Morbid obez hastaların hava yolu yönetiminde videolaringoskopinin yerinin ve öneminin belirlenmesi
Significance of videolaryngoscopy in airway management of morbidly obese patients
Yazar: SEVİNÇ BUYURGAN
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜR CANBAY ; DOÇ. DR. BAŞAK AKÇA
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestezi = Anesthesia ; Entübasyon = Intubation ; Entübasyon-intratrakeal = Intubation-intratracheal ; Laringoskopi = Laryngoscopy ; Obezite = Obesity ; Obezite-morbid = Obesity-morbid ; Solunum sistemi = Respiratory system ; Ventilasyon = Ventilation

Özet:
Giriş-Amaç: Obezite multifaktöriyel bir sağlık sorunudur ve anestezi pratiğinde zor hava yolu yönetimi açısından risk taşımaktadır. Obezitenin derecesi, hastanın yaşı ve cinsiyeti gibi demografik özellikleri, obstrüktif uyku apnesi (OSAS) gibi eşlik eden komorbiditeler bu riskleri etkilemektedir. Zor veya başarısız hava yolu yönetimi sonucunda morbidite ve mortalite artmaktadır. Anestezi öncesi hava yolu muayenesi ile zor hava yolu açısından belirleyici özelliklerin araştırılması ve gerekli önlemlerin alınması hastayı korumakta oldukça önemlidir. Hava yolu yönetiminde maske ventilasyonu ve endotrakeal entübasyon için farklı seçenekler mevcuttur. Tercih edilecek yöntem ve araçlar başarılı hava yolu yönetimi için kritik rol oynamaktadır.
Bu çalışmada; genel anestezi altında cerrahi operasyon geçiren ve vücut kitle indeksi (VKİ) ≥30 kg/m² olan hastaların hava yolu yönetimi açısından incelemesi amaçlanmıştır.
Gereç-Yöntem: Etik kurul onayı alındıktan sonra Ocak 2014 - Aralık 2018 tarihleri arasında genel anestezi altında elektif cerrahi geçirmiş olan hastalardan VKİ ≥30 kg/m² olan 375 hastanın dosyaları arşivden temin edilerek zor maske ventilasyonu varlığı, çift el ile maske ventilasyonu ve oral airway kullanımı, zor entübasyon varlığı, hangi yöntemle ve kaçıncı denemede endotrakeal entübasyon gerçekleştirildiği kaydedilmiştir. Obezite derecesi, Modifiye Mallampati skoru, cinsiyet, yaş, OSAS varlığının zor hava yolu yönetimine etkisi değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmamızda; obezite derecesi artıkça zor maske ventilasyonu ve çift el ile maske ventilasyonunun arttığı ancak VKİ değerindeki artış ile zor endotrakeal entübasyon görülme oranında artış olmadığı gözlenmiştir. Mallampati skorunun artması ile zor maske ventilasyonu, çift el maske ventilasyonu, oral airway kullanımı ve zor entübasyon görülme insidansının artış gösterdiği saptanmıştır. Erkek hastalar ile kadın hastalar arasında maske ventilasyonu açısından fark izlenmezken; zor endotrakeal entübasyonun erkeklerde daha fazla olduğu izlenmiştir. OSAS tanılı hastalarda zor maske ventilasyonu ve zor endotrakeal entübasyon görülme insidansının arttığı, ilk denemede entübasyon başarısının düştüğü izlenmiştir. Videolaringoskop ile entübe edilen hastaların vücut ağırlığı ve VKİ değerlerinin direkt laringoskopi ile entübe edilen hastalardan anlamlı düzeyde yüksek olduğu izlenmiştir. 
Sonuç: Çalışmamızın sonuçlarına göre obezite zor hava yolu yönetimi için bağımsız bir risk faktörüdür. VKİ ve Mallampati skoru artışı hava yolu yönetiminde zorlukla ilişkilidir ve dikkatli olmayı gerektirir. Özellikle OSAS tanılı hastalarda ise hava yolu yönetimine dair değerlendirilen tüm parametrelerde zorluk izlenmiştir. Erkek cinsiyette zor entübasyon sıklığının artmış olması da akılda tutulmalıdır.  Çalışmamızda VKİ, mallampati skoru, OSAS varlığı ve erkek cinsiyetin prediktif değerini işaret eden daha eski çalışmalara benzer sonuçlar bulduk. Verilerimizin anestezi uzmanlarının obez hastalarda olası zor hava yoluna daha dikkatli bir şekilde hazırlanmasına yardımcı olabileceğini umuyoruz.

Anahtar Kelimeler: Obezite, zor hava yolu, zor maske ventilasyonu, zor endotrakeal entübasyon, videolaringoskopi

Abstract:
Introduction: Obesity is a multifactorial health problem and carries risks in terms of difficult airway management in anesthesia practice. Degree of obesity, demographic characteristics of patients such as age and gender, comorbidities such as obstructive sleep apnea syndrome (OSAS) affect these risks. Morbidity and mortality increase as a result of difficult or unsuccessful airway management. Thorough examination of the difficult airway determinants and taking necessary precautions is very important to protect the patient. There are different options for mask ventilation and endotracheal intubation in routine airway management. Methods and equipments to be preferred plays a critical role for successful airway management.
In these study; we aim to examine the patients who underwent surgery under general anesthesia with body mass index (BMI) ≥30 kg/m² for airway management.
Material/Methods: After obtaining ethics committee approval 375 patients who undergone elective surgery between January 2014-December 2018 under general anesthesia with a body mass index (BMI) ≥30 kg/m² were enrolled in the study. In our retrospective study, the patients' anesthesia records were examined. Presence of difficult mask ventilation, two-handed mask ventilation, oral airway usage, difficult endotracheal intubation, the methods used for intubation and number of attempts for endotracheal intubation were recorded. Severity of the patients' obesity, Modified Mallampati score, gender, age, presence of OSAS on difficult airway management were also evaluated.
Results: As BMI increases, incidence of difficult mask ventilation and the need for two-handed mask ventilation also increases. However the increase in BMI seems to have no impact on the incidence of difficult endotracheal intubation. An increase in Mallampati score, is correlated with the incidence of difficult mask ventilation, two-handed mask ventilation, oral airway use and incidence of difficult endotracheal intubation incidence. There was no diffirence in terms of mask ventilation between male and female patients. However it was observed that difficult endotracheal intubation was more common in males. In patients with OSAS, the incidence of difficult mask ventilation and difficult endotracheal intubation were significantly higher. It was observed that endotracheal intubation success was decreased in first trial in patients with OSAS. The body weight and BMI values of patients intubated with videolaryngoscopy was found significantly higher compared to the patients who are intubated using direct laryngoscopy. Further clinical experience and studies are needed to evaluate these results.
Conclusion: According to our study results, in terms of difficult airway management, obesity is an independent risk factor. Increase in BMI and Mallampati scores are associated with difficulty in airway management. The risks in airway management seem to be altered due to OSAS. Male gender is associated with a higher risk for difficult endotracheal intubation. We have provided confirmation of previous studies indicating the predictive value of BMI and Mallampati score, OSAS and male gender. We hope our data can serve to help anesthesiologists to get prepared for possible difficult airway in obese patients.

Key Words: Obesity, difficult airway, difficult mask ventilation, difficult endotracheal intubation, videolaryngoscopy