Türk halk oyunlarında oyun yeri
The places of Turkish folk dances
Yazar: GİZEM GÖNEN
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÖCAL ÖZBİLGİN
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Halk Oyunları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bale ve Dans = Ballet and Dance ; Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Dans tiyatrosu = Dance theatre ; Geleneksel Türk dansı = Traditional Turkish dance ; Halk oyunları = Folk dances ; Modern dans = Modern dance ; Sosyal psikoloji = Social psychology ; Sosyo-mekansal etkileşim = Socio-spatial Interaction ; Sosyo-mekansal ilişkiler = Socio-spatial relationship ; Teatral dans = Theatrical dance ; Türk halk oyunları = Turkish folk dances ; İnsan-mekan ilişkisi = Human-space relationship

Özet:
Bu çalışma alan-mekân gibi kavramlar incelenerek, dans konusunda mekânın yere dönüşmesi olgusunu ele almaktadır. Alanın oyun yeri olarak mekâna dönüşmesi esnasında bedenin katkıları sosyal-psikolojik boyutuyla analiz edilmektedir. Dans eden beden ile dans yeri arasındaki etkileşimin hangi koşullarda nasıl oluştuğu irdelenmektedir. Birey ve toplumun alanla kurduğu ilişkiler çeşitliliğinin dansa yansıması refleksif (düşünümsellik) açısından incelenmektedir. 
Bu çalışmada "Oyun yeri" kavramının örneklem genişliği, Türkiye Cumhuriyeti fiziki sınırları içerisinde oynanan Türk Halk Oyunları oyun ortamlarıyla sınırlandırılmıştır. Örneklemeler için, Türkiye'nin coğrafi bölgelerinin çeşitliliği göz önünde tutularak, farklı yörelere ve farklı kültür guruplarına ait oyunların, oyun alanlarından örnekler verilmesine özen gösterilmiştir. Sanatsal gösterim amaçlı gerçekleştirilen halk oyunları sahneleme projeleri kapsamında kullanılan oyun mekânları da araştırmanın konusuna dâhil edilmiştir. Kentsel ve kırsal ortamlarda organize edilmiş Türk Halk Oyunları sunumlarının sergilendiği alanlar örneklerle betimlenmiştir. Diğer açıdan, dansçı ve dansın mekân belirleme şekli oyun yeri kavramı üzerinden sosyolojik boyutta ele alınmaktadır. Oyun yerinin dans ve dansçı üzerindeki etkisi bireysel ve toplumsal açıdan ele alınarak oyuncunun ve dansın oyun yerinden nasıl etkilendiği yorumlanmaktadır.
Sonuç olarak, bu çalışma geleneksel dansa yönelik örnek olaylar incelenerek karşılaştırmalı yöntemler aracılığıyla, "oyun yeri" kavramının oluşum ve uygulanış koşullarına odaklanmaktadır. Dans-yer etkileşiminin açıklanabilmesi için bireysel görüşmelere ve alanda yapılan saha çalışmalarına başvurulmaktadır. Türk Halk Oyunlarında Oyun Yeri kavramına açıklık kazandırmayı amaçlayan çalışmanın, bu konuda gelecekte geliştirilecek düşünceler için de yararlı bir kaynak niteliği taşıması hedeflenmektedir.

Abstract:
This study examines the concepts of 'place' and 'space' and discusses the process that the place of dance is transformed into a space. It analyzes the contribution of the body to the space as a 'dance place' using a social-psychological dimension. It investigates the conditions under which the interaction between the 'dancing body' and the 'dance place' occur, and explores the reflection of the diversity of relations between the individual and society within the field in terms of reflexivity.
In this study the sampling frame of the concept of 'dance-place' is limited by the physical boundaries of the Republic of Turkey. Taking into account the diversity of geographical regions of Turkey, care has been taken to provide examples from the field of dance that includes different regions and types of dances belonging to different cultural groups. This research also covers dance venues used for the purpose of artistic performances and examples are shown of the areas place where the presentations of Turkish Folk Dances are organized in urban and rural environments. The dancer and dancing are established in a sociological way through the concept of 'dance-place'. This study deals with the effect of the dancing 'place' on the dance and dancer both individually and socially, and interprets the ways that the dancer and the dance are affected by the dance place.
This study uses comparative methods to focuses on the formation of the concept of 'dance place' and its application by examining case studies of traditional dance. It uses individual interviews and field studies in order to explain the 'dance-place' interaction.  The aim of the study is to clarify the concept of 'dance-place' in Turkish folk dances, which will provide a useful source for these ideas to be developed in the future.