Elit tenisçilere uygulanan akdeniz tipi beslenme diyetinin; vücut bileşenleri, kuvvet, dayanıklılık ve tenis performansı üzerine etkileri
Mediterranean type nutritional diet applied to elite tennis players; effects on body components, strength, endurance and tennis performance
Yazar: İREM AKGÖNÜL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞENİZ KARAGÖZ
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Spor Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Spor = Sports
Dizin: Akdeniz diyeti = Mediterranean diet ; Beslenme = Nutrition ; Fiziksel dayanıklılık = Physical endurance ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Spor = Sports ; Spor performansı = Athletic performance ; Sporcular = Sportsmen ; Tenis = Tennis ; Tenisçiler = Tennis players ; Vücut bileşimi = Body composition

Özet:
"Elit Tenisçilere Uygulanan Akdeniz tipi Beslenme Diyetinin; Vücut Bileşenleri, Kuvvet, Dayanıklılık ve Tenis Performansı Üzerine Etkileri"
Bu çalışmada adölesan dönemdeki elit tenisçilerin 8 haftalık süre boyunca Akdeniz tipi beslenme diyeti uygulamasıyla; vücut bileşenleri, kuvvet, dayanıklılık ve tenis performansı üzerinde görülmesi beklenen değişimleri incelemek amaçlanmıştır. Araştırma, Ekim 2022-Aralık 2022 tarihleri arasında Afyonkarahisar ve Uşak il merkezlerinde bulunan özel tenis kulüplerinde en az 3 yıl düzenli olarak ulusal ve uluslararası turnuvalara katılan, 12-15 yaş arasında 30 kız ve erkek tenisçinin gönüllü katılımıyla gerçekleştirildi. Tenisçiler iki gruba ayrılarak, Afyon il merkezindeki tenis oyuncuları deney ve Uşak il merkezinden katılım sağlayan tenis oyuncuları kontrol grubu olmak üzere iki ayrı gruba eşit sayıda (n=15) dağıtıldı. 8 hafta süreli bu çalışmada; kontrol grubu sadece standart tenis antrenmanlarını, deney grubu standart tenis antrenmanlarına ilave olarak bireysel olarak düzenlenen Akdeniz tipi beslenme diyetini uyguladı. Deney grubu ve ailelerine internet üzerinden görüntülü toplantılar ve yüz yüze bireysel görüşmeler yapılarak diyete uyumları ve devamlılıkları kontrol edildi. Her iki grup da haftada 3 ile 4 gün 2'şer saat olacak şekilde düzenlenen antrenmanlarına devamlılık göstermişlerdir. Testler başlamadan önce sporculara 15 dakika süren genel ısınma protokolü uygulamıştır. Araştırma öncesi tenisçilerin beslenme eğilimlerinin Akdeniz diyetine uyumunu görebilmek amacıyla "Akdeniz Diyeti Kalite İndeksi (KİDMED)" uygulandı. Bir günü hafta sonu olacak şekilde, birbirini izleyen 3 günlük besin tüketim kaydı ve besin tüketim sıklığı her iki gruptan da alınmış, verilerin toplanması sırasında incelenerek, eksik/hatalı kısımlar olduğunda bireylerle görüşülerek gerekli düzeltmeler yapılmıştır. Araştırmada tenisçilerin dayanıklılık performansını belirlemek için 12dk koşu testi, kuvvet performansını belirlemek için statik dikey sıçrama ve durarak uzun atlama testi, tenis performans seviyesi için ise Uluslararası Tenis Numaralandırma test ölçümleri yapıldı. Tenisçilerin vücut kompozisyonunu belirlemek için biyoelektrik empedans analizi kullanıldı ve boy uzunluğu, bel çevresi ölçümleri alındı. Elde edilen veriler kullanılarak beden kitle indeksi değerleri elde edildi. Ölçümler ön test ve son test olacak şekilde 2 kez uygulandı. Elde edilen verilerin analizinde SPSS programı kullanılmış, verilerin normallik analizi için Shapiro-Wilk değeri incelenmiştir. Çarpıklık, basıklık değerleri olan Skewness ve Kurtosis değerleri aralığı -3 ile +3 olarak kabul edilmiştir ve verilerin bu değerler incelendiğinde normal dağılım gösterdiği belirlenmiştir. Araştırmada betimleyici istatistiklerden frekans (f), yüzde (%), ortalama ve standart sapma yöntemleri kullanılmıştır. Ayrıca grup içi ön test son test karşılaştırmasında bağımlı örneklem (Paired Sample) t testi, gruplar arası ön test son test farklarının karşılaştırmasında ise bağımsız örneklem (İndependent Sample) t testi uygulanmıştır. Grup zaman etkileşimini tespit etmek için 2*2 Anova testinden yararlanılmıştır. Sonuçlar %95 güven aralığında, anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Verilerin analizi sonucunda yapılan t testi ile deney grubunun ön test ve son test ölçümleri arasında boy uzunluğu, vücut ağırlığı, beden kitle indeksi, bel çevresi, dikey sıçrama, dayanıklılık performans testi ve tenis performans testi sonuçlarında ise servis ve toplam puan arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunurken (p<0,05), kontrol grubu ön test-son test boy uzunluğu ve dayanıklılık performans test ölçümleri arasında istatistiksel düzeyde anlamlı fark bulunmuştur (p<0,001, p<0,05). Deney ve kontrol grupları son test ölçümleri arasında dikey sıçrama (p<,005), tenis performansında servis (p<,028) ve toplam puan (p=,05) değerleri arasında istatistiksel düzeyde anlamlı fark görülmüştür (p<0,05). Grup zaman etkileşimini belirlemek amacıyla yapılan anova testi bulgularına göre ise vücut ağırlığı, beden kitle indeksi, bel çevresi, dikey sıçrama, ITN doğruluk, servis ve toplam puan parametrelerinde anlamlı farklılık görülmüştür(p<0,05). Sonuç olarak; adölesan dönemdeki elit tenisçilere uygulanan Akdeniz tipi beslenme diyetinin dikey sıçrama(kuvvet) ve tenis performansına olumlu yönde katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Akdeniz Diyeti, Dayanıklılık, ITN Test, KIDMED, Kuvvet, Tenis

Abstract:
"The Effects of Mediterranean-Type Diet Applied to Elite Tennis Players on Body Composition, Strength, Endurance, and Tennis Performance"
In this study, the aim was to investigate the changes in body composition, strength, endurance, and tennis performance expected in adolescent elite tennis players during an 8-week period while implementing a Mediterranean-type diet. The research was conducted between October 2022 and December 2022 at private tennis clubs in Afyonkarahisar and Uşak city centers with the voluntary participation of 30 male and female tennis players aged between 12 and 15 years, who had been regularly participating in national and international tournaments for at least 3 years. The tennis players were divided into two groups: the experimental group, consisting of tennis players from Afyon city center, and the control group, consisting of tennis players from Uşak city center, with an equal number in each group (n=15). During the 8-week study, the control group followed only standard tennis training, while the experimental group followed the Mediterranean-type diet in addition to standard tennis training, which was individually organized. The adherence and continuity of the diet for the experimental group and their families were monitored through online video meetings and face-to-face individual consultations. Both groups showed consistent attendance to their training sessions, which were conducted 3 to 4 days per week, 2 hours each.Prior to the tests, the athletes underwent a 15-minute general warm-up protocol. To assess the athletes' adherence to the Mediterranean diet, the "Mediterranean Diet Quality Index (KIDMED)" was applied before the research. Three consecutive days of food consumption records and dietary frequency were collected from both groups, with one of the days being a weekend day. During data collection, any missing or incorrect parts were addressed by consulting with the individuals, and necessary corrections were made.The study employed various tests to measure the athletes' performance. The 12-minute running test was used to assess endurance performance, static vertical jump and standing long jump tests were utilized to measure strength performance, and the International Tennis Numbering test measurements were used to evaluate tennis performance level. To determine the athletes' body composition, biometric impedance analysis was used, and height and waist circumference measurements were taken. Body mass index (BMI) values were calculated using the collected data. Measurements were conducted twice, both before and after the 8-week intervention.The data were analyzed using the SPSS program, and the Shapiro-Wilk test was used to assess the normality of the data. The data were found to have a normal distribution, as the Skewness and Kurtosis values were within the accepted range of -3 to +3. Descriptive statistics, including frequency (f), percentage (%), mean, and standard deviation, were used in the analysis. Additionally, a dependent sample t-test was employed for within-group pre-test and post-test comparisons, and an independent sample t-test was used for comparing the differences between groups' pre-test and post-test results. The 2*2 ANOVA test was utilized to detect group-time interactions.The results showed statistically significant differences between the experimental group's pre-test and post-test measurements in height, body weight, BMI, waist circumference, vertical jump, endurance performance, and tennis performance scores (p<0.05). Similarly, the control group exhibited statistically significant differences between pre-test and post-test measurements in height and endurance performance test results (p<0.001, p<0.05). There were also statistically significant differences between the experimental and control groups' post-test measurements in vertical jump (p<0.005), tennis performance in terms of serving (p<0.028), and total score (p=0.05) (p<0.05). The ANOVA test results to determine group-time interactions revealed significant differences in body weight, BMI, waist circumference, vertical jump, ITN accuracy, service, and total score parameters.In conclusion, it is believed that the Mediterranean-type diet applied to adolescent elite tennis players can positively contribute to vertical jump (strength) and tennis performance. The results suggest that this dietary intervention may have beneficial effects on the athletes' performance in these areas.
Keywords: Mediterranean Diet, Endurance, ITN Score, KIDMED, Tennis, Strength