Üzüm çekirdeği ekstresinin sıçanlarda akut ve kronik egzersizin neden olduğu oksidatif hasar ve antioksidan savunma üzerine etkileri
Effects of grape seed extract on oxidative damage and antioxidant defense induced by acute and chronic exercise in rats
Yazar: MUAZ BELVİRANLI
Danışman: PROF. DR. HAKKI GÖKBEL
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Egzersiz = Exercise ; Oksidatif stres = Oxidative stress

Özet:
Çalışmanın amacı akut ve kronik egzersiz yaptırılan sıçanlarda üzüm çekirdeği ekstresi (GSE) takviyesinin vücut ağırlığı, egzersiz performansı ve çeşitli oksidatif stres ve antioksidan savunma belirteçleri üzerine etkilerini araştırmaktı.Çalışmanın başlangıcında ağırlıkları 200-300 g arasında ve yaklaşık 14 haftalık olan 64 adet erkek sıçan kullanıldı. Sıçanlar rasgele seçilmek suretiyle 6 gruba ayrıldı ve gruplar şu şekilde oluşturuldu: Kontrol Grubu (C), Kontrol Kronik Egzersiz Grubu (CCE), Kontrol Akut Egzersiz Grubu (CAE), GSE Kontrol Grubu (GC), GSE Kronik Egzersiz Grubu (GCE). GSE Akut Egzersiz Grubu (GAE). Kronik egzersiz gruplarındaki hayvanlara 6 hafta boyunca haftada 5 gün, 25 m/dk hızda 45 dakika koşu bandında egzersiz yaptırıldı. Akut egzersiz gruplarındaki hayvanlara ise 30 m/dk hızda tükeninceye kadar egzersiz yaptırıldı. GC, GCE ve GAE gruplarında bulunan sıçanlara günlük 100 mg/kg GSE, içme suyuna karıştırılmak suretiyle 6 hafta boyunca uygulandı. Çalışmanın sonunda akut egzersiz gruplarındaki sıçanlardan egzersizden hemen sonra, kronik egzersiz gruplarındaki sıçanlardan ise son egzersizden 24 saat sonra kan örnekleri alındı. Kan örneklerinden ayrılan plazmada malondialdehit (MDA), ksantin oksidaz (XO), adenozin deaminaz (ADA), nitrik oksit (NO), süperoksit dismutaz (SOD) ve glutatyon peroksidaz (GPx) tayinleri yapıldı.Vücut ağırlığı artışı GAE grubunda C ve CCE gruplarına kıyasla, GCE grubunda ise CCE grubuna kıyasla daha yüksekti. Tükenme süreleri bakımından akut egzersiz grupları arasında fark yoktu. Plazma MDA seviyeleri kontrollerine kıyasla akut egzersiz yapan sıçanlarda daha yüksek, kronik egzersiz yapan sıçanlarda daha düşük idi. GSE takviyesi yapılan gruplarda MDA seviyeleri kontrollerine kıyasla daha düşük idi. XO ve ADA aktiviteleri CAE grubunda tüm gruplardan yüksekti ve diğer gruplar arasında herhangi bir fark yoktu. NO seviyeleri kronik egzersiz ve GSE takviyesi ile yükselirken akut egzersiz yapan sıçanlarda kontrollerinden farklı değildi. SOD ve GPx aktiviteleri, kontrollerine kıyasla akut egzersiz ile azalırken kronik egzersiz ile yükselmişti. GSE takviyesi yapılan gruplarda antioksidan enzim aktiviteleri kontrollerine kıyasla daha yüksek idiÇalışmanın sonucunda elde ettiğimiz bulgular, oksidatif stresin akut egzersiz ile artarken kronik egzersiz ile azaldığını, antioksidan enzimlerin akut egzersiz ile azalırken, kronik egzersiz ile arttığını göstermektedir. GSE takviyesi ise lipid peroksidasyonunu önlemek ve antioksidan enzimlerin aktivitelerini artırmak suretiyle egzersizin neden olduğu oksidatif stresi önlemektedir.

Abstract:
The aim of the present study was to investigate the effects of grape seed extract (GSE) on body weight, exercise performance and several oxidative stress and antioxidant defense markers in acutely and chronically exercised rats.Sixty-four male rats aged 14 weeks, weighing 200-300 g at the beginning of the experiment were used. Rats were assigned randomly to six groups: Control (C), Control Chronic Exercise (CCE), Control Acute Exercise (CAE), GSE-supplemented Control (GC), GSE-supplemented Chronic Exercise (GCE) and GSE-supplemented Acute Exercise (GAE) groups. Chronic exercise consisted of treadmill running at 25 m.min-1 45 min.day-1, 5 days a week for 6 weeks. Rats in the acute exercise groups were run on the treadmill at 30 m.min-1until exhaustion. Rats in groups GC, GCE and GAE received GSE at 100 mg.kg-1 of body weight with drinking water for 6 weeks. Blood samples were collected in acute exercise groups immediately after exercise and in chronic exercise groups 24 h after the last exercise. Plasma were separated from blood for the analysis of malondialdehyde (MDA), xanthine oxidase (XO), adenosine deaminase (ADA), nitric oxide (NO), superoxide dismutase (SOD) and glutathione peroxidase (GPx).Body weight changes were significantly higher in GAE group compared to the C and CCE groups and GCE group compared to the CCE group. There were no significant differences in time of exhaustion between the acute exercise groups. Plasma MDA levels were significantly higher in acute exercise groups and significantly lower in chronic exercise groups compared to the controls. MDA levels were significantly lower in GSE-supplemented groups compared to their controls. XO and ADA activities were significantly higher in CAE group compared to the all other groups and there were no significant differences between the other groups. Although NO levels were significantly increased with chronic exercise and GSE supplementation, it was not different in acute exercise groups compared to the controls. SOD and GPx activities were significantly lower in acute exercise group and significantly higher in chronic exercise group compared to their controls. Antioxidant enzyme activities were significantly higher in GSE-supplemented groups compared to the controls.Results of the present study demonstrated that oxidative stress are elevated with acute exercise and attenuated with chronic exercise and antioxidant enzyme activities are decreased with acute exercise and increased with chronic exercise. GSE supplementation prevents exercise-induced oxidative stress by preventing lipid peroxidation and increasing the antioxidant enzyme activities.