İçsel büyüme teorileri kapsamında firmaların büyüme dinamiklerinin analizi: Türk sanayi sektörü üzerine bir uygulama
Analyzing the dynamics of firms? growth in the context of endogenous growth theories: The case of Turkish manufacturing sector
Yazar: SERAP ÇOBAN
Danışman: PROF. DR. FAİK BİLGİLİ
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı / İkt. Tar. ve İkt. Teori Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Büyüme = Growth ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Endüstri sektörü = Industry sector ; Firmalar = Firms ; İçsel büyüme = Endogeneous growth

Özet:
Ekonomik büyüme, makro seviyede tanımlanabilmekte fakat mikro bulgular olmadan, makro seviyede yeterince açıklanamamaktadır. Bunun nedeni ise, makro ekonomik büyümenin, ekonomiyi oluşturan mikro birimler (hanehalkları, firmalar) tarafından gerçekleştirilen faaliyetler sonucu ortaya çıkmasıdır. Ekonomik birimlerden biri olarak ekonominin arz cephesinde faaliyet gösteren firmaların, nasıl büyüdüklerini ve hangi faktörlerin büyüme sürecine etki ettiğini tespit etmek, makro ekonomik büyümenin temelinde yatan dinamik süreçlerin anlaşılmasına katkı sağlayabilecektir. Bu çalışmanın temel amacı, makroekonomik büyümenin arka planında işleyen mikro süreçleri araştırmak ve açıklamaktır. Bu çerçevede, özellikle organik büyümeyi açıklayan faktörleri belirlemek ve teknolojik yeniliğin firma büyümesi üzerindeki etkisini ölçmek amaçlanmaktadır. Bu tez çalışmasında, Türk sanayi sektöründe faaliyet gösteren ve hisseleri İMKB'de işlem gören firmalar üzerine odaklanılmakta ve 1993-2008 dönemini kapsayan iki farklı veri setinden faydalanılmaktadır. Organik büyümeyi açıklayan faktörlerin analizinde 106, teknolojik yeniliğin firma büyümesi üzerindeki etkisinin ölçüldüğü analizde ise 45 firmadan oluşan bir dengeli panel veri seti kullanılmaktadır.Organik büyüme modellerinin analizi sonucunda; emeğin, sermayenin, firma yaşının ve firma sermayesi içinde yabancı sermayenin bulunmasının, firma büyümesini pozitif yönde etkilediği görülmektedir. Buna karşın firmanın özel sektöre ve bir şirket grubuna ait olması ise firma büyümesini negatif yönde etkilemektedir. Diğer yandan teknolojik gelişmenin firma büyümesi üzerindeki etkisinin ölçüldüğü modellerin sonucuna göre; emek, sermaye, firmanın yaşı, firmanın %50'sinden fazla hissesinin yabancı bir kuruluşa ait olması, firma sermayesi içinde yabancı sermayenin yer alması ve Ar-Ge harcaması firma büyümesini pozitif yönde etkilemektedir. Fakat firmanın ihracat eğilimi ile firmanın bir şirket grubuna ait olması, firma büyümesi üzerinde negatif bir etki yapmaktadır.

Abstract:
The economic growth can be defined at macro level. However it cannot be well documented in a macroeconomic model without explaining its micro foundations. From the point of this view the macro economic growth arises from the activities of micro agents (households, firms) in an economy. A study on how the firms grow and in turn affect economic growth may contribute to better understand the essentials of economic growth dynamics. The main objective of this study is therefore to investigate and to explain the micro background of macroeconomic growth. In this context, it is aimed at identifying the factors that affect organic growth and measuring the impact of technological innovation on the firms? growth. This study focuses on the firms that produce in the Turkish manufacturing sector and are quoted in Istanbul Stock Exchange by running two different data sets ranging from 1993 to 2008. To this end, a balanced panel data set which consists of 106 firms in analyzing of the factors explaining organic growth, and of 45 firms in the analyzing the impact of technological innovation on firm growth is employed.The results showed that labor, capital, firm age and existence of foreign capital in the firms? total capital stock exert a positive impact on firms? growth. In contrast belonging to private sector for a firm and to a group of firms affects the firm's growth negatively. On the other hand, the results for the impact of technological innovation on firms? growth indicated that the firm?s growth is positively correlated with labor, capital, firm age, belonging to a foreign firm more than 50% of the firm equities, foreign capital availability in the firm?s total capital stock, and R&D expenditure while it has a negatively relationship with an increase in export propensity of the firm and belonging to a group of the firm.