Resmi ve özel ilköğretim okullarında örgütsel değerler(Sakarya ili örneği)
Organizational values in public and private elementary schools
Yazar: MUSTAFA LALEK
Danışman: Y.DOÇ.DR. AYNUR BOZKURT BOSTANCI
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Milletlerin en önemli hazinesi, yegâne varlığı değerleridir. Değerlerinden uzaklasan ve değerlerini geleceknesillere aktaramayan milletlerin yıkılacağı süphesizdir. Milli Eğitim Temel Kanununda da belirtildiği gibiokulların en önemli görevi; Türk Milletinin millî, ahlakî, insanî, manevî ve kültürel değerlerini öğrencilerebenimsetmek, beden, zihin, ahlak, ruh ve duygu bakımlarından dengeli ve sağlıklı sekilde gelismis bir kisiliğeve karaktere sahip, topluma karsı sorumluluk duyan; yapıcı, yaratıcı ve verimli kisiler olarak yetistirmektir.Temel insanî değerleri benimsemis bireyler yetistirmek aile, toplum ve okulun baslıca misyonları arasındadır.Bu bağlamda okulların sahip olduğu değerler çok önemlidir.Bu arastırma Resmi ve Özel ilköğretim okullarındaki örgütsel değerleri, okulumuzdaki genel değerler,öğretmenin tasıdığı değerler ve yöneticinin tasıdığı değerler boyutunda ortaya koymaya çalısmıstır. Amaçlananhedef doğrultusunda, Resmi ve özel ilköğretim okullarındaki örgütsel değerler; Okulumuzdaki genel değerler,öğretmenin tasıdığı değerler ve yöneticilerin tasıdığı değerler boyutlarında; cinsiyet, görev, görev yaptığı okultürü, yas, eğitim durumu, örgütsel değerlerle ilgili hizmet içi eğitim alıp almadığı ve brans değiskenleri ile ilgilianlamlı farklılık olup olmadığına bakılmıstır. Bu değer boyutlarında; cinsiyet görev ve okul türü değiskenlerinegöre önem düzeyleri ve öğretmen ve yönetici görüsleri okul türüne göre karsılastırılmıstır.Arastırmaya Sakarya ilinde 2006?2007 eğitim-öğretim yılında Resmi ve Özel ilköğretim okullarında görevyapan öğretmen ve okul yöneticilerini içerisinden 394 kisi katılmıstır. Anket yapılmıs elde edilen veriler SPSSpaket programında analiz edilmistir. Ankete katılan yönetici ve öğretmenlere ait kisisel bilgiler için Frekansanalizi yapılmıstır. Resmi ve Özel ilköğretim okullarındaki örgütsel değerlere yönelik görüsler için Crosstabsanalizi yapılmıs ve yüzde değerleri kullanılmıstır. Fark analizi için ise t?testi, tek yönlü Varyans analizi (One-Way Anova) ve Tukey-b analizi yapılmıstır.Yapılan çalısma sonucunda okul türüne göre okulumuzdaki genel değerler, öğretmenin tasıdığı değerlerboyutunda anlamlı farklılık olduğu görülmüstür. cinsiyet, görev, yas, eğitim durumu, örgütsel değerlerle ilgilihizmet içi eğitim alıp almadığı ve brans değiskenlerine göre anlamlı farklılık tespit edilmemistir. Özel okullarınbu üç boyutta örgütsel değerlere sahip olma konusunda daha yüksek düzeyde olduğu görülmüstür. Değerboyutlarında resmi ve özel ilköğretim okullarında önem derecesine göre ilk üç değer; okulumuzdaki geneldeğerler boyutunda (Okulumuzda öğrenci güvenliğine önem verilir, Okulumuzda yasalara, yönetmeliklerevb. uygun çerçevede özgür ortam vardır, Okulumuzda herkes birbirilerini gördüklerinde selam verme, hatırınısorma vb. davranısta bulunurlar), öğretmenin tasıdığı değerler boyutunda (Okulumuzda öğretmenleröğrencilere karsı (ırk, din, mezhep, gelir durumu, cinsiyet vb.) ayrımcılık yapmazlar, Okulumuzda öğretmenler?nsanlarla iliskilerde ve iletisimde dürüstlüğe önem verirler, Okulumuzda öğretmenler baskalarınınsaygınlığının korunmasına önem verirler), yöneticilerin tasıdığı değerler boyutunda (Okulumuzdayöneticiler çevre ile iyi iliskiler kurmayı önemser, Okulumuzda yöneticiler öğretmenlerin hatalarındacezalandırma yerine önce iletisim ile sorunu çözmeye çabalar, Okulumuzda yöneticiler tüm öğrencilerinöğrenebilmesi için öğrenme-öğretme ortamının olusturulmasında gerekli çabayı gösterir) olduğu tespitedilmistir.?lköğretim okullarındaki daha düsük düzeyde var olan son üç değer ise sırasıyla ; okulumuzdaki geneldeğerler boyutunda ( Okul kaynakları okuldaki herkesçe özenle kullanılır, israf edilmez, Okulumuzda tümçalısanlar ve öğrenciler sorumluluklarının farkındadır, Okulumuzda birlikte piknik yapma, yemeğe gitme vb.sosyal faaliyetler yapılır,), öğretmenin tasıdığı değerler boyutunda ( Okulumuzda öğretmenler is doyumunasahip olduğunda mutludur, Okulumuzda öğretmenler sorunlara bilimsel bakıs açısı ile yaklasır, Okulumuzdaöğretmenler süreli yayınları takip eder ve kitap okurlar), yöneticilerin tasıdığı değerler boyutunda(Okulumuzda yöneticiler alacakları kararlarda çalısanlarının fikirlerini alırlar, Okulumuzda tüm çalısanlarınokul yönetiminden beklentileri dikkate alınır, Yeni öğretmenlerin okulumuza uyum sağlaması için yöneticileruyum çalısmaları gerçeklestirirler) olduğu tespit edilmistir.Anahtar kelimeler: Değer, Örgütsel Değer, Değerler Eğitimi, Karakter Eğitimi

Abstract:
Value is the most important treasury for nations. Surely, that nations which depart from their value and donot transfer them to their posterity have to destroy. The most important administrative function of schoolswhich also denote in Board of Education?s basic act is; to get students to accept the Turkish nation?s etnic,moral, human, spirutual and cultural value, to bring up positive, creative and productive individualitieswhich have sense of resposibility to nation, poised and healthy upgrowth personality and character, upontheir physique, intllect, morals, spirit and sense. One of the basic mission of family, community andschool is to train up an individual which adopt basic human value. In this context, value that school haveare very important.This scientific research work attempted to introduce organizational value in Public and private schools.They are as followed general value in our school in Public and private schools, the value which teachersacquire and the value which administrators acquire. According to organizational value in public andprivate elementary schools, value in our school, the value which teachers and administrators acquire wetry to find out if there some differences in sex, profession, type of school, age, educational background ,branch and having practised organizational value training or not. According to the value, it was comparedwith type of school if there important differences in sex, profession, teachers and administrators valuewhich they acquire.In this research work participated both Public and Private Elemantary School 394 teachers andadministrators in 2006-2007 academic year in Sakarya. After taking the poll the data analysed in SPSSpackege program. For the personal information who participated in this poll was broken down frequencyanalysis. For the opinion about organiztional vats was broken down Crosstabs analysis and percentagevalue. For the contrast analysis T-test, One-Way Anova analysis and Turkey-b analysis were broken.At the and of the research work there were important differences according to the type of school and thevalue which teachers acquire. There are not important differences which depend on sex, duty, age,aducational background, branch and having practised organizational value training or not. It was clearthat private schools are better in these 3 fields then Public schools. The first 3 vats in both Private andPublic schools; for the general value in our school ?Students safety is cared, they have free atmospherebut there are school statue and guide and there are some good behaviours like student greeting each otherand inquiring each others healthy when they come across? for the value which teachers acquire ? teachersare adverse to discrimination, like race, religion, cult, income floor, sex etc., honestly care about theirrelotionship and communication with people and care about other?s protection of respectability, for thevalue which administrators acquire ?Administrators take care about good relationship with enviroment,try to solve problems with communication instead of punishing teachers when they make a mistake andthey make an effort to form a good atmosphere teaching and training?.In primary schools the last 3 value which are not so affective; for the general value in our school ?Theschool resources are used diligently by everyone and do not waste, each employes and students areconscioused of their responsibilities. There are some social events which organized by our school such ashaving a picknick, boarding out?, for the value which teachers aquire, ?the teacher are happy when theywork deservedly, try to sort out the problems from scientific point of wiew, read periodical isues andbooks? for the value which administrators acquire ?The administrators consult their employes when theytake a decision, consider the school employes expectation from school administration, organized workconcert for teachers which have just joined to accord to the school.Keywords: Value, Organizational Value, Values Education, Character Education