Aşırı vasıflılığın örgütsel yabancılaşma ve iş yerinde can sıkıntısına olan etkisinde dışsal prestij algısının rolü: Çanakkale ilinde imalat sektörü üzerine bir araştırma
The Role of perceived external prestige in the effect of overqualification on organizational alienation and workplace boredom: A Study on the manufacturing sector in the Çanakkale
Yazar: BATIHAN ALAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH KIRAY
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
İş hayatına başlayan kişi sayısının her geçen gün artması ve nitelikli iş gücünün oldukça hızlı bir şekilde yükselmesi, Türkiye gibi gelişmekte olan bir ülke için önemli bir durum olarak değerlendirilmektedir. Artan iş gücüne paralel olarak, iş arayanlar için, iş bulma sıkıntısı artmakta, iş gücünün doğru değerlendirilememesine sebep olmaktadır. Kişiler kendilerine uygun olmayan işlerde çalışmak durumunda kalmaktadır. İş görenlerin kendilerini yaptıkları işe göre daha vasıflı, daha donanımlı görmeleri iş hayatına olan bakış açısını değiştirmektedir. Aşırı vasıflılık olarak adlandırılan bu durum işverenler için karşılaşmak istemedikleri sonuçlar ortaya çıkarmaktadır. Bu çalışmanın amacı aşırı vasıflılığın örgütsel yabancılaşma ve iş yerinde can sıkıntısı üzerine etkisini tespit etmek ve dışsal prestij algısının bu etkiler üzerinde anlamlı bir düzenleyici etkisinin olup olmadığını ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda Çanakkale ilinde özel sektörde faaliyet gösteren üretim firmalarında çalışan 560 beyaz yakalı çalışan veri toplanarak bu veriler analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre aşırı vasıflılığın, örgütsel yabancılaşma ve iş yerinde can sıkıntısına anlamlı etkisi olduğu görülmüş bununla birlikte aralarında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişkiye sahip olduğu bulunmuştır. Aşırı vasıflılığın örgütsel yabancılaşmaya etkisinde dışsal prestij algısının anlamlı ve düzenleyici bir rolünün olduğu, aşırı vasıflılığın iş yerinde can sıkıntısına etkisinde anlamlı bir düzenleyici rolünün olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
The increasing number of individuals entering the workforce and the rapid rise in qualified labor are considered significant developments for a developing country like Turkey. Parallel to the growing workforce, the difficulty of finding jobs for job seekers has intensified, leading to the underutilization of labor. Consequently, individuals often find themselves working in jobs that do not align with their qualifications. This mismatch, where employees perceive themselves as overqualified and more competent than the tasks they perform, alters their perspective on work life. aim of this study is to determine the impact of overqualification on organizational alienation and workplace boredom, as well as to examine whether perceived external prestige has a significant moderating effect on these impacts. For this purpose, data were collected from 560 white-collar employees working in private-sector manufacturing firms in Çanakkale, and the data were analyzed. The results indicate that overqualification significantly affects organizational alienation and workplace boredom, with a positive and significant relationship between them. It was also found that perceived external prestige plays a meaningful moderating role in the effect of overqualification on organizational alienation. However, no significant moderating role of perceived external prestige was observed in the impact of overqualification on workplace boredom.