Tatile çıkmanın mutluluğa etkisi: Yarı-deneysel bir araştırma
The effect ofgoing on a vacation on happiness: A quasi experimental research
Yazar: ZEYNEP ALBAYRAK
Danışman: DOÇ. DR. DİLEK ATÇI
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Mutluluk = Happiness ; Tatil = Holiday ; Turistler = Tourists ; Turizm = Tourism

Özet:
Mutluluk, insan doğasının temel arayışlarından biridir ve tarih boyunca felsefeden, psikoloji ve sosyolojiye kadar farklı disiplinlerin konusu olmuştur. Kişilerin genel mutluluk düzeylerini etkileyebilecek birçok faktör söz konusudur. Tatile çıkma da bu faktörlerden biri olarak düşünülebilir. İnsanlar çeşitli etkinliklere yönelerek yaşamlarını daha renkli kılmak, yenilenmek ve kendilerini iyi hissetmek istemektedirler.  Tatil olgusunun temelinde yatan da aslında günlük yaşamın sorunlarından uzaklaşarak iyi vakit geçirme, yeni yerler görme, yeni deneyimler edinme ihtiyacıdır. Dolayısıyla tatile çıkmanın insanları daha mutlu bireyler haline getirip getirmediği araştırılmaya değer bir husus olarak görülmektedir. Bu bağlamda bu tez çalışmasında tatile çıkmanın insanların mutluluk düzeyi üzerinde anlamlı farklılık yaratıp yaratmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Fark yaratıyorsa bu etkinin ne kadar sürdüğünün ve tatil türüne göre değişip değişmediğinin belirlenmesi araştırmanın alt amaçları arasında yer almaktadır. Tez kapsamında Nisan 2019- Şubat 2020 tarihleri arasında saha çalışması gerçekleştirilmiştir. Deney grubu Mersin çıkışlı kültür turlarına ve deniz, kum, güneş turlarına katılan bireylerden; kontrol grubu ise deney grubuna benzer niteklikte katılımcılardan oluşturmuştur. Amaçlı örnekleme yöntemi ile belirlenen deney grubuna (kontrol grubuna da paralel zamanlarda olmak üzere) tatilden on beş gün önce, tatilden on beş gün sonra tatilden iki ay sonra; ve son olarak tatilden altı ay sonra anket uygulanmıştır. Yüz yüze gerçekleştirilen ilk anket çalışmasından sonra katılımcıların iletişim bilgileri alınarak telefon ve eposta aracılığıyla anket tekrarlanmıştır. Veriler toplandıktan sonra hipotezlerin test edilmesi amacıyla Tekrarlı Ölçümler için ANOVA, Korelasyon ve Regresyon analizi gibi analizler gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda tatile çıkmanın katılımcıların mutluluk düzeyini olumlu yönde etkilediği; tatile çıkan bireylerin mutluluk ortalamalarının tatile çıkmayanlara oranla daha yüksek olduğu ve katılımcıları en çok kültür turuna çıkmanın mutlu ettiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Happiness is one of the fundamental pursuits of human nature and has been the subject of different disciplines throughout history, from philosopy to psychology and sociology. There are many factors that can affect people's overall happiness level. Going on vacation can also be considered as one of these factor. People want to make their lives more colorful, to be renewed ant to feel good by turning to various activities. Underliying the holiday phenomenon is actually the need to have a good time, see new places and gaind new experiences by getting away from the problems of daily life. Therefore, whether going on vacation makes people happier individuals is seen as a matter worth researching. If it makes a difference, determining how long this effect lasts and whether it changes according to the type of holiday is among the sub-objectives of the research. Various research questions and hypothesis have been developed for these purposes. Within the scope of the thesis fieldwork was carried out between April 2019 and February 2020. Among the individuals who participated in the experimental group culturan tours and sea, sand and sun tours from Mersin; the control group consisted of participants similar to the experimental group. For this reason, the experimental group determined by purpose sampling method ( also at paralel times to the control group) fifteen days before holiday, fifteen days after holiday, two months after holiday and finally the questionaire was conducted six months after the vacation. After the first face-to-face survey, the contact information of the participants was obtained and the questionaire was repeated via phone and email. After the data was collected, analyses such as Repeated Measures ANOVA, T Tests, Correlation and Regression analysis were performed to the test the hypotheses. As a result of analysis, it was found that going on vacation positively affected the happiness level of the participants; it was concluded that the average happiness of individuals who go on vacation is higher than who do not go on vacation and the participants are most happy to gon on a cultural tour.