İslamcı feminist söylemde Kur'an ve kadın: Amine Wedud'un bakış açısı ile kadın konulu Kur'an ayetlerinin yeniden yorumlanması
The Quran and women in Islamist feminist expression: Reinterpretation of Qurans verses about women from the perspective of Amina Wadud
Yazar: FATMA ZELİHA ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. SALİH AKDEMİR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Din = Religion
Dizin: Ayetler = Verses ; Feminizm = Feminism ; Kadın-erkek eşitliği = Equality of women and men ; Kadınlar = Women ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tefsir = Commentary ; Wedud, Amine = Wedud, Amine ; İslamiyet = Islam

Özet:
Kadınla ilgili birçok sorun tarihsel olduğu kadar ekonomik, politik, ideolojik nedenlere de bağlı olduğundan kadın konusunda bütüncül bir yaklaşım sağlamak önemlidir. Ancak biz çalışmamızın kısıtlamaları gereğince konuyu daha çok İslam tarihi içinde gelişen süreç de ve Âmine Wedud'un bakış açısını değerlendirerek ele almaya çalıştık.
Çalışmamızın ilk bölümünde İslam'ın ilk dönemlerinde ve tarihsel süreçte kadın imgesi üzerinde durarak, Kur'an'da kadınla ilgili zikredilen ayetleri ele aldık. Bu ayetlerin klasik tefsir literatüründe ki yorumlarının ve değişen toplumsal koşullarda yeniden değerlendirilmesinin kadın algısı üzerinde ki etkilerini inceledik.
İkinci bölümde kadın erkek eşitliği bağlamında bazı temel kavramların sözlük ve tefsir kaynaklarından analizini yaptık. Üçüncü bölümde Feminizmin doğuşu ve İslam kültürüyle etkileşimi sonucunda yaşanan değişimlerden bahsederek İslami Feminizm kavramını açıklamaya çalıştık. Kadın konusunda çalışmalar da bulunan İslamcı Feminist yazarların görüşlerine yer verdik.
Dördüncü bölümde çalışmamızın temelini oluşturan Âmine Wedud'un Kur'an ayetlerini kadın bakış açısıyla yeniden yorumladığı   'Kur'an ve Kadın' adlı eserini incelemeye çalıştık. Kur'an' da kadınla ilgili zikredilen ayetlerde kadın algısını büyük ölçüde etkileyen 'derece', 'faddale', 'nüşüz' gibi kavramları ele aldık. Amacımız Âmine Wedud 'un da önemle üzerinde durduğu Kur'an'ın özüne uygun bir kadın imgesinin oluşmasına katkı sağlamaktır.

Abstract:
It is important to have integrative approach in women?s  issues, as  there are many issues concerning women which have historical roots in addition to  economic, political and ideological reasons. But, since we have restrictions in our study, we are going to deal with the subject  in the course of developing process of Islamic history and Amina Wadud?s point of view.
In the first chapter, we discussed general ideas about women in early Islamic and historical process, in addition to verses of Kuran about women. We studied effects of re-evaluation of these verses in classic exegesis literature and changing social conditions on women.
In the second chapter, we analysed  some basic concepts of gender equality  through dictionary  and interpretation resources .In the third chapter,we tried to explain concept of Islamic feminism and changes as a result of rise of feminism and its interaction with Islamic culture. The views of Muslim authors writing on feminism are also  included in the third chapter.
Finally, in the fourth  chapter, we reviewed Amina Wadud?s book, titled as ?Quran and Woman? in which she re-evaluates verses of Kuran from a woman perspective. We studied the effects of terms such as 'derece', 'faddale', `nüşüz? on notion of women in women-related verses of the Kuran .Our aim is to contribute to development of concept of women in parallel with Kuran?s principles, as strongly emphasized by Amina Wadud