Türk askeri eğitim sürecine yönelik tarihsel bir inceleme: Program geliştirme ve uygulamaya ilişkin öneriler
The historical review of the Turkish military training: Suggestions for curriculum development and implications
Yazar: MEHMET GÜN
Danışman: PROF. DR. NURAY SENEMOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Öz
Bu çalışmanın amacı; Eski Türkler olarak bilinen İskitlerden başlayarak günümüz Türkiye Cumhuriyeti'ni de içine alan tarihsel süreçte, Türklerde subay ve astsubay yetiştirme eğitimlerinin hangi kurumlarda, nasıl yapıldığını incelenmek ve elde edilen bulgular doğrultusunda subay, astsubay yetiştirme eğitim programlarının geliştirilmesine ve uygulanmasına ilişkin öneriler ortaya koymaktır. Çalışmada, betimsel araştırma türlerinden tarihsel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Verileri bakımından nitel araştırmadır. Veri kaynakları dokümanlar ve uzmanlardır. Veriler, doküman incelemesi (belgesel tarama) ve görüşme yöntemleriyle toplanmış; doküman analizi ve içerik analizi ile analiz edilmiştir.
Elde edilen bulgularda; Türk eğitim tarihinde subay ve astsubay yetiştirme faaliyetlerinin önemli bir yeri olduğu, 3 bin yıllık süreçte gelişerek ve sonraki Türk devletlerine miras bırakılarak sürdürüldüğü görülmüştür. Türk tarihinde bu eğitimler; erken yaşlarda başlayacak biçimde, askeri disiplin temelli, gerçek yaşamla bütünleşik, göreve yönelik, kullanışlı, liderlik niteliği geliştirme odaklı, disiplinlerarası tasarımla, liyakat sahibi personel yetiştirmek üzere yürütülmüştür. Günümüzde, Milli Savunma Üniversitesine bağlı harp okulları ve astsubay meslek yüksekokullarında geleceğin nitelikli subay ve astsubayları yetiştirilmeye çalışılmaktadır.
Araştırmada, subay ve astsubay yetiştirme eğitim programlarının adayların üst düzey düşünme ve yürütücü biliş becerileri ile geleceği inşa edeceği düşünülen; disiplinli, sentezleyen, yaratıcı, saygılı ve etik zihin alanlarını geliştirecek şekilde zenginleştirilmesi sonucuna varılmıştır. Ayrıca Eski Türklerden itibaren süregelen, Türklerde askeri eğitimlere erken yaşlarda başlanması geleneği ile yüzlerce yıllık kurum kültürünün sürdürülmesi, harp okullarına kaynak çeşitliği sağlanması bakımından askeri liselerin yeniden açılması hususunun değerlendirilmesi önerilmiştir.

Anahtar sözcükler: Türk askeri eğitim tarihi, askeri eğitim, askeri eğitim programı, subay yetiştirme, astsubay yetiştirme

Abstract:
Abstract
This study aims to examine in which institutions and how the training of officers and non-commissioned officers (NCO) was carried out in the historical process from the Scythians known as the Ancient Turks to the Republic of Türkiye, and to put forward suggestions for the development and implementation of officer and NCO training programmes. The study was conducted through historical research design, a descriptive research method. It is qualitative research in terms of data. Data sources are documents and experts. Data were collected through document analysis and interviews, and document analysis and content analysis were used to analyse the data.
The results reveal that officer and NCO training occupy an important place in the history of Turkish military education, and this training was continuously improved over a period of about three thousand years and passed on to the newly founded Turkic states. In Turkish history, these trainings have been carried out in an interdisciplinary design, starting at an early age, based on military discipline, integrated with real life, task-oriented, useful, with a focus on developing leadership qualities.
It was concluded that curriculum should be enriched in a way to develop candidates' higher order thinking and metacognitive skills and disciplined, synthesising, creating, respectful, and ethical mind areas that are thought to build the future. In addition, it was suggested that to maintain the centuries-old institutional culture, and to provide a diversity of resources for war schools, military high schools should be reopened to start education early as it was in the Turkish military education tradition.

Keywords: history of Turkish military education, military education, military education program, officer training, NCO training