Bruksizmli hastalarda temporomandibular eklem rahatsızlıklarının, algılanan stres ve oral alışkanlıkların değerlendirilmesi
Evaluation of temporomandibular joint disorders, perceived stress and oral habits in patients with bruxism
Yazar: ÖZGE SUCU
Danışman: DOÇ. DR. AYŞEGÜL KÖROĞLU
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Bruksizm = Bruxism ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint ; Uyku bruksizmi = Sleep Bruxism

Özet:
Bruksizm, diş sıkma ve gıcırdatmanın birlikte veya ayrı ayrı görülebildiği; tekrarlayan çene ve kas hareketlerinden oluşan parafonksiyonel bir alışkanlıktır. Etiyolojisinde pek çok faktör rol oynamaktadır. Bu çalışmanın amacı Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Protetik Diş Tedavisi Anabilim Dalı' na başvuran bruksizm hastalarında sosyodemografik özellikler, temporomandibular düzensizlik, bruksizm harici diğer parafonksiyonel alışkanlıklar ve emosyonel stres seviyesinin incelenmesidir. Çalışmaya gönüllü 100 bruksizm hastası ve 100 sağlıklı hasta dahil edilmiştir. Sosyodemografik özellikleri belirlemek için her iki gruba da kişisel bilgileri içeren anket, temporomandibular rahatsızlık düzeyini ölçmek için Fonseca anamnestik anketi, parafonksiyonel alışkanlıkların tesbiti için Oral Alışkanlıklar Anketi ve stres seviyesini ölçmek için Algılanan Stres Ölçeği soruları yöneltilmiştir. Verilerin analizi için Kolmogorov Smirnov, t testi ve Mann Whitney U testi kullanıldı. Sosyodemografik anket sonucu kadınlarda bruksizm oranının daha fazla olduğu görüldü. Bruksizm görülen hastalarda kontrol grubuna göre temporomandibular düzensizlik seviyesinin istatistiksel olarak anlamlı seviyede yüksek olduğu görüldü (p<0,001). Bruksizm hastalarındaki çiğneme kası, eklem ve baş ağrısı görülme oranının kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu görüldü. Bruksizm görülen hastalarda diğer oral alışkanlıkların görülme oranı kontrol grubuna göre daha yüksek olarak tespit edildi (p<0,001). En yaygın görülen oral alışkanlıkların sakız çiğneme ve tek taraflı yemek yeme olduğu görüldü. Algılanan stres seviyesinin bruksizm görülen hasta grubunda istatistiksel olarak anlamlı seviyede farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p<0,001). Çalışma grubunda algılanan stres seviyesi ortalama skoru 65, sağlıklı hasta grubunda ise 10 olarak tespit edildi. Çalışma sonuçlarına göre bruksizmin multifaktöriyel bir etiyolojisi olduğu, psikolojik destek ve disiplinler arası bir tedavi planıyla bu parafonksiyonel alışkanlığın azaltılabileceği söylenebilir.
Anahtar Kelimeler, Algılanan stres, bruksizm, oral alışkanlık, parafonksiyon, temporomandibular düzensizlik

Abstract:
Bruxism is a parafunctional habit consisting of repetitive jaw and muscle movements in which clenching and grinding can occur together or separately. Many factors play a role in its etiology. The aim of this study is to examine sociodemographic characteristics, temporomandibular disorders, parafunctional habits except bruxism, and emotional stress level in bruxism patients who applied to Zonguldak Bülent Ecevit Faculty of Dentistry, Department of Prosthetic Dentistry. 100 volunteer bruxism patients and 100 healthy patients were included in the study. Personal information questionnaire to determine sociodemographic characteristics, Fonseca anamnestic questionnaire to measure temporomandibular discomfort level, Oral Habits Questionnaire to determine parafunctional habits and Perceived Stress Scale to measure stress level were asked to both groups. Kolmogorov Smirnov, t test and Mann Whitney U test were used for data analysis. As a result of the sociodemographic test, it was seen that the prevelance of bruxism was higher in women. In patients with bruxism, the level of temporomandibular disorder was found to be statistically significantly higher than the control group (p<0.001). It was observed that the incidence of masticatory muscle and TMJ pain, also headache in bruxism patients was higher than the control group. In bruxism patients the incidencce of oral habits was statistically higher (p<0.001) and the most common oral habits were chewing gum and eating unilaterally. It was determined that the perceived stress level was statistically significant in the patient group with bruxism (p<0.001). The mean score of perceived stress level in the study group was 65, and it was 10 in the healthy patient group. According to the results of the study, it can be said that bruxism has a multifactorial etiology and this parafunctional habit can be reduced with psychological support and an interdisciplinary treatment plan.
Keywords, Perceived stres, bruxism, oral habit, parafunction, temporomandibular disorder