Finansal raporlama kalitesine etki eden muhasebe kültürüyle ilişkili faktörler
Factors affecting financial reporting quality that are related with accounting culture
Yazar: MEHMET İLKER KARAKELLEOĞLU
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN YÜKÇÜ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Finansal analiz = Financial analysis ; Finansal raporlama = Financial reporting ; Kazanç kalitesi = Earnings quality ; Muhasebe = Accounting

Özet:
Finansal raporlama sistemi aracılığıyla muhasebe süreçlerinde işlenen
finansal nitelikteki veriler bilgi kullanıcılarının faydasına sunulmaktadır.
Finansal bilgi kullanıcıları işletmenin çeşitli paydaş gruplarından oluşmaktadır
ve her birinin beklentisi, finansal bilgilerden yararlanma motivasyonu farklılık
göstermektedir.

Nitelikli finansal bilgilerle bilgi kullanıcılarının karar faydalılığına katkı
sağlamak amaçlanmaktadır. Finansal raporlama, açıkladığı ekonomik olayları
sunduğu sonuçlarla ve raporladığı kazançlarla ne kadar doğru yansıtıyor;
finansal tablo kullanıcılarının kararlarını ne kadar iyileştiriyorsa o kadar
kaliteli kabul edilmektedir. Finansal raporlar ve sonuçları işletmelerin mevcut
performansını doğru yansıtması, işletme değerini belirleyebilmesi ve gelecekteki
performansını tahmin etme gücü ölçüsünde kalitelidir. Finansal raporlama
kalitesinin ölçümlenmesinde kullanılan yaklaşımlar ise finansal bilginin
niteliksel özelliklerini, muhasebe temelli göstergeleri (kazanç kalitesi
yaklaşımları) ve piyasa temelli göstergeleri esas almaktadır.

Muhasebe kültürü finansal raporların girdilerini oluşturan muhasebe
sistemlerinin geliştiği çevreye göre nasıl şekillendiğini incelemektedir.
Muhasebe kültürü, muhasebe ve finansal raporlama alanında görülen
farklılıkları dört grupta toplanan muhasebe değerleri yardımıyla
açıklamaktadır.

Çalışmada işletmelerin muhasebe sistemlerini etkileyen birçok koşulu
yansıtması bakımından muhasebe kültürünün finansal raporlama kalitesine
etkisi araştırılmıştır. Ampirik araştırma Borsa İstanbul imalat sanayi
şirketlerinde gerçekleştirilmiştir. Finansal raporlama kalitesinin ölçümünde
muhasebe esaslı yaklaşımlardan yararlanılmış, muhasebe kültürü özellikleri
ampirik bulgulara dayalı olarak somutlaştırılmıştır. Sağkalım analizi yöntemi
kullanılarak muhasebe kültürü özelliklerinin finansal raporlama kalitesine
etkileri bulgulanmış; finansal raporlama kalitesi ile muhasebe kültürü
arasındaki ilişki aydınlatılmıştır. İç ve dış paydaşların finansal raporları
değerlendirirken başvurabileceği özgün bir yaklaşım literatüre sunulmuştur.

Abstract:
Financial information, which is processed in accounting, is presented to
information users' utilization through financial reporting system. Users of
financial information include various stakeholders and each of them has
different expectations, motivations to utilize financial information.

Qualified financial information aims to contribute to decision usefulness
of information users. Financial reporting is acknowledged as high quality to the
extent that its results and reported earnings accurately reflect underlying
economic circumstances and enhance decisions of users of financial statements.
Financial reports and its results are of high quality depending on their degree to
reflect enterprises' performance accurately, determine enterprises' market
value and their power to predict future performance. Methods used for
measuring financial reporting quality ground on characteristics of qualified
financial information, accounting based indicators (earnings quality
approaches) and market based indicators.

Accounting culture examines how accounting systems evolve by their
development environments that generate inputs for financial reports.
Accounting culture explains differences noted in accounting and financial
reporting with the help of accounting values categorized in four dimensions.

In this study, the effects of accounting culture on financial reporting
quality are researched since accounting culture represents various conditions
affecting accounting systems. Empirical research is conducted on enterprises
listed in Borsa İstanbul manufacturing industry. Accounting based approaches
are applied to measure financial reporting quality; features of accounting
culture are concretized with empirical findings. Effects of accounting culture on
financial reporting quality are found by employing survival analysis method
and the relationship between financial reporting quality and accounting culture
is revealed. An authentic approach for evaluating financial reports is provided
to literature that internal and external stakeholders can consult.