"İsrailoğulları olmasaydı et kokmazdı, Havva olmasaydı kadın kocasına ihanet etmezdi" rivayetinin hadis tekniği açısından tahlili
Analysis of the narrative "Were it not for bani Israel, meat would not decay; and were it not for Eve, no woman would betray her husband" in terms of hadith technique
Yazar: EMİNE ATAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSA ERKAYA
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: Hadis = Hadith ; Hz. Adem = Hz. Adem ; Hz. Havva = Hz. Havva ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Rivayetler = Rumours ; İhanet = Betrayal ; İsrailoğulları = Israelites

Özet:
Hz. Peygamber (s.a.s.)'in hadislerinde geçmiş milletlerin kıssaları hakkındaki haberlerin önemli bir yer tuttuğu malumdur. Hz. Peygamber (s.a.s.) çeşitli vesilelerle ashabını geçmiş milletlerin yapmış oldukları hatalardan sakınmaları konusunda uyarmış, kimi zaman da bu milletlerin bazı davranışlarını ilk örnek olmalarından dolayı ashabına telkinlerde bulunmuştur. İlk örnek olma kabilinden kabul edilen haberlerden biri de Hz. Peygamber'den nakledilen "İsrailoğulları olmasaydı et kokmazdı, Havva olmasaydı kadın kocasına ihanet etmezdi" rivayetidir. Rivayet, başta Sahihayn olmak üzere birçok mu'teber hadis kaynağında yer almıştır. İlgili rivayetin vukûa geldiği yer ve zaman hakkında ise bir bilgi bulunmamaktadır.
Çalışmanın esas bölümünde ilgili rivayetin sened ve metin tenkidi yapılmıştır. Rivayetin on üç tariki tespit edilmiştir. Tariklerin tamamı merfû rivayetler olup, bu tariklerin onunun senedi sahîh, ikisinin ise zayıftır. Ayrıca bu rivayetin tüm tarikleri sahabe Ebû Hureyre tarafından rivayet edilmiştir. Mütehassıs hadis âlimlerinin konuyla alakalı yaptığı değerlendirmeler dikkate alındığında; sened ve metin açısından sahih oldukları görülmüştür. Bu çalışma esnasında klasik hadis eserleri dışında çağdaş çalışmalardan da yararlanılmıştır. Çalışmanın son kısmında ise ilgili rivayetin Kur'an'a, Kutsal Kitaplardan Tevrat ve İncil'e, tarihe ve bilimsel verilere arzı gerçekleştirilmiştir.
Sonuç olarak ilgili rivayetin sened açısından sahîh olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Hadis, hadisçilerin taksimi esas alındığında haber-i vahid, onun kısımları içerisinde de ferd-i mutlaktır.
Anahtar Kelimeler: İsrailoğulları, Havva, Âdem, İhanet, Hadis, Tahriç

Abstract:
It is know that the news/stories about of the past nations has an important place in the hadith of the prophet. The prophet warned his companions by various reasons about avoiding the mistakes that past nations had made and sometimes suggested to them that should take a sample some of the behaviors of the past nations. This hadith is an example to this kind of varnings. The prophet said, "Were It Not For Bani Israel, Meat Would Not Decay; And Were It Not For Eve, No Woman Would Betray Her Husband" . The narration has also appeared in many hadith sources, especially Sahihayn (two authentic hadith Works.) There is no information about the narration of place and time.
In the main part of the study, the narration was criticized in term of isnad/the chain of transmission and matn/text. Twelve tariqs/paths of narration have been identified. All of the them tariqs are al-marfu. Ten of these tariqs are sahih/authentic, and two of them are dha 'if/weak. In addition, the rest of the narrations by the Companions Abu Hurairah. These narrations are sahih when considering the evaluations of expert hadith scholars; in terms of isnad and text. In this study, it was used contemporary views and Works, besides the authentic hadith Works. In the part of the study, the relevant narration was provided to the Qur'an, the Torah and the Gospel, the history and scientific data.
As a result, the relevant narration is sahih in terms of isnad. Regarding to hadith experts this hadith based on habar-i wahid and is individual absolute in its parts.
Keywords: The sons of Israel, Eva, Adam, Betray, Hadith, Extraction.