Primer ve rekürren kolorektal kanserli hastaların Tc99m IMMU-4(Fab' fragman) radioimmünsintigrafi ile değerlendirilmesi
Evaluation of primary and recurrent colorectal cancer patients with Tc99m IMMU-4 (Fab' fragment) radioimmünoscintigraphy
Yazar: SEVDA AR
Danışman: PROF. DR. HALİL KAYA
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Kolorektal malignensiler tüm kanserler arasında sıklık sırasına göre dördüncü, kanser mortalitesi açısından ise akciğer kanserlerinden sonra ikinci sırada yer almaktadır.Günümüzde kolorektal kanserlerin tanı ve takibinde konvansiyonel yöntemlerden en sık kullanılanı bilgisayarlı tomografidir. Ancak rekürren kolorektal kanserli olgularda postoperatif /postradyasyon anatomi değiştiğinden dolayı skar ile rekürrens ya da metastazın ayrımının BT bulgularıyla yorumlanması güçlük oluşturmaktadır.Bu çalışmada primer ve/ veya kolorektal kanserli hastalarda 99mTc anti-CEA (IMMU-4) monoklonal antikor sintigrafisi ile BT bulgularını karşılaştırmayı amaçladık.Çalışmaya Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Kliniğine başvuran kolorektal kitleli,kolorektal kanser şüphesi olan ve nüks kolorektal kanserli 10'u erkek, 8'i kadın; yaş aralığı 29-78yıl (ortalama yaş: 50.5+13.93 yıl) olan 18 hasta dahil edildi.Bütün vakaların kesin tanıları cerrahi sonrası histopatolojik olarak doğrulandı.18 hastanın 7 tanesi primer kolorektal kanser,8 tanesi rekürren hastalıklı , geriye kalan 3 hastadan 2'si kemik metastazlı olup 1 tanesi de malign melanomlu idi.Hastaların ortalama serum CEA düzeyleri 42.89+155.2 ng/ml olarak saptandı. Hastaların 5'i Duke's B , 10'u Duke's C ve 2 tanesi Duke's D kolorektal adenokanserliydi. Hastalara farklı günlerde batın-pelvik BT ve GE Millenium marka gama kamera kullanılarak 25 mCi (925 MBq) 99mTc -IMMU4 anti-CEA antikoru IV yoldan infüzyon şeklinde verilerek radioimmünsintigrafi çekildi.Enjeksiyon sonrası 3. ve 24. saatlerde anterior ve posterior pozisyonda tüm vücut görüntüleme yapıldı.Pelvis ve batında şüpheli aktivite tutulumu olan vakalarda 3.saatte SPECT görüntüleme uygulandı.RIS'de patolojik aktivite tutulumu saptanmayan bir olgunun postoperatif histopatolojisi malign melanom olarak geldi.Önceden kolorektal kanser tanısı almış 2 olguda rutin kemik sintigrafisi çekiminde femurda artmış osteoblastik aktivite tutulumu saptanması üzerine metastaz olup olmadığının araştırılması için RIS uygulandı.Aynı bölgelerde artmış 99mTc -IMMU4 anti-CEA antikor tutulumunun izlenmesi üzerine bu bölgeler metastaz lehine yorumlandı.Rektal kitlesi olan 2 hastaya yapılan monoklonal antikor sintigrafisinde rektosigmoid bölgede ve rektumda patolojik olarak yorumlanabilecek aktivite tutulumu saptanmasına karşın batın-pelvik BT'leri normal sınırlardaydı. Abdomino-pelvik bölgedeki primer ve rekürren kolorektal kanserlerin tespitinde RIS'in sensitivitesi %93.75,spesifitesi %100,doğruluk oranı %94.4, BT `nin sensitivitesi %87.5, spesifitesi %50, doğruluk oranı %88.8 olarak tespit edildi.Kemik metastazı olan kolon ve primer rektal kanserli iki hastada batın-pelvik BT'lerinde karaciğerde yaklaşık 1.5cm civarında hipodens lezyonlar saptandı.Ancak 99mTc anti-CEA monoklonal antikor sintigrafisinde böbrek , karaciğer ve dalakta fizyolojik aktivite tutulumunun fazla olması nedeniyle BT'de tariflenen karaciğer lezyonları değerlendirilemedi.Hastalar karaciğer biopsilerini kabul etmediğinden dolayı lezyonların histopatolojik olarak malign/benign ayrımı yapılamadı.17 hastanın 15'nin radioimmünsintigrafi ile postoperatif histopatoloji sonuçları uyumlu olarak bulundu. Hastaların serum CEA düzeyleri ile işaretli antikor sintigrafisinde tespit edilen patolojik aktivite tutulumları arasında anlamlı bir fark bulunamadı(p >0,05).Sonuç olarak; teknesyum işaretli anti-CEA antikor fragmanları ile yapılan RIS `in primer,rekürren ve uzak metastazları(özellikle kemik) olan kolorektal kanserlerin tespitinde ve de tüm vücut tarama imkanı sağladığı için BT'den daha duyarlı olduğunu ; bununla birlikte BT'nin de karaciğer metastazlarının tespitinde RIS'den daha yararlı olduğu kanaatine vardık.

Abstract:
Colorectal malignancies rank fourth in frequency among all cancers and second in mortality following lung cancers.Nowadays, of the conventional methods , CT is the most commonly used fort he diagnosis and follow-up of colorectal cancers.However, in cases with recurrent colorectal cancers , the interpretation to differentiate between scar and recurrence or metastasis through CT findings poses significant challenges since post-operative/ post-radiation anatomy alters.In this study, we aimed to compare CT findings by Tc99m anti-CEA (IMMU-4) monoclonal antibody sycintigraphy in patients with primary or recurrent colorectal cancers.A total of 18 patients (10 male and 8 female; mean age: 50.57+13.93) with colorectal mass, suspected of colorectal cancer and with recurrrent colorectal cancer, who applied to General Surgery Clinic of Medical Faculty, Dicle University ,were included into the study.The definitive diagnosis of all cases were confirmed histopathologically.Of 18 cases, 7 were with colorectal cancer and 8 were with recurrent disease ; of the remaining 3 cases , 2 were with bone metastasis and 1 was malign melanoma.The average serum CEA levels of the patients were determined to be 42.89+ 155.2ng/ml.Of the cases, 5 were with Duke?s B, 10 with Duke?s C and 2 with Duke?s D.On separate days, patients abdominopelvic CT and radioimmunosycintigraphy were taken by GE Millenium gama camera through intravenous infusion of 25 mCi(925 MBq) Tc 99m IMMU-4 (anti-CEA) antibody.Following injection, the whole body imaging was performed at hours 3 and 24 in anterior and posterior positions.In patients with suspected activity involvement in pelvis and abdomen, SPECT imaging was achieved at the 3th hour.Post-operative histopathology of a case, in whose RIS no pathologic activity was noted, came as malign melanoma.In 2 cases, who had earlier been diagnosed to have colorectal cancer, upon the detection of increased osteoblastic activity involvement in femur during routine bone sycintigraphy, RIS was performed to find out whether there was metastasis or not.Upon the observation of increased Tc 99m IMMU-4 (anti-CEA) antibody involvement in the same sites, these sites were interpreted as metatasis.Though any activity involvement that might be evaluated pathologically in rectosigmoid region and rectum in monoclonal antibody sycintigraphy performed in 2 cases with rectal mass, abdominopelvic CT was observed to be within the normal limits.In the diagnosis of primary and recurrent colorectal cancers in abdominopelvic region , sensitivity of RIS was determined as 93.75%, specifity as 100% and accuracy rate as 94.4%, while sensitivity of CT was found as 87.5%, specifity as 50% and accuracy rate as 88.8%.In abdominopelvic CT of two patients with colon and primary rectal cancer together with bone metastasis, 1.5cm. hypodense lesions were observed in the liver.However, in Tc 99m anti-CEA monoclonal antibody sycintigraphy, liver lesions defined in CT could not be evaluated due to increased physiological activity involvement in kidney ,liver and spleen.Since the patients did not give consent fort he biopsies of liver,of malign/benign differentiation of lesions could not be histopathologically avhieved.Of 17 patients, the results of radioimmunosycintigraphy and post-operative histopathology were found to be compatible with each other in 15 patients.No significant difference was found between patients? serum CEA levels and pathologic activity involvements determined in marked antibody sycintigraphy(p> 0.05).As a result , we concluded that RIS, performed with technetium-marked anti-CEA antibody fragments, was more sensitive than CT in the diagnosis of primary, recurrent and distant metastases (particularly bone) ,since it ensures the whole body screening but that CT could be more useful than RIS in the detection of liver metastases.