Annelerin emzirme ve anne sütünü artırıcı geleneksel uygulamalar hakkındaki bilgi, tutum ve davranışları
The knowledge, atti̇tude and behavi̇or of the mothersabout breastfeedi̇ng and the tradi̇ti̇onal methodswhi̇ch i̇ncreases amount of the breast mi̇lk
Yazar: MAHMUT BÜYÜKAKIN
Danışman: DOÇ. DR. NAZLI ŞENSOY
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Anne sütü bebeğin sağlıklı büyümesi ve gelişmesi için en önemli besindir.
Anneler anne sütünü artırmak için bölgesel ve kültürel özelliklere göre çeşitli
geleneksel yöntemlere başvurmaktadır. Araştırma bebeği olan annelerin emzirme
ve anne sütünü artırıcı geleneksel uygulamalar hakkındaki bilgi, tutum ve
davranışlarını incelemek amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel olarak yapılmıştır.
Afyon Devlet hastanesi pediatri polikliniğine başvuran anneler ile
pediatride yatarak tedavi gören bebeklerin anneleri araştırmanın evrenini
oluşturmaktadır. Örneklem büyüklüğü 227 kişi olarak hesaplandı. Annelerin
emzirme ve süt arttırıcı uygulamalara ilişkin inanç, bilgi, tutum ve davranışlarının
incelendiği 80 sorudan oluşan anket formu yüz yüze uygulandı. Verilerin
analizinde tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U ve ki-kare testi uygulandı.
Verilerin istatistiksel analizinde SPSS 18,0 kullanıldı.
Katılımcıların yaş ortalaması 25,7 ± 5,0'di. Gebelikte emzirme ve anne
sütü eğitimi alanların oranı %34,8; doğumdan sonra ise %63,9'du. Sütünü
artırmak için geleneksel yöntem bilenlerin oranı %92,5 ve bitkisel çay
kullananların oranı %45,8'di. Anne sütünü artırmaya yönelik uygulamaları
annelerin eğitim durumu, çocuk sayısı ve gebeliğin planlı olması etkilemektedir
(p<0,001, p<0,047, p<0,014). En sık kullanılan geleneksel yöntemler bol sıvı
tüketme, soğan, helva, karışık bitki çayı ve bulgurdur. En çok kullanılan bitki
çayları sırasıyla; karışık bitki çayı ve rezenedir.
Annelere sağlık personeli tarafından emzirme eğitimi ile birlikte süt artırıcı
yöntemler hakkında bilgi hem doğum öncesi hem de doğum sonrasında
verilmelidir.

Abstract:
Breast milk is the most important nutrient for healthy growth and
development of the infant. Mothers are applying to various traditional methods
according to the regional and cultural characteristics to increase the breast milk.
This study was made as descriptive and cross-sectional study to research the
knowledge, attitude and behavior of the mothers who had babies about the
traditional methods increasing the breast milk.
 The population of the current research includes the mothers admitted to
Afyon State Hospital outpatient department of pediatrics and the mothers who had
babies inpatients in pediatrics. The sample size was calculated as 227 people. A
questionnaire consisting of 45 questions was administered face to face
investigating the mothers' beliefs, knowledge, attitudes and behaviors about
breastfeeding and milk increasing practices. To analyze the data the descriptive
statistics, Mann-Whitney U and chi-square test were performed. SPSS 18.0 was
used for the statistical analysis of the data.
 The average age of participants was 25,7 ± 5,0. The rate of the mothers
who had education about breastfeeding and breast milk was 34,8% during
pregnancy and 63,9% after the birth. The ratio of those who know the traditional
methods to increase their milk was 92,5%, and using the herbal tea was 45,8%.
Mothers' education level, number of children and unplanned pregnancies affected
the applications aiming to increase mother's milk (P <0.001, p <0.047, p <0.014).
The most commonly used conventional methods were consuming plenty of fluids,
onions, halvah, herbal tea and wheat. The most commonly used herbal teas,
respectively; mixed herb tea and fennel.
 In the both prenatal and postpartum time, health staff must give
information to mothers about the methods to increase their milk as they give
breastfeeding education.