Necmettin Erbakan'ın adil düzen yaklaşımı ve dış politika anlayışı
Necmettin Erbakan's the just order approach and foreign policy understanding
Yazar: FATİH KELEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YILDIRIM TURAN
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Adil ekonomik düzen = Fair economic order ; Din-ahlak ilişkisi = Religion-moral relation ; Din-bilim ilişkisi = Religion-science relationship ; Sosyal düzen = Social system ; Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Türk siyasi tarihi = Turkish political history ; Uluslararası düzen = International order ; Uluslararası ekonomi = International economy ; Uluslararası politika = International policy ; Uluslararası sistem = International system

Özet:
Bu araştırmada Necmettin Erbakan'ın Milli Görüş ideolojisi bağlamında Adil Düzen yaklaşımı ve bu çerçevede dış politika anlayışı incelenmiştir. Türk siyasetinde önemli bir konuma sahip olan Necmettin Erbakan, söylem ve etkileri açısından dikkat çekici bir figür olmuş ve sıra dışı söylem ve eylemlerde bulunmuştur. Bu çalışmanın birinci bölümünde, Necmettin Erbakan'ın hayatı eğitim, çalışma ve siyasi alanlar olmak üzere üç başlık altında ele alınarak siyasi söylemleri ve uygulamaları anlatılmak istenmiştir. Araştırmanın ikinci bölümünde ise Necmettin Erbakan'ın ortaya koyduğu Adil Düzen programının ekonomik, siyasi, ahlaki ve ilmi düzenleri incelenmiş ve önemli noktaları aktarılmıştır. Araştırmanın bütününde Erbakan'ın Adil Düzen programı doğrultusunda yazdığı ve çizdiği kaynaklar ilk referans olarak kullanılmıştır. Adil Düzen yaklaşımı incelendikten sonra, araştırmanın son bölümünde Necmettin Erbakan'ın Adil Düzen programında sunduğu ve siyasi yaşamında uygulamaları olan dış politika anlayışı üzerinde durulmuştur. Necmettin Erbakan'ın politik üslubu incelendiğinde olayları akılda kalıcı ve dikkat çekici kılmak için farklı kelime ve ifadeler kullandığı görülmektedir. Bu nedenle araştırma boyunca çoğu yerde yazım biçimi Erbakan'ın kullanmış olduğu tanımlamalar üzerinden gerçekleşmiştir. Bu çalışmada Necmettin Erbakan'ın hayatı boyunca sürekli olarak ifade ettiği Adil Düzen programı ekonomik, siyasi, ahlaki ve ilmi alanlarda açıklanmaya çalışılmıştır. Ayrıca, Erbakan'ın Adil Düzen yaklaşımı çerçevesinde dış politika anlayışına, programlarına ve söylemlerine yer verilmiştir. Araştırma Necmettin Erbakan'ın uzun yıllar üzerinde çalıştığı Adil Düzen programının uygulanabilirliği ve dış politika söylemlerinin tutarlılığı üzerine odaklanmıştır.

Abstract:
In this study, the Just Order approach of Necmettin Erbakan in the context of the National Vision ideology and his foreign policy understanding within this framework have been analyzed. Necmettin Erbakan, who has an influential position in Turkish politics, has been a remarkable figure in terms of his discourse and effects and has engaged in extraordinary discourses and actions. In the first part of this study, Necmettin Erbakan's life is analyzed under three headings: education, work, and politics and his political discourses and practices are explained. In the second part of the study, the economic, political, moral, and scientific orders of the Just Order program put forward by Necmettin Erbakan were examined and its important points were conveyed.  After examining the Just Order approach, the last part of the research focuses on Necmettin Erbakan's understanding of foreign policy, which he presented in his Just Order program and which he implemented in his political life. Throughout the research, the sources written and drawn by Erbakan in line with the Just Order program were used as the first reference. When Necmettin Erbakan's political style is scrutinized, it is seen that he frequently utilizes different words and expressions in order to make the incidents memorable and remarkable. For this reason, in most parts of the research, the writing style was based on the definitions used by Erbakan. In this study, Necmettin Erbakan's Just Order program, which he constantly expressed throughout his life, has been tried to be explained in economic, political, moral, and scientific fields. In addition, Erbakan's foreign policy understanding, programs, and discourses within the framework of the Just Order approach are included. The research focuses on the applicability of the Fair Order program that Necmettin Erbakan worked on for many years and the consistency of his foreign policy discourses.