Travmayla çalışan meslek gruplarında ikincil travmatik stres düzeyi ile stresle başa çıkma tarzları arasındaki ilişki
The relationship between secondary traumatic stress level and stress coping styles in occupational groups working with trauma
Yazar: KÜBRA SEZİKLİ
Danışman: PROF. DR. AHMET TAMER AKER
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Ruhsal Travma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Psikolojik travma = Psychological trauma ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Stres bozuklukları-post travmatik = Stress disorders-post traumatic ; Stres yönetim teknikleri = Techniques of the stress management ; Stresle başetme = Coping with stress ; İş stresi = Job stress

Özet:
Araştırmada meslekleri gereği çalışma alanları travmatik olaylar yaşayan bireylere
yardım etme davranışında olan psikolog, psikiyatrist, sosyal çalışmacı, psikolojik danışman ve hemşirelerin ikincil travmatik stres düzeyleri ve stresle başa çıkma tarzları arasındaki ilişkiyi, buna sebep olabilecek risk faktörlerini araştırmak amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemini belirlenen beş meslek grubundan gönüllü katılımcılar oluşturmaktadır. Bu kapsamda
çevrimiçi platform olan Google Formlar aracılığıyla 200 katılımcıya ulaşılmıştır.
Katılımcıların %88'ini kadınlar, %12'sini erkekler oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak
Sosyodemografik ve Mesleki Bilgi Formu, İkincil Travmatik Stres Ölçeği (İTSÖ) ve Stresle
Başa Çıkma Tarzları Ölçeği (SBÇTÖ) kullanılmıştır. Verilen SPSS 20.0 programı ile
tanımlayıcı ve ilişkisel istatikler kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre; katılımcıların ikincil travmatik stres düzeyleri orta düzeyde bulunmuştur. Stresle başa çıkma tarzlarından en çok kendine güvenli yaklaşımı, en az boyun eğici yaklaşımı kullandıkları saptanmıştır. İkincil travmatik stres düzeyi arttıkça bireylerin çaresiz ve boyun eğici yaklaşımı daha çok kullandığı bulunmuştur. Katılımcıların yaşı, çocuk sahibi olup olmamaları, meslekleri, meslekte çalışılan süreleri, çalışılan kişilerden etkilenme durumları, psikososyal desteğe ihtiyaç duymaları ikincil travmatik stres düzeylerini yordamaktadır. Stresle başa çıkma tarzını ise bir tek çocuk sahibi olup olmama durumu yordamamaktadır. Elde edilen bulgular literatürle desteklenmiş olup psikososyal destek çalışmalarının ve travmaya dair müdahale ve koruyucu faktörlere dair eğitimler verilmesinin meslek çalışanlarının ikincil travmatik stres düzeyini düşürmekle beraber sağlıklı başa çıkma tarzlarını kullanabilecekleri öngörülmüştür.

Abstract:
In the study, it was aimed to investigate the relationship between secondary traumatic
stress levels and coping styles of psychologists, psychiatrists, social workers, psychological counselors and nurses, who work in helping individuals who experience traumatic events due to their professions, and the risk factors that may cause this. The sample of the study consists of volunteer participants from five determined professions. In this context, 200 participants were reached through the online platform Google Forms. 88% of the participants are women and 12% are men. Sociodemographic and Vocational Information Form, Secondary Traumatic Stress Scale (SSTS) and Stress Coping Styles Scale (SCSTS) were used as data collection tools. It was analyzed using descriptive and relational statistics with the given SPSS 20.0 program. According to the research findings; Secondary traumatic stress levels of the participants were found to be moderate. It was found that among the styles of coping with stress, they mostly used the self-confident approach and the least submissive approach. It has been found that as the level of secondary traumatic stress increases, individuals use the helpless and submissive approach more. The age of the participants, whether they have children, their profession, the duration of the profession, their exposure to the people they work with, their need for psychosocial support predict secondary traumatic stress levels. Having a single child does not determine the style of coping with stress. The findings were supported by the literature, and it was predicted that psychosocial support studies and training on trauma-related intervention and protective factors could reduce the secondary traumatic stress level of professionals and use healthy coping styles.