Kolorektal kanserli hastalarda konneksin 43ve E-kaderin gen anlatımlarının ve selenyum düzeyinin incelenmesi
Investigating connexin 43 and E-Cadherin gene expression and serum levels in colorectal cancer patients
Yazar: SAİME TURAN
Danışman: PROF. DR. İLHAN YAYLIM
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Moleküler Tıp = Molecular Medicine
Dizin: Adezyonlar = Adhesions ; Cadherinler = Cadherins ; Gen ifadesi = Gene expression ; Genler = Genes ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Neoplazm metastazları = Neoplasm metastasis ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Selenyum = Selenium

Özet:
Kolorektal kanser (KRK), genellikle sporodik olarak gelişim göstermesine rağmen çevresel ve genetik faktörlerin etkisiyle oluşur. Kolorektal kanserin metastaz yapabilme özelliği ile doğrudan ilişkili olan hücre adezyon molekülleri, hastalığın malignitesini belirleyen en önemli unsurlardan birisidir. Ca bağımlı hücre-hücre adezyon moleküllerinden olan E-kaderin; mide, mesane, kolorektal, meme gibi pek çok kanserde azalmış ekspresyon göstermektedir. Bir gap junction proteinin olan Konneksin-43 hücre döngüsünün düzenlenmesinde oldukça önemlidir ve azalmış anlatımı ya da fonksiyon bozukluğu kanser ile ilişkilendirilmiştir. Konneksin-43 tarafından sağlanan ?Gap Junction? aracılı hücresel iletişimin regülasyonu E-kaderin tarafından kontrol edildiği düşünülmektedir.Kanserden koruyucu özelliğe sahip olduğu bilinen selenyum elementinin serumdaki düzeyi, akciğer, kolorektal, özofagus, mide, karaciğer, meme, prostat ve mesane kanseri riski ile ilişkilendirilmiştir.
Bu çalışmada, KRK vakalarda hücre adezyonu ve hücre büyümesinin kontrolünde önemli role sahip konneksin-43 ve E-kaderin gen anlatım seviyelerin ve serum selenyum düzeylerinin belirlenmesi ve hastalık riski, klinik ve prognostik parametrelerle birlikte karşılaştırılması amaçlanmmıştır.
Yapılan analizlerde, KRK hastalarının normal ve tümörlü doku örneklerinde E-kaderin ekspresyonunun düzeyleri arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır. Ancak hastalar tümör büyüklüğüne göre sınıflandırıldığında yüksek tümör derecesinde E-kaderin ekspresyonunun düşük derecelilere göre 1.33 kat az azaldığı belirlenmiştir. Konneksin 43 gen ekpresyonunun ise tümör dokusunda normal dokularına oranla 14 kat azaldığı belirlenmiş ve istatistiksel anlamlılık saptanmıştır. Ayrıca Lenfatik invazyon varlığı olan tümör dokularında konneksin43 gen ekspresyonunu 2.27 kat daha azaldığı gözlenmiş ve fark istatistiksel anlamlılığa oldukça yakın bulunmuştur.  (p=0.076)
Hasta (68.1±17.5) ve kontrol (60.9 µL±16µL) selenyum düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanamamıştır. (p>0.05)
Ancak uzak metastazı olan KRK hastlarının selenymu düzeyleri metastazı olmayan hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde düşüktür ( p=0.021).
Bu sonuçlar, E-kaderin ve konneksin43 genlerinin KRK gelişiminde önemli rol oynayabileceği ve özellikle kötü prognozu olan hastalarda düşük selenyum düzeyleri ile birlikte potansiyel marker olarak dikkate alınabileceğini önermektedir.

Abstract:
Genetic and environmental factors both have important role in the development of colorectal cancer. Cell adhesion molecules, which are directly related with the metastatic ability of the colorectal cancer, are one of the most important factors in determining malignancy of the disease.
E-cadherin is a member of calcium dependent cell adhesion molecules, whose decreased expression is reported in most of cancers such as bladder, colon, gastric and breast cancer.
Connexin-43 is a gap junction protein and has an important role in cell-cycle regulation and decrease expression or in the function have important roles in carcinogenesis. Regulation of the gap junctional communication that is mediated by Connexin-43 is thought to be controlled by E-cadherin.
Selenium element is known to have cancer preventive properties and serum levels of selenium have been related with most cancers such as breast, lung, prostate, bladder and colon.
The aim of the present study is to establish the expression levels of Connexin-43 and E-cadherin, and serum levels of selenium element in colorectal cancer patients and comparison with clinical and prognostic parameters.
No significant association on E-cadherin expression was found between CRC patients and controls. However, a 1.33 fold decrease in E-cadherin expression was detected in advanced stage tumors when compared to lover stages.
Connexin43 expression was found to be 14 fold decreased in tumor tissues when compared to normal tissues with statistical significance. Beside, 2.27 fold decreased in the tumor with lymphatic invasion. (p=0.076)
No significant differences on selenium levels were detected between patients (68.1±17.5) and controls (60.9+-16uL) (p>0.05). However, CRC patients with distance metastasis had significantly lower selenium levels. ( p=0.021).
There results indicate the possible role of E-cadherin and connexin43 gene expressions on CRC progression and suggest the potential predictive function of these genes together with selenium levels specifically in the patients with bad prognosis.