Tavşanlarda uzun süreli derin sedasyon için propofolün farklı sürelerde uygulanmasının fiziki ve biyokimyasal değerler üzerine etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the effects of propofol application on different physical and biochemical values for LONG-TERM DEEP sedation in rabbits
Yazar: ELYESA MELİH UÇKAN
Danışman: PROF. DR. AYŞE TOPAL
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Veterinerlik Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Anestezi-genel = Anesthesia-general ; Anesteziyoloji = Anesthesiology ; Tavşanlar = Rabbits ; Yoğun bakım = Intensive care

Özet:
Gerçekleştirdiğimiz çalışmada propofolün tavşanlarda farklı sürelerde infüzyon şeklinde derin sedasyon oluşturmak için kullanımının tavşanlara ait fizyolojik, biyokimyasal ve moleküler parametreler üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlandı.
	Çalışmada 24 adet Yeni Zelanda Tavşanı kullanıldı. Tavşanlar kontrol ve 6-12-24 saat infüzyon grupları olmak üzere rastgele 4 gruba ayrıldı. Çalışmada kullanılan tüm tavşanlara infüzyon uygulaması başlatılmadan önce sedasyon ksilazin HCl, indüksiyon ise ketamin HCl uygulaması yapılarak sağlandı. Hayvanlara uygulanan ketamin anestezisinin 20. dakikasından itibaren propofol infüzyonu başlatıldı. Tüm gruplarda propofol ilk bir saat 40-50 mg/kg/sa dozunda uygulandı ve daha sonrasında infüzyon süresi uzadıkça kademeli olarak azaltıldı. Kontrol grubu indüksiyon sonrasında, diğer gruplarda infüzyon süreleri sona erdikten sonra ötenazi edildi ve doku örnekleri alındı. Kan örnekleri ise hem infüzyon işlemi başlatılmadan önce hem de infüzyon uygulaması sona erdirildikten sonra alındı.
	Tavşanlara uygulanan infüzyon süresince kalp atım sayısı, solunum sayısı, endtidal karbondioksit düzeyi, oksijen satürasyonu düzeyi ve vücut sıcaklıkları monitör aracılığıyla takip edildi. Oksijen satürasyonu dışındaki tüm parametrelerde infüzyon süresi uzadıkça değişiklikler olduğu saptandı. Biyokimyasal parametreler incelendiğinde sadece kreatin değerinde gruplar arasında farklılıklar olmadığı saptandı. Moleküler parametreler incelendiğinde ise sadece katalaz düzeyinde gruplar arasında farklılıklar olmadığı diğer parametrelerde hem doku türüne hem de infüzyon süresine göre değişiklikler olduğu saptandı.
	Tavşanlarda 6-12-24 saat süresince derin sedasyon amacıyla gerçekleştirilen propofol infüzyonu süresince hiçbir tavşanda bradikardi, aritmi, desaturasyon (<%90) gibi patolojilere rastlanmadı. Sadece 4 adet tavşanda oluşan apne kaynaklı olarak mekanik ventilasyon uygulamasına ihtiyaç duyuldu. Elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde propofolün uzun süreli infüzyon uygulamasının 24 saate kadar olan süreçte güvenli olarak tavşanlarda uygulanabileceği görüldü.

Abstract:
In our study, it was aimed to investigate the effects of the use of propofol to create deep sedation in rabbits in the form of infusion for different periods on the physiological, biochemical and molecular parameters of rabbits.
	24 New Zealand Rabbits were used in the study. Rabbits were randomly divided into 4 groups as control and 6-12-24 hour infusion groups. Sedation was provided to all rabbits used in the study by administering xylazine and induction by administering ketamine before the infusion application was initiated. Propofol infusion was started from 20 minutes of ketamine anesthesia administered to animals. Propofol was administered at a rate of 40-50 mg/kg/h for the first one hour in all groups, and then gradually decreased as the infusion time extended. Tissue samples of the control group were taken after induction, in the other groups tissue samples were taken after the infusion periods ended. Blood samples were taken both before the infusion procedure was started and after the infusion application was terminated.
	The heart rate, respiration rate, endtidal carbon dioxide level, oxygen saturation level and body temperatures were monitored via a monitor during the infusion administered to rabbits. It was found that there were changes in all parameters except oxygen saturation as the infusion time was prolonged. When the biochemical parameters were examined, it was found that there were no differences between the groups expect only in the CRE value. When the molecular parameters were examined, it was found that there were no differences between the groups only at the catalase level, and there were changes in other parameters depending on both the tissue type and the duration of infusion.
	No pathologies such as bradycardia, arrhythmia, desaturation (<90%) were found in rabbits during propofol infusion performed for the purpose of deep sedation for 6-12-24 hours in any rabbit. Mechanical ventilation application was needed due to apnea occurring in only 4 rabbits. When the results were evaluated, it was seen that long-term infusion of propofol can be safely administered in rabbits for up to 24 hours.