Hormon reseptör pozitif her 2 negatif metastatik meme kanserli hastalarda cdk 4/6 inhibitörlerinin kullanımının yaşam kalitesi üzerine etkisi
Hormone receptor positive her 2 negative in patients with metastatic breast cancer effect of use of CDK 4/6 inhibitors on quality of life
Yazar: SEDEF TATAR
Danışman: PROF. DR. ÖMÜR BERNA ÇAKMAK ÖKSÜZOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Onkoloji = Oncology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazm metastazları = Neoplasm metastasis ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı, HR+/HER2- metastatik meme kanseri tedavisinde kullanılan CDK4/6 inhibitörleri ile tedavinin, hastaların yaşam kalitesi üzerine etkilerini göstermektir.
Gereç ve Yöntem: Araştırmaya, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Onkoloji Kliniği' nde takip ve tedavi edilen, HR+/HER2- CDK 4/6 inhibitörü tedavisi başlanmış 83 gönüllü metastatik meme kanseri hastası dahil edildi. Hastalara ayrıntılı bilgi verildi ve bilgilendirilmiş gönüllü olur formları alındı. Bilişsel fonksiyonları etkileyecek düzeyde nörolojik veya psikiyatrik hastalığı olan hastalar çalışmaya dahil edilmedi. Hastalara demografik, klinik ve patolojik özelliklerini gösteren, araştırmacının kendisi tarafından hazırlanan 13 soruluk form ile 23 soruluk EORTC QLQ-BR23 ve 37 soruluk FACT-B anketleri yöneltildi. Anketler, araştırmacı tarafından, hastaların bizzat kendisine uygulandı. Hastaların, CDK 4/6 inhibitörleri ile tedavi başlangıcında ve 3. ve/veya 6. aylarda yapılan EORTC QLQ-BR23 ve FACT-B anketlerine verdikleri cevaplar karşılaştırılarak istatistiksel analizleri yapıldı.
Bulgular: Çalışmaya alınan 83 hastanın ortanca CDK 4/6 inhibitörü başlanma yaşı55 olarak saptandı. Hastaların %65,1' inin tanı anında evre 4 olduğu görüldü. Hastalar, %90,4 oran ile en çok Luminal A alt grubuna dahildi. CDK 4/6 inhibitörü tedavisinin %59 oran ile en çok birinci basamakta uygulandığı görüldü. EORTC QLQ-BR23 ve FACT-B anketinin bazı alt grup analizlerinin sonucunda, CDK 4/6 inhibitörlerinin, yaşam kalitesi üzerine olumlu etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu gösterildi. CDK 4/6 inhibitörlerinin tanı anında metastatik olan hastalarda ve birinci basamakta kullanıldığında yaşam kalitesi üzerine anlamlı etkisi olduğu görüldü. Elli beş yaş üstü hastalarda, tedavi sonrası EORTC QLQ-BR23 ve FACT-B bedeni durum ve sosyal-aile durumu alt gruplarının analizlerinde olumlu anlamda istatistiksel olarak fark gösterildi. Çalışmada, palbosiklib ve ribosiklib ile gelişen en sık yan etkinin %71,1 ile nötropeni olduğu görüldü, bunların %47' si grade 3 nötropeni olarak saptandı.
Sonuç: Çalışma sonucunda, HR+/HER2- metastatik meme kanserli hastalarda, CDK 4/6 inhibitörlerinin yaşam kalitesi üzerine olumlu etkisini gösterdik. CDK 4/6 inhibitörleri ile, özellikle birinci basamakta başlanan hastalarda ve 55 yaş üstü hastalarda anlamlı fark bulunması, hastaları sistemik kemoterapinin toksik etkilerine maruz bırakmadan, daha iyi yaşam kalitesi sunabileceğimiz bir tedavi seçeneği olabileceğini düşündürmektedir. Yaşam kalitesi açısından yeterli çalışmanın bulunmaması nedeniyle başladığımız çalışmamızın, daha fazla hasta sayısı, daha uzun takip süresi ve sistemik kemoterapi ile CDK 4/6 inhibitörlerinin yaşam kalitesi açısından karşılaştırma çalışmalarına yol göstereceğini düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: CDK 4/6 inhibitörleri, hormon reseptörü pozitif meme kanseri, metastatik meme kanseri, yaşam kalitesi

Abstract:
Objective: The aim of our study is to show the effects of treatment with CDK 4/6 inhibitors used in the treatment of HR+/HER2- metastatic breast cancer on the quality of life of patients.
Material and Method: The research was supported by the University of Health Sciences 83 volunteer metastatic breast cancer patients who were followed up and treated in Abdurrahman Yurtaslan Ankara Oncology Training and Research Hospital Medical Oncology Clinic and treated with HR+/HER2- CDK 4/6 inhibitor were included. Detailed information was given to the patients and informed consent forms were obtained. Patients with neurological or psychiatric diseases affecting cognitive functions were not included in the study. A 13-question form prepared by the researcher herself, EORTCQLQ-BR23 with 23 questions, and FACT-B questionnaires with 37 questions were directed to the patients, showing their demographic, clinical and pathological characteristics. The questionnaires were administered by the researcher to the patients themselves. Statistical analyzes were performed by comparing the responses of the patients to the EORTC QLQ-BR23 and FACT-B questionnaires performed at the beginning of treatment with CDK 4/6 inhibitors and at the 3rd and/or 6th months.
Results: The median age of onset of CDK 4/6 inhibitor in 83 patients included in the study was 55. It was observed that 65.1% of the patients were stage 4 at the time of diagnosis. The patients were mostly included in the Luminal A subgroup with a rate of 90.4%. It was observed that CDK 4/6 inhibitor treatment was mostly applied in primary care with a rate of 59%. As a result of some subgroup analyzes of the FACT-B questionnaire and EORTC QLQ-BR23questionnaire, it was shown that the positive effect of CDK 4/6 inhibitors on quality of life was statistically significant. It was observed that CDK 4/6 inhibitors had a significant effect on quality of life when used in patients with metastatic disease at the time of diagnosis and in primary care. In patients over 55 years of age, post-treatment EORTC QLQ-BR23 and FACT-B somatic status and social-family status subgroup analyzes showed a positive statistical difference. In the study, neutropenia was found to be the most common side effect developing with palbociclib and ribociclib with 71.1%, 47% of them were found to be grade 3 neutropenia.
Conclusion: As a result of the study, we showed the positive effect of CDK 4/6 inhibitors on quality of life in patients with HR+/HER2- metastatic breast cancer. The significant difference with CDK 4/6 inhibitors, especially in patients started in primary care and in patients over 55 years of age, suggests that it may be a treatment option that we can offer better quality of life without exposing patients to the toxic effects of systemic chemotherapy. We think that our study, which we started due to the lack of adequate studies in terms of quality of life, will lead to studies with a larger number of patients, longer follow-up period, and comparison of systemic chemotherapy and CDK 4/6 inhibitors in terms of quality of life.
Keywords: CDK 4/6 inhibitors, hormone receptor positive breast cancer, metastatic breast cancer, quality of life