Anksiyete bozukluğu tanısı olan çocuk ve ergenlerde nörotrofik faktör düzeyleri
Neurotrophic factor levels in children and adolescents with anxiety disorder
Yazar: MERVE SERTDEMİR
Danışman: PROF. DR. AYHAN BİLGİÇ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Ergenler = Adolescents ; Fibroblast büyüme faktörü = Fibroblast growth factor ; Sinir büyüme faktörleri = Nerve growth factors ; Vasküler endotel büyüme faktörleri = Vascular endothelial growth factors ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Bu çalışmada anksiyete bozukluğu (yaygın anksiyete bozukluğu, ayrılma anksiyetesi bozukluğu ve sosyal anksiyete bozukluğu) tanısı konulan 8-18 yaş arası çocuk ve ergenlerde beyin kaynaklı büyüme faktörü (BDNF) , glial hücre kaynaklı büyüme faktörü (GDNF), sinir büyüme faktörü (NGF), nörotrofin-3 (NT-3), vazoendotelyal büyüme faktörü (VEGF) ve fibroblast büyüme faktörü-2 (FGF-2) serum düzeylerinin aynı yaş grubundaki sağlıklı kontroller ile karşılaştırılması ve bu nörotrofik faktör düzeyleri ile anksiyete bozukluğunun klinik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Çalışmaya anksiyete bozukluğu tanısı olan 44 çocuk ve ergen hasta grubu olarak, 44 sağlıklı çocuk ve ergen ise kontrol grubu olarak dâhil edilmiştir. Katılımcılara Okul Çağı Çocuklar İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi - Şimdi ve Yaşam Boyu Versiyonu – Türkçe Uyarlaması (ÇDŞG-ŞY-T) uygulanmıştır. Çocukların anksiyete ve depresyon belirtileri Yenilenmiş Çocuk Ansiyete ve Depresyon Ölçeği'nin (ÇADÖ-Y) çocuk ve ebeveyn versiyonları ile değerlendirilmiştir. Hem hasta hem de kontrol grubundan 8 saatlik açlık sonrası sabah 08.30-10.00 saatleri arasında yaklaşık 5 ml venöz kan alınmıştır. Serum örnekleri ELISA yöntemi ile değerlendirilmiş ve nörotrofin düzeyleri belirlenmiştir.
Bulgular: Anksiyete bozukluğu grubunda sağlıklı kontrollere göre serum GDNF ve FGF-2 düzeylerinin anlamlı ölçüde düşük ve serum VEGF düzeylerinin anlamlı ölçüde yüksek olduğu bulunmuştur. 
Sonuç: Çocukluk çağı anksiyete bozukluklarının patogenezinde GDNF, FGF-2 ve VEGF'nin potansiyel bir rolü olabilir. Nörotrofik faktör düzeyleri ile çocuk ve ergenlerdeki anksiyete bozuklukları arasındaki ilişkinin daha fazla araştırmayla doğrulanmasına ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: anksiyete bozukluğu, çocuklar, nörotrofik faktörler

Abstract:
Objective: The aim of this study was to compare the serum levels of brain-derived neurotrophic factor (BDNF), glial cell-derived growth factor (GDNF), nerve growth factor (NGF), neurotrophin-3 (NT-3), vasoendothelial growth factor (VEGF) and fibroblast growth factor-2 (FGF-2) in children and adolescents aged 8-18 years who were diagnosed with anxiety disorder (generalized anxiety disorder, separation anxiety disorder and social anxiety disorder) and controls, and to investigate the relationships between levels of these neurotrophic factors and clinical features of anxiety disorder.
Method: Forty-four children and adolescents with anxiety disorder and 44 healthy controls were included in this study. All children were interviewed using the Kiddie Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School-Age Children-Present and Lifetime Version (K-SADS-PL). The severity of anxiety and depression symptoms was determined through the Revised Child Anxiety and Depression Scale- Child and Parent versions. Approximately 5 ml of venous blood was collected from both the patient and control groups between 08.30-10.00 am after 8 hours of fasting. Serum samples were analyzed by enzyme-linked immunosorbent assay and neurotrophin values were determined.
Results: Serum GDNF and FGF-2 levels were significantly lower and serum VEGF levels were significantly higher in the anxiety disorders group compared to the healthy control group. 
Conclusion: GDNF, VEGF and FGF-2 may play a potential role in the pathogenesis of anxiety disorder in children and adolescents. Further research is needed for the relationship between neurotrophins and childhood anxiety disorders.

Keywords: anxiety disorder, children, neurotrophic factors