Yerleştirme sanatı açısından mimari yerleştirmeler
Architectural installations from the point of installation art
Yazar: ESEN GÖKÇE ÖZDAMAR
Danışman: PROF. DR. S. METE ÜNÜGÜR
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Arazi sanatı = Land art ; Heykel sanatı = Sculpture art ; Çevresel sanat = Environmental art

Özet:
Bu çalışmada, 1960'lı yıllardan itibaren ortaya çıkan "yerleştirme sanatı" ile sanatsal bir etkinlik olarak mimarlığın yakınlaşması incelenmiştir. Mimarlık pratiğine en yakın sanat olan yerleştirme sanatının; açık uçlu, deneysel ve sorgulayıcı karakteristiği ile ilgili olarak, çevre-ürün analizinde mimarların faaliyet alanına getirebileceği deneyimin önemi vurgulanmaktadır. Yerleştirme sanatı, tarihsel süreci içinde aldığı "yeryüzü sanatı" ve "kamu sanatı" gibi biçimlenmeleri ile; gerek galeri mekanında ve açık alanlarda, gerekse kentsel ölçekte; yer, mekan ve zaman kavramlarını sorgulamaktadır. Günümüzün mimari eğilimlerinde de önemli bir yer tutan sanatsal yerleştirmeler; mimarların mekanla ilişkili olarak çeşitli düzenlemelerini ve sergileme etkinliklerini kapsamaktadır. "Mimari yerleştirmeler" olarak da tanımlanan bu sanatsal etkinlikler; geçici ya da kalıcı nitelikte olan oyunsu, şiirsel enstalasyonları, heykel ve heykelsi nitelikteki yerleştirmeleri ve sergileme mekanları olarak pavyonlar ile açık alan düzenlemeleri olarak da folileri içermektedir. Bununla birlikte; sanal ortamın deneysel yerleştirmeleri ile, mimarlığın disiplinlerarası konumu açığa çıkmaktadır. Sergileme etkinliğinin gün geçtikçe artan bir önem kazanmasıyla birlikte, bugün olduğu gibi, geleceğin de mimari yerleştirmeleri olarak geçici nitelikte olan pavyon yapıları ve sanatsal yerleştirmeler önem kazanmaktadır.

Abstract:
In this study, the approach of installation art, emerging in 1960s and architecture as an artistic practice are observed. It is emphasized that, installation art -being the closest art to architectural practice- can bring forth an experimentation into the environment-product analysis in the architectural practice with its open-ended, experimental and interrogative characteristics. Installation art which takes the form of "land art" and "public art" throughout its historical continuity; has been interrogating place, space and time concepts in galleries, open spaces and in the city scale. Also occupying an important place in architectural tendencies of today; artistic installations, involve exhibition activities and various assemblages of architects related to space. These artistic activities; so called as "architectural installations" with temporal or permanent characteristics, contain playful, poetic and sculpture or sculptural installations, pavilions as exhibition buildings and follies as open space assemblages. In addition to this, the interdisciplinary position of architecture reveals within the experimental installations of virtual medium. With the increasingly considerable exhibition activities, temporal pavilions and artistic installations gain importance as future architectural installations.