Demokratikleşme sürecine katkı sağlayan bir araç olarak yerel basının, yerel yönetim meclisleri bağlamında kamuoyunu bilgilendirme düzeyi (Eskişehir Sakarya ve İstikbal gazeteleri örnekleminde)
As an contributive instrument to the process of the democratization, the level of the local press to inform the public opinion in the context of tho local governance councils (in the sampling of the Sakarya and İstikbal newspapers of Eskişehir)
Yazar: FUAT GÜRCÜOĞLU
Danışman: PROF.DR. ALİ MURAT VURAL
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Basın ve Yayın Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Gazetecilik = Journalism

Özet:
Eskisehir'de yerel yönetimler baglamında demokratiklesme olgusunun nasıl degerlendirildigi,yerel basının bu ortamı yaratmada ne tür katkılar sagladıgının arastırıldıgı bu çalısmadaEskisehir'de tarihsel süreci ve en yüksek baskı sayısına sahip olmaları açısından önde gelenSakarya ve stikbal gazeteleri, nitel içerik analizleri yapılarak incelenmistir. Kuramsalbölümde degerlendirilen yerel yönetimler, kitle iletisim araçları ve demokratiklesmekavramları arasındaki iliskinin, yerel ortamlarda nasıl bir yansıma buldugu, yerel basınıngerek ana sayfa haberleri, gerekse köse yazarları ile demokratiklesmeyi saglamada vetoplumsal bilinç yaratmada ne tür çabalar içinde oldugu bu çalısmanın en temel sac ayagınıolusturmustur.Küresellesme olgusu tüm dünyayı etkisi altına alırken kaçınılmaz bir toplumsal dönüsümyasandıgı açıktır. Türkiye de bu gelismelerden yeterince etkilenmis bir ülke konumundadır.Küresel sermayenin yarattıgı fonlar ve paralelinde saglanan teknolojik gelismeler, bilimdenahlaka, insan hakları anlayısından kent yasamına yeni sorgulama alanları yaratmıstır. Busorgulama alanlarından biri de demokratiklesmedir. Temsili demokrasi ile yönetilentoplumlarda etkin dinamikler, demokrasinin geleneksel yapısından öte, nasıl daha isler halegelebilecegini, içinde nasıl daha fazla özgürlügün, daha fazla refahın yer alabileceginitartısmaktadırlar. Demokratiklesme taleplerinin önlemez yükselisi, yönetim anlayısının reorganizasyonunugerekli kılmıs, yurttasların daha etkin roller üstlenebilecegi modellergelistirilmeye çalısılmaktadır. Siyaset bilimcilerin bu noktada hemfikir oldukları konu;?küresellesme? karsısında, tarihsel, kültürel ve sosyal yeniden üretimin daha kolaysaglanacagı insani ve yasanabilir ortamların yaratılabilecegi ?yerellesmenin?demokratiklesme açısından daha uygun bir zemin olusturdugu yönündedir. Bu nedenle,merkez agırlıklı yönetim sistemlerinden güçlü yerel yönetimlere, temsili demokrasidenkatılımcı demokrasiye dogru gelismeler yasanmaktadır. Evrensel ve ulusal nitelikteki normlarda bu yönlü biçimlenmektedir. Nitekim AB giris sürecinde Türkiye'de de yerel yönetimlerkapsamında bu yönlü önemli degisikliklerin yapıldıgı ve katılımcılıgı esas alandüzenlemelerin gerçeklestirildigi, literatür çalısmalarının bulguları olarak degerlendirilmistir.Demokrasinin varlıgı siyasal katılımı öngörmektedir. Siyasal katılım bir toplum bilincigerektirmekle birlikte, özgür bilgi akısını da katılım bilincinin olusumunda bir ön kosul olaraksaymaktadır. Bu anlamda yerel medya önemli misyonlar üstlenmistir.Eskisehir egitim, kültür ve sosyal çevresiyle katılımcı demokrasi için gerekli dinamikleresahip bir kenttir. Bu dinamikleri harekete geçirecek olan yerel yönetim erkleri ve basındır.Çalısmada; gerek yerel basının gerekse yerel yönetimlerin, demokratik erdem sayılabilecek?katılım bilinci gelistirme? yönünde bir kaygı içinde olmadıkları, yerel siyasetçilerin; ? birdaha nasıl seçilebilirim?? bürokratların; ?görevde nasıl daha fazla kalabilirim?? basının;?nasıl daha fazla satabilirim?? kaygısını daha yogun yasadıkları, demokratiklesmenin temeliniolusturan etkin bir yurttas modeli için yogun bir çabanın yasanmadıgı yönünde bulgularaulasılmıstır.

Abstract:
In this work, historically the oldest and most widely-circulated newspapers of the city ofEskisehir which are Sakarya and Istiklal have been studied through the qualitative contentanalyzes in order to find out how the concept of democratization in the context of the localgovernances at Eskisehir is evaluated and what kind of contributions have been done by thelocal newspapers for the creation of this situation.The putting in evidence of the effects in the local environments of the relationship betweenthe concepts of the local governances, the mass media and the democratization evaluated inthe theoretical chapter and the creation of the democratization and the social conscience of thelocal newspapers by the front-page news and the columnists have constituted the principalstructure of this work.It is very clear that a social transformation is inevitable while the fact of globalizationinfluences all over the world. Turkey is in the position of a country that is sufficiently affectedby these changes. The funds created by the global capital markets and the technologicaldevelopments done immediately after have formed new fields of questioning on from thescience to the ethics and from the notion of the human rights to the urban life. One of thesefields of questioning is the democratization.In the societies administrated by the representative democracy, the effective dynamics discusson how the democracy can be more operative more than its traditional structure and how themore liberty and more prosperity can take place in.The unavoidable increase of the requests of democratization has necessitated thereorganization of the administration and has aimed to develop the models of the moreeffective roles that the citizens undertake.According to the social scientists, against the globalization, the localization which is able tocreate the human and livable environments, -where historical, cultural and socialreproductions that could be easily done-, constitutes a favorable base for the democratization.Therefore, new improvements occur from the centered administration to the strong localgovernances and from the representative democracy to the participatory democracy. Thenorms in the universal and national qualities have been formed in accordance with this view.In fact, as the findings of this work, it is evaluated that the important improvements have beendone within the context of the local governances and regulations related to the participatoryactivities have been realized in Turkey during its entrance process to European Union.The existence of the democracy envisages the political participation. Although the politicalparticipation necessitates a social conscience, it considers as a prerequisite condition the freeflow of information in the constitution of the conscience of the participation. In this context,the local media undertakes important duties.Eskisehir with its educational, cultural and social environments is a city that has all necessarydynamics for the participatory democracy. The local governance authorities and the localnewspapers can only activate these dynamics.In this work; the findings have been obtained such as that;- The local newspapers and the local governance authorities are not worried about ?thedevelopment of the social conscience? that can be considered as democratic virtue.- While the local politicians are more worried about ?their re-elections, the bureaucratsare about remaining in office for another term.- The local press focuses more on increasing its circulation, without doing strong effortsfor the effective citizen model that constitutes the basic of the democratization