Uzungöl'ün hidrografik özellikleri, su ürünleri ve rekrasyon açısından değerlendirilmesi üzerine bir araştırma
A Study on the determining of Uzungöl's properties in terms of fisheries, hydrography and recreation
Yazar: BÜLENT VEREP
Danışman: PROF. DR. M. SALİH ÇELİKKALE
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1999
Konu: Balıkçılık Teknolojisi = Fisheries Technology
Dizin: Hidrojen iyon konsantrasyonu = Hydrogen-ion concentration ; Rekreasyon = Recreation ; Su bitkileri = Water plants ; Uzungöl = Uzungöl ; Çökeltme = Sedimentation

Özet:
ÖZET Bu çalışmada, Uzungöl'ün çevresel özellikleri (su sıcaklığı, çözünmüş oksijen, suyun elektriksel iletkenliği ve pH), askıda katı madde girdisi ve klorofîl-a konsantrasyonu araştırılmıştır. Uzungöl'ün temel çevresel sorunlarından derelerin taşıdığı materyallerle her geçen gün dolması ve nemcil bitkilerle göl aynasının kaplanması gibi problemlerin boyutları belirlenip çözümler irdelenmiştir. Çalışmada, bugün Uzungöl'ün yaklaşık olarak 837 m uzunluğunda, 279 m genişliğinde ve en derin yerinin 5.87 m olduğu belirlenmiştir. Uzungöl'ün yıllık ortalama su sıcaklığı 9 °C olup, göl suyunda çözünmüş oksijenin su bitkisi alanlarında 0.03 mg/l'ye kadar düştüğü ve diğer istasyonlarda en yüksek 14.35 mgA düzeyinde olduğu, pH'm yıl boyunca 5.50 ile 8.15 arasında değiştiği, göl suyu elektriksel iletkenliğinin ise 26.9 us ile 95.8 us arasında değiştiği tesbit edilmiştir. Uzungöl'e yıl boyunca ortalama olarak Haldizen deresinin 9.5 mg/1, Balastel deresinin ise 10.2 mg/1 askıda katı madde taşıdıkları ve gölde yılda ortalama 533 ton (126 ton - 3457 ton) katı madde birikebileceği tahmin edilmiştir. Buna göre, Uzungöl yılda ortalama 355 m3 lük (84 m3 - 2304 m3) hacim kaybına uğrayabileceği tesbit edilmiştir. Çalışmada, Uzungöl'ün son 20 yıl içersindeki hacim kayıpları gözönüne alınırsa, yakın bir gelecekte bir göl olmaktan çıkabileceği ve bir bataklığa dönüşebileceği, eski albenisini ve dolayısıyla sahip olduğu turistik, ekolojik ve su ürünleri potansiyelini kaybedebileceği belirlenmiştir. En geçerli rehabilitasyon yöntemi ise bir an önce birikmiş sedimentin ve su bitkilerinin gölden mekanik yöntemlerle uzaklaştırılması olarak gözükmektedir. Anahtar Kelimeler: Uzungöl, Sedimantasyon, Su Bitkileri, İklim

Abstract:
SUMMARY A Study on the Determining of UzungöTs Properties in terms of Fisheries, Hydrography and Recreation In this study, It has been investigated the environmental parameters (water temperature, dissolved oxygen level, conductivity and pH), amount of suspended solids and klorofil-a concentration of Uzungöl. The environmental problems of Uzungöl which are the shoaling with sedimantation due to rivers and the covering the lake surface with water plants has been determined and investigated to solve these problems. In this study, it has been find that Uzungöl is approximately 837 m in length and 279 m in width and has got 5.87 m maximum depth. The mean water temperature of Uzungöl is 9 °C during a period of one year. Dissolved oxygen level is as 0.03 mg/1 on the water plants area and maximum 14.35 mg/1 in other stations. pH of Uzungöl is varies between 5.50 and 8.15 during the year. The conductivity in the water of Uzungöl is also varies between 26.9 and 95.8 us. In the other hand, it has been find that Haldizen and Balastel rivers have been transported as 9.5 mg/1 and 10.2 mg/1 the suspended solids to Uzungöl, separately. And it has been determined that it might deposite silts and solid materials to Uzungöl as mean 533 ton/year (3457 ton/y as maximum-126 ton/y as minimum) solid materials. So, it has been determined that its volume might decreases as mean 355 m3/y (2304 m3/y as maximum and 84 m3/y as minimum). In this work, it has been determined that if we consider the volume decreasing in Uzungöl during last 20 years, Uzungöl might lose its ornitological properties, touristic, ecological and fisheries potentials. The best rehabilitation method is to discharge of sediments on the lake bottom and the cleaning the water plants by the mechanic methods immediately. Key words: Uzungöl, Sedimantation, Water plants, Climate VI