Sosyal medya bağımlılarında duygusal zeka ve sosyal kaygının incelenmesi
Study of emotional ıntelligence and social anxiety in social media addicts
Yazar: GİZEM ALTUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPTEKİN ÇETİN
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Bağımlılık Danışmanlığı ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Bağımlılık Danışmanlığı ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı Sosyal medya bağımlılarında duygusal zekâ ve sosyal kaygı arasında anlamlı bir ilişkinin olup olmadığını incelemektir. Araştırmanın evreni, 2022-2023 eğitim öğretim yılı içerisinde öğrenim gören 171 kişiden alınan verilerden elde edilenlerden oluşmaktadır.Üsküdar Üniversitesinde gerçekleştirilmiştir. 
Araştırmada bireylere Özbay ve Palancı (2001) tarafından geliştirilen Sosyal Kaygı Ölçeği, Ünal (2015)'ın Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği'nden yararlanılarak ve Salovey ve Mayer (1990) bireylerin duygusal zekâ seviyelerini ölçmek için Tatar ve arkadaşlarının (2011) araştırmalarında faydalandıkları Schutte Duygusal Zekâ Ölçeği verilmiştir.
Bu araştırmanın veri analizinde SPSS 28 kullanılmıştır. Öncelikle Schutte Duygusal Zekâ ölçeğindeki ters maddeler dönüştürülerek her ölçeğin alt boyutları ele alınmış ve geneli hesaplanmıştır.
Katılımcılardan elde edilen verilerin demografik değişkenlere göre frekans ve yüzde dağılımı verilmiş ve ölçek puanlarına göre ise betimleyici istatistikler hesaplanmıştır. Puanların normalliğinde çarpıklık ile basıklık değerine bakılmıştır. Tüm puanlar normal dağıldığı için hem gruplara göre karşılaştırmada hem de ölçek puanları arasındaki korelasyon için parametrik yöntem kullanılmıştır. Ölçek puanları arasındaki ilişki için Pearson korelasyon yöntemi ve duygusal zekayı hangi değişkenlerin anlamlı bir yordayıcı olduğuna ilişkin modelde ise çoklu doğrusal regresyon analiz yöntemi kullanılmıştır. Gruplara göre karşılaştırmada iki kategorili bağımsız değişken için bağımsız gruplar t testi, en az üç kategorili bağımsız değişken için tek yönlü varyans analiz yöntemi (ANOVA) kullanılmıştır. İstatiksel analizler için p<.05 manidarlık düzeyinde değerlendirme yapılmıştır. 

Çalışma sonucunda elde edilen kapsayıcı amaç ve alt hedefler bağlamında bireylerin sosyal kaygı düzeylerinin ve sosyal medya ile ilişki sürelerinin daha da azaltılması sağlanmalıdır. İleride yapılacak araştırmalara atıf yapılmıştır.

Araştırmanın sonucunda bulgulardan elde edilen verilere bakıldığında bireylerin duygusal zekâ puanları ile sosyal medya bağımlılık genel puanları arasında anlamlı ilişki yoktur. Duygusal zekâ ile sosyal kaygı genel puanları ve tüm alt boyutları arasında ise negatif yönde anlamlı ve düşük düzeyde ilişki elde edilmiştir. Duygusal zekâ puanları arttıkça sosyal kaygı genel puanları ve tüm alt boyutlarına ilişkin puanlar düşmekte ya da tersidir. Sosyal medya bağımlılık ile sosyal kaygı genel puanları ve tüm alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı ve orta düzeyde ilişki elde edilmiştir. Sosyal medya bağımlılık puanları arttıkça sosyal kaygı genel puanları ve tüm alt boyutlarına ilişkin puanlar artmaktadır. Sosyal medya bağımlılık alt boyutları ile sosyal kaygı puanları ve tüm alt boyutları arasında da pozitif yönde anlamlı ve orta düzeyde ilişki elde edilmiştir. Sosyal medya bağımlılık ölçeği alt boyutlarına ilişkin puanlar arttıkça sosyal kaygı genel puanları ve tüm alt boyutlarına ilişkin puanlar artmaktadır.

Abstract:
The aim of this study is to examine whether there is a significant relationship between emotional intelligence and social anxiety in social media addicts. The universe of the research consists of the data obtained from 171 people studying in the 2022-2023 academic year. It was carried out at Üsküdar University.
In the study, the Social Anxiety Scale developed by Özbay and Palancı (2001), the Social Media Addiction Scale of Ünal (2015) was used and Salovey and Mayer (1990) used the Schutte Emotional Scale, which Tatar et al. Intelligence Scale is given.
SPSS 28 was used in the data analysis of this study. First of all, the sub-dimensions of each scale were taken into account by transforming the reverse items in the Schutte Emotional Intelligence scale and the overall were calculated.
Frequency and percentage distribution of the data obtained from the participants was given according to demographic variables, and descriptive statistics were calculated according to the scale scores. The skewness and kurtosis values were examined in the normality of the scores. Since all scores were normally distributed, the parametric method was used both for comparison between groups and for correlation between scale scores. The Pearson correlation method was used for the relationship between the scale scores, and the multiple linear regression analysis method was used in the model regarding which variables were a significant predictor of emotional intelligence. Independent groups t-test was used for two-category independent variables, and one-way analysis of variance (ANOVA) was used for at least three-category independent variables. For statistical analyses, the significance level of p<.05 was evaluated.
In the context of the overarching goals and sub-goals obtained as a result of the study, it should be ensured that the social anxiety levels of individuals and the duration of their relationship with social media are further reduced. Reference is made to future research.
Considering the data obtained from the findings as a result of the research, there is no significant relationship between the emotional intelligence scores of individuals and their social media addiction general scores. There was a negative, significant and low correlation between emotional intelligence and social anxiety general scores and all sub-dimensions. As emotional intelligence scores increase, social anxiety general scores and scores for all sub-dimensions decrease and vice versa. A positive, significant and moderate relationship was obtained between social media addiction and social anxiety general scores and all sub-dimensions. As social media addiction scores increase, social anxiety general scores and scores for all sub-dimensions increase. There was a positive, significant and moderate relationship between social media addiction sub-dimensions and social anxiety scores and all sub-dimensions. As the scores of the sub-dimensions of the social media addiction scale increase, the general scores of social anxiety and the scores of all sub-dimensions increase.