Psikopatolojiler ve sıkıntıya dayanamama ile ilgili inançlar arasındaki ilişki: Yaygın anksiyete bozukluğu ile obsesif kompülsif bozukluk karşılaştırması
The relationship between psychopathologies and distress intolerance beliefs: A comparison of generalized anxiety disorder and obsessive compulsive disorder
Yazar: İCLAL AYDIN
Danışman: PROF. DR. MEHMET HAKAN TÜRKÇAPAR
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Bilişsel şemalar = Cognitive schemas ; Obsessif kompülsif bozukluk = Obsessive compulsive disorder ; Psikopatoloji = Psychopathology ; Sıkıntı = Boredom

Özet:
Sıkıntıya dayanıksızlık, son dönemde yapılan araştırmalarda, başta anksiyete bozuklukları olmak üzere birçok ruhsal rahatsızlıkta rol oynadığı kabul edilen tanıya özgü olmayan genel bir etken olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmada, literatürde sıkıntıya dayanıksızlığın önemli bir psikolojik bileşen olduğu varsayılan iki anksiyete bozukluğu, yaygın anksiyete bozukluk ile obsesif kompülsif bozukluk, sıkıntıya dayanma düzeyi ve duygusal şemalar açısından karşılaştırılmıştır. Çalışmamızın amacı sıkıntıya dayanıksızlığın yaygın anksiyete bozukluk ile obsesif kompülsif bozukluk tanıları arasında farklılık gösterip göstermediği, eğer farklılık varsa hangi bileşenlerde olduğu ayrıca, sıkıntıya ilişkin şemalar açısından yaygın anksiyete bozukluğu ile obsesif kompülsif bozukluğun farklılık gösterip göstermediğinin saptanmasıdır. Bu amaçla, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri Polikliniği'nde ayaktan tedavi gören sosyodemografik özellikler açısından birbirine benzer, obsesif-kompülsif bozukluk-kirlenme obsesyonu alt tipi (n: 30) ve yaygın anksiyete bozukluğu (n: 30) olan toplam 60 hasta çalışmaya alınmıştır. Her iki tanı grubunu sıkıntıya dayanma düzeyleri açısından karşılaştırmak için, Türkçe standardizasyonu Sargın ve ark. (2012) tarafından yapılmış olan Sıkıntıya Dayanma Ölçeği (Simons ve Gaher, 2005); duygusal şemaları karşılaştırmak amacıyla Türkçe uyarlaması Yavuz ve ark. (2011) tarafından yapılmış olan Leahy Duygusl Şema Ölçeği (Leahy, 2002) kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, Sıkıntıya Dayanma Ölçeğinin, sıkıntıyla ilişkili Tolerans alt ölçeğindeki iki madde ile Leahy Duygusal Şema Ölçeğinin Dışavurum alt ölçeğindeki, duyguların ifade edilmesi ile ilgili bir maddede, OKB grubunun ortalaması YAB grubunun ortalamasından anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: sıkıntıya dayanma, yaygın anksiyete bozukluğu, obsesif kompülsif bozukluk, duygusal şema

Abstract:
In recent studies, distress intolerance is considered as a general factor, which is not specific to diagnosis, and it is accepted playing an important role in psychological disorders especially in anxiety disorders. In this study, distress intolerance which is assumed in the literature as an important psychological component of two anxiety disorders, obsessive compulsive disorder and generalized anxiety disorder, are compared in accordance with their distress tolerance level and emotional schemas. The aim of this study is first to investigate if the distress intolerance differs between diagnoses, and second if there is a difference to find which components differ. Also, it aims to identify if there are differences between generalized anxiety disorder and obsessive compulsive disorder in terms of schemas related to distress. 30 obsessive compulsive disorder patients and 30 generalized anxiety disorder patients who had outpatient treatment in Istanbul University Cerrahpaşa Medical Faculty Education and Research Hospital Psychiatry Polyclinic, were included to this research. Those 60 patients share similar socio-demographic qualities. The Turkish form of Distress Tolerance Scale (Simons ve Gaher, 2005) was applied to two diagnosis groups to compare the level of distress tolerance. For comparing emotional schemas, the Turkish form of Leahy Emotional Schemas Scale (Leahy, 2002) was used. According to the results, the mean of OCD group is meaningfully higher than the mean of GAD group in two items of the Tolerance subscale in Distress Tolerance Scale and in one item of Expression subscale in Leahy Emotional Schemas Scale.

Key Words: distress tolerance, generalized anxiety disorder, obsessive compulsive disorder, emotional schema