İkinci dil olarak Türkçenin öğretiminde kültüre duyarlı öğrenme ortamlarının sınıf içi süreçlere yansımaları
Reflections of culturally sensitive learning environments on in-classroom processes in teaching Turkish as a second language
Yazar: FATMA BEGÜM BAYRAM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YONCA KOÇMAR DEMİRCİ
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aktif öğrenme = Active learning ; Dil-kültür = Language-culture ; Sosyokültürel inceleme = Socio-cultural investigation ; Sınıf kültürü = Class culture ; Çok dillilik = Multilingualism ; Çoklu öğrenme ortamı = Multimedia learning environment ; İletişimsel dil öğretimi = Communicative language teaching ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu araştırmada; yabancı uyruklu öğrencilerin öğrenim gördüğü ilkokul 3. sınıf Türkçe dersi için hazırlanan kültüre duyarlı ders içeriklerinin sınıf içi süreçlere nasıl yansıdığının ortaya konulması amaçlanmıştır. Nitel araştırma desenlerinden etnografiyle yürütülen araştırmanın çalışma grubunu Kayseri ili merkez ilçesinde bulunan bir ilkokulun 3. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Bu okul, yabancı uyruklu öğrencilerin Türk eğitim sistemine uyum sağlamasını amaçlayan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı PIKTES (Türk Eğitim Sisteminde Çocuklar İçin Kapsayıcı Eğitimin Desteklenmesi) projesinin yürütüldüğü okullardan biridir. Temel veri toplama aracı, farklı dillere ve kültürlere duyarlı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan yedi haftalık eğitim durumlarıdır. Bu eğitim durumlarının sınıfta uygulanması sırasında ses kaydı alınmış, aynı zamanda sınıfın öğretmeni olan araştırmacı tarafından gözlemler yapılmış, araştırmacı günlüğü ve alan notları tutulmuştur.  Yapılan çözümlemeler sonucunda; farklı kültürlere sahip öğrencilere Türkçe öğretiminde kültüre duyarlı eğitim durumlarının uygulanmasıyla öğrencilerin hem kendi kültürlerine hem farklı kültürlere hem de Türk kültürüne karşı duyarlılık kazandığı belirlenmiştir. Araştırma sonuçları, yabancı uyruklu öğrencilere Türkçe öğretiminde konunun ikinci dil edinimi boyutuyla ele alınmasının ve öğrencilerin kendi kültürlerini sınıfa getirebilecek öğrenme ortamları oluşturulmasının önemini ortaya koymuştur.  
Anahtar Sözcükler: PIKTES, Kültüre Duyarlılık, İkinci Dil Olarak Türkçe Öğretimi, Nitel Araştırma, Etnografi.

Abstract:
In this study; ıt is aimed to reveal how the culturally sensitive course contents prepared for the 3rd grade Turkish course in the primary school where foreign students study are reflected in classroom processes. The study group of the research, which was contucted with ethnography, one of the qualitative research designs, consists of 3rd grade students of a primary school in the central district of Kayseri. This school is one of the schools where the PIKTES project of the Ministry of National Education, which aims to adapt foreign students to the Turkish education system, is carried out. The main data collection tool is seven week training situations prepared by the researcher, sensitive to different languages and cultures. During the implementation of these educational situations in the classroom, audio recordings were made, observations were made by the researcher who was also the teacher of the class and the researcher's diary and field notes were kept. As a result of the analyses; ıt has been determined that by applying culturally sensitive educational situations in teaching Turkish to students from different cultures, students gain sensitivity towards both their own culture,  different cultures and Turkish culture. The results of the research revealed the importance of addressing the subject from the second language acquisition perspective in teaching Turkish to foreign students and creating learning environments that can bring students' own culture to the classroom.
Key Words: PIKTES, Cultural Sensitivity, Teaching Turkish as a Second Language, Ethnography.