Çevresel asbest maruziyetine bağlı benign akciğer hastalıklarında mononükleer lökosit DNA hasarının araştırılması
Investigation of DNA damage in mononuclear leukocyte of patients with benign lung disease related to environmental asbestos exposure
Yazar: ZÜLAL ÖZBOLAT
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET GENCER
Harran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Asbest = Asbestos ; DNA hasarı = DNA damage ; Plevra = Pleura ; Çevresel zehirlere maruz kalış = Environmental exposure

Özet:
Giriş: Çevresel asbest maruziyeti ülkemizde özellikle bölgemizde önemli sağlık sorunları oluşturmaktadır. Bu sorunlardan malign mezotelyoma en önemlisi olmasına rağmen benign akciğer ve plevra hastalıkları daha sık saptanmaktadır.Amaç: Asbest teması sonucu gelişen patolojilerde, asbestin genotoksik etkiler oluşturduğu bilinmektedir. Çevresel asbest maruziyetinin neden olduğu oksidatif stres, sitotoksisite, DNA hasarı ve mutasyon karsinogenezisde önemli rol oynar. Çalışmamızda asbeste bağlı benign akciğer hastalığı gelişen hastalarda DNA hasarını araştırmayı amaçladık.Gereç ve yöntem: Araştırmaya 2010 ? 2011 tarihleri arasında Şanlıurfa ve çevre yerleşim alanlarında yaşayan çevresel asbest maruziyetine bağlı benign akciğer hastalığı ile kliniğimizde takip edilen 36 olgu alındı. Kontrol grubu asbest teması olmayan tamamen sağlıklı 34 kişiden oluşturuldu. Tüm hastalardan tam kan alındı. Periferal mononükleer lökosit DNA hasarı comet Assay (single cell gel electrophorezis) yöntemi ile çalışıldı.Bulgular: Gruplar arasında cinsiyet, yaş ve BMI açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0.05). Hasta ve kontrol grupları arasında mononükleer lökosit DNA hasarı seviyeleri arasında istatistiksel olarak bir anlam bulunamadı (p>0.05).Sonuç: Asbest maruziyetine bağlı benign akciğer hastalığı gelişenlerde kontrol grubundan farklı DNA hasarı saptamadık. Ancak çalışma grubumuzun küçüklüğü maruziyetin uzun süredir bitmiş olması ve hastalık grubunun tamamen benign hastalık içermesi bu sonuç üzerinde etkili olabileceğini düşünmekteyiz. Asbest kullanımının tamamen terk edilmesi için eğitim çalışmaları ve önleyici tedbirler yararlı olabilir.Anahtar Kelimeler: Asbest, çevresel maruziyet, benign akciğer hastalığı, plevral plak, DNA hasarı

Abstract:
Department of Chest Diseases, Medical Faculty, Harran University, ŞanlıurfaIntroduction: Environmental exposure to asbestos is a major health problem in our country, especially in our region. Although malignant mesothelioma is the most important one among asbestos-related diseases, asbestos-related benign lung and pleural diseases are frequently detected.Objective: It is known that asbestos have genotoxic effects in asbestos-induced diseases. Oxidative stress, cytotoxicity, DNA damage and mutation induced by asbestos plays an important role in carcinogenesis. In our study, we aimed to investigate the presence of DNA damage in patients with asbestos-related benign lung disease.Materials and method: 36 cases from central and urban region of Şanlıurfa city followed up in our clinic between 2010 and 2011 with benign lung disease related to environmental asbestos exposure were included to the study. The control group was composed of 34 healthy volunteers without asbestos. A complete blood count(CBC) were obtained in all patients. We used the comet assay (single-cell gel electrophoresis) to measure DNA strand breaks in peripheral blood mononuclear leukocytes.Results: We did not find any statistically significant difference in gender, age and BMI among groups (p>0.05). Between the patient and control groups mononuclear leukocyte DNA damage levels did not reach to statistical significance (p>0.05).Conclusion: DNA damage was not observed in mononuclear leukocytes of patients with asbestos-induced benign lung disease. Small study group and exposure to asbestos have ceased a long time ago and also group of patients with benign disease influence the results. Educational programs and preventive measures may be beneficial for restrain asbestos use.Key words: Asbestos, environmental exposure, benign lung disease, pleural plaques, DNA damage.