Sözleşmeli aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin eğitim olanakları ve çalışma şartları hakkındaki görüşlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the views of contracted family medicine specialist trainees on training opportunities and working conditions
Yazar: OĞUZ SÜRMELİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDÜLKADİR AYDIN
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Birinci basamak sağlık hizmetleri güçlü bir sağlık sisteminin
temelidir. Birinci basamakta çalışan aile hekimlerinin her açıdan donanımlı olması 
bu sistemi daha da kuvvetlendirir. Sözleşmeli aile hekimlerinin uzmanlık eğitimi 
almaları bu açıdan çok kıymetlidir. Çalışmamızın amacı sözleşmeli aile hekimlerinin 
uzmanlık eğitimi ve çalışma koşulları hakkındaki düşüncelerini değerlendirmektir.
YÖNTEM: Bu araştırma tanımlayıcı bir nitelikte olup niteliksel yöntemle
yapılmıştır. Çalışmaya Sakarya ilindeki 17 sözleşmeli aile hekimliği uzmanlık 
öğrencisi katılmıştır. Veriler; sosyodemografik özellikler ve çalışma şartlarına dair 
soruların yer aldığı yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplanmıştır.
Derinlemesine görüşme tekniğiyle elde edilen görüşler; kodlar, alt temalar ve temalar
şeklinde gruplandırılmıştır.
BULGULAR: Çalışmaya 8 kadın (%47,1), 9 erkek (%52,9) olmak üzere toplam 17 
aile hekimi katılmıştır. Aile hekimlerinin yaş ortalaması 38,64±5,49 Standart Sapma 
(SS) olarak saptanmıştır. Sözleşmeli aile hekimliği uzmanlığının önde gelen tercih
sebebinin eğitim ve bilgi arttırma olduğu görülmüştür. Sürecin olumlu yönleri; bilgi 
transferi ve fikir tartışmaları, hasta takibi, hocaların tutumu, branşa özel eğitim, 
rotasyonlardaki çeşitlilik ve denge iken olumsuz yönleri arasında 
standardizasyondaki eksiklikler yer almaktadır. Değişmesi istenilen durumlar 
sorgulandığında, nüfus kaybının önlenmesi, görevlendirme, branş çeşitliliği ve 
içerikleri, özlük hakları ve eğitim süresi olarak belirtilmiştir.
SONUÇ: Sahada görev yapan aile hekimlerinin, birinci basamak sağlık hizmetleri 
açısından temel bakım odaklı uzmanlık eğitimi almış hekimlerden oluşması, 
tartışmasız bir zorunluluktur. Bu program, bu gereksinimi karşılamak için tercih 
edilen alternatif bir eğitim modelidir. Programda eğitim alan uzmanlar, belirli 
olumsuzlukları dile getirebilirler, ancak seçimlerinin nedenleri ve yeni kadrolara
duyulan ihtiyaç, programın olumlu ve çekici yönlerinin daha güçlü olduğunu 
düşündürmektedir. Ayrıca, mevcut sorunların giderilmesi, programın çekiciliğini 
artırmak adına önemli bir katkı sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler: Birinci basamak sağlık hizmetleri, sözleşmeli aile hekimliği 
uzmanlık eğitimi, niteliksel araştırma

Abstract:
INTRODUCTION AND AIM: Primary health care services constitute the 
foundation of a robust healthcare system. The comprehensive competence of family 
physicians working in primary care strengthens this system further. The specialized 
training of contracted family physicians is highly valuable in this regard. The aim of 
our study is to evaluate the perspectives of contracted family physicians on their 
specialized training and working conditions.
METHOD: This research is descriptive and conducted using a qualitative method. 
Seventeen contracted family medicine specialist students in Sakarya province 
participated in the study. Data were collected using a semi-structured interview form 
containing questions about sociodemographic characteristics and working conditions. 
Opinions obtained through in-depth interviews were grouped into codes, subthemes, 
and themes.
RESULTS: A total of 17 family physicians participated in the study, comprising 8 
women (47.1%) and 9 men (52.9%). The average age of family physicians was 
determined to be 38.64±5.49 Standard Deviation (SD). The leading factor 
influencing the preference for contractual family medicine specialization was 
identified as education and knowledge enhancement. Positive aspects of the process 
included knowledge transfer and idea discussions, patient follow-up, attitudes of 
mentors, specialty-specific training, diversity, and balance in rotations. On the other 
hand, the drawbacks encompassed deficiencies in standardization. When questioned 
about desired changes, respondents emphasized the prevention of population loss, 
task assignments, diversity in specialties and contents, employment rights, and 
duration of training.
CONCLUSION: The presence of family physicians with specialized training in 
primary care is an essential requirement for effective primary healthcare services. 
This program stands out as a preferred and alternative training model to meet this 
need. While trainees in this program may acknowledge its drawbacks, their reasons 
for selection and the inclination toward new positions highlight the program's 
stronger positive and appealing aspects. Solving existing problems to increase its 
desirability is crucial to increasing popularity.
Keywords: Contracted family medicine specialist training, primary health care, 
qualitative research