Afazili bireylerle yürütülen dil ve konuşma terapilerinde sanal gerçeklik müdahalelerinin incelenmesi: Sistematik derleme
Examination of virtual reality interventions in language and speech therapies with individuals suffered from aphasia: A systematic review
Yazar: ESMA ERGİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM OĞUZ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Nöroloji = Neurology
Dizin: Afazi = Aphasia ; Dil bozuklukları = Language disorders ; Dil ve konuşma terapisi = Speech therapy ; Sanal gerçeklik = Virtual reality ; İletişim = Communication ; İşlevsel iletişim öğretimi = Functional communication training

Özet:
Gelişen teknolojiyle birlikte hayatımıza giren sanal gerçeklik müdahaleleri birçok alanda literatüre girmeye başlamıştır. Bu alanlardan biri de afazili bireylere uygulanan konuşma ve dil terapisidir. Günümüzde sanal gerçeklik, afazili bireyler ile yapılan dil konuşma terapisinde ufuk açıcı bir yenilik olarak görülmektedir. Bireylerin yeteri kadar dil pratiği yapamamaları, müdahalenin maliyeti ve ulaşım sıkıntısı gibi nedenlerden dolayı tercih edilmektedir. Sanal gerçeklik müdahaleleri çoklu kullanıma elverişli olduğundan birçok alanda afazili bireylere faydalı olacağı düşünülmektedir. Bu çalışmada ise sanal gerçeklik müdahalesi içeren afazi terapilerine yönelik bir sistematik derleme yapılmıştır. Dil ve konuşma becerilerinin sanal gerçeklik müdahalesi ile desteklenmediği diğer çalışmalar dışlanmıştır. 
Arama motorlarından "aphasia", "virtual reality", "virtual reality in aphasia", "virtual reality and aphasia", "aphasia rehabilitation", "aphasia rehabilitation with virtual reality" anahtar kelimeleri ile tarama yapılmıştır. Literatür taraması sonucunda 6 çalışma dahil etme kriterlerini sağlayarak sistematik derlemeye dahil edilmiştir.
Sistematik derleme sonucunda afazide sanal gerçeklik müdahalesinin kazanılan becerilerin uzun zaman sonrasında dahi korunmasına olanak sağladığı görülmüştür. Yapılan takip çalışmalarında sanal gerçeklik müdahalesi alan afazili bireyler almayanlara göre terapi kazanımlarını korumuştur. Gruplar arası farklılık takip sürecinde ortaya çıksa da müdahalenin hemen sonrasında yapılan ölçümlere dayanarak geleneksel ve sanal gerçeklik terapilerinin anlamlı bir fark gösterdiği söylenemez. Ancak sanal gerçeklik müdahaleleri, terapiye ulaşmanın zorlu olduğu dönemlerde bir tamamlayıcı olabilir.

Abstract:
Virtual reality interventions, which have entered our lives with the developing technology, have begun to enter the literature in many areas. One of these areas is speech and language therapy applied to individuals with aphasia. Today, virtual reality is seen as an eye-opening innovation in speech therapy with aphasic individuals. It is preferred due to these reasons such as the inability of individuals to practice the language adequately, the cost of the intervention and the transportation problem. Since virtual reality interventions are suitable for multiple uses, it is thought to be beneficial for individuals with aphasia in many areas. In this study, a systematic review of aphasia therapies including virtual reality intervention was made. Other studies in which language and speech skills were not supported by virtual reality intervention were excluded.
Search engines were searched with the keywords "aphasia", "virtual reality", "virtual reality in aphasia", "virtual reality and aphasia", "aphasia rehabilitation", "aphasia rehabilitation with virtual reality". As a result of the literature review, 6 studies were included in the systematic review, meeting the inclusion criteria.
As a result of the systematic review, it was seen that the virtual reality intervention in aphasia allowed the acquired skills to be preserved even after a long time. In the follow-up studies, individuals with aphasia who received virtual reality intervention preserved their therapy gains compared to those who did not. Although the difference between the groups emerged during the follow-up period, it cannot be said that traditional and virtual reality therapies showed a significant difference based on the measurements made immediately after the intervention. However, virtual reality interventions can be a complement when reaching therapy is difficult.