Haber yayıncılığında çalışanların iş sağlığı ve güvenliği bağlamında bulanık çok ölçütlü karar verme yöntemleriyle değerlendirilmesi
Evaluation in the context of occupational health and safety conditions of the employees in the journalism publication with fuzzy multi-measure decision-making methods
Yazar: RECEP ORUÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH YILDIZBAŞI
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Radyo-Televizyon = Radio and Television
Dizin: Bulanık analitik hiyerarşi süreci = Fuzzy analytical hierachy process ; Görsel-işitsel medya = Visual-auditory media ; Haberler = News ; Karar verme = Decision making ; Karar verme yöntemleri = Decision making methods ; Yayıncılık = Publishing ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Bireyler arasındaki iletişim ağı, kitle iletişim araçlarının bulunuşu ile her geçen gün önemini arttırmaktadır. Bu iletişim araçlarının kullanıldığı alanların başında da medya sektörü gelmektedir. Haber üretim aşamasında çalışanların habere ulaşım, yapım ve yayın süreçlerinde çeşitli risk etmenlerine maruz kaldıkları bilinmektedir. Çalışmamızda haber yayıncılığı çalışanlarının çalıştığı ortam koşulları ve sosyal statüleri göz önünde bulundurularak belirlenen çeşitli risk kriterlerinin çalışanlar üzerindeki etki düzeylerinin tespiti amaçlanmıştır. Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği koşulları, sektörde uzman olan karar vericilerin görüşleri baz alınarak belirlenmiş ve çalışanların fiziksel, psikososyal ve ergonomik koşulları çok kriterli karar verme metotlarından olan "Bulanık AHP" ve "Bulanık AHP - Bulanık TOPSİS" hibrid metoduyla analiz edilmiştir.Bulanık AHP ve Bulanık AHP – Bulanık TOPSİS hibrid modelinin sonuçları incelendiğinde belirlenen kriterlerden etkilenen en riskli grubun "Reji ve Kurgu Grubu" olduğu görülmektedir. Tüm alternatifler üzerindeki risk sıralaması ise; "reji ve kurgu grubu > kamera önü grubu > kamera, ses ve ışık grubu > yapım ve yönetim grubu" şeklindedir. Buna göre elde edilen sonuçlara göre haber medyasındaki tüm çalışanlar göz önünde bulundurulduğunda çalışanlar en fazla psikososyal risk faktörlerinden etkilenirler. Alt kriterler göz önünde bulundurularak yapılan hesaplamalarda global ölçekteki risk kriteri ise "mobing" olmuştur. Bu çerçevede haber yayıncılığı sektöründe çalışanların çalışma koşulları ve bu ortamlardan kaynaklanan risklerin düzeyleri göz önünde bulundurularak önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The communication network among individuals increases the importance of each passing day with the presence of mass media.The media sector is one of the leading areas where these communication tools are used.It is known that employees are exposed to various risk factors in news production, production and broadcasting processes. In our study, it was aimed to determine the effect levels of various risk criteria on the employees considering the conditions and social status of news broadcasting employees. Occupational health and safety conditions of the employees were determined based on the opinions of decision-makers who are experts in the sector and the physical, psychosocial and ergonomic conditions of the employees were analyzed with "Fuzzy AHP "and" Fuzzy AHP - Fuzzy TOPSIS "hybrid method. When the results of the Fuzzy AHP and Fuzzy AHP - Fuzzy TOPSIS hybrid model are analyzed, it is seen that the most risky group affected by the determined criteria is the "Regie and Editing Group".The risk ranking on all alternatives is; "regie and editing group> camera front group> camera, sound and light group> production and management group".According to the results obtained, all employees in the news media are considered and employees are most affected by psychosocial risk factors.In the calculations made considering the sub-criteria, the risk criterion on a global scale was "mobing".Within this framework, suggestions were made by taking into consideration the working conditions of employees in the news broadcasting industry and the levels of risks arising from these environments.