Çocuklarda günlük iletişim becerilerinin pragmatik profili envanteri'nin Türkçeye uyarlanması ve farklı gelişim gruplarının ebeveyn bakış açısı ile karşılaştırılması
Adaptation of the pragmatics profile of everyday communication skills in children into Turkish and comparison of different developmental groups from the parents' perspective
Yazar: RUMEYSA KARAGÖZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NAZMİYE EVRA GÜNHAN ŞENOL
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Pragmatik bozukluk özellikle okul çağı dönemde yaşanan sosyal iletişim problemleri ile belirgin hale gelmektedir. Konuya ilişkin aileler ve uzmanlar tanılamada ve müdahale planı oluşturmakta zorlanmaktadırlar. Bu durum ülkemizde pragmatik dil bozukluğunu değerlendirme ve tanılamada yeterince envanter olmamasından kaynaklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı "Çocuklarda Günlük İletişim Becerilerinin Pragmatik Profili" envanterinin Türkçeye uyarlanması ve bu envanter yoluyla okul çağı çocuklarda (5-12 yaş) günlük iletişim becerilerinin pragmatik profillerinin betimlenmesidir. Bununla birlikte tipik gelişim gösteren çocuklar ve tipik gelişim göstermeyen çocuklar arasında pragmatik dil gelişimi açısından fark olup olmadığının, varsa farkların hangi alanlarda olduğunun ebeveyn bakış açısıyla belirlenmesi amaçlanmaktadır. Envanter yapılandırılmış görüşmelerde sorulan 29 sorudan oluşmaktadır. Sorular çocuğun günlük yaşamdaki iletişim özelliklerinin iletişim fonksiyonları, iletişime cevap, etkileşim ve bağlamsal çeşitlilik olmak üzere 4 boyutunu içermektedir. Sorular çocuğun ebeveynine yöneltilmiştir ve uygulama yaklaşık olarak 20-30 dakikada sürmektedir.  Araştırma verileri Kayseri, Ordu, Giresun ve Ankara illerindeki 33 tipik gelişim gösteren, 33 atipik gelişim sergileyen çocuğun velisi olmak üzere toplam 60 katılımcıdan toplanmıştır. Araştırmanın sonucunda, atipik gelişim sergileyen grubun pragmatik becerileri, iletişimin dört boyutunda da tipik gelişim gösteren gruba göre daha yetersiz çıkmıştır. Ayrıca pragmatik profilin otizm spektrum bozukluğu, zihinsel yetersizlik ve down sendromu tanılı bireyler ve tipik gelişim gösteren bireyleri pragmatik açıdan birbirinden ayırdığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Pragmatic disorder often manifests as social communication problems experienced during the school-age period. Diagnosis and intervention planning for families and experts are challenging due to the lack of adequate assessment tools for evaluating and diagnosing pragmatic language disorder in our country. This study aims to adapt the "Pragmatic Profile of Daily Communication Skills in Children" inventory into Turkish and describe the pragmatic profiles of daily communication skills in school-aged children (5-12 years old). It also aims to determine if there is a difference in pragmatic language development between typically developing children and children with atypical development, and if so, to identify the areas of difference from the parent's perspective. This inventory was preferred for evaluating pragmatic skills because assessment tools based on observation and inferences provide access to more detailed information instead of standardized clinical tests. The inventory consists of 29 questions asked in the form of a structured interview. Questions are directed to the child's parents and the inventory is administered in approximately 20-30 minutes.  The data is collected from 60 participants; parents of 30 typically developing and 30 children with atypical development. The results indicated that the atypically developing group had insufficient pragmatic skills in all four dimensions of communication compared to the group with typical development. Additionally, the pragmatic profile distinguished between individuals with autism spectrum disorder, intellectual disability, Down syndrome, and typical development.