Türkiye'de sosyal medya haberciliği üzerine bir inceleme: Instagram örneği
The research of social media journalism in Turkey: Instance of Instagram
Yazar: YUSUF CELALETTİN CAN
Danışman: PROF. DR. NAZİFE GÜNGÖR
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yeni Medya ve Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Haber, ilk insanlardan günümüze kadar birçok süreçten geçmiş ve bugünkü halini almıştır. İlk gazetelerin ortaya çıkmasıyla birlikte haberin kitle iletişim araçlarındaki yolculuğu başlamış, radyo ve televizyonla zirveye çıkmıştır. İnternetin icadı, ağ teknolojisinin gelişimi ve yaygınlaşması, haberin artık geleneksel iletişim araçlarından çıkıp yeni medya araçlarından kitlelere ulaşmasını sağlamıştır. İnternet teknolojisinin gelişimi sonucu ortaya çıkan web 2.0, sadece alıcı konumundaki bireyleri aktif hale getirmiş ve katılımcı iletişim olgusunu doğurmuştur. Bu süreçte ortaya çıkan sosyal medya siteleri, insanların ilgisini çekmiş ve gün geçtikçe büyüyüp birer medya devleri haline gelmiştir. Facebook, Youtube, Twitter ve Instagram gibi büyük sosyal medya platformlarının kullanıcı sayıları hızla artarken, habercilik bu alanlarda da kendini göstermeye başlamıştır. Resim ve fotoğraf paylaşım uygulaması olarak ortaya çıkan Instagram, zamanla gelişmiş ve video paylaşımına da olanak tanımıştır. Kurulduğundan itibaren hızla yaygınlaşan ve kullanıcı sayısı dünya çapında bir milyarı aşan Instagram, Türkiye'de de en gözde sosyal medya platformlarından biri haline gelmiştir. Instagram'ın yaygın kullanımı, haberciliğin bu platformda da yapılmasını zorunlu kılmıştır.
Araştırmada Türkiye'de Instagram haberciliği yapan en fazla takipçiye sahip 10 Instagram sayfası incelenmiştir. Sırasıyla TRT Haber, Fox Haber, Anadolu Ajansı, A Haber, Sözcü, Gzt, Habertürk, Sabah, BBC News Türkçe ve Yeni Şafak Instagram sayfalarının gönderi ve etkileşim verileri incelenmiş, haberleri analiz edilmiştir. Nicel ve nitel içerik analizi yönteminin kullanıldığı araştırmada, bu sayfaların 1 Ekim – 31 Ekim 2022 tarihleri arasındaki paylaşımları incelenmiştir. Son aşamada çıkarımlar yapılarak Instagram haberciliğinin temel özellikleri hakkında sonuçlara ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Instagram, Haber, Habercilik, Sosyal Medya, Instagram Haberciliği

Abstract:
News has gone through many processes from the first humans to the present day and has taken its current form. With the emergence of the first newspapers, the journey of news in mass communication tools began and reached its peak with radio and television. The invention of the internet, the development and widespread use of network technology, has allowed news to reach masses through new media tools, instead of traditional communication tools. The emergence of Web 2.0, resulting from the development of internet technology, has made the individuals in the receiver position active and has created a phenomenon of participatory communication. Social media sites that have emerged during this process have attracted people's attention and have become media giants day by day. As the number of users of major social media platforms such as Facebook, Youtube, Twitter, and Instagram rapidly increases, journalism has also started to show itself in these areas. Instagram, which started as a photo and image sharing application, has developed over time and has allowed for video sharing as well. Since its establishment, Instagram has rapidly spread and its user numbers have exceeded one billion worldwide, and in Turkey, it has become one of the most popular social media platforms. The widespread use of Instagram has made it necessary to do journalism on this platform.
In the research, the 10 Instagram pages with the most followers that doing Instagram journalism in Turkey were examined. The posts and interaction data of the TRT Haber, Fox Haber, Anadolu Ajansı, A Haber, Sözcü, Gzt, Habertürk, Sabah, BBC News Türkçe and Yeni Şafak Instagram pages were studied and the news was analyzed. In the research using the quantitative and qualitative content analysis method, the posts of these pages were examined from October the 1st and October the 31st, 2022. In the final stage, conclusions were reached and the basic features of Instagram journalism were obtained.

Keywords: Instagram, News, Journalism, Social Media, Instagram Journalism