Etlik damızlıklarda yaş ve yumurta ağırlığının yumurta kalitesi, sarı kesesi emilimi, embriyo gelişimi ve kuluçka sonuçları üzerine etkisi
Effect of broiler breeder age and egg weight on egg quality, yolk sac absorption, embryo development and incubation results
Yazar: ARDA SÖZCÜ
Danışman: PROF. DR. ÜMRAN ŞAHAN
Uludağ Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zooloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, etlik damızlıklarda yaş ve yumurta ağırlığının yumurta kalitesi, sarı kesesi emilimi, embriyo gelişimi ve kuluçka sonuçları üzerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür.
Araştırmada, 36 ve 52 haftalık yaştaki Ross 308 et tipi damızlık sürülerinden aynı zamanda elde edilen yumurtalar kullanılmıştır. Her iki sürüye ait yumurtalardan; 58-63 g (normal) ve 64-69 g (büyük) olmak üzere iki ağırlık grubu oluşturulmuştur. Yumurta dış ve iç kalite özelliklerinin belirlenmesi için her iki yaşa ait iki ağırlık grubundan toplam 100 adet yumurta, kuluçka parametrelerinin belirlenmesi için ise toplam 3 000 adet yumurta kullanılmıştır. Kuluçka döneminin 14. ve 18. günlerinde yaş ve ağırlık gruplarından toplam 100 adet yumurta açılarak embriyonun sarı kesesi emilimi, embriyo ağırlığı, uzunluğu ve bacak uzunluğu belirlenmiştir. Elde edilen bu verilerden, sarı kesesi emilim oranı ve embriyo ağırlık oranı hesaplanmıştır. Çıkış günü, yaş ve ağırlık gruplarını temsil eden toplam 100 civcivde; civciv ağırlığı, uzunluğu, bacak uzunluğu, kalıntı sarı kesesi ağırlıkları belirlenmiştir. Çıkış sonrası 3.günde ise, yaş ve ağırlık gruplarından rastgele 100 civciv alınarak, civciv ağırlığı ve kalıntı sarı kesesi ağırlıkları belirlenmiş ve sarı kesesiz civciv ağırlığı ile sarı kesesiz civciv ağırlık oranı hesaplanmıştır.
Çalışmada elde edilen verilerin değerlendirilmesi sonucu; damızlık yaşının artışıyla, kabuk oranı ve sarı oranının arttığı, ak oranının düştüğü belirlenmiştir (P<0,05). Yumurta ağırlığının artışıyla, kabuk oranı ve sarı oranın azaldığı, ak oranının arttığı saptanmıştır (P<0,01).
Kuluçkanın 18.gününde, 52 haftalık sürünün embriyolarında sarı kesesi emilimi ve emilim oranının daha yüksek olduğu belirlenmiştir (P<0,01). Yumurta büyüklüğüne göre yapılan değerlendirme sonucunda ise büyük yumurtalardaki embriyolarda sarı emilim oranı daha düşük bulunmuştur (P<0,01). 52 haftalık sürünün büyük yumurtalarına ait embriyoların daha ağır ve daha uzun olduğu saptanmıştır (P<0,01). Çıkış günü ise, 36 haftalık sürünün civcivlerinde sarı kullanımının daha düşük (P<0,01) ve civcivlerin daha hafif ve daha kısa olduğu belirlenmiştir. Yumurta büyüklüğünün etkisi incelendiğinde ise, büyük yumurtalardaki civcivlerin sarı kullanımının daha yüksek (P<0,01) ve bu yumurtalardan çıkan civcivlerin normal ağırlıktaki yumurtalardan çıkan civcivlere göre daha ağır ve daha uzun olduğu bulunmuştur (P<0,01).
Döllülük oranı, çıkış gücü ve kuluçka randımanının sürü yaşının artışıyla azaldığı saptanmıştır (P<0,05). Erken ve orta dönem embriyo ölüm oranları, kontamine yumurta oranı ve ıskarta civciv oranının 52 haftalık sürüde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (P<0,05).

Abstract:
This study was carried out with the aim of determining the effects of breeder age and egg weight on egg quality, yolk sac absorption, embryo development and incubation results.
In the study, eggs obtained at the same time from 36 and 52 week of age of Ross 308 broiler breeder flocks were used. The eggs of each flock were divided into two weight groups as 58-53 g (normal) and 64-69 g (large). A total of 100 and 3000 eggs from each breeder age and egg weight were used for determination of external and internal egg quality and incubation parameters. On days 14 and 18 of incubation, a total of 100 eggs from each breeder age and egg weight were opened for determination of yolk sac absorption, embryo weight, length and leg length. Relative yolk sac absorption and relative embryo weight were calculated with the obtained datas. On hatching day, a total of 100 chicks representing the breeder age and egg weight groups were sampled to determine for chick weight, length, leg length and residual yolk sac weight. After hatching on day 3, a total of 100 chick from each breeder age and egg weight were sampled to determine chick weight and residual yolk sac weight and yolk-free chick weight and relative yolk-free chick weight were calculated.
As a result of this study, as breeder age increased, shell ratio and yolk ratio increased, whileas albumen ratio decreased (P<0,05). Otherwise, as egg weight increased, the shell ratio and yolk ratio decreased but the albumen ratio increased (P<0,01). 
On day 18 of incubation, the higher yolk sac absorption and relative yolk sac absorption were in embryos from 52 wk of age flock (P<0,01). In the assessment of egg weight, the lower relative yolk sac absorption was in embryos from large eggs (P<0,01). The embriyo weight and longer embryo lenght were higher in embryos of large eggs from 52 wk of age flock (P<0,01). On hatching day, the lower yolk sac utilisation and chick weight and the shorter chick length were in chicks from 36 wk of age flock (P<0,01). In the investigation of the effect of egg weight, the highr yolk utilisation and the heavier chick weight and longer chick length were in chicks from large eggs compared to normal eggs (P<0,01).
Fertility, hatchability of fertile eggs and hatchability of total eggs decreased as increasing of breeder age (P<0,05). The early and mid term embryonic mortalities, contaminated eggs ratio and cull chick ratio were higher in 52 wk of age breeder flock (P<0,05).