Selenyumun, sıçanlarda 6-N-propil-2-tiourasil (PTU) ile oluşturulan öğrenme/bellek bozukluğuna etkisi
Effect of selenium on the learning/memory impairment induced by 6-N-propyl-2-thiouracil (PTU) in rats
Yazar: MELEK BATAKCI
Danışman: PROF. DR. NURCAN DURSUN
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Bellek = Memory ; Hipotiroidizm = Hypothyroidism ; Propilen = Propylene ; Propylthiouracil = Propylthiouracil ; Selenyum = Selenium ; Sıçanlar = Rats ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases ; Öğrenme = Learning

Özet:
Bu çalışmada, selenyumun (Se) sıçanlarda 6-n-propil-2-tiourasil (PTU) ile oluşturulan öğrenme/bellek bozukluğuna etkisi araştırılmıştır 
Çalışma vücut ağırlıkları 250-300 gr, genç erkek Wistar albino sıçanlar üzerinde yapılmıştır. Sıçanlar kontrol (Kontrol), hipotiroidi (PTU), 5 ppm Se verilen hipotiroidi (PTU+ 5 ppm Se) ve 10 ppm Se verilen hipotiroidi (PTU+ 10 ppm Se) grupları şeklinde ayrılmıştır. Grupların plazma sT3, sT4 değerleri ELİSA yöntemiyle, plazma ve hipokampüs Se değerleri ise atomik absorpsiyon spektrometresi ile ölçülmüştür. Öğrenme değerlendirilmesinin yapıldığı Morris su tankı testinde, grupların platforma olan yüzme mesafesi (cm), platformu bulma süresi ya da kaçış süresi (sn), yüzme hızı (cm/sn), platformda kalma süresi (sn) 4 gün süresince değerlendirilmiştir. Hafıza değerlendirmesi için, hedef kadranda bulunma süresi ise 5. günde yapılmıştır. Sinaptik plastisitenin göstergesi olan uzun dönemli güçlenme (UDG ya da LTP) PS genlik ve EPSP eğimi değerlendirmeleri ile gösterilmiştir.
Hipotiroidili grupların sT3, sT4 değerleri kontrolden düşük bulunmuştur (p<0.001). PTU uygulaması hipotirodi modeli oluşturmuştur. Üç hafta selenyum verilen grupların plazma ve hipokampüs Se değerleri kontrole göre artmıştır (p<0.01). Öğrenme testinin ilk gününden 4. güne doğru tüm grupların yüzme mesafelerinde, kaçış sürelerinde istatistiksel anlamda azalma görülmüştür (p<0.01). Bu sonuç tüm guplarda öğrenmenin gerçekleştiğini gösteren önemli bir bulgudur. Gruplar arası istatistiksel karşılaştırmada yüzme mesafesi uygulamanın 1. gününde hipotiroidili grupta kontrole göre artış, Se verilen hipotiroidili gruplarda azalma göstermiştir (p<0.04). Platformu bulma yada kaçış süresi hipotiroidili grupta kontrole göre 1., 3., ve 4. günlerde anlamlı artış göstermiştir. Grupların yüzme hızları, 1. ve 4. günler arasında ve gruplar arasında önemli farklılık göstermemiştir. Hedef kadranda bulunma oranı hipotiroidi ile azalma, 5 ppm Se verilen grupta, Se verilmeyen hipotiroidili gruba göre yükselme göstermiştir (p<0.011). Sinaptik plastisite oluşturulduğunda, PS genliğinin kontrol grubuna göre hipotiroidili grupta önemli derecede azaldığı (p<0.05), Se takviyesi ile bu azalmanın tekrar anlamlı derecede yükseldiği ve kontrol değerlere yaklaştığı belirlenmiştir. 
Bu tez çalışması, hipotiroidinin hipokampüs bellek fonksiyonunu olumsuz etkilediğini, selenyum takviyesinin ise hipotirodinin bu olumsuz etkisini düzelttiğini ortaya koymuştur. 

Anahtar Kelimeler : Hipotiroidi; Selenyum; Öğrenme ve bellek; Morris su tankı; Uzun dönemli güçlenme

Abstract:
In this study, effect of selenium on the learning /memory impairment induced by 6-n-propyl-2-thiouracil (PTU) in rats was investigated.
The study was done on young male Wistar albino rats whose weights are between 250 and 300 g. The rats were divided into groups which are control, hypothyroid (PTU), 5 ppm Se supplemented hypothyroid (PTU +5 ppm Se) and 10 ppm Se supplemented hypothyroid (PTU +10 ppm Se). The groups plasma levels were measured via ELİSA kit and the plasma and hypocompus. Se levels were measured via atomic absorpsiyon spektrometres. Swimming distance to platform, the period of finding the platform or escape latency and staying on the platform, swimming velocity (cm/sn) of groups were evaluated for 4 days via Morris water maze test. For the memory evaluation, the duration of being in the target quadrant was observed on the 5th day. Long -term potentiation (LTP) which is the indication of synaptic plasticity was shown with the PS and EPSP amplitude evaluation.
fT3 and fT4 levels of the hypothyroid groups were found lower than the control (p<0.01). PTU injection developed hypotiroid model. The plasma and hypocampus Se levels of the groups which had been supplemented with selenium for 3 weeks increased than the control group (p<0.01). From the 1st day to 4th day of learning test, a statistical decrease was observed (p<0.001). This result is an important finding which shows that learning has existed in all the groups. At the statistical comparison between groups, swimming distance showed increase in the hypothyroid groups than the control group and decrease in the Se supplemented hypothyroid groups (p<0.004).
The duration of finding the platform or escape latency markedly showed increase on the 1st .  2nd and 3 rd day than the control group. The swimming velocity of groups didn't show a remarkale difference between the 1st and 4th days and among the groups. The ratio of being in the target quadrant showed decrease with hypothyroid and increase in 5 ppm Se supplemented group than not Se supplemented hypothyroid group (p<0.011). When created synaptic plasticity, it was observed that PS amplitude had remarkably decreased in hypothyroid group than control group, that decrease had remarkably increased again with Se supplementation and approximated to control levels.
This thesis revealed that hypothyroid affected the hypocampus learning/memory function negatively and Se supplementation eliminated the hypothyroid's negative effect.

Keywords : Hypothyroidism; Selenium; Learning and memory; Morris water maze; Long-term potentiation