Kanser hastalarının stres düzeyi ile uyku kalitesinin incelenmesi
Investigation of stress level and sleep quality of cancer patients
Yazar: İSMAİL ARİN CEM KORKMAZER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET FATİH VARLI
İSTANBUL TOPKAPI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışmanın genel amacı; kanser hastalarının stres düzeyi ile uyku kalitesi arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmada kanser hastalarının algıladıkları stres ve uyku kalitesinin cinsiyet, yaş, gelir durumu, kanser türü, kanser evresi ve eğitim seviyesi gibi gruplarla karşılaştırılması incelendi. Araştırmanın örneklemi Türkiye ve dünyanın farklı ülkelerinde kanser tanısı almış ayakta ve yatarak tedavi gören 18 yaş üstü (27) kız ve (38) erkek toplam 65 kanser hastası ile yapıldı. Demografik bilgi formu, uyku kalitesini ölçmek için "Pittsburgh Uyku Kalitesi", stres düzeyini ölçmek için "Algılanan Stres Ölçeği" kullanılmıştır. Yapılan analizler neticesinde, katılımcı
hastaların algılanan stres düzeylerinin yüksek olduğu görülmüş, algılanan stres ölçeği toplam ve alt boyut puanlarının yaş, cinsiyet, öğrenim düzeyi ve gelir durumuna bağlı olarak farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra algılanan stres düzeyi kanser türüne ve hastalığın evresine göre farklılık sergilemektedir. Katılımcıların uyku kalitesi genel ortalaması doğrultusunda uyku kalitesinin kötü olduğu görülmüştür. Bununla birlikte, uyku süresi ve alışılmış uyku etkinliği alt boyut puanlarının cinsiyete göre anlamlı bir farklılık sergilediği, uyku süresi ve uyku ilacı kullanımı alt bileşen puanlarının eğitim durumuna bağlı olarak anlamlı biçimde farklılık sergiledikleri ve uyku süresi alt boyutuna ilişkin katılımcı puanları yaşa göre anlamlı bir farklılık oluşturduğu diğer alt boyutlar ve gruplar için puanlar arasında anlamlı bir farklılığın bulunmadığı saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Kanser, Stres, Uyku Kalitesi

Abstract:
The general purpose of this study is; To examine the relationship between stress level and sleep quality of cancer patients. The study examined the interaction of gender, age, income level, cancer type, cancer stage and education levels on stress and sleep quality in cancer patients. The sample of the research was conducted with a total of 65 cancer patients over the age of 18, (27) female and (38) male, receiving outpatient treatment in different hospitals in Turkey and word. Demographic information form, "Pittsburgh Sleep Quality" to measure sleep quality, and "Perceived Stress Scale" to measure stress level were used as data collection tools. As a result of the analyses, it was seen
that the perceived stress levels of the participating patients were high, and it was determined that the stress levels did not differ depending on age, gender, education level and income level for the total and sub-dimensions. In addition, perceived stress level varies depending on the type of cancer and the stage of the disease. It was observed that the sleep quality of the participants was poor in line with the general average of the sleep quality. However, sleep duration and habitual sleep efficiency sub-dimension scores showed a significant difference according to gender, sleep duration and sleeping pill use sub-component scores showed significant differences depending on educational status, and participant scores regarding the sleep duration sub-dimension showed a significant difference according to age. It was determined that there was no significant difference between the scores for other subdimensions and groups.
Keywords: Cancer, Stress, Sleep