Intravoksel incohorent motion(IVIM) MR görüntülemenin hepatit B'li hastalarda karaciğerde enflamasyon ve fibrozis evrelemesinde yeri
Intravoxel incohorent motion (IVIM) MR imagingliver inflation in patients with hepatitis B andplace in fibrosis staging
Yazar: SEVDE NUR EMİR
Danışman: PROF. DR. YAŞAR BÜKTE ; DOÇ. DR. FATMA KULALI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Difüzyon manyetik rezonans görüntüleme = Diffusion magnetic resonance imaging ; Fibroz = Fibrosis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer sirozu = Liver cirrhosis ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Amaç: Kronik karaciğer hastalığında, enflamasyon ve fibrozis tespiti ve
derecesinin belirlenmesi hastalığın takibi, prognozun tahmini ve tedavi başlanması
açısından çok önemlidir. Bu nedenle, çalışmamızda hepatit B tanısı olan hastalarda
karaciğer fibrozis tespiti ve derecesinin belirlenmesinde, non-invaziv bir yöntem olan
'intravoksel incoherent motion' (IVIM) protokolünde difüzyon ağırlıklı görüntüleme
(DAG) tetkiki ile elde edilen parametrelerin tanısal etkinliğini araştırmayı amaçladık.
Gereç-Yöntem: Kasım 2018-Mayıs 2019 tarihleri arasında, kronik hepatit B'ye
bağlı karaciğer hastalığı nedeniyle gastroenteroloji polikliniğinde takip edilen ve biyopsi
yapılmasına karar verilen çalışma grubunu oluşturan ardışık 64 hasta ile kontrol grubunu
oluşturan kronik karaciğer hastalığı olmayan 30 sağlıklı kişinin IVIM-DAG içeren T2-
ağırlıklı manyetik rezonans görüntüleme (MRG) tetkikleri prospektif olarak incelendi.
Çalışma grubunun MRG tetkikleri biyopsi işleminden yaklaşık 2-4 saat önce aynı gün
içerisinde gerçekleştirildi. Karaciğer sağ lobdan ölçümler yapıldı. Çalışma grubunda yer
alan tüm hastaların (n=64) histopatolojik değerlendirmeleri Ishak skorlamasına göre
yapıldı. Hastaların IVIM-DAG parametreleri ile histopatolojik sonuçları arasındaki ilişki
istatistiksel olarak incelendi.
Bulgular: Çalışmamızda, 64'ü çalışma grubuna ve 30'u kontrol grubuna ait toplam
94 IVIM-DAG tetkiki değerlendirildi. Gruplararası karşılaştırmada, doku difüzyon
katsayısı (D) ve görünür difüzyon katsayısı (ADC) değerleri kontrol grubunda istatistiksel
olarak daha yüksek saptandı (p<0,05). D değerinde kontrol grubu ile F2,3 ve F0 ile F2,3
grubu kıyaslandığında istatiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0,05). İstatistiksel olarak
perfüzyon fraksiyonu (f) değerinde her iki grup arasında anlamlı fark saptanmadı (p>0,05).
Psödodifüzyon katsayısı (D*) değeri çalışma grubunda istatiksel olarak daha yüksek
bulundu (p<0,05). Hasta grubunda ˂F2 ve ≥F2 ayrımında ADC, D* ve f parametreleri
istatistiksel olarak anlamlı fark göstermektedir. Ayrıca, ADC ve f değeri ile Ishak skorlama
sistemine göre histolojik aktivite indeksinin 18 enflamasyon derecesi arasında istatistiksel
olarak anlamlı negatif korelasyon izlendi.
Sonuç: Kronik hepatit B tanısı olan hastalarda fibrozisi saptamada ve
derecelendirmede, non-invaziv bir tetkik olan ve ADC, D ve f parametre ölçümlerine
imkan sağlayan IVIM-DAG tetkikinin, komplikasyonlara açık olan biyopsiye alternatif bir
yöntem olabileceğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Aim: In chronic liver disease, detection and determination of inflammation and
fibrosis are very important in terms of monitoring the disease, predicting the prognosis and
starting treatment. Therefore, in our study, we aimed to investigate the diagnostic efficacy
of the parameters obtained by a non-invasive method 'intravoxel incoherent motion
diffusion-weighted imaging' (IVIM-DWI) protocol for the detection and degree of liver
fibrosis in patients with hepatitis B diagnosis.
Material method: IVIM-DWI magnetic resonance imaging (MRI) examinations
were prospectively performed in 64 consecutive patients with chronic hepatitis B due to
liver disease, followed by gastroenterology clinic and decided to undergo biopsy, and 30
healthy individuals without chronic liver disease that constitute the control group between
November 2018 and May 2019.
MRI examinations of the study group were performed approximately 2-4 hours
before the biopsy procedure on the same day. Histopathological evaluations of all patients
in the study group (n = 64) were made according to Ishak scoring. The relationship
between IVIM-DWI parameters and histopathological results of the patients were analyzed
statistically.
Results: In our study, a total of 94 IVIM-DWI examinations, 64 in the study group
and 30 in to the control group, were evaluated. In the intergroup comparison, tissue
diffusion coefficient (D) and apparent diffusion coefficient (ADC) values were statistically
higher in the control group (p <0.05).
A statistically significant difference was found in D value when the control group
and F2,3 and F0 and F2,3 groups were compared (p <0.05). There was no statistically
significant difference in perfusion fraction (f) between the two groups (p> 0.05).
Pseudodiffusion coefficient (D *) value was found statistically higher in the study
group (p <0.05). 
In the patient group, ADC, D * and f parameters show statistically significant
difference between ayrF2 and ≥F2.
In addition, a statistically significant negative correlation was observed between the
ADC and f value and the degree of inflammation of the histological activity index
according to the Ishak scoring system.
Conclusion: We think that IVIM-DAG examination, which is a non-invasive test
and allows ADC, D and f parameter measurements, as an alternative method to biopsy that
is open to complications, in the detection and grading of fibrosis in patients with chronic
hepatitis B.