Fazla kilolu ve obez çocuklarda FTO gen polimorfizmlerinin insülin direnci ile ilişkisi
Association of FTO gene polymorphisms with insulin resistance in overweight and obese children
Yazar: MERVE KÖKSAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHTAP ÜNLÜ SÖĞÜT
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Genler = Genes ; Obezite = Obesity ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Çocuk obezitesi = Pediatric obesity ; İnsülin = Insulin ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Amaç: Fazla kilolu ve obez çocuklarda FTO gen polimorfizmlerinin incelenmesi; insülin direnci, biyokimyasal parametreler ve antropometrik ölçümlerle ile ilişkisinin değerlendirilmesidir.
Materyal ve Metot: Çalışmaya fazla kilolu ve obezite tanısı almış olan, 6-12 yaş grubu, 83 çocuk dahil edildi. Antropometrik ölçümler yapıldıktan sonra, gönüllü olarak kabul eden her katılımcıdan DNA eldesi amacıyla periferik venöz kan alınarak, -20 °C'de saklandı. DNA izolasyonu, hazır kitler kullanılarak gerçekleştirildi. FTO geni rs9939609 ve rs17817449 polimorfizmlerinin belirlenmesi amacıyla PCR-RFLP yöntemi kullanıldı. PCR-RFLP yönteminde ScaI ve AlwNI restriksiyon enzimlerinden faydalanılarak, elde edilen sonuçların insülin direnci ile ilişkileri değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmaya katılan çocukların %57,8'i kız, %42,2'si erkektir. Beden kütle indeksi persentil değerlerine göre %4,8'inin fazla kilolu, %95,2'sinin obez olduğu saptanmıştır. Homa-IR değerlerine göre %62,7'sinin insülin direnci olduğu, %37,3'ünün de insülin direnci olmadığı tespit edilmiştir. Katılımcıların % 75,9'unun FTO geni rs9939609 ve %92,8'inin FTO geni rs17817449 polimorfizmine sahip olduğu belirlenmiştir. rs9939609 polimorfizmi (p<0,01), polimorfizme ait olan A alleli (p<0,01) ve AA genotipi (p<0,001); rs17817449 polimorfizmi (p<0,05), polimorfizme ait G alleli (p<0,05), T alleli (p<0,01), TT genotipi (p<0,01), TG genotipi (p<0,01), GG genotipi (p<0,01) ile insülin direnci arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. 
Sonuç: Bu çalışmada FTO geni rs9939609 ve rs17817449 polimorfizmlerinin insülin direnci ve obezite ile ilişkili olduğu belirlenmiştir.
Anahtar kelimeler: FTO geni; İnsülin direnci; Obezite; rs17817449; rs9939609

Abstract:
Aim: The aim of this study was to investigate the FTO gene polymorphisms in overweight and obese children to determine the relationship between insulin resistance, biochemical parameters and anthropometric measurements.
Material and Method: The study included 83 children aged 6-12 years who were overweight and obesity diagnosed. After anthropometric measurements, peripheral venous blood was collected from each participant who volunteered to collect DNA and stored at -20 °C. DNA isolation was performed using ready-made kits. PCR-RFLP method was used for the determination of rs9939609 and rs17817449 polymorphisms for FTO gene. ScaI and AlwNI restriction enzymes were used in PCR-RFLP method. The relationship between FTO gene polymorphisms and insulin resistance was evaluated. 
Results: 57.8% of the children were girls and 42.2% were boys. According to the percentile values ​​of body mass index, 4.8% were overweight and 95.2% were obese. According to Homa-IR values, 62.7% had insulin resistance and 37.3% had no insulin resistance. It was determined that 75.9% of the participants had the FTO gene rs9939609 and 92.8% of the FTO gene had rs17817449 polymorphism. There was a significant relationship between insulin resistance with rs9939609 polymorphism (p <0.01) and A allele (p <0.01) and AA genotype (p <0.001); rs17817449 polymorphism (p <0.05), G allele (p <0.05), T allele (p <0.01), TT genotype (p <0.01), TG genotype (p <0.01) ), GG genotype (p <0.01).
Conclusion: In this study, rs9939609 and rs17817449 polymorphisms of FTO gene were found to be associated with insulin resistance and obesity.
Keywords: FTO gene; Insulin resistance; Obesity; rs17817449; rs9939609