Mobil cihazlar üzerinde çalışan ses kullanıcı arayüzü uygulamalarının kullanılabilirliğini arttıran yöntem belirleme
Determining methods which increases the usability of voice user interfaces on mobile devices
Yazar: YAŞAR YAŞA
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET GÖKTÜRK
Gebze Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Günümüzde mobil cihazlar yaygınlaşmakta ve insan hayatının neredeyse her safhasına girmektedir. Bu kadar yaygın olan cihazları kullanmak için yeni yöntemler de araştırılmaktadır. Son teknolojiler arasında yer alan ses arayüzü ile etkileşim, kullanıcıların yoğun ilgi gösterdiği yöntemler arasındadır.
Mobil cihazların ses komutları ile yönetilebilmesi için, klasik grafiksel kullanıcı arayüzü (GKA) uygulamalarının, ses girdilerini alıp işlem yapabilecek şekilde yeniden geliştirilmesi gerekmektedir. Klasik GKA uygulamalarındaki gibi görsel bir arayüze sahip olmayacak olan bu uygulamaların geliştirilmesi ses kullanıcı arayüzü (SKA) adı verilen farklı bir metodoloji ile geliştirilmelidir.
SKA, kullanıcının sesini girdi olarak alan ve sonucunda da önceden kaydedilmiş sesleri veya sentezlenmiş(robotik) sesleri çıktı olarak verebilen bir kullanıcı arayüzü tipidir. SKA, her birinin kesin bir göreve denk geldiği ses komutlarını içerir. Bu komutlar SKA'nın bir parçası olan ses algılama kısmında gerçekleştirilir. İyi tasarlanmış ve iyi gerçeklenmiş bir SKA, ses algılama işlemindeki hata olasılıklarını azaltır, kullanıcıya hatırlaması ve kullanması kolay uygulama akışı sağlar. Kötü tasarlanmış bir SKA ise, anlaşılamayan, hatırlaması zor, ses algılama motoru tarafından algılanması zor ve bu sebeplerden hata yapmaya müsait komutlar içerir.
SKA'nın ana hedefi, kullanıcıyı sıkmayacak ve basit kullanıma sahip bir uygulama gerçeklemektir. Bu hedef doğrultusunda yapılan tez çalışmasında, SKA uygulaması geliştirirken hangi yöntemlerin kullanılabileceği araştırılmış ve kullanılabilirlik açısından değerlendirilerek kullanılabilirliği arttıran daha iyi yöntemler sunulmuştur.

Abstract:
Nowadays, mobile devices are very popular and many people use them. As they are very popular, new usage techniques are searched. One of and most interesting usage technique is voice user interface.
People have shown an intense interest in mobile devices to be managed through voice commands. One of the reasons is that, they don't like using small keyboards for typing and other reason is that, they want to continue to their daily life while they are using their mobile devices without being hands and eyes dependent. For example, sending e-mails while driving or changing the current playing song on mobile device just by voice commands.
VUI is a user interface kind which can receive voice as input and can output pre-recorded or synthesized (robotic) voices. VUI includes voice commands to correspond to a definite task. These commands are carried out at the voice recognition which is a part of VUI. A well-designed and well-implemented VUI, reduces the possibility of error at voice recognition stage, allows the user to remember and easy to use application flow. A poorly designed VUI, includes unclear, difficult to remember and hard to be detected commands by voice recognition engine that causes the error.
The main objective of VUI creating a simple, easy to use application and not boring the user. In this study, the methods to be used in developing the VUI application which increases the usability, researched and evaluated in terms of usability.