Alt işverenlik uygulamalarının işçi örgütlenmeleri üzerindeki etkileri: Taşeron İşçi Dernekleri
The effects of subcontracting applications on workers' unions:Subcontracted Workers' Associations
Yazar: ALİ İHSAN ÇELEN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA DELİCAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Alt işveren = Subcontractor ; Dernekler = Associations ; Sendikalar = Unions ; Sendikalaşma = Unionization ; Taşeron İşçi Dernekleri = Subcontracted Workers Associations ; Örgütlenme = Organization ; İşçiler = Workers

Özet:
Günümüz endüstri ilişkileri sisteminde taşeronlaşma, örgütlenme sürecini etkileyen faktörlerin başında gelmektedir. Taşeronlaşmanın örgütlenme sürecine etkileri; mevcut sendikalar üzerindeki etkileri ve yeni örgütlenme şekillerini ortaya çıkarması açısından etkileri şeklinde görülmektedir. Buna göre çalışmanın amacı taşeronlaşmanın örgütlenme sürecine etkilerinde yeni bir strateji ve alternatif bir yöntem olarak ön plana çıkan Taşeron İşçi Dernekleri'nin (TİD'lerin) örgütlenme sürecindeki yerinin belirlenmesi ve yeni sendikal stratejiler geliştirilmesi noktasında sorgulanmasıdır. Söz konusu bu amaçla örgütlenme sürecinde; dernek üyeliğinde bulunmuş ve şu an dernek üyesi 438 taşeron işçisinden elektronik ve elden anket yoluyla veri toplanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; taşeronlaşmanın bir sorun olarak ortaya çıkmasında ve örgütlenme sürecini etkilemesinde en belirleyici faktör devlettir. Bu faktörü sendika, işveren, çalışan faktörleri takip etmektedir. Öte yandan sendikal örgütlenme sürecinde yeni bir strateji ve çıkış yolu olarak görülen TİD'ler, daha çok mevcut sendikal sisteme bir tepki olarak görülmekte ve bu noktada yeni stratejilerin geliştirilmesi ihtiyacı ön plana çıkmaktadır. Ayrıca yeni stratejilerin nasıl olması gerektiği konusunda derneklerin bağımsız faaliyetlerinin yanında daha çok taşeron işçilerin kendi sendikalarını kurması ve dernekler ile sendikaların birlikte çalışması stratejileri ön plana çıkmaktadır. Bu noktadan hareketle DER-SEN modeli şeklinde özetlenebilecek ve bundan sonraki işçi örgütlenme stratejileri için öngörülebilecek stratejilerde dernekler; sendikalar ile bağımlı, bağımsız ve çekirdek modelde faaliyet gösterebileceklerdir. Aynı rollerde dernekler; temsil ve yansıtma, lobi, kadrolaşma ve yetiştirme, sanal sendika, doğrudan diyalog, ağ, sosyal dayanışma, vekâlet, sendika okulu misyonlarında bulunarak işçi örgütlenme süreçlerine olumlu katkılar sağlayacaklardır

Abstract:
Subcontracting is one of the factors affecting workers' unions process in today's industrial relations. The effects of subcontracting on the workers' union; on existing trade unions and new forms of unions. Accordingly, the aim of this study is to determine the situation of Subcontracted Workers' Associations (SWAs) in the process of workers' union which is a new strategy and alternative method. For this purpose have collected data via electronic and handheld questionnaires from 438 subcontracted workers who has been a member of the association and now. According to the results obtained; the most decisive factor in the emergence of subcontracting as a problem and its effect on the workers' union process is the government.This factor is followed by trade union, employer and employee factors. On the other hand, SWAs, which are seen as a new strategy and way out in the union organization process, are seen as a reaction to the existing trade union system and the need to develop new strategies at this point comes to the fore. In addition to the independent activities of associations on how new strategies should be, the strategies of subcontracted workers to establish their own trade unions and the working together of associations and trade unions come to the fore. From this point on, the associations in the strategies that can be summarized as DER-SEN model and which can be envisaged for the next labor union strategies; will be able to operate in dependent, independent and core models with trade unions. Associations in the same roles; they will contribute positively to the workers' unions by presenting and reflecting, lobbying, staffing and raising, virtual union, direct dialogue, networking, social solidarity, power of attorney, union school missions.