Tip 1 diyabetli bireylerde kraniyofasiyal morfolojinin değerlendirilmesi
Evaluation of craniofacial morphology in patients with type 1 diabetes
Yazar: NEHİR CANIGÜR BAVBEK
Danışman: PROF. DR. MÜFİDE DİNÇER
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Diş hekimliği = Dentistry ; Diş sağlığı araştırmaları = Dental health surveys ; Ergenler = Adolescents ; Kraniyofasiyal yapı = Craniofacial morphology ; Ortodonti = Orthodontics

Özet:
Bu araştırmanın amacı, tip 1 diyabetin (T1DM) kraniyofasiyal yapılar üzerindeki etkilerinin kesitsel klinik bir çalışma ile değerlendirilmesidir.Çalışmada T1DM grubu, en az 2 yıl önce T1DM tanısı konmuş kronolojik yaş ortalaması 14.16±2.46 yıl olan 38 kız 38 erkek toplam 76 bireyden; kontrol grubu ise Gazi Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı'na başvurmuş ve ortodontik tedavisine henüz başlanmamış, herhangi bir kronik metabolik hastalığı olmayan, iskeletsel Sınıf 1 yapıdaki kronolojik yaş ortalaması 14±2.08 yıl olan 38 kız 38 erkek toplam 76 bireyden oluştu. Gruplar kemik yaşına göre pubertal ve postpubertal olarak iki gruba ayrıldı.Bireylerden kraniyofasiyal morfolojinin değerlendirilmesi için lateral sefalometrik, posteroanterior, el bilek ve panoramik filmler alındı. Ayrıca genel diş sağlığının tespiti için DMFT (Decay Missing Filled Index - Çürük Kayıp Dolgulu Dişler İndeksi), CPITN (Community Periodontal Index Treatment Need ? Toplum Periodontal İndeksi ve Tedavi Gereksinimi) ve periodontal indeks (PI) değerlendirildi. T1DM grubundaki bireyler, HbA1c değerlerine göre sınıflandırılarak metabolik kontrolün kraniyofasiyal yapılar üzerine etkileri incelendi.Araştırmanın istatistiğinde; parametrik ve non-parametrik testlerden yararlanıldı ve p<0.05 düzeyi anlamlı kabul edildi.Kontrol grubuna göre T1DM grubunda; nörokranyum uzunluğu, arka kafa uzunluğu ve kortikal kalınlıklarının, sella tursika genişliğinin ve yüksekliğinin ve mental indeksin azaldığı; sella tursika morfolojisindeki ve mental kortikal indeksteki anomalilerin oranının arttığı bulundu. T1DM'li pubertal erkeklerde mandibulanın anterior rotasyonunun arttığı ve maksillanın kafa kaidesine göre daha önde konumlandığı; ancak postpubertal dönemde gruplar arası fark olmadığı görüldü. CPITN ve PI skorları T1DM'ten etkilenirken; DMFT skorlarının gruplararası farklı olmadığı ve tüm bulguların istatistiksel olarak anlamlı düzeyde olduğu bulundu.

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the effects of Type 1 diabetes (T1DM) on craniofacial structures with a cross-sectional study. T1DM group included 76 subjects (38 males, 38 females) with a mean chronological age of 14.16±2.46 years who had T1DM for at least 2 years. Control group consisted 76 healthy subjects (38 males, 38 females) with a mean chronological age of 14±2.08 years with skeletal Class 1 relationship and no medical disorders who attended for orthodontic treatment in Gazi University Faculty of Dentisty Department of Orthodontics. Groups were categorized as pubertal and postpubertal according to bone age.Lateral cephalometric, panoramic, posteroanterior and hand and wrist radiographs were evaluated for changes in craniofacial morphology. Additionally, DMFTI (Decay Missing Filled Index), CPITN (Community Periodontal Index and Treatment Need) and periodontal indexes (PI) were examined. T1DM group was also assessed within group according to HbA1c values.The results were analyzed with parametric and non-parametric tests with a significance level of p<0.05. Neurocranium length, lenght of posterior cranium, theca thicknesses of calvaria, width and height of sella turcica and mental index decreased whereas the percentage of variations in sella turcica morphology and mental cortical index increased in T1DM group. In T1DM pubertal males, anterior rotation of mandible and anterior positioning of maxilla were more prominent but there was no significant difference between groups in postpubertal period. T1DM affected CPITN and PI scores but it didn?t affect DMFT scores. All results were statistically significant.