Siirt yöresi için tek eksenli güneş takip sistemli güneş panellerinin enerji verimliliğinin incelenmesi
Analysis of energy efficiency of solar panels with single axis solar tracker system for Siirt city environment
Yazar: NİHAT BÜKÜN
Danışman: PROF. DR. SAADETTİN AKSOY
Siirt Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering ; Enerji = Energy

Özet:
Günümüzde kullanımı hızla artan güneş panelleri, yenilenebilir enerji kaynağı olarak oldukça önemli bir yere sahiptirler. Güneydoğu Anadolu Bölgesi başta olmak üzere ülkemizdeki güneş enerjisi potansiyeli, Fotovoltaik (PV) panellerini kullanarak elektrik enerjisi üretimini önemli kılmaktadır. PV panellerin ürettiği enerji, panele düşen güneş ışınının şiddetinin yanı sıra, güneş ışınının panele gelme açısı ile de orantılıdır. Güneş ışını panele dik düşerse üretilen elektrik enerjisi en yüksek düzeyde olacaktır. Dolayısıyla güneş panellerinden maksimum düzeyde elektrik enerjisi elde edebilmek amacıyla literatürde güneş takip sistemleri (Sun Tracking Systems) ile ilgili çeşitli çalışmalar mevcuttur. Güneş takip sistemleri, güneş panellerinin tek eksende ve çift eksende olmak üzere iki şekilde güneşin hareketini takip etmesine dayalı sistemlerdir. Verimliliğin yaklaşık %25-30 oranlarında artırıldığı tek eksenli kontrol sistemlerinde panel güneşi doğuşundan batışına kadar tek eksende dik olarak izlemektedir. Bu çalışmada; güneşlenme süresinin ve güneş şiddetinin dünya standartlarına göre oldukça yüksek olduğu Siirt yöresinde tek eksenli güneş takip sisteminin sabit sistemlere göre verimlilik artışı incelenmiştir. Deneysel çalışmalarda biri hareketli, diğeri sabit olmak üzere iki adet 250 Watt'lık güneş paneli kullanılmıştır. Hareketli güneş paneli için, paneli güneşin doğuşundan batışına kadar dik konumda izleyecek olan bir izleme sistemi kullanılmıştır. İzleme sistemi radyasyon ölçüm sensörü, elektrikli doğrusal aktüatör (linear actuator), kontrol cihazı ve mekanik düzenekten oluşmaktadır. Sabit panel ise mekanik bir düzenek üzerinde uygun açıda yerleştirilmiştir. Eşdeğer omik yüklerin bağlandığı sabit ve hareketli panellerin yük akımı ve panel gerilimi, gerçek zamanlı akım ve gerilim ölçme ve kaydetme özelliğine sahip olan iki adet ölçüm cihazı ile gün boyunca beşer dakikalık aralıklarla ölçülmüş ve kaydedilmiştir. Kaydedilen bu veriler kullanılarak sabit ve hareketli panelin üretmiş olduğu gücün gün boyunca değişimine bağlı olarak elde edilen toplam enerji değerleri hesaplanmıştır. Farklı çalışma koşullarında elde edilen deneysel sonuçlardan, hareketli panelden sabit panele göre %30-35 arası bir verim artışı sağlandığı görülmüştür.
nahtar Kelimeler: Enerji Verimliliği, Fotovoltaik (PV), Fotovoltaik Piller, Güneş İzleme Sistemi

Abstract:
Solar panels, which are increasingly being used today, have a very important place as a renewable energy source. Solar energy potential in our country especially Southeastern Anatolia region,  makes electric energy production important by using photovoltaic (PV) panels.The energy produced by  PV panels is proportional to the intensity of the falling sunlight as well as the angle of sun rays. If the sunlight falls vertically, the electricity generation will be in maxsimum level. Therefore, there are various studies about sun tracking systems in the literature in order to obtain the maximum level of electric energy from solar panels. Sun tracking systems are based on the solar panels to follow the movement of the sun in two ways, single and double axis. In single-axis control systems where efficiency is increased by about 25-30%, the panel follows the single axis vertically from sunrise to sunset. In this study, the productivity increase of single axis solar tracking system compared to fixed systems in Siirt region, where sunshine duration and solar intensity are very high according to world standards, has been investigated. In experimental studies, we have used two 250 Watt solar panels that one is a stationary system and the other is a tracker system. For the moving solar panel, a tracking system is used that will follow the panel in an upright position from sunrise to sunset. Tracking sistem is consist of radiation measurement sensor, electric linear actuator, control device and mechanical device. The fixed panel is placed at a suitable angle on a mechanical device. The load current and panel voltage of fixed and movable panels to which equivalent ohmic loads are connected are recorded with five minute intervals throughout the day with two measuring instruments with real time current and voltage measurement and recording capability. Using this stored data, the total energy values of the power produced by the stationary and moving panel during the day were calculated. Experimental results obtained under different 
working conditions showed that the efficiency of the mobile panel increased by 30-35% compared to the fixed panel.
Keywords: Energy Efficiency, Photovoltaic, Photovoltaic cells, Sun Tracking System