Sosyal sermaye ve ekonomik kalkınma
Social capital and economic development
Yazar: BURCU ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. MİTHAT ZEKİ DİNÇER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ağlar = Networks ; Ekonomik kalkınma = Economic development ; Güven = Confidence ; Kalkınma = Development ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Sermaye = Capital ; Sosyal ağlar = Social networks ; Sosyal sermaye = Social capital

Özet:
Sosyal sermaye kavramının İktisat disiplinindeki yeri tartışmalıdır. Kavramın sermaye yapısı, diğer sermaye türlerinin taşımış olduğu somut karakteristikten yoksun olduğu için Ortodoks iktisatçıların büyük çoğunluğu tarafından kabullenilmemektedir. Sosyal sermaye ilişkiler, güven ve karşılıklılık normu gibi soyut unsurları vurgulamaktadır. Özellikleri, sağlık ve eğitimsel yetenekler şeklinde soyut niteliğe sahip kavramları barındıran insan sermayesine benzemektedir.Fakat 1990'lı yıllardaki gelişmelerle birlikte, sosyal sermayenin farklı disiplinlerdeki birçok düşünür tarafından yeni bir sermaye türü olarak kabullenilmeye başlandığı ifade edilebilir. Bu süreç içerisinde Putnam, Leonardi ve Nanetti tarafından 1993 yılında yazılan ?Making Democracy Work? adlı eser bir dönüm noktası olarak görülmektedir.Sosyal sermaye, artık birçok çalışmada farklı perspektiflerden tartışılmaktadır. Fakat kavramın bu çalışmalardaki tanımları, ölçüleri ve türleri ise birbirinden farklıdır. Çünkü sosyal sermaye, bu üç özelliği açısından çok boyutlu bir niteliğe sahiptir. Yazarlar, kendi tanımlarına ve ölçütlerine sahip olmakla beraber, aralarında fikir birliğinden yoksundur. Fakat mevcut literatür incelendiği zaman kavramla ilgili çoğu tanımda norm, güven ve sosyal ağ boyutlarının kullanıldığı ve kabul edildiği görülmektedir.Bu çalışmada, sosyal sermaye ve ekonomik kalkınma arasındaki ilişki 46 ülke düzeyinde ele alınmaktadır. Çünkü genellikle yüksek sosyal ve kurumsal güven düzeyinin, yoğun cemiyet üyeliğinin ve güçlü sosyal normların bir ülkenin ekonomik kalkınması için faydalı olduğu kabul edilmektedir. Bu ilişki birçok yazara ait görüşten yola çıkılarak hem teorik, hem de ampirik kısımda tartışılmaktadır.Çalışmanın uygulama kısmında öncelikle, sosyal güven ve ekonomik kalkınma ilişkisi panel veri modeli ile incelenmektedir. Burada soysal güven, sosyal sermayenin ana göstergesi şeklinde kabul edilmektedir. İkinci metot olarak da sosyal sermayenin diğer unsurlarının kullanıldığı kesit veri analizi uygulanmaktadır. Bu iki metot sonucu elde edilen bulgular, sadece bazı hipotezlerin doğrulandığını göstermekle beraber sosyal güven, tüm regresyonlardaki en anlamlı değişkeni temsil etmektedir. Bu nedenle sosyal güvenin, sosyal sermayenin en önemli ve en iyi göstergesi olduğu söylenebilir.

Abstract:
Social capital is a debatable concept in the discipline of economics. Its capital structure is not accepted by many mainstream economists since it has no tangible nature like other capital types. It stresses abstract elements such as relationships, trust and reciprocity norms. Its features are similar to that of human capital, since human capital includes health and educational attainment, and these are intangible, too.However, together with developments since the 1990s, it can be asserted that social capital has been started to be accepted by many new scholars from different disciplines as one of the new capital types. In this period, ?Making Democracy Work?, which was written by Putnam, Leonardi and Nanetti in 1993, is a milestone.Social capital is discussed in many studies from different disciplines. But, its definitions, measures and types are not the same in these studies because of its multidimensional nature. There is no consensus of opinion among scholars about these three items since many scholars have their own definitions and measures on it. However, when the literature is reviewed, it can be seen that trust, norms and social network dimensions are mostly accepted and used as elements in the concept?s definition.The relationship between economic development and social capital is discussed at cross-country level in this study. Because generally, high social capital level in the forms of social and institutional trust, bridging social capital and social norms, is held to be beneficial for the economic development of a country. This relationship is taken in hand both in theoretical and in applied part for 46 countries by surveying many writers? perspectives about this issue.In the applied part of this study, firstly, the relationship between social trust and economic development is analyzed by panel data models since social trust is accepted as the main indicator of social capital. The second method is a cross-section analysis in which other social capital indicators are used. The findings from these two methods show that some of the hypotheses are verified. But, as in other studies, social trust seems the most significant variable in all of the regressions. Thus, it can be asserted that social trust is the most important dimension and best indicator of social capital.