SCADA sistemi ile yazılım doğrulama araç entegrasyonu
Software verification tool integration with SCADA systems
Yazar: RAHIMA IBRAHIMOVA
Danışman: DOÇ. DR. METİN ÖZKAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Bilgisayar Yazılımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control

Özet:
SCADA (Gözetleyici Kontrol ve Veri Toplama) sistemleri, otomatik sistemlerin 
uzaktan izlenmesi, kontrol edilmesi ve veri kaydı için yaygın olarak kullanılmaktadır. 
Ancak, bu sistemlerin güncel teknolojilerle desteklenmesi ve yeni kabiliyetler eklenmesi 
ile daha verimli kullanılması mümkün olabilir. Diğer taraftan otomatik sistemlerin ilk 
geliştirilmesi sürecinde ve kullanılmaya başlandıktan sonra yeni isterlere göre 
güncellemelerin yapılmasında yazılım doğrulaması ve onaylamasının yapılması önemli bir 
konudur. Doğrulama ve onaylama yazılım araçları, sistemle ilgili veriler üretmekte ve bu 
verilerin uygun grafiksel gösterimlerle sistem geliştiricilerine sunulması gerekmektedir. 
Bu tez çalışmasında yeni bir yaklaşım ortaya konulmaktadır. Yeni geliştirecek bir 
otomatik sistemle birlikte kullanılacak olan SCADA sistemine, sistemin yazılım 
doğrulaması ve onaylamasında kullanılacak araçları entegre etmek önemli bir katkı 
sağlayabilir. Yeni sistemin ilk geliştirme sürecinde, doğrulama ve onaylama araçlarının 
veri toplama ve izlemesinde SCADA sistemi kullanılabilir. Aynı zamanda, sistemde ilk 
kurulum sonrasında yapılacak güncellemeler için doğrulama ve onaylama bileşeni hazır 
olarak bulunabilir. Belli zaman periyodlarında sistem doğrulaması ve onaylaması 
gerçekleştirilerek sistemin güvenilir kalması sağlanabilir. 
Yapılan çalışmalarla, önerilen yaklaşımın gerçekleştirme yöntemi anlatılmış ve 
gerçek sistem testleri yapılmıştır. Gerçek sistem testlerinde, laboratuvar ortamında 
kullanılan robotik denetleme sisteminde faydalanılmıştır. 
SCADA sistemi, robotik denetleme sisteminin doğrulama ve onay sürecinde izleme 
amacıyla kullanılmıştır. Çalışma ROS ortamında gerçekleşmiştir. Verilerin SCADA 
sisteminin kabul ettiği protokole dönüştürülmesi için yapılan çalışmada OPC UA 
kullanılmıştır.

Abstract:
SCADA (Supervisory Control and Data Acquisition) systems are widely used for 
remote monitoring, control and data logging of automated systems. However, it may be 
possible to use these systems more efficiently by supporting them with up-to-date 
technologies and adding new capabilities. On the other hand, software verification and 
validation is an important issue in the initial development of automated systems and in 
making updates according to new requirements after they are put into use. Verification and 
validation software tools generate data about the system and these data should be presented 
to the system developers with appropriate graphical representations. 
In this thesis, a new approach is presented. Integrating the tools to be used in the 
software verification and validation of the system into the SCADA system to be used with 
a new automated system can make a significant contribution. During the initial 
development process of the new system, the SCADA system can be used for data collection 
and monitoring of verification and validation tools. At the same time, the verification and 
validation component can be readily available for updates to the system after initial 
installation. System verification and validation can be performed at certain time periods to 
ensure that the system remains reliable. 
In the studies, the implementation method of the proposed approach is explained 
and real system tests are performed. In the real system tests, the robotic inspection system 
used in the laboratory environment was utilized. 
The SCADA system was used to monitor the robotic inspection system during the 
verification and validation process. The study was carried out in the ROS environment. 
OPC UA was used in the study to convert the data into the protocol accepted by the SCADA 
system.