Beton barajlarda deformasyonların statik, kinematik ve dinamik modeller ile belirlenmesi: artvin deriner barajı örneği
Determination of deformations in concrete dams with static, kinematic and dynamic models: a case study artvin deriner dam
Yazar: BERKANT KONAKOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ LEYLA ÇAKIR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Kuruluş amacına sağlıklı bir şekilde hizmet edebilmek için barajların jeodezik veya geoteknik yöntemlerle periyodik olarak izlenmesi gerekmektedir. Bu amaçla, 2016 ve 2017 yılları arasında (dört dönem) GNSS ölçümlerine dayanarak, Türkiye'nin en yüksek çift eğimli beton kemer barajı olan Deriner Barajı üzerinde jeodezik deformasyon izleme çalışması yapılmıştır. Deformasyon ağı, daha önce DSİ (Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından tesis edilen 12 referans ve 7 obje noktasından oluşmaktadır. Her periyot serbest ağ dengelemesi yöntemine göre ayrı ayrı dengelenmiştir. Herhangi bir uyuşumsuz ölçüyü ortadan kaldırmak için korelasyonlu gözlemler için Huber yöntemi uygulanmıştır. Yatay ve düşey hareketleri tespit etmek için statik (-Ölçütü, IWST ve LAS), kinematik (Kalman-filtreleme) ve dinamik deformasyon modelleri uygulanmıştır. Daha sonra baraj suyu seviyesi değişimleri dikkate alınarak Kalman-filtre yöntemine dayalı dinamik bir model geliştirilmiştir. Tüm modellerin belirlediği hareketler benzer sonuçlar vermiştir. Bunun yanında, su seviye değişimi etkisi, baraj hareketlerinin oluşumunda önemli bir faktör olarak gösterilebilir. Beklendiği gibi, en büyük hareket baraj kretinin ortasındaki noktalarda belirlenmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen diğer bir sonuç ise hareketlerin jeodezik ölçülerle tespit edilebileceğidir.

Abstract:
To serve the purpose of their establishment in a healthy way, dams should be monitored periodically by geodetic or geotechnical methods. For this aim, in this thesis, geodetic deformation monitoring was conducted on the Deriner Dam, Turkey's highest double-curvature concrete arch dam, based on the GNSS measurements made within four periods between the years 2016 and 2017. The deformation network used in this thesis consisted of twelve reference and seven object points that were previously established by the DSI (The General Directorate of State Hydraulic Works). Each period was adjusted separately through the free adjustment method. The Huber method was used to eliminate any outliers in the correlated observations. The static (θ2-Criteria, IWST and LAS), kinematic (Kalman-filter) and dynamic (Kalman-filter) deformation models were utilized to detect the horizontal and vertical displacements. A dynamic model based on the Kalman-filter was also developed by considering the changes in the dam water level. It was observed that all the methods used resulted in similar displacements. It was also concluded that the changes in water level played a significant role in the movement of the dams. As expected, the greatest displacement was determined on the points that were in the middle of the dam crest. Another conclusion drawn from this thesis is that the geodetic measurements can be used to detect the dam displacements.