Vergilendirme yetkisi ve verginin yasallığı ilkesi
Taxation power and principle of legality of taxation
Yazar: SEMİH ASLAN
Danışman: PROF. DR. FEVZİ RİFAT ORTAÇ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Vergi Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Maliye = Finance
Dizin: Kanunilik = Legality ; Vergilendirme = Taxation ; Vergilendirme yetkisi = Taxation authority ; Vergiler = Taxes

Özet:
Tarih boyunca üstün güç olan devletin, kendisini oluşturan bireyler üzerindeki vergilendirmeye ilişkin yetkileri, vergilendirme alanında, Bakanlar Kurulu'na tanınan düzenleme yetkisinin sınırlarının belirlenmesi, bu yetkiyi veren yasanın anayasal vergileme ilkelerine uygunluğu, kullanılan yetkinin anayasal normlara, yetkinin verildiği yasal normlara ve kamu yararı ile hizmet gereklerine uygunluğunun denetimi ve söz konusu denetim sonucunda yargı organlarınca verilen kararlar bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır.Devletin toplum üzerinde sahip olduğu yetkilerin belki de en önemlisi olan vergilendirme yetkisinin, yasal ve anayasal zemine ve metne bağlanarak kendisini oluşturan bireyler karşısında sınırlandırılması devlet kavramının değişmesi ve gelişmesi ile hemen hemen bütün demokratik ülkelerin yasa ve anayasalarında yer almıştır.Özellikle sosyal devlet ilkesinin gelişmesi ile devletin ekonomik ve sosyal hayattaki faaliyetleri arttıkça, üstlendiği hizmetleri gerçekleştirebilmesi için devlet daha fazla kamu gelirine ihtiyaç duyar hale gelmiştir. İşte devletin, kamu giderlerini karşılamak amacıyla cebri ve zorunlu olarak vergi almasının devlet açısından karşılamak zorunda olduğu kamusal ihtiyaçların finansmanı için zorunlu olması, birey açısından ise vergilendirmenin keyfiliğinden korunabilmesinin sağlanması için vergiye ilişkin düzenlemelerin yasalarda yer alması gerektiği fikri vergilerin yasallığı ilkesinin ortaya çıkmasına sebep olmuştur.Vergilendirme yetkisi aslen yasama organına ait olup, yürütme organına, ekonomik hayata etkin ve hızlı müdahalelerde bulunması için vergilendirme alanında bir kısım koşullu ve sınırlı yetkiler verilmiştir. Olağanüstü hallerde Bakanlar Kurulu'nun vergilendirme yetkisini nasıl kullanacağı, bu yönetim usullerine ilişkin yasalarda önceden düzenlenmiştir. Anayasa'nın 73/4. ve 167/2. maddeleri gereği, vergilendirme alanındaki düzenleme yetkileri ise, anayasal vergilendirme ilkelerine ve yetki veren yasa hükümlerine uygun olarak sadece bakanlar kurulu tarafından kullanılmalı; başta vergilerin yasallığı ilkesi olmak üzere anayasal vergilendirme ilkelerinin dolanılması niteliğini taşıyan yetkiler yasalarla verilmemeli ve bu nitelikteki yetki kullanımlarından kaçınılmalıdır.

Abstract:
The subject of his study is comprised of the determination of the limits of the regulatory power granted to the Council of Ministers, compliance thereof to the constittional taxation principles, control of the exercised authority in terms of its compliance to the constitutional norms, norms of the empowering law, public interest and the reguirements of the service and consequent to this control the precedents of the courts.Restriction of the taxation power, which is maybe the most important power of government's upon public, against individuals who build the state, by bounding this power with a constitutional and legal base and text, take place in constitutions and codes of almost all democratic countries.Especially, since the activities of states in economic and social area increase with the improvement of the principle of social state, demand to public revenue also increase. From the point of government, it is compulsory to demand tax from individuals to meet the expenditures of public needs. From the point of citizens, it is also a must to protect individuals from the arbitrariness of governments on taxation issues. The idea about such regulations about taxation have to be put in order in codes , bring about the principal of the legality of taxes.Originally, power of taxation belongs to the legislative body but for a fast and efficient intervention to economical life, some limited and provisory powers have been delegated. How the Council of Ministers will use the power of taxation in emergency management procedures has been envisaged in the related laws. In accordance witn the fourth paragraph of Article 73 and second paragraph of Article 167 of the Constitution, regulatory power in the area of taxation should only be exercised by the Council of Ministers in conformity with the constitutional taxation principles and with the provisions of the law delgating authority. Powers that constitutes an infringement of the princilple of legality of taxation and other constitutional principles should not be delegated by laws and this type of power exercising should be avoided.