Öğretmenlerin ve öğrencilerin bilişim teknolojileri     yeterlikleri ile internet bağımlılığının incelenmesi
Investigation of internet addiction of teachers and students with information technologies competencies
Yazar: DİLEK SARIÇAYIR
Danışman: DOÇ. DR. SELAMİ ERYILMAZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Büro Yönetimi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Bilişim teknolojisi = Information technology ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Teknoloji = Technology ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Teknolojik yetenekler = Technological compentences ; Yeterlilik = Sufficiency ; Öğrenciler = Students ; Öğretmen yeterliliği = Teacher proficiency ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bilgi ve iletişim teknolojilerinde yaşanan hızlı değişimler sonucunda akıllı telefonlar, dizüstü bilgisayarlar ve diğer teknolojik cihazlar bireylerin yaşamlarında hızla yerlerini almıştır. Bireyler yaşamlarını hızla değişen bu teknolojik koşullara göre değiştirmek ve düzenlemek durumunda kalmaktadır. Eğitim de bundan payını almakta değişen koşullara göre sürekli yenilenmektedir. Teknolojideki bu hızlı gelişimin faydalarının yanında kötüye kullanımı sonucunda da internet bağımlılığı kavramı doğmaktadır. Yapılan araştırmada öğretmen ve öğrencilerinin internet bağımlılık düzeyleri ile bilişim teknolojileri yeterlikleri arasındaki ilişkiyi tespit etmek amaçlanmıştır. Aynı zamanda öğretmen ve öğrencilerin demografik özelliklerine göre (cinsiyet, ailenin gelir durumu, eğitim durumları, internet kullanım süresi, evde bilgisayar ve internet olma durumu vb.) internet bağımlılık düzeyleri ve bilişim teknolojileri yeterlikleri arasında anlamlı farklılık olup olmadığını ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Bu amaç bağlamında yapılan araştırma ilişkisel tarama modeli niteliğindedir. Araştırma kapsamında İstanbul İlinin Tuzla İlçesi Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı meslek liselerinde öğrenim gören 371 öğrenci ve liselerde görev yapan 269 öğretmene uygulama yapılmıştır. Araştırma kapsamında öğrenci ve öğretmenlerin internet internet bağımlılık düzeylerini tespit etmek için Balta ve Horzum (2008) tarafından geliştirilen "İnternet Bağımlılığı Ölçeği" ile öğrenci ve öğretmenlerin bilişim teknolojileri öz-yeterlik algılarını ortaya çıkarmak için Ekici, Ekici ve Kara (2012) tarafından geliştirilen "Bilişim Teknolojileri Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma kapsamında meslek lisesi öğrencilerinin internet bağımlılık düzeyleri meslek lisesi öğretmenlerinin internet bağımlılık düzeylerine göre anlamlı farklılık yaratacak düzeyde daha yüksek olmasına rağmen bilişim teknolojileri öz-yeterlik algılarının ise anlamlı farklılık yaratacak düzeyde daha düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin bilişim teknolojileri öz-yeterlik algıları ile internet bağımlılık düzeyleri arasında orta düzeyde ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin bilişim teknolojileri öz-yeterlik algıları ile internet bağımlılık düzeyleri arasında orta düzeyde ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
As a result of rapid changes that have been occuring in information and communication technologies, smart phones, laptops and other technological devices have quickly taken their place in people's lives. People feel the necessity of changing and organising their lives according to these technological conditions. Education also gets its share from this and keeps renewing according to the changing conditions. Along with the benefits of the fast development in technology, the concept of internet addiction arises as a result of misuse of technology. In this study, determining the relationship between teachers' and students' internet addiction levels and their Information Technology competence is aimed. At the same time, revealing if there is a significant difference between teachers' and students' digital addiction levels and their Information Technology competence according to their demographic features (gender, family income, educational status, internet usage time, having or not having a compuper and internet at home, etc.) is aimed. The reseach done in the context of this aim has the characteristic of a relational screening model. In the extent of the research, applications were carried out with 371 students and 269 teachers who study or work at vocational high schools that are under Tuzla District National Education Directorate. In the extent of the research, in order to determine students' and teachers' internet addiction levels, "Internet Addiction Scale" that was developed  by Balta and Horzum (2008) and in order to find out students' and teachers' Information Technology self-competence perception, "Information Technology Self-competence Perception Scale" that was developed by Ekici, Ekici and Kara are used. In the extent of the research, the result that although internet addiction levels of vocational high school students are higher than internet addiction levels of vocational high school teachers in a significant manner, their information technology self-competence perception is lower in a significant manner was derived. The result that there is a medium level of relation between the students' information technology self-competence perception and their internet addiction levels was derived. The result that there is a medium level of relation between the teachers' information technology self-competence perception and their internet addiction levels was derived.