COVID-19 pandemi sürecinde erken evre meme kanseri hipofraksiyone radyoterapisinin klinik değerlendirmesi
Evaluation of hypofractionated radiotherapy for early stage breast cancer during the COVID-19 pandemic
Yazar: ONURHAN ÇOLAK
Danışman: PROF. DR. MEHMET MURAT BEYZADEOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Tıp Fakültesi / Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Radyasyon Onkolojisi = Radiation Oncology
Dizin: Radyoterapi = Radiotherapy

Özet:
Amaç: Erken evre meme kanserinde COVID-19 pandemisi öncesi uygulanan 
Konvansiyonel Fraksiyone Tüm Meme Radyoterapi rejimi (KF-TMRT) ile pandemi 
sürecinde hastalarımızı ve radyoterapi profesyonellerini potansiyel COVID-19 
maruziyetinden korumak ve iş yükünü azaltmak amaçlı olarak kullandığımız Ilımlı
Hipofraksiyone Tüm Meme Radyoterapi (IH-TMRT) rejimlerinin erken-geç 
radyasyon toksisitesi ve kozmetik açıdan karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi ve 
IH-TMRT rejiminin etkinlik ve güvenliğini test etmektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Gülhane Tıp Fakültesi Radyasyon 
Onkolojisi Departmanında Ocak 2019 –Eylül 2022 tarihleri arasında T1-2 N0 M0
Erken Evre meme kanseri nedeniyle iki ayrı post-operatif Radyoterapi rejimi
uygulanan 96 hasta dahil edilmiştir. COVID-19 öncesinde kullanılan Konvansiyonel 
Fraksiyone Tüm Meme Radyoterapi rejimi uygulanan 43 hastaya
50Gy/2Gy/fraksiyon (fr)'dan toplamda 25 fraksiyon TMRT + 10Gy/2Gy/fr'dan 
toplamda 5 fr tümör yatağına Boost, günde 1 fraksiyon, haftada 5 fraksiyon, toplam 
süre 6 hafta - 30 fraksiyon; COVID-19 sonrası uygulamaya konulan Ilımlı 
Hipofraksiyone Tüm Meme Radyoterapi rejimi 53 hastaya; 40Gy/2,66Gy/fr'dan 
toplamda 15 fraksiyon TMRT + 2Gy/fr'dan toplamda 5 fr Boost, günde 1 fr, haftada 
5 fr, toplam süre 4 hafta – 20 fraksiyon olarak uygulanmıştır. Erken-geç radyasyon 
toksisiteleri Common Terminology Criteria For Adverse Events (CTCAE) versiyon 
5.0 kullanılarak, kozmezis hasta ve doktor bildirimine göre Harvard/NSABP/RTOG 
skalası kullanılarak ölçülmüştür.
Bulgular: COVID-19 sürecinde tedavi edilen 53 Meme Koruyucu Cerrahi 
(MKC) uygulanmış hasta çalışma ve öncesinde tedavi edilen 43 MKC'li hasta 
kontrol grubu olarak toplam 96 hasta çalışmamıza dahil edilmiştir. Her iki gruptaki 
hastalar demografik ve tümör karakteristikleri açısından benzerdir. COVID-19 
öncesinde uygulanan Konvansiyonel Radyoterapi ile Ilımlı Hipofraksiyone rejimlerin 
kronik-geç yan etkileri açısından istatistiksel anlamlı fark bulunmazken (p>0,05), 
akut-erken yan etkiler açısından Hipofraksiyone kolda grad 2 ve üzeri yan etkiler, 
dermatit, kaşıntı ve yorgunluk istatistiksel olarak anlamlı farklılıkla daha az gözlendi 
(p<0,05).
Her iki Konvansiyonel ve Hipofraksiyone radyoterapi gruplarının tamamında 
doktor bildirimli mükemmel/iyi kozmezis %93,8 oranında sağlanmış ve her iki kol 
arasında kozmezis açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır.
Kozmetik sonuçlar için doktor ve hasta bildirim uyumu Kappa testi ile 
anlamlı derecede uyumlu tespit edilmiştir (Kappa:0,582; p:0,000).
Sonuç: Meme Koruyucu Cerrahi sonrası post-operatif radyoterapi 
programlanan meme kanseri tedavisinde IH-TMRT ile tedavi, KF-TMRT'ye göre 
toplam tedavi süresini kısaltan, daha az akut-erken radyotoksisiteye neden olan, 
merkezin iş yükünü azaltan ve hasta tahammülünü artıran etkin ve güvenli bir 
radyoterapi tedavi opsiyonudur.

Abstract:
Objective: Conventional Fractionated Whole Breast Radiotherapy regimen 
(CF-WBRT) applied before the COVID-19 pandemic in early stage breast cancer and 
Moderately Hypofractionated Whole Breast Radiotherapy regimen (MH-WBRT), 
which we used to protect our patients and radiotherapy professionals from potential 
COVID-19 exposure to reduce the workload during the pandemic process, are 
compared for early and late radiation toxicity and cosmetic effects of both WBRT 
regimens to test the efficacy and safety of the Moderately Hypofractionated Whole 
Breast Radiotherapy regimen.
Materials and Methods: CF-WBRT regimen of 5-week 50 Gy in 25 
fractions of 2,0 Gy versus MH-WBRT regimen of 3-week 40 Gy in 15 fractions of 
2,66 Gy WBRT with additional 1-week 10 Gy tumor-bed Boost in 5 fractions of 2 
Gy in both groups is compared. Moderately Hypofractionated and Conventional 
Fractionated WBRT applied post-operatively to T1-2 N0 M0 Early Stage Breast 
Cancer patients in the Radiation Oncology Department of Gülhane Faculty of 
Medicine between January, 2019 and September, 2022 is compared for acute/chronic 
radiation toxicity and cosmesis evaluation using Common Terminology Criteria For 
Adverse Events (CTCAE) version 5.0 for toxicity and Harvard/NSABP/RTOG 
scales for cosmesis evaluation according to Doctor and Patient-Doctor reporting 
respectively.
Results: A total of 96 patients were included in our study as 53 patients who 
underwent Breast Conserving Surgery (BCS) treated with MH-WBRT during the 
COVID-19 process and 43 control group patients with BCS plus CF-WBRT treated 
before the start of COVID-19 Pandemic. Patients in both groups were similar in 
terms of demographics and tumor characteristics. There was no statistically 
significant difference between CF-WBRT applied before COVID-19 and MH-WBRT regimens in terms of chronic-late side effects (p>0.05). Whilst in terms of 
acute-early side effects; any grade 2 or higher grade toxicity, dermatitis, pruritus and 
fatigue were observed less frequently with statistically significant differences in the 
hypofractionated arm (p<0.05). Physician-reported excellent/good cosmesis was 
achieved by 93,8% in the total 96 patients of both groups given either Conventional 
or Hypofractionated WBRT with no statistically significant difference (p>0.05). 
Physician and patient reporting scoring compatibility for cosmesis in both groups 
was found to be significant with Kappa test for cosmetic results (Kappa: 0.582; 
p=0.000).
Conclusion: Treatment with MH-WBRT is an effective and safe radiotherapy 
treatment option that shortens the total treatment time, causes less acute-early 
radiotoxicity, reduces the workload of the center and increases patient compliance 
compared to CF-WBRT in the radiotherapy of breast cancer scheduled to be given 
after Breast Conserving Surgery