Mimari temsil aracı olarak çizgi karakteri üzerinden mimari dil okuması: Nevzat Sayın örneği
Reading architectural language through the line characteristic as a representative of architecture: the example of Nevzat Sayın
Yazar: RAFET UTKU
Danışman: DOÇ. DR. GÜL DENİZ DOKGÖZ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bina Bilgisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Eskiz = Sketch ; Temsil = Representation ; Çizgi = Line

Özet:
Mimari temsil aracı olan eskiz, mimari fikir ve düşüncelerin dışavurumunu hızlı ve aracısız biçimde yapma fırsatı verir. El ile zihin arasındaki bağı temsil eden eskiz, bu bağlamda kişiye özgü bir takım izleri içerisinde barındırır. Çizgi bu izi okutan özgünlükte olup kişiden kişiye bir takım farklılıklar gösteren bir karaktere sahiptir. Aynı kişinin çizgileri bir dil oluşturabiliyorken, diğer kişinin çizgilerinden aynı sebeple ayrışır. Bu ayrışma direkt çizginin kendisiyle olabileceği gibi, çizginin türü ve çizilme yöntemi ile de gerçekleşebilmektedir. Dolayısıyla, mimarın seçiciliği ve analitik düşünce sistemi karakterin temsile yansımasına sebep olmakta, tasarımın ilk aşamasından sonuç ürüne dek olan tüm süreç mimarın ve mimarinin dili hakkında ipuçları barındırmaktadır. Mimari dil de tıpkı konuşma dili gibi bir sistem içerisinde okunabilmektedir. Aynı dili konuşan yapılar diğerlerinden ayrışabilmekte veya aynı mimara ait yapılar rahatlıkla seçilebilmektedir. Mimari dili oluşturan yapılar ile mimari temsil araçlarından bir tanesi olan eskizin dolayısıyla çizginin de birbirine bağlı değişkenlik göstermesi bu bağlamda kaçınılmazdır. Çünkü bu iki unsur da aynı dili konuşmaktadır; temsil edenin dili. Mimari fikrin ilk temsili olan çizgi ile sonuç ürünü olan yapı arasındaki bağlamda göstermiş oldukları aynılaşma, benzeşim, değişim, kırılma ve kopma gibi durumları "temsil" ve "dil" kavramları üzerinden inceleyen bu çalışma, Mimar Nevzat Sayın'ın eskizlerinin ve yapılarının, çizgide karakter ve mimari dil ilişkisi bağlamında okunması üzerine kurulmuştur. Bu bağlamda Sayın'ın 1984-2018 yılları arasındaki mimari projeleri ve eskizleri mimari dilinde olan ve öne çıkan durumlar çerçevesinde 1984-1994, 1994-1998, 1998-2008 ve 2008-2018 yılları olarak dört ana başlık altında incelenmiş; mimari dili, mimari temsil aracı olan çizgisi üzerinden okunmuştur.

Abstract:
Sketching as a representative of architecture, gives an opportunity for expressing architectural ideas and thoughts briefly. Sketching as also being a connection to mind through hand, contains traces of peculiar to scriber. Line is characteristic to individuals. While same individuals' lines are creating a special tool for connection also differs from other scribers. That differing may happen through lines selves and may also be with types of lines and drawing way of those lines. Therefore, architect to be selective and the way of analytic thinking reflects characteristics to representing. From the first steps of designing to product, whole process includes traces of architect and his way of connection. This way of architectural connection can be read through like a kind of speaking language. Those languages differs from others or can be easily distinguished from same architect. Sketching as being structures of architectural language and one of architectural representatives, is inevitable of showing differings from each other. Because they speak the language of representative. This article, examines representing and language with the line as being the first representative of architectural idea, and the product as structure, which both they are showing similarities and breaking points, aims a reading through the line characteristics and languages with Architect Nevzat Sayın's sketchings and buildings. In this context, Sayın's projects and sketches between 1984-2018 been examined under four headings of 1984-1994, 1994-1998, 1998-2008 and 2008-2018 with the frame of architectural language and featured situations.