İleri teknoloji ürünleri için teknoloji yönetimi özelinde yatırım önceliklendirilmesi: Savunma sanayi sektör incelemesi
Investment prioritization specifically technology management for advanced technology products: Defense industry sector review
Yazar: BEYZA ÜNSAL
Danışman: DR. ESRA DİNLER
Başkent Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Mühendislik ve Teknoloji Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Sektörel önceliklendirme = Sectorial prioritization ; Teknoloji yatırımları = Technology investments ; Yüksek teknoloji = High technology ; İleri teknoloji = Advanced technology

Özet:
Ülke kalkınması için, sınırlı kaynakların doğru kullanımı, teknoloji seçiminde stratejik bir vizyonun oluşturulması ve bu vizyon doğrultusunda yapılan yatırımlar, kritik bir öneme sahiptir. Doğru teknoloji önceliklendirmesi ile bu teknolojilere yapılan stratejik yatırımlar, bir ülkenin ekonomik büyümesini desteklerken aynı zamanda küresel düzeyde rekabet edebilirliğine katkı sağlar. Yatırım kararları sürecinde, sadece mevcut ihtiyaçları değil, aynı zamanda gelecekteki talepleri de göz önünde bulundurulmalıdır. Böylelikle, bir ülkenin kalkınma hedeflerine ulaşabilmesi için yapılan yatırımlar uzun vadeli bir vizyon çerçevesinde oluşturulabilir. Teknoloji seçimi, kaynak yönetimi ve teknoloji yönetimi gibi stratejik konularda etkili kararlar almak, günümüzde sınırlı kaynaklarla çalışan kurumlar ve ülkeler için bir gerekliliktir. Bu tezin temel amacı, kaynakların doğru yönetilmesi için kritik teknolojilere yatırım yapan organizasyonların perspektifinden hareketle, çok kriterli karar verme yöntemi kullanarak karar vericiler için destek modeli oluşturmaktır. Bulanık-AHP, WEDBA ve TOPSIS yöntemleri kullanarak farklı sektörlere ait çeşitli alanlarda hizmet sunan teknolojiler karşılaştırılmıştır. Teknoloji; olgunluk, katma değer, stratejik önem, yetkinlik ve pazar potansiyeli faktörleri üzerinden değerlendirilmiş ve teknoloji önceliklendirmesi modeli geliştirilmesi hedeflenmiştir. Bu model, kaynakların doğru yönetilmesi, sürdürülebilir kalkınma hedeflerine uygun teknoloji tercihleri ve rekabet avantajı elde etmek isteyen kurum/kuruluş ve ülkeler için stratejik bir rehberlik sunmayı amaçlamaktadır.

Abstract:
For the country's development, the correct use of limited resources, creating a strategic vision in technology selection, and the investments made in line with this vision are critical. Strategic investments in these technologies with correct technology prioritization support a country's economic growth while contributing to its global competitiveness. The primary purpose of this study is to create a support model for decision-makers using a multi-criteria decision-making method from the perspective of organizations that invest in critical technologies for the correct management of resources. Using Fuzzy-AHP, WEDBA and TOPSIS methods, technologies providing services in various fields from different sectors were compared. Technology: It was evaluated based on maturity, added value, strategic importance, and market potential factors, and it was aimed to develop a technology prioritization model. This model aims to provide strategic guidance for institutions/organizations and countries that want to manage resources correctly, make technology choices aligned with sustainable development goals, and gain competitive advantage.