Bazı kanola çeşitlerinde (Brassica napus ssp. Oleifera L.) ekim zamanı ve tohumluk miktarının büyüme parametrelerine,verim ve kalite özelliklerine etkisi
The effect of sowing dates and seed rates on growth parameters, yield and quality characteristics in some canola cultivars (Brassica napus ssp. Oleifera L.)
Yazar: SEVGİ DİNÇ
Danışman: PROF. DR. AYDIN ÜNAY
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma, 2014-2015 ve 2015-2016 yıllarında Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi deneme ve uygulama alanında iki kanola çeşidinde (NK Petrol ve NK Caravel) farklı ekim zamanı ve tohumluk miktarlarının büyüme parametrelerine, verim ve kalite üzerine etkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Bölünen bölünmüş parseller deneme desenine göre 4 tekerrürlü olarak kurulan bu araştırmada, iki farklı ekim zamanı 2014 yıllı için (6 Kasım, 9 Aralık), 2015 yıllı için zamanı (5 Ekim, 7 Kasım) ve beş farklı tohumluk miktarı (300, 500, 700, 900 ve 1100 g da-1) kullanılmıştır.

Bu çalışmada bitki boyu, ana dal sayısı, bitkide harnup sayısı, harnupta tane sayısı, harnup uzunluğu, bin tane ağırlığı, tane verimi, ham yağ oranı, ham protein oranı analizleri yapılmış, kuru madde, NAR, CGR, LAI, LAD, LAR, RGR özellikleri incelenmiştir.

Tane verimi yönünden 2015 yılında I.ekim zamanında Petrol çeşidinde 700 g da-1 sıklığı buna karşın aynı ekim zamanında Caravel çeşidi 900 g da-1 sıklığının en yüksek değerlere sahip olduğu saptanmıştır. 2016 yılında ise her iki çeşitte de I. ekim zamanında 700 g da-1 sıklığında en yüksek tane verimleri elde edilmiştir. Yağ oranı yönünden yapılan değerlendirmelerde I. ekim zamında Petrol, II. ekim zamanında ise Caravel çeşidinin daha yüksek değerler taşıdığı bulunmuştur. Toplam kuru maddenin tüm yılda, ekim zamanları, sıklık ve çeşitlerde çiçeklenme döneminde en yüksek değere ulaştığı, büyüme parametrelerinin çevre ve yetiştirme koşullarından önemli ölçüde etkilendiği görülmüştür.

Abstract:
This study was carried out in order to determine the effect of different sowing times and seed amount on the growth parameters, yield and quality in two canola cultivars (NK Petrol and NK Caravel) in the field of experiment and application of Adnan Menderes University Faculty of Agriculture between 2014-2015 and 2015-2016. In this study, which was established with 4 replications according to the split plot design, two different sowing times for 2014 year (6 November, 9 December), time for 2015 year (5 October, 7 November) and five different seed amounts (300, 500, 700, 900 and 1100 g da-1) were used.

In this study, plant height, number of main branches, number of pod in the plant, number of grains in pod, pod length, thousand grain weight, grain yield, crude oil ratio, crude protein content analysis, dry matter, NAR, CGR, LAI, LAD, LAR, RGR properties were examined.

In terms of grain yield in 2015, it was found that the frequency of 700 g da-1 in Petrol variety and the frequency of Caravel variety 900 g da-1 were the highest in the same planting period. In 2016, the highest grain yields were obtained at 700 g da-1 in both varieties. In the evaluations made about the oil ratio I. Petrol, II. Caravel was found to have higher values in sowing time. It has been observed that the total dry matter has reached the highest value in flowering period in all planting times, frequencies and varieties in the whole year, and the growth parameters are significantly affected by the environment and growing conditions.