Üniversite öğrencilerinin kendi kendine öğrenme algıları
Self-directed learning perceptions of university students
Yazar: MEHMET ALİ AYKUL
Danışman: DOÇ. DR. CEYHUN OZAN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim bilimleri = Educational science ; Eğitim programları = Education programs ; Kendi kendine öğrenme = Oneself learning ; Ölçekler = Scales ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenci algısı = Students perceptions ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Amaç: Bu araştırmada, Williamson (2007) tarafından geliştirilen 'Kendi Kendine Öğrenme Öz Değerlendirme Ölçeği'ni Türk kültürüne uyarlanıp, üniversite öğrencilerinin kendi kendine öğrenme algılarını (cinsiyet, bölüm, sınıf, vb.) değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amaçlanmıştır.
Yöntem: Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden genel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evreni, 2020-2021 öğrenim yılında Atatürk Üniversitesi, Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi, İlahiyat Fakültesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi lisans ve Eğitim Bilimleri Enstitüsü lisansüstü öğrenim programlarında yer alan öğrencilerden oluşmaktadır. Araştırmada iki farklı örneklem grubu yer almıştır. Birinci örneklem grubu ölçek uyarlama çalışmalarında, ikinci örneklem grubu da üniversite öğrencilerinin kendi kendine öğrenme algı düzeylerini belirlemede kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi, Atatürk Üniversitesi bünyesinde farklı bölümlerde öğrenim gören üniversite öğrencilerinden oluşan 441 kişiden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; 'Kişisel Bilgi Formu' ve 'Kendi Kendine Öğrenme Öz Değerlendirme Ölçeği' kullanılmıştır. Verilerin analizinde, bağımsız örneklem t testi, Mann-Whitney U testi ve tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Ölçeğin açımlayıcı faktör analizi sonuçlarına göre tek boyutlu bir yapı ortaya çıkmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi sonuçları da tek faktörlü yapıyı doğrulamaktadır. Üniversite öğrencilerinin kendi kendine öğrenme algıları cinsiyet, yaş, bölüm ve sınıf değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermediği fakat öğrenim kademesi değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği ortaya çıkmıştır.
Sonuç: Üniversite öğrencilerinin kendi kendine öğrenme algılarının yüksek olduğu elde edilmiştir. Kadın üniversite öğrencilerinin kendi kendine öğrenme algı düzeylerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Yirmi iki yaş ve üzeri üniversite öğrencilerinin kendi kendine öğrenme algıları diğer yaş gruplarına göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bölüm değişkeni bakımından ise Türkçe ve Sosyal bölümlerde öğrenim gören üniversite öğrencilerinin İlahiyat, Fen ve Matematik, Temel Eğitim ve Eğitim Bilimleri öğrenim gören üniversite öğrencilerine göre kendi kendine öğrenme algıları daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf değişkeninde birinci sınıfta öğrenim görenlerin kendi kendine öğrenme algılarının ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıfta öğrenim görenlere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca öğrenim kademesi değişkeninde lisansüstü öğrenim gören öğrencilerin lisans eğitimi alan öğrencilere göre kendi kendine öğrenme algılarının daha yüksek olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Purpose: In this study, it was aimed to adapt the 'Self-Directed Learning Self-Rating Scale' developed by Williamson (2007) to Turkish culture; It is aimed to determine whether there is a significant difference in terms of the variables (gender, department, class, etc.).
Method: Survey method, one of the quantitative research methods, was used in the study. The universe of the research consists of the students who take part in undergraduate education programs of Atatürk University, Kazım Karabekir Faculty of Education, Faculty of Theology, Faculty of Health Sciences and Graduate School of Educational Sciences in the 2020-2021 academic year. There were two different sample groups in the study. The first sample group was used in scale adaptation studies, and the second sample group was used to determine the self-directed learning perceptions of university students. The sample of the research consists of 441 university who were students studying in different departments of Atatürk University. As a data collection tool in the research; 'Personal Information Form' and 'Self-Directed Learning Self-Rating Scale' were used. Independent sample t-test, Mann-Whitney U test and one-way analysis of variance were used in the analysis of the data.
Findings: According to the results of the exploratory factor analysis of the scale, a one-dimensional structure emerged. Confirmatory factor analysis results also confirm the single-factor structure.It was observed that the self-directed learning perceptions of university students did not differ significantly in terms of gender, age, department and class variables, but showed a significant difference in education level.
Result: It has been obtained that the self-directed learning perceptions of university students are high. It shows that female university students have higher self-directed learning perceptions and the self-directed learning perceptions of university students aged 22 and over are higher than the other age groups. In terms of the department variable, it was concluded that university students who were studying in Turkish and Social departments were more self-directed learning than university students who were studying Theology, Science and Mathematics, Basic Education and Educational Sciences. In the class variable, it was determined that the first-year students were higher than the second, third and fourth-year students. In addition, in the variable of education level, it was concluded that the self-directed learning perceptions of the students who received postgraduate education were higher than those who received undergraduate education.