Türkiye'de enflasyon ve faiz ilişkisi
The relationship between inflation and interest rate in Turkey
Yazar: PINAR PAZARCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA BAYLAN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Döviz kuru = Exchange rate ; Döviz kuru politikaları = Exchange rate policies ; Ekonomi = Economy ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Enflasyon = Inflation ; Faiz = Interest ; Granger Nedensellik Testi = Granger Causality Test ; Türk ekonomisi = Turkish economy

Özet:
Enflasyon ve faiz bir ülkenin makroekonomik durumunu en iyi yansıtan değişkenlerin başında yer almaktadır. Bu değişkenlerin herhangi birindeki değişme diğer değişkenleri de derinden etkileyebilmektedir. Değişmelerin yarattığı aksaklıkların bertaraf edilebilmesi için sorunun kaynağının iyi analiz edilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı Türkiye'de enflasyon ile faiz arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu kapsamda 2005:1 ve 2018:3 aylık serileri kullanılarak Türkiye'de enflasyon ve faiz ilişkisi döviz kuru da dahil edilerek zaman serisi analiziyle test edilmiştir. Öncelikle değişkenlerin durağanlığını sınamak için KPSS birim kök testi uygulanmıştır. Serilerin birinci farkları alınarak durağan hale getirilmiş ve aralarında uzun dönemli ilişkiyi saptamak için Johansen Eşbütünleşme testi kullanılmıştır. Seriler arasında nedensellik ilişkisi Granger Nedensellik testi ile ortaya konulmuştur. Çalışma sonucunda, incelenen dönemde Türkiye ekonomisi için değişkenlerin uzun dönemde dengeye geldiği tespit edilmiştir. Bununla beraber döviz kurundan enflasyon oranlarına tek yönlü bir nedensellik ve enflasyon oranlarından faiz oranlarına tek yönlü bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. Ayrıca döviz kurunun ve faiz oranlarının enflasyonu pozitif etkilediği sonucuna varılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Enflasyon, Faiz, Döviz Kuru, Granger Nedensellik, Eşbütünleşme

Abstract:
Inflation and interest rates are among the variables that best reflect a country's macroeconomic situation. The change in any of these variables can also affect other variables profoundly. The source of the problem needs to be analyzed well in order to eliminate the disruptions created by the changes. In this context, the purpose of the study was to examine the relationship between interest rates and inflation in Turkey. In this context, 2005: 1 and 2018: 3 monthly series using the exchange rate, inflation and interest by including in Turkey relationship has been tested by time series analysis. First, KPSS unit root test was used to test the stability of the variables. The first differences of the series were stabilized and the Johansen cointegration test was used to determine the long-term relationship between them. The causality relationship between the series was demonstrated by Granger Causality test. In conclusion, it was found that the variables that come into balance for Turkey's economy in the long term in this period. On the other hand, a one - way causality from the exchange rate to inflation rates and a one - way causality relationship from inflation rates to interest rates were determined.  In addition, it was concluded that the exchange rate and interest rates had a positive effect on inflation.

Keywords: Inflation, Interest, Exchange rate, Granger Causality, Cointegration