Kalsiyum hidroksit ile tedavi edilmiş ve değişik kök kanal sealerları ile doldurulmuş dişlerin kırılma dirençlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the fracture resistance in root canals after treated with calcium hydroxide and obturated with different sealers
Yazar: FÜSUN FERAH
Danışman: PROF. DR. R. KEMAL SÜBAY
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş kırıkları = Tooth fractures ; Kalsiyum hidroksit = Calcium hydroxide ; Kök kanal dolgu materyalleri = Root canal filling materials ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy

Özet:
Çalışmamızın amacı, kök kanalları .02 ve .04 taper NiTi döner aletler ile şekillendirilen, 7 gün süresince kalsiyum hidroksit uygulanan ve farklı kök kanal sealerları kullanılarak doldurulan alt keser dişlerin kırılma dayanımını incelemektir. 420 adet alt keser dişin kuron kısımları mine-sement sınırından kesilmiş ve 13 mm' lik kökler rastlantısal olarak 21 gruba (n=20) ayrılmıştır. Kontrol 1 (grup 21-intakt) dışındaki tüm gruplarda kemomekanik şekillendirme yapılmıştır. Çalışmamızda NiTi döner alet sistemi olan RaCe kullanılarak, 400 adet dişin ½'sinde apikal şekillendirme .02/30, diğer yarısında ise .04/30 ile bitirilmiştir. .02/30 (n=100) ve .04/30 (n=100) ile şekillendirilen dişlerin 200 adedinde, toplam 10 grupta 7 gün süresince kanal içi medikament olarak kalsiyum hidroksit kullanılmıştır. Kemomekanik şekillendirme yapılan ve/veya medikament uygulanan 320 diş, dört gruba ayrılmıştır ve güta perka ve Activ GP (n=80), EndoSequence BC Sealer (n=80), MetaSEAL (n=80) ve AH Plus (control n=80) sealerları ile lateral kondansasyon tekniği ile doldurulmuştur. Kalan 80 diş ise boş bırakılmış ve kontrol 2 grubu olarak değerlendirilmiştir. Kök kanal patlarının polimerizasyonun tamamlanmasının ardından kökler akrilik bloklara gömülmüş ve dişler kırılana kadar baskı kuvveti (1mm/dk) uygulanmıştır. Bulguların istatistiksel analizleri için, normal dağılım gösteren parametrelerin gruplar arası değerlendirilmesinde `tek yönlü varyans analizi', alt grup karşılaştırmalarında `Tukey çoklu karşılaştırma' testi, ikili grupların karşılaştırmasında bağımsız `t' testi kullanılmış ve anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Çalışmamızda kemomekanik şekillendirme ve/veya medikament uygulanan dişler, intakt dişlerden istatistiksel olarak anlamlı oranda düşük kırılma dayanımları göstermiştir (p<0,05). .02 ve .04 taper ile apikal genişletme yapılan kontrol gruplarının kırılma dayanım değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farka rastlanmamıştır (p>0,05). Medikament uygulanan ve uygulanmayan kontrol gruplarının kırılma dayanım değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (p>0.05). Activ GP patı ile kanal dolgusu yapılan gruplarda, Kontrol 2 grubuna kıyasla, en yüksek kırılma dayanım değerleri elde edilmiştir. MetaSEAL ve EndoSequence BC Sealer ile kanal dolgusu yapılan grupların kırılma dayanım değerleri, .04 taper ile kemomekanik şekillendirme yapılan ve medikament uygulanan gruba oranla istatistiksel olarak anlamlılık göstermektedir (p<0,05). AH Plus/güta perka ile kanal dolgusu yapılan gruplar ile Kontrol 2 grupları arasında kırılma dayanım değerleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık gözlenmemiştir (p>0.05). Çalışmamızda kullandığımız köklerde, %85 (420/357) oranında BL yönde kırılma gözlenmiştir. Activ GP patı endodontik olarak tedavi edilmiş dişleri güçlendirmektedir ve bu nedenle dişlerin kırılma dayanımını arttırmak amacıyla kullanılabilir.Anahtar Kelimeler : Kırılma dayanımı, kalsiyum hidroksit, Activ GP, EndoSequence BC Sealer, MetaSEAL.

Abstract:
The aim of this study was to compare vertical forces at fracture of endodontically treated mandibular incisors to determine the effect of instrumentation with .02 and .04 taper NiTi rotary instrument, calcium hydroxide paste exposure at 7 days and obturated with different types of root canal sealer. 420 extracted mandibular incisors were decoronated to obtain 13 mm root segments and divided into 21 groups (n=20). The roots were instrumented except the control 1 group (group 21-intact roots). 400 roots were submitted to chemomechanical preparation with the rotary instruments of RaCe system and 200 roots were prepared with .02 taper and the others .04 taper size 30. Following instrumentation, .02 (n=100) and .04 taper (n=100) 200 roots were dressed with calcium hydroxide for 7 days. 320 specimens were randomly divided into 4 groups and respectively obturated with gutta-percha and Activ GP (n=80), EndoSequence BC Sealer (n=80), MetaSEAL (n=80) and AH Plus (control n=80), using lateral condensation technique. 20 teeth were intact and used as a control group 1. Remaining 80 teeth were prepared but unfilled and used as a control group 2. After the sealers setting time, the roots within each group were embedded in acrylic molds and subjected to the fracture resistance test in which a compressive loading (1mm/min) was applied until fracture. Data of fracture resistance test were collected and subjected to statistical analysis using one-way analysis of variance (ANOVA) followed by the Tukey and t tests for pair-wise comparison between the means when the ANOVA test was significant. The level of significance was set at P<0.05. The intact roots were significantly stronger than instrumented and unobturated roots (control group 2), (p<0.05). The difference between .02 and .04 taper groups (control group 2) was statistically insignificant (p>0.05). The strength of the roots (control group 2) were not significantly reduced with a 7-day application of calcium hydroxide (p>0.05). The significantly highest fracture resistance was recorded for both the control group 1 (intact roots) and ActiV GP sealer with no significant difference between them. Whereas the significantly lowest values were recorded in AH Plus and control group 2. The canals obturated with MetaSEAL and BC Sealer were significantly stronger than roots whose canals were instrumented with .04 taper and dressed with calcium hydroxide but not obturated (p<0.05) and there was no difference between these two sealers used groups. Most fracture lines were in a buccolingual 85% (420/357) direction. Activ GP strengthens endodontically treated roots and may be used for weak roots, which are likely to be susceptible to vertical root fracture.Keywords: Fracture resistance, calcium hydroxide, Activ GP, EndoSequence BC Sealer, MetaSEAL.