Beethoven Coda'larına analitik bakış: Erken dönem piyano sonatları
An analytical view on Beethoven Codas: Early piano sonatas
Yazar: GÖZDE GÜRÜN DEMİRERİDEN
Danışman: PROF. DR. TÜREV BERKİ
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Teorileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Müzik = Music
Dizin: Beethoven, Ludwig van = Beethoven, Ludwig van ; Coda = Coda ; Piyano sonatı = Piano sonata ; Sonat = Sonata

Özet:
"Bir eserin ya da bölümün sonuna, bitiş hissini güçlendirmek üzere eklenmiş kısım" olarak tanımlanan Coda'nın biçimsel olarak en etkin kullanıldığı formların başında sonat-allegro formu gelmektedir.

Pek çok kaynakta ortak kanı, "Beethoven'ın, Coda'yı sonat-allegro'nun aslî bir form öğesi olarak tasarlayan ilk besteci" olduğudur. Ancak, ilginçtir ki, Beethoven Coda'larını incelemeye değer kılan pek çok karakteristik özelliğe karşın, literatürde Coda analizine dair çalışmalar oldukça azdır.

Bir Beethoven Coda'sının kendi iç yapısının ve ait olduğu bölümle arasındaki organik bağın derinlemesine irdelenmesinin amaçlandığı bu çalışmada; tarafımızdan geliştirilen Coda analiz yöntemi yardımıyla, Beethoven'ın erken dönem piyano sonatlarının birinci bölümlerine ait Coda'lar üzerinde çok boyutlu bir analiz gerçekleştirilmiştir.

Uzunluk, armonik yapı, alıntılama ve işlev olmak üzere dört boyuttan oluşan analiz sonucunda, aşağıdaki temel sonuçlara ulaşılmıştır:

• Dolambaçlı Coda'lar, bölüm bazında % 10'un üzerinde, Pekiştirici Coda'lar ise % 10'un altında bir alanı kaplarken, bir Dolambaçlı Coda'nın uzunluk bakımından eşdeğeri sayılabilecek bölme Gelişme'dir.
• Hiçbir Coda'da herhangi bir modülasyon görülmezken, Dolambaçlı Coda'larda, Pekiştirici Coda'lara kıyasla daha çok sayıda derece akoruna rastlanmaktadır. Benzer şekilde, ii Dolambaçlı Coda'larda I, V ve IV dışındaki akor derecelerinin kullanılma oranı, Pekiştirici Coda'lara göre oldukça yüksektir.
• Beethoven, Coda'larında, çoğunlukla eserde daha önce kullandığı fikirlerden alıntılar yapmakta ve yeni fikirlere çok daha az oranda yer vermektedir. Bununla birlikte, alıntı kesitlerin saptandığı toplam 18 kesitin yaklaşık 2/3'ünü Sergi malzemeleri oluşturmaktadır.
• Tüm Coda'larda rotasyonel gönderme söz konusu olup, Dolambaçlı Coda'ların tamamında yeni bir dinamik yapı ortaya koyma, rotasyonel gönderme ve Coda'nın Coda'sı işlevlerine rastlanmaktadır.

Anahtar Sözcükler: Beethoven, Coda, erken dönem piyano sonatları, Coda Analiz Yöntemi, sonat-allegro

Abstract:
Coda can be described as "the part added to the end of a piece or a movement to strengthen the feeling of ending after a work or chapter" and one of the most important forms that Coda used in effectively is the sonata-allegro form.

In many sources, the common belief is that Beethoven is the first composer to design Coda as "a fundamental element" of sonata-allegro. Despite many characteristic qualities that makes Beethoven Codas worth examining, there are quite few studies on Coda analysis in literature.

In this study, it's aimed to deeply examine both the internal structure of a Beethoven Coda and the organic bond between the Coda and the movement it belongs to. For this purpose, a multi-dimensional analysis was carried out on the Codas belonging to the first movements of Beethoven's early piano sonatas with the help of an original Coda analysis method.

The analysis consists of four dimensions: length, harmonic structure, quoting and function. Basic results of the analysis are as follows:

• While the Discursive Codas occupy an area of more than 10% and the Subsidiary Codas occupy an area of less than 10% of the movement, a Discursive Coda can be considered as the equivalent of Development in terms of the lenght.
• No modulation is seen in any Coda and in the Discursive Codas, there are more chords compared to the Subsidiary Codas. Similarly, the rate of use of chord degrees other than I, V and IV in the Discursive Codas is quite high compared to the Subsidiary Codas.
• In his Codas, Beethoven often quotes from the ideas he used earlier in the work and gives much less space to new ideas. In addition to this, approximately 2/3 of the total of 18 quoted sections is from the Exposition materials. 
• Rotational implications are found in all Codas, and the functions of shaping a new dynamic curve, rotational implication and Coda to the Coda are seen in all of the Discursive Codas.

Keywords: Beethoven, Coda, early piano sonatas, Coda Analysis Method, sonata-allegro