Biyofilik iç mekanlar ve zihinsel yorgunluk üzerine deneysel bir araştırma
An experimental research on biophilic interiors and mental fatigue
Yazar: ILGIN ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. HATİCE İLKDEN TAZEBAY ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ESİN ÇETİN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Hızla kentleşmekte olan, insanların zamanlarının çoğunu kapalı mekanlarda geçirdiği ve doğadan uzaklaştığı bir dünyada, artan çevresel uyaranlar sonucunda ortaya çıkan zihinsel yorgunluk ile birlikte, insanlar bilişsel performansta düşüş ve odaklanma güçlükleri gibi sorunlarla karşı karşıya kalmaktadır. Zihinsel yorgunluğun restore edilmesi ve yaşanan mekanlara doğanın yeniden kazandırılması kapsamında öne çıkan biyofili kavramı temel alınarak oluşturulan tez çalışması kapsamında farklı biyofilik iç mekan tasarımlarının zihinsel yorgunluk ile ilişkisi incelenmiştir. 
Tez çalışması dört aşamada yürütülmüştür. İlk aşamada biyofilik tasarım ilkeleri kullanılarak iç mekan tasarımları yapılmıştır. Mekanlar; biyofilik unsurların bulunmadığı çalışma alanı, doğa manzaralı çalışma alanı, doğal unsurlar (bitki, su, ateş)  bulunan çalışma alanı, doğa fotoğrafı bulunan çalışma alanı, doğanın renkleri kullanılarak boyanmış olan çalışma alanı, kullanılan bütün biyofilik ögelerin dengeli birleşimi ile oluşturulmuş çalışma alanı olarak adlandırılmıştır. Mekan tasarımlarının tamamlanmasının ardından deney aşamasına geçilmiştir. Deney, 36 kişinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Tasarlanan mekanlara rastgele olarak dağıtılan katılımcılarda Stroop Test aracılığıyla zihinsel yorgunluk oluşturulduktan sonra, katılımcılara tasarlanan mekanlara ait görsellerin bulunduğu videolar izletilerek Elektroensefalografi, kan basıncı, nabız ve odaklanma ölçümleri yapılmıştır. Elektroensefalografi ve nabız ölçümleri BIOPAC PRO programı kullanılarak MP35 sayısallaştırıcısı aracılığı ile yapılırken, kan basıncı ölçümleri için otomatik ölçüm yapabilen dijital tansiyon cihazı kullanılmıştır. Son olarak odaklanma ölçümü yapılmış, bu ölçüm için Sayı Sembol Modalitesi Testi kullanılmıştır. Elde edilen veriler GraphPad Prism Software programı kullanılarak istatistiksel olarak analiz edilmiştir.
Tez çalışması sonucunda tasarlanan mekanlarda bulunan biyofilik unsurun niteliğinin ve mekanın bütününe olan oranının zihinsel restorasyon ve odaklanma üzerinde farklı etkileri olduğu sonucuna varılmıştır. Tasarlanan biyofilik iç mekanların kan basıncını, kalp atış hızını düşürme ve zihinsel yorgunluk üzerinde olumlu etkileri olduğu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
In a rapidly urbanizing world, where people spend most of their time indoors and move away from nature, people are faced with problems such as decreased cognitive performance and focusing difficulties, along with mental fatigue resulting from increased environmental stimuli. The relationship between different biophilic interior designs and mental fatigue was examined within the scope of the thesis study, which was created based on the concept of biophilia, which stands out within the scope of eliminating mental fatigue and reintroducing nature to living interiors.
The thesis study was carried out in four stages. In the first stage, interior designs were made using biophilic design principles. Designed interiors named as; the work area without biophilic elements, the work area with nature view, the work area with natural elements (plant, water, fire), the work area with an image of nature, the work area painted using the colors of nature, the work area created with a balanced combination of all biophilic elements used. After the completion of the interior designs, the experiment phase was started. The experiment was carried out with the participation of 36 people. After mental fatigue was created through the Stroop Test in the participants who were randomly distributed to the designed places watched the videos of designed interiors. Electroencephalography, blood pressure, pulse and focus were measured for collect the data of the participants. While electroencephalography and pulse measurements were made using the BIOPAC PRO program and via the MP35 digitizer, a digital blood pressure device with automatic measurement was used for blood pressure measurements. Finally, the focus of the participants was measured via Symbol Digit Modality Test. The obtained data were statistically analyzed using the GraphPad Prism Software program.
As a result of this thesis, it was concluded that the quality of the biophilic elements in the designed interiors and its ratio to the whole interior have different effects on mental restoration and focus. It has been revealed that the designed biophilic interiors have positive effects on lowering blood pressure, heart rate and on mental fatigue.