Film dozimetre ve iki boyutlu iyon odası kullanılarak oluşturulan doz haritalarının tedavi planlama sisteminden elde edilen doz haritaları ile karşılaştırılması
Comparison of dose maps formed by film dozimeter and two dimensional ionization chamber with the dose maps obtained from treatment planning system
Yazar: MEHMET ERTUĞRUL ERTÜRK
Danışman: PROF. DR. FARUK ZORLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyoterapi Fiziği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Film ve iki boyutlu iyon odaları radyoterapide kalite kontrol ve planlama doğrulaması için kullanılan dozimetrelerdir. Konvansiyonel ve YART gibi modern radyoterapi tekniklerinin geliştirilmesiyle birlikte nokta doz ölçümü yerine iki boyutlu (2B) doz ölçümü tercih edilmeye başlanmıştır. Çalışmada farklı alan ve yoğunluk içeren ortamlarda tedavi planlama sisteminin verdiği doz haritaları ile film dozimetresi ve 2B iyon odası kullanılarak elde edilen doz haritalarının karşılaştırılmasını yapılmasıdır. Çalışmada Elekta Synergy Platform 80 yapraklı kolimatöre sahip lineer hızlandırıcı, Precise planlama sistemi PTW 2B iyon odası, Gafkromik film, film tarayıcı, Benchmark fantom ve MATLAB programı kullanılmıştır. Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Birincisi; film kalibrasyonu için 4x4 cm'lik alanda ve 10x10 cm'lik alanda ışınlamadır. İkincisi; 10x10 cm'lik alanda katı fantom kullanılarak film ve 2B iyon odası ışınlamasıdır. Üçüncüsü 10x10 cm'lik korumalı alanda film ve 2B iyon odası ışınlamasıdır. Dördüncüsü ise 14x14lük alanda farklı yoğunluklara sahip Benchmark fantomda film ve 2B iyon odası ışınlamasıdır. Elde edilen sonuçlar MATLAB programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Film ve 2B iyon odasından elde edilen sonuçların planlama sisteminden elde edilen sonuçlarla karşılaştırıldığında, her iki ölçüm cihazının da klinik açıdan uygun olduğu tespit edilmiştir. Film kalibrasyonu için tek bir film yerine her doz için farklı film kullanılmasının uygun olduğu gösterilmiştir.

Abstract:
Film and two dimensional ion chamber are the dosimeters that used for quality assurance and planning validation in radiotherapy. Two dimensional dose measurement was preferred instead of point dose measurement with development of modern radiotherapy techniques such as conventional and IMRT. Comparison of dose maps formed by film dosimeter and two dimensional ionization chamber with dose maps obtained from treatment planning system for different field size and phantom densities was done in this study. Elekta Synergy Platform 80 leafs multi leaf collimator (MLC) linear accelerator, Precise planning system, PTW 2D ion chamber, Gafchromic film, scanner, Benchmark phantom and MATLAB were used in this study. Thesis was based on for case. First one was calibration of films with two different techniques. Second one was irradiation of film and 2D ion chamber in solid phantom at several depths on 10x10 cm2 open field. Third one was irradiation of film and 2D ion chamber in solid phantom at several depths on 10x10 cm2 field size with MLC block. Last one was irradiation of film and 2D ion chamber in Benchmark phantom, which has different densities, at several depths on 14x14 cm2 field size. Data were evaluated with MATLAB. Comparison of dose maps formed with film and 2D ion chamber with dose maps obtained from treatment planning system was showed that both of two measurement systems were suitable for clinical consideration. Using different film instead of one film for each calibration dose was shown to be more suitable for calibration purpose.