Türkiye'de sosyal güvenlik ve sağlık sigorta kuruluşları ve Bağ-Kur sağlık sigortası üzerine bir araştırma /
Yazar: HASAN OZANTÜRK
Danışman: PROF. DR. YILDIZ TÜMERDEM
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Finansı Ana Bilim Dalı / Hastane ve Sağlık Kur. Yön. Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1994
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Sigortacılık = Insurance ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Bağ-Kur = Bağ-Kur ; Sağlık sigortası = Insurance-health ; Sosyal güvenlik kurumları = Social security institutions

Özet:
Türkiye'de işciler, memurlar ve kendi adına bagımsız
çalışanlara halen sosyal güvenlik garantisi saglayan üç büyük
farklı sosyal sigorta kurumu bulunmaktadır, Bu kuruluşlar; Emekli
Sandıgı, Sosyal Sigortalar Kurumu ve Bag-Kur'dur. Her kuruluş,
kapsamındaki kişilere kendi kanunları çerçevesınde yaşlılık,
ölüm, malüllük ve hastalık gibi riskli durumlara karşı sigorta
yardımları yaparken, bu kuruluşlar arasında kavram kargaşası da
yaşanmaktadır.
Ülkemizde, sağlık hizmetleri bakımından sosyal sigortalar
kapsamına girenlerin sayısı 32 milyon olup, toplam nüfus
içindeki oranı yüzde 56 iken, henüz nüfusun yüzde 44'ü sağlık
sigortası kapsamı dışında bulunmaktadır. Sağlık
kapsamında olanlarında, gerek yararlanma koşulları
hizmetin niteliği ve standardı ile ilgili ciddi
sigortası
gerek se
sorunlar
bulunmaktadır. Sağlık sigortasının işçi, memur ve Bag-Kur üyesi
gibi sınırlı bir kesime uygulanması yetersiz ve başarısız bir
sigorta örneği olmuştur. Genel, yasal ve zorunlu bir saglık
sigortası , sosyal güvenlik zincirinin çok önemli bir halkası
olarak ülkemizde de en kısa zamanda uygulanmalıdır.
Kendi adına bagımsız çalışanlara; yaşlılık, malüllük ve
ölüm gibi uzun vadeli tehlikelere karşı sosyal güvenlik garantisi
saglamak üzere kurulan Bag-Kur, son olarak saglık sigortasınıda
saglık sigortası yardımı yapılmamaktadır. Bag-Kur
145
saglık
sigortasından yararlanabilmek için, yasada öngörülen koşulların
gerçekleşmesi gerekmektedir.
Bag-Kur'tın bugün içinde bultJndugu ekonomik krizin temel
nedeni, kurum kaynaklarının zamanla yetersiz hale gelmiş
olmasıdır. Bunun degişik nedenleri bulunmaktadır : Bag-Kur'un iyi
yönetilmemesi, siyasi iktidarların devamlı müdahalesi, özerk bir
yönetime sahip olamaması, primlerin ödenmesini özendirecek,
teşvik edecek ve zorlayacak düzenlemelerin yapılmaması, sigortalı
borçlarının aff edi lmes-i ve erken eınekl i 1 ik düzenlemeleri gibi
nedenler etkili olmu$tur.
Bag-Kur'un, bu eksiklik ve aksaklıkları bir an önce
gidermesi ve saglık sigortası yardımlarınında, daha nitelikli ve
kapsamlı hale getirilmesi durumunda güvencesi ve saygınlıgı
artacaktır.
Bu araştırma, Bag-Kur saglık sigortasından
yaralananların saglık yardımı alırken karşılaştıkları sorunları,
bu sorunların çözümü için sigortalıların aldıkları hizmetlere
ilişkin degerlendirmeleri ve önerilerini ortaya koymak amacıyla
düzenlenmiştir.
Bag-Kur Ankara tl Müdürlügü kapsamında bulunan
sigortalılardan; Kuruma saglık yardımı talepleri için gelenlere ve
sigortalıların saglık hizmeti almak için başvuruda bulundukları
Ankara Hastanesi ile Ankata Trafik Hastanesinde yürütülen bu
araştırmanın evrenini, yaklaşık 40 bin sigortalı oluşturmasına
ragmen, 157 aktif ve 43 aylık alan olmak üzere, toplam 200 sigortalıya ulaşılabilmiştir.
Araştırmada; yukarıda belirtilen konuların ortaya
konulabilmesi için araştırmacı tarafından geliştirilen ve uzman
kanısı alınarak hazırlanan anket formu kullanılmıştır. Toplanan
verilerin değerlendirilmesi için, frekans ve yüzde oranları
yapılmıştır.
Araştırma sonucunda, elde edilen veriler irdelenerek
yorumlanmış ve konuya, öneriler getirilmiştir.
kapsamına almıştır. 1992 yılı itibariyle, 2 milyon 200 bin prim
ödeyen aktif sigortalısı ve 650 bin aylık alan sigortalısı
bulunmaktadır. Bag-Kur Tarım Sigortası kapsamında olanlara henüz

Abstract:
In Turkey Pensions Fund CT.C. Emekli Sandı􀂓ı >, Social
lnsurances Institution (Sosyal Sigortalar Kurumu ) and Selfemployed
Insurance CBag-Kur) grant social security for
employees,
institution
government officials and self-empployed persons. Each
depending on its legal system provide insurance
benefits for the purpose of old-age, death, invalidity and
sickness risks. However, there is a choas among these instutions
in respect of their insurance scope.
The number of persons covered under social insurances in
Turkey is 32 million which its 56 % of total population. However,
44 percent of population is not covered under social insurances.
There are serious problems for the_ persons who have health
insurance such as benefit conditions, service quality, health
care and its standards. The limitation of health insurance scope
for certain people such as employee, oficial and self-employed
contributors is inefficient end unsuccessful example. General,
legal and compulsory health insurance which is as a crucial
circle of social security link must be quickly implemented in our
country.
Self-employed Persons fund CBag-Kur) is established far
Self-emloyed persons to provide health insurance in addition to
grand old-age> invalidity and death insurance. By 1992 it has
2.200.000 active contributor who pay insurance premium and 650.000
person who take pension. It has not provided health insurance far
insured persons who are under agricuture insurance category. The
conditions which are written in self-employed persons law must
be provided in order to get benefit from health insurance.
The initial reason of Bag-Kur economic crisis is that
the resources of institution had been reduced by the times. The
other reasons of this crisis as follows: The clumsy management of
Bag-Kur, the continuous interference of political government, the
lack of autonomy and no regulations to encourage and incentive
for persons for paying premiums, forgiveness of insurance debt
penalties and regulations for the early pensionary are effective
reasons of the crisis.
If it overcomes these disorders and defeciencies and
improve
quality,
health insurance premiums in way of more extensive
the institution will be increased its credibility
regardness.
and
and
This research is made to conclude an evaluation and to
give suggestions in order to provide solution for problems facing
the insured persons while they are getting health care benefits.
There are 40.000 insured peo􀁛le registered in Ankara area
and those people apply to get health care in Ankara Hospital and
Ankara Emergency & Traffic Hospital. Although the scope of this
research is extensive to 40.000 insured people we could ask for
2012! people who consist af 157 active insured and 43 pcnsioner.
A puestionnaire form which is prepared by researcher with
senior assistance used to explain problems which are mentioned
above. A proportional calculation wa.s used in order to interprete
the collected data.
Collected data wa.s examined, interpreted and various
suggestions are made at the end of the study.