Sovyetler Birliği döneminde egemen ideolojinin Azerbaycan sinemasına yansıması /
Yazar: ROVSHAN JAVARLİ
Danışman: YRD. DOÇ. ŞÜKRÜ KÜNÜÇEN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Azerbaycan = Azerbaijan ; Azerbaycan sineması = Azerbaijan cinema ; Sinema = Cinema ; Sovyetler Birliği = Soviet Union ; İdeoloji = Ideology

Özet:
109 ÖZET Sovyetler Birliği'nde sistemin amacı, devrim ideolojisini insanlara empoze etmek olmuştur. Bu amaç için de sinema etkin bir şekilde kullanılmıştır. İşte tüm bu konulara tez çerçevesi dahilinde değinilmiştir. "Sovyetler Birliği Döneminde Egemen İdeolojinin Azerbaycan Sineması'na Yansıması " adlı tez çalışmasında, 1920 - 1941 yılları arasında Sovyetler Birliği döneminde Azerbaycan Sinemasında çekilen filmler, temaları itibariyle incelenerek, egemen ideolojinin bu filmlere yansıması ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu çalışma kapsamında ideoloji kavramına ve sinema - ideoloji ilişkisine değinilerek Sovyetler birliği öncesi Azerbaycan Sineması da incelenmiştir. Bu aşamalardan sonra 1920 yılından İkinci Dünya Savaşı'na kadar olan dönemde Azerbaycan Sineması'nda yapılan filmler tek tek temaları incelenerek görüş belirtilmiştir. Bu dönemde yapılan filmlerde ağırlıklı olarak hangi temaların işlendiği ortaya konulmuştur. Tezin ana temasını oluşturan egemen ideolojinin Azerbaycan Sineması'na 1920 - 1941 yıları arasında nasıl yansıdığı temalarla araştırılmıştır. İktidarın sinemayı kullanarak, devrim ideolojisini insanlara yansıtma çabaları ve bu çaba içinde de sinemayı bir propaganda aracı olarak kullanması bu tez çalışmasında ortaya konulmuştur.

Abstract:
110 SUMMARY In the Union of Soviet Socialist Republics only goal of the system was creating a new identity. During the creating this identity process any kind of devotion wasn't abstained from. All these topics are examined in this thesis. In the thesis, named "In the age of the Union of Soviet Socialist Republics, effects of dominant ideology to Azerbaijan Cinema", effects of dominant ideology, goverment and ideology of supreme class to topic of movies which filmed from 1920 to the Second World War was investigated. Structure of the Union of Soviet Socialist Republics is analized for this investigation in order to get some ideas about Azerbaijan Cinema history. And also in this thesis where Azerbaijan Cinema was started and major of the thesis that Azerbaijan Cinema before the the Union of Soviet Socialist Republics are investigated. After these steps, during the period from 1920 to the Second World War filmed movies in Azerbaijan Cinema are analized one by one and personel opinions are determined. Movies which filmed in this period especially which topics were discussed are shown. It is investigated that the effects of the dominant ideology to Azerbaijan Cinema, the major topic of this thesis, were reflected in which conditions and with which methods. And also it is tried to analized that efforts of the dominant class to maintain the socialist system by using the infirmity of people to cinema which has been a new art branch Azerbaycan Sineması a propaganda tool. Movies that couldn't be filmed without permission of the system, the Russian cinema actors who were ordered to help national cinema'sIll development in Turkish Republics and were sent to there, and the situation that prevented to grow up national artists are touched. Consequently, ideology pressure topic that has been analized in very few fountainhead is tried to put forward in Azerbaijan Cinema frame.