Sosyal medya kullanımının 0-6 yaş grubu sağlıklı çocuğu olan erkeklerin babalık rolü algısı üzerindeki etkisi
The effect of social media use on the perception of the role of fathers of men with healthy children aged 0-6
Yazar: MEHMET DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. GÜZİN ZEREN ÖZTÜRK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Ana-baba çocuk ilişkileri =   ; Babalar = Fathers ; Babalık davranışı = Paternal behavior ; Babalık işlevi = Paternal function ; Bebekler = Infant ; Erkekler = Men ; Sosyal medya = Social media ; Çocuklar = Children

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Sosyal medya kullanımı günden güne çok hızlı bir şekilde yaygınlaşırken bir yandan da sosyal medya ile ilgili yeni hastalık ve bağımlılıklar tanımlanmaktadır. Yapılan çalışmalarda sosyal medya ile ilgili bu olguların ebeveyn davranışlarına da etkili olabileceği gösterilmiştir. Babalık rolü çocuğun birey olarak kişiliğinin oluşması ve hayatının şekillenmesi açısından önem arz etmektedir. Bu çalışmada sosyal medyanın babalık rolü algısına etkisi çeşitli sosyodemografik değişkenlerle birlikte analiz edildi.
GEREÇ VE YÖNTEM: Bu çalışma, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniklerinde yapıldı. Çalışmaya 25 Mart 2022- 25 Haziran 2022 tarihleri arasında Şişli Hamidiye Etfal Hastanesi Aile Hekimliği Poliklinikleri'ne başvuran 0-6 yaş grubu çocuğu olan erkek bireyler dâhil edildi. Tanımlayıcı bir çalışmadır. Bu çalışmaya 175 kişi katıldı. Sosyal medya kullanım durumu için Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği-Yetişkin Formu (SMBÖ-YF), babalık rolü algısı için Babalık Rolü Algı Ölçeği (BRAÖ) kullanıldı. Çalışma anketi; sosyodemografik özellikler, Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği-Yetişkin Formu ve Babalık Rolü Algı Ölçeği olmak üzere 3 ana kısımdan ve 51 sorudan oluşmaktadır. Elde edilen veriler SPSS.25 programı ile analize tabi tutuldu. 
BULGULAR: Çalışmaya 175 kişi katılmıştır. Babalık rolüne ilişkin algılar ölçeği toplam puanı ve alt boyutlarından "Babalık Rolüne İlişkin Olumlu Algılar", " Çocuk Cinselliğinde Babalık Rolüne İlişkin Algılar "ile sosyal medya bağımlılık ölçeği ve alt boyutlarında anlamlı ilişki saptanmamıştır (p>0.05). Babalık Rolü Algı Ölçeği alt boyutlarından "Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar" ile Sosyal medya bağımlılık ölçeği toplam (r=0.146, p=0.048) ve alt boyutlarından "Sanal tolerans" (r=0.148, p=0.047) arasında anlamlı pozitif bir ilişki bulunmuştur. Yani sosyal medya bağımlılığı ve sanal tolerans arttıkça babalık rolüne ilişkin olumsuz algılar artmaktadır. 
Babalık Rolün Algı Ölçeği toplam puanı (Z=-3.887 p<0.001), Alt boyutlarından "Babalık Rolüne İlişkin Olumlu Algılar" (Z=-2.777, p=0.005), "Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar" (Z=-4.114, p<0.001), "Çocuk Cinselliğinde Babalık Rolüne İlişkin Algılar" (Z=-2.933 p=0.003) puanları yaş dönemleri içinde anlamlı bir farklılık göstermiştir. Babalık Rolü Algı Ölçeği toplam, Babalık Rolüne İlişkin Olumlu Algılar, Çocuk Cinselliğinde Babalık Rolüne İlişkin Algılar, Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar ve puanları 35 yaş ve altında olanlarda 35 yaş üstüne göre daha yüksek bulunmuştur.
Sosyal medya bağımlılık ölçeği toplam puanı (Z=-2.202 p=0.028), "Sanal tolerans" (Z=-2.472, p=0.013) puanları yaş sınıfları içerisinde anlamlı bir farklılık göstermiştir. Sosyal Medya Bağımlılık Ölçeği Toplam ve Sanal tolerans puanları 35 yaş ve altında olanlarda 35 yaş üstüne göre daha yüksek bulunmuştur.
Babalık Rolüne ilişkin algılar ölçeği toplam puanı (Z=-4.672 p<0.001), alt boyutlarından "Babalık Rolüne İlişkin Olumlu Algılar" (Z=-4.016, p<0.001), "Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar" (Z=-4.813, p<0.001), "Çocuk Cinselliğinde Babalık Rolüne İlişkin Algılar" (Z=-3.407 p=0.001) puanları meslek grupları içinde anlamlı bir farklılık göstermiştir. Babalık Rolüne İlişkin Algılar Ölçeği Toplam, Babalık Rolüne İlişkin Olumlu Algılar, Çocuk Cinselliğinde Babalık Rolüne İlişkin Algılar ve Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar  puanları beyaz yaka olanlarda mavi yakalara göre daha yüksek bulunmuştur.
Babalık Rolüne İlişkin Algılar Ölçeği Toplam (KV=49,376, p<0.001), alt boyutlarından "Babalık Rolüne İlişkin Olumlu Algılar" (KV=48.497 p<0.001), "Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar" (KV=44.050 p<0.001), "Çocuk Cinselliğinde Babalık Rolüne İlişkin Algılar" (KV=46.585 p<0.001) puanları çocuk sayıları bakımından istatistiksel anlamlı farklılık göstermiştir.Ölçek ve alt ölçek puanları tek çocuğa sahip olanlarda daha yüksek bulunmuştur. Anlamlı farkın olduğu grupların bulunması için yapılan post-hoc test verileri ölçek ve alt ölçek puanları 3 ve üzeri çocuklu olanlar ile tek çocuklu olanlar (p<0.001) ve 2 çocuğa sahip olanlar (p<0.001) arasında  anlamlı bir farklılık göstermiştir.
Babalık Rolüne İlişkin Algılar Ölçeği Toplam (KV=4,166, p=0.041), alt boyutlarından "Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar" (KV=5.694 p=0.017) puanları eğitim düzeyleri bakımından anlamlı bir farklılık göstermiştir. Babalık Rolüne İlişkin Algılar Ölçeği toplam ve alt ölçeklerinden " Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar " puanları üniversite mezunu olanlarda daha yüksek bulunmuştur. Post-hoc testi verilerine göre Babalık Rolüne İlişkin Algılar Ölçeği Toplam ve alt boyutlarından "Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar "puanları üniversite mezunu olanlar ile ortaokul ve altı mezunlar(p<0.001) ve lise mezunları (p<0.001) arasında anlamlı bir fark bulunmuştur.
Sosyal Medya Bağımlılık Ölçeği Toplam (KV=4,010, p=0.045), alt boyutlarından "Sanal tolerans" (KV=3.829 p=0.049), "Sanal iletişim" (KV=3.973 p=0.046) puanları eğitim düzeyleri açısından anlamlı bir farklılık göstermiştir. Ölçek ve alt ölçek puanları lise mezunu olanlarda daha yüksek bulunmuştur. Anlamlı farklılığın  olduğu grupların ortaya çıkarılması için post-hoc testi yapılmıştır.Test sonuçlarına göre Sosyal Medya Bağımlılık Ölçeği toplam puanları lise mezunları ile ortaokul ve altı mezunlar (p=0.048) arasında istatistiksel anlamlı bir farklılık göstermiştir."Sanal tolerans" puanları lise mezunları ile ortaokul ve altı mezunlar (p=0.049) arasında istatistiki anlamlı bir farklılık göstermiştir."Sanal iletişim" puanları lise mezunları ile ortaokul ve altı mezunlar (p=0.048) arasında anlamlı farklılık göstermiştir.

SONUÇ: Çalışmamızda Sosyal Medya Bağımlılık Ölçeği puanı ile Babalık Rolü Algı Ölçeği puanı arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı. Fakat Babalık Rolü Algı Ölçeğinin alt boyutlarından 'Babalık Rolüne İlişkin Olumsuz Algılar' ile SMBÖ-YF toplam puanı ve alt boyutlarından 'Sanal Tolerans' arasında anlamlı pozitif bir ilişki bulunmuştur. Yani Sosyal medya kullanımı ve sanal tolerans arttıkça babalık rolüne ilişkin olumsuz algılar da artmaktadır. Benzer çalışmalarda da özellikle dijital ebeveynlik kavramı üzerinden çocukların mahremiyetlerinin ihlali gibi olumsuz ebeveyn davranışlarına vurgu yapılmıştır. Bu çalışmada sosyal medya kullanımının 35 yaş altında ve lise mezunları düzeyinde daha yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Babalık rolü algısının eğitim düzeyi yükseldikçe yükseldiği ve 35 yaş altında olanlarda 35 yaş üstüne göre bu algının daha iyi olduğu sonucuna varıldı. Sosyal medyanın babalık rolüne etkisi açısından yapılacak yeni çalışmalarda izlenecek yöntemler hakkında öneriler sunuldu.

Abstract:
INTRODUCTION AND OBJECTIVE: While the use of social media becomes widespread day by day, new diseases and addictions related to social media are defined. Studies have shown that these phenomena related to social media may also be effective on parental behaviors. The role of fatherhood is important in terms of the formation of the child's personality as an individual and shaping his life. In our study, the effect of social media on the perception of paternity role was examined together with various sociodemographic variables.
MATERIALS AND METHODS: This study was carried out in Health Sciences University Şişli Hamidiye Etfal Training and Research Hospital Family Medicine Polyclinics. Male individuals with children aged 0-6 years who applied to Şişli Hamidiye Etfal Hospital Family Medicine Polyclinics between 25 March 2022 and 25 June 2022 were included in the study. It is a descriptive study. 175 people participated in our study. Social Media Addiction Scale-Adult Form was used for social media usage status, and Paternity Role Perception Scale was used for paternal role perception. Study survey; sociodemographic characteristics, Social Media Addiction Scale-Adult Form and Fatherhood Role Perception Scale consists of 3 main parts and 51 questions. The obtained data were analyzed with SPSS.25 program.
RESULTS: 175 people participated in the study. No relationship was found between the total score of the scale of perceptions regarding the fatherhood role and its sub-dimensions, "Positive Perceptions of the Role of Fatherhood", "Perceptions on the Role of Paternity in Child Sexuality" and the social media addiction scale and its sub-dimensions (p>0.05). There is a statistically positive difference between "Negative Perceptions of the Fathering Role", one of the sub-dimensions of the scale of perceptions related to the fatherhood role, and the total (r=0.146, p=0.048) of the Social media addiction scale and "Virtual tolerance" (r=0.148, p=0.047) from its sub-dimensions. A weak correlation was found. In other words, as social media addiction and virtual tolerance increase, negative perceptions about the role of father increase.
The total score of the Perceptions Role of Fatherhood Scale (Z=-3.887 p<0.001), "Positive Perceptions of the Fathering Role" (Z=-2.777, p=0.005), "Negative Perceptions of the Fathering Role" (Z=-4.114, p<0.001), "Perceptions of the Role of Fatherhood in Child Sexuality" (Z=-2.933 p=0.003) scores showed a difference between age groups. The Total, Positive Perceptions of the Paternity Role, Negative Perceptions of the Paternity Role, and Perceptions of the Role of Paternity in Child Sexuality were found to be higher in those aged 35 years and younger than those over 35 years of age.
Social media addiction scale total score (Z=-2.202 p=0.028), sub-dimensions "Virtual tolerance" (Z=-2.472, p=0.013) scores showed a statistically significant difference between age groups. Social Media Addiction Scale Total and Virtual tolerance scores were found to be higher in those aged 35 years and younger than those over 35 years old.
The total score of the Perceptions Role of Fatherhood Scale (Z=-4.672 p<0.001), "Positive Perceptions of the Fathering Role" (Z=-4.016, p<0.001), "Negative Perceptions of the Fathering Role" (Z=-4.813, p<0.001), "Perceptions of the Role of Fatherhood in Child Sexuality" (Z=-3.407 p=0.001) scores showed a statistically significant difference between occupational groups. Total, Positive Perceptions of the Paternity Role, Negative Perceptions of the Paternity Role, and Perceptions of the Role of Paternity in Child Sexuality were found to be higher in white-collar than blue-collar individuals.
Between the number of children, Perceptions of the Role of Fatherhood Total (KV=49,376, p<0.001), sub-dimensions of "Positive Perceptions of the Role of Fatherhood" (KV=48,497 p<0.001), "Negative Perceptions of the Role of Fatherhood" (KV=44.050 p<0.001), "Perceptions of the Role of Paternity in Child Sexuality" (KV=46.585 p<0.001) scores showed a significant difference. İn those with one child scale and subscale scores were higher. The post-hoc test applied to determine the groups that have difference was, the subscale and scale scores were statistically significant between those with 3 or more children, those with one child (p<0.001) and those with 2 children (p<0.001). showed a difference.
The scores of the Total (CV=4.166, p=0.041) and sub-dimensions of the "Negative Perceptions of the Fathering Role" (CV=5.694 p=0.017) of the Scale of Perceptions on the Role of Paternity showed a statistically significant difference between educational levels. The scores of "Negative Perceptions of the Role of Fatherhood" from the total and subscales of the Perceptions of the Fatherhood Role Scale were found to be higher in university graduates. The post-hoc test applied to determine groups which have the significant difference was, the scores of the total and sub-dimensions of the Perceptions of the Fatherhood Role "Negative Perceptions of the Fathering Role" were university graduates, secondary school graduates and below (p<0.001) and high school graduates. (p<0.001) showed a statistically significant difference between
Social Media Addiction Scale Total (KV=4,010, p=0.045), sub-dimensions "Virtual tolerance" (KV=3.829 p=0.049), "Virtual communication" (KV=3.973 p=0.046) scores showed a statistically significant difference between education levels. differed. Scale and subscale scores were higher in high school graduates. According to the results of the post-hoc test conducted to determine the groups which have the significant difference, the Social Media Addiction Scale total scores showed a statistically significant difference between those who graduated from high school and those who graduated from secondary school or below (p=0.048). "Virtual tolerance" scores were high school graduates. "Virtual communication" scores showed a statistically significant difference between those who graduated from high school and those who graduated from secondary school or below (p=0.048).

CONCLUSION: In study, no significant relationship was found between the Social Media Addiction Scale total scores and the Paternity Role Perception Scale total scores. However, a positive relationship was found between 'Negative Perceptions of the Fathering Role', one of the sub-dimensions of the Fatherhood Role Perception Scale, and the total score of SMDS-YF and 'Virtual Tolerance' from its sub-dimensions. In other words, as social media use and virtual tolerance increase, negative perceptions about the role of father also increase. In similar studies, negative parental behaviors such as violation of children's privacy were emphasized, especially through the concept of digital parenting. In this study, it was concluded that the use of social media is higher under the age of 35 and at the level of high school graduates. It was concluded that the perception of paternity role increased as the education level increased and this perception was better in those under 35 years old than in those over 35 years old. Suggestions were made about the methods to be followed in new studies to be conducted in terms of the effect of social media on the role of fatherhood.