P maddesi ve kalsitonin gen-ilişkili peptid'in çeşitli analitik yöntemlerle ölçülmesi
Determination of substance P and calcitonin gene-related peptide by various analytical method
Yazar: NEVA ALASAĞ
Danışman: PROF. DR. DİLEK AK ; DOÇ. DR. EROL ŞENER
Anadolu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Analitik Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology ; Kimya = Chemistry
Dizin: Enzime bağlı immünosorbent testi = Enzyme-linked immunosorbent assay ; Enzime bağlı immünosorbent testi = Enzyme-linked immunosorbent assay ; Kalsitonin = Calcitonin ; Kromatografi-sıvı = Chromatography-liquid ; Nöropeptidler = Neuropeptides ; Nöropeptidler = Neuropeptides ; P maddesi = Substance P ; P maddesi = Substance P ; Peptidler = Peptides ; Spektrum analizi = Spectrum analysis

Özet:
Bu çalışmada sıçan beyin, beyin sapı dokusunda P maddesi ve Kalsitonin gen-ilişkili peptid'in Sıvı Kromatografisi-Tandem Kütle Spektrometrisi ve Enzim Bağlı İmmunosorbent Analiz yöntemiyle analizi gerçekleştirilmiştir. C8 kolon (150x2.1 mm, 3.5 µm) ve %0.2 formik asit içeren su-asetonitril gradiyent hareketli faz sisteminde ayrılan P maddesi ve Kalsitonin gen-ilişkili peptid için kütle spektrometri optimizasyon parametreleri belirlenmiş, ardından yöntemin validasyonu gösterilmiştir. P maddesi ve Kalsitonin gen-ilişkili peptid için pozitif polaritede elde edilen kütle spektrumu ve sırasıyla m/z 674.3→[600+254.4] ve 952.2→1214.0 iyon geçişleri kullanılmıştır. Doğrusal aralık P maddesi için 5.85-438.52 ng/mL, Kalsitonin gen-ilişkili peptid için 0.21-155.28 ng/mL'dir. Yöntemin tayin sınırları P maddesi için 5.85 ng/mL, Kalsitonin gen-ilişkili peptid için 0.21 ng/mL'dir. Yöntemin doğruluğu P maddesi için %98'den büyük, Kalsitonin gen-ilişkili peptid için %87'den büyük geri kazanım ile, tekrar edilebilirliği ise gün içi ve günler arası P maddesi için %15'den küçük, Kalsitonin gen-ilişkili peptid için %11 bağıl standart sapma ile gösterilmiştir. Bu yöntem sıçan beyin ve beyin sapı dokularına uygulanmıştır. Yöntemin beyin dokusundaki doğruluğu P maddesi için %97'den büyük geri kazanım ile, kesinliği ise %7'den küçük bağıl standart sapma ile gösterilmiştir. Beyin sapı dokusundaki doğruluğu P maddesi için %98'den büyük, Kalsitonin gen-ilişkili peptid için %95'den büyük geri kazanım ile, kesinliği ise Substance P için %7'den küçük, Kalsitonin gen-ilişkili peptid için %13'den küçük bağıl standart sapma ile gösterilmiştir. Doku numunelerinin (n=6) analizine göre, beyin sapı dokusundaki P maddesi ve Kalsitonin gen-ilişkili peptid bazal endojen derişimler sırasıyla 415.10±124.80 ng/g, 132.07±196.77 ng/g olarak, beyin dokusundaki P maddesi derişimi ise 57.95±38.01 ng/g olarak hesaplanmıştır. Beyin dokusunda Kalsitonin gen-ilişkili peptid düzeyi yöntemin tayin sınırının altında kaldığı için hesaplanamamıştır. 
Enzim Bağlı İmmunosorbent Analiz yöntemiyle, P maddesi ve Kalsitonin gen-ilişkili peptid için kit prosedürleri kullanılarak beyin ve beyin sapı dokusundaki derişimleri incelenmiştir. P maddesi düzeyi beyin ve beyin sapında belirlenememiştir. Kalsitonin gen-ilişkili peptid düzeyi ise beyin sapında 2351.24±292.49 ng/g, beyinde 1567.96±55.47 ng/g olarak belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, Substance P and Calcitonin Gene-Related Peptide analysis in rat brains and brain stem tissues were determined by using Liquid Chromotography-Tandem Mass Spectrometry and Enzyme Linked-Immunosorbent Analysis methods. Firstly mass spectrometry parameters for Substance P and CGRP were optimized after acheving separation with C8 column (150x2.1 mm, 3.5 µm) and mobile phase containing 0.2% formic acid in water-acetonitrile then the method have been validated. Mass spectrum was obtained in positive polarity for Substance P and CGRP, and ion transitions were used at m/z 674.3→[600+254.4] and 952.2→1214.0, respectively. Linearity range was 5.85-438.52 ng/mL for Substance P and 0.21-155.28 ng/mL for CGRP. The limit of quantification was 5.85 ng/mL for Substance P and 0.21 ng/mL for CGRP. Accuracy was shown with recoveries higher than 98% for Substance P, higher than 87% for CGRP. The method precision was shown by intra-day and inter-day precision lower than 15% RSD for Substance P and 11 % RSD for CGRP. This method was applied to rat brain and brain stem tissues. Accuracy in brain tissue was shown with recoveries higher than 97% and precision was shown lower than 7%RSD for Substance P. Accuracy in brain stem tissue was shown with recoveries higher than 98% for Substance P, higher than 95% for CGRP and precision was shown lower than 7% RSD for Substance P and 13%RSD for CGRP. According to tissue samples analysis (n=6), Substance P and CGRP basal endogene concentrations in brain stem tissue were calculated as 415.10±124.80 ng/g and 132.07±196.77 ng/g respectively, while Substance P concentration in brain was calculated as 57.95±38.01 ng/g. CGRP concentration in brain tissue could not be calculated because of lower levels than limit of quantification of proposed method.
Substance P and CGRP concentration were determined in brain and brain stem tissues by using Enzyme Linked-Immunosorbent Analysis kit procedure. Substance P concentration wasn't calculated in brain and brain stem tissues. CGRP concentration was calculated as 2351.24±292.49 ng/g in brain stem, 1567.96±55.47 ng/g in brain.