Preobez ve obez kadınlarda beden kütle indeksi ile akdeniz diyeti kalite indeksi ve diyet kalite ölçeği arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi /
Yazar: İREM DAĞOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM PERSİL ÖZKAN
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Tüm dünyada olduğu gibi Türkiye'de de obezite prevalansı giderek artmaktadır. Modern yaşamın bir parçası olarak görülen obezite, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından önlem alınması gereken epidemi olarak değerlendirilmektedir. Bu nedenle, bireylerin beslenme davranışlarının doğru bir şekilde yönetilmesi ve beslenme alışkanlıklarının belirlenmesi önemli bir husustur. 
Beslenme yönetiminin Akdeniz Diyeti tanımındaki beslenme tarzına uyumunun değerlendirilmesinde Akdeniz Diyeti Kalite Ölçeği (KIDMED) kullanılmaktadır. Beslenmenin doğru bir şekilde yönetilmesine ek olarak diyet kalitesinin değerlendirilmesi ve besin tüketim alışkanlıklarının saptanması için Diyet Kalite İndeksi -Uluslararası (DQI-I) ölçeği geliştirilmiştir.
Çalışmanın amacı, Fırat Üniversitesi Hastanesi Beslenme ve Diyet Polikliniğine başvuran 19-70 yaş aralığındaki preobez ve obez kadınların KIDMED ve DQI-I ölçekleri ile antropometrik ölçümleri ve biyokimyasal parametreleri arasındaki olası ilişkinin saptanmasıdır. Bu amaç doğrultusunda, 65 (%52,0)'i preobez ve 60 (%48,0)'ı obez olan 125 kadın çalışmaya dahil edilmiştir. 
KIDMED sınıflamasına göre pre-obez kadınların çoğunluğunun iyi 16(%24,6) ve orta 44(%67,7) kategoride oldukları, obez kadınların ise 32(%54,2)'nin orta ve 26 (%44,1)'nın düşük kategoride oldukları belirlenmiştir (p<0,001). DQI-I toplam puan ortalamasıise pre-obez kadınlarda 71,78±7,44 iken obez kadınlarda 47,28±8,87 şeklindedir (p<0,001).
Elde edilen bulgular ışığında, KIDMED ve DQI-I toplampuanlarının obezite açısından belirleyici olduğu ve 19-30 yaş aralığındaki danışanların en yüksek puan ortalamalarına sahip olduğu saptanmıştır. Ayrıca her iki ölçeğin puan ortalamasının yüksek olmasının serum kolesterol düzeyi ile negatif ilişkili olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Obezite, Antropometrik Ölçümler, Biyokimyasal Parametreler, Akdeniz Diyeti Kalite Ölçeği (KIDMED),Diyet Kalite İndeksi-Uluslararası (DQI-I).

Abstract:
The prevalence of obesity is increasing in Turkey as well as all over the World. Obesity, which is seen as a part of modern life, is considered as an epidemic which should be taken into consideration by the World Health Organization. Therefore, it is important to properly manage the nutritional behaviors of individuals and to determine their nutritional habits.
The Mediterranean Diet Quality Index (KIDMED) is used to evaluate the adaptation of the nutrition management to the diet in the definition of Mediterranean Diet. In addition to the proper management of nutrition, the Diet Quality Index-International (DQI-I) scale has been developed in order to evaluate the dietary quality and to determine the food consumption habits.
The aim of the study was to determine the possible relationship between KIDMED and DQI-I scales and anthropometric measurements and biochemical parameters of preobese and obese women aged 19-70 who applied to Fırat University Hospital Nutrition and Dietary Clinic.In accordance with this purpose, the study included 125 women (65%, 52,0%) and 60 (48,0%) were obese.
According to the KIDMED classification, the majority of pre-obese women are in the good 16 (%24,6) and middle 44(%67,7) category, in the obese women, 32 (54.2%) were in the middle and 26 (44.1%) were in the lower category (p <0.001).The mean score of DQI-I was 71,78 ± 7,44 in pre-obese women and 47,28 ± 8,87 in obese women (p <0,001).
In the light of the findings, KIDMED and DQI-I total scores were found to be determinant in obesity and the highest scores of individuals between the ages of 19-30 were found to have the highest scores. In addition, the high mean score of both scales was negatively correlated with serum cholesterol level.
Key Words: Obesity, Anthropometric Measurements, Biochemical Parameters, Mediterranean Diet Quality Index (KIDMED), Diet Quality Index-International (DQI-I).