Taraftar motivasyonunu etkileyen faktörlerin sosyal medya bağlamında değerlendirilmesi
Evaluation of factors affecting the fan motivation in the context of social media
Yazar: HAKKI TÜRKOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLBERK GÜLTEKİN SALMAN
Bahçeşehir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Spor Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Spor = Sports ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Sosyal medya = Social media ; Spor = Sports ; Taraftar = Supporter ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı, spor taraftarlarının motivasyonunu etkileyen faktörlerin günlük hayattan kaçış, oyun kalitesi, spor atmosferi, sosyalleşme, can sıkıntısının önlenmesi ve eğlence boyutları kapsamında inceleyerek, sosyal medyayı kullanım özelliklerinin bu faktörler ile ilişkisini değerlendirmektir. Tanımlayıcı tipteki araştırmanın örneklemini Türkiye genelinde sporla ilgilenen 721 spor taraftarları oluşturmaktadır. Veri toplama aracı sosyo-demografik özellikleri, sporla ilgili özellikleri ve sosyal medya kullanımı ile ilgili özellikleri içeren soruların ve Taraftar Motivasyon Ölçeği (TMÖ) ile Sosyal Medya Kullanım Ölçeği'nin (SMKÖ) yer aldığı anket formu kullanıldı. Katılımcıların yaş ortalamasının 35,12-12,258 olduğu, %51,6'sının erkek olduğu saptandı. Ayrıca %50,8'inin kendi takımlarının sosyal medya hesaplarını takip ettikleri belirlendi. Katılımcıların motivasyon unsuru olarak en fazla sırasıyla can sıkıntısından kaçınma, oyun kalitesi ve spor atmosferinden etkilendikleri saptandı. Passolig kartı olan taraftarların TMÖ oyun kalitesi, kaçış, can sıkıntısından kaçınma, sosyal, spor atmosferi alt boyut puanları ve TMÖ-toplam puanları, olmayan taraftarların puanlarına göre istatiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Takımının sosyal medya hesabını takip eden taraftarların TMÖ puanları ve SMKÖ sosyal rutinlerle bütünleşme alt boyut puanlarının, takip etmeyen taraftarların puanlarından istatiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu saptandı. Sosyal medyada takımıyla ilgili paylaşımlarda bulunan taraftarların TMÖ puanlarının, istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu, SMKÖ toplam puanları ile TMÖ oyun kalitesi, kaçış ve can sıkıntısından kaçınma alt boyutları arasında istatistiksel açıdan anlamlı, pozitif yönde ve çok düşük düzeyde, SMKÖ toplam puanları ile TMÖ sosyal, eğlence, spor atmosferi alt boyutları ve TMÖ toplam puanları arasında ise arasında istatiksel açıdan anlamlı, pozitif yönde ve düşük düzeyde ilişki olduğu belirlendi. Araştırma sonuçları doğrultusunda taraftarların sosyal medya kullanımlarının motivasyonlarını arttırmada etkileyici bir unsur olduğu görüldü.

Abstract:
The aim of this research is to evaluate the factors affecting sport fans' motivation in the context of escape, game quality, sport atmosphere, social, boredom avoidance and entertainment dimensions, and to examine the relationship between these factors and social media use. The sample of this descriptive study include 721 sports fans in Turkey who are interested in sports. A questionnaire including questions about socio-demographic features, sports-related features and social media use, and the Fan Motivational Scale (FMS) and Social Media Use Integration Scale (SMUIS) were used. It was determined that the average age of the participants was 35.12-12,258 and 51.6% were male. It was also determined that 50.8% of the participants followed the social media account of the team they support. It was found that the participants were mostly affected by boredom avoidance, game quality and sport atmosphere as motivational factors. The FMS game quality, escape, boredom avoidance, social, sports atmosphere subscale scores, and the total scores of the fans with Passolig cards were found to be statistically significantly higher than those who don't have card. The FMS scores and the social integration subscale scores of SMUIS of the fans who follow their team's social media account were found to be statistically significantly higher than those who don't follow. FMS scores of the fans who shared team-related posts on social media were statistically significant higher. Also there was statistically significant, positive and very low relationship between SMUIS total scores and the sub-dimensions of game quality, escape and boredom avoidance scores; statistically significant, positive and low level relationship between SMUIS total scores and the sub-dimensions of entertainment, sport atmosphere scores and total score of  FMS. According to the study results, it was found that the social media use of the fans was an effective factor in increasing their motivation.