Özel gereksinimli ve risk altındaki öğrencilere yönelik uygulanan okuma müdahaleleri ile ilgili sınıf öğretmenlerinin görüşleri
Opinions of classroom teachers on reading interventions for  students with disabilities who are at risk
Yazar: CÜNEYT ARGIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE NUR KART
Düzce Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Erken müdahale eğitim programı = Early intervention educational program

Özet:
Bu araştırmada; ilkokul seviyesindeki özel gereksinimli öğrencilerine yönelik uygulanan okuma müdahaleleri ile ilgili sınıf öğretmenlerinin görüşlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Buna bağlı olarak kısa sürede daha fazla katılımcıdan bilgi elde edebilmek adına yöntem olarak tarama modeli uygulanmıştır. Araştırma kapsamında özel okullarda ve devlet okullarında çalışmakta olan 23 ilden 36'sı erkek, 88'i kadın olmak üzere toplam 124 sınıf öğretmenine ulaşılarak veri toplanmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Okuma Öğretim Yöntem ve Teknikleri Anketi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin analizinde SPSS programı kullanılmıştır. Verilerin analizi sürecinde betimsel istatistikler kullanılmıştır. Elde edilen bulgular ve yapılan analizler sonucunda, sınıf öğretmenlerinin %87 oranında meslek hayatı boyunca en az bir defa sınıfında özel gereksinimli öğrencisinin bulunduğu görülmüştür. Sınıfında özel gereksinimli öğrencisi bulunan sınıf öğretmenlerinin %75 gibi yüksek bir oranının kaynaştırma eğitimi aldığı görülmektedir. Sınıf öğretmenlerinin lisans dönemlerinde, hizmet içi eğitimlerde, özel kurslarda ve çeşitli yazılı kaynaklardan kaynaştırma eğitimine dair bilgi edindikleri görülmektedir. Kaynaştırma eğitimi kapsamında genel eğitim sınıflarında eğitim gören öğrencilerin okumada problem yaşadıkları ve bu problemlere yönelik sınıf öğretmenlerinin yeterli bilgi ve beceriye sahip olmadığı görülmektedir. Özel gereksinim tanısı olan veya herhangi bir tanısı olmadığı halde okumada güçlük yaşayan öğrencilere yeterli düzeyde destek verilemediği görülmektedir. Bu durumun nedenleri: sınıfların kalabalık oluşu, zaman yetersizliği, sınırlı kaynak, öğretmenlerin uygun müdahale programları hususunda yeterli bilgiye sahip olmamasıdır. Okumada güçlük yaşayan öğrencilere yönelik uygulanan müdahale programlarının başında ise: tekrarlı okuma,
okuduğunu anlama çalışmaları, akran destekli okuma, akıcı okuma stratejileri gibi okuma stratejileri gelmektedir. Sınıf öğretmenlerinin büyük bir çoğunluğunun bilimsel dayanaklı müdahale programları hakkında yeterli seviyede bilgi sahibi olmadıkları görülmektedir.
Anahtar Sözcükler: Özel gereksinimli öğrenciler, okuma müdahaleleri, ilkokul, sınıf öğretmenleri

Abstract:
This study aims to examine the opinions of classroom teachers on reading interventions applied to students with special needs at the primary school level. Survey method was applied to obtain information from more participants in a short time. Within the scope of the study, a total of 124 classroom teachers, 36 male and 88 female, working in private and public schools from 23 provinces were reached and data was collected from them. The Reading Teaching Methods and Techniques Survey was used as the data collection tool in the study. SPSS program was used in the analysis of the data. Descriptive statistics were used in the data analysis process. As a result of the findings and analyses conducted, it was seen that 87% of classroom teachers had students with disabilities in their classroom at least once during their professional life. Also, it was seen that a high rate of 75% of classroom teachers who had students with special needs in their classrooms received training on inclusive education. Classroom teachers received information about inclusive education during their undergraduate studies, in-service training, special courses and from various written sources. It is observed that students with disabilities have problems in reading and unfortunately classroom teachers did not have sufficient knowledge and skills to solve these problems. It is also found that students with disabilities or students who have difficulty in reading despite not having any diagnosis are not supported based on their needs. The reasons for this situation are crowded classrooms, lack of time, limited resources, lack of sufficient knowledge about appropriate intervention programs. The main interventions applied to students who have difficulty in reading are repeated reading, reading comprehension studies, peer-supported reading and reading fluency strategies. Lastly, it was found that the majority of classroom teachers do not have sufficient knowledge about scientifically based intervention
programs.
Keywords: students with disabilities ,reading interventions, primary school, classroom teacher