Tüketicinin popülarite ihtiyacı, benzersiz olma ihtiyacı ve statü tüketiminin gösterişçi tüketim eğilimi üzerine etkisi
Effect of consumer's popularity need, need for uniqueness, status consumption on consumer's conspicuous consumption tendency
Yazar: KAMİLE PINAR SUNGUR
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN CENGİZ
Karabük Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Gösterişçi tüketim = Conspicuous consumption ; Popülarite = Popularity ; Satınalma davranışı = Purchasing behavior ; Statü = Status ; Tüketici benzersizliği = Consumer uniqueness ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Tüketiciler = Consumers ; Tüketim = Consumption

Özet:
Markalar ve çevresel etkiler nedeniyle, satınalma davranışı artık tüketicinin
ihtiyaç duyduğu bir hizmet ya da ürünü tercih etmesinden ziyade gösteriş, statü,
popülarite ve benzersiz hissetme arzusunu tatmin etmesine yönelik bir davranış biçimi
haline gelmiştir. Literatürde, gösterişçi tüketimin pazarlama stratejilerinde etkin bir
şekilde kullanıldığı belirtilmesine rağmen hiçbir çalışma, statü tüketimi, popülarite
tüketimi ve özellikle tüketicinin benzersiz olma ihtiyacının gösterişçi tüketim üzerine
etkisini bir arada incelememiştir. Bu çalışmada, gösterişçi tüketim ile statü tüketimi,
popülarite tüketimi ve tüketicinin benzersiz olma ihtiyacı arasındaki ilişki incelenmiştir.
Bu doğrultuda, araştırmada kullanılan veri, 385 üniversite öğrencisinden yüzyüze anket
yöntemi uygulanarak elde edilmiştir. Araştırma sonucunda; tüketicinin popülarite ihtiyacı, statü tüketimi gösterişçi tüketim eğilimini pozitif yönde ve anlamlı biçimde etkilediği görülmüştür. Tüketicinin benzersiz olma ihtiyacının alt grubunda yeralan benzerlikten kaçınmanın gösterişçi tüketim eğilimi üzerinde pozitif bir etkisi etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Demografik değişkenler ile gösterişçi tüketim arasındaki ilişkiler irdelendiğinde ise araştırmamızın cinsiyet ve yaş grupları bakımından gösterişçi tüketim eğilimlerinin farklılaştığına yönelik bulgulara ulaşılmıştır. Araştırmanın sonuçları literatür doğrultusunda tartışılmış, araştırmacılara ve uygulamacılara önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Buying behaviour has become a way of satisfying the desire of status,
conspicuous, popularity and uniqueness rather than preferring needed product or sevice
because of brands and environmental impacts. In literature, although it's indicated that
conspicuous consumption is used in marketing strategy actively, the effect of popularity
consumption, status consumption and specially consumer need for uniqueness on
conspicuous consumption have not been examined together in any study. In this study,
its examined the relation conspicuous consumption between popularity consumption,
status consumption consumer need for uniqueness. Accordingly, used data have been
obtained from 385 univercity student with face to face survey method. As a result of the
study, consumer's popularity consumption and status consumption have a positive and
significant effect on conspicuous consumption. It was concluded that avoidance of
similarity in the subgroup of consumer's need for uniqueness has a positive effect
onconspicuous consumption. When the relations between demographic variables and
conspicuous consumption were examined, it was found that the conspicuous
consumption tendency differed in terms of gender and age groups. The results of the
study were discussed in the line with the literature; some recommendations are made for
practitioners and researchers.