Görsel sanatlar ve sosyal bilgiler derslerinin ilişkilendirilmesinin kültür varlıklarını tanıma ve sahip çıkma ile ilgili kazanımların gerçekleşmesi ve öğrencilerin tutumları üzerinde etkileri
The effect of associating the subjects of visual arts social studies on the realization of educational gains about recognizining and protecting the cultural entities, and on students? attitudes
Yazar: YÜKSEL GÖĞEBAKAN
Danışman: DOÇ. DR. SERAP BUYURGAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Resim Bölümü / Resim-İş Eğitimi Ana Bilim Dalı / Güzel Sanatlar Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değerler = Values ; Eğitim = Education ; Görsel sanatlar = Visual arts ; Görsel sanatlar dersi = Visual arts course ; Görsel sanatlar eğitimi = Visual arts education ; Korunma = Protection ; Kültür varlıkları = Cultural properties ; Sanat eğitimi = Art education ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; İlköğretim = Primary education

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilköğretim okullarında kültür varlıklarının tanınması ve sahip çıkma ile ilgili kazanımların gerçekleşmesi için, Sosyal Bilgiler ve Görsel Sanatlar derslerinin, programlarında yer alan benzer üniteleri ilişkilendirerek, öğrencilerin konu hakkında daha fazla duyarlı olmalarını sağlayacak yöntemler geliştirmektir.Disiplinlerarası ilişkilerin öğrenmeye katkısını belirlemek için Sosyal Bilgiler ve Görsel Sanatlar derslerinin beraber işlenerek, uygulanan yöntemin konunun kavranmasına katkı sağlayıp sağlamadığını tespit etmek belirlenen amaçlar arasında yer almaktadır. Çalışmada derslerin sınıf dışında farklı ortamlarda işlenmesinin, öğrencilerdeki tutum ve başarı oranını etkileyip etkilemediği de tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu kapsamda ilköğretim yedinci sınıf öğrencilerinde kültür varlıklarının bire bir gözlemlenmesi yoluyla tanınmasını sağlayarak, onlarda, bu varlıklara sahip çıkma bilincinin oluşturulması amaçlanmıştır.Yapılan bu araştırma 2008-2009 eğitim öğretim yılı bahar döneminde Malatya Merkez Atatürk İlköğretim Okulu II. kademe 7. sınıf öğrencileri üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında random yöntemiyle seçilen dört şube kullanılmıştır. Örneklem gruplarından 7- H (n=32) ve 7-İ (n=32) deney grubu, 7-A (n=32) ve 7-F (n=32) kontrol grubunu oluşturmuştur. Araştırma kapsamında deneysel desen yöntemlerinden öntest-sontest kontrol gruplu desen kullanılmıştır. Araştırmada veriler başarı testi (öntest- sontest ve izleme testi) ve tutum ölçeği (öntest- sontest ve izleme testi) ile elde edilmiştir. Araştırma kapsamında deney ve kontrol gruplarına başarı testi ve tutum ölçeği deneysel işlem öncesi öntest olarak, aynı testler deneysel işlem sonrası son test ve yapılan uygulamadan dört (4) hafta sonra ise, izleme testi olarak uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin çözümlenmesinde, deney ve kontrol gruplarına ön test aşamasında uygulanan erişi testi ve tutum ölçeği puanlarının gruplar arası farklılığını belirlemek için bağımsız gruplar t-testi ve ayrıca deney ve kontrol gruplarındaki bağımlı gruplar için bağımlı gruplar t-testi uygulanmıştır.Yapılan bu araştırma sonrasında, öğrencilerde kültür varlıklarını tanıma ve sahip çıkma bilinçlerinin oluşmasında, Görsel Sanatlar ve Sosyal Bilgiler derslerinin ortak kazanımlarının disiplinlerarası bir ilişkilendirme ile müzede farklı etkinliklerle işlendiği deney grupları ile geleneksel öğretimin uygulandığı kontrol grupları öğrencilerinin erişi ve izleme testleri arasında deney grubu lehine anlamlı bir farkın olduğu tespit edilmiştir. Deney ve kontrol gruplarına ait tutumlar arasında ise anlamlı bir fark görülmemiştir. Ancak bilişsel alanda yaşanan olumlu değişimlerin, uygulanan programın süresinin uzun tutulması halinde, duyuşsal alanda da etkili olabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The purpose of this research was to develop methods which would enable the students to become more aware of the cultural entities in order to achieve the objectives in the primary curricula about recognizing and protecting the cultural entities by associating the similar units included in the curricula of the social studies and visual arts subjects.Other purposes included determining whether the method of studying both social studies and visual arts lessons in an interdisciplinary parallelism contributed to the comprehension of certain topics. Also it was intended to determine whether studying the lessons in different settings outside the class had an effect on the attitudes and achievement of the students. In this respect, it was aimed to create among primary students at seventh grade an awareness to protect the cultural entities by enabling them to recognize the cultural entities through insitu observations.The research was conducted on the 7th graders attending the Atatürk primary school in central Malatya during the spring semester of 2008-2009 school year. The participants of the study were students from four classes selected randomly. Participating classes 7- H (n=32) and 7-İ (n=32) were randomly assigned as experiment group, and 7-A (n=32) and 7-F (n=32) classes were designated as control group. The research was based on the experimental design of pre-test and post?test with control group. The data were collected using achievement test (pre-test and post-test and follow-up test) and attitude scale (pre-test and post-test and follow-up test). Achievement and attitude tests were administered on both control and experiment groups as a pre-test before the experimental procedure, as a post-test after the experimental procedure, and lastly as a follow-up test four weeks after the experimental procedure. The analyses of the data obtained from the achievement and attitude tests were done using either independent samples t-test to compare control and experiment groups? pre- and post-test scores or paired samples t-test to compare each group?s pre- and post-test scores.The results of the research revealed that in terms of raising an awareness among students to recognize and protect cultural entities, a significant difference was established between the achievement scores of the experiment group for which the common gains of the Visual Arts and Social Studies lessons were realized through different activities in a museum based on an interdisciplinary association and those scores of the control group for which a more traditional instruction was used, in favor of experiment group. No significant difference was observed, however, between the attitudinal scores of the experiment and control groups. Yet, it is thought that the positive changes in cognitive domain can also be effective in affective domain if they considered within required time.