RORA, ROBO1, CFH ve HTR1A gen polimorfizmlerinin yaşa bağlı makula dejenerasyonu ile ilişkisinin araştırılması
Investigation of Association of RORA, ROBO1, CFH and HTR1A Gene Polymorphisms on Age related Macular Degeneration
Yazar: EVRİM SUNA ARIKAN TERZİ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA SOLAK
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Genetik = Genetics
Dizin: Genotip = Genotype ; Makula dejenerasyonu = Macular degeneration ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Retina = Retina ; Yaş faktörleri = Age factors

Özet:
Yaşa Bağlı Makula Dejenerasyonu (YBMD) elli yaş ve üzeri kişilerde retinanın merkezi olan makula luteayı etkileyen ilerleyici ve dejeneratif bir hastalıktır. 2020 yılında dünya üzerinde 80 milyon insanın YBMD'den etkilenmiş olacağı tahmin edilmektedir. Geri dönüşümsüz görme kaybının birincil sebebi olan YBMD multifaktöriyel etiyolojiye sahip kompleks bir hastalık olup genetik predispozisyonu patogenezinde majör bir risk faktörüdür. Bugüne kadar birçok gen YBMD'nin gelişme riskindeki bir artışla ilişkilendirilmiştir. İlerlemiş YBMD yaş tip (veya neovasküler) YBMD ve kuru tip (veya Geografik Afrofi) YBMD olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Çalışmamızda RORA geni rs8034864, ROBO1 geni rs1387665, CFH geni rs1329424 ve HTRA1 geni rs3793917 polimorfizmleriyaş tip YBMD tanısı almış 125 hasta ve 108 kontrolde değerlendirilmiştir. YBMD'ye yatkınlık oluşturduğu düşünülen çalıştığımız gen polimorfizmlerine ait risk alel frekansları hastalarda %26,8 ile %54 arasında, kontrollerde ise %33,65 ile %42,11 arasında değişmektedir. CFHrs1329424 ve HTRA1rs3793917 polimorfizmlerinde hasta ve kontrol arasında alel frekansları açısından istatistiksel fark bulunmakta (sırasıyla,P=0,001698, OR= 1,82; P0,0001, OR=3,26;), zıt olarak RORA rs8034864 ve ROBO1 rs1387665 polimorfizmlerinde hasta ve kontrol arasında alel frekansları açısından istatistiksel fark bulunmamaktadır (sırasıyla; P=0,110995, OR= 0,72; P=0,236724, OR= 1,25). Hasta ve kontrol grupları genotip frekansları açısından değerlendirildiğinde de CFH rs1329424 ve HTRA1 rs3793917 polimorfizmlerinde hasta ve kontrol arasında genotip frekansları açısından istatistiksel fark bulunmakta (P0,05), zıt olarak RORA rs8034864 ve ROBO1 rs1387665 polimorfizmlerinde hasta ve kontrol arasında genotip frekansları açısından istatistiksel fark bulunmamaktadır (P0,05).
Çalışma sonuçlarımız değerlendirildiğinde CFH rs1329424 ve HTRA1 rs3793917 polimorfizmlerinin literatür verileriyle uyumlu olarak yaş tip YBMD ile önemli derecede ilişkili olduğu gözlenmiştir. RORA rs8034864 ve ROBO1 rs1387665 polimorfizmleri ile yaş tip YBMD arasında önemli ilişki gözlenmemiştir.

Abstract:
Age Related Macular Degeneration (AMD) is a progressive and degenerative disease that effect central retina, macula lutea, in individuals older than fifty years. It is expected that 80 million people will be effected from AMD by the year of 2020. AMD is the leading cause of irreversible blindless and it is a complex disorder with a multifactorial etiology, and genetic predisposition is a major risk factor in its patogenesis. To date, several genes have been associated with an increasedrisk of developing AMD. Advanced AMD is divided into two late stages, exudatif (or neovascular) AMD and dry (or geographic athropy) AMD. In our study, RORA rs8034864, ROBO1 rs1387665, CFH rs1329424 and HTRA1 gene rs3793917 polymorphisms were evaluated in 125 patients diagnosed with neovascular AMD and 108 controls. The risk allele frequencies of studied gene polymorphisms vary between 26,8% and 54% in patients and vary between 33,65 % and 42,11 % in controls. There is statistically significant differences between patients and controls in terms of allele frequencies of CFHrs1329424 and HTRA1 rs3793917 polymorphisms (respectively, P=0,001698, OR= 1,82; P0,0001, OR=3,26). On contrary to this, there is no statistically significant differences between patients and controls in terms of allele frequencies of RORA rs8034864 and ROBO1 rs1387665 polymorphisms. Beside, there is statistically significant differences between patients and controls in terms of genotype frequencies of CFHrs1329424 and HTRA1 rs3793917 polymorphisms (P0,05), on contrary to this there is no statistically significant differences between patients and controls in terms of genotype frequencies of RORA rs8034864 and ROBO1 rs1387665 polymorphisms (P0,05).
As a result, consistent with the literature data, there is significant association between neovascular AMD and CFH rs1329424 and HTRA1 rs3793917 polymorphisms. But there is no association between neovascular AMD and RORA rs8034864 and ROBO1 rs1387665 polymorphisms.