Yönetici davranışlarının öğretmenlerin mesleki sosyalleşmelerine etkisi
The effect of administrator behaviors on teachers' professional socialization
Yazar: SEDAT DURGUT
Danışman: PROF. DR. SADIK KARTAL
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Mesleki sosyalleşme = Professional socialization ; Okul yöneticileri = School administrators ; Sosyalleşme = Socialization ; Yönetici davranışı = Manegerial behavior ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın amacı, okul müdürü ve öğretmen görüşlerine göre okul müdürlerinin yönetim boyutunda sergiledikleri tutum ve davranışlarının öğretmenlerin mesleki sosyalleşmelerine olan etkisinin incelenmesidir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden olan durum analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma kolay ulaşılabilir örneklem yoluyla Isparta ilinde bulunan her okul kademe türünden gönüllü 20 okul müdürü ve 80 öğretmenle görüşme tekniğinin ilkeleri göz önünde tutularak yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak mesleki sosyalleşme alanyazın kapsamında müdür ve öğretmenlere yönelik ayrı ayrı hazırlanan yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Veriler birebir görüşme ile ses kaydı ve not alma tekniğiyle kayıt altına alınmıştır. Alınan cevaplar betimsel analiz yöntemiyle yorumlanmış ve elde edilen veriler arasında anlamlı benzerlikler olduğu gözlenmiştir. İçerik analizi yöntemiyle benzer verilerden temalar oluşturulmuş ve temalar araştırma soruları ile tablolarda gösterilmiştir. Tablolardaki veriler yüzde (%) ve frekans (f) gibi istatistiksel ifadeler kullanılarak açıklanmıştır. Katılımcıların bazı cevapları doğrudan alıntı olarak araştırma sorularının altında sunulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre okul müdürlerinin eğitimdeki yenilikleri okullarına uyarlama kapsamında genellikle öğretmenlerini motive etme, yenilikleri paylaşma ve birlikte değerlendirme davranışları sergiledikleri ortaya çıkmıştır. Okul müdürlerinin öğretmenlere yönelik sergiledikleri ödül ve motivasyon, tecrübelerini paylaşma, mesleki eğitimlere yönlendirme gibi davranışlar onların mesleki uyum ve gelişimlerini olumlu etkilediği bulunmuştur. Okul müdürlerinin öğretmenlerin mesleki uyum ve gelişimlerini olumsuz etkileyen davranışları da; eşitsizlik, yeniliklere kayıtsız kalma, kendini üstün görme davranışları oldukları görülmüştür. Okul müdürlerinin, mesleğe yeni başlayan öğretmenlerin mesleki sosyalleşmelerine yönelik tecrübelerini paylaşma, çalışmalarını destekleme ve takdir etme, mesleki bilgilendirme davranışları sergiledikleri; başka bir kurum veya okuldan gelen öğretmenlerin sosyalleşmelerine yönelik ise okul hakkında bilgilendirme, uyum ve sosyalleşme konusunda çalışmalar yapma, yardımcı olma ve rol verme davranışları gösterdikleri sonucuna ulaşılmıştır. Okul müdürlerinin yetersiz öğretmenlere yönelik genellikle eğitsel çalışmalar düzenleme, iletişim kurma ve rehberlik etme davranışları gösterdiği görülmüştür. Ayrıca öğretmenlerin yetersiz kaldıkları durumda okul müdürlerinden en çok sınıf düzenlemesi, materyal temini, tavsiye, öğretim yöntem ve teknikleri konusunda destek aldıkları sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the effect of school principals' attitudes and behaviours on the professional socialization of teachers according to the opinions of the principal and teachers. In this study, the situation analysis technique, one of the qualitative research methods, was used. The research was conducted by taking into account the principles of interview technique with 20 volunteer school principals and 80 teachers from each school grade type in Isparta, with an easily accessible sample. As a data collection tool, structured interview forms prepared separately for principals and teachers within the scope of professional socialization literature were used. The data were recorded using face-to-face interviews with voice recording and note taking technique. The answers received were interpreted with the descriptive analysis method and it was observed that there were significant similarities between the obtained data. Themes were created from similar data using the content analysis method, and themes were shown in the research questions and tables. The data in the tables are explained using statistical expressions such as percentage (%) and frequency (f). Some of the answers of the participants are presented as direct quotations under the research questions. According to the results of the research, it has been revealed that school principals generally exhibit the behaviours of motivating their teachers, sharing innovations and evaluating them together within the scope of adapting the innovations in education to their schools. It was found that behaviours such as the rewards and motivation of the school principals towards teachers, sharing their experiences and directing them to vocational training positively affect their professional adaptation and development. The behaviors of school principals that negatively affect teachers' professional adaptation and development; inequality, indifference to innovations, and arrogance. School principals share their experiences of professional socialization of new teachers, support and appreciate their work, and exhibit professional informative behaviours; It was concluded that teachers coming from another institution or school showed the behaviours of informing about the school, working on adaptation and socialization, helping and giving role to socialize. It has been observed that school principals generally conduct educational studies for inadequate teachers, communicate and guide them. In addition, it was concluded that in cases where teachers were insufficient, they received support from school principals mostly for classroom arrangement, material procurement, advice, teaching methods and techniques.