İlkokul 4. sınıf öğrencilerinde aile işlevselliğinin ve algılanan ödev başarılarının bazı değişkenler açısından incelenmesi
Examination of family functinality in primary school fourth grade students in terms of perceived homework achi̇evement and some variable
Yazar: İLHAN ECEM TAPANYİĞİT SOLMAZ
Danışman: PROF. DR. AYTEN İFLAZOĞLU SABAN
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aile = Family ; Aile işlevleri = Family functions ; Başarı = Success ; Osmaniye = Osmaniye ; Ödev = Tasks ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İşlevsellik = Functionality

Özet:
Bu araştırmanın amacı, İlkokul 4.sınıf öğrencilerinin aile işlevselliklerinin belirlenmesi ve başta algılanan ödev başarısı olmak üzere çeşitli değişkenler açısından incelenmesidir.  Araştırma betimsel tarama modelinde bir araştırmadır. Araştırmanın örneklemini 2016-2017 yılında Osmaniye ili merkez ilçesindeki 6 ilkokulda öğrenim gören 1000 4.sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmada veriler, Bulut (1990) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Aile Değerlendirme Ölçeği" (ADÖ), Hong ve Milgram (1996, 1998, 2001) tarafından geliştirilen ve İflazoğlu (2005) tarafından uyarlanan "Algılanan Ödev Başarı Ölçeği"  ve demografik özellikleri Bacanlı tarafından (1997) geliştirilen ve araştırmacı tarafından düzenlenen ''Kişisel Bilgiler Formu'' ile toplanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler araştırmanın genel ve alt amaçları doğrultusunda SPSS paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizinde frekans, yüzde, aritmetik ortalama ve standart sapma bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı analizi kullanılmıştır. 
Araştırma bulguları araştırmaya katılan öğrencilerin gereken ilgiyi gösterme alt boyutunda aile işlevlerini sağlıksız olarak algıladıklarını; problem çözme, iletişim, roller, davranış kontrolü, duygusal tepki verebilme ve genel işlevler boyutlarında sağlıklı olarak algıladıklarını göstermiştir. Algılanan ödev başarı ölçeğinde ise araştırmaya katılan öğrencilerin kendi algıları doğrultusunda belirlenen ödev başarılarının yüksek olduğu görülmüştür. Aile işlevsellik puanları ile algılanan ödev başarı puanları arasında pozitif yönde düşük bir korelasyon olduğu belirlenmiştir.
Öğrencilerin cinsiyete göre aile işlevselliği puanları incelendiğinde kız öğrenciler lehine anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. Öğrencilerin aile işlevselliği puan ortalamaları ile toplam çocuk sayısı arasında anlamlı fark olduğu görülmüştür. Bulunan bu anlamlı farkın toplam çocuk sayısının artışı lehine olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin aile işlevselliği puan ortalamaları ile baba eğitim durumu arasında anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. Bulunan bu anlamlı farkın iletişim, roller, duygusal tepki verebilme, gereken ilgiyi gösterme boyutlarında ve hiçbir okul mezunu olmayan ya da ilkokul, ortaokul mezunu olan babalar lehine olduğu görülmektedir. Öğrencilerin aile işlevselliği puan ortalamalarının anne eğitim durumuna göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için yapılan inceleme de bulunan anlamlı farkın tüm alt boyutlarda ve hiçbir okul mezunu olmayan ya da ilkokul/ortaokul mezunu olan anneler lehine olduğu görülmüştür. Öğrencilerin aile işlevselliği puanları sosyo-ekonomik düzeylerine göre incelendiğinde problem çözme boyutu dışındaki alt boyutlarda anlamlı fark olduğu belirlenmiştir. Buna göre problem çözme boyutu hariç diğer tüm boyutlarda alt sosyo-ekonomik düzeye sahip olan ailelerde aile işlevselliği daha yüksek görülmüştür.
Öğrencilerin algılanan ödev başarı ölçeği puanlarının cinsiyet değişkeni ile arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılan incelemede kızların lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. Öğrencilerin kardeş sayıları, anne baba eğitim durumları ve sahip oldukları sosyo-ekonomik düzeyleri ile algılanan ödev başarı ölçeğinden alınan puanlar arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılan incelemede ise anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. 
Araştırma sonuçları öğrencilerin öğretmen ve velileri ile paylaşılabilir. Böylece velilerde aile işlevselliği konusunda farkındalık oluşturulabilir. Aile işlevselliği konusunda çeşitli seminer ve programlar düzenlenebilir.

Anahtar kelimeler: Aile, aile işlevselliği, algılanmış ödev başarısı, ödev.

Abstract:
The aim of this study was to determine the family functioning of the 4th grade students in primary school. For this purpose, the relationship between family functionality and gender, total number of children, perceived homework achievement, parents' education status and socio-economic level were investigated. The research was designed in a descriptive survey model. The sample of the study consisted of 1000 4th grade students attending 6 primary schools in the central district of Osmaniye in 2016-2017.  The research data was collected with ''Family Assessment Device'' which adapted by Bulut (1990), ''Perceived Homework Achievement Scale" which developed by Hong and Milgram (1996) and adopted by İflazoğlu (2005), ''Personal Information Form'' which developed by Bacanlı (1997) and organized by the research. In the analysis of data, frequency, percentage, arithmetic mean and standard deviation were given, independent groups t-test, one-way analysis of variance (ANOVA) and pearson moments product correlation coefficient were used . 
	The findings of the study showed that the students who participated in the study perceived the family functions as unhealthy in the sub-dimension of the required attention. On the other hand, the findings have shown that they perceive healthy in terms of problem solving, communication, roles, behavior control, emotional response and general functions. It was observed that the homework achievement scale scores of the students who participated in the research were higher in the scale of the perceived task. It was determined that there was a positively low correlation between the scores of the family functionality scores and the task achievement scores.
	When the family functionality scores of the students were examined by gender, a significant difference was found in favor of female students. There was a significant difference between the average scores of family functionality and total number of children. This significant difference was found to be in favor of the increase in the total number of children. Also, the study showed that there was a significant difference between the students' average family functionality scores and father's educational status. This significant difference was found to be in favor of fathers with no graduation and graduated primary school or secondary school in the aspect of communication, roles, emotional responsiveness, showing required attention. The study in order to determine whether the students' family functionality score averages differed according to their mother's educational status, showed a result in the favor of mothers with no graduation and primary school graduation or secondary school graduation; significantly differs at the all-dimensions. When the family functionality scores of the students were analyzed according to their socio-economic levels, it was determined that there was a significant difference in the sub-dimensions other than the problem-solving dimension. Accordingly, family functionality was found to be higher in families with lower socio-economic status in all dimensions except the problem-solving dimension.
	A significant difference was found in favor of girls in the study conducted to determine the relationship between perceived homework achievement scale scores and gender variable. In the other hand, there were any significant relation have been found between the students' number of siblings, their parents' educational status and socio-economic levels and the scores obtained from the homework achievement scale.
	Research results can be shared with students' teachers and parents. Thus, parents' awareness of family function may improve. Various seminars and programs can be organized about family functionality.

Keywords: Family, family functionality, homework, perceived homework achievement.