Bir üniversite hastanesi acil servisinde, bilgisayarlı beyin tomografisi çekilen hastaların retrospektif analizi
Retrospective analysis of patients undergoing computerized brain tomography in a university hospital emergency department
Yazar: SERTAÇ ESEN
Danışman: DOÇ. MEHMET AKİF KARAMERCAN
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Beyin = Brain ; Bilgisayarlı tomografi = Computed tomography ; Hastaneler-üniversite = Hospitals-university ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Bu çalışmada acil servisimizde çekilen bilgisayarlı beyin tomografilerinin (BBT) klinik endikasyonları ve acil servis hasta yönetimine katkısı, hastaların hastane içi morbidite ve mortaliteleri de değerlendirilerek araştırılması amaçlan-mıştır
	Çalışmaya Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Erişkin Acil Servisinde 01.Temmuz.2018-31.Ocak.2019 tarihleri arasında BBT istem ve çekimi yapılmış ve 18 yaşını doldurmuş tüm hastalar dahil edilmiştir. Çalışmamız retrospektif gözlemsel olarak yapılmıştır.
	Çalışmada 2031 hastanın toplam 2441 BBT'si  incelendi. Çalışma gurubu-nun yaş ortalamaları 53.96±20.92 yıl olarak belirlendi. Bireylerin %54.4'ü (n:1104) erkekti. Çekimlerin %66.2'sinin non-travmatik endikasyonlarla uygulandığı tespit edildi. Non-travmatik vakalarda en sık endikasyonlar; mental durum değişikliği (%22.7), fokal nörolojik defisit (%22.6) ve baş ağrısı (%18.6) iken travmatik gurupta en sık mekanizmalar düşme (%46.8), araç içi trafik kazası (%28.9) ve darp (%11.2) olarak bulundu. Non-travmatik vakalarda patoloji bulunan grupta fokal nörolojik defisit ve nöbet  endikasyonları ile çekim yapılma sıklığı yüksek saptandı. Hafif kafa travmalı gurupta tekrar çekim yapılanlarda araç dışı trafik kazası geçirenlerde (p<0.001), BBT'de patolojisi olanlarda (p<0.001) daha yüksek bulunmuştur. Tekrarlayan BBT çekilen grupta orta ve ağır dereceli kafa travması geçirmiş olma sıklığı daha yüksek olarak saptanmıştır.
	Çalışmamız ülkemizdeki bir acil serviste çekilen BBT'lerin çekim neden-lerinin, tekrar BBT çekimlerininin yararlılığı, sıklığı konusunda literatüre katkı sağlayacak bir çalışmadır. Non-travmatik guruptaki ve travmatik tekrar çekim için klinik karar verme amaçlı planlanacak prospektif geniş katılımlı çalışmalara risk faktörleri açısından yol gösterici olacak nitelikte bir çalışmadır. 
Anahtar Kelimeler: Bilgisayarlı Beyin Tomografisi, Acil Servis, Tomografi Çekim Endikasyonları

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate the clinical indications of head computed tomography (CT) and its contribution to emergency department patient management by evaluating the in-hospital morbidity and mortality.
	The study was conducted on all patients over the age of 18 years with the ordered head CT between July.2018 and January.2019 in the Adult Emergency Department of Gazi University Hospital. Our study was performed retrospectively.
	A total of 2441 head CT of 2031 patients were examined in the study. The mean age of the study group was 53.96±20.92 years. 54.4% of individuals (n:1104) were male. 66.2% of the scans were found to have been administered with non-traumatic indications. The most common indications in non-traumatic cases were mental state change (22.7%), focal neurological deficit (22.6%) and headache (18.6%), while the most common mechanisms in the traumatic group were fall (46.8%), car accident (28.9%) and assault (11.2%). The frequency of focal neurological deficits and seizure indications was high in the group with pathology in non-traumatic cases. In the mild head trauma group, repeat scans were higher in pedestrian struck (p<0.001) and in those with pathology at head CT (p<0.001). The frequency of moderate to severe head trauma was higher in the group undergoing repetitive CT.
	Our study is a study that will contribute to the literature on the causes of head CT scans,  the usefulness and frequency of repeated Head ct in an emergency room in our country. It is a study that will guide the risk factors for prospective wide-participation studies to be planned for clinical settings in non-traumatic group and for traumatic repeat scans.
Key words: Computed Tomography, Emergency Department, Head CT Indications