Fıstık dış kabuğu biyokömürünün tınlı topraklarda nitrat ve amonyum yıkanması üzerine olan etkisinin belirlenmesi
Determination of the effect of pistachio outer shell biochar on nitrate and ammonium ın loamy soils
Yazar: MEHMET DEMİRHAN
Danışman: PROF. DR. SALİH AYDEMİR
Harran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Azotlu gübrelerin kök etki alanının altına yıkanarak yeraltı sularına karışmasını engellemek, azotlu gübrelerin kullanım etkinliği ve yeraltı sularında nitrat kirliliğinin azaltılması açısından oldukça önemlidir. Bu çalışma orta bünyeli bir toprağa farklı dozlarda fıstık dış kabuğu biyokömürü uygulamasının, topraklardan nitrat (NO3-) ve amonyum (NH4+) yıkanmalarına etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. İki farklı dozda (%1.5 ve %3) fıstık dış kabuğu biyokömürü ve kontrol uygulamasını kapsayan yıkama çalışması 3 tekerrürlü olarak 35 cm uzunluğundaki PVC borularda yapılmıştır. Çalışmamızda azotlu gübreleme her kolon için Amonyum Nitrat gübresi ile 16 kg/da olarak uygulanmıştır. Sulama damla şeklinde ve 6 defa da verilmiştir. Her sulama sonunda sızan su 1 hafta süreyle toplanmış ve bunlarda NO3- ve NH4+ konsantrasyonları ile pH ve EC değerleri  belirlenmiştir. Çalışma sonuçlarına göre, haftalık sızan suyun NO3- ve NH4+ konsantrasyonu biyokömür uygulamalarında kontrol uygulamasına kıyasla önemli düzeyde düşmüştür ve aralarındaki fark istatistiki açıdan önemli bulunmuştur (p<0.05). Nitrat ve amonyum yıkanmasını en fazla azaltan uygulama, tüm yıkama dönemleri için %3 biyokömür dozu olmuştur. Yıkamalar sonunda kolonlarda ki en yüksek nitrat konsantrasyonu kontrol uygulamasında belirlenmiştir. Yıkamanın ilk haftasından son haftasına doğru tüm uygulamalarda pH ve EC değerinin düştüğü gözlenmiş ve 6 hafta sonunda yıkanan tüm süzüklerin pH ve EC değerlerinin ortalamasına göre uygulamalar arasında fark görülmemiştir. Çalışma sonuçları genel olarak göstermiştir ki, fıstık dış kabuğu biyokömür uygulamaları orta bünyeli topraklardaki azotlu gübre uygulamalarından kaynaklı nitrat yıkanma kayıplarını yaklaşık % 46 oranında düşürebilme potansiyeline sahip olmaktadır. Buna karşın amonyum kayıpları önemli bir etkiye sahip olmamıştır.

Abstract:
Preventing nitrogen fertilizers from entering groundwater by washing under the root effect area is very important in terms of the effectiveness of nitrogen fertilizers and reducing nitrate pollution in groundwater. This study was conducted to determine the effect of the application of different doses of peanut outer shell biocomper on the washing of nitrate (NO3-) and ammonium (NH4+) from soils in a medium soil. Two different doses (1.5% and 3%) of peanut outer shell biocompatible and control application covering the washing work was done in 35 cm long PVC pipes with 3 repetitions. In our study, nitrogen fertilization was applied for each column with ammonium nitrate fertilizer as 16 kg/da. Irrigation is given in the form of drops and 6 times. At the end of each irrigation, the leaking water was collected for 1 Week and NO3- and NH4+ concentrations and pH and EC values were determined. According to the results of the study, the concentration of NO3- and NH4+ of weekly leaked water decreased significantly in biocomper applications compared to control applications, and the difference between them was statistically significant. The application that reduced nitrate and ammonium washing the most was a 3% biocomper dose for all wash periods. At the end of the washes, the highest nitrate concentration in the columns was determined in the control application. From the first week to the last week of washing, pH and EC values were observed to decrease in all applications, and no difference was observed between applications according to the average pH and EC values of all filters washed at the end of 6 weeks. Research results have generally shown that peanut outer shell biocomper applications have the potential to reduce nitrate washout losses caused by nitrogen fertilizer applications in medium-sized soils by about 46%. However, ammonium losses did not have a significant effect.