İstanbul'un Çatalca ilçesi üzerine halkbilimsel bir araştırma
A folkloristic investigation about Çatalca, a district of İstanbul
Yazar: SERDAR GÜRÇAY
Danışman: PROF. DR. AYNUR KOÇAK
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Gelenekler = Traditions ; Halk bilimi = Folklore ; Kültür = Culture ; Tarih = History ; İnançlar = Beliefs ; İstanbul-Çatalca = İstanbul-Çatalca ; İstanbul-Çatalca = İstanbul-Çatalca

Özet:
Binlerce yıllık bir yerleşke olan Çatalca, coğrafî konumu, tarımı ve su kaynakları açısından dikkate değerdir. Yerel halkında çokkültürlülük hâkimdir. Çatalca'nın bölgesel pozisyonu, tarihçesi, festival geleneği ve Lozan Nüfus Mübadelesini yaşamış olması, kültürel çeşitliliği arttıran etkenler olmuştur. Sahip olduğu bu geniş kültürel nitelik geleneklere, dans ve yemeklere yansımış durumdadır. Günümüz halkı farklılıklara saygılıdır ve bu saygıdan övgü ile bahsetmektedir. Kültür niceliği açısından toplum yaşamı içerisinde uyum mevcuttur. Erguvan ağacı ve erguvanî renk Çatalca için önem teşkil eden unsurlardır. Erguvan adına düzenlenen geleneksel festival ve erguvanî renkteki kamu malları bunun en belirgin göstergelerindendir. Festival ve şenlikler geçmişten bugüne uzanmaktadır. Bazılarına padişahların ve saray erkânının katıldığı bilinmektedir. Doğal tarım ve hayvancılığın varlığına ek olarak temiz içme suyu Çatalca'nın diğer nitelikleridir. Bu sebeple ağır sanayi ve yapılaşma kontrol altında tutulmaktadır. Elbasan ve İnceğiz Mağaraları eski çağ yapılarına örnek teşkil etmektedir. Su yolu ve Anastasius Surları ise en bilinen tarihi kalıntılardandır. Kız Taşı, Şahmeran miti ve Balkan Savaşı dâhilindeki efsanelerin yanı sıra yerel sakinlerin kişisel tecrübelerine dayanan halk hikâyeleri de mevcuttur. Çanakçı Baba gibi kutsal addedilen zatların türbeleri yine Çatalca içerisindedir. Doğum ile başlayıp ölüm ile tamamlanan hayatın geçiş dönemleri Çatalca içerisinde yerel âdetlere sahiptir. Vasilaki Efendi, Bacanos kardeşler ve Ataol Behramoğlu Çatalcalı şahsiyetlerden bazılarıdır. Festivallerinin, tarımın, hayvancılığın, tarihî yapıların ve doğal çevrenin korunması ve yaşatılması Çatalca halkının dikkatinde olan konulardır.

Abstract:
Çatalca is thousands of years old of a human habitat. It is notable with its geographic position, agriculture and water sources where its people are multi-cultured. Its location, background and the population exchange are the factors that support this fact and it can be seen in the local history, traditions, dance and food. Today's its people are respectful to the differences and even proud of this characteristic. There is integration in community life in terms of multicultural society. Judas tree and its color have significant importance in Çatalca. There is a festival named after Judas tree and several public properties are painted in its color. Festivals date back to history, some of which Padishahs and nobles attended. Organic farming and the existence of clean drinking water resources are other attributes of Çatalca. For these reasons heavy industry and construction are moderated. Elbasan and İnceğiz Caves are examples to ancient structures. Aqueduct and Anastasius Walls are known historical architectures. Kız Taşı, myth of Shahmaran and Legends of Balkan War are some of the tales beside the local stories told by the citizens. Çanakça Baba is one of the many hollyman whose mausoleum resides within Çatalca. Phases of life, those starts via birth and end through death, possess local traditions. Vasilaki Efendi, Bacanos Brothers and Ataol Behramoğlu are some of important individuals of Çatalca. Disappearing of festivals, farming, lack of care for historical structures and nature are under the attention of local people.