Demirköprü Baraj gölündeki (Manisa) sudak balığı (Stizostedion lucioperca L.,1758) populasyonunun biyolojik özelliklerinin incelenmesi /
Yazar: HASAN MUSA SARI
Danışman: PROF.DR. SÜLEYMAN BALIK
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1995
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Demirköprü barajı = Demirköprü dam ; Levrek balığı = Sea bass ; Manisa = Manisa

Özet:
82 M. ÖZET Bu çalışmada, Ülkemiz içsulannda doğal olarak bulunan, aşılamalarla Batı Anadolu'ya iyice yayılmış ve ekonomik değeri yüksek bir balık olan Stizostedion tucioperca (Sudak balığı) türünün Denıirköprû Baraj Gölü'ndeki populasyonunun biyolojik özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Devlet İstatistik Eııstitüsü'nün yayınlarına göre Sudak üretimi son yıllarda toplam içsu balık üretiminin %4.9'unu; Kooperatif kayıtlarına göre de Demirköprü Baraj Gölü'nde toplam balık üretiminin %24.991uk kısmını oluşturmaktadır. Göldeki çalışmalar sırasında, yaptığımız örneklemede Sudak balığının %69.33'lük bir oranla göldeki balık populasyonları içinde dominant bir populasyon olduğu saptanmıştır. Demirköprü Baraj Gölü ile diğer habitatlardaki Sudak populasyonunun meristik ve morfometrik karakterleri karşılaştırılmış ve sonuçta sadece morfometrik karakterlerden Göz çaprnın/Baş boyuna (G/B) oranının bazı habitatlarla farklılık gösterdiği saptanmıştır. Bu populasyonda VI. yaşa kadar bireyler saptanmıştır. Populasyonun %42.05'ini dişi, %57.95'ini ise erkek bireyler oluşturmaktadır. Populasyonda dişi:erkek aranıl: 1.38 olarak saptanmıştır. Sudak populasyonundan elde edilen örneklerin çatal boylan 11.0-60.3 cm arasında; total ağırlıkları ise 14.0-2496.0 g arasında dağılım göstermektedir. Populasyonun %96'sım 33 cm'den ve 350 g'dan küçük bireyler meydana getirmektedir Demirköprü Baraj Gölü'ndeki Sudak populasyonunun her yaşta ulaşabildiği çatal boy değerleri sırasıyla I. yaşta 22.14 cm, II. yaşta 37.81 cm, III. yaşta 43.97 cm, IV. yaşta 53.63 cm, V. yaşta 56.13 cm ve VI. yaşta 60.15 cm'dir. Elde edilen verilerden yararlanarak hesaplanan Von Bertalanrry boyca büyüme eşitlikleri: Dişi+Erkek için, L» = 64.54(l-e^ 428 <** 018>) Dişiler için, Lt = 63.47(l-e-°454(w>058)) Erkekler için, U = 60.92(l-e* 496 ("> "*>) olarak bulunmuştur.83 Sudak populasyonunun her yaşta ulaşabildikleri ağırlık değerleri de sırasıyla I. yaşta 113.97 g, E. yaşta 564.57 g, ffl. yaşta 852.33 g, IV. yaşta 1580.50 g, V. yaşta 2110.50 g ve VI. yaşta 2392.00 gtiır.Von Bertalanfly ağırlıkça büyüme eşitlikleri de: Dişi+Erkek için, Wt = 2550.94(l-e^428 <**«*>f» Dişüer için, Wt = 2456.7 Kl-e^454^05^2-98 Erkekleriçin, Wt = 2045.00(l-e^496(w>088))293 olarak bulunmuştur. Toplam 868 adet örnekten ölçülen çatal boy ve total ağırlık değerlerine dayanılarak bulunan boy-agırbk allometrik büyüme eşitlikleri de: Dişi+Erkek için, W = 0.0112 1 L2S6 (r = 0.992) Dişüer için, W = 0.01044 LZ98 (r = 0.993) Erkekleriçin, W = 0.01206 LZ93 (r = 0.991) olarak bulunmuştur. Sudak populasyonunda %74.57 ile I. yaş grubu en verimli grupdur. Diğer yaş gruplarında ise verimlilik toplamı %25.43'tür. Demirköprü Baraj Gölü'ndeki Sudak populasyonunun yaşama oranı %22.54 olarak bulunmuştur. Total mortalite katsayısı (Z) 1.49 y l, doğal mortalite katsayısı (M) 0.65 y"1 olarak hesaplanmıştır. Balıkçılık mortalite katsayısı da (F) 0.84 y"1 olarak bulunmuştur. Populasyonda sömürülme oram %56 olarak saptanmıştır. Kondisyon faktörü değerleri aylara göre dişilerde 0.900-1.098, erkeklerde ise 0.891-1.122 arasında değişmektedir. Yaşlar itibariyle kondisyon faktörü değerlerinde önemli bir değişiklik güvenmemektedir. Gonadsız ağırlık kullanılarak hesaplanan kondisyon faktörünün mevsimsel açıdan varyans analizi sonucunda, mevsimler arasında beslenme durumunun farklı olduğu bulunmuştur. Elde edilen Sudak örneklerinin mide içeriklerinin incelenmesi sonucunda, besinlerinin %65.55'ini chironomid larva ve pupalarının oluşturduğu saptanmıştır. Bu besin grubunu %24.06 ile balıklar, %8.89 ile gammatid üyeleri ve %1.50 ile diğer Insecta üyeleri izlemektedir. Balıklar içinde en fâzla bentik türlerden olan Knipowitschia sp. yi tüketmektedir. Bu av türü yaz hariç diğer mevsimlerde besin84 içinde önemli bir yer tutmaktadir. Yaz periyodunda ise av balıklan açısından daha çok kendi türünü ve Chalcaîburnus chalcoides'i tüketmektedir. Sudak balığının üreme periyodunun Şubat başlarından Nisan ortalarına kadar sürdüğü saptanmıştır. Cinsel olgunluğa erişme yaşı I-II olarak bulunmuştur. Ovaryumlann incelenmesi sonucunda total fekonditenin 19275 ile 392982 yumurta arasında değiştiği saptanmıştır. Ayrıca çatal boy ve total ağırlık ile yumurta sayısı arasındaki ilişki incelenmiş ve regresyon eşitlikleri: F = 2.629 LZ79 (r=0.900, N=33) F = 242.263 W°." (r=0.899, N=33) olarak bulunmuştur. Yumurta çapı incelemelerinde maksimum yumurta çapına Mart ayında (1.085 mm) rastlanılmıştur. Birim çatal boy ve total ağırlığa düşen yumurta veriminin (nispi fekondite) sırasıyla 719 ile 6517 yumurta/cm arasında ve 40 ile 172 yumurta/g arasında değiştiği saptanmıştır.

Abstract:
85 Vn. SUMMARY The aim of this study is investigating the biological features of the population of Stizpstedion lucioperca (Pike-perch) from Demiıköprü Dam Lake, which has a high commercial value, and exists naturally at our inland waters, hence, introduced to some dams and natural lakes on west Anatolia, i.e., has a large distribution area According to fishery statistics that is published by the State Institute of Statistics Prime Ministry, in the recent years, production of pike-perch has been 4.9% of the total inland waters fish production, and it also has been 24.99% of the total catch in Demirköprü Dam Lake. Our periodical samplings have shown that 69.33% of the total fish production in the dam lake consists of pike-perch. Meristic and morphometric characteristics of the pike-perch population in Demirköprü Dam Lake were compared with those of the other habitats, and as a result, the only difference was found at eye diameter/head length (G/B). In this population, individuals are found till the sixth age. 42.05% of our samples were females and the rest males. Femalermale ratio of the population is 1:1.38. Fork lengths and total weights of our samples indicate a distribution between 11.0-60.3 cms and 14.0-2496.0 gs. 96% of the population consist of small individuals less than 33.0 cms and 350 gs, respectively. Age-length composition of the population is 22.14 cms for L age, 37.81 cms for II. age, 43.97 cms for Dl age, 53.63 cms for IV. age, 56.13 cms for V. age and 60.15 cms for VI. age, respectively. Calculations of Von Bertalanffy equations on length from the obtained data are: forfemales+males, Lt = 64.54(l-e^428(t-°018)) for females, U = 63.47(l-e4 454 **.<*«>) for males, L, = 60.92(l-e^ 496 {u>xmy) While, Total weights in every age are 1 13.97 gs for I. age, 564.57 gs for II. age, 852.33 gs for EL age, 1580.50 gs for IV. age, 2110.50 gs for V. age and86 2392.00 gs for VI. age, respectively. Von Bertalanffy equations on weight are found as: for fbmales+males, W, = 2550.94(l-e^ 42s (w5 018))2 * for females, Wt = 2456.7 l(l-e° 434 W*f* formales, Wt = 2045.00(l-e^4S6(t-°088))Z93 Length- weight allometric equations that were calculated from measuring fork lengths and total weights of S6S specimens are found as: for females+males, W = 0.01 121 L2 M (r = 0.992) for females, W = 0.01044 Lzss (r = 0.993) for males, W = 0.01206 LZ93 (r = 0.991) The highest productivity belongs to I. age group with 74.57% ratio in the population. Besides, the other age group's productivity is 25.43%. The survival rate of the population is found as 22,54%. Total mortality (Z) and natural mortality (M) coefficients are calculated as 1.49 y"1 and 0.65 y\ respectively. Also, fishery's mortality (F) coefficient is found as 0.84 y"1. The exploitation rate of the population is determined as 56%. Condition factors vary between 0.900-1.098 and 0.891-1.122 respectively for females and males, according to months. Condition factors do not change significantly according to age groups. Seasonal differences were found in condition factors by their variance analysis, utilizing gonadless weights. 65.55% of the stomach contents consist of chironomid larvae and pupae; followed by 24.06% fishes, 8.89 gammarid and 1.50% the other Insects. It mostly consumes a benthic fish species Knipowitschia sp., This prey species is an important diet component in all seasons except in summer; while in the summer period, it mostly consumes small pike-perch and Chaicatburnus chalcoides. The pike-perch's reproduction period is determined as from early February to middle of April. Maturity ages are found as I- II in this habitat Total fecundity is determined between 19275 and 392982 eggs. Also, the relationships between fork lengths and total weights and egg numbers are investigated; and the regression equations are found as:87 F = 2.629 LZ79 (r = 0.900, N=33) F = 242.263 W° ** (r = 0.899, N=33). Maximum egg diameter occurs in March (1.085 mm). Relative fecundities are determined to change between 719-6517 eggs/cm; and 40-172 eggs/g, respectively.