Türkiye'de Tendinitis geçiren yarış atlarında klinik ve ultrasonografik bulguların yarış performansıyla ilişkilendirilmesi
Relationship between clinical and ultrasonographical findings and racing performance in racehorses with Tendinitis in Turkey
Yazar: GÜLSÜM ÜLKE KABAKAYA ÇALIŞKAN
Danışman: PROF. DR. O. SACİT GÖRGÜL
Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Çalışmada, safkan İngiliz ve Arap yarış atlarındaki metakarpal fleksor tendo lezyonlarında, klinik ve ultrasonografik bulguların atın yarış performansıyla ilişkilendirilmesi ve prognostik önemlerinin ortaya konulması amaçlandı.Metakarpal fleksor tendolarında tendinitis veya peritendinitis saptanan 118 safkan İngiliz (n=62) ve Arap (n=56) atlarına ait, toplam 120 olgu değerlendirildi. Ultrason muayenelerinde, 5-7,5 MHz'lik lineer ve 6 7,5 MHz'lik mikrokonveks problar kullanıldı.Klinik olarak genel ve topallık tanısına yönelik özel muayeneler yapıldı. Ultrasonografik muayeneler palmar metakarpal bölgede, ölçümler eşit mesafeli dört seviyede yapıldı. Olguların yarış kayıtları, yarışa dönme oranları, sakatlanma öncesi ve sonrası koştukları yarış sayıları ile performans skorları bakımından incelendi. İstatistikî değerlendirmelerde SPSS 13.0 programı kullanıldı.Olgulardan 102'sinde (% 85,0) tendinitis (21 fazla gerilme, 55 akut ve 26 kronik tendinitis), 18'inde (% 15,0) peritendinitis saptandı. Tendinitis oluşumunda sakatlanma öncesi 3 aylık dönemde koşulan pist zeminlerinin, yarış sayısı ve mesafelerinin etkili olmadığı (p>0,05), ancak bu dönemde koşulan yarış sayısı ve mesafelerinin tendinitis derecesine etkili olduğu (p<0,05) bulundu. Bununla birlikte bu yarışlardaki koşuların yönleri ile etkilenen ekstremite ve lezyon yerleşimi arasında anlamlı bir ilişki olmadığı saptandı (p>0,05). Sakatlanma sonrası yarışa dönme oranları ve yarış performansları bakımından aygırların kısraklara oranla (p<0,05), peritendinitis olgularının tendinitislilere oranla (p<0,01) daha başarılı, tendo lezyonu şekillenen olguların ise lezyon şekillenmeyenlere kıyasla daha başarısız olduğu (p<0,05) ortaya konuldu. Tendoda kalınlaşma olması ve tendoda inhomojen görünüm ile lezyon varlığı arasında anlamlı bir ilişki bulundu (sırasıyla p<0,05 ve p<0,001).Tendinitis geçiren safkan İngiliz ve Arap yarış atlarının tendolarında lezyon, kalınlaşma ve ekojenite değişikliği şekillenenlerde, sakatlanma sonrasında yarış performanslarının, dolayısıyla prognozun olumsuz etkilendiği sonucuna varıldı.Anahtar sözcükler: Tendinitis, ultrason, İngiliz ve Arap yarış atı, yarış performansı.

Abstract:
The objective of this study was to determine the relationship between clinical and ultrasonographical findings and racing performance in Thoroughbred and Arabian race horses with metacarpal flexor tendon injury and their prognostic relevance.120 limbs out of 118 race horses (Thoroughbreds n=62, Arabians n=56) with palmar metacarpal pain and/or swelling were included. Five-7.5 MHz linear and 6 7.5 MHz microconvex transducers were used for ultrasonographic examinations.General clinical and lameness examinations were performed. Ultrasonographic examination of the palmar metacarpal region was carried out with measurements on four levels with equal distance to the accessory carpal bone and each other. Ratios of return to racing, race numbers before and after injury and performance scores of these cases were evaluated out of race records. SPSS 13.0 programme was used for statistical analysis.Tendinitis (n=102, 21 strain, 55 acute and 26 chronic tendinitis, 85,0 %) and peritendinitis (n=18, 15,0 %) were diagnosed in 120 cases. There was no correlation between occurrence of tendinitis and race track surfaces, race numbers and distances run three months prior to injury (p>0,05). Nevertheless, there was a significant relation between degree of tendinitis and race numbers, as well as race distances three months prior to injury (p<0,05). There was no relation between side of race track and affected limb, as well as localisation of the tendon lesion (p>0,05). Stallions were more successful than mares concerning race numbers and racing performance scores after injury (p<0,05). Also, cases with peritendinitis were more successful than cases with tendinitis (p<0,01). However, cases with a distinct lesion were less successful than cases without a lesion (p<0,05). There was a statistically significant relationship between presence of a lesion and tendon thickening, as well as alterations in echogenicity (p<0,05 and p<0,001, respectively).In conclusion, racing performance of Thoroughbred and Arabian horses with tendon injury and prognosis were negatively affected by the presence of a lesion, tendon thickening and alterations in echogenicity.Key words:Tendinitis, ultrasound, Thoroughbred, Arabian, race horse, racing performance.