Kentsel dönüşümün yerel yönetimler ve kent kimliği üzerindeki etkileri: Adana-Çukurova ilçesi-Belediye Evleri Mahallesi incelemesi
The effects of urban transformation on local governments and urban identity: Adana-Çukurova district-Belediye Evleri Neighborhood
Yazar: MERYEM EBRU BURAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLERTAN AKYÜZLÜER
Adana Alparslan Türkeş Bilim Ve Teknoloji Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Adana = Adana ; Kent kimliği = Urban identity ; Kentsel dönüşüm = Urban transformation ; Yerel yönetimler = Local administrations

Özet:
19. yüzyıldan sonra İngiltere'de ortaya çıkan Sanayi Devrimi ile kentlerde hızla artmakta olan işgücü ihtiyacı, kırsal kesimlerden kentlere olan göç hareketlerinin artmasına sebep olmuştur ve kentleşme sürecini hızlandırmıştır. Toplumlar, 19. yüzyıldan günümüze dek olan süreçte değişim ve dönüşüm aşamalarından geçerek hızlı bir kentleşme süreci yaşamıştır. 1950'lilerin başından beri kentlere yönelik plansız, programsız ve kontrolsüz gerçekleşen yoğun göç ve ihmalkarlık sonrasında gecekondulaşma, kaçak yapılaşma, imar mevzuatı ile şehircilik ve planlama ilkelerine uymadan yapılaşma, sağlıksız ve düzenli olmayan kentleşme sürecinin yaşanmasına sebep olmuştur. Kentlerde meydana gelen bu sosyal ve mekansal problemlere çözüm olarak kentsel dönüşüm kavramı ortaya çıkmıştır. 
Kentte bulunmayan kişilerin bile akıllarında o kent ile ilgili bir düşünce uyandıran değerler bütünü olarak ifade edilen "kentsel kimlik" kavramı günümüzde sadece bazı kentlerde form bulmaktadır. Kentsel dönüşüm projeleri, küreselleşen kentlerde ve bunun neden olduğu yaşam şartları değişimi ile gitgide yok edilen ve terk edilen bölgelerde yoğunlaşmaya başlamıştır. Bu yıkım aynı anda kent ve kentte yaşayanların da kentin geçmişi ile bağlarının kopmasına sebep olmaktadır. Dönüşüm projeleri kimlik sorununa çözüm üretmediğinden kentler hızlı bir şekilde kimliksizleşme içine girmektedir. 
Kentsel dönüşüm projeleri, yerel yönetimlerin; kentin riskli alanlarının belirlenmesi, eskimekte olan ya da çöküntü haline gelen gecekondu bölgelerinin yenilenmesi ve bu alanlara yeni ekonomik değerler kazandırılması amacıyla gerçekleştirdikleri projelerdir. Projeler kentte yaşayanları doğrudan ilgilendirdiğinden, yerel yönetimlerin kentsel dönüşüm uygulamaları hakkında alacağı kararlarda kenttaşların söz hakkının olması gerekmektedir. Mevcut problemlere çözüm bulabilmek için kentsel dönüşüm uygulamalarının çok paydaşlı ve bütüncül olarak gerçekleştirilmesi büyük önem taşımaktadır. 
Tez içeriğinde kentsel dönüşüm ile ilgili kuramsal çerçeve, yapılan alan çalışması, sonuçlar ve öneri bulunmaktadır. Kentsel dönüşüm uygulaması planlanan Adana ili Çukurova ilçesi Belediye Evleri Mahallesinin kendine özgü nitelikleri, anket çalışması, analiz çalışmaları kavramsal çerçeve ile harmanlanarak incelenmiş, değerlendirilmiştir ve sonuçlara ulaşılmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda ülkemizde kentsel dönüşümün geleceğine ilişkin çözüm önerileri sunulmuştur.

Abstract:
With the Industrial Revolution that emerged in England after the 19th century, the quickly increasing labor requirement in the cities caused an increase immigration from rural areas to cities and accelerated the urbanization process. Societies have experienced a rapid urbanization process from the 19th century to the present time, passing through the phases of change and transformation. Since the beginning of the 1950s, after the intense immigration and negligence towards cities without a plan, program and control, squatting, illegal construction, construction without complying with the zoning legislation and urban planning and planning principles have led to an unhealthy and irregular urbanization process. The term of urban transformation has emerged as a solution to these social and spatial problems that occur in cities. 
The term of "urban identity", which is expressed as a set of values that reminds a thought about that city in the minds of even those who are not in the city, is shaped only in some cities today. Urban transformation projects have begun to intensify in globalizing cities and in areas that are gradually destroyed and abandoned with the change in living conditions. At the same time, this destruction causes the city and its inhabitants to break their connection with the past of the city. Since the transformation projects do not provide a solution to the identity problem, cities are rapidly becoming de-identified. 
Urban transformation projects are the projects carried out by local governments in order to determine the risky areas of the city, to renew the aging or collapsed slum areas and to bring  
new economic values to these areas. Since the projects directly concern the people living in the city, the citizens should have a say in the decisions to be taken by the local governments about the urban transformation projects. In order to find solutions to existing problems, it is of great importance that urban transformation practices are materialized in a multi-stakeholder and holistic approach.
The thesis includes the theoretical investigations, field research, results and suggestion about urban transformation. The typical features of the Belediye Evleri, in the Çukurova district of Adana province, whose urban transformation application is planned, were examined, evaluated and the results were obtained by synthesising the survey study and analysis studies with the conceptual framework. In line with these results, solution offers for the future of urban transformation in our country were presented.