Oküler tutulumu olan ve oküler tutulumu olmayan Behçet hastalarının arka segment vasküler yapılarının değerlendirilmesi
Evaluation of the posterior segment vascular structures of Behcet's patients with and without ocular involvement
Yazar: FERHAT ÖNDER
Danışman: DOÇ. DR. ŞEMSETTİN BİLAK
Adıyaman Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Sosyal Yapı ve Sosyal Çalışma Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Arka kamara = Posterior chamber ; Behçet sendromu = Behcet syndrome ; Fundus oculi = Fundus oculi ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Kan damarları = Blood vessels ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
Amaç: Göz tutulumu olup remisyon döneminde olan Behçet hastaları, göz tutulumu olmayan Behçet hastaları ve kontrol grubundan oluşan 3 grupta; renkli dijital fundus fotoğraflarından IVAN yazılımı yardımı ile elde edilen retina damar çapı ölçümlerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Ayrıca tüm hasta grupları ve kontrol gurubunda maküla, koroid ve diğer retina katmanlarının kalınlıklarındaki farklılıkların SD-OKT (Spektral Domain Optik Koherens Tomografi), EDI-OKT (Enhanced depth imaging-OKT) ve optik koherens tomografi segmentasyon analizi yapılarak incelenmesi amaçlanmıştır. 
Gereç Ve Yöntem: Adıyaman Üniversitesi Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı Göz Hastalıkları kliniğine başvuran Behçet hastalığına bağlı göz tutulumu nedeniyle takip edilen ve aktif üveiti olmayan 44 hastanın 44 gözü, Behçet Hastalığı tanısı olup göz tutulumu olmayan 40 hastanın 40 gözü ve kliniğimizde muayene olup ve tetkikleri yapılan normal göz hastalıkları muayene sonucuna varılan 60 sağlıklı gönüllünün 60 gözü çalışmaya dahil edildi. Tüm hastaların detaylı oftalmolojik muayenelerinin ardından OKT ile retina tabakaları ve santral maküla kalınlığı (SMK) değerlendirildi. Tüm hastaların renkli fundus görüntüleri fundus kamera sistemi ile alındı. İstatiksel analizde SPSS V23 programı kullanıldı. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak alındı.
Bulgular: Oküler Behçet grubunda retina sinir lifi tabakası (RSLT), gangliyon hücre tabakası (GHT), iç pleksiform tabaka (IPT), iç nükleer tabaka (INT), fotoreseptör tabakası (FRT) kalınlıkları kontrol grubuna göre anlamlı olarak incelmiş bulundu. Dış pleksiform tabaka (DPT), dış nükleer tabaka (DNT), retina pigment epitel (RPE) kalınlıkları açısından gruplar arasında anlamlı fark yoktu. Oküler Behçet grubu ile kontrol grubu arasında SMK açısından anlamlı fark mevcuttu. SMK oküler Behçet grubunda kontrol grubuna kıyasla anlamlı ölçüde incelmişti. Gruplar arasında koroid kalınlıkları karşılaştırıldığında subfoveal koroid kalınlığı, foveanın 1500 µm nazalinden ölçülen koroid kalınlığı ve foveanın 1500 µm temporalinden ölçülen koroid kalınlığı ölçümlerinde anlamlı fark bulunamadı. Gruplar arasında yapılan retina damar çaplarının analiz sonucunda Santral retinal arter eşdeğeri (SRAE) oküler Behçet grubunda en düşük, kontrol grubunda ise en yüksek olarak bulundu. Santral retinal ven eşdeğeri (SRVE) ise oküler Behçet grubunda en yüksek, kontrol grubunda ise en düşük olarak bulundu. 

Sonuç: OKT ile retinanın katmanlarının tek tek ölçülebilmesi, Behçet hastalarında klinik olarak oküler tutulum olmasa dahi, nörodejenerasyonu ve subklinik inflamatuar aktiviteyi takip etmemizi sağlayabilir. Retina fotoğraflaması retina damarlarının daha objektif bir şekilde belgelenmesine olanak sağlar. Bu nedenle Behçet hastalığı gibi kronik inflamatuar bir hastalıkta oküler enflamasyon ve vaskulitin takibinde, oküler tutulumun erken tanısında ve tedaviye yanıtın değerlendirilmesinde dijital fundus fotoğraflaması ile yapılacak analizlerin önemli bir yere sahip olma potansiyeli olduğunu düşünmekteyiz. Elde ettiğimiz verilerin doğruluğunun ve genel geçerliliğinin değerlendirilmesi için çok daha geniş hasta serilerinde tekrarlanması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Behçet Hastalığı, Optik Koherens Tomografi, Dijital Fundus Fotoğrafı

Abstract:
Purpose: It is aimed to analyze the retinal vessel diameter measurements obtained from color digital fundus photographs with the help of IVAN software between 3 groups as follows: Behcet's patients with ocular involvement of which are in remission, Behcet's patients without ocular involvement, control group. In addition, it is aimed to examine the differences in the thickness of the macula, choroid and other retinal layers in all patient groups and control groups by performing SD-OCT (Spectral Domain Optical Coherence Tomography), EDI-OCT (Enhanced depth imaging-OCT) OCT segmentation analysis.
Materials and methods: Forty-four eyes of 44 patients with Behcet's disease with ocular involvement without active uveitis, 40 eyes of the 40 patients with Behcet's disease without ocular involvement and 60 eyes of 60 healthy volunteers whose examination revealed with normal ophthalmological examination, whom applied to Adiyaman University Faculty of Medicine, Department of Ophthalmology, between 17 February 2021 and 15 September 2021 were included in the study. After detailed ophthalmological examinations of all patients, retinal layers and central macular thickness (CMT) were evaluated with OCT. Color fundus images of all patients were taken with a fundus camera system. SPSS V23 program was used in statistical analysis. Significance level was taken as p<0.05.
Results: Retinal nerve fiber layer (RNFL), ganglion cell layer (GCL), inner plexiform layer (IPL), inner nuclear layer (INL), photoreceptor layer (PRL) thicknesses were found to be significantly thinner in the ocular Behcet group compared to the control group. There was no significant difference between the groups in terms of outer plexiform layer (OPL), outer nuclear layer (ONL), retinal pigment epithelium (RPE) thicknesses. There was a significant difference between the Ocular Behcet group and the control group in terms of CMT. CMT was significantly thinner in the ocular Behcet group compared to the control group. When the choroidal thicknesses were compared between the groups, no significant difference was found in the sub foveal choroidal thickness, the choroidal thickness measured from 1500 µm nasal of the fovea, and the choroidal thickness measured from 1500 µm temporally of the fovea.
As a result of the analysis of retinal vessel diameters between the groups, Central retinal artery equivalent (CRAE) was found to be the lowest in the ocular Behcet group and the highest in the control group. Central retinal vein equivalent (CRVE) was found to be highest in the ocular Behcet group and lowest in the control group. A significant difference was found between the Ocular Behcet group and the non-ocular Behcet group, between the ocular Behcet group and the control group, and between the non-ocular Behcet group and the control group in all posthoc analyzes in terms of CRAE and CRVE.

Conclusion: Measuring individual layers of the retina with OCT can enable us to follow neurodegeneration and subclinical inflammatory activity in Behçet's patients, even if there is no clinical ocular involvement. Retinal photography allows for more objective documentation of retinal vessels. For this reason, we thought that analyzes with digital fundus photography have the potential to have an important place in the follow-up of ocular inflammation and vasculitis in a chronic inflammatory disease such as Behçet's disease, in the early diagnosis of ocular involvement and in the evaluation of response to treatment. In order to evaluate the accuracy and general validity of the data we obtained; it should be repeated in much larger patient series.

Keywords: Behçet's Disease, Optical Coherence Tomography, Digital Fundus Photography