Seyahat eden bireylerde istanbul mal de debarquement sendromu semptom ölçeğinin geliştirilmesi: Geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Development of istanbul mal de debarquement syndrome symptom scale among people who travel: Validity and reliability study
Yazar: EDANUR IŞIK
Danışman: PROF. DR. BAHRİYE ÖZLEM KONUKSEVEN
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Odyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Hareket = Movement ; Hareket analizi = Motion analysis ; Mal de debarquement sendromu = Mal de débarquement syndrome ; Seyahat = Travel ; Turizm = Tourism ; Ölçekler = Scales ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Mal de Debarquement Sendromu, uzun süreli pasif harekete maruz kalınması örneğin; tekne, araba veya uçak yolcuğu sonucu tetiklenen ve kendi kendine hareket algısıyla karakterize olan bir durum olarak tanımlanmaktadır. Klinik tanısı, alınan anamnez sonrası yapılan çeşitli vestibüler ve nörolojik değerlendirmelere dayanmaktadır. Tanısı konulmuş Mal de Debarquement sendromlu hastalara uygulanan anketler olmakla birlikte, tanı koyacak tarayıcı testlere literatürde rastlanmamıştır. Bu çalışmanın amacı Mal de Debarquement Sendromu için semptomları içeren bir tarama ölçeği geliştirilmesi ve geçerlilik ve güvenilirliğinin değerlendirilmesidir. 18 yaş ve üzeri seyahat eden toplam 120 sağlıklı birey (Yaş: 33,11 ± 11,05; Kadın:%46 (n=56); Erkek:%53 (n=64)) çalışmaya dahil edilmiştir. ''İstanbul Mal de Debarquement Sendromu Semptom Ölçeği'' ve öncesinde sunulan anamnez formu Google Forms aracılığı ile online olarak uygulanmıştır. Ölçek maddelerin son hali alanında uzman kişilerden alınan geri bildirimlere ve yapılan literatür taramasına göre oluşturulmuştur. Ölçeğin, geçerliliği faktör analizi ile güvenilirliği ise Cronbach alfa katsayısı ile değerlendirilmiştir. Güvenilirlik analizi sonucu ''İstanbul Mal de Debarquement Sendromu Semptom Ölçeği''nin Cronbac halfa değeri 0,78 olarak iyi derecede güvenilir bulunmuştur. Faktör analizinde 5 faktörlü yapı geçerliliği olduğu gösterilmiştir. Oluşan faktörlerde içerik bütünlüğü olmadığı görülmüş ve alt ölçeklerin içerik bütünlüğü sağlamak adına literatür araştırması sonucu temel bileşen analizi kullanılmıştır. Bu bağlamda geliştirilen ölçek Tanı Kriteri, Dizziness Karakteri, Vizüel Hareket İntoleransı, Yaşam Kalitesi ve Ayrıcı Tanı olmak üzere toplam 5 alt ölçekten oluşmaktadır. Tanı kriteri grubunun puanlandırılması sonucu total örneklem, Mal de Debarquement Sendromu semptom varlığına göre üç sınıflamaya ayrılıp diğer alt ölçeklerdeki görülme sıklığı incelenmiştir. ''İstanbul Mal de Debarquement Sendromu Semptom Ölçeği''nin seyahat eden bireylerde iyi düzeyde geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu destekleyen bulgular elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: İstanbul MdDS Semptom Ölçeği, Geçerlilik, Güvenilirlik, MdDS, Hareket Tetikli

Abstract:
Mal de Debarquement Syndrome (MdDS) is defined as a condition characterized by persistent self-movement perception triggered in most cases by prolonged exposure to passive motion (eg. boat travel, car travel, airplane travel). The clinical diagnosis of Mal de Debarquement Syndrome is based on various vestibular and neurological evaluations made after anamnesis. On the other hand, there are questionnaires that administered to people who have Mal de Debarquemnet Syndorme, a diagnostic scale for this condition can not be found on the literature. In this context, the aim of the study is to develop a symptom-oriented scanning scale for MdDS, and to evaluate its validity and reliability. In this preliminary study 120 healthy individuals, who travel andaged 18 and over (Age: 33,11 ± 11,05; Woman:%46 (n=56); Man:%53 (n=64)), were included to asses the avalibility of Mal de Debarquemnet Syndrome symptoms among these people. ''Istanbul Mal de Debarquement Syndrome Symptom Scale'' and an anamnesis form administered online via Google Forms to total of 120. The items of the scale's final version was created according to the feedback received from experts and the literature review. The validity of the scale was evaluated with factor analysis and its reliability was evaluated with the Cronbach's alpha coefficient.As a result of the reliability analysis, the Cronbach's alpha value of the ''Istanbul Mal de Debarquement Syndrome Symptom Scale'' was found to be well reliable as 0,78. It has been shown, there is a 5-factor construct validity in factor analysis. It was observed that there was no content integrity in the factors that occurred, and in order to ensure content integrity in the subscales, the principal component analysis was used as a result of the literature research. The scale developed in this context consists of a total of 5 subscales: Diagnostic Criteria, Dizziness Character, Visual Motion Intolerance, Quality of Life, and Differential Diagnosis. As a result of scoring ''Diagnostic Criteria'' subscale, the total sample was divided into three classifications according to the presence of Mal de Debarquement Syndrome symptoms, and the frequency of the other subscales were examined. The findings supported that the ''Istanbul Mal de Debarquement Syndrome Symptom Scale'' is a valid and reliable tool at a good level for people who travel.

Key Words: Istanbul MdDS Symptom Scale, Validity, Reliability, MdDS, Motion Triggered