Bursa ilinde yaşayan beta talasemi hastalarının ve taşıyıcılarının genetik mutasyon analizi /
Yazar: TURGUT MİNOŞ
Danışman: PROF. DR. BETÜL ORHANER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anemi = Anemia ; Bursa = Bursa ; Mutasyon = Mutation ; Talasemi = Thalassemia

Özet:
Giriş-Amaç: Talasemi dünyada en sık görülen genetik hastalık olarak 	bilinmektedir. Tüm dünyada yaygın olarak görülen  talasemiler, özellikle Türkiye 	dahil Akdeniz ülkeleri için de önemli bir halk sağlığı sorunudur. Dünya Sağlık 	Örgütü  (WHO) verilerine göre, tüm dünyada beta talasemi taşıyıcılık oranı %5,1 olup, 	Türkiye'de yapılan çalışmalarda ortalama %2,1 oranında görülmektedir. Bu 	çalışmamızda, hastanemize başvuran beta talasemi hastalığı veya taşıyıcılığı tanısı 	konan ve tanıları genetik ile desteklenen çocukların genetik mutasyon çeşitliliğini 	belirlemek amaçlanmıştır. Bunun yanında beta talasemi taşıyıcılığı farkındalığının 	değerlendirilmesi ve Bursa gibi çok göç alan bir şehirde, göçmenlik durumuna göre 	mutasyon çeşitliliğinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza, 01 Ocak 2015 ve 01 Aralık 2020 tarihleri arasında 	S.B.Ü. Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Hematoloji 	Polikliniği'ne başvurmuş 0-18 yaş aralığında beta talasemi hastalığı veya beta talasemi 	taşıyıcılığı tanısı almış olan 100 çocuk alındı ve retrospektif olarak araştırıldı. 	Hastaların tam kan sayımı parametreleri, hemoglobin elektroforezleri ve genetik 	mutasyonları hastanemiz bilgisayar sisteminde bulunan kayıtlarda	incelendi. Bunun 	yanında hastaların göçmenlik durumu, etnik kökeni, talasemi taşıyıcılık tanısı öncesi 	demir tedavisi alıp almadığı, anne-baba akrabalık durumu, ailede beta talasemi 	taşıyıcılığı veya talasemi hastalığı öyküsü olup olmadığı, tanı yaşı, beta talasemi 	hastaları için ayrıca düzenli transfüzyon alıyorsa sıklığı, şelasyon tedavisi alıyorsa 	başlangıç yaşı ve ferritin düzeyleri ailelerle yüz yüze ve telefonla görüşülerek 	öğrenilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 100 hastadan, 69 beta talasemi taşıyıcısının 31'i 	(%44,9) erkek, 38'i (%55,1) kızdı. Otuz bir talasemi hastasının ise 18'i (%58,1) 	erkek, 13'ü (%41,9) kızdı. Beta talasemi taşıyıcılarının yaş ortalaması 9,58±5,07, beta 	talasemi hastalarının yaş ortalaması 7,32±5,32 idi. Beta talasemi taşıyıcılarında, 69 	hastada 26 farklı gen mutasyonu  tespit edildi. Beta talasemi taşıyıcılarında 17 hastada 	(%24,6) IVS-1-110 G>A (c.93-21 G>A), 8 (%11,6)  hastada c.118 C>T (p.Gln40Ter), 	5 (%7,2) hastada IVS1+6 T>C (c.92+6 T>C), 4 (%5,8)  hastada c.135delC ve 4 (%5,8) 	hastada c.25_26delAA gen mutasyonu bulundu. Etnik kökenlerine göre hastalar 	değerlendirildi. Tüm mutasyonlar arasında Türk kökenli beta talasemi taşıyıcıları ve 	hastalarının 22'sinde (%31,0) IVS-1-110 G>A (c.93-21 G>A), 5'inde (%7,0) IVS1+6 	T>C (c.92+6 	T>C),	5'inde 	(%7,0) c.25_26delAA ve 4'ünde (%5,6) c.118 C>T 	(p.Gln40Ter) gen mutasyonun olduğu bulundu. Tüm mutasyonlar arasında Suriye 	A.C. kökenli vakaların 5'inde (%17,2) c.118 C>T (p.Gln40Ter), 3'ünde (%10,3) 	IVS1+6 T>C (c.92+6 T>C) ve 3'ünde c.135delC gen mutasyonu saptandı. 
Sonuç: Bursa ilinde yaşayan toplamda 100 beta talasemi taşıyıcısı ve talasemi 	hastasında, 23 farklı beta globin gen mutasyonu saptandı. En sık görülen mutasyon, 	Türkiye'de yapılan diğer bir çok çalışma ile benzer şekilde, IVS-1-110 G>A (c.93-21 	G>A) (%24,6) olarak tespit edildi. Suriye kökenli hastalarda en sık görülen mutasyon 	ise c.118 C>T 	(p.Gln40Ter) (%17,2) bulundu. Daha önce literatürde bildirilmemiş 	olan, beta globin geninde yeni bir mutasyon (c.180 G>A mutasyonu) tespit edildi. Bu 	çalışma, göç alan bir şehir olan Bursa'daki genetik mutasyon çeşitliliğini ortaya 	koymaktadır.
	
Anahtar Kelimeler:	Beta talasemi, anemi, beta talasemi taşıyıcısı

Abstract:
Objective : Thalassemia is known as the most common genetic disease in the 	world. Thalassemias, which is common all over the world, is an important public 	health 	problem especially for Mediterranean countries, including Turkey. 	According to the World Health Organization (WHO) data, the rate of  beta thalassemia 	carriers is 5.1% all over the world, and it is seen on an average rate of 2.1% in studies 	conducted in Turkey. This study aims to determine the genetic mutation diversity of 	children who were admitted to our hospital and diagnosed with beta thalassemia 	disease or carrier of it whose diagnosis was supported by genetics. In addition, it is 	aimed to evaluate the awareness of beta thalassemia carriers and to examine the 	mutation diversity according to the immigration status in a city like Bursa that let in a 	lot of immigrants.
	Materials and Methods : 100 children between the ages of 0-18 who were diagnosed 	with beta thalassemia disease or beta thalassemia carrier and who applied to the SBU 	Bursa Yüksek İhtisas Training and Research Hospital Pediatric Hematology 	Outpatient Clinic between January 01, 2015 and December 01, 2020 were included in 	our study and analyzed retrospectively. Complete blood count parameters, hemoglobin 	electrophoresis and genetic mutations of the patients were examined. In addition, the 	patients' immigration status, ethnic origin, whether they received iron therapy 	before the diagnosis of thalassemia carrier, parental consanguinity, family history of 	beta thalassemia carrier or thalassemia disease, age at diagnosis; also for beta 	thalassemia patients, who were receiving regular transfusions its frequency, details of 	theif receiving chelation therapy, the age of onset and ferritin levels were inquired by 	interviewing the families face-to-face and by telephone.
Results : Of the 100 patients included in the study, 31 (44.9%) of 69 beta thalassemia 	carriers were male and 38 (55.1%) were female. Of 31 thalassemia patients, 18 	(58.1%) were male and 13 (41.9%) were female. The mean age of beta thalassemia 	carriers was 9.58±5.07 years, and the mean age of beta thalassemia patients was 	7.32±5.32 years. Twenty three different gene mutations were detected in 69 patients 	that were beta thalassemia carriers, IVS-1-110 G>A (c.93-21 G>A) in 17 patients 	(24.6%) in beta thalassemia carriers, c.118 C>T (p.Gln40Ter) in 8 (11.6%) patients, 	IVS1+6 T>C (c.92+6 T>C) in 5 (7.2%) patients, c.135delC in 4 (5.8%) patients, and 	c.25_26delAA gene mutations in 4 (5.8%) patients was found. Patients were evaluated 	separately according to their ethnic origins. Among all mutations, IVS-1-110 G>A 	(c.93-21 G>A) was detected in 22 (31.0%) of Turkish origin beta thalassemia carriers 	and patients, and IVS1+6 in 5 (7.0%) T>C (c.92+6 T>C), 5 (7.0%) c.25_26delAA and 	4 (5.6%) c.118 C>T (p.Gln40Ter) gene mutations were found out. Among 29 cases 	originating from the Syrian Arab Republic, 5 (17.2%) of the cases had c.118 C>T 	(p.Gln40Ter), 3 (10.3%) had IVS1+6 T>C (c.92+6) T>C) and 3 had c.135delC gene 	mutation.
	Conclusion : 26 different beta globin gene mutations were detected in a total of 100 	beta thalassemia carriers and thalassemia patients living in Bursa. The most common 	mutation was found to be IVS-1-110 G>A (c.93-21 G>A) (24.6%), similar to many 	other studies conducted in Turkey. The most common mutation in patients of Syrian 	origin was c.118 C>T (p.Gln40Ter) (17.2%). A new mutation (c.180 G>A mutation) 	was detected in the beta globin gene, which has not been reported in the literature 	before. This study reveals the genetic mutation diversity in Bursa, a city heavily	populated with immigrants.
	Keywords : beta thalassemia, anemia, beta thalassemia carrier