Müzik endüstrisinde web 2.0 ve dijital emek: Spotify örneği
Web 2.0 and digital labour in the music industry: Spotify example
Yazar: ORÇUN KASAP
Danışman: DOÇ. DR. ALTUĞ YALÇINTAŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ekonomi = Economics ; Müzik = Music
Dizin: Bilinçaltı reklamcılık = Subliminal advertising ; Elektronik müzik = Electronic music ; Müzik = Music ; Müzik endüstrisi = Music industry ; Sayısal müzik işleme = Digital music processing ; Sermaye = Capital ; Sermaye birikimi = Capital accumulation ; Sosyal medya = Social media ; Spotify = Spotify ; Web tabanlı uygulamalar = Web based applications

Özet:
Bu çalışmada bir stream müzik platformu olan Spotify'da üretketici metasının önemi ve sermaye birikiminin yapısı araştırılmıştır. Son on yılda stream müzik platformları Spotify'ın öncülüğünde önemli bir ölçüde büyümüştür. Spotify'ı diğer platformlardan ayıran şey ise iş modeli olan Freemium'dur. Bu model ile müziğe para ödemeyen kullanıcıları, bedava kullanıcıları ve para ödeyen kullanıcıları, Premium kullanıcıları aynı platformda toplanmıştır. Bunun sonucu olarak Spotify'ın iki farklı sermaye birikimine sahip olduğu görülmektedir. Premium kullanıcı durumunda sermaye birikimi süreci bir mobilya mağazasında karşılaştığımızdan farklı değildir. Spotify servisi kullanıcıya bir meta olarak satılır. Bedava kullanıcı durumunda ise Web 2.0 platformlarında karşılaştığımız sermaye birikim süreci görülmektedir. Buna göre, bedava kullanıcı platformda üretketim faaliyeti ile bedava veri üretmektedir ve bu verisi reklam verenlere hedefli reklamcılık amacıyla satılmaktadır. Bu bedava kullanıcının kullanım faaliyetinin üretken olduğu ve sömürüldüğü anlamına gelmektedir. Böylece Spotify, Premium durumunda servis satışına dayanan, Bedava durumunda ise üretketici metasına dayanan bir sermaye birikimi modeline sahip olduğu görülmektedir. Spotify iki tür sermaye birikiminden yararlanmaktadır: 1) Premium durumunda servis satışına dayanan 2) Bedava durumunda üretketici metasına dayanan. Bedava kullanıcıların üretketim aktiviteleri böylece sömürülmektedir. Anahtar Kelimeler: Spotify, Müzik, Stream, Üretketim, Üretketici, Üretketici Metası, Web 2.0, Sermaye Birikimi, Hedefli Reklamcılık

Abstract:
In this study, I examine the significance of prosumer commodity and structure of capital accumulation in Spotify, a stream music platform. The stream music platforms in Spotify's leadership provide a growth in last few years to music industry, after two decades of depression. What differentiate Spotify from other platforms is its business model, Freemium. With this model Spotify collects the users who do not pay for music, Free users, and users who pays for music, Premium Users in the same platform. As a result of this Spotify seems to have two different capital accumulations. In the Spotify Premium, capital accumulation process isn't different than furniture store's. Spotify service is sold to the user as a commodity. In the Spotify Free, the capital accumulation process is like what we see in Web 2.0 platforms. According to this, with prosumption activity, Free User produces free data and this data is sold to advertisers for targeted advertising. It means that usage activity of Free User is productive and exploited. Spotify benefits from two forms of capital accumulation: 1) out of the sale of services sold to the Premium users 2) out of the sale of the prosumer data. The presumption activities of the Freemium users are thus exploited. Keywords: Spotify, Music, Stream, Prosumption, Prosumer, Prosumer Commodity, Web 2.0, Capital Accumulation, Targeted Advertising