Seyitömer Höyüğü'nde bulunmuş kemik saplar
Bone handles discovered at Seyitömer Mound
Yazar: SEMRA ÇIRAKOĞLU
Danışman: PROF. DR. A. NEJAT BİLGEN
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Protohistorya ve Önasya Arkeolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Kemik aletler = Bone tools ; Kemik ve kemikler = Bone and bones ; Seyitömer Höyük = Seyitömer Höyük

Özet:
Yazının bulunmadığı tarih öncesi dönemlerde yaşayan insanların sosyal, kültürel yapıları, dini inaçları ve teknolojileri hakkında bilgileri, ele geçen değişik malzemeler kullanılarak yapılmış buluntu gruplarından elde edebiliriz.Çevresindeki her nesneyi yaşamını kolaylaştırmak için değerlendiren insan bunu yaparken bazı kıstasları göz önünde bulundurmuştur. Doğada kolay bulunabilen ve işlenmesi kolay olan kemiği hammadde olarak Prehistorik dönemden itibaren kullanmıştır. Zamanla günlük yaşamının önemli bir parçasını oluşturan aletlere estetik bir görünüm kazandırmak amacıyla çeşitli bezeme motifleri kullanmıştır.?Seyitömer Höyüğü'nde Bulunmuş Kemik Saplar? adlı tez çalışmamın konusunu 1991-2010 yılları arasında yapılan kazı çalışmalarında bulunmuş, tüm kemik objeler arasından seçilen ucuna alet takılıp sap amaçlı kullanılan kemik saplar oluşturmaktadır. Bu kemik saplar Erken Tunç Çağ'ından Hellenistik Döneme kadar yayılım gösterir. Yükseklikleri 13,2.cm ile 2,6 cm arasında, genişlikleri ise 2,6 cm ile 1,2cm arasında değişmektedir. Erken Tunç ve Orta Tunç kemik sapları çoğunlukla boynuzdan yapılmış ve sadece bazılarının iki ucunda, bazılarının bir ucunda kesilerek düzeltme vardır. Akhaemenid ve Hellenistik Dönem tarihlendirilen kemik saplar üzerinde uygulanan teknikler daha fazladır ve daha özenli bir işçilik söz konusudur. Kemik sapların üzerlerinde bezeme motifi olarak çoğunlukla konsantrik daire ve tek merkezli daireler kullanılmıştır. Bu bezeme motifini Anadolu'da E.T.Ç'den Roma Dönemine kadar görülmektedir. Sap olarak kullanılan bu objelerin içine bakıldığında sapın ucuna takılan aletin kalıntı ve izlerine rastlanmıştır. Anadolu'daki diğer yerleşim merkezleri ile karşılaştırıldığında bu objelerin sap amaçlı kullanıldığı literatürde doğrulanmıştır.Bu objeler diğer çağdaş ve komşu kültürlerdeki benzerleri ile karşılaştırılarak incelenmiş ve her eserin katalogu yapılmış, detayları gösteren çizimler, fotoğraflar eklenmiştir.Anahtar Kelimeler; Seyitömer Höyük, Kemik, Bezeme, Sap

Abstract:
Social and cultural structures, religious beliefs and technological status of civilizations that existed before written history can be studied through findings composed of different materials.Mankind has utilised each and every object around himself yet through a selective process and regarding particular criteria. The naturally abundant and easy to process bones have been used as raw materials since the prehistoric period. The aesthetic dimension of the tools that became an important part of daily life was also considered and several ornamentations were used.The scope of this study entitled ?Bone Handles Discovered at Seyitömer Mound? covers the bone handles among the bone objects discovered during the excavations between 1991-2010. These bone handles range from Early Bronze to Hellenistic period. The height of these findings varies between 13.2 cm to 2.6 cm while their width varies between 2.6 cm to 1.2 cm. Early Bronze and Middle Bronze bone handles are generally made of animal horns and some are some are scalped at one end, some on both ends. Advanced techniques were used in Achaemenid and Hellenistic bone handles and they display better workmanship. Bone handles were generally ornamented using concentric and single-centered circles. Such ornamentations are observed in Anatolia from Early Bronze Age to the Roman period. Remains of the tools were discovered in the mentioned bone handles. It has been confirmed that these objects were used as handles through a study of literature and comparison with other settlements in Anatolia.The mentioned objects were compared to other findings in contemporary and neighbouring cultures and each object was catalogued with detailed drawings and photographs.Keywords; Seyitömer Mound, Bone, Ornamentation, Handle