Denizli İl merkezindeki aile sağlığı merkezlerinde görev yapan ebe ve hemşirelerin çocuk istismarı ve ihmali konusundaki deneyimleri, bilgi ve farkındalık düzeyleri
Experiences, information and awareness levels of midwives and nurses working at family health centers in city center of Denizli about child abuse and neglect
Yazar: HAKAN BİLGİÇ
Danışman: DOÇ. DR. AYSUN ÖZŞAHİN
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Denizli = Denizli ; Ebeler = Midwives ; Hemşireler = Nurses ; Sağlık personeli = Health personnel ; Toplum sağlık merkezleri = Community health centers ; Çocuk ihmali = Child negligence ; Çocuk istismarı = Child abuse ; Çocuk istismarı-cinsel = Child abuse-sexual ; Çocuklar = Children

Özet:
Dünya Sağlık Örgütü, çocuk istismarı ve ihmalini; "Çocuğun sağlığını, fiziksel ve psikososyal gelişimini olumsuz etkileyen bir yetişkin, toplum ya da devlet tarafından bilerek ya da bilmeyerek yapılan tüm davranışlar" şeklinde tanımlamıştır.
Çocuk istismarı ve ihmali ciddi olumsuz sonuçları olan küresel bir sorundur. İstismar, şiddete maruz kalan çocukların fiziksel, ruhsal sağlığı üzerine olumsuz etkilerinin yanında uzun dönemde nörolojik, bilişsel ve gelişimsel problemlere neden olmaktadır. Ayrıca toplumun genel refah ve kalkınma düzeyini de etkilemektedir.
Aile hekimliği disiplininin özelliklerinin başında sağlık sistemiyle ilk tıbbi temas noktasını oluşturması gelir. Bu özelliği nedeniyle aile sağlığı merkezleri, çocuk istismarının belirlenmesi konusunda kilit rol oynamaktadır. Dolayısıyla aile sağlığı merkezlerinde çalışan ebe ve hemşireler de çocuk istismarı ve ihmalinde çok önemli bir yere sahiptir.
Çalışmanın amacı; Denizli il merkezindeki aile sağlığı merkezlerinde görev yapan ebe ve hemşirelerin çocuk istismarı ve ihmali konusundaki mesleki tecrübelerini, bilgi ve farkındalık düzeylerini saptamaktır.
Bu araştırma, tanımlayıcı tipte kesitsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini Denizli il merkezindeki tüm ASM (Aile Sağlığı Merkezi)'lerde çalışan 178 aile sağlığı elemanı oluşturmaktadır. Örneklem seçilmemiştir. Evrenin tamamına ulaşılması hedeflenmiştir. Evrendeki 165 kişiye (%92.7) ulaşılmıştır. Veriler, tek bir araştırmacı tarafından anket yöntemi ile toplanmıştır. Anket, 16 sorudan oluşan "Sosyodemografik Bilgi Formu" ve 67 sorudan oluşan "Çocuk İstismarı ve İhmalinin Belirti ve Risklerinin Tanılanması Yönelik Ölçek Formu"ndan oluşmaktadır.
Sonuç olarak çalışmamızdaki ebe ve hemşirelerin çocuk istismarı ve ihmali konusunda genel bilgi ve farkındalık düzeylerinin yeterli olmadığı tespit edilmiştir. Bu konuda hem öğrenim sırasında hem de mezuniyet sonrası verilen eğitimlerin yeterli olmadığı ve bilgi düzeyini çok fazla etkilemediği görülmüştür. Ebe ve hemşirelerin çocuk istismarı ve ihmali konusundaki bilgi düzeyleri yeterli, etkin ve kapsamlı şekilde düzenlenen eğitim faaliyetleri ile arttırılmalıdır.

Anahtar Kelimeler: Ebe ve hemşire, çocuk istismarı ve ihmali, bilgi, farkındalık, aile sağlığı merkezi.

Abstract:
World Health Organization describes child abuse and neglect as "all those behaviours acted deliberately or not by an adult, a society or by a government and affecting a child's health, physical and psychosocial development negatively".
Child abuse and neglect is a global issue which has seriously negative results. Abuse results in neurologic, cognitive and developmental problems in long terms as well as negative effects on physical and mental health of children who has been exposed to violence. It also affects the general prosperity and development level of the society.
To establish the first medical contact by health care system is the main part of discipline of family practice. For this reason family health centers are play a key role for detecting child abuses. Accordingly, midwives and nurses working at family health centers have a significant role in child abuse and neglect.
The aim of the study is to determine professional experiences, information and awareness levels of midwives and nurses working at family health centers about child abuse and neglect.
This research is a sort of defining cross-sectional study. The universe of the research consists of 178 midwives and nurses that all work at family health centers in city center of Denizli. The sample has not been selected. The aim is to reach the whole universe. 165 midwives and nurses (%92.7)  have been reached in this universe. The data has been gathered by a researcher via survey method. The survey consists of 16 questions about "Sociodemographic Information Forms" and 67 questions about '"Scale Forms for Diagnosing the Indications and Risks of Child Abuse and Neglect".
In conclusion, midwives and nurses who are in this study have not the information and awareness enough about child abuse and neglect. At this matter, the study shows that the education given both during studying and after graduation are not sufficient and affect the information level poorly. The information levels of midwives and nurses about child abuse and neglect should be enhanced with sufficiently, effectively and extensively arranged education activities.

Keywords: Midwife and nurse, child abuse and neglect, information, awareness,  primary care.