Sağlıklı kişilerde ve majör depresyon hastalarında bilişsel esneklik, duygu düzenleme parametreleri, büyüsel düşünce ve kalp hızı değişkenliği arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Investigation of the relationship between impulse control, emotion regulation, cognitive flexibility and magical ideation in healthy controls and major depression patients
Yazar: HAYRİ CAN ÖZDEN
Danışman: PROF. DR. BAŞARAN DEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Bilişsel esneklik = Cognitive flexibility ; Büyüsel düşünce = Magical thinking ; Depresif bozukluk-majör = Depressive disorder-major ; Depresyon = Depression ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Kalp hızı = Heart rate

Özet:
Kalbin uyum kabiliyetini gösteren kalp hızı değişkenliği (KHD) ile dürtü denetimi, duygu düzenleme becerileri ve yürütücü işlevler arasında ilişkiler bulunduğunu ileri süren çeşitli araştırma bulguları mevcuttur. Bu çalışmada majör depresyon tanılı kişilerde; istirahatte ve duygu uyarımı sırasında KHD'nin sağlıklı kişilerle karşılaştırılması, tüm katılımcılarda hesaplanan KHD parametrelerinin duygu düzenleme güçlükleri, dürtüsellik, büyüsel düşünce ve bilişsel esneklik ile ilişkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmaya, 30 majör depresyon tanılı katılımcı ile 30 sağlıklı kontrol alınmıştır. Tüm katılımcılara DSM-5 İçin Yapılandırılmış Klinik Görüşme ve Hamilton Depresyon Derecelndirme Ölçeği (HDÖ) uygulanmış, katılımcılardan Sosyodemografik Bilgi Formu, Barratt Dürtüsellik Ölçeği-11, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği (DDGÖ) ve Büyüsel Düşünce Ölçeği doldurmaları istenmiştir. Nörobilişsel işlevleri ölçmek adına tüm katılımcılara İz Sürme Testi, Sözel Akıcılık Testi, Stroop Testi TBAG Formu ve Conners' Sürekli Performans Testi-3 uygulanmıştır. Katılımcılara duygusal yaşantıları uyaran videolar izletilmiş, bu sırada ve istirahatte holter kayıtları alınmış, KHD parametreleri hesaplanmıştır. Her iki grup arasında dürtüsellik, duygu düzenleme, büyüsel düşünce ile ilgili ölçeklerde ve bilişsel testlerin tümünde gruplar arası farklılıklar saptanmıştır. Ancak gruplar arasında istirahatte kaydedilen, nötr videonun yanı sıra öfke ve korku duygularını uyaran videolar izlenirken kaydedilen KHD parametreleri bakımından bir fark saptanmamıştır. Üzüntü duygusunu uyaran video izlenirken ölçülen LF ve VLF parametrelerinin hasta grubunda kontrollere göre anlamlı derecede yüksek olduğu, majör depresyon grubunda üzüntüyü uyaran videonun izlenmesinin SDNN, LF, VLF, LF/HF parametrelerinde artış ile ilişkili olduğu bulunmuştur. Tüm katılımcıların üzüntü videosu izlenirken kaydedilen LF ve/veya VLF parametreleri ile HDÖ, Barratt Dürtüsellik Ölçeği, DDGÖ ve Büyüsel Düşünce Ölçeği'nden alınan puanlar arasında pozitif yönde bir ilişki tespit edilmiştir. Bu sonuçlar tüm örneklemde kalbin uyum becerisi ile duygu düzenleme, dürtü denetimi, bilişsel esneklik ve büyüsel düşünce eğiliminin ilişkili olduğuna işaret etmektedir. Ayrıca majör depresyonda; üzüntü duygusu uyarıldığında kalbin uyum becerilerinin sağlıklı kişilerden farklı olduğu, üzüntünün sempatik aktiviteyi baskılayamamaya neden olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Heart Rate Variability (HRV), which indicates the ability of the heart to adapt, is thought to be related to impulse control, emotion regulation and executive functions. In this study, the aim is to compare healthy controls with people diagnosed with major depression and to investigate the relationships between HRV with impulsivity, emotion regulation difficulties, magical ideation and cognitive flexibility. Thirty participants diagnosed with major depression and 30 healthy controls were included in the study. Structured Clinical Interview for DSM-5 and Hamilton Depression Scale were administered to all participants and they were asked to fill out Sociodemographic Information Form, Barratt Impulsivity Scale-11, Difficulties in Emotion Regulation Scale and Magical Ideation Scale. In order to measure neurocognitive functions, Trail Making Test, Verbal Fluency Test, Stroop Test TBAG Form and Conners' Continuous Performance Test-3 were applied to all participants. Videos eliciting emotional experiences were shown to participants, holter recordings were taken during and at rest, then the HRV parameters were calculated. There were differences between the groups in the scales related to impulsivity, emotion regulation, magical ideation and in all the cognitive tests. There was no difference between the two groups in terms of HRV parameters recorded at rest and while watching the video that stimulates no emotion (neutral) and videos that stimulate anger and fear. However, it was found that the LF and VLF parameters measured while watching the video stimulating sadness were significantly higher in the major depression group compared to healthy controls. Also, for the major depression group, watching the video that stimulated sadness was associated with an increase in SDNN, LF, VLF and LF/HF parameters. A positive correlation was found between LF and/or VLF parameters recorded when watching the sadness video with the total scores of Hamilton Depression Scale, Barrat Impulsivity Scale-11, Difficulties in Emotion Regulation Scale and Magical Ideation Scale. These results indicate that the adaptive ability of the heart is associated with emotion regulation, impulse control, cognitive flexibility and tendency of magical ideation in the whole sample. Also in major depression; it was concluded that when the feeling of sadness was induced, the adaptive skills of the heart were different from those of healthy controls and that sadness led up to inability to suppress sympathetic activity for in depressed patients.