Sıçanlarda valproik asit ve propiyonik asit ile oluşturulmuş iki ayrı otizm modelinde yüksek performanslı gaz kromatografisi yöntemi kullanılarak beyin omurilik sıvısında ve serumda propiyonik asit düzeylerinin belirlenmesi
Determination of propionic acid levels in cerebrospinal fluid and serum using high-performance gas chromatography method in two separate autism models created with valproic acid and propionic acid in rats
Yazar: PELİN DAMLA EGÜL CANSIZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÖZÇETİN ŞENÖZ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörobilim Ana Bilim Dalı / Nörobilim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Nöroloji = Neurology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder

Özet:
Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB),  tanı konma sıklığı giderek artan, heterojen nörogelişimsel bozukluktur. Otizmli bireylerin dışkılarında yüksek seviyelerde propiyonik asit (PPA) görülmesi, PPA kaynaklı oluşturulan hayvan modellerinde otizm benzeri davranışsal ve nöropatolojik bulguların görülmesinden dolayı PPA, otizmde olası bir çevresel risk faktörü olarak görülmüştür. Bu çalışma PPA'nın otizmle olan bağlantısını değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada, valproik asit (VPA) ve PPA kaynaklı iki farklı otizm hayvan modeli oluşturulmuş olup, hayvanların beyin omurilik sıvısı (BOS) ve serumlarında PPA düzeyleri değerlendirilmiştir.
Bu çalışmada, bir grup gebe sıçana embriyonik gün 12.5'te (E12.5) VPA (400 mg/ kg) (i.p.) ve diğer gruba E12-16 arasında günde bir kez PPA (500 mg/kg/gün) (s.c.) enjekte edilmiştir. Doğan yavrularda davranışsal olarak otizm modelini doğrulamak için, postnatal gün 20'de (P20) koku ayırt etme testi, P35'te Y labirent testi ve P43'te yeni obje tanıma testi yapılmıştır. Sonucunda, VPA ve PPA grubundaki dişi ve erkek yavrularda, oluşturulan kontrol grubuna kıyasla, gözleme dayalı malformasyonlar, öğrenme ve bellek bozuklukları, sosyal iletişimde eksiklikler gibi otizm benzeri davranışsal bozukluklar olduğu görülmüştür. Davranış testlerinin bitmesiyle, sıçanlardan P45'te BOS ve serum örnekleri alınmıştır. Alınan örneklerin analizi sonucunda, VPA ve PPA gruplarında kontrol grubuna kıyasla, PPA miktarında anlamlı farklar görülmemiştir. Bu sonuca göre, PPA'nın otizmde bir etkisi olmadığı görülmüştür. Otizm hayvan modellerinde, BOS ve serumda PPA düzeyleri literatürde ilk kez gösterilmiştir. Alınan bazı BOS örneklerinin analiz için yeterli olmamasının, çalışmanın sonucunu etkileyebildiği düşünülmektedir. Bundan dolayı, otizm etiyolojisine ve yeni tedavi yöntemlerinin geliştirilmesine katkıda bulunmak amacıyla, bu çalışmanın daha ileri çalışmalarla desteklenmesine ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
Autism Spectrum Disorder (ASD) is a heterogeneous neurodevelopmental disorder with an increasing frequency of diagnosis. PPA has been seen as a possible environmental risk factor in autism because of the high levels of propionic acid (PPA) in the feces of individuals with autism, and behavioral and neuropathological findings similar to autism in animal models derived from PPA. This study was conducted to evaluate the link between PPA and autism. In the study, two different autism animal models originating from valproic acid (VPA) and PPA were created, and PPA levels were evaluated in the cerebrospinal fluid (CSF) and serum of the animals.
In this study, one group of pregnant rats was injected with VPA (400 mg/kg) (i.p.) at embryonic day 12.5 (E12.5) and the other group was injected with PPA (500 mg/kg/day) (s.c.) once daily between E12-16.. To confirm the behavioral pattern of autism in newborns, the odor discrimination test at postnatal day 20 (P20), the Y maze test at P35, and the new object recognition test at P43 were performed. As a result, male and female offspring in the VPA and PPA groups were found to have autism-like behavioral disorders such as observational malformations, learning and memory disorders, and social communication deficits, compared to the control group. At the end of the behavioral tests, CSF and serum samples were taken from the rats at P45. As a result of the analysis of the samples, there was no significant difference in the amount of PPA in the VPA and PPA groups compared to the control group. According to this result, it was seen that PPA had no effect on autism. CSF and serum PPA levels have been shown for the first time in the literature in animal models of autism. It is thought that the insufficiency of some CSF samples taken for analysis may affect the result of the study. Therefore, this study needs to be supported by further studies in order to contribute to the etiology of autism and the development of new treatment methods.