Traverten çökellerinin aktif tektonik çalışmalar için önemi: tokat reşadiye traverteni (Kuzey Anadolu Fay Sistemi, Türkiye)
Importance of travertine deposits for active tectonic studies: tokat resadiye travertine (North Anatolian Fault System, Turkey)
Yazar: İSMAİL AYDOĞDU
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN KADİR DİRİK
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Yapısal jeoloji = Structural geology

Özet:
Bu çalışma ile Tokat ili Reşadiye ilçe merkezinde yer alan Kuvaterner yaşlı travertenin gelişimi ve güncel tektonikle ilişkisini ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Tez kapsamında incelenen traverten depolanması, büyük bir makaslama zonu olan sağ yanal doğrultu atımlı Kuzey Anadolu Fay Sistemi'nin Kelkit Vadisi segmentinin ana fayına bağlı bir çatlak boyunca çökelmiştir. Traverten yaklaşık KB doğrultusuna sahip ve morfolojik sınıflandırmaya göre bir sırt tipi travertendir. 
Traverten sırtı boyunca toplanan örneklerin XRD (Tüm kayaç) analizleri yapılmış ve hazırlanan ince kesitleri incelenmiştir. Analiz sonuçları ve petrografik incelemeler sonucunda örnekler tamamen kalsit minerallerinden meydana gelmiştir.
Alınan örneklerin Nadir Toprak Element (NTE) analiz sonuçları traverteni oluşturan jeotermal suların sismik bir etkinlik sonucu yüzeye hızlı bir şekilde yükseldiğini ve su-kayaç etkileşiminin kısıtlı olduğunu göstermektedir. Ayrıca NTE dağılım modellerinde negatif Ce, pozitif Y ve pozitif Eu anomalileri dikkat çekmektedir.
Duraylı izotop değerleri, δ13C değerlerinin 5,23 ila 7,85 ‰ (VPDB) aralığında, δ18O değerlerinin ise (-12,05) ila (-17,83) ‰ (VPDB) arasındadır. Bu değerler travertenin meteorik kökenli olduğunun göstergesidir.
Travertenin kronolojik gelişimi ve ilişkilerinin belirlenmesinde kullanılan U/Th yaşlandırma yöntemi, çalışma alanından alınan 8 adet örneğe uygulanmıştır. Bu örneklerden saptanan en küçük yaşın 0.245 ±0.182 yıl ve en büyük yaşın 6.957 ±0.657 yıl olduğu belirlenmiştir.
Elde edilen yaş verileri KAFS'nin Kelkit Vadisi Segmentinde gerçekleşen tarihsel depremlerle örtüşmektedir. Bu durum Reşadiye-Termal sırt traverteni boyunca kalsit damar formasyonlarının oluşumunun depremlerle ilgili olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Traverten, Kuzey Anadolu Fay Sistemi, Reşadiye (Tokat), Neotektonik, Traverten Tektoniği.

Abstract:
This study aimed to explain the evolution of the Quaternary travertine and it's relation with active tectonics in the city-centre of Reşadiye district of Tokat province. The travertine deposition which is investigated in the content of thesis, has been deposited along an enlarged crack as paralel compression to main fault of Kelkit Valley segment of the right lateral strike North Antolian Fault System (NAFS) which is a large shear zone. The travertine is approximately NW-trending fissure ridge type travertine according to morphological classification.
Collected samples along the ridge of the travertine was analysed with XRD (whole all rock) technique and the prepared thin sections were examined. As results of the analysis and petrographic examinations, the samples were completely composed of calcite minerals.
Rare Earth Element (REE) analyse results of the samples show that the geothermal waters forming the travertine are rapidly rising as a result of seismic activity and the water-rock interaction is limited. In the REE distribution models, negative Ce, positive Y, and positive Eu anomalies are very notable.
Stable isotope values are between 5.23 and 7.85 ‰ (VPDB) of δ13C values and between δ18O values (-12.05) and (-17.83) ‰ (VPDB). These values are indicators of the meteoric origin of the travertine.
The chronological evolution of the travertine and the U / Th dating method is used to determine the relationships and applied to 8 samples taken from the study area. The minimum age of these samples is determined as 0.245 ± 0.182 years and the maximum age is 6.957 ± 0.657 years.
The obtained age data is consistent with the historical earthquakes that occurred in the Kelkit Valley segment of NAFS. This shows that formation of calcite veins along the Reşadiye-Termal fissure ridge type travertine is related to earthquakes.
Key Words: Travertine, North Anatolian Fault System, Resadiye (Tokat), Neotectonic, Travetine Tectonics.