Çatışma çözümü eğitiminin hemşirelerin çatışma çözüm becerisi, yöntemi ve tükenmişlik düzeyine etkisinin incelenmesi
The effect of conflict mangement skills training on nurses conflict skills, conflict management ways and burnout
Yazar: EBRU AKGÜN ÇITAK
Danışman: DOÇ.DR. OLCAY ÇAM
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
BÖLÜM VIÖZETÇatışma Çözümü Eğitiminin Hemşirelerin ÇatışmaÇözüm Becerisi, Yöntemi Ve Tükenmişlik Düzeyine Etkisinin ncelenmesiSağlık kurumları çatışmaların görülmesi yönünden riskli kurumlardır. Hemşireler,kompleks ve stresli iş tempoları gibi meslek özellikleri gibi bir çok nedenden ötürü çatışmayaşayan meslek gruplarından birisidir. Çatışmalar sağlık kurumlarında iş doyumunda azalma,işten ayrılma, tükenmişlik duygusunda artma, ekonomik ve işlevsel kayıplara nedenolmaktadır. Çatışmaların oluşmasına engel olmak imkansız olsada yaşanan çatışmaların etkiliyönetilebilmesi ve önlenebilmesi için çatışma çözme becerileri eğitimleri ile çatışma çözmebecerileri kazanılabilmektedir. Yoğun bakım üniteleri, sağlık kurumları içerisindeçatışmaların ve tükenmişliğin en çok yaşandığı bölümlerdir. Bu nedenle araştırma, DokuzEylül Üniversitesi Hastanesi yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelere yönelik yarıdeneysel olarak planlanmıştır. Araştırmanın amacı,yoğun bakım ünitelerinde çalışanhemşirelere uygulanacak çatışma çözme becerileri eğitim programının hemşirelerin çatışmaçözme becerileri, kullandıkları yöntem ve tükenmişlikleri üzerine etkisinin incelenmesidir.Araştırma mayıs- haziran 2005 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmaya yoğun bakımünitelerinde çalışan 38 hemşire dört grup halinde beş hafta süresince haftada iki saat olmaküzere katılmıştır.Eğitim programı öncesinde ve sonrasında eğitimin etkinliğinin değerlendirilebilmesiiçin, Çatışma Çözme Becerileri Ölçeği, Rahim Örgütsel Çatışma Ölçeği-II C Formu veMaslach Tükenmişlik Ölçeği kullanılmıştır. Çatışma çözme becerileri eğitimi sonucundaçatışma çözme becerilerinin, karşısındakini anlamaya çalışma ve dinleme becerilerinin arttığı,hemşirelerin bütünleştirme yöntemini kullanımlarının arttığı, kaçınma yöntemininkullanımının azaldığı ve duygusal tükenmişliğin azaldığı bulunmuştur.86Araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda yetişkin eğitimi ilkeleri gözöüne alınarakuygulanan süreklilik gerektiren eğitim programının hemşirelerin çatışma çözme becerileri,çatışmayla karşılaştıklarında kullandıkları yöntemler ve duygusal tükenmişlik üzerinde etkiliolduğu sonucuna varılmıştır.87

Abstract:
ABSTRACTThe Effect of Conflict Mangement Skills Training on Nurses Conflict Skills, ConflictManagement Ways and BurnoutConflict is inevitable in health care organizations. Nursing organizations areparticularly vulnerable to conflict as the context of nurses work may be difficult, complex andstressful. Conflicts can cause job dissatisfaction, abseenteeism, turnover and burnout innursing and economic and functional problems in health care organziations. Although it isimpossible to eliminate conflicts, its prudent for provide gaining conflict management skillsby conflict management skills training. Conflicts and burnout can be observed most inintensive care units. The study was planned to conduct in Dokuz Eylul University Hospital?sintensive care units as a half experimentel desingn. The purpose of the study was toinvestigate effect of conflict management skills training to nurses conflict skills, conflictmanagement ways and burnout. Study was conducted in May- June 2005. Thirty eightintensive care unit nurses participated to the study which was take 5 weekends and 2 hoursduration in the four groups . For evaluating the training, conflict skills Inventory, RahimConflict Scale II and Maslach Burnout Inventory were used as pre and post tests. Acomparison of pretests and posttests, conflict skills, triying to understand the other part andlistening skillsi points were higher and this result is statically significant. Nurses integratingpoints got higher, and smoothing points get lower. Nurses emotional exhaustion points weregot lower after the training. Regarding this results conflict management skills training basedon adult learning principles is effective on nurses conflict skills, conflict management waysand burnout.88BÖLÜM VIIKAYNAKLAR1. Ahrens, T., Yancey, V. (2003), Improving Familiy Communucations At The End OfLife: Implications for Lenght of Stay In The Intensive Care Unit and Resource Use,American Journal Of Critical Care , 12(49) , pp: 317-323.2. Akbalık, G. (2001), Çatışma Çözme Ölçeği?nin Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışması.Türk Psikologlar Derneği Dergisi, 2, 15, ,ss: 1-15.3. Almost, J. ( 2006).Conflict Within Nursing Enviroments: Concept Analysis, Journal ofAdvanced Nursing, 53 (4), pp: 444- 453.4. Arnold, E., Boggs. K. (1999) Interpersonal Relationship Professional CommunicationSkills for Nurses. Third Edition. WB Saunders Company, pp:174.5. Asworth, P.(2000). Nurse-Doctor Relationships: Conflict, Competition orCollobration. Intensive and Critical Care Nursing, 16 , pp:127-128.6. Aydemir, A. ( 2003). Yöneticilerde Stres ve Tükenmişlik Düzeyleri ile BireylerarasıÇatışmalara Girme Eğilimi Arasındaki lişkiler Üzerine Bir Araştırma. OsmangaziÜniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.7. Bakker, A., Le Blanc, P., Schaufeli, W. ( 2005). Burnout contagion among intensivecare nurses. Journal of Advanced Nursing. 51 ( 3), pp: 276- 287.8. Balzer, J. (1999).Communications in nursing. Mosby-Year Book,USA, pp: 102.9. Begatt, I., Ellefsen, B.(2005) . Nurses Satisfaction With Their Work Enviroment AndThe Outcomes Of Clinical Nursing Supervision On Nurses?s Experiences OfWellbeing- A Norwegian Study. Journal Of Advanced Nursing. Vol:13, pp: 221-230.10. Bell, C., Song, F.( 2005). Emotions in the Conflict Process: An Application of theCognitive Appraisal Model of Emotions To Conflict Management. The InternationalJournal of Conflict Management, vol. 16, No. 1, pp: 30-54.11. Borritz, M., Reiner, R., Bjorner, J., Villadsen, E., Mikkelsen, O, Kristensen, T. (2006).Burnout Among Employees n Human Service Work: Design And Baseline FindingsOf The PUMA Study. Scandinavian Journal Of Public Health. 34: pp:49-58.12. Bourbonnais, R., Comeau, M., Vezina, M. ( 1998) Job Strain, Psychological Distressand Burnout in Nurses. American Journal of Industrial Medicine, 34, pp: 20-28.89