E-sporcularda aerobik ve anaerobik kapasitenin bilişsel işlevler ve beyin hemodinamik yanıtları ile ilişkisi
The relationship between aerobic, anaerobic capacity, cognitive functions and brain hemodynamic responses of esports players
Yazar: UĞUR GENÇTÜRK
Danışman: PROF. DR. CEM ŞEREF BEDİZ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı / Egzersiz Fizyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoloji = Physiology ; Spor = Sports
Dizin: Spor fizyolojisi = Sport physiology

Özet:
Esporcuların başarılı bir oyun performansı gösterebilmeleri için bilişsel becerilerinin iyi olması gerekmektedir. Bu çalışmada da esporcuların mevcut oyun ve bilişsel becerilerini ve kısa süreli yüksek şiddetli bir egzersizin bu performanslarına etkileri incelenmektedir.

     Çalışmaya 18-35 yaşları arasında amatör esporcular ve oyun oynamayan sağlıklı bireyler dahil edilmiştir. Katılımcılar ilk olarak randomize bir şekilde Go-noGO, Tracking testi ve Valorant oyunundan oluşan bir test protokolüne tabi tutulmuşlardır. Ardından katılımcının kısa süreli yüksek şiddetli bir egzersiz olarak Wingate Anaerobik Test protokolü egzersiz olarak uygulanmıştır. Egzersizin ardından 5 ve 30 dakika sonra,  bilişsel test ve oyun protokolü tekrar edilmiştir. Egzersiz öncesi ve sonrası tüm testlerde beyin hemodinami değişimleri fonksiyonel yakın kızılötesi spektroskopi yöntemi ile kaydedilmiştir. Verilerin istatistiksel analizlerinde tekrarlayan ölçümlerde ANOVA testi kullanılmıştır.

     Sonuçlar değerlendirildiğinde esporcular, seanslardan bağımsız olarak, hem oyun performansı (p<0,001) hem de bilişsel testlerde (p<0,05) daha başarılı bulunmuştur. Egzersiz sonrasında her iki grupta da bilişsel performans skorlarında olumlu değişiklikler gözlenmiştir. Beyin hemodinami yanıtları incelendiğinde, gruplar arasında bir fark görülmemiştir (p>,05). Her iki grup için tekrarlayan seanslar sırasındaki oksijenasyon değerleri grup içinde birbiri ile karşılaştırıldığında, yalnızca bilişsel testler sırasındaki HbO değerinde anlamlı bir fark görülmüştür (p<,05).

     Sonuç olarak espor branşları ile uğraşmanın yüksek bilişsel performans ile ilgili olduğu gösterilmiştir. Buna ek olarak espor performansı öncesi yapılacak yüksek şiddetli kısa süreli egzersizin performans üzerinde olumlu etkileri olabileceği önerilmektedir.

Abstract:
Having the necessary cognitive skills is essential for successful esports performance. In our study, we investigate the current skills of esports players and the effects of short-term high-intensity exercise on their performance.

     Amateur esports players and healthy individuals who do not play games between the ages of 18-35 were included in the study. Participants were first randomly subjected to a test protocol consisting of Go-noGO, Tracking cognitive tests and Valorant game. Then, the Want test was applied with a load of 80 g per kilogram of body weight of the participant. Approximately 5 and 30 minutes after the exercise, the cognitive test and game protocol was repeated. Brain hemodynamic responses were recorded in all tests before and after exercise. Near infrared spectroscopy method was applied to monitor brain hemodynamic responses. In the statistical analysis of the data, the ANOVA test was used for repeated measurements.

     When the results were evaluated, esports players were found to be more successful in both game performance (p<0.001) and cognitive tests (p<0.05), regardless of the sessions. After exercise, positive changes were observed in cognitive performance scores in both groups. When the brain hemodynamic responses were examined, no difference was observed between the groups (p>.05). When oxygenation values during repeated sessions for both groups were compared within the group, a significant difference was observed only in HbO value during cognitive tests (p<.05).
     
     As a result, it has been shown that dealing with esports branches is related to high cognitive performance. In addition, it is suggested that high-intensity short-term exercise before esports performance may have positive effects on performance.