Şehed Er-Râvî'nin 'Sâ'atu Bagdâd' ve 'Fevka Cisri'l-Cumhûriyye' adlı romanlarında mekân ve karakter
The structure of place and character in Baghdad clock and over bridge al-jumhouriye by Shahad al-Rawi
Yazar: FATIMAH MUSTAFA TAHER QASSAB
Danışman: PROF. DR. OSMAN DÜZGÜN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arap Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature

Özet:
Roman, gerçek ya da kurgusal olsun çok sayıda karakter ve farklı hadiseler üzerinden olayları aktarmaya dayalı bir nesir sanatıdır. Ancak bu çeşit, edebi türler arasında en uzunudur. Romanın birkaç temel yapısı ve unsuru bulunmaktadır. Bunların en önemlileri karakterler, olaylar, mekânlar ve zamandır. Romanın başarılı ya da başarısız olması bu unsurların seçimine bağlıdır. Bu nedenle yazar bunları ustaca seçip ustaca kullanması gerekir. 
Irak toplumunun yirminci yüzyılda geçirdiği değişimlerin ve özellikle Irak şiirinin durgunluk ve gerilemesinin ardından roman, Irak edebiyatında önemli bir yer edinmiştir. Böylece Irak romanları siyasi, sosyal ve dini görüşleri ifade eder hale gelmiştir. Roman, okuyucuya reel durumu olduğu gibi anlatmaktadır.
Bu konuyu romanların, daha önce keşfedilmemiş bazı yönlerini ortaya çıkararak bunları analiz etmenin önemine binaen seçilmiştir. Buna ek olarak siyasi taraflara aşınalığım ve Irak romanları başta olmak üzere genel manada romanmaların sanatsal yönüne duyduğum ilgi nedeniyle tercih edilmiştir.
Bu çalışmada tanımlayıcı analitik metodu kullanılmış olup konu ile alakalı metinler aktarılarak analiz edilmiştir. Her bir metnin ifade ettiği mana üzerinde sanatsal, siyasi ve tarihi açıdan durulmuştur. Ayrıca bu metinler gerekli kriter ve verilere göre analiz edilmiştir.
Çalışma giriş ve iki bölüme ayrılmıştır.
Giriş bölümünde, Irak romanının başlangıcından günümüze kadar olan süreci ve bu alanda meydana gelen dönüşümler kısaca ele alınmıştır. Ayrıca romancı Şehed Er-Râvî'nin biyografisi ve iki romanının kısa bir özeti ile eleştirmenlerin ve yazarların roman hakkındaki görüşlerine değinilmiştir.
Birinci bölüm "Şehed Er-Râvî'nin ikilisinde Mekân Unsuru" başlığıyla ele alınmış ve iki alt başlıkta incelenmiştir. İlk başlık altında, Mekânın sözlük ve terim anlamları, filozoflar ve edebiyatçılara göre anlamı açıklamıştır. Ayrıca mekânın boyutları, tarzı ve anlatıdaki ehemmiyeti ve diğer unsurlarla ilişkisine yer verilmiştir. İkinci alt başlıkta ise teorik kısım pratik taraf üzerinde uygulanmıştır. Bunun için her iki romandan metinler alınarak mekânların tarzları, boyutları ve diğer unsurlarla ilişkisi incelenmiştir.
İkinci bölüm ise "Şehed Er-Râvî'nin ikilisinde Karakter Unsuru" başlığıyla ele alınmıştır Bu bölüm de birincisinde olduğu gibi kısma ayırılmıştır. Bu anlamda birinci kısımda karakter teriminin sözlük ve terim anlamı, önemi, boyutları, türleri, diğer anlatı unsurlarıyla ilişkisi ve bu karakterlerin sunum yolları açıklanmıştır. İkinci kısımda ise karakter teorileri ile alakalı kriterler Şehed Er-Râvî'nin iki romanı üzerinde uygulanmış bunun için bütün karakterler üzerinde durulmuştur. 
Sonuç bölümünde ise izlenen yol ve yöntemler ışığında konu özetlenmiş ve ulaşılan sonuçlara ve bazı eleştirilere yer verilmiştir.

Abstract:
The novel gained significant importance in Arab literature in general, and Iraqi literature in particular, coinciding with the fall of the state and the American occupation of Iraq. Iraqi novels began to express political, social, and religious views. The novel portrayed the situation literally to the reader through storytelling.

I chose this topic due to its importance and the need to explore previously uncharted aspects, especially my interest in the art of novels, particularly Iraqi novels, and my familiarity with the political aspect. I adopted a descriptive-analytical approach in my study. I examined the texts related to the setting, analyzed them, and focused on the artistic, political, and historical significance of each location. I also analyzed the characters according to criteria and data. Consequently, I arrived at several conclusions:

The writer employed all components of the Iraqi people in the narrative, including the middle and upper classes, while neglecting the struggling poor class. This is a contradiction for which I could not find an explanation.

The narrator recorded the facts and events that occurred in Iraq at that time but the recording was not comprehensive; it omitted the tragic incident of the bombing of the Ameriya shelter, which claimed thousands of lives, as well as the bombing and explosion at the Balat Al-Shuhada School, where Iran targeted this school with a surface-to-surface missile. All of these tragedies and sorrows were absent throughout the narrative. Therefore, we can say that the novel was not comprehensive, limited in its scope and dimensions.

There were errors in the use of time, characters, location, and events. As for language, it was not free from linguistic and spelling errors, which critics criticized.
The second novel (over the bridge of the Republic) is an imitation of her sister, in terms of events and characters, and this repetition caused a feeling of boredom and boredom among readers in general.
As for the writer's introduction of the vernacular language into the vernacular and its repetition, it was miserable and boring to the utmost, and this made the novel weak and naive.