İntrauterin dönemde metformin uygulamasının yavru dişi sıçanların ovaryum ve uterusuna etkilerinin incelenmesi
Investagation of the effects of metformin treatment on the ovaries and uterus of the female rat pups during intrauterine perod
Yazar: SEDA KIRMIZIKAN
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT AYAS
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, intrauterin dönemde farklı dozlardaki metforminin yavru sıçanların ovaryum ve uterusunda olası etkilerin incelenmesi amaçlandı. 
Materyal ve Metot: Çalışmada 9 adet gebe Wistar albino sıçandan elde edilen 15 adet yavru dişi sıçan kullanıldı. Gebe sıçanlardan 3 grup oluşturuldu. İlk gruba (kontrol grubu) serum fizyolojik, ikinci gruba (metformin 100 grubu) 100 mg/kg/gün doz olacak şekilde metformin, üçüncü gruba (metformin 200 grubu) ise 200 mg/kg/gün doz olacak şekilde metformin gavaj yolu ile verildi. İlaç uygulamaları tüm gruplar için gebeliğin 6.-15. günleri arasında gerçekleştirildi. Bu gruplardan elde edilen yavru sıçanlar postnatal 60. günde sakrifiye edilerek ovaryum ve uterus dokuları alndı. Ovaryum için; oosit sayısı, ovaryum, korteks, medulla ve follikül hacimleri, uterusda ise epitel ve endometriyum kalınlığı karşılaştırılarak değerlendirildi. Ayrıca yavru sıçanların ağırlıkları ve alınan kan örneklerinden serum östradiol değerleri de değerlendirildi.
Bulgular: Gruplar arasında ortalama vücut ağırlıkları, oosit sayısı, ovaryum, korteks, medulla, primer ve sekonder follikül hacimleri ve uterus epitel kalınlığı bakımından anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). Ortalama tersiyer follikül hacmi, endometriyum kalınlığı ve östradiol seviyelerinin metformin 200 grubunda kontrol grubuna göre anlamlı olarak azaldığı görüldü (p<0,05). 
Sonuç: Gebelikte yüksek doz metformin kullanımı yavru sıçanların östradiol sentezinde ve dolayısıyla endometriyum kalınlığı üzerinde olumsuz etkilerinin olabileceği görülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Gebelik, metformin, sıçan, stereoloji, ovaryum, uterus

Abstract:
Aim: The aim of this study was to investigate the effect of metformin treatment at the different dosage levels on the ovaries and uterus of the rat pups in the course of intrauterine period. 
Material and Method: Fifteen female Wistar albino rat pups were used. Three groups were formed from the pregnant rats. Saline was given to the first group utilized as a control group, the second one was administrated as Metformin 100 group which was given 100 mg/kg/day of metformin and the third group given 200 mg/kg/day of metformin was labeled as Metformin 200. The drug administration was performed to the rats orally by gavage during 6-15 days of gestation. The pups obtained from the groups were sacrificed in the day of postnatal 60 and then their ovaries and uterine were taken. The number of oocytes, the volumes of ovarian cortex, medulla, follicles and the epithelium and endometrial thickness of uterus were evaluated. In addition, the estradiol levels in blood samples and weight of the pups were also compared.
Results: There were no significant differences between groups for the number of oocytes, the volumes of ovarian cortex, medulla, primary and secondary follicles and for the uterine epithelium thickness (p>0.05). The average volume of tertiary follicles, the uterine endometrial thickness, and the estradiol levels were significantly decreased for metformin 200 group when compared to the control group (p<0.05).
Conclusion: It might be concluded that gestational exposure to high dose metformin may cause negative effects on estradiol production and subsequently on the endometrial thickness of offspring rats.

Keywords: Metformin, ovary, rat, pregnancy, stereology, uterus