Kronik bel ağrılı hastalarda klasik fizik tedavi ajanları ile ekstrakorporeal şok dalga tedavisinin (ESWT), ağrı, disabilite, fonksiyonel durum ve depresyon üzerine etkinliğinin karşılaştırılması: Prospektif randomize kontrollü çalışma
Comparison of the effectiveness of classic physical therapy agents and extracorporeal shock wave therapy (ESWT) on pain, disability, functional state and depression in patients with chronic low back pain: Prospective randomized controlled study
Yazar: ÖMER KIZILTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET OKÇU
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Bel ağrısı = Back pain ; ESWT = ESWT ; ESWT = ESWT ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Fizik tedavi yöntemleri = Physical therapy modalities ; TENS =   ; Transkütanöz elektriksel sinir stimülasyonu = Transcutaneous electric nerve stimulation ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
Giriş ve Amaç: Bel ağrısı; toplumdaki her bireyin hayatının bir döneminde %84 gibi yüksek bir oranda karşılaşabildiği bir yakınmadır. Kronik bel ağrısı (KBA) ise bel ağrısı şikayetinin 12 haftadan daha uzun sürmesi olarak tanımlanmaktadır. Kronik bel ağrısı toplumda ciddi oranda sakatlık sebebidir. Kronik bel ağrısında farmakolojik ajanlar, terapötik egzersizler, fizik tedavi ajanları, lokal girişimsel tedaviler, cerrahi uygulamalar ve bu tedavilerin kombinasyonları tedavi yöntemleri olarak kullanılmaktadır. Son dönemde ESWT'nin de Kronik bel ağrısı (KBA) tedavisinde etkili olduğunu gösterir çalışmalar yayınlanmaktadır. Bu çalışma KBA tedavisinde klasik fizik tedavi ajanları (TENS+ hot pack+ultrason) ve rESWT'nin klinik etkinliğinin karşılaştırılması amacıyla randomize kontrollü olarak planlandı.

Materyal ve Metod: En az 3 aydır bel ağrısı olan, kronik bel ağrısı tanısı almış 18- 65 yaş arası kadın ve erkek hastalar alındı. 91 hasta kapalı zarf usulü 2 gruba randomize edildi. klasik fizik tedavi ajanları grubuna dağıtılan 44 hastaya TENS hot pack, ultrason tedavisi verildi. ESWT (Ekstrakorporeal şok dalga tedavisi) grubuna dağıtılan 47 hastaya en az 2 gün arayla toplam 5 seans 2-3 haftada bitecek şekilde ESWT tedavisi verildi. Tüm hastalara egzersiz programı verildi. ESWT grubundaki 2 hasta ilk seanstan sonra ağrı nedeniyle tedaviye devam etmedi. Her iki gruptan toplam 19 hasta 3.ay kontrollere gelmedi. Değerlendirmeler tedavi öncesi, tedavi sonrası ve 3. Ay tekrarlandı. Depresyon düzeylerini belirlemek amacıyla Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), özürlülük derecesini belirlemede Oswestry Disabilite İndeksi(ODİ), Sağlık Değerlendirme Anketi (SDA) dolduruldu. Bireylerde ağrı durumunu sorgulamak için, Vizüel Analog Skalası (VAS) ve Algometre kullanılarak basınç-ağrı eşiği ölçümü yapıldı.

Bulgular: Her iki grup yaş, cinsiyet, eğitim durumu, vücut kitle indeksi ve hastalık süresi açısından istatistiksel olarak benzer bulundu. Her iki grubun tedavi öncesi VAS skorları, SDA toplam skorları, Oswetry skorları, ağrı eşiği düzeyleri ve Beck Depresyon Skorları arasında istatistiksel anlamlı farklılık yoktu. VAS skorlarında her iki gruptada tedavi sonrası skorların öncesine göre düştüğü görülse de düşme miktarı

ESWT grubunda daha yüksekti. Aynı şekilde tedavi sonrası oswetry skorları da her iki grupta tedavi öncesine göre anlamlı seviyede düşerken, düşüş miktarı ESWT grubunda daha yüksekti. Tedavi sonrası ağrı eşiği düzeylerinin klasik fizik tedavi ajanları grubunda tedavi öncesine göre değişiklik göstermediği izlenirken, ESWT grubunda her bir nokta için anlamlı seviyede yükselme olduğu gözlendi. Beck Depresyon Ölçeği'nden alınan skorlarda da benzer şekilde ESWT grubunda tedavi öncesi ve sonrası skorlar arasında anlamlı farklılık olduğu izlendi.

Sonuç: ESWT'nin bel ağrılarında ağrı düzeyi, fonksiyonel durum, depresyon belirtileri ve ağrı eşiği konusunda klasik fizik tedavi ajanları üstün olduğu görülmüştür. Grupların ilk gelişte birbirleriyle benzer özellikler göstermesine rağmen ESWT tedavisinin üstün etkisi hem kişilerin beyanına dayalı ölçeklerle yapılan ölçümlerde hem klinik testlerle elde edilen objektif kriterlerle ortaya konulmuştur. Bu açıdan ESWT'nin klinik pratik açısından sunduğu imkanların değerlendirilmesi gereklidir.

ESWT ile ilgili yapılan klinik araştırmaların çok sınırlı olduğu göze çarpmaktadır. Çalışmadan elde ettiğimiz klinik bulguların ESWT ile ilgili literatüre ciddi bir katkı sunduğunu düşünüyoruz. Çalışmada sunulan bulguların doğrulanması amacıyla daha ileri düzeyde, daha geniş hasta gruplarıyla yapılacak çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Introduction and purpose: Low back pain; is a complaint that every individual in society can encounter at a high rate of 84% in a period of his/her life. Chronic low back pain is defined as lasting more than 12 weeks of low back pain.

Chronic low back pain is a serious cause of disability in society.In chronic low back pain pharmacological agents, therapeutic exercises, physical therapy agents, local interventional therapies, surgical treatments and combinations of these treatments are used as treatment modalities. Recently, studies showing that ESWT is effective in the treatment of Chronic low back pain have been published. This study was planned as a randomized controlled trial to compare the clinical efficacy of classic physical therapy agents (TENS +hot pack + ultrasound) and rESWT in the treatment of Chronic low back pain.

Materials and Methods:. Male and female patients aged between 18 and 65 years with low back pain and chronic low back pain for at least 3 months were included. Ninety-one patients were randomized into two groups in a closed envelope procedure. TENS, hot pack and ultrasound were given to 44 patients in the classical physical therapy group. 47 patients in the Extracorporeal Shock Wave Therapy (ESWT) group were given ESWT treatment for a total of 5 sessions 2-3 weeks at least 2 days apart. All patients received exercise therapy. Two patients in the ESWT group did not continue treatment because of pain after the first session. 19 patients in both groups did not come to the 3rd month controls. Evaluations were repeated before treatment, after treatment and at 3 months. Beck Depression Scale was used to determine the level of depression and Oswestry Disability Index (ODI) and Health Assessment Questionnaire (HAQ) were used to determine the degree of disability. The Visual Pain Scale (VAS) was used to question the pain in individuals and pressure-pain threshold was measured using an Algometer.

Results: Both groups were statistically similar in terms of age, gender, educational background, body mass index and disease duration. There was no statistically significant difference between pretreatment VAS scores, HAQ total scores, Oswetry

scores, pain threshold levels and Beck Depression Scores. Although the VAS scores decreased in both groups after treatment, the decrease was higher in the ESWT group. Similarly, post-treatment oswetry scores were significantly lower in both groups compared to pretreatment, whereas the decrease was higher in the ESWT group. It was observed that the pain threshold levels did not change in the electrotherapy group after the treatment, but there was a significant increase in the ESWT group for each point. Similarly, there was a significant difference between the scores obtained from the Beck Depression Scale before and after treatment in the ESWT group

Conclusion: ESWT was found to be a superior treatment option for electrotherapy in terms of pain level, functional status, depression symptoms and pain threshold in low back pain. Although the groups showed similar characteristics at the first visit, the superior effect of ESWT treatment was achieved by both self-reported measures, clinical tests and objective criteria. In this respect, the benefits of ESWT in clinical practice should be assessed. Clinical studies on ESWT are very limited.

We think that the clinical findings we obtained from the study make a significant contribution to the literature on ESWT. Further studies with larger patient groups are needed to confirm the findings presented in the study.

Keywords: Chronic low back pain, ESWT, TENS, ultrasound, physical therapy agents