Kalkınmada su faktörü /
Yazar: FATİH GÜLER
Danışman: PROF.DR. MUHTEŞEM KAYNAK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1996
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik kalkınma = Economic development ; Su kaynakları = Water resources ; Su kullanımı = Water use ; Su sorunu = Water problem

Özet:
ÖZET Su; insan, hayvan ve bitkiler tarafından çeşitli şekillerde kullanılan önemli bir kaynaktır. İnsanlar tarafından kullanılan suyun büyük kısmı, katı madde oranı az olan tatlı sudur. Dünyadaki suyun %97.4'ü okyanuslarda bulunmaktadır. Okyanus suyu tuzlu olduğundan su temininde kullanılması sınırlıdır. Geri kalan %2.6 tatlı sudur, fakat bunun da büyük bir kısmı kutuplarda, toprakta, minerallerde ve atmosferdedir. Rakamsal olarak, dünyanın ihtiyacım rahatlıkla karşılayabilecek su vardır, ancak suyun dağılımdaki eşitsizlikler, su temininde temel problemler yaratmakta, insanların ulaşıp kullanabileceği yerüstü ve yeraltı tatlı su miktarım sınırlamaktadır. Su gereksinimi ülkeler ve ülke içi bölgeler arasında iklime, hidrolojik, ekonomik, sosyal ve politik faktörlere bağlı olarak değişmektedir. İnsanların su kullanımı endüstri, tarım ve hanehalkı için olmaktadır. Birçok ülkede suyun büyük kısmı sulamada kullanılmaktadır. Şu anda suyu bol gibi görünen ülkelerde bile su sıkıntısı hissedilmeye başlanmıştır. Dünyanın birçok bölgesinde ekonominin hızla gelişen sektörleri ve özellikle tarım için gerekli su kaynaklan yetersiz kalabilecektir. Artan su talebi, suyu bol olanlar da dahil olmak üzere birçok ülkeyi daha bol su temini ve mevcut suyu koruma yönünde çalışmaya itmiştir. Dünyanın birçok bölgesinde su problemleri yaşanmaktadır. Ortadoğu ülkelerinde de ekonomik gelişmeyi engelleyen ciddi su sıkıntısı vardır. Bu yörede, bölgesel ve mevsimsel su sıkıntıları yaygındır. Ortadoğu, petrol ve doğalgaz kaynaklan bakımından şanslı olmakla birlikte su kaynaklan yönünden şanssızdır. Su kıtlığı nedeniyle 2000 yılından sonra, bölgede su savaşı olabileceği konuşulmaktadır. Tahminlere göre dünyanın birçok bölgesinde, su gereksinimi mevcut su kaynaklan kadar ya da daha fazla olacaktır. Yakın zamanlara kadar su, doğanınsınırsız bir hediyesi olarak kabul ediliyordu. Birçok uzman, suyun temel bir hak değil ticari bir mal olduğunu düşünmektedir. Suyun ticari mal olarak kabul edilmesi ve fiyatlandınlması su israfi ve sistemlerin korunması problemini azaltacaktır. Bu, uzmanların tüm dünyaya yaymaya çalıştıkları bir düşüncedir. Teknik ve ekonomik olarak tamamının karşılanabileceği varsayımıyla, Türkiye'nin yerüstü ve yeraltı su kaynaklarından elde edebileceği net tatil su miktarı yılda 110 km3 'tür. 1992 yılında, ülke genelinde sadece 31.6 km3 su kullanılmış, bu miktarın da %79'u tarımda harcanmıştır. Hanehalkı, sulama ve endüstri su tüketimi hızlı bir şekilde artmaktadır. Türkiye'de büyük şehirlerde, endüstride ve turizm bölgelerinde ciddi su problemleri vardır. Bu çalışmanın temel amacı, suyun ekonomik ve sosyal gelişmedeki önemini vurgulamaktır. Bu düşüncenin anlaşılması, su kaynaklarının rasyonel kullanımı ve korunması açısından çok önemlidir. Mevcut kullanılabilir su kaynaklan, gelecekteki optimum şehirleşme, tarım ve endüstri gelişimi için yeterli olmayacaktır. Bu nedenle ilave su kaynaklan geliştirmek gerekmektedir. İnsanlar, varolan tatlı su kaynaklanm daha verimli kullanma yollanm öğrenerek insan sağlığı, endüstriyel gelişim ve gıda güvenliğini sağlamalıdır Sonuç olarak, çalışmada görüleceği gibi, bir ülkenin ekonomik, endüstriyel ve sosyal gelişiminde suyun önemi büyüktür.

Abstract:
m SUMMARY Water is an important resource being used in a variety of ways by humans, plants and animals. Most of the water used by humans can be defined as fresh water because the concentration of dissolved solids is low. The World's oceans contain 97.4 percent of all the water on earth. Because the ocean water is salty, it has limited use for water supply. The remaining 2.6 percent is fresh water but most of it is locked up in the polar icebergs, soil, rock formations and atmosphere. In absolute terms, huge amount of water is available for use but unequal geographic distribution of water on the earth causes the major water-supply problems. Accessible surface and underground fresh water that can be used by people is limited. Water requirements vary from country to country and in different parts of the country depending on climatic, hydrologic, economical, social and political factors. People use water for industrial, agricultural or domestic purposes. In many countries, most of the water is used for irrigation. Water shortage is beginning to emerge as a problem even in countries traditionally seen as well supplied. In many places of the world, available water resources may soon be insufficient to meet the requirements of rapidly developing branches of the economy and specially of all the irrigation agriculture. The growing demand for water has caused many countries, including even well supplied ones, to examine ways how to provide more water and preserve water supplies. Water conflicts exist in many places of the world. Middle East countries face severe water shortages that threatened their economical development. There are regional and seasonable water shortages in many parts of the Middle East. Middle East is lucky with huge oil and gas resources, but not so much with water. It isIV predicted that because of water scarcity, regional water war could break out in the Middle East after the year 2000. According to forecasts, water requirements will be equal or exceed the available water resources in many places of the world. Until recently, water was being regarded as an unlimited gift of nature. Now, many experts believe that water is a commodity not a basic right. This idea will largely eliminate problems of waste and failure to maintain systems. This is a concept experts would like to export worldwide. Considering water as a commodity and pricing it, offers a way of eliminating wasteful use and conserving water. The total fresh water available in Turkey from surface and ground waters, supposing all could be used economically and technically, is 110 km3 per year. In 1992, only 31.6 km3 fresh water was used nationwide and 79% of it for agriculture alone. Domestic, irrigation and industrial consumption are all increasing rapidly. Big cities, industrial and tourist areas have severe water problems in Turkey. The main purpose of the study was to examine the importance of the water for economical and social development. Understanding that idea is essential for rationale use and protection of water resources. Existing usable water resources will not be sufficient to allow for optimal urban, agricultural and industrial development in the future, therefore it is essential to develop additional sources of water. People must learn how to use available fresh water efficiently so that human health, industrial growth and food security can be achieved. As a conclusion, it can be seen from our study water imposes an important effect upon economic, industrial and social development of a country.