Sigara ve obezitenin solunum fonksiyonlarına etkisi
Effects of obesity and smoking on pulmonary functions
Yazar: YUSUF ÇEKMECE
Danışman: PROF. DR. ERTAN MERT
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Obezite = Obesity ; Sigara içme = Smoking ; Solunum = Respiration ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Solunum yolları hastalıkları = Respiratory tract diseases

Özet:
Obeziteye bağlı pulmoner değişikliklerin, bulgu vermeyen anormalliklerden ağır semptomatik durumlara kadar farklı boyutlarda görülebildiği bilinmektedir. Obezite kadar yaygın ve solunum fonksiyonları ve solunum sisteminde çok daha fazla hasarlara yol açan bir diğer rahatsızlık sigara bağımlılığıdır. Sigara bağımlılığı kronik obstrüktif akciğer hastalığı ve akciğer kanserinin gelişmesinde önde gelen etyolojik etkendir. Çalışmamızda sigara kullanımının ve obezitenin solunum fonksiyonları üzerine olan etkilerinin spirometri ölçümü ile araştırılması hedeflenmiştir.
Bu amaçla Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine başvuran 18-70 yaş arası, herhangi bir solunum sistemi şikayeti olmayan ve solunum sistemine ilişkin akut veya kronik ilaç tedavisi görmeyen vakalara bilgisayara bağlı spirometri ile solunum fonksiyon testi yapılmış ve hastaların FVC, FEV1, FEV1/FVC, FEF25-75 değerleri kaydedilmiştir.
Toplanan verilerin analizinde vakaların %2,5'inde obstrüktif ve %19,1'inde restriktif bir bozukluk bulunduğu saptanmıştır. FEF25-75 ölçümlerine göre vakaların %26,5'inde küçük hava yollarında obstrüksiyon olduğu saptanmıştır. Bulguların analizi, obez vakalarda obez olmayanlara kıyasla anlamlı düzeyde daha fazla restriktif ve obstrüktif bozukluk olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca vücut kitle indeksindeki artışla birlikte FEV1 bozukluğunun artış gösterdiği saptanmıştır. Sigara kullanan vakalarda kullanmayanlara kıyasla daha fazla restriktif ve obstrüktif bozukluk olduğu, ayrıca küçük hava yollarında anlamlı düzeyde obstrüksiyon olduğu belirlenmiştir.
Elde edilen sonuçlar göstermiştir ki; doğru uygulandığında spirometrik ölçümlerle ortaya konan solunum fonksiyon testi ile obezitenin solunum fonksiyonları üzerine hastalar tarafından fark edilmeyen bazı etkileri saptanabilmekte, ayrıca vakaların bir kısmında sigara kullanımına bağlı erken dönemdeki küçük hava yolları obstrüksiyonu tespit edilebilmektedir. Bu nedenle obez ve sigara bağımlısı vakaların takip edildiği aile hekimliği birimlerinde spirometri ile solunum fonksiyonlarının değerlendirilmesi hastaların yönetiminde faydalı olabilecek veriler ortaya koyabilecektir.

Anahtar kelimeler: obezite, sigara, solunum fonksiyonları.

Abstract:
Obesity may effect pulmonary functions in a range beginning unclear mild symptoms to severe symptomatic disorders. An other frequent but more damaging disorder for pulmonary functions is smoking addiction. Amoking is a prominent etiological factor for chronic obstructive pulmonary disease and lung cancer. Aim of this study was to search effects of obesity and smoking on pulmonary functions by using spirometry test.
Patients referring to Family Medicine Outpatient Clinic of Mersin University Hospital who were between 18-70 age and have no complaint about pulmonary system have been included to the study. FVC, FEV1, FEF25-75 values of the patients were obtained by spirometry test.
The analysis of the results showed that 2,5% and 19,1% of the patients have obstructive and restrictive disorder respectively. It was determined that 26,5% of the patients have small-airway obstruction. In obese cases the ratio of restrictive and obstructive disorders were significantly higher than non-obese patients. Moreover as the bosy mass index increased FEV1 abnormality increased significantly. As expected, patients who were smoking had more restrictive and obstructive disorders than non-smokers. Also the patients who were smoking had more frequent small-airway obstruction than non-smokers.
These outcomes showed that if applied conveniently, spirometry tests may introduce favorable results in obese and smoker patients that may be helpful in management of the patients. Moreover, in some patients spirometric tests may address early predictors of some diseases as small-airway obstruction which is caused by smoking frequently. Thus, in family medicine outpatient clinics in which obese and smoker patients are followed spirometry may be a helpfull and cost-effective device to evaluate pulmonary functions routinely.

Key words: obesity, smoking, pulmonary functions.