Kırgızistan ceza hukukunda şahıslara karşı işlenen suçların İslam ceza hukuku açısından değerlendirilmesi
Evaluation of crimes committed against persons in Kyrgyzstan criminal law in terms of Islamic criminal law
Yazar: KUDAİBERGEN SULTANBEKOV
Danışman: DOÇ. DR. AYTAÇ AYDIN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law

Özet:
İnsan topluluğunu diğer canlı varlılardan farklı kılan ve onları ayakta durmasını sağlayan en temel unsur, toplum içerisinde belirli bir düzenin varlığıdır. Tarih boyunca kaydedilen her toplumun mutlak surette bir hukuki düzeni olduğu görülmektedir. Hukuk sistemleri, bireylerin haklarını inceliyor olması açısından her zaman büyük bir ilgi ve merak konusu olmuştur. Toplumun içinde yer alan bireylerin farklı düşünce biçimleri, kavrayışlar ve eğilimler taşımalarının yanı sıra, kendi bireysel çıkarlarını gözetmeleri ve çeşitli eylemlerde bulunmalarının kaçınılmaz olduğunu söylemek mümkündür. Dolayısıyla, insanlar arasındaki zaman zaman anlaşmazlıkları nedeniyle çeşitli mücadelelere girmişlerdir ve bu durum günümüzde de devam etmektedir. İnsanların karşılaştığı bu durum için her dönemde cezai yaptırımlar öngörülmüştür.
Konuya ilişkin yaptığımız araştırmada, Kırgız toplumunun tarih boyunca geçirdiği evrelerde hukuk sistemi üzerinde değişimler olmuştur. İslamiyet'in Kırgızistan'da kabulünden önce, toplum örf ve adetlere dayalı bir hukuk sistemi oluşturmuştur. Ancak İslamiyet'in kabulü ile bu iki sistem bir arada varlık göstermiştir. Sovyetler Birliği dönemi, ideolojik amaçlara uygun olarak sosyalist hukukun benimsendiği ve uygulandığı bir dönem olarak öne çıkmaktadır. Bu dönemde, toplumsal ideoloji gereği sosyalist hukuk normları öne çıkarılmış ve uygulanmıştır. Ancak bağımsızlığın kazanılmasının ardından Kırgızistan, Kıta Avrupa hukuk sistemini benimsemiş ve uygulamıştır. Bu süreçte hukuk sistemi, toplumun kültürel, dini ve siyasi faktörlere bağlı olarak evirilmiş ve günümüze kadar ulaşmıştır.
 
Bu çalışmada, İslam Ceza Hukuku esas alınarak yürürlükte olan Kırgızistan Ceza Kanunu açısından değerlendirme yapılmıştır. İçerik olarak öncelikle İslam Ceza Hukuku'nun kavramları, kaynakları ve unsurları hakkında ve Kırgızistan Ceza Hukuku'nun tarihçesi, kaynakları ve içeriği hakkında genel bir bilgi sunulmuştur. Ardından, detaylı bir şekilde kişilere karşı bazı suçlar üzerinden İslam Ceza Hukuku ve Kırgızistan Ceza Hukuku'nun değerlendirmesi yapılmıştır. 
Her iki hukuk sisteminin tamamını bir araştırmada ele alıp değerlendirmek oldukça güçtür. Dolayısıyla araştırmamızda sadece "Hayata karşı işlenen suçlar", "Vücut dokunulmazlığına karşı işlenen suçlar", "Cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar" ve "Şerefe karşı işlenen suçlar" üzerinde durulmuştur.
Anahtar Kelimeler: İslam Hukuku, İslam ceza hukuku, Kırgızistan ceza hukuku, Hayata karşı suçlar, Vücut dokunulmazlığına karşı suçlar.

Abstract:
What sets human society apart from other living beings and enables them to stand upright is the fundamental element of having a certain order within the community. Throughout history, it is evident that every recorded society has invariably had a legal order. Legal systems have always been a subject of great interest and curiosity due to their examination of individual rights. Alongside the diverse thought patterns, understandings, and inclinations of individuals within a society, it is inevitable that they prioritize their individual interests and engage in various actions. Therefore, it can be said that due to occasional disagreements among people, they have entered into various struggles, a situation that continues to this day. Throughout different periods, punitive measures have been envisaged for this circumstance.
In our research on this topic, we found that the Kyrgyz society has undergone changes in its legal system over the course of history. Before the acceptance of Islam in Kyrgyzstan, the society formed a legal system based on customs and traditions. However, with the acceptance of Islam, these two systems coexisted. The Soviet Union era stands out as a period when socialist law was adopted and applied for ideological purposes. During this period, socialist legal norms were emphasized and implemented in accordance with the societal ideology. However, after gaining independence, Kyrgyzstan embraced and implemented the Continental European legal system. Throughout this process, the legal system evolved based on cultural, religious, and political factors and has reached the present day.
 
In this study, an evaluation was conducted from the perspective of the Kyrgyz Criminal Code, which is based on Islamic Criminal Law. The content primarily provides a general overview of the concepts, sources, and elements of Islamic Criminal Law, as well as the history, sources, and content of the Kyrgyz Criminal Code. Subsequently, a detailed evaluation of Islamic Criminal Law and the Kyrgyz Criminal Code was carried out through certain crimes committed against individuals. The scope of our research was limited to
"Crimes against Life," "Crimes against Bodily Integrity," "Crimes against Sexual Integrity," and "Crimes against Honor," as it is quite challenging to encompass both legal systems entirely in a single study.
Keywords: Islamic Law, Islamic Criminal Law, Kyrgyzstan Criminal Law, Crimes Against Life, Crimes Against Bodily Integrity.