Özel öğretim kurumlarının ruhsatlandırılması ve denetlenmesi
Licensing and controlli̇ng of private education institutions
Yazar: ERGÜN DİLAVEROĞLU
Danışman: PROF. DR. HALİT EYÜP ÖZDEMİR
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Denetim = Control ; Kamu hukuku = Public law ; Ruhsat = Licence ; Çalışma ruhsatı = Licence for openning ; Özel eğitim kurumları = Special education institutions ; Özel okullar = Special schools ; Özel öğretim = Private education ; İdare hukuku = Administrative law

Özet:
Eğitim ve öğretim, Anayasal düzeyde güvence altına alınmış temel hak ve
ödevlerinden biridir. 1982 Anayasası bu hakkın Atatürk ilke ve inkılapları
doğrultusunda, çağdaş bilim ve eğitim esaslarına göre devletin gözetim ve denetiminde
yapılması gerektiğini ifade etmektedir. Aynı zamanda ilgili hüküm ile özel ilk ve orta
dereceli okulların bağlı olduğu esasların devlet okulları ile erişilmek istenilen seviyeye
uygun olarak kanunla düzenlenmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır. Buna göre özel
öğretim kurumlarının bağlı olduğu esaslar da devlet tarafından idare edilen okullarla
erişilmek istenilen seviyeye uygun olarak kanunla düzenlenmesi gereken konular
arasında yer almaktadır. Bu kapsamda ilgili düzenlemelere aykırı eğitim ve öğretim
kurumları açılamayacak ve bu hizmetler devletin gözetimi ve denetimi altında
yürütülecektir. Ayrıca özel öğretim kurumlarının ülke eğitim ve öğretim sistemi
içerisindeki yerinin sayıca artması devletin bu alandaki düzenleme ve denetleme
sorumluluğunu da artırmaktadır. Bu sorumluluk kapsamında özel hukuk kişilerinin
eğitim ve öğretim hizmeti sunabilmeleri 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu
ile ruhsata tabi kılınmıştır. Bu çerçevede tezin amacı özel öğretim kurumlarının
ruhsatlandırılma sürecinin usül ve esaslarının ilgili mevzuat çerçevesinde
değerlendirilmesi ve denetleme sürecinin nasıl gerçekleştirileceğinin tespit
edilmesidir. Bu kapsamda tezin ilk bölümünde özel öğretim kurumlarından
bahsedilmiş ve ilgili kurumların ruhsatlandırılmaları müspet hukuk çerçevesinde ele
alınmaya çalışılmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde ise denetim kavramı ele alınarak
özel öğretim kurumlarında gerçekleştirilecek denetimin aşamaları ve denetim
sonucunda kurumlara uygulanacak idari yaptırımlar ilgili mevzuat çerçevesinde
irdelenmiştir. Sonuç kısmında ise çalışmada ele alınan mevzuat ve yargı kararları
çerçevesinde genel değerlendirmelerde bulunulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Education and training is one of the fundamental rights and duties guaranteed at the
Constitutional level. The 1982 Constitution states that this right should be exercised in
line with Atatürk's principles and reforms, according to the principles of modern
science and education, and under the supervision and control of the state. At the same
time, with the relevant provision, it is stipulated that the principles to which private
primary and secondary schools are bound should be regulated by law in accordance
with the level desired to be achieved with public schools. Accordingly, the principles
to which private education institutions are adhered are among the subjects that should
be regulated by law in accordance with the level desired to be achieved with state-run
schools. In this context, education and training institutions contrary to the relevant
regulations will not be opened and these services will be carried out under the
supervision and control of the state. In addition, the increase in the number of private
education institutions in the country's education and training system increases the
responsibility of the state to regulate and supervise in this field.Within the scope of
this responsibility, the ability of private legal persons to provide education and training
services is subject to a license with the Law on Private Education Institutions
numbered 5580. In this context, the aim of the thesis is to evaluate the procedures and
principles of the licensing process of private education institutions within the
framework of the relevant legislation and to determine how the inspection process will
be carried out. In this context, in the first part of the thesis, private education
institutions were mentioned and the licensing of the relevant institutions was tried to
be discussed within the framework of positive law. In the second part of the study, the
concept of supervision is discussed and the stages of supervision to be carried out in
private education institutions and the administrative sanctions to be applied to the
institutions as a result of the inspection are examined within the framework of the
relevant legislation. In the conclusion part, it has been tried to make general
evaluations within the framework of the legislation and judicial decisions discussed in
the study.