Sultan II. Abdülhamid dönemi İstanbul arabacıları
The Istanbul coachmen in the reign of Sultan Abdulhamid II
Yazar: MAKUL YILDIRIM
Danışman: DOÇ. DR. CEM DOĞAN
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Osmanlı Devleti'nin başkenti olan İstanbul'da, çeşitli sektörlerde çalışan esnaf grupları ile alakalı çok sayıda çalışma olmasına rağmen, son dönem İstanbul gündelik hayatında oldukça önemli bir yere konumlandırılabilecek bir esnaf zümresi olan arabacılar ile alakalı literatürde bir boşluk tespit edilmiştir. Sultan II. Abdülhamid Dönemi İstanbul Arabacıları adlı tez çalışması bu yöndeki boşluğu doldurma amacını taşımaktadır. 
Arabacıların, bir esnaf teşkilatı olarak kabul edilmeleri, araba kullanımının yaygınlaşması ile alakalı bir mevzudur. Araba kullanımının yaygınlaşması ise insanların ulaşım tercihlerine sirayet eden, gündelik hayatta yaşanan değişimleri ihtiva etmektedir. Çalışmada modern hayatın bir yan ürünü olarak, İstanbul gündelik hayatında gittikçe artan bir etkinliğe sahip olan arabacı esnafı çok yönlü bir incelemeye tabi tutulmuştur. 
İstanbul'da yaşayan ancak maddi durumu elverişli olanların hizmetine mahsus olarak kullanılan arabaların sürücüsü konumundaki arabacıların, 1876-1909 yılları arasında değişimin boyutları ölçüsünde, gündelik hayattaki manevra alanları tespit edilmiştir. XIX. yüzyıl İstanbul'unda araba kullanımının yaygınlaşması ve bunun üzerine gelişim gösteren arabacılık türleri ile İstanbul toplumsal yapısı içinde arabacıların yeri tayin edilmeye çalışılmıştır. Değişen ulaşım teknolojisi ve bu teknoloji karşısında arabacıların konumu araştırılmıştır. Arabacıların henüz gündelik hayatta kendilerine sağlam bir yer edinmişken yeni ulaşım vasıtalarıyla olan ilişkileri kapsam dahilinde değerlendirilmiştir. Tez çalışmasının kıyıda köşede kalmış esnaf gruplarının tarihlerinin aydınlatılması noktasında önemli bir hizmet sunacağı düşünülmektedir. Ayrıca bu konularda yapılacak yeni çalışmalara örnek teşkil etmek niyetindedir.

Abstract:
Although there are many studies on the artisan groups working in various sectors in Ottoman Istanbul, a gap has been identified in the literature on the coachmen, a group of artisians who can be positioned in a very important place in the daily life of Istanbul in the last period. The thesis titled The Istanbul coachmen in the reign of Sultan Abdülhamid II aims to fill this gap in his directions. 
The acceptance of coachmen as a tradesman organisation is related to the widespread use of cars. The widespread use of cars, on the other hand, encompassed the changes in daily life in the backgraound of people's transport preferences. In this study, as a by-product of modern life, the coachmen, who had an increasing activity in the daily life of Istanbul, were subjacted to a multi-faceted analysis.
The areas of movement in daily life of the coachmen, who were the drivers of the horse-drawn carriages used for the service of those who lived in Istanbul but could afford it, were determined to the extend of the change between 1876-1909. In the 19th century Istanbul, the widespread use of carriages and the types of carriages that developed on this basis and the place of carriages in the social structure of Istanbul were tried to be determined. Changing transport technology and the position of coachmen in the face of this technology were investigated. Their relationship with new means of transport, while they had already gained a firm foothold in daily life, was evaluated within the scope. This thesis provides an important service in illumunating the history of the tradesmen groups that have been left in the corners of the coast. It is also intended to serve as an example for further studies on these issues.