Diz osteoartritli hastalarda peroneal sinir stimülasyonunun diz çevresi kas gücü ve diz eklemi propriosepsiyon duyusuna etkisinin izokinetik olarak değerlendirilmesi
Isokinetic evaluation of the effect of peroneal nerve stimulation on knee muscle strength and knee joint proprioception sense in patients with knee osteoarthritis
Yazar: ÖZGÜR YEŞİLÖZ
Danışman: DOÇ. DR. MELİHA KASAPOĞLU AKSOY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Diz = Knee ; Diz eklemi = Knee joint ; Elektrikle uyarma = Electric stimulation ; Osteoartrit = Osteoarthritis ; Osteoartrit-diz = Osteoarthritis-knee ; Propriyosepsiyon = Proprioception ; Uyarım = Stimulation

Özet:
Amaç: Diz osteoartriti (OA) yaşam kalitesini olumsuz etkileyen dejeneratif bir eklem hastalığıdır. Tedavisindeki amaç ağrının azaltılması, fiziksel fonksiyonların ve yaşam kalitesinin iyileştirilmesidir. Çalışmamızda diz osteoartritli hastalara uygulanan nöromusküler elektriksel stimülasyon (NMES) tedavisine ek olarak peroneal sinir stimülasyonu (PSS) uygulanmasının ağrı, yaşam kalitesi, kas gücü ve propriosepsiyon duyusuna etkisini araştırmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza, 40-65 yaş arası Amerikan Romatoloji Derneği (ACR) kriterlerine göre diz OA tanısı almış kliniğimizde takipli 63 hasta alındı. Hastalar iki gruba randomize edildi. Grup I'e kuadriceps ve hamstring kaslarına yönelik izometrik egzersizleri içeren ev egzersiz programı ve kuadriceps kasına NMES tedavisi 2 hafta boyunca haftada 5 gün  toplam 10 seans uygulandı. Grup II'ye grup I'e uygulanan tedavilere ek olarak PSS aynı süre uygulandı. Tüm hastaların yaş, cinsiyet, eşlik eden ek hastalıklar, hastalık süresi, kullandığı ilaçlar kaydedildi. Her iki gruptaki hastalar tedavi öncesi, tedavi sonunda (2. Hafta) ve 6. Haftada  Visual Analog Skala (VAS), izokinetik diz fleksör ve ekstansör kas pik tork ölçümleri, izokinetik cihaz ile propriosepsiyon duyusu, Western Ontorio McMaster Osteoarthritis Index (WOMAC), 100 metre yürüme süresi, yaşam kalitesi anketi Nottingham Sağlık Profili (NSP)  ile değerlendirildi.
Bulgular: 2. Hafta ve 6. Hafta kontrolünde VAS ve 100 metre yürüme süresinde her iki grupta başlangıca göre anlamlı düzelme saptandı. VAS açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlemlenmedi. 100 metre yürüme süresinde 6. Hafta kontrolünde NMES + peroneal sinir stimülasyonu verilen grup lehine anlamlı düzelme bulundu (p<0,05). Propriosepsiyon duyusunda  NMES + peroneal sinir stimülasyonu uygulanan grupta istatistiksel olarak anlamlı düzelme saptandı (p<0,05). Kuadriceps kas gücünde her iki grupta da istatistiksel olarak anlamlı kas gücü artışı tespit edildi (p<0,05), ancak gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Hamstring kas gücünde her iki grupta da istatistiksel olarak anlamlı kas gücü artışı tespit edildi ancak gruplar arasında değerlendirildiğinde NMES + peroneal sinir stimülasyonu uygulanan grup lehine anlamlı fark saptandı (p<0,05). Her iki grupta yaşam kalitesi ölçeklerinde ağrı ve fiziksel aktivite parametrelerinde istatistiksel olarak anlamlı düzelme tespit edildi (p<0,05), ancak gruplar arasında anlamlı fark bulunmadı (p>0,05).
Sonuç: Sonuç olarak çalışmamız NMES tedavisine ek olarak uygulanan peroneal sinir stimülasyonun diz OA hastalarında diz çevresi kas gücü, propriosepsiyon duyusu, ağrı, yaşam kalitesi ve ambulasyon seviyesinde anlamlı düzelme sağladığını göstermiştir. Yaptığımız çalışma diz OA'lı hastalarında uygulanan klasik tedavi yöntemlerine ek olarak peroneal sinir stimülasyonunun da tedavi seçeneklerine eklenmesi konusunda yol gösterici olabilir. 

Anahtar kelimeler: Diz Osteoartriti, Peroneal Sinir Stimülasyonu, Propriosepsiyon

Abstract:
Aim: Knee osteoarthritis (OA) is a degenerative joint disease that negatively affects the quality of life. The aim of its treatment is to reduce pain and to improve physical functions and quality of life. The present study aims to investigate the effect of peroneal nerve stimulation (PNS) in addition to neuromuscular electrical stimulation (NMES) treatment on pain, quality of life, muscle strength, and proprioception of the patients with knee osteoarthritis.
Materials and Methods: A total of 63 patients who were between the ages of 40-65 and diagnosed with knee OA according to the American College of Rheumatology (ACR) criteria were included in the study. The patients were randomly grouped into two groups. Group I, who received a home exercise program including isometric exercises for the quadriceps and hamstring muscles, also received a total of 10 sessions of NMES therapy on the quadriceps muscle for 5 days a week for 2 weeks. In addition to the treatments applied to Group I, PSS was applied to Group II for the same period. The age, gender, comorbidities, duration of illness, and medications used were recorded for all patients. Patients in both groups were evaluated using Visual Analog Scale (VAS), isokinetic knee flexor and extensor muscle peak torque measurements, proprioception sense with an isokinetic device, Western Ontario McMaster Osteoarthritis Index (WOMAC), 100-meter walking time, Nottingham Health Profile (NSP) Quality of Life  Questionnaire before treatment, at the end of the treatment (2nd week) and at the 6th week.

Findings: According to the examinations at the end of the 2nd and 6th week, VAS and 100 meters walking time were significantly improved in both groups compared to the baseline values.  There was no statistically significant difference between the groups in terms of VAS values. A significant improvement was found in the 100-meter walking time at the 6th-week control in favor of the group given NMES + peroneal nerve stimulation therapy (p < 0.05). There was a statistically significant improvement in proprioception sense in the group receiving NMES + peroneal nerve stimulation therapy (p < 0.05). Statistically significant increases in muscle strength of the quadriceps muscles were found in both groups (p <0.05); however, no significant difference was found between groups (p> 0.05). Statistically significant increases in muscle strength of hamstring muscles were found in both groups; however, according to the comparison of the groups, a significant difference was found in favor of the group that received NMES + peroneal nerve stimulation therapy (p <0.05). A statistically significant improvement was found in terms of pain and physical activity parameters in the quality of life scales in both groups (p <0.05); on the other hand, there was no significant difference between the groups (p> 0.05).
Conclusion: To conclude, the present study revealed that peroneal nerve stimulation applied in addition to NMES treatment provided significant improvement in terms of knee muscle strength, proprioception sense, pain, quality of life and ambulation levels when applied to knee OA patients. The present study may be guiding for adding peroneal nerve stimulation therapy to the treatments in addition to the classical treatment methods applied in patients with knee OA.

Keywords: Knee Osteoarthritis, Peroneal Nerve Stimulation, Proprioception