Özel eğitim öğretmenliği programı'nın CIPP Program Değerlendirme Modeli ile incelenmesi
Examining of the special education teaching program with the CIPP Program Evaluation Model
Yazar: ABDULLAH ÇAĞDAŞ BİLGİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜR MURAT ÇOLAKOĞLU
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Programları ve Öğretimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bağlam, girdi, süreç ve ürün modeli = CIPP modelling ; Program değerlendirme = Program evaluation

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, 2016-2017 eğitim öğretim yılında işe koşulan ve 2021 yılından itibaren pandemi kaynaklı sebeplerle esnek bir şekilde uygulanan Özel Eğitim Öğretmenliği Programı'nın, Stufflebeam'in Bağlam – Girdi – Süreç – Çıktı Modeli çerçevesinde; mezun öğrenci, akademisyen ve staj danışman öğretmeni görüşleri açısından değerlendirilmesidir. Bu amaç doğrultusunda araştırma gömülü karma desende şekillendirilmiştir. Veriler; programın yürütücüleri olan özel eğitim akademisyenleri, programın faydalanıcıları olan mezun öğrenciler ve mezun öğrencileri yerinde gözlemleme fırsatı bulan staj danışman öğretmenlerinden nicel ve nitel çalışmalar sonucunda sağlanmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda seçkisiz örnekleme yöntemi ile belirlenen 112 akademisyen ve kartopu örnekleme yöntemi ile belirlenen 339 mezun öğrenciden elde edilen veriler, araştırmacı tarafından CIPP alt boyutlarına göre oluşturulan "Özel Eğitim Öğretmenliği Programı CIPP Değerlendirme Ölçeği Form A (Akademisyen) ve Form B (Mezun Öğrenci)" ile toplanmıştır. Araştırmanın nitel kısmında ise ölçüt örnekleme yöntemi ile belirlenen ve son iki öğretim yılında "Öğretmenlik Uygulamaları" dersi kapsamında staj danışman öğretmenliği görevi yürütmüş beş özel eğitim öğretmeni ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir.
Nicel kısma yönelik sonuçlarda, akademisyenlerin programın bağlam ve girdi boyutlarına ilişkin olumsuz görüşte oldukları, süreç ve çıktı boyutlarına yönelik ise kararsız kaldıkları görülmektedir. Mezun öğrencilerin ise; programın bağlam ve süreç boyutlarına ilişkin kararsız görüşte oldukları, girdi ve çıktı boyutlarına ilişkin ise olumlu görüşte oldukları sonuçlarına ulaşılmıştır. Araştırmanın nitel kısmından ulaşılan sonuçlarda; programın özel gereksinimli öğrencilere karşı olumlu tutum ve yaklaşım kazandırdığı, mezun öğrencilerin iletişim ve işbirliği becerilerinin iyi düzeyde olduğu, bilişim teknolojileri yeterliklerinin iyi düzeyde olduğu gibi olumlu görüşler yer almaktadır. Bunun yanı sıra staj danışman öğretmenleri mezun öğrencilere ilişkin; öğretim sürecini planlama ve sürdürme konusundaki sıkıntılar, önemli teorik bilgi eksikleri ve uygulama becerilerindeki yetersizlikler gibi bir dizi olumsuz görüş bildirmişlerdir. Araştırmanın sonunda karar vericiler, akademisyenler, öğrenciler ve araştırmacılara yönelik çeşitli öneriler yer almaktadır.

Abstract:
2016-2017 academic year and has been applied flexibly since 2021 due
to pandemic-related reasons; this study aims to evaluate the graduate
students, academicians, and internship advisor teachers in terms of
their opinions. For this purpose, the research is shaped in an
embedded mixed design. Data; Quantitative and qualitative studies have
been provided by the special education academicians who are the
executives of the program, the graduate students who are the
beneficiaries of the program, and the internship counselor teachers
who had the opportunity to observe the graduate students on-site. In
the quantitative dimension of the research, the data obtained from 112
academicians determined by random sampling method and 339 graduate
students determined by snowball sampling method, "Special Education
Teaching Program CIPP Evaluation Scale Form A (Academician) and Form B
(Graduate Student)", which created by the researcher according to CIPP
sub-dimensions. Collected with. In the qualitative part of the
research, semi-structured interviews were conducted with five special
education teachers, who were determined by criterion sampling method
and worked as internship consultant teachers within the scope of the
"Teaching Practices" course in the last two academic years.

In the results for the quantitative part, it is shown that the
academicians have a negative opinion about the context and input
dimensions of the program, and they are undecided about the process
and output dimensions. For graduate students; It has been concluded
that they are undecided about the context and process dimensions of
the program, and they had a positive opinion about the input and
output dimensions. In the results obtained from the qualitative part
of the research; There are positive opinions such as that the program
provides a positive attitude and approach towards students with
special needs, that the communication and cooperation skills of the
graduates are at a good level, and that their information technology
competencies are at a good level. In addition to this, internship
counselor teachers related to graduate students reported several
negative opinions such as difficulties in planning and maintaining the
teaching process, important theoretical knowledge deficiencies, and
inadequacies in practical skills. At the end of the research, there
are various suggestions for decision-makers, academicians, students,
and researchers.