Aleksey Petroviç Yermolov'un Kafkasya Başkomutanlığı (1816-1827)
Aleksey Petrovich Yermolov's Commander-in-Chief in Caucasia (1816-1827)
Yazar: HATİCE KERİMOV
Danışman: DOÇ. DR. OKAN YEŞİLOT
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Tarihi Ana Bilim Dalı / Genel Türk Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Tarih = History
Dizin: Dağıstan = Dagestan ; Güney Kafkasya = South Caucaus ; Kafkasya = Caucasus ; Kuzey Kafkasya = North Caucasia ; Müridizm = Disciplism ; Rus-İran ilişkileri = Russian-Iran relations ; Çerkezler = Circassians ; Çeçenistan = Chechnya

Özet:
1812 senesindeki Vatan Savaşı'nda I. Batı ordusunun Genelkurmay Başkanlığınıyapan ve Napolyon Savaşları'ndaki başarısı sebebiyle herkesin savaş bakanı olmasınıbeklediği Aleksey Petroviç Yermolov, 1816 senesinde I. Aleksandr tarafından Kafkasyabaşkomutanlığına getirilmiştir. Yermolov, Kafkasya'da görev yaptığı 11 yıl boyuncaÇar'ın ?Kafkasya'ya uzanan eli? olarak görülmüş, Kuzey Kafkasya'da özellikleÇeçenya, Dağıstan ve Kabardey topraklarında kurduğu kaleler ve düzenlediği askeriharekâtlarla hâkimiyeti sağlamıştır. Osmanlı Devleti ve İran'ın etkisinden çekindiğiGüney Kafkasya topraklarındaki gücünü ise, buraya kendilerinden sonsuz itaatbeklediği yöneticiler atayarak perçinlemiştir. Gülistan Antlaşması'yla hâkimiyeti altınaaldığı Şeki, Karabağ ve Şirvan Hanlıklarını sade bir Rus eyaletine çevirerekbağımsızlıklarına son vermiş, aynı zamanda olağanüstü İran elçisi sıfatıyla Sultaniye'deŞah Feth Ali Han ile görüşerek İran'ın talep ettiği Azerbaycan Hanlıklarının Rusyasınırları dâhilinde kalmasını sağlamıştır.Ancak tüm bu başarılarına rağmen I. Nikolay'ın tahta çıkmasıyla birlikteDekabrist olabileceği ve 1826-1828 Rus-İran Savaşı'nın başında orduyu hareketsizbıraktığı suçlamalarıyla 1827 senesinde Kafkasya başkomutanlığından azledilerekgörevini İvan Paskeviç'e devretmiştir. Yermolov'un 1816-1827 yılları arasındayönetimini sürdürdüğü zaman dilimi ?Yermolov Zamanı?, onun Kuzey ve GüneyKafkasya topraklarında uyguladığı politika ve olaylara yaklaşımı ise ?YermolovSistemi? olarak tanımlanmıştır. Ancak Yermolov'un özellikle Kuzey Kafkasya'nınyerel halklarını sindirme politikası ve kullandığı askeri ve siyasi yöntemler,hedeflediğinin aksine Kafkasya'nın dağlı halklarını boyun eğdirememiş ve 19. yüzyıldaaktif bir şekilde devam edecek olan Müridizm hareketinin yeniden filizlenmesine sebepolmuştur. Rus tarihçilere göre 19. yüzyılda etkin bir şekilde devam eden Kafkas-Russavaşları, Yermolov'un göreve geldiği tarih olan 1816 senesinden kısa bir süre sonrabaşlamış ve 1864'e kadar devam etmiştir. Yüksek askeri becerileri, cesareti vegeliştirdiği yeni stratejik yöntemlerle Rusların takdirle karşıladığı ve ?Kafkasya'dakigururumuz? olarak nitelendirdikleri Yermolov, Kafkasya halkları açısından ise ?zalimbir komutan? olarak adlandırılmaktadır.

Abstract:
Aleksey Petrovich Ermolov who was the general staff of the 1st West Army andfor his victories in Napoleonic Wars was pretending by everybody being Minister ofWar, was appointed commander-in-chief of Caucasian Army in 1816 by Aleksandr I.Ermolov was seem as `The Czar?s Power Extending to Caucasia? in his 11 serving yearsin Caucasia and dominated his ruler in The North Caucasus specially in Chechnya,Dagestan and Kabardino territories by the building castles and organising militaryoperations. But about his power in South Caucasian territories which he was bewaredfrom The Ottoman Empire and Iran?s influence, he clinched it, by nominating rulerspretending eternal obedience. By the taking under his power Shaki, Karabakh andShirvan Khanates he turned them to simple Russian province with `The Treaty ofGulistan?, wrap up their independence and at the same time as the extraordinaryambassador of İran by the contacting with Shah Fath Ali Khan in Sultaniye, suppliedAzerbaijanians Khanates requisting by İran, within the borders of Russia.However all of these achievements with ascending Nicholas I the throne, asbeing Dekabrist and for the blame of immobilizing army in 1827 at the begining ofRusso-Persian War in 1826-1828, was dismissed from commander-in-chief Caucasianarmy and had been revolved his position to Ivan Paskeviç. Ermelov?s ruling time framebetween 1816-1827 was identified The as `Ermelov?s Frame? and his implementingpolicy and approaching to events in North and South Caucasian territories identified as`The Ermelov?s Sistem?. But Ermelov?s intimidation policy specially against of theNorth Caucasian local population and applying military and political methods contraryto his intending could not take overpower of the Caucasian mountaineers and wascaused to re-sprouting of the `Muridizm Action? which would be progressed in 19thcentury. According to he Russian historians the Russo-Caucasian War which continuedeffectivly in 19th century, had been started after a short period of Ermelov?s takingpower in 1816 and continued until 1864. Ermolov for his higher military skills, courageand progressing new war strategies were satisfied with Russains appreciation andqualifying as a `Proud of Russia in Caucasus?, but in terms of Caucasian peoples wascalled as a `Cruel Commander?.