Abbas b. Abdülmuttalib (Ö. 32/653) ve hadis ilmindeki yeri
Abbas b. Abdulmuttalib (D. 32/653) and his place in the science ofhadith
Yazar: AHMET SİNAN GÖK
Danışman: DOÇ. DR. ABDURRAHMAN ECE
Siirt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Abbas b. Abdülmuttalib = Abbas b. Abdülmuttalib ; Hadis = Hadith ; Sahabe = Sahabe ; Sünnet = Sunna

Özet:
Bu çalışmamızda Abbas b. Abdülmuttalib'in (Hz. Abbas) (ö. 32/653) (r.a) hayatı ve hadis ilmindeki yeri araştırılıp ortaya konmaya çalışılmıştır. Hz. Abbas'ın Müslüman oluş tarihi ile ilgili kaynaklarda farklı rivâyetler vardır. Bununla beraber hayatını ele alan tüm kaynaklar Hz. Abbas'ın Hz. Peygamber'le (s.a.v.) olan yakın ilişkilerinden bahsetmektedir. Hadis rivâyetiyle ön plana çıkmamasına rağmen kaynaklarda tekrarlarıyla beraber 150'yi aşkın hadis ona isnad edilmiştir. Onun niçin hadis rivâyetinde ön sıralarda olmadığı araştırılmaya değerdir. Ayrıca rivâyet ettiği hadislerin tespiti ve bu bağlamda hadis ilmindeki yerinin ortaya konmasının hem onu hem de rivâyet ettiği hadisleri anlamaya katkı sunacaktır. 
Erken döneme ait tüm kaynaklardan yapmış olduğumuz taramalar sonucunda Hz. Abbas'ın 45 hadis rivâyet ettiğini tespit ettik. Mükerrerler hariç Kütüb-i Sitte'de Buhâri'nin Sahîh'inde 3, Müslim'in Sahîh'inde 3, İbn Mâce'nin Sünen'inde 5, Ebû Dâvud'un Sünen'inde 4, Tirmîzî'nin Sahîh'inde 5, Nesâî'nin Sünen'inde 2 olmak üzere toplam 22 hadis tespit ettik. 
Abbas b. Abdülmuttalib'in rivâyet etmiş olduğu 45 hadisin toplam 31 tanesi müsnedlerde yer almaktadır. Diğer 14 hadis ise diğer hadis kitaplarında yer almaktadır. Buradan bir araştırmacının sadece müsnedlerdeki rivâyetlerle bir râvinin rivâyet etmiş olduğu tüm hadislere ulaşamayacağını anlamaktayız.  
Hz. Abbas'ın hadis rivâyetinde çok titiz davrandığını, rivâyet ettiği hadislere baktığımızda rivayet ettiklerinin birkaçı hariç tamamını Hz. Peygamber'den (s.a.v.) semâʿ yoluyla aldığını görmekteyiz. Kendisi bazen bizzat ondan duyduğunu belirtilmiş, bazen bizzat içinde olduğu veya şahit olduğu bir olayı anlatmış, bazen de Hz. Peygamber'e sorular ileterek aldığı cevapları aktarmıştır. Bununla beraber Hz. Abbas'ın Hz. Peygamber (s.a.v.) ile olan diyaloglarının tamamını rivâyet etmediğini, başka râviler aracılığıyla gelen rivâyetlerden anlamaktayız.
Anahtar Kelimeler: Hadis, Abbas b. Abdülmuttalib, Sahâbî, Râvi, Rivâyet.

Abstract:
In this study, the life of Abbas ibn Abdülmuttalib (r.a.) and his place in the science of hadith were investigated and tried to be revealed. There are different narrations in the sources about the history of Hazrat Abbas' conversion to Islam. However, all the sources that deal with his life mention Abbas' close relations with the Prophet (s.a.v.). Although it does not come to the fore with the narration of hadith, there are more than 150 hadith narrations with their repetitions in the sources. In this sense, it is worth investigating why he is not at the forefront of the narration of hadith. In addition, it is certain that the determination of the hadiths narrated by him and the revealing of his place in the science of hadith in this context will contribute to understanding both him and the hadiths he narrates. 
Our study, which deals with Abbas b. Abdülmuttalib and his place in the science of hadith, consists of an introduction and three chapters. In the introductory section, the subject, importance, purpose, method of the research and the sources used are emphasized.
In the first part, the life and personality of Hazrat Abbas is discussed. In this context, his lineage, his family, his position in society, his role in the Aqaba oaths, the narrations about his time to become a Muslim, the wars he participated in, his life during the period of the four caliphs after the death of the Prophet (saas), his schema and his personality were discussed. 
In the second part, the subject of Hazrat Abbas' hadith, tolerance and manners is discussed. In this context, information was given from the Messenger of Allah about the tolerance of hadith and other hadith teachers and his students narrated from him. The situations of the students in terms of jarh and amendment were discussed one by one and the opinions of the munekkits about them were included. 
In the third part, the hadiths narrated by Hazrat Abbas were identified and categorized from the main hadith sources, and the narrations were evaluated in terms of the scripture and text. 
Our study was completed with evaluation and conclusion sections.
Key Words: Hadith, Abbas b. Abdülmuttalib, Companion, Rawi, Narration.