Türkiyede ortak iş sağlığı güvenliği birimi
Joint health and safety unit is in Turkey
Yazar: TALİP ALTUĞ
Danışman: PROF. DR. KADİR ARICI
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Türkiye = Turkey ; İş Hukuku = Labour Law ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health ; İşveren = Employer ; İşçiler = Workers

Özet:
Tezimiz, ülkemizde son yıllarda önemi gün geçtikçe artan ve çalışma hayatına giren Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimleri ile ilgili olarak; ?İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinde ortak sağlık ve güvenlik birimlerinin yeri ve önemini ortaya koymak amacıyla yapılmıştır.  Araştırmada öncelikle konu ile ilgili geniş bir literatür çalışması yapılmış ve daha sonra Ortak sağlık ve güvenlik birimleri konusunda iş alanının bilgi görüş ve uygulamalarını ortaya çıkarmak amacıyla bir alan araştırması yapılmıştır.  Bu amaçla Türkiye?de ortak iş sağlığı ve güvenliği merkezlerinin yoğun olarak bulunduğu 9 ilde 400 işyeri sahibi/yöneticisi/yetkilisine anket uygulanmıştır. 
Araştırma bulgularında araştırmaya cevap verenlerin ortalama 35.647+-0.422 yaşında çoğunluğunun üniversite mezunu, muhasebeci iktisatçı, mali müşavir, mühendis ve idareci olduğu belirlenmiştir.  Araştırmaya alınan işyerlerinin  % 43.3 oranı ile sanayi ve hizmet sektöründe ve % 12.8 ile inşaat/yapı sektöründe oldukları, çoğunlukla 50 kişiden daha az çalışanın olduğu, üçte birinin organize sanayi bölgesinde ama geri kalanın genelde mücavir alan içinde olduğu, % 42.0 sinin az tehlikeli, % 23.6?sının tehlikeli sınıfında olduğu tespit edilmiştir. 
İşyerlerinde kaza olma oranı genel olarak % 6  iken, bu oran özellikle inşaat/ yapı sektöründe diğer iki sektörün nerdeyse iki katına çıkmaktadır. Yine meslek hastalığında da benzer durumun görülmüştür. 
İş yerlerinde sanayi sektöründe daha fazla olmak üzere iş yeri hekimi  bulunma oranı % 38.5 iken bu oran sanayi sektöründe diğer iki sektöre göre çok daha yüksektir. İş güvenliği uzmanı bulundurmada da benzer durum görülmektedir. 
İşletmelerin yaklaşık 1/5?i iş yerlerinde sağlık personeli bulundurmaktadırlar.  
İş sağlığı ve güvenliği politikası olanların oranı yarıdan fazla olup, olmayanlarında bu konuda çalıştıkları tespit edilmiştir. İş güvenliği politikası olma durumu sanayi sektöründe diğer iki sektöre göre daha yüksektir. İş yerlerinde OHSAS 18001 uygulayanların oranı yaklaşık % 40.0 civarındadır. 
İşletmeler İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini daha çok kendi bünyelerinde sağlarken, yaklaşık 1/3 `ü hizmet satın alarak % 16.5 i de birkaç işletme ile birlikte merkez kurarak karşılamaktadır. 
İşletmelerin yarısından fazlasının OSGB hakkında bilgilerinin olmadığı tespit edilmiştir.  ÇSGB iş sağlığı ve güvenliği  resmi internet sitesini yarıya yakını ziyaret etmektedir.
OSGB?den işletmelerin yaklaşık ¼?ü hizmet satın alırken bu oran sanayi sektöründe diğer iki sektöre göre daha yüksektir. OSGB?den hizmet satın alma nedenleri de sırasıyla, verimlilik, maliyet, kolay ulaşılabilirlik ve yasal zorunluluk olarak belirtilmiştir.   
İşletmelerin çok azı OSGB?lerden hizmet satın alıp daha sonra firmayı değiştirdiğini belirtmiştir. 
OSGB?lerden işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı dışında sırasıyla, Eğitim, Tahlil, Ölçüm, Filim hizmetlerini almaktadırlar. İşletmeler hizmet aldıkları OSGB?lere daha çok kişisel araştırmaları ile ve firmanın kendi gelmesi ile ulaştıklarını belirtmişlerdir. İşletmeler OSGB?lerden daha çok iş kazası ve meslek hastalıklarını önlemelerini beklemektedirler. Verdikleri hizmet süresini ise yeterli bulmakta, hizmetten de memnun kalmaktadırlar. Ayrıca işyeri çalışanlarının da bu hizmetlerden memnun olduğunu da belirtmişlerdir. Yine bu kurumların yasal mevzuata uygun çalıştıklarını ve bazen kurumu bilgilendirdiğini belirtenler büyük çoğunluktadır.  Bir iş kazası olması durumunda görevli personelin hemen geldiğini belirtenler de yine yüksek orandadır. OSGB?nin iş yerine yakınlığını önemli bulanlar çoğunlukta iken, OSGB?nin iş kazası ve meslek hastalıklarının önlenmesinde katkı sağladığını ya da kısmen de olsa katkısının olduğunu belirtenler büyük çoğunluktadır. Sağladığı katkılar olarak da daha çok bilinç düzeyinde artış sağlaması ve kazaların azalması en fazla katkı olarak belirtilmiştir.  Yine OSGB?lerin maliyeti normal bulunmaktadır. OSGB?lerin iş sağlığı ve güvenliğine katkısının olduğunu düşünenlerin oranı çok fazla ve kısmen olarak büyük çoğunluktadır. 
Sonuç olarak araştırmadan da anlaşıldığı üzere, OSGM?leri İş sağlığı ve güvenliğine büyük katkı yapmakta ve önemli rol oynamaktadır. 

Anahtar kelimeler:İş sağlığı güvenliği, OSGB (Ortak sağlık güvenlik birimi), İş Hukuku, İşçi, İşveren.

Abstract:
Our working thesis,  increasing day by day in our country in recent years, the importance of entering and working life Joint Health and Safety in relation to Units; Occupational safety and health services, professional life, and aims to clarify the role and importance of the security services. The  research is primarily made  a large literature on the subject, and then   Joint health and safety units, then information about the views and practices of the business area of a field study was conducted in order to uncover. This is the reason why in Turkey, public health and safety at work centers in 9 cities with 400 business owner/manager/authority survey was implemented.
The research findings of the study, the average age of respondents, the majority of university graduates, per 35,647 -0,422 years, economist, accountant, financial consultant, engineer and manager, respectively.  The Research establishments in the industrial and service sectors, with a rate of 43.3% and 12.8% in the construction / building industry that,is often fewer than 50 employees, which is typically one-third of the industrial zone ,but the rest is usually percent 42.0% less hazardous, 23.6% were found to be a dangerous class.	
While the overall rate of 6% of accidents in workplaces, particularly construction/building industry almost doubled the sector on the other two. Still, there has been a similar situation in the occupational disease. In the workplace in the industrial sector, the rate of more than 38.5% of workplace doctor including place of business in the industrial sector, whereas it is much higher than in the other two sectors.
Job safety specialist in the similar situation is observed. Businesses approximately 1/5 of the medical staff will keep the workplace.
More than half of the proportion of occupational health and safety policy and non-work have been identified in this regard.  Job security policy, the state of being higher than the other two sectors of industry. Practice the rate  is around 40.0% of  the  workplace OHSAS 18001 Occupational safety and health within their businesses while providing more services, about 1/3 of the service by purchasing 16.5% of the company along with a few covers.
More than half of businesses are not aware of OSGB have been identified. MOLSS official website for safety and health at work nearly half.
Approximately ¼ of the service enterprises from OSGB purchase, this rate is higher than the other two sectors, according to the industrial sector. The reasons for buying from the service, respectively OSGB, cost, easy accessibility and legal necessity.
Businesses OSGB'den approximately ¼ of the services purchased by the other two sectors is higher than the rate in the industrial sector.   The reasons for buying from OSGB  services, respectively, efficiency, cost, easy accessibility and legal obligation unless otherwise stated.
Less than buying a lot of businesses from OSGB service stated that the company has changed. 
Other than the workplace doctor and the safety experts respectively OSGB,  are also received Education  in order the Assay, measurement, Film Services.  To the OSGB businesses by server and the company's own research and with the items are identified of a more personal stated that by reached.  
Businesses  preventing more occupational accidents and occupational diseases from the  OSGB are waiting.  Finding enough time to their service, and remain pleased with the service. It also stated  that it is satisfied with  these services  employees in the workplace. However, these institutions that they are trying to comply with legal authority and sometimes informate  large majority those who indicated preference.  In the case of a work accident now that relevant staff  on duty immediately in high rate.
While the majority of those who work close to important OSGB, prevention of occupational accidents and occupational diseases of the OSGB contribution or contribution is relevant where there is a large, albeit partially. Still, there are regular cost of OSGB.  The contribution of the occupational health and safety of those who think that the OSGB rate where there is a large lot and partially.
As a result, according to the study, making a major contribution to the occupational health and safety the OSGM and plays an important role.

Keywords
Occupational health and safety, Joint health and safety unit, Business Law, employee, employer.