Toprak işlemede kıvam limitleri ve maksimum toprak suyu içeriğinin tahmini
Estimating consistency limits and maximum soil water content for soil tillage
Yazar: SUAT CENGİZ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA YILDIRIM CANBOLAT
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı / Toprak Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Toprak işleme, tarım alet ve makinalarının mekanik etkileri ile tekstür, nem içeriği ve organik madde gibi toprak özelliklerinin toprak strüktürü üzerindeki kombine etkisi altında ortaya çıkan toprak tavrını yansıtır. İşleme yapılacak tarım alanlarında risklerin değerlendirmesi, sürdürülebilir toprak yönetimi için önemlidir. Bu araştırmanın amacı, toprak fiziksel ve mekaniksel özellikler arasındaki ilişkileri değerlendirmek ve toprak işlenebilirliği için gerekli nem içeriğinin tahmininde literatürde önerilen modelleri çalışarak, maksimum su içeriğini değerlendirmektir. Bu araştırmada, Erzurum Daphan ovasında yirmi farklı noktada 0-20 cm derinlikten alınan bozulmuş toprak örnekleri kullanılmıştır. Toprak örneklerinin tekstür, organik madde, toprak reaksiyonu, kireç, kıvam limitleri ve toprak nem karakteristikleri belirlenmiştir. Araştırmada çalışmaya konu toprak özellikleri arasındaki ilişkiler, toprakların plastiklik durumu ve plastik deformasyonları, uygun işlenebilirlik için maksimum su içeriğinin tahmininde değerlendirilen metotlar çalışılmıştır. Toprak örneklerinden 11'i kil, 7'si killi tın ve 2'si kumlu killi tın tekstür sınıfında yer almıştır. Toprak örnekleri organik madde içeriği bakımından orta, reaksiyonları bakımından hafif alkalindir. Plastik deformasyon bakımından örneklerin hem su karşısında hemde mekaniksel kuvvetlere karşı karşı dirençlerinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Uygun toprak işlenebilirliği için maksimum su içeriğinin, 0,9 PL nem içeriği veya 1,15 kıvam indeksi civarında olmasının toprak strüktürünün sürdürülebilirliği açısından önemli olacağı vurgulanmıştır.

Abstract:
Soil tillage is a reflectance of combine effects of mechanical effects of agricultural machineries and soil structure as affected by soil texture, moisture content and organic matter. Evaluating negative effects of soil tillage practices is important for sustainable soil management. The main goals of this study were to evaluate physical and mechanical properties of soils and to estimate optimum soil water content for cultivation using the preferred models in literature. For this purpose disturbed soil samples collected from 0-20 cm soil depth at 20 different locations were used. Soil texture, organic matter, soil reaction, lime content, consistency limits and soil moisture characteristics were determined. The relationships among the studied soil characteristics, plasticity and the plastic deformation as well as the methods used for prediction of maximum water content for soil cultivation were studied. Eleven out of 20 soil samples used in this study had clay, 7 clay loam and 2 sand clay loam texture. Soils had moderate amounts of organic matter with slightly alkaline soil reaction. It was obtained that soils had high resistance against water and mechanical forces in regarding with plastic deformation. It was suggested that soil moisture content at 0,9PL or near to 1,15 of consistency index should be considered as the maximum water content for appropriate soil tillage practices in order for sustainability of soil structure.