Trabzon İli kalkınma bölgesindeki bireylerin görsel beden kitle indeksi temelli vücut boyut kılavuzu ile beden algılarının değerlendirilmesi
Evaluation of body perceptions of individuals in Trabzon province kalkinma region by using bmi-based body size guides
Yazar: SENCER KAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ATEŞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Beden algısı = Body image ; Beden imajı = Body image ; Kalkınmada öncelikli yöreler = Prioritised areas on development ; Obezite = Obesity ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Trabzon = Trabzon ; Vücut ağırlığı = Body weight ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Amaç: Obezite yaygın bir sağlık sorunudur. Fazla kilolu ve obez bireyler kendilerini olduklarından daha hafif olarak algılamaktadırlar. Çalışmamızda kişilerin kendi beden algılarının tespiti ve beden kitle indeksleri, sosyodemografik özellikleri ile arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç Yöntem: Çalışmamızı Temmuz 2018 ile Aralık 2018 tarihleri arasında Trabzon ili Kalkınma bölgesindeki üç aile sağlığı merkezinde gerçekleştirdik. Çalışmaya 18 yaş ve üzeri gönüllü 283 kişiyi dâhil ettik. Katılımcılara demografik bilgiler anketini, Beden Kitle İndeksi Temelli Vücut Boyut Kılavuzunu (VBK) ve Beden Ağırlığına Yönelik Tutum ve Davranış Anketini (BADA) yüz yüze görüşme yöntemi ile uyguladık. Katılımcıların beden ağırlıklarını doğru algılama, olduğundan hafif ya da olduğundan ağır algılama durumlarını ve sosyodemografik özelliklerle ilişkisini değerlendirdik.
Bulgular: Katılımcıların % 3,9' u (11) zayıf, %30,4' ü (86) normal, %37,8' i (107) fazla kilolu, %19,8' i (56) hafif obez, %6,7' si (19) orta derecede obez ve %1,4' ü (4) morbid obezdi. Kadınların %2,6' sının (4), erkeklerin %25,8' inin (33) ideal beden tercihi VBK' daki fazla kilolu olan beden imajıydı (p<0,001). Kendi bedenini fazla kilolu algılayanların %39,6' sı (19), hafif obez algılayanların %23,9' u (16) ve orta derecede obez olarak algılayanların %12,0' si (3) vücut ağırlığının sağlıklı olduğunu düşünmekteydi (p<0,001). Fazla kiloluların %30,8' i (33), hafif obezlerin %41,1' i (23) ve orta derecede obezlerin %31,6' sı (6) doğru beden ağırlığı algısına sahipken, kendilerini daha hafif algılama oranları sırasıyla %36,4 (39), %30,4 (17) ve %47,4 (9) idi. Bu sınıflar BKİ normal olanlarla kıyaslandığında aralarında istatistiksel anlamlı farklılık vardı (sırasıyla p<0,001, p<0,001 ve p<0,001).
Sonuç: Çalışmamızda fazla kilolu olan her üç bireyden sadece birinin beden ağırlığını doğru olarak tanımladığını bulduk. Kişilerin sağlıklı beden imajı ve kendi beden ağırlıklarını doğru tanımlayabilmeleri konularında eğitimlere ihtiyaç vardır. Her bireye doğru beden ağırlığı algısının kazandırılması obezite ile mücadelede önemlidir.
Anahtar Kelimeler: beden ağırlığı algısı, obezite, vücut boyut kılavuzu

Abstract:
Introduction: Obesity is a common health issue. Overweight and obese individuals perceive their body weight as lower than accurate. In our study, it is aimed to determine person's own body perception and to observe association between this perception and body mass index (BMI) and socio-demographic characteristics.
Material method: We performed our study between July 2018 and December 2018 in three family health centers in Kalkınma region in Trabzon. We accepted 283 volunteers aged 18 and over. We performed demographic information questionnaire, Body Mass Index Based Body Size Guide (BSG) and Attitude and Behavior Questionnaire About Body Weight to participants through face to face interview. We evaluated the status of participants body weight perceptions that is correct, lower than normal or over than normal. We analyzed the relationship between participants' perception status and sociodemographic characteristics.
Findings: From all participants, 2.9% (11) were underweight, 30.4% (86) were normal, 37.8% (107) were overweight, 19.8% (56) were class I obese, 6.7% (19) were class II obese and 1.4% (4) were class III obese. 2.6% (4) of women and 25.8% (33) of men pointed to overweight body image from BSG as an ideal body shape (p<0.001). 39.6% (19) of those who perceived themselves overweight, 23.9% (16) of those who perceived themselves class I obese and 12.0% (3) of those who perceived themselves class II obese were considering that their body weight was healthy (p<0.001). While the rate of accurate body weight perception were 30.8% (33) in overweight group, 41.1% (23) in class I obesity group and 31.6% (6) in class II obesity group, the percent of participants who underestimate their body weight were 36.4% (39), 30.4% (17) and 47.4% (9) respectively. There were statistically significant difference between these groups and normal BMI group (respectively p<0.001, p<0.001 and p<0.001).
Conclusion: In our study, we found that only one of three individuals who were overweight defined their body perception correctly. Individuals should be trained to be able to correctly identify their body image and healthy body image. It is necessary to gain accurate body weight perception for preventing and treating obesity. 
Keywords: body weight perception, obesity, body size guide