Ebeveyni din görevlisi olan gençlerin psiko-sosyal ve dini yaşantıları üzerine nitel bir araştırma
The qualitative research on the psychosocial and religious experiences of young people who are religious officials
Yazar: ZEYNEP SENA İŞLİYEN
Danışman: DOÇ. DR. ÜMİT HOROZCU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology

Özet:
ÖZ

EBEVEYNİ DİN GÖREVLİSİ OLAN GENÇLERİN PSİKO-SOSYAL VE DİNİ YAŞANTILARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA
Zeynep Sena İŞLİYEN

Din görevlileri toplumdaki dini işleri yürütme sorumluluğu bulunan ve toplumun farklı kesimleriyle devamlı iletişim halinde olan kişilerdir. Din görevlilerinin yaptıkları meslekten yalnızca kendileri değil aileleri ve çevreleri de etkilenmektedir. Bu araştırmanın amacı, din görevlisi çocuğu olmanın kişilerin hayatlarına, dini yaşantılarına ve psikolojik durumlarına olan etkilerini belirlemek, bu kişilerin kendi aile yaşantılarını ve anne-baba tutumlarını nasıl algıladıklarını ve yorumladıklarını tespit etmektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden mülakat tekniği tercih edilmiştir. Bu doğrultuda kartopu örneklemesi kullanılarak ebeveynlerinden biri veya her ikisi de din görevlisi olarak görev yapan 18-35 yaş arası 20 genç yetişkine ulaşılmıştır. Çalışma grubuyla gerçekleştirilen görüşmelerde yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmış ve bu görüşmelerden elde edilen veriler içerik analizine ve betimsel analize tabi tutularak yorumlanmıştır. Veriler, Sosyal Bulgular, Psikolojik Bulgular ve Dini Bulgular olmak üzere üç ana tema başlığı altında incelenmiştir. Araştırmanın sonucunda, din görevlisi çocuğu olmanın katılımcıların karakterlerini, psikolojik durumlarını, sosyal yaşantılarını ve dindarlıklarını olumlu ve olumsuz yönde önemli ölçüde etkilediği tespit edilmiştir.  Toplumun din görevliliği mesleğine bakışının yanı sıra din görevlisi ebeveynlerin çocuklarına karşı tutumlarının ve dini yaşama şekillerinin bu etkilerin ortaya çıkmasına neden olduğu anlaşılmıştır. Böylece yalnızca din görevlisi çocuğu olmanın değil dindar bir ailede büyümenin katılımcılardaki etkileri ortaya konmuştur.
Anahtar Kelimeler: Din Psikolojisi, Din Görevlisi, Anne-Baba Tutumları, Dindarlık, Aile.

Abstract:
ABSTRACT

THE QUALITATIVE RESEARCH ON THE PSYCHOSOCIAL AND RELIGIOUS EXPERIENCES OF YOUNG PEOPLE WHO ARE RELIGIOUS OFFICIALS
Zeynep Sena İŞLİYEN

Religious officials are individuals responsible for conducting religious duties in society and are in constant communication with different segments of the community. The profession of religious officials not only affects themselves but also their families and surroundings. The aim of this research is to determine the effects of being the child of a religious official on individuals' lives, religious practices, and psychological states, and to identify how these individuals perceive and interpret their family lives and parental attitudes. The study employs qualitative research methods, specifically the interview technique. Using snowball sampling, 20 young adults aged 18-35, whose parents are either one or both religious officials, were reached. Semi-structured interview forms were used during the interviews with the study group, and the data obtained were analyzed through content analysis and descriptive analysis. The data were examined under three main thematic headings: Social Findings, Psychological Findings, and Religious Findings. The results of the study indicate that being the child of a religious official significantly affects the participants' characters, psychological states, social lives, and religiosity, either positively or negatively. It was understood that the societal perception of the profession of religious official, as well as the attitudes of religious official parents towards their children and their religious practices, are factors contributing to these effects. Thus, not only the impact of being the child of a religious official but also growing up in a devout family has been demonstrated in the participants.

Keywords: Psychology of Religion, Religious Official, Parental Attitudes, Religiosity, Family.