Bartın Orman İşletmesi meşe (Quercus sp. L.) ve kayın (Fagus orientalis Lipsky) baltalıklarında koruya dönüştürme olanaklarının araştırılması
Investigation on the possibilities of conversion of oak (Quercus sp. L.) and beech (Fagus orientalis Lipsky) coppice stands to high forest in Bartın forest enterprise
Yazar: AHMET SIVACIOĞLU
Danışman: PROF. DR. NEDİM SARAÇOĞLU ; PROF. DR. TOLGAY ODABAŞI
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2001
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Baltalık orman = Coppice forest ; Bartın = Bartın ; Koruluk = Grove ; Meşe ağacı = Oak

Özet:
ÖZET Doktora Tezi BARTIN ORMAN İŞLETMESİ MEŞE (Quercus sp.L.) VE KAYIN ( Fagus orientalis Lipsky) BALTALIKLARINDA KORUYA DÖNÜŞTÜRME OLANAKLARI ÜZERİNE ARAŞTIRMALAR Ahmet SIVACIOGLU Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Orman Mühendisliği Anabilim Dalı Tez Danışmanı: Prof.Dr. Nedim SARAÇOĞLU Ortak Danışman: Prof.Dr.Tolgay ODABAŞI Şubat 2001,112 sayfa Bu çalışmada, Bartın Orman İşletmesindeki Meşe {Quercus petraea) ve Kayın (Fagus orientalis) baltalıklarında koruya dönüştürme olanakları araştırılmıştır. Çalışma 20 örnek alanda, 20'şer adet Kaym ve Meşe kütüğünde ve 190'ar adet Kayın ve Meşe ağacında yapılmış olup, incelenen konular aşağıda verilmektedir. 1. Kayın ve Meşe baltalıklarının doğrudan doğruya koruya dönüştürülmesi 2. Sürgün sayısının sürgünlerin boy- dip çap gelişimi üzerindeki etkileri ıııÖZET( devam ediyor) 3. Kütük özelliklerinin sürgün oluşumu ve gelişimi üzerinde etkileri 4. Meşe ve Kayın baltalıklarında sürgün özelliklen, ocak sayıları ve ocaklardaki sürgün sayıları 5. Kesimden sonra sürgün oluşumu 6. Kayın ve Meşe sürgün ormanlarında çürüklük nedenleri ve çürüklük yaşı 7. Dönüştürme çalışmalarının planlanması Kayın ve Meşe baltalıklarının doğrudan doğruya koruya dönüştürülmesi, 1-3. bonitetde, değer ağacı sürgünlerinin çoğunlukta olduğu (10-15 yaşında 1000 adet/ha sürgün), 80-150 adet/ha tohum ağacı temini mümkün olan baltalık meşcerelerınde yapılmalıdır. Tohum ağaçları kendi köklerini oluşturabilen ince,alçak ve genç kütükler üzerindeki sürgünlerden seçilmelidir. Müdahaleler mümkün olduğu kadar erken yaşlarda (en geç 10 yaşında) başlamalı, genç meşcerelerde (10-50 yaşında) sık ve mutedil (5 yılda bir, başlangıç servetinin %10- 30'u çıkarılarak), yaşlı meşcerelerde (50 yıldan daha yaşlı) seyrek ve kuvvetli (10 yılda bir, başlangıç servetinin %30-50'sı çıkarılarak) müdahale yapılmalıdır. 50-60 yaşında yeterli tohum üretimi mümkün olmasına rağmen, meşcereler değer artımı için gövde çürümesinin arttığı 200 yaşına kadar yaşlandırılabilır. Sürgün sayısı, kütük yüksekliği ve kütük çapındaki artış sürgünlerin boy ve dip çap gelişimini azaltmaktadır. Bu azalma boy gelişiminde daha fazladır. Meşe' de provantif, Kayın' da adventif sürgünler önemlidir. İki türde de provantif kök sürgünleri görülmezken, Kayın' da adventif kök sürgünleri görülmektedir. İki türde de genç,alçak ve ince kütükler üzerinde oluşan sürgünler daha kolay kendi köklerini oluşturmaktadır. Baltalıktaki ocak sayısı eski meşcereye, yetişme ortamı ve ağaç türüne (yaş ve kütük çapı) bağlıdır. Kayın' da her yaşta sürgün sayısı Meşe'ye göre daha fazladır. Yaşla birlikte Meşe' de sürgün sayısı Kayın' a göre daha hızlı azalmaktadır. ivÖZET( devam ediyor) Kesimden sonra sürgün oluşumu Kayın baltalıklarında kütük çapı, Meşe baltalıklarında kütük yüksekliği ile ilişki göstermektedir. Kayın'da ve Meşe'de 200 yaşından sonra gövde çürüklüğü artmaktadır. Kaym'da orta ve üst yamaçda daha fazla çürüklük görülmekte, yaralanmalar çürüklüğü arttırmaktadır. Dönüştürme planlaması; yetişme ortamı, ağaç türü ve meşcere kuruluşuna bağlı olarak, farklı yöntemler de dikkate alınarak geniş alanlarda yapılmalıdır. Anahtar Sözcükler: Oııercııs petraea, Fagııs orientalis, Baltalık, Koruya dönüştürme Bilim Kodu:502.01. 02

Abstract:
ABSTRACT Ph.D. Thesis INVESTIGATIONS ON THE POSSIBILITIES OF CONVERSION OF OAK {Quercus sp. L.) AND BEECH (Fagus orientalis Lipsky) COPPICE STANDS TO HIGH FOREST IN BARTIN FOREST ENTERPRISE Ahmet SIVACIOGLU Zonguldak Karaelmas University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Silviculture Thesis Advisor:Prof.Dr. Nedim SARAÇO?LU Co-advisor: Prof.Dr.Tolgay ODABAŞI February 2001, 112 pages In this study, the possibilities of conversion of beech (Fagus orientalis) and Oak (Quercus petraea) coppice stands to high forest has been investigated. The study has been done in 20 sample area, on 20 stumps of each tree species, and on 190 trees for each species. The research subjects listed below. 1. Conversion of beech and oak coppice stands to high forest by native species 2. The effect of sprout number on height and basal diameter growth of the sprouts VIABSTRACT (continued) 3. The effect of stump properties on sprouting and It's growth 4. The specificity of beech and oak sprouts, the number of stumps, the number of sprouts on each stump 5. Sprouting after cutting 6. The reason for decading and decading age in beech and oak coppice stands 7. Conversion planning Conversion of beech and oak coppice stands to high forest by native species should be done on the coppice stands, on 1-3 site class, the valuable tree sprouts being the most (1000 sprouts per hectare with the age of 10-15), 80-150 seed trees per hectare capable of assurance. The sprouts, capable of rooting, on thin, short and juvenile stumps should be evaluated as seed trees. The thinnings should be started as early as possible (10 age,the most). In juvenile stands (10-50 ages), thinnings should be frequently and moderate (each 5 year, 10-30% of beginning volume being eliminated) whereas, in old stands (above 50 ages) thinnings should be infrequent and dense (each 10 year, 30-50% of beginning volume being eliminated). At the 50-60 ages, the seed trees are capable of producing enough seed for regeneration, but to increase the worth, the stands can be waited by 200 ages, at which the decading starts to be important. The increase in the number of the sprouts, the stump height and the stump diameter causes decrease on the height and basal diameter growth of the sprouts. Their effects on height growth are more. Provantive sprouts are important on oak, whereas adventive sprouts on beech. There is no provantive root sprouts on both species. But adventive root sprouts can be detected on beech. Sprouts on young, short and thin stumps can develop their roots more easily on both species. VllABSTRACT (continued) The number of stump in coppice stand of both species depends on the old stand, site and tree species (age and stump diameter). The number of sprouts on beech is higher than oak in every age. Together with the age, the number of sprout in oak decreases more rapidly when compared to beech. Sprouting after cutting depends on stump diameter in beech coppice, whereas It depends on stump height in oak coppice. The decadmg increases in both species after 200 ages. On the middle and top slopes, the decading is higher in beech. In beech, the wound promotes decading. Conversion planning, depending on site, tree species and stand constitution, and by evaluating different methods, should be done on wide fields. Key words: Quercus petraea, Fagus oriental is, Coppice,Conversion to high forest Science code:502.01. 02 Vlll %C YÜKSEKÖ?RETİM KURULU DOKÜMANTASYON MEK&SS