Desfluran, sevofluran ve propofol anestezilerinin erken postoperatif kognitif fonksiyonlar üzerine etkilerinin karşılaştırılması
Comparision of early postoperative cognitive recovery after desflurane, sevoflurane and propofol anaestesia
Yazar: RABİA ERKOÇAK
Danışman: PROF. DR. ŞEREF OTELCİOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalında genel anestezi altında elektif cerrahi girişim geçirecek olgularda uygulanan desfluran, sevofluran ve propofol anestezilerinin kognitif fonksiyonlar üzerine etkilerini karşılaştırmayı amaçladık.Çalışmamız, kognitif fonksiyonları etkileyecek herhangi bir ilaç veya alkol kullanmayan, nörolojik veya psikiyatrik bir hastalığı olmayan, en az sekiz yıl eğitim görmüş, ASA I-II grubunda, 20-60 yaş arası 60 olgu üzerinde gerçekleştirildi. Operasyondan bir gün önce TDT, DSST, MMST yapılarak, hastaların normal kognitif fonksiyon düzeyleri tespit edildi. Hastalara kognitif fonksiyonların etkilenmemesi için premedikasyon verilmedi. EKG, periferik oksijen satürasyonu, sistolik, diastolik ve ortalama kan basıncı monitörizasyonları kaydedildi. Anestezi indüksiyonu amacı ile bütün hastalara remifentanil, propofol ve atrakuryum verildi. Desfluran grubunda anestezi idamesi 0,5-1 MAK desfluran ve remifentanil infüzyonu ile, sevofluran grubunda anestezi idamesi 0,5-1 MAK sevofluran ve remifentanil infüzyonu ile ve propofol grubunda 4 mg/kg/h propofol ve remifentanil infüzyonu ile sağlandı. Spontan solunumları yeterli düzeye ulaştığında hastalar ekstübe edildi. Ekstübasyon zamanı, spontan göz açma zamanı, Aldrete Derlenme Skorları kaydedildi. Aldrete Derlenme Skoru ekstübasyon sonrası 2. ve 5. dakikalarda uygulandı, skor 8 ve üzerinde olduğunda, hemodinamik durumu stabil hastalar postoperatif bakım odasına alındı. Anestezi derlenmesinden 15, 60, 120 dakika sonra DSST, TDT ile; postoperatif 120 dakika sonra MMST testi ile kognitif fonksiyonlar değerlendirildi.Gruplar arası karşılaştırma Kruskal-Wallis testi, varyans analizi, Wilcoxon Signed Ranks testi ve Ki-Kare testi ile karşılaştırıldı. p<0.05 anlamlı kabul edildi.Her üç grubun demografik özellikleri istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermedi. Her üç grupta da benzer şekilde OAB anestezi indüksiyonundan sonra düşüş gösterdi. Ancak çalışmaya alınan hasta gruplarında hemodinamik açıdan benzer özellikler ve stabil bir seyir (bazal değerlere göre ± %20'yi aşmayan) tespit edildi (p>0,05). Her üç grubun total remifentanil dozu istatistisel olarak benzerdi (p>0,05). Ekstübasyon ve göz açma süresi desfluran ve sevofluran grupları arasında istatistiksel olarak benzerdi (p>0,05). Desfluran ve propofol grupları karşılaştırıldığında ekstübasyon süresi açısından fark gözlenmezken (p>0,05), göz açma süresinin desfluran grubunda daha uzun olduğu saptandı (p<0,05). Sevofluran ve propofol grupları karşılaştırıldığında ekstübasyon ve göz açma süresinin sevofluran grubunda daha uzun olduğu saptandı (p<0,05). Her üç grubun operasyon sonrası Aldrete Derlenme Skorları benzerdi (p>0,05). Benzer şekilde TDT, DSST ve MMST testleri açısından farklılık yoktu (p>0,05).Sonuç olarak; desfluran, sevofluran ve propofol anestezilerinin kognitif fonksiyonlar üzerine etkilerinin farklı olmadığı kanaatine varıldı.

Abstract:
Our aim was to compare the effects of desflurane, sevoflurane and propofol on cognitive functions of patients that were planned for elective surgery under general anestesia in Selçuk University Medical Faculty Anestesiology and Reanimation Department.Our study was performed on, 60 ASA I-II group patients, ages between 20-60 who did not use any drug or alcohol that would affect cognitive functions, had no neurological or pschiatric diagnosis, and had at least 8 years of education. One day before operation psychomotor and cognitive function was assessed using the DSST, TDT, and MMST. Premedication was omitted not to affect cognitive functions. Electrocardiogram, systolic, diastolic, and mean arterial pressures and oxygen saturation were recorded. All patients received remifentanil, propofol and atracurium for induction of general anesthesia. In group desflurane, anesthesia was maintained using desflurane (0,5-1 MAC) and continuous infusion of remifentanyl; in group sevoflurane, anesthesia was maintained using sevoflurane (0,5-1 MAC) with continuous infusion of remifentanil; in group propofol, anesthesia was maintained with continuous infusion of propofol (4 mg/kg/h) and remifentanil. The trachea was extubated when adequate spontanous ventilation occurs. Extubation and spontaneous eye opening time, Aldrete recovery scores were recorded. Aldrete recovery score was applied at the 2 and 5 minutes after extübation, and those patients who had score 8 and over, and whose hemodynamic status were stable were admidded to postanesthesia care unit. DSST and TDT were repeated in the postanesthesia care unit at 15, 60, and 120 minute later and MMST was repeated 120 minute later, after anaesthesia.The statistical analyses were performed using Kruskall-Wallis test, analysis of variance, Wilcoxon test (t-test or matched pairs signed ranks test) and chi-squared test. p values < 0,05 were considered statistically significant.Demographic data were similar in three treatment groups. After induction of anesthesia, MAP values decreased in all three treatment groups. There were no differences between groups in the intraoperative hemodynamic parameters (MAP and HR remained within 20% of baseline values) (p>0,05). Intaoperative use of remifentanil was similar in three groups (p>0,05). The time of tracheal extubation and eye opening were similar in the desflurane and sevoflurane groups (p>0,05). When the propofol group was compared with the desflurane group, the time of eye opening in the propofol group was faster than the desflurane group (p<0,05), but extubation time was similar (p>005). Extubation and eye opening of propofol group was faster than the sevoflurane group (p<0,05). The Aldrete scores were similar in all groups (p>0,05). Similarly, no differences were found in the DSST, TDT and MMST scores (p>0,05).The result of this study indicate that there is no difference between effects of desflurane, sevoflurane and propofol anesthesia on cognitive functions.