Muhammed Âbid el-Câbirî'nin tefsiri ve yorum yöntemi
Interpretation of Mohammad Abeed al-Jabiri and method of commentary
Yazar: AYŞE UZUN
Danışman: PROF. DR. MEHMET OKUYAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Din = Religion
Dizin: Kur'an-ı Kerim = Koran ; Muhammed Abid el-Cabiri = Muhammed Abid el-Cabiri ; Tefsir = Commentary ; İslamiyet = Islam

Özet:
Kur?an tefsirleri genellikle Mushaf tertibini esas almaktadır. Araştırmamıza konu olan eserde çağdaş dönemde revaç bulan bir eğilim olan nüzul tertibi esas alınmıştır. Eser, Faslı akademisyenlerden Muhammed Âbid el-Câbirî tarafından Kur?an?ın kronolojik okunması metoduyla hazırlanmıştır. Müellif bu metot sayesinde tarihsel dinamizme ulaştığı düşüncesindedir. 
Tezimizde Câbirî?nin Kur?an yorumu tasvirî bir metotla sunulmuştur. Yazarın kronolojiyi tesbit etmede; pasaj bütünlüğünü, konuyu, metnin bağlamını, sebeb-i nüzul rivayetlerini kullandığı tesbit edilmiştir. Siyer ile Kur?an tefsirinin birlikte ele alındığını gördüğümüz eserde tarihsel bağlam çok önemsenmiştir. Siyer ve Kur?an tefsiri birbirinden beslenerek birbirini yazdırmaktadır.Çalışma giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde yazarın biyografisi, tefsirin metodu ve kronolojik tefsir?in kronolojisi hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde kronolojiyle sıkı irtibatı münasebetiyle nüzul sebebi rivayetlerine yazarın yaklaşımı sunulmuştur. Bunun yanı sıra Mekkî-Medenî, nesh, mucize ve kıssa konularındaki yorumu incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise Kur?an muhtevasına ait konulardan Allah ve peygamber tasavvuru, gaybî varlıkları yorumlayışı, ahkâma bakışı ele alınmıştır. Yine bu başlık altında kadın konusundaki yorumları ve bilimsel tefsire bakışı incelenmiştir.


Anahtar Sözcükler: Kronoloji, Tefsir, Fehmü?l-Kur?an, Câbirî, Bağlam,

Abstract:
Qur'anic exegesis is usually based on composition of Mushaf. Books that have been subject to our investigation is based on the composition of revelation which is popular in contemporary period. Exegesis of Qur?an is prepared by Moroccon scholars Mohammad Abeed al-Jabiri using the method of reading the Qur'an chronologically. The author thinks that this method enables you to reach the historical dynamism.Jabiri?s interpretation of Qur?an is presented in our thesis with a descriptive method. It was determined that author used by the identication of chronology; integrity of passage, topic, context and report of asbab-ı nuzul. Historical context is emphasized in this book which deal with life of prophet and commentary of Qur?an together. Life of Prophet and commentary of Qur?an explain each other by feeding from one another. 
Thesis consists of an introduction and three chapters. In the first part, information is given about author's biography, method of commentary and chronology of chronological exegesis. İn the second part it is presented that approach of writer to the report of asbab-ı nuzul because of it?s close connection with chronology. In addition we studied writer?s explanation in some issues like Makki-Madani, nash, miracle and parable. And in the third chapter it was discussed content of the Qur?an like conception Of Allah and prophet, interpretation of unseen beings and overwiev of the provisions. And then under this title it was studied reviews about women and overwiev to the scientific tafsir.



Key Words: Chronology, Commentary, Fahmu?l-Qur?an, Jabiri, Context