Elektrolitik bakır tasfiyesinde katotta metal toplanma veriminin arttırılması
Improvement of metal collection productivity on cathode in electrolytic copper refining
Yazar: RAKHAT KENZHEBAYEV
Danışman: PROF. DR. ZEKİ ÇİZMECİOĞLU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Üretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering
Dizin: Anotlar = Anodes ; Elektrolit çözeltiler = Electroyte solutions ; Elektroliz = Electrolysis

Özet:
Bu çalışmada elektrolitik bakır tasfiyesinde katotta metal toplanma verimine etki eden parametreler incelenmiştir. Özellikle elektrik akım yoğunluğu, elektrolit sıcaklığı, anot ve elektrolit bileşimleri gibi önemli elektroliz parametreleri göz önüne alınmıştır.Elektrolitik bakır tasfiyesinin endüstriyel boyutlarda gerçekleşmesi Kazzinc, Sarkuysan bakır fabrikaları örneğinde incelenmiştir. Sarkuysan fabrikasının üretim verilerine göre üretim verimini etkileyen parametreler incelenmiştir.Bu konu ile ilgili literatür taraması ve laboratuar boyutunda deneysel çalışmalar yapılmıştır. Bu deneysel çalışmasında katotta metal toplanma verimine etki eden akım yoğunluğu, elektrolit sıcaklığı ve elektroliz süresi gibi önemli parametreler incelenmiştir.Akım yoğunluğu 125 A/m2 ve 250 A/m2 ayarlanarak katotta toplanan bakır miktarı teorik olarak hesaplanıp deney sonucunda elde edilen bakır miktarı ile karşılaştırılmıştır. Elektrolit sıcaklığı 400C ve 600C derecelerine ayarlanıp deney sonucunda alınan bakır miktarı karşılaştırılmıştır. Elektroliz süresi yarım ve bir saat boyunca yapılıp elektroliz ürünü, katotta toplanan bakır miktarı hesaplanmıştır.Deneysel çalışmaların sonucunda elde edilen verilere göre incelenen parametrelerin katotta toplanan bakır miktarına etkisi grafik üzerinde gösterilmiştir.Anahtar Kelimeler: Elektrolitik bakır tasfiyesi, elektroliz parametreleri, akım yoğunluğu, elektrolit sıcaklığı, anot, katot

Abstract:
IParameters which affects the increase of metal collection productivity on cathode in electrolytic copper refining were researched in this thesis. Especially to paramaters such as electric current density, electrolyte temperature, anode and electrolyte composition were given an attention.Electrolytic cleaning of copper in industrial scale is discribed on the examples of Kazzinc and Sarkuysan factories. According to production data, collected from Sarkuysan, factory parametres that affect production efficiency were discussed.Literature review and laboratory experiments were made. According to collected data paramaters, such as electric current density, electrolyte temperature and electrolysis period, which affect metal collection productivity were discussed.Amount of copper collected on cathode electric current density of 125 A/m2 and 250 A/m2 is counted and compared to a theoretical number. Amount of copper which was produced during the experiment with electrolyte temperature of 400C and 600C was compared. Amount of copper collected on cathode during electrolysis time of half-an-hour and one hour was counted.According to a data collected during these experiments the effect of different parametres on an amount of copper collected on cathode results were shown at the diagram.Key words: Electrolytic copper refining, parametres of the electrolysis, electric current density, electrolyte temperature, anode, cathode.