Türk kamu yönetiminde maneviyat: Bazı kamu örgütleri üzerine nitel bir inceleme
Spirituaity in turkish public administration: A qualitative study on some public organization
Yazar: SEVGİ KEÇELİ ERCİYAS
Danışman: PROF. DR. NAİL ÖZTAŞ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Kamu örgütleri = Public organizations ; Türk kamu yönetimi = Turkish public administration ; İşyeri maneviyatı = Workplace spirituality

Özet:
Bu tezin amacı, maneviyat kavramını örgüt düzeyinde irdeleyerek,  Türk Kamu Yönetimine olan yansımalarını ortaya koymaktır. Bu hedef doğrultusunda, ilk olarak kavramsal çerçeve incelenmiş ve maneviyat kavramının ortaya çıkışı, anlamı, boyutları ve örgüt içindeki yeri ile ilgili literatür gözden geçirilmiştir. Örgütlerde maneviyatın, tarihsel olarak örgüt ve yönetim teorilerinde gelişim seyrine yer verildikten sonra kamu yönetiminde maneviyatın tanımlanmasında etkili olan kavramlar ele alınmıştır. Örgütlerde maneviyata yer vermenin örgüt içi ve dışında yaratacağı etkiye yer verilerek tezin kavramsal ve kuramsal çerçevesi çizilmiştir.  Bu tez, maneviyatı varoluşçu perspektifle ele alarak bütün insan modeli ile yapılan iş ve maneviyat düzeyi arasında doğrudan bir ilişki olduğu önermesini belirlenen kamu kurumları özelinde irdelemiştir.  Maneviyatın içinde bulunulan örgüt ve yapılan iş ile bağlantısını kurabilmek ve karşılaştırma yapabilmek amacıyla alan araştırmasında ilgili kamu kurumları belirlenmiş ve yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile görüşmeler yapılmıştır. Yapılan görüşmeler analiz edilmiş, gözlemler ve içerik analizleri ile değerlendirilmiştir.  Değerlendirmeler neticesinde öncelikle kamu maneviyatının özel yönetim maneviyat anlayışıyla bir tutmanın mümkün olmayacağı, kamu maneviyatının kamu değeri ve kamu hizmeti çerçevesinde yorumlanabileceği sonucuna varılmıştır. İşin mahiyetinin kişilerin maneviyat algılarını etkileyeceği önermesi genellenebilir ifadeler içermemekle birlikte Diyanet İşleri Başkanlığı'nda çalışan katılımcıların maneviyatı dini, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığı'nda çalışan katılımcıların maneviyatı varoluşçu perspektifle tanımlamaları neticesinde doğrulanmıştır. Ayrıca kişilerin maneviyat algılarında, bulundukları kamu kurumunda çalışmanın istek ya da zorunluluk halinin etkili olduğu ve maneviyatlarını liderlerin tutumlarına göre yaşayabildikleri sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The purpose of this thesis is to examine the concept of spirituality at the organizational level and to reveal its reflections on Turkish Public Administration. In line with this objective, the conceptual framework was first examined, and the literature on the emergence, meaning, dimensions, and place of the concept of spirituality within the organization was reviewed. After the historical development of spirituality in organizations in organization and management theories is included, the concepts that are effective in defining spirituality in public administration are examined. This thesis examines the proposition that there is a direct relationship between the whole human model and the work done and the level of spirituality by addressing spirituality from an existentialist perspective in the specific case of public institutions. The conceptual and theoretical framework of the thesis has been outlined by addressing the impact of incorporating spirituality into organizations on both internal and external dimensions. In order to connect and compare spirituality with the organization and the work done, relevant public institutions were determined in the field research and interviews were conducted using the semi-structured interview technique. The interviews were analyzed and evaluated through observations and content analysis. As a result of the evaluations, it was concluded that it is not possible to equate public spirituality with the understanding of private management spirituality and that public spirituality can be interpreted within the framework of public value and public service. Although the proposition that the nature of the job will affect people's perceptions of spirituality does not contain generalizable statements, it was confirmed by the fact that the participants working at the Diyanet İşleri Başkanlığı defined spirituality from a religious perspective, while the participants working at the Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı and Strateji ve Bütçe Başkanlığı defined spirituality from an existentialist perspective. In addition, it was concluded that the desire or obligation to work in the public institution they are in is effective in people's perceptions of spirituality and that they can experience their spirituality according to the attitudes of the leaders.