Çocuğun problem davranışlarını etkileyen faktörler: Ebeveyn mizaç ve karakter uyumu, ilişki doyumu ve romantik ilişkilerde çatışma çözüm stilleri
Predictive role of parental temperament interaction, relationship satisfaction, and conflict resolution styles in romantic relationships on child behavioral problems
Yazar: YEGAN ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. ARİF HALDUN SOYGÜR
İstanbul Okan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırma, aile terapisi perspektifinden ebeveyn mizaç ve karakter özellikleri etkileşiminin çocuk problemli davranışları üzerindeki yordayıcı etkisi ve ilişki doyumunun aracı rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Aynı zamanda, ebeveynlerin çatışma çözüm stillerinin bu ilişkideki düzenleyici rolü değerlendirilmiştir. Araştırma, çocuk problem davranışlarına odaklanan mevcut literatürdeki boşluğu aile sistemini bir bütün olarak ele alarak doldurmayı hedeflemektedir. Toplam 68 çift araştırmaya katılmış, bu ailelerin bir kısmı Aile Danışmanlık merkezlerine başvurarak gönüllü olarak katılmış, geri kalanlar ise seçkisiz olarak dahil edilmiştir. Araştırmada ebeveynlerden Cloninger Mizaç ve Karakter Envanteri, Romantik İlişkilerde Çatışma Çözüm Stilleri Ölçeği, İlişki Doyumu İndeksi ve demografik bilgilerin yer aldığı anket formu aracılığı ile veri toplanmıştır. Çocuklar için ise 6-18 yaş grubu çocuk ve gençlerin Çocuklar ve Gençler İçin Değerlendirme Ölçeği ile sosyal yeterlik alanları ve sorun davranışlarını anne babalardan elde edilen bilgiler doğrultusunda değerlendirilmiştir. Analizlere göre anne baba kişilik etkileşimi, ilişki doyumu üzerinden çocuk problem davranışlarına yol açmaktadır. Ebeveynlerin yenilik arayışı, kendini yönetmesi ve iş birliği yapmalarının çocuk problem davranışları üzerinde yordayıcı etkisi olduğu görülmüştür. Ayrıca, çatışma çözüm stili de modele eklendiğinde ilişki doyumunun açıklanma gücü artmıştır. Özellikle olumsuz çatışma çözüm stili ve zayıf iş birliği, ilişki doyumunu düşürmektedir

Abstract:
This research aims to examine the predictive effect of parental personality interaction on children's problematic behaviors and the mediating role of relationship satisfaction. Additionally, the moderator role of parental conflict resolution styles has been assessed. Present study intends to fill the gap in the existing literature that predominantly focuses on children's problem behaviors by addressing the family system as a whole. A total of 136 parents participated in the study, with some voluntarily joining through Counseling Centers, while the non-clinical group were included based on convenience. Parents completed Cloninger Temperament and Character Inventory, Conflict Resolution Styles Scale in Romantic Relationships, Relationship Satisfaction Index, and a questionnaire including demographic information. Child Behavior Checklist for 6-18 age group was used to evaluate social competence areas and problematic behaviors of children. The results showed that parent personality interaction predicted problematic behaviors in children through relationship satisfaction. The predictor role of parental novelty seeking, self-directedness, and cooperativeness on children's problem behaviors has been established. Moreover, when conflict management is added to the model, the explanatory power of relationship satisfaction increased. Particularly, negative conflict management and weak cooperativeness tend to decrease relationship satisfaction.