Kronik nörolojik hastalığı olan hastalara bakım verenlerde COVID-19 pandemi sürecinin bakım yükü üzerine etkisinin değerlendirilmesi
The evaluation of the effect of COVID-19 pandemic process on caregiver burden in caregivers of patients with chronic neurological diseases
Yazar: SEVGİ BUKET BAYTAK
Danışman: DOÇ. DR. ESRA DOĞRU HÜZMELİ
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Bakım verme yükü = Caregiver burden ; COVID 19 = COVID 19 ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Nörolojik hastalıklar = Neurological diseases ; Pandemiler = Pandemics

Özet:
Bu çalışma COVID-19 pandemi sürecinin kronik nörolojik hastalığa sahip bireylere bakım verenlerinin iş yükü düzeyinde ve psikolojik yükünde etkisi olup olmadığını değerlendirmek amacıyla planlanmıştır. Çalışma kapsamında yaş ortalaması 39,08±15,71 yıl olan 50 hasta ve hastaların yaş ortalaması 44,32±11,54 yıl olan 50 bakım vereni dahil edilmiştir. Araştırma öncesi bireylerin çalışmamıza uygunluk durumlarını belirlemek amacıyla hastaların günlük yaşam aktivitelerindeki bağımsızlık düzeyleri Barthel İndeksi ile, bakım verenlerin bilişsel seviyeleri ise Mini Mental Durum testi ile değerlendirilmiştir. Dahil edilme kriterlerine uygun olan bireylerin demografik bilgilerinin alınmasının ardından hasta ve bakım verenlerinin depresyon seviyeleri Beck Depresyon Ölçeği ile, uyku kaliteleri Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi ile, yaşam kaliteleri SF-36 Yaşam Kalitesi ölçeği ile, cinsel hayat kaliteleri Yeni Cinsel Doyum Ölçeği ile mental iyi oluş halleri Warwick-Edinburdg Mental İyi Oluş Ölçeği ile, bakım verenlerin bakım yükü Zarit Bakıcı Yük Ölçeği ile pandemi öncesi ve sonrası döneme göre cevaplandırılmak üzere iki kez değerlendirilmiştir. Çalışma sonunda pandemi sürecinde hasta (p=0,00) ve bakım verenlerin (p=0,00) depresyon düzeylerinin arttığı görülmüştür. Bireylerin pandemi sürecinde uyku kalitelerinde bakım verenler (p=0,00) ve hastalar (p=0,02)  için azalma olduğu görülmüştür. Bireylerin pandemi sürecinde iyi oluş hallerinde hastalar (p=0,01) ve bakım verenler (p=0,00) için azalma olduğu görülmüştür. Hastaların cinsel yaşam kalitesinde azalma olduğu görülmüştür (p=0,02). Bakım verenlerin bakım yüklerinin arttığı görülmüştür (p=0,00). Bakım verenlerin SF-36 ölçeğinin alt parametrelerinden fiziksel fonksiyon (p=0,02), fiziksel rol güçlüğü (p=0,00) ve emosyonel rol güçlüğünde (p=0,03) azalma belirlenmiştir. Sonuç olarak pandemiye bağlı olarak hasta ve bakım verenlerinin iyilik halinin, psikolojik durumlarının olumsuz etkilendiği, kronik nörolojik hastalığı olan bireylere pandemi sürecinde psikolojik destek hizmetinin sağlık politikalarına dahil edilmesi gerektiğini düşünmekteyiz.

Abstract:
This study was planned to evaluate the effect of the COVID-19 pandemic process on workload level and psychological burden in caregivers of individuals with chronic neurological disease. 50 patients with an average age of 39.08±15.71 years, and 50 caregivers with an average age of 44.32±11.54 years were included within the scope of the study. The independence levels of the patients in their daily living activities were evaluated with the Barthel Index, and the cognitive levels of the caregivers were evaluated with the Mini Mental State Test in order to determine the eligibility of individuals for our study before the research. After obtaining the demographic information of eligible individuals, the depression levels of the patients, and caregivers was assessed with the Beck Depression Scale, their sleep quality with the Pittsburg Sleep Quality Index, their quality of life with the SF-36 Quality of Life scale, their sexual life with the New Sexual Satisfaction Scale, and their mental well-being with the Warwick- With the Edinburgh Mental Well-Being Scale, caregivers' burden of care was assessed twice, to be answered according to the pre-pandemic, and post-pandemic period, with the Zarit Caregiver Burden Scale. It was observed at the end of the study that the depression levels of patients (p=0.00), and caregivers (p=0.00) increased during the pandemic process, sleep quality of caregivers (p=0.00), and patient (p=0.02) decreased during the pandemic process. Their well-being decreased for patients (p=0.01), and for caregivers (p=0.00). It was determined that the patients' sexual quality of life decreased (p=0.02). On the other hand, it was determined that caregivers' burden of care increased (p=0.00). Sub- parameters of the SF-36 scale, physical function (p=0.02) physical role difficulty (p=0.00), and emotional role difficulty (p=0.03) decreased for caregivers. In conclusion, we think that the well-being and psychological status of patients, and their caregivers are adversely affected due to the pandemic, and that psychological support services for individuals with chronic neurological diseases should be included in health policies during the pandemic process.