Çanakkale ilinde arıcılık işletmelerinin ekonomik analizi
Economic analysis of beekeeping enterprises in Çanakkale province
Yazar: ARİFE YURDUGÜL TOPAL
Danışman: PROF. DR. ARİF SEMERCİ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Arıcılık = Beekeeping ; Bal = Honey ; Ekonomik analiz = Economic analysis ; Çanakkale = Çanakkale

Özet:
Arıcılık, insan beslenmesi ve sağlık açısından önemli ürünler ortaya koyan, bitkilerin tozlaşması yoluyla doğal dengenin korunmasında ve tarımsal üretimde önemli rol oynayan, nispeten daha az emek ve toprağa daha az bağımlılık gerektiren bir hayvancılık alt sektörüdür. Bu çalışmada Çanakkale ili merkez bölgelerinde bulunan arıcılık işletmelerinin 2019 yılı ekonomik analizi yapılmış mevcut durumları ve sorunları tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında Tabakalı Örnekleme Yöntemine göre belirlenen 64 arıcılık işletmesinde anket uygulaması yapılmıştır. İncelenen işletmeler 0-74 kovan 75-149 kovan ve 150 ve üzeri kovana sahip işletmeler olmak üzere üç büyüklük grubuna ayrılmıştır. 
 Araştırma sonuçlarına göre, işletmeler ortalaması dikkate alındığında, bal üretim masraflarının %58'si sabit masraflar ve %42'isin de değişir masraflar oluşturmaktadır. Bal üretiminden elde edilen gelir işletme başına ortalama 66.984,51 TL (12. 686 $) ve gayri safi üretim değeri 112.715,32 TL (21 347$) olarak hesaplanmıştır. İncelenen işletmelerde1 kg bal maliyeti 6,84 TL (1.29 $), 1 kg balın ortalama satış fiyatı 31.72 TL (6.01 $), 1 kg balın satışından elde edilen net kar 24,88 TL (4,71 $) olarak belirlenmiştir. İşletme başına ortalama 2.196.497 kg bal üretimi karşılığında 89.850,00TL (17.017$) net kar, 4,92 TL nispi kar elde edilmiştir. Araştırma kapsamındaki işletmelerin kovan başına elde ettiği 16,6 kg bal verimi, il ve Türkiye verileri ile örtüşmektedir. Arıcılıkta kovan başına elde edilen verim ve gelirin artırılması için verimi yüksek arı ırkları ile çalışılması ve arıcıların teknik eğitimden geçirilmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Arıcılık, Bal, Çanakkale Ekonomik Analiz

Abstract:
Beekeeping is an animal husbandry sub-sector that provides very important products in terms of human nutrition and health, also it is important for maintaining the natural balance and agricultural sustainabilty with pollination. In this study, economic analysis of the beekeeping enterprises in the central districts of Çanakkale province was made in 2019, and their current status and problems were determined. The data used in the research were obtained from 64 beekeeping enterprises in the province by face-to-face questionnaire method, and Stratified Sampling Method was used to determine the sample size. The enterprises were divided into three groups depend on the number of bee hives they have as; 0-74, 75-149, and 150 or more hives. According to the research results, considering the average of the enterprises, 58% of the production costs were fixed costs and 42% were variable costs in the honey production cost. Income average from honey production per enterprise was calculated as 66,984.51 TL (12,686 USD), and gross production value was calculated as 112,715.32 TL (21,347 USD). The production cost of honey per kg was 6.84 TL (1.29 USD), the average selling price of honey per kg was 31.72 TL (6.01 USD), and the net profit of honey per kg was found as 24.88 TL (4.71 USD). The average production amount of the enterprises was found as 2,196.497 kg of honey which was 89,850.00 TL (17,017 USD) net profit per enterprise. The honey yield per beehive in Çanakkale province was calculated as 16.6 kg which is a close value to Turkey's average. According to the research results, bee breeds with high-yield should be expanded, and technical training should be provided to the beekeepers in the province in order to increase the yield and income from beekeeping activity.

Keywords: Beekeeping, Honey, Çanakkale, Economic Analysis