Devlet okullarında yönetici ve öğretmenlerce algılanan örgütsel etik iklim ile örgütsel adalet ilişkisi
The relationship of organizational ethical climate and organizational justice perceived by administrators and teachers in public schools
Yazar: ABDULKERİM YAVUZ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET EMİN USTA ; DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN ATASOY
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Devlet okulları = State schools ; Etik iklim = Ethical climate ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Yöneticiler = Managers ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Örgütsel etik = Organizational ethics ; Öğretmen algısı = Teacher perception

Özet:
Bu çalışmada, devlet okullarında çalışmakta olan yönetici ve öğretmenlerin örgütsel etik iklim ve örgütsel adalet algılarını ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Bununla birlikte örgütsel etik iklim ve örgütsel adalet arasındaki ilişki belirlenmeye çalışılmıştır. Şanlıurfa ilinin tüm ilçelerindeki devlet okullarında çalışan okul yöneticileri ve öğretmenlere Google Formlar üzerinden gönderilen  "Örgütsel Etik İklim Ölçeği (ÖEİÖ)" ve "Örgütsel Adalet Ölçeği (ÖAÖ)" ile veriler toplanmıştır. Toplanan veriler, katılımcıların demografik özellikleri ile birlikte SPSS programı aracılığı ile analiz edilmiştir.  Elde edilen bulgularla katılımcıların örgütsel etik iklim ve örgütsel adalet algıları belirlenmeye çalışılmıştır. 
Araştırma sonucunda; araştırmaya katılan okul yöneticileri ve öğretmenlerin örgütsel adalet algılarının yüksek düzeyde olduğu görülmüştür. Katılımcıların örgütsel etik iklimi algısı; sosyal sorumluluk boyutunda, kurallılık boyutunda, çıkarcı-yardımseverlik boyutunda ve verimlilik boyutunda yüksek düzeyde, ilkelilik boyutunda ise orta düzeyde olduğu görülmüştür. Araştırmaya katılan okul yöneticileri ve öğretmenlerin örgütsel etik iklim algıları ile örgütsel adalet algıları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu ve bu ilişkinin yüksek düzeyde olduğu görülmüştür. Araştırmanın sonuçlarına dayalı olarak şu önerilerde bulunulabilir: Şanlıurfa'da görev yapan eğitim üst yöneticileri, devlet okullarında çalışan yönetici ve öğretmenlerin örgütsel etik iklim ve örgütsel adalet algılarının, eğitim örgütleri açısından doğuracağı sonuçları dikkate almalı, okul yöneticileri ve öğretmenlerle iletişim ve iş birliğini artırmalı, onları dinlemeli, düşüncelerini önemsemeli ve onların örgütsel etik iklim ve örgütsel adalet algı düzeylerini artırmaya yönelik hizmet içi eğitim ve etkinliklere (konferans, seminer, sosyal etkinlik) ağırlık vermelidirler. Okul yöneticilerinin kurumlarında örgütsel adalet ve örgütsel etik iklim sağlayabilme konusunda mesleki yeterlilik kazanabilmeleri için eğitim yönetimi alanında lisansüstü eğitim almaları teşvik edilmelidir. Okul yöneticilerinin kurumlarında örgütsel adalet ve örgütsel etik iklim sağlayabilme konusunda yapmış oldukları örnek uygulamaların paylaşıldığı bir web sitesi kurularak yaygınlaştırma faaliyetleri yapılmalıdır.

Anahtar Kelimeler: Örgütsel Etik İklim, Örgütsel Adalet, Devlet Okulları, Okul Yöneticisi, Öğretmen.

Abstract:
In this study, it is aimed to reveal the organizational ethical climate and organizational justice perceptions of administrators and teachers working in public schools. In addition, the relationship between organizational ethical climate and organizational justice has been tried to be determined. Data were collected with the "Organizational Ethical Climate Scale (OEİÖ)" and "Organizational Justice Scale (OAI)", which were sent to school administrators and teachers working in public schools in all districts of Şanlıurfa via Google Forms. The collected data, along with the demographic characteristics of the participants, were analyzed through the SPSS program. With the findings obtained, the organizational ethical climate and organizational justice perceptions of the participants were tried to be determined.
As a result of the research; It was seen that the organizational justice perceptions of school administrators and teachers participating in the research were at a high level. Regarding the organizational ethical climate of the participants; It was seen that it was at a high level in the dimension of social responsibility, in the dimension of regularity, in the dimension of self-help-benevolence and in the dimension of efficiency, and at a medium level in the dimension of principledness. It has been observed that there is a positive and significant relationship between the organizational ethical climate perceptions of the school administrators and teachers participating in the research and their organizational justice perceptions, and this relationship is at a high level. Considering the results of the research it can be suggested: The top education administrators working in Şanlıurfa should consider the consequences of the organizational ethical climate and organizational justice perceptions of the administrators and teachers working in public schools in terms of educational organizations, and increase communication and cooperation with school administrators and teachers. They should listen to them, care about their thoughts, and focus on in-service training and activities (conferences, seminars, social events) to increase their organizational ethical climate and organizational justice perception levels. School administrators should be encouraged to take postgraduate education in the field of educational administration in order to gain professional competence in providing organizational justice and organizational ethical climate in their institutions. Dissemination activities should be carried out by establishing a website where sample practices of school administrators are shared about providing organizational justice and organizational ethical climate in their institutions.

Keywords: Organizational Ethical Climate, Organizational Justice, Public Schools, School Administrator, Teacher.