Ressam Salvatore Valeri ve sanatı
Painter Salvatore Valeri and his art
Yazar: ALEV KAHRAMAN
Danışman: DR. PELİN ŞAHİN TEKİNALP
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Sanat Tarihi = Art History

Özet:
Tezimiz kapsamında Ressam Salvatore Valeri hem bir İtalyan oryantalist ressam olarak, hem de Sanayi-i Nefise Mektebi' nin ilk yağlıboya resim öğretmeni olarak ele alınmıştır. Çeşitli kütüphanelerde gerçekleştirilen yayın taramaları, müzayede kuruluşlarında yapılan araştırmalar ve İtalya'da konuyla ilgili kişilerle ve sanatçının bu ülkede yaşayan torunlarıyla kurulan bağlantılar sonucunda, sanatçı hakkında kapsamlı bir değerlendirme yapmak mümkün olmuştur. Salvatore Valeri, 1856 yılında Nettuno'da doğmuştur. Roma' da Accademia di San Luca'da resim eğitimi alan sanatçı, 1883 yılında İstanbul'a gelmiş ve aynı yıl Sanayi-i Nefise Mektebi'nde yağlıboya resim öğretmenliğine atanmıştır. Valeri'nin Başbakanlık Osmanlı Arşivi'nde yer alan bir belgede "Baş Resim Muallimi" olarak anılması, bu okuldaki etkin rolünün bir göstergesidir. Araştırmalarımız, sanatçının 1891 yılı dolaylarında Kahire'de bulunduğunu ortaya çıkarmıştır. Valeri'nin ayrıca bir dönem Bağdat'ta bulunduğu saptansa da bu seyahatin kesin tarihi belli değildir. Sanatçı resimlerinde genellikle tek figürlere ve küçük figür gruplarına yer vermiştir. Valeri, İstanbul'da 1901, 1902 ve 1903 yıllarında düzenlenen her üç İstanbul Salonu'na da katılmıştır. Lina Gabuzzi, Naciye Neyyal Hanım, Şehzade Burhaneddin Efendi, Abdülkadir Efendi ve Ahmet Efendi gibi isimlere özel resim dersleri veren sanatçı, "Şehzadelerin Öğretmeni" unvanına sahiptir. Valeri, Osmanlı hükümeti tarafından defalarca nişanlarla ödüllendirilmiştir. Ayrıca, İtalya Kralı tarafından da madalyalarla taltif edildiği bilinmektedir. Başbakanlık Osmanlı Arşivi'nde yaptığımız çalışmalar sonucunda, Salvatore Valeri'nin Trablusgarp Savaşı sonrasında Sanayi-i Nefise Mektebi'ndeki görevinden bir süre için alındığı fakat görevine iade edildiği anlaşılmıştır.IV İstanbul'da Maria Lekeciyan isminde Ermeni bir hanımla evlenen Valeri'nin Italia adında bir kıza olmuştur. Araştırmalarımız sonucunda Italia'nın iki oğlundan birinin ve diğer oğlunun çocuklarının ve torunlarının bugün Faenza, Ravenna' da yaşadıkları tespit edilmiş ve kendileriyle bağlantı kurulmuştur. Valeri, 1915 yılında Sanayi-i Nefise Mektebi'ndeki görevinden ayrılarak Nettuno'ya dönmüş ve burada özel bir resim okulu açmıştır. Sanatçı 30 Aralık 1946 tarihinde Nettuno'da hayatım kaybetmiştir. Anahtar Sözcükler: Salvatore Valeri, Sanayi-i Nefise Mektebi.

Abstract:
In this master's thesis, Painter Salvatore Valeri has been treated as an Italian orientalist painter and as the first oil painting instructor of Fine Arts School. Thanks to our researches in many libraries and auctions, and our connection with Valeri' s grandsons and some people in Italy who are related to Valeri, it has been possible for us to get to know Salvatore Valeri' s life and art as in details. The artist was born in 1856, in Nettuno. Valeri who has studied painting at Accademia di San Luca in Rome, came to Istanbul in 1883 and was appointed to the position of oil painting instructor in Fine Arts School. Valeri had an active rol in this school and an archive document in which he is mentioned as "Head Painting Instructor" is the indicator of this role. After our studies, it has emerged that the artist was in Cairo in the years around 1891. Even though it was determened that Valeri was in Baghdad for a period, the exact date of this trip is unknown. The artist usually painted single figures and small groups of figures. Valeri participated in Istanbul Salon Exhibitions which were carried out in 1901, 1902 and 1903. The artist, who gave the painting lessons to Lina Gabuzzi, Naciye Neyyal Hanım, Şehzade Burhaneddin Efendi, Abdülkadir Efendi and Ahmet Efendi, has the title of "Instructor of the Shahzadahs". Valeri has been awarded by the Ottoman Empire with many medals. In addition, it is known that he has also been honoured with medals by the King of Italy. After the studies carried out in the Prime Ministry Ottoman Archives, it has been understood that Salvatore Valeri was dismissed from his position in Sanayi-i Nefise Mektebi for a while after the Tripoli War, but he was bought back to his position again. Valeri was married to Maria Lekeciyan, who is an Armenian lady, and they had a daughter named Italia. As a result of our studies, we have found one of Italia' s two sonsVI and son and grandsons of the other son of Italia, who live in Faenza, Ravenna today, and we communicated with them. Salvatore Valeri left his position in Sanayi-i Nefise Mektebi and returned to Nettuno in 1915. He has founded a painting school in Nettuno. The artist died here in 1946, 30 December. Key Words: Salvatore Valeri, Fine Arts School.