Veri zarflama analizi ile OECD üyesi ülkelerin eğitim etkinliklerinin analizi
Trai̇ni̇ng acti̇vi̇ty analaysi̇s OECD country wi̇th data envelopment analysi̇s
Yazar: MUSTAFA YAT
Danışman: DOÇ. DR. S. ERDAL DİNÇER
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Yöneylem Araştırması Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ekonometri = Econometrics
Dizin: Eğitim etkinliği = Effectiveness of training ; OECD ülkeleri = OECD countries ; Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı = Programme for International Student Assesment ; Veri zarflama = Data envelopment

Özet:
Uluslararası değerlendirme çalışmaları, ülkelerin kendi düzeylerini diğer ülkelerle karşılaştırma fırsatı bulmaları açısından önemlidir. Uluslararası değerlendirme sınavlarında ülkeler, eğitim sistemlerini gözden geçirmekte, zaman içerisinde gerçekleştirdikleri eğitim reformlarının ve yatırımlarının, öğrencilerinin akademik başarıları üzerinde ne derece etkili olduğu hakkında bilgi sahibi olmaktadır. 
Öğrencilerin başarı düzeylerini artırmak, eğitim politikalarının öğrenci üzerindeki etkisini görmek, eğitim sistemini daha işlevsel hale getirebilmek, eğitim kalitesini yükseltmek için İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD), Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA)'yı uygulamaktadır.
Bu çalışmada, teorik çerçevenin verilmesinden sonra,  25 OECD ülkesinin Veri Zarflama Analizi (VZA) ile eğitim etkinliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Parametrik olmayan bir yöntem olan VZA,  etkinlik ve performans ölçülmesinde yaygın olarak kullanılmaktadır. VZA, her karar verme biriminin (KVB) diğerlerine göre etkinliğini ölçerek, etkinliği düşük olan birimlerinin etkinliklerini ne ölçüde artırılabileceğine ilişkin veriler elde edilmesine yardımcı olmaktadır. Analiz sonucunda elde edilen veriler, her KVB'deki etkinsizlik miktarını ve kaynaklarını da  belirlemektedir. 
PISA 2012 matematik, fen ve okuma puanlarının eğitimsel çıktı olarak kullanıldığı çalışmada, girdi olarak ise OECD veri tabanında yer alan, toplam eğitim harcamalarının GSYİH'deki oranı, öğrenci başına yapılan yıllık harcama, en az lise ve dengi eğitimi almış kadın oranı ve okul öncesi(4 yaş) eğitime katılım oranı değişkenleri kullanılmıştır. Sonuç olarak, ülkelerin eğitim etkinliğini artırmak için hangi değişkende ne kadar arttırma ya da azaltma yapılması gerektiği belirtilmiştir.


Anahtar Kelimeler: Etkinlik, Veri Zarflama Analizi, PISA, Eğitim, OECD

Abstract:
International evaluation studies are important that they have opportunity of comprasion between countriesown levels with other countries. In international evalotuion exams countries review their education systems and have information about how education reforms and investments that they realize in time affect the success of students.
OECD aplies PISA to increase the students' success levels, tosee how education politics are effient on students, to get the education system more functional, to raise the education quality.
In this study, after theoretical  frame is given, it is aimed that  education efficiency are designated with Data Envelopment Analysis (DEA) of 25 OECD countries. DEA that are onparametric is used wiswly in measurement of efficiency and performance. DEA helps to get data about how units that have low efficiency increase their efficiencies by measuring the efficiency every decision making unit (DMU)  to others. As a result of the analysis that the data is obtained designates the amount of inefficiency and sources in each DMU.
In the sutudy that the points of PISA 2012 mathematic, science and reading are used as educational output is used variabes that total education spendings ratio in GDP that takes part in OECD's database. Also it is used that annual spending that is made per student, the ratio that the woman got education at least high school and equivalent training and participation in pre-school education. Consequently, it is stated that how much needs increasing or decline to be done in which variable to increase the countries' education efficiency.


Key words: Efficiency, Data Envelopment Analysis, PISA, Education, OECD