Sporcuların aleksitimi ve sıkıntıya dayanma düzeylerinin incelenmesi
The examining the level of alexithymia and distress tolerance in athletes
Yazar: AHMET BİRGÜN
Danışman: DOÇ. DR. GÖKMEN ÖZEN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Egzersiz = Exercise ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Ruh sağlığı = Mental health ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen

Özet:
Fiziksel aktivite, egzersiz ve spor sağlık yönünden her yaşta insan yaşamını etkiyen faaliyetler olarak karşımıza çıkmaktadır. Özellikle bu faaliyetlere katılımın psikolojik sağlığa olumlu etkileri insan sağlığı açısından ulaşılabilir ve maliyetsiz bir tedavi fırsatı sunmaktadır. Bu bağlamda araştırmada psikolojik rahatsızlıkların temelinde yatan güncel iki kavram olan aleksitimi ve sıkıntıya dayanma konuları ele alınarak sporcu ve sporcu olmayan bireylerin aleksitimi ve sıkıntıya dayanma düzeylerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmanın örneklemini Türkiye'de yaşayan 18-50 yaş (26,25±6,70) grubunda bulunan sporcu ve sporcu olmayan bireyler oluşturmaktadır. Araştırmaya gönüllü 445 (%53,5) sporcu ve 386 (%46,5) sporcu olmayan birey katılmıştır. Araştırmada veri toplamak amacıyla 'Demografik bilgi formu', 'A Aleksitimi-28' ve 'Sıkıntıya Dayanma' ölçekleri kullanılmıştır. Araştırmada sporcu olan bireylerin sporcu olmayan bireylere göre aleksitimi ve sıkıntıya dayanma düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar olduğu tespit edildi (p<0,05). Sporcu bireylerin aleksitimi düzeyleri sporcu olmayan bireylerden daha düşük olduğu, sıkıntıya dayanma kapasitelerinin ise sporcu bireylerde daha yüksek olduğu belirlendi. Araştırmada aleksitimi düzeylerinde cinsiyet ve eğitim durumu değişkenlerinde istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar bulunurken spor yapma düzeyi ve spor branşları arasında anlamlı farklılıkların olmadığı tespit edildi. Sıkıntıya dayanma düzeylerinde ise eğitim düzeyi ve spor branşları değişkenlerinde istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar tespit edilirken, cinsiyet, spor yapma düzeyi değişkenlerinde anlamlı farklılıkların olmadığı belirlendi. Yaş ile Aleksitimi arasında negatif yönlü, yaş ile sıkıntıya dayanma kapasitesi arasında pozitif yönlü ilişki,  sıkıntıya dayanma ve aleksitimi arasında ise negatif yönlü bir ilişki olduğu tespit edildi. Bu araştırmanın örnekleminden elde edilen bulgulara göre spor yapan bireylerin birçok psikolojik rahatsızlıkta olduğu gibi aleksitimi ve sıkıntıya dayanmada da psikolojik sağlık açısından daha olumlu değerlere sahip olduğu tespit edildi.

Abstract:
Physical activity, exercise and sports are activities that affect human life at all ages in terms of health. Particularly, the positive effects of participation in these activities on psychological health provide an accessible and cost-free treatment opportunity in terms of human health. In this context, the aim of the study is to examine the levels of alexithymia and distress tolerance of athletes and non-athletes by addressing the two current concepts underlying psychological disorders, alexithymia and resilience to distress tolerance. The sample of the study consists of athletes and non-athletes in the 18-50 age group (26.25±6.70) living in Turkey. 445 (53.5%) athletes and 386 (46.5%) non-athletes participated in the study voluntarily. In order to collect data in the study, 'Demographic information form', 'A Alexithymia-28' and 'Distress Tolerance' were used for scales. In the study, it was determined that there were statistically significant differences in the levels of alexithymia and endurance to distress tolerance of the athletes compared to the non-athletes (p<0.05). It was determined that the alexithymia levels of the athletes were lower than the non-athletes, and the capacity to withstand adversity was higher in the athletes. In the study, while there were statistically significant differences in alexithymia levels in the variables of gender and educational status, it was determined that there was no significant difference between the level of doing sports and sports branches. On the other hand, statistically significant differences were found in the levels of endurance to distress tolerance in the variables of education level and sports branches, while there were no significant differences in the variables of gender and level of doing sports. It was determined that there was a negative relationship between age and Alexithymia, a positive relationship between age and the capacity to withstand distress, and a negative relationship between distress tolerance and alexithymia. According to the findings obtained from the sample of this study, it was determined that individuals who exercise or work out have more positive values in terms of psychological health in enduring alexithymia and distress tolerance, as in many psychological disorders.