Pamuk endüstrisinin Britanya dış politikasına etkisi (1896-1936)
The impact of cotton industry on British foreign policy 1896-1936
Yazar: SELİN ERTİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ONUR KINLI
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ekonomi = Economics ; Tarih = History ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Bu tezin temel araştırma konusu Britanya Dış Politikasıdır. 1896 ve 1936 yılları arasındaki döneme odaklanılmıştır ve pamuk endüstrisinin gelişimiyle birlikte analiz edilmiştir. Bu tez, pamuk endüstrisinin Britanya Dış Politikasına etkisinin olup olmadığını incelemiştir. Hem Britanya dış politikası hem de pamuk endüstrisi için iki ayrı literatür bulunmaktadır. Bu tez her iki literatürden de yararlanarak ilkinin ikincisi üzerinde önemli ölçüde etki ettiğini göstermeye çalışmaktadır. Dahası, Britanya'nın emperyal politikaları pamuk endüstrisinin amaçlarına hizmet etmiştir. Diplomasi Tarihi ve Uluslararası İlişkiler Disiplinindeki Dış Politika Analizi çalışmaları oluşturulan dış politikanın arkasındaki iktisadi sebepleri açıklamada yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle bu literatürlerde Britanya'nın ekonomik gücü ve dış politikası birbirini dışlayan iki kategori olarak ele alınmıştır. Fakat, Britanya'nın ekonomik gücüne ilişkin yapılan çalışmalar, onun dış ticaretinin ve dış ilişkilerinin 19. yüzyıldaki ekonomik olarak üstünlüğünün temel bileşeni olduğunu göstermektedir. Dünya Tarihi ve Dünya İktisat Tarihi gibi gelişmekte olan alanlardaki çalışmalar, tezin üzerine inşa edildiği kavramsal çerçeveyi sağlamıştır. Kapitalizmi toplumsal, tarihsel ve iktisadi bir süreç olarak ele almak, dış politika ve pamuk endüstrisi arasında bir köprü kurmamızı sağlamıştır. Britanya tarihinde kapitalizmin aşamaları efendiler kapitalizmi (gentlemanly capitalism), sanayi kapitalizmi ve finans kapitalizmidir. Her bir aşamadan diğerine geçiş iktisadi, politik ve toplumsal dönüşüme işaret etmektedir. Ele alınan zaman dilimdeki bu dönüşüm süreci endüstri ile dış politika arasındaki ilişkileri açığa çıkarmaktadır. Pamuk endüstrisi geliştikçe, dış politikada öncelikli olarak pamuk endüstrisinin çıkarları korunmuştur. Britanya'nın emperyalizm politikasının en önde gelen destekçileri pamuk endüstrisi mensupları olmuştur.

Anahtar Kelimeler: Britanya Dış Politikası, Pamuk Endüstrisi, Kapitalizm, Finansal Kapitalizm, Emperyalizm

Abstract:
The main research subject for this thesis is the British Foreign Policy. It is analyzed with the development of the cotton industry between 1896 and 1936. This dissertation tries to address the question of whether the cotton industry shaped the British Foreign Policy. There are two different literatures on the British Foreign Policy and the cotton industry. This thesis tries to show that the former one has a substantial impact on the latter by referencing both. Furthermore, the British Imperial policies rendered service to the cotton industry. The conceptual framework of the Diplomatic History and Foreign Policy Analysis studies within the International Discipline falls short of explaining the economic motivations behind the foreign policy formulations. Thus, British economic power and foreign policy are examined as a mutually exclusive category in these literatures. However, the studies for British economic power show that foreign trade and foreign relations constituted the main component of her economic ascendancy during the 19th century. The vibrant literatures in fields of the World History and Global Economic History have the conceptual framework on which the subject thesis is built. Treating capitalism as a social, historical, and economic process has constructed the bridge between foreign policy and industry. The stages of capitalism in British history are gentlemanly capitalism, industrial capitalism, and financial capitalism. The transition from one to another signifies both economic, political, and social transformation. This transition process within the defined period paves the way for revealing the relations between the industry and the foreign policy. It is argued that as the cotton industry developed foreign policy primarily pursued the interests of the cotton industry. The foremost supporters of the British Imperial policies were the members of the cotton industry.

Keywords: the British Foreign Policy, the Cotton Industry, Capitalism, Financial Capitalism, Imperialism