Eğitim alanlarının sürdürülebilir planlama ve tasarım açısından değerlendirilmesi: Tokat örneği
Evaluation of educational areas in terms of sustainable planning and design: Example the case of Tokat
Yazar: NEZİHA BİLGE AKAEVREN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FADİM YAVUZ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Şehir planlama =   ; Şehircilik = Urbanization

Özet:
İnsanlığın ortak bir problemi olarak geleceği tehdit eden bir boyuta ulaşan çevre sorunları karşısında kentlerde her tür mekânı oluşturmada sürdürülebilir planlama ve tasarım benimsenmesi gereken önemli bir yaklaşımdır. Kentsel kullanımlar içerisinde büyük nüfus kitlelerine hitap eden kamusal alanlar ise daha sürdürülebilir bir gelecek oluşturabilmede özellikle değerlendirilmesi gereken alanlardır. Çocukların zamanlarının büyük bir bölümünü geçirdikleri eğitim alanları, çocuk gelişimi açısından büyük bir öneme sahip kamusal alanlardır. Bütün kamusal alanlar gibi eğitim alanlarının oluşturulma aşamasında sürdürülebilir planlama ve tasarım parametrelerine öncelik verilmesi, sürdürülebilir eğitim alanlarının kullanılmasının ve sürdürülebilir gelişmenin doğasında var olan değerlerin, eylemlerin ve ilkelerin eğitim ve öğretimin bütün biçimlerine dahil edilmesinin önemli ekonomik, eğitimsel, çevresel ve sosyal katkıları bulunmaktadır.
Bu tez kapsamında Tokat kenti içerisinde yer alan eğitim alanlarının sürdürülebilir planlama ve tasarım parametreleri doğrultusunda değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Bu hedef doğrultusunda saha çalışmaları okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve lise düzeylerindeki 12 örneklem alanında [23 Nisan Ulusal Egemenlik Anaokulu, 15 Temmuz Milli İrade Anaokulu, Devlet Hastanesi Anaokulu, İbn-i Kemal İlkokulu, Karşıyaka İlkokulu, Fevzi Çakmak Ortaokulu, Vakıfbank Namık Kemal Ortaokulu, Gazi Osman Paşa Ortaokulu, Milli Piyango İhya Balak Fen Lisesi, 15 Temmuz Milli İrade Anadolu Lisesi, Güzel Sanatlar Lisesi ve Gazi Osman Paşa Lisesi] gerçekleştirilmiştir. Örneklem eğitim alanlarının planlama ve tasarımlarındaki sürdürülebilirlik düzeyleri "imar planı verileri, arazi büyüklüğü, yer seçim kriterleri, ulaşım özellikleri, peyzaj tasarımı, plan tipolojisi, malzeme özellikleri, tasarım özellikleri ve sosyal özellikler" olmak üzere 9 değerlendirme kriteri çerçevesinde teknik bilgiler ve gözlemler doğrultusunda karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Son olarak değerlendirilen okullarda sürdürülebilir planlama ve tasarım parametrelerini destekleyen önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Sustainable planning & design is an important approach that should be adopted in creating all kinds of spaces in cities in the face of environmental problems that have reached a dimension that threatens the future as a common problem of humanity. Public spaces that appeal to large populations within urban uses are areas that should be especially evaluated in order to create a more sustainable future. Educational areas, where children spend most of their time, are public spaces that have a great importance in terms of child development. Like all public spaces, prioritizing sustainable planning & design parameters in the creation of educational spaces, the use of sustainable education spaces and the inclusion of the values, actions and principles inherent in sustainable development in all forms of education and training have important economic, educational, environmental and social contributions.
Within the scope of this thesis, it is aimed to evaluate the educational areas in the city of Tokat in line with sustainable planning & design parameters. In line with this goal, field studies were conducted in 12 sample areas at pre-school, primary, secondary and high school levels [23 Nisan Milli Egemenlik Kindergarten, 15 July Milli İrade Kindergarten, State Hospital Kindergarten, İbn-i Kemal Primary School, Karşıyaka Primary School, Fevzi Çakmak Secondary School, Vakıfbank Namık Kemal Secondary School, Gazi Osman Paşa Secondary School, Milli Piyango İhya Balak Science High School, 15 July Milli İrade Anatolian High School, Fine Arts High School and Gazi Osman Paşa High School]. The sustainability levels of the case educational areas were evaluated and compared in line with the technical information and observations within the framework of nine evaluation criteria: "zoning plan data, land size, site selection criteria, transportation characteristics, landscape design, plan typology, material properties, design features and social characteristics". Finally, suggestions were made that support sustainable planning & design parameters in the evaluated schools.