Hurşit Ahmet Paşa'nın devlet hayatı
Hurşit Ahmet Pasha's public life
Yazar: SÜLEYMAN UYGUN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. TURGUT SUBAŞI
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Yakınçağ Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Tarih = History
Dizin: Devlet anlayışı = State understanding ; Hurşit Ahmet Paşa = Hurşit Ahmet Pasha ; Osmanlı Devleti = Ottoman State

Özet:
Aslen Gürcü biri olan Hurşit Ahmet Paşa, (? ? 1822) bir Tatar'ın kölesi iken Rumeli Valisi Selim Sırrı Paşa tarafından satın alınıp yetiştirilmiştir. Azat olduktan sonra devlet ricalinden Rasih Efendi'ye sonra da Reisülküttab Raşit Efendiye ve nihayet Kaptan-ı Derya Küçük Hüseyin Paşa'ya intisap etti. Bundan sonra ilk memuriyeti Niş Muhafızlığı'na 2 Haziran 1799'da tayin edildi. Daha sonra buradan Mısır'a geçerek Mısır savaşlarında bulundu. 9 Mayıs 1802 tarihinde kendisine Mirmiranlık rütbesi verilerek İskenderiye Muhafızlığı'na tayin edildi. Hurşit Ahmet Paşa daha sonra Mehmet Ali Paşa tarafından Mısır'a davet edildi. Buradan Mısır'a geçen Hurşit Ahmet Paşa 18 Mart 1804'te Mısır Kaymakamlığına atandı. Martın sonlarına doğru da Mısır Valiliği'ne geçti. Hurşit Ahmet Paşa, Mısır Valiliğinden kısa bir süre sonra Mehmet Ali Paşa ile arası açıldı ve Mehmet Ali Paşa entrikalarıyla 16 Ağustos 1805'te Mısır Valiliği'nden azledildi. Mısır Valiliği'nden azledilen Hurşit Ahmet Paşa, 28 Aralık 1806'da Niş Muhafızlığı'na sonra da Mora Valiliği'ne atandı. Daha sonra Rumeli Valiliği'ne atandı ve Sırp İsyanı'nı bastırmakla görevlendirildi.Sırp İsyanı'nı ile başarılı bir şekilde mücadele eden Hurşit Ahmet Paşa, 5 Eylül 1812'de sadrazamlığa taltif edildi. Hurşit Ahmet Paşa, sadrazam olduktan kısa bir süre sonra Sırp İsyanı'nı başarılı bir şekilde bastırdı. Sadrazamlık yaptığı sırada sarayda en güçlü konumda bulunan Halet Efendi ile arası açıldı. Bunun üzerine Halet Efendi ulema ve yeniçerileri ayaklandırarak Hurşit Ahmet Paşa'yı 30 Mart 1815'te sadrazamlıktan azlettirdi. Tekfurdağı'nda bir süre sürgünde kalan Hurşit Ahmet Paşa buradan Bosna Valiliği'ne ve bundan kısa bir süre sonra da 13 Agustos 1816'da Anadolu Valiliği'ne atandı. Burada görev yaptığı süre zarfında Diyarbakır, Halep isyanları ile uğraştı ve bu isyanları da kısa bir süre sonra bastırdı.Hurşit Ahmet Paşa, Diyarbakır ve Halep İsyanlarını bastırdıktan kısa bir süre sonra Bâb-ı Ali'ye karşı isyan eden Rumeli Valisi Tepedelenli Ali Paşa'yı ortadan kaldırmak üzere 19 Temmuz 1822'de Rumeli Valiliği'ne geçerek Tepedelenli Ali Paşa üzerine Serasker tayin edildi. Hurşit Ahmet Paşa, Tepedelenli ile uğraşırken; Tepedelenli, Mora'daki Rumları İsyana teşvik etti. Tepedelenli'yi ortadan kaldıran Hurşit Ahmet Paşa, Mora İsyanı ile Mücadele ettiği bir sırada 19 Kasım 1822'de yetmiş beş seksen yaşlarında bulunduğu bir sırada vefat etti.Anahtar Kelimeler: Hurşit Ahmet Paşa, Mehmet Ali Paşa, Tepedelenli Ali Paşa, Sırp İsyanı, Diyarbakır ve Halep İsyanları, Mora isyanı

Abstract:
Originally one of the Georgian Hurşit Ahmet Paşa, (? ? 1822) while he was a Tatar's slavery purchased by the governer of Rumeli Selim Sırrı Paşa and has been educated by him. After liberation, he latched on to in order of Rasih Efendi, Reisülküttab Raşit Efendi and finally Kaptan-ı Derya Küçük Hüseyin Paşa those who were the ministers and top officials. After that, the first official duty of the Niş Muhafızlığı at 2 June 1799 he was appointed. Then, he went to Egypt and fought in Egypt Wars. On 9 May 1802 by giving him Mirmiranlık rank and he was appointed to the İskenderiye Muhafızlığı. Then, Hurşit Ahmed Paşa was invited to Egypt by Mehmet Ali Pasha. After he went to Egypt from İskenderiye, he was appointed to Egypt Governorship at 18 March 1804. Towards the end of March also he was appointed to Egypt Governorate. After a little while, Hurşit Ahmet Pasha fell out with Mehmet Ali Paşa and was dismissed from Egypt Governoate by Mehmet Ali Paşa at 16 August 1805. Hurşid Ahmet Paşa was appointed to Niş Muhafızlığı at 28 December 1806, after that he became the governor of Mora. Later, he was appointed to the Rumeli Governor and charged with quash the Serb rebellion.On September 5th, 1812 Hurşit Ahmet Paşa, who struggled with the Serb Rebellion was rewarded with grand vizierate. Soon after Hurşit Ahmet Paşa, had beenthe grand vizier, the Serb rebellion was suppressed successfully. During his grand vizierate, the disagreement openet up between the most powerful position in the palace Halet Efendi and Hurşit Ahmet Paşa. So on March 30th, 1815 Halet Efendi making the Ulema and Janissary revolt dismissed Hurşit Ahmet Paşa from grand vizirate. On Tekfur mountain, remaining in exile for a while Hurşit Ahmet Paşa was appointed to the Governor of Bosnia and that shortly after he was appointed to the Governor of Anatolia. As long as he worked here, he struggled with Diyarbakir, Aleppo rebellions and suppressed the rebellions in a short period of time.Shortly after that Hurşit Ahmet Paşa, suppressed Diyarbakir and Aleppo rebellions, Hurşit Ahmet Paşa being passed over the governor of the Rumelia was appointed to the minister of the war in order to eliminate Tepedelenli Ali Pasha, the governor of Rumelia who revolted against Bâb-ı Ali on July 19th, 1822. While Hurşit Ahmet Paşa was struggling with Tepedelenli, Tepedelenli encouraged to revolt the Greek in Mora. Hurşit Ahmet Pasha who eleminated Tepedelenli Ali Pasha died at 19 November 2009 while he was fighting against Mora Rebellion. He was about 75-80 years old.Keywords: Hurşit Ahmet Paşa, Mehmet Ali Pasha, Tepedelen Ali Pasha, the Serb rebellion, Diyarbakır and Aleppo Rebellions, Mora rebellion