Milletlerarası özel hukuk bakımından yönetim sözleşmesi
Management contract in private international law
Yazar: ŞULE ARSLAN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ERKAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
İşletme standartlarının yükselmesi ve rekabet şartlarının ağırlaşmasıyla küçük ölçekli işletmeler yerini milletlerarası faaliyet gösteren, kalite ve risk yönetimi konusunda modern işletme teknikleriyle yönetilen büyük ölçekli işletmelere bırakmaktadır. Bu işletmeler en az giderle en fazla kârı elde etme, kârlılığını artırma ve farklı ülke pazarlarında yüksek standartta hizmet vermeyi amaçlamaktadır. Yönetim sözleşmesi, kalite ve risk yönetimi dahil bir işletmenin alanında uzman kişilerce milletlerarası standartta yönetilmesi amacıyla milletlerarası tanınırlığa sahip zincir işletmelerce tercih edilmektedir. Bu nedenle genellikle yönetim sözleşmesi taraflarından en az biri yabancı olmakta; sözleşme taraflarının merkezleri/yerleşim yerleri farklı ülkelerde bulunmakta ve/veya sözleşme konusu edimler farklı ülkelerde ifa edilmektedir. Bu noktada yönetim sözleşmesinin milletlerarası özel hukuk boyutu önem kazanmaktadır. Bu bağlamda, yabancı unsurlu yönetim sözleşmesinde kanunlar ihtilâfı ve milletlerarası usul hukuku meselelerinin tespit edilip çözüm önerileri sunulması amaçlanmaktadır. 
Çalışmada ilk olarak, yönetim sözleşmesine ilişkin genel bilgi verilmekte ve yönetim sözleşmesinin şirketler topluluğuyla ilişkisi incelenmektedir. Akabinde Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hakkında Kanun ve Türk Ticaret Kanunu bağlamında sözleşmeye uygulanacak hukuk tespit edilmektedir. Daha sonra yönetim sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklarda Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisi, Türk Ticaret Kanunu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ilgili hükümleri kapsamında tespit edilmekte ve çalışma değerlendirmelerin yapıldığı sonuç kısmı ile tamamlanmaktadır.

Abstract:
With the increase of business standards and the intensification of competition, small-scale enterprises are being replaced by large-scale enterprises that operate internationally and are managed with modern business techniques in quality and risk management. These businesses aim to achieve the maximum profit with the minimum expenses, increase profitability, and provide high-quality services in different country markets. A management contract is preferred by chain businesses with international recognition, managed by experts in the field of a business in accordance with international standards, including quality and risk management. Therefore, generally at least one of the parties to the management contract is foreign; the headquarters/places of settlement of the contracting parties are located in different countries and/or the contractual obligations are performed in different countries. In this respect, the international private law dimension of the management contract gains importance. In this context, the aim is to determine the possible conflicts of laws and international procedural law issues that may arise in case the management contract contains a foreign element and to provide solutions.
In the scope of the study, first, general information is provided about the management contract, and the relationship between the management contract and the companies group is examined. Then, the law applicable to the contract is determined within the context of the Turkish Commercial Code and the Law on International Private Law and Procedure. Subsequently, the international jurisdiction of Turkish courts in disputes arising from the management contract is determined within the scope of the relevant provisions of the Turkish Commercial Code and the Law on Civil Procedure, and the study is completed with the conclusion section where evaluations are made.