Rektum kanseri hastalarının primer evrelemesinde FDG PET ve MR  görüntülerinden elde edilen anatomik, fonksiyonel ve metabolik parametrelerin korelasyonu; T, N ve M evreleri ile ilişkisi
Correlation of anatomic, functional and metabolic parameters obtained from FDG PET and MR  images in primary staging of patients with rectum cancer; relationship with T, N and M stages
Yazar: KERİM ŞEKER
Danışman: PROF. DR. LÜTFİYE ÖZLEM ATAY
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Manyetik rezonans tomografisi = Magnetic resonance tomography ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pelvis = Pelvis ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Rektal hastalıklar = Rectal diseases ; Rektal neoplazmlar = Rectal neoplasms ; Rektum = Rectum

Özet:
Rektum kanseri hastalarının tedavilerinin yönetiminde tanı sonrası doğru ve uygun evrelemenin yapılması kritik öneme sahiptir. Rektum kanseri hastalarının evrelemesi için yapılan pelvik MR ve tüm vücut PET/MR görüntüleri TNM evrelemesinin yapılmasına ek olarak primer tümöre ait anatomik (EMVI ve CRM durumu), fonksiyonel (ADC) ve metabolik (SUVmaks, SUVort, MTV, TLG ve TLQ) parametrelerin de elde edilmesini sağlar. Çalışmamızın hipotezi rektum kanseri tanılı hastalarda evreleme için yapılan pelvik MR ve tüm vücut PET/MR görüntülerinden elde edilen anatomik, fonksiyonel ve metabolik parametrelerin birbirleri korelasyon göstereceği ve tümörün T, N ve M evreleri ile uyumlu olacağıdır. Çalışmamızda da bu parametrelerin korelasyonunun ve TNM evresini öngörme yeteneklerinin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. 
Çalışmamızda rektum adenokanseri tanısı alan 73 hastanın, tedavi öncesinde evreleme için yapılmış pelvik MR ve tüm vücut ¹⁸FDG PET/MR görüntüleri değerlendirilmiştir. Pelvik MR görüntülerinden primer tümörün T evresi, N evresi, CRM ve EMVI durumu belirlenmiş ve ADCort değerleri hesaplanmıştır. ¹⁸FDG PET/MR görüntülerinden primer tümöre ait SUVmaks, SUVort, MTV, TLG ve TLQ değerleri hesaplanmış ve M evresi belirlenmiştir. Ayrıca ¹⁸FDG PET/MR görüntülerinden elde edilen metabolik parametreler ADCort değerine oranlanarak SUVmaks/ADCort, SUVort/ADCort, MTV/ADCort, TLG/ADCort ve TLQ/ADCort değerleri hesaplanmıştır.
Çalışmamızda primer tümöre ait pelvik MR görüntülerinden elde edilen EMVI varlığı bilgisi ile ¹⁸FDG PET/MR görüntülerinden elde edilen SUVmaks değeri uzak metastaz varlığını öngörmede bağımsız prediktör olarak bulunmuştur. İleri T evresi, CRM tutulumu ve EMVI varlığı gibi kötü prognostik özelliklere sahip primer tümörlerde metabolik parametreler daha yüksek olarak bulunmuştur. T, N ve M evreleri daha ileri olan tümörlerde de primer tümöre ait metabolik sayısal parametreler daha yüksekti. Metabolik sayısal parametler arasında genel olarak pozitif korelasyon vardı. Ancak özellikle SUVmaks ile MTV ve MTV'den türetilen TLQ ve TLQ/ADCort değerleri arasında anlamlı negatif korelasyon izlendi. CRM tutulumu varlığı ile tümörün sadece T evresi arasında anlamlı ilişki varken, EMVI varlığı ile T, N ve M evreleri arasında anlamlı ilişki izlendi. SUVort değeri ile T, N ve M evreleri arasında anlamlı bir ilişki izlenmedi ve metabolik sayısal parametreler ile de anlamlı bir korelasyonu yoktu. 
Tüm vücut ¹⁸FDG PET/MR ve pelvik MR görüntülemelerinin birlikte değerlendirilmesi, iki görüntüleme yönteminin sağladıkları anatomik, fonksiyonel ve metabolik verileri birleştirerek rektum kanserinin lokal ve uzak metastatik evrelendirmesinin daha iyi yapılmasını, tümör evresinin öngörülmesini ve hasta yönetiminin kolaylaştırılmasını sağlamaktadır.

Abstract:
Accurate and appropriate staging after diagnosis is critical in the management of treatment of rectal cancer patients. Pelvic MRI and whole body PET/MRI for primary staging of rectal cancer patients can provide anatomical (EMVI and CRM status), functional (ADCmean) and metabolic (SUVmax, SUVmean, MTV, TLG and TLQ) parameters of the primary tumor, in addition to TNM staging. The hypothesis of our study is that the anatomical, functional and metabolic parameters obtained from pelvic MRI and whole body PET/MRI for staging in patients with rectal cancer will correlate with each other and be compatible with T, N and M stages of the tumor. In our study, it is aimed to evaluate the correlation of these parameters and their ability to predict TNM stage.
In our study, pelvic MRI and whole body ¹⁸FDG PET/MRI studies performed for staging before treatment of 73 patients with rectal adenocarcinoma were evaluated. T stage, N stage, CRM and EMVI status of the primary tumor were determined from the pelvic MRI study, and ADCmean values were calculated. SUVmax, SUVmean, MTV, TLG and TLQ values of the primary tumor were calculated from the ¹⁸FDG PET/MRI study and M stage was determined. In addition, SUVmax/ADCmean, SUVmean/ADCmean, MTV/ADCmean, TLG/ADCmean and TLQ/ADCmean values were calculated by proportioning the metabolic parameters obtained from the ¹⁸FDG PET/MRI study to the ADCmean value.
In our study, the presence of EMVI obtained from the pelvic MRI study of the primary tumor and the SUVmax value obtained from ¹⁸FDG PET/MRI study were found to be independent predictors of the presence of distant metastases. Metabolic parameters were found to be higher in primary tumors with poor prognostic features such as advanced T stage, CRM involvement and presence of EMVI. Metabolic parameters of the primary tumor were also higher in tumors with more advanced T, N, and M stages. There was generally positive correlation between metabolic parameters. However, a significant negative correlation was observed between SUVmax and MTV, TLQ and TLQ/ADCmean values derived from MTV. While there was a significant relationship between the presence of CRM involvement and only T stage of the tumor, a significant relationship was observed between the presence of EMVI and T, N and M stages. No significant correlation was observed between SUVmean values and T, N, and M stages, and there was no significant correlation with metabolic parameters.
The combined evaluation of whole-body ¹⁸FDG PET/MRI and pelvic MRI studies combines the anatomical, functional and metabolic data, and enable better local and distant metastatic staging of rectal cancer, prediction of tumor stage, and facilitating patient management.