II. Abdülhamid dönemi veladet-i hümâyûn kutlamaları
Birthday celebrations at the Abdülhamid II era
Yazar: KAMİL ÇAYIR
Danışman: PROF. DR. HASAN KURT
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı / İslam Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Tarih = History

Özet:
Bu çalışma Giriş dışında üç bölümden oluşmuştur. Tezin giriş bölümünde; araştırmanın problemi, sınırları, amacı, önemi, metodu, kaynakları ve terminolojiden bahsedilerek velâdet kutlamaları ile ilgili yapılan çalışmalar hakkında bilgi verilmiştir. Ayrıca Osmanlı'da velâdet kutlamaların tarihi seyri ele alınarak Hz. Peygamber'in, padişah çocuklarının ve II. Abdülhamid öncesi padişahların velâdet kutlamalarından bahsedilmiştir. 
Birinci bölümde II. Abdülhamid dönemi velâdet kutlamaları ele alınarak kutlamaların ilanı ve nasıl gerçekleştirildiği hakkında bilgiler verilmiştir. Başta saray olmak üzere İstanbul'da, taşrada ve sefârethânelerde gerçekleştirilen kutlamalardan ayrıntılı olarak bahsedilmiştir. Taşradaki kutlamalar Rumeli, Anadolu ve Arap vilayetleri olarak üç ayrı bölümde incelenmiştir. 
İkinci bölümde velâdet kutlamalarının dönemin basınına yansımaları incelenmeye çalışılmıştır. Konuya girizgâh olması bakımından öncelikle Abdülhamid döneminde basın hakkında genel bilgiler verilmiş, sonrasında Osmanlı Türkçesi'nde ve yabancı dilde çıkarılan gazetelerdeki velâdet haberleri ele alınmıştır. Osmanlı Türkçesi'ndeki gazetelerde velâdet haberleri "gazete başyazıları" ve "şiirler" olmak üzere iki başlık altında incelenmiştir. Bölümün sonunda ise velâdet kutlamalarının dönemin muhalif gazetelerindeki yansımasına yer verilmiştir. 
Tezin üçüncü bölümünde ise velâdet gününe özel uygulamalar ele alınmıştır. Bu kapsamda velâdet gününe özel olarak ihdas edilen teşrifât kaideleri, açılışlar, taltifler, yerli ve yabancı devlet adamları ve halktan gönderilen tebrikler, mahkûmların affedilmesi ve velâdet günlerinde saraydan gönderilen ve saraya gönderilen hediyeler incelenmiş, bu güne özel olarak kaleme alınan şiirler, duânâmeler ve düşürülen tarihler hakkında bilgi verilmiştir.

Abstract:
This study consists of three parts except the Introduction. The introduction chapter presents the problem of the study, limits, purpose, importance, method, sources and terminology of the research and information about the work on birthday celebrations at the Abdulhamid II era. The historical process has been examined about birthday celebrations in Ottoman Empire, incluiding birthday of Prophet Mohammad, sultan's children and sultans before Abdulhamid.  
The first chapter includes about birthday celebrations at Abdulhamid II era. Information was given about how the celebrations were announced and carried out. Especially in the palace, celebrations in Istanbul, in the countryside and embassies detailed information is given. The countryside has been examined in three parts as Anatolia, Rumelia and Arabian region.
In second part the transmission of the celebrations to the newspapers is examined. First of all, information about the press of the period Abdulhamid II was given and then was examined birthday news in Ottoman and foreign languages. Ottoman newspapers were analyzed in two parts as editorials and poems. At the end of the chapter, the news about the birthday celebrations in the opposition newspapers are mentioned.
In the third part of thesis special applications to birthday are discussed. Like protocol rules, openings, awards, congratulations from local and foreign dignitaries and the public and amnesty of prisoners, gifts sent to and from the palace. And finally poems, prayer texts and chronogram about the birthday of Abdulhamid were discussed.