Farklı manda işletmelerinde kullanılan rasyonların süt bileşenleri ve enterik metan üretimi üzerine etkisi
The effect of rations used in different buffalo facilities on milk components and enteric methane production
Yazar: OĞUZHAN YAVRUCU
Danışman: PROF. DR. ÜNAL KILIÇ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Zooloji = Zoology

Özet:
Amaç: Bu çalışma, mandaların beslenmesinde kullanılan farklı yemlerin ve farklı yemleme şekillerinin (entansif ya da ekstansif) Anadolu mandalarında süt bileşenleri, in vitro gaz üretim parametreleri ve metan üretimi üzerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Anadolu mandalarında süt bileşenleri, in vitro gaz üretim parametreleri ve metan üretimi üzerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. 
Materyal ve Metod: Çalışmada entansif (3), yarı entansif (1) ve ekstansif (2) toplam 6 adet Anadolu Mandası işletmesinde bulunan laktasyondaki mandalardan (54 baş) alınan süt  örneklerinde süt bileşimi LactoStar model Funke Gerber Marka Alman malı Süt Analiz Cihazında yapılmıştır. Aynı işletmelerden süt örneklerinin alındığı dönemi içeren rasyon örneklerinde gaz üretimlerinin belirlenmesinde İn vitro gaz üretim tekniği (Hohenheim gaz testi), metan üretimlerinin belirlenmesinde ise infrared metan analizörü kullanılmıştır. Çalışmada elde edilen veriler için 2 grubun karşılaştırmasında t testi, 3 ve daha fazla grubun olduğu değişkenlerin karşılaştırılmasında tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. 
Bulgular: Çalışmada sonuçlarına göre mandaların yetiştirilmesinde kullanılan sistemlerin tercihinde işletmelerin kaba yem kaynaklarına (mera) erişimi önemli rol oynamıştır. Süt örneklerinde yağ içeriklerinin %7.10-9.38 arasında; protein içeriklerinin ise %4.36-5.10 arasında değiştiği belirlenmiştir. Merada beslenen mandaların süt verimi 2.41 kg/gün iken  TKR ile beslenen mandaların süt verimi 2.85 kg/gün olmuştur (P>0.05). Çalışmada kullanılan yemlerin nispi yem değerlerinin 94.78-119.25 arasında değiştiği görülmüştür.  İn vitro gaz üretimi bakımından ise 24 saatlik inkübasyon sonrası en yüksek değer Eks-1, Ent-2 ve YEnt-T yemlerinde belirlenmiştir. Çevresel açıdan önem arzeden metan üretimi bakımından ise yemleme şekli (Entansif, ekstansif, yarı entansif) ve yem tipi (Mera, TKR) bakımından farklılık görülmemiştir (P>0.05). Bununla birlikte OMS bakımından en yüksek değerleri ekstansif gruplar göstermiş olup, sonuç olarak OMS dikkate alınarak yapılacak değerlendirmede en yüksek metan üretiminin entansif  yemleme şeklinde, en düşük metan üretiminin ise ekstansif yemleme şeklinde olacağı belirlenmiştir. 
Sonuç: Sonuç olarak mandaların uygun bakım ve besleme şartlarında mevcut verimlerinin üzerine çıkabilecekleri ve düşük kaliteli kaba yem tüketimine bağlı gelişen entansif yetiştiricilikteki yüksek metan üretimlerinin de düşeceği söylenebilir. Bununla birlikte mandalarda metan üretimlerinin farklı rasyonlarla belirlenmesi üzerine in vivo denemelerin yürütülmesi önerilmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Ekstansif, Entansif, Manda, Mera, Metan, Süt Bileşeni

Abstract:
Aim: This study was carried out to determine the effects of different feeds and feeding methods (intensive or extensive) used in buffalo farming on milk compositions, in vitro gas production parameters and methane production of Anatolian buffaloes. 
Material and Methot: In the study, the composition of milk samples collected from lactating buffaloes (54 heads) in 6 Anatolian Buffalo farms, which are intensive (3), semi-intensive (1) and extensive (2), were analysed with LactoStar (a Funke Gerber Model of German Brand Milk Analyser). In vitro gas production technique (Hohenheim gas test) was used to determine gas production in ration samples from the buffalo farms in which milk was collected, and infrared methane analyser was used to determine methane production. After checking the homogeneity of the obtained data, statistical analysis was performed according to the two-factor nested-classification experimental design.
Findings: According to the results obtained in the study, the access of the farms to the roughage sources (pasture) played an important role in the preference of the systems used in the farming of buffaloes. It was determined that the fat contents of the milk samples varied between 7.10-9.38%, and the protein contents were between 4.36-5.10%. The milk yield of the buffalo fed with pasture was 2.41 kg/day, while the milk yield of the buffalo fed with TMR was 2.85 kg/day (P>0.05). It was observed that the relative feed values of the rations used in the study varied between 94.78 and 119.25. In terms of in vitro gas production, the highest value after 24 hours of incubation was determined in Eks-1, Ent-2 and YEnt-T feed samples. In terms of methane production, which is important from an environmental point of view, there was no difference (P>0.05) in farming systems (Intensive, extensive, semi-intensive) and feed type (Passage, TMR). However, the highest values in terms of OMD were shown by the extensive groups, and as a result, it was determined that the highest methane production would be in the intensive farming, and the lowest methane production would be in the extensive. 
Conclusion: As a result, it can be said that buffaloes can exceed their current milk yields through appropriate care and feeding conditions, and high methane production in intensive farming due to low quality forage consumption will decrease. However, it is recommended to conduct in vivo experiments to determine methane production of different rations used in buffaloes. 

Keywords: Extensive, Intensive, Buffalo, Pasture, Methane, Milk Composition