Antidepresan kullanımı olan depresif bozuklukve anksiyete bozukluğu tanılı hastalardabruksizm ve uyku bozuklukları
Bruxism and sleep disorders in patients with antidepressant use who diagnosed with depressive disorder and anxiety disorder
Yazar: GİZEM NUR PALA AVAN
Danışman: DOÇ. DR. BURAK KULAKSIZOĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, antidepresan kullanan depresif bozukluk ve anksiyete 
bozukluğu tanılı hastalarda bruksizm görülme sıklığını, bruksizm ile ilişkili 
faktörleri ve uyku bozukluklarını araştırmak amaçlanmıştır. 
Yöntem: Çalışmamıza; anksiyete ve depresyon tanısı olan, araştırmaya katılmayı 
kabul eden 18 yaş ve üzeri, en az 1 aydır antidepresan kullanan 273 hasta ve 273 
sağlıklı kontrol grubu dahil edilmiştir. Hasta ve kontrol grubuna Sosyodemografik 
Veri Formu ile beraber, Epworth Gündüz Uykululuk Hali Ölçeği (EGUÖ), 
Hamilton Depresyon Ölçeği (HAM-D), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), Bruksizm 
Soru Anketi, Pitsburgh Uyku Kalite Ölçeği (PUKİ) uygulanmıştır.
Bulgular: Hasta grubun %73,3'ünde, kontrol grubunun ise %28,2'sinde bruksizm 
saptanmıştır. Hasta grubunda en sık kullanılan antidepresanlar; Serotonin geri 
alım inhibitörleri (Essitalopram ve Sertralin)'dir.Hasta grubunda PUKİ, EGUÖ ve 
HAM-D ölçekleri puanları kontrol grubuna göre daha yüksek saptanmıştır. Hasta 
gruba uygulanan korelasyon analizinde; PUKİ skoru ile EGUÖ skoru arasında 
aynı yönde düşük düzeyde, HAM-D arasında aynı yönde orta düzeyde ve BAÖ
skoru arasında aynı yönde orta düzeyde anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir.
EGUÖ skoru ile HAM-D skoru arasında aynı yönde düşük düzeyde, BAÖ skoru 
arasında aynı yönde düşük düzeyde ve HAM-D skoru ile BAÖ skoru arasında 
aynı yönde orta düzeyde anlamlı ilişkiler olduğu saptanmıştır. Hasta grubunda 
bruksizm varlığını etkileyen faktörler çok değişkenli regresyon analizi ile 
değerlendirildiğinde; lise ve üzeri eğitim düzeyi, PUKİ, EGUÖ, etmenlerinin risk 
faktörü olduğu görülmüştür.
Sonuç: Çalışmamız sonucunda özellikle SSRI grubu antidepresan kullanan 
hastaların büyük çoğunluğunda bruksizm olabileceği söylenebilir. Bu nedenle 
antidepresan tedavilerine yeni başlayacak hastalar için bruksizm gelişmesi ve 
takibi açısından gerekli bilgilendirmelerin yapılması ve her hastanın bruksizm 
açısından düzenli olarak klinisyenler tarafından sorgulanmasını öneriyoruz. 
Anahtar Kelimeler: Depresyon, Anksiyete, Antidepresan, Bruksizm, Uyku 
bozuklukları

Abstract:
Objective: In this study, it was aimed to investigate the incidence of bruxism, 
bruxism-related factors and sleep disorders in patients with depressive disorder 
and anxiety disorder using antidepressants.
Method: A total of 273 patients aged 18 years and over, who were diagnosed 
with anxiety and depression, who agreed to participate in the study, who had been 
using antidepressants for at least 1 month, and 273 healthy control groups were 
included in this study. Along with the sociodemographic data form, Epworth 
Daytime Sleepiness Scale (EDSS), Hamilton Depression Scale (HAM-D), Beck 
Anxiety Scale (BAS), Bruxism Questionnaire, Pitsburgh Sleep Quality Scale
(PSQS) were applied to the patient and control groups. 
Results: Bruxism was detected in 73.3% of the patient group and 28.2% of the 
control group. The most commonly used antidepressants in the patient group are; 
selective serotonin reuptake inhibitors (Escitalopram and Sertraline). The PSQS, 
EDSS and HAM-D scale scores of the patient group were higher than the control 
group. In the correlation analysis for patient group; it was determined that there 
was a low level of correlation between PSQS score and EDSS score in the same 
direction, moderate relationship between HAM-D and a moderate relationship 
between Beck score in the same direction. It was understood that there was a low 
level of correlation between EDSS score and HAM-D score in the same direction, 
a low level relationship between BAS score and a moderate level of correlation 
between HAM-D score and BAS score in the same direction.When the factors 
affecting the presence of bruxism in the patient group were evaluated with 
multivariate regression analysis; high school and higher education level, , PSQS, 
EDSS factors were found to be risk factors.
Discussion: For patients who will start their antidepressant treatment, necessary 
information should be provided in terms of the development and follow-up of 
bruxism, and each patient should be evaluated and treated in terms of bruxism.
Keywords: Depression, Anxiety, Antidepressant, Bruxism, Sleep disorders