Kronik böbrek hastalığı olan yaşlılarda arteriyel sertlik ile geriatrik parametreler arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between arterial stiffness and geriatric parameters in older patients with chronic kidney disease
Yazar: ŞERİFE TOL ÖZEN
Danışman: DOÇ. DR. ERTUĞRUL ERKEN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Giriş ve Amaç: Kırılganlık, sarkopeni, malnütrisyon, inkontinans, deliryum, demans, depresyon, düşme, polifarmasi ve bası yarası başlıca geriatrik sendromlardır. Yaşlı bireylerin yaşam sürelerine katkı yapmak ve kronik hastalıkların tedavisini kolaylaştırmak için geriatrik sendromlar açısından değerlendirme yararlıdır. Arteriyel sertlik, KBH olgularının en ciddi problemleri olan koroner arter hastalığı ve hipertansiyon ile doğrudan ilişkilidir. Bu çalışmada yaşlı KBH olgularında arteriyel sertlik ve arteriyel sertliğin geriatrik sendrom bulguları ile olası ilişkileri araştırıldı.
Materyal ve Metot: Bu çalışmaya ileri evre KBH tanısı olan (evre 3b-5, diyaliz tedavisi görenler dahil) 60 yaş üstü 90 hasta ve benzer demografik özellikleri bulunan 90 sağlıklı kontrol dahil edildi. Tüm katılımcılara arteriyel sertlik ölçümleri (nabız dalga hızı: PWV ve augmentasyon indeksi: AUGI) yapıldı. Bunun yanında depresyon, komorbid hastalıklar, günlük yaşam aktiviteleri (GYA), kırılganlık, beslenme durumu ve polifarmasi gibi geriatrik parametreleri değerlendirmek için ayrıntılı testler uygulandı. 
Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 68,2 ± 5,3 olup, %47,8'i erkek cinsiyette idi. Yüzde 57,8'i diyabetes mellitus (DM), %38'ü koroner arter hastalığı (KAH) tanılarına sahipti. Hastaların sağlıklı kontrollere nazaran daha yüksek komorbidite, kırılganlık ve PWV skorları ile daha düşük eGFR (tahmini glomerüler filtrasyon hızı), nutrisyon ve GYA skorlarına sahip olduğu görüldü. Depresyon ve AUGI skorları gruplar arasında benzerdi. KBH hastalarında PWV skorlarının hasta yaşı, kan basıncı ve eGFR ile pozitif yönde, GYA ile negatif yönde korelasyona sahip olduğunu gördük. Çeşitli faktörler ile kontrol sonrası hasta yaşı ile PWV arasındaki ilişkinin devam ettiği, GYA ile olan ilişkinin de anlamlılık sınırında kaldığı görüldü. Benzer regesyon modelleri sonrası AUGI ile geriatrik parametreler arasında ilişki görülmedi. Arteryel sertliği olan yaşlı KBH olgularını ayrı bir alt grup olarak değerlendirdiğimizde, bu grupta yaş ortalaması ve kadın cinsiyet oranının daha yüksek, GYA skorlarının daha düşük olduğu görüldü (hepsi için p<0,05). Komorbidite, kırılganlık ve nutrisyon skorları arteriyel sertliği olan ve olmayan hastalar arasında benzerdi.
Sonuç: KBH tanılı yaşlılarda geriatrik sendrom sıklıkları artmaktadır. Fiziksel kırılganlık, malnütrisyon, polifarmasi gibi geriatrik sendromların erken tanı ve tedavisi ile kardiyovasküler risk azaltımı da olasıdır. Arteriyel sertlik ile düşük GYA arasında saptadığımız ilişkinin doğrulanması için yeni ve daha kapsamlı araştırmalara gereksinim vardır.

Abstract:
Introduction and Objective: Frailty, sarcopenia, malnutrition, incontinence, delirium, dementia, depression, falls, polypharmacy and pressure sores are the main geriatric syndromes. Evaluation of geriatric syndromes is useful to improve the life expectancy of older people and to facilitate the treatment of chronic diseases. Arterial stiffness is directly related to coronary artery disease and hypertension, which are the most serious problems in CKD patients. In this study, we investigated arterial stiffness and its possible associations with geriatric syndrome findings in elderly CKD patients.
Materials and Methods: This study included 90 patients over 60 years of age with advanced CKD (stage 3b-5, including those on dialysis treatment) and 90 healthy controls with similar demographic characteristics. All participants underwent arterial stiffness measurements (pulse wave velocity: PWV and augmentation index: AUGI). In addition, detailed tests were performed to assess geriatric parameters such as depression, comorbid diseases, activities of daily living (ADL), frailty, nutritional status and polypharmacy.
Results: The mean age of the patients was 68.2 ± 5.3 years and 47.8% were male. 57.8% had diabetes mellitus (DM) and 38% had coronary artery disease (CAD). Patients had higher comorbidity, frailty and PWV scores, and lower eGFR (estimated glomerular filtration rate), nutritional and eGFR scores compared to healthy controls. Depression and AUGI scores were similar between groups. PWV scores were positively correlated with patient age, blood pressure readings and eGFR, and negatively correlated with GFR in CKD patients. After controlling for various factors, the relationship between PWV and patient age persisted and the association with ADL remained at the border of significance. After similar regression models, there was no association between AUGI and geriatric parameters. When we evaluated elderly CKD patients with arterial stiffness as a separate subgroup, we observed that mean patient age and female gender ratio were higher, and the eGFR levels were lower in this group (p<0.05 for all). Comorbidity, frailty and nutritional scores were similar between patients with and without arterial stiffness.
Conclusion: The frequencies of geriatric syndrome are increasing in older CKD patients. Early diagnosis and treatment of geriatric syndromes like physical frailty, malnutrition, and polypharmacy may also provide cardiovascular risk reductions. The relation we found between arterial stiffness and low ADL may be validated by new and more comprehensive studies.