Türk alternatif müziğinin yeni performans mekanları bağlamında streaming müzik platformları
Streaming music platforms in the context of new performance scenes of Turkish alternative music
Yazar: TOLGA BAŞ
Danışman: PROF. DR. ÖZLEM DOĞUŞ VARLI
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzik Ana Sanat Dalı / Türk Müziği Teorisi ve Etnomüzikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Müzik = Music
Dizin: Alternatif müzik = Alternative music ; Müzik endüstrisi = Music industry ; Sayısal müzik işleme = Digital music processing ; Streaming müzik = Streaming music ; Teknoloji = Technology ; Türk müziği = Turkish music

Özet:
Müzik endüstrisinin tarihsel gelişimi ya da müziğin endüstriyel bir sektör haline
gelme süreci her ne kadar 19. yüzyılın sonlarına doğru geliştirilmeye başlayan ses
kayıt teknolojileri ile anılsa da esas itibariyle notaların basılı hale getirilerek
müziğin yeniden üretime ve tüketime olanak sağlayan bir materyale
dönüştürülmesi, müziğin endüstriyelleşme sürecinin ilk adımı olarak
görülmektedir. Bu süreç aynı zamanda müziğin "metalaşma" sürecinin de
başlangıcı olarak nitelendirilmektedir. 1877 yılında fonograf adlı ses kayıt cihazının
geliştirilmesiyle başlayan ses kayıt teknolojileri ve müzik endüstrisi tarihi; süreci
takip eden yıllar içerisinde geliştirilen gramofon, gramofon plakları, manyetik bant,
kaset, CD ve dijital ses-kayıt ortamları gibi teknolojilerle günümüze kadar varlığını
sürdürmüştür. Özellikle 1980'li yıllar ve sonrasında geliştirilen kompakt disk adlı
dijital ses kayıt ortamı ve MP3 adlı sıkıştırılmış dijital ses formatı, müzik
endüstrisinde dijital çağın başlangıç teknolojileri olarak nitelendirilmiştir. 1990'lı
yıllardan sonra internet teknolojisinin yaygınlaşması ve kişisel bilgisayarlar arası ağ
bağlantılarının geliştirilmesiyle müzik endüstrisinde yeni bir -dijital- yapılanmanın
gerekliliği ortaya çıkmıştır ve streaming müzik olgusu doğmuştur. Youtube, Spotify,
Fizy, Apple Music, Tidal Hi-Fi Music, Deezer vb. streaming müzik platformlarının
analizlerinin yapıldığı bu çalışmada aynı zamanda bu platformlar aracılığıyla
Türkiye'de -doğrudan ya da dolaylı olarak- popülerleşen "Türk Alternatif Müzik"
türü ve performans özellikleri irdelenmeye çalışılmıştır. Ayrıca Türkiye'de
alternatif müzik türüne alternatif bir icra alanı oluşturan Sofar Sounds İstanbul
organizasyonu; müzik-mekân ilişkisi ve geleneğin inşası bağlamında ele alınmıştır
ve de Türkiye'de "ev konserleri" etkinliğinin giderek bir gelenek haline geldiği
sonucuna varılmıştır. Çalışma tarama modelinde olup alan araştırması ve görüşme
teknikleriyle desteklenmiştir.

Abstract:
Although the historical development of the music industry or the process of music
becoming an industrial sector is remembered with sound recording technologies that
began to be developed towards the end of the 19th century, essentially turning notes
into a material that allows reproduction and consumption by making music, the first
of the industrialization process of music seen as step. This process is also described
as the beginning of the "commodification" process of music. Sound recording
technologies and the history of the music industry, starting with the development of
the sound recording device called phonograph in 1877; It has survived until today
with technologies such as gramophone, gramophone records, magnetic tape,
cassette, CD and digital sound-recording media developed in the years following the
process. Especially the digital audio recording medium called compact disc and the
compressed digital audio format called MP3, which were developed in the 1980s and
after, have been described as the beginning technologies of the digital age in the
music industry. After the 1990s, with the widespread use of internet technology and
the development of network connections between personal computers, the necessity
of a new-digital-structuring has emerged in the music industry and the phenomenon
of streaming music has emerged. Youtube, Spotify, Fizy, Apple Music, Tidal Hi-Fi
Music, Deezer etc. In this study, the analysis is done from the streaming music
platform also -direct or indirectly in Turkey through this platform-as popularized
the "Turkish Alternative Music" type and performance characteristics were
examined. In addition Sofa Istanbul Sounds organization which is an alternative
execution of the alternative music genre in Turkey; music-space relationship is
discussed in the context of the construction of the tradition and also in Turkey
"house concerts" event has reached the conclusion that the increasingly become a
tradition. The study is in a screening model and supported by field research and
interview techniques.