Tavuklarda glukosinolat ve hidroliz ürünlerinin enerji dengeleri ve performans parametreleri üzerine etkileri
The effects of glucosinolates and their hydrolysis products on the energy balance and performance parameters i̇n chickens
Yazar: DENİZ BELENLİ
Danışman: PROF. DR. ÜMİT POLAT
Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Biyokimyasal olaylar = Biochemical phenomena ; Biyokimyasal özellikler = Biochemical properties ; Enzimler = Enzymes ; Glukosinolatlar = Glucosinolates ; Hidroliz ürünleri = Hydrolysis products ; Lepidium sativum = Lepidium sativum ; Malondialdehit = Malondialdehyde ; Tavuk eti = Chicken meat ; Tavuklar = Chickens ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Tavuklarda glukosinolat ve hidroliz ürünlerinin enerji dengeleri ve performans parametreleri üzerine etkilerini incelemek amacıyla yapılan çalışma, 624 adet Ross-308 etçi ırk civciv kullanılarak gerçekleştirildi.  0 gün ile 42. günler arasında bakım ve besleme yapıldı. Civcivler, 1 kontrol ve 3 deneme grubu olmak üzere 4 ana grup ve bunların 3 tekrarlı ve dişi-erkek grupları olarak 24 gruba ayrıldı. Yemlere, yem katkı maddesi olarak tere tohumu (Lepidium sativum) eklendi. 1. deneme grubuna % 0,05, 2. deneme grubuna % 0,10 ve 3. deneme grubuna ise % 0,15 etken madde tere tohumu eklendi.  Hayvanların canlı ağırlıkları, canlı ağırlık artışları, yem tüketimi ve yemden yararlanma oranları hesaplandı.  Çalışmanın 0., 21. ve 42. günlerinde  her gruptan 10 adet olacak şekilde kan örnekleri alındı.  Serum örneklerinde, glukoz, büyüme hormonu, kortizol, östrojen, adiponektin ve leptin konsantrasyonları ölçüldü.  Kesim günü olan 42. günde karkas ağırlıkları tartıldı, TBA analizi için 40 adet göğüs eti ve histolojik analizler için organlar toplandı. Elde edilen bulgular istatistiki olarak değerlendirildi.
Biyokimyasal parametrelerden serum adiponektin, büyüme hormonu, glukoz, kortizol, leptin ve östrojen seviyeleri özellikle 21. ve 42. günlerde erkek ve dişi hayvanlarda kontrol ve deneme grupları arasında istatistiksel olarak p<0,05 düzeyinde önem bulunmuştur. Sonuç olarak; etçi tavuklara verilen tere tohumunun % 0,05, 0,10 ve 0,15 oranlarının performans (özellikle canlı ağırlık ile canlı ağırlık kazancı) ve karkas parametreleri üzerine etkilerinin olmadığı, fakat yem tüketimini % 0,10 oranında tere tohumu eklenen grup 2 dişilerinde azalttığı; yemden yararlanma oranlarının % 0,15 oranında eklenen grup 3 erkeklerinde anlamlı derecede artırdığı tespit edilmiştir. Histolojik parametreler incelendiğinde duodenumun villus intestinalis dokusunun uzunluklarında ve duodenuma ait kriptler derinliğinde 21.ve 42. günlerde kontrol grubuna deneme gruplarında artış görüldü. Aynı zamanda, % 0,10 ve 0,15 oranında etken maddenin eklendiği grup 2 ve 3 dişi ve erkeklerinde MDA düzeylerinde azalma görülmüş ve bu oranların özellikle ticari anlamda etçi tavukların kesildikten sonra raf ömrünü artırmada yardımcı olacağı şeklinde yorumlanmıştır.

Abstract:
The effects of glucosinolates and theirs hydrolysis products on the energy balance and performance parameters in chickens
       The aim of this study was to evaluate the effects of glucosinolates and theirs hydrolysis products on the energy balance and performance parameters in chickens. The study was performed in a total of 624 one-day-old Ross 308 broiler line chicks. The chicks were fed and nursed from day 0 until they were slaughtered on the 42nd day of the study. The chicks were divided into four groups, consisting of one control and three treatment groups. Each treatment group had three replicates and two gender groups. Cress seed (Lepidium sativum) was added to diet at the following dosages: 0.05 % for the first treatment groups (Group 1, 10 g/kg);   0.10 % for the second treatment groups (Group 2, 20 g/kg); and 0.15 % for the third treatment groups (Group 3, 30 g/kg). Live weight gain, feed intake, and feed conversion ratios were measured. The blood samples were collected from 10 animals for each group on the 1st, 21st and 42nd days to evaluate biochemical parameters. Serum glucose, growth hormone, cortisol, estradiol, adiponectin and leptin concentrations were analyzed. On the day of slaughter, carcass weights were measured and breast meats and some organs were collected for TBA and histological analyses from 40 animals.
Significant differences in serum glucose, growth hormone, cortisol, estradiol, and adiponectin levels on 21th and 42nd days were found between control and treatment groups of each gender (p<0.05).
In conclusion, dietary supplementation of cress seed at 0.05 %, 0.10 % and 0.15 % doses had no significant effect on live weight, live weight gain, and carcass weights of broiler chicks. However, while 0.10 % cress seed supplementation decreased feed intake in females, 0.15 % cress seed supplementation increased feed conversion ratio levels in males. In histological analyses, increased duodenal villi height and crypt depth were observed in treatment groups compared to control group on 21th and 42nd days. Additionally, lower MDA levels were observed in treatment groups that received 0.10 % and 0.15 % cress seed supplementation in diet. These data suggest that supplementation broiler diets with cress seed may help prolong the shelf-life of the commercial broiler meat by reducing the lipid oxidation.