Toplumun akıl hastalıklarına bakış açısının değerlendirilmesi
Evaluation of mental disordered people in respect of society
Yazar: HÜLYA KÖKSAL
Danışman: DOÇ. DR. N. EMEL LÜLECİ
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Damgalama = Stigmatization ; Damgalama = Stigmatization ; Halk sağlığı = Public health ; Mental bozukluklar = Mental disorders ; Odak grup yöntemi = Focus group method ; Ruh sağlığı = Mental health

Özet:
Amaç: Bu araştırma toplumun, akıl hastalıkları ve akıl hastalarına yönelik algı, tutum ve düşünceleri hakkında derinlemesine bilgi edinmek amacıyla yapılmıştır.Gereç ve Yöntem: Araştırmanın tipi nitelikseldir. Mart-Nisan 2012 tarihleri arasında İstanbul İli Ümraniye İlçesi'nde bulunan bir Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran 76 kişi ile, 12 odak grup görüşmesi yapılmıştır.Bulgular: Katılımcılar akıl hastalığını tanımlarken genel olarak hasta bireylere bir takım olumsuz özellikler atfederek, akıl hastalığına sahip kişileri, hastalıklarını ve davranışlarını zarar verme ile ilişkilendirmişlerdir. Akıl hastalıklarının doğuştan, genetik ya da sonradan yaşanan sıkıntılar, travmalar, hayat şartlarının etkisi ile ortaya çıkabileceğini belirtmişlerdir. Hasta bireylerin sağaltımının ve bakımının nerede yapılacağına, hastalığın tanı, seyir ve derecesine göre karar verilmesi gerektiğini düşündüklerini ifade etmişlerdir. Hasta bireyin durumunun ağır olması halinde kendisi ve çevresi için tehlike arz edeceği düşünülmektedir. Akıl hastalığına sahip kişilerin tedavi gördüğü takdirde iyileşebileceğini düşünenler olduğu gibi genel olarak tamamen iyileşemeyeceklerini ve mutlaka bir iz kalabileceğini ve yaşanan sıkıntılara bağlı olarak nüksedebileceğini ifade etmişlerdir. Toplum içerisinde akıl hastalarına karşı olumsuz bir algı, dışlama, kısıtlama, etiketleme ve damgalamanın var olduğu ve bu durumun hasta bireyleri tehlikeli algılamalarından kaynaklandığı belirtilmiştir.Sonuç: Akıl hastalarına karşı olumsuz algının yıkılması ve hasta bireylerin topluma kazandırılabilmesi için toplumun akıl hastalıkları konusunda bilgilendirilmesi, hasta bireylerin tedavi edilmesinin sağlanması ve bu süreçte onlara ilgi, moral, destek verilmesi gerektiği düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Akıl Hastalığı, Damgalama, Sosyal İzolasyon, Niteliksel Araştırma, Odak Grup Görüşmesi.

Abstract:
Evaluation of Mental Disordered People in Respect of SocietyObjective: This research has been conducted to deepen the perception of community about mental illness cases as well as attitudes and thoughts upon mental illness.Materials and Methods: Research type: Qualitative. Date: March-April 2012. The research has been conducted with 76 people, who applied to Family Health Centre, by means of focus group discussion in Umraniye District of Istanbul Province.Findings: In general, while the participants are describing mental illness, they attribute some negative characteristics to mentally-ill people with relating them and their illnesses and behaviours to giving harm to others. It is stated that mental illnesses are able to occur either congenitally, or genetically, as a result of syndromes, traumas, effects of living conditions. It is also indicated by the participants that diagnosis, prognosis and degree of the illness determine where to treat and care the mentally ill person. In the case of being in a critical condition, the ill person is thought to pose danger to himself and other people. Along with the people who think mentally ill people can be healed if they are cured; some others express these mentally ill people cannot recover thoroughly and there can definitely be traces and the illness can recrudesce depending upon syndromes. Within the community, there is a negative perception, exclusion, restriction, labelling and stigmatisation towards mentally ill people owing to misperception of being dangerous.Conclusion: It is thought that in order to annihilate the negative perception against mentally ill people and deinstitutionalize them, the community to be informed about mental illnesses, importance of the treatments, and during the process their need of interest, morale and support.Key Words: Mental Illness, stigmatisation, social isolation, Qualitative Research, Focus Group Interview