Repeat breeder ineklerde tohumlama sonrası progesteron, hCG ve progesteron+hCG uygulamasının gebe kalma oranları üzerine etkisi
Effect of progesterone, hCG and progesterone+hCG treatment after artificial insemination on conception rates in repeat breeder cows
Yazar: HASAN ALKAN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN ERDEM
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Jinekoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Dölleme = Insemination ; Gebelik = Pregnancy ; Gonadotropinler = Gonadotropins ; Koryonik gonadotropinler = Chorionic gonadotropins ; Progesteron = Progesterone ; İnekler = Cows

Özet:
Sunulan çalışmanın amacı, repeat breeder ineklerde tohumlama sonrası progesteron ve hCG uygulaması ile luteal fonksiyon desteklenerek; plazma progesteron düzeyinin artırılması, embriyonik ölüm oranlarının azaltılması ve dolayısıyla gebe kalma oranlarının artırılmasıdır.
Çalışma materyalini; en az bir kez doğum yapmış, 10 yaşından küçük, seksüel siklusları düzenli olan ve rektal palpasyon/ultrasonografik muayenelerde genital sisteminde herhangi bir sorun tespit edilmeyen, en az 3 kez tohumlandığı halde gebe kalmamış, 169 baş sağlıklı, Holstein ırkı inek oluşturdu. Çalışmaya dahil edilen ineklere PGF2α ön senkronizasyonuyla birlikte ovsynch östrus senkronizasyon programına uygulandı. Senkronizasyon bitiminde sabit zamanlı olarak tohumlanan inekler (0. gün) inekler 4 eşit gruba ayrıldı. Birinci gruba (Progesteron grubu, n=40) dahil edilen ineklere, 84. saatte (3,5. günde) vaginaya PRID yerleştirildi ve 9. günde vaginadan uzaklaştırıldı. İkinci gruba (hCG grubu, n=40) dahil edilen ineklere 7. günde hCG kas içi uygulandı. Üçüncü grup (Progesteron+hCG grubu, n=40) hayvanlara ise progesteron ve hCG uygulamaları kombine edilerek yapıldı. Dördüncü gruptaki (Kontrol grubu, n=40) hayvanlara herhangi bir uygulama yapılmadı. Tüm ineklerden progesteron düzeyinin değerlendirilmesi amacıyla 3.5, 7, 12 ve 18. günlerde olmak üzere 4 kez kan örneği alındı. Tohumlanan ineklerin gebelik muayeneleri 30. günde real time ultrasonografi ile yapıldı. Ultrasonografik muayenede gebe kalma oranı Grup I'de %40,47; Grup II'de %37,50; Grup III'te %44,44 ve Grup IV'te ise %30,95 olarak belirlenmiştir (p>0,05). Yapılan progesteron ölçümlerinde tüm gruplarda tohumlama sonrası 3,5. günde progesteron düzeyi <2 ng/ml'nin altında olan inek oranı oldukça yüksek bulunmuştur. Bu oran Grup I'de %69,05; Grup II'de %75,0; Grup III'te %68,88; Grup IV'te ise %73,80 olarak belirlenmiştir. Bu oranlar repeat breeder ineklerde gebeliğin erken dönemlerinde progesteron düzeylerinin düşük olduğunu göstermektedir. Ayrıca kontrol grubunda tohumlama sonrası 3,5. günde progesteron düzeyi <2 ng/ml olan ineklerde gebe kalma oranı diğer gruplara göre daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Grup I'de ise progesteron düzeyi <2 ng/ml'nin altında olan ineklere progesteron takviyesi yapılmasının olumlu etki oluşturduğu tespit edilmiştir (p<0,05).
Sonuç olarak repeat breeder ineklerde tohumlama sonrası hormon uygulamalarının gebe kalma oranını istatistiki olarak artırmamasına rağmen hormon takviyesi yapılan gruplarda gebe kalma oranı kontrol grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. Dolayısıyla tohumlanan hayvanlarda 3,5. günde progesteron düzeyi belirlenmesi, seviyesi düşük bulunan hayvanlara hormonal destek sağlanmasının hem repeat breeder inek oranının düşmesine hem de sürüdeki gebelik oranının artmasına olanak sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of the present study was to support the luteal function with progesterone and hCG treatment following insemination in repeat breeder cows; thereby increasing the level of plasma progesterone, reducing embryonic death rates and thus increasing conception rates.
Study material was consisted of 169 healthy Holstein breed cows who had at least one birth, were under 10 years of age, had regular sexual cycles and had no problems in the genital system in rectal palpation / ultrasonographic examinations, were not pregnant despite inseminated at least 3 times. The cows included in the study were applied to the ovsynch estrus synchronization program with PGF2α pre-synchronization. At the end of the synchronization, the cows inseminated at fixed time (day 0) were divided into 4 equal groups. The cows included in the first group (Progesterone group, n = 40), PRID were placed in the vagina at the 84th hour (day 3.5) and removed from the vagina on the 9th day. In the second group (hCG group, n = 40), hCG was administered intramuscularly on the 7th day. In the third group cows (Progesterone + hCG group, n = 40) were combined with progesterone and hCG applications. In the fourth group (control group, n = 40), no application was made to the animals. In order to evaluate the progesterone level of all cows, blood samples were collected 4 times on 3.5, 7, 12 and 18 days. Pregnancy examinations of the cows were performed by real time ultrasonography on the 30th day. In ultrasonographic examination, the conception rate was 40.47% in Group I; 37.50% in Group II; 44.44% in Group III and 30.95% in Group IV (p> 0.05). In progesterone measurements, the ratio of cows with progesterone levels <2 ng / ml was found to be quite high in all groups on day 3.5 after insemination. This rate was determined as 69.05% in Group I; 75.0% in Group II; 68.88% in Group III and 73.80% in Group IV. These rates indicate that progesterone levels are low in the early stages of pregnancy in repeat breeder cows. In the control group, the cows with progesterone levels <2 ng / ml were found to be lower in the control group at day 3.5 than the other groups (p <0.05). In group I, progesterone concentration was found to have a positive effect on cows with progesterone levels <2 ng / ml (p <0.05). 
In conclusion, although the conception rate of post-insemination hormone treatments did not increase the rate of conception in repeat breeder cows statistically, conception rate was higher in the hormone applied groups than the control group. Therefore, the determination of the level of progesterone on the day 3.5 in the inseminated animals is expected to provide the hormonal support to the animals with low levels, allowing both decrease the rate of repeat breeder cow and increase the rate of pregnancy in the herd.