Bazı seçilmiş badem (Prunus amygdalus Batsch.) tiplerinin döllenme biyolojisi ve meyve tanımlaması üzerinde bir araştırma II /
Yazar: Ş.NALAN ZEYBEKOĞLU
Danışman: PROF. DR. RUHİNAZ GÜLCAN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1993
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Badem = Almond tree ; Bahçe bitkileri = Horticultural crops ; Kendileme = Inbreeding ; Prunus dulcis = Prunus dulcis ; Çiçek tozu çimlenmesi = Pollen germination

Özet:
Çalışmanın amacı bazı seçilmiş badem tiplerinde kendine uyuşma durumunu araştırmak ve bazı meyve özelliklerini tanımlamaktır. Kendine uyuşma durumunu araştırmak amacıyla, bahçede 9 badem tipinde kendileme çalışmaları yapılmıştır. Bununla birlikte, karşılıklı tozlama uygulamaları karşılıklı tozlamayı sağlayacak şekilde birbiriyle çakışan tiplerde yapı lmıştır. % 15 şeker içeren agar ortamında çiçektozu çimlenme denemeleri yapılmıştır. En yüksek çimlenme 7-17 ve 48-1 badem tiplerinde % 100 olarak gerçekleşmiştir. En düşük çimlenme oranı ise % B2.50 ile 48-3 badem tipinde elde edilmiştir. 1992 baharında bahçedeki kendileme denemelerinde tüm tiplerin kendiyle uyuşmaz oldukları saptanmıştır. Buna karşın serbest tozlanma sonuçları kendileme denemelerine göre daha yüksek olmuştur. Serbest tozlanmada % 2.5 ile % 8B.5 arasında değişen oranlarda meyve tutumu elde edilmiştir. Benzer olarak, yabancı tozlama sonucu elde edilen meyve tutumu serbest tozlanmada elde edilen sonuçlardan düşük olmuştur. Laboratuvar çalışmalarında, dişicik borusu içersinde çiçektozu çim borusu gelişimi kendileme ve yabancı tozlama uygulamalarında sonra incelenmiştir. Kendi lemede, uyuşmaz çiçektozu çim boruları dişicik borusunun üst kısmına kadar nüfuz etmişlerdir. Ancak çiçektozu çim borusu gelişimi dişicik borusunun 1/8 ile B/8 lik kısmında engellenmiştir. Yabancı tozlamada, uyuşabilir çiçektozu çim boruları dişicik borusuna nüfus etmiş ve 72 saat sonra çiçektozu çim borusu dişicik tabanına ulaşmıştır. 1992 hasat döneminde 8 badem tipinin bazı meyve özellikleri incelenmiştir. Bu seçilmiş badem tiplerinin önemli özellikleri Çizelge 10 da verilmiştir. B0Çizelge 10. Seçilmiş Badem Tiplerinin önemli özellikleri (1) 1 ons (28.3 g.)'daki iç badem miktarı 61

Abstract:
The aim of this research is to evaluate compatibility in some selected types of almond and to describe some fruit characteristics. In order to investigate incompatibility, self pollination trials were made in nine selected types in orchard. In addition, cross-pollination trials were made in selected types with overlapping blooming period so cross- pollination could be provided. Agar media which consisted of 15 % sugar has been used in pollen germination trials. The highest germination (100 %) occurred in 7-17 and 48-1 types, the lowest (B2.25 %) in 48- 3. Selfing trials performed at the orchard during the spring of 1992 showed that all selected types are self- incompatible.However, open-pollination resulted in between 2.5-86.5 % fruit set. On the other hand, very similar fruit set to open-pollination were observed with cross treatments, although these sets were significantly lower than open- pollination. In labrotuary treatments, pollen tube growth in the style was observed after selfing and after cross-pollinat ing. In selfing, the incompatible pollen tubes penetrated the upper part of style, pollen tube growth was prevented in this part. However, incompatible pollen tube growth was only in 1/8-B/B part of the style. In crossing, incompatible pollen tube normally penetrated the style and reached the base of the style after 72 hours. During 1992 harvesting season, eight selected types were investigated for some of their fruit trials. Short descrip tions of these selected types are given in table 9. B2Table 10. Some important characteristics of the selected clones (1) Kernel amount in 1 ons (28.3 g.). 63