Azerbaycan Yüksek Karabağ bölgesi'nin nüfus ve yerleşim özellikleri
The high Karabakh region of Azerbaijan population and settlement
Yazar: FERİD EYYUPZADE
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE ÇAĞLIYAN
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı / Türkiye Coğrafyası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Azerbaycan = Azerbaijan ; Değişim = Change ; Karabağ = Karabakh ; Nüfus = Population ; Nüfus dağılımı = Distribution of population ; Yerleşim = Settlement ; Yerleşim özellikleri = Settlement characteristics

Özet:
Çalışmada Yukarı Karabağ ve yakın çevresinin nüfus ve yerleşim özellikleri incelenmiştir.1813'ten
günümüze kadar olan istatistiklerin yanı sıra Yukarı Karabağ'daki insanların yeniden yerleşimi, tahliyeden
sonra nüfusun sayısı ve yeri incelenmiştir. Nüfus coğrafyası, nüfusun bölgesel gruplarında yaşadığı bölgesel
sistemler ve bunların çeşitli sosyo-ekonomik ve doğal koşulları oluşum ve gelişme özelliklerini inceler. Bu
anlamda Yukarı Karabağ bölgesinin nüfus özellikleri sosyoekonomik yapısı, yaş, cinsiyet ve nüfus
hareketleri açısından ele alınmıştır. Bölge, Azerbaycan'ın ortakesiminde yeralmaktadır. Sovyet döneminde,
Dağlık Karabağ Özerk Bölgesi, burada 4.400 km2
'lik biralana ve ya Azerbaycan Cumhuriyeti'nin toplam
topraklarının % 5.1'ine sahip olacak şekilde kurulmuştur. 1970 nüfus sayımına göre Dağlık Karabağ Özerk
Bölgesi'nin nüfusu 150,313'tür. Dağlık Karabağ'ın nüfusu 19. Yüzyılın başlarına kadar Azeri türklerinden
oluşuyordu. 1820'den itibaren Ermeniler toplu halde Azerbaycan'a, özellikle bu bölgeye sürüldü. Ermenice
kaynaklarda bölgeninadı "Arsakh" olarak geçmektedir. Amailginçolan, bu kelimenin kökeninin Azerbaycan
ve Türklere ait olmasıdır. Sözün orjinal hali, bölgede yaşayan Sak boylarının kahramanları olan kocalarına
verilen "Arsak" tır. Ermeniler kelimeyi tahrifettiler. Bölge 2020 yılından sonra da Yukarı Karabağ bölgesi
olarak anılmaya başladı.
Anahtar Kelimeler: Azerbaycan,Yüksek Karabağ, Nüfus, Yerleşme, Nüfus değişimi

Abstract:
In this study, the population and settlement characteristics of Upper Karabakh and its surroundings
were examined. In addition to the statistics from 1813 to the present, the resettlement of people in Upper
Karabakh, the number and location of the population after the evacuation were examined. Population
geography studies the regional systems in which the population lives in its regional groups and their various
socio-economic and natural conditions, features of formation and development. In this sense, the population
characteristics of the Upper Karabakh region are discussed in terms of socioeconomic structure, age, gender
and population movements. The region is located in the joint zone of Azerbaijan. In the Soviet period, the
Nagorno-Karabakh Autonomous Region was established here with an area of 4,400 km2, or 5.1% of the total
territory of the Republic of Azerbaijan. According to the 1970 census, the population of the NagornoKarabakh Autonomous Region is 150,313. Nagorno-Karabakh's population consisted of Azeri Turks until
the beginning of the 19th century. Starting from 1820, Armenians were deported en masse to Azerbaijan,
especially to this region. In Armenian sources, the name of the region is referred to as "Arsakh". What is
interesting is that the origin of this word belongs to Azerbaijan and Turks. The original version of the word
is "Arsak" given to the heroes of the Sak tribes living in the region, their husbands. Armenians falsified the
word. The region began to be referred to as the Upper Karabakh region after 2020.
Keywords: Azerbaijan, High Karabakh, Population, Settlement, Population change