60-72 aylık çocukların çevreye yönelik sürdürülebilir davranışlarının ve okul öncesi öğretmenlerinin çevre eğitimi uygulamaları hakkında görüşlerinin incelenmesi
Investigation of the environmental sustainable behaviors of 60-72 months children and preschool teachers' opinions on environmental education practices
Yazar: İDİL TUĞÇE AKALIN
Danışman: DOÇ. DR. BANU ÖZKAN
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Ortaokul öğretmenleri = Secondary school teachers ; Çevre = Environment ; Çevre bilinci = Environmental consciousness ; Çevre eğitimi = Environmental education ; Çevresel davranışlar = Environmental behaviours ; Çevresel farkındalık = Environmental awareness ; Ölçekler = Scales ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırmada 60-72 aylık çocukların çevreye yönelik sürdürülebilir davranışlarını ve okul öncesi öğretmenlerinin çevre eğitimi uygulamaları hakkında görüşlerini incelemek amacıyla karma yöntem ve sıralı desen kullanılmıştır. 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Kütahya il merkezinde bulunan MEB'e bağlı resmi anaokulu ve ilkokul bünyesindeki anasınıflarında eğitimine devam eden 60-72 aylık 184 çocuk ve bu çocukların öğretmeni olan 11 okul öncesi öğretmeni örnekleme alınmıştır. Araştırmada veriler "60-72 Aylık Çocuklar İçin Çevreye Yönelik Sürdürülebilir Davranışları Değerlendirme Ölçeği", "Demografik Bilgi Formu" ve yarı yapılandırılmış görüşme soruları ile toplanmıştır. Ölçeğin alt boyutları olan farkındalık ve bilinçlilik puanlarının çocuğun yaşı, cinsiyeti, devam ettiği kurum türü, annenin çalışma durumu ve yaşına göre farklılaşma durumu incelenirken Bağımsız Örneklemler için T-Testi kullanılmıştır. Farkındalık ve bilinçlilik puanlarının kardeş sayısı, babanın yaşı ile anne ve babanın öğrenim durumuna göre farklılaşma durumu incelenirken Tek Faktörlü ANOVA kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda çocukların farkındalık ve bilinçlilik düzeylerinin yüksek olduğu çıkarımına varılabilir. Öğretmenlerle yapılan görüşmelerden elde edilen bulgular doğrultusunda öğretmenlerin çevre eğitimi uygulamalarında hem açık hem kapalı ortamları tercih ettiği, farklı yöntem ve tekniklere yer vermeye çalıştıkları, aile katılımı ile uygulamaları daha kalıcı ve geniş kapsamlı hale getirmeye çalıştıkları, konu ile ilgili hizmet içi eğitimlerin faydalı olacağını düşündükleri, uygulanan programı çevre eğitimi açısından yetersiz buldukları sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, mixed method and sequential design were used to examine the sustainable behaviors of 60-72 month old children towards the environment and the views of preschool teachers about environmental education practices. In the 2021-2022 academic year, 184 children aged 60-72 months who continue their education in the official kindergarten and primary school affiliated to the Ministry of National Education in the city center of Kütahya and 11 pre-school teachers who are the teachers of these children were taken into the sample. In the research, the data were collected with the "Scale for Evaluating Environmentally Sustainable Behaviors for 60-72 Months-old Children", "Demographic Information Form" and semi-structured interview questions. T-Test for Independent Samples was used when examining the difference between the sub-dimensions of the scale, awareness and consciousness scores, according to the child's age, gender, the type of institution he/she attends, the mother's employment status and age. One-Factor ANOVA was used when examining the differentiation status of awareness and consciousness scores according to the number of siblings, father's age, and mother's and father's educational status. In line with the findings obtained from the research, it can be concluded that children's awareness and consciousness levels are high. In line with the findings obtained from the interviews with the teachers, they preferred both open and closed environments in environmental education practices, they tried to include different methods and techniques, they tried to make the practices more permanent and comprehensive with the participation of the family, and they thought that in-service training on the subject would be beneficial, It was concluded that they found the applied program insufficient in terms of environmental education.