Babaların E-sağlık okuryazarlık düzeylerinin emzirmeye etkisi
Effects of fathers e-health literacy level on breastfeeding
Yazar: BETÜL ÖRSELOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. İLKNUR KAHRİMAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ana-baba = Parents ; Babalar = Fathers ; Emzirme = Breast feeding ; Hemşirelik = Nursing ; Sağlık okuryazarlığı = Health literacy ; Çocuk hemşireliği = Pediatric nursing

Özet:
Araştırma Karadeniz Teknik Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Merkezi Farabi 
Hastanesinde 0-24 ay arası emzirme döneminde bebeği olan babaların e-sağlık 
okuryazarlık düzeylerinin emzirmeye etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı, 
korelasyonel ve kesitsel tipte yapıldı. Araştırma 1 Haziran 2022-30 Eylül 2022 tarihleri 
arasında genel pediatri polikliniği, yeni doğan ve sağlam çocuk polikliniği, çocuk kan alma 
birimlerine başvuran, araştırma kriterlerini sağlayan 216 baba ile yürütüldü. Araştırmanın
verileri, "Sosyo-Demografik Veri Toplama Formu", "E-Sağlık Okuryazarlık Ölçeği" ve 
"Babaların Emzirmeye Etkisi Ölçeği" kullanılarak toplandı. Verilerin değerlendirilmesi,
araştırmaya katılan katılımcıların tanımlayıcı özelliklerinin belirlenmesinde frekans ve 
yüzde, ölçeğin incelenmesinde ortalama ve standart sapmadan yararlanılmıştır. Babaların 
babaların e-sağlık okuryazarlığı ve babaların emzirmeye etkisi düzeyleri ile boyutlar 
arasındaki ilişkiler pearson korelasyon ve lineer regresyondan yararlanılmıştır. Babaların 
tanımlayıcı nitelikleriyle ölçek düzeylerindeki farklılaşmaların tespit edilmesinde t-testi, 
tek yönlü varyans analizi (Anova) ve post hoc (Tukey, LSD) analizleri kullanılmıştır.
Araştırmamızda etki büyüklüğünü değerlendirebilmek için Cohen(d) ve Eta kare (η2) 
katsayıları referans alınmıştır. Araştırmaya katılan babaların %41.2'sinin 31-35 yaş 
aralığında, %56.5'inin yüksekokul ve üzeri eğitime sahip olduğu, %96.3'nün bir işte 
çalıştığı belirlendi. Babaların %45.8'inin bir çocuğa sahip olduğu, %44.9'unun 
çocuklarının yaşlarının 0-6 ay aralığında ve yaş ortalamalarının 8.933±6.492 (Min=1; 
Max=24) olduğu saptandı. Babaların E-sağlık okuryazarlığı ölçeği puan ortalaması 
28.014±7.237 (Min=8; Maks=40) ve emzirmeye etkisi puan ortalaması 133.560±27.273 
(Min=49; Maks=178) olarak saptandı. Babaların emzirmeye etkisi toplam puan 
ortalamaları ile e-sağlık okuryazarlığı toplam puanları arasında r=0.23 pozitif çok zayıf 
(p=0.000<0.05) düzeyde korelasyon bulunmuştur. Babaların e-sağlık okuryazarlığı
bebeklerin emzirilmesini tek başına %5.2 oranında artırmaktadır. Sonuç olarak babaların esağlık okuryazarlık düzeyi yükseldikçe bebeklerinin emzirmeye etkisinin arttığı saptandı.

Abstract:
The research was conducted as descriptive, correlational and cross-sectional in 
order to determine the effect of e-health literacy levels of fathers who have babies between 
0-24 months of age on breastfeeding at Karadeniz Technical University Application and 
Research Center Farabi Hospital. The research was conducted between June 1, 2022 and 
September 30, 2022, with 216 fathers who applied to the general pediatric clinic, newborn 
and well-child clinic, and pediatric blood collection units and met the research criteria. The 
data of the study were collected using the "Socio-Demographic Data Collection Form", "EHealth Literacy Scale" and "Fathers' Effect on Breastfeeding Scale". Frequency and 
percentage were used to evaluate the data and determine the descriptive characteristics of 
the participants in the study, and mean and standard deviation were used to examine the 
scale. Pearson correlation and linear regression were used to analyze the relationships 
between fathers' levels of e-health literacy and fathers' influence on breastfeeding and the 
dimensions. T-test, one-way analysis of variance (ANOVA) and post hoc (Tukey, LSD) 
analyzes were used to determine the differences in the descriptive characteristics of the 
fathers and the scale levels. In our research, Cohen(d) and Eta square (η2) coefficients 
were used as reference to evaluate the effect size. It was determined that 41.2% of the 
fathers participating in the research were between the ages of 31-35, 56.5% had a college 
education or higher, and 96.3% were employed. It was determined that 45.8% of the 
fathers had one child, the ages of 44.9% of their children were between 0-6 months and the 
average age was 8.933±6.492 (Min=1; Max=24). Fathers' E-health literacy scale mean 
score was found to be 28.014±7.237 (Min=8; Max=40) and the mean score on its effect on 
breastfeeding was 133.560±27.273 (Min=49; Max=178). A positive correlation of r=0.23, 
very weak (p=0.000<0.05), was found between the total score averages of fathers' 
influence on breastfeeding and the total scores of e-health literacy. Fathers' e-health 
literacy alone increases breastfeeding by 5.2%. As a result, it was determined that as 
fathers' e-health literacy level increased, their effect on breastfeeding their babies 
increased.