Bağımlı kadınların üreme sağlığı sorunlarının belirlenmesi
Diagnosis of reproductive health problems of women with alcohol and drug use disorder.
Yazar: MELİKE DİŞSİZ
Danışman: Y.DOÇ.DR. ÜMRAN OSKAY
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Kadın sağlığı = Women's health ; Üreme = Reproduction

Özet:
Bu arastırma; alkol-madde bagımlısı kadınların üreme saglıgı sorunlarının belirlenmesiamacıyla, tanımlayıcı bir çalısma olarak planlanmıstır.Arastırmanın evrenini; Saglık Bakanlıgı Ord.Prof.Dr.Mazhar OSMAN Ruh ve SinirHastalıkları Egitim ve Arastırma Hastanesinden gerekli etik kurul izni alınarak AMATEM(Alkol-Madde Bagımlılıgı Arastırma, Tedavi, Egitim Merkezi) Kliniginde 15-09-2006 ile 15-03-2007 tarihleri arasında DSM-IV'e (Diagnostic and Statistical Manuel of Mental Disorders)göre, alkol ve madde bagımlılıgı tanısı almıs, 15 yas ve üzeri tüm kadınlar olusturmustur.Örneklem kapsamına ise; evrenden açıklanan grup içinden psikiyatrik hastalık bulguları ve buyönde herhangi bir tanısı olmayan, deliryum tremens ve siddetli madde yoksunluk bulgusu ilemental retardasyon, demans ve diger organik bozuklukları bulunmayan, çalısmaya katılmayıkabul eden 126 kadından olusmaktadır.Arastırma verilerinin toplanmasında; bagımlı kadınların demografik ve alkol-maddekullanımlarına iliskin özellikleri, siddet ve obstetrik-jinekolojik durumlarına iliskinözellikleri, literatür bilgisi dogrultusunda arastırmacı tarafından hazırlanan ve uzman görüsüalınıp, gerekli düzeltmeler yapılarak ?bagımlı kadınların üreme saglıgı sorunlarınınbelirlenmesine yönelik 72 soruluk anket formu? olarak düzenlenmistir. Ayrıca bagımlıkadınların cinsel fonksiyonlarının degerlendirilmesi için Arizona Cinsel Yasantılar Ölçegikullanılmıstır. Arastırma, daha önceden belirlenmis bir odada yüz yüze görüsülerek,çalısmaya katılmayı kabul etmis kadınlara, çalısmanın amacı hakkında bilgi verilip, yazılıbilgilendirilmis onam formu alınarak gerçeklestirilmistir.Arastırma verilerinin istatistiksel analizi, yüzdelik, ortalama, ki-kare, pearson korelasyon,student's t testi, spearman's teknigi, reliability analiz teknigi ile degerlendirilmistir.Çalısmaya katılan olguların, %37,3'ünü alkol bagımlılıgı, %62,7'sini madde bagımlılıgıolan kadınlar olusturmustur. Madde bagımlısı kadınların yas ortalaması; 27,03±8,18, alkolbagımlısı kadınların yas ortalaması ise; 35,55±10,03 olarak saptanmıstır. Alkol bagımlısıkadınların %51,1'inin sekiz yıl üzerinde egitim düzeyine sahip oldukları, %80,9'u ilk alkolü18 yas ve üzerinde, ortalama; 12,17±7,82 yıldır alkol kullandıkları ve ailelerinde alkol-maddekullanım oranlarının yüksek oldugu bulunmustur. Madde bagımlısı kadınların ise; %83,5'ininailesiyle yasadıgı, %64,6'sının sekiz yıl ve altında egitime sahip oldugu, %36,7'sinin ilkmaddeyi 18 yas altında kullanmaya basladıkları belirlenmistir.Bagımlı kadınlarda alkol-madde baslama yası düstükçe, cinsel iliski ve ilk gebelik yasınında düstügü saptanmıstır. Alkol-madde bagımlısı kadınların, %70,6'sının sözel, duygusal,fiziksel, cinsel siddete maruz kaldıgı, %65,2'sinin korunmasız birden fazla kisiyle cinseliliskide bulundugu, %77,1'inin istenmeyen gebelik yasayıp isteyerek düsük yaptıgı,%49,4'ünün kullandıkları bagımlılık yapıcı maddeyi gebeliklerinde de devam ettikleri,bunlardan %34,5'inin gebelikleriyle ilgili komplikasyon yasadıgı, %11,1'inin emzirirkenalkol-madde kullanmaya devam ettigi saptanmıstır.Madde bagımlısı kadınların, %65,8'inin üreme yolu enfeksiyonu geçirdigi, %48,1'inin 35günden fazla aralarla adet gördükleri belirlenmistir. Alkol bagımlısı kadınlarda ise; ürinerinkontinans ve kronik saglık sorunlarının daha fazla görüldügü saptanmıstır. Alkol bagımlısıkadınların madde bagımlısı kadınlara göre; kendi kendine meme muayenesi, düzenliaralıklarla mamografi çektirdikleri, jinekolojik muayene ve PAP Smear yaptırdıkları vesaglıgı koruyucu davranıslara daha çok önem verdikleri saptanmıstır.Bu arastırmanın sonucunda, bagımlı kadınların kullandıkları bagımlılık yapıcı maddelerinfiziksel, sosyal, psikolojik etkilerinin üreme ve cinsel saglıkları için risk olusturdugu vebununla ilgili çalısmaların yapılması gerektigi belirlenmistir.

Abstract:
This study is a descriptive study which is designed to determine the reproductive healthproblems of women with alcohol and drug use diserder.The universe of the study consisted of 126 women who were is years old and older,diagnosed as alcohol and drug dependent according to DSM-IV (Diagnostic and StatisticalManuel of Mental Disorders). The study was conducted between 15 September 2006 ? 15March 2007 at Bakırköy Psychiatry and Neurolojical Sciences State Hospital in Alcohol andDrug Addiction Research and Treatment Center. All interviews were done us an informedconsent. Patients with a comorbid psychiatric disorder, with a diagnosis of delirium tremens ,with severe substance withdrawal symptoms , with a diagnosis of mental retardation,dementia, general medical condition were excluded.A questionaire of 72 questions was designed to determine the reproductive healthproblems of women with alcohol and drug use disorder in context of their sociodemographiccharacteristics severity of alcohol and drug use, their obstetrics and gynecologicalcharacteristics. In this study Arizona Scale was used to determine the sexual dysfunction ofwomen with alcohol and drug use disorder. All interviews were done face to face in a roomand with an informed consent.Statistical analysis of the study was done with chi-square, pearson correlation analysis,students?t test, spearman?s analysis and reliability analysis.In this study, the rate of alcohol dependency was found to be 37,3% and the rate ofdrug dependency was found to be 62,7%. Mean age of women with a diagnosis of drugdependency was 27,03±8,18, and mean age of women with a diagnosis of alcohol dependencywas 35,55±10,03. 51,1% of women with a diagnosis of alcohol dependency were educated 8years and more, 80,9% of women with a diagnosis of alcohol at an age of 18 and more with afamily history of alcohol and drug use and their duration of alcohol use was found to be12,17±7,82. 83,5% of women with a diagnosis of drug dependency were living with theirfamilies, 64,6% of them were educated 8 years and less, 36,7% of them stated to use drugs atan age of 18 and less.In this study it was found that as the age of alcohol and drug use declines, the age offirst pergnancy and first coitus also declines. 70,6% of women with a diagnosis of alcohol anddrug dependency was found to have a history of trauma. 65,2% of them was found to have ahistory of unprotected sex with multiple partners. 77,1% of them had a history of abortion.49,4% of them continued to use alcohol and drug during their pregnancy, 34,5% of them hadpregnancy complications, 11,1% of them continued to use alcohol and drug duringbreastfeeding 65,8% of women with a diagnosis of drug dependency had a history of urinarytract infection , 48,1% of them had a menstruation cycle of 35 days and more . Urinaryincontinency and chronic health problems were found to be more among women with adiagnosis of alcohol dependency. Women with a diagnosis of alcohol dependency were foundto have more frequent obstetrics and gynecological and check-ups.These results should be taken into account when considering addiction treatmentprograms in order to prevent psychosocial burden and reproductive health problems of addictwomen. Further retrospective and prospective studies are needed in these subjects.