İşitme engelli bireylerin ebeveynlerinde dini başa çıkma süreçlerinin incelenmesi (Hakkari örneği)
An investigation of religious coping processes in parents of hearing impaired individuals (The case of Hakkari)
Yazar: SEVDA GÜNDOĞAN
Danışman: PROF. DR. ABDURRAHMAN DODURGALI
Hakkari Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy

Özet:
Engellilik, tarihsel sürecin sosyal ve ekonomik koşullarına göre değişen farklı perspektiflerle ele alınmıştır. İlk dönemlerde, engelli bireyler toplumdan dışlanmış ve hatta öldürülmüşlerdir. Ancak sonraki dönemlerde engellilere yönelik pozitif bir bakış açısı gelişmiştir. Dini inanç, bu bakış açısının gelişmesinde etkili olmuştur. İslam'da özellikle Hz. Peygamber, engellilere ilgi göstermiş ve onların topluma entegrasyonunu teşvik etmiştir. Tarihsel olarak, kültürel gelişmelerle engelli bireylere yönelik yaklaşımlar daha insancıl hale gelmiştir. Bu çalışma, engelli çocuğa sahip ebeveynlerin duygusal deneyimlerini ve dini inançların bu deneyimler üzerindeki etkisini vurgular. Ebeveynler, engelli çocuklarıyla başa çıkmak için dini inançları kullanır ve bu, "dini başa çıkma" olarak ifade edilir. Çalışmanın amacı, işitme engelli çocuğa sahip ebeveynlerin dini inançlarının başa çıkma stratejileri üzerindeki etkisini incelemektir. Ebeveynlerin bu inançlarıyla başa çıkma yöntemleri araştırılacaktır. Bu çalışma, dini inançların engelli ailelerin yaşadığı zorluklarla başa çıkmada nasıl bir rol oynadığını anlamayı ve bu alanda yeni bir perspektif sunmayı hedeflemektedir. Çalışmada literatür taraması ve nicel araştırma yöntemlerinden anket kullanılmıştır. Çalışmada anne ile ilgili olarak pozitif dini başa çıkma alt boyutunda yaşlar arası anlamlı farklılık bulgulanmıştır. Pozitif dini başa çıkma alt boyutunda eğitim düzeyleri arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Çalışan anneler ile ev hanımı olan anneler arasında anlamlı farklılık bulunmuştur.

Abstract:
Disability has been addressed from different perspectives depending on the social and economic conditions of the historical process. In the early periods, disabled people were excluded from society and even killed. However, in later periods, a positive perspective towards people with disabilities developed. Religious belief has been effective in the development of this perspective. In Islam, especially the Prophet Muhammad showed interest in disabled people and encouraged their integration into society. Historically, approaches towards people with disabilities have become more humane with cultural developments. This study highlights the emotional experiences of parents of children with disabilities and the impact of religious beliefs on these experiences. Parents use religious beliefs to cope with their children with disabilities and this is referred to as "religious coping". The aim of the study is to examine the impact of religious beliefs of parents with hearing impaired children on their coping strategies. Parents' methods of coping with these beliefs will be investigated. This study aims to understand how religious beliefs play a role in coping with the difficulties experienced by families with disabilities and to offer a new perspective in this field. In the study, a literature review and a questionnaire from quantitative research methods were used. In the study, a significant difference was found between ages in the positive religious coping sub-dimension related to the mother. A significant difference was found between education levels in the sub-dimension of positive religious coping. A significant difference was found between working mothers and housewives.