Cinsel yönelimin bağlanma stilleri, cinsel doyum ve psikopatoloji yönünden değerlendirilmesi
Examining the sexual orientation in terms of attachment styles, sexual satisfaction and psychopathology
Yazar: BURAK OKCİ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM ÖMER SAATCIOĞLU
Işık Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Cinsel doyum = Orgasm ; Cinsel yönelimler = Sexual orientations ; Cinsellik = Sexuality ; Psikopatoloji = Psychopathology

Özet:
Problemin Tanımı: Bu araştırmada, farklı cinsel yönelimden çiftlerin, cinsel doyumlarının, psikopatolojilerinin, bağlanma stillerinin, sosyodemografik özelliklerinin ilişkiye yönelik değişkenler ile birlikte değerlendirilmesi amaçlanmıştır.Yöntem: Araştırmaya kartopu yöntemi ile toplamda 45 gönüllü çift (90 kişi) katılmıştır. Çalışma grubuna veri toplama sürecinde sırasıyla Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu, Sosyodemografik Veri ve Bilgi Formu, İlişki Ölçekleri Anketi (İÖA), Yeni Cinsel Doyum Ölçeği Kısa Formu (YCDÖ-KF), Belirti Tarama Ölçeği (SCL-90-R) uygulanmıştır.  
Bulgular: Cinsel doyumun alt boyutlarından olan ilişki kalitesinin güvenli bağlanma stili ile homoseksüel kadın katılımcılar için istatistiksel olarak pozitif yönde anlamlı ilişki içerisinde olduğu (r = 0,276; p = 0,009), diğer bağlanma stilleri ile istatistiksel olarak anlamlı bir ilişkisinin olmadığı görülmektedir (p > 0,05). Psikolojik haz boyutunun saplantılı bağlanma stili ile negatif yönde ve anlamlı (r = -0,279; p = 0,008), toplam cinsel doyum puanının ise güvenli bağlanma stili ile istatistiksel pozitif yönde anlamlı olduğu (r = 0,262; p = 0,013) görülmektedir. Cinsel doyum düzeyinin tüm boyutları, psikopatoloji ile istatistiksel olarak negatif yönde anlamlıdır. Cinsel yönelim yönünden yapılan korelasyon analizi sonucunda ise öfke ile ilişki kalitesi ve somatizasyon ile partnerle uyum arasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlı değildir (p > 0,05), diğer tüm boyutların arasındaki ilişkiler istatistiksel olarak anlamlı çıkmıştır (p < 0,05). Saplantılı ve kayıtsız bağlanma stilleri ağır basan kişilerde, psikopatoloji boyutları ile bu kişilik düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler vardır (p < 0,05). Cinsel yönelim gruplarına göre kontrollü korelasyon analizi yapıldığında, psikotizm ile güvenli bağlanma stilinin de istatistiksel olarak anlamlı ilişkisi olduğu ortaya çıkmıştır (r = -0,222; p < 0,05). Homoseksüel kadın katılımcılarda cinsel doyum toplam puanı ile SCL boyutlarından paranoid düşünce dışındaki tüm boyutlar arasında istatistiksel olarak negatif yönde anlamlı bir ilişki vardır (p < 0,05). Homoseksüel erkeklerde OKB boyutu ile cinsel doyum toplam puanı arasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlı (p < 0,01), diğer SCL boyutları arasındaki ilişkiler ise anlamlı değildir (p > 0,05). Heteroseksüellerde ise kişiler arası duyarlılık ile depresyon düzeyleri, cinsel doyum toplam puanı ile istatistiksel olarak negatif yönde anlamlı ilişki içerisindedir (p < 0,05).
Sonuç: Literatürde cinsel yönelim ile ilgili bulgular genel olarak heteroseksüel gruba yönelik olduğu için karşılaştırma bu yönde yapılabilmiş ve literatür ile uyumlu sonuç elde edilmiştir. Homoseksüel bireylerin yaşadıkları problemlerin tespiti kadar, sorunlarla başa çıkmaları, cinsel doyumları, psikopatolojileri ve bağlanma stilleri yönünden değerlendirilmesi önemlidir. Heteroseksüel olmayan kişilerin yaşadıkları problemlerin ortaya konulabilmesi ve problemlere dair çözümlerin geliştirilebilmesi önemlidir.
 
Anahtar Kelimeler: Cinsel yönelim, Bağlanma stilleri, Cinsel doyum, Psikopatoloji, Homoseksüel.

Abstract:
The Statement of The Problem: The aim of this study is to evaluate couples with different sexual orientation, sexual satisfaction, psychopathology, attachment styles, sociodemographic characteristics together with related variables.Method: A total of 45 volunteer couples (90 people) participated in the survey with the snowball method. Informed Consent Form, Sociodemographic Data and Information Form, Relationship Scale Questionnaire, The New Sexual Satisfaction Scale Short Form (NSSS-S) and Symptom Check Scale (SCL-90-R) were filled out by the study group in the data collecting process.
Results: It is seen that there was a correlation in a statistically significant and positive manner between the quality of the relationship between the sexual satisfaction sub-dimensions and the secure attachment style (r = 0,276; p = 0,009), while there were no statistically significant relationships with other attachment styles (p > 0,05). It can also be seen that the psychological pleasure dimension was negatively correlated with obsessive attachment style and statistically significant (r = -0,279; p = 0,008) and total sexual satisfaction score was statistically significant in a positively manner with secure attachment style (r = 0,262; p = 0,013). All dimensions of sexual satisfaction level were statistically significant with psychopathology. As a result of the correlation analysis made on the basis of sexual orientation, the relationship between anger and quality of the relationship, and somatization and compatibility with partner was not statistically significant (p > 0,05), and all other dimensions were statistically significant (p < 0,05). There were statistically significant relationships between psychopathology dimensions and personality levels in people who were overtly obsessive and indifferent (p < 0,05). A statistically significant relationship between psychoticism and secure attachment style (r = -0,222, p < 0,05) was found when controlled correlation analysis was performed according to sexual orientation groups. There was a statistically significant correlation in the negative manner between the total score of sexual satisfaction and SCL dimensions and all dimensions except paranoid thought in female homosexual participants (p < 0,05). The relationship between OCD dimension and total sexual satisfaction score in homosexual males was statistically significant (p < 0,01) and the relations between other SCL dimensions were not statistically significant (p > 0,05). In heterosexuals, interpersonal susceptibility and depression levels were statistically significant in a negative manner with total sexual satisfaction score (p < 0,05).
Conclusion: Since the findings in the literature are generally oriented to the heterosexual group, the comparison was made in this aspect and the results are in accordance with the literature. It is important that homosexual individuals are assessed in terms of their methods for coping with problems, sexual satisfaction, psychopathologies and attachment styles as well as the problems they experience. It is also important to expose the problems of people with non-heterosexual orientation, and have solutions for their problems developed.  
 
Keywords: Sexual orientation, Attachment styles, Sexual satisfaction, Psychopathology, Homosexual.