İmam-ı Gazali'nin eğitim anlayışı
Education perceptiveness of Imam al-Ghazâli
Yazar: CEMİL ORUÇ
Danışman: PROF. DR. BAYRAKTAR BAYRAKLI
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlahiyat Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Din = Religion ; Eğitim = Education ; Gazzali = Gazali ; İslamiyet = Islam

Özet:
Muhammed b. Muhammed Ebu Hamid el-Gazali (450-505/1058-1111), Hüccetu'l-İslam olarak bilinen seçkin bir hukukçu, teolog ve mistiktir. Gazali, İran'ın doğusundaki Meşhed bölgesine yakın Tus kasabasında doğdu ve temel eğitimini burada aldı. On beş yaşında iken eğitimine devam etmek için Cürcan'a gitti. On dokuz yaşında, kendi döneminin önemli dini liderlerinden biri olan ve İmamu'l-Harameyn olarak bilinen Abdu'l-Melik el-Cüveyni'nin başkanı olduğu Nizamiye Medresesine eğitim görmeye gitti. Cüveyni vefat ettiğinde, Selçuklu sultanlarının güçlü veziri Nizamülmülk, kendisine diğer bilim adamlarıyla fikri tartışmalara olanak sağlayan, sabit bir mekânı bulunmayan ordugâhına katılmasını istedi. Yaklaşık otuz üç yaşlarında olduğu 1091 yılında, Sünni dünyanın önde gelen kurumlarından biri olan Bağdat Nizamiye Medresesi'nde profesörlük görevine atandı. Fakat bu göreve atanmasından hemen dört yıl sonra Gazali, profesörlük görevini terk ederek, münzevi ve mistik bir hayat yaşadı. Uzun bir yolculuktan sonra, Nişabur'daki Nizamiye Medresesinin profesörlüğünü kabul etti. Buradaki görevini üç veya beş yıl devam ettirdikten sonra, muhtemelen bazı sağlık problemleri yüzünden Tus'a geri döndü ve 1111 yılında burada vefat etti.Gazali, sadece bir ilahiyatçı ve tasavvufçu değil, aynı zamanda pragmatik bir eğitimcidir. Bu tezin amacı, onun eğitimle ilgili görüşlerini incelemektir. Çünkü Gazali, İhya ve diğer eserlerinde, örnek bir hayat tarzının basit bir örneğini sunarak, manevi bir bakışla bilinen ruh ve bedenden oluşan insanın, Allah tarafından örnek bir konumda yaratıldığını belirtir. İyi bir eğitim sistemi, insanın ahiret hayatına iyi hazırlanabilmesi için, onun manevi yönünü geliştirmeyi hedeflemelidir.Gazali'nin eğitim düşünceleri bizim için önemlidir. Onun eğitim ve değerler sistemini incelemek, Gazali'nin hayata ve onun uygulanmasına bakışını anlamamıza yardım edebilir.

Abstract:
Abu Hâmid al-Ghazâli (450-505/1058-1111), named Muhammad ibn Muhammad ibn Muhammad, the distinguished Islamic jurist, theologian and mystic who was given the honorific title Hujjat al-Islam (the proof of Islam). Al-Ghazali was born in the town of Tus, near modern Mashhad eastern Iran and received his early education there. When he was about fifteen he went to the region of Gorgan to continue his studies. At the age of nineteen he went to Nishapur to study at the important Nizamiyah college under Abd al-Malik al-Juwayni known as Imam al-Haramayn, one of the leading religious scholars of the period. When al-Juwayni died, the powerful vizier of the Seljuk sultans, Nizâm al-Mulk, invited him to join his court, which was in fact a camp that moved about, giving al-Ghazali the opportunity to engage in discussions with other scholars. In 1091, when he was about thirty-three, he was appointed to the main professorship at Nizamiyah college in Baghdad, one of the leading positions in the Sunni world. After just over four years, however, al-Ghazali abandoned his professorship and adopted the life of an ascetic and mystic. After a long journey, he become the main professor in the Nizamiyah college in Nishapur. He continued in this position for three or possibly four years and then returned to Tus, probably because of ill health; he died there in 1111.Al-Ghazali is not only a theologion and mystic but olso a pragmatist aducator. This thesis? aim is to investigate his educational views. Because he presents a simpler version of the way of life in Ihya and other works and beleives that man is created by God as a being composed of a soul, which is known by spiritual in sight and of a body. A good aducatin system should aim at the improvement of the soul so that it may attain well-being in the hereafter.The aducational ideas of al-Ghazali are important for us. To look through Ghazali's aducation and values system, can help us to understand his view to the life and its practice.