Rehber öğretmen ve psikolojik danışmanların afet ve acil durumlarda psikososyal müdahaleye ilişkin bilgi ve empati düzeylerinin belirlenmesi-Çanakkale örneği
Determination of guidance teachers' and psychological counselors' level of knowledge and empathy about psycho-social intervention in disaster and emergency situations: Çanakkale sample
Yazar: NUMAN YILDIRIM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FEHMİ VOLKAN AKYÖN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Afet Eğitimi ve Yönetimi Ana Bilim Dalı / Afet Eğitimi ve Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Acil durum yönetimi = Emergency management ; Acil durumlar = Emergencies ; Afetler = Disasters ; Danışmanlar = Consultants ; Empatik beceri = Empathic skill ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Psikososyal performans = Psychosocial performance ; Psikososyal yardım = Psychosocial help ; Rehber öğretmenler = Guidance teacher

Özet:
Bu araştırmada, Çanakkale ilinde kamu ve özel eğitim kurumlarında çalışmakta olan rehber öğretmen ve psikolojik danışmanların, afet ve acil durumlarda psikososyal müdahaleye ilişkin bilgi ve empati düzeylerinin ölçülmesi amaçlanmıştır.
	Araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma örneklemi, Çanakkale ilindeki kamu ve özel eğitim kurumlarında çalışan 163 rehber öğretmen ve psikolojik danışmandan oluşmaktadır. Veriler, demografik özellikler (25 madde), empati düzeyi belirleme ölçeği (12 madde), psikososyal müdahaleye ilişkin bilgi düzeyi testi (25 madde) kullanılarak toplanmıştır.
	Verilerin analizi IBM SPSS 20 versiyonu kullanılarak yorumlanmıştır. Buna göre rehber öğretmen ve psikolojik danışmanların psikososyal müdahaleye ilişkin bilgi ve empati düzeylerinin demografik özellikleri ile olan ilişkileri incelenirken; cinsiyet, mezun olunan lisans programı, eğitim düzeyi, psikoeğitim seminerine katılma durumu, çalıştıkları kurumun kamu veya özel olması, daha önce psikososyal müdahalede sürecinde bulunma, sivil toplum kuruluşlarında görev alma değişkenlerinin belirlenmesinde t-test; görev süresi, çalıştıkları okulun türü değişkenlerinin belirlenmesinde ise VARYANS analizi kullanılmıştır. Anketlerin birbiri ile olan ilişkisini belirlenmesi içinde korelasyon analizi uygulanmıştır. 
	Araştırmanın sonucuna göre, rehber öğretmen ve psikolojik danışmanların cinsiyet, görev süresi, eğitim düzeyi, çalıştıkları okulun türü, psikoeğitim seminerine katılma durumu değişkeni bilişsel empati ve duygusal tepki, sosyal beceri ve afetlerde psikososyal müdahale bilgi düzeyi boyutuna göre anlamlı farklılaşmamaktadır. Mezun olunan lisans programı afetlerde psikososyal müdahale bilgi düzeyi boyutuna göre anlamlı farlılık göstermekle beraber; bilişsel empati ve duygusal tepki, sosyal beceri boyutunda anlamlı farklılık göstermemiştir. Psikoeğitim seminerinin faydalı olup olamaması değişkeni bilişsel empati ve duygusal tepki boyutunda anlamlı farlılık göstermekle beraber; sosyal beceri ve afetlerde psikososyal müdahale bilgi düzeyi boyutunda anlamlı farklılık göstermemektedir. Çalıştıkları kurumun kamu veya özel olması bilişsel empati ve duygusal tepki ve afetlerde psikososyal müdahale bilgi düzeyi  boyutunda anlamlı farlılık göstertmemekle beraber; sosyal beceri  boyutunda anlamalı farklılık göstermektedir. Psikososyal müdahalede sürecine daha önce katılma ve sivil toplum kuruluşlarında görev alma değişkenlerine göre bilişsel empati ve duygusal tepki, sosyal beceri boyutunda anlamlı farklılık göstermekle beraber; afetlerde psikososyal müdahale bilgi düzeyi boyutunda anlamlı farlılık göstertmemektedir.
	Psikososyal müdahale eğitimleri teorik ve pratik düzeyde verilmesi mesleki bilgiyi pratiğe dönüştürmeyi sağlar. Bu alanda çalışacak rehber öğretmen ve psikolojik danışmanların belli bir takvim içinde bilgi ve becerilerini yenilemek için içeriği güncellenmiş eğitimlere alınmaları gerekli olduğu önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to measure the level of knowledge and empathy of guidance counselors and psychological counselors working in public and private education institutions in Çanakkale related to their intervention in disaster and emergency cases.
	Screening model has been used in the research. The research sample consists of 163 counselors and psychological counselors working in public and private education institutions in Çanakkale. The data were collected using demographic characteristics (25 items), empathy level determination scale (12 items) and psychosocial intervention knowledge level test (25 items).
	Data were analyzed using IBM SPSS 23 version. According to this, while analyzing the relationship between the counselors and psychological counselors with the demographic characteristics of psychosocial intervention knowledge and empathy levels; t-test analysis  was used to determine gender, graduate degree, education level, status of attending psychoeducation seminar, being public or private, working in psychosocial intervention and willingness to take or take part in non-governmental organizations variables; VARIANS analysis was used to determine the duration of the study and the variables of the type of school they work. Correlation analysis was applied to determine the relationship between the questionnaires.
	According to the results of the study, gender, term of education, level of education of the counselors and psychological counselors, type of school they work, status of participation in psychoeducation seminar do not differ significantly according to cognitive empathy and emotional response, social skills and psychosocial intervention knowledge level of disasters. Although the undergraduate degree program shows a significant difference according to the psychosocial intervention knowledge level of disasters; cognitive empathy and emotional response did not differ significantly in social skill dimension. Psychoeducation seminar can be useful in the variable of the variable of cognitive empathy and emotional response, although showing a significant difference; Psychosocial intervention in social skills and disasters does not show any significant difference in knowledge level. Although the public or private institutions they work in show no significant difference in cognitive empathy and emotional response and psychosocial intervention knowledge level in disasters; social skills vary in understanding. Although cognitive empathy and emotional response differ significantly in social skill dimension according to the variables of participation in civil society organizations and earlier participation in psychosocial intervention process; Psychosocial intervention in disasters does not show a significant difference in knowledge level.