Lise öğrencilerinin basınç ve rüzgâr kavramlarına ilişkin algıları
The Perception of hing school students raleted to the concepts of pressure and the wind
Yazar: MUSTAFA KILIÇ
Danışman: PROF. DR. NECATİ TOMAL
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
ÖZET
LİSE ÖĞRENCİLERİNİN BASINÇ VE RÜZGÂR KAVRAMLARINA İLİŞKİN ALGILARI
Mustafa KILIÇ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi
Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
Yüksek Lisans Tezi/ Aralık/ 2024
Danışman: Prof. Dr. Necati TOMAL
Öğrencilerin çevreyi algılamaları birbirinden farklıdır. Çevrede meydana gelen aynı olay ve olgu farklı öğrenciler tarafından aynı algılanmamaktadır. Her öğrenci geçmiş yaşantı ve tecrübesiyle birlikte olaylara diğerlerinden farklı anlamlar yükleyebilmektedir. Bu araştırmanın amacı; öğrencilerin rüzgâr ve basınç kavramlarına yükledikleri anlamları ortaya çıkarmak ve bunların öğretimde nasıl kullanılabileceğine ilişkin önerilerde bulunmaktır.
Metaforik algı; bir kavramı, arasında ilişki kurulan bir başka kavramla açıklamaktır. Metaforik algı çalışmalarıyla öğrencilerin dersle ilişkili çeşitli kavramlar hakkında algıları ve tutumlarının ortaya çıkarılabilir ve öğretim sürecinin planlanmasında kullanılabilir. 
Çalışma, fenomenoloji (olgubilim) desenine uygun olarak yürütülmüştür. Bu amaçla lise öğrencilerinin basınç ve rüzgar kavramlarına yönelik algılarını belirmek amacı ile algı çalışma formu kullanılmıştır. Yarı yapılandırılmış bu form "Basınç……………………….…gibidir, çünkü………………………..…………..ve Rüzgar……….. …gibidir, çünkü……………….………." cümlesi yer almıştır. Öğrencilere uygulanan algı formunda, basınç ve rüzgâr kavramı algılarıyla ilgili resim çizmeleri de istenmiştir. Algı çalışma formu, Giresun il merkezi ve ilçelerinde okul türleri farklı 5 lisede 216 kız, 201 erkek olmak üzere toplam 417 öğrenciye uygulanmıştır. Uygulama için her okulda farklı sınıf seviyelerinde yer alan birer şube belirlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubu; amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklemeye göre belirlenmiştir. 
Çalışmada elde edilen veriler anlamlı bir şekilde düzenlenerek ortak özelliklerine göre gruplandırılmıştır. Algı çalışma formu sorularına verilen cevapların değerlendirilmesinde içerik analizi yapılmıştır. Analiz aşamasında toplanan verilerin ortak yönlerinden hareketle kategori grupları oluşturulmuş ve her kategoriye ilişkin frekanslar verilmiştir. Basınç kavramına ilişkin oluşturulan metaforlar altı kategori altında toplanırken, rüzgâr kavramına ilişkin oluşturulan metaforlar ise sekiz kategori altında gruplandırılmıştır. 
Öğrencilerin resim çizimlerinin değerlendirilmesi aşamasında; çizimlerdeki unsurlar gruplandırılarak öğrencilerin zihin dünyalarında, bu kavramlarla eşleştirmeye çalıştıkları unsurlar ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Çizimlerdeki bu unsurların ortak özelliklerinden hareketle rüzgarla ilgili çizimler altı, basınçla ilgili olanlar sekiz kategoriye ayrılmıştır. 
Öğrenciler basınç ve rüzgâr kavramlarını metaforlaştırırken; aile, toplum, okul, daha önce yaşadıkları duygular, kaygılar ve korkular gibi pek çok faktör etkili olmuş ve bu metaforları oluştururken çevrelerinde bulunan araç-gereçleri örnek olarak göstermişlerdir. Öğrencilerin oluşturdukları metaforların yanında, onlara yükledikleri anlamın bilinmesi öğretmenler için oldukça önemlidir. Öğrencilerin resim çizimleri ve metaforlarından hareketle çeşitli olgulara ilişkin belirlenen algıların öğretmen tarafından dersin işlenişinde kullanılması, öğretimin verimliliğini artırabilir ve kavram öğretimini kolaylaştırabilir.
Anahtar Sözcükler: Algı, Metafor, Basınç, Rüzgâr

Abstract:
ABSTRACT
THE PERCEPTİON OF HİNG SCHOOL STUDENTS RALETED TO THE CONCEPTS OF PRESSURE AND THE WİND
Mustafa KILIÇ
Ondokuz Mayıs University
Institute of Graduate Studies
Department of Turkish and Social Sciences Education
Master Thesis/ December / 2024
Supervisor: Prof. Dr. Necati TOMAL
Students' perceptions of the environment are different from each other. The same event and phenomenon occurring in the environment is not perceived the same by different students. Each student can attribute different meanings to events depending on their past life and experience. The purpose of this research; The aim is to reveal the meanings that students attribute to the concepts of wind and pressure and to make suggestions on how they can be used in teaching.
Metaphorical perception; is to explain a concept with another concept with which a relationship is established. Through metaphorical perception studies, students' perceptions and attitudes about various concepts related to the course can be revealed and used in planning the teaching process.
The study was conducted in accordance with the phenomenology pattern. For this purpose, a perception study form was used to determine high school students' perceptions of the concepts of pressure and wind. This semi-structured form is "Pressure is like……………………….…, because………………………..…..and Wind is like……….. …, because…… ………….………." sentence was included. In the perception form applied to the students, they were also asked to draw pictures regarding their perception of the concepts of pressure and wind. The perception study form was applied to a total of 417 students, 216 girls and 201 boys, in 5 high schools with different school types in Giresun city center and districts. For the application, a branch at different grade levels was determined in each school. The study group of the research; Maximum diversity was determined according to sampling among purposeful sampling methods.
The data obtained in the study were organized in a meaningful way and grouped according to their common characteristics. Content analysis was performed to evaluate the answers given to the perception study form questions. Based on the common aspects of the data collected during the analysis phase, category groups were created and frequencies for each category were given. While the metaphors created for the concept of pressure are grouped under six categories, the metaphors created for the concept of wind are grouped under eight categories.
During the evaluation of students' drawings; The elements in the drawings were grouped and the elements that the students tried to match with these concepts in their mental world were tried to be revealed. Based on the common characteristics of these elements in the drawings, drawings related to wind are divided into six categories, and those related to pressure are divided into eight categories.
While students metaphorize the concepts of pressure and wind; Many factors such as family, society, school, previous emotions, anxieties and fears were effective, and they used the tools and equipment around them as examples when creating these metaphors. It is very important for teachers to know the metaphors students create, as well as the meanings they attribute to them. Using the perceptions of students about various phenomena based on students' drawings and metaphors in teaching the lesson can increase the efficiency of teaching and facilitate the teaching of concepts.
Keywords: Perception, metaphor, pressure, wind.