Hayvan hakları teorisi ve pozitif hukuk incelemesi
Animal rights theory and analysis of positive law
Yazar: BUSE DURU
Danışman: DOÇ. DR. SELMAN ÖZDAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Hayvanlar, tarihin kadim dönemlerinden beri insanlarla etkileşim halindedir.  Hayatları, hayvanlarla, belirli noktalarda neredeyse daimi olarak kesişim halinde olan insanlar ise bu etkileşimi genellikle hayvanları kullanmak ve onlardan faydalanmak şeklinde yapılandırmışlardır. Ancak doğası gereği bahsedilen kullanım ve faydalanma hayvanların haklarını gözetmeksizin, antroposantrik bir zeminde gerçekleşmektedir. Hayvanların haklarını tanımak ve bu temelde insanlarla ilişkilerini düzenlemek; hayvanlara verilecek bir hediye değil, onların zaten sahip olduklarını onlara teslim etmektir. Ancak ne yazık ki; hayvanların haklarına, devletin bu konudaki yükümlülüklerine güçlü bir karşı çıkış olmakla beraber tüm dünyadaki pozitif hukuk düzenlemeleri de bu konuda eksik ve yetersiz kalmaktadır. Çalışma ile tam olarak bu kapsamda; hayvan haklarının çeşitli disiplinler temelinde aydınlatılması, devletin bu konudaki yükümlülüklerinin incelenmesi ve pozitif hukuktaki güncel düzenlemelerin eksiklik ve yetersizliklerinin ortaya çıkarılması hedeflenmiştir. Bu hedefe paralel olarak, hayvan hakları temelinde hukuki düzenlemeler yapılması yolunda bir adım atılmasına yol gösterici olmak ve bu konudaki akademik eksikliği gidermek amacı güdülmüştür.
Çalışmanın nihayetinde amaca uygun şekilde, hayvan haklarının teorik temellerinin sağlamlığı ve devletlerin açık yükümlülükleri bilimsel ve tutarlı argümanlarla ortaya çıkarılmıştır. Bu temel ışığında, hayvan haklarının muğlaklığa yer bırakmayacak şekilde düzenlenerek yasal metin eksikliğinin giderilmesinin kritik önem taşıdığı tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: hayvan hakları, hayvan refahı, devlet, uluslararası hukuk, ulusal hukuk.

Abstract:
Since the beginning of time, people and animals have interacted. People, whose lives are almost always in intersect with animals in certain aspects, have generally structured and maintained this interaction in the form of useing and benefiting from animals. However, due to its nature, the use and utilization in question takes place on an anthropocentric basis, regardless of the rights of animals. Recognizing the rights of animals and establishing rules governing their interactions with humans on the basis of rights; is giving animals what they already possess rather than giving them gifts. But unfortunately; with there is a strong opposition to the rights of animals and the obligations of the state in this regard, good legal frameworks around the globe continue to be insufficient and incomplete. The study is intended to clarify animal rights on the basis of various disciplines, to investigate the responsibilities of the state in this area, and to highlight the shortcomings and inadequacies of present rules in positive law. In parallel with this goal, it is aimed to guide a step towards making legal regulations on the basis of animal rights and close the intellectual gap in the field of animal rights.
At the end of the study, the soundness of the theoretical foundations of animal rights and the clear obligations of states have been revealed with scientific and consistent arguments. In light of this foundation, it has been determined that it is critical to remove the absence of legal texts by organizing animal rights in a way that leaves no space for ambiguity.
Keywords: animal rights, animal welfare, state, international law, national law.