Kalite yönetim sistemlerinde tetkik performansının bulanık mantık ile analitik hiyerarşi süreci ve bulanık analitik ağ süreci kullanılarak ölçülmesi
Performance appraisal for quality management systems by using fuzzy logic with analitical hierarchy process and fuzzy analitical network process
Yazar: UMUT HULUSİ İNAN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN BAŞLIGİL
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Analitik ağ süreci = Analytical network process ; Analitik hiyerarşi süreci = Analytical hierarchy process ; Bulanık küme teorisi = Fuzzy Set Theory ; Bulanık mantık = Fuzzy logic ; Kalite yönetim sistemi = Quality management system

Özet:
ÖZETKarar vericiler için en iyi seçenegi seçmek oldukça zor bir istir. Karar vericiler alternatiflerarasından seçim yaparken degisik amaçları gerçeklestiren, bazen de birbiriyle çelisenseçenekler arasından en uygun olanı bulmak ya da bunları önem derecelerine göre sıralamakzorundadırlar. Bu nedenle birçok karar verici bu sekildeki problemlerle karsılastıgı zamanÇok Amaçlı Karar Verme Yöntemlerini uygular. `Çok amaçlı karar verme' demek birçokalternatif arasından öncelikli olanı seçmektir; kabaca degerlendirme, sıralama ve seçim'dir.Çok amaçlı karar verme prosedürleri is seçiminden savas uçagı seçimine kadar çok farklıalanlarda uygulanabilir.lerleyen teknolojiye baglı olarak degisen ve gelisen yönetim anlayısları, organizasyonlarınyönetim sistemlerine bakıslarını da degistirmis ve yönetim sistemlerinin (Kalite YönetimSistemleri, Çevre Yönetim Sistemleri, Gıda Güvenligi Yönetim Sistemleri, Bilgi GüvenligiYönetim Sistemleri,?) gelismesini, çesitlenmesini, performans ölçümlerinin ve denetim(tetkik) mekanizmalarının da bilimsel ve objektif enstrümanlarla donanmasını zorunlukılmıstır. Bu tez çalısmasında performans ölçüm modeli gelistirilirken Çok Amaçlı KararVerme Yöntemleri ile Bulanık Mantık birlikte kullanılarak bir yönetim sisteminin performansölçümüne uygulanmaktadır. Benim bu çalısmada odaklandıgım yönetim sistemi, yönetimsistemleri içerisinde en jenerik ve en yaygın uygulama alanı bulan ISO 9001:2000 KaliteYönetim Sistemi'dir. (KYS). Ancak tasarlamıs oldugum model, diger tüm yönetim sistemleriile uyumludur. Çalısmanın içeriginde tetkik edilen sistemin performansı Bulanık Mantık veAnalitik Hiyerarsi Prosesi ve Analitik Ag Prosesi yöntemleri ile modellenmistir. Önerilenmodel bir isletmede uygulanmıs ve uygulama ile modelin çalısması gösterilmistir.Anahtar Kelimeler: Bulanık Mantık, Bulanık Kümeler, Analitik Hiyerarsi Prosesi, AnalitikAg Prosesi, ISO 9001:2000

Abstract:
ABSTRACTIt is a difficult job to select the best alternative for decision makers. When they select analternative, decision makers must consider multiple objectives, make a selection from a set ofpossibly conflicting alternatives, or rank the alternatives in order of their importance. Thus,when faced with such challenges, many decision makers use Multiple Objective DecisionMaking Methods. `Multiple Objective Decision Making? involves selecting the best amongmany alternatives; a process that can roughly be described as assessment, ranking andselection. Multi objective decision making procedures can be used in a variety of areas fromjob selection to fighter jet selection.Management philosophies have changed and improved in parallel to technology and theyhave changed how organizations perceive management systems, improved and diversifiedmanagement systems (Quality Management Systems, Environment Management Systems,Food Safety Management Systems, Information Safety Management Systems, ?), and alsomade it necessary to equip performance measurement and audit mechanisms with scientificand objective instruments. In this dissertation Multiple Objective Decision Making and FuzzyLogic is jointly used to develop a performance measurement model and are applied tomeasuring the performance of a management system. The management system I focus on inthis work is the ISO 9001:2000 Quality Management System (QMS), which is the mostgeneric and wide-spread of management systems. However, proposed model is compatiblewith all other management systems. In the study, performance of an audited system ismodeled using Fuzzy Logic, the Analytical Hierarchy Process and the Analytical NetworkProcess. The proposed model is implemented in a company and its application isdemonstrated here.Keywords: Fuzzy Logic, Fuzzy Sets, Analytical Hierarchy Process, Analytical NetworkProcess, Quality Management System, ISO 9001:2000