Çardak (Denizli), Keçiborlu (Isparta), Dinar (Afyonkarahisar) yörelerindeki eosen alveolin'lerinin biyostratigrafik ve paleoekolojik incelemesi
Biostratigraphical and paleoecological investigation of eocene alveolinids from the Çardak (Denizli), Keçiborlu (Isparta), Dinar (Afyonkarahisar) areas
Yazar: ALPER BOZKURT
Danışman: PROF. DR. MUHİTTİN GÖRMÜŞ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Afyonkarahisar = Afyonkarahisar ; Alveolina = Alveolina ; Biyostratigrafi = Biostratigraphy ; Denizli = Denizli ; Eosen = Eocene ; Foraminifer = Foraminiferas ; Isparta = Isparta ; Mikropaleontoloji = Micropaleontology ; Paleoekoloji = Paleoecology ; Paleontoloji = Paleontology

Özet:
Bu çalışma, Toros Kuşağı içerisinde Isparta Büklümü'nün batı bölümünde yer alan Eosen yaşlı formasyonların alveolinid biyostratigrafisini ve paleoekolojik özelliklerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda Çardak (Denizli), Keçiborlu (Isparta) ve Dinar (Afyonkarahisar) yörelerinden ölçülü kesitler alınmış; yapılan çalışmalar sonucunda oldukça zengin bir alveolinid topluluğunun varlığı ortaya konmuştur. Paleontolojik incelemeler sonucunda iki yeni tür [Alveolina (Alveolina) acari n.sp., A.(A.) ozbahcensis n.sp.] ve bir yeni alt tür [A. (A.) avsari fusunae n.ssp.] dahil olmak üzere Alveolina cinsine ait 47 tür/alt tür tanımlanmıştır. Alveolina türlerine eşlik eden çok sayıda iri bentik foraminifer cins ve türlerinin varlığı da ortaya konmuştur. Foraminifer topluluklarına dayanarak Çardak bölgesinde erken Bartoniyen'e karşılık gelen SBZ 17, Dinar bölgesinde erken Lütesiyen'e karşılık gelen SBZ 13, Keçiborlu bölgesinde ise Tanesiyen-orta İlerdiyen (erken İpresiyen) zaman aralığına karşılık gelen SBZ 3-8 biyozonları belirlenmiştir.
İnceleme alanında belirlenen foraminifer topluluklarının biyoçeşitlilik analizleri, lagün ve karbonat platformlarının tipik dağılımlarını karakterize etmektedir. Foraminifer toplulukları ve kavkıların morfolojik özelliklerinin yanı sıra, jeokimyasal analizlerden (XRF, ICP-MS, ICP-OES, EPMA, Raman spektroskopisi) elde edilen sonuçlar, mikrofasiyes incelemeleri ile bütünleşik bir şekilde değerlendirilmiştir. Elde edilen verilere göre Eosen döneminde tüm çalışma alanlarının; iç platform içerisindeki normal tuzluluğa sahip, ılıman-sıcak iklim koşullarının hüküm sürdüğü sığ denizel ortamlar olduğu belirlenmiştir. Jeokimyasal analizlere dayalı hesaplamalar, ölçülü kesitlerin temsil ettikleri denizel ortamların birbirinden farklı su sıcaklıkları ve fosilleşme hızlarına sahip olduğunu göstermiştir.

Abstract:
This study aims to reveal alveolinid biostratigraphy and the paleoecological characteristics of Eocene aged formations outcropping at the western part of the Isparta Bend in the Taurid Belt. In this scope, measured stratigraphical sections were taken from Çardak (Denizli), Keçiborlu (Isparta) and Dinar (Afyonkarahisar) regions.  Consequently, the presence of a rich alveolinid assemblage was revealed. Based on the paleontological investigations, 47 species/subspecies of the genus Alveolina were identified, including two new species [Alveolina (Alveolina) acari n.sp., A.(A.) ozbahcensis n.sp.] and a new subspecies [A. (A.) avsari fusunae n.ssp.]. The existence of numerous larger benthic foraminiferal genera and species accompanying the Alveolina species were presented. Based on the foraminiferal assemblages, SBZ 17 biozone correspoding to the early Bartonian, SBZ 13 biozone corresponding to the early Lutetian, SBZ 3-8 biozones corresponding to the time interval between Thanetian to middle Ilerdian (early Ypresian) were determined for Çardak, Dinar, Keçiborlu regions respectively.
Biodiversity analyses of the foraminiferal assemblages characterize the typical distributions of the normal marine lagoon and carbonate platforms. In addition to the foraminiferal assemblages and test morphologies, the results obtained from geochemical analyses (XRF, ICP-MS, ICP-OES, EPMA, Raman spectroscopy) were evaluated in an integrated manner with microfacies studies. Based on the obtained data, it has been inferred that in the Eocene, all the studied areas were shallow marine paleoenvironments with normal salinity located within the inner platform, and hot-warm climatic conditions prevailed. Estimations based on geochemical analyses have shown that each environments represented by the measured sections have different water temperature and fossilization rates.