Elazığ ve yakın çevresindeki kayaçların beton agregası olabilirliğinin incelenmesi
Examination of usability potential of the rocks around Elazığ as concrete aggregate
Yazar: EMRE BURAK KÜRÜM
Danışman: PROF. DR. ZÜLFÜ GÜROCAK
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Beton basınç dayanımı = Concrete compressive strength ; Hazır beton = Ready-mixed concrete ; Kaba agrega = Coarse aggregate

Özet:
Bu çalışmada, Elazığ çevresinde yüzeyleyen kayaçların beton agregası olabilirliği incelenmiştir. Bu amaçla, Keban Metamorfitleri, Kömürhan Ofiyolitleri, Elazığ Magmatitleri, Harami Formasyonu, Maden Karmaşığı, Seske Formasyonu, Kırkgeçit Formasyonu ve Karabakır Formasyonu'ndan blok örnekleri alınmış, bu blok örneklerinden agrega örnekleri hazırlanmış ve deneysel çalışmalar yapılmıştır. Laboratuvar çalışmaları ile agrega örneklerinin dane boyu dağılımı, özgül ağırlık, su emme, yıkanabilen ince madde oranı, MgSO4 çözeltisinde don kaybı, Los Angeles parçalanma dayanımı, mikro deval aşınma dayanımı, Alkali-Silika reaktivitesi, şekil endeksi, yassılık endeksi, gevşek yığın yoğunluğu, metilen mavisi deneyleri, kimyasal ve petrografik analizler yapılmıştır. Ayrıca, kaya malzemesinin tek eksenli basınç dayanımı da belirlenmiştir. Bu çalışmada incelenen agregaların kullanıldığı beton tasarımları yapılmış ve üretilen beton örneklerinin 28 günlük serbest basınç dayanımları belirlenmiştir. Yapılan deneylerden elde edilen sonuçlar, standartlarda verilen sınır değerler ile karşılaştırılarak, incelenen kayaçların agrega olabilirliği ortaya konulmuştur. 
Bu çalışmadan elde edilen sonuçlara göre, Kömürhan Ofiyolitleri'nin gabroları, Elazığ Magmatitleri'nin granitleri, Seske Formasyonu'nun kireçtaşları ve Karabakır Formasyonu'nun bazaltlarının agrega olarak kullanımı sakıncalıdır. Diğer kayaçların özellikleri agrega olarak kullanılmaya uygundur.

Anahtar Kelimeler: Agrega, Beton, Elazığ bölgesi, Kaya malzemesi, Agrega deneyleri

Abstract:
Examination of Usability Potential of the Rocks Around Elazig as Concrete Aggregate

In this study, the aggregate potential of the formations cropped out around Elazığ was investigated. For this purpose, block samples were taken from Keban Metamorphites, Kömürhan Ophiolites, Elazığ Magmatics, Harami Formation, Maden Complex, Seske Formation, Kırkgeçit Formation and Karabakır Formation, and aggregate samples were prepared from these block samples and experimental studies were conducted. Particle size distribution, particle density, water absorption, fine material ratio, MgSO4 soundness, Los Angeles fragmentation resistance, micro-deval abrasion resistance, alkali-silica reactivity, shape index, flatness index, loose bulk density Methylene blue tests, chemical and petrographic analyses were performed by the laboratory studies. In addition, uniaxial compressive strength of rock material was determined. Concrete designs were made using the aggregates that were examined in this study and 28 days uniaxial compressive strength of the designed concrete samples were determined. The results obtained from the experiments were compared with the limit values given in the standards and the aggregate potential of the studied rocks was determined.
According to the results of this study, it is unfavorable to use of gabbros of Kömürhan Ophiolites, granites of Elazığ Magmatics, limestones of Seske Formation and basalts of Karabakır Formation as aggregate. The properties of other rocks are suitable for use as aggregates.

Keywords: Aggregate, Concrete, Elazig area, Rock material, Aggregate tests