Preterm bebeklere uygulanan oral motor stimülasyonun beslenme ve emme başarısı üzerine etkisi
Effect of oral motor stimulation applied to preterm infants on the oral feeding and suction success
Yazar: ŞENAY ARAS DOĞAN
Danışman: PROF. DR. AYDA ÇELEBİOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ana-çocuk hemşireliği = Maternal child nursing ; Bebek beslenmesi = Infant nutrition ; Bebek-düşük doğum ağırlığı = Infant-low birth weight ; Bebek-prematür = Infant-premature ; Bebekler = Infant ; Emme davranışı = Sucking behavior ; Hemşirelik = Nursing ; Motor beceriler = Motor skills

Özet:
Amaç: Araştırma preterm bebeklere uygulanan oral motor stimülasyonun beslenme ve emme başarısı üzerine etkisini belirlemek amaçlanmıştır.
Materyal ve Metod: Araştırma bir üniversite hastanesinin yenidoğan yoğun bakım ünitesinde 22 Mayıs-18 Ağustos 2017 tarihleri arasında prospektif randomize kontrollü deneysel olarak yapılmıştır. Çalışmanın evrenini Haziran 2016-2017 tarihleri arasında araştırmanın yapıldığı klinikte yatan 29.-34. gestasyonel haftada olan preterm bebekler; örneklemi ise 77 preterm bebek oluşturmuştur. Örneklem büyüklüğü için yapılan güç analizinde 0.05 anlamlılık seviyesinde, 0.95 güven aralığında deney grubuna 39, kontrol grubuna 38 preterm bebek alındığında araştırmanın gücü 0.97 olarak saptanmıştır. Araştırma verileri araştırmacı tarafından oluşturulan "Preterm Bebek Veri Toplama Formu" ve "LATCH Emzirme Tanılama ve Ölçüm Aracı" kullanılarak toplanmıştır. 14 gün boyunca, günde 3 kez deney grubuna (n=39) oral motor stimülasyon, kontrol grubuna (n=38) yalancı oral motor stimülasyon uygulanmıştır. Verilerin analizinde bağımsız örneklemlerde t testi, ki-kare testi, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis testleri kullanılmıştır.
Bulgular: Deney grubunda tam oral beslenmeye geçiş zamanı daha kısa, ilk ölçüm LATCH puan ortalaması, ilk ölçümde alınan besin miktarı ortalaması ve ikinci ölçüm LATCH puan ortalaması, ikinci ölçümde alınan besin miktarı ortalaması daha yüksek bulundu (p<0.05). Deney ve kontrol grupları taburculuk süresi (gün) açısından benzer olmakla birlikte deney grubu 6 gün daha erken taburcu olmuştur (p>0.05).
Sonuç: Oral motor stimülasyon uygulanan preterm bebekler tam oral beslenmeye daha erken başlamış ve daha iyi bir emme başarısı göstermişlerdir. Anne sütü alım oranları daha iyidir. Yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde preterm bebeklere oral motor stimülasyon uygulanması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Beslenme, emme başarısı, oral motor stimülasyon, preterm bebek.

Abstract:
Aim: The study was conducted to determine the effect of oral motor stimulation on preterm infant feeding and sucking success.
Materials and Methods: The study was conducted as a prospective randomized controlled experimental between 22 May and 18 August 2017 in a neonatal intensive care unit of a university hospital. The population of the study is preterm babies who were at 29th – 34th gestational week and inpatient in a hospital where the study was conducted between June 2016-2017; the sample is 77 preterm babies. In the power analysis for the sample size, when 39 preterm babies were taken to experiment group and 38 to control group at the at the significance level of 0.05 and 0.95 confidence interval, the power of study was found 0.97. The research data were collected using the "Preterm Infant Data Collection Form" and the "LATCH Breastfeeding Diagnosis and Assessment Scale" developed by the researcher. Oral motor stimülation was applied to the preterm infants in the experimental group (n = 39) 3 times a day for 14 days, and fake oral motor stimülation used for control group of infants (n = 38). T test, chi-square test, Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis tests were used in the analysis of the research data.  
Results: In the experimental group, the transition time to full oral feeding was shorter, the average of the first measurement LATCH score, the average of the food intake quantity in the first measurement and the average of the second measurement LATCH score and the food intake quantity in the second measurement were higher (p <0.05). The experimental group and the control group were similar in terms of the discharge time (days), but the experimental group was discharged 6 days earlier (p> 0.05).
Conclusion: Preterm infants whom OMS were applied have started earlier to full oral feeding and have shown a better sucking success. Breast milk intake rates are better. It is recommended to apply OMS to preterm infants in NICUs.

Keywords: Nutrition, sucking success, oral motor stimulation, preterm infant.