Tıbbi onkoloji kliniğine başvuran hepatosellüler karsinom tanılı olguların demografik, klinik, laboratuvar özellikleri ile aldıkları tedavilerin incelenmesi
Evaluation of demographic, clinical, laboratory characteristics, and treatment approaches in cases diagnosed with hepatocellular carcinoma presented to the department of medical oncology
Yazar: CEREN DİLAN ELMAS
Danışman: DOÇ. DR. TARIK SALMAN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Onkoloji = Oncology

Özet:
Giriş ve Amaç: Hepatosellüler karsinom (HCC) karaciğerin en sık rastlanan primer tümörü olup, dünyada en sık görülen solid tümörler arasında beşinci, kansere bağlı ölümlerde ise üçüncü sırada yer almaktadır. Çalışmamızın amacı hepatosellüler kanser tanısı ile başvuran hastaların demografik ve klinik özellikler ile hematolojik ve nutrisyonel indeks parametrelerinin prognostik öneminin araştırılmasıdır.
Materyal ve Metot: Çalışmamızda 2010 – 2022 yılları arasında İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi  Tıbbi Onkoloji Bilim Dalına başvuran histopatolojik ve/veya radyolojik kriterlerle HCC tanısı almış olan 123 hasta retrospektif olarak değerlendirmeye alınmıştır. Hastaların detaylı bilgilerine hastanenin elektronik hasta kayıt veri tabanından ulaşıldı. İstatistiksel analizler, IBM® SPSS® 20 (SPSS Inc., Chicago, IL, ABD) yazılımı ile yapıldı. Değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu analitik yöntemlerle (Kolmogorov-Smirnov/Shapiro¬Wilk testleri) kullanılarak incelendi. Tanımlayıcı analizler normal dağılan değişkenler için ortalama±standart sapma, normal dağılım göstermeyenler için ortanca (medyan) ve min-maks olarak verildi. Sosyodemografik ve klinik bilgilerden elde edilen kategorik değişkenler frekans ve yüzde değerleri verilerek tanımlayıcı istatistikleri yapıldı. Laboratuvar parametrelerinin medyan değerine göre oluşturulan düşük/yüksek gibi dikotom değişkenlerin genel sağkalım (OS) süresi üzerinde prediktif takip belirteci olup olamayacakları Kaplan-Meier sağkalım analizi ile incelendi. Risk parametreleri, tedavi tipleri (Sorafenib, kt vb.), klinik durum vb. ilgili parametreler ele alınarak Kaplan-Meier sağkalım analizi ile incelendi. p-değerinin 0,05'in altında olduğu durumlar istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Hastaların, 108'i (%87,8) erkek, 15'i (%12,2) kadınlardan oluşmaktadır. Etiyolojide HBV enfeksiyonu 64 hasta (%52,0)  HCV enfeksiyonu 13 hastada (%10,6), HBV+HCV birlikteliği 1 hastada (%0,8), alkol 24 hastada (%19,5) saptandı. Tanı anında 76 hastada (%62,8) karaciğer dışı metastaz saptanmazken, 45 (%37,2) hastada metastaz vardı. 32 hastada (%26,4) PVT olduğu, kalan 89 hastada (%73,6) PVT olmadığı saptandı. Hastaların genel (n=122) sağkalım süreleri ele alındığında 14,6±24,3 ay medyan süre 6,0 ay olarak bulundu. Tedavi yöntemlerinden opere olan hastaların sağkalım süreleri medyan olarak yaklaşık 8 kat arttığı bulundu. TAKE nin medyan sağkalım süresini 2 kat arttırdığı bulundu. TARE uygulanmasının, medyan sağkalım süresini yaklaşık 4 kat arttırdığı bulundu. RFA uygulanmasının sağkalım medyan süresini anlamlı olarak 5 kat arttırdığı bulundu. Sorafenib tedavisi medyan süre olarak 6 ay sağkalımı artırdığı görülmüştür.  Sorafenib sonrası tedaviye Regorafenib ile devam edilen hastalarda sağkalım medyan süre olarak yaklaşık 22 aya çıktığı görülmüştür.  
Sonuç: HCC de erken tanı konulan hastaların cerrahi tedavi yöntemlerine yönlendirilmesi, cerrahi şansı olmayan hastalarda ise uygun lokal tedavi açısından değerlendirilmesi oldukça önemlidir. Sorafenib gibi hedefe yönelik tedavilerin uygun hastalarda zamanında başlanması, yanıtsız veya progrese hastalarda ise ikinci basamak tedaviler denenmelidir. 
Anahtar Kelimeler: Hepatosellüler kanser, etiyoloji, sağkalım, sorafenib

Abstract:
Introduction and Aim: Hepatocellular carcinoma (HCC) is the most common primary tumor of the liver and ranks fifth among the most frequently observed solid tumors worldwide. It is also the third leading cause of cancer-related deaths. The aim of our study is to investigate the prognostic significance of demographic and clinical characteristics, as well as hematological and nutritional index parameters, in patients presenting with a diagnosis of hepatocellular cancer. 
Materials and Methods: A total of 123 patients diagnosed with HCC based on histopathological and/or radiological criteria, who presented to the Department of Medical Oncology at Izmir Katip Celebi University Faculty of Medicine Ataturk Education and Research Hospital between 2010 and 2022, were retrospectively evaluated in our study. Detailed patient information was obtained from the hospital's electronic medical records database. Statistical analyses were performed using IBM®️ SPSS®️ 20 software (SPSS Inc., Chicago, IL, USA). The normal distribution of variables was assessed using analytical methods (Kolmogorov-Smirnov/Shapiro-Wilk tests). Descriptive analyses were presented as mean±standard deviation for normally distributed variables, and as median (interquartile range) and minimum-maximum for non-normally distributed variables. Categorical variables derived from sociodemographic and clinical data were presented as frequencies and percentages. The predictive value of dichotomous variables such as low/high based on the median value of laboratory parameters on overall survival (OS) was analyzed using Kaplan-Meier survival analysis. Risk parameters, treatment types (Sorafenib, chemotherapy, etc.), clinical status, and relevant parameters were analyzed using Kaplan-Meier survival analysis. Cases where the p-value was less than 0.05 were considered statistically significant.
Results: Of the patients, 108 (87.8%) were male and 15 (12.2%) were female. HBV infection was detected in 64 patients (52.0%) in etiology, HCV infection in 13 patients (10.6%), HBV+HCV co-infection in 1 patient (0.8%), and alcohol consumption in 24 patients (19.5%). Liver metastasis was not detected in 76 patients (62.8%) at the time of diagnosis, while 45 patients (37.2%) had metastasis. PVT was present in 32 patients (26.4%), while it was not present in the remaining 89 patients (73.6%). The overall survival time of the patients (n=122) was found to be a median of 6.0 months with a mean of 14.6±24.3 months. It was found that the survival time of patients who underwent surgery increased approximately 8-fold. The median survival time was found to be increased approximately 2-fold with TACE. TARE application was found to increase the median survival time approximately 4-fold. RFA application significantly increased the median survival time by 5-fold. Sorafenib treatment was found to increase the median survival time by 6 months. It was observed that the continuation of treatment with Regorafenib after Sorafenib increased the median survival time to approximately 22 months.
Conclusion: Early diagnosis and referral of patients with HCC for surgical treatment are crucial, while appropriate local treatments should be considered for patients who are not eligible for surgery. Targeted treatments such as Sorafenib should be initiated in suitable patients in a timely manner, and second-line treatments should be attempted in non-responsive or progressive cases.
Keywords: Hepatocellular cancer, etiology, survival, Sorafenib.