Afet ve kaza riskinin yüksek olduğu sanayi ve maden kuruluşlarında çalışanların iş sağlığı ve güvenliği ölçümü ve ilk yardım bilgi düzeylerinin belirlenmesi üzerine bir çalışma: Gümüşhane ili örneği
A study over defining the level of awareness on occupational health and safety measurement and first aid of the employees working in the industrial and mining companies whose may have a high risk of disaster and occupational accident: A case study of Gümüşhane province
Yazar: ALİ SAİD YER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEVİL CENGİZ
Gümüşhane Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Afet Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Kazalar = Accidents ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Afetler = Disasters ; Güvenlik yönetimi = Security management ; Kruskal-Wallis Testi = Kruskal-Wallis Test ; Madenler = Mines ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; İlk yardım = First aid ; İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu = Occupational Health and Safety Law ; İş güvenliği = Work safety ; İş kazaları = Occupational accidents ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Afet; bir toplumu tehdit altında bırakan, toplumun kendi imkânları ile müdahalesinin yetersiz kaldığı, ülke genelindeki kaynakların seferber edilmesini gerektiren, büyük ölçüde can ve mal kayıplarına sebebiyet veren beklenmedik ve istenmedik olaylardır. Afet veya kaza risklerinin yüksek olduğu ve binlerce insanın istihdam edildiği sanayi ve maden gibi kuruluşlarda çalışanların ilkyardım eğitimi alması iş sağlığı ve güvenliği açısından önem arz etmektedir.
Bu çalışmada Gümüşhane ili sanayi ve maden kuruluşlarında çalışanların iş sağlığı ve güvenliği kapsamında güvenlik iklimi algıları ve ilk yardım bilgi düzeylerinin ölçülmesi ve bu ölçümlerin birbirleri ile olan ilişkilerinin saptanması amaçlanmıştır. 297 kişinin katılımı ile gerçekleştirilen araştırmada elde edilen verilerin analizinde One-Sample Kolmogorov-Smirnov test, Kruskal-Wallis, Mann-Whitney U testi, Pearson Korelasyon Analizi gibi yöntemlerin yanında frekans ve yüzde dağılımları, aritmetik ortalama, standart sapma gibi tanımlayıcı istatistiklerden de yararlanılmıştır.  Sonuç olarak, çalışanların demografik bilgileri, iş sağlığı güvenliği ve ilk yardım eğitim düzeyleri, kaza geçirme durumları ile katılımcıların iş sağlığı güvenlik iklimi algıları, 7 alt boyutu (iletişim, kadercilik, güvenlik yönetimi, bireysel sorumluluk, güvenlik standartları ve hedefler, kişisel katılım, yönetim bağlılığı) ve ilk yardım bilgi düzeyleri arasında bir takım anlamlı farklılıklar olduğu gözlenmiştir. 
 
Anahtar Kelimeler: 
Afet Yönetimi, İş Sağlığı Ve Güvenliği, İş Kazaları, İlk Yardım

Abstract:
Disaster; unexpected and undesired incidents, which may put a society under a threat, which may leave the society  without the capabilities of tackling the results, which may require to trigger the resources all over the country, which may cause high degree of fatal casualties and loss of assets.  Considering occupational health and safety, it is quite critical to equip the employees with a first-aid training who work in the companies which may hava a high risk of disaster and accident and thousands employed such as industrial and mining companies. 
By this study, it is aimed to measure the level of first-aid awareness and the understanding of safety climate  of the employees working in the industrial and mining companies in Gümüshane within the context of occupational health and safety and to identify the relations of all those measarements with each other. It is benefited from some supplementary statistics like frequency and percentage distribution, arithmetical averages, standard deviation along with One-Sample Kolmogorov-Smirnov Test, Kruskal-Wallis, Mann-Whitney U tes, Pearson Correlation Analysis in order to analyze the data obtained from the study conducted with the participation of 297 people.  As as result, it is observed that there may exist some comprehensible distinctions/relations between the demographic, educational level of occupational health and safety, first-aid, state of occupational accidents of the employess and  the understanding of occupational health and safety, 7 sub-dimensions (communication, predestinarianism, safety management, indivudual responsibility, safety standards and objectives, personal role, management engagement) and awareness of first-aid. 

Keywords: 
Disaster Management, Occupational Health and Safety, Occupational Accidents, First-Aid