Hafif kilolu ve obez kadınlarda prediyabet ve dislipidemi risk göstergelerinin araştırılması
Investigation of prediabetes and dyslipidemia risk indicators in overweight and obese women
Yazar: HİLAL HIZLI
Danışman: PROF. DR. ADİL DOĞAN AZEZLİ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Beslenme Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Dislipidemi = Dyslipidemia ; Kadınlar = Women ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Kilo alma = Weight gain ; Obezite = Obesity ; Prediabetik durum = Prediabetic state ; Risk faktörleri = Risk factors

Özet:
Giriş ve Amaç: Son yıllarda obezitenin görülme sıklığı hızla artmakta, büyük bir sağlık sorunu haline gelmektedir. Obeziteye paralel olarak, kardiyovasküler hastalıklar ve tip 2 diabetes mellitusun çeşitli toplumlarda hızla artmasıyla birlikte "prediyabet" ve "dislipidemi" gibi klinik dönem öncesi bozuklukları ifade eden terimler sıklıkla gündeme gelmeye başlamıştır. Bu çalışmanın amacı hafif kilolu ve obez kadınlarda prediyabet ve dislipidemi risk göstergelerinin varlığını araştırmaktır. 
Yöntem: Geriye dönük olarak yapılan bu çalışmaya yaş ortalaması 40,6 ± 13,4 yıl olan 493 kadın hasta dahil edildi. Bireylerin boy uzunlukları, vücut ağırlıkları, bel ve kalça çevreleri, sistolik ve diyastolik kan basınçları ölçüldü. Biyokimyasal ölçümleri yapıldı. Beden kütle indeksi (BKİ) ve HOMA-IR değerleri hesaplandı. Açlık kan glukoz değerinin "prediyabet" grubunu, serum lipid düzeylerinin ise "dislipidemi" grubunu belirlediği çalışmada bireyler prediyabet (n=89), dislipidemi (n=259), prediyabet+dislipidemi (n=71) ve kontrol grubu (n=74) olmak üzere dört gruba ayrıldı. Çeşitli parametrelerin arasındaki ilişki SPSS 18.0 paket programı ile belirlendi, p<0.05 değeri anlamlı kabul edildi.  
Bulgular: Kadınların ortalama BKİ'sinin 39,4 ± 8,6 kg/m2, bel çevresinin 108,8 ± 16,0 cm olduğu saptandı. Prediyabet ve dislipidemi grupları arasında açlık kan glukozu, HDL ve LDL kolesterol değerlerinde anlamlı farklılık belirlendi (p<0.05). Prediyabet grubu ve kontrol grubu karşılaştırıldığında BKİ, bel çevresi, açlık kan glukozu, trigliserit, total kolesterol, HDL ve LDL kolesterol değerlerinde anlamlı farklılık bulundu (p<0.05). Prediyabet+dislipidemi ve kontrol grubu karşılaştırıldığında yaş, sistolik ve diyastolik kan basıncı, vücut ağırlığı, BKİ, bel ve kalça çevresi, bel/kalça oranı, açlık kan glukozu, HbA1c, açlık insülin, HOMA-IR, ürik asit, ALT, trigliserit, total, HDL ve LDL kolesterol değerlerinde anlamlı farklılık saptandı (p<0.05).   
Sonuç: Obezitenin prediyabet ve dislipidemi ile ilişkili olduğu bulundu. Tüm gruplar arasında araştırılan parametrelerde en fazla bozukluğun hem prediyabet hem de dislipidemisi olan hastalarda olduğu saptandı. Hafif kilolu ve obez kadın hastalarda prediyabet ile dislipideminin birlikte bulunmasının kardiyovasküler riski daha da arttırdığı sonucuna varıldı.   

Anahtar Kelimeler: obezite, prediyabet, dislipidemi, kardiyovasküler hastalık, tip 2 diabetes mellitus

Abstract:
Introduction and Aim: The prevalence of obesity is increasing rapidly in recent years. In addition to obesity, especially with the rapid increase in various societies cardiovascular disease and type 2 diabetes mellitus, for taking necessary measures in order to protect against this diseases, the terms that "prediabetes" and "dyslipidemia" refers to disorders before clinical period. The aim of this study was to investigate the presence of prediabetes and  dyslipidemia risk indicators in overweight and obese women.
Method: This retrospective study of 493 female patients were included, whose average age was 40.6 ± 13.4 years. Height, weight, waist and hip circumference, systolic and diastolic blood pressure were measured. Biochemical measurements were done. Body mass index (BMI) and HOMA-IR values were calculated. As to determine fasting blood glucose level "prediabetes" and serum lipid levels "dyslipidemia",  individuals were divided into four groups: prediabetes (group 1, n=89), dyslipidemia (group 2, n=259), prediabetes + dyslipidemia (group 3, n=71) and control group (group 4, n=74). The relationship between various parameters analyzed with SPSS 18.0 package program, p <0.05 was considered significant. 
Results: Average of Body Mass Index (BMI) was 39,4 ± 8,6 kg / m2 and waist circumference was 108,8 ± 16,0 cm. Between prediabetes and dyslipidemia group; significant differences were identified in fasting plasma glucose, HDL and LDL cholesterol levels (p<0.05). Between prediabetes and control group BMI, waist circumference, fasting plasma glucose, triglycerides, total, HDL and LDL cholesterol levels were significantly different (p<0.05). Comparison in prediabetes+dyslipidemia group and control group significant differences were determined in age, systolic and diastolic blood pressure, weight, BMI, waist and hip circumference, waist/hip ratio, fasting plasma glucose, HbA1c, fasting insulin, HOMA-IR, uric acid, ALT, triglycerides, total, HDL and LDL cholesterol levels (p<0.05). 
Conclusion: It was concluded that obesity causes prediabetes and dyslipidemia. In all groups, it is founded that the most disorders in studied parameters was in prediabetes+dyslipidemia group. Concluded that the coexistance of prediabetes and dyslipidemia in overweight and obese female patients increased cardiovascular risk further. 

Key words: obesity, prediabetes, dyslipidemia, cardiovascular disease, type 2 diabetes mellitus