Süper liderlik ve kişilerarası güvenin takım performansı üzerindeki etkileri: Özümseme kapasitesinin aracı rolü
The effects of super leadership and interpersonal trust on team performance: The mediating role of absorptive capacity
Yazar: ÇİĞDEM TARIM
Danışman: PROF. DR. ŞEVKİ ÖZGENER
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kişiler arası güven = Interpersonal trust ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Performans = Performance ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Takım performansı = Team performance ; Yapısal eşitlik modeli = Structural equation model ; Özümseme kapasitesi = Absorptive capacity

Özet:
Günümüzde küresel pazarlarda rekabetçi avantajın en önemli kaynaklarından biri de hizmet üreten ve sunan takımların performansı olmaktadır. Konaklama işletmelerinde bu konuda görgül araştırmalar olmasına karşın özellikle özümseme kapasitesi ile birlikte süper liderliğin takım performansına etkilerini inceleyen çalışmalara henüz rastlanmamaktadır. Bu çalışma örgütsel yazındaki bulgu eksikliğini gidermek için özümseme kapasitesi aracı değişken olduğunda süper liderlik ve kişilerarası güvenin takım performansını nasıl ve ne yönde etkilediğini ortaya koymaya odaklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, süper liderliğin ve kişilerarası güvenin takım performansı üzerindeki etkilerini ortaya koymak ve bu değişkenler arasındaki ilişkide özümseme kapasitesinin aracı rolü oynayıp oynamadığını tespit etmektir. Araştırmanın örneklemini, Nevşehir ili ve ilçelerindeki konaklama işletmeleri çalışanları oluşturmaktadır (n=339). Bu çalışmada veriler, Muller ve diğerlerinin (2011) geliştirdiği süper liderlik ölçeği, Yılmaz ve Hunt'un (2001)  kişilerarası güven ölçeği, Lin' in (2010) geliştirmiş olduğu takım performansı ölçeği ve Jansen ve diğerleri (2005) tarafından tasarlanan özümseme kapasitesi ölçeğini içeren bir anket formuyla toplanmıştır. Araştırmanın model ve hipotezleri, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) ve Preacher and Hayes (2008) tarafından önerilen Process Makrosu aracılığıyla BC önyükleme yöntemi ile analiz edilmiştir.
Araştırma bulgularına göre; süper liderliğin hem takım performansı hem de özümseme kapasitesi üzerinde pozitif etkiye sahip olduğu saptanmıştır. Ayrıca kişilerarası güvenin takım performansı üzerinde pozitif etkiye sahip olduğu, ancak özümseme kapasitesi üzerinde pozitif ama anlamlı olmayan etkiye sahip olduğu gözlenmiştir. Bununla birlikte özümseme kapasitesinin takım performansı üzerinde pozitif etkiye sahip olduğu ortaya konmuştur. Öte yandan özümseme kapasitesinin, süper liderlik ile takım performansı arasındaki ilişkide aracı etkiye sahip olduğu, ancak kişilerarası güven ile takım performansı arasındaki ilişkide aracı etkiye sahip olmadığı tespit edilmiştir. Son olarak araştırmanın bazı kısıtları olduğu belirtilmiş, çalışmada yapılan tespitlerle ilişkili olarak konaklama işletmeleri sektörü ve çalışanlara yönelik bazı önerilerde bulunulmuş ve gelecekte bu konuda çalışacak araştırmacılara yönelik bazı öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Today, one of the most important sources of competitive advantage in global markets is the performance of the teams that produce and provide services. Although there are empirical studies on this subject in accommodation businesses, there are not yet any studies examining the effects of super leadership style together with absorptive capacity on team performance. This study focuses on revealing how and in what way super leadership and interpersonal trust affect team performance when the absorptive capacity is the mediating variable in order to eliminate the lack of findings in the organizational literature. The aim of this research is to reveal the effects of super leadership and interpersonal trust on team performance and to determine whether the absorptive capacity plays a mediating role in the relationship between these variables or not. The sampling of the study consists of the employees of the accommodation businesses operating in Nevşehir province and its districts (n=339). In this study, the data obtained with the help of a questionnaire form including the super leadership scale developed by Muller et al. (2011), the interpersonal trust scale developed by Yılmaz and Hunt (2001), the team performance scale developed by Lin (2010), and the absorptive capacity scale designed by Jansen et al. (2005). Confirmatory Factor Analysis (CFA), Structural equation modeling, and the Bootsrap method by the means of Process Macro suggested by Preacher and Hayes (2008) were applied to test the model and hypotheses of the research.
According to the research findings, it determined that super leadership had a positive effect on both team performance and absorptive capacity. Furthermore, it observed that interpersonal trust had a positive effect on team performance, had a positive but non-significant effect on assimilation capacity. However, it revealed that absorptive capacity had a positive effect on team performance. On the other hand, it was determined that absorptive capacity had a mediating effect on the relationship between super leadership and team performance, but did not have a mediating effect on the relationship between interpersonal trust and team performance. Finally, it stated that there were some limitations of the study, some suggestions were made for the hosiptality businesses and employees in relation to the findings were made in the study, and some suggestions were presented for researchers who will work on this subject in the future.