Ortaokul öğrencilerinin obeziteye yönelik tutumu ve akran zorbalığı savunuculuğu arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determining the relationship between secondary school students' attitudes towards obesity and peer bullying advocacy
Yazar: MİRAÇ ÇAKMAK
Danışman: DOÇ. DR. TUBA ÖZAYDIN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
Bu çalışma bir ortaokulda okumakta olan 7. ve 8. Sınıf öğrencilerinin obeziteye yönelik tutumu ve akran zorbalığı savunuculuğu arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türdeki bu çalışma Aralık 2023- Şubat 2024 tarihleri arasında Ankara İli Etimesgut İlçesi'nde bulunan Şehit Erdem Ertan Ortaokulu'nda yapılmıştır. Veriler Öğrencileri Tanıtıcı Bilgi Formu, Akran Zorbalığı Öğrenci Savunuculuğu Ölçeği ve Obez Çocuklara Yönelik Tutum Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Toplanan veriler yöntemlerinden one-way anova, bağımsız gruplarda t-testi, çoklu doğrusal regresyon analizi ve pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 düzeyinde kabul edilmiştir.
Araştırmanın sonucuna göre çalışmaya katılanların yaş ortalamasının 13,14 ± 0,68 olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin %55 inin erkek, %64,4'ünün 1-2 kardeş olduğu,
%20,09'unun annesinin ilköğretim mezunu olduğu, babalarının %61,3'ünün üniversite ve üzeri mezunu olduğu saptanmıştır. Ayrıca araştırmaya katılan öğrencilerin babalarının %91,1'inin çalışıyor olduğu bulunmuştur. Obez çocuklara yönelik tutum puan ortalaması ile yaş ve cinsiyet arasında istatistiksel yönden anlamlı bir farklılık saptanmıştır (p<0,05). Korelasyon analizi sonucunda obez çocuklara yönelik tutum düzeyi ile akran zorbalığı öğrenci savunuculuğu düzeyi arasında pozitif yönde orta kuvvette bir ilişki bulunmuştur (p<0,05; r:0,639)
Sonuç olarak; ortaokul öğrencilerinin obeziteye yönelik tutumları yaş ve cinsiyete göre farklılık göstermektedir. Ayrıca akran zorbalığı savunuculuğu düzeyinin olumlu yönde artması ile obeziteye yönelik olumlu tutum geliştirme arasında bir ilişki bulunmaktadır. Öğrencilerin bu tutumlarını destekleyici çalışmalar yapılması önem arz etmektedir. Erkek ve 13-14 yaş aralığındaki öğrencilerin obez akranlarına yönelik tutum düzeyi ile akran zorbalığı savunuculuk düzeylerinin yükseltilmesi konusunda öncelikli ele alınması önemlidir.
Anahtar Sözcükler: akran zorbalığı; obez çocuklara yönelik tutum; ortaokul öğrencileri; okul sağlığı; hemşirelik

Abstract:
This study aimed to determine the relationship between attitudes towards obesity among 7th and 8th grade students attending middle school and peer bullying advocacy.
This descriptive and correlational study was conducted between December 2023 and February 2024 at Şehit Erdem Ertan Middle School located in Etimesgut District, Ankara Province, Turkey. Data were collected using the Student Information Form, Peer Bullying Student Advocacy Scale, and Attitude Scale towards Obese Children. Statistical analyses included one-way ANOVA, independent samples t-test, multiple linear regression analysis, and Pearson correlation analysis. A significance level of p < 0.05 was accepted.
According to the results of the study, the average age of the participants was determined to be 13.14 ± 0.68. It was found that 55% of the students were male, 64.4% had 1-2 siblings, 20.09% had mothers with a primary school education, and 61.3% had fathers with a university degree or higher. Additionally, it was found that 91.1% of the students' fathers were employed.There was found to be a statistically significant difference (p<0.05) between attitude scores towards obese children and age as well as gender.The correlation analysis revealed a moderately strong positive relationship (p< 0.05; r = 0.639) between attitude towards obese children and peer bullying student advocacy levels.
As a result, middle school students' attitudes towards obesity vary by age and gender. Moreover, there is a positive relationship between increasing levels of peer bullying advocacy and developing positive attitudes towards obesity. It is important to conduct supportive studies to enhance these attitudes among students. Priority should be given to addressing the attitudes towards obese peers and advocacy levels of bullying among male students aged 13-14.
Keywords: attitude towards obese children; middle school students; peer bullying; school health; nursing