Dalışa uygunluk muayenesi ve disbarik osteonekroz
Fitness for diving examination and dysbaric osteonecrosis
Yazar: CANSU AKKUŞ
Danışman: PROF. DR. AKIN SAVAŞ TOKLU
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Sualtı Hekimliği ve Hiperbarik Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Deniz ve Sualtı Hekimliği = Marine and Underwater Medicine

Özet:
Giriş: Dalgıçlık mesleğine ilgi yıllar içerisinde artmakta ve bu nedenle dalış ile ilgili hastalıkların görülme sıklığı da artmaktadır. Dalış rölatif olarak güvenli bir aktivite olmasına rağmen farklı fizyolojik koşullarda yapılması nedeniyle insan fizyolojisi üzerinde de farklı etkilere sebep olabilmektedir. Bu etkiler çoğu zaman dalgıçların günlük yaşamlarını etkileyecek bir problem oluşturmazken, bazen dalgıçların bir meslek hastalığı olan disbarik osteonekroza yol açabilmektedir. Aseptik avasküler nekrozun bir alt tipi olarak düşünülebilecek bu hastalık için, ülkemizdeki ilgili mevzuata göre profesyonel sualtı adamları ve adaylarının dalışa uygunluk muyanelerinde radyografik tetkik zorunluluğu bulunmaktadır. Bu çalışmada radyasyon maruziyetine neden olan direkt grafilerin disbarik osteonekroz bulgusu açısından dalışa uygunluk muayenelerine etkilerine bakılarak bu tetkiklerin gerekliliği tartışılmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu tez çalışma, 1998 yılından 2022 yılına kadar, İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Sualtı Hekimliği ve Hiperbarik Anabilim Dalı'nda, Profesyonel Sualtı Adamları Yönetmeliği gereğince dalışa uygunluk muayenesi yapılan profesyonel dalgıçların ve dalgıç adaylarının incelendiği, toplamda 2342 dalgıç kaydı ile yapılan retrospektif bir araştırmadır. Çalışmada dalgıçların öncelikli olarak direkt grafileri ve lokomotor sistem muayeneleri bulguları incelenmiş olup, demografik verileri, dalışa uygunluk raporlarında verilen karar, biyokimyasal tetkik sonuçları, sigara kullanımı ve dalış bilgilerine de bakılmıştır. Elde edilen verilerin analizi SPSS 24.0 paket programı aracılığıyla yapılmıştır. Sayısal verilerin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testleriyle değerlendirilmiştir. Sayısal verilerin tanımlayıcı istatistikleri normal dağılıma uyanlar için ortalama, standart sapma, normal dağılıma uymayanlar için ortanca ve çeyrekler arası aralık ile (%25-%75); kategorik değişkenlerin tanımlayıcı istatistikleri sayı ve yüzde olarak ifade edilmiştir. Bulgular: Toplam 2342 sualtı adamı ve sualtı adamı adayının kliniğimizde yapılan dalışa uygunluk muayeneleri kayıtları incelenmiş, 84 (%3,58) dalgıçta disbarik osteonekroz lezyonu tespit edildiği görülmüştür. Disbarik osteonekroz lezyonu tespit edilen 84 dalgıcın 2'sinde (%2,38) lokomotor sistem muayenesinde anormallik saptanmıştır. Dalışa uygunluk raporları incelendiğinde ise, 10 (%11,9) dalgıca dalışa uygunluk raporu verilmediği ve bu dalgıçlar arasından sadece 1'inin lokomotor sistem muayenesinde anormallik olduğu görülmüştür. Sonuç: Çalışmamızda disbarik osteonekroz lezyonlarının genellikle bir semptoma ve dalış güvenliğini tehdit edecek bir muayene bulgusuna neden olmadığı, gereksiz radyasyon maruziyetine neden olduğu için Profesyonel Sualtı Adamları Yönetmeliği'nde yer alan disbarik osteonekroz için direkt grafi zorunluluğunun kaldırılması gerektiği sonucuna varılmıştır. Semptomatik dalgıçlarda tanı amaçlı MR görüntülemeleri yapılabileceği, istenirse mesleğe girişte referans oluşturması için de MR görüntülemesi önerilebileceği, böylece dalışa uygunluk muayenelerinde gereksiz radyasyon maruziyetinin önlenebileceği düşünülerek, mevcut yönetmeliğin dalışa uygunluk muayeneleri ile ilgili kısmının güncel bilimsel gerçeklere göre revize edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Anahtar kelimeler: Disbarik osteonekroz, manyetik rezonans, lokomotor sistem muayenesi

Abstract:
Introduction: The interest in the diving profession has been increasing over the years and therefore the incidence of diving-related diseases has also increased. Although diving is a relatively safe activity, it can cause different effects on human physiology because it is performed under different physiological conditions. While most of the time these effects do not pose a problem that will affect the daily lives of divers, sometimes they can lead to dysbaric osteonecrosis, an occupational disease of divers. For this disease, which can be considered as a subtype of aseptic avascular necrosis, according to the relevant legislation in our country, radiographic examinations are mandatory for professional divers and candidates for fitness to dive examinations. In this study, the effects of dysbaric osteonecrosis findings in direct radiographs that cause radiation-exposure, on the result of fitness to dive examinations were reviewed and the necessity of these radiologic examinations was discussed. Materials and Methods: This thesis is a retrospective study on the records of 2342 professional divers and candidates who were examined for fitness to dive in accordance with the Regulation on Professional Underwater Divers from 1998 to 2022 at the Department of Underwater Medicine and Hyperbaric Medicine, Istanbul University, Istanbul Faculty of Medicine. In the study the findings on direct radiographs and locomotor system examinations of the divers, demographic data, the results of fitness to dive exams, biochemical test results, smoking and diving information were reviewed. The analysis of the data obtained was performed using the SPSS 24.0 package program. The suitability of the numerical data for normal distribution was evaluated by Kolmogorov-Smirnov tests. Descriptive statistics of numerical data were expressed as mean, standard deviation, median and interquartile range (25%-75%) for those fitting the normal distribution; descriptive statistics of categorical variables were expressed as number and percentage. Results: The records of fitness to dive examinations performed in our clinic in a total of 2342 professional diver and candidates were examined and 84 (3.58%) divers were found to have dysbaric osteonecrosis lesions. Abnormalities were found in the locomotor system examination in 2 (2.38%) of 84 divers with dysbaric osteonecrosi lesions. When results in fitness to dive reports were analyzed, it was observed that 10 (11.9%) divers were reported not to be fit to dive and only 1 of these divers had abnormalities in the locomotor system examination. Conclusion: In our study, it was concluded that dysbaric osteonecrosis lesions generally do not cause any symptoms or examination findings that threaten diving safety and that the requirement of direct radiography for dysbaric osteonecrosis in the Regulation for Professional Underwater Divers should be abolished because it causes unnecessary radiation exposure. Considering that MRI imaging can be performed for diagnostic purposes in symptomatic divers and recommended as a reference for entry into the profession if desired. Thus unnecessary radiation exposure during periodical fitness to dive examinations can be prevented. It is concluded that the part of the current regulation on fitness to dive examinations should be revised according to current scientific realities.
Key words: Dysbaric osteonecrosis, magnetic resonance, locomotor system examination