Dündar Gürbüz atölyesinde çalışılan su kabağı lambalar
Working in the gourd Dündar Gürbüz workshop lamps
Yazar: FATMA KÜÇÜK
Danışman: YRD. DOÇ. FATMA KOYUNCU
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Geleneksel Türk El Sanatları Bölümü / El Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Dekoratif Ürünler ve Çiçek Eğitimi Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: El Sanatları = Crafts
Dizin: El sanatları = Handicrafts ; Motifler = Motifs

Özet:
Bu araştırmada, ? Dündar Gürbüz Atölyesinde Çalışılan Su Kabağı Lambalar ? konu olarak ele alınmıştır.Ankara, Antalya il merkezleri ve Antalya'nın Alanya ilçesinde üretilen 85 adet su kabağı lamba örneği incelenmiştir.Araştırmanın çalışma alanı; Ankara, Antalya il merkezleri ve Antalya'nın Alanya ilçesinde bulunan atölyeler ve satış merkezleri oluşturmaktadır. Ankara ilinde 1 atölye ve 1 satış merkezinde 19 adet, Antalya il merkezinde 1 atölye ve 1 satış merkezinde 32 adet, Antalya'nın Alanya ilçesinde 2 atölye ve 2 satış merkezinde 34 adet su kabağı lamba incelenmiştir. Üretim atölyelerinde ve satış merkezlerinde fotoğraflandırılarak belgelenen su kabağı lambalar hakkında bilgiler, atölyelerdeki su kabağı lamba ustalarından ve satış merkezleri sahiplerinden alınmıştır.Araştırma kapsamında incelenen su kabağı lambaların ilgili koleksiyonları Ankara, Antalya ve Antalya'nın Alanya ilçesindeki su kabağı lamba atölyeleri ve satış merkezleridir.Su kabağı lambaların cinsi; Abajur, mumluk ve avize olarak, 3 tür su kabağı lamba cinsine rastlanmıştır. En çok kullanılan su kabağı lambaların cinsi 73 adet su kabağı lamba örneğinde görülen abajur, an az kullanılan su kabağı lamba cinsi ise 1 adet su kabağı lamba örneğinde görülen mumluktur.Su kabağı lambaların boyutları; Baş kısmı, göbek kısmı, alt kısmı ve boy uzunluğu değerleri olarak, 4 adet ölçüm kullanılmıştır.Su kabağı lambalarda kullanılan malzemeler 22 çeşittir. Bunlar; Altın yaldız soba boyası, biz, bıçak, çekiç, çeşitli renk ve boyutlarda ahşap boncuk, çeşitli renk ve boyutlarda cam boncuk, çeşitli renklerde guvaş boya, deniz kabukları, elektrik standı, farklı kalınlıklarda matkap ucu, fırça, kıl testere, matkap, misina, parşömen kağıdı, pergel, sicim ipi, su kabağı, vernik, yakma makinesi, yapıştırıcı ve zımparadır.Su kabağı lamba yapımında kullanılan teknikler, boncuk çakma tekniği, çeşitli materyallerle süsleme tekniği, kıl testereyle şekil verme tekniği, matkapla delme tekniği ve yakma makinesi ile yakarak süsleme tekniği olmak üzere 5 tür yapım ve süsleme tekniği kullanılmıştır. Bunlardan en çok kullanılan teknik, 85 adet su kabağı lambada görülen matkapla delme tekniğidir.Su kabağı lambalarda kullanılan renkler, açık mavi, açık yeşil, altın yaldız, beyaz, bordo, kahverengi, kırmızı, koyu mavi, koyu yeşil, lacivert, mavi, mor, pembe, sarı, siyah, sütlü kahve, turuncu, yeşil renkleridir. En çok kullanılan renk, adet su kabağı lamba örneğinde görülen 48 adet su kabağı lamba örneğinde görülen kırmızı, en az kullanılan renk 1 adet su kabağı lamba örneğinde görülen sütlü kahvedir.Su kabağı lambalarda seçilen konu, bitkisel motifler, doğadan esinlenerek oluşturulmuş motifler, figürlü motifler, geometrik motifler ve nesneli motiflerdir. En çok kullanılan motif 69 adet su kabağı lamba örneğinde görülen geometrik motifler, en az kullanılan motif 1 adet su kabağı lamba örneğinde görülen nesneli motiftir.Su kabağı lambalarda kompozisyon özellikleri, bir motiften oluşturulmuş kompozisyon ve motifler birleştirilerek tek bir biçimde sunulmuş kompozisyonlardır. En çok kullanılan kompozisyon, 56 adet su kabağı örneği ile motifler birleştirilerek bir biçimde sunulmuş kompozisyondur. Diğeri ise; 29 adet su kabağı örneği ile bir motiften oluşturulmuş kompozisyonlardır.Sonuç olarak bu çalışma, bugüne kadar araştırılmamış olan su kabağı lambaların belgelendirilerek tanıtılması ve yeni araştırmacıların hizmetine sunulması açısından önem taşımaktadır.

Abstract:
In this study, 'Working in the gourd Dündar Gürbüz Workshop Lamps' issues have been addressed as. Ankara, and Antalya's Alanya district in Antalya Province center produced 85 samples were examined gourd lamp.The operation of the survey area, Ankara, and Antalya's Alanya district in Antalya provincial centers and sales centers, which comprise workshops. 1 workshop and 1 sales center in Ankara on 19 units, 1 in the center of Antalya province in the center of the 32 sales workshop and 1, 2 shops and 2 sales in Antalya's Alanya district, 34 units of water in the center of the pumpkin lamp was examined. production and sales centers in the workshop are documented in the photos they are about gourd lamps, studio lamps in the water master and sales centers marrow was taken from the owner. Under the reviewed research about the collection of gourd lamps, Ankara, Antalya and Antalya's Alanya district workshops and sales centers in the water are squash lamp.The use of bottle gourd lamps space; Lampshade, Chandelier Candelabra and 3 types of usage as has been encountered. The most widely used of the use of bottle gourd lamps 73 one is with the lampshade.The size of the gourd lamps, per part, the belly part, sub-section and length as the length value is used in 4 dimensions.22 kinds of materials used in gourd lamps. These stoves gold gilt paint, we, knife, hammer, a variety of colors and sizes of wood beads, in various colors and sizes, glass beads, various colors guaj paint, sea shells, electric stand, different thicknesses of the drill bit, brush, pencil, drill, gut, vellum paper, bows, twine rope, bottle gourd, varnish, burning machine, glue and sandpaper are.Gourd lamps are used in construction techniques, the decorative paint techniques, beads Çakma techniques, various decorative techniques and materials, the panel saw the forming technique, with drill drilling techniques and burning with the burning machine decorative technique by which the construction of 5 types of techniques are used. The most widely used technique, with drill drilling techniques, drilling techniques to drill 85 adet gourd lamp is also seen.Gourd lamps used in the colors, light blue, light green, white, magenta, pistachio green, brown, red, dark blue, dark green, dark blue, blue, purple, pink, yellow, black, orange are the colors. most widely used color , 48 one example of the gourd lamp red.Water is used in lamps squash motifs, floral motifs, created by inspiration from nature motifs, geometric motifs, figures and motifs are the objective of the motif. most widely used motif 69 one of the geometric motif.Gourd lamps feature in the composition, a composition created from the center seat is a motif and motifs are presented in a way that only the composition are combined. most widely used composition, 56 one water sample with pumpkin motifs are combined in a way that provides the composition.With this work as a result, to this day have not been investigated, and the gourd lamps explained by the new certification available to researchers is crucial.