Destek bitki olarak farklı oranlarda tritikale kullanımının macar fiğinde tohum üretimi üzerine etkilerinin belirlenmesi
Determination of the effects of the use of different ratios of triticale as a support plant on seed production of hungary vetch
Yazar: AYTAÇ ZAFER ALICI
Danışman: PROF. DR. MEVLÜT TÜRK
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Karışım oranları = Mixture rates ; Macar fiği = Hungarian vetch ; Tohum verimi = Seed yield ; Tritikale = Triticale

Özet:
Bu çalışma, macar fiği tohum üretiminde, destek bitki olarak farklı oranlarda tritikale katkısının tohum üretimi üzerine etkisini belirlemek amacıyla Eskişehir Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü'nde 2021-2022 yetiştirme sezonunda yürütülmüştür.
Denemede macar fiğinin Akçalar çeşidi ve tritikalenin Karma-2000 çeşidi kullanılmıştır. Deneme tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Çalışmada macar fiğine 7 farklı oranda (%0, 5, 10, 15, 20, 25, 30) tritikale karıştırılmıştır.
Araştırmada bitki boyu, bitkide bakla sayısı, baklada tane sayısı, bin tane ağırlığı, biyolojik verim, tohum verimi ve kes verimi incelenmiştir. Farklı oranda tritikale uygulaması incelenen tüm özellikler üzerine istatistiki olarak önemli etki yapmıştır.
Araştırma sonuçlarına göre, tritikale oranlarına bağlı olarak, bitki boyu 44.10-57.50 cm, bitkide bakla sayısı 9.9-16.27 adet/bitki, baklada tane sayısı 4.33-5.67 adet/bakla, bin tane ağırlığı 44.83-47.93 g, biyolojik verim 165.17-555.27 kg/da, tohum verimi 18.92-73.05 kg/da, kes verimi 146.08-481.95 kg/da arasında değişim göstermiştir.
Sonuç olarak, Eskişehir ekolojik koşullarında macar fiğ tohumluk üretiminde destek bitki olarak %10 tritikale ilavesinin en uygun sonuç olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was conducted to determine the effect of different rates of triticale contribution as a support crop on Hungarian vetch seed production at Eskişehir Geçit Kuşağı Agricultural Research Institute in the 2021-2022 growing season.
Akçalar variety of Hungarian vetch and Karma-2000 variety of triticale were used in the experiment. The experiment was conducted according to the randomized complete block design with 3 replications. In the study, triticale was mixed into Hungarian vetch at 7 different rates (0, 5, 10, 15, 20, 25, 30%).
In the research, plant height, number of pods per plant, number of seeds per pod, thousand seed weight, biological yield, seed yield and straw yield were examined. Application of different rates of triticale had a statistically significant effect on all examined parameters.
According to the research results, depending on the triticale ratios, plant height is 44.10-57.50 cm, number of pods per plant is 9.9-16.27, number of grains per pod is 4.33-5.67, thousand seed weight is 44.83-47.93 g, biological yield is 1651.7-5552.7 kg ha-1, seed yield varied between 189.2-730.5 kg ha-1, straw yield varied between 1460.8-4819.5 kg ha-1.
As a result, it was determined that the addition of 10% triticale as a support crop was the most suitable result in Hungarian vetch seed production in Eskişehir ecological conditions.