Bir üniversite hastanesinde çalışan hemşirelerde iş stresi ve tükenmişlik arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evalution of the relationship between work stress and burnout in nurses working in a university hospital
Yazar: İLHAN TAŞÇI
Danışman: DOÇ. DR. ARZU KADER HARMANCI SEREN
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hastane hemşireleri = Nursing staff-hospital ; Hastaneler = Hospitals ; Hastaneler-üniversite = Hospitals-university ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Stres = Stress ; Tükenmişlik = Burnout ; İş stresi = Job stress

Özet:
Bu tez çalışmasında bir üniversite hastanesinde görev yapan hemşirelerin iş stresi ve tükenmişlik düzeyleri arasında ilişki olup olmadığını ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu amaçla yapılan çalışmada aynı zamanda Türkçede geçerlik ve güvenirliği çalışılmamış olan Kopenhag Tükenme Envanterinin de Türkçeye uyarlanması amacıyla bir pilot çalışma yürütülmüştür.
Araştırmanın evrenini Kocaeli ilindeki bir araştırma ve uygulama hastanesinde çalışmakta olan 662 hemşire oluşturmaktadır. Çalışma toplam 383 kişiden sağlanan verilerle tamamlanmıştır. Çalışmada verilerin toplanmasında İş Stresi Ölçeği ve Kopenhag Tükenme Envanteri kullanılmıştır.
Çalışmada hemşirelerin iş stresi skorları 32,34±5,62 olarak, Kopenhag Tükenme Envanteri skorları ise 61,50±12,56 olarak bulunmuştur. Kopenhag Tükenme Envanterinin geçerlik güvenirlik pilot çalışmasında ölçek maddelerinin korelasyon değerlerinin ,534-,795 arasında değiştiği, iç tutarlılık kat sayısının 944 olduğu ve üç faktörlü yapının kısmen doğrulandığı belirlendi. Hemşirelerin her iki ölçek skorları arasında istatistiksel olarak çok ileri düzeyde anlamlı, orta güçte ve pozitif korelasyon (r:,546; p<,001) olduğu belirlendi. 
Çalışma sonucunda hemşirelerin orta düzeyde iş stresi ve tükenme deneyimledikleri ve iş stresi düzeyleri ile tükenmişlik düzeyleri arasında pozitif ilişki olduğu belirlenmiştir. Kurumda çalışmakta olan hemşirelerin iş stresi düzeylerinin ve deneyimledikleri tükenmişlik hissinin azaltılabilmesi için kurum yöneticilerinin gerekli önlemleri alması, stres yönetimi, tükenmişliği önleme ve baş etme programları geliştirmesi önerilir.
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Stres, İş stresi, Tükenmişlik

Abstract:
In this thesis, it is aimed to determine whether there is a relationship between job stress and burnout levels of nurses working in a university hospital. Also, a pilot study was conducted to adapt the Copenhagen Burnout Inventory, which is not valid and reliable in Turkish, to Turkish in this study
The population of the study consists of 662 nurses working in a research and application hospital in Kocaeli. The study was completed with data from 383 people. The data were collected using the Job Stress Scale and the Copenhagen Burnout Inventory.
In the study, the work stress scores of the nurses were found to be 32.34 ± 5.62 and the Copenhagen Burnout Inventory scores were 61.50 ± 12.56. In the validity reliability pilot study of the Copenhagen Burnout Inventory, it was determined that the correlation values of the scale items ranged from .534 to .795, the internal consistency coefficient was 944 and the three-factor structure was partially confirmed. There was a statistically significant, moderate and positive correlation (r: .546; p <. 001) between the two scale scores of the nurses. In line with the results obtained from the study, the more the level of work stress rises, the more the level of burnout statistically significantly rises.
As a result of the study, it was determined that nurses experienced moderate job stress and burnout, and there was a positive relationship between job stress levels and burnout levels. In order to reduce the job stress levels and the feeling of burnout experienced by the nurses working in the institution, it is recommended that the managers of the institution take the necessary measures and develop stress management, burnout prevention and coping programs.
Key words: Nursing, Stress, Work stress, Burnout