Zaman probleminin felsefi açıdan incelenmesi: Diodoros Kronos'un "Ana Argüman"ı örneği
A philosophical analysis of the problem of time: Diodorus Cronus's "Master argument"
Yazar: HANİFE BİLGİLİ
Danışman: DOÇ. DR. MAHBUBE NAZLI İNÖNÜ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Diodoros Kronos = Diodorus Cronus ; Mantık = Logic ; Zaman = Time

Özet:
Bu doktora tezi, Diodoros Kronos'a ait "Ana Argüman"ın dilsel, formel ve felsefi bir analizini yapmayı amaçlamaktadır. Argüman hakkında günümüze ulaşan bilginin kısıtlı ve öznel olması dolayısıyla argümanın doğrudan bir çalışmasını yapmak mümkün değildir; ancak dolaylı bir çalışma yapılabilmektedir. Bu amaç doğrultusunda, öncelikli olarak "Ana Argüman"ın günümüze ulaşmayı başaran haliyle öncülleri ve sonucu incelenecektir. Ardından argümanın temelde Aristoteles'e bir itiraz olarak ortaya atılması iddiası uyarınca Aristoteles mantığı ve öğretileriyle ilişkisi ele alınacaktır. Bu iki mantık ekolü arasındaki temel farklılıkların zaman hakkındaki kabullerden kaynaklandığı düşüncesiyle iki ekolün gelecek algıları karşılaştırılacaktır. Diodoros Kronos'un bazı belli mantıksal kavramlar hakkında hakim olan görüşlere karşılık geliştirdiği tanımlar da "Ana Argüman"la bağlantısı dolayısıyla ele alınacaktır. Bu bağlamda argümanın ortaya atıldığı dönemde hakim olan mantık öğretisi incelenecek ve argümanın mantıksal temellerinin dayandığı fikirler tanıtılacaktır. "Ana Argüman"ın doğru bir şekilde incelenebilmesi için gerekli mantıksal ve felsefi zemin bu şekilde hazırlandıktan sonra argümanın kurgulanması veya kurguların anlamlandırılması mümkün olabilmektedir. "Ana Argüman"ın bugün bir trilemma olarak değerlendirilebilmesi için eksik olan tarafları tamamlanarak modern mantıkçılar tarafından önerilen yeni kurgular incelenecek ve argümanın ifade edilebildiği formel sistemler araştırılacaktır. Bu araştırma kapsamında, argümanın yol açtığı çıkmazlar ve bu çıkmazların ne şekilde anlamlandırılabileceği de sorgulanacaktır.

Abstract:
This dissertation aims at giving a linguistic, formal and philosophical analysis of Diodorus Cronus's "Master Argument". As a result of the limited and subjective information we have today regarding the argument, it does not seem possible to study the argument directly; hence a more indirect approach will be adopted. Within the scope of this objective, first of all the premises and the conclusion of the argument –as they have reached to our day- will be investigated. Having done that, Aristotelian logic and its doctrines will be evaluated; in accordance with the claim that the "Master Argument" was a reply to Aristotle. Keeping in mind that the main conflict between these two camps was due to their views on time, their understanding of future will be compared in detail. Certain logical notions put forth or defined by Diodorus Cronus will be examined, with reference to their relation to the "Master Argument". In this respect the dominant logical paradigm of his time will be questioned and the logical concern behind the argument will be presented. Setting the logical and philosophical ground necessary for an accurate analysis of the "Master Argument", it becomes possible to reconstruct or to interpret the reconstructions offered. The missing steps proposed by modern logicians necessary for categorizing the "Master Argument" as a trilemma, and the formal systems in which the argument can be presented will be examined. Through this examination, problems the argument gives rise to and the ways in which the argument can be interpreted will be analyzed and laid out in detail.