Diyarbakır ili buğday ekili alanlarda sorun olan yabancı otların topraktaki tohum miktarı ve çimlenme ilişkisi
Relatinoship between soil seed bank and germination of prevalent weed species in wheat fields of Diyarbakir
Yazar: BEYZA KÜBRA AKINCI
Danışman: DOÇ. DR. CUMALİ ÖZASLAN
Dicle Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Diyarbakır ili buğday ekili alanlarda sorun olan yabancı otların topraktaki tohum miktarı ve çimlenme ilişkisinin araştırıldığı çalışma 2020 Kasım – 2021 Nisan aylarında yürütülmüştür. Diyarbakır il sınırları içerisinde bulunan Bismil ve Sur ilçelerinde yürütülen çalışmada çiftçi üretim şartlarında bulunan 2 buğday tarlası ve 1 işlenmemiş alanda 0-15cm derinlikten ve 1/8m² genişlikten toplam 106 toprak örneği alınarak incelenmiştir. Bismil ilçesinden alınan toprak örnekleri tarla sürülmeden önce ve sürüldükten sonra alınmıştır. Bismil ilçesinde sürüm öncesi ve sürüm sonrası toprakta bulunan tohum rezervinde toplam; 8 familya ve 8 farklı türe ait yabancı ot tohumu bulunmuştur. Bunlardan yoğunluğu en fazla olan türler; Alhagi maurorum Medik. (22.8 tohum/m²), Apera spica-venti (L.) P. B (22.04), Amaranthus retroflexus L. (14.93) ve Papaver spp. (11.02) olmuştur. Sur ilçesi buğday tarlasından sadece sürüm sonrası toprak örneği alınmıştır. Toprakta bulunan tohum rezervinde; 10 familyaya ait 12 farklı tür yabancı ot tohumu bulunmuştur. Bunlar arasında yoğunluğu en fazla olan türler; Galium tricornutum Dandy (168 Tohum/ m²) ve Sinapis arvensis L. (82.4 tohum/m²) olmuştur. Toprak örneği alınan buğday tarlalarında sürvey çalışmaları yapılmıştır. Bismilde yapılan sürvey çalışması sonucunda toplam 17 familyaya ait 33 farklı yabancı ot türü tespit edilmiştir. Bu türler içerisinde yoğunluğu en fazla olan türler; G. tricornutum (17.75 adet/m²), Festuca rubra L. (15.25), Sinapis arvensis L. (14.25), Aristolochia maurorum L. (13.5) olmuştur. Sur ilçesinde yapılan sürvey çalışmasında ise toplam 10 familyaya ait 17 farklı yabancı ot türü tespit edilmiştir. Bunlar arasında yoğunluğu en fazla olan türler; G. tricornutum (95.7 adet/ m²), Galium aparine L. (22.5).

Abstract:
The current study was conducted through November 2020 to April 2021 for determining the relationship between soil seed bank density and germination of prevalent weed species in wheat fields of Diyarbakır province. A total 106 soil samples were taken from 0-15 cm depth and 1/8 m² width from 2 farmer wheat fields and 1 uncultivated field situated in Bismil and Sur districts in Diyarbakır province. Soil samples from Bismil district were taken before and after plowing. The seed bank in Bismil district belonged to 8 families and 8 different weed species. The most prevalent weed species were; Alhagi maurorum Medik. (22.8 seeds/m²), Apera spica-venti (L.) P.B (22.04 seed/m²), Amaranthus retroflexus L. (14.93) and Papaver spp. (11.02 seeds/m²). The samples from Sur district were taken only after plowing. The seed bank in the Sur district belonged to 10 families and 12 weed species. The most prevalent weed species in the Sur district were; Galium tricornutum Dandy (168 seeds/m²) and Sinapis arvenses L. (82.4) (seeds/m²). Field surveys were also conducted in the wheat cultivated sampling fields. A total 33 different weed species belonging to 17 plant families were recorded from Bismil district during survey. The most prevalent weed species of these were; G. tricornutum (17.75 plants/m²), Festuca rubra L. (15.25 plants/m²), Sinapis arvensis L. (14.25 plants/m² ) and Aristolochia maurorum L. (13.5 plants/m²). The survey conducted in Sur district identified 17 weed species belonging to 10 botanical families.  The most frequently observed species with the highest density in the Sur district were; G. tricornutum (95.7 plants/ m²) and Galium aparine L. (22.5 plants/m² ).