Türkiye ile Kanada fen eğitiminin karşılaştırılması ve önerilen bir fen uygulaması
Comparison of science education in Turkey and Canada and a proposed science application
Yazar: İLKNUR GÜVEN
Danışman: PROF. DR. AYLA GÜRDAL
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Karşılaştırmalı eğitim = Comparative  education

Özet:
Bu araştırma Türkiye ve Kanada (Ontario) genel eğitim sistemleri ve ilköğretim okulları II. Kademe'de uygulanan fen programları arasında farklar olup olmadığını araştırmak, farklılıkları ve benzerlikleri ortaya çıkarmak amacıyla karşılaştırma yapmak, her iki ülkede sınıf ortamında gözlem yapmak ve bu karşılaştırma ve gözlemden elde edilen veriler yardımıyla 7. sınıf Işık ünitesi için önerilen örnek bir fen uygulamasının öğrenci başarısına, kavram öğrenmeye ve bilimsel süreç becerilerinin kazanımına etkisini araştırmak amacıyla yapılmıştır.Çalışma nitel ve nicel olmak üzere iki ayrı araştırma deseninin bir arada kullanıldığı ?çoklu metod yaklaşımı? ile dizayn edilmiştir. Araştırmanın ilk kısmı Türkiye ve Kanada (Ontario) genel eğitim sistemlerinin, fen eğitim sistemlerinin ve Türkiye 2005 Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı ile Ontario 1998, Fen ve Teknoloji Dersi Müfredatı'nın karşılaştırılması amacıyla yürütülen nitel araştırma desenlerinden ?durum çalışması? niteliğindedir. Çalışmada ele alınan ülke eğitim sistemlerinin karşılaştırmalı incelemesinde ?amaç?, ?yapılanma? ve ?işleme-yönetim ya da süreç? ölçütleri esas alınarak doküman incelemesi yapılmıştır. Araştırmada Kanada'da ve Türkiye'de uygulanmakta olan fen ve teknoloji müfredatlarının karşılaştırılarak incelenmesi, ortak, benzer ve farklı yönlerinin saptanması söz konusudur. Karşılaştırma yapılırken adı geçen iki ülke arasında seçilen bir fen ve teknoloji ünitesinin işleyişi nitel araştırma yöntemlerinden ?gözlem yöntemi? kullanılarak her iki ülkede de gözlenmiş ve sonuçlar karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Yapılan gözlemlerle Kanada ve Türkiye'deki fen eğitimi işleyişini yerinde görmek ve derslerin işlenişi ile ilgili birebir karşılaştırma yapmak amaçlanmıştır.Kullanılan gözlem tekniği ?katılımlı gözlem tekniği? dir.Araştırmanın nicel kısmı ise fen ve teknoloji dersinde küçük gruplarla ?amaç boşluklu deney tekniği? ile deney yapmanın başarıya, kavram öğrenmeye ve bilimsel süreç becerilerini kazanmaya etkisini inceleyen kontrol gruplu öntest-sontest deneysel bir çalışmadır. Bu çalışma ile yapılan karşılaştırmalar sonucunda elde edilen veriler ışığında araştırmacı tarafından tasarlanan yeni bir uygulamanın denenerek etkililiğinin sınanması amaçlanmıştır.Araştırma sonunda doküman incelemesi ile elde edilen bulgular değerlendirildiğinde Türkiye ve Kanada (Ontario) genel eğitim sistemlerinde benzerlikler olsa da çoğunlukla farklı yönlerin olduğu görülmüştür. Her iki ülkenin yönetim yapısının farklılığından kaynaklanan değişik yapılanmaların eğitim boyutunda da kendini gösterdiği ve genel eğitim sistemlerinin amaçları, idari yapısı ve okul yapısı açısından benzerliklerin yanında çoğunlukla farklılıkların olduğu dikkati çekmiştir.Her iki ülke fen eğitim sistemleri karşılaştırılırken Türkiye, Kanada ve Ontario fen ve teknoloji eğitimi ?amaçlar? açısından karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiş, Türkiye 2005 Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı (FTDÖP ) ve Ontario, 1998 Fen ve Teknoloji Müfredatı (OFTM) yapı, öğrenme alanları ve öğretilmesi hedeflenen üniteler ve öğretilmesi hedeflenen ünitelerden Işık (FTDÖP) ve Optik (OFTM) ünitesinin okutulduğu sınıf, ünite içeriği ve öğrenci kazanımları açısından benzerlik ve farklılıkları ortaya konulmuştur. Türkiye ve Ontario'da gözlenen örnek sınıflardan elde edilen veriler sınıfların fiziksel özellikleri, kullanılan öğretim yöntem ve teknikleri, ölçme ve değerlendirme teknikleri, proje çalışmalarının yürütülmesi açısından değerlendirilmiş elde edilen bulgular tablolarla karşılaştırmalı olarak verilmiştir.Araştırmada FTDÖP 7. sınıf Işık ünitesi kazanımlarına uygun, amaç boşluklu deney tekniği ile hazırlanan deneyler küçük gruplar oluşturularak deney grubundaki tüm öğrencilere yaptırılmış, deney sonunda öğrencilere deney raporu yazdırılmıştır. Uygulama sonunda amaç boşluklu deneylerle yapılan öğretimin başarıya, kavram öğrenmeye ve bilimsel süreç becerilerini kazanmaya olumlu etkisinin olduğu görülmüştür.

Abstract:
This study has been carried out for the purposes of finding out whether there are differences between the overall education systems and science teaching programs of grades 6, 7 and 8 in Turkey and the Province of Ontario in Canada. Comparisons were made between curricula in both countries as well as between the teachings of a unit on the topic of light, also called optics. By using the data obtained from this comparison a sample science application is planned at the grade 7 level of the ?Light? unit to see the effect as regards student achievement, concept learning and process skills.The study was designed by utilizing a ?multi-method? approach, in which both qualitative and quantitative research methods were used together. The first part of the study compares the overall education systems and in particular science education in Turkey with the ?2005 Science and Technology Teaching Program? and in Ontario with the ?1998 Ontario Science and Technology Curriculum? by using ?case study? research, which is a qualitative method. In this study, a document analysis is done based on ?aims?, ?structure? and ?operation-administration or process?. The main items of this study are analysis by comparing science and technology curriculums in Turkey and Canada and finding common, similar and different characteristics. Additionally, the study involves a comparison of teaching methods from observations made in actual classes in both jurisdictions. The researcher aimed to see the implementation of science education in Turkey and Canada at their original locations, and to make one-to-one comparisons related to the practices in the class, by observing. The utilized observation technique is ?participant-observation?.The quantitative part of this research is an experimental research designed to be used in Turkey only, consisting of pre tests and post tests including a control group, analyzing the effects of laboratory experiments in the physics topic, light, in small groups of science and technology classes differing from normal laboratory experiments in that the students were not firstly given the aim and the conclusion of the experiment. The researcher aimed to test the effectiveness of the new application in the light of the achievement, concept learning and gaining scientific process skills.The results of the document analysis indicated similarities between the overall education systems of Turkey and Canada (Ontario), although there are some differences. These result from structural differences of administrations of the two countries, and these are greater than the similarities in terms of the purposes of the overall education systems, administrative structure and school structure.The science education systems of the two jurisdictions were seen mainly as due to the different aims, as expressed in Turkey 2005 Science and Technology Teaching Program (FTDÖP) and Ontario 1998 Science and Technology Curriculum (OFTM), which are presented in structure, strands and the units. The unit of ?Light? (FTDÖP) and ?Optics? (OFTM) are analyzed and the similarities and differences are presented in terms of the grade, content and student expectations. The data obtained from the observation of sample classes in Turkey and Ontario are given with comparative tables in the light of the physical features of the classes, teaching methods and techniques, evaluation techniques and the carrying out of science projects.In this research, the experiments which were appropriate to the achieving student expectations of FTDÖP 7th grade ?Light? unit, were prepared with ?aim gapped experimentation technique? to the small groups of students. At the end of the experiments, students were made to write laboratory reports. At the end of the research, teaching with aim gapped experimentation was found to be a technique having a positive effect on student achievement, concept learning and gaining scientific process skills.