Mali Kita ili Founia ilçesinde pamuk işletmelerinin ekonomik analizi ve rekabet gücü
Economic analysis and competitiveness of cotton producers in Founia district Of Kita Mali
Yazar: ISSA DANSOKO
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELİME CANAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırmada, Kita ili Founia ilçesindeki pamuk işletmelerinin ekonomik
performansının araştırılması ve pamuk üretiminde karlılık, rekabet edebilirlik durumunun
ortaya konulması amaçlanmıştır. Pamuk üretiminde karlılık ve rekabet edebilirlik
durumunun belirlenmesinde Politika Analiz Matrisi (PAM) kullanılmıştır. Araştırma
verileri, tabakalı tesadüfi örnekleme yöntemine göre belirlenen 55 işletme ile yapılan
anketlerden elde edilmiştir.
Araştırma sonuçları Founia ilçesindeki işletmelerin ortalama 10,44 da işletme
arazisine sahip olduğunu göstermiştir. İncelenen işletmelerde aktif sermaye işletme başına
toplam 12697,82$'dır. Bunun %83,92'sini arazi sermayesi, %11,37'sini sabit işletme
sermayesi ve %4,71'ini döner işletme sermayesi oluşmaktadır. İşletmelerde pasif
sermayesinin %3,69'unu yabancı sermayesi ve %96,31'ini özsermayesinden
oluşturmaktadır. İşletmelerin başına GSÜD 3519,89 $, GSH 3674,62 $, saf hasıla 1446,58
$, Brut kar 2342,09 $, net kar 1595,94 $, tarımsal gelir 2197,42 $ ve toplam aile geliri
2612,17 $ olduğu tespit edilmiştir. İncelenen işletmelerde mali rantabilite, %18,35,
rantabilite faktörü %43,43 ve ekonomik rantabilite ise %19,23 olarak belirlenmiştir.
PAM'dan elde edilen sonucuna göre Founia ilçesinde pamuk üretiminin özel karı 58,97
$/ton sosyal karı ise 1017,38 $/ton olmuştur. Pamuk üretiminin özel ve sosyal karlılığının
olumlu olduğunu ortaya çıkmıştır. Araştırma kapsamında PAM'dan elde edilen PCR 0,77,
DRC 0,19 katsayları bulunmuştur. Bu değerlerine göre Mali'nin pamuk üretimi karlı
olduğu ve üretiminde karşılaştırmalı üstünlüğüne sahip olduğu gösterilmektedir. Fakat
NPCO 0,30, NPCI 0,87 ve EPC 0,20 kat saylarına göre pamuk fiyatının karşılaştırılabilir
dünya fiyatlarından daha düşük olduğu ve üreticinin serbest ticaretten daha az kar elde
ettiği yani başka bir deyişle olumsuz bir destek olduğu görülmektedir.
Bu araştırmanın sonucunda, devletin işletmelere yardımcı olması ve desteklemesi
gerektiği tespit edilmiştir. Bu yardımlar ve desteklerden işletmelerde ziraat mühendis
danışmalığın sağlaması, sulama sistemi kurulması, teşvik edici primler, modern tarımsal
makineleri satın almasında yardımcı olması oldukça önemli ve sağlamalıdır.
Anahtar kelimeler: Founia, Pamuk, Ekonomik Analiz, Rekabet Gücü

Abstract:
In this research, it is aimed to investigate the economic performance of cotton farms
in Founia district of Kita province and to reveal the profitability and competitiveness of
cotton production. Policy Analysis Matrix (PAM) was used to determine profitability and
competitiveness in cotton production. The research data were obtained from the
questionnaires made with 55 farms determined according to the stratified random
sampling method.
The results of the research showed that the farms in the district of Founia have an
average of 10.44 da of operating land. The total active capital per business in the examined
businesses is $12697.82. 83.92% of this is land capital, 11.37% is fixed working capital
and 4.71% is revolving working capital. In farms, 3.69% of the passive capital consists of
foreign capital and 96.31% of its equity capital. GDP per business is $3519.89, GSH is
$3674.62, gross product is $1446.58, Gross profit is $2342.09, net profit is $1595.94,
agricultural income is $2197.42, and total family income is $2612.17 detected. The
financial profitability of the examined farms was determined as 18.35%, the profitability
factor as 43.43% and the economic profitability as 19.23%. According to the result
obtained from PAM, the private profit of cotton production in Founia district was 58.97
$/ton and the social profit was 1017.38 $/ton. It has been revealed that the private and
social profitability of cotton production is positive. Within the scope of the research, PCR
coefficients of 0.77 and DRC of 0.19 obtained from PAM were found. According to these
values, it is shown that Mali's cotton production is profitable and has a comparative
advantage in its production. However, according to the NPCO 0.30, NPCI 0.87 and EPC
0.20 coefficients, it is seen that the cotton price is lower than the comparable world prices
and that the producer makes less profit from free trade, in other words, there is a negative
support.
As a result of this research, it has been determined that the state should help and
support businesses. Among these aids and supports, it is very important and should
provide agricultural engineer consultancy in enterprises, establishment of irrigation
system, incentive premiums, and assistance in purchasing modern agricultural machinery.
Key words : Founia, Cotton, Economic Analysis, Competitiveness