Ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin sözlü anlatım öz yeterlik algılarının incelenmesi ve söylemlerinin değerlendirilmesi
The analysis of middle school eighth grade students' verbal lecture self efficacy perceptions and the evaluation of their discourses
Yazar: SELVİ DEMİR
Danışman: PROF. DR. MUHSİNE BÖREKÇİ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Söylem = Discourse ; Sözlü anlatım = Oral narrative ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Öğrenci algısı = Students perceptions

Özet:
Amaç: Bu araştırmada ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin sözlü anlatım öz yeterlik algı düzeylerinin saptanması, bu algının çeşitli değişkenler bakımından incelenmesi, öğrenciler tarafından üretilen söylemlerin söylem çözümlemesi yöntemi ile betimlenmesi ve öğrencilerin sözlü anlatım öz yeterlik algıları ile sözlü anlatım becerilerinin örtüşme düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu araştırmada karma yöntem desenlerinden açıklayıcı sıralı karma yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda, tarama araştırması deseni; nitel boyutunda ise Gee'nin söylem çözümlemesi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın hedef evrenini, Kilis ilinde devlet ortaokullarında öğrenim görmekte olan 8. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın nicel örneklemini, 2019-2020 eğitim öğretim yılında öğrenim gören 593 sekizinci sınıf öğrencisi oluştururken, nitel örneklemini 12 sekizinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmanın nicel verilerine "Sözlü Anlatım Öz Yeterlik Algı Ölçeği" ile ulaşılmıştır. Araştırmadan elde edilen nicel verilerin analizinde Mplus 6.12 ve SPSS 21.00 istatistik paket programlarından, nitel verilerin analizinde ise Gee'nin söylem çözümleme ölçütlerine göre analiz yapılmış, yer yer Maxqda 12.3 programından faydalanılmıştır.
Bulgular: Bu araştırmada öğrencilerin sözlü anlatım öz yeterlik algılarının orta düzeyde olduğu; algılarının cinsiyet, baba ve anne eğitim düzeyi, evde bulunan kitap sayısı, günlük okuduğu ortalama kitap sayfa sayısı, bir önceki yıla ait Türkçe dersi başarı puanı ve günlük izlediği ortalama televizyon süresine göre anlamlı farklılık gösterdiği; kardeş sayısı ve genel ağ kullanma sıklığına göre anlamlı farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Ayrıca öğrencilerin orta ve düşük düzeyde nitelikli söylemler oluşturdukları; tam nitelikli söylem üretemedikleri; nicel bulgular ile nitel bulguların kısmen örtüştüğü tespit edilmiştir. 
Sonuç: Bu araştırmada ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin sözlü anlatım öz yeterlik algılarının "orta" düzeyde olmasına karşın ürettikleri söylemlerin düşük ve orta düzeyde olduğu, beklenen seviyede olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Purpose: In this research, it is aimed to determine the verbal expression self-efficacy perception levels of eight grades students in middle  school, to examine this perception in terms of various variables, to describe the discourses produced by the students who use discourse analysis method and to determine the level of overlap of students' perception of verbal expressions self-efficacy and verbal expressions skills.
Method: In this research, explanatory ordered mixed method pattern, one of mixed method patterns is used. In the quantitative dimension of research, survey research pattern and discourse analysis method of Gee is used in the qualitative dimension of research. Eighth grade students studying at public middle schools in Kilis form study field of the research. While 593 eighth grade students form quantitative sample of the research, 12 eighth grade students form qualitative sample of the research. The quantitative data of the study are reached with "Verbal Lecture Self-efficacy Perception Scale". In the analysis of quantitative data acquired from the research, Mplus 6.12 and SPSS 21.00 statistics packaged software are utilized and discourse analysis standards of Gee and partly Maxqda 12.3 program are benefited in the analysis of qualitative data.
Findings: In this study, it has been made firm that the level of verbal lecture self-efficacy perceptions of students is intermediate; their perceptions differ significantly according to the variables of sex, the educational attainment of their parents, the number of books in the house, average number of book pages read daily, Turkish lesson success point of the previous year and average TV duration watched daily; the number of siblings but it does not differ considerably according to the frequency of using internet. Besides, it has been determined that students form qualified discourses at medium and low level; however, they are implicitly not capable of producing qualified discourse and what's more, quantitative findings and qualitative findings match each other slightly.
Results: In this research, although the level of verbal lecture self-efficacy perceptions of middle school eighth grade students is intermediate, their discourse they produce is at low or medium level. Namely, it is concluded that they are not at the expected level.