Anadolu mandası malaklarında kolostrum ve kan serumundaki immunglobulin G, A, M (IgG, IgA, IgM), insülin benzeri büyüme faktörü-1 (IGF-1) ve laktoferrin düzeylerinin büyüme özellikleri ve yaşama gücü üzerine etkileri
Effects of immunoglobulin G, A, M (IgG, IgA, IgM), insulin-like growth factor-1 (IGF-1) and lactoferrin levels in colostrum and blood serum on growth properties and viability of Anatolian buffalo calves
Yazar: İBRAHİM CİHANGİR OKUYUCU
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN ERDEM
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Büyükbaş hayvanlar = Livestocks ; Gebelik-hayvanda = Pregnancy-animal ; Yabani hayvanlar = Wild animals ; Çiftlik hayvanları = Farm animals

Özet:
Malakların doğumdan sonraki erken dönemde yeterli pasif bağışıklık kazanması,
yüksek yaşama gücü ve optimum düzeyde büyüme performansı kolostrumla aldığı
immunglobülinler (Ig'ler) ve diğer biyoaktif bileşenlerin düzeyine bağlıdır. Bu
çalışmanın amacı, malaklara içirilen ilk sağım kolostrumundaki Ig'ler, IGF-1 ve
laktoferrrin düzeylerinin yanı sıra, serum Ig'leri, IGF-1 ve laktoferrin düzeylerinin
büyüme performansı ve yaşama gücü üzerindeki etkilerini belirlemektir. Ayrıca, ilk
sağım kolostrumundaki ve malakların serumlarındaki bu biyoaktif bileşenlerin
düzeyleri üzerinde etkili olabilecek çevresel faktörlerin etkisi araştırılmıştır.
Araştırma, Samsun ili Bafra ilçesindeki beş özel işletmede gerçekleştirilmiştir.
Çalışmanın materyalini 86 baş Anadolu mandası ve onlardan doğan malaklar
oluşturmuştur. Kuru dönemdeki vücut kondisyon puanları (VKP) '1' (çok zayıf) ve
'5' (çok yağlı) arasında değerlendirilmiştir. Kolostrum örneklerinde kuru madde
(KM), yağ, yağsız kuru madde (YKM), protein ve laktoz düzeyleri belirlenmiştir.
Bununla birlikte, ilk sağım kolostrumu, malakların doğumdan sonra 24-48. saatler
arasında ve 28. günde malaklardan alınan kan örnekleri özel bir laboratuvarda
gönderilerek IgG, IgM, IgA, IGF-1 ve laktoferrin düzeyleri ELİSA yöntemi ile
belirlenmiştir. Büyüme özelliklerinin belirlenmesi için 0-6 aylık yaş dönemindeki
canlı ağırlık (CA) ve vücut ölçüleri alınmıştır. Kuru dönem VKP değeri yüksek olan
mandaların kolostrumundaki KM, yağ ve IgG düzeyi daha yüksek bulunmuştur.
Yüksek IgG ve IGF-1 düzeyi içeren kolostrumla beslenen malakların 0-30 günlük yaş
dönemindeki günlük canlı ağırlık artışının (GCAA) daha yüksek olduğu belirlenmiştir.
Doğumdan sonraki 24-48. saatler arasındaki serum IgG düzeyi yüksek olan malakların
farklı yaş dönemlerindeki GCAA değeri daha yüksek bulunmuştur. Malakların 0-30
ve 31-60 günlük yaş dönemlerinde en sık rastlanılan hastalığın ishal olduğu tespit
edilmiştir. Ancak, malakların 24-48. saatler arasındaki serum IgG, IgA ve IgM
düzeyleri yüksek olanların 0-6 aylık yaş dönemindeki yaşama gücünün daha yüksek
olduğu belirlenmiştir. Doğumdan sonraki 24-48. saatler arasındaki düşük serum IgG
düzeyine sahip olan malaklara göre yüksek serum IgG düzeyine sahip olanlarda ishal
gözlenmemiştir. Ayrıca, Anadolu mandası malaklarının yaşama gücünün yüksek
olduğu ve malak ölümlerinin asgari düzeyde (%5.91) olduğu belirlenmiştir. Sonuç
olarak, iyi kaliteli kolostrumla beslenen ve yüksek serum IgG düzeyine sahip
malakların büyüme performansını ve yaşama gücünün daha yüksek olduğu sonucuna
varılmıştır.

Abstract:
Sufficient passive immunity, high viability and optimum growth performance of
buffalo calves in the early postpartum period depend on the level of immunoglobulins
(Ig's) and other bioactive components receive with colostrum. The aim of this study
was to determine the effects of Ig's, IGF-1 and lactoferrin levels in the first milking
colostrum fed to buffalo calves as well as serum Ig's, IGF-1 and lactoferrin levels on
growth performance and vitality. In addition, the effect of environmental factors on
the levels of these bioactive components in the first milking colostrum and in the serum
of thebuffalo calves was also investigated. The research was carried out in five private
farms in Bafra district of Samsun province. The Anatolian buffaloes (86 cows) and
calves were used in the study. The body condition scores (BCS) in the dry period were
evaluated between '1' (very thin) and '5' (very fat). The dry matter (DM), fat, solid non
fat (SNF), protein and lactose levels were determined. In addition, blood samples taken
from the first milking colostrum, 24-48 h and 28 d after birth, were sent to a private
laboratory and IgG, IgM, IgA, IGF-1 and lactoferrin levels were determined by
ELISA. To determine the growth characteristics, body weight (BW) and body
measurements at the age of 0-6 months were taken. In the dry period, DM, fat and IgG
levels in the colostrum of buffaloes with high BCS were found to be higher. It was
determined that buffalo calves fed with colostrum containing high IgG and IGF-1
levels had higher daily live weight gain (DLWG) at the age of 0-30 d. The bufallo
calves with high serum IgG levels within 24-48 h after birth had higher DLWG values
in different age periods. The diarrhea was found to be the most common disease in the
0-30 d and 31-60 d age periods of calves. However, it was determined that buffalo
calves with high serum IgG, IgA, and IgM levels in 24-48 h had higher survivability
at the age of 0-6 mo. The diarrhea was not observed in buffalo calves with high serum
IgG levels within 24-48 h after birth. In addition, it was determined that Anatolian
buffalo calves had a high survivability and their deaths were at a minimum level
(%5.91). As a result, it was concluded that buffalo calves fed with good quality
colostrum and having high serum IgG had higher growth performance and viability.