Kullanım bilim temelli etkinliklerin Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin okuma becerilerine etkisi
The effect of use-based activities on the reading skills of those who learn Turkish as a foreign language
Yazar: MERVE SUROĞLU SOFU
Danışman: PROF. DR. MUHSİNE BÖREKÇİ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil eğitimi = Language education ; Dil öğretimi = Language teaching ; Kullanım etkinliği = Use efficiency ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Yabancı dil = Foreign language ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education

Özet:
Amaç: Günümüzde Türkçe'nin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılan yöntem ve teknikler öğretimin etkililiğini belirleyen en önemli unsurlardan biridir. Bu sebeple daha etkin öğrenmeyi sağlamaya yönelik yeni uygulamalar geliştirilerek geleneksel öğretim yöntem ve tekniklerinin yetersiz yönleri iyileştirilmeye çalışılmaktadır. Bu araştırmada da yabancı dil olarak Türkçe öğretim süreçlerinde kullanılan ders kitabında yer alan alıştırma ve etkinliklere ek olarak oluşturulan kullanımbilim temelli etkinliklerin okuma becerilerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Araştırmanın yapısına uygun olarak karma yöntem uygulanmış; nicel ve nitel sonuçlara açıklama getirebilmek amacıyla karma yöntem içerisinde yer alan açımlayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Tümü B2 seviyesindeki 30 öğrenci deney ve kontrol grubu olmak üzere 15'er kişilik iki grupta yer almıştır. Ön test- son test uygulama aralığında 10 haftalık süreçte; deney grubuna okuma becerisini geliştirmek amacıyla kullanımbilimsel amaçlara uygun olarak hazırlanan okuma etkinlikleri uygulanmıştır. Kontrol grubuna da ön test-son test uygulanmıştır, aralıkta ise kullanılan kitabın öğretim programına göre derslere devam edilmiştir. Son olarak odak grup görüşmesi ile de nitel veriler toplanarak analiz edilmiştir. 
Bulgular: Ön test ortalama puanları bakımından deney ve kontrol grupları arasında istatistiksel anlamlı farklılık yoktur fakat son test ortalama puanlarına bakıldığında, kullanımbilimsel etkinliklerin uygulandığı deney grubunda yer alan öğrencilerin başarısı anlamlı olarak daha yüksektir. Bu bulgular odak grup görüşmesinde elde edilen veriler ile de doğrulanmıştır. 
Sonuç: Araştırmanın sonunda kullanımbilim temelli etkinliklerin Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin okuma becerileri üzerinde anlamlı düzeyde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 
Anahtar kelimeler: Yabancı dil olarak Türkçe, kullanımbilim temelli etkinlikler, okuma becerisi

Abstract:
Purpose: The methods and techniques used in teaching Turkish as a foreign language are the most important factors determine the quality of education. Therefore, the ineffective aspects of classical teaching techniques have been tried to be improved by developing new applications for more effective learning. In this study, the effects of pragmatism-based activities, created in addition to the textbook used in teaching Turkish as a foreign language, applied on the acquisition of reading skills were evaluated.
Method: Mixed method was applied in accordance with the structure of the research; in order to explain the quantitative and qualitative results, the descriptive sequential pattern in the mixed method was used. Thirty students, all were at the B2 level, took part in two groups consisted of 15 in each, the experiment and the control group. During the 10-week period in the pre-test to post-test application interval; pragmatism-based activities were applied to the experimental group in order to improve the reading skills. The pre-test and post-test were also applied to the control group, and the lectures were conducted according to the program of the textbook in the interval. Finally, qualitative data were collected and analyzed with the focus group discussion. 
Findings: There was no statistically significant difference between the experimental and control groups in terms of pre-test average scores however, when the average post-test scores were compared, the success of the students in the experimental group, in which the pragmatism-based activities were applied, was significantly higher. These findings were also confirmed by the data obtained in the focus group discussion. 
Results: As a result of the study, application of pragmatism-based activities during the process of teaching Turkish as a foreign language has significant positive effects on development of learners' reading skills.
Keywords: Turkish as a foreign language, pragmatism-based activities, reading skills