Mesleki ve teknik liselerde iş sağlığı ve güvenliği kültürünün araştırılması ve değerlendirilmesi
Investigation and evaluation of occupational health and safety culture in vocational and technical high schools
Yazar: AHMET İSTEMİHAN ÇETİNKAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ IŞILAY ULUSOY
İstanbul Okan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İş Sağlığı ve Güvenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering ; Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences ; Teknik Eğitim = Technical Education
Dizin: Endüstri meslek liseleri = Industrial vocational high schools ; Meslek liseleri = Vocational high schools ; Türk işçi çocukları = Children of the Turkish workers ; İş ve teknik eğitimi = Job and technique education

Özet:
Geçmişten bu yana yapılan birçok çalışmada iş sağlığı ve güvenliğinin önemi göz önüne gelmiştir. Gelişmekte olan dünya nüfusu ile birlikte dünyada ve Avrupa'da öğrenci ve öğretmen sayıları hızla artış göstermektedir. Buna paralel olarak mesleki eğitim gören öğrencilerin sayıları da hızla artmaktadır. 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'nda Mesleki ve Teknik Liselerin yapısı ve işleyişi hakkında bilgi mevcuttur. Ayrıca dünyada ve Avrupa'da bu yönde bir çalışma yapılmamış olup, Türkiye'de sadece İzmir bölgesi Karabağlar ilçesinde yapılan bir çalışma mevcuttur. Mesleki ve Teknik Liseler ara eleman yetiştirmeyi ve mesleki donanım bakımından öğrencileri iyi bir şekilde geliştirmeyi amaçlamıştır. İşletme içindeki ve okul içindeki kaza olasılıkları göz önüne alındığında öğrencilerin iş kazası geçirme riskinin yüksek olduğu söylenebilir.

Milli Eğitim Bakanlığının 10/2018 Sayılı genelgesinde "Güvenli Okul Projesi" mevcuttur. Bu proje sadece okul içindeki güvenlik alanları hakkında eğitim vermeyi amaçlamıştır. Bu çalışmanın temel amacı Mesleki ve Teknik Liselerde karşılaşılan iş kazalarının temel sorunlarının ne olduğu, ne gibi önlemler alınması gerektiğinin bulunmasıdır.Bu tezde Türkiye'nin farklı bölgelerindeki 13 okul ve 12 sınıf öğrencileriyle (lise son sınıf) 61 soruluk anket çalışması yapılmıştır. Alınan sonuçlarla birlikte ileride doğabilecek risk etmenleri de hesaplanmıştır. Bu tezde amaçlanmak istenen ise;mesleki ve teknik liselerdeki öğrencilerin iş kazalarından uzak bir çalışma yapmaları için ileride oluşabilecek olası kazaların sebeplerini saptamaktır. Bu tür okullarda son sınıf öğrenciler izorunlu staj yaptıklarından bu çalışmada; öğrencilerin işletmeye gitmeden önce okul içinde İş Sağlığı ve Güvenliği disiplininin hayatlarının önemli bir parçası haline getirilmesi, iş yaparken nelere dikkat etmeleri gerektiğinin saptanması, dikkatlerinin artırılması ve iyi bir performans alınması için gereken tedbirlere yer verilmiştir.

Abstract:
Many studies from the past have considered the importance of occupational health and safety. With the developing world population, the number of students and teachers is rapidly increasing in the world and in Europe. In parallel, the number of students receiving vocational education is increasing rapidly. In the Vocational Education Law numbered 3308, there is information about the structure and functioning of Vocational and Technical High Schools. Also in the world and yet Europe is a work in this direction, not only in Turkey in Izmir Karabakh are available a study conducted in the district. Vocational and Technical High Schools aimed to train intermediate staff and develop students well in terms of professional equipment. Considering the possibility of accidents in the business and in the school, it can be said that the students have a high risk of having a work accident.

There is a "Safe School Project" in the circular of the Ministry of National Education, numbered 10/2018. This project is only intended to provide training on security areas within the school. The main purpose of this study is to find out what are the main problems of occupational accidents encountered in Vocational and Technical High Schools and what measures should be taken. In this thesis, with 13 schools and 12 students from different regions of Turkey (senior high school) 61-question survey was conducted. Along with the results, risk factors that may arise in the future are also calculated. If it is desired to be aimed in this thesis; to identify the reasons for possible future accidents so that students in vocational and technical high schools can work away from work accidents. In this study, as senior students perform compulsory internships in such schools; The necessary measures are taken to make the Occupational Health and Safety discipline in the school an important part of their lives, to determine what they should pay attention to while working, to increase their attention and to get a good performance before going to the business.