Kadınların diğer kadınları gayri-insanileştirmesi ve yardım etme eğilimi: İç-dış grup algısı ve tecavüzün etkisi
Dehumanization of and helping to women: The effects of perceived in/out-group, and the rape
Yazar: NURAY DEMİR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MERAL GEZİCİ YALÇIN
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Dış grup yanlılığı = Outgroup bias ; Kadınlar = Women ; Tecavüz = Rape ; Yardım etme davranışı = Helping behavior tendency ; Ölçekler = Scales ; İnsandışılaştırma = Dehumanization ; İç grup yanlılığı = In-group bias

Özet:
Bu araştırmada, kadınların diğer kadınları gayri-insanileştirmesi ve yardım etme eğilimleri, grup algısı ve tecavüzün etkisi çerçevesinde incelenmiştir. Araştırma, yaşları 18 ile 24 arasında değişen 88 kadın üniversite öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Koşullar, iki farklı kadın profili temelinde geliştirilen iki öykü ile oluşturulmuştur. Her katılımcıya bu iki öyküden yalnızca biri sunulmuştur. Öykülerdeki kadınlardan birinin iç-grup üyesi olarak, diğerinin ise dış-grup üyesi olarak algılanması beklenmiştir. Aynı zamanda tecavüzün etkisini görebilmek için bu iki öykü ile bir deney grubu ve bir kontrol grubu yaratılmıştır. Kontrol grubundaki katılımcılara öyküdeki kadın yalnızca tanıtılmış, deney grubundaki katılımcılar ise ek olarak kendilerine sunulan öyküdeki kadının tecavüze uğradığı bilgisini almıştır. Gayri-insanileştirme, Gayri-insanileştirme Ölçeği ile ölçülmüştür. Gayri-insanileştirme, Haslam(2006) tarafından tanımlanan iki boyut temelinde incelenmiştir. Bu boyutlar, insana özgü özellikler ve insana ait özelliklerdir. Yardım etme davranışı, Yardım Etme Ölçeği ile ölçülmüştür. Yapılan analizler sonucunda, grup algısının insana özgü özelliklerin sunulan profile atfedilmesi üzerinde anlamlı, tecavüze uğramanın ise marjinal düzeyde anlamlı etkisi olduğu görülmüştür. İnsan doğasına ait özelliklerin sunulan profillere atfedilmesi üzerinde ise, grup algısının marjinal düzeyde anlamlı, tecavüze uğramanın ise anlamlı etkisi olduğu bulunmuştur. Son olarak, mağdur kadınlara yardım etme eğiliminin anlamlı olarak farklılaşmadığı bulunmuştur


Anahtar kelimeler: İç-grup, dış-grup, gayri-insanileştirme, tecavüz, yardım etme.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the dehumanization of and helping to women in the context of the perceived group membership and being raped. The study was conducted with the participation of 88 female university students. Experimental conditions of research were created with two different stories formed by two female profiles. Only one of the two stories was presented to each participant. It was expected that in this two different stories, one of the women was perceived as in-group member while the other was perceived as out-group member. 
To be clear, an experimental group and a control group was created with each of the two stories, whereas in one of the stories a woman is being raped. In the control conditions, the woman in the story was only introduced, while the information of rape was given to participants in experimental conditions, in addition. Dehumanization was measured by Dehumanization Scale, which includes two dimensions defined by Haslam (2006). These dimensions were human uniqueness and human nature. Helping was measured by Helping Scale. The results showed that, group perception (in/out-group membership) had a significant effect and rape information had a marginal significant effect on attribution of the human uniqueness traits to women. Moreover, group perception had a marginal significant effect and rape information had a significant effect on the attribution of the human nature traits to women,. Finally, it was found that the perception of the rape victims either as an in-group or an out-group member had not significant effect on helping to rape victims. 


Key words: In-group, out-group, rape, dehumanization, and helping.