Ergenlerin problemli internet kullanım davranışları ile yaşam doyumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of the relationship between the adolescent's problematic internet usage behaviour and their life staticsfaction
Yazar: MUHAMMET ÇINAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GANİME AYDIN
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilinçdışı = Unconscious ; Ergenler = Adolescents ; Ergenler = Adolescents ; Problem davranış = Problem behavior ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; İnternet = Internet ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Çağımızda gelişen teknoloji insanların ilgisini çekmeyi başarmıştır. Bilgisayar, cep telefonu ve internet sosyal etkileşimde dünya çapında bir çığır açmıştır. İnsanların ihtiyaçlarını giderirken, bilinçsiz kullanımlar neticesinde olumsuzluklara yol açabilmektedir. Genç yaşta problemli internet kullanımı insanların gelişimini olumsuz etkilemektedir. Aşırı ve kontrolsüz kullanımlar sonucu bireyin kendi ve çevresi ile alakalı yaşadığı sorunlar yaşam doyumunu da etkilemektedir. Bu araştırmada, ergenlerdeki problemli internet kullanımı davranışları ile yaşam doyumları arasındaki ilişki incelenmiştir. Temel olarak araştırma nicel yöntemle gerçekleştirilmiştir. Nicel veri toplama aracı olarak Ceyhan, E., Ceyhan, A.A. & Gürcan, A.'nın , (2007) geliştirdiği ''PİKO-E (Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği) ve Diener, Emmans, Lorsen ve Giffin'in (1985) Yaşa Doyum Ölçeği'' kullanılmıştır.  Araştırma örneklemi, 2014–2015 eğitim-öğretim yılı içerisinde Güngören ilçesinde ortaöğretimde okuyan 294 öğrencidir. İzzet Ünver Lisesi ve Sultan Alpaslan Anadolu İmam Hatip Lisesi ortaöğretim okullarına devam eden birinci(9), ikinci (10), üçüncü (11) ve dördüncü (12) sınıfta okuyan öğrencilerle, Kişisel Bilgi Formu, PİKO-E (Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği) ve Yaşa Doyum Ölçeği aracılığla veriler elde edilmiştir. Araştırmada, veriler Spss 17 istatistik programı kullanılarak korelasyon, t-testi, F-testi, ANOVA ve TUKEY testi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucuna göre, internet kullanım süresi ve okuduğu sınıf arttıkça problemli internet kullanımının arttığı, sosyo-ekonomik düzeyleri yüksek öğrencilerin, evde internet kullanan öğrencilerin ve kardeş sayısı az olan öğrencilerin yaşam doyumlarının diğerlerine göre daha yüksek olduğu anlaşılmıştır. Problemli internet kullanımı ve yaşam doyumu ile ilgili okullarda öğrencilerin benlik saygılarını olumlu ya da olumsuz etkileyen deneysel araştırmalar yapılması sağlanmalıdır. Okul rehber öğretmeni öğrencilerin kişilik özelliklerinin, ana baba tutumlarının, sosyal çevrelerinin yaşam doyumlarını etkilemesi nedeniyle belirli periyodlarla çalışmalar yaparak öğrencilerin yaşamlarıyla ilgili riski en az düzeye düşürmede fayda sağlamaları önerilebilir. Yaşam doyumunun yapıcı ve destekleyici yaklaşımla, rehberlik etkinlik ve oturumlarının düzenlenmesi fayda sağlayabilir.

NAHTAR SÖZCÜKLER: 
Problemli internet kullanımı, Ergen, Yaşam doyumu, İnternet Kullanımı.

Abstract:
Developing technology has succeeded to draw the attention of people in todays world. Computers, Mobile Phone and Internet marks an new era in world wide social interaction . When solving the needs of the people, it could lead to negative consequences in the senseless uses. Problematic internet use has a negative effect people's development in young ages. Excessive and uncontrolled usage of those technologies effects life satisfaction beside their individuals and the environment problems. In this study, we examined the relationship between problematic Internet usage behavior and life satisfaction of adolescents. Basically, the research was carried out with quantitative methods. In this reseach, "PİKO-E" (Problematic Internet Usage Scale which is developed by Ceyhan, E., Ceyhan, A.A. & Gürcan, A.) and "Life satisfaction scale" (Diener, Emmans, Lorsen ve Giffin'in (1985) are used as quantitative data collection tool. The sample of research is 2014-2015 academic year secondary 294 school students of Gungoren district. In our reseach, our sample was İzzet Ünver and İmam Hatip High Schools' first (9), second (10), third (11) and fourth (12) grade students. We gather the data's by using PİKO-E form ( Problematic Internet Usage Scale) and Life Satisfaction Index. Also in our research we used SPSS 17 statistical program to reach the correlation, t-test, F-test, ANOVA and TUKEY tests to analyze the sample data's. According to the survey, we reached the result that when Internet usage time and growing the class, problematic Internet usage increases. High socio-economic levels students or the students who uses the Internet at home or the students who have less siblings have life satisfaction higher than others. Experimental researches should be conducted about positive or negative affects on self-esteem of problematic Internet usage and life satisfaction students. It can be advised to make periodically researches to gain the benefits in order to reduce the risks associated with the students' lives, to determine students personality's,  attitudes of parents' and social environment's influence on life satisfaction by the school guidance teachers.It can be benefitable on life satisfaction to provide support and positive approach to organize the guiding events.

KEYWORDS: 
Problematic Internet usage,  Adolescent,  Life satisfaction, Internet usage