İş sağlığı ve güvenliğinde mobbing faktörü ve çalışma hayatına etkisi: Ostim sanayi bölgesi uygulaması
The mobbing factor in occupational health and safety and its effect on business life: A case study on Ostim industrial zone
Yazar: KASIM SAMET SÖZEN
Danışman: PROF. DR. MAHİR NAKİP
Çankaya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hukuk = Law ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Ankara-Ostim = Ankara-Ostim ; Endüstri bölgesi = Industrial area ; Mobbing = Mobbing ; İş güvenliği = Work safety ; İş hayatı = Work life ; İş performansı = Job performance ; İş sağlığı = Occupational health ; İş verimi = Work efficiency

Özet:
Çalışma hayatının sağlıklı bir şekilde işlevini devam ettirebilmesi öncelikle iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanmasına bağlıdır. İş sağlığı ve güvenliği çerçevesinde alınan tedbirler sayesinde çalışanların sağlık ve güvenlikleri koruma altına alınmakta, işletmelerin muhtemel kayıpları önlenmiş olmalarının yanında iş performansları da artmaktadır. Öte yandan çalışanların sağlık ve güvenliklerinin korunmasında sadece fiziksel tedbirlerin yeterli olmadığı görülmektedir. Yapılan araştırmalar göstermiştir ki, çalışma hayatında sıkça rastlanan mobbing gibi psiko-sosyal faktörlerin de iş sağlığı ve güvenliği bağlamında en az fiziksel faktörler kadar dikkate alınması gerekmektedir. Mobbing davranışları yatay veya dikey olarak işletmelerin her kademesinde görülebilmektedir ve iş performansı düşebilmektedir. Çalışma hayatının tüm bileşenlerinin zarar gördüğü böyle bir süreçten işletmeler de nasibini almakta, gerek iş performansı kaybı nedeniyle üretim kaynaklı maddi zararlar gerekse de itibar kaybı gibi sebeplerle manevi zararlar yaşanmaktadır. Mobbingin iş performansını ne kadar ve nasıl etkilediğini ölçmeye çalışan bu araştırma ortaya koymuştur ki azar, eleştiri ve baskı, çözüm ve başarı performansını negatif bir şekilde etkilemektedir. Bu durum işyerinde azarlama, eleştiri ve baskının çalışma performansını düşürdüğünü göstermektedir. İletişimin kısıtlanması ve rahatsız edilmenin, takdir ve değer vermeyi negatif bir şekilde etkilediği ortaya çıkmıştır. Bu durum işyerinde iletişimin kısıtlanması ve rahatsız edilmenin çalışmanın performansını düşürdüğünü göstermektedir. İletişim çağında, özellikle gençler arasında iletişim çok önemli olup bunun kısıtlanması performansı diğerlerinden çok daha fazla etkilemektedir. Anlamsız ve zoraki işler verilmesi de takdir ve değer vermeyi negatif bir şekilde etkilemiştir ki bu da işyerinde anlamsız ve zoraki işler verilmesinin çalışmanın performansını düşürdüğünü göstermektedir. Öte yandan fiziki şiddet, alay ve taciz gibi durumların iş performansını olumlu etkilediği sonucuna ulaşılmış, ancak genel beklentinin aksine çıkan bu sonuç çalışanların baskı altında olduklarını göstermesi bakımından dikkat çekici bulunmuştur.

Abstract:
The healthful maintenance of business life's function depends primarily on enabling occupational health and safety. Thanks to the measures taken within the framework of occupational health and safety, health and safety of employees are being taken under protection and probable losses of firms are being prevented. However, it is seen that physical measures are not adequate in protecting employee's health and safety. Researches have shown that psycho-social factors commonly seen in business life such as mobbing should be considered as much as physical factors within the context of occupational health and safety. Mobbing behaviours can be seen vertically or horizontally in each level of firms. In mobbing period the mobber acts in a hostile manner, the hostile behaviours are repeated systematically and the victim is damaged because of these behaviours. The phsicological or economical damages are not limited with victims, surroundings of victims, other employees and even mobbers are negatively affected by mobbing period. The firms are also being affected by mobbing such as all elements of business life. The research which aims to measure the effects of mobbing on business performance has shown that scolding, criticism, and oppression effect the performance of solution and success negatively. This situation has indicated that scolding, criticism, and oppression in workplace decrease the business performance. It is proven that limitation of communication and being disturbed effect appreciation ve dignification negatively. This situation has indicated that limitation of communication and being disturbed in workplace decrease the business performance. Giving meaningless and constrained works also negatively effects appreciation ve dignification and this situation has shown that giving meaningless and constrained works decreases the business performance. On the other hand, it is found that physical violence, ridicule and abuse effect the business performance positively. The result which is contrary to the general expectation,  is remarkable because of that it shows the employees are under pressure.