Küreselleşmenin kamu maliyesi üzerindeki etkileri ve Türkiye ekonomisinde ortaya çıkardığı sonuçlar
Effects of globalization on public finances and results uncovered in Turkish economy
Yazar: SİNAN ŞENTÜRK
Danışman: PROF. DR. COŞKUNCAN AKTAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ekonomi = Economics ; Maliye = Finance
Dizin: Ekonomik etki = Economic effect ; Kamu maliyesi = Public finance ; Küreselleşme = Globalization ; Türk ekonomisi = Turkish economy

Özet:
Ekonomik, siyasal, sosyo-kültürel alandaki gelişmelerin birbirlerini etkileme derecesinin artmasını ifade eden küreselleşme kavramı, 20. yüzyılın son çeyreğinden itibaren ekonomik boyutları itibariyle büyük ivme kazanmıştır. Özellikle, bilgi teknolojilerinin gelişimi, 1971 yılında Bretton Woods Sistemi'nin çökmesi ve uluslararası ekonomik-mali kuruluşların yaptığı düzenlemeler, mal ve hizmetler ile sermayenin mobilitesinin giderek artmasını sağlamıştır. Genişleyen uluslararası ticaret hacmi ve uluslararası sermaye hareketleri ise ekonomilerin ve maliye politikası araçlarının bu gelişmeler doğrultusunda dizaynını gerekli kılarak dünya genelindeki kamu maliyesi anlayışını değiştirmiştir. 
Vergileme alanında, sermayenin sınır ötesi hareketliliğinin artması sebebiyle ulus devletin vergilendirme yetkisinin daralması durumu söz konusudur. Kamu harcamalarında ise, aşırı borçlanmanın getirdiği faiz ödemeleri, verimli harcamaların arttırılması gerekliliği ve nesillerarası faydanın sağlandığı küresel kamusal mallara artan ihtiyaç doğrultusunda bir değişim söz konusudur. Özellikle 1973-79 Petrol Krizleri, 2008 Küresel Ekonomi Krizi ve Avrupa Borç Kriziyle birlikte bütçe ve cari işlemler açığı fazla olan ülkeler, borçlanma maliyetlerinin artmasıyla birlikte bütçe açığı, borçlanma ve faiz sarmalına girmişlerdir. Bu noktada, verimsiz harcamalara getirilen sınırlandırmalar, faiz dışı fazlanın hedeflenmesi, vergi oranlarına getirilen alt-üst sınırlamalarla birlikte enflasyona yol açmayacak ve rasyonel borç yönetimini sağlayacak borçlanma limitleri mali disiplinin tesis edilmesi için ilk adımı oluşturmaktadır. Kamu mali yönetiminde, faaliyetlerin kamunun bilgisi dahilinde, sorumluluk bilinciyle ve mevcut kaynaklarla maksimum çıktının sunulması şeklinde yürütülmesi mali kurallara işlerlik kazandırarak mali disiplini tam olarak tahsis etmekte ve ekonomik istikrarı sağlamaktadır.
Türkiye ise bu dönüşümlere 24 Ocak 1980 İstikrar Kararları ile ekonomisini dışa açarak dahil olmuştur. 1989 yılında yürürlüğe konulan 32 sayılı Kararname ve 2003 yılında kabul edilen 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu'yla birlikte de ekonominin küreselleşmesi tam anlamıyla sağlanmıştır.
Özellikle mal-hizmet ve uluslararası yabancı yatırımların Türkiye'ye çekilmesi için girişilen ekonomik altyapı çalışmalarının başarısı için kamu mali anlayışı da bu yönde değişim göstermiştir.  
 Sermayenin cezbedilmesi ve ülkede kalması için girişilen vergisel rekabetin zararlı boyutlara ulaşmaması için 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununda yapılan düzenlemeler önem teşkil etmektedir. Özellikle 1980'lerden sonra yüksek faize yönelen sıcak para girişlerinin artması ve kontrolsüzce yapılan kamusal harcamalar cari işlemler ve bütçe dengesini daha da bozarak toplam harcamalar içerisinde faiz harcamalarını ön plana çıkarmıştır. Bu bağlamda, 2000 yılından sonra 19. stand-by anlaşmasındaki faiz dışı fazla hedefi, enflasyonu önleyen 1211 sayılı Merkez Bankası Kanunu, net borç kullanımda rasyonalitenin sağlanmasını öngören 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ciddi öneme sahiptir. Özellikle, ödenek kullanımlarını kurallara bağlayan ve kamu mali anlayışında ciddi bir reform niteliğinde olan 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun içerdiği yapısal ve sayısal önlemler de söz konusu düzenlemeleri tamamlayıp, mali disiplini tahsis etmektedir.

Anahtar Kelimeler: Küreselleşme, Dünya ve Türkiye'de Kamu Maliyesi, 1970 Sonrası Ekonomik Krizler, Mali Kurallar, Türkiye Ekonomisi, Türk Kamu Maliyesinde Mali Kurallar.

Abstract:
The concept of globalization that expresses the increase in the degree of economic, political, socio-cultural developments affecting each other, since the last quarter 20th century, its economy dimensions have gained great acceleration. In particular, the development of information technologies, the collapse of the Bretton Woods System in 1971 and the arrangements were made by international economic-finansal organizations have led to a growing increase in the mobility of goods-services and capital. The expanding international trade capacity and international capital movements have changed the understanding of public finance around the world by requiring the design of economies and financial policy instruments in line with these developments.
In the field of taxation, due to the increase in the cross-border mobility of the capital, it is a situation of narrowing at taxation authority of the nation state. In public expenditures, there are a change in accordance the interest payments are brought by excessive borrowing, the necessity of increasing efficient expenditures and the increasing need for the global public goods that provide the inter-generational benefit. Especially, 1973-79 Oil Crises, 2008 Global Economic Crisis and The Europe Dept Crisis as a result the countries that the budget and current transactions are more deficit with their borrowing costs have increased, the budget deficit, borrowing and and interest were wrapped. At this point, the limitations imposed on inefficient expenditures, the targeting of primary surplus, the lower-upper limits imposed on tax rates and also the borrowing limits thats will not lead to inflation and will enable rational dept management are first step for the financial discipline. In the public financial administration, the execution of activities within public knowledge and responsibility awareness and also provision of maximum output with existing resources are to fully allocate financial discipline and economic stability. 
In Turkey, was involved in these transformations by liberalization of the economy with 24th January 1980 Stability Decisions. The globalization of the economy was fully provided with the Law Numbered 32 which was adopted in 1989 and the Direct Foreign Investments Act Numbered 4875 which was accepted in 2003. 
Especially, the public financial understanding has changed in this direction for the success of the economic infrastructure works that has been undertaken to attrack goods-services and international foreign investments to Turkey.
In order to attract capital and remain in the country with tax competition, the regulations made in the Corporate Tax Law Numbered 5220  are important so that the tax competition is not to reach harmful dimensions. Especially after the 1980s, the increase speculative capital entries that oriented to high interest and uncontrollably public expenditures have further disrupted current transactions and budget balance. Thereby, interest expenditures have taken over within total expenditures. In this context after the year 2000, targeting of primary surplus in 19. stand-by agreement, the Central Bank Act Numbered 1211 preventing inflation and also Law on Regulation Public Financing and Dept Management Numbered 4749 which envisioning the provision of rationality net dept use have a serious importance. Especially, structural and quantitative measures including Public Financial Managament and Control Law Numbered 5018 which bind the appropriations usage to the rules and constitute a serious reform in public financial understanding complete these arrangements and allocate financial discipline.

Keywords: Globalization, Public Finances in the World and Turkey, Economic Crises after the year 1970, Financial Rules, Economy of Turkey, Fiscal Rules in Turkish Public Finance.