Annelerin üst biliş özelliklerinin çocuklardaki bağlanma biçemi ve davranış bozuklukları arasındaki ilişkideki aracı rolünün incelenmesi
Researching the influence of mother's metacognition abilities on children's (age 4-6) attachment and behavioral disorders
Yazar: AYŞE AK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ENGİN EKER
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba aracılığı = Parental mediation ; Anneler = Mothers ; Aracılık = Meditation ; Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Çocuklar = Children ; Üstbiliş = Metacognitive

Özet:
Çocuğun sağlıklı bir gelişim sürdürmesi için annenin ruhsal durumunun iyi olması büyük bir öneme sahiptir. Annenin ruh sağlığının önemli bir parçası olan üst bilişte herhangi bir sorun anne çocuk ilişkisini etkileyebilmektedir. Annenin çocuğun ihtiyaçlarına soğuk, mesafeli ya da kızgın davranarak karşılık vermesi bağlanmayı olumsuz etkilemenin yanında çocukta davranış bozukluklarına da neden olabilmektedir. 
Bu araştırma, annelerin üst biliş özelliklerinin çocuklardaki bağlanma ve davranış bozuklukları arasındaki aracı rolünün incelenmesini kapsamaktadır. Araştırma; 2018-2019 Eğitim ve Öğretim yılının, İstanbul ili Bakırköy ilçesinde Yeşilköy'deki 4-6 yaşındaki ana okul öğrencilerini ve annelerini kapsamaktadır. Araştırmada seçkisiz örneklem ile seçilmiş 285 anne bu sınırlılık içinde ele alınıp yorumlanmıştır. Çalışmada gereken verileri elde etmek için 'Üst biliş Ölçeği-30', 'Anne Duyarlılığı ve Çocuklarda Bağlanma' ölçeği, 'Güçler ve Güçlükler Anketi' ve 'Kişisel Bilgi Formu' uygulanmıştır. Analizlerde, korelasyon, çoklu regresyon ve ki-kare analiz teknikleri uygulanmıştır. 
Araştırma bulguları, annenin üst biliş özellikleri ve çocuktaki bağlanma biçemi arasında anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Annenin üst biliş özellikleri ve çocuklardaki davranış bozuklukları arasında ise anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Annenin üst biliş özellikleri eğitim düzeyi, yaş, psikolojik destek almasına göre anlamlı farklılıklar göstermemiştir. Annenin üst biliş özellikleri çalışma durumuna göre anlamlı bir fark göstermiştir. Çocukların davranış bozuklukları yaşa ve cinsiyete göre farklılık gösterdiği bulunmuştur. Çocukların davranış bozuklukları psikolojik destek almalarına göre anlamlı bir fark göstermemiştir. Çocukların bağlanma biçemi yaş ve cinsiyete göre anlamlı fark gösterirken, çocukların bağlanma biçemi psikolojik desteğe göre anlamlı bir fark göstermemiştir. 

Anahtar Kelimeler: Üst biliş, Bağlanma Biçemi, Davranış Bozuklukları

Abstract:
Mother's mental state is important for the child's healthy development. A problem in the mother's metacognition, which is an important part of the mother's mental health, may affect the relation between mother and child. The mother's response to the child's needs by being cold, distant or angry may affect attachment issues and behavioral disorders by the child. 
In this study, the influence of mother's metacognition abilities on children's (age 4-6) attachment and behavioral disorders have been researched. Bakırköy District of the Province Istanbul was selected as the research venue. The studied group was selected through the random element sampling method. The subjects of the research were 285 mothers of children between the ages of 4 to 6 years old.
In this study, metacognitive abilities were measured with MCQ-30 Questionnaire, the attachment with Attachment Q-sort and the behavioral disorders with SDQ. Correlation, regression and chi-square were used as statistical analysis techniques. 
Research findings demonstrated a significant relation between mother's metacognition abilities and children's attachment. The relation between the mother's metacognition abilities and children's behavioral problem is insignificant. There is no significant difference found between mother's metacognition abilities and education level, age, or psychological support. There is a significant difference found between non-working mother's and working mother's metacognition abilities. It has been found that the behavioral problems of the child differ according to age and gender. There was no significant difference between the behavioral problems and the child's psychological support. It has been found that the child's attachment pattern differ according to age and gender. There was no significant difference between psychological support and child's attachment pattern.

Keywords: Metacognition, attachment, behavioral disorders