Ceza Muhakemesi Hukukunda bilirkişilik
The expert wi̇tness in Criminal Procedure Law
Yazar: SÜLEYMAN KAYMAKCI
Danışman: PROF. DR. FATMA NUR CENTEL
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Bilirkişi = Expert ; Ceza muhakemesi hukuku = Law of criminal procedure ; Türk Hukuku = Turkish Law ; Türk ceza hukuku = Turkish criminal law

Özet:
Ceza muhakemesinin amacı olan maddi gerçeğe ulaşmak için, ispatta kullanılacak aracı elde etmek, bazen de delilleri değerlendirebilmek için bilirkişiye ihtiyaç duyulmaktadır. Bu nedenle, ceza muhakemesinde faaliyet gösteren bilirkişilik kurumunu araştırmak, kanuni düzenlemeler ile uygulamada ortaya çıkan problemleri tespit etmek ve bu problem sahaları hakkında fikir üretmek, tezimin amacını oluşturmaktadır.
Tezimin Birinci bölümünde; bilirkişi, kavram olarak incelendikten sonra, bilirkişi ve bilirkişi mütalâasının ispat hukukundaki yeri ve hukuki nitelikleri tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu bölümde; bilirkişiliğin tarihsel gelişimi hakkında da kısaca bilgi verilmiştir. İkinci bölümde; bilirkişiye başvurulabilecek hâller incelenmiş, Bilirkişiye başvurmayı gerektiren uzmanlık, özel veya teknik bilgiden ne anlaşılması gerektiği, hâkimin yetkisinde olan bilirkişiye başvurma yetkisinin mutlak bir yetki olup, olmadığı, hâkimin bilirkişiye müracaatı hususundaki takdir yetkisinin, kanun yolunda denetime tabi tutulup tutulmayacağı değerlendirilmiştir. Bu bölümde, bilirkişinin kimler tarafından, nasıl atanacağı, kişi ve bilgi bakımından ehliyeti ile resmî bilirkişilere dair sorun alanlarına yönelik inceleme yapılmıştır. Üçüncü bölümde, tarafsızlık için önemli olan, bilirkişinin yasaklanması, reddi ve çekinmesi hâlleri ortaya konulmuştur. Dördüncü bölümde, bilirkişi olarak atananların, ceza muhakemesindeki yükümlülükleri ve sahip oldukları yetkilerin sınırları tespit edilmeye çalışılmış, bilirkişinin hukuki, disiplin ve cezai sorumluluğu, üç başlık altında ele alınmıştır. Beşinci bölümde, bilirkişinin incelemesini hangi çerçevede yapacağı ve hazırlanacak raporun mahiyeti, bilirkişinin dinlenilmesi konuları ele alınmış, bilirkişi raporunun nasıl değerlendirileceği ve bağlayıcılığı hususları incelenmiştir.
Sonuçta, hâkim yerine geçmemekle birlikte verilecek hükümde büyük ölçüde belirleyici ve etken bir rol oynayan bilirkişinin, kanuni sınırlar içerisinde görev yapması ve ceza uyuşmazlığının tamamen bilirkişinin mütalâası doğrultusunda oluşturulmaması için görüş ve değerlendirmeler sunulmuştur.

Abstract:
Expert witness is needed for providing vehicle used in proof process and sometimes assessing the evidence to reach the pure reality which is the purpose of criminal procedure. That's why studying expert witness mechanism used in criminal procedure and, identifying the problems occurred in legal arrangements and implementations and, developing the ideas on this problem areas are the subject of my thesis.
In the first chapter, after reviewing the expert witness as concept, the role of expert witness and expert witness's report in the burden of proof and lawful quality are tried to be identified. In this chapter, information about historical progress of expert witness is also briefly provided. In the second chapter, situations may require expert witness applications are reviewed, what is to be understood from experienced or special or technical information required to apply expert witness is examined, authority to apply expert witness is definite or not and can be imposed to control or not is discussed. In this section whom and how the expert witness is assigned by, his/her license in perspective of personal and knowledge and problematic areas related with official expert witness are studied. In third section, for the sake of impartiality, expert witness's prohibition, veto, and resignation situations are exposed. In the fourth section, expert witness's responsibilities and border of authorities in criminal procedure are tried to be identified, expert witness's legal, discipline, and criminal responsibilities are studied under three titles. In fifth chapter, the frame work that the expert witness conduct his/her investigation and, the content of the report to be prepared, expert witness hearing subjects are determined, how the expert witness report be assessed and its relevance are reviewed. 
In the conclusion, though not replacing the judge, playing a major role reaching the decision, opinions and assessments are presented for the fact that the expert witness's duty shall be inside the border of law and the criminal disagreement shall not be completely resolved by expert witness's opinion.