Özgül öğrenme güçlüğü olan çocuklarda eğitsel tedavinin benlik saygısı düzeyine etkisi
Influences of educational therapeutic intervention on self-esteem level in children suffered from learning disability
Yazar: NAGİHAN SADAY DUMAN
Danışman: PROF. DR. AYLA AYSEV
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Benlik saygısı = Self esteem ; Eğitim = Education ; Tedavi = Treatment ; Çocuklar = Children ; Özgül öğrenme güçlüğü = Specific learning disability ; Öğrenme = Learning ; Öğrenme bozuklukları = Learning disorders

Özet:
Amaç: Çalışmamızda, ÖÖG tanısı olan çocuklar ile sağlıklı kontrol grubunda bulunan çocukların benlik saygısı düzeyleri açısından karşılaştırılması, eğitsel tedavi uygulanan çocuklar ile eğitsel tedavi bekleme listesinde bulunan çocuklar karşılaştırılarak ÖÖG tanısı olan çocuklarda benlik saygısı düzeylerini yükseltmede eğitsel tedavi yaşantısının etkili olup olmadığının saptanması amaçlanmaktadır.
Yöntem: Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği'ne başvuru sonrası Özgül Öğrenme Güçlüğü (ÖÖG) tanısı konulan ve eğitsel tedavi uygulanan, 9-11 yaş aralığındaki 50 çocuk, ÖÖG tanısı konulan ve eğitsel tedavi grupları için bekleme listesinde olan 9-11 yaş aralığındaki 50 çocuk ve klinik olarak normal zeka düzeyinde olan, belirgin bir okul başarısızlığı hikayesi olmayan 50 sağlıklı çocuk çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya alınan çocuklara yarı yapılandırılmış bir görüşme çizelgesi olan Okul Çağı Çocukları için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli Türkçe uyarlaması (K-SADS-PL) araştırmacı tarafından uygulanmıştır. ÖÖG tanısı konulan eğitsel tedavi grubunda ve eğitsel tedavi için bekleme listesinde olan tüm çocuklara Wechsler Çocuklar için Zeka Ölçeği-Yeni Versiyonu (WÇZÖ-Y) ve ÖÖG bataryası uygulanmıştır. Çocuklar Piers-Harris Çocuklar İçin Öz Kavramı Ölçeği ve Çocuklar için Depresyon Ölçeği (ÇDÖ)'yü, ebeveynleri 6-18 yaş Çocuk ve Gençler İçin Davranış Değerlendirme Ölçeği ve öğretmenleri de 6-18 yaş Çocuk ve Gençler İçin Öğretmen Bilgi Formu'nu doldurmuşlardır. Çalışmaya katılan eğitsel tedavi grubundaki çocuklara eğitim bitince, kontrol grubundaki çocuklara ise 3 ay (eğitim süresi kadar) sonra ölçekleri tekrar verilmiştir. ÖÖG tanısı konulan, eğitsel tedavi alan çocuklara ve bekleme listesinde olan çocuklara 3 ay sonra ÖÖG bataryası tekrar uygulanmıştır.
Sonuç: ÖÖG tanısı olan eğitsel tedavi uygulanan ve eğitsel tedavi için bekleme listesinde olan çocukların ÇDÖ puanları, sağlıklı kontrol grubuna göre daha yüksek saptanmış ve fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Çocukların Piers-Harris Öz Kavramı Ölçeği Toplam puanı ve Mutluluk, Kaygı, Davranış ve Zihinsel Durum ve Okul alt ölçek puanları açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Çalışmaya katılan çocukların CBCL 6-18 alt ölçeklerinde gruplar arasında Toplam Yeterlilik, Okul, Somatik Yakınmalar, Sosyal Sorunlar, Dikkat Sorunları, Kurallara Karşı Gelme Davranışı, Saldırgan Davranışlar, İçe Yönelim Sorunları, Dışa Yönelim Sorunları ve Toplam Problem alanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır. çocukların TRF 6-18 alt ölçeklerinde gruplar arasında Toplam Uyum, Okul Başarısı, Çalışma, Öğrenme, Mutlu Olma, Sosyal İçe Dönüklük, Sosyal Sorunlar, Dikkat Sorunları, Kurallara Karşı Gelme Davranışı, Saldırgan Davranışlar, Dışa Yönelim Sorunları ve Toplam Problem alanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır. ÖÖG eğitsel tedavi grubu ve ÖÖG eğitsel tedavi bekleme listesi gruplarındaki çocukların ÖÖG bataryası puanları açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamıştır. ÖÖG eğitsel tedavi grubu ve ÖÖG eğitsel tedavi bekleme listesi grubundaki çocukların ilk ve son değerlendirme arasındaki PH Toplam puanlarındaki değişim istatistiksel olarak anlamlı olduğu ve değişimin gruplar arasında da farklılık gösterdiği saptanmıştır. CBCL 6-18 Okul, Sosyal Sorunlar, Dikkat Sorunları, Saldırgan Davranışlar, Dışa Yönelim Sorunları ve Toplam Problem alt ölçeklerinin puanlarındaki değişim istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş, ancak değişimin gruplar arasında farklılık göstermediği saptanmıştır. TRF 6-18 Toplam Uyum, Okul Başarısı, Uygun Davranma, Öğrenme, Sosyal İçe Dönüklük, Sosyal Sorunlar, Dikkat Sorunları, Saldırgan Davranışlar, Dışa Yönelim Sorunları ve Toplam Problem alt ölçeklerinin puanlarındaki değişim istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş, Toplam Uyum, Uygun Davranma, Sosyal İçe Dönüklük, Sosyal Sorunlar, Saldırgan Davranışlar, Dışa Yönelim Sorunları, Toplam Problem alt ölçeklerinde değişimin gruplar arasında farklılık göstermediği saptanmıştır. Okul Başarısı, Öğrenme, Dikkat Sorunları alt ölçeklerinin puanlarındaki değişimin gruplar arasında farklılık gösterdiği saptanmıştır. ÖÖG eğitsel tedavi grubu ve ÖÖG eğitsel tedavi bekleme listesi grubundaki çocukların ilk ve son değerlendirme arasındaki ÖÖG Bataryası Gessel Şekilleri, Alfabe, Okuma Hızı, Dikte Hataları ve Head Sağ-Sol alt testlerinin puanlarındaki değişim istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş ve bu alt testlerin puanlarındaki değişimin gruplar arasında farklılık gösterdiği saptanmıştır.
Tartışma:
Araştırmamızda eğitsel tedavi uygulanan ÖÖG tanısı olan çocuklarda tedavi sonrası benlik saygısı düzeylerinin yükseldiği, sosyal ve davranışsal sorunlarının azaldığı, kendilerini daha mutlu ve yeterli hissettikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca uygulanan eğitsel tedavi ile ÖÖG belirtilerinde azalma olduğu da gösterilmiştir. Bu çalışmanın bulgularına dayanarak eğitsel tedavinin çocuklara hem akademik alanda hem de yaşamının diğer alanlarında ilerleme sağladığı düşünülmüştür. ÖÖG tedavisine yönelik çalışmalar artmakla birlikte, ÖÖG tanısının yaygınlığı göz önüne alındığında hala yetersiz sayılabilir. Bu açıdan bizim çalışmamızın bu alana bir katkı yapabileceğini ummaktayız.
Anahtar Sözcükler: Özgül Öğrenme Güçlüğü, Benlik Saygısı, Eğitsel Tedavi

Abstract:
OBJECTIVES: The aim of the present study was to investigate the self-esteem level of children diagnosed as Learning Disability compared to healthy controls, and detect if educational therapatic intervention was effective on increasing the self-esteem levels of children suffered from Learning Disability, by comparing educational therapatically intervented study group participants with children who were also diagnosed as Learning Disability but not threated yet and were waiting for educational therapy application on out-patient clinic lists.
MATERIAL and METHOD: Participants were recruited from out-patient clinic of Ankara University Hospital, Child and Adolescence Psychiatry Department. 3 groups of 9-11 aged 50 children (n=150) took part in the present study; as first group including participants who were both diagnosed as Learning Disability and intervented with educational therapy, second group including participants who were also diagnosed as Learning Disability but not treated and waiting for educational therapy application, and thrid group including healthy controls who had clinically normal IQ levels and have not had a significant academic insufficiency. Schedules for Affective Disorders and Schizophrenia for School Aged Children- Present and Lifetime Version-Turkish Version (K-SADS-PL-T), which is also a semi-structered interview, was administered to all participants in the study by investigator. Wechsler İntelligence Scale- Revised and Learning Disability Batary were administered to participants diagnosed as Learning Disability of both educational therapy group and group waiting on educational therapy application list. Piers-Harris Children's Self-Concept Scale (PH) and the Child Depression Inventory (CDI) were administered to all children participating in the study, whereas The Child Behaviour Checklist, School-Age Version (CBCL/6-18) to their parents and The Child Behaviour Checklist (CBCL), Teacher Rating Form (TRF) to their teachers. All scales were repeated for educational therapy group and control group after 3 months as equal to education therapy duration.
RESULTS:  The Child Depression Inventory (CDI) scores, Piers-Harris Self-Concept Scale Total scores and Happiness, Anxiety, Behaviour and Intellectual and School subscales' scores of both two Learning Disability groups were higher than scores of the control group, whereas the difference between CDI scores of groups were statistically significant. Statistically difference between groups were also detected at scores of CBCL/6-18' s subscales related with the issues such as Total Competence, School, Somatic Complaints, Social Problems, Attention Problems, Rule-Breaking Behaviour, Aggressive Behaviour, Internalizing Problems, Externalizing Problems and Total Problems and at scores of TRF/6-18' s subscales related with issues such as Total Adaptive scores, Academic Performance, Working Hard, Learning, Happy, Withdrawn/Depressed, Social Problems, Attention Problems, Rule-Breaking Behavior, Aggressive Behavior, Externalizing Problems and Total Problems. No statistical difference was detected for Learning Disability Batary scores between educational therapy group and group waiting for educational therapy application. PH total score alterations from first to last assessments of both educational therapy group and group waiting for educational therapy application were statistically significant, and the alterations also varied between two groups. Alterations of scores at CBCL/6-18' s subscales such as School, Social Problems, Attention Problems, Aggressive Behavior, Externalizing Problems and Total Problems were detected as statistically significant, however alterations did not vary between groups. Alterations at scores of TRF/6-18's subscales, such as Total Adaptive scores, Academic Performance, Behaving, Learning, Withdrawn/Depressed, Social Problems, Attention Problems, Aggressive Behavior, Externalizing Problems and Total Problems were detected statisticaly significant. Alterations at scores of Total Adaptive scores, Behaving, Withdrawn/Depressed, Social Problems, Aggressive Behavior, Externalizing Problems and Total Problems subscales did not vary between groups, however Academic Performance, Learnin,g Attention Problems subscales' scores varied between groups. Stastical difference was detected for alterations at scores of Learning Disability Batary subscales, such as Gessel Figures, Alphabet, Reading speed, Dictation errors and Head left-right test from first to last assessments of both educational therapy group and group waiting for educational therapy application.
DISCUSSION and CONLUSIONS: In our study, we found that, in children with LD, self-esteem increased, social and behavioral problems decreased and that they felt beter and more competent after educational treatment. We also showed that LD symptoms decreased with educational treatment. Results suggested that educational treatment led to improvements in both academic and other aspects of life in these children. While studies on LD treatment have increased, that is stil not sufficient when the prevalence of LD is taken into account. Therefore, we believe that our study will contribute to the field.

Keywords: Learning Disabilities, Self-esteem, Educational Therapeutic Intervention