Erzurum merkez ilçede 200 gramlık bir ekmeğin üretim maliyeti ve pazarlama marjının tespiti üzerine bir araştırma
A research on the determination of the production cost and the marketing margins of a 200 gr. bread in the Central town of Erzurum
Yazar: EMİNE AŞKAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. VEDAT DAĞDEMİR
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Ekonomi = Economics ; Ziraat = Agriculture
Dizin: Buğday = Wheat ; Ekmek = Bread ; Erzurum = Erzurum ; Maliyet = Cost ; Pazarlama marjları = Marketing margins ; Tarım ekonomisi = Agricultural economy

Özet:
Erzurum merkez ilçede işletme arazilerinin %16.49'u buğday üretimine ayrılmıştır. Erzurum merkeze bağlı köylerde üretimi yapılan buğdayın, merkeze bağlı fabrikalarda işlenerek un haline dönüştürülmesinden sonra, yine merkeze bağlı fırınlarda ekmek haline dönüştürülme aşamalarında köy sayılan, tarım işletmeleri ve fırınların sayıları Basit Tesadüfi Örnekleme Yöntemi ile tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında yer alan 144 tarım işletmesi, 4 un fabrikası ve 36 fırına ait veriler esas alınarak maliyet ve pazarlama analizleri yapılmıştır. İncelenen taran işletmelerinde buğday üretimi aile tüketimi için yapılmaktadır. Buğday üretiminde bir dekar alan araziden 337.97 kg saman, 202.78 kg buğday danesi elde edilmektedir. Bir kg buğday danesi elde etmek için yöre çiftçisinin 343 340 TL harcama yaptığı ve bunun sonucu olarak da bir kg buğdayı 315 536 TL'na sattığı hesap edilmiştir. Buğdayın una dönüşümü aşamasında bir kg unu elde etmek için ortalama 1.375 kg buğdaya ihtiyaç olduğu tespit edilmiştir. Bir kg unun maliyeti 449 016.51 TL olarak hesap edilmiştir. Fabrikalarda maliyet unsurlarında en büyük payın %87.14 oram ile buğdaya ait olduğu belirlenmiştir. Ekmeğin oluşumunda maliyetin %64.63'ünü unun oluşturduğu tespit edilmiştir. 200 gram bir ekmeğin maliyetinin ise 152 220.70 TL olduğu tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında buğdayın üretiminden 200 gram bir ekmek olup tüketiciye ulaşıncaya kadarki aşamalarında pazarlama zincirinde tüketicinin ödediği 225 000 TL'nin %31.10'u çiftçi eline geçerken %8.32'si fabrikaya, %4.30'ü un satıcısına, %40.72'si fırına ve %15.56'sı bayiye gitmektedir. Araştırma kapsamında bir ekmeğin oluşumunda fırınlar %40.72 oranı ile en önemli aracı konumundadır. 2003, 50 sayfa Anahtar Kelimeler: Buğday Maliyeti, Ekmek Maliyeti, Marj, Pazarlama, Erzurum

Abstract:
% 16.49 of the cultivated fields in the central town of Erzurum is allocated for wheat production. After turning the wheat produced in the villages of central town of Erzurum into flour in the factories in the town; the number of villages, agricultural enterprises and bakeries included in the stages of turning wheat flour into bread is determined by the Method of Basic Coincidental Sampling. Cost and marketing analyses are done by taking the datas of 144 agricultural enterprises, 4 flour factories and 36 bakeries as a basis. Wheat production in the analyzed agricultural enterprises is done for family consumption. In wheat, production 337.97 kg of chaff and 202.78 kg of wheat grain is gathered per 0.1 hectares field. It is determined that a local farmer spends 343 340 TL f or a 1 kg of wheat grain and as a result of this sells 1 kg of wheat for 3 15 536 TL. It is determined that 1.375 kg wheat is needed to have a 1 kg flour in the process of turning wheat into flour and the cost of 1 kg flour is 449 016.51 TL. It is also determined that with %87. 14 wheat has the biggest portion within the cost factors in the factories. It is found out that flour constitutes %64.63 of the cost in the process of bread and the cost of a 200 gr bread is 152 220.70 TL. In the scope the research, in the stages of wheat turning into bread starting from production to ending as a 200 gr bread %31.10 of the 225 000 TL paid by the consumer in the marketing chain goes to farmer, %8.32 goes to factories, %4.30 goes to seller, %40.72 goes to bakery and %15.56 goes to dealer. In the scope of the research bakeries are the most important intermediary with %40.72 share in the formation of bread. 2003, 50 Keywords: Wheat Cost, Bread Cost, Margins, Marketing, Erzurum