Ulusal güvenlik bağlamında tıbbi tehdit ve tıbbi istihbarat değerlendirmesi
Medical threat and medical intelligence assessment in the context of national security
Yazar: LEVENT SEVİM
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÖZER ; YRD. DOÇ. DR. ŞAMİL ÜNSAL
Harp Akademileri Komutanlığı / Stratejik Araştırmalar Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Savunma ve Savunma Teknolojileri = Defense and Defense Technologies ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Güvenlik = Security ; Tehdit = Threat ; Tıbbi tehdit = Medical threat ; Ulusal güvenlik = National security ; İstihbarat = Intelligence

Özet:
Bu çalışmada; değişen güvenlik anlayışında kendisine yer bulan, ulusal güvenliğin sağlanmasında etkisi olan, tıbbi tehditleri saptayarak proaktif önlemler alınmasına ve uygun politikalar yapılmasına katkı sağlayan tıbbi istihbaratın yadsınamaz önemi incelenmiştir. İncelemede öncelikle güvenlik kavramının genel çerçevesi çizilerek güvenlik ve tehdit ilişkisi ortaya konulmuştur. Tehditlerin çok boyutlu ve asimetrik bir hal aldığı ifade edilmiş ve ulusal güvenliği etkileyen tıbbi tehdit unsurlarının neler olduğu açıklanmıştır. Geçmişte salgın hastalıkların tarihi olayların seyrini değiştirdiğine dair örnekler verilerek; günümüzde biyoteknoloji ve tıbbi tehdit unsurlarının sinsi bir şekilde insanların güvenliğini ve sağlığını dolayısıyla da ulusal güvenliği tehdit ettiği örneklerle anlatılmıştır. İnsan, hayvan ve bitkiler üzerinde görülen salgın hastalıkların doğal olarak mı veya üzerinde düşünülmüş bir eylemin sonucu olarak mı meydana geldiğinin kolayca tespit edilemeyecek kadar belirsiz olduğu açıklanmıştır. 
Biyolojik terör saldırılarının artmasının ve eskiden olmayan hastalıkların ortaya çıkmasının devletleri yeni güvenlik tedbirleri almaya zorladığından bahisle tıbbi istihbarat kavramı irdelenmiştir. Tıbbi istihbaratın, devletlerin ulusal güvenliklerini sağlama bağlamında ülke içindeki ve dışındaki bulaşıcı hastalıkları, çevresel sağlık tehlikelerini ve biyolojik saldırıları tespit edip ve bu tehditlere karşı vaktinde uyarı sağlayabildiği açıklanmıştır. Ayrıca tıbbi istihbarat ile neler yapılabileceği örneklerle ortaya konulmuş ve olması gereken tıbbi istihbarat kurumunun çerçevesi çizilerek, ABD Ulusal Tıbbi İstihbarat Merkezi (NCMI) örnek olarak incelenmiştir.

Abstract:
In this study; medical intelligence which has its place in changing security understanding, makes it possible identifying medical threats and provides proactive measures and has a role in national security, is examined. 
In examination, framework of security concept was based and the relationship between security and threat was explained. The fact that threats has become multi-dimensional and asymmetric was stated and medical threats that pose danger to national security was pointed.  With examples of how pandemics at past changed the flow of history was given, it was concluded that how biotechnology and medical threat elements sneakily threatens people's security and well-being; thus, national security. It has been explained that it has not known fully to reveal whether epidemic diseases seen on human beings, animals and plants result from natural phenomena or former actions that have been thought deliberately.
That increasing bio-terrorism and emerging of new diseases that does not exist before forces governments to take precautions stated and medical intelligence concept analysed.  It is explained that medical intelligence can detect domestic and foreign contagious diseases, environmental health threats and biological attacks and can warn us before it is too late.  Also what can be done with medical intelligence was shown with examples and by setting framework of suitable institution USA National Center for Medical İntelligence (NCMI) examined as an example.