Türkiye'de tıp fakültelerinin kuruluş yönetim ve organizasyonu ile afiliasyon anlaşmaları modeli
The model of affiliation agreements with the establishment management and organization of medical schools in turkey
Yazar: UĞUR DEMİRCİ
Danışman: PROF. DR. FERHAT SAYIM
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Afiliasyon = Affiliation ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Sağlık yönetimi = Health management ; Tıp eğitimi = Education-medical ; Tıp fakültesi = Faculty of medicine ; Üniversite hastaneleri = University hospitals ; Üniversiteler = Universities

Özet:
Sağlık hizmetleri sunan sağlık kuruluşlarında genellikle sabit yatırım maliyetleri oldukça yüksektir. Bu durumda birim maliyetlerin katlanabilir düzeye getirilmesi için ölçek ekonomisi gerekmektedir. Ölçek ekonomisi hem her bir kurum açısından hem de sistemin bütünü açısından yeterli hasta sayısına ve yeterli tıbbi eğitim imkânlarına sahip güçlü ve asgari şartları sağlamış kurumları gerektirmektedir.
Tıp eğitimi veren üniversitelerin bu eğitimi destekleyici ve tamamlayıcı uygulama alanlarına ihtiyacı vardır. Bu alanlar genel uygulamada tıp fakültesidir. Bu hastanelerde hem ileri teşhis ve tedavi faaliyetlerini yürütülmekte hem de öğretim üyelerinin araştırma yapmalarına imkân tanınmaktadır. Ölçek ekonomisi gereği çok büyük yatırım gerektiren bu hastanelerin kurulması tıp fakültesi açma maliyetlerini hem finansal açıdan hem bürokratik açıdan oldukça artırmaktadır. Tıp fakültesi açılışlarını kolaylaştıran bir uygulama olarak afiliasyon anlaşmaları modeli geliştirilmiştir.
Bu çalışmada Türkiye'deki tıp fakülteleri ile hastaneler arasında yapılan afiliasyon anlaşmaları modellerine değinilmiştir. Afiliasyon anlaşmalarına ilişkin yayımlanan yönetmeliklerin üzerinde durulmuştur.
Çalışmanın ilk bölümünde yönetim kavramı, fonksiyonları, stratejik yönetim ve sağlık yönetimine ilişkin konulardan bahsedilmiştir. Stratejik yönetim uygulamalarının sağlık kurumlara etkilerinden bahsedilmiştir. Sonraki bölümde sağlık hizmetleri, özellikleri ve sağlık hizmetlerine ilişkin diğer kavramlar incelenirken, çalışmanın dördüncü bölümünde ise hastanelerin yönetim ve teşkilat yapıları açıklanmıştır. Beşinci bölümde üniversitelerdeki tıp eğitimi konusuna, afiliasyon kavramına ve modellerine değinilmiştir. 
Çalışmanın son bölümünde ise afiliye hastanelere yönelik saha araştırması raporlanmıştır. Bu çalışmada afiliye hastanelerle görüşmeler yapılarak bu anlaşmaların sonuçlarına değinilmiştir. Bu bölümde ayrıca İstanbul ilindeki üniversitelerin tıp fakültelerindeki öğretim elemanı başına düşen öğrenci sayıları hesaplanarak bu verilerin afiliasyonla ilişkisi üzerinde durulmuştur. Yine bu bölümde hastane müracaat sayıları ve nitelikli yatak oranları gibi veriler de incelenerek afiliasyon anlaşmaları sonucu görülen değişimler incelenmiştir.

Abstract:
Fixed investment costs are generally quite high in health institutions providing health services. In this case, economies of scale are required to bring unit costs to a bearable level. Economy of scale requires strong institutions that have sufficient number of patients and adequate medical training opportunities, both for each institution and for the whole system, and which have met the minimum requirements.
Universities that provide medical education need application areas that support and complement this education. These fields are medical school in general practice. In these hospitals, both advanced diagnosis and treatment activities are carried out and faculty members are given the opportunity to conduct research. The establishment of these hospitals, which require huge investments due to economies of scale, increases the costs of opening medical schools both financially and bureaucratically. Affiliation agreements model has been developed as an application that facilitates the opening of medical schools.
In this study, the models of affiliation agreements between medical faculties and hospitals in Turkey are mentioned. The published regulations regarding affiliation agreements are emphasized.
In the first part of the study, the concept of management, its functions, strategic management and issues related to health management are mentioned. The effects of strategic management practices on health institutions are mentioned. In the next section, health services, their characteristics and other concepts related to health services are examined, while in the fourth part of the study, the management and organizational structures of the hospitals are explained. In the fifth chapter, the subject of medical education in universities, the concept of affiliation and its models are mentioned.
In the last part of the study, the field research for affiliated hospitals was reported. In this study, the results of these agreements were discussed with the affiliated hospitals. In this section, the number of students per faculty member in the medical faculties of universities in Istanbul is calculated and the relationship between these data and affiliation is emphasized. Again in this section, data such as the number of hospital applications and the rates of qualified beds were examined and the changes observed as a result of the affiliation agreements were examined.