Türkiye'de 2050 yılındaki diyabet prevalansının tahmini ve bu prevalansa etki eden risk faktörlerinin potansiyel etkisinin saptanması: Bir modelleme çalışması
Forecasting diabetes prevalence in Turkey to 2050 and determining potential effects of risk factors' on this prevalence: A modelling study
Yazar: GÜL ANIL MUTLU ANAKÖK
Danışman: PROF. DR. ÇİĞDEM ÇAĞLAYAN
Kocaeli Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Modelleme = Modelling ; Prevalans = Prevalence ; Risk faktörleri = Risk factors ; Tahmin = Estimation ; Türkiye = Turkey

Özet:
Amaç:
Türkiye'de diyabeti önleme politikalarının oluşturulmasında yol göstermek amacıyla, Tip 2 Diabetes Mellitus (DM) prevalansının ve değiştirilebilir risk faktörlerinin prevalanslarının Tip 2 DM'a etkilerini tahmin etmek için geliştirilmiş olan yeni ve güçlü bir modelleme yöntemiyle 2050 yılı projeksiyonunu yapmaktır. 
Yöntem:
Araştırma Türkiye'de mevcut ulusal temsiliyeti olan Tip 2 DM prevalansı ve risk faktörlerinin verilerinin kullanıldığı bir modelleme çalışmasıdır. Bu projeksiyon çalışmasında diyabet prevalansının atfedildiği evren Türkiye'deki 20-79 yaş aralığındaki yetişkin nüfustur. Modelde kullanılan değişkenler, cinsiyet, yaş grubu, obezite, fiziksel aktivite ve sigara içme durumudur.
Bulgular:
Modelleme sonuçlarına göre Türkiye'de nüfus sayısının 2019 yılında 79.627.999 iken 2050 yılında 96.124.781 kişiye yükseleceği ve bağımlı nüfus oranının artacağı tahmin edilmiştir. Türkiye'de Tip 2 DM prevalansının 2019'da % 13,7'den 2050 yılında % 17,5'ye yükseleceği modellemeye göre projekte edilmiştir. Ayrıca Tip 2 DM insidansı 2019'da 100.000 kişide 487,2'den, 2050 yılında 100.000 kişide 621,1 kişiye yükselecektir. Risk faktörlerine ilişkin projeksiyonlara göre obezite prevalansının 2019'da 28,1'den 2050 yılında %30,9'a, fiziksel hareketsizlik prevalansının 2019'da % 54,4'ten 2050 yılında % 56,6'ya yükseleceği tahmin edilmiştir. Sigara içme prevalansının ise 2019'da % 24,9'dan 2050'de %24,1'e doğru değişeceği saptanmıştır. Tip 2 DM için topluma atfedilen fraksiyonlar obezite için % 50, fiziksel hareketsizlik için % 6, sigara içme için % 2'dir.
Sonuç:
Bu çalışmada yenilikçi bir modelleme yöntemi kullanılarak, nüfusun yaşlanacağı, son dönemde gözlenen Tip 2 DM epidemisinin 2050 yılında da devam edeceği tahmin edilmiştir. Türkiye'de Tip 2 DM prevalansının yarısından obezite sorumludur. Türkiye'de Tip 2 DM bir öncelik olarak görülmeli, önleyici yaklaşımlarla bu hastalık ve risk faktörleri hedef alınmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Tip 2 Diabetes Mellitus, Türkiye, prevalans, modelleme.

Abstract:
Objective:
The aim of our study is to make a projection of the prevalences of Type 2 Diabetes Mellitus (DM) and its modifiable risk factors by 2050 with an innovative and robust modeling approach for the purpose of guiding the development of diabetes prevention policies in Turkey.
Methods:
This study is a modeling study that is using nationally representative data of prevalences of Type 2 DM and its risk factors existing in Turkey. In this projection study the population that prevalence of diabetes attributed is the adult population in the 20-79 age range in Turkey. The variables used in the model were sex, age group, obesity, physical inactivity and smoking status.
Results:
According to the modeling results, the number of the population number in Turkey is 79,627,999 by 2019, while estimated to rise to 96.124.781 persons and dependent population ratio will increase by 2050. The prevalence of Type 2 DM in Turkey is projected to rise from 13.7% by 2019 to 17,5% by 2050. In addition, the incidence of Type 2 DM will increase from 487.2 per 100,000 people in 2019 to 621.1 per 100,000 people in 2050. According to the projections on risk factors, the prevalence of obesity was estimated to increase from 28.1 by 2019 to 30.9% by 2050 and the physical inactivity prevalence from 54.4% by 2019 to 56.6% by 2050. The prevalence of smoking was determined to change from 24.9% by 2019 to 24.1% by 2050. The population attributed fractions are 50% for obesity, 6% for physical inactivity, and 2% for smoking.
Conclusion:
In this study, by using an innovative modeling method, it is estimated that the population will get older and the recently observed Type 2 DM epidemic will continue in 2050. In Turkey obesity accounts for half of the prevalence of Type 2 DM. Type 2 DM should be seen as a priority in Turkey and the disease and risk factors should be targeted by following a preventive approach.
Key Words: Type 2 Diabetes Mellitus, Turkey, prevalence, modelling.