8. sınıf öğrencilerinin küresel sorunlara dair sorumluluk ve duyarlılıklarının belirlenmesi
Determining 8th grade students' responsibilities and sensitivities towards global problems
Yazar: SÜMEYYE DURMUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KEREM ÇOLAK
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Duyarlılık = Sensitivity ; Küresel sorunlar = Global problems ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Sorumluluk = Responsibility ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Çevre duyarlılığı = Environmental sensitivity ; Çevre sorunları = Environmental problems

Özet:
Bu araştırmada 8. sınıf öğrencilerinin küresel sorunlara dair sorumluluk ve duyarlılık durumlarının belirlenmesi amaçlanmaktadır. Nitel araştırma metodolojisi kapsamında gerçekleştirilen bu araştırmada durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. Çalışma grubu amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örneklemle belirlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Trabzon ili merkez ilçesi Ortahisar'da Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı ortaokulda öğrenim gören 28 8. sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan üç adet duyarlılık etkinliği, üç adet sorumluluk etkinliği ve açık uçlu anket kullanılmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi tekniği ile çözümlenmiştir. Araştırmanın neticesinde öğrencilerin açlık, çevre kirliliği ve iklim değişikliği sorunlarına yönelik duyarlı ve sorumlu oldukları fakat duyarlılıklarını ve sorumlu davranışlarını ifade ederken sınırlı cevap verdikleri ve bu sorunlarla ilgili hangi kurum, kuruluş ve kişiler tarafından neler yapılabileceğiyle ilgili belirgin cevap vermedikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca öğrencilerin küresel sorun denildiğinde en fazla küresel ısınma cevabını verdikleri; küresel sorunların nedenlerini, zararlı gazlar, çevre kirliliği, insan, doğaya zarar verme, nüfus artışı, sanayileşme şeklinde belirttikleri; küresel sorunların sonuçlarını çevre kirliliği, canlıların zarar görmesi, buzulların erimesi, iklim değişikliği, hastalıklar şeklinde belirttikleri tespit edilmiştir. Bununla birlikte öğrencilerin küresel sorunların çözümüne yönelik yapılan çalışmaları yeterli bulmadıkları; çözümü için herkese görevlerin düştüğünü belirttikleri ve bunun için bacalara filtre takılması, çevre kirliliğini önleme, yenilenebilir enerji kaynağı kullanılması, ağaçlandırma, israf etmeme ve toplu taşıma kullanma gibi önerilerde bulundukları sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This study aims to determine the responsibility and the sensitivity of 8th grade students towards global problems. In this research, case study is used within the scope of qualitative research methodology. Criterion sampling is determined from the sampling methods for the study group. The study group of the research consists of 28-eighth grade students in one of the schools affiliated with the Ministry of National Education in the central district of Trabzon province, Ortahisar. In the research, three sensitivity activities, three responsibility activities and open-ended questionnaires prepared by the researcher are used as data collection tools. The obtained data are analyzed by content analysis method. As a result of the research, it is concluded that the students are sensitive and feel responsible towards hunger, environmental pollution and climate change. However, they give limited answers while expressing their sensitivity and responsible behaviour towards these problems. Likewise, they cannot give clear answers for which institutions, organizations and individuals can handle with these problems. Also, when it is asked what global problems are, the students' responses are mostly as global warming. As the reasons of the global problems students say the release of harmful gases, environmental pollution, humans, degradation of nature, population growth and industrialization. It is also seen that the students see environmental pollution, damage to living beings, glaciers melt, climate change and diseases as the results of the global problems. The students do not find the works on the solution of global problems sufficient. They suggest that it should be everyone's duty to solve the global problems, and they recommend filtering chimney smokes, preventing environmental pollution, using renewable energy sources, forestation, no waste and taking public transportation to reduce the global problems.