Kekemeliği olan erkek 14-16 yaş ergenlerin zorbalıkla başa çıkma düzeyleri ile davranışsal, duygusal, sosyal, hiperaktivite ve akran sorunları arasındaki ilişkisinin incelenmesi
Examination of the problems of coping with bullying and adolescence, emotional, hyperactivity and peer problems of 14-16 years old male stuttering adolescents
Yazar: BEYZA ÇALIK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EVRİM GERÇEK
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Akran = Peer ; Davranış = Behavior ; Duygusal sorunlar = Emotional problems ; Ergenler = Adolescents ; Hiperaktivite bozukluğu = Hyperactivity disorder ; Kekemelik = Stuttering ; Sosyal sorunlar = Social problems ; Zorbalık = Bullying

Özet:
Bu çalışmanın amacı erkek kekeleyen 14-16 yaş ergen bireylerin zorbalıkla baş etme düzeyleri ile sosyal, duygusal, davranışsal, akran sorunları, dikkat dağınıklığı ve hiperaktivite problemleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmaya farklı şehirlerden katılan kekemeliği olan 28 erkek ergen bireyin zorbalıkla başa çıkma düzeyleri ile davranışsal, duygusal, sosyal, hiperaktivite, akran sorunları arasındaki ilişkiyi incelenmiştir. Çalışmada Zorbalıkla Başa Çıkma Stratejileri Ölçeği (ZBÇSÖ) ve Güçler ve Güçlükler Anketi (GGA) kullanılmıştır. Ölçek ve anket Google formlar aracılığı ile online şekilde oluşturulmuştur.
Verilerin doğası gereği zorbalıkla baş etme düzeyi alt ölçekleri bağımsız değişkeni ile davranışsal, duygusal, sosyal, hiperaktivite ve akran sorunları bağımlı değişkenleri arasındaki ilişkileri incelemek üzere regresyon analizleri ve korelasyon analizleri kullanılmıştır. Tüm bu alt ölçek puanları ile yaşlar arasındaki korelasyon analizleri de gerçekleştirilmiştir. Yapılan istatiksel analizler sonucunda çaresizliğe boyun eğme alt ölçeği ile yaş arasında anlamlı bir fark bulunmuştur.
Aynı zamanda ZBÇSÖ çaresizliğe boyun eğme alt boyutu ile GGA davranışsal problemler ve akran problemleri alt boyutu arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür.  ZBÇSÖ ve yardım arama alt boyutu puanları ile GGA hiperaktivite alt boyutu puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. GGA davranışsal problemler alt boyutu puanlarının, ZBÇSÖ puanlarınca yordanmasına ilişkin Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi yapılmıştır. Regresyon analizi uygulanırken 'Stepwise' yöntemi kullanılmıştır. Regresyon analizine GGA davranışsal problemler alt boyutu puanlarının yordayıcıları olarak ZBÇSÖ puanları alınmıştır. Kurulan modelin istatistiksel açıdan anlamlı olduğu görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: kekemelik, sosyal sorunlar, duygusal sorunlar, davranışsal sorunlar, akran sorunları

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between the levels of coping with bullying and social, emotional, behavioral, peer problems, distraction and hyperactivity problems of 14-16 year old adolescents who stutter. The relationship between the levels of coping with bullying and behavioral, emotional, social, hyperactivity and peer problems of 28 male adolescents with stuttering who participated in the study from different cities was investigated. In the study, Strategies for Coping with Bullying Scale and Strengths and Difficulties Questionnaire were used. It was created online through Google forms. Regression analyzes and correlation analyzes were used to examine the relationships between the independent variable of coping with bullying subscales and the dependent variables of behavioral, emotional, social, hyperactivity and peer problems due to the nature of the data. Along with all these subscales, correlation analyzes between ages were also performed. As a result of the statistical analyzes, a significant difference was found between the subscale of submission to helplessness and age. At the same time, it was observed that there was a significant relationship between the sub-dimension of submitting to helplessness and SIDS behavioral problems and peer problems subdimension. It was determined that there is a statistically significant relationship between the scores of ZBCSÖ and help-seeking sub-dimension and the scores of the GGA hyperactivity sub-dimension.
Keywords: stuttering, social problems, emotional problems, behavioral problems, peer problems