Muş ovası'nın tarımsal mekanizasyon özellikleri ve 12 hektar büyüklüğünde bir işletme için en uygun bitki deseninin belirlenmesi
Agricultural mechanization features of Muş plain and determination of optimum crop pattern for 12 hectare enterprise
Yazar: MEHMET AKAR
Danışman: PROF. DR. AHMET ÇELİK
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Makineleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitki deseni = Crop pattern ; Muş Ovası = Muş Plain ; Tarımsal mekanizasyon = Agricultural mechanization

Özet:
Bu araştırmada, Muş Ovası'nda bulunan tarımsal işletmelerin mevcut mekanizasyon özelliklerinin tespit edilmesinin yanında, bölgenin tarımsal yapısı dikkate alınarak, 12 ha büyüklüğünde bir işletme için en uygun bitki deseninin belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Muş Ovası'nda traktör sahibi 8.863 işletmeden Tabakalı Örnekleme Yöntemiyle oransal bir dağılım için Neyman metoduna göre seçilen 265 işletmeyle yüz yüze anket yapılmıştır. Yürütülen anketler doğrultusunda, tarım işletmelerinin tarımsal yapı ve mekanizasyon özellikleri belirlenerek, ileride yapılacak çalışmalara yol gösterici olması hedeflenmiştir. Bu doğrultuda, bölgede yürütülen anket çalışması ile elde edilen veriler ve Türkiye İstatistik Kurumu'nun 2014 yılı tarım alet ve makina varlığı verileri kullanılarak işletmelerin tarımsal mekanizasyon durumu, arazi varlıkları ve ekimi yapılan bitki çeşitleri tespit edilmiştir. Tarım işletmelerinin yapısı, ortalama traktör güç büyüklüğü ve buna uygun tarım alet ve makina boyutları göz önünde bulundurularak, 12 ha büyüklüğünde bir işletme için optimum bitki desenleri belirlenmeye çalışılmıştır.
Araştırma sahasında yürütülen anketlerden elde edilen verilere göre, ovanın toplam tarım alanı 4.039 ha ve ortalama işletme büyüklüğü 15,2 ha'dır. Ovada ortalama traktör gücü 40 kW, birim alana düşen traktör gücü 2,62 kW/ha, 1000 ha alana düşen traktör sayısı 65,6 ve bir traktöre düşen toplam alan 15,24 ha/traktör olarak elde edilmiştir. Buna göre, ovada yer alan işletmelerde kullanılan tarım alet ve makinaların varlığının yetersiz ve mekanizasyon kriterleri yönünden Türkiye ortalamasından daha düşük düzeyde olduğu ortaya çıkmıştır.
Muş Ovası'nda 12 hektar büyüklüğündeki bir işletme için maksimum kârı veren en uygun bitki deseni belirlenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla oluşturulan kısıtların GAMS adlı paket program kullanılarak çözümlenmesi sonucu, 6 ha buğday, 2,4 ha yonca, 3,5 ha şeker pancarı ile 0,1 ha silajlık mısır ekiminin yer aldığı M_13 olarak ifade edilen modelin işletme gelirini 32.383,90 TL ile maksimuma ulaştırdığı ortaya çıkmıştır.

Abstract:
In this study, which the detection of current features in the savanna near the mechanization of agricultural enterprises, taking into consideration the agricultural structure of the region, aimed to determine the most appropriate pattern for a plant operating at 12 ha.

In Mus Plain, polled lands owners which were selected according to Neyman method for operating a proportional distribution of stratified sampling was carried out with 8863 enterprises. In line with the survey, determining characteristics of mechanization and agricultural structures, the study is intended to lead the next studies that will be performed in the future. In this respect,  the data by conducted surveys in the region and it was conducted by using agricultural equipment and machinery presence of agricultural mechanization of farms data that  Turkey statistics  institution survey with 2014 agricultural using the data of land assets and a cultivated plant varieties have been identified. The structure of agricultural enterprises, considering the average size of tractor power, and accordingly, considering dimensions of agricultural machinery and tools, have tried to determine optimum crop pattern for a 12 ha enterprise.

Considering the data obtained from surveys conducted in the study area, 4.039 ha in total agricultural area of the plain and the average enterprise size is 15,2 ha. The average tractor power of 40 kW on the plain, tractor power per unit area of 2,62 kW/ha, obtained tractor number 65,6 ha of total area of per 1000 and total area per a tractor15,24 ha. Accordingly, in terms of the criteria of being inadequate and mechanization of agricultural machinery and tools used in enterprises located in the plains of Turkey appeared to be lower than the average level.

The maximum profit that optimal crop pattern for a 12-hectare enterprise in the Mus Plain were aimed to be determined. For this purpose, created as a result of resolving package program called GAMS, 6 ha of wheat, 2,4 ha of alfalfa, 3,5 ha sugar beets 0,1 ha silage corn in the enterprises profit model expressed as M13 where 32.383,90 TL maximum it proved to deliver.