Zayıf Asit Sınıf II ilaçların Sınıf I ilaç olarak değerlendirilebilmesi üzerine çalışmalar
The study on considering weak Acidic Class II Drugs as A Member of Class I Drug
Yazar: HURİYE DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. BETÜL ARICA ; PROF. DR. LEVENT ÖNER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Yapay sinir ağları = Artificial neural networks ; Çözünürlük = Solubility

Özet:
Çalışmamızda Biyofarmasötik Sınıflandırma Sistemi sınıf II bir ilaç olan etodolak kullanılmıştır. Etodolak antiinflamatuvar, analjezik ve antipiretik etkili nonsteroidal antiinflamatuvar bir ilaçtır. Bu çalışmada etodolakın fizikokimyasal karekterizasyonu için UV(ultraviyole) spektrumu ve FT-IR (Fourier Transform Infrared Spektrofotometresi) spektrumu alınmış, DSC (Differential Scanning Calorimetry), X-ışını kırınımı analizleri ve partikül büyüklüğü analizi yapılmıştır. Etkin maddenin farklı pH'larda ve farklı konsantrasyonlarda sodyum lauril sülfat (SLS) içeren ortamlarda çözünürlük deneyleri, 200 mg etkin madde içeren film kaplı tabletlerin ise aynı ortamlarda çözünme hızı testleri yapılmıştır. Elde edilen bulgular yardımıyla yapay sinir ağları (YSA) kullanılarak farklı pH ve yüzey etkin madde konsantrasyonunda % çözünen etodolak tahmin edilmiştir. Birçok ilaç için absorpsiyon bölgesini oluşturan ince bağırsak sıvılarını tam olarak yansıtabilmek üzere hazırlanan tampon çözeltilerinin % 0.5 ve % 1 konsantrasyonlardaki SLS çözeltilerinde de çözünürlük ve çözünme hızı çalışmaları yapılmıştır. Çalışmanın amacı zayıf asidik iyonize olabilen sınıf II ilaçların absorpsiyon bölgesinde yüksek çözünürlükte olduğunun ve hemen salım sağlayan dozaj şeklinden hızla çözündüğünün gösterilmesi ve YSA ile tahmin edilmesidir. Yüksek geçirgenlik özelliğine sahip olan etodolak absorpsiyon bölgelerinde yüksek çözünürlük göstermiş ve hemen salım sağlayan tabletinin de çözünmesi yüksek bulunmuştur. Bu da hemen salım sağlayan etodolak tabletlerinde biyoeşdeğerlikten vazgeçme uygulanabileceğini gösteren bir bulgudur. Çalışma sonunda etodolakın pH bağımlı bir çözünürlük profiline sahip olduğu pH'nın ilacın pKa'sından yüksek olduğu durumda yüksek çözünürlük gösterdiği ve dozaj şeklinden hızlı bir şekil çözündüğü gösterilmiştir. Çalışma sonucunda YSA uygulaması ile 30. dakikada dozaj şeklinden salınan etodolak miktarı % 92 doğrulukta tahmin edilmiştir.

Abstract:
Etodolac was used in this research as it is a member of Class II drugs according to Biopharmaceutics Classification System. Etodolac, which has anti-inflamatory, analgesic and antipyretic activity, is non steroidal anti-inflamatory drug. Physicochemical characteristics of etodolac were determined by UV (Ultraviyolet) spectrums and FT-IR (Fourier Transform Infrared Spectrometer) spectrums, DSC (Differential Scanning Calorimetry), X-ray diffraction and particle size analysis. The solubility of etodolac drug substance and in vitro dissolution testings for 200 mg etodolac film tablet were determined at different values of pH and different sodium lauryl sulfate (SLS) concentrations. The experimental outcomes from dissolution testings was used for predicting dissolved percentage of etodolac at different pH values and SLS concentrations by artificial neural network (ANN). In order to simulate the entire intestinal fluid characteristics at absorptions sites, solubility and in vitro dissolution testings were performed at different pH values containing 0.5 % and 1 % SLS. The aim of this study to show high solubility and rapid dissolution from immediate release dosage forms of weak acidic ionizable class II drug and predicting its dissolution with ANNs. Etodolac, which is highly permeable drug, showed high solubility at absorption region and dissolved rapidly from immediately release tablets. In this case, waiver of in vivo bioequivalence studies for etodolac immediate release tablets may be granted. As a result, it was determined that etodolac has a pH dependent solubility profile and at high pH values than pKa of etodolac, it has a high solubility and rapid dissolution. In conclusion, dissolution of etodolac from immediate release tablets in 30 minutes was predicted with 92 % accuracy by ANNs.