Yönetişim bağlamında yerel yönetimlerde halkla ilişkiler: Ankara Büyükşehir Belediyesi örneği
Public relations in local governments in the context of governance: "The case of Ankara Metropolitan Municipality"
Yazar: HAKAN ASTA
Danışman: PROF. DR. ASLI YAĞMURLU DARA
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
Son yılların önde kavramlarından olan ve dünyayı toplumsal, ekonomik ve politik açıdan şekillendirerek dönüştüren küreselleşmenin sirayet ettiği alanlardan birisi de yönetim alanıdır. Yönetim alanının değişen yapısını temsil eden yeni yönetişim anlayışı, yöneten ile yönetilen arasındaki ilişkinin katılımcı, hesap verebilir ve açık-şeffaf bir anlayışa dayandırılmasını öğütlemektedir. Özellikle vatandaşın şikâyet, talep ve beklentilerini aktarabilecek ve çözüm bulabilecek yönetim birimlerinden olan belediyelerin, yeni yönetişim anlayış ve ilkeleri ile hareket etmeleri ve bu anlayış temelinde halkla ilişkiler faaliyetleri yürütmeleri gerek güven ve itibar kazanımı gerek ise politik açıdan meşruiyet kazanımı için önemli görülmektedir. 
Değişen yönetim anlayışı, yerini açıklık-şeffaflık, katılımcılık ve hesap verebilirlikten oluşan ve halkla ilişkilerin tanıma ve tanıtma boyutuna uygun düşen yeni yönetişim anlayış ve ilkelerine bırakırken, bu yeni yönetişim anlayışı belediyelerin halkla ilişki ve iletişim kurma şekillerini dönüştürmektedir. Bu bağlamda çalışmada, Ankara Büyükşehir Belediyesi örnekleminde yönetişim kapsamında halkla ilişkiler faaliyetlerine odaklanılmıştır. Ankara Büyükşehir Belediyesi'nin web sitesi yönetişim ilkelerinden olan açıklık-şeffaflık, katılımcılık ve hesap verebilirlik ilkeleri temel alınarak analiz edilmiştir. Ardından, vatandaş ile belediye arasındaki iletişim ve ilişkinin oluşturulmasını ve yürütülmesini sağlayan birim olan Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi'nden gönüllü beş katılımcı ile mülakat gerçekleştirilerek, birimin ve belediyenin yönetişim ve halkla ilişkiler bilgi düzeyleri ölçülmeye çalışılmış ve belediyenin yönetişim ilkelerini dikkate alarak faaliyetlerini yürütüp yürütmediği tespit edilmeye çalışılmıştır. 
Çalışmanın birinci bölümünde halkla ilişkiler kavramı ele alınmış ve kavramsal açılımları yapılmıştır. Kavramın tarihsel gelişimi, Türkiye'de ve dünyadaki gelişimleri literatürde egemen olan modeller ve evreler üzerinden ele alınmış ve kavrama yönelik yaygın ve alternatif tanımlamalar değerlendirilmiştir. 
Çalışmanın ikinci bölümünde yerel yönetimler, belediyeler ve büyükşehir belediyeleri ele alınarak görev, yetki ve sorumlulukları aktarılmıştır. Yerel yönetimlerde halkla ilişkiler kavramı tanıma ve tanıtma boyutları kapsamında incelenmiş ve kullanılan araç ve yöntemler aktarılmıştır.
Çalışmanın üçüncü bölümünde yönetişim ve yerel yönetişim kavramı ve türleri ve ilkeleri ele alınmıştır. 
Çalışmanın son bölümünde ise Ankara Büyükşehir Belediyesi web sitesi yönetişim ilkeleri kapsamında analiz edilmiş ve Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi'nden gönüllü beş katılımcı ile gerçekleştirilen mülakatların bulguları aktarılmıştır. 
Sonuç bölümünde ise, Ankara Büyükşehir Belediyesi web sitesinin yönetişim ilkelerine uygun olarak yönetildiği ve başarılı bulunduğu sonucuna varılmıştır. Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi personelleri ile gerçekleştirilen mülakatlardan elde edilen sonuçlara göre ise, belediyenin ve birimin halkla ilişkiler ve yönetişim kavramları hakkında detaylı açıklamalar yapamadıkları ve iki kavrama ilişkin bilgi düzeylerinin çok yeterli olmadığı saptanmıştır. Öte yandan, belediyenin ve birimin faaliyetlerinde her ne kadar bilgi düzeyleri yeterli görülmese de yönetişim ilkelerini dikkate alarak hareket ettikleri tespit edilmiştir.

Abstract:
One of the areas where globalization, which is one of the leading concepts of recent years and transforms the world by shaping it socially, economically and politically, has spread is the field of management. The new understanding of governance, which represents the changing structure of the management field, advises that the relationship between the ruler and the governed be based on a participatory, accountable and open-transparent understanding. It is considered important for municipalities, which are management units that can convey citizens' complaints, demands and expectations and find solutions, to act with new governance understanding and principles and to carry out public relations activities on the basis of this understanding, both for gaining trust and reputation and for gaining political legitimacy.
While the changing management approach gives way to new governance understandings and principles consisting of openness-transparency, participation and accountability, which are in line with the recognition and promotion dimension of public relations, this new governance understanding transforms the way municipalities interact and communicate with the public. In this context, the study focused on public relations activities within the scope of governance in the Ankara Metropolitan Municipality sample. The website of Ankara Metropolitan Municipality was analyzed based on the governance principles of openness-transparency, participation and accountability. Then, by conducting an interview with five volunteer participants from the Press and Public Relations Department, which is the unit that ensures the creation and execution of the communication and relationship between citizens and the municipality, the governance and public relations knowledge levels of the unit and the municipality were tried to be measured and whether the municipality carries out its activities by taking into account the governance principles. attempts were made to detect it.
In the first part of the study, the concept of public relations was discussed and conceptual expansions were made. The historical development of the concept, its development in Turkey and in the world, was discussed through the models and phases dominant in the literature, and common and alternative definitions for the concept were evaluated.
In the second part of the study, local governments, municipalities and metropolitan municipalities are discussed and their duties, powers and responsibilities are explained. The concept of public relations in local governments has been examined within the scope of recognition and promotion dimensions and the tools and methods used have been explained.
In the third part of the study, the concept, types and principles of governance and local governance are discussed.
In the last part of the study, the Ankara Metropolitan Municipality website was analyzed within the scope of governance principles and the findings of the interviews conducted with five volunteer participants from the Press and Public Relations Department were conveyed.
In the conclusion section, it was concluded that the Ankara Metropolitan Municipality website was managed in accordance with the governance principles and was found successful. According to the results obtained from the interviews conducted with the Press and Public Relations Department personnel, it was determined that the municipality and the unit could not make detailed explanations about the concepts of public relations and governance and their level of knowledge regarding the two concepts was not sufficient. On the other hand, it has been determined that the municipality and the unit act by taking governance principles into account in their activities, even though their level of knowledge is not considered sufficient.