Ankara Kalecik (Develioğlu) tarihi taş köprüsü'nün mevcut koruma durumunun tespiti ve koruma onarım önerileri
Detection of the current conservation status of Ankara Kalecik (Develioğlu) historical stone bridge and conservation repair recommendations
Yazar: MEHTAP KAYA
Danışman: PROF. MUNA SİLAV
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım Ana Bilim Dalı / Kültür Varlıklarını Koruma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Yapıldığı dönemin teknolojik düzeyi hakkında bize bilgiler aktaran tarihi taş köprüler, yapısal özellikleri ile sadece açıklıkları aşmakla kalmayıp, dönemine ait fiziksel ve çevresel değerlerin devamlılığını sağlayan anıtsal yapılardır. Taşınmaz kültür varlıklarından tarihi taş köprülerin, günümüze kadar özgün durumlarının korunarak sürekliliğinin sağlanması gerekmektedir. Çalışmanın amacı, tarihi taş köprülerde koruma onarım uygulamalarının planlama sürecinde, köprülerde meydana gelen bozulmaların, sorunların ve çözümlerin belirlenmesidir. Çalışma kapsamında tarihi taş köprülerin yapısal, teknik ve malzeme özellikleri, tarihsel gelişimleri, mimari elemanları incelenmiş, Selçuklu Devleti döneminin köprü mimarisi özelliklerini yansıtan, Ankara Kalecik Develioğlu Köprüsü örneği üzerinden mevcut koruma durum değerlendirmesi yapılarak koruma ve onarım önerileri ele alınmıştır. Araştırma yöntemi olarak nitel araştırma, veri toplama yöntemi kullanılmıştır. Gözlem, doküman analizi ile veriler toplanmış, malzeme analiz sonuçları ile Kalecik köprüsünün tarihten günümüze kadar olan korunmuşluk durumu, zaman içinde uygulanan koruma onarım müdahaleleri ve günümüz koşullarında yapılması planlanan koruma onarım uygulamaları belirlenerek değerlendirilmiştir.  Bu tez çalışmasının, tarihi köprü koruma onarım uygulamaları öncesi yapılan belgeleme, analiz çalışmaları ve konservasyon raporu gibi çalışmaların koruma onarım uygulamalarına bilimsel ve sürdürülebilir bir kimlik kazandıracağı düşünülmektedir.

Abstract:
Historical stone bridges, which provide us with information about the technological level of the period they were built, are monumental structures that not only exceed the spans with their structural features, but also ensure the continuity of the physical and environmental values of the period. Historical stone bridges, one of the immovable cultural assets, need to be maintained by preserving their original condition until today.The aim of the study is to determine the deterioration, problems and solutions that occur in the bridges during the planning process of conservation and repair applications in historical stone bridges. Within the scope of the study, the structural, technical and material properties, historical developments, and architectural elements of historical stone bridges were examined, and conservation and repair proposals were discussed by making an assessment of the current conservation situation on the example of Ankara Kalecik Develioglu Bridge, which reflects the bridge architectural features of the Seljuk State period. Qualitative research and data collection method were used as research method. Data were collected by observation, document analysis, material analysis results and the preservation status of Kalecik Bridge from history to the present, the protection and restoration interventions applied over time and the protection and restoration applications planned to be carried out in today's conditions were determined and evaluated. It is thought that this thesis study will give a scientific and sustainable identity to the conservation and restoration practices of the works such as the documentation, analysis studies and conservation report before the historical bridge protection and restoration applications.