Çevre etkileşimli enerji sistemlerinin bulanık optimizasyonu
Fuzzy optimization of environmental interacted energy systems
Yazar: AHMET SARUCAN
Danışman: Y.DOÇ.DR. MEHMET ATAK
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
ÇEVRE ETK LEŞ ML ENERJ S STEMLER N N BULANIKOPT M ZASYONU(Doktora Tezi)Ahmet SARUCANGAZ ÜN VERS TESFEN B L MLER ENST TÜSÜŞubat 2006ÖZETBu tezde Türkiye'nin çevre etkileşimli enerji sistemi analiz edilerek, bulanıkdoğrusal programlama ile modellenmiştir. lk önce, ulusal mevcut enerji sistemive çevresel görünümü incelenmiştir. Daha sonra, bu sistemlerin şebeke kökenlimatematiksel modellemesi yapılmıştır. Sözkonusu analizlere uygun karardestek aracı olarak şebeke gösterimli doğrusal optimizasyon modeli olanEFOM-ENV (Energy Flow Optimization Modeling-ENVironmental) seçilmiştir.Bu optimizasyon modelinde tüm enerji sektörü, aralarındaki ilişkilerin doğrusaldenklemlerle ifade edildiği modüler bir yapı ilişkisi içinde ele alınmaktadır.Modelin amacı, sisteme dışsal girilen enerji talebini karşılayacak enerji üretimve emisyon azaltım maliyetlerini minimize etmektir.Türkiye Enerji Sisteminin matematiksel modeli ayrıntılı olarak tanımlanmış vesektörel bazda EFOM-ENV yapısal modeli geliştirilmiştir. Model öncelikliolarak dışsal girilen talep vektörü yönlü çalışması ve bu vektör elemanlarındabir bulanıklık sözkonusu olması nedeniyle doğrusal programlama modeli,bulanık doğrusal programlama modeli şeklinde yeniden düzenlenmiştir. Bumodelin çözümü için bir algoritma geliştirilmiştir. Doğrusal optimizasyon çokdönemli olup zaman aralığı 2000-2030 yıllarını kapsamaktadır ve bu zamanaralığı da 5'şer yıllık 6 döneme ayrılmıştır. Oluşturulan veri setine göre kesin vebulanık model çalıştırılmış ve elde edilen sonuçlar karşılaştırmalı olaraksunulmuştur. Sonuçta bulanık doğrusal modelin kesin modele göre daha üstünolduğu gösterilmiştir.Bilim Kodu : 919Anahtar Kelimeler : Enerji, Çevre, Modelleme, Bulanık DoğrusalProgramlamaSayfa Adedi : 165Tez Yöneticisi : Yrd. Doç. Dr. Mehmet ATAK

Abstract:
FUZZY OPTIMIZATION OF ENVIRONMENTAL INTERACTED ENERGYSYSTEMS(Ph.D. Thesis)Ahmet SARUCANGAZI UNIVERSITYINSTITUTE OF SCIENCE AND TECHNOLOGYFebruary 2006ABSTRACTIn this thesis, Turkey?s environmental interactive national energy system isanalyzed, and modeled with fuzzy linear programming. Firstly, current status ofthe national energy system and its environmental view is analyzed. Then, theNetwork based mathematical modeling of these systems are carried out. Forthese analysis, consistent decision support model based on networkrepresentation, EFOM-ENV (Energy Flow Optimization Modeling-ENVironmental), is selected. In this optimization modeling, the whole energysystem is handled through modular structures, in those all interrelations areformulated by means of linear equations. The aim of the model is, to minimizethe total cost as a result of production, conversion and transportation of theprimary energy forms to meet the exogenously inserted demand for primaryenergy, and the costs resulting from the reduction of related emissions fromthese activities.Mathematical modeling of the Turkey?s national energy system is defined indetail, and sectoral basis of the structural model of EFOM-ENV is developed.Since the model is driven by the exogenously given demand vector, and there isa fuzziness, which has been observed in the elements of the demand vector, thelinear optimization modeling has been revised as fuzzy linear programming. Aconsistent solution algorithm has been developed and adapted to the model. Thelinear programming is multiperiod and covers a planning range of 2000-2030.This period is further considered as 6 periods, each having 5 years, called alsoas milestone years. According to the constructed data set, the model is run andthe results are presented comparatively. Finally, it is shown that the fuzzy linearmodel out performed crisp model.Science Code : 919Key Words : Energy, Environment, Modelling, Fuzzy LinearProgrammingPage Number : 165Adviser : Assist. Prof. Dr. Mehmet ATAK