İlköğretim okullarında çalışan psikolojik danışmanların sınıf öğretmeni ve sınıf rehber öğretmenleriyle yaptığı konsültasyon çalışmalarının incelenmesi
An investigation of school counsellors? consultations with classroom teachers and classroom guidance teachers at primary schools
Yazar: SEVAL KARAKUŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MERAL ATICI
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı ilköğretim okullarında çalışan psikolojik danışman, sınıf öğretmeni ve sınıf rehber öğretmenlerinin konsültasyon çalışmaları hakkındaki görüşlerinin cinsiyet, yaş, mezun olunan bölüm, okuldaki çalışma süresi ve öğrenci sayısı değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediğini ve hangi konularda konsültasyon yapıldığını incelemektir.Araştırmaya Adana İli Seyhan ve Yüreğir merkez ilçelerinde psikolojik danışmanı bulunan ve Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi ilköğretim okullarından 17 ilköğretim okulunda görev 19 psikolojik danışman, 167 sınıf öğretmeni ve 100 sınıf rehber öğretmeni olmak üzere toplam 286 kişi katılmıştır.Araştırma nicel ve nitel olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmiştir. İlk aşamada araştırmaya katılanlara araştırıcı tarafından geliştirilen ? Konsültasyon Hizmetleri Değerlendirme Anketi uygulanmıştır. İkinci aşamada ise anket uygulanan kişiler arasından seçilen 4 psikolojik danışman, 8 sınıf öğretmeni ve 8 sınıf rehber öğretmeni olmak üzere toplam 20 kişi ile görüşme yapılmıştır. Görüşme sırasında araştırmacı tarafından geliştirilen ? Konsültasyon Hizmetleriyle İlgili Görüşme Formu? kullanılmıştır.Psikolojik danışman, sınıf öğretmeni ve sınıf rehber öğretmenlerinin konsültasyon çalışmaları hakkındaki görüşlerinin yukarda belirtilen değişkenler açısından farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla t testi ve Kuruskal Wallis H testi teknikleri kullanılmıştır.Araştırma sonuçlarına göre sınıf rehber öğretmenlerinin konsültasyon hizmetleriyle ilgili görüşlerinde çalıştıkları okuldaki öğrenci sayısına göre sadece sınıf rehberlik programının hazırlanması konusunda 500-1500 arası öğrencisi olan okullarda çalışan sınıf rehber öğretmenleri lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Psikolojik danışman, sınıf öğretmeni ve sınıf rehber öğretmenlerinin konsültasyon hizmetleri hakkındaki görüşleri arasında sınıf rehberlik programının hazırlanması konusunda psikolojik danışmanlar lehine anlamlı bir farkın olduğu görülmüştür. Öğrenciyi tanıma tekniklerinin uygulanması ve değerlendirilmesi, öğrencilerin ilgi ve yeteneklerini tanıma ve bunlara uygun okullara ve mesleklere yönlendirmesi, yeni gelen öğrencilerin okula uyum sağlaması, rehberlik çalışmalarının daha etkili bir şekilde yürütülmesi, sınıf içi davranış sorunları ile baş etme, daha etkili öğretim yöntemleri kullanma, daha etkili bir öğrenme ortamı oluşturma ve rehberlik hizmetleriyle ilgili ortak bir anlayış geliştirme konularında ise sınıf rehber öğretmenleri lehine anlamlı fark ortaya çıkmıştır.Görüşme bulgularına göre psikolojik danışmanların sınıf öğretmenleriyle daha çok sınıf rehberliği çalışmaları ve öğrencilerde görülen davranış sorunlarıyla başa çıkma ve bireysel eğitime ihtiyaç duyan öğrenciler için Bireysel Eğitim Planı hazırlama konularında konsültasyon çalışması yaptıkları ortaya çıkmıştır.Sınıf öğretmenleri ve sınıf rehber öğretmenlerinin öğrencilerle ilgili olarak daha çok başarı düşüklüğü, davranış sorunları ve ailevi sorunlarda psikolojik danışmandan yardım aldıkları; psikolojik danışmanın yardımda bulunurken öğrenci ve veli görüşmesi yaptığı; öğrencilerle ilgili sınıf öğretmenleri ve sınıf rehber öğretmenlerinden bilgi aldığı; gerekli gördüğünde öğrenciyi ilgili kurumlara sevk ettiği; sınıf öğretmeni ve sınıf rehber öğretmenlerinin çoğunluğunun öğrenci sorunlarıyla ilgili olarak psikolojik danışmandan aldıkları yardımların sorunların çözümünde etkili olduğunu düşündükleri görülmüştür.Psikolojik danışmanlarla yapılan görüşmelerde izledikleri bir konsültasyon modelinin bulunmadığı; konsültasyon modelleri hakkında yeterli bilgiye sahip olmadıkları görülmüştür. Psikolojik danışmanların konsültasyon çalışmalarını yürütürken daha çok sınıf öğretmeni ve sınıf rehber öğretmenleri ile bireysel görüşme yaptıkları, çeşitli konularda bilgilendirmek amacı ile toplantı ve seminerler düzenledikleri veya doküman hazırlayıp verdikleri ortaya çıkmıştır.Anahtar Sözcükler: Konsültasyon, psikolojik danışman, sınıf öğretmeni, sınıf rehber öğretmeni

Abstract:
The purpose of this study was to examine differences between the ideas of counsellors, classroom teachers and classroom guidance teachers about counsultation services according to gender, age, the years of experience and graduation field. Nineteen counsellors, 167 classroom teachers and 100 classroom guidance teachers at 17 primary schools in Seyhan and Yureğir central dictrict of Adana participated to the study. This study was conducted at two stages of quantitative and qualitative research designs. In the first stage participants completed a questionnaire named as Assessement of Consultation Services. In the second stages four counsellors, eight classroom teachers and eight classroom guidance teachers chosen from the participants filled the questionnaire were interviewed by using a semi-structured interview schedule developed by the researcher.The results of the study showed that there were differences between counsellors? ideas of consultative works in six items in favor of counsellors experienced more than 11 years. A difference was also found between the opinions of classroom guidance teachers in favor of teachers who worked with 500-1500 students at school. Classroom teachers and classroom guidance teachers? views of consultation in five items were significantly different in favor of classroom guidance teachers.According to the findings of interviews counsellors mainly consult with teachers for classroom guidance activities, dealing with behavioural problems and preparing individual education program for some students. Similarly, classroom teachers and classroom guidance teachers get help from counsellors for low achieving students, behavioural problems and family problems. They admitted that counsellors help them by interviewing with students and parents, collecting information about students from teachers, referring students to other helping institutions when needed. The majority of teachers thought that the help provided by counsellor were effective in solving problems. It was clear that there was not any consultation model followed by counsellor. In other words they have not enough information/knowledge about consultation models. Counsellors mainly consult with teachers by interviewing with teachers, organising meetings and seminars for sharing their knowledge in several issues.Key Words: consultation, psychological counsellor, classroom teacher, classroom guidance teacher.