Konya Çumra ovasında su yönetiminin önemi
The importance of water management in Konya Çumra plain
Yazar: ALİ ARIASLAN
Danışman: DOÇ. DR. ŞERİFE YURDAGÜL KUMCU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Su ihtiyacı = Water need ; Su yönetimi = Water management ; Sulama = Irrigation ; İletim hatları = Transmission lines

Özet:
Tarih boyunca, insanlar medeniyetlerini suyun varlığı üzerine inşa etmişler ve şekillendirmişlerdir. Yaklaşık 5000 yıl öncesinden başlayan sulama kültürü, geçmişten günümüze ulaşıncaya kadar sürekli gelişme göstermiştir. Sulamanın bu uzun sürecinde en önemli materyal suyun planlı ve verimli kullanılması olmuştur.
Konya Kapalı Havzasında yaklaşık 2,6 milyon hektar tarım yapılabilir arazi bulunmaktadır. Tarımsal arazilerin zamanla genişlemesi, bitki desenlerinin değişmesi ve iklim değişikliğine bağlı olarak sulama suyuna duyulan ihtiyaç gün geçtikçe artmaktadır.
Bu çalışmada Konya Kapalı Havzasında yer alan Konya ili Çumra ilçe sınırlarında yer alan Çumra Sulamasının bir ünitesi olan KOS 6 Sulaması sahasında yapılmıştır. Çumra Sulaması, Ülkemizin ilk sulama şebekesi olma özelliğini taşımaktadır. Sulamanın başlıca su kaynakları; Beyşehir Gölü, Bağbaşı Barajı, Suğla Depolaması ve Apa barajıdır. DSİ tarafından yapılan işletme programı çerçevesinde rezervuarlardan iletim kanalları vasıtasıyla gelen sular Apa barajında depolanmaktadır. Sulama sezonunun başlaması ile beraber barajda depolanan sular Apa Alemdar İsale Kanalı (AAİK) vasıtasıyla sulama kanallarına iletilmektedir. Bu çalışmada KOS 6 sulamasında yer alan tarım arazilerinin su ihtiyacını karşılayan iletim kanalı, ana kanal, yedek ve tersiyer kanallar üzerinde debi ölçümleri yapılarak kanallarda meydana gelen su kayıpları nedenleri ile birlikte incelenmiştir. Sulama sahasında yer alan tarım arazilerinin bitki su ihtiyaçları hesaplanarak kanallara ne kadar su verilmesi gerektiği tablo halinde gösterilmiş olup oluşan su kayıplarını minimuma indirmek için öneriler sunulmuştur. Yıllar geçtikçe ciddi boyutlara ulaşan su sıkıntısı ve su kaynaklarının kuruması tehditi karşısında su yönetiminin iyi yapılması, su tasarrufu sağlanması hayati önem taşımaktadır.

Abstract:
Throughout history, people have built and shaped their civilizations on the presence of water. The irrigation culture, which started about 5000 years ago, has shown continuous development from the past to the present. In this long process of irrigation, the most important material has been the planned and efficient use of water.
There are approximately 2.6 million hectares of arable land in the Konya Closed Basin. The need for irrigation water is increasing day by day due to the expansion of agricultural lands over time, the change in plant patterns and climate change.
Our study was carried out in the field of KOS 6 Irrigation, which is a unit of Çumra Irrigation located within the borders of Çumra district of Konya province, which is located in the Konya Closed Basin. Çumra Irrigation is the first irrigation network of our country. The main water sources of irrigation; Beyşehir Lake, Bağbaşı Dam, Suğla Storage and Apa Dam. Within the framework of the operation program made by DSI, the waters coming from the reservoirs through the transmission channels are stored in the Apa Dam. With the start of the irrigation season, the water stored in the dam is conveyed to the irrigation channels through the AAİK (Apa Alemdar Transmission Canal). In our study, flow measurements were made on the transmission channel, main channel, reserve and tertiary channels that meet the water needs of the agricultural lands in the KOS 6 irrigation, and the causes of water losses in the channels were examined. By calculating the plant water needs of the agricultural lands in the irrigation area, how much water should be given to the canals has been shown in a table, and suggestions have been made to minimize the water losses. is of vital importance