Kamu harcamalarının özel yatırımlar üzerine etkisi: Türkiye'nin 1975-2023 dönemi üzerine ekonometrik bir değerlendirme
The impact of public expenditures on private investments: An econometric assessment of Turkey for the period 1975-2023
Yazar: AHMED ELACCEN
Danışman: PROF. DR. HİLAL YILDIZ
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Finans Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonometri = Econometrics

Özet:
Bu tez, Türkiye'de 1975-2023 döneminde kamu harcamalarının özel sektör yatırımları üzerindeki
etkilerini incelemektedir. Çalışmanın temel amacı, kamu harcamalarının özel sektör yatırımlarını nasıl
etkilediğini anlamak ve bu ilişkinin yönünü ve büyüklüğünü belirlemektir. Bu çalışmanın önemi, kamu
harcamalarının hükümet politikalarının en etkililerinden biri olduğu ve ekonomik büyüme ile yatırımlar
üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu bulguların politika yapıcılar için rehberlik
sağlaması beklenmektedir.
Bu çalışmada, analiz yöntemi olarak ARDL ve Fourier ARDL modelleri kullanılmıştır. Bu modeller,
kamu harcamaları ile özel sektör yatırımları arasındaki kısa ve uzun vadeli ilişkileri incelemek için etkili
araçlar olarak değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçları, uzun vadede özel sektöre verilen banka
kredilerinin özel sektör yatırımlarını teşvik ettiğini göstermektedir. Bununla birlikte, toplam kamu
harcamaları ve altyapı niteliği taşımayan kamu yatırımlarının özel yatırımlar üzerinde olumsuz etkileri
olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular, kamu harcamalarının doğru alanlara yönlendirilmesi durumunda,
özel sektör yatırımlarını teşvik ederek ekonomik büyümeyi destekleyebileceğini göstermektedir.
Özellikle altyapı harcamalarının önemi vurgulanmaktadır. Bu tür harcamaların özel sektör yatırımlarını
olumlu yönde etkilediği sonucuna varılmıştır. Elde edilen bulgular, literatürdeki mevcut çalışmalarla
uyumlu olup, kamu harcamalarının ekonomik kalkınma üzerindeki rolünü pekiştirmektedir.
Çalışmanın katkısı, en güncel araştırma kaynaklarını kullanarak değişkenler arasındaki ilişkiyi
incelemeye yardımcı olmakta ve araştırmacıya değerli referanslar sağlamaktadır. Bu bağlamda, yalnızca
Türkiye için değil, özel yatırımları etkileyen faktörleri araştırmak isteyen tüm araştırmacılar için de
faydalı olacaktı

Abstract:
This thesis examines the impact of public expenditures on private sector investments in Turkey from
1975 to 2023. The primary objective of the study is to understand how public expenditures affect private
sector investments and to determine the direction and magnitude of this relationship. The significance
of this study lies in the fact that public expenditures are one of the most influential government policies,
aiming to evaluate their effects on economic growth and investments. These findings are expected to
provide guidance for policymakers.
In this study, ARDL and Fourier ARDL models were used as analysis methods. These models were
considered effective tools for examining the short and long-term relationships between public
expenditures and private sector investments. The research results show that, in the long term, bank loans
provided to the private sector encourage private sector investments. However, it was determined that
total public expenditures and public investments not related to infrastructure have negative effects on
private investments. These findings indicate that if public expenditures are directed towards the right
areas, they can support economic growth by encouraging private sector investments. The importance of
infrastructure expenditures is particularly emphasized. It was concluded that such expenditures
positively affect private sector investments. The findings obtained are consistent with existing studies in
the literature and reinforce the role of public expenditures in economic development.
The contribution of the study lies in its use of the most recent research sources to examine the relationship
between variables, providing valuable references for researchers. In this context, it will be beneficial not
only for Turkey but also for all researchers who want to investigate the factors affecting private
investments.