Ruh sağlığı danışmanlığı aramanın önündeki engeller ölçeği'nin türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması
The Turkish validity and reliability study of the barriers to seeking mental heALTH counseling scale
Yazar: İTİBAR CANPOLAT ŞAİR
Danışman: PROF. DR. SELMA KARABEY
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Danışmanlık = Consulting ; Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Ruh sağlığı = Mental health ; Ruh sağlığı hizmetleri = Mental health services ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Ölçekler = Scales ; Üniversiteler = Universities

Özet:
AMAÇ: Ruh Sağlığı Danışmanlığı Aramanın Önündeki Engeller Ölçeği'nin Türkçe geçerlik ve güvenirlik analizlerinin yapılması amaçlanmıştır. Ayrıca üniversite öğrencilerinde ruh sağlığı danışmanlığı aramaya engel olabilecek faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. GEREÇ VE YÖNTEM: İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi öğrencileri ile yapılan metodolojik tipte bir araştırmadır. Araştırmaya ait veriler Eylül-Aralık 2021 tarihleri arasında 378 öğrenciden toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu ve Ruh Sağlığı Danışmanlığı Aramanın Önündeki Engeller Ölçeği'nin Türkçe Formu kullanılmıştır. Ölçeğin dil uyarlama süreci çeviri-geri çeviri yöntemiyle tamamlanmıştır. 14 uzman görüşü alınarak Lawshe tekniğine göre Kapsam Geçerlik Oranı ve Kapsam Geçerlik İndeksi hesaplanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliğini test etmek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi ve Doğrulayıcı Faktör Analizi kullanılmıştır. Ölçeğin güvenirliğini test etmek için madde-toplam puan korelasyonuna bakılmış, Cronbach alfa güvenirlik katsayısı, Guttman Split-Half katsayısı, test-tekrar yöntemi kullanılarak korelasyon katsayısı hesaplanmıştır. Ölçek toplam puanı ile ilişkili değişkenler bağımsız gruplar t testi, tek yönlü varyans analizi ve Spearman korelasyon analizi kullanılarak değerlendirilmiştir. Verilerin çoklu analizinde doğrusal regresyon uygulanmıştır. BULGULAR: Çeviriler tamamlandıktan sonra ölçeğin Kapsam Geçerlik İndeksi 0,61 hesaplanmıştır. Kaiser-Meyer-Olkin katsayısı 0,815 ve Bartlett küresellik testi anlamlı (p<0,001) bulunmuştur. Madde-toplam puan korelasyonu sonucu korelasyon katsayısı 0,2'nin altında olan bir madde (4) ölçekten çıkartılmıştır. Açımlayıcı Faktör Analizi sonrası bir maddenin (20) birden fazla faktörde yer aldığı ve aradaki farkın 0,10'dan az olduğu görülerek ölçekten çıkartılmıştır. Kalan 25 maddelik ölçeğin toplam varyansın %62,75'ini açıklayan, 6 faktörlü bir yapıya sahip olduğu görülmüş ve en düşük faktör yükü 0,593 bulunmuştur. Doğrulayıcı Faktör Analizi sonrası uyum indekslerinde anlamlı iyileşme sağlayan kovaryanslar oluşturulduğunda GFI (Goodness of Fit Index) değerinin kabul edilebilir, diğer uyum indekslerinin tamamının iyi uyum değerleri içinde yer aldığı görülmüştür. Ölçeğin güvenirlik analizlerinde test-tekrar test uygulaması sonucu korelasyon katsayısı 0,869 hesaplanmıştır. 25 maddelik ölçeğin Cronbach alfa güvenirlik katsayısı 0,840; Guttman Split-Half katsayısı 0,901 bulunmuştur. Araştırmanın örnekleminden kişisel bilgi formu ile elde edilen verilerin ölçek toplam puanıyla ilişkisi incelendiğinde: erkek, anne-baba eğitim durumu lise altı olan, ruh sağlığı danışmanından yardım alma ihtiyacı hissetmeyen ve yardım almayan öğrencilerin daha yüksek puanlar aldığı, bu kişilerde engellerin daha fazla ve güçlü bir yapıya sahip olduğu tespit edilmiştir. Ruh sağlığı danışmanından psikolojik yardım almamak çoklu analizler sonucunda da artan engellerle ilişkili bulunmuştur. SONUÇ: Ruh Sağlığı Danışmanlığı Aramanın Önündeki Engeller Ölçeği'nin 25 maddelik Türkçe versiyonu uygulandığı popülasyonda geçerli ve güvenilir bulunmuştur.

Abstract:
AIM: It is aimed to analyze the Turkish validity and reliability of the Barriers to Seeking Mental Health Counseling Scale. In addition, it is aimed to determine the factors that may prevent university students from seeking mental health counseling. MATERIALS AND METHODS: It is a methodological type of research conducted with the students of Istanbul University Istanbul Faculty of Medicine. The data of the research were collected from 378 students between September and December 2021. The Personal Information Form and the Turkish Form of the Barriers to Seeking Mental Health Counseling Scale were used as the data collection tools. The language adaptation process of the scale was completed with the translation-back translation method. Content Validity Rate and Content Validity Index were calculated according to the Lawshe technique by taking the opinions of 14 experts. Exploratory Factor Analysis and Confirmatory Factor Analysis were used to test the construct validity of the scale. In order to test the reliability of the scale, item-total score correlation was checked, Cronbach alpha reliability coefficient, Guttman Split-Half coefficient and correlation coefficient were calculated using test-repetition method. Variables related to the total score of the scale were evaluated using independent groups t-test, one-way variance analysis and Spearman correlation analysis. Linear regression was applied in the multiple analysis of the data. RESULTS: After the translations were completed, the Scope Validity Index of the scale was calculated as 0.61. The Kaiser-Meyer-Olkin coefficient was 0.815 and the Bartlett sphericity test was found to be appropriate (p<0.001). As a result of the item- total score correlation, a substance (4) with a correlation coefficient below 0.2 was removed from the scale. After the Exploratory Factor Analysis, it was observed that an item (20) was included in more than one factor and the difference was less than 0.10, and it was removed from the scale. It was observed that the remaining 25-item scale had a 6-factor structure explaining 62.75% of the total variance, and the lowest factor load was found to be 0.593. After the Confirmatory Factor Analysis, when the covariances that provide a significant improvement in the fit indices were created, it was seen that the Goodness of Fit Index value was acceptable and all the other fit indices were within the good fit values. In the reliability analysis of the scale, the correlation coefficient was calculated as 0.869 as a result of the test-retest application. The Cronbach's alpha reliability coefficient of the 25-item scale was 0.840; The Guttman Split-Half coefficient was found to be 0.901. When the relationship between the data obtained with the personal information form from the sample of the study and the total score of the scale is examined: it was determined that students with a male, parental education status below high school, who did not feel the need to seek help from any mental health counselor and who did not receive help scored higher, and that the barriers were more and stronger in these people. Not getting psychological help from any mental health counselor was found to be associated with increased barriers as a result of multiple analyses. CONCLUSION: The 25-item Turkish version of the Barriers to Seeking Mental Health Counseling Scale was found to be valid and reliable in the population to which it was applied.