Sosyal hizmet merkezlerinin verdiği hizmetlerin çocuk hakları ve sosyal hizmet bakış açısından değerlendirilmesi
Assessment of services provided by social work centers in terms of children's rights and social work
Yazar: TURAJ MAMMADOV
Danışman: DOÇ. DR. REYHAN ATASÜ TOPCUOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Sosyal hizmet kurumları = Social service institutions ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyal yaşam merkezleri = Social life centers ; Çocuk Hakları Sözleşmesi = Children Rights Convention ; Çocuk hakları = Children's rights

Özet:
Günümüzde çocuk ve çocuk hakları ister ulusal isterse de uluslararası düzeyde giderek
artan araĢtırma odağı olmuĢtur. Bu çalıĢma çocukların karĢılaĢtıkları sosyal sorunların
çözümünde sosyal hizmet merkezlerince verilen hizmetlerin çocuk hakları ve sosyal
hizmet mesleğinin rolleri çerçevesinde verilmesindeki zorlukların belirlenmesini ve
çözümüne katkı sağlayacağı amaçlanmıĢtır.
Bu araĢtırmada sosyal hizmet merkezleri tarafından verilen hizmetlerin, özellikle çocuk
refahı alanında verilen hizmetlerin, çocuk hakları ve sosyal hizmetin koruyucu, önleyici
ve geliĢtirici rolleri bakımından değerlendirilmesi yapılmaya çalıĢılmıĢtır. Bu nedenle
verilen hizmetlerde çocukların temel hakları olan yaĢama, geliĢme, korunma ve katılım
hakları doğrultusunda araĢtırılmıĢtır. Ayrıca verilen hizmetlerde Çocuk Hakları
SözleĢmesinin iki temel ilkesi olan ayrım gözetmeme ve çocuğun yüksek yararı gibi
kavramlar doğrultusunda ele alınmıĢtır.
Bu araĢtırmada karma araĢtırma yönteminin açımlayıcı desen modeli kullanılmıĢtır. Ġlk
aĢamada Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının bünyesinde bulunan Ankara‟daki
sosyal hizmet merkezlerinde çalıĢan sosyal çalıĢma görevlileri ile nicel çalıĢma
yapılmıĢtır. Bu kapsamda 43 sosyal çalıĢmacı katılımcısı ile anket çalıĢması yapılmıĢtır.
Ġkinci aĢamada Ankara‟da çocuk refahı alanında çalıĢmalar yapan sivil toplum
kuruluĢları ile nitel çalıĢma yapılmıĢtır. Nitel çalıĢmada 9 sivil toplum kuruluĢu
katılımcısı ile görüĢme gerçekleĢtirilmiĢtir. Üçüncü aĢamada elde edilen bulguların
birlikte analizi yapılmıĢtır.
AraĢtırma sonuçlarının Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Hizmet
Anabilim Dalı öğrencileri baĢta olmak üzere bu konuya ilgi duyan herkese yararlı
olacağı umut edilmektedir.

Anahtar Kelimeler: 
Çocuk, Çocukluk, Çocuk Hakları, Çocuk Hakları SözleĢmesi,
Sosyal Hizmet Mesleği.

Abstract:
Children and children's rights have increasingly become a research focus at both
national and international levels. This study aims at identifying challenges in the
provision of services by social work centers to solve social problems faced by children
in the framework of children's rights and professional roles of social work, and
contributing to the solution of such problems.
The study strives to assess services provided by social service centers, particularly
services provided for children's wellbeing, with regard to children's rights and
protective, preventive and improver roles of social work. Hence, the services were
studied in terms of right to life, improvement, protection and participation which are the
fundamental rights of the child. In addition, the services were assessed in line with nondiscrimination
and the best interest of the child, two fundamental principles of the
Convention on the Rights of the Child.
The study applies exploratory design model of mixed research method. In the first part
of the research, quantitative study was conducted with social workers employed in
social work centers in Ankara under the Ministry of Family and Social Policy. In this
context, a survey was conducted with 43 social worker participants. In the second part,
qualitative study was conducted with nongovernmental organizations working in the
field of child well-being in Ankara. Interviews were carried out with 9 non-government
organization participants in the qualitative study. The third part includes the analysis of
all findings obtained in the research.It is expected that the results of the research will
benefit those who are interested in the subject and the students of Social Work Program
of the Graduate School of Social Sciences at Hacettepe University in particular.

Key Words: 
Child, Childhood, Children's Rights, Convention on the Rights of the
Child, Profession of Social Works.