Türkiye'de karayolları üzerinde mevcut dönel kavşakların geometrik tasarımları dikkate alınarak trafik güvenliği yönünden incelenmesi
Investigation of geometric design considering the roundabout available on the highway traffic safety of direction in Turkey
Yazar: VEYSİ GÜNCÜ
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA KÜRŞAT ÇUBUK
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Türkiye'de karayolları üzerinde, sinyalize veya dur kontrollü olarak işletilen, eş düzey dönel kavşak uygulamaları yapılmaktadır. Bu uygulamaların çok büyük bir kısmı ülkemize özgü tasarım özelliklerine sahip olan mini dönel kavşaklardır. Ülke çapında, örnek olabilecek farklı özellikleri sebebiyle seçilen kavşaklar üzerinden, geometrik tasarımları dikkate alınarak yapılan incelemede mini dönel kavşakların tasarımında belli bir standardın olmadığı, çevre koşullarına göre değişiklikler gösterdiği ve yaklaşımlarında sürücülerin hızlarını azaltıcı geometrik tasarımların bulunmadığı görülmüştür. Bu durum kavşak bölgesinde, sürücünün kendisini ana yoldaymış gibi hissetmesine, hızını azaltmamasına ve görüş problemleri olan yerlerde şiddetli kazaların yaşanmasına neden olmaktadır. Gelişmiş ülkeler mini dönel kavşaklardaki güvenlik zafiyetlerinin benzerlerini yıllar önce yaşamış ve modern dönel kavşak tasarımını geliştirmişlerdir. 1960'lı yıllardan itibaren kullanımı hızla yayılan modern dönel kavşaklar, tasarımları ve çalışma prensipleri gereği kavşak yaklaşımlarında sürücülerin hızlarını mecburi azaltmalarını ve kavşak bölgesine dönüş platformundaki araçlara yol vererek katılmalarını sağlamaktadırlar. Bu durum, kavşak bölgesinde düşük hızların görülmesine ve çatışma noktalarının azalmasına sebep olmakta, olabilecek muhtemel kazaları önleyerek veya şiddetini azaltarak can ve mal kayıplarının önüne geçmektedir. Ülkemizde uygulanan modern dönel kavşaklar incelendiğinde, başarılı uygulamalar kadar tasarım, işletim ve uygulamada hatalar içeren uygulamaların da olduğu görülmektedir. Tez çalışması kapsamında ülkemizde sıklıkla uygulanan ve uygulamasına devam edilen mini dönel kavşaklar ile uygulamasına son yıllarda hız verilen modern dönel kavşaklar geometrik tasarımları dikkate alınarak trafik güvenliği yönünden incelenmektedir.

Abstract:
Signalized or stop-controlled roundabouts are being applied on highways in Turkey. Most of these applications are mini roundabout with design features specific to our country. Due to the different characteristics that can be selected across the country, it is observed that, geometric designs are not taken into consideration in the design of the mini roundabouts and there are no geometric designs to reduce the speed of the drivers in their approaches. This situation causes the driver to feel like he is on the main road, not to decrease his speed and to experience severe accidents where there are vision problems. Developed countries have experienced the similarities of security vulnerabilities at mini roundabouts and developed modern roundabouts. Since 1960s, the modern roundabouts, which have been spreading rapidly since its use, provide the drivers and their working principles to reduce the speed of the drivers in the intersection approaches and give way to the other cars on the return platform. This causes low speeds in intersection zone and decreases the points of conflict and prevents loss of life and property by preventing possible accidents or reducing their severity. When the modern roundabouts are examined in our country, it is seen that there are applications that include errors in design, operation and application as well as successful applications. In the scope of thesis study, mini roundabouts which have been implemented in our country and the application of modern roundabouts which are applied in the last years are taken into consideration in terms of traffic safety considering the geometric designs.