Toplam ve ardışık örnekleyiciler ile toplanan yağmur örneklerinin formaldehit içeriği açısından incelenmesi
Investigation of formaldehyde concentrations in rainwater collected by bulk and sequential rain samplers
Yazar: EDİZ UYANIK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. PINAR ERGENEKON
Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Çevrede en sık görülen aldehit türü olan formaldehitin belirli konsantrasyonları aşması halinde ciddi sağlık problemlerine neden olabileceği dünyada yapılan birçok çalışma ile ortaya konmuştur. Bu çalışmada formaldehit, Türkiye'de sanayileşme ve kentleşmenin en yoğun olduğu Marmara Bölgesi'nde iki ayrı noktada yağmur sularındaki konsantrasyonları bakımından analiz edilmiştir.Bu maksatla aylık olarak yağmur örneklerinin toplandığı bir adet toplam örnekleyici Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü ? Muallimköy yerleşkesinde konumlandırılmıştır. Fatih Üniversitesi Büyükçekmece kampüsünde yer alan ikinci örnekleme noktasında ise hem toplam, hem de ardışık örnekleyici ile yağmur numuneleri toplanmıştır. İki farklı örnekleyici kullanılarak formaldehitin yağmur suları içerisindeki konsantrasyonları hakkında daha doğru sonuçlara ulaşılması amaçlanmıştır.Çalışma kapsamında toplanan yağmur örneklerindeki formaldehitin ölçümünde, sıvı fazdaki çevresel örneklerin formaldehit ölçümünde kullanılan yaygın bir yöntem olan Nash metodu kulanılmıştır. Ocak 2011 ile Ocak 2012 tarihleri arasındaki 1 yıllık süreci kapsayan çalışmada 169 adet ardışık ve iki örnekleme noktası için her bir aya ait toplamda 22 adet aylık yağmur suyu numunesi, içerdiği formaldehit miktarı bakımından analiz edilmiştir.Toplam ve ardışık örnekleyici sonuçları karşılıştırıldığında analize kadar geçen süredeki kayıplar nedeniyle toplam örnekleyici ile formaldehit konsantrasyonlarının doğru bir şekilde belirlenemeyeceği görülmüştür. Ardışık örnekleyici ile toplanan örneklerin sonuçlarına göre formaldehit ile pH ve iletkenlik gibi parametreler arasında her hangi bir ilişki bulunamaz iken, sıcaklık ve formaldehit arasında anlamlı bir korelasyon tespit edilmiştir (r = -0,42). Ardışık örneklerin sonuçlarına göre, 2011 yılı içinde Büyükçekmece bölgesine yağan yağmurun yıllık ortalama formaldehit konsantrasyonu 7,89 µM olarak bulunmuştur. Bölge için hesaplanan yıllık formaldehit birikimi 109 mg/m2yıl'dır ve Türkiye'nin çeşitli bölgelerinde yapılan diğer çalışmalarla kıyaslandığında en yüksek değeri temsil etmektedir.

Abstract:
It has been proved by many studies that formaldehyde, a prevalant type of aldehyde on surrounding environment, could causes serious health problems when its ambient concentration is above restricted levels. In this study, formaldehyde was analyzed in rainwater samples collected from two different locations of Marmara Region, the most populated and industrialized region of Turkey.For this purpose, a bulk sampler collecting rainwater samples on a monthly basis was located in Muallimköy Campus of Gebze Institute of Technology. Both bulk and sequential rain samplers were located at the second sampling point which is located in Büyükçekmece Campus of Fatih University in order to collect rainwater samples on a monthly and event basis. It was aimed to obtain more accurate results about concentrations and fluctuations of formaldehyde in rainwater by using two different type of rain samplers.In this study, the widespread method of formaldehyde determination in aqueous environmental samples, namely The Nash Method, was used to quantify formaldehyde in collected rainwater samples. In the scope of this study, monthly (bulk) and sequential (event basis) rainwater samples were collected from January 2011 to January 2012. 169 sequential and 11 monthly bulk samples were collected from Büyükeçekmece sampling point while 11 monthly bulk samples were collected from Muallimköy sampling point. Formaldehyde concentrations of all collected samples were analyzed and furtherly discussed.Comparison of samples collected by bulk and sequential sampler indicated that formaldehyde concentrations can not be determined accurately by monthly bulk sampler due to significant amount of losses experienced until analysis. Based on the analysis of the sequential rainwater samples statistically significant correlation was observed between formaldehyde concentration and ambient temperature (r = -0.42) while correlation with pH and conductivity were statistically insignificant. Yearly averaged formaldehyde concentration of the rain water precipitated in the region was found to be 7.89 µM. Yearly formaldehyde deposition onto Büyükçekmece region was calculated as 109 mg/m2year which is the highest among the reported values for different parts of Turkey.