COVID-19 pandemisinin özel gereksinimli çocuk sahibi aileler üzerindeki etkileri: İstanbul/Küçükçekmece Belediyesi Engelliler Rehabilitasyon Merkezi örneği
Effects of COVID-19 pandemic on families with children with special needs: İstanbul/Küçükçekmece Municipality Disabled Rehabilitation Center example
Yazar: ELİF AYDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MAZHAR İSLAM RAHMAN
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Sosyal Hizmet = Social Work ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Aile = Family ; Aile hayatı = Family life ; Aile içi ilişkiler = Family relations ; Belediyeler = Municipalities ; COVID 19 = COVID 19 ; Pandemiler = Pandemics ; Rehabilitasyon merkezleri = Rehabilitation centers ; Özel gereksinimli çocuklar = Children with special needs ; İstanbul-Küçükçekmece = İstanbul-Küçükçekmece

Özet:
Dünya genelinde küresellik arz eden Covid-19 Salgını, toplumları birçok açıdan zorlukla karşı karşıya getirerek değişim ve dönüşüm sürecine girmelerine neden olmaktadır. Bu süreçte kuşkusuz bütün bireyler çeşitli zorluklarla karşılaşmışlardır lakin bu zorluklardan en çok etkilenen toplumsal sınıf özel gereksinimli çocuk ve aileleri olmaktadır. Araştırmada özel gereksinimli çocuk ve ailelerinin pandemi sürecinde eğitim, sağlık, ekonomi ve sosyal alanlarda yaşadığı zorluklara yer verilerek, bu zorlukları çeşitli kurumlar tarafından sağlanan hangi olanak ve hizmetlerle nasıl giderdiklerine ya da gideremediklerine dair bulgulara erişilerek, çeşitli öneriler sunmak amaçlanmaktadır.
Araştırmanın çalışma alanı, Küçükçekmece Belediyesi Engelliler Rehabilitasyon Merkezi olarak seçilmiştir. Araştırmada amaca yönelik örneklem yöntemi kullanılmıştır. Örnek 15 özel gereksinimli çocuk sahibi aile bireyi ile yapılandırılmamış açık uçlu soru formu üzerinden derinlemesine mülakat yapılmıştır. Yapılan görüşmeler sonucunda elde edilen veriler tema ve alt tema oluşturularak yorumlayıcı yöntemle analiz edilmiştir.
Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, pandemi sürecinde özel çocuk ve ailelerinin en çok eğitim alanında zorlandıkları görülmüştür. Bu durumun en önemli sebebi ise özel çocukların eğitimde dijital dönüşüme ayak uyduramayarak, online derslere katılım gösterememeleridir. Sağlık açısından katılımcıların büyük bir kısmı sorun yaşamadığını belirtmiş olsa da bazı katılımcılar özellikle tam kapanma sürecinde çocuklarının hareketsiz kalmalarından dolayı bazı fiziksel rahatsızlıklar yaşadığını belirtmiştir.
Katılımcıların çoğunluğu özellikle tam kapanma sürecinde özel çocukların sosyalleşme ve kaynaşma eğilimlerinin artış gösterdiğini belirterek, bunun en önemli sebebinin de bu süreçte aile bireylerinin tamamının evde bulunmalarıyla birlikte aile içi etkileşimin artış göstermesinden kaynaklı olduğu belirtilmektedir.

Abstract:
The Covid-19 pandemic, which is global in the world, causes societies to enter the process of change and transformation by causing them to face difficulties in many ways. Undoubtedly, all individuals faced various difficulties in this process, but the social class most affected by these difficulties are children with special needs and their families. This study aims to provide various suggestions by providing information about the difficulties experienced by children with special needs and their families in the education, health, economy, and social fields during the pandemic process and to provide findings on how they can or cannot solve these difficulties with the facilities and services provided by various institutions.
The study area of the research was chosen as Disability Rehabilitation Center of Küçükçekmece Municipality. Purposive sampling method was used in the study. As an example, in-depth interviews were conducted with 15 family members who have children with special needs, using an unstructured open-ended question form. The data obtained as a result of the interviews were analyzed with the interpretive method by creating themes and sub-themes. 
According to the findings obtained from the research, it was observed that special children and their families had the most difficulties in the field of education during the pandemic process. The most important reason for this situation is that special children cannot keep up with the digital transformation in education and cannot attend online classes. Although most of the participants stated that they did not have any health problems, some participants stated that they experienced some physical discomforts due to the inactivity of their children, especially during the full closure period. The majority of the participants stated that the socialization and integration tendencies of special children increased especially during the full closure period, and it was stated that the most important reason for this was the increase in family interaction with all family members being at home during this period.