Çocuk edebiyatı ve çocuk eğitimi çerçevesinde Numan Kartal'ın eserlerinin incelenmesi
A review of Numan Kartal's work within the frame of children's literature and education
Yazar: OZAN İPEK
Danışman: PROF. DR. KAZIM YOLDAŞ
Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Edebi eserler = Literary works ; Edebiyat = Literature ; Hikaye = Story ; Kartal, Numan = Kartal, Numan ; Masallar = Tales ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature ; Çocuk eğitimi = Child education

Özet:
Bu çalışma; yazar Numan Kartal'ın öykü ve masallarını, çocuk edebiyatının temel
ilkeleri ve çocuk eğitiminden hareketle inceleme ve değerlendirmeyi, bunun sonucunda da
Türkçe eğitiminde kullanılabilirliğini belirlemeyi amaçlayan nitel bir araştırmadır. Çalışmada
betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Kartal'ın çocuklar için yazdığı 1 öykü ve 9 masal
kitabı içerisindeki toplam 57 metin çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Çalışmanın
verileri, doküman incelemesi ve görüşme teknikleriyle toplanmıştır. Verilerin analizi ve
yorumlanması sürecinde ise içerik analizinden yararlanılmıştır. Araştırma kapsamında; önce
çocuk edebiyatı hakkında genel bir çerçeve çizilmiş, Numan Kartal'ın hayatı, sanatı, eserleri,
çocuk edebiyatımızdaki yeri ve önemi ortaya konmuştur. Ardından Kartal'ın öykü ve
masallarının iç ve dış yapı özellikleri, çocuklar için eğitsel değerleri ve bütün bu ortaya konan
bulgular sonucunda da bu eserlerin Türkçe eğitiminde kullanılabilirliği tespit edilmiştir.
v
Araştırma sonucunda; Kartal'ın 1970 sonrası Türk çocuk edebiyatında masallarıyla ön
plana çıktığı, eserlerinin dış yapı özellikleri bakımından çocuk edebiyatı standartlarına genel
olarak uyduğu, iç yapı özellikleri bakımından ise bazı metinler hariç diğer eserlerinin
çocuklara uygun olduğu, ayrıca kitaplarının çocuklar için zengin bir eğitsel içeriğe sahip
olduğu saptanmıştır. Buradan hareketle de, Numan Kartal'ın kitaplarının Türkçe eğitiminde
hem bir ana malzeme hem de yardımcı okuma materyali olarak kullanılabileceği sonucuna
varılmıştır. Ayrıca; araştırmanın sonunda, Milli Eğitim Bakanlığı'na, akademisyenlere,
öğretmenlere ve yayınevlerine bazı önerilerde bulunulmuştur.
Anahtar sözcükler: çocuk edebiyatı, eğitim, Numan Kartal, Türkçe eğitimi

Abstract:
This study is a qualitative research that aims to examine and evaluate Numan Kartal's
stories and tales with reference to children's literature and its basic principles to determine their
usability in teaching Turkish. In the study, descriptive survey model was used. 57 texts within
1 story and 9 tale books that Kartal wrote for children form the sample of the study. Data were
collected through document review and interview techniques. Content analysis was used to
analyze and interpret the data. Within the scope of research, a general framework about
children's literature was drawn first, and then Numan Kartal's life, his art, works, and his
significance in children's literature were revealed. Following this, the internal and external
structural features of Kartal's tales and stories, their educational value for children, and as a
result of all these findings, their usability in teaching Turkish were discussed. 
vii
Research result shows that Kartal became prominent in Turkish children's literature
with his tales after 1970, and that his works generally correspond to the standards of children's
literature in terms of external structural features, and except for some texts, most of his other
works are appropriate for children in terms of their internal structure. Moreover, his books were
found out to have a rich educational content for children. From this point of view, it was
concluded that Numan Kartal's books can be used in teaching Turkish both as main and
supplementary reading material. Also, some suggestions were made to the ministry of
education, academicians, teachers and publishers in the end of the study.
Key Words: children's literature, education, Numan Kartal, teaching Turkish