Fide yetiştiriciliğinde kullanılan farklı ortamların bazı fizikokimyasal özellikleri ile domates fide kalite parametrelerindeki değişimlerin belirlenmesi
Determination of changes in tomato seedling quality parameters with some physicochemical properties of different media used in seedling cultivation
Yazar: EMİNE RÜYA NAMAL
Danışman: PROF. DR. ERDEM YILMAZ
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, fide yetiştiriciliğinde kullanılan farklı ortamların bazı fizikokimyasal özellikleri ile domates (Solanum lycopersicon cv.) fide kalite parametrelerindeki değişimlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada yetiştirme ortamı olarak; Torf, diatomit, zeolit ve vermikompostun oransal karışımları kullanılmıştır. Çalışmada domates çeşidi olarak sırık tipi KAYRA F1 domates çeşidi kullanılmıştır. Deneme de yetiştirme ortamlarına herhangi bir besin ilavesi yapılmamış yalnızca bitkinin isteğine göre her ortama eşit (ml) su verilmiştir. 45 günlük deneme periyodu sonunda; ortamların farklı tansiyon değerlerinde (pF0, pF1.30, pF1.66, pF1.77, pF1.90, pF2.00) tuttukları su miktarı, tarla kapasitesi (pF2.54), solma noktası (pF4.2), pH ve EC değerleri, hacim ağırlığı, katyon değişim kapasitesi (KDK), tohum çimlenme yüzdesi (%), fide boyu (cm), kök uzunluğu (cm), gövde çapı (mm), fide yaş ve kuru ağırlığı (gr), fide yaş kök ve kuru kök ağırlığı (gr) ile klorofil içeriğine bakılmıştır. 
Araştırmada elde edilen sonuçlara göre fide yaş ağırlığı, kuru ağırlığı, kök yaş ağırlığı ve kök kuru ağırlığı parametrelerinde O8 ortamı en iyi ortam olarak belirlenmiştir. En iyi fide boy uzunluğu O4 ortamında olduğu belirlenmiştir. Fide kök boy uzunlukları yapılan istatistik sonucunda önemsiz bulunmuştur. En iyi çimlenme yüzdesi O1, en iyi klorofil içeriği ise O6 ortamında tespit edilmiştir. 
pF eğrileri incelendiğinde yarayışlı su miktarı en fazla O1 (Torf %100) ortamından elde edilirken, en düşük yarayışlı su miktarı ise O6 (%70 Torf + %15 Diyatomit + %15 Vermikompost) ortamından elde edilmiştir. En yüksek satürasyon oranı %59.41 ile O4 (%80 Torf + %20 Vermikompost) ortamından elde edilirken, en düşük satürasyon oranı %%44.64 ile O7 (%70 Torf + %15 Zeolit + % 15 Diyaomit) ortamından elde edilmiştir. 
Araştırma bulguları, O8 ortamının fide gelişim, verim, kalite açısından daha avantajlı olduğunu ve topraksız kültürde fide yetiştiriciliğinde rahatlıkla kullanılabilecek nitelikte olduğunu göstermiştir.

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the changes in some physicochemical properties of different media used in seedling cultivation and tomato (Solanum lycopersicon cv.) seedling quality parameters. In the research as a growing medium; Propotional mixtures of peat, diatomite, zeolite and vermicompost were used. In this study, pole type KAYR F1 tomato type was used as tomato variety. No nutrients and fertilizers were added to the experiment and only (ml) water was given to each medium according to the request of the plant. At the end of the 45-day trial period; the amount of water content of medium in different tension values (pF0, pF1.30, pF1.66, pF1.77, pF1.90, pF2.00), field capacity, wilting point, pH and EC values, volume weight, cation exchange capacity (CEC), seed germination percentage (%), seedling length (cm), root length (cm), stem diameter (mm), seedling fresh and dry weight (gr), fresh and dry root weight (gr) and chlorophyll content of seedling was examined.
According to the obtained results, it was determined that O8 is the best medium was the in seedling fresh weight, seedling dry weight, fresh root weight, dry root weight parameters. The best seedling height was determined to be in O4 medium. The length of the seedling root lengths were found not significant. The best germination percentage was determined in O1 (100% peat) medium. The best chlorophyll content was determined in O6 medium.
 When the pF curves were examined, the amount of useful water was obtained from O1 (Peat 100%) medium while the lowest amount of water was obtained from O6 (70% Peat + 15% Diatomite + 15% Vermicompost).The highest saturation rate was obtained from O4 (80% Peat + 20% Vermicompost) with 59.41%, while the lowest saturation rate was obtained from O7 (70% Peat + 15% Zeolite + 15% Diatomite) with 44.64%.
The research findings showed that the O8 environment is advantageous in terms of seedling development, yield and quality and can be used easily in seedling culture in soilless culture.