Güdülere dayalı yerli turist tipolojisinin belirlenmesi: İç turizm pazarına yönelik bir uygulama
A typology of domestic tourists based on travel motivations: An application in the domestic tourism market
Yazar: ÇAĞIL HALE ÖZEL
Danışman: DOÇ. DR. NAZMİ KOZAK
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Motivasyon = Motivation ; Pazar = Market ; Piyasa bölünmesi = Market segmentation ; Turistler = Tourists ; Turizm = Tourism ; Turizm işletmeciliği = Tourism business ; Turizm pazarlaması = Tourism marketing ; Turizm sektörü = Tourism sector ; Turizm türleri = Tourism species ; İç turizm = Domestic tourism

Özet:
Turizm pazarında yer alan turistlere sunulan mal ve hizmetlerin içeriklerinin belirlenmesinde başvurulan yol göstericilerden biri de pazar bölümlendirmedir. Pazar bölümlendirme sayesinde farklı turist tiplerinin oluşturduğu pazar bölümlerine ulaşmada ne tür pazarlama çabalarının gerekli olduğu saptanabilmektedir. Bu çalışmada yerli turistlerin oluşturduğu pazarın güdülere bağlı olarak bölümlere ayrılması ve yerli turist tipolojisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. İç turizm pazarının güdülere dayalı olarak pazar bölümlerine ayrılmasında genel güdülenme kuramlarından ve turist davranışını açıklamaya yönelik güdülenme kuramlarından yararlanılmıştır. Yerli turistlerin seyahat güdüleri, geliştirilen soru formu ile ortaya konulmuştur. Araştırma kapsamına alınan il ve ilçelerdeki turizm işletme belgeli konaklama işletmelerinde konaklayan yerli turistlerden kişisel görüşme yoluyla toplanan veriler analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda yerli turistleri seyahat etmeye güdüleyen faktörler belirlenmiş, bu faktörlere bağlı olarak iç turizm pazarında altı tip yerli turistin bulunduğu saptanmıştır. Bu turist tipleri arasında demografik özellikler ve seyahat davranışı özellikleri bakımından anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Araştırmanın sonucunda, turizm bölgesi ve turizm işletmesi yöneticilerine yerli turist tiplerinin istek ve gereksinimlerine uygun ürünler sunabilmeleri ve farklı turist tiplerine yönelik pazarlama uygulamaları geliştirebilmeleri için öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Market segmentation is one of the techniques applied in shaping the content of touristic products in the tourism market. With the help of market segmentation, it is possible to clarify the marketing efforts required by various tourist types. The purpose of this study is to segment the domestic tourism market based on travel motivations and to determine a typology of domestic tourists. Considering this purpose, motivation theories were utilized for the segmentation of domestic tourism market. Travel motivations of domestic tourists were determined with the help of questionnaire developed. The typology emerged from a quantitative study of domestic tourists who stayed in licensed tourism enterprises included in the research sample. Personal interviewing technique was employed for research data collection. Findings of the analysis found eight underlying dimensions of domestic tourists? motivations. Six discernable clusters of domestic tourists surfaced from these factors in the domestic tourism market. Further, clusters were profiled and compared with each other and significant differences were found among the tourist types in terms of demographic and trip behaviour characteristics. The results suggested implications and marketing practices for the development and promotion of touristic products consistent with the needs and wants of specified domestic tourist types.