Çocuklarda tüberküloz tanısında tüberkülin testi, interferon gama salınım testi sonuçları ve tüberküloza T hücre yanıtı ile korelasyonu
Results of tuberculin test, interferon gamma release test in diagnosis of tuberculosis and correlation with T cell response to tuberculosis
Yazar: ÖZLEM AKTAŞ HANIMELİ
Danışman: PROF. DR. HASAN YÜKSEL
Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases ; Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Akciğer = Lung ; Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; B lenfositleri = B lymphocytes ; T lenfositleri = T lymphocytes ; Tüberkülin = Tuberculin ; Tüberküloz-pulmoner = Tuberculosis-pulmonary ; Öksürük = Cough ; İnterferonlar = Interferons ; İnterlökin 10 = Interleukin 10 ; İnterlökin 12 = Interleukin 12

Özet:
Tüberküloz, mikobakteriler tarafından oluşturulan, kronik, granülomatöz bir enfeksiyondur. Çocuklar tüberküloz basilini, genellikle basil çıkaran erişkinlerden inhalasyon yoluyla almaktadır. Çocukluk çağı tüberkülozunun erken dönemde tanısı ve tedavisi toplumsal hastalık yayılımının engellenmesi açısından önemlidir. Tanıyı doğru koyabilmek, prognozu öngörmek ve latent tüberküloz enfeksiyonlu kişilerin aktif hastalık gelişmeden tedavi edebilmek tüberkülozla savaşta çok önemlidir. Fakat çocuklarda tüberküloz tanısı koymak zordur. Bu konuda geleneksel tanı yöntemlerinin yanında son yıllarda kullanılmaya başlanan INF-? salınım testleri ümit vericidir.Bizim çalışmamıza 14 kontrol grubu, 44 hasta grubu olmak üzere toplam 58 çocuk alındı. LTBI grubu ve hasta grubu ayrımı için IFN-? salınım testlerinden olan QFT-GIT testi kullanıldı. QFT-GIT (-) olan çocuklar LTBI olarak kabul edildi.MTB basili ile karşılaşma sonrası gelişebilecek hastalık tablosunda konağın vereceği immün yanıtın belirleyici olduğu bilinmektedir. TH1 lenfositlerin baskın rol oynadığı immün yanıtta TH1 ve TH2 lenfositler arası denge de önemlidir. Bu sebeple basil ile karşılaşma sonrası verilen TH1 ve TH2 tipi yanıtların ve salgılanan sitokinlerin hangi düzeyde olduğunun belirlenmesi de tüberküloz tanısında ve tedavi yaklaşımlarında yol gösterici olacaktır.Çalışmamızda bu amaçla bakılan sitokinlerden, TGF-ß düzeyleri hasta grubu (p=0.007) ve LTBI grubunda (p=0.014) kontrol grubuna kıyasla düşük bulundu. Bu veriler literatür verileri ile uyumlu olarak yüksek TGF-ß düzeylerinin basile karşı hücresel immün yanıt yetersizliğine neden olabileceğini destekler şekildeydi. IL-17 düzeyleri incelendiğinde LTBI grubunda kontrol grubuna göre anlamlı düşüklük (p=0.014) saptandı. Bu durum da LTBI'dan aktif enfeksiyona geçişte IL-17'nin önemli rol oynayabileceğini düşündürmektedir. Ancak çalışmamızda IL-17'nin enfeksiyon gelişimini kolaylaştırdığı yönünde etkisi saptanmamıştır.Çocuklarda tüberküloz tanısı ve tedavisinde immünnopatogenezin anlaşılması anahtar role sahiptir. Şimdiye kadar yapılmış çalışmalar ve bizim elde ettiğimiz verilerin ışığında daha yüksek sayıda olgunun dahil edildiği fazlaca sayıda çalışmaların yapılmasına ihtiyaç vardır.Anahtar Kelimeler: Çocukluk çağı tüberkülozu, INF-? salınım testleri, immün yanıt, sitokin

Abstract:
Tuberculosis is a chronic granulomatous infection caused by mycobacteria. Children acquire the tuberculosis bacilli by the inhalation route from adults who expectorate the bacilli. Early diagnosis and treatment of childhood tuberculosis is important for prevention of disease transmission in the population. Correct diagnosis, estimation of the prognosis and treatment of people with latent infection before active disease develops is important in the battle against tuberculosis. However, diagnosis of tuberculosis is difficult in children. INF-? release assays are promising in this aspect besides the traditional diagnostic techniques. It is known that the immune response of the host determines the disease state that develops after contact with MTB bacilli. Balance between TH1 and TH2 lymphocytes are also important for the immune response in which TH1 lymphocytes play a major role. Therefore, determination of the TH1 and TH2 type responses and levels of the cytokines secreted after contact with the bacilli will guide the diagnosis and treatment approaches in tuberculosis.Total of 58 children were enrolled in our study; 14 in the control group, 44 in the patient group. QFT-GIT which is one of the IFN-? release assays was used to differentiate the LTBI and patient groups. Children who were QFT-GIT negative were regarded as LTBI.The aim of this study was to evaluate the TST and Quantiferon tests in childhood tuberculosis and to determine the TH1 and TH2 cytokine responses in the different clinical outcomes.In our study, TGF- ß levels were lower in patient and LTBI groups when compared to the control group (p=0.007 and p=0.014 respectively). IL-17 levels were significantly lower in the LTBI group when compared to the control group (p=0.014). This might indicate that IL-17 is important in transmission from LTBI to active TB.Understanding the immunopathogenesis has a key role in diagnosis and treatment of tuberculosis in children. When data from previous studies and from our study are considered, more number of studies in which high number of cases are enrolled are required.Key words: Childhood tuberculosis, INF-? release assays, immune response, cytokines