Genel anestezi uygulanan hastalarda erken dönemde verilen soğuk buhar uygulamasının ve buz parçaları emdirmenin entübasyona bağlı gelişen boğaz ağrısı ve ses kısıklığına etkisi
The Effect of Early Cold Steam Application and Ice Pieces Impregnation on Sore Throat and Hoarseness Due to Intubation on Patients Undergoing General Anesthesia
Yazar: MUAZZEZ ŞAHBAZ
Danışman: PROF. DR. LEYLA KHORSHTD
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anestezi = Anesthesia ; Anestezi-genel = Anesthesia-general ; Ağrı = Pain ; Entübasyon = Intubation ; Entübasyon-intratrakeal = Intubation-intratracheal ; Hemşirelik = Nursing ; Ses kısıklığı = Hoarseness ; Soğuk buhar = Cold vapor ; Soğuk uygulaması = Cold application

Özet:
Araştırma genel anestezi uygulanan hastalarda erken dönemde verilen soğuk buhar uygulamasının ve buz parçaları emdirmenin entübasyona bağlı gelişen boğaz ağrısı ve ses kısıklığına etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Araştırma, randomize kontrollü deneysel tipte bir çalışmadır. Adnan Menderes Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nin Genel Cerrahi Kliniğinde 1 Nisan 2017 – 1 Nisan 2018 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmada kontrol ve uygulama gruplarına alınacak hastalar randomizasyon yöntemi ile belirlenmiştir. Gruplar; kontrol grubu, soğuk buhar grubu, buz parçaları emdirilen grup, soğuk buhar uygulaması ile birlikte buz parçaları emdirilen grup olmak üzere 4 gruptan oluşmuştur. Her bir gruba 30 kişi olmak üzere toplam 120 kişi çalışmaya alınmıştır. Veriler veri toplama formları, Amerikan Anestezi Uzmanları Derneği (American Society of Anesthesiologists-ASA) sınıflaması, mallampati sınıflaması, hasta tanıtım formu, Ramsay Sedasyon Skalası, Vizüel Analog Skala (VAS ) ve Stout's Ses Kısıklığı Değerlendirme Formu kullanılarak toplanmıştır.
Uygulama gruplarındaki hastalara; ameliyattan sonra 2. saatte, soğuk buhar uygulama grubuna 15 dakika boyunca soğuk buhar uygulanmış, soğuk buhar uygulamadan önce ve sonra hastaların boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiş, buz parçaları emdirilen gruba ve soğuk buhar ile birlikte buz parçaları emdirilen gruba uygulama yapılmamış sadece boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiştir. Ameliyattan sonra 6. saatte uygulama grubundaki hastaların uygulama öncesi boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiş ve soğuk buhar grubuna 15 dakika boyunca soğuk buhar uygulanmış, buz parçaları emdirme grubuna buz parçaları emdirilmiş, soğuk buhar uygulaması ile birlikte buz parçaları emdirilen gruba önce 15 dakika boyunca soğuk buhar uygulanmış hemen ardından buz parçaları emdirilmiştir. Tüm uygulama gruplarının 6. saatte uygulamadan sonra boğaz ağrısı ve ses kısıklığı tekrar değerlendirilmiştir. Ameliyattan sonra 0. ve 24. saatlerde uygulama gruplarına herhangi bir uygulama yapılmamış sadece boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiştir.
Kontrol grubunda yer alan hastalara herhangi bir işlem veya girişim yapılmayıp sadece ameliyat sonrası 0. 2. 6. ve 24.  saatlerde hastaların boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiştir. 
Araştırmadan elde edilen verilerin analizi bilgisayar ortamında ve SPSS istatistik paket programında (Version 15, Chicago IL, USA) gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde; Pearson Ki-Kare, One-Way ANOVA,  General Lineal Model, Paired- Sample T Testi, Cochran's Q, Mc  Namer Testi, Fisher's Exact Testi kullanılmıştır. İstatistik önemlilik düzeyi p<0.05 olarak alınmıştır. 
Araştırma sonucunda; hastaların yaş ortalaması, Beden Kitle İndeksi (BKİ), cinsiyet, medeni durum, eğitim düzeyi, sigara kullanma durumu, kronik hastalık varlığı ve ameliyat öyküsü dağılımları incelendiğinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). 
Ameliyat sonrası 2. saatte soğuk buhar uygulanan hastaların ağrı (VAS) puan ortalamaları uygulama öncesi 4.40±1.78, uygulama sonrası 2.86±1.80 olarak bulunmuştur. Soğuk buhar uygulanan hastaların uygulama sonrası ağrı (VAS) puan ortalamaları uygulama öncesine göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p<0.05). Ameliyat sonrası 6. saatte soğuk buhar uygulanan, buz parçaları emdirilen ve soğuk buhar uygulaması ile birlikte buz parçaları emdirilen gruplardaki hastaların uygulama sonrası ağrı (VAS) puan ortalamaları uygulama öncesine göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p<0.05). Ameliyat sonrası 6. saatteki uygulama sonrası ağrı (VAS) puanının bütün uygulama gruplarında düştüğü ve ağrı (VAS) puan ortalamaları açısından gruplar arasında anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır (p>0.05). Ameliyat sonrası bütün gruplarda ses kısıklığının zamanla azaldığı fakat gruplar arasında anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır (p>0.05). 
Bu çalışma sonucunda;  soğuk uygulamanın boğaz ağrısını azaltmada etkili olduğu, ses kısıklığı üzerine etkisinin olmadığı saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Endotrakeal Entübasyon; Boğaz Ağrısı; Ses Kısıklığı; Soğuk Buhar; Buz Uygulama; Hemşirelik.

Abstract:
The study was planned to identify the effect of early cold steam application and ice pieces impregnation on sore throat and hoarseness due to intubation on patients undergoing general anesthesia. This is a randomized controlled experimental study. It was conducted in Adnan Menderes University Research and Application Hospital General Surgery Clinic between April  1st 2017 - April 1st 2018. In the study, patients to be included in control and treatment groups were determined by randomization method. Groups were comprised of control group, cold steam group, ice pieces impregnated group, cold steam with ice pieces impregnated group. 30 in each group totally 120 people were included in the study. Data collection forms, ASA (American Society of Anesthesiologists) classification, mallampati scoring, patient identification form, Ramsay Sedation Scale, VAS (Visual Analogue Scale) and Stout's hoarseness evaluation form were used to collect the data.
Cold steam was both applied to the patients in the application groups in the second hour after the operation and to the cold steam application group for 15 minutes and their sore throat and hoarseness were evaluated before and after the application of cold steam. No application was made to ice-impregnated group and cold steam with ice pieces impregnated group. They were just evaluated in terms of sore throat and hoarseness.
Sore throat and hoarseness of the patients in the treatment group were evaluated at the postoperative sixth hour before the application. The cold steam was applied to the cold steam group for 15 minutes, ice pieces were impregnated to ice impregnated group, cold steam was applied to cold steam with the ice pieces impregnated group for 15 minutes and then they were impregnated ice pieces. Sore throat and hoarseness were reevaluated at the 6th hour after the application in all treatment groups. In the 0th 24th hour postoperative period, no application was made to the treatment groups and they were only evaluated in terms of sore throat and hoarseness. The patients in the control group did not undergo any procedure or intervention but their sore throat and hoarseness were evaluated at the postoperative 0th, 2nd, 6th and 24th hours.
The data obtained from the research were analyzed by computer and SPSS statistical package program (Version 15, Chicago IL, USA). In the analysis of the data collected for the purpose of the research; Percentage, Pearson Chi-Square, One-Way ANOVA, Analysis of Variance, Student-t Test and Cochran's Q, Mc Namer Test, Friedman Test, Bonferroni Test, Fisher's Exact Test were used. Statistical significance level was given as (p <0.05).
When the mean age, BMI (Body Mass Index), gender, marital status, education level, smoking status, presence of chronic disease and history of surgery were examined, no statistical significant difference was found between the groups (p >0.05).
The mean pain (VAS) score of the patients who had cold steam application at the postoperative 2nd hour was 4.40 ± 1.78 before the application and 2.86 ± 1.80 after the application. The mean postoperative pain (VAS) score of the patients who had cold steam application was significantly lower than the pre - treatment (p <0.05). The mean post application pain (VAS) scores of the patients who were treated with cold steam at the 6th hours postoperatively, ice impregnated group, cold steam with ice pieces impregnated group were significantly lower than the pre-application               (p <0.05) .
It was found out that postoperative pain (VAS) score at the 6th hour after the application decreased in all groups but there was no significant difference between the groups in terms of mean pain (VAS) scores (p> 0.05). It was determined that postoperative hoarseness decreased in all groups in time but there was no significant difference between the groups (p> 0.05).
As a result of this study it could be concluded that cold application was effective in reducing sore throat but had no effect on hoarseness.

Key Words: Endotracheal Intubation, Sore Throat, Hoarseness, Cold Steam, Ice Application, Nursing