Farklı yetişme ortamı bölgelerinde yayılış gösteren saf doğu ladini (Picea orientalis L. (link)) ormanlarında bazı ekolojik faktörler ile büyüme arasındaki ilişkilerin araştırılması
Investigation of relationships between some ecological factors and the growth of pure oriental spruce (Picea orientalis (L.) link) forests at different sites
Yazar: İSMET YENER
Danışman: PROF. DR. LOKMAN ALTUN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Bu çalışmada konum, iklim ve toprak etmenlerinin Doğu Karadeniz Bölümü?nün denize bakan yamaçları üzerinde yayılış gösteren doğu ladininin (Picea orientalis (L.) Link.) verimliliği üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla Kantarcı tarafından sınırları belirlenen üç yetişme ortamı bölgesinden (Canik-Giresun Dağları, Trabzon Dağları ve Rize-Kaçkar Dağları) toplam 162 adet örnek alan alınmıştır. 
Her örnek alanda konumsal öğelerden enlem-boylam, yükselti, eğim, bakı, yamaç konumu ile meşcere özelliklerinden yaş ve üst boy belirlenmiş ve bonitet endeks değerleri hesaplanmıştır. Ayrıca her örnek alanda bir adet toprak çukuru açılarak derinlik kademelerine göre (0-15, 15-30, 30-50, 50-80 ve >80cm) toprak örnekleri alınmıştır. Alınan toprak örnekleri üzerinde bazı fiziksel ve kimyasal analizler yapılmıştır. 
Meşcere verimliliği ile yetişme ortamı etmenleri arasındaki ilişki basit korelasyon, hangi etmenlerin verimlilik üzerinde etkili olduğu ve etki derecesi ise çoklu doğrusal regresyon ve regresyon ağacı teknikleri kullanılarak belirlenmiş ve her yetişme ortamı bölgesi ve çalışma alanının tümü için dörder adet çoklu regresyon ve regresyon ağacı modeli oluşturulmuştur. Bu modellerin bonitet endeksindeki değişimi açıklama payları bölgelere göre değişmekle birlikte en düşük %10,5 en yüksek %49,6 olarak bulunurken bu oranlar regresyon ağacı tekniğinde en düşük %30 ve en yüksek %70 olarak saptanmıştır. Yetişme ortamı bölgelerinde BE?yi etkileyen en önemli faktörler enlem-boylam, yükselti, sıcaklık, yağış, GET, toprak derinliği, değişebilir katyonlar (Na+, K+, Mg++, Ca++) olmuştur.

Abstract:
In this study, physiographic, climatic and edaphic factors affecting the productivity (site index) of oriental spruce (Picea orientalis (L.) Link.) growing on seaward slopes in Eastern Black Sea Region were investigated. With this aim, 162 sample plots were taken in three forest sites (Canik-Giresun Mountains, Trabzon Mountains and Rize-Kaçkar Mountains). These plots were located within Dr. Kantarcı?s designated boundaries. In every sample plot, physiographic features such as latitude, longitude, elevation, inclination, aspect and distance to the ridge; and stand characteristics such as stand age and top height were determined. Site index of oriental spruce stands were calculated using stand age and top height. Also a soil pit was dug and samples were taken by depth (0-15, 15-30, 30-50, 50-80 and >80 cm) in every sample plot. Some physical and chemical properties of soil were examined. The climate type was found as very humid according to Thornthwaite, therefore, there was no water deficiency in the study area. Simple correlation was used to determine the relation between site factors and site index (site productivity). Multiple linear regression and regression tree techniques were used to determine factors affecting site productivity. However, observed site index variation explained by the regression models changes to forest sites, the minimum and maximum was found as 10,5% and 49,6% respectively. These rates for regression tree technique were minimum 30% and maximum 70%. Although changing by forest sites, the major factors affecting site productivity were latitude-longitude, elevation, temperature, precipitation, actual Evapotranspiration, soil depth and exchangeable cations (Na+, K+, Mg++, Ca++).