Tedavi öncesi çocuklara uygulanan terapötik oyunun ağrı, korku, fizyolojik parametreler ile ebeveynlerin memnuniyetine etkisi: randomize kontrollü çalışma
The effect of therapeutic play applied to children before treatment on pain, fear, physiological parameters and parent's satisfaction: a randomized controlled trial
Yazar: BEYTULLAH KILINÇAT
Danışman: PROF. DR. SİBEL KÜÇÜKOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Araştırma, çocuk kliniklerinde tedavi gören 3-6 yaş grubu çocuklara tedavi öncesinde terapötik oyun olarak uygulanan video oyununun ağrı, korku, fizyolojik parametreleri ile ebeveynlerin memnuniyet durumlarına etkisini belirlemek amacıyla yapıldı.

Paralel grupta ön test- son test randomize kontrollü, deneysel tasarımda yapılan çalışma Konya ilinde bulunan bir üniversite hastanesinin çocuk servislerinde yatan 3-6 yaş grubu çocuklar ve ebeveynleri ile (Deney grubu=20, Kontrol grubu=20) yürütüldü. Çalışmada veri toplama aracı olarak; Ebeveynlere ve Çocuğa Yönelik Tanıtıcı Bilgi Formu, Fizyolojik Parametre Takip Formu, Çocuk Anksiyete ve Korku Ölçeği, Çocuk Ağrı ölçeği ve PedsQL Sağlık Bakımı Memnuniyet Ölçeği kullanıldı. Deney grubunda yer alan çocukların yatak çevresinde bulunan paravan tedaviden 30 dakika önce kapatıldı ve tablet ile kulaklık takılarak video oyunu oynaması sağlandı. Kontrol grubuna ise rutin uygulamaya devam edildi. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Bağımsız Örneklem t-Test, ve Pearson kikare testinden yararlanıldı. Gruplara göre değişkenlerin izlem zamanlarına göre karşılaştırılmasında Karışık düzen varyans analizi (ANOVA) kullanıldı. Çalışmada güç ve etki büyüklüğü hesabı yapıldı. İstatistiksel anlamlılık 0,05 olarak kabul edildi. 

Araştırmaya katılan çocuk ve ebeveynlerin tanıtıcı özellikleri her iki grupta da benzerlik gösterdi (p>0,05). Çocukların ön test ve son test kalp tepe atımı puan ortalamaları, solunum sayısı ortalamaları, oksijen satürasyonu ve kan basıncı ortalamalarının gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark göstermedi (p>0,05). Çocukların tedavi öncesi ağrı puan ortalaması gruplar arasında benzer iken (p>0,05), tedavi sonrası ağrı puan ortalamasının kontrol grubunda deney grubundan istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu (p<0,001, η2=0,526), benzer şekilde tedavi öncesi anksiyete ve korku puan ortalamaları gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark göstermezken (p>0,05), tedavi sonrası ise kontrol grubu puan ortalamalarının deney grubundan istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu belirlendi (p<0,001; η2=0,455). Gruplar arasında PedsQL Sağlık Bakımı Memnuniyet Ölçeği puan ortalamaları ise benzer bulundu (p>0,05). 

Çalışma sonucunda tedavi öncesi oyun oynamanın ağrı ve korku-anksiyete puanlarında azalma sağladığı, ebeveyn memnuniyetini değiştirmediği belirlendi. Hastanelerde tedavi öncesi terapötik oyun uygulamalarının yaygınlaştırılması konusunda sağlık profesyonellerinin tutum ve davranışlarının geliştirilmesi, oyunun tedaviye entegrasyonu için hemşire ve ebeveynlerin işbirliğinin artırılması, idari destek sağlanması önerildi.

Abstract:
The research was conducted to determine the effect of a video game applied as a therapeutic game before treatment to children aged 3-6 years old, who were treated in pediatric clinics, on pain, fear, physiological parameters and parents' satisfaction.

The study, which was conducted using a randomized controlled parallel group pre-test/post-test experimental research design, included children aged 3-6 years and their parents who were admitted to the pediatric clinic of a university hospital in the province of Konya, Turkey (20 children each in the experimental and control groups). The Parent and Child Introductory Information Form, the Physiological Parameter Monitoring Form, the Children's State Anxiety and Fear Scale, the Visual Analog Scale, and the PedsQL Healthcare Satisfaction Scale were used as data collection instruments in the study. The screen surrounding the beds of the children in the experimental group was closed 30 minutes before treatment began, after which they were allowed to engage in video game activities using a tablet and headphones. Standard procedures were followed in the control group. Data were analyzed using descriptive statistics, independent samples t-test and Pearson chi-square tests. A mixed analysis of variance (ANOVA) was used to compare the effect of follow-up time on variables between groups. Power and effect size were calculated. P<0.05 was considered as statistically significant.

The descriptive characteristics of the children and parents participating in the study were found to be similar in both groups (p>0.05). The mean heart rate, respiratory rate, oxygen saturation, and blood pressure of the children before and after treatment showed no statistically significant difference between the groups (p>0.05). While the mean pain score of the children before treatment was similar between groups (p>0.05), the mean pain score after treatment was statistically significantly higher in the control group than in the experimental group (p<0.001, η2=0.526). Similarly, while the pre-treatment mean scores for anxiety and fear did not show a statistically significant difference between the groups (p>0.05), the post-treatment mean scores of the control group were statistically significantly higher than those of the experimental group (p<0.001, η2 = 0.455). Mean scores on the PedsQL Healthcare Satisfaction Scale, however, were comparable between groups (p>0.05). 

The study results showed that pre-treatment video game playing was associated with a reduction in pain and anxiety scores, but did not affect parental satisfaction. It was recommended to improve the attitudes and behaviors of healthcare professionals, to increase the cooperation of nurses and parents in integrating play into treatment, and to provide administrative support for the dissemination of pre-treatment therapeutic play practices in hospitals.