İlköğretim okullarının etkili okul özelliklerine sahip olma dereceleri hakkında öğretmen görüşleri (Çorum ili örneği)
Teachers' opinions on to what extend primary schools posses effective school properties (Çorum city sample)
Yazar: BAŞAR KELEŞ
Danışman: Y.DOÇ.DR. MEHMET ŞEREN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Programları ve Öğretimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
ÖZETBu araştırma ilköğretim okullarında görev yapan öğretmenlerin görevyaptıkları okulların etkili okul özelliklerine ne ölçüde sahip olduğu hakkındagörüşlerini saptamayı amaçlamıştır.Araştırmada öğretmenlerin okul yöneticisi, okullarında çalışan diğermeslektaşları, okullarındaki öğrenciler ve velileri ile okullarındaki ortam hakkındagörüşleri alınmak istenmiştir.Bu amaçla Ali BALCI tarafından geliştirilen (1993) etkili okul anketiuygulanmıştır. Bu ankette çalışma grubunun görev yaptıkları okulları etkili okulözelliklerine göre betimlemeleri için 71 maddeli 5' li Likert türü ölçek kullanılmıştırSöz konusu anket iki ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde öğretmenlerinkişisel bilgileri (cinsiyet, yaş, kıdem), ikinci bölümde ise; görev yapılan okullarınetkili okula ulaşma derecelerini saptamak için hazırlanmış maddeler yer almaktadır.Etkili okulun boyutları, araç olarak kullanılacak ankette ?okul yöneticisi?,?öğretmenler?, ?okul ortamı? ve ?veliler? olmak üzere oluşturulmuştur. Ankette okulyöneticisine ilişkin 12, öğretmenelre ilişkin 24, öğrencilere ilişkin 6, velilere ilişkin 6,okul ortamına ilişkin 23 soru bulunmaktadır.Çorum ili il merkezi ile Sungurlu ve Alaca ilçelerinde ilköğretim okullarındaçalışan öğretmenler evren olarak alınmış. Söz konusu yerlerde 23 ilköğretim okuluve bu okullarda çalışan öğretmenler örneklem olarak alınmıştır. Evrende yer alan1587 öğretmenden 595 örneklem olarak alınmış ve bu örneklemdeki 296 öğretmeneanket uygulanmıştır.Yapılan istatistiksel analizler sonucunda şu bulgulara ulaşılmıştır.1. Öğretmenler görev yaptıkları okullardaki yöneticilere ilişkin verdikleriyanıtların ortalaması alındığında, yöneticileri genel olarak etkilibuldukları görülmüştür. Bu amaçla sorulan 12 soruya verilen yanıtlarıngenel ortalaması yüksek çıkmıştır.( Î§ = 3,77)2. Öğretmenlerin görev yaptıkları okullardaki meslektaşlarına ilişkinverdikleri yanıtların genel ortalamasına bakıldığında, meslektaşlarınıetkili okula katkı sağlayıcı nitelikte buldukları görülmüştür. lgili sorularaverilen yanıtların genel ortalaması yüksek çıkmıştır. ( Î§ = 3,77).3. Öğretmenlerin görev yaptıkları okullarda okuyan öğrencilere ilişkingörüşleri öğretmenlerin istediği nitelikte değildir. Öğrrenciler ile ilgiligörüşlerinin alınması için yöneltilen sorulara verdikleri yanıtların genelortalaması düşük sayılabilecek bir değerdedir. ( Î§ = 3,34).4. Öğretmenlerin görev yaptıkların okulun velilerine ilşkin görüşlerivelilerin kendilerinden bekleneni ortaya koymadıklarını göstermiştir.Velilere ilişkin sorulara öğretmenlerin verdikleri yanıtların geneloralaması da düşük çıkmıştır. ( Î§ = 2,74).5. Çıkan istatistik sonuçlarına göre öğretmenlerin görev yaptıkları okulunortamından memnun oldukları söylenebilir. Okul ortamı hakkındagörüşlerini allmak için öğretmenlere sorulan soruların yanıtlarının genelortalamasına bakıldığında ( Î§ = 3,73) olarak saptanmıştır.

Abstract:
ABSTRACTThe purpose of this study was to determine elementary teachers? opinionsabout to what extent their schools posses the properties of effective school.In this study, it is wanted to get teachers? opinions about school manager, theother co-workers, students, their parents, and school environment.In this aim, the questionnaire which was developed by Ali BALCI in 1993was applied. In this questionnaire, there are 71 items and each item is in form of fifthscale of Likert type in order teachers to describe their schools according to theproperties of effective school. The questionnaire consists of two parts. Firs partinvolves the items related to teachers? personal knowledge (sex, age, seniority). Asfor second part, there are items which were prepared to measure whether the schoolsreach the properties of effective school or not. The dimensions of effective school areformed as ?school manager?, ?teachers?, ?school environment?, and ?parents? in thequestionnaire.As population, the teachers who work in elementary school in Alaca andSungurlu districts in Çorum were selected. In these places, 23 elementary schoolsand their teachers were chosen as sample. From 1597 teachers in population, 595 ofthem were taken as sample and the questionnaire was applied to 296 teachers in thissample.The results are following according to statistical analysis.1. When it was measured the mean of answers of teachers about schoolmanagers, generally, it was seen that teachers thought that school managersare effective. The general mean of answers of 12 questions which is askedfor this aim was found as high. ( Î§ = 3, 77)2. When it was looked the mean the answers of teachers about co-workers, itwas seen that teachers found that co-workers provide contribution to theirschool. The general mean of answers of questions related to the aim wasmeasured high. ( Î§ = 3, 77)3. According to teachers, students in their schools are not so qualified torespond teachers? wishes. The general mean of answers of questions whichwere asked to teachers in order to get their opinions about students was low.( Î§ = 3,34)4. Teachers? opinions about student?s parents showed that the parents don?tput forward behaviors expected from teachers. The general mean of answersof questions related to parents was found low. ( Î§ = 2, 74)5. According to results of statistics, it can be said that teachers are satisfiedfrom school environment. The general mean of the answers of questionswhich were asked to understand teachers? opinions about school environmentwas measured as Î§ = 3, 73.