Arı ürünlerinin (bal, propolis, arı sütü) leıshmanıa tropıca promastigotları üzerine antileıshmanıal etkilerinin araştırılması
Investigation of antileishmanial effects on leishmania tropica promastigots of bee products (honey, propolis, royal jelly)
Yazar: TÜLAY AKSOY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZUHAL ÖNDER
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Parazitoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Parazitoloji = Parasitology

Özet:
ARI ÜRÜNLERİNİN (BAL, PROPOLİS, ARI SÜTÜ) LEISHMANIA TROPICA PROMASTIGOTLARI ÜZERİNE ANTİLEISHMANIAL ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI

Tülay AKSOY
Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Parazitoloji Anabilim Dalı
Yüksek Lisans Tezi, Mayıs 2018
Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Zuhal ÖNDER
ÖZET
Bu çalışma, Leishmania tropica'nın neden olduğu kutanöz leishmaniasise (KL) karşı arı ürünlerinin (bal, propolis ve arı sütü) antileishmanial etkilerini in vitro hücre kültüründe araştırılması amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla bal (çam, çiçek ve kestane), propolis ve arı sütü çeşitli konsantrasyonlarda hazırlanmış ve daha önce parazit sayımı yapılmış hücre kültür ortamına eklenmiştir. İlgili ürünler eklendikten sonra hücre kültürleri 24 ve 48 saat inkübasyona bırakılmıştır. Mikroskobik ve sitotoksik etkinliğini belirlemek amacıyla inkübasyon süresince promastigotların morfoloji, hareketlilik ve canlı parazit yoğunluğu MTS (3-(4,5-dimethylthiazol-2-yl)-5-(3-carboxymethoxyphenyl)-2-(4-sulfophenyl)-2H-tetrazolium assay) yöntemi ile incelenmiştir. Mikroskobik incelemelerde 48. saatte çam balı 62,5 mg\ml, çiçek balı 250 mg\ml ve kestane balı ise 125 mg\ml konsantrasyonlarından itibaren antileishmanial etkinlik gösterdiği ve çam balının promastigotlar üzerine daha etkin olduğu, arı sütünün 62,5 mg\ml ve propolisin de 97,65 µg/ml konsantrasyonundan itibaren etki ettiği gözlemlenmiştir. Propolisin çok düşük konsantrasyonlarının özellikle parazitlerin morfolojik yapılarında değişmelere sebep olduğu ve bu konuda diğer arı ürünlerinden daha etkin olduğu belirlenmiştir. L. tropica hücre kültürü üzerine uygulanan arı ürünlerinin, hücre çoğalmasını engellediği ve IC50 (%50 Baskılayıcı Konsantrasyon) değerlerinin zamana bağlı olarak azaldığı tespit edilmiştir. 

Sonuç olarak; bal, propolis ve arı sütünün çeşitli konsantrasyonlarının L. tropica promastigotları üzerine antileishmanial etkinlik gösterdiği tespit edilmiş olup bunlardan çam balının 48 saatlik inkübasyon süresi sonunda promastigotlar üzerinde daha etkin olduğu ve ayrıca propolisin çok düşük konsantrasyonlarında dahi parazitlerin hem morfolojisinde hem de sitotoksisitesinde daha etkin olduğu gözlemlenmiştir. Elde edilen bu veriler doğrultusunda arı ürünlerinin kutanöz leishmaniasis enfeksiyonlarına karşı alternatif bir tedavi yöntemi olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Leishmania tropica, Bal, Propolis, Arı Sütü, Antileishmanial Etki

Abstract:
INVESTIGATION OF ANTILEISHMANIAL EFFECTS ON LEISHMANIA TROPICA PROMASTIGOTS OF BEE PRODUCTS (HONEY, PROPOLIS, ROYAL JELLY)

Tülay AKSOY

Erciyes University, Institute of Health Sciences
Department of Parasitology
Master Thesis, May 2018
Advisor: Assist. Prof. Dr. Zuhal ONDER
ABSTRACT
This study was conducted to investigate the antileishmanial effects of bee products (honey, propolis and bee milk) against cutaneous leishmaniasis (CL) caused by Leishmania tropica in in vitro cell culture. For this purpose, honey (pine, flower and chestnut), propolis and royal jelly were prepared at various concentrations and added to the cell culture medium which had been previously parasite counted. After the related products have been added, the cell cultures are allowed to incubate for 24 and 48 hours. To determine the microscopic and cytotoxic activity, morphology, mobility and live parasite density of promastigotes during the incubation period were investigated by MTS (3-(4,5-dimethylthiazol-2-yl)-5-(3-carboxymethoxyphenyl)-2-(4-sulfophenyl)-2H-tetrazolium assay) method. Microscopic examination of 48 hours showed antileishmanial activity from pine honey 62,5 mg\ml, flower honey 250 mg\ml and chestnut honey 125 mg\ml concentrations and pine honey was more effective on promastigotes, royal jelly 62,5 mg\ml and propolis was also observed to be effective at a concentration of 97.65 μg/ml. It has been determined that very low concentrations of propolis cause changes in the morphological structures of parasites in particular and are more effective than other bee products in this regard. It has been determined that bee products applied on L. tropica cell culture inhibit cell proliferation and IC50 (50% Suppressor Concentration) values decrease with time.
As a result; various concentrations of honey, propolis and royal jelly showed antileishmanial activity on L. tropica promastigotes, indicating that pine honey was more effective on promastigotes at the end of the 48 hour incubation period and it also was observed that parasites were more effective in both morphology and cytotoxicity, even at very low concentrations of propolis. It is thought that bee products can be used as an alternative treatment against cutaneous leishmaniasis infections in the direction of this obtained data.
Keywords: Leishmania tropica, Honey, Propolis, Royal jelly, Antileishmanial Effect