Solunumsal yoğun bakım ünitesine alınan hastalarda kabul yerlerine göre mortalite belirteçlerinin tanımlanması
Identification of mortality markers in patients admitted to the respiratory intensive care unit according to their admission sites
Yazar: BÜŞRA DURAK
Danışman: PROF. DR. GÖKAY GÜNGÖR ; DOÇ. DR. SİNEM GÜNGÖR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Süreyyapaşa Göğüs Kalp Damar Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Göğüs hastalıkları = Thoracic diseases ; Mortalite = Mortality ; Solunum bozuklukları = Respiration disorders ; Solunum yetmezliği = Respiratory insufficiency ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Giriş-Amaç: Yoğun Bakım Ünitesine (YBÜ) kabul edilen kritik hastalarda kabul yerinin mortaliteye etkisi ile ilgili veri ülkemizde ve dünya literatüründe yetersizdir. Çalışmada, solunum yetmezliği ve mevcut kronik akciğer hastalığının akut kötüleşmesi ile acile başvurup direkt YBÜ' ye yatırılan ya da  servisten  YBÜ' ye nakiledilen hastalarda kabul yerinin YBÜ mortalitesini nasıl etkilediğinin araştırılması amaçlanmıştır. 
Yöntem: Geriye dönük gözlemsel kesitsel çalışmaya, Göğüs Hastalıkları Eğitim ve Araştırma hastanesinin Hastanemiz 3. Düzey Solunumsal YBÜ' de 2018 –2019 yıllarında yatan hastalar alındı. YBÜ' ye 2. Düzey ve cerrahi YBÜ' den nakil gelen hastalar ile YBÜ' de 24 saatten az kalan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Hastaların demografik bilgileri, ek hastalıkları, yatış tanıları, yatış APACHE II skoru, YBÜ' ye nereden kabul edildikleri, mekanik ventilasyon desteğinin varlığı, tipi (invaziv ya da noninvaziv) ve süreleri, YBÜ yatış süreleri ve mortaliteleri kaydedildi. Çalışma dönemi içinde YBÜ' de ölen hastalar istatistiksel değerlendirmeye alındı. Hastalar YBÜ geliş yerlerine (acil servis ve servis) göre gruplandırılarak yoğun bakım mortalite belirteçlerini tanımlamaya yönelik analiz yapıldı.  
Bulgular: Çalışmaya Düzey 3 solunumsal YBÜ' ye yatırılan 2173 hasta alındı. Hastaların %46 (n:1011) acil servisten, %54 (n:1162) göğüs hastalıkları servisinden kabul edilmişti. Hastaların yaş ortalaması 70 olup, %66' sı (n:1429) erkekti. En sık yatış nedeni pnömoni idi. En sık ek hastalığın %54 (n:1171) oranı ile kronik obstruktif akciğer hastalığı (KOAH) olduğu görüldü. Hastaların %42 (n:922) oranı ile en sık solunum destek tedavisi olarak noninvaziv ventilasyon (NIV) ve O2 desteği aldıkları görüldü. 
IMV desteğinin servisten gelen hastalarda, NIV desteğinin acilden gelen hastalarda daha fazla uygulandığı görüldü. YBÜ' de kalış süresi servisten gelen hastalarda daha uzun bulundu (2gün/3gün p<0.0001). Düzey 3 solunumsal YBÜ toplam mortalitesi %19 (n:410) saptandı. YBÜ' ye servisten kabul edilen hastaların acil servisten gelenlere göre mortalitesinin daha yüksek olduğu bulundu (%12.7/%24.1 p<0.001). Ölen hasta grubunda ek hastalık olarak akciğer kanseri, malign hastalıklar ve Alzheimer anlamlı olarak daha fazla idi (p<0.001). YBÜ'de ölen hastalarda sağ kalanlara göre NIV başarısızlığına bağlı invaziv mekanik ventilasyon (IMV) tedavisinin daha fazla uygulandığı saptandı. 
Çoklu regresyon analizi sonucunda da servisten kabul edilmenin acil servis yatışına göre mortaliteyi 1.66 kat arttırdığı (OR:1.66 %95 CI 1,297-2,124 p<0,001) görüldü. Bunun yanısıra malignite (OR: 3.68), interstisyel akciğer hastalığı tanısı (OR: 3.68), NIV başarısızlığı sonucu entübe olma (OR: 2.18) ve pnömoni varlığı (OR: 1.78) lojistik regresyon analizinde yoğun bakım mortalitesi için artmış bir risk faktörü olarak bulundu. 
Sonuçlar: YBÜ' ye direkt acilden yatışı yapılan hastalara göre servislerden kabul edilen hastalar daha kötü klinik seyre sahiptir. YBÜ desteği gereken hastaların acil serviste triyajının iyi yapılmasının, servise yatırılmak zorunda kalınan hastaların yakın monitorizasyonu ile klinik kötüleşmenin erken dönemde fark edilmesinin mortalite ve morbidite üzerine olumlu etki edeceği düşünülmektedir.
        Anahtar kelimeler: Solunum yetmezliği, göğüs hastalıkları servisi, acil servis, solunumsal yoğun bakım, mortalite

Abstract:
Introduction and Objective: Data on the effect of admission sites on mortality in critically ill patients admitted to the Intensive Care Unit (ICU) are insufficient in our country and the world literature. This study aimed to investigate how the admission site affects ICU mortality in patients with respiratory failure and acute worsening of existing chronic lung disease who are admitted to the emergency department and are hospitalized directly to the intensive care unit or transferred from the ward to the ICU.
Method: This is a retrospective observational cross-sectional study. The study included hospitalized patients in Level 3 respiratory ICU in 2018–2019. Patients transferred from Level 2 ICU and surgical ICU excluded from the study. Information on patients was obtained from monthly statistics data of the respiratory ICU. Demographic information, comorbidities, hospitalization diagnosis, APACHE II value of hospitalization, admitted to the ICU (emergency room, ward), type and duration of mechanical ventilation support (invasive or noninvasive), length of stay in the ICU and mortality were recorded. Patients died during the study period in the ICU were statistically evaluated. Patients are grouped according to ICU arrivals (emergency and ward). Analysis was performed to define the markers of intensive care mortality.
Result: The study was included 2173 patients admitted to the Level 3 respiratory ICU in the study period. 46% (n:1011) of the patients were admitted from the emergency department and 54% (n:1162) from the chest diseases service. The mean age of the patients was 70 and 66% (n:1429) of them were male. Pneumonia was found the most common reason for hospitalization. The most common comorbidity was found to be chronic obstructive pulmonary disease (COPD) with a rate of 54% (n:1171). It was observed that the patients received noninvasive ventilation (NIV) and O2 support as the most common respiratory support treatment with a rate of 42% (n:922). 
It was observed that IMV support was applied more in patients coming from the service and NIV support was applied more in patients coming from the emergency department. The length of ICU stay was found to be longer in patients coming from the service (2days/3days p<0.0001). Level 3 respiratory ICU total mortality was determined as 19% (n:410). It was found that patients admitted to the ICU from the ward had a higher mortality than those admitted from the emergency room (12.7%/24.1% p<0.001). Lung cancer, malignant diseases and Alzheimer's disease were significantly higher in the group of patients who died (p<0.001). It was determined that invasive mechanical ventilation (IMV) treatment was applied more frequently due to NIV failure in patients who died in the ICU compared to survivors.
As a result of multiple regression analysis, it was seen that admission from the service increased mortality 1.66 times compared to emergency room admission (OR: 1.66% 95% CI 1.297-2.124 p<0.001). In addition, malignancy (OR: 3.68), diagnosis of interstitial lung disease (OR: 3.68), being intubated as a result of NIV failure (OR: 2.18) and the presence of pneumonia (OR: 1.78) were found to be an increased risk factor for ICU mortality in logistic regression analysis.
Conclusion: Patients admitted to ICU from the ward have a worse clinical course than the patients admitted directly from the emergency department. It is thought that good triage who need ICU support, close monitoring when they have to be hospitalized, and early recognition of clinical worsening will have a positive effect on mortality and morbidity.
Keywords: Respiratory failure, chest diseases service, emergency department, respiratory intensive care, mortality