Irak`ta ekonomik-sosyal dönüşüm ve Türkmenler
Economical- social transformation and Turkomans
Yazar: CİHAT YAYCI
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA TOKTAMIŞ ATEŞ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Dönüşüm = Transformation ; Irak = Iraq ; Orta Doğu = Middle East ; Savaş = War ; Sosyoekonomik durum = Socio-economic situation ; Sosyoekonomik dönüşüm = Socio-economic transformation ; Türkmenler = Turkomans

Özet:
Yeni dünya düzeni içerisinde ilk adım olarak değerlendirilen Ortadoğu1 ve bu adımın ilk basamağı Irak bu tez kapsamında detaylı olarak incelenmiştir. Irak dünya petrol rezervlerinin önemli bir oranına sahip Türk soydaşlarımızın yoğun olarak yaşadığı ve Türkiye'nin hayati çıkarlarının bulunduğu bir bölgedir. Uluslararası güçlerin stratejik çıkarlar peşinde koştuğu bu bölgede Türkiye'nin menfaatleri yoğundur ve bölgenin geleceği dünyaya hakim güçler tarafından belirlenmeye çalışılmaktadır. Enerji savaşları uğruna haritası her gün yeniden çizilen bu bölgede yaşayan halkların geleceği de yeni dünya düzeni savunucuları tarafından tayin edilmeye çalışılmaktadır. Bu nedenle yakın tarihte, Iran-Irak ve Körfez Savaşları ile Irak'ın ABD tarafından işgaline varan silahlı mücadeleler yapılmıştır. Tüm bu savaşların elbette Türkiye'ye ekonomik, sosyal, siyasi ve askeri açılardan önemli etkileri olmuştur. Bu bölgede, menfaatleri bağlamında, Türkiye'nin hem Türkmen soydaşlarımızın geleceği hem de bölgedeki güven ve istikrar adına söz sahibi olması önemlidir. Ancak, Türkiye'nin bugüne kadar izlediği Ortadoğu ve bu bağlamda Irak politikasında bu menfaatlerini gözeten tutarlı ve kararlı politikalar izleyemediği müşahade edilmiştir. İtiraf etmek gerekirse Türkiye, uzun yıllardır asimilasyon ve devlet terörüne maruz kalan Irak Türkleri'nin son 10 yılda farkına varmıştır. Irak'ta çok ciddi bir dönüşüm yaşanmaktadır. Bu dönüşümün Türkiye'ye ciddi etkileri olmaktadır ve olacaktır. Şu anda ivme kazanan bu dönüşümün alt yapısı özellikle son 30 yılda uluslararası aktörler ve özellikle ABD tarafından hazırlanmıştır. Tezde bu dönüşüm tarihsel ve sosyolojik alt yapısıyla birlikte global, bölgesel ve Türkiye eksenli olarak, Türkmenler faktörü de göz önüne alınarak incelenip analiz edilmeye çalışılmıştır. Bu dönüşüm sürecinde Türkiye'nin izlediği politikalar doğrusu, yanlışı ve eksiği ile irdelenmiş ve gelinen noktaya ilişkin görüş/tespitlerde bulunulmuştur. 1 Frank CASS, The National Security of Small States in a Changing World, 1997, ss.77-106. m

Abstract:
ABSTRACT Middle East evaluated as the first step in the new world order with its first pace Iraq is carefully studied and researched with all its details in this thesis. Iraq, which possesses the crucial amount of world oil resources, is densely populated with Turkish citizens and it plays a vital importance for Turkey's benefits. Turkey's interest in this area, which the international powers seeking for strategical benefits, is dense and it's tried to be determined by the dominant powers, which will rule the future. The future of the citizens living in the region, which is sketched everyday for the sake of energy struggles, are tried to be determined by the defenders of the new world order. For that reason military struggle as Iran-Iraq, Gulf War and the occupation of Iraq by U.S. Armed Forces are held in the short time. All these wars caused important economical, social, political and military influences for Turkey. Considering the benefits of Turkey and Turkmen's in the future both the security and the stability of the region, it is crucial to them to have the right to comment on their own future. However, it is observed that Turkey could not pursue a consistent and resolute political policy in the Middle East in this respect in Iraq considering its benefits. It is confessed that Turkey realized Iraq Turk's, which are assimilated and exposed to government terror for long periods, in the last ten year. A serious transformation is being held in Iraq. This transformation is significantly effected Turkey and will effect Turkey. International actors especially by U.S.A prepared the infrastructure of this transformation, which accelerated in the near future, within thirty years. In this thesis this transformation is researched and tried to be analyzed carefully with its historical and sociological substructure including global, regional and Turkey based factors with Turkmen's in it. The politics Turkey carried out in this transformation period is studied carefully with its properness, errors and defects and the opinions of today's point are revealed. IV