Glioblastoma Multiforme Tanılı Hastalarda Radyoterapi Öncesi ve Radyoterapi Sonrası Beyin SPECT'in Prognostik Önemi veKi-67 İle Beyin SPECT'in Korelasyonu
Glioblastoma Multiforme Tanılı Hastalarda Radyoterapi Öncesi ve Radyoterapi Sonrası Beyin SPECT'in Prognostik Önemi veKi-67 İle Beyin SPECT'in Korelasyonu
Yazar: HÜSEYİN TEPETAM
Danışman: DR. ALPASLAN MAYADAĞLI
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Kartal Dr. Lütfi Kırdar Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2007
Konu: Radyasyon Onkolojisi = Radiation Oncology ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Bu çalışmada, 25 glioblastoma multiforme tanılı hasta prospektif olarak incelendi. Hastaların operasyon sonrası ve radyoterapi sonrası kalıntı tümörü, fonksiyonel görüntüleme yöntemleriyle incelendi. Fonksiyonel görüntülemede 99mTc-MIBI beyin SPECT tetkiki kullanıldı. Elde edilen veriler anatomik görüntülemeyle (MRG) karşılaştırıldı ve hasta sağkalımına prognostik etkisinin olup olmadığı değerlendirildi. 

Hastalara intravenöz MIBI injeksiyonundan (740 Mbq yani 20 mCi) 20 dakika sonra erken imajlar çekildi. Daha sonra anterior, posterior ve sağ-sol lateral imajlarla her biri 5'er dakika süren planar imajlar gerçekleştirildi. Bunu takiben tomosintigrafik (SPECT) çekim yapıldı. (128*128 matrixte 360 derece rotasyon, 30 saniyede bir frame olacak şekilde). 

Hastaların operasyon sonrası (radyoterapi öncesi) tamamında, radyoterapi sonrası 14 tanesinde nöroradyolojik değerlendirme yapılmıştır. Tüm hastaların operasyon sonrası 99mTc-MIBI beyin SPECT tetkiki radyoterapi öncesinde hemen, ondört hastanın 99mTc-MIBI beyin SPECT tetkiki radyasyon tedavisinden 4-6 hafta sonra yapılmıştır. Kraniyal ışınlama öncesi ve sonrasında yapılan 99mTc-MIBI beyin SPECT tetkiki rezidüel tümörün saptanmasına olanak sağlamıştır ve kesinleşmiş prognostik faktörleri dikkate alarak malign glioma hastalarının sağkalımını doğru biçimde tespit etmiştir. Ancak, aynı zamanda çekilen MRG'ler şüpheli ya da yalnızca tahmini bulgular vermiştir. Tümör progresyonu veya inflamatuar değişikliklerin MRG ile tanısı mümkün olmamıştır. 

Hastaların Ki-67 proliferatif indeksleride hesaplanmış ve sağkalımla ilişkili faktör olarak tespit edilmiştir. Ki-67 proliferatif indeks değerleri ile 99mTc-MIBI tutulum oranları arasında istatiksel anlamlı korelasyon saptanmamıştır. 

Hastalarda yaş, ECOG durumu, operasyon öncesi semptom süresi ve radyoterapi sonrası kemoterapi uygulanabilirliği sağkalıma etkili faktörler olarak tespit edilmiştir.

Kraniyal ışınlama öncesi ve sonrasında 99mTc-MIBI beyin SPECT tetkiki prognozun saptanmasına yardımcı olabilir. Bunun sonucuna göre hasta tedavisi yönlendirilebilir. Tedavilerin etkinliğinin değerlendirilmesi ve prognozu öngörmede, glioblastoma multiforme tanılı beyin tümörlü hastalarda yapılacak gelecekteki klinik çalışmaların tasarımında bu yeni veriler dikkate alınmalıdır.

Abstract:
In this study, 25 patients diagnosed with glioblastoma multiforme were prospectively examined. The residual tumors of the patients after the operation and after radiotherapy were examined with functional imaging methods. 99mTc-MIBI brain SPECT examination was used for functional imaging. The data obtained were compared with anatomical imaging (MRI) and whether it had a prognostic effect on patient survival was evaluated.

Early images were taken 20 minutes after intravenous MIBI injection (740 Mbq, i.e. 20 mCi) to the patients. Then, planar images were performed with anterior, posterior and right-left lateral images, each lasting 5 minutes. Following this, tomoscintigraphic (SPECT) imaging was performed. (360 degree rotation in 128*128 matrix, one frame every 30 seconds).

Neuroradiological evaluation was performed in all of the patients after the operation (before radiotherapy) and in 14 of them after radiotherapy. Postoperative 99mTc-MIBI brain SPECT examination of all patients was performed immediately before radiotherapy, and 99mTc-MIBI brain SPECT examination of fourteen patients was performed 4-6 weeks after radiation therapy. 99mTc-MIBI brain SPECT examination performed before and after cranial irradiation allowed the detection of residual tumor and accurately determined the survival of malignant glioma patients, taking into account established prognostic factors. However, MRIs performed at the same time have yielded equivocal or only conjectural findings. Diagnosis of tumor progression or inflammatory changes by MRI was not possible.

Ki-67 proliferative index of the patients was also calculated and determined as a factor associated with survival. No statistically significant correlation was detected between Ki-67 proliferative index values and 99mTc-MIBI retention rates.

Age, ECOG status, preoperative symptom duration, and applicability of chemotherapy after radiotherapy were determined as factors affecting survival in patients.

99mTc-MIBI brain SPECT examination before and after cranial irradiation may help determine the prognosis. Depending on the results, patient treatment can be directed. These new data should be taken into account in the design of future clinical studies in patients with brain tumors diagnosed with glioblastoma multiforme in evaluating the effectiveness of treatments and predicting prognosis.