Bazı yeni arilhekzahidropirimidin-2,4-dion türevleri üzerinde çalışmalar
Studies on some new arylhexahydropyrimidine -2,4-dion derivatives
Yazar: MERİÇ KÖKSAL
Danışman: DOÇ.DR. ÜNSAL ÇALIŞ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1999
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Alkilasyon = Alkylation ; Antikonvülsanlar = Anticonvulsants ; Hekzahidropirimidin = Hexahydropyrimidine

Özet:
ÖZET Koksal, M., Bazı yeni ariIhekzahidropirimidin-2,4-dion türevleri üzerinde çalışmalar, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Farmasötik Kimya Programı Bilim Uzmanlığı Tezi, Ankara, 1999. Bu çalışmada, hekzahidropirimidin-2,4-dion türevi 12 bileşiğin sentezi yapılarak antikonvülsan etkileri incelenmiştir. Bileşiklerin sentezinde başlangıç maddesi olarak kullanılan 6- arilhekzahidropirimidin-2,4-dionlar, P-amino asitlerin malonik asit ve amonyum asetat ile reaksiyonu sonucu oluşan üreido asitlerin asit ortamda siklizasyonu ile hazırlanmıştır. Sentezi yapılan bileşiklerin yapılan, erime dereceleri ve yüzde verimleri aşağıda tablo halinde verilmiştir.VI Bileşiklerin fiziksel özellikleri, ince tabaka kromaografisinde Rf değerleri ve UV absorpsiyon özellikleri saptanmıştır. Bileşiklerin yapılan İR, ^-NMR, 13C-NMR, kütle spektroskopisi ve elementel analizleri ile kanıtlanmıştır. Bileşiklerin antikonvülsan aktivitelerinin tayininde Maksimal Elektroşok Nöbet (MES) testi, subkütan Metrazol (scMet) testi ve nörolojik bozukluk için rotorod toksisite testi uygulanmıştır. Yapılan aktivite çalışmaları sonucunda 6-(p-klorofenil)-3- arilalkilhekzahidropirimidin-2,4-dion türevlerinin (Bileşik 8, 12) scMet. testine karşı koruyucu olduğu saptanırken, 6-fenil-3-arilalkilhekzahidropirimidin-2,4-dion türevlerinin (Bileşik 3, 7) koruyucu olmadığı gözlenmiştir. Bileşiklerden sadece 6- fenil-3-(2-morfolinoetil)hekzahidropirimidin-2,4-dionun (Bileşik 3) yarım saatte 300mg/kg dozda MES testine karşı aktif olduğu saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Hekzahidropirimidin-2,4-dion, antikonvülsan, N-alkilasyon

Abstract:
vu ABSTRACT Koksal, M., Studies on some new arylhexahydropyrimidine-2,4-dion derivatives, Hacettepe University Health Sciences Institute MS Thesis in Pharmaceutical Chemistry, Ankara, 1999. In this study, twelve compounds having hexahydropyrimidine-2,4-dion structure have been synthesized and screened for their anticonvulsant activities. 6-Arylhexahydropyrimidine-2,4-dion which was used as a starting material in the synthesis of compounds was prepared by the cyclization of üreido acids in acidic media that were gained by the reaction of P-amino acids, malonic acids and ammonium acetate. The structures, melting points and percentages of the yields of the compounds are given in the following table.Mil The physical properties, Rf values on thin layer chromatograpy and UV absorption properties of the synthesized compounds have been determined. The structures of the compounds have been elucidated by IR, ^-NMR, 13C-NMR, mass spectra and elemantal analyses. Anticonvulsant activities of compounds were determined by Maximal Electroshock Seizure (MES) test, subcutaneous Metrazol (scMet.) test and rotorod toxicity test for neurological deficits. According to activity studies, 6-(p- chlorophenyl)-3-arylalkylhexahydropyrimidine-2,4-dion derivatives (Compound 8- 12) were found protective against scMet whereas 6-phenyl-3-arylalkylhexa- hydropyrimidine-2,4-dion derivatives (Compound 3-7) were not. 6-Phenyl-3-(2- morpholinoethyl)hexahydropyrimidine-2,4-dion (Compound 3) is the only one active against MES at 300 mg/kg dose at halfan hour. Keywords: Hexahydropyrimidine-2,4-dione, anticonvulsant, N-alkylation