Total kalça veya diz protezi ameliyatı olan hastalara uygulanan gevşeme egzersizleri, sırt masajının ağrı ve anksiyete üzerine etkisi.
The effect of relaxing tecnique and back massage on postoperative pain and anxiety in total hip or knee arthroplasty patients
Yazar: FUNDA (ESEN) BÜYÜKYILMAZ
Danışman: PROF. DR. TÜRKİNAZ (ATABEK) AŞTI
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Ağrı-Patnos = Ağrı-Patnos ; Diz protezi = Knee prosthesis ; Kalça protezi = Hip prosthesis ; Masaj = Massage

Özet:
Araştırma, total kalça/diz protezi ameliyatı olan hastalarda gevşeme egzersizleri ve sırt masajının, ameliyat sonrası ağrı ve anksiyete kontrolüne etkisini belirlemek amacıyla deneysel bir çalışma olarak planlandı. Araştırma, bir üniversite hastanesinin ortopedi ve travmatoloji kliniğine kalça/diz protezi ameliyatı uygulanmak için kabul edilen ve örneklem özelliklerini karşılayan 60 hasta (30 deney, 30 kontrol) ile gerçekleştirildi. Verilerin toplanmasında; ?Hasta Bilgi Formu?, ?Kısa McGill Ağrı Soru Formu (K-MASF)? ve ?Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri (DKE,SKE) kullanıldı. Veri toplama işlemi, ilgili kurumun Etik Kurulu'ndan gerekli izinler alındıktan sonra ameliyat sonrası 1.,2.ve 3. günlerde sabah ve akşam 2 saatlik izlemlerde gerçekleştirildi. Araştırma sonucu elde edilen veriler, SPSS 11.5 paket programı kullanılarak analiz edildi.Büyük oranda total kalça protezi ameliyatı (%68,3) geçiren hastaların yaş ortalamasının 57,20±13,85 (24-83) yıl, %70'inin kadın, %61,7'sinin evli, %48,3'ünün ilköğretim mezunu, %75'inin geçmiş ameliyat deneyiminin olduğu, ameliyat öncesi dönemde %71,7'sinin yardımcı araç olarak koltuk değneği, %81,7'sinin nonopioid analjezik ilaç kullandıkları ve %83,3'ünün ağrı deneyimledikleri saptandı. Bireysel ve hastalık özellikleri açısından deney ve kontrol grubu arasında anlamlı fark bulunmadı (p>0,05).Ameliyat sonrası 1.,2. ve 3. günlerdeki sabah ve akşam izlemlerinde; deney grubundaki hastaların nabız hızı, solunum sayısı, arteriyal kan basıncı değerleri, ağrı şiddeti ve anksiyete düzeyleri ortalamalarının uygulama öncesi ve sonrası tüm ölçümlerde (uygulama sonrası, 1. ve 2. saat) kontrol grubuna göre daha düşük olduğu ve aralarında deney grubu lehine çok ileri düzeyde anlamlı farklılık olduğu saptandı (p?0,001). Elde edilen veriler, total kalça/diz protezi ameliyatı olan hastalara uygulanan gevşeme egzersizleri ve sırt masajının; ameliyat sonrası ağrı şiddeti ve anksiyete düzeyinde etkili olduğunu göstermektedir.

Abstract:
The purpose of experimental study was to determine the effects of relaxing tecnique and back massage on postoperative pain and anxiety in total hip/knee arthroplasty. The study was conducted to be scheduled on 60 total hip/knee arthroplasty patients (30 was experimental, 30 was control group) who met inclusion criteria in an orthopaedic clinic of a university hospital. Data were collected using a ?Questionnaire Form?, ?Short-Form McGill Pain Questionnaire (SF-MPQ)? and ?State-Trait Anxiety Inventory (STAI)?. Data collecting were conducted on postoperative 1th,2nd,and 3thdays?morning and evening by checked two-hour after permission to undertake this study was received from the hospital ethics committee. The data obtained were assessed using the SPSS 11.5 program.The majority of patients (68.3%) had had total hip prothesis, the mean age of the patients was 57.20±13.85 (24-83) years, 70% were female, 61.7%were married, %48.3% were primary school, 75% of patients had a history of previous surgery, 71.7% were using cane/crutch, 81.7% were taken nonopioid analgesic medication, and 83.3% were experienced pain on preoperative days. There were no significant differences in sociodemographic and illness characteristics on experimental and control groups (p>0,05).The lower rates were determined on heart beat, respiration, arterial blood pressure, severity of pain, and anxiety on the experimental group in all measurement (after interventions and 1th,2nd times) and there were significant differences in experimental and control groups that be in experimental gruops? favor (p?0,001). This study showed that relaxing tecnique and back massage in total hip/knee arthroplasty patients were effective in postoperative pain severity and anxiety.