Ortaokul Türkçe derslerinde somut olmayan kültürel mirasın kazandırılmasına yönelik bir araştırma
The effectiveness of texts in secondary school Turkish textbooks and the achievements related to these texts in cultural suggestions
Yazar: NURULLAH KARAOĞULLARI
Danışman: PROF. DR. KUDRET ALTUN
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Halk Bilimi (Folklor) = Folklore

Özet:
Kültürel değerlerin nesiller arası aktarımı toplumun köklerine bağlı biçimde yaşaması için son derece önemlidir. Kültürel değerler geniş bir yelpazede çok yönlü olarak sınıflandırılabilir. Bu çalışmada somut olmayan kültürel miras unsurları ile ilgili değer ve farkındalıkların ortaokul düzeyinde gelişmesi yönünde ortaya çıkan problemlerin çözülmesi amaçlanmıştır. Çalışma, nitel araştırma kapsamında eylem araştırması deseniyle yürütülmüştür. Araştırmacı tarafından somut olmayan kültürel miras değerlerini içeren metinler ve etkinlikler hazırlanmıştır. Hazırlanan eylem planı Hatay ili Hassa ilçesi 7.sınıf düzeyinde ve aynı sınıfta öğrenim gören 22 öğrenciye uygulanmıştır. Veri toplama sürecinde araştırmacı ve öğrenci günlükleri, etkinlik çalışmaları (doküman), görüşme, gözlem, tutum ölçeği, video ve fotoğraf kullanılmıştır. Dokümanlar içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda somut olmayan kültürel miras unsurlarına yönelik öğrenmelerin gerçekleştiği saptanmıştır. Ayrıca bu değerlere yönelik olumlu tutumların geliştiği ve farkındalığın arttığı gözlemlenmiştir. Söz konusu gelişmelerin somut olmayan kültürel miras unsurları kapsamında bulunan sosyal hayat, geleneksel el sanatları, sözlü gelenekler, doğa ve evren üzerine bilgi ve uygulamalar ile kültürel bilinç alanlarının tamamında olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The intergenerational transfer of cultural values is extremely important for the society to live in accordance with its roots. Cultural values can be classified in a wide variety of ways. In this study, it was aimed to solve the problems that arise in the development of values and awareness of intangible cultural heritage elements at secondary school level. The study was conducted with the action research design within the scope of qualitative research. Texts and activities containing intangible cultural heritage values were prepared by the researcher. The prepared action plan was applied to 22 students studying at the 7th grade level and in the same class in Hassa district of Hatay province. Researcher and student diaries, activity studies (documents), interviews, observations, attitude scale, videos and photographs were used in the data collection process. The documents were subjected to content analysis. As a result of the research, it was determined that learning about intangible cultural heritage elements took place. In addition, it was observed that positive attitudes towards these values were developed and awareness was increased. It was determined that these developments were in all areas of social life, traditional handicrafts, oral traditions, knowledge and practices on nature and the universe, and cultural consciousness, which were within the scope of intangible cultural heritage elements.