Gıda bozan mikroorganizmalara karşı bazı tıbbi bitkilerin antimikrobiyal, antioksidan ve antimutajenik aktiviteleri
The antimicrobial, antioxidant and antimutagenic activities of some medicinal plants against food spoilage microorganisms
Yazar: DUYGU BAYRAK
Danışman: DOÇ. DR. GÜLTEN ÖKMEN
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Biyoloji = Biology ; Biyoteknoloji = Biotechnology ; Mikrobiyoloji = Microbiology

Özet:
Doğal bitkiler üzerine pek çok çalışma yapılmasına rağmen, bitki türlerinin antimikrobiyal, antioksidan ve antimutajenik aktivitesini içeren çalışmalar oldukça yenidir.
Bu tez ile Türkiye' de yaygın olan Arbutus andrachne L., Lavandula stoechas L., Coridothymus capitatus (L.) Rchb. fil., Plantago major L. ve Silybum marianum (L.) Gaertn. türlerinin etanol ve metanol özütlerinin biyolojik aktiviteleri araştırılmıştır. Bu çalışmada, 7 bakteri ve 1 maya antimikrobiyal aktivite çalışmaları için kullanılmıştır. Antimikrobiyal aktivite çalışmaları, disk difüzyon metodu ve MİK (minimum inhibitör konsantrasyonu) ile yapılmıştır. Antioksidan aktivite, DPPH yöntemi ile çalışılmıştır. Bitki özütleri rat mikrozomal karaciğer enziminin (-S9) yokluğunda Ames testi ile sodyum azide karşı antimutajenik aktiviteleri için taranmıştır.
Coridothymus capitatus' un etanol özütü Enterococcus faecalis ATCC8093 ve Yersinia enterocolita NCTC11174' a karşı en güçlü antibakteriyal aktiviteyi (15mm) göstermiştir. En yüksek antifungal aktivite Candida albicans RSKK02029' a (18 mm) karşı C. capitatus' tan sağlanmıştır. En düşük MİK değeri, 3250 µg/mL olarak bulunmuştur. En yüksek radikal inhibisyonu Lavandula stoechas çiçek metanol özütü tarafından % 78,9 olarak saptanmıştır. Plantago major özütü (6250 µg/plak) Salmonella Typhimurium TA100 için orta pozitif inhibitör etki (32 %) göstermiştir. Arbutus andrachne' nin yaprak özütünün Salmonella Typhimurium TA98 için en yüksek antimutajenik aktiviteye sahip olduğu bulunmuştur. Bu inhibisyon değeri % 44,4' dür. Bitkilerin özütleri antimikrobiyal, antioksidan ve antimutajenik potansiyele sahiptir.

Abstract:
In the world, many plants and their extracts have used for thousands of years to treat health disorders. Although many studies were made on natural herbs, those involving the antimicrobial, antioxidant ve antimutagenic activity of the herb species are rather rare.
This thesis researches the biological activities of ethanol and methanol extracts of Arbutus andrachne L., Lavandula stoechas L., Coridothymus capitatus (L.) Rchb. fil., Plantago major L. and Silybum marianum (L.) Gaertn. species, which are prevalent in Turkey. In this study, 7 bacteria and 1 yeast were used for antimicrobial activity studies. Antimicrobial activity studies were done by disc diffusion assay and MIC (minimum inhibitory concentration). Antioxidant activity was studied by DPPH method. The plant extracts were screened for their antimutagenic activity against sodium azide by Ames test in absence of rat microsomal liver enzyme (-S9).
The ethanol extract of Coridothymus capitatus showed strong antibacterial activity (15 mm) against Enterococcus faecalis ATCC8093 and Yersinia enterocolita NCTC11174. The highest antifungal activity was obtained C. capitatus against C. albicans RSKK02029 (18 mm). The lowest MIC value was found as 3250 µg/mL. The highest radical inhibition was determined as 78.9 % by Lavandula stoechas flower methanol extract. Plantago major extract (6250 µg/plate) showed a moderate positive inhibitory effect (32 %) for Salmonella Typhimurium TA100. Leaf extract of Arbutus andrachne was found to have its highest antimutagenic activity for Salmonella Typhimurium TA98. This inhibition value is 44.4 %. The extracts of plants have antimicrobial, antioxidant and antimutagenic potential.