Ankara ilinde üretilmekte olan folklorik bebeklerin özellikleri ve turizmdeki yerinin incelenmesi
Characteristic of folkloric dolls in Ankara and importance of them in tourism
Yazar: DİLEK TAŞDEMİR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. LALE ÖZDER ; YRD. DOÇ. DR. MELEK ÖZTÜRK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / El Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Dekoratif Ürünler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: El Sanatları = Crafts

Özet:
Araştırmada, Ankara ilindeki Halk Eğitimi merkezlerinde ve piyasada üretilmekte olan folklorik bebeklerin çeşitlerinin, uygulanan tekniklerin, özelliklerinin, yöresel giysi çeşitliliğini ne kadar yansıttığının, tanıtım olanaklarının yeterliliğinin, ekonomiye ve turizme katkısının incelenip belgelenmesi amaçlanmıştır.Araştırmanın evrenini; Ankara'da Halk Eğitimi Merkezlerindeki folklorik bebek kurslarına katılan ve piyasada folklorik bebek üreten 90 kişi oluşturmaktadır. Bu kurslardaki ve piyasadaki kişiler tarafından yapılan bebekler içerisinden farklı özelliğe ve yöresel çeşitliliğe sahip olan 50 adet folklorik bebek örneklem olarak seçilmiştir.Verilerin toplanmasında, folklorik bebek üreten kişilere dört seçenekli likert tipi ölçekli anket formu hazırlanıp, uygulanmıştır. Anket sorularına verilen cevaplar tablolara aktarılmış ve ortalamaları alınmıştır. Ortalamalara göre; folklorik bebek; kurslarının, yazılı kaynak ve malzeme teminin, yöresel özelliklerinin, çeşitlerinin, turizmdeki ve ekonomideki yerinin yeterliliği ortaya konulmuştur. Bilgi formları ile seçilen 50 adet folklorik bebeğin çeşit, yöre, giysi, araç- gereç, teknik, renk ve kompozisyon özellikleri belirlenerek tablolar oluşturulmuştur. Bu tablolardaki değerlerin yüzdeleri alınarak bilgiler yorumlanmıştır.Araştırmadan elde edilen bulgular şunlardır; folklorik bebek kurslarının, ulaşılmak istenilen amaçlara ulaşmada yeterli olduğu, yazılı kaynak ve malzeme temininin zor olduğu ve bebeklerin belli bir yöreyi yeterli derece yansıttığı belirlenmiştir. Folklorik bebeklere turistler ve halkın ilgisinin yeterli olduğu fakat turizmdeki yerinin, tanıtım olanaklarının ve elde edilen maddi kazancın yetersiz olduğu görülmüştür. Bireylerin en çok en çok taş bebek yaptıkları ve yurt içi tanıtım olanaklarının artırılarak halkın bilinçlendirilmesini istedikleri tespit edilmiştir. Üretilen folklorik bebekler, Türkiye'deki yöresel giysi çeşitliliğini yeterince yansıtmakta, en çok seramik hamuru ile taşları birleştirme tekniği uygulanmaktadır. Giysilerde en çok yöresel başlıklar ve oya çeşitleri süsleme olarak kullanılmaktadır.Araştırma bulgularına dayalı olarak; Halk Eğitimi Merkezlerinde folklorik bebek kurslarının daha çok açılarak yaygınlaştırılması, yurt içi ve yurt dışı tanıtım ve pazarlama olanaklarının artırılarak turizme kazandırılmasıyla kalkınmaya ekonomik katkıda bulunulması ve konuyla ilgili daha geniş araştırmaların yapılmasına yönelik önerilere yer verilmektedir.

Abstract:
In the research, it was aimed that it should be examined and documented that at what rate the types of the folkloric dolls which are produced in market and in the Public Training Centres in the province of Ankara, the techniques which were applied, the features reflect the regional clothing diversity; whether the introduction facilities are sufficient; and how its contribution to economy and tourism is. The nature of the research is comprised of 90 people, who attended in the folkloric doll courses in Public Training Centres in Ankara, who are producing folkloric doll. 50 pieces of folkloric doll, which have the regional diversity, which were selected among the dolls produced in the market and in the course, have been selected as sample.In the collection of the data, the survey with four choices likert scale was applied to the people producing folkloric doll. The answers to the survey questions have been adoptep to tables and the average has been acquired. According to the avearage; courses, supply of written source and material, regional features, diversities, sufficiency of the position in tourism and economy of the folkloric doll has been shown. By determining the type, region, clothing, equipment, technique, colour and composition of the 50 pieces of folkloric dolls which were selected by the information forms, tables have been created. The information have been interpreted by taking the percentage of the values in these tables.The research findings are that folkloric doll courses are enough in achieving the goals which are desired to be achieved, that obtaining of the written source and material is difficult, that the babies reflect a definite region sufficiently. It has been found that the interest by tourists and people in the region to the folkloric babies is enough, on the other hand, it's been also found that their position in tourism, the introduction facilities, and the gained tangible income are insufficient. It has been found that the individuals have been making dolls made of stone, and they wished that the public awareness should be heightened by increasing the domestic facilities. The folkloric babies produced reflect enough the clothing diversity in Turkey, and the technique of adjoining the ceramic paste with the stones is mostly used. Regional hats and embroidery types are commonly used as ornamentation.Based on the researh findings, there have been suggestions which are intended to popularize the folkloric baby courses in the Public Training Centres by getting started more courses, to contribute economically to the development by bringing the domestic and foreign introduction and marketing facilities into the tourism by increasing them, and to carry out wider researches related to the matter.