Gebelerde bilişsel esneklik ve gebelik ile ilişkili anksiyetenin dikkat işlevlerine etkisinin incelenmesi
Examination of cognitive flexibility and pregnancy-related anxiety in pregnant women's attention function
Yazar: ASLI DEŞER
Danışman: PROF. DR. OKCAN BASAT ; DR. SİBEL TUNÇ KARAMAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Neurobilişsel işlevler = Neurocognitive functions ; Sosyal kaygı = Social anxiety

Özet:
Giriş ve Amaç: Bu çalışmada; gebelerde bilişsel esneklik ve gebelik ile ilişkili anksiyete
düzeyinin araştırılması ve gebelerde dikkat işlevleri üzerindeki etkisinin incelenmesi
amaçlandı.
Yöntem: Bu prospektif çalışma, tanımlayıcı-ilişki arayıcı desende planlandı.
Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniği'ne 08.06.2023-
30.09.2023 tarihleri arasında başvuran ve dahil etme kriterlerini karşılayan gebeler ile
gerçekleştirildi. Verileri elde etmede; Hasta Bilgi Formu, Sözel Akıcılık Testleri, Bilişsel
Esneklik Envanteri (BEE) ve Gebelikle İlişkili Anksiyete Ölçeği (GİAÖ) kullanıldı.
Bulgular: Bu çalışma; yaş ortalaması 28,55±6,01 (min:18-max:44) olan 125 gebe ile
gerçekleştirildi. Sözel akıcılık testlerinde toplam kelime sayısı ortalama 70,95±24,0
(min:31-max:156), sözel akıcılık puanı ortalama 32,39±12,48 (min:11-max:78), kategorik
akıcılık puanı ortalama 38,56±12,68 (min:20-max:78) idi. Toplam ortalama puanlar GİAÖ
için 70,86±14,20 (min:34-max:112) iken, BEE için 68,65±10,66 (min:39-max:95) idi.
GİAÖ ve BEE toplam puanları arasında anlamlı ilişki vardı (r:-0,238; p:0,008). BEE toplam
puanı ile toplam kelime sayısı arasında anlamlı ilişki vardı (r: 0,299; p:0,001). Gebelikte her
zaman dikkat eksikliği yaşayanların ve unutkanlık yaşayanların GİAÖ toplam puanları hiç
yaşamayanlardan daha yüksekti (p:0,010 ve p:0,011).
Sonuç: Gebelerin gebelikle ilişkili anksiyete durumu düşük-orta düzeyde, bilişsel esneklik
durumları da orta-iyi düzeyde bulundu. Bilişsel esneklik arttıkça gebelik ile ilişkili anksiyete
azalmaktaydı. Gebelikle ilişkili anksiyete ile dikkat işlevleri (toplam kelime sayısı) arasında
istatistiksel olarak anlamlı ilişki olmasa da bilişsel esneklik arttıkça toplam kelime sayısı
artmakta idi. Gebelikte dikkatlerinde azalma ve unutkanlık yaşadığını ifade edenlerin bilişsel
esneklik ve anksiyete düzeyleri daha fazla idi.
Anahtar Kelimeler: Anksiyete, Bilişsel Esneklik, Dikkat, Gebelik

Abstract:
Introduction and Purpose: In this study; it was aimed to investigate the level of cognitive
flexibility and pregnancy-related anxiety in pregnant women and to examine its effect on
attention functions in pregnant women.
Method: This prospective study was planned in a descriptive-relationship seeking design. It
was carried out with pregnant women who applied to Gaziosmanpaşa Training and Research
Hospital Family Medicine Outpatient Clinic between 08.06.2023-30.09.2023 and met the
inclusion criteria. While obtaining data; Patient Information Form, Verbal Fluency Tests,
Cognitive Flexibility Inventory (CFI), and Pregnancy Related Anxiety Scale (PRAS) were
used.
Findings This study was conducted with 125 pregnant women with an average age of
28.55±6.01 (min: 18-max:44). In verbal fluency tests, the average total number of words is
70.95±24.0 (min:31-max:156), the average verbal fluency score is 32.39±12.48 (min:11-
max:78), the average categorical fluency score is 38.56±12.68 (min:20-max:78). Total mean
scores were 70.86±14.20 (min:34-max:112) for PRAS and 68.65±10.66 (min:39-max:95)
for CFI. There was a significant relationship between PRAS and CFI total scores (r:-0.238;
p:0.008). There was a significant relationship between the CFI total score and the total
number of words (r: 0.299; p:0.001). The PRAS total scores of those who always
experienced attention deficit and forgetfulness during pregnancy were higher than those who
never experienced them (p:0.010 and p:0.011).
Conclusion: Pregnancy-related anxiety levels of the pregnant women were found to be lowmoderate, and their cognitive flexibility levels were found to be moderate-good. As
cognitive flexibility increased, pregnancy-related anxiety decreased. Although there was no
statistically significant relationship between pregnancy-related anxiety and attention
functions (total number of words), the total number of words increased as cognitive
flexibility increased. Those who reported experiencing decreased attention and forgetfulness
during pregnancy had higher cognitive flexibility and anxiety levels.
Keywords: Attention, Anxiety, Cognitive flexibility, Pregnancy,