Duygusal istismarı önleme ve müdahale programı geliştirme ve etkisinin test edilmesi
Development of emotional abuse preventionprogram and investigation of it's effectiveness
Yazar: AYŞENUR GÜRSEL
Danışman: DOÇ. DR. ARİF ÖZER
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aile rehberliği = Parental guidance ; Duygusal istismar = Emotional abuse ; Eğitim programları = Education programs ; Mann-Whitney Testi = Mann-Whitney Test ; Psikolojik istismar = Psychological maltreatment ; Çocuk istismarı = Child abuse ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; İstismar = Abuse

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ebeveynler için geliştirilen "Akılcı Duygusal Davranışçı Yaklaşımdan Esinlenerek Hazırlanan Duygusal İstismarı Önleme ve Müdahale Etmeye Yönelik Aile Rehberliği Programı" eğitiminin, duygusal istismarı azaltıp azaltmadığını incelemektir. Bu araştırma, ön test- son testin uygulandığı kontrol gruplu deneysel bir araştırmadır. Araştırmaya, 2016-2017 eğitim ve öğretim yılında, Ankara ili Keçiören İlçesinde, bir devlet ortaokulunda, çocukları 7. ve 8. sınıflarda öğrenimlerine devam eden 18 anne katılmıştır. Deneysel çalışma haftada bir gün 90 dk.'lık görüşmeler şeklinde, altı hafta devam etmiştir. Uygulamalar öğrencilerin devam ettikleri ortaokulda, ders dışı saatlerde yapılmıştır. Deneysel çalışma ve test uygulamaları, araştırmacı tarafından gerçekleştirilmiştir. Ön testler, ilk oturumdan bir hafta önce, son testler son oturumdan 10 gün sonra uygulanmıştır. Annelere, çocuklarını ne derece duygusal bakımdan istismar ettiklerini belirlemek için ön ve son test olarak, Çocuk İstismarı Potansiyeli Envanteri (Öner ve Sucuoğlu, 1994) uygulanmıştır. Bu uygulamalardan ayrı olarak, çocukların ebeveynlerinden algıladıkları duygusal istismar seviyesini ölçmek üzere, katılımcıların çocuklarına Yetişkin Genç İlişkileri Ölçeği (Alantar, 1989) ön ve son test olarak uygulanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde örneklemdeki kişi sayısının az olması nedeniyle, bağımsız gruplar için Mann-Whitney U Testi; tekrarlı ölçümler için Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Analiz sonuçları duygusal istismar eğitiminin, ebeveynlerin duygusal istismar davranışları ile çocukların ebeveynlerinden algıladıkları duygusal istismarı azalttığını göstermiştir.

Abstract:
The goal of this research is to examine whether the training called "Family guidance program aimed to prevent and to intervene the emotional abuse, prepared by being inspired on Rational Emotional Behavioral Approach" reduces the emotional abuse or not. This is experimental research with a control group in which the pretest-posttest design is used. 18 mothers, whose children attended their education in 7th and 8th grades in a state secondary school in Keçiören district of Ankara province in 2016-2017, participated in the research. The experimental study was carried out for six weeks in the form of 90-minute sessions once a week. The sessions were carried out in the secondary school, in which the students attended, in the extracurricular hours. The pretests had administered a week before the first session and posttest were administered 10 days later than the last session. The Child abuse potential inventory (Öner & Sucuoğlu, 1994) was administered as the pretest and posttest to determine how the mothers abuse their children emotionally. In addition, the Scale of Adult-Youth Relations (Alantar,1989) was administered to children to measure perceived emotional abuse from their parents. Due to the fact that the number of a participant in each group is less, the Mann-Whitney U test is used for the independent measurements, and the Wilcoxon Signed Rank test is used for the repeated measurements. The result showed that the training reduces the emotional abuse behavior of parents, and the emotional abuse perceived by children from their parents.