Fiziksel etkinlik kartları ile  zeka oyunlarının ilkokul öğrencilerinin  dikkat ve görsel algı düzeylerine etkisi
The effects of the physical activity cards and brai̇n teasers to the attention and visual perception levels of the primary school students
Yazar: MERYEM ALTUN
Danışman: DOÇ. DR. MUHSİN HAZAR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Algı = Perception ; Algısal öğrenme = Perceptual learning ; Dikkat = Attention ; Fiziksel etkinlik kartları = Physical activity cards ; Görsel algılama = Visual perception ; Görsel bellek = Visual memory ; Oyunlar = Games ; Zeka = Intelligence ; Zeka testleri = Intelligence tests ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Araştırmanın amacı; fiziksel etkinlik kartları ile zeka oyunlarının ilkokul öğrencilerinin dikkat ve görsel algı düzeylerine etkisini incelemektir. Kırşehir ilinde 2015-2016 eğitim-öğretim yılında, Hüsnü Mehmet Özyeğin İlkokulunda öğrenim gören, 8 yaş grubu (2. sınıf) öğrencileri ile yapılan deneysel bir çalışmadır. Ön test-son test kontrol gruplu deneysel desenin kullanıldığı araştırmanın evrenini; ilkokul ikinci sınıf (8 yaş), örneklemini ise; Kırşehir H.M.Ö. İlkokulunda okuyan, amaçlı örneklem yöntemiyle seçilen, fiziksel etkinlik grubu (n=32), zeka oyunları grubu (n=32), hem fiziksel etkinlik hem de zeka oyunları grubu (n=32) ve kontrol grubu (n=32) olmak üzere toplam 128 öğrenci oluşturmaktadır. Uygulama; 12 hafta boyunca haftada iki gün günde 2 saat süre ile yapılmıştır. Veriler,  "Bourdon Dikkat Testi (Harf Formu)" ve "Frostig Gelişimsel Görsel Algı Testi" ile toplanmıştır. Fiziksel etkinlikler okul bahçesinde araştırmacı tarafından, zeka oyunları ise Aloha Mental Aritmetik Merkezinin zeka oyunları odasında bu alanda uzman kişiler eşliğinde uygulanmıştır. Araştırmanın bağımlı değişkenlerini dikkat ve görsel algı düzeyi, bağımsız değişkenlerini de fiziksel etkinlik kartları ve zeka oyunları oluşturmaktadır. Böylece bağımlı değişkenler ile bağımsız değişkenler arasında ilişki olup olmadığına bakılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 22 programı ile incelenmiştir. Veri analizlerinde öncelikle veri setinin normal dağılım gösterip göstermediği incelenmiştir. Elde edilen çarpıklık ve basıklık katsayıları parametrik testlerin kullanılabilir olduğunu göstermiştir. Verilerin analizinde grup değişkenlerine göre ön testlere ilişkin aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmıştır. Grup içindeki ölçümler arasındaki farkları incelemek için ilişkili örneklem t testi gruplar arasında karşılaştırma yapmak için tek yönlü varyans analizi ve gruplar arasındaki farkın yönünü tespit etmek için de post-hoc analizi olarak Tukey HSD analizi kullanılmıştır. 
Araştırmanın bulgularına göre; dikkat ve algı düzeyleri açısından cinsiyete göre farklılık bulunmamaktadır. Görsel algı ve dikkat ön test puanlarında gruplara göre anlamlı bir farklılığın olmadığı tespit edildi. Elde edilen bulgular, deneysel işlem öncesinde tüm grupların görsel algı ve dikkat düzeylerinin birbirinden farklılaşmadığını göstermektedir. Deney gruplarından elde edilen dikkat ve  görsel algı ön test ve son test puanları, son test puanları lehine anlamlı farklılık olduğunu göstermektedir. Kontrol grubunun dikkat ve görsel algı ön-son test puanlarının karşılaştırılması amacıyla uygulanan analiz sonuçlarında, anlamlı sonuç bulunmamaktadır. Görsel algı ve dikkati geliştirmek üzere üç deney grubunda farklı yöntemler ile çalışma yapılmış ve kontrol grubunda herhangi bir işlem uygulanmamıştır. Bu dört grubun görsel algı ve dikkat gelişimi üzerinde hangi yöntemin daha etkili olduğunun belirlenmesi için, grupların son test puanları  karşılaştırılmıştır. Sonuç olarak, görsel algı ve dikkat son test puanları üzerinde yapılan analiz sonuçlarına göre tüm deney grupları, görsel algıyı ve dikkati geliştirmede kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede yüksek fark ortaya koymaktadır. Bu sonuç zeka oyunlarının, fiziksel etkinliklerin, hem zeka oyunları hem de fiziksel etkinliklerin birlikte uygulanmasının görsel algıyı ve dikkati geliştirmede etkili olduğunu göstermektedir. Kontrol grubunda ise ön ve son test puanları arasında anlamlı farklılık bulunmamaktadır. Gruplara uygulanan deneysel yöntemlerden görsel algı gelişimini artırmada en etkili yöntemin zeka oyunlarının ve fiziksel etkinliklerin birlikte uygulanması yönteminin olduğu tespit edilmiştir.


Anahtar Kelimeler: İlkokul öğrencilerinin dikkat ve görsel algı düzeyleri, Görsel bellek,Fiziksel etkinlik kartları, Zeka oyunları,

Abstract:
The purpose of this research is to examine the effects of the physical activity cards and intelligent games to the attention and visual perception levels of the primary school students. It is an experimental study that is carried out with the 8 year old (2nd grade) students who are studying in Hüsnü Mehmet Özyeğin Primary School in the province of Kırşehir in 2015-2016 academic year. The partipants of the research, using the experimental pattern with pretest – posttest control group, constitutes of a total of 128 students of second grade (8 years) in primary school and the sampling of the research is the students in Kırşehir H.M.Ö primary school, which is selected by purposeful sampling method including the physical activity group (n=32), brain teasers group (n=32), physical activity and intelligent games group (n=32) and control group (n=32). The application has been performed for 12 weeks, two days a week and for 2 hours a day. The data have been collected by using the "Burdon Attention Test (Letter Form)" and "Frostig Developmental Test of Visual Perception."  The physical activities have been performed by the researcher at the garden of the school and the brain teasers have been implemented in the intelligent games' room of the Aloha Mental Arithmetic Center in company with the expert instructors in this field. The attention and perception level constitute the dependent variables and the physical activity cards and intelligent games constitute the independent variables of the research. In this way, it is examined whether there is a relationship between the dependent variable and the independent variables. The quantitative data obtained have been analyzed with SPSS 22 program. In the data analysis, primarily, it is examined whether the data set shows normal distribution or not. The obtained skewness and kurtosis coefficients have shown that the parametric tests are available and usable. In the analysis of the data, the arithmetic mean and standard deviation values related with the pretests are calculated according to the group variables. In order to examine the differences between the measurements within the group, the related samples t test is used, for the execution of the comparison between groups, one-way ANOVA is used and in order to determine the direction of the difference between the groups, Tukey HSD analysis is used as a post-hoc analysis. According to the findings of the research, no differences are found according to gender, in terms of attention and perception levels. It is found that there is no significant difference in the visual perception and attention pretest scores, when compared to the groups. From the findings obtained, it can be seen that the visual perception and attention levels of all groups do not differ from one another before the experimental process. The pretest and posttest scores of the attention and visual perceptions obtained from the experimental groups indicate that there is a significant difference in favor of the final test scores. No significant results are found in the analysis of results implemented in order to compare the pretest and posttest scores of attention and visual perception of the control group. In order to improve the visual perception and attention, in the three experimental groups studies with different methods are carried out and no action is applied in the control group. The final test scores of the groups are compared in order to determine which method is more effective on the visual perception and attention development of these four groups. As a result, suggested that the results of the analysis on visual perception and attention posttest scores, the entire experimental groups have demonstrated a significant difference at a higher level, when compared to the control group. This result shows that brain teasers, physical activities, intelligent games and physical activities are effective in improving the visual perception and attention of second grade primary school students. As there is no application executed in the control group, no significant differences are found between the obtained scores of the pretest and posttests. It has been found that the most effective method in order to increase the visual perception development from the experimental methods that are implemented to groups is the method of integrating brain teasers and physical activities into the teaching.


Key Words : Attentıon and vısual perceptıon levels of the prımary school students,Visual memory, Physical activity cards, Brain teasers.