Fermente edilmiş Camellia sinensis (Siyah çay)'in farklı tüketim şekillerinin ve klorheksidin ile kullanımının mine yüzeyi renklenmesi üzerine olan etkisinin in vitro olarak değerlendirilmesi
In-vitro evaluation of enamel staining after application of various consumption ways of fermented Camellia sinensis (Black tea) and chlorhexidine
Yazar: BİLGENUR ŞAHİN PEHLİVANOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. GÜLDEN EREŞ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diş Hekimliği Bölümü / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Camellia sinensis = Camellia sinensis ; Dental mine = Dental enamel ; Diş renk değişikliği = Tooth discoloration ; Klorheksidin = Chlorhexidine ; Kolorimetri = Colorimetry ; Optik beyazlatıcılar = Optical brightener ; Siyah çay = Black tea ; Süt = Milk ; Çay = Tea

Özet:
Estetiğin önemi toplumlarda giderek artarken estetik görüntüyü bozan dişlerdeki renk değişiklikleri hastanın psikolojik durumunu negatif etkilemektedir. Toplumumuzda çokça tüketilen çay da dişlerde renklenme meydana getirmesinden dolayı hastalar tarafından şikayet konusu olmaktadır. Öte yandan tedavi amacıyla kullanılan klorheksidin de dişlerde renklenme yapmakta ve estetik görüntüyü bozmaktadır.Çalışmamızın amacı, çay içerisindeki tanenlerin ağız ortamına girmeden evvel süt proteinleriyle şelasyon yapmasından dolayı tükürük proteinleriyle bağlanmak yerine süt proteinleriyle bağ yaparak diş renklenmesini azaltıp azaltmayacağını değerlendirmektir. Ayrıca klorheksidin kullanımının olduğu veya olmadığı durumlarda, farklı üretim yeri, içime hazırlanma şekli ve süt eklenerek veya eklenmeksizin hazırlanmış çayların diş minesi yüzeyinde meydana getirdiği renk değişikliğini araştırmaktır.Çalışmada Türk poşet çay, Türk poşet çay+süt, Türk poşet çay+süt+chx, Türk poşet çay+chx, Türk demleme çay, Türk demleme çay+süt, Türk demleme çay+süt+chx, Türk demleme çay+chx, yabancı poşet çay, yabancı poşet çay+süt, yabancı poşet çay+süt+chx, yabancı poşet çay+chx, yabancı demleme çay, yabancı demleme çay+süt, yabancı demleme çay+süt+chx, yabancı demleme çay+chx, distile su+chx, distile su olmak üzere 18 farklı solüsyon grubunun 36 adet dişin minesi üzerinde oluşturdukları renk değişikliği kolorimetre cihazı kullanılarak incelenmiştir. Dişler solüsyonlara maruz kalmadan önce ve sonra cihazla ölçüm yapılmıştır. Değerler L*, a*, b* cinsinden elde edilmiştir. Total renk değişikliğini hesaplamak için ?E= [(?L*)2+(?a*)2+(?b*)2]½ formülü kullanıldı.Dört farklı çay türünde total renk değişikliği (?E) değerlerinde çaylar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p>0,05). Çay türünden bağımsız olarak çaya süt ilave edilmesi ile diş minesinde sarı-mavi skalada mavi yönde (p<0,001), siyah-beyaz skalada siyah yönde (p<0,001) renk değişikliği olmuştur. Çaya klorheksidin eklenmesi ile siyah-beyaz skalada beyaz (p<0,01), sarı-mavi skalada sarı yönde(p<0,001) renk değişikliği olmuştur. Çaya hem süt hem klorheksidin eklenmesi ile sarı-mavi renk skalasında sarı yönde renk değişikliği (?b=0,244) olsa da yalnızca klorheksidin eklenen gruba göre (?b=0,8224) daha az olmuştur. Yani süt klorheksidinin verdiği sarı rengin bir kısmını nötralize etmiştir. Kırmızı-yeşil skalada gruplar ile ilgili bir genelleme yapmak mümkün olmamıştır. Sonuç olarak hipotezimizi oluşturan sütlü çayın diş renklenmesini azaltması düşüncesi çalışma limitasyonları içerisinde kabul görmüştür. İçerisinde süt bulunan solüsyonların diş üzerinde meydana getirdiği mavi yönde renk değişikliği ile oluşan optik illüzyon sonucu dişlerin daha beyaz göründüğü kanaatine varılmıştır. En çok renklenme klorheksidin ve çayın birlikte olduğu gruplarda görülmüştür. Çay türü renklenme miktarını değiştirmemiştir.Anahtar sözcükler: Klorheksidin, Kolorimetre, Mine Renklenmesi, Optik Beyaz, Siyah Çay, Sütlü Çay

Abstract:
Aesthetic concerns of a society are promoting factors for interrogating cultural drinking habits. Brewed black tea is a beverage consumed abundantly in our society and its staining effect on tooth enamel is one of the main complaints among the patients. Additionally, if the patient is prescribed with chlorhexidine mouthwash the staining becomes more striking. Aim of our study was to evaluate staining effects of black tea with various place of production, and various fashion of brewing. Secondly, whether the addition of milk tea reduced the tea staining of enamel due to the the binding of tannins with milk proteins prior to coming in contact with saliva proteins was investigated. Additionally, the staining effect of the use of chlorhexidine was tested.Thirty-six incisor teeth were incubated in water bath shaker with 16 different combination tea solutions in distilled water (Turkish infusion tea, Turkish infusion tea+milk, Turkish infusion tea+milk+chlorhexidine, Turkish infusion tea+ chlorhexidine, Turkish brewed tea, Turkish brewed tea+milk, Turkish brewed tea+milk+chlorhexidine, Turkish brewed tea+ chlorhexidine, imported infusion tea, imported infusion tea+milk, imported infusion tea+milk+chlorhexidine, imported infusion tea+chlorhexidine, imported brewed tea, imported brewed tea+milk, imported brewed tea+milk+chlorhexidine, imported brewed tea+chlorhexidine) and chlorhexidine+distilled water and distilled water. Enamel staining was measured using colorimeter before and after the exposure to solutions. Data was recorded as L*, a*, b* and total color difference was calculated by using the formula ?E= [(?L*)2+(?a*)2+(?b*)2]½.There were no significant difference of total color change (?E) among four tea types; Turkish infusion tea, Turkish brewed tea, imported infusion tea and imported brewed tea (p>0.05). Without depending on tea type addition of milk has changed the color of teeth towards blue on the yellow-blue spectrum (p<0.001), and towards black on black-white spectrum (p<0.001). Addition of chlorhexidine has changed the color of teeth towards white on black-white spectrum (p<0.01), and towards yellow on the yellow-blue spectrum (p<0.001). Addition of both milk and chlorhexidine caused yellow color difference (?b=0.244) and this change was smaller than the color difference caused by the addition of chlorhexidine only (?b=0,8224). This can be interpreted as milk has neutralized some of the yellow staining caused by chlorhexidine. From the results it was not possible to generalize the color changes on the red-green spectrum.In conclusion, the biggest color change was caused by all tea+chlorhexidine groups. Within the limitations of our study milk has reduced the staining caused by tea and all the solutions with milk caused blue color change which can be interpreted as optical white. Key words: Black Tea, Chlorhexidine, Colorimeter, Enamel Staining, Milk Tea, Optical Whi