Okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışlarının öğrenciler üzerindeki pygmalion etkisi
Pygmalion effect of school principals' instructional leadership behaviors on students
Yazar: AYSUN BAY DÖNERTAŞ
Danışman: PROF. DR. ALİ BALCI
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Politikası Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Teftişi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Liderlik = Leadership ; Lise öğrencileri = High schools students ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Pygmalion = Pygmalion ; Çoklu doğrusal regresyon = Multiple linear regression ; Ölçekler = Scales ; Öğretimsel liderlik = Instructional leadership

Özet:
Bu araştırmanın amacı okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışlarının öğrenciler üzerindeki pygmalion etkisini ortaya koymaktır. Araştırmada öğrenci algılarına göre okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışları ile öğrenciler üzerinde pygmalion etkisi oluşturan öğretim liderliği davranışlarının düzeyleri ve bu davranışların birbiri ile ilişkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Nicel araştırma yaklaşımlarından tarama modeli olan "ilişkisel tarama" ve "nedensel karşılaştırma" modelleri kullanılarak desenlenen araştırmanın hedef evreninin Eskişehir ili merkez ilçelerinde (Odunpazarı ve Tepebaşı) bulunan kamu ortaöğretim kurumlarına devam eden 12. sınıf öğrencileri; örneklemini ise oranlı tabakalı yöntemle seçkisiz olarak belirlenen 524 öğrenci oluşturmuştur.
Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından geliştirilen "Okul Müdürlerinin Öğretim Liderliği Davranışları Ölçeği" ve  "Okul Müdürlerinin Öğretim Liderliği Davranışlarının Öğrenciler Üzerindeki Pygmalion Etkisi Ölçeği" ile toplanmıştır. Ölçeklerin geliştirilmesi için örneklemde yer almayan ortaöğretim kurumlarında 12. sınıfa devam eden 293 öğrenci ile bir ön uygulama gerçekleştirilmiştir. Ölçeklerin yapı geçerliğinin kontrolü için açımlayıcı faktör analizi, ortaya çıkan alt boyutların oluşturduğu yapının geçerliğini test etmek için doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Ölçekler aracılığıyla toplanan veriler SPSS istatistik paket programı ile çözümlenmiştir. Verilerin analizinde aritmetik ortalama, standart sapma, t-testi, tek yönlü varyans analizi, Pearson korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır.
Araştırma bulgularına göre; okul müdürleri misyon, vizyon ve okula özgü değerler ile okulun öğrenme iklimini geliştirmek alt boyutlarındaki öğretim liderliği davranışlarını bazen sergilerken, öğretim programını yönetmek ile etik standartlara göre hareket etmek alt boyutlarındaki öğretim liderliği davranışlarını sıklıkla sergilemektedir. Öğrenciler okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışlarının öğrenciler üzerinde pygmalion etkisi oluşturduğuna büyük ölçüde katılmaktadırlar. 
Okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışları ile bu davranışların öğrenciler üzerinde oluşturduğu pygmalion etkisi arasında orta düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışları arttıkça, bu davranışların öğrenciler üzerinde oluşturduğu pygmalion etkisi de artmaktadır. 
Okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışlarının, okulun öğrenme iklimini geliştirmek ve etik standartlara göre hareket etmek boyutlarında okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışlarının öğrenciler üzerindeki pygmalion etkisinin anlamlı yordayıcıları olduğu saptanmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to reveal the pygmalion effect of school principals' instructional leadership behaviors on students. In the study, it was aimed to determine the levels of teaching leadership behaviors that have a pygmalion effect on students and the relationship of these behaviors with each other according to student perceptions. 12th grade students attending public high schools located in the central districts of Eskisehir province (Odupazarı and Tepebaşı) of the target universe of the research patterned using the scanning model "relational screening" and "causal comparison" models from quantitative research approaches; the sample is composed of 524 students who were determined as unelected by proportional layered method.
The data of the study were collected by the "School Principals' Instructional Leadership Behaviors Scale" and "Pygmalion Impact Scale of School Principals' Instructional Leadership Behaviors on Students" developed by the researcher. A preliminary application was carried out with 293 students attending the 12th grade in high schools that were not included in the sample for the development of scales. Explanatory factor analysis for the control of the structure validity of scales, validator factor analysis was performed to test the validity of the structure formed by the resulting subdivisions. The data collected through the scales was resolved with the SPSS statistical package program. Arithmetic mean, standard deviation, t-test, one-way variance analysis, Pearson correlation analysis and multiple linear regression analysis were used in the analysis of the data.
According to the research findings; school principals sometimes exhibit instructional leadership behaviors in the sub-dimensions of mission, vision and school specific values, improving the learning climate of the school, and often exhibit instructional leadership behaviors in the sub-dimensions of managing the curriculum and acting according to ethical standards. Students strongly agree that the instructional leadership behaviors of school principals have a pygmalion effect on students.
There is a moderate positive and significant relationship between the instructional leadership behaviors of school principals and the pygmalion effect these behaviors have on students. As the instructional leadership behaviors of school principals increase, so does the pygmalion effect these behaviors have on students.
Improving the learning climate of the school and acting according to ethical standards, among the instructional leadership behaviors of school principals, were found to be significant predictors of the pygmalion effect of school principals' instructional leadership behaviors on students.