Kardiyoverter defibrilatör implantasyonu yapılan kalp yetmezliği hastalarında psikososyal uyumun değerlendirilmesi
Evaluating psychosocial adjustment in heart failure patients with implantable cardioverter defibrillator implantation
Yazar: ARNEL BÖKE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. LEYLA ÖZDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Aritmi-kardiyak = Arrhythmia-cardiac ; Elektrik-kontraşok = Electric-counter shock ; Kalp yetmezliği = Heart failure ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Ventriküler fonksiyon = Ventricular function

Özet:
Çalışma implante edilebilir kardiyoverter defibrilatör (İKD) implantasyonu yapılan kalp yetmezliği hastalarında psikososyal uyumun değerlendirilmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Ankara'da Sağlık Bakanlığı'na bağlı Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Sağlık İşletmesi'nde pil kontrol ünitesine rutin kontrolleri için gelen 74 hasta oluşturmuştur. Çalışmanın verileri ?Hasta Bilgi Formu? ve ?Hastalığa Psikososyal Uyum Öz Bildirim Ölçeği (PAIS-SR) ile toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde bağımsız gruplarda t testi, tek yönlü anova, korelasyon katsayısı ve post hoc testleri kullanılmıştır. Hastaların çoğunluğunun (%85.1) erkek, %63.5'inin 51 yaş ve üzerinde, %52.7'sinin emekli ve ekonomik durumunun orta olduğu saptanmıştır. Hastaların %50'sinin kalp yetmezliği süresi 5 yıl ve altında olup, ejeksiyon fraksiyonu (EF) ortalamaları 24.56±6.19'dur. Hastaların %81.1'ine İKD, primer koruma nedeniyle takılmış ve %52.7'sinin İKD sonrası korku yaşadığı bulunmuştur. Çalışmada, İKD implantasyonu yapılan kalp yetmezliği hastalarının PAIS-SR toplam puan ortalaması 53.28±18.89 olup, %56.8'inin kötü uyum düzeyinde olduğu ve en fazla etkilenen alanların sağlık bakımına oryantasyon, mesleki çevre ve seksüel ilişki olduğu saptanmıştır. Sosyal desteği olmayan, sosyoekonomik düzeyi, EF'si ve kalp yetmezliği fonksiyonel sınıfı düşük olan, fazla ilaç kullanan, tıbbi durumunu kötü olarak algılayan, İKD implantasyonu sonrası korku yaşayan ve inkar etme/reddetme tutumu sergileyen ailelere sahip hastaların psikososyal uyumlarının kötü olduğu belirlenmiştir. Ayrıca psikososyal uyum ile ilaç sayısı, fonksiyonel sınıf ve şok alma sayısı arasında pozitif bir ilişki saptanmıştır (p<0.05).

Abstract:
This study was conducted descriptively in order to determine psychosocial adjustment of implantable cardioverter defibrillator implantation among patients with heart failure. This study?s sample consisted of 74 patients who admitted to pacemaker control unit for routine check-ups at Turkey High Specialization Teaching and Research Health Institution in Ankara, which is affiliated to the Ministry of Health. Data of the research was collected by using ?Patient Information Form? and ?Psychosocial Adjustment to Illness Scale? (PAIS-SR). For statistical analysis of the data, independent samples t test, one way anova, correlation coefficient and the post hoc tests were used. It was determined that the majority of the patients were male (85.1%), 51 years old and above (63.5%), retired (52.7%) and had medium level of income. 50% of the patients suffered from heart failure for five years or less than five years, and their ejection fraction (EF) average was 24.56±6.19. 81.1% of the patients was performed implantable cardioverter defibrillator for primary prevention, and it was found out that 52.7% of patients had faced fear after ICD. In the study, PAIS-SR total scale average of the heart failure patients with ICD was 53.28±18.89 and, 56.8% of them showed poor adjustment. The leading concerns were health care orientation, professional environment and sexual relationship. The patients with low socio-economic status, EF and heart failure functional class, who had no social support, who used more drugs, who perceived their medical condition as unhealthy, who faced fear after ICD implantation, and who had families in denial or rejection were found out to have poor psychosocial adjustment. Furthermore, a positive relationship between psychosocial adjustment and number of drugs, functional class, number of shocks performed was found (p<0.05).