Romantik ilişkilerde belirsizlik ve kaygı bozukluğu arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between uncertainty and anxiety disorder in romantic relationships
Yazar: BEGÜM ÇEBİ CAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER AKGÜL
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Belirsizlik = Uncertainty ; Duygusal ilişki = Romantic relationship ; Kaygı = Anxiety ; Kaygı düzeyi = Anxiety level ; Ölçekler = Scales ; İlişkisel belirsizlik = Relational uncertainty

Özet:
Bu çalışmada, erişkin bireylerde romantik ilişkilerde belirsizlik ve kaygı düzeyleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmada, 300 erişkin bireye uygulanan "Sosyodemografik Bilgi Formu", "Romantik İlişkilerde Gelecek Zaman Algısı Ölçeği, "İlişki İstikrarı Ölçeği İlişki Doyumu Alt Boyutu", "İlişkisel Belirsizlik Ölçeği" ve "Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri" uygulanmıştır. Katılımcılar, COVID 19 pandemi süreci sebebiyle anketlere çevrimiçi yanıtlar vermişlerdir. Araştırmada, romantik ilişkilerde belirsizliği ele almak üzere, romantik ilişkilerde istikrar, gelecek zaman algısı ve belirsizlik değişkenleri incelenmiştir. Kaygı düzeyleri için hem sürekli hem de durumluk kaygı düzeyleri karşılaştırılmıştır. Cinsiyet, eğitim düzeyi, gelir düzeyi, yaşanılan yer, ilişki süresi ve ilişki deneyimi değişkenlerinin romantik ilişkilerde belirsizlik ve kaygı düzeyleriyle karşılaştırılmasına yönelik bulgulara göre, romantik ilişkilerde gelecek zaman algısı ve partnere yönelik belirsizlik düzeyleri erkek katılımcılarda daha yüksek bulunmuştur. Ayrıca, ilişki süresi bir yıldan az olan katılımcılarda ilişki doyumu düzeyleri anlamlı düzeyde daha düşük bulunmuştur. Şimdiye kadar yalnızca bir romantik ilişki deneyimi olan katılımcılarda ise durumluk kaygı puanları anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. İlişki istikrarının yordayıcılarına ilişkin bulgulara göre, ilişki istikrarının ilişkisel belirsizlik alt boyutları ile sürekli ve durumluk kaygı düzeyleriyle negatif yönlü; romantik ilişkilerde gelecek zaman algısı ile pozitif yönlü ve anlamlı ilişkili olduğu bulunmuştur. Ayrıca, katılımcıların romantik ilişkilerdeki istikrarı, romantik ilişkilerde gelecek zaman algısı tarafından olumlu etkilendiği ve ilişkisel belirsizlik boyutları ve durumluk kaygı düzeyleri tarafından olumsuz etkilendiği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma bulgularının, günümüzde COVID 19 pandemisi ve toplumsal değişimlerin neticesinde değişen alışkanlıklar ve rutinlerin bireylerin yakın ilişkilerine yansıdığı ve kaygıyı arttırabilecek durum ve olaylarla daha fazla karşılaşan bireyler için romantik ilişki deneyiminin zorlayıcı olabileceği düşünülmektedir. Bu doğrultuda, bireylerin kaygı düzeyleri ve yakın ilişkilerindeki deneyimleri hakkında yapılacak diğer çalışmalarla geliştirilebilecek psikoterapötik ve psikoeğitimsel müdahalelere katkı sağlayabilecek verilerin elde edilebileceği öngörülmektedir.

Abstract:
In this study, the relationship between uncertainty and anxiety levels in romantic relationships in adults was investigated. In the study, "Sociodemographic Information Form", "Future Time Perception in Romantic Relationships Scale", "Relationship Consistency Scale: Relationship Satisfaction Sub-Dimension", "Relational Uncertainty Scale" and "State-Trait Anxiety Inventory" were applied to 300 adult individuals. Participants gave online responses to the surveys due to the COVID 19 outbreak and its limitations. In the research, stability in romantic relationships, perception of future and uncertainty variables were examined to address relational uncertainty in romantic relationships. For anxiety levels, both trait and state anxiety levels were compared for understanding the degree of anxiety that the participants encounter. According to the findings of comparing the variables of gender, education level, income level, place of residence, duration of relationship and relationship experience with the levels of uncertainty and anxiety in romantic relationships, the perception of future in romantic relationships and the levels of uncertainty towards partners were found to be higher in male participants. In addition, relationship satisfaction levels were found to be significantly lower in participants whose relationship duration was less than one year. State anxiety scores were found to be significantly higher in participants who had only one romantic relationship experience so far. According to the findings on the predictors of relationship stability, relationship consistency were negatively correlated with relationship uncertainty subscales,  trait and state anxiety level. Additionally, it was found that there is a positive and significant relationship with the perception of future in romantic relationships. In addition, it was concluded that the stability of the participants in romantic relationships was positively affected by the future perception in romantic relationships and negatively affected by the dimensions of relational uncertainty and state anxiety levels. It can be considered that the romantic relationship experience may be challenging for individuals who are more likely to encounter situations and events that can increase anxiety, and that the changing habits and routines as a result of the COVID 19 pandemic and social changes are reflected in the close relationships of individuals today. In this direction, it is anticipated that recent findings that can contribute to psychotherapeutic and psychoeducational interventions that can be developed with other furtherstudies on the anxiety levels of individuals and their experiences in close relationships can be obtained.