Vajinal doğum sonrası postpartum üriner retansiyon prevalansı ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of prevalence and risk factors of postpartum urinary retention after vaginal delivery
Yazar: HİLAL KÜNKÜL BAYRAKTAR
Danışman: DOÇ. DR. BERNA ASLAN ÇETİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: Postpartum üriner retansiyon (PUR) doğum sonrası dönemde oldukça sık
görülen fakat gerek tanımlamalar gerek standart değerlendirme prosedürünün
olmaması nedenli kolaylıkla gözden kaçabilen, postpartum dönemde hastanın hayat
kalitesini ve konforunu etkileyen ve tespit edilmemesi halinde hem akut hem de
kronik sonuçları olan bir durumdur. Çalışmamızda; vajinal doğum sonrası PUR
sıklığı ve olası risk faktörlerinin ortaya konulması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem : Çalışmamız Başakşehir Çam ve Sakura Hastanesinde 15 Haziran
2024 – 25 Kasım 2024 tarihleri arasında vajinal yolla doğum yapan dahil edilme
kriterlerini karşılayan gönüllü onamları alınan 270 hasta ile yapılmıştır. Hastalara
vajinal doğum sonrası 6 saat içerisinde spontan idrar çıkışlarının hemen ardından
ultrasonografik olarak mesane rezidüel volüm ölçümü yapıldı. 150 mL ve üstü volüm
tespit edilen hastalarda sonda kateterizasyonu ile kesin volüm tespiti yapıldı. 150 mL
ve üstü hastalar covert (gizli) PUR olarak değerlendirildi. Spontan idrar çıkışı
olmayan hastalar overt (açık) tip PUR olarak değerlendirildi. PUR tanısı alan hastalar
yardımıyla olası risk faktörleri araştırıldı.
Bulgular : PUR prevalansı % 15,6 olarak tespit edildi. PUR açısından
değerlendirilen 270 hastadan; 228 olguda PUR izlenmedi, 38 olguda covert tip PUR
(% 14,1), 4 olguda overt tip PUR (% 1,5) olarak tespit edildi. Mevcut çalışmamızda
persistan PUR vakası olmadı. Hastalar yaş, gravite, parite, gebelik haftası, BMI,
doğum endikasyonu, epizyotomi varlığı, travay aktif dönem süresi, fetal EFW, tam
idrar tahlili (TİT) şeklinde farklı risk faktörleri açısından değerlendirildi. PUR ile
istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde ilişkilendirilen tek risk faktörü travay aktif
dönem süresinin uzunluğu olarak tespit edildi.
Sonuç : Çalışmamızda PUR prevalansı % 15,6 tespit edilmiş olup, travay aktif
dönem süresini uzunluğu PUR için anlamlı bir risk faktörü olarak tespit edilmiştir.
Postpartum dönemde hastaların asemptomatik olsalar bile PUR açısından
değerlendirilmesi ve PUR için standart bir mesane yönetim protokolü oluşturulması
hastaların eksik tanı ve tedavisinin önüne geçebilecek ve sonuçların iyileştirilmesine
yardımcı olacaktır.
Anahtar Kelimeler : Postpartum üriner retansiyon , PUR , Covert tip PUR ,
Risk faktörleri , Travay aktif dönem süresi

Abstract:
Purpose: Postpartum urinary retention (PUR) is a very common condition in the
postpartum period,but can be easily overlooked due to the lack of definitions and
standardized evaluation procedures, affecting the quality of life and comfort of the
patient in the postpartum period and having both acute and chronic consequences if not
detected. In this study, it was aimed to determine the frequency of PUR and possible risk
factors after vaginal delivery.
Materials and Methods: The study was conducted with 270 patients who gave birth
vaginally between June 15, 2024 and November 25, 2024 in Başakşehir Çam and Sakura
Hospital, who met the inclusion criteria and whose voluntary consent was obtained.
Bladder residual volume was measured ultrasonographically immediately after
spontaneous urine output within 6 hours after vaginal delivery. In patients with 150 mL
or more volume, definitive volume determination was performed by catheterization.
Patients with 150 mL or more were evaluated as covert PUR. Patients without
spontaneous urine output were considered as overt PUR. Possible risk factors were
investigated with the help of patients diagnosed with PUR.
Findings: The prevalence of PUR was 15.6%. Among 270 patients evaluated for PUR,
228 patients had no PUR, 38 patients had covert type PUR (14.1%), and 4 patients had
overt type PUR (1.5%). There were no cases of persistent PUR in this current study.
Patients were evaluated for different risk factors including age, gravidity, parity,
gestational week, BMI, indication for labor, presence of episiotomy, duration of active
labor period, fetal EFW, and complete urinalysis. The only risk factor statistically
significantly associated with PUR was the length of the trauma active period.
Conclusion: In this study, the prevalence of PUR was 15.6% and the length of the
active period of trauma was found to be a significant risk factor for PUR. Evaluation of
patients for PUR even if they are asymptomatic in the postpartum period and
establishing a standard bladder management protocol for PUR will prevent
underdiagnoses and treatment of patients and help to improve outcomes.
Keywords: Postpartum Urinary Retention, PUR, Covert type PUR, Risk factors,
Duration of active labor period