Moringa oleifera'nın valproik asit verilen sıçanlarda tükürük bezleri üzerine olası koruyucu etkisinin incelenmesi
Investigation of the possible protective effect of moringa oleifera on salivary glands of valproic acid given rats
Yazar: EDA ÇERGEL
Danışman: PROF. DR. AYŞEN YARAT ; DR. ÖĞR. ÜYESİ BURÇİN TÜZÜNER
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya (Ecz) Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Biyokimyası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Bitki özütü = Plant extract ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Moringa oleifera = Moringa oleifera ; Oksidanlar = Oxidants ; Sıçanlar = Rats ; Tükürük = Saliva ; Tükürük bezleri = Salivary glands ; Valproik asit = Valproic acid

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, M. oleifera ekstresinin valproik asit verilen Sprague Dawley
sıçanlarında tükürük bezi üzerine olası koruyucu etkisinin araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Sprague Dawley dişi sıçanları; kontrol grubu (%0,9 g'lık NaCl verilen), kontrol + moringa grubu (0,3 g/kg/gün dozunda %70'lik etanollü Moringa oleifera ekstresi verilen), valproik asit grubu (0,5 g/kg/gün valproik asit verilen) ve valproik asit + moringa grubu (benzer dozlarda valproik asit ve Moringa oleifera ekstresi verilen) olmak üzere dört gruba ayrıldı. On altıncı günde aç bırakılan sıçanlar anestezi altında sakrifiye edildi. Parotis, submandibular ve sublingual tükürük bezleri alınarak %0,9 g'lık NaCl ile homojenize edildi ve deney gününe kadar -78 oC'de saklandı. Tüm tükürük bezlerinde çeşitli biyokimyasal antioksidan ve oksidan parametreler tayin edildi.
Bulgular: Valproik asit verilen tüm tükürük bezlerinde glutatyon, glutatyon-Stransferaz, süperoksit dismutaz değerleri kontrol grubu sıçanlarına göre anlamlı olarak
azaldı. Total antioksidan kapasite ise sadece parotis ve sublingual tükürük bezlerinde
azaldı, submandibular bezde anlamlı olarak değişmedi. Lipid peroksidasyon, siyalik
asit, nitrik oksit değerleri ise valproik asit verilen grupta kontrol grubuna göre anlamlı
olarak arttı. Total oksidan kapasite ise sublingual bezde değişmedi ancak diğer
dokularda anlamlı derecede arttı. Katalaz, doku faktörü aktivitesi ve total protein
değerlerinde ise kontrol grubu ve valproik asit verilen grupta anlamlı olarak değişmedi.
Moringa oleifera ekstresinin valproik asit grubuna uygulanması, çeşitli antioksidan ve
terapötik özellikleri aracılığıyla valproik asidin neden olduğu değişen biyokimyasal
parametreleri olumlu yönde etkiledi.
Sonuç: Moringa oleifera ekstresi tükürük bezlerinde valproik aside bağlı oksidan hasarın gerilemesinde etkili oldu. Tükürük bezlerinde oksidan hasara karşı farklı tedavi yaklaşımlarının geliştirilmesinde Moringa oleifera bitkisi alternatif olabilir.
Anahtar kelimeler: Moringa oleifera ekstresi, valproik asit, tükürük bezi, antioksidan-oksidan parametreler

Abstract:
Objective: In this study, it was aimed to investigate the possible protective effects of M. oleifera extract on the salivary glands of valproic acid given Sprague Dawley rats.
Material and Methods: Sprague Dawley female rats were divided into four groups as; control group (administered 0,9 g % NaCl), control + moringa group (administered 70% ethanol extract of M. oleifera 0,3 g/kg/day), valproic acid group (administered 0,5 g/kg/day valproic acid) and valproic acid + moringa group (administered similar doses of valproic acid and M. oleifera extract). On the 16th day, fasted rats were sacrificed under anesthesia. Parotis, submandibular and sublingual salivary glands were taken and homogenized with 0,9 g % NaCl and stored at -78 °C until the day of the experiment. Various biochemical antioxidant and oxidant parameters were determined in all salivary glands.
Results: Glutathione, glutathione-S-transferase and superoxide dismutase values in all salivary glands given valproic acid were significantly decreased compared to control group rats. Total antioxidant capacity decreased only in parotis and sublingual salivary glands. It did not change significantly in the submandibular gland. Lipid peroxidation, sialic acid and nitric oxide values increased significantly in the valproic acid group compared to the control group. Total oxidant capacity did not change in the sublingual gland, but increased significantly in the others. Catalase, tissue factor activity and total protein values did not change significantly between groups. Moringa oleifera extract was found to correct these biochemical deteriorations caused by valproic acid through its various antioxidant and therapeutic properties.
Conclusion: Moringa oleifera extract was effective in the regression of valproic acidinduced oxidant damage in salivary glands. Moringa oleifera plant may be an alternative for the development of different treatment approaches against oxidant
damage in salivary glands.
Key words: Moringa oleifera, valproic acid, salivary gland, antioxidant-oxidant parameters