Öğretmen adaylarının algılarına göre sınıf yönetim biçemleri ve denetim odakları
Preservice teachers' percetions of their classroom management styles and their locus of control
Yazar: EROL GÜVENÇ
Danışman: DOÇ. DR. AHMET AYPAY
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Denetim odağı = Locus of control ; Sınıf yönetimi = Classroom management

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ilköğretim okullarında görev alacak öğretmen adaylarının sınıf yönetim biçemleri ile denetim odaklarını ayrıca denetim odaklarına göre sınıf yönetim biçemlerini belirlemektir. Tarama modelinde gerçekleşen bu araştırma, 2008?2009 eğitim öğretim yılında Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesinde ilköğretim okullarında görev almak için öğrenim gören sekiz bölümden 345 katılımcı ile yapılmıştır.Araştırmada veriler Savran ve Çakıroğlu (2004) tarafından Türkçe'ye çevrilen ?Sınıf Yönetimine Yönelik Tutum ve İnanç Anketi? ve Dağ (1991) tarafından Türkçe'ye çevrilen ?Rotter Denetim Odağı Ölçeği? ile toplanmıştır. Verilerin analizinde aritmetik ortalama, yüzde, frekans, standart sapma, varyans analizi, bağımsız gruplarda t testi ve LSD testi kullanılmıştır.Araştırmada elde edilen sonuçlara göre öğretmen adaylarının çoğu Ders Yönetimi alt boyutunda müdahaleci ve etkileşimci bir sınıf yönetim biçemine sahiptir. İnsan Yönetimi alt boyutunda ise öğretmen adaylarının müdahaleci olmayan ve etkileşimci olduğu belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının sınıf yönetim biçemlerinin Ders Yönetimi alt boyutunda bölümlerine göre farklılaştığı, İnsan Yönetimi alt boyutunda ise benzer olduğu görülmüştür. Öğretmen adaylarının sınıf yönetim biçemleri cinsiyetleri açısından incelendiğinde, Ders Yönetimi alt boyutunda benzer bir özellik gösterdiği buna karşın, İnsan Yönetimi alt boyutunda erkek katılımcıların daha müdahaleci olduğu görülmüştür. Denetim odakları incelendiğinde öğretmen adayları arasında içten ve dıştan denetimli bireylerin bulunmasına rağmen büyük çoğunluğunun hem içten hem de dıştan özellik gösterdiğine rastlanmıştır. Öğretmen adaylarının denetim odakları bölümlerine ve cinsiyetlerine göre farklılaşmaktadır. Kadın öğretmen adayları erkeklere göre daha dıştan denetimli bulunmuştur. Öğretmen adaylarının denetim odaklarına göre sınıf yönetim biçemleri incelendiğinde, Ders Yönetimi alt boyutunda denetim odağına göre yönetim biçemlerinin değişmediği, İnsan Yönetimi alt boyutunda ise dıştan denetimli olan öğretmen adaylarının daha müdahaleci olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Sınıf yönetimi, denetim odağı, öğretmen eğitimi.

Abstract:
The purpose of this research is to study preservice teachers? classroom management beliefs and their locus of control; effects of their locus of control on their classroom management.The research was conducted 345 (126 male and 219 female) fourth year preservice student teachers from eight different teacher education programme department of Çanakkale Onsekiz Mart University Faculty of Education at 2008-2009 academic year. Data of research was collected Turkish version of Attitudes and Beliefs on Classroom Control (ABCC) Inventory (Savran ve Çakıroğlu, 2004) and Turkish version of Rotter Locus of Control Scale (Dağ, 1991). Arithmetic mean, Standard Deviation Frequences, percentage, Analysis of Variance, t tests and LSD tests were used to analyze the data.The research has yielded that results. Preservice teachers had interventionist and interactionalists orientations on the Instructional Management dimension and non-interventionist and interactionalists orientations on characteristics. Preservice teacher?s perceptions of their classroom management beliefs don?t vary on the Instructional Management dimension and vary on the People management dimension in terms of depertment. Interactionalists orientations on the people management dimension. Preservice teacher?s perceptions of their classroom management beliefs don?t vary on the Instructional Management dimension in terms of gender but male were interventionist on the People Management dimension. The findings have discarned that preservice teachers? locus of control beliefs were vary on all continuum but most of them had both internal and external locus of control characteristics. And their locus of control beliefs vary on depertment and gender. Female preservice teachers? locus of conrol were external than male preservice teachers. Finally the findings have proved preservice teachers? classroom management beliefs effected by their locus of control characteristics on the People Management dimension. Preservice teachers who have external locus of control characteristics were more interventionist than others.Key Words: Classroom management, locus of control, teacher education.