Okullarda Suriyeli öğrencilere sunulan psikolojik danışma ve rehberlik hizmetlerine ilişkin okul psikolojik danışmanlarının görüşleri
The opinions of school counselors related to psychological counseling and guidance services provided to Syrian students in schools
Yazar: YILDIZ AY YILMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN ATİK
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Danışmanlar = Consultants ; Mülteciler = Refugees ; Psikolojik danışma = Psychological counseling ; Psikolojik hizmetler = Psychological services ; Rehberlik = Guidance ; Rehberlik hizmetleri = Guidance services ; Suriyeliler = Syrians ; Yabancı uyruklu = Foreign domectic ; Yabancı uyruklu öğrenciler = Foreign domestic students

Özet:
Bu araştırmanın amacı, okul psikolojik danışmanlarının okullarda geçici koruma kapsamındaki Suriyeli öğrencilere sundukları hizmetler, yaşadıkları güçlükler, ihtiyaçları ve sorunlara yönelik çözüm önerilerine ilişkin görüşlerinin incelenmesidir. Araştırmada fikir birliğine dayalı nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma için Konya ili Karatay, Selçuklu ve Meram ilçelerinde Suriyeli geçici koruma kapsamındaki öğrencilerin devam ettiği okullarda görev alan toplam 15 psikolojik danışmanla görüşme gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmelerde veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Katılımcılardan elde edilen görüşler, toplamda dokuz temel alan ile 63 kategori altında toplanmıştır. Elde edilen temel alanlar sırasıyla; rehberlik (PDR) servislerine yansıyan öğrenci sorunları, öğrencilerin öncelikli yardım ihtiyaçları, okullarda sunulan PDR hizmetleri, sorunların çözümüne yönelik alınan destekler, okullarda PDR hizmetlerinin sunumunda yaşanan güçlükler, PDR hizmetlerinin geliştirilmesine yönelik yapılabilecek çalışmalar, psikolojik danışmanların eğitim ihtiyaçları, olumlu değişimler ve son olarak öğrencilerin rehberlik servisine geliş şekilleridir. Bulgular genel olarak değerlendirildiğinde, okullardaki geçici koruma kapsamındaki Suriyeli öğrencilerin en çok dil, arkadaşlık ilişkileri, şiddet ve zorbalık, uyum, maddi ve ekonomik yardım talepleri ile akademik alanda sorunlar yaşadığı görülmüştür. Bununla birlikte okul psikolojik danışmanlarının bireysel görüşmeler ve aile görüşmeleri odaklı hizmet sunduğu, sorunların çözümüne yönelik okul idaresi ve öğretmenler ile sivil toplum kuruluşlarından destek alındığı, hizmetlerin sunumunda en çok dil ve psikolojik danışman yeterlikleri konularında güçlük yaşandığı görülmüştür. Psikolojik danışmaların ailelere yönelik çalışmalar ve psikososyal güçlendirme çalışmaları konusunda sistem desteğine gereksinim duydukları ve en çok travma ve psikososyal müdahale ile kültüre duyarlı psikolojik danışma konularında eğitime ihtiyaç duydukları da bulgular arasında yer almıştır.

Abstract:
The aim of this study was to examine the opinions of school counselors about the services they provided at schools for the Syrian students under temporary protection, the difficulties they experience while providing these services, their needs and their solution suggestions for these problems. The consensual qualitative research method was used in this research. Fifteen school counselors were interviewed in the study who work at the schools in Karatay, Selçuklu, and Meram districts of Konya that Syrian students under temporary protection attend. For these interviews, a semi-structured interview form was used as a data collection tool. The opinions of the participants were gathered under a total of 9 domains and 63 categories. The domains were as follows; the problems of students reflect in the psychological counseling and guidance (PCG) services, the priority needs of these students, the PCG services provided at schools, the received support for solving the problems, the difficulties in the provision PCG services at schools, the possible works for improving the PCG services, the training needs of counselors, the positive changes, and lastly the ways students come to the guidance services. When the findings were evaluated in general, it was seen that Syrian students under temporary protection in schools experienced problems mostly related to language, friend relationships, violence and bullying, adaptation, financial and academic issues. Besides, it was seen that the school counselors provided services focused on individual and family interviews, received support from school administration and teachers as well as non-governmental organizations in order to solve the problems, and had difficulty in language and counselor competencies in the provision of services. It was also found that counselors need system support for their works with families and psychosocial empowerment works and that they need training mostly in trauma and psychosocial intervention and culture-sensitive psychological counseling.