Yapay zekâ teknolojisindeki gelişmelerin istihdam ve ekonomik büyüme bağlamında değerlendirilmesi
The evaluation of developments in Artificial Intelligence technology in the context of employment and economic growth
Yazar: ABDULLAH ÇAĞRI UÇUCU
Danışman: DOÇ. DR. MURAT BELKE ; PROF. DR. HAKKI OZAN ERUYGUR
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik büyüme = Economic growth ; Güçlü Yapay Zeka Kuramı = Powerful Artifical Intellegence Theory ; Teknoloji = Technology ; Teknolojik gelişmeler = Technological developments ; Yapay zeka = Artificial intelligence ; İstihdam = Employment

Özet:
Ekonominin teknoloji ile gelişim süreci, üretimde kullanılan makinelerin icadıyla başlamış, emeğin yerini alabilecek kadar insansı özelliklere sahip olan sistemlerin geliştirilmesi ile devam etmiştir. Son yıllarda Yapay Zekâ teknolojileri ile donatılan makinelerin insanların yerine getirdiği birçok işte ön plana çıkması, dikkatleri bu teknolojinin etkileri üzerine çekmiştir.
Yapay Zekâ alanındaki güncel gelişmeler, büyük olasılıkla derin ekonomik etkilere sahip olabilecektir. Değişimi kaçınılmaz olan bu yeni teknolojilerin sosyo-ekonomik etkileri neler olabilir? Yapay Zekâ destekli üretim yapan firmalar ve piyasalar bu gelişimden nasıl etkilenebilecektir? Tüketicilerin bu gelişmelerden nasıl bir çıkarı veya zararı olacaktır? Bu çalışmada, Yapay Zekâ teknolojisinin piyasalar ve toplum üzerindeki ekonomik etkilerine ilişkin kapsamlı bir araştırma yapılmıştır. Yapay Zekâ teknolojisini, akademi literatürüne girdiği dönemden güncel döneme kadar geçen süre içinde konu alan çalışmalar incelenmiştir. Yapay Zekâ teknolojisinin, ekonomik ve sosyal etkileri üzerine yayımlanan makaleler ve raporların katkı ve sonuçları yorumlanıp, ileriye yönelik büyüme, istihdam, gelir dağılımı üzerindeki muhtemel etkilerine yönelik nitel gözlemler sunulmuştur. Ekonomik büyümenin bütün ülkelerde artabileceği fakat ülkelerin gelişmişlik seviyelerine göre bu etkinin farklılık arz edeceği sonucuna varılmıştır. Ayrıca istihdamın, nitelikli işgücü ihtiyacı çok olan bilgi ve iletişim teknolojileri sektörleri gibi alanlarda artışı sağlansa bile genel anlamda azalacağı ve bununla birlikte işsizliğin özellikle az gelişmiş ülkelerde kısa dönemde bir sorun olacağına değinilmiştir. Bu amaçla, kalkınma esaslı büyümenin sağlanması adına ekonomik politikaların önerilmesi hedeflenmektedir. Yapay Zekâ teknolojisinin sebep olacağı olumlu ve olumsuz sonuçların derlenerek, gerekli önlemlerin alınmasına öncü olabilecek bir çalışma olması amaçlanmaktadır.

Abstract:
The development process of the economy with technology started with the invention of machines used in production and has continued with the development of systems with human-like characteristics that could replace labor. In recent years, machines equipped with Artificial Intelligence technologies have come to the fore in many jobs performed by humans, which has drawn attention to the effects of this technology.
Current developments in Artificial Intelligence are likely to have profound economic impacts. What could be the socio-economic effects of these new technologies, whose change is inevitable? How will companies and markets that produce artificial intelligence support be affected by this development? What benefit or harm will consumers have from these developments? In this study, a comprehensive research was conducted on the economic effects of Artificial Intelligence technology on markets and society. Studies on Artificial Intelligence technology from the time it entered the academic literature to the current period have been examined. The contributions and results of the articles and reports published on the economic and social effects of Artificial Intelligence technology are interpreted, and qualitative observations on the possible effects on future growth, employment and income distribution are presented. It has been concluded that economic growth can increase in all countries, but this effect will differ according to the development levels of the countries. In addition, it has been mentioned that even if employment is increased in areas such as the information and communication technologies sectors, where there is a high need for qualified workforce, it will decrease in general and unemployment will be a problem in the short term, especially in underdeveloped countries. For this purpose, it is aimed to propose economic policies in order to ensure development-based growth. It is aimed to be a study that can be a pioneer in taking the necessary precautions by compiling the positive and negative results that will be caused by Artificial Intelligence technology.