İlkokul öğretmen ve öğrencilerinin proje tabanlı öğrenmeye ilişkin sorunlarını çözmede eylem araştırması: 4. sınıf Türkçe dersi kapsamında bir çalışma
Action research in to resolving the project based learning related problems of elementary school students and teachers: A study within the Turkish lessons of the 4th grade
Yazar: EYLEM YALÇIN İNCİK
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLER ÇAKIR
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eylem araştırması = Action research ; Eğitim sorunları = Education problems ; Proje temelli öğrenme yöntemi = Project based learning method ; Türkçe = Turkish ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Öğrenme = Learning ; Öğrenme süreci = Learning process ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlkokul öğretmenleri = Primary school teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı; Türkçe dersinde proje tabanlı öğrenmeyi gerçekleştirmek üzere işe koşulan eylem araştırmasının; öğretmenin proje tabanlı öğretime yönelik deneyimlerini, öğrencilerin; proje tabanlı öğrenmeye yönelik görüşlerine ve tutumlarını, Türkçe dersinde gerçekleşen etkinlikler ve bu etkinlikler sonucu ortaya çıkan öğrenme ürünlerini nasıl değiştirdiğini ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda araştırma, eylem araştırması biçiminde desenlenmiştir. Araştırmanın katılımcılarını 2013-2014 eğitim öğretim yılında Mersin İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı bir ilkokulun 4. sınıfında görev yapmakta olan sınıf öğretmeni ve bu sınıfta öğrenim görmekte olan 43 öğrenci ile bu öğrenciler arasından belirlenen 9 odak öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; kişisel bilgiler formu, araştırmacı-öğretmen ve öğrenci günlükleri, öğrenci gözlem formu, Proje Tabanlı Öğrenmeye Yönelik Tutum Ölçeği, yarı yapılandırılmış görüşmeler, fotoğraflar, video kayıtları ve öğrenci ürünleri kullanılmıştır. Araştırmada nitel ve nicel verilerin analizi; verilerin toplanma sürecindeki analizler ve veriler toplandıktan sonra yapılan analizler olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Nitel veriler içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Proje Tabanlı Öğrenmeye Yönelik Tutum Ölçeği'nden elde edilen verilerin analizinde ise t-testi kullanılmıştır.
Araştırmadan elde edilen bulgular, eylem araştırması yöntemini uygulaması sonucunda öğretmenin kendi öğretim uygulamalarındaki sorunlara ve uygulamalarının niteliğine yönelik yansıtıcı bir yaklaşım sergileyebildiğini ortaya koymuştur. Dolayısıyla, öğretmenin uygulama öncesi ve uygulama sürecindeki öğrenme yaşantılarını eleştirel bir yaklaşımla değerlendirebildiği gözlemlenmiştir. Nicel ve nitel verilerden elde edilen bulgular öğrencilerin proje tabanlı öğrenme yaklaşımına yönelik tutumlarında ve görüşlerinde olumlu yönde değişimler meydana geldiğini göstermiştir. Öğrenciler proje tabanlı öğrenmeyi, derse karşı merak ve ilgilerini artıran, öğrenme-öğretme sürecinde aktif rol üstlenebildikleri ve yaparak yaşayarak öğrenme gerçekleştirebildikleri bir yaklaşım olarak tanımlamışlardır. Elde edilen bir diğer bulgu ise öğrencilerin bu yaklaşımla öğrenme-öğretme sürecinde araştırmacı, yaratıcı ve sorgulayıcı bir rol edindiklerini hissetmeleri, iletişim kurma, iş birlikli çalışma, problem çözme becerileri, özgüven duyguları ve sorumluluk alma davranışlarında gelişim olduğunu düşünmeleridir. Proje tabanlı öğrenme uygulamaları ile öğrencilerin öğrenme-öğretme süreçlerine aktif katılım sergileyebildikleri, ilgileri ve tercihleri doğrultusunda öğrenme ürünlerini kendilerinin belirlediği öğrenme etkinlikleri gerçekleştirilmiştir. Bunun bir sonucu olarak öğrencilerin Türkçe dersine ve gerçekleştirilen öğrenme ürünlerine yönelik görüşlerinde olumlu değişimler meydana geldiği ortaya konmuştur. Öğrenciler Türkçe dersini; eğlenceli, zevkli, günlük hayatta özellikle iletişim kurma becerileri üstünde etkili ve diğer derslere de katkısı olan bir ders olarak tanımlamışlardır. Elde edilen bir diğer bulgu ise sınıfın tamamının dinleme becerisinde meydana gelen gelişimin iletişim kurma becerisine olumlu biçimde yansımasıdır.


Anahtar Kelimeler: Proje Tabanlı Öğrenme, Türkçe Öğretimi, Eylem Araştırması,

Abstract:
The objective of this research is to demonstrate how the action research to achieve project-based learning in Turkish lessons changes the teacher's experiences towards project based learning; the students' opinions and attitudes towards project based learning, the activities conducted in Turkish lessons and how these activities change the resulting learning products. For this purpose, research has been designed in the form of action research. Participants of the study consist of a class teacher who is working in the 4th grade of a primary school in the Mersin Provincial National Education Directorate during the 2013-2014 academic year and 43 students who are studying in this class and 9 focus students who are selected among these students. A personal information form, researcher-teacher and student logs, a student observation form, Attitude Scale towards Project-based Learning, semi-structured interviews, photographs, video recordings and student products were used as a data collection tool in the research. Analysis of qualitative and quantitative data in research was conducted in two stages; the analysis of during the data collection process and the analysis after the data collection. The qualitative data were analyzed by content analysis method.
Findings from the research show that as a result of applying the method of action research, the teacher can demonstrate a reflective approach to the problems in their teaching practices and qualities of their actions. Therefore, it was observed that the teacher could evaluate the learning experiences before and during the application process with a critical approach. 
Findings from the quantitative and qualitative data have shown that positive changes in students' attitudes and opinions towards the project-based learning approach have occurred. Students have defined project-based learning as an approach that can increase their curiosity and attention to the lesson, take an active role in the learning-teaching process, and can learn by doing and experiencing. Another finding is that students feel that they have a researching, creative and inquisitive role in the learning-teaching process, and they think their communication, co-operation, problem solving skills, self-confidence and responsibility-taking behavior is developing. With project-based learning applications, learning activities that enable students to demonstrate their active involvement in learning-teaching processes and their learning products in accordance with their interests and preferences have been carried out. As a result of this, it has been shown that positive changes occur in the opinions of the students about the Turkish lesson and the learning products conducteed. Students define Turkish lessons as a fun, enjoyable,useful especially in everyday life communication skills and as a lesson that contributes to other lessons. Another finding is that the entire development of the class reflects positively on the ability to communicate.


Key Words: Project-Based Learning, Teaching Turkish, Action Research,