Neopsikanaliz bağlamında bir tasavvuf hikayesinin incelenmesi
The investigation of sufistic stories in terms of neopsychoanalysis
Yazar: AHMET RAGIP ÖZPOLAT
Danışman: Y.DOÇ.DR. CANANİ KAYGUSUZ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
IV ÖZET YÜKSEK LİSANS TEZİ NEO-PSİKANALİTİK BAĞLAMDA BİR TASAVVUF HİKAYESİNİN İNCELENMESİ Ahmet R. ÖZPOLAT Danışman: Yrd. Doç. Dr. Canani KAYGUSUZ 2005 - Sayfa: 84+VIÎI Jüri: Prof. Dr. Sırrı AKBABA Doç. Dr. Adnan ÖMERUSTAOĞLU Yrd. Doç. Dr. Canani KAYGUSUZ Bu çalışmada kültürel kimliklerin kendi kodlarını barındırdığı düşünülen yüzyıllar boyunca süregelen ve Anadolu topraklarında da yaşayan halkların bilinçdışı arzu ve isteklerini taşıdığı varsayılan hikaye ve efsanelerden hareket edilerek tasavvufı gelenekten gelen bir hikaye neopsikanalitik kavramlarla incelenmeye çalışılmıştır. Bunun yanı sıra bir kültürün hikayeleri, görünen anlamın ötesinde örtülü mesajlara sahiptir ve bu mesajlar hikayenin ait olduğu kültürün bilinç dışı arzu ve isteklerini yansıtmaktadır. Çalışmada psikanalizin tarihsel gelişim süreci ele alınmış, tasavvufı düşüncenin insan anlayışına değinilmiş, neopsikanaliz ve tasavvufı felsefenin benzer yanlarına vurgu yapılmış ve bir tasavvuf hikayesi neo-psikanalitik bakış açısıyla incelenmiştir. İncelenen tasavvuf hikayesinden de hareketle şu sonuçlara ulaşılmıştır; 1- Hikaye kurgusunda özellikle vurgu yapılan rüyaların aslında 19. yüzyılda Freud tarafından öne çıkarılmadan önce de tarihsel süreçte önemli olduğu ve insanın kendiliğinden ayrı tuttuğu kısımların özellikle rüyalarda sembolik anlatım bulduğu görülmüştür. 2- Her ne kadar farklı kültürel alt yapılara sahip olsalar da neopsikanalitik teorinin ve tasavvuf felsefesinin insan gelişimine bakışları açısından benzer yanlarının olduğu görülmüştür. 3- Yine farklı bir kültüre ait hikayenin örtülü anlatımları neopsikanalitik kavramlarla incelendiğinde kültürel efsane ve hikayelerin aslında o kültürün bireylerinin sağlıklı gelişmesi için gerekli tavsiye ve öğütleri bünyesinde barındırdığı görülmüştür.

Abstract:
V ABSTRACT MASTER THESIS THE INVESTIGATION OF A SUFISTIC STORY IN TERMS OF NEO-PSYCHOANALYSIS Ahmet R. ÖZPOLAT Supervisor: Assistant Prof. Canani KAYGUSUZ 2005 - Page: 84+ VIII Jury: Prof. Dr. Sırrı AKBABA Assoc. Prof. Dr. Adnan ÖMERUSTAO?LU Assistant. Prof. Canani KAYGUSUZ In this study, a story coming from a sufistic tradition in the light of the stories and myths which were thought that cultural identities include their own codes and have lasted for centuries, and which were supposed to have unconscious wishes and desires of the habitants of Anatolia was attempted to scrutinize through neo-psychoanalytical concepts Moreover, the stories of any culture have some subtle messages apart from the apparent meaning, and these messages reflect the unconscious wishes and desires of the culture to which they belong. In the study, the historical development process of psycho-analysis, the human consideration of sufistic thought were mentioned, the similar points of neo-psychoanalysis and sufistic philosophy were focused, and a sufistic story was investigated in terms of neo- psychoanalytical view. In the light of this investigation, the results below were reached: 1. As for the fiction of the story, it is seen that, the dreams that were highlighted had been in fact important in terms of historical process before Freud emphasized in the 19.century and the concepts that were considered different spontaneously by human occupied a special symbolic telling in dreams. 2. It was reached that, though they have different cultural sub-structures, neo- psychoanalytical theory and sufistic philosophy, in fact, have similar points in terms of their views of human development. 3. Also, when the subtle expressions of a story, which belongs to a different culture, are examined through neo-psychoanalytical concepts, it is seen that cultural myths and stories include some necessary advice for a healthy development of that culture's members.