Gemlik çeşidi zeytin bahçelerinde farklı insektisit uygulamalarının zararlı popülasyonu, zararı ve zeytin verimine etkilerinin belirlenmesi
Determine to the effects of different insecticide treatments on pest populations, damages and fruit yield in gemli̇k cv. olive orchards
Yazar: GAMZE MERTOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. NABİ ALPER KUMRAL
Uludağ Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma 2013-2014 yıllarında Bursa ili, Görükle Kampüsü (Nilüfer), Keramet Köyü (Orhangazi) ve Ortaköy Köyü (Orhangazi)'de bulunan Gemlik çeşidi zeytin bahçelerinde yürütülmüştür. Zeytin ana zararlılarından Zeytin güvesi, Prays oleae (Bernard) (Lepidoptera: Yponomeutidae), Zeytin sineği, Bactrocera oleae (Gmelin) (Diptera: Tephritidae) ve Zeytin psillidi, Euphyllura phillyreae (Foester) (Hemiptera: Psyllidae)'ya karşı, hedef dışı organizmalara ve insanlara daha az zararlı olduğu bildirilen bir juvenil hormon analoğu olan pyriproxyfen, kitin sentezi engelleyici insektisitlerden diflubenzuron ve genel kontak etkili insektisitlerden olan sentetik piretroitli deltamethrin ile aynı ilacın bir neonikotinoidli insektisitle (thiacloprid) karşımı olan bir formülasyonu kullanılmıştır. Kullanılan insektisitlerin zeytinde öne çıkan zararlıların popülasyon düzeylerine, zarar oranlarına, verime ve kaliteye (dane iriliğine) etkileri iki yıl boyunca araştırılmıştır. Zeytin güvesi çiçek ve meyve nesli için yapılan ilaçlamalarda çiçek nesli için, diflubenzuron+deltamethrin (Dimilin+Decis), meyve nesli için thricloprid+deltamethrin (Proteus) etkili bulunmuştur. Zeytin güvesi yumurta ve larva kontrolünde pyriproxyfen (Admiral) daha etkili bulunmuştur. Zeytin pamuklubiti mücadelesi için diflubenzuron+deltamethrin (Dimilin+Decis), daha etkili bulunmuştur. Sonuçta, ilaçlanan parsellerle ilaçlama yapılmayan parseller karşılaştırıldığında, her iki insektisit uygulaması da zararlı popülasyonlarını ve zarar oranlarını azaltırken, ilaçlı uygulamalar arasında önemli bir farklılık görülmemiştir. Fenolojiye bakılarak ilaçlamanın tespiti amacıyla, çiçek nesli için 9. ve 10. fenolojik dönem; meyve nesli için 15. ve 16. fenolojik dönem belirlenmiştir. Kontrol parsellerinde ilaçlanan parsellere göre önemli düzeyde daha az zeytin elde edilmesine rağmen, dane çapı daha iri olmuştur. Uygulanan insektisitlerden pyriproxyfen zeytin dane gelişimi ve olgunlaşmasında bir miktar geriliğe sebep olmuştur. İlaçlı uygulamalar arasında meyve kalitesi ve miktarı her iki yılda da deltamethrin+thricloprid (Proteus, Bayer) uygulanan parsellerde yüksek bulunmuştur.

Abstract:
In this study, in the 2013-2014 years, Bursa province Görükle Campus (Nilüfer) Keramet Village (Orhangazi) and Ortaköy Village (Orhangazi) were found executed in Gemlik variety of olive groves. Olive major pests, Olive moth Prays oleae (Bernard) (Lepidoptera: Yponomeutidae), Olive fruit fly, Bactrocera oleae (Gmelin) (Diptera: Tephritidae) and Olive psyllid Euphyllura phillyreae (Foester) (Hemiptera: Psyllidae), against non-target organisms and humans reported to be less harmful than a juvenile hormone analogue pyriproxyfen and the chitin synthesis inhibitors diflubenzuron, general contact insecticide synthetic pyretroid deltamethrin and with a neonicotinoid of the same insecticide (thiacloprid), formulation are used. The population of pests in olive prominent of insecticides used to determine the effect of level of damage rates, yield and quality (grit size) effects were studied for two years. Made by spraying for olive moth, flower and fruit generation, diflubenzuron+deltamethrin (Dimilin+Decis) for flower generation, thricloprid+deltamethrin (Proteus) has been found effective for fruit generation. Pyriproxyfen (Admiral) was more effective for olive moth eggs and larvae. Diflubenzuron+deltamethrin (Dimilin+Decis) were effective for the olive psyllid. As a result, when the control plot compared with plots by any spraying of insecticide, while reducing populations and damages of pests with both insecticide treatments, there was no significant difference between the applications. In order to determine the critical point for spraying, 9th and 10th phenological periods of olive and 15th and 16th phenological periods of olive for the flower generation and the fruit generation of the olive moth, respectively, has been identified as critical phenological periods. Compared with the spraying plots, although it has been obtained significantly less olive fruit in the control plots, the grain size in this polt was larger than spraying ones. When the applied pyriproxyfen, it has caused a delay in the development of olives. The highest yields and the grain size olives in the both years were taken from the plots spraying with deltamethrin + thricloprid (Proteus, Bayer).