Yeni medyada dezenformasyon ve yanlış bilinç inşası: Düzensiz göçmenler örneği
Disinformation and false consciousness building in new media: The case of irregular immigrants
Yazar: GÖKHAN KÖROĞLU
Danışman: PROF. DR. ALİ CAN
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yeni Medya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Dijital teknolojilerdeki gelişmeler sonucunda ortaya çıkan yeni medyanın, geleneksel medyaya oranla daha çok insana hitap edebilmesi özelliği, kitlelerin bu ortamlarda bilgi tükettikleri kadar bilgi üretebilme imkanına da sahip olmaları, geleneksel medyada gözetilen gazetecilik etik kurallarının yeni medya platformlarında pek rağbet görmemesi ve toplumda eleştirel medya okuryazarlığı seviyesinin düşük olması nedeniyle yeni medya platformları bilginin kasıtlı olarak değiştirildiği ideal ortamlar olmuşlardır.

Bu çalışmanın amacı, düzensiz göçmenler özelinde yeni medyada dezenformasyon ve yanlış bilinç inşasının nasıl yapıldığını ortaya koymaktır. Nitel yöntemlerin benimsendiği bu çalışmada, sosyal medya ve dijital gazetelerde düzensiz göçmenlerin konu alındığı otuz bir tane dezenformasyon ve yanlış yönlendirme haberi/uygulaması eleştirel söylem analizine tabi tutulmuştur. Yeni medyada düzensiz göçmenlere yönelik haber anlatıları ve görselleri, haberin inşa ediliş şekli ve söylem şekli bağlamında incelenmiştir. Bu bağlamda haberde nasıl bir dezenformasyon yapıldığı ve yanlış/yanıltıcı bilginin hangi tür yöntemle servis edildiği ortaya koyulmaya çalışılmıştır.

Çalışmada sonuç olarak, yeni medyanın hız, kolay erişim ve kendine has özelliklerinin de etkisiyle bilginin, sosyal medya platformlarında çok rahat manipüle edilebildiği belirlenmiştir. Sosyal medyada dezenformasyon/yanlış yönlendirme altında yayılan ve paylaşılan haberlerin incelenmesi sonucunda genel olarak yanlış/yanıltıcı bilginin; uydurma, manipülasyon, bağlamdan koparma, hatalı ilişkilendirme, taklit ve çarpıtma yöntemleri kullanılarak yayılmaya çalışıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca bu çalışmada, yeni medya kullanıcılarının düzensiz göçmenlerle ilgili haberlerinde ve iddialarında gerçekleştirdikleri dezenformasyonla kitlelerin algılarını önemli şekilde etkilemeye çalıştığı belirlenmiştir. Dolayısıyla bu çalışmanın sonuçları, yeni medya platformlarının düzensiz göçmenlerle ilgili bir ideolojiyi yansıtmada ve yanlış bilinç inşa etmede etkili bir araç olduğunu kanıtlamaktadır.

Abstract:
The new media, which emerged as a result of developments in digital technologies, can appeal to more people than traditional media, the masses have the opportunity to produce information as much as they consume information in these environments, the ethical rules of journalism observed in the traditional media are not very popular in new media platforms, and the level of critical media literacy in the society. New media platforms have become ideal environments where information is deliberately exchanged.
The aim of this study is to reveal how disinformation and false consciousness building are done in the new media in the context of irregular migrants. In this study, in which qualitative methods are adopted, thirty-one disinformation and misdirection news/applications on social media and digital newspapers, which are about irregular immigrants, were subjected to critical discourse analysis. The news narratives and images about irregular migrants in the new media were examined in the context of the way the news was constructed and the way of discourse. In this context, it has been tried to reveal what kind of disinformation is made in the news and the method by which false/misleading information is served.
As a result of the study, it has been determined that information can be manipulated very easily on social media platforms with the effect of speed, easy access and unique features of new media. As a result of examining the news spread and shared under disinformation/misdirection on social media, generally false/misleading information; It was concluded that it was tried to spread by using fabrication, manipulation, decontextualization, faulty association, imitation and distortion methods. In addition, in this study, it has been determined that new media users try to significantly affect the perceptions of the masses with the disinformation they carry out in their news and claims about irregular immigrants. Therefore, the results of this study prove that new media platforms are an effective tool in reflecting an ideology about irregular migrants and building false consciousness.