Bazı makrofungusların biyolojik aktivitelerinin araştırılması
Investigation of the biological activity of some macrofungi
Yazar: NURDAN ALKAN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA IŞILOĞLU
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Antimikrobiyal aktivite = Antimicrobial activity ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Biyolojik aktivite = Biological activity ; Mantarlar = Fungi ; Sitotoksik etki = Cytotoxic effect

Özet:
Bu çalışmada, Muğla yöresinde yetişen 5 mantar türünün (Lactarius deliciosus (L.) Gray., Tricholoma terreum (Schaeff.: Fr.) Kumm, Sarcodon martioflavus (Snell, K.A. Harrison & H.A.C. Jacks.) Maas Geest., Tapinella panuoides (Fr.:F.) Gilb. ve Gyromitra esculenta (Pers.) Fr. ) etanol ekstrelerinin antimikrobiyal, antimutajenik, antioksidan ve sitotoksik özellikleri araştırılmıştır.Çalışmada, mantarların soxhlet aparatı kullanılarak elde edilen etanol ekstrelerinin antimikrobiyal aktiviteleri disk difüzyon yöntemi ile belirlenmiştir. Etanol ekstrelerinin antioksidan aktivitesi DPPH (1,1-Difenil-2-pikrilhidrazil) serbest radikal giderim, ß-karoten-linoleik asit ve toplam fenolik madde tayin yöntemleriyle tespit edilmiştir. Antimutajenik aktivite AMES Salmonella mikrozomal test yöntemi ve sitotoksik aktivite Brine Shrimp test yöntemi ile ölçülmüştür.Disk difüzyon yönteminde, S. martioflavus ve T. panuoides' den elde edilen etanol ekstrelerinin Bacillus subtilis üzerinde zayıf antimikrobiyal etki gösterdiği, diğer mantarların ise test mikroorganizmaları üzerinde etkisiz olduğu belirlenmiştir. Çalışmada kullanılan mantar türleri içerisinde en yüksek antioksidan aktivite; DPPH serbest radikal giderim yönteminde T. panuoides ve ß-karoten-linoleik asit yönteminde ise T. terreum'da görülmüştür. En yüksek antimutajenik aktivite ise TA 100 suşu için L. deliciosus'un 50 mg/petri konsantrasyonunda ve TA 98 suşu için ise G. esculenta'nın 50 mg/petri konsantrasyonunda tespit edilmiştir. Sitotoksik aktivite testinde, zehirli bir mantar olarak bilinen G. esculenta'nın düşük derecede toksik olduğu belirlenmiştir.Çalışmanın sonucunda; L. deliciosus, T. terreum, S. martioflavus, T. panuoides ve G. esculenta türlerine ait etanol ekstrelerinin test mikroorganizmaları üzerinde, B. subtilis haricinde, etkisiz olduğu belirlenmiştir. Ancak bu etanolik ekstraktların güçlü antioksidan aktiviteye sahip olduğu, düşük konsantrasyonlarda bile etkili birer antioksidan olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır. Zehirli olarak bilinen G. esculenta'nın sahip olduğu güçlü antimutajenik aktivite sayesinde kanser oluşumunda öncü bir etkiye sahip olduğu bilinen mutasyonları engelleyecek etken madde eldesinde kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.Anahtar Kelimeler: Makrofunguslar, Antimikrobiyal Aktivite, Antioksidan Aktivite, Antimutajenik Aktivite, Sitotoksik Aktivite

Abstract:
In this study, antimicrobial, antimutagenic, antioxidant and cytotoxic properties of ethanol extracts of five macrofungi species (Lactarius deliciosus (L.) Gray., Tricholoma terreum (Schaeff.: Fr.) Kumm, Sarcodon martioflavus (Snell, K.A. Harrison & H.A.C. Jacks.) Maas Geest., Tapinella panuoides (Fr.:F.) Gilb. And Gyromitra esculenta (Pers.) Fr. ) growing in Muğla region are investigated.In the particular study, antimicrobial activity of ethanol extracts which are obtained by using soxhlet apparatus was determined by disk diffusion method. Antioxidant activity of ethanol extracts DPPH (1,1-Difenil-2-pikrilhidrazil) have been identified by using free radical removal method, ß ?carotene -linoleic acid and total phenolic content determination methods. Antimutagenic activity was measured by using Ames/Salmonella microsomal test method and cytotoxic activity was measured by using Brine Shrimp the test method.In disk diffusion method, it was determined that ethanol extracts that were obtained from S. martioflavus, T. panuoides showed weak antimicrobial effect on Bacillus subtilis while other macrofungi were not effective on the test organisms. The highest antioxidant activity in fungal species used in this study was seen in T. panuoides in DPPH free radical removal method and in T. terreum in ß -carotene -linoleic acid method. The highest antimutagenic activity was determined at a 50 mg/petri concentration of L. deliciosus for TA 100 strain and a 50 mg/petri concentration of G. esculenta for TA 98 strain. In the cytotoxic activity test, it was determined that G. esculenta known as a poisonous mushroom is toxic at low levels.As a result of the study, it was determined that ethanol extracts of L. deliciosus, T. terreum, S. martioflavus, T. panuoides and G. esculenta species (apart from B. subtilis) are ineffective on test microorganisms. However, it was concluded that ethanolic extracts have strong antioxidant activity and can be used even in low concentrations as an effective antioxidant. It was also concluded that due to its strong antimutagenic activity, G. esculenta, that is known as poisonous, can be used in the active substance extraction which prevent mutations which is known to be a pioneer in the development of cancer. Furthermore, low cytotoxic activity of the same species will increase its availability as a raw material of drugs.Keywords: Macrofungi, Biological Activity, Antimicrobial Activity, Antioxidant Activity, Antimutagenic Activity, Cytotoxic Activity