Fotoğrafta görsel araştırma yöntem ve teknikleri: Bir literatür incelemesi
Visual research methods and techniques in photography: A literature review
Yazar: ENGİN TİRE
Danışman: PROF. DR. İCLAL GÜL BATUŞ
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Disiplinlerarası İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Bu çalışma fotoğrafı temel alan araştırma tekniklerin kavramsal ve metodolojik açıdan inceleyerek, bilimsel araştırmada fotoğrafın bir araç olarak nasıl kullanılması gerektiğini anlamaya ve araştırma seti ile bu tekniklerin nasıl uygulandığını keşfetme amacı taşır. Çalışma keşifsel bir tez olarak, makalelerin nitel içerik analizi yöntemine dayanır. Bu bağlamda fotoğrafı temel alan teknikler literatür taraması ile ortaya çıkarılmış, daha sonra 2010-2023 yıl aralığında Scopus veri tabanında kullanım sıklıkları belirlenmiştir. Kullanım sıklığının en çok olduğu belirlenen fotoğrafla ortaya çıkarma görüşmesi, foto makale, foto-ses, fotoğrafla belgeleme, foto-günlük, oto-fotoğraf, foto etnografi ve foto-anket teknikleri çalışmanın evreni olarak kabul edilmiştir. Bu tekniklere ait 119 makale örneklem olarak kabul edilmiş ve nitel içerik analizleri yapılmıştır. Bu analizler sonucunda fotoğrafı temel alan tekniklerin kullanım sıklıklarının ve bu makalelerde kullanılan fotoğraf sayılarının arttığı tespit edilmiştir. Bu tekniklerin istenirse tek teknik olarak, istenirse geleneksel tekniklerle beraber kullanılabileceği saptanmıştır. Fotoğrafı temel alan tekniklerle beraber en çok kullanılan tekniklerin görüşme ve gözlem teknikleri olduğu görülmüştür. Foto-anket tekniğinin diğer tekniklerden farklı olarak nicel bir teknik olduğu, buna karşın foto makale tekniğinin ise diğer tekniklerden farklı olarak araştırmacı odaklı bir teknik olduğu saptanmıştır. Foto makale tekniği dışında her teknikte örneklemde yer alan makalelerde en az bir denek kullanıldığı görülmüştür. Makalelerin büyük bir çoğunluğunda kullanılan fotoğrafların kaynağının denekler olduğu saptanmıştır. Bu iki bulgu güncel araştırmalarda katılımcı araştırmalara bir yönelim olduğunu ortaya çıkarmıştır. Araştırma sürelerinin çalışma alanına göre 1 gün ile 4 yıl arasında büyük bir aralıkta yer aldığı görülmüştür. Makalelerin bilim alanlarının 16 farklı bilim alanından olması bu tekniklerin sosyal bilimlerin çoğu alanında kullanılabileceğini göstermiştir.

Abstract:
This study aims to understand how photography should be used as a tool in scientific research by examining the conceptual and methodological aspects of research techniques based on photography and to explore how these techniques are applied with the research set. As an exploratory thesis, the study is based on qualitative content analysis of articles. In this context, techniques based on photography were revealed through a literature review, and then their frequency of use was determined in the Scopus database in the 2010-2023 period. The techniques with the highest frequency of use, such as photo elicitation, photo essay, photo voice, photo documentation, photo-diary, 
auto-photography, photo ethnography and photo survey, were accepted as the universe of the study. A sample of 119 articles belonging to these techniques was accepted and qualitative content analysis was conducted. As a result of these analyses, it was determined that the frequency of use of techniques based on photography and the number of photographs used in these articles increased. It was determined that these techniques can be used as a single technique or in combination with traditional techniques. Interview and observation techniques were found to be the most frequently used techniques together with photography-based techniques. It was determined that the photo survey technique is a quantitative technique, whereas the photo essay technique is a researcher-oriented technique unlike the other techniques. Except for the photo essay technique, at least one subject was used in every technique in the articles in the sample. It was determined that the subjects were the source of the photographs used in the majority of the articles. These two findings revealed that there is a tendency towards participatory research in current research. It was observed that the duration of the research ranged from 1 day to 4 years depending on the field of study. The fact that the scientific fields of the articles were from 16 different scientific fields showed that these techniques can be used in most fields of social sciences.