Mardin ili doğal kaynak sularının mevsimsel olarak fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik özelliklerinin araştırılması
Investigation of seasonal physical, chemical and microbiological properties of natural spring waters in Mardin province
Yazar: SÜLEYMAN KEREN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET DÖNDER
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Doğal kaynaklar = Natural resources ; Fiziksel özellikler = Physical properties ; Kimyasal özellikler = Chemical properties ; Mardin = Mardin ; Mikrobiyolojik özellikler = Microbiological properties

Özet:
Mardin ili içme ve kullanma suyu ihtiyacının yaklaşık olarak %70'i doğal kaynak sularından karşılanmaktadır. Bu nedenle Mardin ilinin içme suyu ihtiyacını karşılayan Nusaybin Beyazsu, Dargeçit Akbelen, Kızıltepe Beşdeğirmen, Kızıltepe Yedikardeş ve Artuklu Kayacan doğal kaynak sularının insani tüketim amaçlı sular hakkındaki yönetmeliğe uygunluğunun araştırması için söz konusu kaynaklardan mevsime bağlı olarak fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik özelliklerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda her bir kaynaktan 36 adet toplamda 180 adet su numuneleri alınıp suyun fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik analizleri yapıldı. Suyun fiziksel analizleri Hach Lange Dijital ölçer problu hach HQ440d, bulanıklık parametresi Hach Lange TU 5200, kimyasal analizler Lange Dr 3900 spekrofotometri cihazı, e.coli ve koliform bakteri analizleri membran filtrasyon yöntemi ile çalışıldı. İstatistiksel analizlerde doğal kaynakların alüminyum, bakır, çinko, demir, florür, kalsiyum, kurşun, krom, magnezyum, nitrit, nitrat, sertlik, sülfat, sülfit ve siyanür ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu görülmektedir (p<0.05). Mevsimlere göre yapılan istatisitksel analizlerde doğal kaynakların renk, sıcaklık, alüminyum, nikel, nitrit, nitrat, sertlik, sülfit ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu bulundu (p<0.05). Mikrobiyoloji açıdan yapılan değerlendirmede doğal kaynaklarda özellikle Artuklu Kayacan yıl boyunca alınan E.coli ve koliform bakterileri yönünden uygun olmadığı tespit edildi. Sonuç olarak analizi yapılan doğal kaynak suları Sağlık Bakanlığın İnsani Tüketim Amaçlı Sular hakkındaki yönetmenliğe göre kimyasal parametrelerin uygun olduğu, bazı kaynak sularında mevsime bağlı olarak fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik açıdan anlamlı farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Bu nedenle çalışmamız doğal kaynak sularının mevsimsel açıdan analiz edilmiş olması ve daha önceden Mardin ve yöresinde böyle çalışma yapılmadığından dolayı çalışmamızı değerli kılmıştır. Bu nedenle insan metabolizması için hayati öneme sahip olan suyun fiziksel kimyasal ve mikrobiyolojik açıdan değerlendirecek ve çalışmamızı destekleyecek geniş çaplı çalışmaların yapılmasına ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
70% of the drinking and utility water needs of Mardin province are met from natural spring waters. For this reason, it is aimed to evaluate the physical, chemical and microbiological properties of the natural spring waters of Nusaybin Beyazsu, Dargeçit Akbelen, Kızıltepe Beşdeğirmen, Kızıltepe Yedikardeş and Artuklu Kayacan, which meet the drinking water needs of Mardin province, depending on the season, in order to investigate the compliance with the regulation on waters intended for human consumption. In our study, a total of 180 water samples, 36 from each source, were taken and physical, chemical and microbiological analyzes of the water were made. Physical analyzes of water were studied by Hach Lange Hach HQ440d with digital meter probe, turbidity parameter was Hach Lange TU 5200, chemical analyzes were performed by Lange Dr 3900 spectrophotometry device, e.coli and coliform bacteria analyzes were performed by membrane filtration method. In statistical analyzes, it is seen that there is a statistically significant difference between the measurements of aluminum, copper, zinc, iron, fluoride, calcium, lead, chromium, magnesium, nitrite, nitrate, hardness, sulfate, sulfite and cyanide of natural resources (p<0.05). In the statistical analyzes made according to the seasons, it was found that there was a statistically significant difference between the color, temperature, aluminum, nickel, nitrite, nitrate, hardness, sulphite measurements of natural resources (p<0.05). In the evaluation made in terms of microbiology, it was determined that Artuklu Kayacan was not suitable for E.coli and coliform bacteria taken throughout the year in natural sources. As a result, it has been determined that the chemical parameters of the analyzed natural spring waters are suitable according to the Ministry of Health's regulation on Water Intended for Human Consumption, and some spring waters show significant physical, chemical and microbiological differences depending on the season. For this reason, our study has made our study valuable because the natural spring waters have been analyzed seasonally and there has been no such study before in Mardin and its region. For this reason, there is a need for large-scale studies to evaluate the physical, chemical and microbiological aspects of water, which is of vital importance for human metabolism, and to support our study.