Aile sağlığı merkezine (ASM) başvuran 18 yaş ve üzeri bireylerde sağlık okuryazarlığı durumu
Health literacy status in individuals of 18 years old and over administrating to the family health center (ASM)
Yazar: ÖZLEM SUKUT
Danışman: PROF. DR. AHMET ÖZTÜRK
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aile sağlığı = Family health ; Aile sağlığı merkezi = Family health center ; Farkındalık = Awareness ; Sağlık okuryazarlığı = Health literacy

Özet:
Amaç: Bu çalışma bireylerde SOY düzeyini ve etkileyen faktörleri belirlemek amacı ile yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Kayseri Talas ilçesine bağlı Miraboğlu ASM'de Eylül -Aralık 2018 tarihleri arasında 18 yaş üzeri 408 birey üzerinde yürütülmüş olan bu çalışma tanımlayıcı nitelikte bir araştırmadır. Bireyler Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-32 (TOYS-32) ile sosyodemografik veri formunu yüzyüze görüşme yöntemiyle yanıtlamışlardır.
Bulgular: Grubun yaş ortalaması 32,39 ± 16,29 yıl olarak saptanmış olup, % 77.5'i kadındır. Sağlık bilgisine erişimde bireylerin en çok tercih ettiği kişi doktor olmuştur. Çok kolay olarak yapıldığı belirtilen işlerin başında %61,3 ile 'Bir sağlık kuruluşuna gitmek istediklerinde, telefon ya da internet aracılığı ile randevu almak' olmuştur. Çok zor olarak en sık görülen iş ise %5,6 ile 'Acil bir durumda (kaza, ani sağlık sorunu gibi) ne yapabileceğine karar vermek' olmuştur. Bireylerin SOYpuan ortalaması 39,19 ± 6,91 olarak bulunmuştur. SOYdüzeyi yetersiz ya da sorunlu olanlar %19,4, yeterli olanlar %46,1, mükemmel olanlar %34,6'dır. Kronik hastalığı olan bireylerde sorunlu ya da yetersiz SOYdüzeyi anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur.
Sonuç: Araştırma grubunun yaklaşık beşte biri sorunlu ya da yetersiz SOY düzeyindedir. Gerek genel okuryazarlık düzeylerinin artırılmasına yönelik, gerekse kronik hastalığı olanlar başta olmak üzere toplumun eğitimine yönelik müdahalelerin SOY ' nın daha yeterli hale getirilmesinde yararlı olacağı düşünülmektedir

Anahtar Kelimeler:  Sağlık okuryazarlığı, farkındalık, Aile Sağlığı Merkezi

Abstract:
Aim :This study was prepared to determine the factors which effects adult's health literacy level.
 Tool and Method: This cross-sectional study was carried out on 408 individuals over the age of 18 from September to December 2018 at Miraboğlu ASM in Kayseri Talas district.Individuals answered to Turkey Health Literacy Scale-32 (TOYS-32) and sociodemographic data form with face to face interview method. 
Findings:  The avarage age of partipicant group is calculated as 32,39 ± 16,2 with % 77.5 women. The most common and preferred way to access to health information is seeing a doctor.At the beginning of the works that are stated to be done very easily, "When they want to go to a health institution, they make an appointment via telephone or internet" with 61.3%. The most common task that was very difficult was "Deciding what to do in an emergency (accident, sudden health problem)" with 5.6%. The health literacy score average of individuals was found to be 39.19 ± 6.91. 
Results:  Approximately one-fifth of the research group has problematic or insufficient health literacy. To build a healthy society, education in this field should be supported and importance of health-care should be more emphasized.
Keywords: Vaccine, the refusal of the vaccine, health staff