Yenidoğan sıçanlara uygulanan propofolün diş gelişimi üzerine etkisinin incelenmesi
Evaluating of the effect of propofol exposure to newborn rats on tooth development
Yazar: SEZİN AKÇAY ÖZER
Danışman: PROF. DR. FATMA ZEYNEP AYTEPE
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş çıkarma = Dentition ; Dişler = Teeth ; Periodonti = Periodontics ; Propofol = Propofol ; Sıçanlar = Rats ; Tomografi = Tomography

Özet:
Bu çalışmada diş gelişim döneminde uygulanan propofol genel anestezi ajanının gelişmekte olan dişler üzerindeki potansiyel etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. 30 yenidoğan sıçan 3 çalışma grubu ve 1 kontrol grubuna ayrılmıştır. Postnatal 2. ve 4. günlerde 1. çalışma grubuna 20 mg/kg propofol, 2. çalışma grubuna 40 mg/kg propofol, 3. çalışma grubuna 75 mg/kg propofol; kontrol grubuna steril %0.9 serum fizyolojik uygulanmıştır. Postnatal 42. günde sıçanlar sakrifiye edilerek mandibulaları üzerinde histolojik ve radyolojik incelemeler gerçekleştirilmiştir. Histolojik incelemeler için sol mandibular kemikler sakrifikasyon sonrası %10'luk tamponlu formaldehit solüsyonunda tespit edilmiş, demineralizasyon için %5'lik formik asit içerisinde bekletilmiş, yükselen alkol serilerinden geçirilmiş, toluolde bekletildikten sonra parafin bloklara gömülerek kesitler alınmış ve boyamalar gerçekleştirilerek ışık mikroskobunda incelenmiş ve fotoğraflanmıştır. Radyolojik incelemeler için sağ mandibular kemikler yüksek çözünürlüklü mikro bilgisayarlı tomografi (mikro BT) cihazı ile taranmıştır. Görüntüleme sonrası kesitler üzerinde yapılan analizlerde dentin kalınlığı, pulpa odası uzunluğu, pulpa odası genişliği, kök uzunluğu, kök kalınlığı, diş sürme seviyesi, kök ve kök kanalı sayısı ölçümleri gerçekleştirilmiştir. 
Çalışmanın sonucunda tüm çalışma gruplarında kontrol grubunun aksine, histolojik olarak predentin tabakasında kalsifikasyon alanları saptanmıştır. Mikro BT tarama sonuçlarında dentin kalınlıkları ölçümünde çalışma ve kontrol grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0.05). Pulpa odası uzunluğu ölçümünde çalışma ve kontrol grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0.05). Yapılan diğer ölçüm sonuçlarına göre tüm gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmamıştır (p>0.05). Elde edilen bulgular, diş gelişim döneminde propofol uygulamasının diş gelişimini etkileyebileceğini düşündürmektedir.

Abstract:
The aim of this study is evaluating of the potantial effects of propofol on developing teeth. 30 newborn rats were assigned to 3 study groups and 1 control group. On postnatal day 2 and 4, 20 mg/kg propofol for the first study group, 40 mg/kg propofol for the second study group, 75 mg/kg propofol for the third study group and %0.9 steril saline for control group was applied. At postnatal day 42, the rats were sacrificed and histological and radiological examination were performed on the mandibles. Left mandibular bones were fixed in 10% buffered formaldehyde solution after sacrification for histological examination, stored in 5% formic acid for demineralization, processed with increasing alcohol series, stored in toluene, embedded in parafin blocks and taken sections. The specimens were examined with a light microscope and photographed. Right mandibular bones were scanned with a high-resolution micro-computerized tomography (micro CT) device for radiological examinations. Dentin thickness, pulp chamber lenght, pulp chamber width, root length, root thickness, level of eruption, number of roots and root canals were measured on the post imaging sections. 
As a result of the study, unlike the control group in all study groups, histologically calcification fields were found in the predentin layer. A statistically significant difference was found between study and control groups in the measurement of dentin thicknesses in Micro CT scan results (p<0.05).  A statistically significant difference was found between the study and control groups in the measurement of the pulp chamber length (p<0.05). No statistically significant difference was found between all groups according to the other measurement results (p>0.05). Findings suggest that propofol application during dental development may affect tooth development.