Sosyal bilgiler öğretmenlerinin dijital etik kavramına ilişkin görüşleri
Social studies teachers' views on the concept of digital ethics
Yazar: FATİH ÖTELEŞ
Danışman: PROF. DR. ZİHNİ MEREY
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Dijital etik = Digital ethics ; Etik = Ethics ; Sayısallaştırma = Digitization ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırmanın amacı, sosyal bilgiler öğretmenlerinin dijital etik kavramına yönelik görüşlerinin saptanmasıdır. Araştırma, nitel yöntemle yapılan bir durum (vaka) çalışmasıdır. İlgili araştırmanın çalışma grubunu, Muş İli merkez ortaokullarında görev yapan 30 sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırma verileri, nitel veri toplama araçlarından görüşme tekniği kullanılarak yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. İçerik analizi yöntemi ile araştırma verileri çözümlenmiştir. Araştırmada kadın ve erkek öğretmen adaylarının görüşleri arasında büyük ölçüde benzerlikler saptanmıştır. Araştırma bulgularıyla öğretmenlerin dijital etik kavramını dijital araç ve gereçlerin amacına uygun kullanımı, sanal ortamlarda uyulması gereken kurallar, kişi hak ve özgürlüklerinin korunması ve telif hakkı bağlamında tanımladığı saptanmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen diğer bulgular ise öğretmenlerin büyük çoğunluğunun dijital araç ve gereçlerin amacı dışında kullanıldığı yönünde görüşe sahip olduğu, dijital etik ihlallerinin engellenmesine ilişkin bilişim suçlarının kapsamının genişletilmesinin, maddi müeyyidelerin, yasal ve uluslararası iş birliğinin artırılmasının etkili olabileceğini düşündüğünü ve okullarda dijital etiğe yönelik bir derse yer verilmesine olumlu yaklaştığını göstermektedir. Bunun yanı öğretmenlerin tamamının dijital etik ihlaliyle karşılaştığı ve bu ihlalleri önlemek amacıyla bilgilendirme, örnek olay incelemesi, pano çalışması, proje ödevi ve seminer gibi etkinlikler düzenlediği bulgusuna ulaşılmıştır. Araştırma bağlamında elde edilen son bulgu ise öğretmenlerin büyük çoğunluğunun yenilenen sosyal bilgiler öğretim programında dijital etik kavramının yer alma düzeyini yetersiz bulduğudur.

Abstract:
The aim of this research is to determine the views of social studies teachers on the concept of digital ethics. The research is a case study conducted by qualitative method. The working group of the related research consists of 30 social studies teachers working in Central Secondary Schools of Muş province. Research data was collected through a semi-structured interview form using interview technique from qualitative data collection tools. Research data has been analyzed by content analysis method. The study found decidedly similarities between the views of male and female teacher candidates. Research findings found that teachers define the concept of Digital Ethics in the context of the use of digital tools and equipment for their purpose, the rules to be followed in virtual environments, the protection of human rights and freedoms, and copyright. Other research findings the majority of teachers in digital tools and equipments in the direction of where it is used with views except for the purpose of digital ethics violations in relation to the Prevention o f crimes of the scope of expansion, financial sanctions, legal and boosting international cooperation could be an effective digital course on Ethics in schools to be given a place in thought and illustrates the positive approach. In addition, it was found that all teachers faced a violation of digital ethics and organized activities such as information, Case Study, Panel work, project homework and seminars to prevent these violations. The latest finding in the context of research is that the vast majority of teachers find the level of inclusion of the concept of Digital Ethics in the revamped social curriculum insufficient.