Ehrlichia canis ile enfekte köpeklerin tedavi sürecindeki hematolojik ve CRP(c- reaktif protein) değerleri değişiklikleri
Changes in hematological and CRP(c-reactive protein) values during the treatment process of dogs infected with Ehrlichia canis
Yazar: RAMAZAN ERSOY
Danışman: DOÇ. DR. ALİ EVREN HAYDARDEDEOĞLU
Aksaray Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Kenelerin vektörlük yaptığı patojen Ehrlichia canis köpeklerde monositleri enfekte eder. Sessiz katil olarak da anılan Ehrlichiosis, hematolojik bozukluklara neden olarak ölümcül olabilen enfeksiyöz bir hastalıktır. Ehrlichiosis'in tanı ve tedavi sürecinde tam kan sayımı çok önemli bir role sahiptir. C-Reaktif Protein konsantrasyonunun belirlenmesi, E. canis enfeksiyonu olan köpeklerde inflamatuar hasarın ciddiyetinin değerlendirilmesine yardımcı olabilir. Bu çalışmanın amacı Ehrlichia canis ile enfekte köpeklerin sağlıklı köpeklere göre tedavi öncesi, süreci ve sonrasındaki hematolojik ve CRP değerlerinin karşılaştırılması ve süreç içerisindeki değişikliklerinin değerlendirilmesidir.
Bu çalışmada Aksaray'da özel kliniklere gelen Ehrlichia tanısı konulmuş 15 köpekten hastalık takibi için alınan kan örneklerinden artan kan örnekleri kullanılmıştır. Ehrlichiosis teşhisi konulan 15 köpekten ve sağlıklı 7 köpekten 0., 7., 14., 21. ve 28. günlerde kan alınarak hematolojik ve cCRP parametreleri takip edilmiştir. Hematolojik değerlendirmede WBC, Neu#, Neu%, Eos#, Eos%, Lym#, Lym%, Mon#, Mon%, RBC, HGB, MCV, MCH, MCHC, RDW-CV, RDW-SD, HCT, PLT, MPV, PDW, PCT, P-LCR ve P-LCC'e bakılmıştır. Veteriner hekimler köpeklere Doksisiklin; 5mg/kg, PO, G2K, 28 gün tedavi protokolünü uyguladıklarını belirtmişlerdir. Tedavi öncesi, süreci ve sonrasındaki sonuçlar karşılaştırılıp değerlendirilmiştir. 
Yapılan çalışma sonucunda hasta grupta sağlıklı hayvanlara kıyasla günler içerisindeki cCRP, WBC, Neu#, Eos# ve Mon# değerlerinin yüksek olduğu; HCT, RBC, HGB, MCH, MCHC, RDW-SD, PLT ve PDW değerlerinin düşük olduğu; Lym#, MCV, RDW-CV, MPV, PCT, P-LCR ve P-LCC değerlerinde bir fark olmadığı belirlenmiştir. Hasta köpeklerin CRP, WBC, Neu#, Eos#, Lym# ve Mon# seviyelerinin ise tedavi sürecinde düştüğü; HCT, RBC, HGB, MCH, MCHC, RDW-SD, PLT, RDW-CV, PCT ve PDW değerlerinin yükseldiği; MCV, MCHC, MPV, P-LCR ve P-LCC değerlerinin değişmediği görülmüştür. Tedavi sürecinde ölçülen hematolojik ve cCRP değerleri tedavinin yorumlanmasını sağlar.
Anahtar Kelimeler: Ehrlichia canis, CRP, hematolojik değerler
Mayıs, 2024; 48 sayfa

Abstract:
The pathogen Ehrlishia canis bacteria, vectored by ticks, infects monocytes in dogs. Ehrlichiosis, also known as the silent killer, is an infectious disease that can be fatal by causing hematological disorders. Complete blood count has a very important role in the diagnosis and treatment process of ehrlichiosis. Determination of CRP concentration may help assess the severity of inflammatory damage in dogs with E. canis infection. The aim of this study is to compare the hematological and CRP values of dogs infected with Ehrlichia canis with healthy dogs before, during and after treatment and to evaluate the changes during the process.
In this study, leftover blood samples taken from 15 dogs diagnosed with Ehrlichia coming to private clinics in Aksaray were used for disease follow-up. Blood samples were taken from 15 dogs diagnosed with ehrlichiosis and 7 healthy dogs on the 0th, 7th, 14th, 21st and 28th days and hematological and cCRP parameters were monitored. In hematological evaluation, WBC, Neu#, Neu%, Eos#, Eos%, Lym#, Lym%, Mon#, Mon%, RBC, HGB, MCV, MCH, MCHC, RDW-CV, RDW-SD, HCT, PLT, MPV, PDW, PCT, P-LCR and P-LCC were examined. Veterinarians gave Doxycycline to dogs; they stated that they applied the 5mg/kg, PO, G2K, 28 days treatment protocol. The results before, during and after the treatment were compared and evaluated.
As a result of the study, cCRP, WBC, Neu#, Eos# and Mon# values were higher; HCT, RBC, HGB, MCH, MCHC, RDW-SD, PLT and PDW values were low in the patient group compared to healthy animals; there was no difference in Lym#, MCV, RDW-CV, MPV, PCT, P-LCR and P-LCC values. The CRP, WBC, Neu#, Eos#, Lym# and Mon# levels of the sick dogs decreased; their HCT, RBC, HGB, MCH, MCHC, RDW-SD, PLT, RDW-CV, PCT and PDW values increased; their MCV, MCHC, MPV, P-LCR and P-LCC values did not change during the treatment process. Hematological and cCRP values measured during the treatment process enable the interpretation of the treatment.
Key words: Ehrlichia canis, CRP, hematological values
May, 2024; 48 pages