Yüksek kolestrollü diyetin ratlarda değişik organlardaki oksidan/antioksidan dengesine etkisi ve antioksidan vitaminlerin olası rollerinin araştırılması
Effects of high cholesterol diet on oxidant/antioxidant status in various tissues from rats investigation of possible roles of antioxidant vitamin combination
Yazar: ERDİNÇ DEVRİM
Danışman: PROF.DR. İLKER DURAK
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2005
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Yüksek Kolesterollü Diyetin Ratlarda Değişik Organlardaki Oksidan / Antioksidan Dengesine Etkisi ve Antioksidan Vitaminlerin Olası Rollerinin Araştırılması Bu çalışmada yüksek kolesterollü beslenmenin ratlarda (sıçanlarda) çeşitli organlardaki oksidan-antioksidan dengesine olan etkileri ile C ve E vitaminlerinin birlikte kullanımının bu etkilere ve hiperkolesterolemiye karşı olası rollerinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla, 24 adet Sprague Dawley cinsi albino erkek rat rasgele 3 gruba ayrılarak 8 'er adet rattan oluşan kontrol ve çalışma grupları oluşturuldu. Kontrol grubu (Grup-1) 3 ay boyunca normal yemle beslenirken, grup-2 ve grup-3'teki hayvanlar yüksek kolesterollü diyetle (% 4 kolesterol, % 1 kolik asit ve % 0,5 tiyourasil içeren yemle) beslendiler. Grup-3'teki hayvanlara çalışma süresince haftada 3 kez C ve E vitamini verildi (C vitamini 100 mg/kg i.p; E vitamini 60 mg/kg i.m). Grupların çalışma başı ve sonundaki kan biyokimya parametreleri ölçüldü. Üç ayın sonunda hayvan sakrifiye (kurban) edildikten sonra, böbrek, karaciğer, kalp ve testis dokuları çıkarılarak, bu dokularda oksidan ve antioksidan parametrelerin (Malondialdehit-MDA düzeyleri, Antioksidan Potansiyel-AOP değerleri ile Süperoksit Dismutaz-SOD, Katalaz-KAT, Glutatyon Peroksidaz-GSH-Px ve Ksantin Oksidaz-XO enzim aktiviteleri) analizleri yapıldı. Çalışma gruplarında (Grup-2 ve 3) serum kolesterol düzeyleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yükselmiş (Grup-2'de kontrole göre yaklaşık 12 kat), ancak antioksidan vitamin desteği yapılan gruptaki artış, vitamin desteği yapılmayan gruba göre anlamlı bir şekilde daha az olmuştur (Grup-3'te kontrole göre yaklaşık 9 kat). Oksidan-antioksidan parametrelerde değişik dokularda farklı sonuçlar elde edilmiştir. Buna göre böbrek dokusunda, grup-3'te kontrole göre MDA düzeyi ile KAT aktiviteleri düşük, kontrol ve grup-2'ye göre SOD aktiviteleri düşük, AOP değeri, GSH-Px ve XO aktiviteleri yüksek bulunmuş, grup-2' de ise MDA düzeyi ve KAT aktivitesi kontrole göre düşük saptanmıştır. Kalp dokusunda grup-3'te AOP değeri, GSH-Px ve XO aktiviteleri kontrol ve grup-2'ye göre yüksek, SOD aktivitesi ise kontrole göre düşük bulunmuştur. Karaciğer dokusunda grup-3'te kontrol ve grup-2 'ye göre MDA düzeyi ve SOD aktivitesi düşük, GSH-Px ve XO aktiviteleri yüksek, grup-2'ye göre AOP düzeyi yüksek, grup-2' de de kontrole göre KAT aktivitesi yüksek, XO aktivitesi düşük saptanmıştır. Testis dokusunda grup-3'te kontrol ve grup 2'ye göre MDA düzeyi ve SOD aktiviteleri düşük, KAT ve XO aktiviteleri yüksek, grup-2 ve 3 'ün her ikisinde de kontrole göre AOP değerleri düşük bulunmuştur. Bu çalışmanın sonuçlan, yüksek serum kolesterolünün erken evrede oksidasyona yol açmadığına, ancak bununla birlikte antioksidan savunmanın güçlenmesinde C ve E vitamin kombinasyonunun yararlı olacağma işaret etmektedir. Bu çalışmada elde edilen veriler, yüksek serum kolesterolüne sahip kişilerde antioksidan vitaminler olan C ve E vitamMerinin birlikte kullanımının serum kolesterolünün kontrolünde etkili olacağım da göstermektedir. Anahtar Sözcükler: Antioksidan vitaminler, Hiperkolesterolemi, Oksidan / Antioksidan denge

Abstract:
Effects of High Cholesterol Diet on Oxidant / Antioxidant Status in Various Tissues from Rats Investigation of Possible Roles of Antioxidant Vitamin Combination In this study, it was aimed to investigate effects of high cholesterol diet on oxidant antioxidant status in various tissues from rats and possible roles of the vitamins C and E combination on these parameters and on hypercholesterolemia. For this aim, 24 Sprague Dawley type albino male rats were used in the study. The animals were divided into 3 groups randomly. In each group there were 8 rats. The control group (Group- 1) was fed by a normal laboratory diet. The study groups (Groups-2 and 3) were fed by high cholesterol diet (4% cholesterol, 1% cholic acid and 0.5% thiouracil) for 3 months. Rats in the group-3 were given vitamins C and E three times a week throughout the study (Vitamin C 100 mg/kg i.p; vitamin E 60 mg/kg i.m). At the beginning and end of the study, blood biochemical parameters of the animals were analyzed. At the end of the 3 -month period, all the animals were sacrificed and their heart, kidney, liver and testis tissues were surgically removed to measure oxidant and antioxidant parameters (Malondialdehyde-MDA levels, Antioxidant Potential-AOP values, Superoxide dismutase-SOD, Catalase-CAT, Glutathione peroxidase-GSH-Px and Xanthine oxidase-XO enzyme activities). At the end of the study period, serum total cholesterol levels were significantly higher in the study groups than the control group. However, the increase in the group-3 was significantly lower than that in the group-2. As to the oxidant- antioxidant parameters, there were different results among the tissues, significant ones of which are as follows. In the kidneys of the group-3, MDA levels and CAT activities were lower than that in the control, AOP values, GSH-Px and XO activities were higher and SOD activities lower than those in the other groups. In the same tissues of the group-2, MDA levels and CAT activities were lower than that in the control. In the heart tissues of the group-3; AOP values, GSH-Px and XO activities were higher than those in the others, and SOD activities were lower than that in the control. In the livers of the group-3; MDA levels and SOD activities were lower, GSH-Px and XO activities were higher than those in the other groups, and AOP values were higher than that in the group-2. In the liver tissues of the group-2, CAT activities were higher and XO activities were lower than that in the control group. In the testis tissues of the group-3, MDA levels and SOD activities were found to be lower, CAT and XO activities higher than those in the other groups. In the testes of the study groups, AOP values were found to be lower than that in the control group. In conclusion, our results suggest that hypercholesterolemia does not lead to oxidation reactions in the early phase. However, the results also show that antioxidant vitamin combination is helpful to improve antioxidant power in the tissues. Moreover, it is suggested that the combination of vitamins C and E is effective in the management of serum cholesterol levels in hypercholesterolemic patients. Key Words: Antioxidant vitamins, Hypercholesterolemia, Oxidant / Antioxidant status