Karacadağ yöresinde TKV tarafından uygulanmış kırsal kalkınma projelerinin yöre halkı ve kalkınmışlığı üzerine sosyal etkileri
The social effects of rural development projects carried out by TKV on inhabitants and development level of Karacadağ region
Yazar: SONGÜL AKIN
Danışman: PROF. DR. MAHMUT ATAY
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Diyarbakır-Karacadağ = Diyarbakır-Karacadağ ; Kalkınma = Development ; Kırsal kalkınma = Rural development ; Sosyal değişme = Social change ; Sosyal etki = Social affect ; Türkiye Kalkınma Vakfı = Development Foundation of Turkey

Özet:
Kırsal kalkınma sadece ekonomik bir temel üzerinde inşa edilemeyecek kadar çok boyutlu değişkenleri kapsayan, toplumsal değişmeyi büyük oranda öngören bir bütünlük olması nedeniyle, çözümü de çok kapsamlı, farklı meslek disiplinleriyle ilişkili ve çok aktörlüdür. Kırsal kalkınma kırsal alanda yaşayanların tarımsal etkinliklerine devam etmeleri için, nelerin yapılması gerektiğinin ortaya çıkarmayı hedeflemektedir. Kırsal kalkınma çalışmalarının nasıl yapıldığı kadar, nasıl organize edildiği de son derece önemlidir. Genellikle kırsal alanda istihdam yaratma yönünde özel sektörün kar beklentisi düşük olduğundan bu yörelere yatırım yapma ihtimali çok düşük görünmektedir. Bu nedenle kalkınma çalışmalarının sivil toplum kuruluşlarıyla birlikte yapılabileceği düşünülmektedir. Bu konuda ülkenin birçok kırsal bölgesinde çalışmış olan Türkiye Kalkınma Vakfı (TKV), Diyarbakır'da olumsuz gelişme potansiyelini görerek, tarımsal üretim olanaklarının çok kısıtlı olduğu Karacadağ köylerinde, ciddi anlamda ilk sivil sayılabilecek kırsal kalkınma çalışmalarında öncülük yapmıştır.Bu çalışma, 1989?1998 yılları arasında Karacadağ yöresinde TKV' nin 13 ayrı köy ve bu köylerde uyguladığı 21 değişik projenin, yaratmış olduğu etkinin değerlendirmesi amacıyla yapılmıştır. TKV'nin başarısının değerlendirilebilmesi için aynı yörede TKV'nin kırsal kalkınma çalışmaları yapmadığı 13 adet köy kontrol grubu olarak seçilmiş ve iki grubun karşılaştırılması yapılmıştır. ?üretim alanlarında uzmanların görüşlerine önem verilmesi? ve ?köy kalkınması için işgücünün ücretsiz verilmesi? gibi kilit sorgulamalarda; TKV'nin çalışma yaptığı köylerde; çalışma yapılmamış köylere göre daha olumlu sonuçlar alınmıştır.Anahtar Kelimeler: Toplumsal değişim, Kırsal Kalkınma, Türkiye Kalkınma Vakfı

Abstract:
Rural development is not only building on economic principal and also comprises multidimensional variables. Besides having integrity, it projects social change on a large scale so its solution is multidimensional, very comprehensive, and multidisciplinary and contains all kinds of data. Rural development has aimed to reveal the requirements of continuation to agricultural activity for inhabits of rural region. Furthermore, how rural development studies are organized is extremely important as how it is carried out. In general, the probability of investment by private sector in rural region is low due to the benefit expectation of employing on these regions. For this reason, it is considered that development studies could be done with civil society organizations. In this topic, Development Foundation of Turkey (TKV) that has many works in a lot of rural regions of Turkey has got rural development studies started in villages of Karacadağ. This is the first civil studies in real manner. These studies have been done by seeing negative development potential in Diyarbakır and paying attention to insufficient agricultural production opportunity.In this study the impressions of distinctive 21 projects those have been applied between 1989 and 1998 in different 13 villages of Karacadağ region by Development Foundation of Turkey TKV is evaluated. In the same region, 13 villages those rural development studies haven?t been applied by TKV have been selected as control group and comparisons have been done for the evaluation of success of Development Foundation of Turkey (TKV). In this study it is found that the villages those rural development plan have been applied by TKV have a satisfaction ratio more than the other group such as in cross examination of ?considering specialist?s opinions in production field? and ?providing labor free of charge for rural development?.Keywords: Social Change, Rural Development, Development Foundation of Turkey