Akılcı antibiyotik kullanımı hakkında mezun ve stajyer diş hekimlerinin bilgi seviyelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge levels of graduates and dentistry students on rational use of antibiotics
Yazar: SERAP KESKİN TUNÇ
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN GÜDÜCÜOĞLU
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı / Mikrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Akılcı ilaç kullanımı = Rational drug use ; Antibiyotikler = Antibiotics ; Antienfektif ajanlar = Anti infective agents ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Diş hekimleri = Dentists ; Staj = Training ; Stajyerlik = Apprenticeship ; İlaç kullanımı = Drug utilization

Özet:
Akılcı ilaç kullanımı; hastaların klinik ihtiyaçlarına uygun şekilde, uygun dozlarda, yeterli sürede, kendilerine ve topluma en düşük maliyette ilaçlarını almaları demektir. Antibiyotiklerin akılcı kullanımı bakteriyel enfeksiyonların tedavisinde ve önlenmesinde çok önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada amaç diş hekimlerinin ve diş hekimliği fakültelerinde staj yapan öğrencilerin AKK hakkında bilgi seviyelerini, antibiyotik reçete ederken klinik yaklaşımlarını, öğrenci/mezun diş hekimlerini karşılaştırmak ve değerlendirmektir. Türkiye'deki ulaşabildiğimiz tüm mezun ve stajyer diş hekimlerine yönelik Google formlar üzerinden hazırlanan ve AAK hakkında ve antibiyotiklerin diş hekimlerinde kullanımı ile ilgili soruları içeren anket yaklaşık olarak 400 adet kişiye dağıtılmış ve 331 kişi ankete dönüş yapmıştır. Araştırmaya katılanların %52,4'ü stajyer diş hekimlerinden geri kalan %57,6'sı mezun diş hekimlerinden oluşmaktaydı. Katılımcıların %94,8'si AAK hakkında eğitimini fakülteden aldığını, bunu sırayla bilimsel yayınlar, internet/sosyal medya, sağlık bakanlığı, akraba/eş/dost, meslek odaları, gazete takip etmekteydi. Katılımcıların büyük bir çoğunluğu 303 kişi 'Uygunsuz antibiyotik kullanımının antimikrobiyal direnci arttırabilir mi? Sorusuna Evet, geri kalan 18 kişi Hayır ve cevabını vermiştir. Katılımcıların büyük bir çoğunluğu %62,1'i gereğinden fazla antibiyotik reçete edildiğini düşünmekteydi. Gebelik ve laktasyonda kullanılması uygun olmayan antibiyotikler sorusuna verilen yanıtları yalnızca (110 kişi) %35'i doğru yanıt vermiştir. Araştırmamızın sonuçlarına göre akılcı antibiyotik kullanımının sağlanabilmesinde diş hekimlerinin rolü büyüktür. Diş hekimlerinin güncellenmiş müfredatlarla eğitimlerinin düzenli olarak yapılması gerekmektedir.

Abstract:
Rational drug use; It means that patients receive their drugs in accordance with their clinical needs, in appropriate doses, for a sufficient time, at the lowest cost to themselves and the society. Rational use of antibiotics has a very important place in the treatment and prevention of bacterial infections. The aim of this study is to compare and evaluate the knowledge levels of dentists and students doing internship in dental faculties, their clinical approaches while prescribing antibiotics, and student/graduate dentists. The questionnaire prepared via Google forms for all graduate and student dentists we could reach in Turkey and containing questions about rational drug use (RDU) and the use of antibiotics in dentists was distributed to approximately 400 people and 331 people returned to the questionnaire. 52.4% of the participants were student dentists and the remaining 57.6% were graduate dentists. 94.8% of the participants received their education about RDU from the faculty, followed by scientific publications, internet/social media, ministry of health, relatives/spouse/friends, professional chambers, and newspaper. The majority of the participants, 303 people, asked, "Can inappropriate use of antibiotics increase antimicrobial resistance? To the question Yes, the remaining 18 people answered No and. A great majority of the participants, 62.1%, thought that antibiotics were prescribed more than necessary. Only 35% (110 people) of the answers given to the question of antibiotics unsuitable for use in pregnancy and lactation gave the correct answer. According to the results of our research, dentists have a great role in ensuring the rational use of antibiotics. It is necessary to regularly train dentists with updated curricula.