Kuşakların iş görme anlayışı ile kültür değerleri arasındaki ilişki
The relationsip between work mentality and cultural values of generations
Yazar: MÜCELLA ARI
Danışman: PROF. DR. SEVİNÇ KÖSE
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kuşaklar = Generations ; Kültürel değerler = Cultural values ; Ölçekler = Scales ; İş görme anlayışı = Work mentality

Özet:
İnsanların giderek daha fazla çok kültürlü kimliklere ve bilince sahip oldukları görülmektedir. Geert Hofstede, kültürlerin nasıl farklılaştığını incelemek için kültürel bir taksonomi yaratmıştır. Kültürel boyutlar hakkında yapılan bu çalışmalar, kültürler arası çalışmalar alanında bir paradigma olarak görülmüştür. Hofstede toplumsal düzeydeki kültür değerlerini belirlemek amacıyla beş boyutlu kültür değerleri ölçeğini geliştirmiştir. Bu ölçeği, Yoo, Donthu ve Lenartowicz (2011) bireysel düzeyde ölçümünü belirlemek amacıyla Bireysel Kültürel Değerler Ölçeği olarak uyarlamışlardır. Bu araştırmanın amacı,  Bireysel Kültürel Değerler Ölçeği'nin Türkçeye uyarlanması, kültür değerleri ile iş görme anlayışı ilişkisi, kültür değerlerinin iş görme anlayışına etkisi ve kuşaklara göre bu etkinin araştırılmasıdır.  
Araştırmada veriler anket yöntemi ile toplanmıştır. Anket formu, demografik bilgilere ilişkin sorular, Kültür Değerleri Ölçeği ve İş Görme Anlayışı Ölçeği olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır. Araştırmanın verileri 2017-2018 tarihleri arasında İzmir ili içinde bulunan 3 eğitim ve araştırma hastanesinde kamu personeli olarak çalışmakta olan tıbbi, idari ve mali hizmetler çalışanlarına uygulanmıştır. Araştırma iki aşamada yürütülmüştür. İlk aşamada Kültür Değerleri Ölçeğinin geçerlilik ve güvenilirliği test edilmiştir. İkinci aşamada, Kuşakların İş görme anlayışı ile Kültür Değerleri Ölçeğinin arasındaki ilişki araştırılmıştır. Ölçek güvenilirlik ve geçerlilik çalışması için 125 çalışandan veri toplanarak analiz gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin güvenilirlik analizi sonucu elde edilen toplam ölçek Cronbach alfa değeri 0.804 olarak bulunmuştur. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda KMO testi % 80,4 (,804), beş faktör toplam varyansın %62'sini açıklamaktadır. Araştırmanın ikinci aşamasında 1445 çalışandan veri toplanmıştır. Kültür değerleri ölçeği için yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucu KMO =0.843; χ2(325) =21618.217, beş faktör toplam varyansın %59.79'unu açıklamakta olduğu ve toplam ölçek Cronbach alfa değeri 0.814 olarak bulunmuştur. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda ölçeği oluşturan 26 madde ve beş alt boyutun ölçek yapısıyla ilişkili olduğu belirlenmiştir ve χ2/df: 4.892,  GFI: 0.928,   CFI: 0.948,  NFI: 0.936, RMSEA: 0.052, SRMR: 0.049 ve AGFI: 0.911 olarak görülmüştür. İş Görme Anlayışı Ölçeği için yapılan açımlayıcı faktör analizinde düzenlemeler sonucunda ölçekte 26 madde kalmıştır ve ölçeğin 4 alt boyutu olduğu belirlenmiştir. Bu faktörler toplam varyansın %43.983'ünü açıklamaktadır, KMO değerinin 0.897 olduğu, χ2(325) =9226.790 ve toplam ölçek Cronbach alfa değeri 0.708 olarak belirlenmiştir. Ölçekte bulunan Statü odaklı iş görme anlayışı analiz dışı kalmıştır. İş görme anlayışı boyutlarına yapılan doğrulayıcı faktör analizi sonucuna göre; χ2/df: 4.930, GFI: 0.928, CFI: 0.873, NFI: 0.846, RMSEA: 0.052 olarak bulunmuş ve uyum indeksleri için kabul edilen değerlerin sağlandığı bulunmuştur. 
Araştırma sonuçlarına göre kültür değerinin iş görme anlayışı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde bir etkisi olduğu ve kuşaklara göre bu etkinin anlamlı olduğu, bu etkinin en fazla bebek patlaması kuşağında olduğu görülmüştür. Kuşaklara göre kültür değeri ölçeği boyutları ve iş görme anlayışı boyutlarının puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür.

Abstract:
People increasingly have multicultural identities and perceptions. Geert Hofstede (1980) created a cultural taxonomy to examine how cultures differ. This studies on work-related cultural dimensions is evaluate as a paradigm in the field of intercultural studies. Hofstede developed a five-dimensional cultural values scale in order to determine the cultural values at the social level. Yoo, Donthu and Lenartowicz (2011) adapted this scale as the Scale of Individual Cultural Values in order to determine its individual level measurement. The purpose of this research is to adapt the Individual Cultural Values Scale to Turkish, the relationship between cultural values and understanding of work mentality, the effect of cultural values on the understanding of work mentality, and to investigate this effect in between generations.
In this research, the data were collected using the survey method. The questionnaire form contains three sections to measure Cultural Values İnventory and Work Mentality İnventory besides a question form to determine the demographic structure of the sample. The data of the research was applied to public employees in medical, administrative and financial services in 3 Education and Research Hospitals in İzmir, between 2017-2018. The research was carried out in two stages. In the first stage, the validity and reliability of the Cultural Values Scale were tested. In the second stage, the relationship between Generations' Work Mentality and Cultural Values Scale was investigated. Data was collected and analyzed from 125 employees for scale reliability and validity study. The total scale Cronbach alpha value obtained from the reliability analysis of the scale was found to be 0.804. As a result of exploratory factor analysis, KMO test  was %80,4 and 5 items explained 62% of the total variances. In the second stage of the research, data were collected from 1445 employees. As a result of the exploratory factor analysis conducted for the culture values scale, KMO = 0.843; χ2(325) =21618.217, five factors explain 59.79% of the total variance and the total scale Cronbach alpha value was found to be 0.814. As a result of confirmatory factor analysis, it was determined that the 26 items forming the scale and five sub-dimensions were related to the scale structure and it has been seen as χ2/df: 4.892,  GFI: 0.928,   CFI: 0.948,  NFI: 0.936, RMSEA: 0.052, SRMR: 0.049 and AGFI: 0.911. In the exploratory factor analysis conducted for Work Mentality Scale, as a result of the regulations, 26 items remained in the scale and it was determined that the scale had 4 sub-dimensions. The KMO value was 0.897, χ2 (325) = 9226.790, and the total scale Cronbach alpha value was 0.708. Status oriented work mentality dimension in the scale is out of analysis. According to the result of the confirmatory factor analysis made to the dimensions of work mentality; It was found to be χ2 / df: 4.930, GFI: 0.928, CFI: 0.873, NFI: 0.846, RMSEA: 0.052, and it was found that accepted values were provided for fit indices. 
According to the results of the research, culture value has a statistically significant and positive effect on the work mentality and this effect was also significant in between generations. This effect was most in the Baby Boomer generation. There was no statistically significant difference between the scores of culture value scale's dimensions and work mentality scale's dimensions in between generations.