Fibromiyaljide biyoelementlerin hastalık aktivitesi üzerine etkisi
Effects on disease activities in fibromyalgia bioelements
Yazar: AYŞE UKBE KARLIDAĞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ARİF GÜLKESEN
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Depresyon = Depression ; Eser elementler = Trace elements ; Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Magnezyum = Magnesium ; Çinko = Zinc

Özet:
Bu çalışmanın amacı, fibromiyalji sendromu (FMS) tanısı alan hastalarda ve non-inflamatuar ağrısı olan kontrol grubunda serum biyoelementlerin düzeyini tespit ederek FMS'de biyoelementlerin hastalık aktivitesiyle ilişkili olup olmadıklarını araştırmak, aynı zamanda FMS ile birlikteliği düşünülen depresyon ve anksiyete durumunun serum biyoelement miktarıyla orantılı olup olmadığını belirlemektir.
Çalışmaya 50 FMS tanılı hasta ve 50 kontrol hastası alındı. Kontrol grubu osteoartrit, periartrit, bölgesel ağrı sendromu gibi non-inflamatuar ağrısı olan hastalardan oluşuyordu. Tüm hastalar ACR 2010 sınıflandırma kriterlerine göre değerlendirildi. Hastaların fonksiyonel, emosyonel ve genel sağlık değerlendirmeleri için fibromiyalji etki anketi (FIQ), hastane anksiyete ve depresyon ölçeği (HAD) ve nottingham sağlık profili (NHP) anketi uygulandı. Çalışmaya alınan tüm hastaların tam kan sayımı, biyokimya, kan sedimentasyon değerleri, serum CRP, RF, kalsiyum, fosfor, parathormon, TSH ve D vitamini, serum selenyum, magnezyum, manganez, demir, bakır, çinko değerleri kaydedildi.
Fibromiyalji sendromu hastalarının serumlarındaki selenyum, bakır ve çinko düzeyleri kontrol hastalarınınkine göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti (p<0.05). İki grubun magnezyum düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0.05). Demir düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olmamasına rağmen FMS hastalarında daha yüksekti (p>0.05). Manganez düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olmamasına rağmen FMS hastalarında daha düşüktü (p>0.05).
Çalışmamızda FMS hastalarında serum selenyum, bakır, demir, çinko, magnezyum ve manganez gibi eser element düzeylerinin değiştiği, bu hastalarda yaygın ağrının olması, hastaların fiziksel aktivite düzeylerinin ve yaşam kalitelerinin düşmesi gibi şikayet ve bulguların bu değişikliklerle ilişkili olmadığı, değişikliklerin daha çok hastalığa sıklıkla eşlik eden depresyon ve anksiyete ile ilişkili olduğu görüldü. FMS hastalarında depresyon ve anksiyete gözden kaçırılmamalı, gerekli medikal tedavi ve eser element takviyeleri yapılmalıdır.

Anahtar kelimeler: Fibromiyalji sendromu, eser elementler, çinko, magnezyum, depresyon

Abstract:
The purpose of this study is to investigate whether bioelements in FMS are related to disease activity in patients with fibromyalgia syndrome (FMS) and in the control group with noninflammatory pain by determining the level of serum bioelements, at the same time, whether the depression and anxiety state associated with FMS is proportional to the amount of serum bioelement.
50 FMS patients and 50 control patients were included in the study. The control group consisted of patients with non-inflammatory pain such as osteoarthritis, periarthritis, regional pain syndrome. All patients were evaluated according to ACR 2010 classification criteria. The Fibromyalgia Impact Questionnaire (FIQ), hospital anxiety and depression scale (HAD) and nottingham health profile (NHP) questionnaires were administered for functional, emotional and general health evaluations of the patients. Values of whole blood count, biochemistry, blood sedimentation values, serum CRP, RF, calcium, phosphorus, parathormone, TSH and D vitamins, serum selenium, magnesium, manganese, iron, copper and zinc values were recorded in all the study subjects. 
Selenium, copper and zinc levels in serum of FMS patients were statistically higher than control patients (p<0.05). There was no statistically significant difference between magnesium levels of two groups (p>0.05). Although there was no statistically significant difference between iron levels, it was higher in FMS patients (p>0.05). Although there was no statistically significant difference between the manganese levels, it was lower in FMS patients (p>0.05).
In our study, it was seen, in FMS patients, there is changes in trace element levels such as serum selenium, copper, iron, zinc, magnesium and manganese, widespread pain in these patients, and complaints and findings such as the decrease of physical activity levels and quality of life of the patients are not related to these changes, changes were more often associated with depression and anxiety, often associated with illness. Depression and anxiety should not be missed in FMS patients, necessary medical treatment and trace element reinforcements should be done.

Keywords: Fibromyalgia syndrome, trace elements, zinc, magnesium, depression