Marinalarda faaliyet gösteren yiyecek-içecek işletmelerinde tüketici tercihlerini etkileyen faktörlerin tespitine yönelik bir araştırma
A research on the determination of factors affecting consumer preferences in food and beverage businesses operating in marinas
Yazar: HİLAL BAŞTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET SARIOĞLAN
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Deniz turizmi = Maritime turizm ; Marinalar = Marinas ; Tüketici tercihleri = Consumer preferences ; Yat turizmi = Yacht tourism ; Yiyecek içecek işletmeleri = Food and beverage operations

Özet:
Hizmet sektörü içerisinde önemli bir paya sahip olan turizmin önemli bileşenlerinden birisi olan deniz turizmi hem Dünya'da hem de Türkiye'de ülke ve bölge kalkındırılması açısından önemli bir yere sahiptir. Deniz turizmi içerisinde yer alan ve alternatif turizm çeşitlerinden birisi olan yat turizmini oluşturan bileşenlerden birisi de marina işletmeleridir. Yat turizmine olan ilginin artmasıyla birlikte marina işletmelerinin hem sayılarında hem de bağlama kapasitelerinde de artışlar meydana gelmiştir. Marina işletmelerinde yaşanan artışlar ile birlikte hem ulusal hem de uluslararası düzeyde rekabet de giderek artmaya devam etmektedir. Artan rekabet ortamında rakiplerini geride bırakarak sürdürülebilirliği sağlamak ve daha yüksek oranlarda kar elde etmek isteyen marina işletmelerinin bunu sağlayabilmelerinde, bünyesinde faaliyet gösteren yiyecek-içecek işletmeleri önemli bir unsurdur. Marinalarda faaliyet gösteren yiyecek-içecek işletmelerinin sürdürülebilirliğini sağlayarak kar elde etmek ve hem bölge hem de ülke kalkındırılmasında etkili olabilmeleri için tüketicilerin yiyecek-içecekle ilgili tercihlerinde önemli olan faktörleri belirlemeleri gerekmektedir. Bu doğrultuda yapılan çalışmanın amacı; marinalarda faaliyet gösteren yiyecek-içecek işletmelerinde yiyecek ve içecek, servis ve personel, temizlik ve hijyen, menü, fiyat ve fiziki çevre ile ilgili unsurların tüketici tercihlerinde hangilerinin ne derece ve ne yönde etkisi olduğu saptanmaya çalışılmıştır.

Çalışma beş bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünü oluşturan giriş bölümünde, çalışmanın problemi, amacı, önemi varsayımları ve sınırlılıkları yer almaktadır. İkinci bölümde ise ilgili alan yazına yer verilmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünü oluşturan yöntem kısmında araştırmanın hipotezleri, evren ve örneklemi, veri toplama aracı ve tekniği, veri toplama süreci ele alınmıştır. Dördüncü bölümde, araştırmanın bulguları ve yorumlara yer verilmiştir. Beşinci ve son bölümde ise, bulgular ışığında elde edilen sonuçlar ve önerilerden oluşmaktadır.

Çalışmada kullanılan veriler anket yöntemi ile elde edilmiş olup, istatistiksel analizlerle test edilmiştir. Çalışmanın genel sonucu olarak, elde edilen veriler ışığında marinalarda faaliyet gösteren yiyecek-içecek işletmelerinde tüketici tercihlerini etkileyen faktörlerin demografik özelliklere bağlı olarak farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Ancak katılımcıların marinalarda faaliyet gösteren yiyecek-içecek işletmelerini tercih etmelerinde yiyecek ve içecekler, servis ve personel, temizlik ve hijyen, menü, fiyat ve fiziki çevre açısından sırasıyla; yiyeceklerin besleyici, lezzetli olması, farklı damak tatlarına hitap etmesi, servis edilen ürünlerin koku ve görünüşü itibariyle göze hitap etmesi, personelin kibar, güler yüzlü, yardımsever ve sorunlar karşısında çözüm odaklı olması, yiyecek ve içecek tüketiminde kullanılan araç gereçlerin temiz ve hijyenik olması, yemek alanı/masaların temiz olması, WC ve lavaboların düzenli/temiz olması, yiyecek-içecek çeşitliliğinin olması, yiyecek-içeceklerin farklı kültürlere hitap etmesi, menülerde ürünlerin görselleri ile birlikte verilmesi, ambiyansın diğer işletmelere göre daha iyi olması, araç park yeri mevcut olması ve ödenen ücrete göre verilen hizmet ve sunulan ürünlerin yeterli olmasının en önemli faktörler olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Deniz Turizmi, Yat Turizmi, Marina İşletmeleri, Yiyecek ve İçecek İşletmeleri

Abstract:
Sea tourism, which is one of the important components of tourism which has a significant share in the service sector, has an important place in terms of development of countries and regions both in the world and in Turkey. One of the components of yacht tourism, which is one of the alternative types of tourism within the sea tourism, is marina enterprises. With the increase in interest in yacht tourism, increases in both the numbers and the capacity of marina enterprises to connect have occurred. With the increase in Marina enterprises, competition continues to increase both at national and international levels. Food and beverage businesses operating within the marina are an important factor in ensuring sustainability and making higher profits by leaving competitors behind in an increasing competitive environment. In order to ensure the sustainability of the food and beverage businesses operating in the marinas and to make a profit and to be effective in developing both the region and the country, consumers need to determine the factors that are important in their food and beverage preferences. The aim of the study was to determine to what extent and in what direction the factors related to food and beverage, service and personnel, cleaning and hygiene, menu and price and physical environment in the food and beverage businesses operating in marinas have an effect on consumer preferences.

The study consists of five parts. In the introduction, which constitues the first part of the study contains the problem, purpose, importance assumptions and limitations of the study. In the second section, the related field is included in the article. In the method part of the third part of the study, hypotheses of the research, the universe and its sampling, data collection tool and technique, data collection process are discussed. In the fourth section, the findings and interpretations of the research are given. The fifth and final section consists of the conclusions and suggestions obtained in the light of the findings.

The data used in the study was obtained by survey method and tested by statistical analysis. The overall result of the study was that the factors affecting consumer preferences in the food and beverage businesses operating in marinas varied depending on demographic characteristics. However, the participants preferred the food and beverage businesses operating in marinas in terms of food and drinks, service and personnel, cleanliness and hygiene, menu, price and physical environment respectively; the food be nutritious, be delicious, smell and appearance of the products to cater to different palates, which are served as to make it appealing to the eye, the staff polite, friendly, helpful, and solution oriented to the problems must be of clean and sanitary equipment used in the consumption of food and beverages to be a dining area/desk is clean, toilet and sink for regular/clean, and the variety of food and beverage, and of food and beverages to cater to different cultures, was given to images of products along with the menu, and the ambiance is better than other businesses, it has been determined that the availability of car parking and the availability of services and products provided according to the price paid are the most important factors.

Key words: Sea Tourism, Yacht Tourism, Marina Enterprises, Food And Beverage Enterprises