Temporomandibular eklemde deneysel olarak oluşturulan osteoartritte kemik morfogenik protein düzeylerinin incelenmesi
Investigation of bone morphogenic protein levels in experimental osteoarthritis in temporomandibular joint
Yazar: ONUR YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. NURAY YILMAZ ALTINTAŞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Enjeksiyonlar = Injections ; Kıkırdak = Cartilage ; Morfogenez = Morphogenesis ; Osteoartrit = Osteoarthritis ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint ; Temporomandibular eklem hastalıkları = Temporomandibular joint disorders

Özet:
Temporomandibular Eklem (TME) osteoartriti (OA), TME kartilajı ve kemiğin normal yapım ve yıkım arasındaki dengenin bozulması sonucunda, kemik, kartilaj ve eklemi destekleyen dokuları etkileyen kronik non-inflamatuar bir hastalıktır. Kemik morfogenik protein (KMP)  vücuttaki büyüme faktörlerinden birisidir ve özellikle kemik yapım ve yıkımının olduğu bölgelerde miktarlarının değiştiği bilinmektedir. Bu protein seviyelerinin TME OA hastalarında da değiştiği düşünülmektedir. 
Bu çalışmada, tavşan eklemleri üzerinde deneysel olarak OA oluşturularak serum ve eklem sıvısındaki KMP-2, 4, 7 seviyelerinin incelenmesi amaçlanmıştır.
 Çalışmamızda 13 Yeni Zelanda tavşanı, 8 deney grubu, 5 kontrol grubu olmak üzere rastlantısal olarak iki gruba ayrılmıştır. Literatürde belirtildiği şekilde OA modeli oluşturmak amacı ile deney grubundaki tüm tavşanların sağ temporomandibular eklemine sodyum mono iodoasetat enjekte edilmiştir. Sodyum mono iodoasetat enjeksiyonundan sonra 4. ve 6. haftalarda tüm tavşanlardan serum ve sinoviyal sıvı örneği alınmıştır. 
Çalışmanın sonunda elde edilen serum ve sivoviyal sıvılardaki KMP düzeyleri enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) ile değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonucunda sinoviyal sıvı KMP-2 düzeylerinin OA grubunda 4. haftaya göre (560.75 pg/mL), 6. Haftada (678.13 pg/mL) anlamlı şekilde yüksek olduğu bulunmuştur (p=0.008). KMP-7 seviyelerinin ise istatistiksel olarak anlamlı olmasa da OA grubunda kontrol grubuna göre daha düşük olduğu izlenmiştir. 
Elde edilen veriler ışığında OA vakalarında hastalığın şiddetine bağlı olarak sinoviyal sıvı KMP-2 seviyelerinin arttığı görülmüştür. Bu çalışma ile birlikte osteoartritli hastaların sinoviyal sıvı ve serum KMP düzeyleri incelenerek hem tanı metodolojisine farklı bir bakış sağlanıp yeni bir tanı yöntemi geliştirebileceği hem de tedavi protokolüne yardımcı olunabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
Temporomandibular Joint (TMJ) osteoarthritis (OA) is a chronic non-inflammatory disease that bolsters bone, cartilage and joint, and affects the tissues in TMJ as a result of disruption of the balance between normal construction and destruction of the joint. Bone morphogenic protein (KMP) is one of the growth factors in the body and it is known that its amounts vary especially in the areas where there is bone formation and destruction. It is thought that these protein levels also change in patients with Temporomandibular Joint (TMJ) osteoarthritis (OA). 
In this study, it is aimed to examine BMP-2, 4, 7 levels in serum and joint fluid by forming OA experimentally on rabbit joints.
In this study, 13 New Zealand rabbits were randomly divided into two groups as 8 experimental groups and 5 control groups. Sodium mono iodoacetate was injected into the right temporomandibular joint of all rabbits in the experimental group for the purpose of  creating an OA model as stated in the literature. Serum and synovial fluid samples were taken from all rabbits at 4 and 6 weeks after sodium mono iodoacetate injection.
BMP levels in serum and synovial fluids that obtained at the end of the study were evaluated with enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA). As a result of the evaluation, synovial fluid BMP-2 levels were found to be significantly higher in the OA group compared to the 4th week (560.75 pg / mL) at the 6th week (678.13 pg / mL) (p = 0.008). Although BMP-7 levels were not statistically significant, it was observed that the OA group was lower than the control group. 
In the light of the data obtained, it is aimed to provide a different perspective to the diagnostic methodology and help the treatment protocol by examining the synovial fluid and serum BMP levels of patients with osteoarthritis in the future.
Key words: Intraarticular injections, Cartilage, Osteoarthritis, Temporomandibular Joint.