Melıa azedarach l.  (tespih ağacı) uçucu yağının  kimyasal bileşimi ve  antimikrobiyal aktivitesinin  incelenmesi
Phytochemical study of chinaberry melia azedarach L.essential oils and antimicrobial effects
Yazar: MUNTADHER ALRABEEAH
Danışman: PROF. DR. BETÜL DEMİRCİ
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
Tespih ağacı olarak bilinen Melia azedarach L. (Meliaceae) bitkisi geleneksel tıpta birçok kullanıma sahip önemli bir tıbbi ve aromatik bitkidir. Antimikrobiyal, antiparazit, antioksidan, antikanser, antiinflamatuar, analjezik, antipiretik, antifertilite, hepatoprotektif, dermatolojik hastalıklar, antidiyabetik, immünolojik, antilityatik, hipolipidemik, hipotansif etkileri bilinmektedir. Bu çalışma kapsamında Irak'ta doğal olarak yetişen M. azedarach bitkisi toplanarak yaprak, çiçek ve meyve olmak üzere farklı kısımlarından Clevenger apareyinde su distilasyonu yöntemi ile uçucu yağları, tohumlardan ise Soxhlet apareyinde sabit yağı elde edilerek kimyasal bileşimlerinin GK-AİD ve GK-KS yöntemleri ile aydınlatılması ve sonrasında elde edilen uçucu yağların antimikrobiyal aktivitelerinin incelenmesi planlanmaktadır. Yaprak, çiçek ve meyvelerden elde edilen uçucu yağlarının, Gram pozitif (Staphylococcus aureus) ve Gram negatif (Escherichia coli) bakteri üzerinde antibakteriyel aktivite çalışmaları yapılmış ve minimum inhibisyon konsantrasyonları (MİK) belirlenmiştir.             Sonuç olarak M. azedarach bitkisinin yaprak, çiçek ve meyve uçucu yağlarında sırasıyla ana bileşen olarak %27.7 fitol, %23.2 (E)-nerolidol ve %14.2 pentakosan tespit edilmiş olup tüm yağların Escherichia coli NRRL B-3008 suşuna karşı MİK değerleri 2000 mikrogram/mL olarak belirlenmiştir. Staphylococcus aureus ATCC 6538 suşuna karşı etkili bulunan yaprak ve meyve uçucu yağlarının MİK değerleri sırasıyla 1000 µg/mL ve 6.25 µg/mL olarak tespit edilmiştir.  Anahtar Sözcükler: Melia azedarach, Tespih ağacı, Uçucu yağ, Antimikrobiyal aktivite

Abstract:
Chinaberry, Melia azedarach L. (Meliaceae) is an important medicinal and aromatic plant with many uses in traditional medicine.  It is used as antimicrobial, antiparasitic, antioxidant, anticancer, anti-inflammatory, analgesic, antipyretic, antifertility, hepatoprotective, dermatological disease, antidiabetic, immunological, antilithiatic, hypolipidemic, hypotensive effects.                In this study, M. azedarach plant, which grows in Iraq, was collected and essential oils were obtained from different parts, including leaves, flowers and fruits, by water distillation in Clevenger apparatus, and fixed oil was obtained from seeds by Soxhlet apparatus, and their chemical compositions were determined by GC-FID and GC-MS methods. It is planned to elucidate the results and then examine the antimicrobial activities of the essential oils.  Antibacterial activity studies of essential oils obtained from leaves, flowers and fruits were conducted on Gram positive (Staphylococcus aureus) and Gram negative (Escherichia coli) bacteria and their minimum inhibition concentrations (MIC) were determined.             As a result, the major components were found as 27.7% phytol, 23.2% (E)-nerolidol and 14.2% pentacosane leaf, flower and fruit essential oils, respectively. The MIC values of essential oils of M. azedarach against Escherichia coli NRRL B-3008 strain were determined as 2000 µg/mL.  The MIC values of leaf and fruit essential oils, which were found to be effective against Staphylococcus aureus ATCC 6538 strain, were determined as 1000 µg/mL and 6.25 µg/mL, respectively.  Keywords: Melia azedarach, chinaberry tree , Essential oil, Antimicrobial activity