Lise öğrencilerinin sürekli öfke ve umutsuzluk düzeylerinin stresle başa çıkma durumlarına etkisinin incelenmesi (Şırnak örneği)
Investigation of the effect of continuous anger and hopelessness levels on the stress coping situations of the high school students (Şırnak example)
Yazar: CEVAHİR AKBAŞ ABAY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM ERSOY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Lise öğrencileri = High schools students ; Stres = Stress ; Stresle başetme = Coping with stress ; Süreklilik = Continuity ; Umutsuzluk = Hopelessness ; Çocuk gelişimi = Child development ; Öfke = Anger ; Öğrenciler = Students ; Şırnak = Şırnak

Özet:
Bu araştırmada; Şırnak İlinin Silopi, Cizre ve İdil ilçelerinde liseye devam eden öğrencilerin
sürekli öfke ve umutsuzluk düzeylerinin stresle başa çıkma tarzlarına etkisi incelenmiştir.
Çalışmaya, çeşitli liselere devam eden öğrenciler arasından tabakalı rasgele örnekleme
yöntemi ile seçilen 704 öğrenci katılmıştır. Çalışmada veri setinde uç değer taraması
yapılmış ve tek yönlü çok yönlü uç değer değer taramasında 18 örneklem veri setinden
atılmış ve analize 686 öğrenci ile devam edilmiştir. Analize 686 örneklem ile devam
edilmiştir, n=686. Veriler, araştırmacılar tarafından geliştirilen "Kişisel Bilgi Formu", Seber
(1991) tarafından geliştirilen "Beck Umutsuzluk Ölçeği ", Şahin ve Durak (1995) tarafından
geliştirilen "Stresle Başa Çıkma Tarz Ölçeği" ve Özer (1994) tarafından geliştirilen "Sürekli
Öfke-Öfke İfade Tarzı Ölçeği" aracılığıyla toplandı. Araştırma sonucuna göre; öğrencilerin
Sürekli öfke ve umutsuzluk düzeylerinin yüksek olmadığı ve Stresle Başa Çıkma Tarzları
Ölçeği alt boyutlarından Kendine Güvenli Yaklaşım, İyimser Yaklaşım ve Sosyal Destek
Arama Yaklaşımı alt boyutundan alınan puan ortalamalarının diğer boyutlardan daha yüksek
olduğu saptanmıştır. Aynı zamanda Beck Umutsuzluk Ölçeği ve Stresle Başa Çıkma Tarzları 
Ölçeği alt boyutlarından Kendine Güvenli Yaklaşım, İyimser Yaklaşım ve Sosyal Destek
Arama Yaklaşımı arasında negatif orta düzeyde bir ilişki, Çaresiz Yaklaşım ve Boyun eğici
Yaklaşım arasında ise pozitif ortda derecede bir ilişki olduğu; Stresle Başa Çıkma Tarzları
Ölçeği alt boyutlarından Kendine Güvenli Yaklaşım, İyimser Yaklaşım ve Sosyal Destek
Arama Yaklaşımı ile Sürekli Öfke arasında negatif düşük, Çaresiz Yaklaşım ve Boyun Eğici
Yaklaşım Arasında ise pozitif orta düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Öğrencilerin Sürekli
Öfke puan ortalamaları sınıf düzeyi, okul türü, kardeş sayısı ve ailenin gelir durumuna göre
istatistiksel olarak anlamlı bir fark gösterirken, cinsiyet ve yaşa göre istatistiksel olarak
anlamlı bir fark saptanmamıştır. Beck Umutsuzluk Ölçeği puan ortalamaları ile yaş, okul
türü ve ailenin gelir durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanırken,
cinsiyet, sınıf düzeyi ve kardeş sayısı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark
saptanmamıştır. Stresle Başa Çıkma Tarz Ölçeği alt boyutları ile cinsiyet, okul türü ve aile
gelir durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanırken, yaş, sınıf düzeyi ve
kardeş sayısı arasında ise istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
This study intends to analyze the effects of continuous anger and desperation levels of the
students who continue to study in Silopi, Cizre and İdil districts of Şırnak city. 704 students
selected by stratified random sampling method among the students attending various high
schools, participated in the study. In the study, extreme values were scanned in the data set
and by defining the one-way and versatile extreme values, 18 sample data sets were
discarded and thus, the analysis continued with 686 subjects. The analysis was continued
with 686 samples, n = 686. The data were collected using the "Personal Information Form"
developed by the researchers, "Beck Hopelessness Scale" developed by Seber (1991),
"Coping with Stress Scale " developed by Şahin and Durak (1995) and "Continuous Anger-
Rage Expression Style Scale " developed by Özer (1994). According to the research results;
trait anger and hopelessness levels of the students were not high and it was determined that
the average scores of the self- confident approach, the optimistic approach and the social
support seeking approach subscale were higher than the other dimensions of the stress
coping style scale subscales. At the same time, it was determined that there was a negative
moderate relationship between Beck Hopelessness Scale and Self-confident Approach, The
Optimistic Approach and The Social Support Seeking Approach of Ways of Coping with
Stress Inventory while there was a positive moderate relationship between The Helpless
Approach and Submissive Approach. In addition, it was confirmed to have a negative fair
relationship between Self-confident Approach, The Optimistic Approach and The Social
Support Seeking Approach, as the subscales of Ways of Coping with Stress Inventory, and
the continuous anger. Finally, a positive moderate relationship between The Helpless
Approach and The Submissive Approach was ascertained. While there was a statistically
significant difference between the average scores of Trait Anger of the students according
to the level of the class, the school type, the number of siblings and income level of the
family, there was no statistically significant difference according to sex and age. Although a
statistically significant difference was determined between the average points of Beck
Hopelessness Scale according to the age, school type and income level of the family, no
statistically significant difference was found according to the sex, level of the class and the
number of siblings. While there was a statistically significant difference between the Ways
of Coping with Stress Inventory subscales according to the gender, school type and the
income level of the family, no statistically significant difference was determined according
to the age, level of the class and the number of the siblings.