İç hastalıkları yoğun bakım Ünitesinde tedavi edilen ağır sepsis hastalarında hemofagositik lenfohistiyositozun araştırılması
Investigation of hemophagocytic lymphohistiocytosis in patients treated with severe sepsis in medical intensive care unit
Yazar: BURÇİN HALAÇLI
Danışman: PROF. DR. ARZU TOPELİ İSKİT
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Fagositler = Phagocytes ; Fagositoz = Phagocytosis ; Katil hücreler-doğal = Killer cells-natural ; Lenfoma-büyük hücreli = Lymphoma-large cell ; Sepsis = Sepsis ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Halaçlı B, İç Hastalıkları Yoğun Bakım Ünitesi?nde tedavi edilen ağır sepsis hastalarında Hemofagositik Lenfohistiyositoz?un araştırılması. Hacettepe Üniversitesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Uzmanlık Tezi, Ankara, 2013. Hemofagositik Lenfohistiyositoz (HLH) kontrolsüz inflamasyon, uzun süren ateş, splenomegali ve sitopeniyle seyreden hayatı tehdit eden bir durumdur. Sistemik inflamatuar yanıt sendromu (SIRS), sepsis ve ağır sepsis ile ortak klinik ve laboratuar özelliklere sahiptir. Histiosit Derneği?nin yayınladığı HLH tanı kriterleri sepsisle örtüşmektedir. Dolayısıyla, sepsisli hastaların patogenezinde altta yatan hemofagositoz olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada, İç Hastalıkları Yoğun Bakım Ünitesi?nde ağır sepsis nedeni ile tedavi edilen ve bisitopenisi olan hastaların, HLH açısından değerlendirilmesi amaçlandı. Haziran 2011-Eylül 2012 tarihleri arasında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Erişkin Hastanesi İç Hastalıkları Yoğun Bakım Ünitesi?ne yatan 385 hasta değerlendirildi. Bu süreçte ağır sepsis tanısı alıp, tedaviye yanıtı iyi olmayan ve takiplerinde en az bisitopeni gelişen 13 hasta çalışmaya dâhil edildi. Hastalarda HLH tanı kriterleri çerçevesinde, trigliserid, ferritin, fibrinojen düzeyleri incelendi. Takiplerinde sitopenileri devam eden hastalardan kemik iliği aspirasyon ve biyopsisi alındı. HLH tanısı açısından tanı kriterlerinden ikisi olan Doğal Öldürücü (NK) aktivitesi ve İnterlökin-2 reseptör (IL-2R) düzeyi için daha sonra değerlendirilmesi üzere periferik kanları alındı ve saklandı. Çalışma sonunda bütün hastalar öldü. Yapılan nihai değerlendirme sonrası 13 hastadan 10?nun Histiyosit Derneği?nin belirlediği HLH kriterlerine göre sekiz kriterden en az beşini sağladığı görüldü. Sadece bir hasta yaşadığı dönemde HLH tanısı ve tedavisi aldı. Bu çalışma bize yoğun bakımda tedaviye dirençli ağır sepsis ile izlenen ve takiplerinde bisitopeni gelişen hastalarda HLH tanısının akla gelmesi ve hızlı bir değerlendirme yapılmasının gerekliliğini vurgulamaktadır. Bir vaka serisi olarak bu çalışmamız HLH?nin beklenenden ve teşhis edilenden fazla olduğunu düşündürmektedir.

Abstract:
Halacli B, Investigation of Hemophagocytic Lymphohistiocytosis in patients treated with severe sepsis in Medical Intensive Care Unit. Hacettepe University Internal Medicine Department, Speciality Thesis, Ankara, 2013.  Hemophagocytic lymphohistiocytosis (HLH) is a life-threating condition characterized with uncontrolled inflamation, prolonged fever, splenomegaly and cytopenia. HLH has common clinical and laboratory features with systemic inflammatory response syndrome (SIRS), sepsis and severe sepsis. Diagnostic criteria published by Histiocyte Society for HLH are consistent with sepsis. Therefore, it is thougth that pathogenesis of patients with sepsis may be underlying hemophagocytosis. In this study, our aim is to investigate patients for HLH who were treated with severe sepsis and had bicytopenia. Between June 2011-September 2012, 385 patients who were hospitalized in Hacettepe University, Faculty of Medicine, Adult Hospital Medical Intensive Care Unit were evaluated. In these process, 13 of those patients with severe sepsis and non-responsive to treatment and who developed at least bicytopenia were included in this study. Within the framework of diagnostic criteria for HLH patients, triglyceride, ferritin, fibrinogen levels were analyzed. During follow-up, bone marrow aspiration and biopsy specimens were obtained in patients with ongoing cytopenias. Peripheral blood samples were collected and stored for later evaluation for the two of the diagnostic criteria of HLH; Natural Killer (NK) activity and interleukin-2 receptor (IL-2R) levels. At the end of the study, all patients died. After the final evaluation, ten of 13 patients had at least five of the eight criteria according to criteria of the Histiocyte Society. Only one patient was diagnosed as HLH and received treatment during follow up. This study emphasizes to consider the possibility of HLH and need of rapid assessment in patients followed up with severe sepsis who were resistant to treatment with bicytopenia in intensive care. As case series, this study reveals that HLH might be more than expected and diagnosed.