Kent kuramları değişim dinamikleri ve yeni eğilimler
Urban theories dynamics of change and new trends
Yazar: UMUT SEREN YARIM ALTUNAY
Danışman: PROF. DR. MURAT TEK
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Bu tezde, klasik kent kuramlarından başlayarak Chicago Okulu'ndan neo-Marksist teorisyenlere ve 21. yüzyılın güncel kent teorilerine kadar uzanan bir yelpazede, kent kuramlarının önde gelen düşünürlerinin çalışmaları incelenmiştir. 19. yüzyıldan 21. yüzyıla kadar kentin değişen işlev ve ihtiyaçlarını bir bütün halinde ortaya koymak, her dönemin kendine özgü dinamiklerini anlamak ve bunu kuramcılar gözünden kavramlaştırmak amaçlanmıştır.
 
Tıpkı Chicago Okulu'nun sanayi kentinin miadını doldurması gibi, neo-Marksist teori olarak ortaya çıkan eleştirel teoriler de 21. yüzyıl toplumunun yeni kentsel bağlamı karşısında çağdaşlığını yitirmiştir. 1990'lardan itibaren neoliberal politikalar, küreselleşme ve postmodernizm kentsel mekânlarda önemli değişimler ve dönüşümler yaratmıştır. Aynı zamanda, 2008 finansal krizi, teknolojik dönüşümler, iklim krizi gibi güncel meseleler de kentlerin tarihinde yeni bir döneme işaret etmektedir. Bu bağlamda, kentlerin yeni konumunun ve tanımının ne olacağı, kapitalizm için işlevselliği gibi sorular bu çalışmada güncel kent kuramcıları etrafında tartışılmıştır.
Ele alınan güncel teoriler, Saskia Sassen'in "küresel kent" teorisi, Edward Soja'nın "postmodern kent" yaklaşımı, Mark Gottdiener'ın "sosyo-mekânsal" kuramı, Loic Wacquant'ın "kentsel marjinallik" tanımlaması, Manuel Castells'in "akışlar ve yerler uzamı", Sharon Zukin'in "inovasyon kompleksi" ile Richard Florida'nın "kentleşmiş bilgi kapitalizmi" yaklaşımıdır.

Sonuç olarak bu çalışma, kentlerin geçmişten bugüne nasıl değiştiğini kapsamlı bir şekilde ele alarak, 21. yüzyıl kentlerinin anlamının, işlevinin, biçiminin nasıl olacağı konusunda derinlemesine bir analiz sunulmuştur. Kentlerin kalıcı olduğunu vurgulayarak günümüzde sanal mekânla iç içe hibrit bir mekâna dönüştüğünü öne sürülmüştür. Bu çalışma ile kent kuramlarının ve kentlerin geleceği üzerine yapılan tartışmalara önemli katkı sunulması hedeflenmiştir.

Abstract:
In this thesis, the works of the leading thinkers of urban theories, starting from classical urban theories to the Chicago School, from neo-Marxist theorists to the current urban theories of the 21st century, are analyzed. From the 19th to the 21st century, it is aimed to present the changing functions and needs of cities to understand the unique dynamics of each period, and to conceptualize it from the perspective of theorists.

Just as the Chicago School's industrial city has become outdated, neo-Marxist theory has lost its contemporaneity in the face of the new urban context of the 21st-century society. Since the 1990s, neoliberal policies, globalization and postmodernism have created significant changes and transformations in urban spaces. At the same time, current issues such as the 2008 financial crisis, technological transformations, and the climate crisis also mark a new era in the history of cities. In this context, questions such as the new position and definition of cities and their functionality for capitalism are discussed in this study around contemporary urban theorists
The current theories discussed Saskia Sassen's "global city", Edward Soja's "postmodern city", Mark Gottdiener's "socio-spatial" approach, Loic Wacquant's "urban marginality", Manuel Castells' "spaces of flows and places", Sharon Zukin's "innovation complex" and Richard Florida's "urbanized knowledge capitalism" approach.

In conclusion, this study presents a comprehensive analysis of how cities have changed from past to present, and what the meaning, function and form of 21st century cities will be shaped. Emphasizing that cities are permanent, it argues that today they have transformed into a hybrid space integrated with virtual space. With this study, it is aimed to make a significant contribution to the discussions on the future of urban theories and cities.