Türkiye'de katı atık sektöründe hazırlanan ÇED raporlarının kalite değerlendirmesi
Evaluation of the quality of EIA reports on solid waste	sector in Turkey
Yazar: NESRİN BEDELOĞLU
Danışman: PROF. DR. GÜLEN GÜLLÜ
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Kalite = Quality ; Katı atıklar = Solid wastes ; Çevresel etki değerlendirme = Environmental impact assesment

Özet:
Bu çalışmada, ülkemizdeki yasal mevzuat kapsamında, katı atık sektöründe hazırlanan 64 adet ÇED Raporu incelenmiş, değerlendirilmiş ve sonuçları tartışılmıştır. Amaç, Türkiye'de atık sektöründeki, katı atık ÇED raporlarının kalitesinin değerlendirilmesidir.Bu değerlendirme, ÇED El Kitabı Ek 9 İnceleme Değerlendirme Kontrol Listesinde yer alan kriterler esas alınarak yapılmıştır. ÇED El Kitabı, Hollanda Dış İşleri Bakanlığı Senter International altındaki Matra Programı çerçevesinde yürütülen ?AB ÇED Direktifinin Türkiye'de Uyumlaştırılması ve Uygulanması? projesi kapsamında hazırlanmıştır. Daha sonra ?ÇED Eğitim ve Bilgi Merkezi Kurulması? çalışmasıyla, yürürlükteki ÇED yönetmeliği doğrultusunda revize edilerek son haline getirilmiştir (ÇED El Kitabı, 2009).Değerlendirme, ÇED raporlarının her birine, ÇED El Kitabı Ek 9 İnceleme Değerlendirme Kontrol Listesinde yer alan inceleme, değerlendirme kontrol kriterlerine göre 100 üzerinden puan verilerek yapılmıştır.Yapılan kalite değerlendirmesi sonucunda; en düşük puanların; projenin tanımı, alternatiflerin değerlendirilmesi, olası önemli etkilerin tanımı ve teknik olmayan özet bölümleri olduğu tespit edilmiştir.Ayrıca Türkiye'deki ÇED uygulamasının etkinliğini ortaya koymak amacıyla süreçte yer alan farklı taraflara, soru esaslı bir anket çalışması uygulanmıştır. Anket çalışmasına göre; Türkiye'de ÇED'in esas amacının; çevresel etkileri azaltma, en güçlü yönünün; geniş kapsamlı bir çalışma olması ve en zayıf yönünün; alternatiflerin yeterince dikkate alınmaması olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study fourty six EIA reports that prepared according to the current Turkish legislation in solid waste sector has been evaluated and resutls has been discussed. The aim of the study is identified to evaluate the quality of EIA reports in solid waste sector.The evaluation has been made by taking the ?EU Guidance on EIA: Reviewing? into consideration. ?EU Guidance on EIA?, was translated into Turkish within the ?Coherence and Implementation of EIA Directive in Turkey Project? executed by Matra Programme under the guidance of Ministry of International Affairs of Netherland Senter International. Later, this translation was revised in scope of the ?Constitution of EIA Training and Information Center Project? by taking current Turkish EIA legislation into consideration and its final version was prepared as ?ÇED El Kitabı, 2009?.The evaluation of EIA reports is performed by giving a point out of 100 to each criterion defined by the ?EU Guidance on EIA: Reviewing?.As result of the quality evaluation of reports; four criterias with the lowest points are identified. These are identification of the project, assesment of alternatives, identification of potential important effects and non-technical summary.In addition, a questionnaire is performed to introduce the effectiveness of EIA application in Turkey between different parties involved EIA process. According to results of questionnaire main aim of EIA process in Turkey is minimize the environmental effects, the strongest aspect of EIA in Turkey is a wide range study, the weakest aspect of EIA in Turkey is missing take into considiration alternatives.