Yoğun bakım ünitesinden taburculuğu planlanan basınç ülseri gelişme riski yüksek çocuklarda basınç ülserini önlemeye yönelik ebeveynlere verilen eğitimin etkisi
The effect of education given to parents on the prevention of pressure ulcers in children at HİGH risk of pressure ulcer development planned to be discharged from the intensive care unit
Yazar: ŞÜKRÜ BULUT
Danışman: DOÇ. DR. SEVCAN ATAY TURAN
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ana-baba = Parents ; Ana-baba eğitimi = Parents education ; Basınç ülserleri = Pressure ulcer ; Hasta eğitimi = Patient education ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri-pediyatrik = Intensive care units-pediatric ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı; Çocuk Yoğun Bakım Ünitesi'nden taburculuğu planlanan basınç ülseri gelişme riski yüksek olan çocukların ebeveynlerine basınç ülserini önlemeye yönelik verilen eğitimin basınç ülseri riskini azaltmaya etkisini değerlendirmektir.
Yöntem: Araştırma randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır. Çalışma Haziran 2022 – Kasım 2022 tarihlerinde Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Yoğun Bakım Ünitesinde tedavi gören ve taburculuğu planlanan 1-8 yaş (n=38) çocukların ebeveynleri ile yapılmıştır. Veriler Çocuk ve Ebeveyn Tanılama Formu ve Braden Q Basınç Ülseri Risk Değerlendirme Ölçeği (BQS) kullanılarak toplanmıştır. Ölçekten alınan puana göre ciddi riskli, yüksek riskli ve çok yüksek riskli olarak belirlenen çocukların ebeveynleri örnekleme alınmıştır. Girişim grubuna hasta başında 15 dakikalık sözel - görsel anlatım ile eğitim verilmiş ve ebeveynlere basılı olarak basınç ülseri önleme rehberi verilmiştir. Taburculuk öncesi BQS puanı araştırmanın ön – testini oluşturmustur. Taburculuktan 1 ay sonrası ise telefonda ebeveynler ile birlikte doldurulan BQS puanı araştırmanın son – testini oluşturmuştur.
Bulgular: Çocukların BQS ölçeği toplam puan ortalamaları girişim ve kontrol gruplarında sırasıyla (x̄=16,78 - x̄=14,31) ve beslenme ve nem alt boyutları puan ortalamalarının girişim ve kontrol grubuna göre sırasıyla (2,26 ± 0,87 - 1,63 ± 0,68) ve (2,36 ± 0,59 - 1,89 ± 0,56) farklılaşıp farklılaşmayacağını belirlemek amacıyla yapılan analiz sonucunda ölçek toplam puanı ön test ve son test puan ortalamalarının gruplara göre anlamlı bir biçimde farklılaştığı görülmüştür. 
Sonuç: Ön test uygulamasında kontrol grubunun ölçek puanı (x̄=13,21) girişim grubuna (x̄=11,89) göre yüksektir. Buna rağmen son test uygulamasında girişim grubu (x̄=16,78) lehine anlamlı yüksek ölçülmüştür. Eğitim ve basılı kitapçık verilen gruptaki çocuklarda basınç ülseri riskini azaltığı görülmüştür (p<0,05).
Anahtar Kelimeler: Çocuk, Basınç Ülseri, Eğitim, Ebeveyn, Hemşirelik

Abstract:
Objective: This study was aimed to evaluate effect of education given to parents of children with high risk of developing pressure ulcers to reduce the risk of pressure ulcers.
Method: This randomized controlled study was conducted with the parents of children aged 1-8 years (n=38) who were treated and planned to be discharged in the Pediatric Intensive Care Unit of Antalya Training and Research Hospital between June 2022 and November 2022. Data were collected by Child and Parent Diagnosis Form and Braden Q Pressure Ulcer Risk Assessment Scale (BQS). Parents of children who were determined as severe risk, high risk and very high risk according to the score obtained from the scale were included in the sample. The intervention group was given 15-minutes verbal-visual training at the bedside, and printed pressure ulcer prevention guide was given to the parents. The pre-discharge BQS score formed the pre-test. One month after discharge, the BQS score filled with the parents on the phone formed the post-test.
Results: The BQS scale total score averages of the children in the intervention and control groups, respectively (x̄=16.78 - x̄=14.31), and the mean scores of the nutrition and humidity sub-dimensions compared to the intervention and control groups (2.26 ± 0.87 - 1, respectively). As a result of the analysis carried out to determine whether .63 ± 0.68) and (2.36 ± 0.59 - 1.89 ± 0.56) would differ, it was seen that the pretest and posttest mean scores of the scale total score differed significantly according to the groups.
Conclusion: In the pre-test application, score of the control group (x̄=13.21) was higher than the intervention group (x̄=11.89). However, in the post-test application, it was measured significantly higher in favor of the intervention group (x̄=16.78). It was observed that the risk of pressure ulcers was reduced in children in the group given education and printed booklets (p<0.05).
Key words: Child, Pressure Ulcer, Education, Parent, Nursing