Futbol sezonunda milli takım arasında uygulanan farklı dayanıklılık antrenman modellerinin etkileri
Effects of different endurance training models in national break during the football season
Yazar: MURAT TUTAR
Danışman: DOÇ. DR. GÜLBİN RUDARLI ; DR. ÖĞR. ÜYESİ BÜLENT KAYITKEN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Spor = Sports
Dizin: Antrenman = Training ; Denge = Equilibrium ; Fiziksel dayanıklılık = Physical endurance ; Futbolcular = Football players ; Hız = Speed ; Milli takımlar = National teams ; Oksijen tüketimi = Oxygen consumption ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Çeviklik = Agility

Özet:
Futbolda lige verilen milli maç arasında futbola özgü farklı formatlarda ve değişken büyüklükteki alanlarda toplu/topsuz dayanıklılık çalışmaları uygulamalarının kondisyonel yetilere etkilerinin belirlenmesi, bu uygulamaların futbolda antrenman modeli olarak önerilmesini sağlayabilir. Bu çalışmanın amacı, futbol sezonu içerisinde 14 günlük milli takım arasında farklı sayıdaki futbolcu ve farklı ölçülerdeki alanlarda uygulanacak dayanıklılık çalışmalarının aerobik ve anaerobik kapasitelere, çeviklik, sürat ve denge yetilerine olan etkilerinin belirlenmesidir.
Çalışmaya İzmir'deki bir futbol takımının gençler kategorisinde düzenli antrenman yapan ve yarışan 44 erkek gönüllü futbolcudan rastgele yöntem ile dört grup oluşturulmuştur: Dar Alan Oyunu (DAO, n=10); Geniş Alan Oyunu (GAO, n= 18); Topsuz Koşu (TK, n= 8) ve Kontrol grubu (KG, n= 8). Müsabaka dönemindeki 14 günlük milli takım maçları nedeniyle verilen lig arası (2021-2022 sezonu) öncesi ve sonrasında maksVO2 (30-15 IFT ve Bruce protokolü), denge (Y testi), 10-20-30 m sürat, çeviklik (T testi) performansları ile vücut kompozisyonu (boy, kütle, vücut yağ oranı), kalp atım hızı (telemetrik ölçüm ile), yorgunluğu algılama düzeyi (Borg skalası ile) ölçümleri gerçekleştirilmiştir. 
Antrenman dönemi öncesi ile sonrası karşılaştırıldığında KG'nda kütle, sol ayak denge ve çeviklik; TK grubunda kütle, yağ oranı, sağ ayak denge, 10-20-30m sürat ile maksVO2; DAO grubunda kütle, sağ ve sol ayak denge, 30m sürat, 30-15 IFT ve maksVO2; GAO grubunda kütle, yağ oranı, sağ ve sol ayak denge, 20-30m sürat, çeviklik, 30-15 IFT ve maksVO2 test sonuçlarında anlamlı iyileşmeler saptandı. Dört grup kendi içinde karşılaştırıldığında antrenman sonrası ölçüm sonuçlarında 10m süratte GAO grubu DAO grubuna göre; 20m süratte KG GAO; algılanan zorluk derecesinde DAO>TK>GAO şeklinde farklılıklar gözlenmiştir.
14 günlük milli takım arasında gerçekleştirilen rutin futbol antrenmanlarına ek olarak yapılan farklı toplam mesafelerde, farklı sayılardaki hızlanma ve yavaşlamalarla gerçekleştirilen ve farklı ortalama kalp atım hızı ile farklı algılanan zorluk düzeyine neden olan TK, DAO ve GAO çalışmalarının vücut kompozisyonu, laboratuvarda ve sahada ölçülen aerobik güç ile sürat ve denge yetilerine benzer olumlu etkiler sağladığı söylenebilir. Elde edilen bulgular sonucunda, bu dönemler için antrenörlerin rutin futbol antrenmanlarına ek olarak TK, DAO veya GAO çalışmalarından birini uygulamaları önerilebilir.

Abstract:
Determining the effects of ball/non-ball endurance training practices in different football-specific formats and variable-sized areas between the national matches given to the league in football may enable these practices to be recommended as a training model in football. The aim of this study is to determine the effects of endurance training, which will be applied in different numbers of football players and in different sizes, on aerobic and anaerobic capacities, agility, speed and balance abilities among the 14-day national team break during the football season.
Four groups were formed randomly from 44 male volunteer football players who regularly train and compete in the youth category of a football team in Izmir: Small Sided Game (SSG, n=10); Large Sided Game (LSG, n= 18); Running Without Ball (RWB, n= 8) and Control group (CG, n= 8). MaxVO2 (30-15 IFT and Bruce protocol), balance (Y test), 10-20-30 m sprint, agility (T test) before and after the league break (2021-2022 season) given due to the 14-day national team matches during the competition period performance, body composition (height, mass, body fat ratio), heart rate (with telemetric measurement), fatigue detection level (with Borg scale) measurements were made.
When it was compared before and after the training period, significant improvements were found in mass, left foot balance and agility in CG; mass, fat percentage, right foot balance, maxVO2, and 10-20-30m sprint in RWB group; mass, right and left foot balance, 30m sprint, 30-15 IFT and maxVO2 in SSG; mass, fat ratio, right and left foot balance, 20-30m speed, agility, 30-15 IFT and maxVO2 test results in the LSG group. When the four groups were compared within themselves, in the post-training measurement results, in 10m speed test the LSG group compared to the SSG group; it 20m speed test CG LSG; Differences were observed in the perceived difficulty level as SSG>RWB>LSG.
The body composition of the RWB, SSG and LSG studies performed with different total distance, different numbers of accelerations and decelerations in addition to the routine football trainings performed between the 14-day national team and causing different average heart rate and different rate of perceived exertion, aerobic power measured in the laboratory and on the field, and speed and It can be said that it provides positive effects similar to balance abilities. As a result of the findings, it can be recommended that the coaches apply one of the RWB, SSG or LSG studies in addition to their routine football training for these periods.