Doğu Akdeniz'deki doğalgaz kaynaklarının yarattığı sorunlar ve fırsatlar: Türkiye, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi açısından bir inceleme
Problems and opportunities created by natural gas resources in the Eastern Mediterranean: A review in terms of Türkiye, Turkish Republic of North Cyprus and Greek Administration of South Cyprus
Yazar: YASİN KURTGÜN
Danışman: PROF. DR. AHMET KARADAĞ
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Doğu Akdeniz, dünyaya hüküm sürmüş medeniyet ve kültürlere ev sahipliği yapmış
olmasının yanı sıra, günümüzde de; dünya deniz taşımacılığındaki rolü, hidrokarbon
temelli enerji kaynaklarına ve bu kaynakların aktarım hatlarına olan yakınlığı ile stratejik
bir coğrafya özelliği taşımaktadır. 2000'li yılların başında bölgede keşfedilen doğalgaz
ağırlıklı hidrokarbon rezervleri, gerek bu kaynaklara komşu olan kıyıdaş devletlerin
gerekse enerjiye bağımlı devletlerin ilgisini çekmiştir.
Bu zamana kadar kıyıdaş bazı devletler ikili veya çoklu anlaşmalar ile kendi
MEB'lerinin sınırlarını belirlerken, diğer kıyıdaş ve hak sahibi devletleri görmezden
gelmesi Doğu Akdeniz'deki sorunu çözülmesi gittikçe zorlaşan bir kör düğüme
dönüştürmüştür.
Doğu Akdeniz'deki mevcut ve keşfedilmeyi bekleyen doğalgaz kaynaklarının
Türkiye, KKTC ve GKRY açısından yarattığı sorunların neler olduğu, bu sorunların
beraberinde getirdiği fırsatlar ile nasıl çözülebileceği sorusu bu araştırmanın ortaya
çıkmasına neden olmuştur.
Bu çalışmada, Kıbrıs meselesinin iki toplumlu ve iki ayrı devlet olarak
çözümlenmesi, akabinde ilan edilecek MEB'ler vasıtasıyla Doğu Akdeniz'deki doğalgaz
kaynaklarının üç aktörün menfaatine göre nasıl taksim edilebileceğine yönelik çıkarım ve
önermelerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Doğu Akdeniz, Türkiye, KKTC, GKRY, Doğalgaz, MEB

Abstract:
In addition to being home to civilizations and cultures that have ruled the world, the
Eastern Mediterranean with its role in world maritime transport, its proximity to
hydrocarbon-based energy resources and the transmission lines of these resources, has a
strategic geography feature today. The natural gas-weighted hydrocarbon reserves
discovered in the region at the beginning of the 2000s attracted the attention of both the
riparian states neighboring these resources and the energy-dependent states.
While some riparian states have determined the borders of their own Exclusive
Economic Zone (EEZ) through bilateral or multiple agreements, ignoring other riparian
and beneficiary states has turned the problem in the Eastern Mediterranean into a blind
knot that is getting harder and harder to solve.
The question of what are the problems caused by the existing and waiting to be
discovered natural gas resources in the Eastern Mediterranean for Türkiye, Turkish
Republic of North Cyprus (TRNC) and Greek Administration of South Cyprus (GASC),
and how these problems can be solved with the opportunities they bring, have led to the
emergence of this research.
In this study, inferences and suggestions have been made on how the Cyprus issue
can be resolved as a bi-communal and two separate states, and how the natural gas
resources in the Eastern Mediterranean can be divided according to the interests of the
three actors through EEZs to be announced.

Key Words: Eastern Mediterranean, Türkiye, TRNC, GASC, Natural Gas, EEZ.