Sosyalden gündelik yaşama etik anlayış
Ethics from social to daily life
Yazar: ZAFER LEVENT YILDIR
Danışman: PROF. DR. ÖNAL SAYIN
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Bölümü / Kurumlar Sosyolojisi Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Maddi kültür = Materical culture ; Modern Dönem = Modern Period ; Modern felsefe = Modern philosophy ; Modern yönetim = Modern management

Özet:
Çalışmamızda ilk olarak etiğin anlamı, kısmen günümüzde etik üzerine yazılanlar ve bir takım uygulamalar hakkında aktarımlar yapılmıştır. Toplumbilim ve felsefe arasındaki ilişkiler üzerinde düşünülmüş, ardından modern ve postmodern olarak adlandırılan toplumları nelerin karakterize ettikleri, farklı düşünürlerin çalışmalarından esinlenerek bu toplumsal düzenlerin nasıl bir ahlakilik anlayışına sahip oldukları araştırılmıştır. Modern toplum ile ilgili değerlendirmeler için öznede, evrensel değerlerde/ilkelerde, kesinlikte ve sanayi üretiminde ulaşılan sonuçlar göz önünde tutulmuştur. Postmodern toplum değerlendirmelerinde ise bir yandan modernin izi sürülmeye çalışılırken diğer taraftan da, eğer varsa, bir takım süreksizliklerin gözden kaçırılmamasına çalışılmıştır. Daha sonra söz konusu özelliklerin nasıl ortaya çıktığı ve nasıl bir yönelimsellik içinde olduğu saptanmaya çalışılmış, ilgili süreçlerin açıklanmasına ve anlamlandırılmasına yönelik bir çaba içine girilmiştir. Konumuzla ilgili kuramsal yaklaşımların anımsanmasının yanı sıra aralarındaki etkileşimlere işaret edilmiş ve yine son olarak bir takım katkılarda bulunulmaya çalışılmıştır. Kuramsal yaklaşımların ışığında, bir nitel araştırma tekniği olan derinlemesine görüşmenin olanaklarından yararlanmaya çalışılan alan çalışması, hem kentte hem de köyde gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler, göstergebilimin yol göstericiliğinde bir içerik çözümlemesi doğrultusunda değerlendirilmiş, ulaşılan sonuçlar, ilgili göstergebilimsel dörtgenler aracılığıyla aktarılmaya çalışılmıştır. Her iki uygulama alanında da gelenekçi, modern ve yer yer postmodern olarak adlandırabileceğimiz öğelerle karşılaşılmıştır. Ancak köy ortamında ağırlıklı olarak geleneklerin geçerliliğini; kentte ise ağırlıklı olarak modern kurgulara yönelik güveni (hatta inanç da diyebiliriz) gözlemlediğimizi söyleyebiliriz. Sonuç olarak, her ne kadar yükümlülüksüz bir yaşamı özendiren somut koşulların varlığını kabul etmek durumundaysak da, günümüze, geleceğimize ışık tutabilecek ve daha iyi bir yaşamı var edebilecek bir etik anlayış acilen gereklidir.

Abstract:
This study initially covers the meaning of ethics, some articles from current literature about it and finally some applications on ethics. Reflections on interactions between sociology and philsophy have been mentioned and then basic characteristics and ethical understanding (moral values) of modern and postmodern societies have been investigated through the views of various sociologist and philosophers. For modern society, assessments on subject, universal values/principles, certainty, and achivements on industrial production have been considered. For postmodern society, however, the traces of modern have been chased, as well as some discontinuities have been carefully tried to be detected. Later on, an effort have been spent to figure out and to further explain the initial stages and the direction of these characteristics and relevant processes. Theoretical aprroaches related to our thesis have been revelaed and their interactions have been pointed out and some contributions have been made. Under the guidance of theoretical approaches, in-depth interviews as a qualitative research technique on both urban and rural environments have been realized. Outcomes have been assessed through content analysis method within the framework of semiotics and results have been expressed by using related semiotic rectangles. On both application fields elements of tradition, modern and postmodern have been faced. Nevertheless, traditions are still dominant in countryside, and trust (even belief) on modern speculations have been observed in urban environments. Consequently, even if we are in position to admit the existence of conditions encouraging an irresponsible life, a new ethical understanding is immediately needed to enlighten our future and promise a better living.