Tip 1 diyabetli adölesanlarda beslenme eğitiminin diyabulimia ve ortoreksiya nervoza ile ilişkisi
The relationship of nutritional education with diabulimia and orthorexia nervosa in adolescents with type 1 diabetes
Yazar: KÜBRA NUR KESKİNOĞLU
Danışman: PROF. DR. HASAN MAHMUT İLKOVA
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Adolesanlar =   ; Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition ; Yeme davranışı = Eating behaviour ; Yeme tutumu = Eating attitudes

Özet:
ÖZET

Keskinoğlu, K.N., Tip 1 Diyabetli Adölesanlarda Beslenme Eğitiminin Diyabulimia ve Ortoreksiya Nervoza İle İlişkisi, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Lisansüstü Eğitim Enstitüsü İç Hastalıkları Anabilim Dalı Beslenme Programı Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, 2022.Bu çalışma Tip 1 Diyabetli adölesanlarda beslenme eğitiminin yeme bozukluğu davranışı gelişimine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.Çalışmaya katılım için tip 1 diyabet tanısı  en az 1 yıl önce koyulmuş ve Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi diyet polikliniği ile Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi diyet polikliniğine gelen, %57,3'ü kız (n=55) ve %42,7'si erkek (n=41) olmak üzere toplam 96 adölesan seçilmiştir.Adölesanların yaşlarının ortalaması 12,85±2,57 yıl şeklinde tespit edilmiştir.Adölesanların antropometrik ölçümleri ve biyokimyasal parametreleri alınmıştır. Adölesanların %58,33'ü diyet uyguladığını bildirmiştir.Biyokimyasal parametrelerden HbA1c düzeyleri ortalaması toplamda 9,85±2,72 olarak >7 olarak önerilerden daha yüksek bulunmuştur.Adölesanlarda yeme bozukluğunu ölçmek için Diyabette Yeme Sorunları Anketi (DEPS-R) ve Ortoreksiya Nervoza Ölçeği (ORTO-11) uygulanmıştır.Adölesanların DEPS-R puanı ≥ 20 olanlar Diabulimia, ORTO-11 puanı ≤23 olanlar Ortoreksiya Nervoza olarak değerlendirilmiştir.Adölesanların %47,9'u (erkeklerde %16,67, kızlarda %31,25) DEPS-R puanı ≥ 20 ve adölesanların %28,13'ü (erkeklerde %16,67, kızlarda %11,46'sı) ORTO-11 puanı ≤23 olarak bulunmuştur.Erkeklerde DEPS-R puanı ≥20 olanların %25 oranı alan 10 ve 12 yaş, kızlarda ise %16,7 oranı alan 13, 14 ve 16 yaş olarak tespit edilmiştir.Erkeklerde ORTO-11 puanı ≤23 olanların %18,75 oranı olan 10, 12, 15 ve 16 yaş, kızlarda ise %27,27 oranı ile 13 ve 16yaş olarak bulunmuştur.Her iki yeme davranışı bozukluğu için erkeklerde 10 ve 12 yaş, kızlarda 16 yaş ortak olarak risklidir.Tip 1 diyabetli adölesanların kronik hastalık etkeni ve insülinin vücut ağırlığındaki etkisini bilmeleri nedeniyle yeme davranışı bozuklukları bakımından güvenilir ölçekler ile taranması önemlidir.Yeme davranışı bozukluğunun erken saptanması ve beslenme tedavisinin buna uygun yeniden düzenlenmesi gerekebilir.
Anahtar Sözcükler:Tip 1 diyabet, adölesan, yeme davranışı bozukluğu, sağlıklı yeme takıntısı, DEPS-R

Abstract:
ABSTRACT

Keskinoğlu, K.N., The Relationship of Nutritional Education with Diabulimia and Orthorexia Nervosa in Adolescents with Type 1 Diabetes, İstanbul University-Cerrahpaşa Institute of Graduate Studies Department of Internal Medicine Nutrition Program M.Sc. THESIS, İstanbul, 2022 This study was conducted to examine the effect of nutrition education on the development of eating disorder behavior in adolescents with Type 1 Diabetes. Adolescents who were diagnosed with type 1 diabetes at least 1 year ago and who came to the diet outpatient clinic of Haydarpaşa Numune Training and Research Hospital and Ümraniye Training and Research Hospital were included to participate in the study. A total of 96 adolescents, 57.3% female (n=55) and 42.7% male (n=41) were selected for the study. The mean age of the adolescents was 12.85±2.57 years. Anthropometric measurements and biochemical parameters of the adolescents were recorded. 58.33% of the adolescents reported that they followed a diet. The average of biochemical parameters, HbA1c levels, was found to be 9.85±2.72 in total, >7, higher than the recommendations. The Diabetes Eating Problems Questionnaire (DEPS-R) and Orthorexia Nervosa Scale (ORTO-11) were used to measure eating disorders in adolescents. Adolescents with a DEPS-R score of ≥ 20 were considered Diabulimia, and those with an ORTO-11 score of ≤23 were considered as Orthorexia Nervosa. 47.9% of adolescents (16.67% of boys, 31.25% of girls) had a DEPS-R score ≥ 20, and 28.13% of adolescents (16.67% of boys, 11.46% of girls) ) ORTO-11 score is ≤23. In boys, 25% of those with a DEPS-R score of ≥20 were aged 10 and 12 years old, and 16.7% in girls were 13, 14 and 16 years old. It was found that the rate of ORTO-11 score ≤23 in boys was 10, 12, 15 and 16 years, which is 18.75%, and 13 and 16 years, with a rate of 27.27% in girls. 10 and 12 years of age for boys and 16 years of age for girls are jointly risky for both eating behavior disorders. It is important to screen adolescents with type 1 diabetes with reliable scales for eating behavior disorders because they know the chronic disease factor and the effect of insulin on body weight. It may be necessary to detect the eating behavior disorder early and to rearrange the nutrition therapy accordingly.
Keywords: Type 1 diabetes, eating behavior disorder, adolescent, healthy eating obsession, DEPS-R