Psödoeksfoliasyon sendromu olan hastalarda katarakt ameliyatı öncesi ve sonrası makula ve optik disk başı vasküler yoğunluğun değerlendirilmesi
Evaluation of vascular density of macula and optic DİSC HEAD before and after cataract surgery in patients with pseudoexfoliation syndrome
Yazar: MEHMET BEDİİ OĞUREL
Danışman: DOÇ. DR. ŞERİFE BAYRAKTAR
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Göz hastalıkları = Eye diseases ; Katarakt = Cataract ; Katarakt çıkartılması = Cataract extraction ; Makula lutea = Macula lutea ; Optik disk = Optic disk ; Psödoeksfoliasyon sendromu = Pseudoexfoliation syndrome ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
Amaç: Psödoeksfoliasyon Sendromu (PES) kataraktı olan hastalar ile yaşa bağlı kataraktı olan hastalarda komplikasyonsuz katarakt ameliyatından önce ve sonra makula ve optik disk başı vasküler akımın optik koherens tomografi anjiografi (OKT-A) ile değerlendirilmesi amaçlandı.
Metot: Çalışmaya İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Kliniğine başvuran ve cerrahileri komplikasyonsuz tamamlanan 62 hastanın 62 gözü dahil edildi. 2 hastada operasyondan 1 ay sonra kistoid makula ödemi gelişmesi üzerine çalışmadan çıkarıldı. Geri kalan hastalar iki gruba ayrıldı. PES birlikteliğinde kataraktı olan 30 hasta birinci grubu oluştururken (PES'li grup), yaşa bağlı kataraktı olan 30 olgu ikinci grubu (Kontrol grubu) oluşturdu. Hastalara en iyi düzeltilmiş görme keskinliği (EİDGK), biomikroskobik muayene, göz içi basıncı (GİB) ve fundus muayenesini içeren tam oftalmolojik muayene yapıldı. Flaremetre, kornea endotel hücre sayısı (KES), aksial uzunluk (AU) parametreleri ölçüldü ve kaydedildi. OKT-A ile makula ve optik disk başı superficial vasküler pleksus yoğunluğu (SVPY)(%), derin vasküler pleksus yoğunluğu (DVPY)(%), koryokapiller vasküler yoğunluk (KVY)(%) ve ganglion hücre kompleksi (GHK) parametreleri ameliyattan önce ve sonra değerlendirildi. Tüm parametreler her iki grup arasında ve ayrı ayrı olmak üzere karşılaştırıldı.  
Bulgular: En iyi düzeltilmiş görme keskinliği ameliyattan önce PES grubunda Kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha düşük olup (p=0,045), aynı şekilde ameliyattan sonra da düşük bulunmuştur (p=0,036). PES grubunda ameliyattan önce ölçülen GİB Kontrol grubuna göre anlamlı olarak  daha yüksek olmasına rağmen (p=0,006) ameliyattan sonra her iki grup arasında anlamlı farklılık saptanmamıştır (p>0,05). PES grubunda ameliyattan önce ölçülen flaremetre Kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek (p<0,001) olup yine aynı şekilde ameliyattan sonra da yüksek bulunmuştur (p=0,001). Ameliyattan önce ölçülen KES, PES grubunda Kontrol gruba göre anlamlı olarak daha düşük bulunmuştur (p=0,014). OKT-A ile ölçülen makula ve optik disk başı SVPY, DVPY, KVY ile GHK parametreleri değerlendirildiğinde ameliyattan önce ve sonra her iki grup karşılaştırıldığında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır (p>0,05). PES ve Kontrol grubu kendi içinde değerlendirildiğinde ise makula ve optik disk başı SVPY, DVPY, KVY ile GHK tüm parametrelerde ameliyat sonrasında öncesine göre anlamlı olarak artış saptanmıştır (p<0,05).
Sonuç: Komplikasyonsuz katarakt ameliyatından sonra gerek PES kataraktlı hastalarda gerekse yaşa bağlı kataraktlı hastalarda foveal, parafoveal ve optik disk başı vasküler damar yoğunluğunda artış bulunmuştur. GİB'nda ise azalma tespit edilmiştir. Her iki grup karşılaştırıldığında foveal, parafoveal ve optik disk başı vasküler yoğunlukta ameliyattan sonra ameliyat öncesine göre bir farklılık saptanmaz iken, ameliyat öncesinde PES grubunda GİB, flaremetre daha yüksek bulunmuş KES ise daha düşük bulunmuştur. Katarakt ameliyatından sonra vizyon artışı ve GİB kontrolü sağlanmakla beraber, makula ve optik disk başı vasküler akımda artış olduğu görülmektedir. 
Anahtar Kelimeler: makula vasküler damar yoğunluğu, optik disk başı vasküler damar yoğunluğu, katarakt cerrahisi, optik koherens tomografi anjiografi

Abstract:
Objective:  In this study, we aimed to evaluate the vascular flow of the macula and optic nerve head with optical coherence tomography angiography (OCT-A) before and after uncomplicated cataract surgery in patients with pseudoexfoliation syndrome (PES) and age-related cataracts.
Method: Sixty-two eyes of 62 patients who applied to Istanbul University Istanbul Medical Faculty Department of Ophthalmology and whose surgeries were completed without complications were included in the study. Two patients were excluded from the study due to the cystoid macular edema 1 month after the operation. The remaining patients were divided into two groups. While 30 patients with PES constituted the first group (group with PES), 30 patients with age-related cataract constituted the second group (Control group). Patients underwent a complete ophthalmologic examination including best corrected visual acuity (BCVA), slit-lamp examination, measurement of intraocular pressure (IOP), and fundus examination. Flaremeter, corneal endothelial cell count (CEC), axial length (AL) parameters were measured and recorded. OCT-A with macular and optic nerve head superficial vascular plexus density (SVPD)(%), deep vascular plexus density (DVPD)(%), choriocapillary vascular density (CVD)(%), and ganglion cell complex (GCC) parameters were evaluated before and after the surgery. All of the parameters were compared between both groups and within the group separately.
Results: Best corrected visual acuity was significantly lower in the PES group than in the control group both before the operation (p=0.045), and after the operation (p=0.036). Although the IOP measurement before the operation was significantly higher in the PES group than the control group (p=0.006), there was no significant difference between the two groups after the operation (p>0.05). Flaremeter measurements in the PES group was significantly higher (p<0.001) compared to the control group before the surgery, and it was also found to be higher after the operation (p=0.001). Corneal endothelial cell count measurements was found to be significantly lower in the PES group than in the control group (p=0.014) before surgery. When the macular and optic disc head SVPD, DVPD, CVD and GCC parameters measured by OCT-A were evaluated, no significant difference was found between the two groups when compared before and after the surgery (p>0.05). When the PES and control groups were evaluated within themselves, there was a significant increase in all parameters of the macula and optic nerve head SVPD, DVPD, CVD and GCC after the operation compared to the preoperative period (p<0.05).
Conclusion: After uncomplicated cataract surgery, an increase in foveal, parafoveal and optic nerve head vascular vessel density was found in both PES and age-related cataract patients. A decrease was detected in IOP measurements. When the two groups were compared, there was no difference after the operation in the vascular density of the foveal, parafoveal and optic nerve head compared to the preoperatively, while the preoperative IOP and flaremetry were higher in the PES group, and the CEC was found to be lower. Although vision improvement and IOP control are achieved after cataract surgery, it is seen that there is an increase in vascular flow in the macula and optic nerve head.
Key Words: Macular Vascular Vessel Density, Optic Disc Head Vascular Plexus Dansity, Cataract Surgery, Optical Coherence Tomography Angiography