Evli bireylerde ilişkisel yardım arama davranışının fedakârlık davranışları ve özgünlük ile açıklanabilirliğinin incelenmesi
Investigate the role of authenticity and sacrifice on relational help-seeking behaviors in a sample of married individuals
Yazar: ÖZGE TÜRKER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BÜŞRA AKÇABOZAN KAYABOL
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Evli çiftler = Married couples ; Evlilik ilişkisi = Marital relationship ; Fedakarlık = Sacrifice ; Yardım arama davranışı = Help seeking behaviors ; Özgünlük = Originality

Özet:
Bu araştırmanın amacı, evli bireylerin ilişkisel yardım arama davranışını (yardım arama sıklığı ve problemliliği) özgünlük ve fedakârlık (fedakarlık sıklığı, fedakarlıktan algılanan zarar ve doyum) değişkenlerinin ne şekilde yordadığını incelemektir. Araştırmaya 250 evli birey (199 kadın, 51 erkek) katılmıştır. Veriler İlişkisel Profesyonel Yardım Arama Ölçeği, Özgünlük Ölçeği, Fedakârlık Envanteri ve Kişisel Bilgi Formu aracılığıyla elde edilmiştir. Veri analizinde değişkenler arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla korelasyon ve hiyerarşik çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Tüm analizler SPSS 25 programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın sonuçları, hiyerarşik regresyon analizinin ilk basamağında kontrol edilen cinsiyet ve evlilik süresi değişkenlerinin, ilişkisel yardım arama sıklığını açıklamada anlamlı ancak yardım arama problemliliğini açıklamada anlamlı olmadığını ortaya koymuştur. Özgünlük değişkeni yardım arama sıklığını anlamlı bir şekilde yordamazken yardım arama problemliliğini anlamlı bir şekilde ve pozitif yönde yordamaktadır. Fedakârlık sıklığı ve fedakârlıkta algılanan zarar değişkenlerinin ise ilişkisel yardım arama sıklığını anlamlı düzeyde açıkladığı ancak ilişkisel yardım arama problemliliğini anlamlı bir şekilde açıklamadığı görülmüştür. Son olarak, fedakarlıktan algılanan doyum değişkeninin ilişkisel yardım arama sıklığı ve problemliliğini açıklamada anlamlı bir faktör olmadığı ortaya çıkmıştır. Araştırmanın sonuçları ilgili alanyazın ışığında tartışılmış ve ileride yapılacak araştırmalar ve uygulamalar için önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the role of authenticity and sacrifice (sacrifice frequency, sacrifice harmfulness, and satisfaction with sacrifice) on relational help-seeking behaviors (help-seeking frequency and problem) in a sample of married individuals. Sample of the study comprised of 250 individuals (199 female and 51 male). Data was collected via Relational Professional Help-Seeking Scale (RPHSS), Authenticity Scale (AS), Sacrifice Inventory (SI), and Demographic Form. In order to analyze the relationships between the study variables, correlation analyses and hierarchical regression analyses were conducted. SPSS 25 was used to analyze data. Gender and marital length were controlled in the first step of hierarchical model and results showed that gender and marital length were significant predictors of relational help-seeking frequency while were not significant predictors of acceptance of help-seeking in married individuals. Although authenticity did not significantly predict the help-seeking frequency, it significantly and positively predicted the acceptance of help-seeking. It was observed that sacrifice frequency and sacrifice harmfulness significantly explained relational help-seeking frequency but did not significantly explain the acceptance of help-seeking. Finally, it was revealed that perceived satisfaction with sacrifice was not a significant predictor in explaining relational help-seeking frequency and acceptance and help-seeking. The results of the study were discussed in the light of the relevant literature and suggestions were made for further research and implications.