Haymana Devlet Hastanesine başvuran hastaların sağlığa erişim durumları ve bunu etkileyen faktörler
Access to health status and effecting factors of patients who admitted to Haymana State Hospital
Yazar: FİLİZ YÜKSEL
Danışman: UZMAN İSMAİL KASIM
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Ankara-Haymana = Ankara-Haymana ; Sağlık = Health ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Sağlık hizmetleri araştırmaları = Health services research ; Sağlık kuruluşları = Health institutions ; Sağlığın geliştirilmesi = Health promotion

Özet:
Çalışmamız kesitsel tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Bu çalışmadaki temel amacımız
Haymana Devlet Hastanesi örneğinde olduğu gibi sosyoekonomik düzeyi düşük olan bir
bölgede ki hastaların sağlığa erişim durumlarını ve bunu etkileyen faktörleri
değerlendirmektir. Erişimdeki yetersizlikler önce bireyleri sonra toplumu etkiler. Bu sebeple
bireylerin sağlığa erişimlerini etkileyen faktörleri belirleyip çözüm için yol gösterici olmak
amaçlanmıştır.
Araştırmanın çalışma grubu, Mart ve Nisan (2017) aylarında Haymana Devlet Hastanesi'ne
başvuran hastalardan, 12000 kişilik evrenden %5 sapma, %95 güven aralığında 207 kadın,
182 erkek olmak üzere yaş ortalaması (44,88±17,21) olan toplam 389 gönüllüden
oluşmaktadır. Anket formları katılımcılara yüz yüze görüşülerek uygulanmıştır.
Araştırmaya katılanların % 98,7'si son 1 sene içinde sağlık problemi yaşadığını belirtmiştir.
Katılımcıların % 5,4'ü aynı gün sağlık kurumuna başvururken, % 24,7' si hiç başvurmamıştır.
Kadın katılımcıların daha hızlı ve daha çok başvurduğu tespit edilirken, orta ve ileri yaş
grubunda olmanın da sağlık kurumuna başvuruyu hızlandırdığı görülmüştür. Katılımcıların
eğitim düzeyi arttıkça başvuru oranı ve başvuru hızının azaldığı tespit edilmiştir. Aynı
zamanda kent merkezinde yaşayanların kırsal bölgede yaşayanlardan daha az oranda
başvurdukları görülmüştür. Katılımcıların % 53'ü başvurana kadar kendi kendilerine ilaç
kullandıklarını, % 28'i hiçbir şey yapmadıklarını belirtmişlerdir. Katılımcıların sağlık
kurumuna başvurmalarını en çok sağlık kuruluşu hakkındaki olumsuz düşünceleri
engellemiştir ( % 48,1). Yaşadıkları yerin kuruma uzaklığı ve iklim şartlarının olumsuzluğu
da diğer önemli nedenlerdendir. ( % 28,5). Araştırmamıza katılan hastaların % 98,2' si daha
erken başvurmuş olmayı istediklerini belirtmişlerdir.
Sağlık hizmetlerine erişimde eşitliği sağlamanın en önemli koşulu sağlık hizmetlerinin her
yerde, her zaman ve herkes için eşit kalitede ve ulaşılabilir kılınmasına bağlıdır. Yerleşim
yerinin kuruma uzaklığı, sağlık kurumları hakkındaki olumsuz algı ve yaş ve ko-morbidite
nedeniyle ulaşım zorluğu gibi sağlık hizmetlerine erişimi olumsuz etkileyen faktörler ortadan
kaldırılmalıdır. Bireylerin kendi maddi olanaklarını düşünmeden sağlık hizmetlerinden
yararlanmalarını sağlayacak politikalar geliştirilmelidir.

Abstract:
Our cross-sectional descriptive study is a type of research. Our main goal in this study is to
assess the health status of the patients in a region with a low socioeconomic level and the
factors affecting it, as in Haymana State Hospital. Insufficiencies in accessibility affect the
individual first and then society.. For this reason, it is aimed to determine the factors affecting
the individual's access to health and to guide the solution.
The working group of this study was composed of the patients who applied to the Haymana
State Hospital in March and April (2017), the mean age (44,88 ± 17,21), with a deviation of
5% from the 12,000 universe, 207 women and 182 men in the 95% confidence interval It
consists of 389 volunteers. Survey forms were applied face to face with the participant
98.7% of the participants stated that they had a health problem in the last 1 year. While 5,4%
of the participants applied to the health institution on the same day, 24,7% never applied.
While it was found that female participants applied faster and more frequently, it was seen
that being in the middle and advanced age group accelerated the application to the health
institution. As the education level of the participants increased, the application rate and the
application rate decreased. At the same time, it was seen that those living in the city center

applied less frequently than those living in rural areas. 53% of the participants stated that they
used drugs on their own until the applicant, 28% stated that they did nothing. Participants'
appeal to the health institution prevented most negative thoughts about the health care
organization (48.1%). The distance from where they live and the negativity of climatic
conditions are other important reasons (28.5%). 98.2% of the patients who participated in my
research stated that they wanted to apply earlier.
Ensuring equality in access to health care depends on ensuring that the most important health
care services are equally available and accessible for everybody, in everywhere and at
anytime. Factors that adversely affect access to health services such as settlement distance,
negative perception about health care facilities and transportation difficulties due to age and
co-morbidity should be removed. Policies should be developed to enable individuals to
benefit from health services without considering their own financial means.