Gebelikte sağlıklı yaşam davranışlarının prenatal bağlanma ile ilişkisi
The relationship between healthy life behaviors and prenatal attachment in pregnancy
Yazar: ESİN DEMİR YİĞİT
Danışman: PROF. DR. SEMA YILMAZ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı / Ebelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ebelik = Midwifery
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Davranış = Behavior ; Gebelik = Pregnancy ; Prenatal bağlanma = Prenatal attachment ; Sağlıklı yaşam = Healthy life

Özet:
Bu araştırma, anne bebek sağlığının gelişmesi, sağlıklı bağlanmanın gerçekleşmesi ve gebelik sürecinde oldukça önemli olan, gebelikte sağlıklı yaşam davranışlarının prenatal bağlanma ile ilişkisini belirlemeye yönelik tanımlayıcı ve ilişki arayıcı bir araştırmadır.
             Araştırmanın örneklemi, Ankara merkez Sincan ilçesi Nafiz Körez Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Devlet Hastanesine prenatal kontrol için Kasım 2019- Kasım 2020 tarihlerinde hastaneye başvuran, 20 hafta ve üzeri gebeliği olan, 18 - 45 yaşları arasında olan 360 kadından oluşmaktadır. Verilerin toplanmasında, kadının obstetrik, sosyo-demografik özellikleri, gebelik öyküsüne ilişkin Kişisel Bilgi Formu (KBF), Gebelikte Sağlıklı Yaşam Davranışları Ölçeği (GSYDÖ) ve Prenatal Bağlanma Envanteri (PBE) kullanılmıştır. Çalışma verilerinin analizinde sayı, yüzde, ortalama ve standart sapma, Skewness (-1,35 ile -0,19 arası) ve Kurtosis (-0,75 ile 1,99 arası), iki gruplu değişkenlerde örneklem sayısına göre bağımsız gruplarda t testi ve Mann Whitney U testi (n<30), üç ve daha fazla grubu olan değişkenlerde bağımsız gruplarda tek yönlü varyans analizi (ileri analizi Tukey HSD) kullanılmış, bağımsız değişkenler çoklu regresyon (bacward yöntemi) analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırmaya katılan gebelerin %50,3'ünün 25-41 yaş aralığında olduğu, %49,4'ünün eğitim durumunun lise ve dengi olduğu, %53,9'unun çalışmadığı, %56,4'ünün üçüncü trimesterde olduğu, %72,2'sinin gebeliğinin planlı olduğu, %75,8'inin eşi ile ilişkisini iyi olarak değerlendirdiği, %62,8'inin gelirinin giderine denk olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sürecinde dâhil olan gebelerin PBE puan ortalaması 63,01±12,98, GSYDÖ toplam puan ortalaması 114,76±18,61 olduğu belirlenmiştir. Gebelerin Sağlıklı Yaşam Davranışları Ölçeği toplam puan ve altı alt boyut puanları ile PBE puanları arasında orta düzeyde, pozitif yönde ve istatistiksel olarak çok ileri düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0,001). GSYDÖ toplam ve alt boyut puanları arttıkça PBE puanları da artmaktadır. 
             Çalışma sonucunda gebelikte sağlıklı yaşam davranışları arttıkça prenatal bağlanma düzeyi de artmaktadır. Ebeler, her gebenin farklı bir birey olduğunu unutmadan bakım ihtiyacına yönelik eğitim planlamalı, gebelikte sağlıklı yaşam davranışları ve prenatal bağlanma düzeyleri değerlendirilip bu konularda önerilerde bulunulurken gebenin sosyodemografik, obstetrik, özellikleri göz önünde bulundurulmalı, ayrıca eş ve ailenin gebelik sürecine katılarak bu süreçte gebeyi destekleyerek sürece dâhil olmaları sağlanmalıdır.

Abstract:
This is a descriptive and correlational study to determine the relationship between healthy lifestyle behaviors in pregnancy and prenatal attachment, which is very important in the development of mother-infant health, the realization of healthy attachment, and the pregnancy process.
             The sample of the study consists of 360 women, aged between 18 and 45 years, with a pregnancy of 20 weeks or longer, who presented to the Nafiz Körez Obstetrics and Pediatrics State Hospital in the Sincan district of Ankara between November 2019 and November 2020 for prenatal control. The obstetric, socio-demographic characteristics of the woman, the Personal Information Form (PIF) regarding the pregnancy history, the Healthy Living Behaviors in Pregnancy Scale (HLBPS) and the Prenatal Attachment Inventory (PAI) were used to collect the data. Number, percentage, mean and standard deviation, Skewness (range -1.35 to -0.19), and Kurtosis (range -0.75 to 1.99) were used in the analysis of the data. Independent groups t-test and Mann Whitney U test (n<30) were used according to the sample size in two-group variables. For variables with three or more groups, one-way analysis of variance (forward analysis Tukey HSD) was used in independent groups, and independent variables were evaluated with multiple regression analysis (backward method). It was found that 50.3% of the pregnant women participating in the study were in an age range of 25-41 years, 49.4% had high school or equivalent education level, 53.9% were not working, 56.4% were in the third trimester, 72.2% had planned pregnancies, 75.8% considered their relationship with their spouses as good, and 62.8% had an income equal to their expenses. It was determined that the mean PAI score of the pregnant women included in the research process was 63.01±12.98, and the total mean score of HLBPS was 114.76±18.61. It was determined that there was a moderate, positive and statistically highly significant relationship between HLBPS total score and sub-dimension scores and PAI scores (p<0.001). As HLBPS total and sub-dimension scores increase, PAI scores also increase. 
             It was found that as healthy life behaviors increase during pregnancy, the level of prenatal attachment also increases. Midwives should plan training for care needs, keeping in mind that each pregnant woman is a unique individual. Healthy lifestyle behaviors and prenatal attachment levels during pregnancy should be evaluated and suggestions should be made on these issues. The sociodemographic, obstetrical characteristics of the pregnant should be taken into consideration, and the spouse and family should be involved in the pregnancy process by supporting the pregnant woman in this process.