Karotid arter plaklarının değerlendirilmesinde B-flow ultrasonografi bulgularının renkli, power doppler US ve DSA ile karşılaştırılması
Evaluation of carotid artery plaques with B-flow sonography and comparing the results with color, power doppler US and DSA
Yazar: TERMAN GÜMÜŞ
Danışman: DOÇ. DR. CEM YÜCEL
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2005
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
AMAÇ: Karotid arter plaklarının B-flow ultrasonografi yöntemi ile değerlendirilerek color, power Doppler ultrasonografi ve DSA bulguları ile karşılaştırılması. GEREÇ VE YÖNTEM: Mart-Temmuz 2004 tarihleri arasında 42-81 yaşlan (ort. 64±9.2) arasında 43 olgunun (30 erkek, 14 kadın) toplam 61 karotid arter lezyonu çalışmaya dahil edildi. Tüm lezyonlar renkli, power Doppler ve B-flow ultrasonografi ile incelendi. Görüntüler daha sonra ultrasonografi alanında deneyimli iki radyolog tarafından, birbirlerinden bağımsız olarak plak yüzey yapısı, morfolojisi ve genel görüntü kalitesi yönünden değerlendirildi ve skorlama yapıldı. Skorlar Friedman ve Wilcoxon testleri ile karşılaştırıldı. Gözlemciler arasındaki uyumluluk kappa istatistiği ile araştırıldı. Ayrıca % 60'm üzerinde stenoz izlenen olgularda farklı ultrasonografik yöntemler ile saptanan stenoz oranları DSA bulguları ile karşılaştırıldı. BULGULAR: Friedman testi ile her üç parametre yönünden de (plak yüzey yapısı, morfolojisinin izlenebilirliği ve genel görüntü kalitesi) B-flow US'nin diğer yöntemlerden üstün olduğu belirlendi (p=0.000). Wilcoxon testi uygulandığında ise plak yüzey yapısı ve morfolojisinin izlenebilirliği yönlerinden B-flow US'nin yine diğer yöntemlerden üstün olduğu (p=0.000) belirlenirken, genel görüntü kalitesi yönünden ise B-flow US ve power Doppler US yöntemleri arasında anlamlı farklılık saptanmadı (p=0.09). Kappa skoru gözlemciler arasında orta-iyi derecede uyumluluk gösterdi (0.297- 0.659). SONUÇ: B-Flow US, kandan kaynaklanan ekoların ve komşu damar duvarı yapısının eş zamanlı olarak izlenmesine olanak tanıyan bir yöntemdir. Karotid arter lezyonlarının değerlendirilmesinde yöntemin başlıca avantajları arasında görüntünün "aliasing" ve "overwriting" gibi artefaktlar içermemesi ve dolayısı plak yüzeyi ve morfolojisinin daha ayrıntılı olarak değerlendirilmesine olanak sağlamasıdır.

Abstract:
PURPOSE: To evaluate carotid artery lesions with B-flow sonography and compare the findings with color, power Doppler sonography and digital subtraction angiography (DSA). MATERIALS AND METHODS: Forty-Three patients (30 male, 14 female; mean age 64±9.2; age range: 42-81) with 61 carotid artery lesions were involved in the study. The lesions were evaluated with color, power Doppler and B-flow sonography. All images were reviewed and graded independently by two radiologists for surface delineation, plaque morphology and overall image quality. The grades for each technique were compared with Friedman and Wilcoxon tests. Simple regression analysis was used to compare the percentage of stenosis calculated with different sonographic techniques and DSA for lesions causing more than 50 % stenosis. RESULTS: Statistical analysis with Friedman test revealed that B-flow is superior to other sonographic techniques for all three parameters (plaque surface delineation, plaque morphology and overall image quality). Wilcoxon test also showed B-flow is superior to other methods for the evaluation of plaque surface delineation and plaque morphology (p=0.000); while no significant difference was found between B-flow and power Doppler imaging for the evaluation of overall image quality (p=0.09). Kappa scores reflected moderate to good interobserver correlation (0.297-0.659). The percentage of stenosis calculated with both B-flow and power Doppler sonography correlated with DSA significantly (p=0.000). CONCLUSION: B-flow sonography is a technique which provides direct visualization of the blood echoes and the morphology of the surrounding vessel wall simultaneously. This technique maintains more efficient evaluation of carotid artery lesions by eliminating artifacts such as aliasing and overwriting.