Araştırma sorgulamaya dayalı öğretim yaklaşımı kullanılarak fen bilgisi öğretmen adaylarının güncel biyoloji konularını öğrenme sürecinin incelenmesi
Investigation of the process of science teacher candidates' learning current biology topics designed according to inquiry based learning approach
Yazar: SACİDE NERCİHAN BAYRAKTAR
Danışman: DOÇ. DR. NAZİHAN URSAVAŞ
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Araştırma-inceleme yoluyla öğretim = Research-investigation by learning ; Bilgi okuryazarlığı = Information literacy ; Biyoloji = Biology ; Biyoloji öğretimi = Biology teaching ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Sorgulayıcı öğretme = Inquisitorial teaching

Özet:
Bu çalışmanın amacı fen bilgisi öğretmen adaylarının bilgi okuryazarlıklarına katkı sağlamak amacıyla güncel biyoloji konuları ile ilgili anlamalarının belirlenerek bu anlamaların geliştirilmesine yönelik araştırma sorgulamaya dayalı öğretim yaklaşımı kullanılarak tasarlanan bir öğretim sürecinin uygulanması ve bu öğretim sürecine ilişkin görüşlerin belirlenmesidir. Çalışma kapsamında yer verilen biyoloji konuları Antarktika, astrobiyoloji, atıklar, biyolojik sensörler, biyomimikri, genetiği değiştirilmiş organizmalar, koruma biyolojisi, kök hücre teknolojisi, su ve su kaynakları, virüsler ve yenilenebilir enerji kaynaklarıdır. Çalışma nitel araştırma yaklaşımlarından özel durum yöntemine uygun olarak yürütülmüştür. Çalışmanın örneklemini eğitim fakültesinde öğrenim görmekte olan 15 fen bilgisi öğretmen adayı (14 kadın, 1 erkek) oluşturmaktadır. Fen bilgisi öğretmen adaylarının bilgilerinde meydana gelen değişimi ortaya koyabilmek amacıyla kelime ilişkilendirme testi, açık uçlu sorular ve mülakatlar veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Verilerin analizinde içerik ve betimsel analizden faydalanılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgular incelendiğinde fen bilgisi öğretmen adaylarının en az çağrışım kelimeyi astrobiyoloji, biyolojik sensörler ve biyomimikri konularında yazdığı görülmektedir.  Açık uçlu sorularda astrobiyoloji, biyolojik sensörler ve biyomimikri konularında yetersiz ve sınırlı anlama kategorilerinde oldukları belirlenmiştir. Uygulama sonrasında genel olarak tüm konularda yeterli ve mükemmel seviyesinde değişim meydana gelirken araştırma sorgulamaya dayalı öğretim yaklaşımı kullanılarak tasarlanan öğretim sürecinin fen bilgisi öğretmen adaylarında olumlu yönde değişim ortaya koyduğu belirlenmiştir. Fen bilgisi öğretmen adayları uygulanan öğretim süreciyle ilgili araştırma becerilerini geliştirdiği ve farklı konuları öğrenmelerinde etkili olduğu yönünde görüş bildirmişlerdir. Araştırma sorgulamaya dayalı öğretim yaklaşımı kullanılarak geliştirilen öğretim sürecinin ortaokul ve lise seviyesindeki öğrencilerin araştırma yapma becerilerini geliştirmek ve farklı konularla ilgili bilgilerini artırmak amacıyla kullanılabileceği önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to determine science teacher candidates' understandings about current biology topics in order to contribute their information literacy, to implement an inquiry-based learning process to develop these understandings and to determine the views of science teacher candidates about this learning process. The biology subjects included in the study are Antarctica, Astrobiology, wastes, biological sensors, biomimicry, genetically modified organisms, conservation biology, stem cell technology, water and water resources, viruses and renewable energy resources. The study was carried out in accordance with the special case method, one of the qualitative research approaches. The sample of the study consists of 15 science teacher candidates (14 females and 1 male) studying at the faculty of education. Word association test, open-ended questions test and interviews were used as data collection tools in order to reveal the understandings, change in science teacher candidates' knowledge. and views about the process. Content and descriptive analysis were used in the analysis of the data. According to findings it is seen that the science teacher candidates wrote the least response word in the subjects of astrobiology, biological sensors and biomimicry. In open-ended questions, it was determined that they had insufficient and limited understanding of astrobiology, biological sensors and biomimicry. While there was a sufficient and excellent level of change in all subjects after the application, it was determined that the learning process designed according to inquiry-based learning approach revealed a positive change in science teacher candidates' knowledge. Regarding the applied learning process, science teacher candidates stated that they developed their research skills and were effective in learning different subjects. It is suggested that the learning process designed based on inquiry-based learning approach can be used to improve the research skills of middle school and high school students and to increase their knowledge about different subjects.