Modern bilimin doğuşunda Galileo deneyciliğinin etkisi
The impact of Galileo's empiricism on the birth of modern science
Yazar: MERT ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. EKİN KAYNAK ILTAR
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Felsefe = Philosophy

Özet:
Modern bilim ilk olarak astronomi alanında gelişmiştir. XVII. yüzyılda daha geniş ve kapsamlı atılımlar ile devrimsel nitelikte gelişmeler yeni bir dönemin başlangıcı olmuştur. Galileo Galilei'nin çalışmalarıyla büyük bir ilerleme yapan bu yeni dönem Galileo'nun 1624 yılında kaleme aldığı Dialog Sopra i Due Massimi Sistemi Del Mondo(İki Büyük Dünya Sistemi Hakkında Diyalog) eseri ile fizik ve bilimde doruğa ulaşmıştır. Galileo, Aristotelesçi fizik anlayışına büyük bir darbe indirmiştir. Kuşkusuz ki onu kendi döneminin düşünürlerinden ayıran en önemli şey, Ortaçağ Avrupası'nda hâkim olan Aristotelesçi düşünce anlayışına yapmış olduğu bu itirazdır. Galileo'ya göre evreni anlamak için ilk önce onun dili olan matematiği bilmek gerektiğini dile getirmiştir. Çünkü bilimsel araştırmalarda deney ve gözlem ancak matematiksel akıl yürütme ile anlamlandırılabilir. Bilimde deneysel yöntemi kullanmasıyla bilime yeni bir bakış açısı kazandırmıştır. Galileo bilimsel anlamda bir bilginin elde edinme yöntemini belirlemiştir. Fizik bilimi üzerine yaptığı çalışmalarla modern bilimin oluşumda büyük katkılarda bulunmuştur. O, Aristoteles'in deneyim temelli bilim düşüncesine karşı tasarlanarak yapılmış deneyleri ve bu deneylerin sonucunda ortaya çıkacak olan niceliksel bilgileri öne almıştır. Galileo bu düşüncesiyle Newton'a öncülük etmiş ve modern bilimin doğuşunda etkili bir rol oynamıştır. Bu çalışmada Galileo Galilei'nin ortaya koyduğu deneycilik düşüncesiyle Newton bilimine yaptığı katkılar değerlendirilecektir. Galileo'nun ortaya koyduğu düşüncelerin en iyi şekilde anlaşılabilmesi için yaşadığı dönem, bu dönemin oluşumundaki etkiler ve onun kendi döneminden sonraki dönemlere olan etkisi incelenecektir. Son olarak Newton biliminde Galileo deneyciliğinin katkıları irdelenmiştir.

Anahtar Kelimeler/ Keywords: Galileo Galilei, Newton, Deneycilik, Modern Bilim, Bilim Felsefesi.

Abstract:
Modern science developed firstly in the field of astronomy. In the 17th century, broader breakthroughs and revolutionary developments marked the beginning of a new era. This new period, which made great progress with the works of Galileo Galilei, reached its summit with the workwritten by Galileo in 1624 titled Dialog Sopra i Due Massimi Sistemi Del Mondo. Galileo dealt a major blow to the Aristotelian understanding of physics. Undoubtedly, the most important thing that distinguishes him from the thinkers of his time is this objection he made to the Aristotelian understanding of thought that was dominant in Medieval Europe. He stated that to understand the universe, one must first know its language, that is mathematics. Because in scientific research, experiment and observation can only be made sense by mathematical reasoning. He brought a new perspective to science by using the experimental method in science. Galileo determined the method of acquiring knowledge in a scientific sense. He made great contributions to the formation of modern science with his studies on physical science. He put forward the experiments that were designed against Aristotle's experience-based science idea and the quantitative information that will emerge as a result of these experiments. Galileo pioneered Newton with this thought and played an influential role in the birth of modern science. This study will evaluate Galileo Galilei 's contributions to Newtonian science with the idea of empiricism. To understand the ideas put forward by Galileo in the best way, the period in which he lived, the effects on the formation of this period, and its effect on the periods after his period will be examined. Finally, the contributions of Galileo's empiricism in Newtonian science are discussed.

Keywords: Galileo Galilei, Newton, Empiricism, Modern Science, Philosophy of Science.