Kur'an mealleri bağlamında selefî ve mu'tezilî eğilimlerin Kur'an-ı anlama ve yorumlamaya etkileri
The effects of salafist and mu'tezilian tendencieson understanding and interpreting the Qur'an in the context of Qur'anic texts
Yazar: EMİNE DEĞİRMENCİOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ABDULMUTALİP ARPA
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Anlama = Understanding ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Meal = Meaning ; Mutezile = Mutazila ; Selefiye = Selefiye ; Te`vil = Te`vil ; Yorumlama = Interpretation ; İslamiyet = Islam

Özet:
Çalışmamızın temel amacı, Kur'an mealleri bağlamında Selefi ve Mu'tezili eğilimlerin Kur'an'ı anlama ve yorumlamaya etkilerinin incelenmesidir. İslam tarihinin ilk döneminden itibaren ihya, ıslah gibi çeşitli sosyolojik ve siyasal sâiklerle ortaya çıkan farklı siyasi, fikri, dini hareket ve cemaatler bugün gelişmiş formlarıyla devam etmektedir. Ancak bu türden sosyolojik doğumlar sadece ilk asırlara özgü olmayıp sürekli tekrar eden fenomenlerdir. Bu sebeple modern dönemde ortaya çıkan cemaat ve hareketlerin düşünce dünyasını anlamak aslında İslam düşüncesinin gelişimini geçmişten günümüze bilimsel bir bakış açısıyla değerlendirmek anlamına gelmektedir. Dolayısıyla günümüz fikir akımlarının dini yorumlarının geçmiş tecrübelerini, düşünce birikimini potansiyel olarak özlerinde taşıdıklarını göz ardı etmemek gerekir. Bu fenomenden hareketle ortaya koymaya çalıştığımız bilimsel çabamızın Kur'an tercümelerindeki farklı teolojik yorumları görünür ve anlaşılır kılmaya yardımcı olacağını ümit ediyoruz. Bununla birlikte bu çalışmada temel hedefimiz; karşılıklı ön yargıları kırmak, ihtilafların çözümünde sağlam bir bilgi zeminine basarak ve İslam mensuplarının çeşitliliğini göstererek bugüne ve geleceğe ışık tutmaktır.

Anahtar Kelimeler: Selefiyye, Mu'tezile, yorum, te'vil, meal, çeviri

Abstract:
The main purpose of our study is to examine the effects of Salafist and Mu'tezilian tendencies on understanding and interpreting the Qur'an in the context of Qur'anic texts. Different political, intellectual, religious movements and communities that have emerged from various sociological and political motives such as revival and correction since the first period of Islamic history continue with their advanced forms. However, such sociological births are not only specific to the first century, but are recurring phenomena. For this reason, understanding the world of thought of the communities and movements that emerged in modern times means to evaluate the development of Islamic thought from the past to the present from a scientific point of view. Therefore, it should not be underestimated that the religious interpretations of today's thought currents carry past experiences and accumulation of thought in their essence. Based on this phenomenon, we hope that our scientific effort will help to make the theological interpretations in the Qur'an translations visible and understandable. However, our main objective in this study; to break prejudices, to shed light on the present and the future by pressing a solid knowledge base in the resolution of conflicts and showing the diversity of the members of Islam.

Key Words: Salafiyya, Mu'tezile, Interpretation, ta'vil, translation