İbn Bacce'nin mütevahhid kuramı
The theory of mutewahhid in Ibn Bajjah
Yazar: İLYAS ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KUYURTAR
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Erdem = Virtue ; Felsefe = Philosophy ; Kentsel yaşam = Urban life ; Mütevahhid = Mütewahhid ; İbn Bacce = İbn Bacce ; İnsan = Human ; İslam felsefesi = Islamic philosophy ; İslamiyet = Islam

Özet:
Çalışmamızda politik, etik ve metafizik açılardan İbn Bacce'nin mütevahhid kuramının bir değerlendirmesini yapmayı amaçladık. Birinci bölümde İbn Bacce'nin politik yönetimlerden mütevahhidin yönetimine doğru yön değiştirmesi bağlamındaki analizleri üzerinde yoğunlaşarak, mütevahhidin yönetimi kavramının doğasını belirlemeye çalıştık. Bu analizlerden mütevahhidin yönetimi kavramının, bazı politik imaları olmakla birlikte, aslında metafizik ve etik içeriğe sahip bir kavram olduğu sonucuna vardık. Ardından, ikinci bölümde mütevahhidin yönetimi olarak göz önünde bulundurulan formları ele aldık. Cisimsel, özel ruhaniler ve genel ruhaniler olmak üzere formları üçe ayırılan formlar, İbn Bacce tarafından İA adlı eserde akledilirler ile birleşme teorisi aracılığıyla yeniden gözden geçirilmiştir. İbn Bacce'nin her ne kadar doğal bir yöntemden hareket etse de, nihai dereceyi mistik terimlerle tasvir ettiğini gördük. Üçüncü ve en önemli bölümde mütevahhidin yönetiminde formların yerini ve İbn Bacce düşüncesinde toplumdan soyutlanmanın doğasını ele aldık. Formlar, mütevahhidin tedbir işleminde önemli bir yere sahiptir. İbn Bacce erdemsiz şehirde toplumdan soyutlanan mütevahhidin, saf akledilir formlar sayesinde nihai mutluluğuna ulaşabileceğini savunmaktadır. Mütevahhid erdemsiz şehirlerde şehir yaşamından ayrı bir şekilde doğal kapasiteleriyle yetkinleşme çabasında olan bir insan bireyidir.

Abstract:
In our study we aimed to evaluate Ibn Bajjah's theory of the mutawahhid in terms of politics, ethics and metaphysics. In the first chapter, we tried to determine the nature of the term of rule of the mutawahhid by focusing on Ibn Bajjah's analysis in the context of his diversion from politic rules to rule of the mutawahhid. At the end of this chapter we came to the conclusion that rule of the mutawahhid, in fact had a metaphysical and ethical content, although it had some political implications. Next, in the second chapter we discussed forms, which were considered as the rule of the mutawahhid. The forms which are divided into three parts, -the corporeal forms, the particular spiritual forms and the universal spirituel forms- were reviewed by Ibn Bajjah through the theory of getting united with the intelligibles in his work IA. There we saw that Ibn Bajja described the final stage in a mystic terms, although had started from the natural method. In the third and the most important chapter we observed the place of forms in the rule of mutavahhid and the nature of isolation from society in Ibn Bajjah's thought. The forms play an important role in the process of rule of the mutawahhid. Ibn Bajjah defended that the mutawahhid, whom isolated from the society, able to reach his ultimate happiness by means of the pure intelligible forms. The mutawahhid is an individual who strives for becoming perfect through his natural capacities, separate from the life of city in  imperfect cities.