Hipertansiyonlu hastaların beslenme durumlarının değerlendirilmesine yönelik bir araştırma.
A Study for evaluating nutritional status of hypertension patients.
Yazar: TUĞBA ÖLMEZ
Danışman: DOÇ. DR. SEYİT M. MERCANLIGİL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışmada hipertansiyonlu hastaların beslenme durumları ile beslenme alışkanlıklarını saptamak ve bunları sağlıklı bireyler ile karşılaştırmak amacıyla rastgele olarak seçilen, beden kütle indeksleri (BKİ) 20 ? 29 kg/m2 arasında olan, 20 ? 65 yaş grubu erkeklerden oluşan Çanakkale Devlet Hastanesi uzman hekimlerince ?hipertansiyon hastalığı? tanısı konulmuş ve akut/kronik herhangi bir başka hastalığı olmayan bireyler (deney grubu) ile herhangi bir hastalık nedeniyle diyet ve/veya ilaç kullanmayan sağlıklı bireyler (kontrol grubu) anket formu uygulaması ile incelenmiştir. Hipertansiyonlu hastaların yaş ortalaması 38.7 ? 7.88 yıl olurken sağlıklı bireylerin yaş ortalaması 35.2 ? 9.61 yıl olmuştur (p<0.05). Hipertansiyonlu hastaların BKİ'leri 23.3 ? 1.51 kg/m2 olurken sağlıklı bireylerin ortalama BKİ'leri 25.8 ? 2.38 kg/m2 olarak bulunmuştur (p<0.05). Hipertansiyonlu hastaların sağlıklı bireylere göre daha az alkol ve sigara tükettikleri belirlenmiştir (p<0.05). Sağlıklı bireylerin % 74.0'ı öğün atlarken hipertansiyonlu hastaların % 50.0'ının öğün atladığı, her iki grupta da en çok kahvaltı öğününün atlandığı görülmüştür. Sağlıklı bireylerin hepsinin ve hipertansiyonlu hastaların % 88.0'ının öğünler arasında çeşitli besinleri tükettikleri, sağlıklı bireylerin % 54.0'ının ve hipertansiyonlu hastaların da % 70.0'ının ruhsal durumlarının genel yeme davranışını etkilediği belirlenmiştir. Sağlıklı bireylerin % 48.0'ının ve hipertansiyonlu hastaların % 66.0'ının düzenli olarak spor yaptıkları, sağlıklı bireylerin hipertansiyonlu hastalara göre düzenli olarak spor yapmak için daha fazla zaman ayırdıkları saptanmıştır (p<0.05). Çalışmaya katılan bireylerin günlük fiziksel aktiviteleri, hesaplanan enerji harcamaları ile günlük tüketilen enerji alımları arasında önemli bir fark bulunmamıştır (p>0.05). İki grup arasında enerji, protein, yağ, karbonhidrat, posa, doymuş yağ asitleri, tekli doymamış yağ asitleri, çoklu doymamış yağ asitleri, kolesterol, vitamin E, vitamin B1, vitamin B2, folik asit, vitamin C, potasyum, kalsiyum, fosfor, demir ve çinko alımı ortalamaları arasında önemli bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Hipertansiyonlu hastaların sağlıklı bireylere göre günlük ortalama daha az vitamin A, ? -karoten ve magnezyum aldıkları, ortalama daha fazla vitamin B6 aldıkları saptanmıştır (p<0.05). Genel olarak; hipertansiyonlu hastaların beslenme durumları ve alışkanlıklarının, sağlıklı bireyler ile oldukça benzerlik gösterdiği görülmüştür. Hipertansiyondan korunmak ve/veya ilerlemesini durdurmak için risk altında olan bireyler ve/veya hastalar yeterli ve dengeli beslenme konusunda bilinçlendirilmesi faydalı olacaktır.Anahtar Kelimeler: hipertansiyon, beslenme alışkanlığı, besin tüketimi, DASH diyeti

Abstract:
The aim of this study is by taking polls determining nutritional states and behaviours of hypertension patients (test group) who are diagnosed as ?hypertension illness? by specialist doctors in Canakkale Government of Hospital with compare healthy individuals (control group) who are not taken any diet and/or medicine treatment because of any acut/chronic illnesses. All of the men, joining of study, is between 20 ? 65 years old and between 20 ? 29 kg/m2 body mass index (BMI). While hypertension patients? mean age is 38.7 ? 7.88 years old, healthy individuals? mean age is 35.2 ? 9.61 years old (p<0.05). Hypertension patients? mean BMI is 23.3 ? 1.51 kg/m2 and healthy individuals? mean BMI is 25.8 ? 2.38 kg/m2 (p<0.05). Hypertension patients drink less alcoholic drinks and smoking then healthy individuals in a day (p<0.05). While 74.0 % of healthy individuals leave out meals, 50.0 % of hypertension patients leave out meals. In the two groups, the most left out meal is breakfast. All of the healthy individuals and 88.0 % of hypertension patients eat something between two main meals. 54.0 % of healthy individuals and 70.0 % of hypertension patients are affected in general eating behaviours by their psychological state. 48.0 % of healthy individuals and 66.0 % of hypertension patients exercise regulary and healthy individuals spend more time for exercise then hypertension patients in a day (p<0.05). There is no difference between spending energy (found by calculating physical activity) and taking dietary energy in two groups (p>0.05). There is no difference between two groups? means of taking daily dietary energy, protein, lipit, carbonhydrate, fiber, satured fatty acids, mono unsatured fatty acids, poly unsatured fatty acids, cholesterol, vitamin E, vitamin B1, vitamin B2, folic acid, vitamin C, potassium, calcium, phosphorus, iron, and zinc in a day (p>0.05). Mean of dietary vitamin B6 intake is higher in hypertension patients then healty individuals. Mean of dietary vitamin A, ß-caroten and magnessium intake lower in hypertension patients then healthy individuals (p<0.05). In conclusion, hypertension patients? nutritional status and behaviours are so similiar with healthy individuals. It will be beneficial to making conscious of refuge from hypertension and/or stop to progress for people in a risk of hypertension and/or hypertension patients.Key Words: hypertension, nutritional behaviours, dietary intakes, DASH diet