Şirket birleşmelerinde yasal çevredeki değişikliklerin ekonomik dönemlerle incelenmesi
Examining the changes in legal environment on mergers with respect to different state of economies
Yazar: FİLİZ ASKAN
Danışman: DOÇ. DR. FATMA DİLVİN TAŞKIN YEŞİLOVA
Yaşar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Firma performansı = Firm performance ; Satınalma = Purchasing ; Yasal düzenlemeler = Legal regulations ; Şirket birleşmeleri = Mergers

Özet:
Bu çalışmada Türkiye'deki şirket birleşmelerinin ekonomik dönemler itibariyle ve yasal çevre değişikliklerinin etken oluşu açısından analizi amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda kurulan araştırma modeli kapsamında, ekonomik dönemler, hukuksal düzenlemeler ve şirket performansı arasındaki ilişki incelenmiştir. Çalışmada 1994 yılından başlayan ekonomik dönemler belirlenmiş, bu dönemde yayımlanan kanunlar ile eşleştirilmiştir. Araştırma modeline göre oluşturulan iki adet veri setine (ki bunlardan biri yabancı Thomson Reuters, bir diğeri yerli Finnet veri tabanlarından alınmıştır) dayanarak dört hipotez test edilmiştir. Birinci hipotez, ekonomik dönemselliklerin birleşme ve satın alma sayısını etkilemesi, ikinci hipotez ekonomik dönemlerle yasal düzenlemeler arasındaki ilişki üzerine kurulmuştur. Üçüncü hipotez ekonomik dönemlerin etkisi ile yapılan yasal düzenlemeler ile birleşme ve satın alma sayıları arasında ilişkiyi konu edinmiştir. Dördüncü hipotez ile de Borsa İstanbul'da faaliyet gösteren imalat sektörü firmaları içinden birleşme ve satın alma işlemi yapan ve bunların ikiz firma grupları olarak 81 şirketin 2002-2016 yılları arasındaki verilerini kullanarak birleşme ve satın alma işlemlerinin işletme performansı açısından farklılık yaratma olasılığı incelenmiştir. 
Tüm bu araştırmaların sonucunda; ekonomik dönemselliklerin birleşme ve satın alma sayısını etkilediğini, analize göre beş trend oluştuğunu ve tüm olarak ele alındığında 1988-2016 yılları arasındaki birleşme ve satın alma sayılarının 2004 yılı öncesi ve sonrası olarak iki evreye ayrıldığı bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca ekonomik dönemler ile yasal düzenlemeler arasında bir etkileşim olduğu görülmüştür.
İşlem yapan firma grubunun, toplam aktif, öz sermaye, vergi öncesi kar, dönen varlıklar, nakit ve benzeri ile piyasa değeri kalemlerinin ikiz firma grubuna göre daha yüksek olduğu görülmektedir. Buna karşın, net satışlar, kısa vadeli borç, toplam borç ile net kar kalemlerinin düşük olduğu tespit edilmiştir. Ancak, değişkenlere ilişkin bu farklılıklar bağımsız örneklem t testine göre istatistiksel olarak anlamsız çıkmıştır.
Çalışmanın birleşme işlemlerinin artmasına ve dolaylı olarak Sermaye Piyasasının Borsa tarafının gelişmesine bilgi sunmak anlamında yararlı olması umulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Şirket Birleşmeleri, Yasal Çevre, Ekonomik Dönem, Birleşme ve Satın Alma, Hukuk ve Finans

Abstract:
In this study, the analysis of mergers in Turkey is aimed with regard to economic periods and being factor of legal environment changes. In the context of proposed research model in this respect, the linkage among economic periods, laws and regulations and performance are examined. Starting from 1994, economic periods have been identified in this study and have been matched with the laws published in these periods. Four hypotheses have been tested based on two data sets (one of them is taken from foreign Thomson Reuters and the other one is taken from local Finnet databases) that are constructed according to the research model. The first hypothesis is constructed based on that economic periodicities have an effect upon the number of merger and acquisition, and the second hypothesis is structured based on the relationship between economic periods and legislative regulations. The third hypothesis is pertained to the relations between the legislative regulations happened by the effects of economic periods and the number of merger and acquisition. The fourth hypothesis examines the manufacturing sector firms operating in the BIST (Borsa Istanbul) and doing merger and acquisition, and also analyses the possibility of that as twin firm groups, operations of merger and acquisition could make a difference in terms of business performance by using 81 companies' data between the periods from 2002 to 2016.
As a result of all these researches, it is found that economic periodicities affect the number of merger and acquisition, and that there are five trends according to analytics, and that when taken as a whole, between 1988 and 2016 the number of merger and acquisition has been separated into two stages, pre- and post-2004. It has also been observed that there happens an interaction between economic periods and the legislative regulations.
It is seen that the operating firm group has higher total assets, equity, pretax profit, current assets, cash and equivalence and market value items than the paired firm group. In spite of that, it has been determined that net sales, short-term debt, total debt and net profit items were modest. Nevertheless, these differences pertained to the variables were statistically insignificant according to the independent sample t-test.
It is hoped that this study will be useful for increasing the merger performances and circuitously informing the development of the Stock Exchange side of the Capital Market.
Keywords: Mergers, Legal Environment, Economic Period, Merger and Acquisition, Law and Finance