Toplumsal hafızadaki "Arap İmajı"nın Türkiye'deki Suriyelilere yönlendirilmesi sorunsalı: İzmir yereli
The problematic Of directing The "Image Of Arabs" in Turkish collective memory: The case study Of Izmir
Yazar: ESRA ATAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE EROL
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arap kültürü = Arabian culture ; Araplar = Arabs ; Suriyeliler = Syrians ; Toplumsal bellek = Social memory ; İmaj = Image ; İzmir = Izmir

Özet:
2011 yılında Suriye Arap Cumhuriyeti'nde başlayan iç savaş ve bu iç savaşın şiddetinin artmasına bağlı olarak milyonlarca Suriyeli göç etmek zorunda kalmıştır. Ülkemiz de Suriyelilerin göç ettiği ülkelerin başında gelmektedir. Türkiye'ye ilk Suriyeli kafile 29 Nisan 2011 tarihinde ulaşmıştır ve bu tarihten itibaren Suriyeli mülteci sayısı giderek artmıştır.  Bu araştırma Türkiye'deki en çok Suriyelinin bulunduğu sekizinci il olan İzmir'de gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın amacı ise Türklerin; Araplar ve Arap bir millet olan Suriyeliler hakkındaki düşüncelerini, önyargılarının olup olmadığını, Türk – Arap bağını nasıl gördüklerini irdelemek ve Suriyeliler ile Türklerin kültürel olarak benzerlik ve farklılıklarının nasıl göründüğünü ortaya çıkarmaktır. Ayrıca, Suriyelilerin İzmir'e adapte olup olmadıkları, ülkemizde kalıp kalmaması ve vatandaşlık verilip verilmemesi konularında Türklerin bakış açıları araştırılmak istenmiştir. Bunlara ek olarak Suriyeliler hakkındaki önyargıların olup olmadığını belirleyebilmek adına katılımcılara evlerini Suriyelilere kiraya vermek isteyip istemedikleri, Suriyeliler ile komşu olmak isteyip istemedikleri ve Suriyeli biriyle evlenmek isteyip istemedikleri gibi sorular yöneltilmiştir. Bu kapsamda belirlenen 10 ilçede; Çiğli, Gaziemir, Dikili, Kiraz, Urla, Selçuk, Karşıyaka, Bornova, Basmane ve Buca ilçelerinden 10'ar katılımcı olmak üzere toplamda 100 katılımcıya derinlemesine mülakat yöntemi uygulanarak katılımcıların bu konulardaki görüşleri alınmıştır. 
Sonuçlar değerlendirildiğinde katılımcıların Araplar ile ilgili fikirlerinin ağırlıklı olarak medya yolu ile oluştuğu, daha önce Arap ülkelerinden birine gidenlerin oranının %11 olduğu, gitmeyi düşünenlerin oranının ise %39 olduğu görülmüştür. Katılımcıların %55'inin Arap bir tanıdığı olduğu görülmüştür. Katılımcıların %62'si Araplar hakkındaki düşüncelerinde güvenilmez olmaları, sürekli savaşmaları, nankör ve cahil olmaları gibi tanımlamalar yardımı ile olumsuz görüş bildirmişlerdir. Araplar ile ilgili önyargının ise %67 ile olumsuz olduğu görülmüştür. Katılımcıları büyük bir bölümünün ise Türk - Arap toplumsal bağı konusunda bilgilerinin olmadığı anlaşılmıştır.
 Katılımcıların Arap bir millet olan Suriyeliler hakkındaki görüşlerinin ise Araplar hakkındaki olumsuz görüşleri ile benzer oranda olduğu görülmüştür. Suriyeliler hakkındaki olumsuz görüş bildirenler ise bunun sebebi olarak Suriyelilerin ülkelerinde savaşmaktan kaçmalarını, Suriyeliler için ayrıcalık tanındığını düşünmelerini ve Suriyelilerin sosyal olarak uyumsuz davranışlarını göstermektedirler. Suriyeliler ile olan kültürel bağın benzer olduğunu ya da benzerliğin bulunmadığını belirten katılımcıların oranlarının ise birbirine yakın olduğu görülmüştür. Söz konusu benzerliğin; "hukuk ve dil", "din", "yemek"  ve "örf ve adetler" olduğu belirtilirken farklılıkların ise "kültür", "temizlik alışkanlığı" ve "yemek yeme tarzı" olarak görüldüğü sonucuna varılmıştır. Katılımcıların, %77 ile Suriyelilerin Türkiye'de kalmasını istemediği, %86 ile de onlara vatandaşlık verilmesini istemedikleri görülmüştür. Katılımcıların %68'i Suriyelilerin İzmir'e adapte olmadıklarını düşünmektedirler. Katılımcıların yalnızca %26'sının Suriyelilere maddi ve manevi olarak destek oldukları görülmüştür. Büyük çoğunluğu ise destek vermemelerini 'zaten devletten yardım alıyorlar' diyerek açıklamışlardır. Bunun yanında katılımcıların %71 ile çoğu, Suriyelilerin dilencilik yapmasını olumsuz olarak görmektedirler. 
Katılımcıların %66'sının Suriyeli bir aileye komşu olmak istemediği ve yalnızca %14'ünün evlerini Suriyelilere verebilecekleri sonucuna ulaşılmıştır. Katılımcıların Suriyeli biriyle evlenmeyi düşünmezken yakınlarının Suriyeli biriyle evlenmesine ise karşı olmadıkları görülmüştür. Katılımcıların Suriyelilerin İzmir'e gelişini hayatında etkisi olduğunu bildirirken bu etkiyi daha çok işsizlik, güvenlik, kiraların yükselmesi şeklinde belirtmişlerdir. Son olarak ise esnaf katılımcılar işyerlerini güvenemedikleri gerekçesiyle Suriyelilere emanet etmek istemediklerini ifade etmişlerdir.

Abstract:
After the Civil War in Syria, Syrians begun to move to Turkey. Syrians people have been immigrating to Turkey day by day since 2011. Turkey has always been a first choice for Syrian people. First immigrants arrived to Turkey on 29 April 2011. After this date Syrian immigrants' numbers increased every day. This research demonstrates Syrian immigrant population established in Izmir which hosts the largest 8th Syrian immigrant population. Research aim is discover and understand Turkish people's behavior, prejudgements against Syrian or Arabs, the difference between Arab and Turkish folks, traditions and how to adapt immigrants in Turkish society. Also this research shows Arab and Turkish nation's opinions against each other, such as permanent residency, rent a house, living together, neighbourhood and marriage. All these information is gathered from ten different suburbs: Cigli, Gaziemir, Dikili, Kiraz, Urla, Selcuk, Karsiyaka, Bornova, Basmane and Buca. We selected ten different people at every suburbs so one hundred people attended our survey. We used detailed interview methods on this survey.
We figured out our attendees get a clue about Syrians by media. Just %11 of our attendees had visited middle eastern countries before and %39 of them thinking to visit to same countries. %55 of our attendees declared they already know at least one arab people before and %62 of same people gave us negative feedback such as disloyality, tricky and uneducated. Most of our attendees decleared they have no idea about Turks and Arabs relationships.
I would like to say our attendees briefly said there is no difference between Arabs and Syrians when we asked them what is the reason behind of this negative opinions they said "they escaped from war, they do not have any adoption on our society and they are ignoring that.'' Almost half of our attendees said "we have some similarities with Syrian's like tradition, language, religion and cusine.  On the other side they said "we do not have any similarities with syrians such as culture, cleaning habits and dining attitudes. %86 of our participants were against giving temporarily or perminant residency or citizenship for Syrians by our government and %76 of them were against keeping Syrians in Turkey.
Many of our participants think Syrians do not adapt themselves to İzmir, just %26 of participants support Syrians in terms of money, food or mentality. Rest of attendees declared "they already get government supports therefore we do not need to support them also %71 of participantes against the mendicity by Syrians."
Society relations side is much way worse than economical or immigrant side. %14 of our attendees decleared they can rent own flats to Syrians and %66 of them accept Syrians as a neighbour. Also our participants said they have never ever think to get married with syrians and they do not support that kind of marriage proposals. Many of them clearly noticed, Syrians have been effected their lifestyle when they came to İzmir for example they brought security issues, employee problems and raised rent prices. Last thing we found out, many of store owners do not trust Syrians as an employee so they do not hire any syrians in their shops.