Endometriozis olgularının tiroit otoantikorları ile ilişkisinin araştırılması
Association of endometriosis and thyroid autoantibodies
Yazar: HİLAL ŞERİFOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVCAN ARZU ARINKAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Endometriyoz = Endometriosis ; Hipotiroidizm = Hypothyroidism ; Otoantikorlar = Autoantibodies ; Otoimmünite = Autoimmunity ; Tiroid bezi = Thyroid gland ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases

Özet:
Amaç:Endometriozis oluşumunda genetik yatkınlık, endometrium dokusundaki yapısal anormallikler ve bozulmuş immün yanıt etkin rol oynamaktadır. Uterus dışı endometrial implantların TSH reseptörleri eksprese edebilecekleri böylelikle de tiroit uyarıcı immünoglobulin (TSİ) oluşumunu indükleyebilecekleri ileri sürülmüştür. Bu çalışmada, endometriozisi olan ve olmayan hastalarda otoantikor pozitifliğini karşılaştırmayı ve tiroit hastalık insidansı açısından fark olup olmadığını saptamayı amaçladık.

Gereç ve Yöntem: Bu prospektif gözlemsel çalışma, Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinde 2019 Temmuz-2020 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirildi. Kliniğimizde opere edilen 101 olgu çalışmaya dahil edildi. Hastalar patolojik olarak endometriozisi olan (n=50) ve endometriozisi olmayan kontrol grubu (n=51) olarak iki gruba ayrıldı. Tüm olgulardan detaylı anamnez alındı, fizik muayene yapıldı ve kan tetkikleri; Anti-TPO (Tiroit Peroksidoz Antikoru), TSİ (tiroit uyarıcı immünoglobulin), TSH (Tiroit uyarıcı hormon), sT4 (Serbest T4) istendi.

Bulgular: Endometriozis olgularının ortalama yaş ve parite değerleri kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulundu (p:0.002, p:0.010). Endometriozis olgularının ortalama boy değerleri, kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p:0.022). Endometriozis olgularının ortalama sT4 değeri (0,97±0,13), kontrol grubundan  (1,09±0,21 ) istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulundu (p:0.002; p<0.05). Endometriozis dereceleri arasında TSİ pozitifliği dağılım oranları açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmaktadır (p:0.037; p<0.05). Bilateral endometrioması olan olguların ortalama Anti-TPO değeri (82,21±252,29 IU/mL) istatistiksel olarak anlamlı şekilde tek taraflı endometrioması olan olgulardan ( 15,81±83,14 IU/mL) yüksek saptandı (p:0,028 ; p<0,05). Endometriozis boyutu ile Anti-TPO değerleri arasında pozitif yönlü, %36.8 düzeyinde ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmaktadır (p:0.011; p<0.05).

Sonuç: Endometriozis hastalarının sT4 değeri kontrol grubuna göre daha düşük saptandı. Ayrıca, endometrioma boyutu ve bilateralite ile Anti-TPO değeri arasında ilişki saptandı. Endometriozis hastalarının takibinde otoimmün hastalıklar göz önünde tutulmalıdır. Bu bulguların tanı ve tedavide klinik uygulamaya geçmesi için geniş ölçekli çalışmalara ihtiyaç vardır. 

Anahtar kelimeler: Endometriozis;tiroit; otoantikor;otoimmünite; hipotiroiti

Abstract:
Objective: In addition to genetic predisposition and structural abnormalities in endometrial tissue, impaired immune response also play an active role in the development of endometriosis. It has been suggested that non-uterine endometrial implants can express TSH receptors, thus inducing the formation of thyroid stimulating immunoglobulin(TSI). We aimed to compare the autoantibody positivity in patients with and without endometriosis and to determine whether there is a difference in the incidence of thyroid diseases.

Methods:This prospective observational study was conducted in the Gynecology and Obstetrics Clinic of Haydarpaşa Numune Training and Research Hospital between July 2019 and September 2020. A total of 101 cases operated in our clinic were included in the study. The patients were divided into two groups as the study group with endometriosis (n = 50) and the control group without endometriosis (n = 51).  Endometriosis was diagnosed by pathological specimens. Detailed anamnesis was obtained from all cases, physical examination was performed, and blood tests (Anti-TPO, TSI, Free T4, TSH) were checked.

Results:  The mean age and parity values of the endometriosis cases were found to be statistically significantly lower than the control group (p: 0.002, p: 0.010). The mean height values of the endometriosis cases were found to be statistically significantly higher than the control group (p: 0.022). The mean fT4 value (0.97 ± 0.13) of the endometriosis patients was found to be statistically significantly lower than the control group (1.09 ± 0.21) (p: 0.002; p <0.05). There is a statistically significant difference between the degrees of endometriosis in terms of the distribution rates of TSI positivity (p: 0.037; p <0.05).   The mean Anti-TPO value of cases with bilateral endometrioma (82.21 ± 252.29 IU / mL) was statistically significantly higher than cases with unilateral endometrioma (82.21 ± 252.29 IU / mL) (p: 0.028; p <0 , 05). There is a positive, 36.8% and statistically significant relationship between the size of endometriosis and Anti-TPO values (p: 0.011; p <0.05).
	
Conclusion: The fT4 values of endometriosis patients were found to be lower than the control group. In addition, a relationship was found between endometrioma size and Anti-TPO values. Autoimmune diseases should be considered in the follow-up of endometriosis patients. Large-scale studies are needed for these findings to be put into clinical practice.

Key words:Endometriosis;thyroid;autoantibodies;autoimmunity;hypothyroidism