Spinal anestezi uygulanan sezaryen operasyonlarında hastalarda gelişen hipotansiyona bağlı vazopressör ihtiyacının kalp atım hızı değişkenliği ile ilişkisinin araştırılması
Investigation of the relationship of vasopressor need due to hypotension and heart rate variability in patients at cesarean section operations which applied with spinal anesthesia
Yazar: KÜBRA BEKTAŞ
Danışman: PROF. DR. FATİH UĞUR ; DR. ÖĞR. ÜYESİ DUYGU YÜCEL
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Amaç: Bu araştırma, sezaryen operasyonunda spinal anestezi uygulanan gebelerde ölçülen kalp atım hızı değişkenliği parametreleri ile hipotansiyon açısından riskli olan hastaları öngörebilmek ve maternal hipotansiyonu henüz oluşmadan önlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve metod:  Araştırma, ilaç dışı tanımlayıcı gözlemsel bir çalışmadır ve Erciyes Üniversitesi Hastanesi'nde gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya 18-45 yaş aralığında ASA 2 olan ve spinal anestezi ile elektif sezaryen operasyonu yapılan gebeler dahil edilmiştir. Çalışmada kullanılması için 'CorSense Heart Rate Variability Finger Sensor by Elite HRV' cihazı ve cihazın akıllı telefon uygulaması kullanılmıştır. 102 gönüllü gebe hastanın oluru alındıktan sonra ayılma ünitesinde cihaz ile 5 dakika moniterize edilmiştir. Tüm veriler; her hasta için, bu uygulama ile hesaplanarak kaydedilmiştir. Standart moniterizasyon yapılan hastalara spinal anestezi işlemi uygulanmıştır. Sistolik kan basıncı başlangıç değerine göre %20 ve üzerinde düşüş gösteren hastalara, ameliyathanede rutin uygulamada olduğu üzere, düşük saptanan her ölçümde 10'ar mg bolus dozlar olacak şekilde efedrin miktarı intravenöz olarak uygulanmıştır. Toplamda 20 mg veya gereksinime göre daha fazla dozlarda efedrin miktarı uygulanan hastalar 'Grup 1' olarak adlandırılmıştır; mevcut kriterleri sağlamayanlar ise  'Grup 2' olarak belirlenmiştir. 
Bulgular ve Sonuç: Bu araştırma Grup 1'de 46 ve Grup 2'de 56 olmak üzere toplam 102 gebe hasta ile tamamlanmıştır. Çalışmaya katılım sağlayan hastalarda; Grup 1 hastaların yaşları 19-44 yıl aralığında ve yaş ortalaması 28,24±5,47 yıl, Grup 2 hastaların ise 18-45 yıl aralığında ve yaş ortalaması 31,32±6,50 yıldır. Araştırmada cihaz ile yapılan ölçümlerde; hasta grupları arasında HRV, RMSSD, SDNN, LN, pNN50%, TOTAL POWER, LF POWER ve HF POWER değerleri arasında ve grupların yaşları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmıştır. Anlamlılık analizleri sonucunda ilgili parametrelerin tümü ROC analizine alınmış; HRV, RMSSD, SDNN, LN, pNN50%, TOTAL POWER, LF POWER, HF POWER değerlerinin, duyarlılık ve özgüllük değerleri açısından, hipotansiyonu öngörmede belirleyici parametreler oldukları bulunmuştur. Bu değerlerin sezaryen operasyonlarında spinal anestezi uygulanan hastalarda hipotansiyonu öngörebilmek için kullanılabileceği düşünülmektedir. Araştırmada; HF POWER ve TOTAL POWER değerleri yüksek olan hastalarda spinal anestezi sonrası gelişen hipotansiyona bağlı vazopressör ihtiyacının yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Spinal anestezi kaynaklı hipotansiyon görülme açısından yüksek riskli hastaların önceden belirlenmesinin, sıvı replasmanı ve vazopressör uygulaması gibi önlemler ile bu oluşabilecek intraoperatif hipotansiyonun süresi ve şiddetinin azaltılabileceği düşünülmektedir. 

Anahtar kelimeler:  Gebe, hipotansiyon, HRV, kalp atım hızı değişkenliği, spinal anestezi

Abstract:
Aim:  This study was carried out in order to predict patients at risk for hypotension by measuring heart rate variability in pregnant women, who received spinal anesthesia during cesarean section and to prevent maternal hypotension before it occurs.
Materials and methods: : The research is a non-drug descriptive observational study and was conducted at Erciyes University Hospital. Pregnant women aged between 18-45 years with ASA 2 who underwent elective cesarean section with spinal anesthesia were included in the study. The 'CorSense Heart Rate Variability Finger Sensor by Elite HRV' device and the smartphone application of the device were used for use in the study. After obtaining the consent of 102 volunteer pregnant patients, they were monitored with the device for 5 minutes in the recovery unit. All data; calculated and recorded with this application for each patient. Spinal anesthesia was applied to the patients who underwent standard monitoring. Ephedrine was administered intravenously to patients whose systolic blood pressure decreased by 20% or more compared to the baseline value, as is the routine practice in the operating room, with bolus doses of 10 mg for each low measurement. Patients who received a total dose of 20 mg or more of ephedrine as needed were referred to as 'Group 1'; Those who did not meet the current criteria were determined as 'Group 2'.
Results and Conclusion: This study was completed with a total of 102 pregnant patients, 46 in Group 1 and 56 in Group 2. In patients participating in the study; The age of Group 1 patients was between 19-44 years and the mean age was 28.24±5.47 years, and the mean age of Group 2 patients was between 18-45 years and the mean age was 31.32±6.50 years. In the measurements made with the device in the research; There was a statistically significant difference between the HRV, RMSSD, SDNN, LN, pNN50%, TOTAL POWER, LF POWER and HF POWER values among the patient groups and between the ages of the groups. As a result of the significance analysis, all of the relevant parameters were included in the ROC analysis; HRV, RMSSD, SDNN, LN, pNN50%, TOTAL POWER, LF POWER, HF POWER values were found to be determinative parameters in predicting hypotension in terms of sensitivity and specificity values. It is thought that these values can be used to predict hypotension in patients undergoing spinal anesthesia in cesarean section operations. In the research; It was determined that the need for vasopressors due to hypotension developing after spinal anesthesia was high in patients with high HF POWER and TOTAL POWER values (p<0.05). It is thought that the duration and severity of intraoperative hypotension that may occur can be reduced by predetermining patients at high risk for hypotension due to spinal anesthesia, and by measures such as fluid replacement and vasopressor administration.

Key words: Heart rate variability, hypotension, pregnant, spinal anesthesia