Niğde yöresinde Babesia Ovis'in seroprevalansı üzerinde araştırmalar
Study on seroprevalance of babesia ovis around Nigde province
Yazar: MUSTAFA KARATEPE
Danışman: PROF.DR. ŞÜKRAN DİNÇER
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Parazitoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2001
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Niğde Yöresinde Babesia ovis'in Seroprevalansı Üzerinde Araştırmalar Bu çalışma, Mart 1999-Şubat 2000 tarihleri arasında Niğde yöresinde B. ovis'in seroprevalansının araştırılması amacı ile yapılmıştır. Çalışmanın başlangıcında Niğde iline bağlı ve koyunculuğun yoğun olarak yapıldığı Gümüşler, Ulukışla (ilçe), Dikilitaş, Ulukışla (kasaba), Halaç, Kılavuz, Postallı, Konaklı, Darboğaz, Bor, Kızılca ve Kavuklu araştırma merkezleri olarak seçilmiştir. Çalışma süresince her ay bir merkeze gidilerek rastgele seçilen bir yaş ve üzerindeki 100 koyun belirlenmiştir. Çalışma grubunu oluşturan koyunlar, B. ovis'in varlığı yönünden hem ELISA testi ile serolojik hem de kan frotilerinde eritrositer form bakımından muayene edilmiştir. Bu amaçla bu koyunlardan serum elde etmek için lOml kan alınmış ve kan frotisi yapılmıştır. Ayrıca koyunlar vektör kene ve klinik babesiosis yönünden muayene edilmiştir. Serumda anti-2?. ovis antikorları ELISA testi ile tespit edilmiştir. Kan frotileri methanol içerisinde tespit edildikten sonra Giemsa boyası solüsyonu (%5) ile boyanmış ve 200 mikroskop sahası B. ovis piroplasmlan yönünden muayene edilmiştir. Koyunlar üzerindeki keneler toplanarak tür tayinleri stereo-mikroskopta yapılmıştır. Niğde yöresinde muayene edilen toplam 1200 koyunun 645 (%53,75)'inin B. ovis'e karşı antikor taşıdığı, 297 (%24,75)' sinde ise B. ovis'in piroplasm formlarının bulunduğu tespit edilmiştir. Seropozitif koyunlar ile piroplasm taşıyan koyunlar arasındaki farklılığın istatistiksel yönden önemli olduğu görülmüştür (p<0,05). Serolojik olarak B. ovis'p en fazla Ağustos (%85) ve Eylül (%82), mikroskobik olarak ise en fazla Temmuz (%54) ayında rastlanmıştır. Bu çalışma süresince hayvanların hiçbirinde klinik babesiosis görülmemiştir. Araştırma süresince koyunlar üzerinde toplam 637 adet kene bulunmuştur. Bu keneler %93,09 (593/637) Rhipicephalus bursa, %4,23 (27/637) Haemaphysalis punctata, %0,78 (5/637) Dermacentor niveus, %0,62 (4/637) Dermacentor marginatus, %0,62 (4/637) Haemaphysalis inermis, %0,31 (2/637) Hyalomma anatolicum anatolicum, %0,15 (1/637) Eyalomma anatolicum excavation ve %0,15 (1/637) Ixodes ricimts olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak, Niğde yöresinde koyunlarda B. ovis enfeksiyonunun subklinik seyrettiği belirlenmiş, B. ovis'in serolojik ve mikroskobik incelemelerde yüksek düzeyde bulunduğu saptanmıştır.Anahtar Sözcükler : Babesia ovis, ELISA, koyun, Niğde, seroprevalans.

Abstract:
Study on Seroprevalance of Babesia oris Around Nigde Province This study was carried out in order to detect the seroprevalance of Babesia ovis around Nigde between March 1999 and February 2000. At the beginning of the study the villages of Gümüşler, Dikilitaş, Ulukışla, Halac, Kılavuz, Postallı, Konaklı, Darboğaz, Kızılca, Kavuklu and the districts of Ulukışla and Bor were chosen as study sites in Nigde province. Each month, one of the study sites was visited once and a total of one hundred sheep which were one year old or more than one year old, were selected randomly as the study sample. Blood smear was prepared from the ear of each sheep and blood samples were collected from punctured jugular vein in a steril tube. All of the sheep were examined clinically for babesiosis and vector ticks. The ticks were collected from the sheep for identification. The sera were separated from the blood and tested for anti-5. ovis antibody using ELISA. The blood smears were fixed in methanol and stained with Giemsa's solution (5%) and 200 microscope fields (xlOOO) in a slide were examined for B. ovis piroplasms. The ticks collected from the sheep were examined under stereo microscope and their species were identified. The 645 out of 1200 sera (53,75%) were positive for B. ovis. The examination of the blood smears showed that 297 out of 1200 sheep (24,75%) were piroplasm carrier. There were significant differences (p<0,05) between the results of microscopic and serologic examinations. According to the results of serologic examinations, B. ovis was highest in August (85%) and September (82%). In addition, the results of microscopic examination showed that B. ovis was highest in July (54%). None of the animals in the study sites developed clinical babesiosis during the period of this study. Throughout the study, a total of 637 ticks were identified as follows : Out of 637 ticks, 93,09% (593/637) Rhipicephalus bursa, 4,23% (27/637) Haemaphysalis punctata, 0,78% (5/637) Dermacentor niveus, 0,62% (4/637) Dermacentor marginatus, 0,62% (4/637) Haemaphysalis inermis, 0,31% (2/637) Hyalomma anatolicum anatolicum, 0,15% (1/637) Hyalomma anatolicum excavatum and 0,15% (1/637) Ixodes ricinus. As a result, B. ovis infection was determined that was subclinic progress on sheep around Nigde province. Babesia ovis was determined on high level in the serologic and microscopic examination.Key Words : Babesia ovis, ELISA, Nigde, seroprevalance, sheep.