Hemşirelerin kariyer engellerinin kariyer geleceği ve beyin göçü niyetlerine etkisi
Career obstacles of nurses the future and its effect on brain drain intentions
Yazar: SELDA ARI
Danışman: DOÇ. DR. NURPERİHAN TOSUN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Kuruluşları Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management

Özet:
Yetişmiş insan sermayesi geçmişten günümüze tüm toplumların gelişim ve ilerlemesinin temel yapıtaşını oluşturmaktadır. Ülkelerin yetişmiş insan sermayesinin sosyal, ekonomik ve mesleki gibi sebeplerden ötürü kaybedilmesi durumu olarak nitelendirilen beyin göçü kavramı günümüzde küresel bir sorun olarak kabul edilmektedir. Küreselleşme ve teknolojinin artması gibi nedenlerle beyin göçü az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde yetişmiş insan gücünün kaybı açısından oldukça önemli bir sorun oluşturmaktadır. 2019 yılında başlayan Şiddetli Akut Solunum Sendromu-Koronavirus-2 (Covid-19) pandemisi ile birlikte tüm ülkelerde hemşire ihtiyacı artmıştır. Ekonomik Kalkınma ve İş birliği Örgütü (OECD) 2022 istatistiklerine göre ülkemizde 1000 kişi başına düşen hemşire sayısı 2,760 olup 37 OECD ülkesi arasında 34. sıralamadadır. Bu çalışmanın amacı hemşirelerin Covid-19 sonrası kariyer engelleri, kariyer geleceği ve beyin göçü niyetleri düzeylerinin belirlenmesi ve bu üç değişken arasındaki ilişkilerin ve etkilerinin incelenmesidir. 
Tanımlayıcı nitelikteki çalışmanın verileri, sosyo-demografik ve mesleki özellikler formu, hemşirelikte kariyer engelleri ölçeği, kariyer geleceği ölçeği, hemşirelik öğrencilerinde beyin göçüne yönelik tutum ölçeği ile Şubat 2023 ve Mart 2023 tarihleri arasında toplanmıştır. Kesitsel ve tanımlayıcı tipte yapılan çalışmanın evrenini Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nde çalışan tüm hemşireler (n=773) oluşturmaktadır. Gönüllük esaslı olarak yapılan çalışmaya 199 hemşire katılmıştır. Veriler Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) 26.0 programında tanımlayıcı istatistikler ve Hayes'in Process makrosu ile değerlendirilmiştir. 
Ölçekler arası ilişkilerin belirlenmesinde pearson korelasyon analizinden yararlanılmıştır. Katılımcıların hemşirelikte kariyer engelleri ölçeğinden aldıkları puan ortalaması 105.45±21,11, kariyer geleceği ölçeğinden (KARGEL) aldıkları puan ortalaması 3.65±0,82 ve hemşirelik öğrencilerinin beyin göçüne yönelik tutum ölçeğinden (HÖBGYTÖ) aldıkları puan ortalaması da 42.79±18,93 olarak saptanmıştır. Çalışmada kariyer geleceği düzeyi arttıkça kariyer engelleri algısının azaldığı saptanırken, kariyer engelleri algısı arttıkça kariyer geleceği düzeyinin azaldığı ve beyin göçü niyetinin kariyer engelleri algısına paralel olarak arttığı saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Beyin Göçü, Kariyer Engelleri, Kariyer Geleceği

Abstract:
Mature human capital has been a fundamental factor in the development and progress of all societies from the past to the present. The concept of brain migration, described as the loss of a country's mature human capital for social, economic and professional reasons, is now seen as a global problem. For reasons such as globalization and the rise of technology, brain migration is a major problem in terms of the loss of manpower grown in underdeveloped and developing countries. With the pandemic of severe acute respiratory syndrome - Coronavirus-2 (Covid-19) - starting in 2019, the need for nurses in all countries has increased. According to the Organization for Economic Development and Cooperation (OECD) statistics for 2022, there are 2,760 nurses per 1,000 people in our country, ranking 34th among 37 OECD countries. The aim of the study is to identify nurses' levels of post-Covid-19 career impairment, career prospects, and brain migration intentions, and to study the relationships and effects between these three variables. 
 The data in the defining study, the form of socio-demographic and vocational characteristics, the career handicap scale in nursing, the future career scale, the attitude scale for brain migration in student nurses, were collected between February 2023 and March 2023. All nurses working at the Sivas Republic University Hospital for Health Services Practice and Research (n=773) form the universe of the comprehensive and defining type of study. 199 nurses participated in the volunteer study. Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) 26.0 
 Evaluated by Hayes' Process macro. Pearson's correlation analysis was used to determine inter-scale relationships. Participants scored an average of 105.45 ± 21.11 on the Career Disabilities Scale in Nursing, a average of 3.65 ± 0.82 on the Future of Career Scale (KARGEL) and a mean of 42.79 ± 18.93 on the Attitude to Brain Migration Scale of nursing students. 
 The study found that the higher the level of career prospects, the lower the perception of career disabilities, the greater the percentage of career difficulties, and the smaller the intention of brain migration, in parallel with the perceptions of career obstacles. 
     Keywords: Nursing, Brain Migration, Career Disabilities, Careers Future