Elma ve ceviz meyvelerindeki Lepidoptera türleri ile elma içkurdu Cydia pomonella (Lepidoptera: Tortricidae)'nın popülasyon dalgalanması ve bu popülasyondaki genetik varyasyonların araştırılması
Population fluctuation and investigation of genetic variations in apple and walnut fruits of Lepidoptera species and the codling moth Cydia pomonella (Lepidoptera: Tortricidae)
Yazar: EMİNE KÜÇÜKTAŞ
Danışman: PROF. DR. SERDAR SATAR
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Biyoteknik endüstrisi = Biotechnic industry ; Ceviz = Walnut ; Cydia pomonella = Cydia pomonella ; Elma = Apple ; Filogenetik = Phylogenetic ; Lepidoptera =   ; Popülasyon = Population

Özet:
Bu çalışmada, 13 ildeki 35 farklı yöredeki elma ve ceviz bahçelerinden toplanan vuruklu meyvelerden elde edilen Lepidoptera türlerinin belirlenmesi ve Adana, Niğde, Konya ve Mersin illerinde Cydia pomonella (Linnaeus, 1758) (Lepidoptera: Tortricidae)'nın feromon tuzaklarıyla popülasyon takibi yapılmıştır. Ayrıca elde edilen C. pomonella popülasyonlarının da 654 bp'lik COI bölgesi Lep F1 ve Lep R1 primerleri kullanılarak PCR testleri yapılmıştır. Elde edilen sekanslar ise moleküler olarak karşılaştırılmıştır. 
Farklı yörelerden toplanıp kültüre alınan vuruklu meyvelerden toplamda 210 adet ergin birey elde edilmiştir. Bu bireylerden 96'sı Cydia pomonella, 58'i Apomyelois ceratoniae (Zeller, 1839), 38'i Plodia interpunctella (Hübner, 1813), 11 'i Pyralis farinalis (Linnaeus, 1758), 7'si ise Euzophera pyriella (Yang) olarak teşhis edilmiştir. Bu çalışma sonucunda her iki yılda C. pomonella'nın Niğde'de 4, Konya'da 3, Adana'da ise 2 döl verdiği belirlenmiştir. Zararlının ilk çıkışı bölgeden bölgeye değişmekle beraber Nisan-Mayıs aylarında başlayıp Eylül -Ekim ayına kadar devam ettiği gözlemlenmiştir. 
Moleküler analizde 14 farklı haplotip tespit edilmiş olup, yapılan dentogramda ise haplotiplerin dünya popülasyonları ile karşılaştırılması sonucunda ülkemiz popülasyonlarının büyük bir kısmının Kanada ve Çin ile aynı grupta birliktelik gösterdiği belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, the determination of Lepidoptera species obtained from percussion fruits collected from apple and walnut orchards in 35 different regions in 13 provinces and population monitoring of Cydia pomonella (Linnaeus, 1758) (Lepidoptera: Tortricidae) in Adana, Niğde, Konya, and Mersin regions were carried out. In addition, PCR tests of the obtained C. pomonella populations were performed using the 654 bp COI region Lep F1 and Lep R1 primers. The obtained sequences were compared molecularly.
A total of 210 adult individuals were obtained from the perforated fruits collected from different regions and taken into culture. Of these individuals, 96 were Cydia pomonella, 58 Apomyelois ceratoniae (Zeller, 1839), 38 Plodia interpunctella (Hübner, 1813), 11 Pyralis farinalis (Linnaeus, 1758), and 7 Euzophera pyriella (Yang) has been identified. As a result of this study, it was determined that C. pomonella gave 4 offspring in Niğde, 3 generations in Konya, and 2 generations in Adana in both years. Although the first emergence of the pest varies from region to region, it has been observed that it starts in April-May and continues until September-October.
In the molecular analysis, 14 different haplotypes were detected, and in the dentogram, as a result of the comparison of haplotypes with the world populations, it was determined that a large part of our country's populations were in the same group with Canada and China.