Direkt etkili antiviraller ile kalıcı viral yanıt sağlanan kronik hepatit C hastalarının periferik kan mononükleer hücrelerinde HCV RNA varlığının araştırılması
Investigation of the presence of HCV RNA in peripheral blood mononuclear cells of chronic hepatitis C patients who gained sustained viral response with direct-acting antivirals
Yazar: NAZLIDENİZ DOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLİZ UYAR GÜLEÇ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology

Özet:
GİRİŞ: Hepatit C virüsü günümüzde yaygınlığı, yüksek kronikleşme riski, ciddi komplikasyonlara yol açabilmesi nedeniyle dünyada önemli bir sağlık sorunu olmaya devam etmektedir. 1989 yılında keşfedilmiş, zarflı, tek sarmallı, pozitif polariteli bir RNA virüsüdür. Hepatoselüler karsinom, siroz gibi ciddi komplikasyonlara neden olabilmektedir. Hepatotropik bir virüs olmasına karşın yüksek oranda ekstrahepatik tutulum gösterebilir. Günümüzde direkt etkili antivirallerin kullanıma geçmesi ile yüksek oranda kalıcı viral yanıt görülmekle birlikte Hepatit C virüsü periferik kan mononükleer hücrelerde replike olmaya devam edebilir. Okült HCV , anti-HCV antikorları olsun veya olmasın serumda HCV RNA negatif olmasına karşın hepatositlerinde ve ya periferik kan mononükleer hücrelerinde  HCV RNA'nın varlığı olarak tanımlanmaktadır. Okült HCV varlığı nükslere buna bağlı olarak ciddi komplikasyonların gelişmesine neden olabilir. 
Çalışmamızda Haziran 2016-Aralık 2023 tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji polikliniğinde kronik HCV tanısı almış ve direkt etkili antiviral tedavisi almış, tedavi sonrasında kalıcı virolojik yanıt alınmış olan hastaların periferik kan mononükleer hücrelerinde HCV RNA'nın tespit edilip edilemeyeceğinin belirlenmesi amaçlanmıştır.                      
YÖNTEM: Verilerin toplanması için belirlenen tarihlerde Enfeksiyon hastalıkları polikliniğinde tedavi olmuş olan hastalara telefon ile bilgi verilmiştir. Toplamda 120 hasta ile görüşülmüş olup, çalışmaya katılmayı 49 hasta kabul etmiştir. Hastalardan uygun kan örneklerinin alınmasının ardından monositleri ayrıldıktan sonra gerçek zamanlı PCR prosedürü uygulanmıştır. Hastaların demografik özellikleri, karaciğer, böbrek fonksiyon testleri, hemogram değerleri, anti HCV, HCV RNA düzeyi, HCV genotipi, biyopsisi varsa fibrozis ve histolojik aktivite indeks değeri aldığı tedavi rejimi varsa önceki tedavileri, hastaların komorbiditeleri retrospektif olarak hastane bilgi sisteminden taranarak çalışma formuna kaydedilmiştir.
BULGULAR: Çalışmamızın sonucunda çalışmaya katılan hastaların tümününde periferik kan mononükleer hücrelerde HCV RNA 'yı negatif olarak saptadık. Hastalarımızın %73,5'inde hızlı viral yanıt sağlanmış olduğunu saptadık. Hızlı viral yanıt alınamayan hastaların tedavi başında bilirubin, INR ve protrombin zamanı değerlerinin istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğunu, yine benzer şekilde tedavi sonu karaciğer fibrozunun noninvaziv göstergesi olarak kullanılan APRI ve FIB4 skorlarının istatistiksel olarak daha yüksek olduğunu saptadık. 
SONUÇ: Sonuç olarak çalışmamızın güncel HCV tedavileri ile okült HCV prevalansını saptama konusunda bilgi sağladığı düşünülmektedir. Aynı zamanda tedavi başında yüksek bilirubin, INR ve protrombin zamanı ile seyreden hasta grubunda hızlı viral yanıt alınma oranının daha düşük olması, bunun da daha düşük kalıcı viral yanıta sebep olabilmesi nedeniyle bu hasta grubunu daha yakın takip etmek gerektiği düşünülmektedir.
Anahtar sözcükler: HCV, Hızlı viral yanıt, Kalıcı viral yanıt, Okült HCV, Periferik kan mononükleer hücre.

Abstract:
Introduction : Hepatitis C virus continues to be a significant health problem in the world today due to its prevalence, high risk of chronicity, and the possibility of causing serious complications. It is an enveloped, single-stranded, positive-sense RNA virus discovered in 1989. It can cause serious complications such as hepatocellular carcinoma and cirrhosis. Although it is a hepatotropic virus, it can show a high rate of extrahepatic involvement. Today, with the introduction of direct-acting antivirals, a high rate of sustained viral response is observed, but Hepatitis C virus can continue to replicate in peripheral blood mononuclear cells. Occult HCV is defined as the presence of HCV RNA in hepatocytes or peripheral blood mononuclear cells, with or without anti-HCV antibodies, despite HCV RNA being negative in serum. Occult HCV presence can cause recurrences and the development of serious complications.
The aim of our study was to determine whether HCV RNA could be detected in peripheral blood mononuclear cells of patients who were diagnosed with chronic HCV in the Infectious Diseases Outpatient Clinic of Aydın Adnan Menderes University Hospital between June 2016 and December 2023 and who received direct-acting antiviral treatment and who achieved a sustained virological response after treatment.
Method: Patients who were treated in the Infectious Diseases clinic on the dates determined for data collection were informed by phone. A total of 120 patients were interviewed and 49 patients accepted to participate in the study. After appropriate blood samples were taken from the patients, real-time PCR procedure was applied after monocytes were separated. Demographic characteristics of the patients, liver and kidney function tests, hemogram values, anti-HCV, HCV RNA level, HCV genotype, biopsy, fibrosis and histological activity index value if any, treatment regimen received, previous treatments if any, and comorbidities of the patients were scanned retrospectively from the hospital information system and recorded in the study form.
Results: As a result of our study, we found HCV RNA to be negative in peripheral blood mononuclear cells in all patients participating in the study. We found that 73,5% of our patients had a rapid viral response. We found that patients who did not have a rapid viral response had statistically significantly higher bilirubin, INR and prothrombin time values at the beginning of treatment, and similarly, APRI and FIB4 scores, which are used as non-invasive indicators of liver fibrosis at the end of treatment, were statistically higher.
Conclusion: In conclusion, it is thought that our study provides information on determining the prevalence of occult HCV with current HCV treatments. At the same time, it is thought that this patient group should be followed more closely because the rate of rapid viral response is lower in the patient group with high bilirubin, INR and prothrombin time at the beginning of the treatment, which may cause a lower persistent viral response.
Key Words: HCV, Occult HCV, Peripheral blood mononuclear cell, Rapid viral response, Sustained viral response.