Tiroid oftalmopatisi olan hastaların optik koherens tomografi ile çekilen retina sinir lifi, maküla ve optik disk filmlerinin kontrol grubuyla karşılaştırılması
Comparison of retinal nerve fiber, macula and optic disc films taken by optic coherence tomography (OCT) between patients with thyroid-associated ophthalmopathy (TAO) and control group.
Yazar: OSMAN SAYIN
Danışman: PROF. DR. NURŞEN ARITÜRK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Göz hastalıkları = Eye diseases ; Makula dejenerasyonu = Macular degeneration ; Optik disk = Optic disk ; Optik sinir = Optic nerve ; Retina = Retina ; Sinir lifleri = Nerve fibers ; Tiroid bezi = Thyroid gland ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
AMAÇ: Tiroid ilişkili oftalmopatisi (TİO) olan hastalarda göz içi basınç değişiklikleri ve optik koherens tomografi (OKT) ile çekilen retina sinir lifi, maküla ve optik disk filmlerinin kontrol grubuyla karşılaştırılması.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı Oküloplasti Birimi'ne üniversitemiz Dahiliye Endokrinoloji Bölümü tarafından tiroid patolojisi tanısı konularak göz tutulumu için gönderilen ve TİO'si olan 66 hastanın 132 gözü ve tamamen sağlıklı 36 bireyin 72 gözü alındı. Çalışmaya alınan tüm gözlerin en iyi düzeltilmiş görme keskinliği, renkli görme, biyomikroskopik ön segment muayenesi, "Goldmann Aplanasyon Tonometresi" ile göz içi basıncı (GİB) ölçümü, dilate fundus muayenesini içeren detaylı oftalmoskopik muayenesi yapıldı. Hertel ekzoftalmometre ile propitoz derecesi belirlendi. OKT ile optik disk, peripapiller retina sinir lifi ve maküla filmleri çekildi. Tüm değerler hasta ve kontrol grubu arasında karşılaştırıldı. Tiroid hastalığı tanısı koyulmasından oftalmopati görülen zamana kadar geçen süre, NOSPECS ve klinik aktivite skoru ile değerler arasında korelasyon olup olmadığı araştırıldı.
BULGULAR: Çalışmaya alınan tüm gözlerde görme keskinliği snellen eşeli ile 10/10 (logMAR=0) olup renkli görme, ön ve arka segment muayene bulguları doğal idi. TİO ve kontrol grubu arasında demografik özellikler açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0.05). TİO ve kontrol grubunda GİB ortalamaları sırasıyla 14.3±2.7mmHg, 12.9±1.9mmHg, propitoz değerleri ise sırasıyla 19.1±3.0mm, 15.2±1.2mm olup aradaki farklar istatistiksel olarak anlamlı idi (p<0.05). TİO ve kontrol grubunun ortalama retina sinir lifi kalınlığı (RSLK) sırasıyla ortalama 98.3±29.4µm, 101.7±30.4µm olup aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı değil iken (p>0.05), ortalama maküla kalınlığı sırasıyla ortalama 239.3±29.8µm, 246.6±31.8µm olup aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı idi (p=0.000). TİO ve kontrol grubunda ortalama RSLK ve ortalama maküla kalınlık değerleri açısından sağ ve sol göz arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0.05). Tüm gözler değerlendirildiğinde TİO grubunda kontrol grubuna göre alt RSLK ve tüm maküla değerlerinde incelme, disk alanında ve C/D alan oranında ise artış olduğu saptandı (p<0.05). Tiroid hastalığı tanısı koyulmasından oftalmopati görülen zamana kadar geçen ortalama süre, NOSPECS ve klinik aktivite skoru ile değerler arasında anlamlı korelasyon olmadığı görüldü.      
SONUÇ: TİO olan hastalarda GİB, disk alanı ve C/D alan oranında artış saptanırken maküla ve peripapiller RSLK değerlerinde azalma görülmektedir. NOSPECS, klinik aktivite skoru ve oftalmopati gelişene kadar geçen süre değerleri etkilememektedir.

ANAHTAR KELİMELER: Tiroid ilişkili oftalmopati, retina sinir lifi kalınlığı, optik disk, maküler kalınlık, optik koherens tomografi

Abstract:
PURPOSE: Comparison of intraocular pressure changes and retinal nerve fiber, macula and optic disc films taken by optic coherence tomography (OCT) between patients with thyroid-associated ophthalmopathy (TAO) and control group. 

MATERIAL AND METHOD: 132 eyes of 66 patients who were sent to Ondokuz Mayıs University Faculty of Medicine, Department of Ophthalmology Oculoplastics Unit for ocular involvement from Internal Medicine Endocrinology Department with a diagnosis of thyroid pathology and 72 eyes of 36 healthy controls were included in the study. All the eyes included in the study received detailed ophthalmoscopic examination which included best-corrected visual acuity, color vision, biomicroscopic anterior segment examination, intraocular pressure (IOP) measurement with "Goldmann Applanation Tonometry" and dilated fundus examination. Proptosis level was determined through Hertel exophthalmometer. Optic disc, peripapillary retinal nerve fiber and macula films were taken with OCT. All the values were compared between the patient and the control group.  Correlation was checked between the values and the time that passed between the diagnosis and occurrence of ophthalmopathy, NOSPECS and clinical activity score.
FINDINGS: All the eyes in the study had a visual acuity of 10/10 (logMAR=0) with snellen scale and their color vision, posterior and anterior segment examination findings were normal. No statistically significant difference was found between the TAO and control group in terms of demographic characteristics (p>0.05). For TAO and control groups, IOP mean values were 14.3±2.7mmHg, 12.9±1.9mmHg  while proptosis values were 19.1±3.0mm, 15.2±1.2mm, respectively and the differences were statistically significant (p<0.05). Mean values for retinal nerve fiber thickness (RNFT) of TAO and control groups were 98.3±29.4µm, 101.7±30.4µm respectively, however, the difference was not significant (p>0.05) while mean values for macula thickness were  239.3±29.8µm, 246.6±31.8µm respectively and the difference was statistically significant (p=0.000). TAO and control group did not have a statistically significant difference in right and left eyes in terms of RNFT and mean macula thickness values  (p>0.05). When all the eyes were examined, it was found that TAO group had thinning in lower RTNF and all macula values and an increase in disc area and C/D area ratio when compared with the control group (p<0.05). No significant correlation was found between the values and the time that passed between the diagnosis of thyroid and occurrence of ophthalmopathy, NOSPECS and clinical activity score.
RESULT:In patients with TAO, an increase was found in IOP, disc area and C/D area ratio while a decrease found in the macula and peripapillary RNFT values. NOSPECS, clinical activity scores and the time up to the development of ophthalmopathy do not affect the values.

KEY WORDS: thyroid-associated ophthalmopathy, retinal nerve fiber thickness, optic disc, macular thickness, optical coherence tomography