Kronik hepatit B'de noninvaziv fibrozis belirteçlerinin hepatik fibrozisi öngörmedeki etkinliklerinin araştırılması
Investigation of the efficacy of noninvasive fibrosis markers in predicting hepatic fibrosis in chronic hepatitis B
Yazar: KEREM HASAN DİLCAN
Danışman: DOÇ. DR. HASAN TAHSİN GÖZDAŞ
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology

Özet:
Amaç: Günümüzde Kronik Hepatit B'ye bağlı morbidite ve mortalite
oranları global anlamda halen yüksek seyretmektedir. Hastaların tanı ve tedavi
aşamasında karaciğerdeki nekroinflamasyon ve fibrozis düzeylerini saptamada
altın standart yöntem karaciğer biyopsisidir. Fakat bu yöntemin tam olarak yerini
almasa da; daha ucuz, invaziv olmayan, tekrarlaması kolay yöntemler için son
yıllarda literatürdeki araştırmalar giderek yaygınlaşmaktadır. Bu amaçla, bu
çalışmada literatürde daha önce tanımlanmış 15 farklı noninvaziv fibrozis belirteci
incelenmiş ve karaciğerdeki fibrozis ve nekroinflamasyonu öngörmedeki tanısal
performansları araştırılmıştır.

Gereç ve Yöntem: Çalışmada kullanılmak üzere 18 yaş üstü, karaciğer
biyopsisi olmuş 234 Kronik Hepatit B hastasının yaş, cinsiyet, komorbidite, ALT,
AST, ALP, GGT, total bilirubin, albümin, INR, PTZ, MPV, RDW, nötrofil,
lenfosit, platelet, hemoglobin, HBV-DNA ve ISHAK skorlama sistemine göre
HAI ve fibrozis verileri poliklinik modülleri taranarak kaydedilmiştir. Daha sonra
çalışma popülasyonu ılımlı fibrozis (F≥2), anlamlı fibrozis (F≥3), ileri fibrozis
(F≥4), siroz (F≥5) ve HAI ≥6 derecelerine göre farklı gruplara ayrılmış ve
araştırılan noninvaziv fibrozis belirteçlerinin farklı fibrozis düzeylerindeki tanısal
performanslarını incelemek amacıyla ROC analizi yapılmıştır.


Bulgular: Araştırılan 15 noninvaziv fibrozis belirtecinden API, APRI,
FIB-4, GAR, GPR, GUCI, KING ve RPR belirteçlerinin ılımlı fibrozis (F≥2),
anlamlı fibrozis (F≥3), ileri fibrozis (F≥4) ve siroz (F≥5) evrelerinin tümünde
fibrozisi istatiktiksel olarak anlamlı öngörebildiği saptanırken; NLR, MLR ve
BONACINI belirteçlerinin hiçbir fibrozis evresinde fibrozisi anlamlı olarak
öngöremediği tespit edilmiştir. Özellikle siroz (F≥5) evresini öngörmede eğri altı
alanı 0,800 ve üzeri olup tanısal gücü yüksek altı noninvaziv fibrozis belirteci
saptanmış ve fibrozis belirteçlerinin tanısal performanslarının fibrozis düzeyi ile
korele olarak arttığı tespit edilmiştir. Bunun yanında ılımlı fibrozis (F≥2), anlamlı
fibrozis (F≥3) ve ileri fibrozisi (F≥4) öngörmede tanısal gücü en yüksek belirteç
KING olarak saptanırken; sirozu (F≥5) öngörmede tanısal gücü en yüksek belirteç
FIB-4 olarak saptanmıştır.

Sonuç: Bu çalışma sonucunda, literatürdeki birçok çalışma ile korele
olarak bazı noninvaziv fibrozis belirteçlerinin özellikle sınırlı imkanları olan
bölgelerdeki Kronik Hepatit B hastalarında karaciğer fibrozis ve
nekroinflamasyon düzeylerini öngörmede kullanılabileceği tespit edilmiştir.
Ayrıca tanısal gücü yüksek belirteçlerin kullanımıyla global olarak karaciğer
biyopsisi gereksinimini ve bunun yol açtığı morbidite ve mortalite oranlarının
azaltılabileceği düşünülmüştür. Ancak bütün bulgulara rağmen biyopsinin
karaciğer fibrozis ve nekroinflamasyonunu göstermede günümüzde halen altın
standart yöntem olduğu unutulmamalıdır.

ANAHTAR KELİMELER: Noninvaziv Fibrozis Belirteçleri, Kronik Hepatit B,
Karaciğer Biyopsisi, Karaciğer Fibrozisi

Abstract:
Aim: Today, morbidity and mortality rates due to Chronic Hepatitis B are
still high globally. The gold standard method for detecting necroinflammation and
fibrosis stages in the liver during the diagnosis and treatment of Chronic Hepatitis
B patients is liver biopsy. In recent years, studies in the literature has become
increasingly common for cheaper, non-invasive, and easy-to-repeat methods
although these methods does not completely replace biopsy. For this purpose, in
this study, 15 different noninvasive fibrosis markers previously defined in the
literature were examined and their diagnostic performance in predicting liver
fibrosis and necroinflammation was investigated.

Materials and Methods: Age, gender, comorbidity, ALT, AST, ALP,
GGT, total bilirubin, albumin, INR, PTZ, MPV, RDW, neutrophil, lymphocyte,
platelet, hemoglobin, HBV-DNA and according to ISHAK scoring system, HAI
and fibrosis data of Chronic Hepatitis B patients who is over the age of eighteen
and had a biopsy, were recorded by scanning outpatient modules. Then, the study
population was divided into different groups according to the grades of moderate
fibrosis (F≥2), significant fibrosis (F≥3), advanced fibrosis (F≥4), cirrhosis (F≥5)
and HAI ≥6 and after that ROC analysis was performed to examine the diagnostic
performances of noninvasive fibrosis markers at different fibrosis stages.

Results: Of the fifteen noninvasive fibrosis markers investigated; API,
APRI, FIB-4, GAR, GPR, GUCI, KING and RPR markers were found to be
predict liver fibrosis significantly in all fibrosis stages. In contrast, NLR, MLR
and BONACINI markers could not significantly predict liver fibrosis in any
fibrosis stage. In particular, six noninvasive fibrosis markers' area under the curve
was 0.800 and above that means high diagnostic power while predicting cirrhosis
(F≥5) and it was determined that the diagnostic performance of fibrosis markers
increased in correlation with the stages of fibrosis. In addition, KING was found
to have the highest diagnostic power in predicting moderate fibrosis (F≥2),
significant fibrosis (F≥3) and advanced fibrosis (F≥4); FIB-4 was also found to
have the highest diagnostic power in predicting cirrhosis (F≥5).
Conclusions: As a result of this study, it has been determined that some
noninvasive fibrosis markers can be used to predict liver fibrosis and
necroinflammation levels, especially in chronic hepatitis B patients in resource-
limited regions, in correlation with many studies in the literature. In addition, it
was thought that the use of markers with high diagnostic accuracy could reduce
the unnecessary biopsy procedures and the morbidity and mortality rates caused
by this globally. However, despite all the findings, it should be kept in mind that
biopsy is still the gold standard method for demonstrating liver fibrosis and
necroinflammation.

KEYWORDS: Noninvasive Fibrosis Markers, Chronic Hepatitis B, Liver
Biopsy, Liver Fibrosis