Gemlik zeytin çeşidinde melatonin ve salisilik asit uygulamalarının meyve özellikleri ile yaprak besin elementleri içeriğine etkisi
The effect of melatonin and salicylic acid applications on fruit characteristics and leaf nutritional status of Gemlik olive variety
Yazar: EZGİ GÖÇEMEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT GÜNERİ
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Zeytin yetiştiriciliğinde meyve kalitesi özellikle Gemlik gibi sofralık çeşitlerde önem kazanmıştır. Akdeniz havzasında, zeytin üretim alanlarının büyük bir bölümünde sulama yapma olanağı bulunmamaktadır. Bu durum ürün miktar ve kalitesini etkilemektedir. Meyve özelliklerini iyileştirici bazı maddelerin uygulanması bu sorunun çözümüne katkı sağlamaktadır. 
Bu çalışma, 20 Nisan-30 Aralık 2022 döneminde İzmir ili, Bornova ilçesinde, 5x5 mesafede, 50 yaşındaki Gemlik zeytin bahçesinde, melatonin  (MEL) ve salisilik asit (SA) uygulamalarının meyve özellikleri ve yaprak besin elementleri içeriklerine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. 
Çalışma kapsamında, yapraktan püskürtme yoluyla melatonin ve salisilik asidin farklı dozları (0, 100 ve 200 µM) ve her ikisinin kombinasyonları uygulanmıştır. Meyve ağırlığı, meyve eni ve boyu, meyve indeksi, meyve hacmi, meyve eti oranı, et/çekirdek oranı, meyve olgunluk indeksi, çekirdek ağırlığı, çekirdek eni ve boyu, yapraklarda besin elementleri konsantrasyonları ve meyve tutum oranı (%) belirlenmiştir. 
MEL, meyve özelliklerinden çekirdek eni hariç incelenen diğer parametrelerde önemli artış sağlamıştır. SA; meyve özelliklerinden meyve ağırlığı, eni ve boyu, meyve eti oranı, meyve hacmi ve et/çekirdek oranı üzerinde artış yönünde etkili bulunmuştur. MELxSA kombinasyonun etkisi meyve özelliklerinden sadece meyve ağırlığı, meyve eti oranı ile et/çekirdek oranı üzerinde etkili olmuştur. Uygulamalar, yaprak besin elementi içeriklerini genel olarak arttırmıştır. 
Melatonin ve salisilik asit Gemlik zeytin çeşidinde, meyve özellikleri ve beslenme durumunu olumlu yönde etkilemiştir.

Abstract:
Fruit quality has gained importance in olive cultivation, especially in table varieties such as Gemlik. Mediterranean basin, in most of olive orchard, there is no possibility of irrigation. This situation affects the fruit charecteristics and quality. Some quality-improving substances contributes to the solution of this problem.
The study was carried out to determine the effects of melatonin (MEL) and salicylic acid (SA) applications on fruit charecteristics and leaf nutritional element contents in 50 years old Gemlik olive variety, at a distance of 5x5 in Bornova district of Izmir province between 20 April-30 December 2022.
Within the scope of the study, different doses (0, 100 ve 200 µM) and its combinations of melatonin and salicylic acid were applied to the trees by foliar spraying. Fruit weight (g), fruit width x length (mm), fruit index, fruit volume (cm3), fruit flesh ratio (%), flesh /pit ratio (%), fruit maturity index, seed weight (g), seed width x length (mm), the nutrient content of the leaves and fruit setting rate (%) was determined.
In all fruit parameters examined except seed width significantly increased with MEL applications. SA was found to be effective in increasing fruit weight, fruit width and length, fruit flesh ratio, fruit volume and flesh/pit ratio. MELxSA combinations were effective only on fruit weight, fruit flesh ratio and flesh/seed ratio. Generally, applications were increased the nutrient content of the leaves. 
Melatonin and salicylic acid positively affected fruit charecteristics and nutritional status in 'Gemlik' olive variety.