Kopenhag Okulu güvenlik yaklaşımlarına göre tarihsel süreçte Türkiye-Rusya ilişkilerinin dönüşümü
Transformation of Turkey-Russia relations in the historical process according to Copenhagen School security approaches
Yazar: BÜŞRA YENER
Danışman: DOÇ. DR. LEVENT YİĞİTTEPE
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Kopenhag Okulu güvenlik kavramlaştırmasının genişletilmesi üzerine çalışmış, bir sorunun nasıl güvenlikleştirildiğini ya da güvenlik dışılaştırılacağını analiz etmek için bir çerçeve sunmuştur. Bu yüzden Kopenhag Okulu geleneksel güvenlik çalışmalarının sadece askeri meselelere odaklanmasından uzaklaşarak farklı kategorilere dağılmış bir güvenlik yaklaşımı benimsemektedir. Türkiye-Rusya ilişkilerine tarihi bağlamda ilerleyişi Rusya'da Bolşevik rejimi hakimken Türkiye topraklarındaki Milli Mücadele'ye desteklerini açıklamışlardır ve ittifak kurma girişimlerinde bulunmuşlardır. Sovyetler Birliği kurulduğunda Türkiye ile dostluk ve saldırmazlık anlaşmaları imzalanmıştır. İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra özellikle Rusya'nın boğazlar konusundaki tutumundan dolayı ilişkiler olumsuz seyretmiştir. Kıbrıs meselesi ve Türkiye'nin NATO'ya üye olması konusunda da görüş ayrılıkları devam etmiştir. Ancak 1969'da Türkiye tarafından SSCB'ye yapılan resmi ziyaretler sonrasında ekonomik ilişkilerin devamı doğrultusunda bir politika benimsenmiştir. 1970'li yıllarda Kıbrıs meselesinde ABD'nin Türkiye'ye silah ambargosu uygulamasından dolayı NATO ve ABD ile ilişkilerin gerilmesi SSCB'nin Türkiye'ye yakınlaşmasına sebep olmuştur. Bu çalışmada Kopenhag Okulu'nun güvenliğin genişletilmesinde yer alan sektörlerle birlikte Türkiye-Rusya ilişkileri değerlendirilmiştir. Tarihten günümüze, özellikle güncel dönem olan Rusya-Ukrayna Savaşı sonrasında ilişkilerin seyrine dikkat çekilmiştir ve Türkiye'nin bu krizler döneminde arabuluculuk rolü, Gıda güvenliği ve tahıl koridorundaki izlediği politikaya açıklık getirmek amaçlanmış enerji sektöründeki merkezi konumuna değinilmiştir.

Abstract:
The Copenhagen School worked on expanding the conceptualization of security, providing a framework for analyzing how a problem is securitized or desecuritized. For this reason, the Copenhagen School moves away from traditional security studies focusing only on military issues and adopts a security approach distributed across different categories. The progression of Turkey-Russia relations in a historical context: While the Bolshevik regime was dominant in Russia, they declared their support for the War of Independence in Turkey and attempted to establish an alliance. When the Soviet Union was established, friendship and non-aggression agreements were signed with Türkiye. After the Second World War, relations remained negative, especially due to Russia's attitude towards the straits. Differences of opinion continued regarding the Cyprus issue and Turkey's membership in NATO. However, after the official visits made by Turkey to the USSR in 1969, a policy was adopted to continue economic relations. The strained relations with NATO and the USA due to the USA's arms embargo on Turkey regarding the Cyprus issue in the 1970s caused the USSR to get closer to Turkey. In this study, Turkey-Russia relations were evaluated along with the sectors involved in the expansion of security of the Copenhagen School. Attention was drawn to the course of relations from history to the present, especially after the Russia-Ukraine War, which is the current period, and Turkey's mediation role in this period of crises, Food security and its central position in the energy sector were mentioned, aiming to clarify its policy in the Grain corridor.