Meme kanseri hastalarında teknolojik yeterlilik teorisine temellendirilen tele hemşirelik uygulamalarının güçlenme durumu ve semptom yönetimine etkisi
The effect of telenursing practices based on technological competence theory on empowerment and symptom management in breast cancer patients
Yazar: NİSA YAVUZER BAYRAK
Danışman: PROF. DR. ELANUR YILMAZ KARABULUTLU
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, meme kanseri hastalarında teknolojik yeterlilik teorisine temellendirilen tele hemşirelik uygulamalarının güçlenme durumu ve semptom yönetimi öz etkililiğe etkisini değerlendirmektir.
Materyal ve Metot: Bu araştırma, randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır. Çalışma, Aralık 2022- Nisan 2024 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini, Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Medikal Onkoloji Polikliniğine kayıtlı kemoterapi süreci devam eden meme kanseri tanılı bireyler oluşturmuştur. Örneklemini ise 31 deney, 31 kontrol grubuna randomize olarak atanan 62 kişi oluşturmuştur. Çalışmada, 5 haftalık teknolojik yeterlilik teorisine temellendirilen tele hemşirelik girişimleri uygulanmıştır. Araştırma verileri, Tanıtıcı Bilgi Formu, Kanser Güçlenme Ölçeği ve Meme Kanserinde Kemoterapi Semptom Yönetimi-Öz Etkililik Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Veri analizinde ki-kare, bağımsız gruplar t testi, karışık ölçümler için iki faktörlü ANOVA testi kullanılmıştır. 
Bulgular: Araştırmada, deney grubunda yer alan bireylerin girişim sonrası Kanser Güçlenme Ölçeği toplam puanları %54.1 düzeyinde anlamlı ve geniş bir etki oluşturarak (η2=0.541; p<0.001) yükselmiştir. Deney grubunda yer alan bireylerin girişim sonrası Meme Kanserinde Kemoterapi Semptom Yönetimi Öz etkililik Ölçeği toplam puanları %62.1 düzeyinde anlamlı ve geniş bir etki oluşturarak yükselmiştir (η2=0.621; p<0.001). 
Sonuç: Teknolojik yeterlilik teorisine temellendirilen tele hemşirelik uygulamaları, meme kanseri hastalarının kanser güçlenme durumlarını ve semptom yönetimi öz etkililiklerini artırmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Kanser güçlenme, meme kanseri, semptom yönetimi, teknolojik yeterlilik teorisi, tele hemşirelik

Abstract:
Aim: The aim of this study is to evaluate the effect of telenursing practices based on technological competence theory on empowerment status and symptom management self-efficacy in breast cancer patients.
Material and Method: This research is a randomized controlled experimental study. The research was conducted between December 2022 and April 2024. The population of the research consisted of individuals diagnosed with breast cancer who were undergoing chemotherapy and were registered at the Medical Oncology Polyclinic of Atatürk University Health Research and Application Center. The sample consisted of 62 people who were randomly assigned to 31 experimental and 31 control groups. In the study, 5-week telenursing interventions based on technological competence theory were implemented. Research data were collected using the Introductory Information Form, Cancer Empowerment Scale and Chemotherapy Symptom Management-Self-Efficacy Scale in Breast Cancer. Chi-square, independent groups t test, and mixed ANOVA test for mixed measurements were used in data analysis.
Results: In the study, the total scores of the individuals in the experimental group on the Cancer Empowerment Scale increased after the intervention, creating a significant and large effect of 54.1%  (η2=0.541; p<0.001). The total scores of the individuals in the experimental group on the Self-Efficacy Scale for Chemotherapy Symptom Management in Breast Cancer increased after the intervention, creating a significant and large effect of 62.1% (η2=0.621; p<0.001).
Conclusion: Telenursing practices based on technological competence theory increased breast cancer patients' cancer empowerment and symptom management self-efficacy.
Key Words: Breast cancer, cancer empowerment, symptom management, technological competence theory, telenursing