Yüksek yoğunluklu aralıklı antrenmanda glukoendokrin yanıt: Serum amilin ve kalsitonin düzeyleri
Glucoendocrine response in high-intensity interval training: serum amylin and calcitonin levels
Yazar: TUĞBA SARITAŞ
Danışman: PROF. DR. SABAHATTİN MUHTAROĞLU
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Yüksek yoğunluklu aralıklı antrenmanlar (YYAA), zaman açısından ekonomik olması ve kısa zamanda yüksek performans artışı elde edilmesi sebebiyle son dönemlerde popüler bir antrenman metodu haline gelmiştir. Hormon parametrelerinde YYAA protokollerinin etkisi net olarak ortaya konulmamıştır. Bu araştırma, uygulanacak YYAA'nın sporcular ve sporcu olmayanlar arasındaki hormonal farklılıkların değerlendirilmesi bakımından önem arz etmektedir. Bu bağlamda bu çalışmanın amacı; 2 haftalık YYAA'nın başta amilin ve kalsitonin olmak üzere hormonel, kas hasarı ve rutin parametre düzeylerine etkisinin incelenmesidir Araştırmaya 18-30 yaş arası 20 sağlıklı erkek gönüllü olarak katıldı. Kontrol grubunu hiçbir sportif faaliyetlere katılmayan ve spor geçmişi olmayan, deney grubunu ise spor geçmişi olan ve aktif olarak spor yapan 10 sağlıklı erkek oluşturmuştur. Çalışma 2 haftada (6 seans) gerçekleştirildi. Seanslar aynı saatte ve haftada 3 gün yapıldı. Deney grubuna 2 haftalık YYAA uygulanırken kontrol grubu sadece ön teste ve son teste katıldı. Seanslardan önce ve sonra 3 dk bisiklet üzerinde aktif ısınma ve soğuma uygulandı. Seanslar 3 tekrarlı setler şeklinde gerçekleştirildi. Setlerde, 30 saniye yüklenme ve set arası 75 saniye dinlenme uygulandı. Ön testte ve son testte, antrenmandan önce, antrenmandan hemen sonra, antrenmandan sonraki 15, 30 ve 45. dakikalarda 5 farklı zaman aralığında kan numuneleri toplandı.  Çalışmada amilin, gruplar arası zaman ve grup faktörüne bağlı olarak değişiklik göstermiştir. Kreatin kinaz her bir zaman için gruplar arası ve her bir grup için zamanlar arası karşılaştırılmasında farklılık bulunmuştur. Leptin, glukoz, trigliserid, LDL ve HDL'de gruplar arası zaman ana etkisine bağlı olarak bir farklılık görülmüştür. Kolesterolde grup içi zamanlar arasında farklılık saptanmıştır. Kalsitonin, LDH, insülin ve insülin direnci seviyelerinde anlamlı bir farklılığa rastlanmamıştır. Sonuç olarak, kas hasarı parametrelerinde olan kreatin kinaz ve lipid profili parametrelerden olan trigliserid, kolesterol ve LDL'de olumlu etkiler meydana geldiği görülmüştür.


Anahtar Kelimeler: Amilin, İnsülin, Kalsitonin, Kreatin Kinaz, Yüksek Yoğunluklu Aralıklı Antrenman

Abstract:
High-intensity interval training (HIIT) has recently become a popular training method because it is time-efficient and results in high-performance gains in a short time. The effect of HIIT protocols on hormone parameters has not been demonstrated. This study is important in terms of evaluating the hormonal differences between athletes and non-athletes. In this context, this study aims to investigate the effect of 2-week HIIT on hormonal, muscle damage, and routine parameter levels, especially amylin and calcitonin. 20 healthy men aged 18-30 years participated in the study as volunteers. The control group consisted of 10 healthy men who did not participate in any sportive activities and had no sports history, and the experimental group consisted of 10 healthy men who had a sports history and actively participated in sports. The study was conducted in 2 weeks (6 sessions). The sessions were held at the same time and 3 days a week. The control group participated only in the pre-test and post-test, while the experimental group was administered a 2-week HIIT. Active warm-up and cool-down were performed on the bicycle for 3 minutes before and after the sessions. The sessions were performed in sets of 3 repetitions. In the sets, 30 seconds of loading and 75 seconds of rest between sets were applied. Blood samples were collected at 5 different time intervals in the pre-test and post-test, before training, immediately after training, and 15, 30, and 45 minutes after training. In the study, amylin varied between groups depending on time and group factors. Creatine kinase showed a difference between groups for each time and between times for each group. Leptin, glucose, triglycerides, LDL, and HDL showed a difference between groups depending on the main effect of time. In cholesterol, there was a difference between time within groups. No significant difference was found in calcitonin, LDH, insulin, and insulin resistance levels. As a result, positive effects were observed in creatine kinase, which is a muscle damage parameter, and triglycerides, cholesterol, and LDL, which are lipid profile parameters.


Keywords: Amylin, Calcitonin, Creatine Kinase, High-Intensity Interval Training, İnsulin