Elektronik ticaret kapsamında gerçekleştirilen hizmetlerde Katma Değer Vergisi uygulaması: Türkiye ve AB ülkeleri açısından bir değerlendirme
Value Added Tax application on services performed within electronic commerce: In terms of Turkey and EU (European Union) countries an evaluation
Yazar: BURCU DEĞERLİ
Danışman: PROF. DR. GÜNEŞ ÇETİN GERGER
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Mali Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law ; Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Elektronik ticaret = Electronic commerce ; Katma değer = Value added ; Katma değer vergisi = Value added tax ; Mali hukuk = Fiscal law ; OECD ülkeleri = OECD countries ; Türkiye = Türkiye ; Vergiler = Taxes

Özet:
"Elektronik ticaret", teknolojide yaşanan gelişmelerle birlikte hayatımıza girmiştir. Özellikle internetin yaygınlaşması ile birlikte elektronik ticaret günlük yaşamda oldukça önemli bir yere sahiptir. Ancak elektronik ticaretin vergilendirilmesine dair mevcut kanunlar incelendiğinde bazı eksikliklerin olduğu ve sorunlar yaşandığı görülmektedir. Bu sorunlar özellikle mükellefiyetin belirlenmesi, vergiyi doğuran olayın tespit edilmesi, iş yeri kavramı ve elde edilen gelirin niteliği gibi konulardır. Bu tarz konular, piyasanın kendi içinde tek başına çözüm üretebileceği kadar basit konular değildir. Bu nedenle global seviyede adımlar atılmalı ve ortak bir yol izlenmelidir.
Bu çalışmada elektronik ticaretin vergilendirilmesi bakımından "Katma Değer Vergisi" uygulama sorunları tespit edilip, çözüm önerileri getirilmeye çalışılmıştır. Ayrıca elektronik ticaret kapsamında yapılan işlemlerde sınır ötesi yapılan hizmet ifalarında vergilendirmenin yapılacağı ülkenin Katma Değer Vergisi (KDV)'nin teorisine uygun olarak neresi olması gerektiği OECD (Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü) ve AB (Avrupa Birliği)'nin de bakış açısı ile beraber ele alınıp değerlendirilmeye çalışılacaktır.
Elektronik ticaretin vergilendirilmesinde KDV hususu, özellikle uluslararası ortamlarda ele alınması gereken bir konudur. Elektronik mal ve hizmetlerin uluslararası ticarette takip ediliyor olması, birçok ülkenin ve ekonomik kuruluşun ilgisini çekmiştir. Çünkü farklı ülkelerdeki farklı vergi oranları ve uygulamalar sonucunda, tüketiciler arası, işletmeler arası, işletmeden müşteriye dijital mal ve hizmet satışlarında haksız rekabet sorunları ile karşı karşıya kalınmaktadır. Dünya nüfusunun neredeyse yarısının internet kullanıcısı olduğu düşünülürse, elektronik ticaret satışları çok ciddi rakamlara ulaşmıştır ve gelecekte daha da artacağı öngörülmektedir.
KDV, Amerika hariç OECD ülkelerinin tümünde uygulanan bir vergi türü olarak, elektronik ticarette devletlere önemli bir gelir kaynağıdır. Katma Değer Vergisinin konusunu oluşturan temel unsurlardan biri de hizmet işlemleridir. Bu işlemler içerisinde teknolojik gelişmeler ile beraber elektronik ticaret kapsamında gerçekleşen hizmet ifalarının artması ile bu ifaların kapsamı, vergilendirmenin teorik alt yapısı, vergilendirme ülkesinin belirlenmesi, verginin tahsil edilmesi konularında bazı sorunlar ortaya çıkmaktadır.
Çalışmanın ilk bölümünde elektronik ticaretin genel yapısı, ikinci bölümde Katma Değer Vergisi'nin temel yapısı ve elektronik ticarette Katma Değer Vergisi uygulaması yer almaktadır. Son bölümde ise, elektronik ticaretin vergilendirilmesinde Türkiye ve seçili Avrupa Birliği ülkeleri karşılaştırılarak değerlendirme yapılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Electronic commerce has come into our lives along with technological developments. Especially with internet becoming widespread, e-commerce has become a very important place in daily life. However, given today's laws regarding taxation of e-commerce, it appears that there are some deficiencies and problems. These are in particular, the determination of liability, the concept of the workplace, the determination of the tax-causing event and the nature of the income earned. The ıssues such as these are not simple enough for the market to solve internally on its own. For this reason, actions should be taken globally and a common path should be followed.
In this study, problems of Value Added Tax application are identified and solution suggestions were tried to be made in terms of taxation of electronic commerce. In addition, it should be considered and evaluated together with the viewpoint of OECD and EU, which should be related to the theory of Value Added Tax of the taxation country in cross-border service transactions including the transactions within the scope of electronic commerce.
VAT issue in electronic commerce is a subject that needs to be assessed, especially on the international scene. Pursuit of electronic goods and services in international trade has attracted the attention of many countries and economic organizations. Since different tax rates and practices in different countries, unfair competition problems are encountered in selling digital goods and services between customers, between businesses, and not operating. If almost half of the world's population is thought to be Internet users, e-commerce sales have reached very high levels and are expected to grow even further in the future.
As a tax type which is used in all OECD countries except for America, VAT provides significant revenue to states through e-commerce. Service transactions are one of the key elements of Value Added Tax. Within these processes, a range of problems have arisen in the context of the increase of the service functions within the scope of electronic commerce along with technological advancements, the scope of these functions, the theoretical background of taxation, the determination of the taxation country and the collection of the tax.
In the first part of the study, the general structure of electronic commerce, in the second part, basic structure of Value Added Tax and VAT application in electronic commerce is included. In the last chapter, the taxation of electronic commerce was tried to be evaluated by comparing Turkey and the European Union countries which are selected.