Bir üniversite yerleşke binasında elektrik enerjisi tasarruf potansiyelinin incelenmesi
Investigation of electrical energy saving potential in a university campus building
Yazar: ENGİN AKYÜREK
Danışman: DOÇ. DR. SERTAÇ GÖRGÜLÜ
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
Günümüzde dünyada enerjiye olan ihtiyaç sürekli olarak artmakta ve enerjinin etkin ve verimli bir şekilde kullanılmasını zorunlu hale getirmektedir. Enerji verimliliği sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşmada önemli bir role sahiptir. Enerji yoğun sektörlerin başında konut sektörü gelmektedir. Üniversite yerleşkesi gibi çok sayıda ve çeşitli binalara sahip alanlarda enerji tüketimini azaltmak için yapılacak enerji verimliliği faaliyetleri enerji maliyetlerinin azaltılması ve üniversitelerin sürdürülebilir kampüslere dönüştürülmesi için önemli adımlardır. Bu tez çalışması kapsamında Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İstiklal Yerleşkesinde bulunan bir idari bina örnek saha olarak seçilerek enerji etüdü çalışmaları kapsamında termal kamera, enerji analizörü, lüksmetre gibi ölçüm cihazları ile verimlilik analiz çalışmaları yürütülmüş, enerji tüketim değerleri izlenerek enerji tüketim/kayıp noktaları tespit edilmiş ve enerji tasarrufu potansiyeli belirlenmiştir. 
2020-2022 yılları arasındaki enerji tüketim verileri incelendiğinde enerjinin %20'si elektrik, %80'ni doğal gaz, maliyetlerinin ise %55'i elektrik, %45'i ise doğal gazdan kaynaklanmıştır. Enerji analizörü ile yapılan analizler sonucu binanın elektrik kalitesinde bir problem tespit edilmemiştir. Kısa vadede alınabilecek tedbirler kapsamında kampüs içi yol aydınlatmalarının LED armatürler ile değişiminin 400.392,0 kWh ve pompa motorlarının verimli elektrik motorları ile değişiminin 11.555,0 kWh enerji tasarruf potansiyeli olduğu belirlenmiştir. 2022 yılı enerji birim fiyatları ve 2023 yılı temmuz ayı EURO kuru kullanılarak yapılan hesaplamalarda, yol aydınlatmalarının LED armatürler ile değişiminin yatırım maliyeti 168.641 TL, geri ödeme süresi (GÖS) 2,42 yıl ve iç karlılık oranı (IKO) %72; pompa motorlarının verimli elektrik motorları ile değişiminin ise yatırım maliyeti 2.852.408 TL, GÖS 5,08 yıl ve IKO %44 olarak bulunmuştur. Orta vadeli tedbirler kapsamında ise kurulacak bir fotovoltaik güneş enerji santrali (GES) ile 2503 MWh/yıl enerji üretimi sağlanabileceği bulunmuştur. GES yatırımının maliyeti 33.316.650 TL, GÖS 4,53 yıl ve IKO %53'dür. Sonuç olarak, söz konusu enerji verimliliği yatırımları ile yerleşkede enerji tüketimlerinin azaltılabileceği, sürdürülebilir üniversite olma yolunda önemli katkı sağlanacağı ve diğer üniversitelere örnek teşkil edileceği değerlendirilmektedir.

Abstract:
Today, the need for energy in the world is continuously increasing and it becomes necessary to provide energy effectively and efficiently. Energy efficiency has an important role in achieving sustainable development goals. The building sector is one of the most energy-intensive sectors. Energy efficiency activities to reduce energy consumption in areas with many and diverse buildings, such as university campuses, are important steps to reduce energy costs and transform universities into sustainable campuses. In this thesis study, an administrative building located in Burdur Mehmet Akif Ersoy University Istiklal Campus was selected as a sample site and efficiency analysis studies were carried out with measuring devices such as thermal camera, energy analyzer, lux meter, and energy consumption/loss points were detected by monitoring energy consumption values and energy saving potential were determined.
Energy consumption data examined in 2020-2022 term showed that 20% of the energy consumed is electricity, 80% is natural gas, and 55% of the costs are due to electricity and 45% are natural gas. As a result of the energy analyzer analysis, no problem was detected in the electrical quality of the building. In the short term, replacing road lighting with LED fixtures has an energy saving potential of 400,392.0 kWh and replacing pump motors with efficient electric motors has an energy saving potential of 11,555.0 kWh. The calculations conducted using the energy unit prices of 2022 and EURO exchange rate of July 2023, the investment cost of replacing road lighting is 168,641 TL, the payback period (PP) is 2.42 years and the internal rate of return (IRR) is 72%; the investment cost of replacing pump motors with efficient electric motors was 2,852,408 TL, PP was 5,08 years and IRR was 44%. For medium-term measures, it has been found that 2503 MWh/year of energy production can be achieved with setting a photovoltaic solar power plant. The investment cost is 33,316,650 TL, PP is 4.53 years and IRR is 53%. In conclusion, it is evaluated that with energy efficiency investments, energy consumption on the campus can be reduced, significant contribution will be made towards becoming a sustainable university and it will serve as a model for other universities.