Oral kapesitabin uygulanan sıçanlarda ß-glukan ve c vitamininin immunolojik ve antioksidan serum parametreleri üzerine etkisi
Effects of β-glucan and vitamin C on immunological and antioxidant serum parameters in rats administered oral capecitabine
Yazar: DUYGU GÜN
Danışman: PROF. DR. AYŞEN ALTINER
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyokimya (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Askorbik asit = Ascorbic acid ; Enzime bağlı immünosorbent testi = Enzyme-linked immunosorbent assay ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Kapesitabin = Capecitabine ; Kemoterapi-kanser-bölgesel perfüzyon = Chemotherapy-Cancer-Regional Perfusion ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Sıçanlar = Rats ; ß-glukan = β-glucan

Özet:
Bu çalışmada, kanser hastalarının tedavisinde kullanılan kemoterapi ilacı olan kapesitabinin neden olacağı bağışıklık yetersizliğinin ve oksidatif stresin, bağışıklık arttırıcı ve antioksidan özelliklere sahip β-glukan ve/veya C vitamini tarafından ne şekilde etkilendiği incelenmiştir. 35 adet Sprague Dawley ırkı sıçan yedişerli 5 gruba ayrılmıştır. 14 gün boyunca oral olarak mide sondası ile birinci gruba (Grup I) tween 20 (5 ml/kg.vüc.ağ./gün), ikinci gruba (Grup II) 359 mg/kg.vüc.ağ./gün kapesitabin, üçüncü gruba (Grup III) kapesitabine ilave olarak 100 mg/kg.vüc.ağ/gün β-glukan, dördüncü gruba (Grup IV) kapesitabine ilave olarak 100 mg/kg.vüc.ağ./gün C vitamini, beşinci gruba (Grup V) ise kapesitabin'in yanında β-glukan ve C vitamini beraber verilmiştir. Denemenin 14. ve 21. günlerinde sıçanlardan alınan kanlar +4 C˚'de 16-18 saat pıhtılaşmaları için bekletildikten sonra 2000 rpm'de 10-15 dakika arası santrifüj yapılarak serumlar elde edilmiştir ve -80 C˚'de saklanmıştır. Uygulama sonunda kan serumundaki immunglobulin G (IgG), süperoksit dismutaz (SOD), katalaz (CAT), glutatyon peroksidaz (GPx), interlökin-1β (IL-1β) ve tümör nekroz faktör-α (TNF-α) analizleri, Mikroelisa cihazında ELISA kitleri kullanılarak yapılmıştır. Serum IgG konsantrasyonları 14. kan alım gününde kapesitabin verilen Grup II'de diğer gruplardan anlamlı ölçüde daha yüksek bulunmuştur. 21. günde Grup IV ve Grup V'deki IL-1β düzeyleri, Grup I ve II'den anlamlı ölçüde yüksek bulunurken, Grup I, II ve III arasındaki IL-1β düzeyleri, anlamlı ölçüde farklı bulunamamıştır. 14. kan alım gününde, Grup III, IV ve V'deki SOD aktiviteleri, Grup I ve II'den anlamlı ölçüde daha düşük saptanmıştır. Çalışmanın 14. gününde serum CAT aktiviteleri, kapesitabin verilen Grup II'de Grup IV ve V'den anlamlı ölçüde daha düşük saptanırken, Grup IV'deki düzeyler, kontrol grubundan (Grup I) anlamlı ölçüde yüksek saptanmıştır. Yine çalışmanın 14. günündeki kan alımında kontrol grubu (44.3 ± 2.64 ng/ml) ile Grup III (28.7 ± 11.34 ng/ml) arasında  serum GPx aktivitelerinde istatistiki açıdan anlamlı farklılık saptanmıştır. Çalışmanın 14. ve 21. günlerinde TNF-α konsantrasyonları, kontrol grubunda (Grup I) diğer gruplardan anlamlı ölçüde daha düşük saptanmıştır. Sonuç olarak, pek çok yapılan çalışmada olduğu gibi bu çalışmada da  kemoterapinin immun baskılayıcı özelliği, antioksidan enzimlerin seviyelerinde beklenildiği gibi belirli düşüşlere sebep olmuştur. Görünen o ki kemoterapi, antioksidan enzimlerin hepsinin üretimini baskılarken, bu durum bazı sitokinler ve antikorlar için farklı olmuştur. β-glukan, C vitamini ve her ikisinin kombinasyonuyla yapılan terapinin de, her parametre için farklı etkiler gösterdiği ya da belirli bir etkisinin olmadığı görülmüştür.

Abstract:
In present thesis work, effects of β-glucan and/or vitamin C, which have immune-enhancing and antioxidant properties, on immunodeficiency and oxidative stress caused by capecitabine, the chemotherapy drug used in the treatment of cancer patients,  has been studied. 35 Sprague Dawley rats were divided into 5 groups of seven. Tween 20 (5 ml/ kgbodyweight/day) was administered to Group Ⅰ, 359 mg/kgbodyweight/day of capecitabine was administered to Group Ⅱ, 100 mg/kgbodyweight/day of β-glucan in addition to capecitabine was administered to Group Ⅲ, 100 mg/kgbodyweight/day of vitamin C was administered to Group Ⅳ, besides capecitabine, β-glucan and vitamin C were administered together to Group Ⅴ orally by gastric tube for 14 days. The rats were bled on days 14 and 21 of the trial. The blood taken was kept at + 4˚C for 16-18 hours to coagulate. After that sera were obtained by centrifugating at 2000 rpm for 10-15 minutes and were stored in deep freezer at -80˚C. Immunglobulin G (IgG), superoxide dismutase (SOD), catalase (CAT), glutathione peroxidase (GPx), interleukin-1β (IL-1β) and tumor necrosis factor-α (TNF-α) analyzes were performed on Microelisa device by using ELISA kits. Serum IgG concentrations were significantly higher in Group II given capecitabine on Day 14 of blood collection than in other groups. On the 21st day, IL-1β levels in Group IV and Group V were found to be significantly higher than Groups I and II, while IL-1β levels between Groups I, II and III were not found to be significantly different. On the 14th day of blood collection, SOD activities in Groups III, IV and V were found to be significantly lower than Groups I and II. On the 14th day of the study, serum CAT activities were found to be significantly lower in Group II, which was given capecitabine, than Group IV and V, while the levels in Group IV were found to be significantly higher than the control group (Group I). Again, on the 14th day of the study, a statistically significant difference was found in serum GPx activities between the control group (44.3 ± 2.64 ng/ml) and Group III (28.7 ± 11.34 ng/ml). On the 14th and 21st days of the study, TNF-α concentrations were found to be significantly lower in the control group (Group I) than in the other groups. As a result, as in many studies, the immunosuppressive feature of chemotherapy in this study caused certain decreases in the levels of antioxidant enzymes, as expected. It seems that while chemotherapy suppresses the production of all antioxidant enzymes, this was different for some cytokines and antibodies. It was observed that therapy with β-glucan, vitamin C and a combination of both showed different effects for each parameter or did not have a specific effect.