Ebeveynlerin aile aidiyeti ve stresle çift olarak baş etme düzeylerinin Otizmli bireylerin ekran maruziyet süresiyle ilişkisi
The relationships between parents' family belonging and the level of coping with stress as a couple and the screen exposure duration of individuals with Autism
Yazar: MUSTAFA EROL
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE DENİZ GÜNAYDIN
Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı ebeveynlerin aile aidiyeti ve stresle çift olarak baş etme düzeylerinin otizmli bireylerin ekran maruziyet süresiyle arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma, Konya İl Millî Eğitim Müdürlüğüne bağlı Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezleri, Özel Özel Eğitim Uygulama Okulları (I-II-III. Kademeler), Resmi Özel Eğitim Uygulama Okulları (I-II-III. Kademeler), otizm spektrum bozukluğu tanılı bireylere sahip 270 ebeveyn ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara Bilgilendirilmiş Onam Formu, Demografik Bilgi Formu, Aile Aidiyeti Ölçeği, Stresle Çift Olarak Baş Etme Envanteri ve Problemli Medya Kullanım Ölçeği-KF uygulanmıştır. Araştırmanın hipotezleri IBM SPSS for Statistics 29.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırmada yer alan betimsel analizlerde Normallik Testi Analizi, Betimleyici Analiz, Pearson Korelasyon Testi, T-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve Çoklu Doğrusal Regresyon analizleri yapılmıştır. Yapılan analiz sonuçlarında ebeveynlerin problemli medya kullanımının, aile aidiyeti ve stresle çift olarak baş etme düzeyinin cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir farklılık göstermediği bulunmuştur. Pearson Korelasyon Analizi sonuçlarına göre; ebeveynlerin, aile aidiyeti ölçeği, stresle çift olarak baş etme envanteri ve stresli durumlarla baş etme alt boyutu ile problemli medya kullanım ölçeği arasında negatif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Aile aidiyeti, stresle çift olarak baş etme ve problemli medya kullanım düzeyi ile ebeveynlerin öğrenim düzeyi arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Bulunan veriler ışığında üniversite ile ilkokul, ortaokul ve lise öğrenim düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmaktadır. Aile aidiyeti ve stresle çift olarak baş etme düzeyi, problemli medya kullanımını negatif ve anlamlı bir şekilde yordamaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Otizm Spektrum Bozukluğu, Aile Aidiyeti, Stresle Çift Olarak Baş Etme Düzeyi, Ekran Maruziyeti, Problemli Medya Kullanımı

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between parents' family belonging and coping with stress as a couple and the screen exposure time of individuals with autism. The research was conducted with a total of 270 parents of patients with ASD who are registered in appropriate facilities of Directorate of Education in Konya. Informed Consent Form, Demographic Information Form, Family Belonging Scale (FBS), Dyadic Coping Inventory (DCI) and Problematic Media Use Scale (PMUS)-CF were applied to the participants. The hypotheses of the research were analyzed with the IBM SPSS for Statistics 29.0 package program. In the descriptive analyzes included in the research, Normality Test Analysis, Descriptive Analysis, Pearson Correlation Test, T-Test, One-Way Analysis of Variance and Multiple Linear Regression analyzes were performed. The result of the analysis showed that the problematic media use of the parents, FBS and the level of DCI do not have a significant difference according to the gender variable. The results of Pearson Correlation Analysis found a negative and significant relationship between the parents' level of FBS, DCI, coping with stressful situations sub-dimension and PMUS. An important difference was found between FBS, DCI, PMUS, and parents' education level. According to the data, there is a remarkable difference amongst the university; and primary, secondary, high school education levels. FBS and the level of DCI negatively and significantly predict problematic media use.

Keywords: Autism Spectrum Disorder, Family Belonging, Level of Coping with Stress as a Couple, Screen Exposure, Problematic Media Use