Hasatane klima santrallerinin ahp ve topsıs yöntemleri ile seçimi
Selection of hospital air handling units with ahp and topsis methods
Yazar: MUHAMMED BENAN YAZICIOĞLU
Danışman: PROF. DR. OĞUZ BORAT
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Hastanelerde ortam koşullarının uygun bir aralıkta tutulması için iklim bölgelerine göre ısıtma, soğutma veya her ikisi gerekli olmaktadır. İnsan sağlığı için hastanelerdeki hijyenik ortamların sağlanması çok önemli hale geldi. Hastane çalışanlarının ve hastaların rahat çalışabilmesi için sıcaklık, nem, aydınlatma ve gürültü gibi faktörlerin değerlendirilmesi gerekmektedir. Yoğun bakım odaları 24-27oC sıcaklık ve %30-60 nem değerine sahip olmalıdır. Çok düşük nemler ise cilt kuruluğuna sebep olmakta ve hastaların fenalaşmasına yol açmaktadır. Bazen acil servislerde hipotermik vakaların tedavisinde sıcaklığın 32OC'de sabit tutulması istenebilir. Sağlık klima sistemleri büyük hacim gerektirmektedir. Bu yüzden bina tasarım sürecinde temel kavramların ilk tasarım geliştirilmesi aşamasında öncelik bulunmaktadır. Bina mimarisi ve inşaat planlamasında mümkün olan en erken zamanda bazı konularda birlikte çalışılmalıdır. Hastane klima santralleri sağlık mahallerinde konfor koşullarının sağlanması, hava kalitesinin korunması, hava yoluyla bulaşan enfeksiyonların azaltılması, koku kontrolü ve dumanın uzaklaştırılması fonksiyonlarını yerine getirmektedir. Hava değişim oranı, sıcaklık, nem ve filtreleme için hastanelerin çeşitli yerlerinde tasarım standartlarına göre uygulama yapılmaktadır. Hastane klima santrali diğer binalarda bulunanlara göre daha fazla parça gerektirmektedir. Bir klima santrali çevre konforu sağlama ve tesis havalandırması gibi birçok fonksiyonu aynı anda yerine getirir. Havalandırma ihtiyacını karşılamak için dış havayı içeri alma, bu hava ile iç havanın karıştırılması, ekipmanı korumak için filtreleme, nem kontrolü, bulaşıcıların uzaklaştırılması, fan gürültüsünü azaltarak çevre gürültü seviyesini kontrol etmek bu fonksiyonlardandır. Hastane ameliyathaneleri, ilaç ve kozmetik endüstrilerinde her vakit temiz odalar gerekli olmaktadır. Mikrometre mertebesinde bir toz insan sağlığına olumsuz etki yapabilmektedir. Hastane klima santrali seçimini gerçekleştirmek için AHP ve TOPSIS yöntemleri tercih edildi. Kriterler olarak yatırım, hava debisi, klima santralinin kütlesi ve gürültü düzeyi ele alındı ve mevcut 5 seçenekten en uygun olan hastane klima santrali seçildi.

Abstract:
Hospitals require heating, cooling, or both, depending on climate zones, to keep ambient conditions within a reasonable range. Factors such as temperature, humidity, lighting and noise must be assessed in order for hospital staff and patients to work comfortably. It is recommended to keep the intensive care units at 24-27oC temperature, 30-60% relative humidity and positive pressure. Very low moisture causes skin irritation and leads to the worsening of the patients. Healthcare air conditioning systems require large volumes. That is why it is urgent to develop the initial design of the design concepts in the building design process. Building architecture and construction planning should work together on some issues as early as possible. Hospital air-conditioning plants fulfill the functions of providing comfort conditions in health places, protection of air quality, reduction of airborne infections, odor control and smoke removal. Application is made according to design standards in various places of hospitals for air exchange rate, temperature, humidity and filtration. The hospital air handling unit requires more parts than other buildings. Air conditioning systems in the health sector operate on a 7/24 basis, are subject to strict standards and have a long life span. An air handling unit fulfills many functions, such as providing environment comfort and facility ventilation. These functions are to control the ambient noise level by introducing outside air to meet the ventilation requirement, mixing air with indoor air, filtering to protect equipment, controlling humidity, removing contaminants, reducing fan noise. Clean rooms are required every time in hospitals operating rooms, pharmaceuticals and cosmetics industries. In the micrometer range, a dust can adversely affect human health. AHP and TOPSIS methods were applied to the selection of hospital air handling units. As the criterion, the most appropriate hospital air handling unit was selected from the 5 alternative air handling units by taking into account the investment, the air flow rate, the mass of the air handling unit, and the noise level.