İç Anadolu bölgesinde sosyal medya bağımlılığı ile aleksitimi ilişkisinin incelenmesi
Study of relation between alexithymia and social media addiction in central Anatolia region
Yazar: BURAK SUNKUR
Danışman: DOÇ. DR. FERİDE GÖKBEN HIZLI SAYAR
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Bağımlılık = Dependency ; Sosyal medya = Social media ; İç Anadolu bölgesi = Central Anatolia region

Özet:
Günümüzde sosyal medya platformları, insanların iletişime geçme vesosyalleşme biçimlerini değiştirebilecek bir güce sahip olan, iletişim biçimlerinin de dışında kişilere ruhsal, sosyal ve fiziksel olumlu veya olumsuz birçok etkisi olduğu bilinen, farklı amaçlarla farklı yaş gruplarından bireylerin kullandığı, kullanım amacına göre de türleri değişebilen hayatımızın vazgeçilmez bir parçası olmuştur.  
Sosyal medyanın etkilerinden biri de bağımlılığa neden olmasıdır. Yapılan yeni çalışmalarda sosyal medya bağımlılığı literatüre girmiş ve sosyal medya bağımlılığı ile farklı değişkenler üzerinde etkileri araştırılmıştır. Yapılan bu çalışmada da sosyal medyaya bağımlılık düzeyi ile aleksitimi düzeyleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Ayrıca bu kişilerin sosyal medya kullanımlarının sosyo-demografik özelliklere göre farklılık gösterip göstermediği de incelenmiştir. 
Araştırmada örneklem İç Anadolu Bölgesi'nde yaşayan, 18 yaş üzeri olan %.50'si kadın (n=1400), %50'si erkek (n=1400) olmak üzere toplamda 2800 kişiden oluşmaktadır. Araştırmaya katılım şartları 18 yaşının üstünde olma, gönüllü olma, anketlerin doldurulmasına engel herhangi bir problemin olmaması olarak belirlenmiştir. Yapılan araştırma, bireylereSosyo Demografik Bilgi Formu, Bağımlılık Yükü Formu ve Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20)  uygulanarak gerçekleştirilmiştir.
Yapılan araştırmada bekâr bireylerde, evli ve diğer medeni durumdaki bireylerden sosyal medya bağımlılığının daha fazla olduğu, çocuk sayısı ile sosyal medya bağımlılığı arasındaki ilişkinin negatif yönde istatiksel olarak anlamlı olduğu, sosyal medya bağımlılığı ile cinsiyetler arasında anlamlı bir ilişkiye rastlanamadığı görülmüştür. Aleksitimi ile ilişkisi incelendiğinde ise, katılımcıların sosyal medya bağımlılığı ile duygularını tanımada zorluk yaşadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Sosyal medya bağımlılığı ile bireylerin aleksitimi düzeyleri arasındaki ilişki tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılarak incelenmiştir. Sosyal medya bağımlılığı ile sosyodemografik özellikler arasındaki ilişki incelendiğinde bireylerin medeni durumları ile  istatistikçe anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Sahip oldukları çocuk sayısı ile negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuş ancak cinsiyetleri, eğitim düzeyleri, yaşları ile anlamlı düzeyde bir fark görülememiştir. Bunun dışında sosyal medya bağımlılığını aleksitimi ile ilişkisi incelendiğinde ölçeğin alt boyutlarından sadece duygularını tanımada zorluk puanlarının pozitif yönde istatistikçe anlamlı etkisi olduğu görülmüş,  duygularını ifade etmede zorluk puanları ile dışa vuruk düşünce puanlarının anlamlı bir etkide bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Araştırmanın sınırlı kaldığı durumlar ise örneklemin yaş, eğitim düzeyi ve kırsal-kentsel özelliklerin daha dengesiz dağılımı olmuştur.

Abstract:
Nowadays social media platforms have strong power to change people's style of getting in contact with each other and socialization. Besides, social media platforms have lots of positive and negative effects on people mentally, socially and physically. Those platforms differ based on users' age and on their intended use. Day by day these platforms are becoming an irreplaceable part of our lives. 
One of the important effects of social media is that it causes addiction. Social media addiction became a popular subject for contemporary studies and there are lots of researches about social media addiction's effects on different variables. In this study the relationship between the level of addiction and alexithymia is investigated. Whether individuals' use of social media differs based on socio-demographic qualities or not is also investigated in this study. 
The participants were 2800 individuals (%50 women, %50 men) aged above 18 who live in Central Anatolia Region in Turkey. The necessary conditions to be a participant of the study were being above 18 years old, being voluntary for the study and to have no obstacle to fill the questionnaires. Participants completed Socio Demographic Information Form, Addiction Form and Toronto Alexithymia Scale (TAS-20). 
This study showed that single individuals have a higher level of social media addiction than married and individuals from other marital status. Also, there was a statistically significant negative relationship between individuals' number of children and social media addiction. However, there was no statistically significant relationship between gender and social media addiction. When we investigated the relationship between alexithymia and social media addiction it was found that individuals who were social media addict have difficulty in recognizing emotions.  	
One way analysis of variance (ANOVA) was used to investigate the relationship between social media addiction and level of alexithymia. When the relationship between social media addiction and socio-demographic variables is examined the results showed that social media addiction differs significantly based on people's marital status. Social media addiction was found to be negatively correlated with the number of children. There was no statistically significant relationship between social media addiction and gender, education level, age. Also social media addiction was found to be statistically significantly correlated with one of the sub dimensions of alexithymia, difficulty in identifying feelings. Irregular distribution of participants' age, education level and rural-urban qualities were the limitations of this study.