İlköğretim ikinci kademede dil becerisi olarak dinlemeyi geliştirme çalışmaları
A study on improving listening as a language skill atsecondary school
Yazar: YUSUF DOĞAN
Danışman: PROF. DR. ALEMDAR YALÇIN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu arastırmada ilkögretim 7. sınıf ögrencilerinin dinleme becerileri,etkinliklerden olusan bir dinleme egitimi programı ile gelistirilmeye çalısılmıstır.Arastırmanın temel amacı dinlemenin gelistirilebilir bir dil becerisi oldugunu,ögrencilerin dinleme becerilerinin etkinlikler yoluyla gelistirilebilecegini ortayakoymaktır.Arastırma Ankara Yenimahalle Harzemsahlar lkögretim Okulu ile MamakMetehan lkögretim Okulunun 7. sınıflarında yapılmıstır. Her iki okulda da ikiser 7.sınıf bulunmaktadır. Ögrencilerin dinleme düzeylerini belirlemek amacıyla alanuzmanlarının görüsleri de alınarak 10 maddeden olusan bir Dinleme Testihazırlanmıstır. Bu dinleme testinde bulunan madde baslıkları sunlardır: Hikâye,Metro Anonsları, Haberler-Hava Durumu, Çizim, Röportaj, Yol Tarifi, RadyoTiyatrosu, Reklamlar, Dikte ve Alısveris Problemi. Bu baslıklar, ögrencilerin hemokulda hem de okul dısındaki hayatta karsılarına çıkabilecek dinleme durumlarındanhareketle belirlenmistir.Dinleme Testi; açık uçlu, bosluk doldurmalı, çoktan seçmeli sorularla çesitliçizimler, hesaplamalar ve isaretlemeler gerektiren uygulamalardan olusmaktadır.Toplanan verilerin analizinde SPSS 11.5 (Statistic Package For Social Science)programı kullanılmıstır.ivTestteki maddelerin bazılarında ögrencilere teyp aracılıgıyla ses kayıtlarıdinletilmis, bazı maddelerde ise metin, ögrencilere ögretmen tarafından okunmustur.Ön test uygulamasından sonra okullardaki sınıflardan biri deney, digeri kontrol grubuolarak belirlenmistir. Bu belirleme yansız (random) yapılmıstır. Deney grubunda 45,kontrol grubunda 32 ögrenci yer almaktadır. Deney ve kontrol grubundakiögrencilerin ön testteki puan ortalamaları arasında istatistiki olarak anlamlı bir farkyoktur. Bu sonuç, grupların uygulama öncesinde dinleme becerisi puanları açısındanbirbirine yakın oldugunu göstermektedir.Ön test uygulamasından sonra deney grubundaki ögrencilere 4 hafta boyuncahaftada 2'ser saat uygulamalı egitim verilmistir. Bu egitim sırasında ögrencileredinleme öncesi, sırası ve sonrasında dikkat etmeleri gereken noktalar, dinlerken notalma teknikleri vb. konularda bilgiler verilmistir. Bu bilgiler, örnekler üzerindeuygulamalı olarak gösterilmistir. Kontrol grubundaki ögrencilerle dersler öncedenoldugu gibi klasik sekilde islenmistir. Egitim çalısmalarından sonra her iki grubun daortalama puanlarında bir artıs görülmüstür. Ancak deney grubundaki ögrencilerinpuan ortalamasındaki artıs, kontrol grubundaki ögrencilerin puan ortalamasındakiartıstan belirgin derecede fazla olmustur. Deney grubu lehine olan bu fark istatistikiolarak da anlamlı çıkmıstır. Bu sonuç, dinleme becerisine yönelik olarak verilenegitimin ögrencilerin dinleme becerilerini gelistirdigini göstermektedir.

Abstract:
The purpose of this study is to improve listening skills of 7th grade studentsby means of a training programme which is composed of different activities. Themain aim of the study is to show that listening is a language skill which can beimproved, and that students? listening skills can be enhanced via various activities.The research has been carried out in 7th grade classes of Ankara YenimahalleHarzemsahlar Primary School and Mamak Metehan Primary School. There are two7th grade classes in each of these schools. A ten-item Listening Test was preparedwith the opinions of listening experts to determine the listening level of students.Headings of the items in the test are as follows: Story, Subway Announcements,News- Weather Reports, Drawing, Interview, Road Directions, Radio Theatre,Advertisements, Dictation, and Mathematical Shopping Problems. These headingswere determined by considering the listening situations which students mightencounter both at school and in life outside the school.The Listening Test was composed of open-ended questions, gap-fillingquestions, multiple choice questions, and exercises which required drawing,calculations and marking. Statistic Package for Social Science Programme was usedto evaluate the gathered data.Students were asked to listen to tape recordings in some of the items of thetest, and in some others, texts were read to them by their teachers. After the pre-testvipractice, one of the classrooms in each school was chosen as the test group and theother was defined as the control group. This choice was done randomly. There were45 students in the test group, and 32 students were in the control group. There wasnot a statistically meaningful difference between the average pre-test grades ofstudents in the test and control groups. This result shows that these two groups weresimilar before the implementation in terms of their listening skill grades.After the pre-test, the students in the test group were provided a two-hourtraining programme for 4 weeks. Throughout these training sessions, students wereinformed about the points they should pay attention to in the pre-listening, whilelisteningand post-listening phase, and note- taking strategies, etc. These pieces ofinformation were demonstrated with practical examples. Lessons were carried out asusual in the control group. It was observed at the end of the training sessions thatthere was an increase in the average grades of both groups. However, the increase inthe grades of the test group was distinctly higher than the increase observed in thecontrol group. This difference which is in favor of the test group proved to bestatistically meaningful as well. This result shows that training on listening skillsimproves listening competency of students.