Kirazda silisyum uygulamalarının meyve kalitesine ve hasat sonrası dayanımına etkisinin belirlenmesi
Determination of the effect of silicon foliar application on the quality and post harvest resistance of sweet cherry
Yazar: BATUHAN KARAAĞRA
Danışman: DOÇ. DR. DENİZ EROĞUL
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Kiraz en önemli ihracat türlerimizden birisidir. Kiraz çok hassas bir meyve olması dolayısıyla yetiştiricilik aşamasında kaliteli bir meyve üretiminin sağlanması şarttır. Yetiştiricilik aşamasında hasat öncesi uygulamalar ile kirazda meyve kalitesini ve hasat sonrasında ki dayanımını artırarak meyve kayıplarını önlemek mümkündür. 
Silisyum abiyotik veya biyotik stres koşulları altındaki birçok bitki türünde,  bitki büyümesi ve gelişiminde birçok faydası olması nedeniyle dünyanın birçok ülkesinde yararlı bir element olarak kabul görmektedir. Silisyum hasat ve hasat sonrası kullanılarak meyve kalitesine olumlu yönde etki edebilmektedir. Bu çalışmada kirazın meyve kalitesini artırmak ve bu kaliteyi ihracat yolunda tüketiciye ulaşıncaya kadar ki süreçte korumak amacıyla silisyum uygulamaları yapılmıştır. Çalışmada Gisela 6 anacına aşılı 0900 Ziraat kiraz çeşidi kullanılmıştır. Kiraz ağaçlarına yapraktan kalsiyum silikat, potasyum silikat ve silisyum dioksit 5 mM, 10 mM, 15 mM dozlarında meyve tutumundan itibaren 3 kez uygulanmıştır. Kiraz meyvelerinin hasatta ve hasat sonrasında 2 gün süreyle raf ömrü sonrasında ölçüm ve analizleri yapılmıştır. Kiraz meyvelerin diğer kısmı ise modifiye atmosfer paketleme (MAP) ambalajlarında 0±0.5°C sıcaklık ve %90-95 oransal nemde 7, 14, 21 gün süreyle muhafaza edilmiştir ve 2 gün süreyle raf ömrü sonrasında meyve kalite özellikleri belirlenmiştir. Bu çalışmada silisyum uygulamaları ile birlikte meyve ağırlıkları ve meyve boyutları artmıştır.  5, 10, 15  mM  Ca2SiO3 ve 10 mM K2SiO3 uygulamaları ile meyve ağırlıkları yaklaşık 10 g olarak belirlenirken 5 mM SiO2 ve 10 mM SiO2 uygulamaları meyve ağırlıkları 10 g üzerinde bulunmuştur. meyvelerinin sertliğinde önemli derecede farklılıklar meydana gelmemekle birlikte, özellikle 10 mM K2SiO3 uygulamasının sertliği hasat sonu ve depolama + raf ömrü sonrası yüksek bulunmuştur. Meyvelerin SÇKM, TA ve toplam fenol içerikleri uygulamalar ile birlikte artmış, antioksidan aktiviteleri ise önemli bulunmamıştır. Silisyum uygulamalarının ağırlık kayıplarına herhangi bir etkisi depolama sonrası ve depolama + raf ömrü sonrası önemli bulunmamıştır. Silisyum uygulamaları ile L*, a* ve b* değerleri azalmıştır. Yaprakların klorofil içerikleri uygulamalar ile birlikte artmıştır. Şimdiye kadar farklı türlerde yapılan çalışmalarda çoğunlukla silisyum kaynağı olarak genellikle K2SiO3 kullanılmıştır. Ama bu çalışmada Ca2SiO3  ve SiO2 uygulamalarınında etkin bir şekilde kullanılabileceği belirlenmiştir. Kiraz yetiştiriciliğinde silisyum uygulamaları meyve ağırlık ve boyutlarını artırmış, özellikle 5 mM ve 10 mM SiO2 uygulamaları meyve ağırlık ve boyutlarını, suda çözünür kuru madde miktarını, fenol miktarını ve meyvenin saptan kopma direncini artırıcı önemli etkilerde bulunmuştur. Çalışmanın sonuçlarına göre farklı silisyum kaynaklarını (Ca2SiO3, K2SiO3, ve SiO2) içeren silisyum uygulamalarının kiraz yetiştiriciliğinde kullanılmasının meyve kalitesinin artırılması ve bu kalitenin korunmasında olumlu etkilerinin bulunduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Sweet cherry is one of our most important export products. Since sweet cherry is a very sensitive fruit, it is essential to ensure quality fruit production during the cultivation stage. It is possible to prevent fruit losses by increasing the fruit quality and post-harvest strength in sweet cherries with pre-harvest applications during the cultivation stage. 
Silicon is considered a useful element in many countries due to its numerous benefits in plant growth and development in many plant species under abiotic or biotic stress conditions. Silicon can have a positive effect on fruit quality with its use during harvest and post-harvest. In this study, in which the '0900 Ziraat' cherry variety grafted on Gisela 6 rootstock was used, silicon applications were carried out to increase the fruit quality of the sweet cherry and protect this quality until it reaches the consumer in the process of export. Calcium silicate (Ca2SiO3),  potassium silicate (K2SiO3) and silicon dioxide (SiO2)were applied to cherry trees through their leaves 3 times from the fruit set at doses of 5 mM, 10 mM, and 15 mM. Measurements and analyses of sweet cherry fruits were carried out during and after harvest after a shelf life of 2 days. The other sweet cherry fruits were stored in modified atmosphere packages (MAP) at 0±0.5°C and 90-95% relative humidity for 7, 14, and 21 days and fruit quality characteristics were determined after a shelf life of 2 days. In this study, the weights and sizes of the fruit increased with silicon applications. While the fruit weights were found approximately 10 g with 5, 10, and 15 mM Ca2SiO3 and 10 mM K2SiO3 applications, they were over 10 g with 5 mM SiO2 and 10 mM SiO2 applications. Although there were no significant differences in the firmness of the fruits, especially the firmness of fruit with 10 mM K2SiO3 application was found to be high at the end of harvest and after storage plus shelf life. Total soluble solids, titratable acid (TA) amount and total phenol content of fruits increased with the applications, however, their antioxidant activities were not significant. Silicon applications did not have any significant effect on weight loss after storage and after storage plus shelf life. L*, a* and b* values decreased with silicon applications. The chlorophyll content of the leaves increased with the applications. In studies, so far, carried out in different species, K2SiO3 has been used mostly as the silicon source. However, it was determined in this study that Ca2SiO3 and SiO2 applications can also be used effectively. Silicon applications in cherry cultivation increased fruit weight and size, especially 5 mM and 10 mM SiO2 applications were determined to have significant effects on fruit weight and size, the amount of total soluble solids and phenol, and the fruit removal force. In conclusion, the study results showed that the use of silicon applications containing different silicon sources (Ca2SiO3, K2SiO3, and SiO2) in cherry cultivation has positive effects on increasing fruit quality and maintaining this quality.