Okul öncesi dönemi çocuklarında görülen davranış problemleri ile anne-çocuk arasındaki ilişkinin incelenmesi
The analysis of the behavioral problems of the pre-school children and of the mother-child relation
Yazar: BÜŞRA KARTAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT BARTAN
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-çocuk ilişkisi = Mother child relations ; Davranış biçimleri = Behavior patterns ; Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırma, okul öncesi dönemi çocuklarında görülen davranış problemleri ile anne-çocuk arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma ilişkisel tarama modeline uygun olarak hazırlanmıştır. Araştırmanın evrenini; Kütahya il merkezinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı bağımsız anaokulları ve anasınıflarında eğitim alan çocukların anneleri oluşturmuştur. Araştırma için rastgele örnekleme yöntemi seçilmiş ve Kütahya il merkezinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı farklı bölgelerdeki 4 bağımsız anaokulu ve 3 ilkokul bünyesindeki anasınıflarında okul öncesi eğitim alan 327 çocuğun araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden anneleri ile araştırma yürütülmüştür.

Araştırmada veri toplama araçları olarak araştırmaya katılanların demografik özelliklerine ulaşabilmek amacıyla hazırlanan ve ebeveynlerin doldurulması istenen 'Kişisel Bilgi Formu', çocuk ve ebeveyni arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amacıyla 'Çocuk-Ana-Baba İlişki Ölçeği (ÇAİÖ)', ve çocukların davranışlarını belirlemek amacı ile 'Problem Davranış Ölçeği' kullanılmıştır.

Araştırmada elde edilen verilerde gruplar normal dağılım göstermediğinden dolayı analizlerde, non-parametrik testlerden olan Kruskal Wallis H-Testi ve Mann Whitney U-Testi kullanılmış, gruplar arası farklılaşmaların incelenebilmesi için MANOVA ve regresyon analizleri kullanılmıştır.

Araştırma sonucuna göre; çocuk-ana-baba ilişki ölçeğinden alınan puanlara göre, annenin yaşı ve çalışma durumuna bağlı bir farklılaşmanın olmadığı ancak annenin eğitim durumuna bağlı bir farklılaşma olduğu görülmüştür. Çocuk-anne ilişkisinde çocuğun cinsiyetine göre farklılaşma olduğu ancak çocukların yaşına göre farklılaşma olmadığı görülmüştür.

Çocukların sergiledikleri hem dışa yönelim hem içe yönelim davranışlarında annelerinin yaşı ve eğitim düzeyine göre farklılaşma olduğu, ancak annenin çalışma durumuna bağlı bir farklılaşma olmadığı görülmüştür. Çocuğun cinsiyeti ve yaşının da hem dışa yönelim hem de içe yönelim davranışlarında farklılık oluşturduğu görülmüştür.

Anahtar kelimeler: Anne-çocuk ilişkisi, davranış problemleri, okul öncesi eğitim

Abstract:
This research is done in order to examine the behavioral problems that are seen in the pre-school children and the relation between mother and child. The study is prepared according to the relational screening model.

The population of the study is the children that are enrolled in the pre-school institutes and kindergartens based in the central region of the providence of Kutahya as well as the parents of these children.

The rescarch was conducted with the mothers who voluntarily accepted the research of 327 children who received pre-school education in 4 independent kindergartens and 3 primary schools in different regions of Ministry of National Education.

In the study, for the data collection tool three forms are used. The First form is the personal information form that are filled out by children and the parents. The aim of this form is to collect demographic information of the selected population. The second form is the Scale of the Relation between Parents and the Child. This form is used to evaluate the relation between the child and his/her parents. The third form is Behavior Scailing that is to determine the behaviors of the children.

The data obtained in the reseacarh since group did not show normal distribution, in the analysis, non-parametric The Kruskal Wallis H and Mann Whitney U tests were used, MANOVA and regression analyzes were used toexamine inter-group differences.

According to the results of the study and based on the Scale of the Relation between Parents and the Child, there is no differentiation due to the age of mother and her employment status, but it is observed that there is a differentiation due to mother's educational status.

In the mother-child relation, there is differentiation due to the gender of the child while there is no differentiation due to the age of the child.

In both the extrinsic and intrinsic behaviors of the child, there is a differentiation based on the age of the mother as well as her educational status. In the same way, the age and the gender of the child plays some role in the differentiation of the extrinsic and intrinsic behaviors of the child.

Keywords: Mother child relationship, behavior problems, pre-school education