Okul psikolojik danışmanlarının COVİD-19 sürecinde yürütülen rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetlerine ilişkin görüşleri: Nitel bir çalışma
School psychological counselors' opinions on guidance and psychological counseling services during the COVID-19 period: A qualitative study
Yazar: UFUK KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. YILDIZ ÖZTAN ULUSOY
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Danışmanlar = Consultants ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Pandemiler = Pandemics ; Psikolojik danışma = Psychological counseling ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Psikolojik hizmetler = Psychological services ; Rehberlik hizmetleri = Guidance services ; Uzaktan eğitim = Distance education

Özet:
Covid-19 hastalığının ortaya çıkışından bu yana yaşamlarımızda pek çok değişim yaşanmıştır. Bu değişimlerden bazıları da eğitim alanındadır. Normal koşullarda okul ortamında yüz yüze sunulan eğitim hizmetleri, hastalığın yayılmasını engellemek amacıyla çevrimiçi ortamlara taşınmıştır. Eğitim hizmetlerinin önemli bir parçası olan rehberlik servisleri de bu değişimden etkilenmiştir. Bu çalışmada, Covid-19 pandemisi sürecinde yürütülen rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetleri derinlemesine incelenmiştir. Bu bağlamda 25'i devlet okullarında, 5'i özel okullarda çalışmakta olan toplam 30 okul psikolojik danışmanıyla görüşmeler yapılmıştır. Görüşmelerde pandemi süreci boyunca yürütülmüş ve günümüzde yürütülmekte olan rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetleriyle ilgili bilgiler toplanmış ve psikolojik danışmanların bu süreçlere ilişkin görüşleri alınmıştır. Durum çalışması yöntemiyle yürütülen araştırmada toplanan veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Covid-19 sürecinde rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetleri, süreci olumsuz etkileyen faktörler, süreci olumlu etkileyen faktörler, yüz yüze eğitime geçişle görülen problemler, rehberlik servisi çalışanlarının deneyimleri ve geleceğe yönelik öneriler olmak üzere toplamda 6 tema elde edilmiştir. Sonuç olarak psikolojik danışmanların sıklıkla kişisel-sosyal ve eğitsel problem alanlarında çalışmak zorunda kaldıkları, rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetlerini sunmak amacıyla Zoom ve WhatsApp uygulamalarını sıklıkla kullandıkları tespit edilmiştir. Psikolojik danışmanların, kendilerine görev tanımı dışında kalan işler verilmesinden ve öğrencilerin düşük katılım düzeylerinden olumsuz etkilendikleri, hizmet içi eğitimlerden ve çalışmalarından sonra aldıkları dönütlerden ise olumlu etkilendikleri görülmüştür. Uzaktan eğitim süreci, çoğu katılımcının motivasyonunu olumsuz yönde etkilemiştir. Yüz yüze eğitim sürecinin başlamasıyla birlikte öğrencilerde en sık karşılaşılan problemler yüksek kaygı düzeyleri, teknoloji bağımlılığı, uyum sorunları, küfür ve şiddet içeren davranışlar olmuştur. Katılımcılar, gelecekteki olası bir uzaktan eğitim sürecine hazırlıklı olmanın, öğrencileri sosyal aktivitelere yönlendirmenin, teknolojik altyapıyı güçlendirmenin ve velilere yönelik çalışmaları arttırmanın günümüzde yaşanan problemleri çözebileceğine inanmaktadırlar.

Abstract:
Many changes have occurred in our lives since the emergence of the Covid-19 disease. Some of these changes are in the field of education as well. Educational services, which are normally carried out face-to-face in the school environment, have been transferred to the online environment in order to prevent the spread of the disease. Guidance services, which are an important part of education services, have also been affected by this change. In this study, the guidance and psychological counseling services carried out during the Covid-19 pandemic were examined in depth. In this context, interviews were conducted with total 30 school counselors, 25 of whom work in public schools and 5 of whom work in private schools. In the interviews, information about the guidance and psychological counseling services carried out during the pandemic period and that currently being carried out were collected and the opinions of the psychological counselors on these processes were obtained. The data collected in the research conducted with the case study method were analysed with the content analysis method. A total of 6 themes, which are guidance and psychological counseling services during the Covid-19 period, factors affecting the process negatively, factors affecting the process positively, problems encountered with the transition to face-to-face education, experiences of guidance service staff and suggestions for the future, were obtained. As a result, it has been determined that psychological counselors often have to work in personal-social and educational problem areas, and they frequently used Zoom and WhatsApp to provide guidance and psychological counseling services. It has been observed that psychological counselors are affected negatively by the low participation levels of the students and by being given jobs unrelated with their job description, and they are affected positively by the in-service trainings and the feedback they receive after their work. The distance education process affected the motivation of most participants negatively. With the start of the face-to-face education process, the most common problems faced by students were high levels of anxiety, technology addiction, adaptation problems, behaviors involving profanity and violence. Participants believe that being prepared for a possible future distance education process, directing students to social activities, strengthening the technological infrastructure and increasing the number of parent studies could solve the problems experienced today.