Uyku yetersizliğinin anaerobik performans ve toparlanma sürecine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effects of sleep deprivation on anaerobic performance and recovery process
Yazar: KUTLU AYDIN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÜMİD KARLI
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Spor = Sports
Dizin: Toparlanma = Recovery

Özet:
Yapılan bu araştırmanın amacı; uyku yetersizliğinin anaerobik performans ve toparlanma sürecine etkisinin incelenmesidir.
Bu çalışmaya 12 sağlıklı erkek gönüllü olarak katılmıştır. Araştırma rastgele çapraz deney deseni şeklinde planlanmış ve katılımcılar rotasyon modeli şeklinde birer haftalık aralarla 3 ayrı test oturumuna katılmışlardır. Ölçümler normal referans bir uyku sonrası (RU), kısmi uykusuzluk (KUz) ve tam uykusuzluk (TUz) sonrasında alınmıştır. Yapılan bu ölçümlerde, öncelikle vastus medialis (VM), vastus lateralis (VL) ve gastrocnemius (GSC) kaslarının izometrik ve dinamik kasılmalar sonrasında normalize edilmiş root mean square (RMS) değerlerine bakılmıştır. Wingate testi sonrasındaki zirve anaerobik güce (ZAG), anaerobik kapasiteye (AK), yorgunluk indeksine (Yİ) , dinlenik kalp atım hızına (DKAH), zirve kalp atım hızına (ZKAH), dinlenik kan laktat değerlerine (DL), zirve kan laktat değerlerine  (ZL) ve toparlanma hızını belirlemek için laktat yarılanma zamanına (LYZ) bakılmıştır. 
Yapılan istatistiksel analizler sonucunda; normalize edilmiş RMS değerlerine bakıldığında RU ve TUz arasında VM kasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark görülmüştür (F(2-22)=4,983; p=0,016). VL ve GSC kaslarına ait normalize edilmiş RMS değerlerinde ise denemeler arasında farka rastlanmamıştır. İzometrik RMS değerleri, ZAG, AK, Yİ, DKAH, ZKAH, DL, ZL ve LYZ değerleri incelendiğinde denemeler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark görülmemiştir (p>0,05). 
Sonuç olarak; 36 saat uykusuzluk VM kası EMG RMS değerlerinde bir düşüşe neden olmuştur. Diğer taraftan bu çalışmada ölçülen normalize edilmiş VM kası RMS değerleri dışındaki parametreler uyku yetersizliğinden etkilenmemiştir.

Anahtar Kelimeler: 
uyku yetersizliği, anaerobik performans, laktat
yarılanma zamanı, toparlanma

Abstract:
The purpose of this study was to investigate the effects of sleep deprivation on anaerobic performance and recovery process. 
Twelve healthy males were volunteered to participate in this study. The order of the trials was assigned to the subjects in a randomized cross-over design and the tests were performed 1 week apart. Measurements were performed following a reference normal sleep night (RS), a partial sleep deprivation (PSD) and full night sleep deprivation (FNSD). Static and dynamic root mean square values were recorded from vastus medialis (VM), vastus lateralis (VL) and gastrocnemius (GSC) muscles. Peak power (PP), average power (AP), fatigue index (FI), heart rate at rest (HRR) , peak heart rate (PHR), blood lactae at rest (BLR) and peak blood lactate (PBL) were collected for each trial. Half life of lactate (HLL) was computed by using blood laktate levels measured after high intensity exercise to monitor the recovery process. 
After the statistical analysis significant decrease was determined in RMS values of VM muscle after the full sleep deprivation condition (F(2-22)=4,983; p=0,016). No significant difference was shown between trials regarding to normalized RMS values of VL and GSC muscles. There were no significant differences between trials with respect to izometric RMS values, PP, AP, FI,  HRR, PHR, BLR, PBL and HLL (p>0,05).
As a conclusion, 36 hours of sleep deprivation caused reduction in RMS values of VM muscle. On the other hand, except normalized RMS values of VM muscle, other performance parameters were not effected by sleep deprivation.

Key Words: 
sleep deprivation, anaerobic performance, half life of lactate, recovery