Çocuk dergilerinin içerik ve görselleri açısından değerlendirilmesi
Evaluation of the content and views of children's magazines
Yazar: İNCİNUR DOLAYLAR ÖZKUL
Danışman: DOÇ. DR. EROL DURAN
Uşak Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dergiler = Magazines ; Edebiyat dergisi = Literature magazine ; Görsel anlatım = Visual expression ; Görsellik = Visuality ; Masallar = Tales ; Çocuk dergileri = Child magazines ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature ; İçerik = Content

Özet:
Çocuk dergileri, çocukların yaşlarına ve gelişim seviyelerine uygun, duyularına hitap edebilen, birçok edebi türü içinde barındıran, süreli aralıklarla yayınlanan çocuk edebiyatı ürünleridir. Çocuklar, derginin içeriğine göre farklı ufuklara açılabilirler. Bilimsel konulardaki gelişmeleri takip eden dergiler, çocukların yaratıcılığını geliştirmeye heveslendirirken; bazı dergiler de, farklı sporları, yaşam biçimlerini, teknolojiyi, hayvanları veya coğrafi temaları ele alarak çocukların dünyalarına hitap etmeye çalışırlar. Eğlenceli bulmacaların olması, kısa ve net bilgiler sunması, şiirler bulunması, güncel olayların takip edilebilmesi, bilimsel çalışmalar doğrultusunda çocuğa deney yapma olanağı sunması ve içeriğine uygun olarak her sayfanın fotoğraf, karikatür veya resimlerle desteklenmesi, çocuk dergilerinin öne çıkan özellikleridir.
Bu araştırma Türkiye'de yayınlanan çocuk dergilerinin konu alanları, metin türü, görselleri, etkinlikleri ve öğrenci görüşleri bakımından değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışma kapsamında: "Türkiye'de yayımlanan çocuk dergileri hangi tür metinlere yer vermektedir?", "Çocuk dergilerinin konu alanları nelerdir?", "Çocuk dergilerinde ne tür görseller ne sıklıkla yer almaktadır?", "Çocuk dergilerinde ne tür etkinlikler bulunmaktadır?" ve "Çocuk dergileri ile ilgili öğrenci görüşleri nasıldır?" sorularına cevap aranmıştır. Bu araştırmada nitel model kullanılmıştır. 

Araştırmanın verileri betimsel analiz, içerik analizi, doküman incelemesi ve görüşme tekniği ile elde edilmiştir. Bu çalışmanın verileri Türkiye'de, 2016-2017 yıllarında yayınlanan çocuk dergilerinin sayılarından toplanmıştır. Bu çalışmaya, öğretmen ve öğrencilerle görüşülüp hangi dergilerin incelenmesi gerektiği hakkında tartışılarak başlanmıştır. Bu aşamada ayrıca, internet üzerinden hangi çocuk dergilerinin güncel olduğu araştırmacı tarafından araştırılmıştır. Araştırma üzerinde çalışılması kararlaştırılan çocuk dergileri için metin türleri (bilgilendirici, şiir ve olaya dayalı), konu alanları, görseller ve etkinlikler bakımından irdelenmek üzere tablolar oluşturulmuştur. Böylece hangi dergilerin hangi metin türlerini, konu alanlarını görselleri ve etkinlikleri ne kadar içerdikleri ortaya konulmuştur. Ayrıca çocuk dergileri ile ilgili öğrenci görüşlerine de yer verilmiştir.
Bu çalışmada elde edilenler doğrultusunda çocuk dergilerinin öğrencileri farklı metin türleri ile karşılaştıran, temalarda eşit dağılım sağlanmasa da çeşitli konu alanlarıyla öğrencileri buluşturan, içeriğini değişik görsellerle destekleyen ve farklı etkinliklere yer veren edebiyat ürünü olduğu ve çocukların gelişimine katkı sağladığı anlaşılmıştır.

Abstract:
Children's magazines are children's literature products that are published in several literary genres and can be categorized as children's ages and development levels. Children can open up to different horizons according to the content of the magazine. Following the developments in scientific subjects, the magazines are eager to develop children's creativity; Some magazines try to appeal to children's world by addressing different sports, lifestyles, technology, animals, or geographical themes. It is a feature of children's magazines that it is funny finds, presents short and clear information, has poems, follow current events, offers chance to experiment with children in scientific studies and supports every page with photographs, cartoons or pictures in accordance with its content.
This research aims to evaluate the subject areas of children's magazines published in Turkey in terms of text type, visuals, activities and student opinions. In this study: "What kind of texts do children's magazines published in Turkey", "What are the subject areas of children's magazines?", What kinds of visuals take place in children's magazines, "What kind of activities are there in children's magazines" How are student opinions about child magazines? " A qualitative model was used in this study. The data of the research were obtained by descriptive analysis, content analysis, document review and interview technique. The data of this study were collected from
the numbers of children's magazines published in Turkey in 2016-2017. This work was started by discussing with teachers and students about which magazines should be examined. In this phase, the researcher also investigated which children's magazines are up-to-date on the internet. Tables were created for the children's magazines to be studied on the research in terms of types of texts (informative, poetic and event based), subject areas, visuals and activities. In this way, which magazines, which text types, subject areas, visuals, and how much involvement was revealed. There are also student opinions on children's magazines.
In the direction of the results obtained in this study, even though the students of the children's magazines compare different types of texts and according to themes, literary product and contributed to the development of children.