Mentorlüğün yöneticilerin kariyer başarısına etkisi: Kocaeli ilindeki otomotiv üreticisi firmalar üzerinde ampirik bir araştırma
The effect(s) of mentorship on career success of managers: An empirical study on automotive manufacturers in Kocaeli
Yazar: ÖZGÜR DOĞAN
Danışman: PROF. DR. NİHAT ERDOĞMUŞ
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kariyer = Career ; Kariyer geliştirme = Career development ; Kariyer yönetimi = Career management ; Mentorluk = Mentoring ; Otomotiv sektörü = Automotive sector

Özet:
Mentorlük, en basit tanımıyla, daha genç ve tecrübesiz bir bireye, kişisel ve mesleki olarak yol göstericilik yapmak, şeklinde ifade edilmektedir. Bu yol göstericilik, kimi zaman kendiliğinden ortaya çıkan bireysel bir çaba, kimi zaman da bilinçli bir örgütsel uygulama şeklinde olabilmektedir. Mentorlük uygulamaları da her iki biçimde ortaya çıkabilmektedir. Örgütsel bir uygulama şeklinde düşünüldüğünde, mentor ve mentorün yardım ettiği korunan dışında, örgüt de bu ilişkiden yarar sağlayan taraflardan birisi olmaktadır.Mentorlük, psikososyal ve kariyer geliştirme şeklinde iki temel başlıkta sınıflandırılan rollere sahiptir. Yöneticilerce yerine getirilen bu rollerden hangisinin, bugün yönetici olarak çalışan bireylerin kariyer başarısı üzerinde daha etkili olduğu, bu çalışmanın temel amacını oluşturmaktadır. Kariyer başarısı kavramı, bu çalışma kapsamında, içsel kariyer başarısı ve dışsal kariyer başarısı olarak iki başlık altında ele alınmıştır. İçsel kariyer başarısı, örgütsel bağlılık, iş doyumu, kariyer doyumu, iş yaşam çatışması alt başlıklarını içermektedir. Dışsal kariyer başarısı ise, alınan terfi sayısı ve ödemelerde meydana gelen artışı içermektedir.Araştırma kapsamında Kocaeli ilinde faaliyet gösteren otomotiv üreticisi firmalarda yönetici olarak çalışan bireyler örneklem olarak seçilmiş ve açıklamalı örnekleme yöntemi ile 73 kişiden elde edilen veriler analiz edilmiştir. Oluşturulan hipotezlerin test edilmesi için korelasyon ve regresyon analizi yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, içsel kariyer başarısına ilişkin alt başlıklardan örgütsel bağlılık üzerinde, kabul etme ve doğrulama rolü ile destekleme rolünün; iş doyumu üzerinde, meydan okuyucu görevler sağlama rolü, rol model olma rolü, danışmanlık rolü ve yaş demografik değişkeninin; kariyer doyumu üzerinde, koçluk rolünün; iş yaşam çatışması üzerinde unvan demografik değişkeninin, etkili olduğu yönündeki hipotezler doğrulanmıştır. Elde edilen bu sonuçlar özetlenerek değerlendirilmiş ve üzerlerinde tartışılmıştır. Uygulamaya yönelik önerilerle çalışma sonlandırılmıştır.

Abstract:
Mentorship is basically defined as leading to a younger and unexperienced individual both individually and professionally. This leading activity may either occur as spontaneous individual effort or a concious organizational application. Mentorship applications may be seen in two types as well. When it is assumed as an organizational application, except the mentor and the proteqe helped by the mentor, organization also becomes one of the benefiting parties.Mentorship has some roles classified into two main titles as psychosocial and career development. The main object of this study is to see which role done by the managers is more efficient on the career success of the individuals who are in charge as managers today. The concept of career success is analysed under two titles as intrinsic and extrinsic career success in this study. Intrinsic career success includes organizational commitment, job satisfaction, career satisfaction, worklife conflict subtitles. Extrinsic career success includes the number of promotion and increase yielded by payments.In the framework of the study, the individuals working as managers at automobile factories in Kocaeli are chosen as the sample and the data gathered from 73 people are analysed. Corelation and regression analysis are completed to test the hypothesis. As the results of the analysis, it is justified that acceptance-and-confirmation role and sponsorship role affect organizational success; challenging assignments, role modelling, counseling role and age demographic variable affect job satisfaction; coaching role affects career satisfaction; title demographic variable affects work life conflict. These results are assessed by summarizing and discussed. The study is finished through the suggestions for the practices which will be held in future.