İmkansız üçlemenin modern versiyonu üzerine tartışmalar ışığında sermaye kontrolü bir çözüm olabilir mi?: Türkiye örneği
Can capital control be a solution in the light of the discussions on the modern version of the trilemma?: The case of Türkiye
Yazar: NURİ ÇAĞRI AKAR
Danışman: DOÇ. DR. CEMİL VARLIK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomi politikaları = Economic policies ; Makroekonomi = Macroeconomy ; Para politikaları = Monetary policies ; Sermaye hareketleri = Capital movements ; Sermaye kontrolleri = Controls of capital ; Türk ekonomisi = Turkish economy ; İmkansız üçleme = Trilemma

Özet:
Dışa açık ekonomilerin karşılaştığı temel sorunlardan biri olan Mundellci imkânsız üçleme hipotezinin günümüzde imkânsız ikileme dönüştüğüne dair literatürde çok sayıda çalışma bulunmaktadır. Literatürde, bazı çalışmalar imkânsız üçlemenin halen geçerli olduğunu savunurken bazı çalışmalar ise, imkânsız üçlemenin geçerli olmadığını ve imkânsız ikileme evrildiğini savunmaktadır. İmkânsız ikilem görüşünü destekleyen çalışmalar, FED politikalarının, küresel finansal çevrim ve para politikalarının risk alma kanalı ile çevre ülkelere yayıldığını ve bundan dolayı uygulanan döviz kuru rejimine bakılmaksızın bu ülkelerin merkez bankalarının FED para politikalarını takip ettiğini ileri sürmektedir. Bu çalışmanın amacı, üçleme ve ikilem tartışmalarına ilişkin ampirik literatüre katkı sağlamak ve bu alanda çalışma yapacak araştırmacılara ışık tutmaktır. Çalışmada, imkânsız üçleme ve imkânsız ikileme ilişkin ampirik literatürün sonuçlarına ve sermaye kontrollerine ilişkin ampirik literatürün sonuçlarına yer verilmiştir.  Türkiye özelinde, 2002Q1-2017Q4 dönemine ait serilerle bir yapısal VAR modeli tahmin edilmiştir. Yapısal VAR yöntemi ile imkânsız üçlemenin imkânsız ikileme dönüşüp dönüşmediği test edilmiş ve sermaye kontrolünün etkili olup olmadığının sınaması yapılmıştır. Modelin bulgularına göre; Türkiye'de imkânsız ikilemin geçerli olduğu ve sermaye kontrolünün etkili olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.

Abstract:
There are many studies in the literature that the Mundellian trilemma hypothesis, which is one of the main problems faced by open economies, has turned into an impossible dilemma today. In the literature, some studies argue that the trilemma is still valid, while some studies argue that the trilemma is not valid and has evolved into the dilemma. Studies supporting the dilemma view argue that FED policies spread to peripheral countries through the risk-taking channel of global financial cycle and monetary policies, and therefore, the central banks of these countries follow the FED monetary policies regardless of the exchange rate regime applied. The aim of this study is to contribute to the empirical literature on trilemma and dilemma discussions and to shed light on researchers who will work in this field. In the study, the results of the empirical literature on the trilemma and the dilemma and the results of the empirical literature on capital controls are included. For Turkey, a structural VAR model was estimated with the series for the period 2002Q1-2017Q4. With the structural VAR method, it has been tested whether the trilemma turns into a dilemma and whether the capital control is effective or not has been tested. According to the findings of the model; It has been concluded that the dilemma is valid and capital control is effective in Turkey.