Türkiye'de ve dünyada gıda etiketleme sistemlerinin geleceği: Tüketicinin sağlık beklentileri ve yasal düzenlemeler
The future of food labeling systems in Turkey and the world: Consumer health expectations and legal regulations
Yazar: HİCRAN DOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NECATTİN CİHAT İÇYER
Muş Alparslan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering

Özet:
Ön ambalaj etiketleri, son on yılda paketlenmiş gıdalarda daha yaygın hale gelmiştir. Araştırmalar, ön ambalaj etiketlerinin beslenme bilgi tablolarına kıyasla daha anlaşılır, hızlı ve doğru bilgi sağladığını ve tüketicilerin sağlıklı ve sağlıksız ürünler arasında daha iyi ayrım yapmalarına yardımcı olduğunu göstermektedir. Türkiye gıda etiketleme ve bu etiketlerdeki sağlık beyanlarına ilişkin güncel düzenlemelere ihtiyaç duymaktadır. Bu düzenlemeler halk sağlığını tehdit eden tüm unsurları iyileştirme potansiyeli bulundurmaktadır. Bu araştırma, Türkiye'deki süpermarketlerdeki paketli ürünlerin besin etiketlemesiyle ilgili mevcut bilgileri analiz ederek, tüketicilere sağlıklı seçimler yapmalarında rehberlik edecek veriler sunmayı hedeflemiştir. Yapılan incelemede, 1246 paketli ürünün 661'i (%53) sağlık beyanı (yağsız-yağı azaltılmış, tuzsuz-tuzu azaltılmış, lif kaynağı, protein kaynağı, vitamin mineral kaynağı, koruyucu içermez, şekersiz-şekeri azaltılmış, trans yağ içermez) ve 195'i (%15,6) ise besin profilleme sistemi olarak GKM (Günlük Karşılama Miktarları) tablosunu içermektedir. Türkiye'de ön besin etiketlemesi konusunda ilerideki yönelimler ve değişiklikler için kesin bir öngörüde bulunmak zordur. Ancak, dünya genelinde sağlıklı beslenme ve obezite gibi sorunlarla mücadele etmek için besin etiketlemesinde daha fazla şeffaflık ve bilgilendirme trendi gözlenmektedir. Bu trende paralel olarak, Türkiye'de de besin etiketlemesi alanında daha kapsamlı düzenlemelerin yapılması ve tüketicilere daha fazla bilgi sağlama amacıyla geliştirmelerin olabileceği öngörülebilir. Türkiye'deki süpermarketlerde yaptığımız ön etiket bildirimi çalışmasında sağlık bildiriminin besin profilleme sisteminden daha yaygın olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Front-of-pack labels have become more prevalent in packaged foods over the past decade. Research indicates that front-of-pack labels provide more understandable, quick, and accurate information compared to nutrition facts panels, helping consumers make better distinctions between healthy and unhealthy products. Turkey needs updated regulations regarding food labeling and health claims to improve all aspects that may pose a threat to public health. This study aimed to analyze the current information on packaged food labeling in Turkish supermarkets, providing data to guide consumers in making healthier choices. In the conducted analysis, out of 1246 packaged products, 661 (53%) included health claims (such as low-fat, reduced-fat, low-sodium, sodium-reduced, a source of fiber, a source of protein, a source of vitamins and minerals, free of preservatives, sugar-free, reduced-sugar, trans-fat-free), and 195 (15.6%) incorporated the GKD table as a nutrition profiling system. It is challenging to predict the exact future trends and changes regarding front-of-pack labeling regulations in Turkey. However, there is a global trend towards increased transparency and information in food labeling to address issues such as healthy eating and obesity. Parallel to this trend, it can be anticipated that Turkey may introduce more comprehensive regulations in food labeling and make improvements to provide consumers with more information. In our study on front-of-pack labeling in Turkish supermarkets, health claims were found to be more prevalent than the nutrition profiling system