Bir yaşlı bakım merkezinde kalan yaşlıların bakım gereksinimleri, hemşirelik uygulamaları ve sonuçları: Omaha sistemine dayalı bir çalışma
The health care needs, nursing implementations and outcomes of elderlies staying in a nursing home: Omaha system based study
Yazar: SEDA DİLLİ
Danışman: PROF. DR. NURSEN NAHCİVAN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Geriatri = Geriatrics ; Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Huzurevleri = Nursing homes ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Bu çalışma, bakımevindeki yaşlıların bakım gereksinimleri, hemşirelik uygulamaları ve bakım sonuçlarını belirlemek amacıyla tanımlayıcı tipte planlandı. Araştırmanın örneklemini Şubat-Ağustos 2010 tarihleri arasında bir yaşlı bakım merkezinde kalan 60 yaş üstü 32 yaşlı birey oluşturdu. Veriler Omaha hemşirelik sistemine dayalı olarak geliştirilen `Kayıt formu' ile toplandı ve Omaha hemşirelik bilgi sistemi (OHEBİS) kullanılarak değerlendirildi.Bakımevindeki yaşlıların % 62,5' u kadın, % 37,5' u erkekti. Tıbbi tanıları en fazla kas ve iskelet sistemiyle ilgili kırıklar ve protezler, serebrovasküler hastalıklar ve sinir sisteminin dejeneratif hastalıklarıydı. Yaşlı hastalarda tanılanan bakım problemleri en fazla oranda sırasıyla fizyolojik (% 73,5), sağlık davranışları (% 21,6), ve psikososyal alana (% 4,9) aitti. Bakımevinde belirlenen ilk beş bakım problemi; sinir-kas-iskelet fonksiyonu, kişisel bakım, deri, solunum, sindirim-hidrasyon problemleriydi. Bakım gereksinimlerine yönelik hemşirelik girişimlerinde çoğunlukla sürveyans ve vaka yönetimi kategorilerinin kullanıldığı ve bunları tedavi ve işlem; eğitim, rehberlik ve danışmanlık kategorilerinin izlediği bulundu. Bakım sonuçları, her probleme yönelik ilk ve son puan ortalamaları t-testi ve wilcoxon işaret testi ile karşılaştırılarak değerlendirildi. Problem değerlendirme ölçeğine göre değerlendirilen 7 problemde sadece durum düzeyinde anlamlı gelişme olduğu bulundu. Anlamlılık gösteren problemler; ağrı, deri, sinir-kas-iskelet fonksiyonu, dolaşım, sindirim-hidrasyon, bağırsak fonksiyonu ve kişisel bakımdı.Sonuç olarak, çoğunlukla hemşirelerin hizmet sunduğu ve bakım aktivitelerinin yoğun olduğu yaşlı bakımevlerinde, bakım sorunları ve gereksinimlerinin belirlenmesi, sürekliliğinin sağlanması ve bakım sonuçlarının ortaya konmasında Omaha hemşirelik sınıflama sistemi kullanılabilir.

Abstract:
This study was designed as a descriptive type to determine the care needs, nursing interventions and care outcomes of the elderly staying in a nursing home. The sample of the study consisted of 32 elderly over the age 60 and staying in a nursing home in time interval February-August 2010. The data were gathered through a registation form was based on Omaha system and analyzed by using Omaha Nursing Information System.The 62,5 % of elderlies were women; 37,5 % of them were men. The medical diagnoses of elderlies were mostly muscle and bone diseases related to fractures and prosthesis, cerebrovascular diseases and degenerative diseases related to nervous system. Care problems diagnosed for the elderly patients were mostly by order of physiological (73,5 %), health behaviors (21,6 %) and psycosocial domain (4,9 %). The first five care problems determined in a nursing home were nervous-muscle-bone function, personel care, skin, respiration and digestion-hydration. Most fruequently nursing intervention categories used for the care needs were found surveillance and case management; followed by treatments and procedures and teaching, guidance and counselling.. Care outcomes were assessed through first and last score averages for each problem compared with t-test and wilcoxon sign test. Meaningful improvements were found only status level in 7 problems assessed by problem assessment scale. Problems that had meaningful improvements were pain, skin, nervous-muscle-bone function, circulation, digestion-hydration, bowel function, personel care.In conclusion, Omaha nursing classification system can be used for determining care problems and needs, continium of care and display the care outcomes in the elderly nursing homes where mostly nurses service and care activities is intense.