Doğum eyleminde yapılan epizyotominin anne sağlığına etkisi
Effect of episiotomy to mother health in labor
Yazar: ZEKİYE KARAÇAM
Danışman: DOÇ.DR. KAFİYE EROĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2001
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
ÖZET Araştırma doğum eyleminde yapılan epizyotominin anne sağlığına etkisini incelemek amacı ile Kohort tipi analitik bir çalışma olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemine 15 Mart 1999 ve 6 Nisan 2000 tarihleri arasında T.C. Sağlık Bakanlığı Ankara Zübeyde Hanım Doğumevi Hastanesi'nde gündüz saatlerinde normal vajinal yolla ikinci doğumunu yapan kadınlardan rastgele olarak 100 kişi (50 kişi epizyotomi uygulanan vaka grubuna, 50 kişi epizyotomi uygulanmayan kontrol grubuna) alınmıştır. Araştırmanın verileri anneleri tanıtıcı bilgi formu, doğum eylemi gözlem formu ve postpartum gözlem formu olmak üzere üç bölümden oluşan veri toplama aracı ile elde edilmiştir. Vaka ve kontrol gruplarında örnekleme alınan annelere doğum eylemi süresince anneleri tanıtıcı bilgi formu ve doğum eylemi gözlem formu yüz yüze görüşme ile doldurlmuştur. Postpartum gözlem formu ise, doğum sonu birinci gün hastanede, birinci ve üçüncü haftalarda annelerin evinde yüz yüze görüşme yapılarak ve onikinci haftada telefon görüşmesi yapılarak doldurulmuştur. Elde edilen veriler vaka ve kontrol grupları arasında karşılaştırma yapılarak ya da her grup kendi içinde değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik, ki-kare, Fisher'in kesin ki-kare testi, Kolmogrow Smirnow testi ve iki ortalama arasındaki farkın önemlilik testi kullanılmıştır. Araştırmanın hipotezleri doğrultusunda yapılan istatistiksel değerlendirmede epizyotominin spontan laserasyon oluşmasını önlediği, annenin bebeğin doğumundan sonra istirahate alınmasını geciktirdiği, perine bölgesinde ağrı oluşma sıklığı ve ağrının şiddetini artırdığı, anne-bebek iletişiminin başlatılmasını geciktirdiği, doğum sonu annenin kendi ve bebeğiğnin bakımını yapmasını zorlaştırdığı bulunmuştur. Ayrıca, epizyotominin doğum eyleminin ikinci devresinin süresini kısaltmadığı, yara iyileşmesini hızlandırmadığı, ağrılı cinsel ilişkiye neden olamdığı ve stres inkontinansı oluşumunu önlemediği bulunmuştur. TZZ2S22&222SElde edilen bu sonuçlar göz önüne alınarak epizyotominin gerekli görülmedikçe uygulanmaması konusunda sağlık personelinin hizmet içi eğitim programları çerçevesinde eğitilmesi önerilmiştir. Anahtar Kelimeler: Epizyotomi, doğum eyleminin ikinci devresi, annenin istirahate alınması, spontan laserasyon, yara iyileşmesi, perine bölgesinde ağrı, annenin aktivite düzeyi, anne-bebek iletişimi, ağrılı cinsel ilişki, stres inkontinansı. Destekleyen Kurumlar: HÜAF VI

Abstract:
ABSTRACT Research was carried out with Cohort type analytical study with aiming to investigate the effect of episiotomy to mother health in labor. The research model was constituted from randomly selected 100 mothers whose come to T.C. Ankara Zübeyde Hanım Maternity Hospital for second birth to normal vaginal way (50 persons whose applied episiotomy were put into study group, the other 50 persons have been put into control group whose not applied episiotomy) in daytime between March 15, 1999 and April 6, 2000. The research data were collected in three parts as information and explanation form of mothers, labor and postportum observation forms. Information and explanation form of mothers and labor observation forms were filled face to face interview during the period of labor time with the mothers of selected study and control groups. Postportum observation form were filled in the first day of postportum in hospital, in the first and third weeks in mothers' home with face to face interview and in the twelfth week with telephone. Obtained data were evaluated with making comparision between study and control groups or in each every group itself. Percentage, ki-kare, Fisher's definite ki-kare test, Kalmogrow Smirnow test and importance test of difference between two avarage were used to evaluate the data. Carried statistical evaluations in the light of research hypothesis on episiotomy were reached that; episiotomy was not shortened second stage labor's period, mother rest after birth was delayed by it, it was prevented to form spontaneous lacerations, episiotomy was not accelerated cure of wound, frequency and intensity of perineal pain was increased by episiotomy, episiotomy was caused difficulty to mother on caring herself and baby in postpartum, relation between baby and mother was delayed by episiotomy, episiotomy was not caused dyspareunia and formimg stress incontinence was prevented by episiotomy. vuThe reached result of the research was, not apply episiotomy if it is not necessary, and results of research suggest to give education on episiotomy to health personnels in the frame of servise education program. Keywords: episiotomy, second stage labor, mother rest, spontaneous lacerations, cure of wound, perineal pain, postpartum activities, relation between baby and mother, dyspareunia, stress incontinence. Supported by HÜAF VUl