Malignite saptanan bireylerde tanı öncesi yaşam tarzının diyabetle ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between pre-diagnostic life style and diabetes in individuals with malignancy
Yazar: SEBİHA ÖZGE DUMAN
Danışman: PROF. DR. NEVİN DİNÇÇAĞ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Beslenme Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; Onkoloji = Oncology
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Hipoglisemik ajanlar = Hypoglycemic agents ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yaşam tarzı = Life style

Özet:
Epidemiyolojik çalışmalarda diyabette bazı kanser türlerinin arttığı gösterilmiştir. Çalışmamızda 18-70 yaş arasında, farklı maligniteleri olan 469 hasta 3 grup olarak sınıflandırıldı. [I.Grup: Malignite tanısından önce varolan ya da tanı sırasında saptanan aşikar diyabetliler (n=97); II.Grup: Malignite tedavisi sırasında diyabet gelişenler (n=17), III.grup: Malignite tanısı olan nondiyabetliler (n=355)]. Ayrıca I.Grup malignitelerine göre iki alt grup halinde [GrupIA(n=33) ve Grup IB(n=40) ] incelendi. Hastalar demografilk özellikleri, antropometrik ölçümleri, malignite tanısı öncesi sigara, alkol kullanımı, besin tüketim alışkanlıkları, glisemik durumları, malignite tedavilerinin glukoz metabolizmasına etki düzeyi açısından değerlendirilmiştir. 
BKİ değerleri en fazla ( 33,2±6,7 kg/m2) ve haftalık fiziksel aktivite süreleri de en az olan I. Gruptur (p<0,05). Gruplarda tanı öncesi besin tüketim sıklığı ile tüketim miktarları değerlendirildiğinde patates, kuru baklagiller ve çay-kahve ile alınan şeker farklı bulunmuştur (p<0,05) Alt gruplarda Grup IA da BKİ (35,8±7,7kg/m2) yüksek ve en uzun sigara kullanım süresi saptanmıştır.  Grup IA da tatlı tüketimi; Grup IB de kırmızı et ve pekmez tüketimi yüksek bulunmuş (p<0,05); yağlı tohum tüketim sıklığı iki grup arasında anlamlı farklılık göstermiştir 
Tanı öncesi aşikar diyabeti olan hastaların %90'ının diyetlerine uymadıkları, %28,8'inin diyabet için takipsiz olduğu, %18,8'inin antidiyabetik ilaç kullanmadığı saptanmıştır. Malignite tedavisinden sonra diyabet olanların %29,4'üne pankreas cerrahisi yapıldığı,  %17,6'sının kortikosteroid tedavisi aldığı görülmüştür
Diyabetlilerde obezite, sedanter yaşam tarzı, yanlış beslenme alışkanlıkları, diyabet tedavisine uyumsuzluk gibi faktörler glisemik kontrolün bozulmasına yol açar. Bu da temel mekanizmaların tetiklenmesiyle malignite sürecine katkı sağlayabilir. O nedenle diyabet, kanser için risk faktörü olarak düşünülmeli ve hasta erken tanı, doğru tedavi açısından multidisipliner çalışan uzmanlara yönlendirilmelidir.
Anahtar kelimeler: diyabet, kanser, risk faktörleri, beslenme, antidiyabet tedavisi

Abstract:
Epidemiological studies have shown that some types of cancer has increased in diabetes. 469 patients with different malignancies between the ages of 18-70 were evaluated based on 3 groups [Group I patients with  diabetes before malignancy treatment and diagnosed as having diabetes with diagnosis of malignancy (n= 97), Group II  patients with diabetes after malignancy treatment (n=17) ), III.Group of patients with malignancy but no diabetes (n = 355)]. In addition, two subgroups were examined according to Group I malignancies. Patients' demographic characteristics, anthropometric measurements, smoking, alcohol use, food consumption habits, glycemic status, malignancy treatments were evaluated in terms of their effect on glucose metabolism.
The highest BMI values (33,2±6,7 kg /m2) and the lowest weekly physical activity duration values were found in Group I (p<0,05). Based on pre-diagnosis of food consumption frequency and consumption evaluation, patatoes, legumes and sugar with tea and coffee were significantly different(p<0,05). In Group IA, BMI (35,8 ± 7,7kg / m2) was higher and the longest duration of smoking was found. The consumption of red meat and molasses were higher in GrupIB, whereas the consumption of dessert was found higher in GroupIA. Also, nuts consumption frequencies showed a significant difference (p <0,05).
It was found that 90% of patients with diabetes before malignancy treatment did not comply with their diets, 28,8% were not followed up for diabetes, and 18,8% did not use antidiabetic drugs. 29,4% of the patients having diabetes after the treatment of malignancy were diagnosed with diabetes after pancreatic surgery and 17,6% of them were diagnosed with diabetes after corticosteroid treatment.
Obesity, sedentary lifestyle, improper eating habits, non-compliance with diabetes treatment, being uncontrolled have contributed to the deterioration of glycemic controls of patients with diabetes. This may contribute to the malignancy by triggering basic mechanisms. For this reason, diabetes should be considered as a risk factor for cancer and the patient should be directed to multidisciplinary specialists for early diagnosis and appropriate treatment.
Key words: diabetes mellitus, cancer, risk factors, nutrition, antidiabetic theratment