Değişen gürültü tipi ve sinyal gürültü oranının kortikal işitsel uyarılmış potansiyellere etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of changing noise type and signal-to-noise ratio on cortical auditory evoked potentials
Yazar: ECE KOCABAŞ
Danışman: PROF. DR. LEVENT NACİ ÖZLÜOĞLU
Başkent Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Odyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)

Özet:
Arka planda gürültü varlığında konuşmayı anlama zorluğu yaygın olarak bildirilen
bir sorundur. Beynin gürültüde konuşmayı nasıl işlediğini anlamak, klinisyenlerin
gürültüde konuşmayı anlamada zorluk yaşayan kişilere yardımcı olacak terapiler ve fayda
ölçütleri geliştirmelerine yardımcı olmaktadır. Bu çalışmanın amacı, farklı sinyal/gürültü
oranlarındaki (SGO) farklı gürültü tiplerinin, normal işiten bireylerde ses başlangıcıyla
uyarılan N1 cevapları üzerindeki etkisini araştırmaktır. Araştırmaya 18-30 yaş arası 14
katılımcı dahil edilmiştir. Elektrofizyolojik ölçümlerde /sa/ uyaranı sessizlikte, beyaz
gürültüde ve çok konuşmacılı gürültüde iki SGO altında sunulmuştur. Farklı gürültü
durumlarındaki ses başlangıcı N1 latansları ve genlikleri karşılaştırılmış, başlangıç cevabı
ses başlangıcı N1 genlikleri sessiz durum ile karşılaştırıldığında önemli ölçüde azalmıştır.
Ayrıca, beyaz gürültü ile karşılaştırıldığında çok konuşmacılı gürültü durumu için genlikler önemli ölçüde azalmıştır. Tüm ses başlangıç N1 cevabı için ortalama latanslar, sessiz durumla karşılaştırıldığında gürültü durumunda uzamıştır. Ancak beyaz gürültü ile çok konuşmacılı gürültü durumu arasında, latans süresindeki farklar istatistiksel olarak anlamlı değildir (p<0,05). Bu sonuçlar, arka plandaki maskenin genel olarak konuşma sesinin uyardığı kortikal tepkilerin genliğini azaltıp latansını uzatırken, maskeleme tipinin de önemli bir etkiye sahip olduğu fikrini desteklemektedir. Çok konuşmacılı maskeleyiciler (6 konuşmacılı), tamamen enerjik beyaz gürültü maskeleyicileriyle karşılaştırıldığında, ses başlangıcı N1 zorunlu kortikal cevap üzerinde daha büyük bir etkiye sahiptir, bu da informasyonel maskeleme etkilerine atfedilebilir.

Abstract:
Difficulty of understanding speech in the presence of back-ground noise is a commonly reported problem. Understanding how the brain processes speech in noise helps clinicians develop therapies and outcome measures to assist individuals who struggle understanding speech in noise. The aim of this study is to investigate the effect of different noise types at different signal to noise ratios (SNR) on sound onset evoked N1 responses among normal hearing individuals. 14 participants aged between 18-30 are included in the study. In electrophysiological measurements the stimulus /sa/ was presented in quiet, and in white noise and multi talker noise under two SNRs. Sound onset evoked N1 latencies and amplitudes were compared between conditions. All amplitude were significantly reduced for the multi talker condition compared with white noise. Mean latencies for all onset N1 peaks were delayed for noise condition compared with quiet. However, in contrast to the amplitude, differences in latency between white noise and the multi talker noise did not reach statistical significance. These results support the idea that while background noise maskers generally reduce amplitude and increase latency of speech sound evoked cortical responses, the type of masking has a significant influence. Multi talker maskers (six talkers) have a larger effect on the obligatory cortical response to speech sound onset N1 compared with purely energetic white noise maskers, which may be attributed to informational masking effects.