Hipnofertilite felsefesine dayalı girişimlerin in vitro fertilizasyon tedavisi gören kadınların fertilite hazıroluşlukları, kortizol düzeyleri ve gebelik sonuçlarına etkisi
The effect of interventions based on the hypnofertility philosophy on fertility preparedness, cortisol levels and pregnancy outcomes of women undergoing i̇n vitro fertilization
Yazar: SEVCAN FATA
Danışman: DOÇ. DR. MERLİNDA ALUŞ TOKAT
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Fertilite = Fertility ; Fertilizasyon-in vitro = Fertilization-in vitro ; Gebelik = Pregnancy ; Hidrokortizon = Hydrocortisone ; Hipnoz = Hypnosis ; Kadınlar = Women

Özet:
Amaç: Çalışma iki aşamalı olduğu için iki amacı bulunmaktadır: 1) Fertilite Desteği Alan Kadınlar için Fertilite Hazıroluşluk Ölçeği'ni geliştirmek, 2) Hipnofertilite felsefesine dayalı girişimlerin İn Vitro Fertilizasyon tedavisi gören kadınların fertilite hazıroluşlukları, kortizol düzeyleri ve gebelik sonuçlarına etkisini saptamaktır.
Yöntem: Metodolojik tipte olan ilk aşamada fertilite tedavisi gören 230 kadına Fertilite Desteği Alan Kadınlar için Fertilite Hazıroluşluk Ölçeği'nin taslak hali uygulanmıştır. İkinci aşama olan randomize kontrollü çalışmada 30 kadın girişim, 31 kadın kontrol grubuna dahil edilmiştir. Girişim grubuna tedavinin ilk gününden itibaren gebelik testi gününe kadar Hipnofertilite felsefesine dayalı girişimler uygulanmıştır. Her iki grubun üç kez Fertilite Hazıroluşluk Ölçeği ile fertilite hazıroluşluğu, dört kez tükürük örneği ile kortizol değeri değerlendirilmiş ve gebelik testi sonuçları kaydedilmiştir. 
Bulgular: İlk aşamadaki Fertilite Desteği Alan Kadınlar için Fertilite Hazıroluşluk Ölçeği "Umut ve Farkındalık", "Olumlu Duygu ve Düşünceler" ve "Hazır Beden ve Beyin" üç alt boyuttan oluşmuştur. Ölçeğin Cronbach alfa değeri .84 olarak bulunmuştur. İkinci aşamada uygulanan Hipnofertilite felsefesine dayalı girişimlerin girişim grubundaki kadınların kortizol düzeylerini kontrol grubundaki kadınlara göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde azalttığı görülmüştür (p= .00).  Girişim ve kontrol grubu kadınların fertilite hazıroluşluk puan ortalamaları (p= .17) ve gebelik sonuçları (p= .75) arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. 
Sonuç: Fertilite Desteği Alan Kadınlar için Fertilite Hazıroluşluk Ölçeği, fertilite hazıroluşluğu ölçmede geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracıdır. İkinci aşamada uygulanan Hipnofertilite felsefesine dayalı girişimlerin kadınların kortizol düzeylerini anlamlı derecede azalttığı,  fertilite hazıroluşlukları ve gebelik sonuçlarını etkilemediği saptanmıştır.

Anahtar Sözcükler: Hipnofertilite, Fertilite Hazıroluşluk, Kortizol Düzeyi, Gebelik Sonucu.

Abstract:
Objective: The study had two objectives as it had two stages: 1) To develop the Fertility Preparedness Scale for Women Receiving Fertility Treatment, 2) To determine the effect of interventions based on Hypnofertility on fertility preparedness, cortisol levels and pregnancy outcomes of women undergoing In Vitro Fertilization treatment.
Method: In the first stage that was methodological type, 230 women who had been treated for fertility were applied a draft form of Fertility Preparedness Scale for Women Receiving Fertility Treatment. In the second stage that was randomized controlled trial, 30 women for intervention group and 31 women for control group were included in the study. Interventions based on Hypnofertility were applied to the intervention group from the first day of treatment to the day of pregnancy test. Fertility preparedness with Fertility Preparedness Scale for Women Receiving Fertility Treatment for three times,  cortisol levels with salivary sample for four times were evaluated for both groups and pregnancy test results were recorded.
Results: In the first stage, Fertility Preparedness Scale for Women Receiving Fertility Treatment consisted of three sub-dimensions "Hope and Awareness", "Positive Feelings and Thoughts", and "Prepared Body and Brain". The Cronbach alpha of the scale was .84. In the second stage, it was observed that the interventions based on the Hypnofertility decreased the cortisol levels of the women in the intervention group compared to the control group (p = .00). There was no significant difference between the fertility preparedness mean scores (p = .17) and pregnancy outcomes (p = .75) in the intervention group and control group.
Conclusion: Fertility Preparedness Scale for Women Receiving Fertility Treatment is a valid and reliable measurement tool for evaluating fertility preparedness in Turkish culture. Interventions based on the Hypnofertility applied in the second stage reduce the cortisol levels of women and do not affect fertility preparedness and pregnancy outcomes.

Key Words: Hypnofertility, Fertility Preparedness, Cortisol Level, Pregnancy Outcome.