Etkileşim tasarımının bilgi ve iletişim teknolojileri gömülü ürünlerin tasarım ve geliştirilme sürecindeki rolü
The role of interaction design in information and communication technologies embedded product design and development process
Yazar: CANAN AKOĞLU
Danışman: PROF. DR. ALPAY ER
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Ürünleri Tasarımı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Endüstri Ürünleri Tasarımı = Industrial Design
Dizin: Endüstriyel tasarım = Industrial design

Özet:
Bu tez temel olarak etkileşim tasarımının bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT) gömülü ürünlerin tasarlanma ve geliştirilme sürecindeki rolünü tanımlamaktadır. Çalışma aynı süreçte etkileşim tasarımının endüstriyel tasarımla olan ilişkisini ortaya koyarken bu ilişkiyi ürün geliştirme sürecindeki roller açısından yeniden tarif etmektedir. Ayrıca etkileşim tasarımının geçirdiği dönüşümün açıklanması için bir kuramsal çerçeve ortayakoymaktadır. Bu çalışmayı gerçekleştirebilmek için farklı disiplinleri içeren kapsamlı bir literatür taramasıyla birlikte, bir dizi görüşmeler ve bir vaka çalışması yapılmıştır. Alan çalışmasının ilk aşamasını oluşturan görüşmeler ilgili alanda uluslararası düzeyde faaliyet gösteren ve öncü çalışmaları bulunan ABD'deki beş farklı tasarım danışmanlık firmasından kilit isimlerle yüz yüze gerçekleştirilmiştir. Vaka çalışmasında ilgili konuda temsil edici niteliklere sahip BİT gömülü bir ürüne dair literatür araştırması ve o ürünün tasarım ve geliştirilme sürecinde çalışan farklı uzmanlık alanlarından tasarımcılarla internet yoluyla derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Tezin belli başlı sonuçları şu şekilde özetlenmektedir: BİT gömülü ürün geliştirme faaliyetinde endüstriyel tasarım ve etkileşim tasarımının işbirliği içinde ve ortak çalışmalarının en yoğun olduğu aşamalar planlama ve konsept oluşturma gibi sürecin ilk aşamalarıdır. Etkileşim tasarımının süreç içinde tasarımın yanı sıra sürecin yönetimi üzerinde de söz sahibi olmaya başlamasının etkileşim tasarımı yönetimi konusunun yeni bir çalışma alanı olarak ortaya çıkmasına sebep olacağı öngörülmektedir. Etkileşim tasarımının BİT gömülü ürün geliştirme faaliyetinde planlama, konsept geliştirme ve sistem düzeyinde tasarım aşamalarında endüstriyel tasarıma oranla daha geniş bir faaliyet alanına sahip olacağı öngörülmektedir. Etkileşimin giderek maddi niteliğinin azalmasının hizmet tasarımının ön plana çıkmasına neden olacağı öngörülmektedir. Bu olası gelişme BİT gömülü ürün geliştirme faaliyetlerinde hizmet tasarımı konusunda yeni bir aktörün devreye gireceğini göstermektedir.

Abstract:
This thesis describes the role of interaction design in information and communication technologies (ICT) embedded product development activity. While setting the relationship between interaction design and industrial design within the same activity, it expresses this relationship in product development activity by means of roles. This research has been accomplished by having an extensive interdisciplinary literaturereview, a series of interviews and a case study based on a specific product?s development process. The series of interviews have been conducted face to face in USA with professionals from five different industrial design and interaction design based consulting firms. The next step has been a case study based on gathering information of a representative product through secondary sources and then conducting in-depth interviews with designers, who have worked in that product?s development process,from different professions. Major conclusions of the research include: The most extensive collaboration between industrial design and interaction design is seen at planning and concept design stages in ICT embedded product development activity. As interactions with products become more immaterial, interaction designers will need to manage the design and development teams. This progress will cause a need for a new sub-field of interaction design which is supposed to emerge as interaction designmanagement. Comparing with industrial design, interaction design is foreseen to have a wider activity area in planning, concept development and system level design stages of ICT embedded product development activity. Service design is supposed to turn out to be a new actor in ICT embedded product development activity.