Yapay zekâ ve transhümanizm bağlamında Z kuşağı üzerine nitel bir araştırma
A qualitative research on generation Z in the context of artificial intelligence and transhumanism
Yazar: BUSE NUR TUFAN
Danışman: DOÇ. DR. MİHRİBAN ŞENSES AKSU
Bursa Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Yapay zekâ günümüzde birçok açıdan son derece mühim bir teknolojidir. Her geçen gün gelişmeye devam eden yapay zekâ teknolojileri üzerine tartışılması veya düşünülmesi gereken konuları da beraberinde getirmektedir. Aynı zamanda transhümanizmin hedefleri ile yapay zekânın gelişim süreci ortak noktalarda kesişmektedir. Yapay zekâ ve transhümanizm, teknoloji, insanlık ve bilincin kesişim noktasında hızlı ve etkili bir gelişim göstermektedirler. 
Yapay zekâ araştırma ve geliştirmesindeki hızlı ilerleme, akıllı makinelerin toplum, iş ve hatta insan olmanın ne anlama geldiğine dair varoluşsal soruları da beraberinde getirmektedir. Benzer şekilde transhümanizm, teknoloji ve biyolojinin insan yeteneklerini geliştirmek ve mevcut varoluşun sınırlarını aşmak için birleştiği bir gelecek vizyonu sunmaktadır. Genetik mühendisliğinden yaşamın uzatılmasına, bilişsel iyileştirmelerden beyin-bilgisayar arayüzlerine kadar transhümanizmin sunmaya hazırladığı olanaklar kimlik, ahlak, etik ve bilincin doğası hakkında derin felsefi soruları gündeme getirmektedir. 
Çalışma kapsamında yapay zekâ ve transhümanizm kavramlarının tarihleri derinlemesine incelenmiş, bu teknolojilerin günümüzdeki sonuçları ve gelecekteki olası senaryoları tartışmaya açılmıştır. Bu çalışma aynı zamanda konu bağlamında kritik öneme sahip olduğu düşünülen Z kuşağı ile ilgilidir. Z kuşağı, teknolojiye ve küresel yaklaşımlara olan ilgisi ile bilinmektedir. Özellikle 21. yüzyıl teknolojilerinin gelişimi içerisine doğmuş olan bu kuşak, teknolojiyi aktif olarak hayatın her alanında kullanmaktadır ve adeta simbiyotik bir ilişkiyi çağrıştıran bu durum, teknolojiyle olan etkileşimlerini benzersiz kılmaktadır. Yapay zekâ destekli vücut modifikasyonları, genetik mühendisliği ve diğer transhümanizm kapsamındaki konular, Z kuşağının geleceğe yönelik beklentilerini şekillendirebilecek önemli unsurlar olarak ortaya çıkmaktadır.
Bu araştırmanın temel amacı, genelleme yapılamayacak olsa da Z kuşağından katılımcıların, yapay zekâ ve transhümanizme dair bilgilerini, endişelerini, yaklaşımlarını varsa talep ve beklentilerini ortaya koymaya çalışmaktır. Bu çalışmada Z kuşağı ile yapılan mülakatın bulgularına göre, bu kuşağın teknoloji, yapay zekâ ve transhümanizme yaklaşımları büyük benzerlik göstermektedir. Aynı zamanda, Z kuşağı katılımcılarının bunlara dair endişelerinin, taleplerinin ve beklentilerinin de büyük bir çoğunlukla aynı doğrultuda olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışmada, Z kuşağının teknolojiye ve alandaki tartışmalara entegrasyonunun ve transhümanist düşünce sisteminin daha anlaşılır kılınmasının önemli ve gerekli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Artificial intelligence is an extremely important technology in many aspects today. The development of artificial intelligence technologies, which continues to advance day by day, brings with it issues that need to be discussed or considered. At the same time, the goals of transhumanism and the development process of artificial intelligence intersect at common points. Artificial intelligence and transhumanism are developing rapidly and effectively at the intersection of technology, humanity and consciousness .
The rapid progress in artificial intelligence research and development raises existential questions about intelligent machines in society, business, and even what it means to be human. Similarly, transhumanism offers a vision of the future in which technology and biology combine to enhance human capabilities and transcend the limits of current existence. From genetic engineering to life extension, from cognitive enhancements to brain-computer interfaces,the possibilities offered by transhumanism raise deep philosophical questions about identity, morality, ethics and the nature of consciousness. 
Within the scope of the study, the history of the concepts of artificial intelligence and transhumanism were examined in depth, and the current consequences of these technologies and possible future scenarios were opened for discussion. This study also focuses on Generation Z, which is thought to be of critical importance in the context of the subject. Generation Z is known for its interest in technology and global approaches. This generation, especially those born into the development of 21st century technologies, actively uses technology in every aspect of life, and this situation, which evokes a symbiotic relationship, makes their interactions with technology unique. Artificial intelligence-supported body modifications, genetic engineering and other transhumanist issues emerge as important elements that can shape the future expectations of Generation Z. 
Although generalizations cannot be made, the main purpose of this research is to try to reveal the knowledge, concerns, approaches, demands and expectations, if any, of Generation Z participants regarding artificial intelligence and transhumanism. According to the findings of the interview with Generation Z in this study, this generation's approaches to technology, artificial intelligence and transhumanism are very similar. At the same time, it has been determined that the concerns, demands and expectations of Generation Z participants are mostly in the same direction. In this study, it was concluded that it is important and necessary to integrate Generation Z into technology and discussions in the field and to make the transhumanist thought system more understandable.