Turizm potansiyeli ve rotalarının Adana Karaisalı ilçesi örneğinde belirlenmesi
Determination of tourism potential and routes in the case of Adana Karaisali district
Yazar: MEHMET AKİF KALA
Danışman: PROF. DR. SÜHA BERBEROĞLU
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Yerel, doğal ve kültürel miraslar turizmin en önemli parçasıdır ve bu değerlerin korunması, muhafaza edilmesi ve gelecek nesillere aktarılması oldukça önemlidir. Özellikle bu değerler turistik rotalarla ilgili ise bölgeye bir katma değer sağlama potansiyeline sahiptir. Turistik rotaların temel amacı; rota için planlanan doğal ve kültürel değerlerin birleştirilmesi, bölgenin geliştirilmesi ve turistler için keşif düzeyinin yükseltilmesidir.
Bu çalışmanın amacı Karaisalı ilçesinde doğal ve kültürel turizm değerlerini ortaya koymak amacıyla Karaisalı ilçesinin turizm potansiyeli kapsamında yürüyüş, bisiklet ve enduro motosiklet rotaları belirlenmiş ve haritalandırılmıştır. Rotalarının Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ortamında doğal ve kültürel verilerin sayısallaştırılması, envanter analizi, anket yoluyla belirlenmesidir. Bu kapsamda araştırma; literatür taraması, veri toplama, envanter, haritalama, analiz, değerlendirme ve sentez çalışmalarını içermektedir. Turizm talep ve eğilimleri belirlenerek, Güçlü, Zayıf, Fırsat, Tehdit (GZFT-SWOT) analizi ile mevcut durum değerlendirilmiş, turizm için stratejik eylem planı hazırlanmış ve bu veriler ışığında yürüyüş, bisiklet ve enduro motosiklet rotaları ortaya konmuştur. Karaisalı ilçesinde doğal ve kültürel turizm değerleri mekansal, noktasal ve doğrusal olarak sayısallaştırılmış ve ağ analizi kullanılarak mevcut ulaşım yolları ve ulaşım mesafeleri dikkate alınarak güzergahlar belirlenmiştir.
Karaisalı ilçesi doğal ve kültürel açıdan önemli değerlere sahiptir. Varda Köprüsü, Kapıkaya Kanyonu ile ilçede yer alan doğal ve yeşil alanlar, camiler ve türbeler, tarihi yapı, çeşme ve anıtlar, kaleler ve tarihi hamamlar ele alınmıştır. Çalışma alanıyla ilgili yapılan anketler sınıflama haritaları ve literatür taramaları sonucunda uygunluk analizleri oluşturulmuştur. Çalışma sonucunda 3 grup halinde yürüyüş, bisiklet ve enduro motosiklet rotaları önerilmiştir. Rotalar üzerinde aktiviteler ve etkinlikler belirlenmiş, mekânsal öneriler ile rotalar üzerinde turizm yönünden destekleyici somut çıktılar çıkartılmıştır.

Abstract:
Local, natural and cultural heritage is the most important part of tourism and it is very important to protect, preserve and transfer these values to future generations. Especially when these values are linked to tourism routes, they have the potential to add value to the region. The main purpose of the tourism routes is to combine the natural and cultural values that are planned for the route, to develop the region and to increase the level of discovery for the tourists.
The aim of this study is to identify the walking, cycling and enduro motorbike routes in Karaisalı district in order to reveal the natural and cultural tourism values by digitising natural and cultural data in Geographical Information System (GIS) environment, inventory analysis and survey. In this context, the research includes literature review, data collection, inventory, mapping, analysis, evaluation and synthesis studies. Through the identification of tourism demand and trends, the current situation was assessed through a SWOT (Strengths, Weaknesses, Opportunities, Threats) analysis. A strategic action plan for tourism was prepared, and walking, cycling and enduro motorbike routes were identified in the light of this data. The natural and cultural tourism values of Karaisalı District were digitised spatially, point by point and linearly, and the routes were determined using network analysis, taking into account the existing transport routes and distances.
Karaisalı District has important natural and cultural values. Varda Bridge, Kapıkaya Canyon, natural and green areas, mosques and tombs, historical buildings, fountains and monuments, castles and historical baths in the district were considered. As a result of the study, walking, cycling and enduro motorbike routes were proposed in 3 groups.