Hayvan destekli uygulamanın acil serviste yatan çocuklarda korku üzerine etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma
The effect of animal-assisted intervention on fear in children in the emergency department: A randomized controlled trial
Yazar: GÜLMELEK YILMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUKADDES DEMİR ACAR
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Amaç: Bu çalışmada acil serviste yatan çocukların korkuları üzerine hayvan destekli uygulamanın etkisinin belirlenmesi amaçlandı.
Materyal ve Metot: Araştırmanın evrenini Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Hastanesi Çocuk Acil Servisinde müşahede alanında yatan çocuklar oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise araştırmaya dahil edilme kriterlerini taşıyan ve yaş grubu 5-7 olan çocuklardır (müdahale:35, kontrol:35). Veriler, örneklem büyüklüğüne ulaşana kadar Nisan-Haziran 2023 tarihleri arasında basit randomizasyon yöntemi ile toplanmıştır. Araştırmada ön-test ve son-test olarak Çocuk Korku Ölçeği (ÇKÖ) ve Çocuklarda Hemşirelik Girişimleri ve Kullanılan Materyallere Karşı Korku Ölçeği (ÇHGKMKKÖ) uygulanmıştır. Müdahale grubunda hayvan destekli müdahalede japon balığı kullanılırken, kontrol grubunda rutin bakıma devam edilmiştir. Veriler, yazılım paketi ile değerlendirilmiştir. 
Bulgular: Müdahale ve kontrol grubunun %51,4'ü kızdır ve müdahale grubunun %20'si, kontrol grubunun %17,1'i evcil hayvan beslemektedir. Müdahale ve kontrol grubundaki çocukların ve ebeveynlerin tanımlayıcı özellikleri, ÇKÖ ve ÇHGKMKKÖ ön-test puan ortalamaları ve uygulanan hemşirelik girişimleri benzerlik göstermektedir (p>0,05). ÇKÖ son-test puan ortalamasının müdahale grubunda 0,26±0,56'ya, kontrol grubunda ise 1,09±1,22' ye düştüğü ve aralarında istatistiksel anlamlı fark olduğu bulundu (p<0,001). Müdahale grubunun ÇHGKMKKÖ toplam ve alt ölçek puan ortalamaları son-testte istatistiksel olarak ileri derecede anlamlı bir düşüş gösterdi (p<0,001), ancak kontrol grubuna göre aralarındaki fark anlamlı değildi (p> 0,05). 
Sonuç: Pediatrik acil hemşireleri, acil servisteki vakaları etkili bir şekilde tedavi etmek için korku değerlendirmesini ve yapılandırılmış kanıta dayalı hayvan destekli uygulamaları ihmal etmemelidir. Hemşirelik girişimlerinde materyal korkusunun azaltılması için çocukların gelişim düzeyine göre okullarda ve sağlık bakım ortamlarında terapötik oyunlar aracılığıyla farkındalık oluşturulmalıdır.
Anahtar Kelimeler: akvaryum balığı, çocuk acil, hayvan destekli uygulama, hemşirelik girişimleri, korku, materyal.

Abstract:
Aim: This study aimed to determine the effect of animal-assisted intervention on the fears of hospitalized children in the emergency department (ED).
Materials and Methods: The population of this research consists of children hospitalized in the observation area of Tokat Gaziosmanpaşa University Hospital Pediatric Emergency Department (ED). The sample of the research is children who meet the inclusion criteria and whose age group is 5-7 (intervention group: 35, control group: 35). Data was collected between April and June 2023 until the sample size was reached with simple randomization method. In the study, the Child Fear Scale (CFS) and The Scale of Children's Fear of Nursing Interventions and Instruments Used in Hospital (TSCFNIIUH) were applied as pre-test and post-test. While goldfish were used for animal-assisted intervention in the study group, routine care was continued in the control group. The data were analyzed using the software package. 
Results: 51.4% of the intervention and control groups are girls, and 20% of the intervention group and 17.1% of the control group keep pets. The descriptive characteristics of the children and parents in the intervention and control groups, the pre-test mean scores of the CFS and TSCFNIIUH, and the applied nursing interventions are similar (p>0.05). It was found that the post-test mean score of the Child Fear Scale decreased to 0.26±0.56 in the intervention group and to 1.09±1.22 in the control group, and there was a statistically significant difference between them (p<0.001). The mean TSCFNIIUH total and subscale scores of the study group decreased statistically and significantly in an advanced degree in the post-test (p<0.001), but the difference between them compared to the control group was not significant (p > 0.05). 
Conclusion: Pediatric emergency nurses in the hospital should not neglect fear assessment and structured evidence-based animal-assisted practices to treat cases in the ED effectively. To reduce the fear of instruments in nursing interventions, awareness should be raised through therapeutic games in schools and healthcare environments according to the development level of children.
Key Words: animal-assisted practice, fear, goldfish, material, pediatric emergency, nursing interventions.