Temporomandibular eklem disfonksiyonu semptomu bulunan bireylerde etiyolojik faktörlerin araştırılması
Investigation of the etiological factors in individuals with temporomandibular joint dysfunction symptoms
Yazar: İREM DEREOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYŞE BURCU ALTAN
Kocaeli Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2018
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Etyoloji = Etiology ; Mandibula = Mandible ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint ; Temporomandibular eklem disfonksiyon sendromu = Temporomandibular joint dysfunction syndrome ; Temporomandibular eklem hastalıkları = Temporomandibular joint disorders

Özet:
Temporomandibular Eklem Disfonksiyonu Semptomu Bulunan Bireylerde Etiyolojik Faktörlerin Araştırılması
Bu çalışmanın amacı, en az bir tane temporomandibular eklem disfonksiyon (TMD) semptomu bulunan diş hekimliği öğrencilerinde TMD semptomlarının birbirleriyle ve etiyolojik faktörlerle ilişkisinin değerlendirilmesidir. Kocaeli Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi öğrencilerinden araştırmamıza katılmaya gönüllü olan öğrenciler klinik muayeneden geçirilerek, ağrı, ses, atrizyon, deviasyon/defleksiyon varlığı veya radyografik değerlendirmede kondil morfolojisinde belirgin değişim (KMD) bulunması semptomlarından en az birine sahip 71 birey seçilmiştir. Bireyler yukarıda belirtilen beş temel semptomu gösterip göstermemelerine göre, semptom-pozitif ve semptom-negatif olmak üzere gruplara ayrılmış, her bir gruptaki semptom-pozitif ve semptom-negatif bireyler, cinsiyet ve diğer TMD semptomlarının varlığı açısından değerlendirilmiştir. Etiyolojik faktörlerin araştırılması amacıyla, overjet ve overbite ölçümleri yapılmış, Angle molar ilişki, prematür kontakt varlığı değerlendirilmiş, sefalometrik analiz yapılıp, psikolojik belirti tarama testi uygulanmış ve MPI ile kondil pozisyonları değerlendirilmiştir. Elde edilen istatistiksel bulgular, TMD semptomlarından özellikle ağrı ve atrizyonun kadınlarda erkeklerden daha fazla ortaya çıktığını göstermiş (p<0,05), en fazla görülen TMD semptomu atrizyon ve kondil morfolojsinde değişim iken, en az görülen semptom ağrı olmuştur. Ağrı semptomuna sahip bireylerde atrizyon semptomundaki artış istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p=0,008). Oklüzal etiyolojik faktörler ve sefalometrik ölçümler açısından tüm semptomların semptom-pozitif ve semptom-negatif grupları arasında fark saptanmamıştır. Prematür kontaktlar, örneklemin %83,10'unda görülmüştür. MPI sapması-pozitif grupta prematür kontakt varlığının artışı istatistiksel olarak anlamlıdır. Buna göre, sentrik sapmanın oluşumunda prematür kontakt varlığının etkili olduğu söylenebilir. Prematür kontaktın özellikle Ağrı-pozitif ve Atrizyon-pozitif gruplarında görülme miktarı istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,05). Psikoloji anket ortalaması Ağrı-pozitif, Atrizyon-pozitif ve Eklem sesi-pozitif gruplarında daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). MPI ölçümlerinde fizyolojik sınırı aşan miktarlarda sapmaya sahip birey sayısının, Ağrı-pozitif ve Atrizyon-pozitif gruplarında istatistiksel olarak anlamlı oranda yüksek olduğu görülmüştür (p<0,05). Rutin klinik muayene esnasında atrizyon ve kondil morfolojisinde değişim varlığı değerlendirilerek TMD'nin, asemptomatik evrede farkedilme ihtimali vardır.
Anahtar sözcükler: Temporomandibular eklem disfonksiyonu, temporomandibular eklem disfonksiyonu etiyolojisi, MPI, mandibular pozisyon indikatörü.

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the association of TMD symptoms with each other and with etiologic factors in dental students with at least one symptom of TMD (temporomandibular joint dysfunction). Kocaeli University Students who were volunteers to participate in the study were selected from 71 patients who had at least one of the symptoms of pain, joint sound, atrizyon, presence of deviation / deflection or presence of significant change in condylar morphology on radiographic evaluation. For this purpose, individuals were divided into groups, symptom-positive and symptom-negative, according to whether they showed the five basic symptoms mentioned above. Symptom-positive and symptom-negative individuals in each symptom group were assessed for the presence of other TMD symptoms and gender. In order to investigate the etiologic factors; Overjet and overbite measured, Angle molar relation and premature contact were assessed, cephalometric measurements were made, psychological symptom screening test was performed, and measurements made with the mandibular position indicator (MPI) were evaluated. Statistical findings showed that TMD symptoms, especially pain and attrition were more prevalent in women than men (p <0,05). The most common symptom of TMD were attrition and change in condylar morphology, and the least common symptom was pain. The increase in symptoms of attrition was statistically significant in individuals with pain symptoms (p=0.008). In terms of occlusal etiologic factors and cephalometric measurements, there was no difference between symptom-positive and symptom-negative groups of all symptoms. Premature contacts were seen in 83.10% of the sample. The increase in the presence of premature contact in the MPI deviation-positive group was statistically significant. According to this, it can be said that the presence of premature contact is effective in the formation of centric deviation. The prevalence of premature contact, especially in Pain and Attrition-positive groups, was found to be statistically significant (p<0,05). The average of psychological questionnaire was found to be higher in Pain, Attrition and Joint voice-positive groups (p<0.05). Regarding MPI measurements, the exceedance of the physiological limit was statistically significant in the Pain and Attrition-positive groups (p <0.05). During routine clinical examination, TMD may be recognized at asymptomatic stage by assessing the presence of attrition and change in condylar morphology.
Keywords: Temporomandibular joint dysfunction syndrome, etiology of temporomandibular joint dysfunction, mandibular position indicator, MPI