Sınıf öğretmenlerinin ilkokula okuma yazma bilerek başlayan öğrenciler hakkındaki görüşleri ve uygulamaları
Opinions and practices of classroom teachers about students who start primary school knowing how to read and write
Yazar: MESUT EMRE ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ÖZENÇ
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı sınıf öğretmenlerinin ilkokula okuma yazma bilerek başlayan öğrenciler hakkındaki tutumlarını, görüşlerini ve uygulamalarını belirlemektir. Araştırma karma desen çalışmasıdır. Nitel boyutta durum deseni ve nicel boyutta tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunun verileri, Gaziantep ilinde görev yapan 16 sınıf öğretmeninden görüşme yoluyla ve ilkokula okuma yazma bilerek başlayan 8 öğrencinin gözlemlenmesiyle toplanmıştır. Nitel boyutta elde edilen veriler ile oluşturulan ankete Gaziantep'te görev yapan 326 sınıf öğretmeni katılım göstermiştir. Nitel verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde ise yüzde-frekans hesaplamaları ile t-Testi ve tek yönlü varyans analizi (Anova) yapılmıştır. Çalışma sonucunda; ilkokula okuma yazma bilerek başlayan öğrencilerin büyük çoğunluğuna okuma yazmayı ailesinin öğrettiği, bunun yanı sıra teknolojik aletler ve internet platformlarından okuma yazmayı öğrendiği bulgularına ulaşılmıştır. Sınıf öğretmenlerinin büyük çoğunluğu 1. sınıfa başlarken sınıflarında okuma yazma bilen öğrenci olmasını istememektedir. İlkokula okuma yazma bilerek başlamanın öğrenci açısından olumlu yanları; daha kolay yeni bilgiler edinmeleri, ödev yaparken zorlanmamaları, özgüvenli olmaları, sınıfın lider ve popüler öğrencileri olmaları ve derse etkin katılmalarıdır. Öğretmen açısından olumlu yanları ise ilkokula okuma yazma bilerek başlayan öğrencilere okuma yazma öğretmek için zaman harcamamaları ve bu öğrencileri sınıf içinde görevlendirmeleridir. Öğrenci açısından olumsuz yanları; akademik başarılarında düşüş yaşamaları, kendilerini akranlarından üstün görmeleri, ilk okuma yazma öğretim sürecinde sıkılmaları, isteksizlik, istenmeyen davranışlar sergilemeleri ve sabırsız davranışlarla arkadaşlarının öğrenme hakkını engellemeleridir. Öğretmen açısından olumsuz yanları ise sınıf yönetimi ve istenmeyen davranışlarla ilgilenme, ilkokula okuma yazma bilerek başlayan öğrencilerin seviyesine uygun farklı planlama yapma, etkinlik hazırlama, yanlış öğrenmeleri düzeltme ve bunlar için zaman ayırmanın fazladan iş yükü oluşturmasıdır. Sınıf öğretmenleri, ilkokula okuma yazma bilerek başlayan öğrencilere farklı planlama yapmakta, etkinlik hazırlamakta, farklı materyallerle desteklemekte ve sınıf içerisinde bu öğrencilere görevler vermektedirler. Araştırma sonucunda, ilkokula okuma yazma bilerek başlamanın, öğrencinin üstün yetenekli öğrenci olduğunun göstergesi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Anket maddeleri cinsiyet ve eğitim durumuna göre anlamlı farklılık göstermezken, görev yapılan okulun sosyo-ekonomik düzeyine göre ve sınıf öğretmenlerinin mesleki kıdemlerine göre anlamlı farklılık göstermiştir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the attitudes, opinions, and practices of primary school teachers regarding students who begin primary school already literate.  In the qualitative dimension, a case study design was utilized, while in the quantitative dimension, a survey model was applied. Data for the qualitative dimension were collected through interviews with 16 primary school teachers working in Gaziantep and through observations of 8 students who started primary school already literate. A survey developed based on the qualitative findings was administered to 326 primary school teachers in Gaziantep. Content analysis was employed for qualitative data analysis, while percentage-frequency calculations, t-tests, and one-way analysis of variance (ANOVA) were used for the analysis of quantitative data. The results of the study revealed that the majority of students who begin primary school already literate learned to read and write through their families, as well as through technological devices and internet platforms. Most primary school teachers expressed a preference against having students who are already literate in their first-grade classrooms. The positive aspects of starting primary school already literate for students include acquiring new knowledge more easily, facing fewer challenges with homework, being self-confident, becoming leaders or popular figures in the classroom, and participating actively in lessons. From the teacher's perspective, the benefits include not having to dedicate time to teaching these students how to read and write and being able to assign them responsibilities within the classroom. However, the disadvantages for students include experiencing a decline in academic performance, developing a sense of superiority over their peers, becoming bored during the initial reading and writing instruction process, displaying reluctance, engaging in undesirable behaviors, and disrupting the learning opportunities of their peers through impatience. For teachers, the drawbacks include challenges in classroom management and addressing undesirable behaviors, the additional workload of creating differentiated plans and activities suited to the level of literate students, correcting their potential misconceptions, and dedicating extra time to these tasks. Teachers reported engaging in differentiated planning, preparing tailored activities, supporting these students with alternative materials, and assigning responsibilities within the classroom. The study concludes that starting primary school already literate is not an indicator of being a gifted student. While survey items showed no significant differences based on gender or educational background, significant differences were observed based on the socio-economic level of the school and the professional seniority of the teachers.