Yapım yönetimi tipi proje teslim sisteminde sözleşme özellikleri (ABD örneği) ve yapım yöneticisinin görevleri
Construction management contracts (USA example) and construction manager's tasks in construction project delivery system
Yazar: İKBAL BOYACILAR
Danışman: DOÇ. DR. AHMET MURAT ÇIRACI
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bina Yapım Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Proje teslim sistemleri = Project delivery systems ; Sözleşmeler = Contracts ; Yöneticiler = Managers ; İnşaat yönetimi = Construction management

Özet:
YAPIM YÖNETİMİ PROJE TESLİM SİSTEMİNDE SÖZLEŞME ÖZELLİKLERİ (ABD ÖRNEĞİ) VE YAPIM YÖNETİCİSİNİN GÖREVLERİ ÖZET Uzun yıllar boyunca insanoğlu yeryüzündeki yaşamsal ihtiyaçlarını karşılamak için çeşitli yapılar inşa etmiştir. Şimdi olduğu gibi o dönemlerde de her projenin planlanması ve yapımı bir çok farklı yeteneğin ve çeşitli uzmanlaşmış bilginin ortak çabasını gerektirmiştir. Modern teknolojinin eskilerin yerini almasından dolayı artık kullanılmayan ilk yapım araçları, yapım teknikleri ve bir projeyi tamamlamak için ihtiyaç duyulan uzmanlaşmış bilginin ve ustalığın türü ileriye adım atmak için değişmek zorunda kalmıştır. Hizmetlerdeki uzmanlaşmanın arttığı bu dönemlerde tasarım ve yapımın özünün, bilginin sadece tasarımın sonunda ve yapım sırasında paylaşılmasına dayandığı görülmektedir. Özellikle tasarım aşaması sırasında karşılıklı etkileşimin oldukça düşük olması yetersiz tasarımlarla, artan hatalarla ve tartışmalarla, daha yüksek proje maliyetleri ve daha uzun programlarla sonuçlanmıştır. Zaman içinde geleneksel yaklaşım çoğu mal sahibi tarafından kabul edilemez hale gelmiş ve bunun bir sonucu olarak yapım yönetimi kavramı geliştirilmiştir. Yapım yönetimi kavramı tanımlanırken yapım yönetimi sisteminin mimarlık ve mühendislik hizmetlerinden farklı, bir grup yönetim hizmetinden oluşan ve bir yapım programıyla bağlantı kuran bir disiplin olduğunu söylemek mümkündür. Bununla birlikte yapım yöneticisi yapımın her aşamasında mal sahibi ile yaptığı farklı sözleşmeyle özel yönetim hizmetini yerine getiren şirket, firma yada ortaklık olarak tanımlanabilmektedir. ABD'de uzun yıllardır başarılı bir şekilde kullanılmasının ardından dahi yapım yönetimi hakkında hala bazı tartışmalar mevcuttur. Sistemin tam olarak tanımlanması için iyi niyetli gayretlere rağmen yöntem yanlış anlaşılmakta ve yapım yönetimi sistemi konusunda yanlış tanımlar yapılmaktadır. Doğal olarak mal sahibi tarafından yapım yöneticisine verilen görev ve sorumluluklarda da varyasyonlar görülmektedir. Türkiye'ye bakıldığında ise batıdaki bu yeni proje teslim sistemi ile ilgili olarak hiçbir gelişme görülmemektedir. Türkiye'deki yapım endüstrisinin Avrupa'da olduğu kadar hızlı gelişmesine rağmen yapım yönetimi sisteminin uygulanması hakkında herhangi bir atılım bulunmamaktadır. Bu bağlamda yapılan tez çalışmasının amacı yapım yönetimi proje teslim sistemi ile ilgili mevcut bilgileri, yapım yönetimi kavramının tam olarak açıklanmasına katkıda bulunmak için bir araya getirmektir. viii DPKftMANTASYON USMKEBÇalışma kapsamında birinci bölümde, çalışmanın arka planı, problemin kaynakları üzerinde durulmuş; problemin tanımı yapılarak araştırmanın amacı ortaya konulmuştur. İkinci bölümde, farklı proje teslim sistemleri tanımlanmış ve bu sistemlerin avantajları ve dezavantajları üzerinde durulmuştur. Ayrıca yapım yönetimi siteminin farklı yönleri saptanmıştır. Üçüncü bölümde, yapım yönetimi sistemi daha detaylı olarak analiz edilmiş ve katılımcılar arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Dördüncü bölümde, yapım yönetimi sözleşme düzenlemeleri ele alınmış ve ABD" de bazı organizasyonlar tarafından yayımlanan farklı yapım yönetimi sözleşmeleri karşılaştırılmıştır. Ayrıca bu bölümde profesyonel yapım yönetimi sözleşmelerinin temel unsurları saptanmıştır. Beşinci bölümde yapım yöneticisinin görevleri değerlendirilmiş ve yapım yöneticisinin sorumlulukları genel yüklenicinin sorumlulukları ile karşılaştırılmıştır. Ayrıca yapım yöneticisinin seçilmesi konusundaki temel prensipler incelenmiştir. Tez çalışmasının sonuç bölümünü oluşturan altıncı bölümde ise, diğer bölümlerde elde edilen bulgular ışığında yapım yönetimi kavramının tüm yönleri değerlendirilmiş ve Türkiye'de yapım yönetimi sistemine duyulan kesin ihtiyaç vurgulanmıştır. Ayrıca yeni ihale yasasında yapım yönetimi sistemine yer verilmesi ve Türkiye'deki uygulamaları kolaylaştırmak amacıyla yeni sözleşme düzenlemelerinin geliştirilmesi konusunda önerilerde bulunulmuştur. ıx

Abstract:
CONSTRUCTION MANAGEMENT CONTRACTS (USA EXAMPLE) AND CONSTRUCTION MANAGER'S TASKS IN CONSTRUCTION MANAGEMENT PROJECT DELIVERY SYSTEM SUMMARY Throughout the ages, human beings have been building to meet the needs of their habitation on this earth. Then, just as now, the planning and building of each such project involved the collective efforts of many different skills and types of specialized knowledge. As the products of modern technology replaced the older, outdated tools of these early builders, the methods of construction and the types of skills and specialialized knowledge required to complete a construction project have had to change to keep pace. As the specialization of services increased, design and construction entities were sharing information only at the end of design and during the construction process. Interaction, particularly during the design phase, was extremely low. This resulted in inefficient designs, increased errors and disputes, higher costs, and ultimately longer schedules. This conventional approach became unacceptable to many clients, and the construction manager was introduced. When the construction management concept is determined, it can be said that construction management is a discipline which consists of that group of management activities that is distinct from normal architectural and engineering services and is releated to a construction program. However construction manager concept can be determined as a company, firm or corporation that performs special management services during all phases of building project under separate or special agreement with owner. Even after numerous years of successful use in USA, there is still some controversy regarding construction management. Despite many well-intentioned attempts to properly define it, there is still misunderstanding of the process. Different variations are seen in the tasks and responsibilities assigned the construction manager by the owner. When it comes to Turkey, it is seen that there isn't any development about this new project delivery system. Despite the fact that the building industry in Turkey is improving as fast as in Europe, there is no advance regarding to the construction management system. The purpose of this thesis is to gather the all information in one source about construction management project delivery system to help explanation of the construction management concept properly. Chapter one handles the background and the definition of the problem. In chapter two different project delivery systems are defined and all advantages and disadvantages of these systems are emphasized. And also different aspects of the construcion management system is determined.In chapter three, construction management system is analysed in detail and the releationships between the participants is examined. In chapter four, different construction management agrements are focused on and different construction management contracts published by different organizations in Europe are compared. And also basic elements of professional construction management contracts are determined. In chapter five, the role of the construction manager during the construction project is emphasized and construction managers responsibilities are compared with general contractor's. Also basic principles in selection of the construction manager is determined. And finally in chapter six, all aspects of the construction management system is mentioned according to other chapters. And it is emphasized that the construction management system is a developing concept and in Turkey professionals have to keep pace with this development. Chapter six is the conclusion section of the thesis. In this chapter all aspects of the construction management system is defined according to the other chapters. And the constant need to improve the construction management system in Turkey is emphaiszed and it is suggested to give place construction management concept in the new contract awarding law. XI