Yoğun bakım ünitelerinde karbapenem dirençli acinetobacter SPP. ve pseudomonas spp. enfeksiyonlarının epidemiyolojisi, risk faktörleri ve mortaliteye etkisi
The epidemiology, risk factors, and their effects on mortality of carbapenem resistant acinetobacter SPP. and pseudomonas spp. infections in intensive care units
Yazar: FATMA ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. DİLARA İNAN
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Bakteriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hastaneler = Hospitals ; Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Acinetobacter = Acinetobacter ; Epidemiyolojik ölçümler = Epidemiologic measurements ; Karbapenemler = Carbapenems ; Mortalite = Mortality ; Pseudomonas = Pseudomonas ; Pseudomonas enfeksiyonları = Pseudomonas infections ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Amaç: Araştırmada, yoğun bakım ünitelerinde karbapenem dirençli Acinetobacter spp. ve Pseudomonas spp. enfeksiyonlarının epidemiyolojisi, risk faktörleri ve bunların mortaliteye etkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. 
Yöntem: 01.07.2018-30.06.2019 tarihleri arasında Özel OFM Antalya Hastanesinde erişkin yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) aktif, prospektif sürveyans yapılarak yatan hastalardan alınan kültür örneklerinde karbapenem dirençli Acinetobacter spp. ve Pseudomonas spp. üremesi olan 46 hasta vaka grubu olarak alındı. Kontrol grubuna ise kültür örneklerinde üremesi olmayan veya karbapenem dirençli Acinetobacter spp. veya Pseudomonas spp. üremeyen 70 hasta alındı. Hastaların demografik bilgileri, başvuru tanısı, enfeksiyon tipleri, risk faktörleri, APACHE II skoru, ek hastalıkları hastane kayıtlarından elde edildi. 
Bulgular: Araştırmaya Özel OFM Antalya Hastanesi YBÜ'nde takip edilen kriterlere uyan 116 hasta dahil edildi. Vaka-kontrol grubu arasında cinsiyet ve yaş açısından anlamlı farklılık tespit edilmedi (sırasıyla p=0,69 ve p=0,35). Değerlendirilen risk faktörleri açısından vaka ve kontrol grupları arasında anlamlı fark saptanmadı. Hastalarda saptanan sağlık hizmet ilişkili enfeksiyonlar karşılaştırıldığında sağlık hizmeti ilişkili pnömoni; vaka grubunda %69,56, kontrol grubunda %61,42 oranında saptanmış olup bunlar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. Kateter ilişkili üriner sistem enfeksiyonunun kontrol grubunda vaka grubuna göre fazla olduğu (%17,14) tespit edilmiştir (p=0,0075). Santral kateter ilişkili kan dolaşım enfeksiyonu; vaka grubunda %26,08, kontrol grubunda %21,42 oranında tespit edilmiş olup istatistiksel anlamlı fark saptanmamıştır (p=0,5637). Vaka grubunda en fazla karbapenem dirençli Acinetobacter spp. (%74), kontrol grubunda Enterobacteriaceae (%62,5) üremesi saptandı. Vaka ve kontrol grubunda saptanan üremelerin büyük çoğunluğu derin trakeal aspirattaki (DTA) üremelerdi. Çalışmamızda APACHE II skoru yüksek hastaların (25 ve üzeri) büyük çoğunluğunun (%83,8) yaşamını yitirdiği saptandı (p=0,0001).
Sonuç: YBÜ'lerinde karbapenem dirençli Acinetobacter spp. ve Pseudomonas spp. enfeksiyonlarının risk faktörlerinin ve bunların mortaliteye etkisinin daha doğru analiz edilebilmesi için daha fazla evrende çalışmalara ihtiyaç vardır. Her hastanenin direnç profili değişikliğini takip etmesi, ampirik tedavi prosedürlerini güncellemesi, izolasyon önlemlerini alması ve eğitimlerin düzenli verilmesi gerekmektedir.

Abstract:
Objective: The purpose of the study was to reveal the epidemiology, risk factors ,and their effects on mortality of carbapenem-resistant Acinetobacter spp. and Pseudomonas spp. infections in intensive care units.
Method: 46 patients with carbapenem-resistant Acinetobacter spp. and Pseudomonas spp. growth in culture samples taken by active, prospective surveillance from patients hospitalized in the adult intensive care unit (ICU) at Private OFM Antalya Hospital between the dates 01.07.2018-30.06.2019 were included as the case group. 70 patients without the growth of carbapenem-resistant Acinetobacter spp. or Pseudomonas spp. were included in the control group. The demographic information of the patients, admission diagnosis, infection types, risk factors, APACHE II scores, and their additional diseases were obtained from the hospital records.
Results: 116 patients who met the criteria under treatment in the ICU of the Private OFM Antalya Hospital were included in the study. There was no significant difference in gender and age between the case-control group (p=0.69 and p=0.35, respectively). There was no significant difference between the case and control groups in terms of risk factors. When healthcare-related infections detected in patients were compared, healthcare-associated pneumonia; 69.56% in the case group and 61.42% in the control group, and there was no statistically significant difference between them. It was found that catheter-related urinary tract infection was higher in the control group (17.14%) compared to the case group (p=0.0075). Central catheter-related bloodstream infection was detected in 26.08% in the case group and 21.42% in the control group, and no statistically significant difference was found between them (p = 0.5637). While the carbapenem-resistant Acinetobacter spp. were the most growth (74%) in case group, in control group the most detected microorganism were Enterobacteriaceae (62.5%). In both groups, the majority of growth was observed in deep tracheal aspirate (DTA). In the study, it was determined that the majority of patients (83.8%) with high APACHE II score (25 and above) died (p=0.0001).
Conclusion: More studies are needed to analyze the risk factors of carbapenem-resistant Acinetobacter spp. and Pseudomonas spp. infections in ICUs and their effect on mortality with more number of patients. Each hospital should monitorized the resistance profile changes, update empirical treatment procedures, take necessary isolation precautions, and occupational training should be given regularly.