Bireysel beslenme alışkanlıklarının finansal risk alma eğilimi üzerindeki etkisi
The effect of individual nutritional habits on the tendency to take financial risks
Yazar: YUSUF BAHADIR KAVAS
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA KENAN ERKAN
Sakarya Üniversitesi / İşletme Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Alışkanlıklar = Habits ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Duygusal yeme = Emotional eating ; Finansal risk = Financial risk ; Risk alma davranışı = Risk taking behavior ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Bu araştırma bireylerin beslenme alışkanlıklarındaki farklılığın, duygusal yeme davranışının ve vücut kitle indeksinin finansal risk iştahı üzerindeki etkilerini ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Araştırmanın analizinde kullanılacak veriler anket formları aracılığıyla basit tesadüfi örneklem yöntemi ile elde edilmiştir. Araştırmanın örneklemini Türkiye'de yaşayan 18 yaş ve üzerindeki finansal yatırım yapan ya da finansal yatırım yapabilecek potansiyel yatırımcı adayları oluşturmaktadır. Anket verileri Covid-19 tedbirleri nedeniyle online olarak Nisan-Mayıs 2021 tarihleri arasında 1217 katılımcıya yaptırılmıştır. Çalışmada yer alan analizlerden elde edilen sonuçlara göre, cinsiyetin, medeni durumun, yaş faktörünün, bütçeden yatırım için ayrılan payın, beslenme alışkanlığının, vücut kitle indeksinin ve duygusal yeme davranışının bireysel yatırımcıların finansal risk iştahlarını farklılaştırdığı görülmektedir. Bunun yanında Akdeniz diyet kalite indeksi ile finansal risk iştahı arasında anlamlı ve pozitif; duygusal yeme davranışının finansal risk iştahı üzerinde anlamlı ve negatif yönlü; vücut kitle indeksinin finansal risk iştahı üzerinde ise literatürle paralel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir etkisi olduğu belirlenmiştir. Binomial lojistik regresyon analizi ile kurulan; cinsiyet, medeni hal, bütçeden yatırıma ayrılan pay, aylık gelir seviyesi, Akdeniz diyet kalite indeksine göre beslenme puanları ve vücut kitle indeksinin dahil edildiği modelin anlamlı olduğu bulunmuştur. Cinsiyet, medeni hal, eğitim düzeyi, yaş, gelir seviyesi, vücut kitle indeksi, duygusal yeme davranışı ve finansal risk iştahları dahil edildiğinde katılımcıların dört ayrı kümeye ayrılabilecekleri kümeleme analizi ile belirlenmiştir. Araştırmanın kısıtları, elde edilen sonuçlardan yapılan çıkarımlar ve sonraki çalışmalar için öneriler tartışılmıştır.

Abstract:
This research aims to reveal the effects of differences in dietary habits, emotional eating behavior and body mass index on financial risk tolerance. The data to be used in the analysis of the research were obtained by simple random sampling method through questionnaire forms. The sample of the research consists of financial investors aged 18 and over living in Turkey or potential investors who can make financial investments. Survey data was made online by 1217 participants between April-May 2021 due to Covid-19 measures. According to the results obtained from the analyzes in the study, it is seen that gender, marital status, age factor, the share allocated from the budget for investment, dietary habits, body mass index and emotional eating behavior differentiate individual investors' financial risk tolerances. In addition, there is a significant and positive relationship between the Mediterranean diet quality index and financial risk tolerance; significant and negative aspects of emotional eating behavior on financial risk tolerance; In parallel with the literature, it was determined that body mass index had a significant and positive effect on financial risk tolerance. Established with binomial logistic regression analysis; It was found that the model including gender, marital status, the share allocated from the budget to the investment, monthly income level, nutrition scores according to the Mediterranean diet quality index and body mass index was found to be significant. When gender, marital status, education level, age, income level, body mass index, emotional eating behavior and financial risk tolerance were included, it was determined by cluster analysis that the participants could be divided into four separate clusters. The limitations of the research, the implications of the results and suggestions for further studies are discussed.