Tip 2 diyabetli bireylerde farklı öğünlerde tüketilen protein kaynaklı besin ve sebze tüketiminin kan şekeri üzerine etkisi
The effect of consumption of protein-based food and vegetable on blood glucose being consumed in different meals of patients diagnosed as TYPE 2 diabetes
Yazar: ASLIHAN KÜÇÜK
Danışman: PROF. DR. FİLİZ AÇKURT
Haliç Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Besinler = Foods ; Beslenme = Nutrition ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Diyet = Diet ; Kan glükozu = Blood glucose ; Proteinler = Proteins ; Sebzeler = Vegetables

Özet:
Bu çalışma Tip 2 diyabet tanısı almış ve oral antidiyabetik ilaç kullanan bireylerde farklı öğünlerde tüketilen protein kaynaklı besin ve sebze tüketiminin kan şekeri üzerine etkisini araştırmak amacı ile yapılmıştır. Çalışma, İstanbul Başkent Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Polikliniğinde, Mart-Nisan 2013 tarihleri arasında, tip 2 diyabet tanısı ile ayaktan tedavi gören, yaşları 35 ile 68 arasında değişmekte olup, 19?u (%47.5) erkek, 21?i (%52.5) kadın olmak üzere toplam 40 olgu üzerinde, 20?şer kişilik iki grup oluşturularak uygulanmıştır. Olguların diyabet başlangıç yaşları 30 ile 65 arasında değişmekte olup, ortalama diyabet başlangıç yaşı 50.00±9.3 yıldır. Grup 1?deki hastaların beslenme programı kalori miktarlarına göre, öğle yemeğinde kırmızı et/tavuk/balık, yoğurt/ayran, ekmek/bulgur içerecek şekilde; akşam yemeğinde ise sebze/salata, ekmek/bulgur içericek şekilde ayarlanmıştır. Grup II?deki hastaların beslenme programları ise kalori miktarlarına göre her iki öğünde, kırmızı et/tavuk/balık, sebze/salata, yoğurt/ayran, ekmek/bulgur eşit miktarda içerecek şekilde ayarlanmıştır. Hastaların bir aylık takibi sonucunda, son 3 günlük besin tüketim formları ile birlikte açlık ve tokluk kan şekeri ölçümleri istenmiş, bu sonuçlara bağlı olarak besin ögelerinin kan şekeri üzerine olan etkileri incelenmiştir. Grup I ve Grup II?de; 1., 2. ve 3. günlerdeki sabah açlık kan şekeri ortalamaları ve grupların 1. ve 3. günlerdeki öğle açlık kan şekeri ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmazken (p>0.05); Grup II?nin 2. gün öğlen AKŞ ortalaması, Grup I?den istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0.05). Grup I ve Grup II?de; 1., 2. ve 3. günlerdeki akşam açlık kan şekeri ve sabah tokluk kan şekeri ortalamaları ile grupların 1. ve 3. günlerdeki öğle tokluk kan şekeri ortalamaları; Grup II?nin 2. gün öğlen TKŞ ortalaması, Grup I?den istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0.05). Grup I ve Grup II?de; 1., 2. ve 3. günlerdeki akşam tokluk kan şekeri ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı bir değişim görülmemiştir (p>0.05). Sonuç olarak, çalışmanın daha uzun sürelerde daha fazla hasta üzerinde yapılmasının farklı besin ögesi içeren diyetlerin, diyabetik hastaların metabolik kontrolünde uzun süreli etkilerinin araştırılması açısından faydalı olacağı belirlenmiştir.

Abstract:
This study has been carried out with the aim of examining the effect of consumption of protein-based nutrition and vegetable on blood glucose being consumed in different meals of patients who are diagnosed as Type 2 diabetes and who use oral antidiabetic drugs. The study has been conducted on a total of 40 cases with two groups at 20 people each, which consist of 19 males (47.5 %) and 21 females (52.5 %) including outpatients with a diagnosis of type 2 diabetes of whose age range from 35 to 68 within the dates of March-April 2013 in Istanbul Baskent University, Endocrinology and Metabolic Diseases Policlinic. The diabetes onset age of the cases is between 30 and 65, and the average age of onset of diabetes is 50.00 ± 9.3. While the nutrition program of patients in Group 1 includes meat/chicken/fish, yogurt/buttermilk, bread/wheat in lunch and vegetable/salad, bread/wheat group in dinner; the meals of the second group, have been arranged in the manner that meat/chicken/fish, yogurt/buttermilk, bread/wheat, vegetable/salad will be in equal amounts. As a result of a one-month follow-up of patients, last 3 days of meal consumption forms has been wanted and the effects of nutrients on fasting and postprandial blood glucose levels have been examined. In Group I and Group II; no statistically significant change has been observed in the average of morning pre-prandial blood glucose levels (p> 0.05) in the 1st, 2nd and 3rd days. While there has been no statistically significant difference between the averages of pre-prandial blood glucose at noon during the 1st and 3rd days of the groups (p> 0.05); the 2nd day noon PBG average of Group II has been found statistically higher than of group I.In Group I and Group II; the evening pre-prandial blood glucose averages in  the 1st, 2nd and 3rd days have shown no statistically significant difference (p> 0.05).In Group I and Group II; the morning postprandial blood glucose averages have shown no statistically significant change (p> 0.05) in the 1st, 2nd and 3rd days. While there is not any statistically significant difference among the postprandial blood glucose averages at noon in the 1st, 2nd and 3rd days (p> 0.05); the average postprandial glucose at noon in the 2nd day of group II has been found statistically higher than of Group I (p <0.05).In Group I and Group II; postprandial blood glucose averages on the 1st, 2nd and 3rd days have shown no statistically significant difference (p> 0.05). 
As a result, it has been determined that it would be useful to conduct the research on more patients in a longer period of time in terms of examining the long-term effects of diets containing different nutrients in metabolic control of diabetes patients.