Örtü altı muz üretiminde herbisit ve alev uygulamalarının yabancı ot mücadelesi ve muz gelişimine etkilerinin belirlenmesi
Determination of the effects of herbicide and flame applications on weed control and banana growth in greenhouse banana production
Yazar: ALEYNA NUR SARUHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASİN EMRE KİTİŞ
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı / Fitopatoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Yabancı otlar = Weeds

Özet:
Muz tüm Dünya'da en çok tüketilen meyvelerden biri olup, ülkemizde de yıldan
yıla üretimi artan önemli meyvelerin başında gelmektedir. Örtü altı muz üretiminde
karşılaşılan önemli sorunlardan biri de yabancı otlardır. Bu çalışmanın amacı; örtü altı
muz üretiminde sorun olan yabancı otlarla mücadele etmek için bazı herbisitler ve
alternatif olarak alevleme yönteminin gerek yabancı ot kontrolü gerekse muz gelişimi
üzerine etkilerini belirlemektir. Bu amaçla dört herbisit (Glyphosate, glufosinateammonium, diquat ve glyphosate+oxyfluorfen) ve iki farklı dozda (3,9 kg/da ve 5,4
kg/da) alev uygulamasının etkinliği otlu kontrolle birlikte karşılaştırılmıştır. Bu amaçla
her biri 25 m2
olan parsellerde tesadüf blokları deneme desenine göre dört tekerrürlü bir
deneme kurulmuştur. Çalışma 2023 yılında Antalya ili Manavgat ilçesindeki bir muz
serasında yürütülmüştür.
Deneme alanında 15 familyadan 27 yabancı ot türü tespit edilmiştir. En baskın
türlerin sırasıyla Cardamine occulta, Pilea microphylla, Cynodon dactylon, Ipomoea
triloba ve Digitaria sanguinalis olduğu belirlenmiştir. Deneme alanında bu beş yabancı
ot türünün tüm türler içinde yoğunluk bakımından %96,2 kaplama alanı bakımından
%91,4'ünü oluşturduğu görülmüştür.
Yapılan uygulamalar sonucunda elde edilen sonuçlar genel olarak
değerlendirildiğinde herbisit ve alev uygulamalarının yabancı otları baskıladığı tespit
edilmiştir. Herbisit uygulamalarının rezidüel etkisi nedeniyle alevlemeye göre daha
başarılı olduğu görülmüştür. Denemeye alınan herbisitler içerisinde gerek yoğunluk
gerekse kaplama alanı bakımından öne çıkan uygulama glyphosate+oxyfluorfen olmuştur
ancak pek çok gözlemde herbisitlerin etkinliği açısından birbirleri arasında istatistik
olarak fark tespit edilememiştir. Alev uygulamalarının rezidüel etkisi olmadığından arzu
edilen etkinin oluşması için birden fazla tekrar edilmiştir. Buna karşın alevleme
maliyetinin herbisit maliyeti ile hemen hemen aynı olduğu görülmüştür.
Çalışmanın yetişkin bir muz serasında yürütülmesinden dolayı uygulamaların
verim ve verim parametrelerine etkisi çok belirgin olmamakla birlikte muz gelişimi
üzerine etkileri önemli bulunmuştur. Muzun gövde kalınlığı ve hevenk sapı kalınlığı tüm
uygulamalarda kontrole göre artırmıştır. Her iki parametre açısından en yüksek artış
glyphosate+oxyfluorfen uygulamasından elde edilmiştir.
Özet olarak bu çalışma ile şu ana kadar herhangi bir herbisitin ruhsatlı olmadığı
muz üretim alanlarında kullanılabilecek alternatif herbisitler hem etkinlik hem de
fitotoksite açısından test edilmiş, diğer taraftan da özellikle organik tarım yapan
işletmeler için alevlemenin örtü altı muz üretiminde alternatif bir yabancı ot savaşım
yöntemi olarak kullanılabileceği gösterilmiştir.

Abstract:
Bananas are one of the most consumed fruits worldwide and are among the
important fruits with increasing production in our country. One of the major problems
encountered in greenhouse banana production is weeds. The aim of this study is to
determine the effects of some herbicides and flaming method as an alternative to weed
control in banana production in greenhouse, both on weed control and banana
development. For this purpose, the effectiveness of four herbicides (Glyphosate,
glufosinate-ammonium, diquat and glyphosate+oxyfluorfen) and flame application in two
different doses (3.9 kg/ha and 5.4 kg/ha) was compared with weedy control. For this
purpose, a trial was established according to the randomized block experimental design
with four replications in plots of 25 m2
each. The study was conducted in a banana
greenhouse in the Manavgat district of Antalya province in 2023.
Twenty-seven weed species belonging to 15 families were identified in the
experimental area. The most dominant species were determined as Cardamine occulta,
Pilea microphylla, Cynodon dactylon, Ipomoea triloba and Digitaria sanguinalis,
respectively. It was observed that these five weed species constituted 96,2% in terms of
density and 91,4% in terms of coverage area among all species.
Evaluation of the results obtained as a result of the applications revealed that both
herbicide and flame applications suppressed weeds. It was observed that herbicide
applications were more successful than flaming due to their residual effect. Among the
herbicides included in the experiment, the application that stood out in terms of both
density and coverage area was glyphosate+oxyfluorfen. However, in many observations,
no statistical difference was found between herbicides in terms of their effectiveness.
Since flame applications have no residual effect, they have been repeated several times
to achieve the desired effect. On the other hand, it was observed that the flaming cost was
almost the same as the herbicide cost.
The effects of the applications on yield and yield parameters were not very
significant due to the fact that the study was conducted in an adult banana greenhouse,
but their effects on banana development were found to be significant. Stem thickness and
bunch stalk thickness of banana were increased compared to the control in all
applications. The highest increase in both parameters was obtained from the
glyphosate+oxyfluorfen application.
In summary, this study tested alternative herbicides that can be used in banana
production areas where no herbicides have been registered so far, both in terms of efficacy
and phytotoxicity. On the other hand, it has been shown that flaming can be used as an
alternative weed control method in greenhouse banana production, especially for
organically farmed businesses