Üniversite mezunu çalışan evli kadınların iş-aile çatışmasının evlilik doyumu üzerindeki etkisi
The effect of work-family conflict on marriage satisfaction of university graduated working married women
Yazar: İLKNUR TUĞÇE ŞEKER
Danışman: PROF. DR. KAMİL ALPTEKİN
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Disiplinlerarası Aile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı / Aile Danışmanlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Aile danışmanlığı = Family counseling ; Aile hayatı = Family life ; Evli kadınlar = Married women ; Evlilik doyumu = Marital satisfaction ; Rol çatışması = Role conflict ; Sosyal hizmetler = Social services ; Çalışan kadınlar = Working women ; İş hayatı = Work life ; İş-aile çatışması = Work-family conflict

Özet:
Kadınların giderek çalışma hayatına girmesi ile iş ve aile hayatı arasındaki dengesizliği ifade eden iş-aile çatışması kavramı daha fazla gündeme gelmektedir. Kadınlara atfedilen geleneksel rollerin yanı sıra iş hayatıyla gelen yeni rollerde enerji ve zaman talep etmektedir. Bu araştırmanın amacı üniversite mezunu, çalışan ve evli kadınların yaşadığı iş-aile çatışmasının evlilik doyumu üzerine olan etkisini araştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda çalışma, nicel araştırma yöntemine uygun bir şekilde tasarlanarak ilişkisel tarama modeline göre planlanarak hazırlanmıştır. Araştırmanın örneklemini online platformlar üzerinden erişilen 221 üniversite mezunu, çalışan evli kadınlar oluşturmuştur. Bu araştırma da verileri toplamak üzere "Kişisel Bilgi Formu", "İş-Aile Çatışması Ölçeği", "Evlilik Yaşamı Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada katılımcılara ilişkin verilerin analizi Statistical Package for Social Sciences (SPSS) 25.0 programı ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, araştırmaya katılan üniversite mezunu, çalışan ve evli kadınların iş-aile çatışmasının orta, evlilik doyumunun yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra İş-Aile Çatışması Ölçeği genelinden ve alt boyutlarından aldıkları puanlarla Evlilik Yaşamı Ölçeği puanları arasında negatif yönde, korelasyon olduğu görülmüştür (p<0,05). Katılımcıların lisansüstü eğitim düzeyleri ile İş-Aile Çatışması Ölçeği genelinden aldıkları puanlar arasında negatif yönlü korelasyon saptanmıştır (p>0,05). Ayrıca katılımcıların çocuk sahibi olma durumuna göre İş-Aile Çatışması Ölçeği genel puanları ve Aile-İş alt boyutundan aldıkları puanlar ve Evlilik Yaşamı Ölçeği puanları arasında istatiksel açıdan anlamlı fark olduğu tespit edilmiştir (p>0,05). Araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda; üniversite mezunu çalışan evli kadınların iş-aile çatışmasının evlilik doyumu üzerinde etkili olduğu görülerek, çocuk bakımı, ebeveynlik rolleri, eş desteği ve kişisel zaman yönetimi bağlamında aile danışmanlığı hizmetlerinin bu alanda daha aktif rol alması gerektiği önerilmektedir. İş-aile çatışması ve evlilik doyumu ilişkisine dayanan cinsiyet temelli çalışmaların farklı sosyodemografik değişkenler bağlamında ele alınarak genişletilmesi yararlı olacaktır.

Abstract:
The concept of work-family conflict, which signifies the imbalance between work and family life due to the increasing participation of women in the workforce, is gaining more prominence. The traditional roles attributed to women, alongside the new roles brought by the working life, require energy and time. The purpose of this study is to investigate the impact of work-family conflict experienced by university graduate, employed, and married women on marital satisfaction. In line with this aim, the study was designed and prepared in accordance with the quantitative research method, following the relational survey model. The sample of the study consisted of 221 university graduate, employed, and married women accessed through online platforms. For data collection, "Personal Information Form," "Work-Family Conflict Scale," and "Marital Life Scale" were used. The data analysis of the participants' information in the study was conducted using the Statistical Package for Social Sciences (SPSS) 25.0 program. According to the results obtained, it was determined that the university graduate, employed, and married women participating in the study had a moderate level of work-family conflict and high marital satisfaction. Furthermore, there was a significant negative correlation, at a statistical level, between the scores obtained from the Work-Family Conflict Scale as a whole and its sub-dimensions, and the scores obtained from the Marital Life Scale (p<0.05). A negative correlation was found between the participants' postgraduate education levels and the scores obtained from the Work-Family Conflict Scale (p>0.05). Additionally, it was determined that there was a statistically significant relationship between the general scores of the Work-Family Conflict Scale and the scores obtained from the Family-Work subscale, as well as the scores obtained from the Marital Life Scale, depending on the participants' status of having children (p>0.05). In line with the findings obtained from the study, it is suggested that family counseling services should take a more active role in the context of childcare, parenting roles, spousal support, and personal time management, as it is observed that work-family conflict has an impact on marital satisfaction for university graduate, employed, and married women. Conducting gender-based studies based on the relationship between work-family conflict and marital satisfaction in the context of different sociodemographic variables would be beneficial.