Kronik hepatit B hastalarında serum procollagen C-proteinase enhancer-1 düzeyinin belirlenmesi, hastaların klinik, demografik ve histopatolojik özellikleri ile serum procollagen C-proteinase enhancer-1 düzeyinin karşılaştırılması
Evaluation of serum procollagen c-proteinase enhancer A (PCPE-1) level as A fibrosis marker in patients with chronic hepatitis B
Yazar: ONUR GÖKÇE
Danışman: PROF. DR. SEREN ÖZENİRLER MAYER
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Biyobelirteçler = Biomarkers ; Demografi = Demography ; Enzime bağlı immünosorbent testi = Enzyme-linked immunosorbent assay ; Fibroz = Fibrosis ; Hepatit = Hepatitis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Histopatoloji = Histopathology ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Prokollajen peptidaz = Procollagen peptidase ; Teşhis = Diagnosis

Özet:
Karaciğer hastalıklarında biyopsi; tanı koymada, nekroinflamatuar aktivite derecelendirmesinde ve fibrozis evresinin belirlenmesinde altın standart yöntem olarak kabul edilmektedir. Karaciğer biyopsisi işleminin dezavantajları ve riskleri nedeni ile karaciğer fibrozisinin belirlenmesinde; serum belirteçleri, kombinasyon skor sistemleri, prosedürler ve görüntüleme teknikleri gibi bir takım invaziv olmayan yaklaşımlar ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada tedavi almamış kronik hepatit B hastalarında karaciğer fibrozisini belirlemede invaziv olmayan yöntem olarak serum procollagen C proteinase enhancer-1 ölçümünün ve fibrozis modellerinin tanısal değeri araştırılmıştır.
	Bu çalışmaya 126 KHB hastası ve 50 sağlıklı kontrol dahil edildi. Serum PCPE-1 düzey ELİSA yöntemi ile ölçüldü. Fibrozis modelleri ise orijinal makaledeki formüller ile hesaplandı. Fibrozis evresi İshak skorlama sistemine göre değerlendirildi.
	Karaciğer biyopsileri değerlendirildiğinde fibrozis skorları 40 hastada (%31.7)  F0, 64 hastada (%50,8) F1-2, 22 hastada (%17,5) F3-6 olarak sonuçlanmıştır. Serum PCPE-1 düzeyi ortalamaları gruplar arasında incelendiğinde kronik hepatit B grubu serum PCPE-1 düzeyi ortalamasının kontrol grubundan  istatistiksel olarak anlamlı düşük olduğu görüldü (4,49±2,74 ng/ml ve 42,9±59,6 ng/ml, sırayla, P<0,001). PCPE-1 düzeyi ile fibrozis evresi arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon saptandı (P=0,011; r= -0,226). Ayrıca serum PCPE-1 düzeyi ile nekroinflamatuar aktivite derecesi arasında da negatif korelasyon izlendi (P=0,030; r= - 0,194). Karaciğer fibrozis skoru F1-2 olan kronik hepatit B hastaları ile sağlıklı kontrolleri ayırmada PCPE-1 (AUC:0,955) iyi tanısal değer sağladı (P<0,001). Kronik hepatit B hastalarında karaciğer fibrozisinin saptanmasında (F0 ve F1-6 ) PCPE-1 düzeyi istatistiksel olarak anlamlı tanısal değer sağladı(AUROC: 0,615; P<0,05). Orta ve şiddetli fibrozisin (Ishak skoru ≥F3)  varlığını belirlemede ise PCPE-1 (AUC:0,642) istatistiksel olarak anlamlı tanısal değer sağladı (P=0,037).
	Çalışmamızda serum PCPE-1 düzeyi ile kronik hepatit B hastalarındaki fibrozis arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyonlar saptanmış olsa da serum PCPE-1 düzeyinin karaciğer fibrozisini öngörmede invaziv olmayan bir belirteç olarak kullanılabilirliğini değerlendirmek için daha çok hayvan ve insan çalışmasına ihtiyaç vardır.

Abstract:
Aim: Liver biopsy has been considered the gold standard for diagnosing disease, grading necroinflammatory activity and staging fibrosis. Because of the disadvantages and risks of liver biopsy, several noninvasive process have been introduced for the assessment of liver fibrosis: serum biomarkers, combined scores, procedures and imaging techniques. In this study, we aimed to assess the diagnostic value of serum procollagen C- proteinase enhancer 1 (PCPE-1) as a non-invasive fibrosis marker in the treatment-naïve chronic hepatitis B (CHB) patients.
Methods: This study included 126 patients with a diagnosis of CHB virus infection and 50 healthy controls. Fibrosis stage and necroinflammatory activity were assessed in liver biopsy specimens. Fibrosis stage was determined using Ishak's scoring system. Procollagen C-proteinase enhancer 1 level was measured by ELISA assay; and aspartate aminotransferase to platelet ratio index (APRI) and FIB-4 indexes were calculated using the formulas taken from previous publications.
Results: The fibrosis stages identified upon liver biopsy was F0 in 40 patients (31.7%), F1-2 in 64 (50.8%) and F3-6 in 22 (17.5%). Serum PCPE-1 levels of chronic hepatitis B patients were found to be significantly lower than those of healthy controls (4.49±2.74 ng/ml vs 42.9±59.6 ng/ml, respectively, P<0.001). There was statistically significant negative correlation between serum PCPE-1 level and fibrosis stage (P=0.011;  r= -0.226). Besides, a statistically significant negative correlation was found between serum PCPE-1 level and necroinflammatory activity (P=.030; r= -.194). The AUROC of  PCPE-1 levels was 0.955, to differentiate patients with liver fibrosis score of F1-2 from healthy controls was statistically significant (P<0.001). The AUROC of PCPE-1 levels was 0.615 for predicting fibrosis (F0 vs F1-6). The diagnostic performance of PCPE-1 level in distinguishing moderate and severe fibrosis (Ishak score, ≥F3) was 0,642 (P=0.037, statistically significant).
Conclusions: In CHB patients, serum PCPE-1 might be used as a non-invasive marker of liver fibrosis. Further animal and human studies are needed to assess the usefulness of this marker.
KEYWORDS
PCPE-1, chronic hepatitis B, liver biopsy, liver fibrosis, non-invasive marker