Metabolik sendromu, bozulmuş glukoz toleransı veya tip 2 diabeti olanlarda inflamasyon belirteçlerinin metabolik parametreler ile ilişkisi /
Yazar: TAHA ERDİNÇ ATAMAN
Danışman: PROF. DR. SEBİLA DÖKMETAŞ
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2005
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases

Özet:
İİİ ÖZET Diabetes mellitus (DM) sıklığı giderek artan kronik bir hastalıktır. Bozulmuş glukoz toleransı (IGT) ve metabolik sendrom (MS) prediyabet olarak kabul edilmektedir. Yakın zamanda inflamasyonun MS parametreleri ile ilişkili olduğu ve tip 2 diyabet gelişiminde etkili olabileceği ileri sürülmüştür. DM gelişiminde inflamasyonun etkisini araştırmak üzere yeni ya da son 5 yıl içinde tip 2 DM tanısı almış 51, 28 MS ve 26 IGT tanısı koyduğumuz hasta ile 21 sağlıklı kontrol grubu çalışmaya alındı. Çalışmadaki bireylerde metabolik parametreler yanında inflamasyon belirteci olarak yüksek duyarlı CRP (hsCRP), fıbrinojen, ferritin ve beyaz küre çalışıldı. Bu dört grupta ve bunların tümünde inflamatuar belirteçler ile MS parametreleri arasındaki ilişki araştırıldı. HsCRP ve fıbrinojen DM, IGT ve MS gruplarında kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Diabetiklerde hsCRP diğer tüm gruplaradan daha yüksek, ferritin ise diabetiklerde kontrol grubuna göre yüksek bulunmuştur. DM grubunda hsCRP değerleri ile bel çevresi, vücut kitle indeksi (VKİ), insülin, trigliserit (TG), kolesterol, düşük dansiteli lipoprotein (LDL) arasında pozitif, yüksek dansiteli lipoprotein (HDL) ile negatif yönlü, IGT grubunda hsCRP ile bel çevresi, VKİ, TG, kolesterol, LDL ile pozitif, HDL ile negatif yönlü, MS grubunda hsCRP ile TG arasında pozitif yönlü, çalışmaya alınan hastaların toplamında hsCRP ile VKİ, bel çevresi, insülin, HOMA, tokluk kan şekeri (TKŞ), açlık kan şekeri (AKŞ), TG, kolestrol, LDL arasındaki pozitif, HDL ile negatif yönlü anlamlı ilişki saptanmıştır. hsCRP değeri 3 mg/P nin üstünde olanlarda 3mg/l'nin altında olanlara göre; DM grubunda bel çevresi, VKİ, insülin, TG, kolesterol, LDL, HDL değerleri, IGT grubunda VKİ, bel çevresi, insülin, HOMA, TG, kolesterol değerleri, MS grubunda VKİ, hastaların toplamında ise VKİ, bel çevresi, HOMA, TKŞ, AKŞ, TG, kolesterol, LDL, HDL değerleri daha yüksek bulunmuştur. Sonuçta inflamatuar belirteçler, özellikle hsCRP düzeyindeki artışlar diabet ve MS parametreleri ile çok sıkı bir ilişki içindedir diyebiliriz. Anahtar kelimeler: Diabetes mellitus, glukoz intoleransı, metabolik sendrom, hsCRP, fıbrinojen, ferritin, inflamasyon

Abstract:
IV SUMMARY Diabetes mellitus (DM) is a chronic disorder with a constantly increasing incidence. Impaired glucose tolerance (IGT) and metabolic syndrome (MS) is considered as the pre-diabetic stages. Recently, it has been suggested that inflammation is associated with the components of MS and it may also have a role in the development of type II DM. The aim of this study was to investigate the effects of inflammation in the pathogenesis of DM. The study groups consisted of 5 1 patients with type II DM, 28 patients with MS, and 26 patients with IGT. DM patients had either initial diagnosis or recent history with the ultimate period of 5 years. A total of 21 healthy person was included as the control group. The parameters associated with MS were investigated. Highly sensitive CRP (hsCRP), fibrinogen, ferritin and white cells were utilized as the markers for inflammation. The relationships between the inflammation markers and parameters of MS were investigated in all groups. The levels of hsCRP and fibrinogen were significantly higher in DM, IGT, and MS than control group. The level of hsCRP was highest in the DM group. On the other hand, ferritin was found to be higher in the DM group than the controls. In DM group hsCRP level had positive correlations with waist circumference (WC), body mass index (BMI), insulin, triglyceride (TG), low density lipoprotein (LDL), while it had a negative correlation with high density lipoprotein (HDL). In the IGT group hsCRP similarly showed positive correlations with WC, BMI, TG, cholesterol, LDL and a negative correlation with HDL. However in the MS patients hsCRP had a positive association with TG. When the whole study group was considered, hsCRP had positive correlations with WC, insulin, BMI, TG, HOMA, postprandial glucose (PPG), fasting blood glucose (FBG), cholesterol, LDL, and a negative correlation with HDL. In the DM group the patients with a hsCRP level higher than 3 mg/1 had higher WC, BMI, insulin, TG, cholesterol, LDL, HDL values than the ones with a hsCRP level lower than 3 mg/1. In the IGT group when the same cut-off value was considered, the patients with hsCRP level higher than 3 mg/1 had higher values of BMI, WC, insulin, HOMA, TG, cholesterol. However in the MS group only BMI was found to be higher in patients whose hsCRP level were higher than 3 mg/1. When the whole group was considered BMI, WC, HOMA, PPG, FBG, TG, cholesterol, LDL, and HDL were all detected to be higher in patients with hsCRP level higher than 3 mg/1. In conclusion results of the current study suggests that inflammation parameters particularly elevated levels of hsCRP were strongly associated with DM and features of MSV Key words: Diabetes Mellitus, metabolic syndrome, glucose intolerance, hsCRP, fibrinogen, ferritin, inflammation