Çocuk sahibi olan ve olmayan evli bireylerde stresle baş etme, öznel iyi oluş ve psikolojik esneklik
Coping with stress, subjective well-being and psychological resilience in married individuals with and without children
Yazar: ZEYNEP OK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLARAM BİLLUR ÖRNEK
İstanbul Kent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Evlilik = Marriage ; Psikolojik esneklik = Psychological flexibility ; Stres = Stress ; Stresle başetme = Coping with stress ; Ölçekler = Scales ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being

Özet:
Bu araştırmanın amacı, çocuk sahibi olan ve olmayan evli bireylerin, stresle baş etme, öznel iyi oluş ve psikolojik esneklik açısından farklılıklarını Covid-19 pandemi sürecinin etkisiyle birlikte ortaya konulmasıdır. Araştırma nicel araştırma deseni içerisinde yer alan ilişkisel tarama modeliyle yapılmış olup verilerin toplanmasında anket yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 18 yaş üstü olan 241'i kadın 161'i erkek toplamda 402 birey oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında 'Demografik Bilgi Formu', 'Psikolojik Esneklik Ölçeği', 'Romantik İlişkilerde Öznel İyi Oluş Ölçeği' ve 'Stresle Çift Olarak Baş Etme Envanteri' kullanılmıştır. Verilerin analizinde sosyal bilimler için istatistik programı SPSS kullanılmıştır. Stresle baş etme, öznel iyi oluş ve psikolojik esneklik arasındaki ilişkileri tespit etmek için Pearson Korelasyon ve Betimleyici İstatistikler kullanılmıştır. Aracılık analizi PROCESS Makrosu Model-4 kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulguları incelendiğinde, stresle baş etmede kişinin kendisine ilişkin algısı ile romantik ilişkide öznel iyi oluş arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Bunun yanında psikolojik esneklik ile stresle çift olarak baş etme arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Aynı zamanda psikolojik esneklik değer alt boyutu ile stresle çift olarak baş etme alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Sonuç olarak araştırmaya katılan bireylerde stresle baş etmede kişinin kendisine ilişkin algı düzeyi arttıkça romantik ilişkide öznel iyi oluş düzeyleri de artmaktadır. Benzer biçimde bireylerde psikolojik esneklik düzeyleri arttıkça stresle baş etmede eşi algılayışı, stresle ortak baş etme ve stresle baş etmede kendini algılama düzeyleri de artmaktadır. Son olarak psikolojik esneklik değer alt boyut düzeyleri arttıkça stresle baş etmede eşi algılayışı, stresle ortak baş etme ve stresle baş etmede kendini algılama düzeyleri de artmaktadır. Bulgular doğrultusunda literatür tartışılmış ve gelecek çalışmalar için önerilerde bulunulmuştur. Çalışmada elde edilen sonuçlara göre, psikolojik esnekliğin romantik ilişkide işlevsel başa çıkmaya katkı sağladığını göstermektedir. İlişki problemleri ile ilgili danışmanlık hizmetlerinde psikolojik esnekliğin arttırılmasına yönelik çalışmaların yapılması önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this research is to reveal the differences of married individuals with and without children in terms of coping with stress, subjective well-being and psychological flexibility with the effect of the Covid-19 pandemic process. The research was conducted with the relational survey model, which is included in the quantitative research design, and the survey method was used to collect the data. The sample of the study consists of a total of 402 individuals, 241 women and 161 men, who are over the age of 18. 'Demographic Information Form', 'Psychological Resilience Scale', 'Subjective Well-Being in Romantic Relationships Scale' and 'Couple Coping with Stress Inventory' were used to collect data. Statistical program for social sciences SPSS was used in the analysis of the data. Pearson Correlation and Descriptive Statistics were used to determine the relationships between coping with stress, subjective well-being, and psychological flexibility. Mediation analysis was performed using the PROCESS Macro Model-4. When the research findings were examined, a positive and significant relationship was found between self-perception in coping with stress and subjective well-being in romantic relationships. In addition, a positive and significant relationship was found between psychological flexibility and coping with stress as a couple. At the same time, a positive significant relationship was found between the psychological flexibility value sub-dimension and the sub-dimensions of coping with stress as a couple. As a result, as the level of self-perception of individuals in coping with stress increases, subjective well-being levels in romantic relationships also increase. Similarly, as individuals' psychological flexibility levels increase, their partner perception in coping with stress, joint coping with stress and self-perception in coping with stress also increase. Finally, as the psychological flexibility value sub-dimension levels increase, the perception of spouse in coping with stress, joint coping with stress and self-perception in coping with stress also increase. In line with the findings, the literature was discussed and suggestions were made for future studies. The results obtained in the study show that psychological flexibility contributes to functional coping in romantic relationships. It is recommended to carry out studies to increase psychological flexibility in counseling services related to relationship problems.