Tanzimat ve Mutlakiyet Dönemi çocuk dergilerinin eğitim açısından incelenmesi
The study of children magazines of Tanzimat and Mutlakiyet Periods in terms of education
Yazar: HÜSEYİN ŞİMŞEK
Danışman: PROF. DR. YAHYA AKYÜZ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Programları ve Öğretimi Ana Bilim Dalı / Eğitimin Sosyal ve Tarihi Temelleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dergiler = Magazines ; Eğitim tarihi = Educational history ; Mutlakiyet Dönemi = Absolutism Period ; Tanzimat Dönemi = Tanzimat Period ; Çocuk dergileri = Child magazines

Özet:
Tanzimat ve Mutlakıyet dönemlerinde yayınlanan çocuk dergilerinin eğitsel açıdan incelenmesi amaçlanmıştır. Betimsel analiz modeliyle yapılan araştırmamızda, altısı Tanzimat, onikisi Mutlakıyet dönemlerine ait olmak üzere toplam onsekiz çocuk dergisi incelenmiştir. Üç bölümden oluşan araştırmanın birinci, bölümü Tanzimat dönemi çocuk dergilerinin incelenmesini, ikinci bölümü ise Mutlakıyet dönemi çocuk dergilerinin incelenmesini kapsamaktadır. Üçüncü ve son bölümde sonuç ve öneriler yer almaktadır. Dergilerin incelenmesinde dört temel boyut belirlenmiştir, önce dergilerin genel tanıtımı yapılmış, ikinci olarak dergilerin eğitim, insan, çocukluk ve değer anlayışları incelenmiştir. Ayrıca dergilerde yer alan öğretim konuları analiz edilmiştir. Araştırma, Tanzimat ve Mutlakıyet dönemlerinde yayınlanan çocuk dergilerinde eğitimin hem düşünsel hem de uygulama boyutlarıyla geniş biçimde tartışıldığını göstermiştir. Eğitsel açıdan zengin bir içeriğe sahip olan çocuk dergilerinde, dönemin eğitim düşüncesini yansıtan görüşlerle birlikte, Türk eğitiminin modernleşmesinde etkili olan yenilikçi düşüncelere de yer verilmiştir. Kız çocuklarının eğitimi, eğitim sorunları, öğretim yöntemleri, geleneksel eğitime eleştiriler, bilim ve medeniyet anlayışı gibi konular dergilerin öne çıkardıkları konu başlıklarıdır. incelenen çocuk dergilerinde, Tanzimat ve Mutlakıyet dönemlerindeki çocukluk anlayışını yansıtan önemli bilgiler bulunmaktadır.

Abstract:
The main purpose of this study was to investigate the children magazines, publicated in Tanzimat and Mutlakiyet periods, in terms of education. Through this describtive study totally 18 children magazines were examined (6 for Tanzimat and 12 for Mutlakiyet period). The study includes three main sections. While the first section composed the examining of children magazines of Tanzimat period, in the second section, the children magazines of Mutlakiyet period were investigated. The third and the last section of the study includes the results and offers. For the study of magazines four main dimensions were determined, in the first, the general intruductory of magazines were made. Secondly, the education, man, childhood, and the value understandings of magazines were studied. In addition, the instruction subjets which took place in these magazines were analyzed. The results showed that, the education which took place in the magazines publicated in Tanzimat and Mutlakiyet periods was discussed entirely in terms of understandings and practice. The children magazines which were rich in terms of education, also includes the thoughts of education understandings and the reformist thoughts of these periods which affected to the modernization of Turkish education. The education of girls, educational problems, instructional methots, critizm of traditional education, the science and the civilization understandings etc. were the most important subject titles that magazines put forward, in the analyzed magazines there were important knowladges that reflect the childhood understandings of Tanzimat and Mutlakiyet periods.