the ethanol degradation in brain is still unclear even most of studies performed on animal models.Seventy adult male Wistar rats weighting 200?230 g were used in experiments. Ethanol-induced brain damage was performed for 21 days with an ethanol in liquid diet. Antioxidants were applied with a help of gavage for 7 days period. Blood alcohol levels with Headspace technique in whole blood, and MDA, SOD, GSH-Px levels were measured in brain tissue.As a result, antioxidants may be effective on vulnerable, most responsible part of memory and learning brain region hippocampus on ethanol-induced toxicity. Especially melatonin, ebselen and proantocianidin were found to be more efficiant than those of vitamin E and vitamin C. However, But a further studies need to be performed on this molecules.