Legg calve perthes hastalığında uygulanan tönnis periasetabular osteotomi ve shelf asetabuloplastinin karşılaştırmalı sonuçları
Comparative results of tönnis periacetabular osteotomy and shelf acetabuloplasty applied in legg calve perthes disease
Yazar: AHMET AKDOĞAN
Danışman: DR. AHMET SEVENCAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Metin Sabancı Baltalimanı Kemik Hastalıkları Hastanesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology

Özet:
Amaç: Legg Calve Perthes (LCP) hastalığı çocukluk çağında görülen femur başı epifizinin kan dolaşımının bozulmasına bağlı epifiz büyümesinin durmasıyla birlikte epifiz osteonekrozu ve kondronekrozu ile sonuçlanan bir durumdur. Hastalığın birincil tedavisinde birçok cerrahi veya cerrahi dışı femur başı örtünmesini artıran tedavi prensipleri uygulanmaktadır. Ancak literatürde bu tedavi prensiplerinin karşılaştırıldığı yeterli klinik çalışma bulunmamaktadır. Cerrahi tedavi yöntemlerinden olan üçlü pelvik osteotomi ve shelf asetabuloplasti sonuçlarını karşılaştırdığımız çalışmamız ile bu konuda literatüre katkı sunmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Kliniğimizde 2007-2019 yılları arasında Tönnis periasetabular osteotomi (TPAO) uygulanan (n=30) ve shelf asetabuloplasti uygulanan (n=26) LCP hastası retrospektif olarak değerlendirildi. Ameliyat öncesi pelvis AP ve lateral grafiler ile Herring, Catterall sınıflamaları yapıldı. Hastalar bacak boyu eşitsizliği ve trendelenburg yürüyüşü ile klinik olarak karşılaştırıldı. Harris kalça skoru ile fonksiyonel karşılaştırma yapıldı. Radyolojik karşılaştırmalar ise cerrahi öncesi, hemen sonrası ve son kontrolde ölçülen merkez-kenar açısı (CEA), Sharp'ın asetabular indeks açısı (AI) ve son kontrolde modifiye Stulberg sınıflandırması ile yapıldı. 
Bulgular: Son kontrol Harris kalça skoru değerlendirmesinde tedavi grupları arasında fark olmadığı ve puanların yüksek olduğu tespit edildi. Trendelenburg bulgusu ve bacak boyu eşitsizliği yönünden iki grup arasında fark yoktu (p>0,05). Tedavi grupları arasında cerrahi öncesi ortalama CEA ve AI açılarında istatistiksel olarak fark yoktu (p>0,05). Cerrahi sonrası shelf grubunda TPAO grubuna göre CEA ortalamasının daha yüksek, AI ortalamasının ise daha düşük olduğu tespit edildi (p<0,05). Son kontrolde ise her iki açı ortalaması yönünden iki grup arasındaki farkın kaybolduğu, istatistiksel olarak anlamlı fark olmadığı tespit edildi (p>0,05). Son kontrolde modifiye Stulberg sınıflandırmasına göre TPAO grubundaki hastaların sadece %6,7'sinde (n=2) ve Shelf grubundaki hastaların ise %23,1'inde (n=6) kötü sonuçlar (Stulberg 4-5) elde edildiği görüldü.
Sonuç: TPAO her ne kadar cerrahi uygulamada zorluk, implant çıkarma cerrahisi ihtiyacı gibi dezavantajlara sahip olsa da shelf asetabuloplastiye göre daha yüksek oranda iyi ve orta düzeyde sonuçlar elde edildiğini söyleyebiliriz. Her ne kadar biz çalışmamızda TPAO lehine daha iyi sonuçlar elde etsek de uygulaması diğer cerrahi yöntemlere göre daha yeni olan bu iki cerrahi prosedürün kesin sonuçları için daha uzun takip süreli çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar kelimeler: Legg Calve Perthes, Sharp'ın asetabular indeks açısı, shelf asetabuloplasti, Tönnis periasetabular osteotomi,

Abstract:
Purpose: Legg Calve Perthes (LCP) disease is a condition that occurs in childhood and results in the cessation of epiphyseal growth due to impaired blood circulation in the femoral head, leading to epiphyseal osteonecrosis and chondronecrosis. The primary treatment of the disease involves implementing various surgical or non-surgical treatment principles that promote coverage of the femoral head. However, there is a lack of sufficient clinical studies comparing these treatment principles in the literature. In our study, which aims to compare the outcomes of the surgical treatment methods of triple pelvic osteotomy and shelf acetabuloplasty, we aimed to contribute to the literature in this regard.
Matherial and Method: Our clinic retrospectively evaluated patients with Legg Calve Perthes (LCP) disease who underwent Tönnis periacetabular osteotomy (TPAO) (n=30) and shelf acetabuloplasty (n=26) between 2007 and 2019. The Herring and Catterall classifications were performed using preoperative pelvis AP and lateral X-rays. Patients were clinically compared based on leg length discrepancy and Trendelenburg gait. Functional comparison was made using the Harris hip score. Radiological comparisons were made using measurements of the center-edge angle (CEA) and Sharp's acetabular index (AI) before surgery, immediately after surgery, and at the final follow-up. Additionally, the modified Stulberg classification was used for assessment at the final follow-up.
Results: At the final follow-up, it was determined that there was no significant difference between the treatment groups in terms of Harris hip score evaluation, indicating that the functional outcomes were similar and high in both groups. There was no significant difference between the two groups in terms of Trendelenburg sign and leg length discrepancy (p>0.05). Additionally, there was no statistically significant difference between the treatment groups in terms of the average CEA and AI angles before surgery (p>0.05). After surgery, it was determined that the shelf group had a higher average CEA and a lower average AI compared to the TPAO group (p<0.05). However, at the final follow-up, the difference between the two groups in terms of both angle averages disappeared, and there was no statistically significant difference (p>0.05). At the final follow-up, it was observed that only 6.7% (n=2) of patients in the TPAO group and 23.1% (n=6) of patients in the shelf group had poor outcomes (Stulberg 4-5) according to the modified Stulberg classification. 
Conclusion: TPAO, despite having disadvantages such as surgical difficulties and the possibility of implant removal surgery, can achieve higher rates of good and fair outcomes compared to shelf acetabuloplasty. Although our study obtained better results in favor of TPAO, which is a relatively newer surgical procedure compared to other surgical methods, longer-term follow-up studies are needed to determine the definitive outcomes of these two surgical procedures.
Keywords: Legg Calve Perthes, Sharp's Acetabular Index Angle, Shelf Acetabuloplasty, Tönnis Periacetabular Osteotomy.