Ankara'daki üniversitelerde yüksek öğrenim gören Azerbaycan uyruklu öğrencilerin kimlik algıları
Identity perceptions of the Azerbaijan national students receiving higher education at universities in Ankara
Yazar: RAHEB MOHAMMADİ GHANBARLOU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERDAL AKSOY
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Bölümü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Azerbaycan = Azerbaijan ; Etnik kimlik = Ethnic identity

Özet:
Raheb Mohammadi Ghanbarlou. "Ankara?daki Üniversitelerde Yüksek Öğrenim Gören
Azerbaycan Uyruklu Öğrencilerin Kimlik Algıları" Yüksek Lisans tezi, Ankara 2013.
Bu çalışmada, Türkiye?de üniversite öğrenimine devam eden Azerbaycan Cumhuriyeti
yurttaşı öğrencilerin; kimlik algısı ve milli kimlik tanımlamaları ve temel özelliklerini konu
alarak, milli, dini, sosyal, kolektif, siyasi, kültürel ve etnik kimlik kavramlarını ve simgesel
etkileşim kuramına göre, kimlik sorunsalı incelenmektedir. Azerbaycan?da milli kimliğin
inşasına etki eden faktörler içinde geçen yüzyıldan günümüze tarihsel olaylar araştırıldı.
Azerbaycan?da milli kimlik inşa sürecinin, tarihsel geçmişi de, göz önünde
bulundurularak 20. yüzyılın başından günümüze kadar cereyan eden akışın değişik
boyut ve aşamaları çalışmanın konusu kapsamında incelenmektedir.
Bu çalışmanın amacını, Ankara?da öğrenci statüsünde öğreniminlerine devam
eden Azerbaycan Cumhuriyeti yurttaşı öğrencilerin; Sovyetler Birliği?nin asimilasyon
politikalarından ve milli bilinci dışlayan siyasetinden ne derece de etkilenmiş olduklarını,
bugün kendilerini hangi milli kimlik biçimleriyle, örneğin: "Türk" "Azeri" "Azerbaycan
Türkü" veya "Azerbaycanlı" tanımladıkları oluşturmaktadır.
Araştırma Ankara?da Gazi ve Hacettepe üniversitelerinde yüksek lisans ve
Doktora programlarında eğitimini sürdüren 23-27 yaş aralığında, 4 kadın, 18 erkek
toplam 22 kişiden oluşan örneklem, 2007-2011 yılları arasında kayıtlı olan öğrencilere,
nitel araştırma yönteminin görüşme tekniği temelinde önceden hazırlanmış 20 soru
biçiminde iletilmiştir.
Sovyet dönemi komünist rejiminde baskı altında olan halk milli değerlere sahip
çıkma potansiyelini kültürel boyutta devam ettirmiştir. 70 yıllık bir dönemde "Sovyet
kimliği"nin dayatılmasına rağmen, toplumsal tepki olarak, milli kimliklerini farklı
boyutlarda yaşatmış olmaları, "Türklük" öğelerini toplumsal ölçekte yaşatmanın bir
gerçeğidir.
Elde edilen verilerin sonucu itibarıyla görüşülen kişilerin büyük çoğunluğu milli
kimliğini ??Azerbaycan Türkü?? olarak tanımlamaktadırlar. Bugün ve geçmişte
Azerbaycan?da yaşanılan sosyo-kültürel sorunlar ve milli kimliği tanımlamada etnik
azınlıklar tarafından ortaya çıkan sorunları esas alarak hem coğrafya hem de etnik
kökeni temel alarak "Azerbaycan Türkü" tanımını daha uygun ve daha kapsayıcı
görmektedirler.
Bugün Azerbaycan?da milli kimlik probleminin güncelliğini korumasının asıl
nedeni, ülkede Aydınlar ve farklı ideolojileri savunan topluluğun büyük oybirliği ile açık
ve seçik bir milli kimlik tanımında birleşmemeleri ve Türk kavramının resmi olarak devlet
tarafından kullanılmaması ve eğitimde yeni kuşağa Türk kökenli olmalarının bilincinde
olmalarına ilişkin eğitim verilmemesidir.

Abstract:
Raheb Mohammadi Ghanbarlou. "Identity Perceptions of the Azerbaijan National
Students Receiving Higher Education at Universities in Ankara?? Postgraduate Thesis,
Ankara 2013.
In this study, the identity problem of the Azerbaijan Republic national students
continuing their university educations in Turkey on basis of identity perception and
national identity definitions and their main characteristics according to national,
religious, social, collective, political, cultural and ethnical identity concepts and symbolic interaction theory. The historical events from last century up to day among the factors affected the national identity building of Azerbaijan were researched. The various
aspects and stages of the flow occurred from the beginning of 20th Century until today
by also considering the historical background of national identity building process in
Azerbaijan are researched within the scope of subject of the study.
The purpose of this study is consisted of to what extent the Azerbaijan Republic
national students continuing their educations in student status in Ankara are affected
from assimilation policies of Soviet Union and its policy excluding the national
consciousness and by which national identity forms, i.e. ??Turkish??, ??Azeri??, ??Azerbaijan Turkish?? or ??Azerbaijani?? they define themselves. The sample consisting of 4 women, 18 men total 22 students between ages 23-
27 who continue their education in post graduate and doctoral programmes at Gazi and
Hacettepe Universities in Ankara has been transmitted to the students who were
enrolled between 2007-2011 years in form of 20 questions which were issued on basis
of interviewing technique of qualitative research method.
The nation who was under pressure during Soviet era communist regime has
survived its potential to own national values in cultural aspect. Despite imposition of
??Soviet Identity?? for a period of 70 years, their surviving their national identities in
different aspects as a social response is a fact of surviving the ??Turkish?? elements in
social scale.
Most of the people interviewed as a result of the data obtained define their national
identity as ??Azerbaijan Turkish??. They see the ??Azerbaijan Turkish?? definition more
convenient and comprehensive on basis of the socio-cultural problems lived in
Azerbaijan today and in the past and problems caused by ethnical minorities in defining
the national identity and considering both geographic and ethnical origin.
The main reason of keeping up to dateness of national identity in Azerbaijan is
not converging of intelligentsia and community defending the different ideologies on a
national identity unanimously to the great extent and briefly and clearly and not usage of
Turkish concept officially by the State and not giving education to new generation to
ensure they aware that they are Turkish rooted.