Türkiye'de Agaricus bisporus, Pleurotus ostreatus mantarları üretimi yapan işletmelerin karşılaştığı sorunlar ve çözüm önerileri
Problems and solution proposals of companies produced Agaricus bisporus, Pleurotus ostreatus cultivated mushrooms in Turkey
Yazar: SELİM GÜVEN
Danışman: DOÇ. DR. MESUT YALÇIN
Düzce Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Dünya'da olduğu gibi ülkemizde de kültür mantarı üretimi ve tüketimi geçmişten günümüze artış göstermektedir. 1960 yılında Türkiye'de başlayan ve günümüzde önemli bir endüstri kolu olma yolunda ilerleyen kültür mantarının birçok sorunları var olmakla birlikte, yeni sorunlarda gün geçtikçe ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı, ülkemiz genelinde üretimi yapılan önemli mantar türlerinden Agaricus bisporus (beyaz şapkalı mantar) ve Pleurotus ostreatus  (istiridye, kayın mantarı) kültür mantarlarının üretim ve pazarlama sorunları ve bu sorunlara karşı çözüm önerilerinin irdelenmesidir. Bu kapsamda, ülkemiz genelini temsil edecek şekilde 16 P. ostreatus, 26 A. bisporus işletmesi ile yüz yüze ve telefonla görüşme yoluyla anket uygulanmıştır. Yapılan ankette, P. ostreatus üreticileri için 27 soru ve 39 yargı, A. bisporus üreticiler için 26 soru ve 39 yargılık bir anket kullanılmış ve elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, P. ostreatus ve A. bisporus üreticilerinin karşılaştırkları sorunlar ve çözüm önerilerinde belli başlı farklılıklar görülmesine karşın, genel olarak enerji maliyetlerinin yüksek olması, mantar miseli (tohumu) çok pahalı olması, sermaye ve eğitim olmaksızın işletme kurulumu, insanımızın kültür mantarı yeme alışkanlıklarının az olması, en çok karşılaştıkları sorunlar arasında göstermişlerdir. Bu sorunlara karşı üreticiler; enerji maliyetlerinin azaltılması, mantar miseli (tohumu) için ucuz ve yerli üretim olması,  sermaye ve eğitim olmaksızın işletme kurulumuna izin verilmemesi, tüketicilerin kültür mantarı yeme alışkanlıklarının az olmasından dolayı bu konuda teşvik için tanıtım yapılması, mantar çabuk bozunma riskine karşı soğutucu reyonlar kurulmasını en çok benimsedikleri çözüm önerisi olarak bildirmişlerdir.

Abstract:
Culture mushroom production and consumption in our country is increasing from past to present as in the world. Turkey began production of cultivated mushrooms in 1960 and it is now moving towards becoming major industries even though many new problems are emerging day by day. The aim of this study is to investigate the production and marketing problems of Agaricus bisporus (white mushroom) and Pleurotus ostreatus (oyster mushroom), which are important mushroom species produced in our country, and to propose solutions to these problems. In the scope of the research, to represent our country in general 16 P. ostreatus producer and 26 A. bisporus producer selected and, 27 questions and 39 jurisdictions for P.ostreatus producer and 26 questions and 39 jurisdictions for A. bisporus producer through face-to-face and telephone interviews questionnaire was applied and evaluated statistically. According to the results obtained, although the differences between P. ostreatus and A. bisporus producers were found to be different in terms of problems and solutions, high energy costs in general, very expensive mushroom spawn, establishment of business without capital and education,  culture of our people their eating habits are low and they are among the most encountered problems. Manufacturers against these problems; reduction of energy costs, cheap and domestic production for mushroom spawn, the establishment of enterprises without capital and education is not allowed, due to the fact that our people eating habits of culture mushrooms promoted in this regard, promotion of this issue, the establishment of cooler sections against the risk of mushroom quickly decay as a solution proposal.