Tüberoz Skleroz tanılı çocuklarda epilepsi
Epilepsy in children diagnosed with Tüberous Sclerosis
Yazar: PINAR YEŞİL AKSU
Danışman: DOÇ. DR. EDİBE PEMPEGÜL YILDIZ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Nörolojisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
AMAÇ: Yapılan bu çalışmayla tüberoz skleroz kompleksi (TSK) tanılı hastalarda epilepsi seyri ve özelliklerini incelemek, nöbet kontrolü ile klinik, genetik, radyolojik ve elektrofizyolojik bulguların ilişkisini belirlemek, uygulanan farmakolojik ve nonfarmakolojik tedavileri değerlendirmek amaçlanmıştır. Ayrıca bilişsel prognoz ve genotipin olası risk faktörleriyle ilişkisi incelenmiştir.
YÖNTEM: Bu çalışmada İstanbul Tıp Fakültesi Üniversitesi (İTF) Çocuk Nöroloji kliniğinde takibe edilen TSK tanılı 60 çocuk hasta incelendi. Hasta verilerine Çocuk Nöroloji Bilim Dalı Polikliniği arşivindeki hasta dosyalarından ve dijital hastane veri tabanından erişildi. Eksik olan veriler ise hastalar kontrollere çağırılarak veya hastane telefonundan aranarak tamamlandı. Tüberoz skleroz kompleksi tanısı için 2018 yılında Tüberoz Skleroz Uluslararası Uzlaşma Grubu tarafından belirlenen tanı kriterleri kullanıldı. Hastaların demografik bilgileri, klinik, radyolojik ve elektrofizyolojik bulguları retrospektif olarak değerlendirildi. Olguların doğum tarihi, cinsiyeti, doğum öyküleri, TSK ile ilgili başvuru şikayetleri, şikayetlerin başlangıç zamanları, TSK ilişkili intrauterin bulguların varlığı, TSK tanılı aile bireyi öyküsü, akraba evliliği öyküsü, klinik belirti ve bulguları, görüntüleme bulguları, genetik test yapılıp yapılmadığı ve yapıldıysa genetik analiz sonuçları, kullandıkları tüm ilaçlar, epilepsi varlığı, nöbet başlangıç yaşları, ilk geçirilen nöbet tipleri, ilk nöbet sıklığı, tüm geçirilen nöbet tipleri, ilk ve ikinci başlanan antinöbet ilaçlar, son muayenedeki nöbet kontrolü ve sıklığı, bilişsel değerlendirmeleri ve özel eğitim alıp almadıkları hasta takip formuna kaydedildi.
BULGULAR: Çalışmamıza 27'si kız, 33'ü erkek olmak üzere 60 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortalaması 118.84 ±55.2 (minimum 18 aylık-maksimum 17 yaş) ay idi. Hastaların TSK ilişkili şikayetlerinin başlangıç zamanları en çok yenidoğan ve 24 ay ve/veya altı arasındaki dönemde saptandı. Epilepsi tanılı 56 hastanın 41'i dirençli epilepsi nedeniyle takip edilmekte idi. Dört hastada nöbet öyküsü saptanmadı. Epilepsi tanısı olan hastalarda ilk nöbet geçirme yaşları en çok %82,1 oranında 2 yaş altında tespit edildi. Hastaların tüm geçirdikleri nöbet tiplerine bakıldığında en sık fokal nöbetler ve infantil spazmlar saptandı. İlk nöbet geçirme yaşı, genetik analiz ve olumsuz nörobilişsel prognoz ile dirençli epilepsi gelişimi arasında istatiksel olarak anlamlı ilişki saptandı (p<0,05). TSK2 geninde patojenik mutasyonu olanlarda istatiksel olarak anlamlı oranda daha fazla erken yaşta nöbet geçirme, ilk başvuruda nöbet öyküsü olma ve olumsuz nörobilişsel prognoz saptandı (p<0,05). Altı yaşın üstünde olumsuz nörobilişsiz prognozu olanlar ile perıungal fibroma varlığı arasında istatiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0,05). Ayrıca altı yaşın altında olumsuz nörobilişsel prognozu olanlarda da istatiksel olarak anlamlı oranda ilk geçirilen nöbet tipi olarak infantil spazm görülme ve status epileptikus öyküsü saptanmıştır (p<0,05).
SONUÇ: Çalışmamızda TSK tanılı hastaların çoğunda epilepsi geliştiği ve dirençli seyrettiği saptanmıştır. TSK2 geninde patojenik mutasyonun ve ilk 2 yaşta nöbet başlangıcının olması epilepsi prognozunu olumsuz yönde etkilemektedir. Ayrıca dirençli epilepsi tanılı hastalarda nöbet kontrollü gruba göre daha fazla oranda nörobilişsel olumsuz prognoz saptanmıştır.

Abstract:
PURPOSE: The aim of this study was to examine the course and characteristics of epilepsy in patients diagnosed with tuberous sclerosis complex (TSC), to determine the relationship between seizure control and clinical, genetic, radiological and electrophysiological findings and to evaluate the pharmacological and non-pharmacological treatments applied. Additionally, cognitive prognosis and the relationship of genotype with possible risk factors were examined.
METHODS: In this study, 60 pediatric patients diagnosed with TSC who were followed up at Istanbul Medical Faculty University (ITF) Child Neurology Clinic were examined. Patient data were accessed from the patient files in the Pediatric Neurology Department archives and the digital hospital database. Missing data were completed by calling patients for follow-up visits or by calling them from the hospital phone. For the diagnosis of TSC, the diagnostic criteria determined by The International Tuberous Sclerosis Complex Consensus Group in 2018 were used. The demographic information, clinical, radiological and electrophysiological findings of the patients were evaluated retrospectively. Date of birth of the cases, gender, birth history, complaints about TSC, onset time of the complaints, presence of intrauterine findings related to TSC, history of a family member diagnosed with TSC, history of consanguineous marriage, clinical signs and symptoms, imaging findings, whether genetic testing was performed and, if so, results of genetic analysis, all medications used, presence of epilepsy, age at seizure onset, types of first seizures, frequency of first seizures, all types of seizures, first and second antiseizure medications started, seizure control and frequency at the last examination, cognitive evaluations, and whether the patient received special training were recorded in the follow-up form.
RESULTS: Sixty patients, 27 girls and 33 boys, were included in our study. The average age of the patients was 118.84 ±55.2 months (minimum 18 months - maximum 17 years). The onset times of patients' TSC-related complaints were mostly detected in the period between newborn and 24 months and/or below. 41 of 56 patients diagnosed with epilepsy were being followed due to resistant epilepsy. No history of seizures was detected in four patients. In patients diagnosed with epilepsy, the age of first seizure was found to be under 2 years of age in 82.1% of patients. When all seizure types experienced by the patients were examined, focal seizures and infantile spasms were found to be the most common. A statistically significant relationship was found between the age of first seizure, genetic analysis, unfavorable neurocognitive prognosis and the development of refractory epilepsy (p<0.05). Patients with pathogenic mutations in the TSC2 gene were statistically significantly more likely to have seizures at an early age, have a history of seizures at first presentation, and have a negative neurocognitive prognosis (p<0.05). A statistically significant relationship was found between those with a negative neurocognitive prognosis over the age of six and the presence of perungal fibroma (p<0.05). In addition, infantile spasm as the first seizure type and a history of status epilepticus were detected at a statistically significant rate in those with a negative neurocognitive prognosis under the age of six (p<0.05).
CONCLUSION: In our study, it was found that most patients diagnosed with TSC developed epilepsy and remained resistant. Pathogenic mutation in the TSC2 gene and the onset of seizures in the first 2 years of age negatively affect the prognosis of epilepsy. In addition, a higher rate of negative neurocognitive prognosis was detected in patients diagnosed with refractory epilepsy compared to the seizure-controlled group.