Feng Shui paradigması olarak mekansal deneyim
Spatial experience as Feng Shui paradigm
Yazar: BİLGE ŞAHİN
Danışman: PROF.DR. SEMRA AYDINLI
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Mimarlık = Architecture ; İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration

Özet:
Bu çalısmada Feng Shui paradigması kapsamında mekân ve mekânsal deneyimin neoldugu arastırıldı ve bu baglamda Türk Evi diger Dogu evleriyle karsılastırmalı olarakincelendi. Batı'da gittikçe popülerlesen Feng Shui, aslında bu haliyle içi bosaltılmıs birmodadan öteye gidememektedir. Ama disiplinlerarası bir yöntemle incelendiginde,önerilerinin çok daha derin oldugu görülür. Feng Shui, Kartezyen paradigmanın yerinialmıs olan yeni bilimsel paradigmayla parça-bütün iliskilerine yaklasımı açısından denkdüsmektedir. Feng Shui'de de bütün parçaların toplamından daha fazlasıdır ve buparadigma kapsamında mekânsal deneyim de bir bütündür. Mekânsal deneyim, mekânkavramına zaman boyutunun eklenmesiyle gerçeklesir. Mekânsal deneyimin içindeinsan da efendi degil, onun bir parçasıdır. Bu yaklasım açısından Dogu'yla Batıbirbirinden ayrılır. Feng Shui'de mekân-zaman, insan-çevre, dil-anlam, doga-kültür vesimbiyotik iliskileri de önemlidir. Çünkü mekânsal deneyim parçaların kendi aralarındave bütünle etkilesimden dogar. Türk Evi de mekânsal deneyimin bir bütün olarakalgılanması ve evin insanın organik bir uzantısı sayılması nedeniyle Feng Shui'nin temelilkelerine uyar. Türk Evi, Pekin Avlulu Evi ve Japon Evi'yle karsılastırıldıgında görülürki, aralarında önemli farklar olsa da, bu bütünsellik anlayısı onların özlerindebirbirlerine benzemelerini saglar. Feng Shui, insanı kötü enerjiden koruma ve olumluenerjiyi çagırma inanıslarından çıkmıs olsa da aslında önerdigi mekânsal deneyim ?insanın bir parçası olarak yasadıgı mekânla, çevreyle ve dogayla bütünlesmesi ? aslındaevrensel olarak uygulanabilir bir nosyondur.Anahtar Kelimeler: Feng Shui, Paradigma, Mekan, Mekansal Deneyim, Türk Evi.

Abstract:
In this research, space and spatial experience have been examined within Feng Shui;and Turkish House has been evaluated in this context comparatively with other Easterhousing styles. Feng Shui, which is now a popular concept in the West, is mere an emptyfashion like this. But when analyzed with an interdisciplinary approach, it can be seenthat it has much deeper solutions to offer. Feng Shui is in line with the new scientificparadigm which has replaced the Cartesian paradigm in its approach to the relation ofpiece and the whole. The whole is more than the sum of the pieces according to FengShui, and according to this paradigm, spatial experience should be regarded as a whole,too. Within the spatial experience, man is not a master, but is a piece of the whole. Therelations between space and time; man and environment; language and meaning; natureand culture; and symbiotic relations are also important in Feng Shui. Because, spatialexperience occurs through the interaction of the pieces among themselves and with thewhole. Turkish House corresponds to the main principles of Feng Shui as the spatialexperience is regarded as a whole, and the house is regarded as an organic extension ofits inhabitants. When Turkish House is compared to the Beijing Courtyard House andJapanese House, it can be seen that although there are important differences betweenthem this holistic vision prepares a common ground for them.Keywords: Feng Shui, Paradigm, Space, Spatial Experience, Turkish House.