İdiyopatik boy kısalığı hastalarında IGF-1, IGF-1 reseptörü, IGFBP-3 gen ekspresyonu ve klinik bulgularla ilişkisi
IGF-1, IGF-1 receptor, IGFBP-3 gene expression in idiopathic short stature
Yazar: MELİHA PINAR CENGİZ
Danışman: PROF. DR. RÜVEYDE BUNDAK
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Boy = Body height ; Büyüme hormonu = Growth hormone ; Cücelik = Dwarfism ; Gen ifadesi = Gene expression ; İnsülin benzeri büyüme faktörü I = Insulin like growth factor I ; İnsülin benzeri büyüme faktörü II = Insulin like growth factor II

Özet:
Giriş: İdiyopatik boy kısalığı (İBK) heterojen bir hastalık grubudur. İBK fizyopatolojisinde BH(büyüme hormonu)-IGF?1(insülin benzeri büyüme faktörü-1)-IGF-1R(insülin benzeri büyüme faktörü-1 reseptörü) ekseninde bir kusur olduğu düşünülmektedir.Amaç: Bu çalışmada amaçlanan İBK olgularında, bazalde ve jenerasyon testi uygulayarak büyüme hormonu uyarısı sonrasında IGF?1, IGFBP?3(insülin benzeri büyüme faktörü bağlayıcı protein-3) ve IGF-1R gen ekspresyon düzeylerini incelemektir.Gereç ve yöntem: Diğer patolojiler dışlandıktan sonra İBK tanısı konulan 60 kişi (36E/24K, ortalama yaş: 14.6±4.5) çalışma grubunu, bu grupla yaş, cinsiyet ve ergenlik durumu benzer 47 kişi (26E/21K, ortalama yaş: 14.0±4.0) kontrol grubunu oluşturdu. Bazalde ve standart protokol jenerasyon testine uygun olarak 4 gün BH uygulamasının ardından, IGF?1 ve IGFBP?3 düzeyi ile moleküler çalışma için kan örnekleri alındı. Etik nedenlerden ötürü kontrol grubuna bu test uygulanmadı. Kontrol grubunun sadece bazal değerleri ölçüldü. Serum IGF?1 ve IGFBP?3 düzeyleri IRMA yöntemi ile; IGF?1, IGFBP?3 ve IGF-1R gen ekspresyonu sayımsal gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu (GZ-PZR) yöntemi ile çalışıldı.Bulgular: İBK olgularında ortalama bazal IGF?1 SDS düzeyi, kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşük bulundu (sırasıyla -1.16±1.46 ve 0.86±1.36, p=0.000). Çalışma grubunda jenerasyon testi ile BH uygulaması sonrasında ortalama IGF?1 SDS düzeyi, bazale göre anlamlı olarak artmış bulundu (sırasıyla -0.43±1.53 ve -1.16±1.46, p=0.000). Bununla birlikte jenerasyon testi sonrası elde edilen değerler kontrol grubuna göre yine de anlamlı olarak düşük saptandı (p=0.000). Çalışma grubunun ortalama bazal IGFBP?3 düzeyleri kontrol grubuna benzer bulundu (sırasıyla 0.37±2.53 ve 0.17±1.76, p=0.659). Çalışma grubunda jenerasyon testi ile BH uygulaması sonrasında ortalama IGFBP?3 SDS düzeyinde, bazale göre anlamlı bir artış saptanmadı (p=0.084). Ortalama bazal IGF?1 ve IGF-1R gen ekspresyon düzeyleri iki grup arasında fark göstermezken, çalışma grubunun ortalama IGFBP?3 gen ekspresyonu kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük bulundu (sırasıyla 2.29±7.34 ve 23.45±120.5, p=0.022). Ayrıca çalışma grubunda IGF?1 gen ekspresyonu ölçülemeyecek kadar düşük olanların oranı, kontrol grubundakilerin oranına göre anlamlı derecede yüksek bulundu (p=0.021). Çalışma grubunda, jenerasyon testi ile BH uygulaması aracılığıyla IGF?1, IGFBP?3 ve IGF-1R gen ekspresyon düzeyinde anlamlı bir değişiklik görülmedi.Sonuç: İBK olgularının bazal IGF?1 SDS ve IGFBP?3 gen ekspresyonu düzeyleri kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşük saptanmıştır. Ayrıca İBK olgularında IGF?1 gen ekspresyonu ölçülemeyecek kadar düşük olanların oranı, kontrol grubundakilerin oranına göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Bu bulgu, İBK olgularında yeni tedavilerin geliştirilmesine katkıda bulunabilir.

Abstract:
Background: Idiopathic short stature (ISS) is a heterogeneous disorder. Abnormalities in growth hormone(GH)-IGF-I(insulin-like growth factor-1), IGF-1 Receptor (R) axis may account for underlying pathology in some children with ISS.Aim: The aim of this study was to investigate IGF?1, IGFBP?3 (insulin-like growth factor binding protein-3) and IGF-1R expression at basal and after IGF generation test.Methods and Subjects: 60 (36M,24F; age:14.6±4.5 yrs) children with ISS (other pathologies ruled out and with height SDS<-2) and 47 (26M,21F; age:14.0±4.0 yrs ) age, sex and pubertal- status matched healthy children were included in this study. Blood was taken for IGF-1 and IGFBP-3 measurement and for molecular analysis at basal and after 4 days of GH stimulation according to standard IGF generation test protocol. Generation test was not performed to control group not in accordance with ethical rules. Serum IGF-1 and IGFBP-3 levels were measured by IRMA. IGF?1 and IGFBP?3 and IGF-1R gene expressions were measured by quantitive real time PCR.Results: Basal IGF?1 SDS was significantly lower in ISS than in controls (-1.16±1.46 vs 0.86±1.36, respectively; p=0.001). IGF-1 SDS increased significantly on generation test in ISS (-0.43±1.53 vs -1.16±1.46, p=0.000), but the peak value was significantly lower than the basal value in the controls. There were no significant difference in basal IGFBP-3 SDS levels between ISS and control groups (0.37±2.53 vs 0.17±1.76, respectively; p=0.659). There were also no changes in ISS group for IGFBP?3 SDS with GH stimulation (p=0.084). IGF?1 and IGF-1R gene expression were not different between the groups at basal. However, IGFBP?3 gene expression was lower in ISS than in the controls (2.29±7.34 vs 23.45±120.5, respectively; p=0.022). The frequency of children with very low IGF?1 expression were higher in ISS than in controls at basal (p=0.021). There were no significant changes in gene expressions of IGF?1, IGFBP?3 and IGF-1R after IGF generation test in ISS.In conclusion; ISS children have lower IGF?1 SDS and IGFBP?3 expression levels than the controls. The frequency of children with very low IGF?1 gene expression is also found higher in ISS than in the controls. These findings may help in developing different modalities in therapeutic intervention in ISS.