Çizgi ve grafik romanda süper kahraman ile anti-kahraman karakterlerinin incelenmesi
Investigation of anti-hero characters with super hero in comic and graphic roman
Yazar: SONER ATILGAN
Danışman: PROF. HÜSEYİN DEMİR
Mersin Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Grafik Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Anti kahraman = Antiheroes ; Grafik roman = Graphic novel ; Roman = Novel ; Roman karakterleri = Novel characters ; Süper kahramanlar = Superheroes ; Çizgi romanlar = Comic strips

Özet:
Bu çalışmada çizgi romanlarla özdeşleşen hayali süper kahraman karakterleri ile grafik romanlarla özdeşleşen hayali anti-kahraman karakterleri incelenmiştir. Bu inceleme sonunda çizgi roman süper kahraman karakterlerinin destan, mit ve halk hikâye kahraman karakterlerinin özellikleri temel alınarak oluşturulduğu ve gücü temsil eden figürler olarak yansıtıldığı görülmüştür. Grafik roman anti-kahraman karakterlerinin ise 20. Yüzyıl edebiyatında kendine genişçe yer bulan anti-kahramanların özellikleri temel alınarak oluşturulduğu ve güçsüzlüğü, yalnızlığı ve yabancılaşmayı temsil eden figürler olarak yansıtıldığı görülmüştür. Karakterler arasındaki farklılıkları göstermesi açısından çizgi romanda Supermen, Kaptan Amerika ve Wonder Woman süper kahraman karakterleri yazılı metinler bağlamında incelenmiştir. Grafik romanda ise Frank Miller'in yayımladığı Batman: Kara Şövalye Dönüyor, Marjane Satrapi'nin yayımladığı Persepolis, Art Spiegelman yayımladığı Maus: Hayatta Kalanların Hikâyesi ve Shaun Tan'ın yayımladığı Uzak ve Ağustos Böceği'nin anti-kahraman karakterleri yazılı metinler bağlamında incelenmiştir. Çalışmada, süper kahraman ve anti-kahraman karakterlerinin tasarlanma nedenleri ise odaklanılan noktalardan birisi olmuştur. 1929 Dünya Ekonomik Krizi sonucunda Amerikan toplumundaki suç oranlarında artış meydana gelmesi, 1939 yılında İkinci Dünya Savaşı'nın başlaması ve 1941 yılında Amerika'nın bu savaşa dâhil olması sonucunda Amerikan toplumu içinde güvensizlik ve geleceğe karşı umutsuzluk hâkim olmuştur. Bu olaylar sonucunda Amerikan vatandaşlarına bir otoritenin varlığını hatırlatmak, halka moral vermek ve Amerika adına propaganda yapmak amacıyla çizgi romanlarda gücü temsil eden figürler olarak süper kahraman karakterlerinin sunulduğu görülmüştür. İkinci Dünya Savaşı sonrasında toplumda geleceğe karşı ümitsiz, yaşadığı dünyaya yabancılaşmış, yalnız ve kendi sorunları ile boğuşan insanlarda artış meydana gelmiştir. Bu insanları eserlerde anlatma düşüncesinin grafik romanlarda güçsüzlüğü, yenilmişliği, ümitsizliği temsil eden anti-kahraman karakterlerin sunulmasında etkili olduğu görülmüştür. Bu noktada çizgi roman süper kahraman kahraman karakterlerinin grafik roman anti-kahraman karakterlerine dönüşümünde İkinci Dünya Savaşı'nın önemli bir etkisi olduğu görülmüştür. Bu dönüşümde önemli bir etkisi olan bir diğer durumun; toplumdaki insanları şiddete yönlendirdiği gibi gerekçelerle çizgi romanların konu darağacının sınırlanmasına ve çocuklara yönelik bir tür olarak algılanmasına yol açan 1954 yılında uygulanan sansür politikalarına karşı sanatçıların kendi bireysel hikâyelerini anlatma girişimi olduğu görülmüştür. Ayrıca çalışmanın uygulama bölümünde Yusuf Atılgan isimli yazarın Anayurt Oteli kitabına ilişkin grafik roman formatında sayfa örnekleri ve karakter tasarımı oluşturulmuştur.

Abstract:
In this study, imaginary superhero characters identified with comics and imaginary anti-hero characters identified with graphic novels are examined. At the end of this study, it was seen that comic book superhero characters were created based on the characteristics of epic, myth and folk story hero characters and reflected as figures representing power. It was observed that the graphic novel anti-hero characters were created on the basis of the characteristics of anti-heroes, which were widely used in 20th century literature, and were reflected as figures representing weakness, loneliness and alienation. Superhero, Captain America and Wonder Woman superhero characters were examined in the context of written texts in the comics to show the differences between the characters. In the graphic novel, Batman: The Dark Knight Returns published by Frank Miller, Persepolis published by Marjane Satrapi, Maus: A Survivor's Tale published by Art Spiegelman, and the anti-hero characters of Shaun Tan published in the context of written texts. In the study, the reasons for the design of superhero and anti-hero characters were one of the focal points. As a result of the increase in crime rates in the American society as a result of the World Economic Crisis of 1929, the Second World War in 1939 and the fact that America was included in this war in 1941, distrust and despair prevailed towards the future. As a result of these events, it was seen that superhero characters were presented as figures representing power in comic books in order to remind American citizens of the existence of an authority, to give morale to the public and to propaganda on behalf of America. After the Second World War, there has been an increase in the people in the society who are desperate towards the future, alienated from the world they live in, alone and struggling with their own problems. The idea of telling these people in the works has been shown to be effective in the presentation of anti-hero characters representing weakness, defeat and hopelessness in graphic novels. At this point, it was seen that World War II had an important effect in the transformation of comic book superhero hero characters to graphic novel anti-hero characters. Another situation that has a significant impact on this transformation; It has been observed that artists attempt to tell their individual stories against the censorship policies implemented in 1954, which led to the limitation of the subject gallows and perception as a genre for children, as well as directing people in the society to violence. In addition, in the application part of the study, examples of pages and character designs were created in the graphic novel format related to the book of Motherland Hotel of Yusuf Atılgan.