Türk toplumunda statin kullanımına bağlı gelişen kas iskelet sistemi problemleri ve D vitamini ile ilişkisi
Development of muskuloskeletal problems with statin treated patients and relationship with vitamin D in the Turkish population
Yazar: FATMA ÖZLEM SAPMAZ
Danışman: PROF. DR. EMİNE SÜREYYA ERGİN
Ufuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Antikolesteremik ajanlar = Anticholesteremic agents ; Kas-iskelet hastalıkları = Musculoskeletal diseases ; Türk toplumu = Turkish society ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Statin kullanımına bağlı gelişen kas iskelet sistemi ile ilişkili yan etkiler sıklıkla karşımıza çıkmaktadır. Bu yan etkilerin gelişiminde, D vitamini eksikliğinin rolü olabileceği son yıllarda tartışılmaya başlanmıştır. Bu çalışmanın amacı; statin kullanan kişilerde D vitamini eksikliğinin, kas iskelet sistemi yan etkilerin gelişiminde risk faktörü olup olmadığını araştırmak ve statin kullanımının yaşam kalitesi üzerine etkilerini incelemekti. Çalışmaya en az bir aydır statin kullanmakta olan hastalar dahil edildi.  Hastaların ayrıntılı anamnezleri alınıp vücut kitle indeksi hesaplandı. Kas iskelet sistemi problemi olanlar tespit edilip şikayetlerinin süresi ve statin kullanımıyla ilişkisi sorgulandı. Tüm hastalara ayrıntılı kas iskelet sistemi muayenesi ve nörolojik muayene yapılarak kreatin kinaz ve 25- OH vitamin D değerleri kaydedildi. Ağrı değerlendirmesi için görsel analog skala (GAS) ve yaşam kalitesi değerlendirmesi için Nottingham Sağlık Profili anketi uygulandı. Ayrıca hastanın kendisini genel değerlendirimi ve doktorun hastayı genel değerlendirmesi GAS kullanılarak yapıldı. Statin kullanan 142 hasta çalışmaya dahil edildi. Bu hastalarda en sık gelişen kas iskelet sistemi probleminin myalji (n=29, %20.4) olduğu saptandı. kas iskelet sistemi problemi gelişen ve gelişmeyenler olarak iki gruba ayırdığımız hastaların D vitamini düzeyleri yeterlilik sınırının altındaydı ve iki grup arasında anlamlı fark bulunmadığı saptandı. Her iki grup arasında yaşam kalitesi değerlendiriminde de myopati olan grupta yaşam kalitesi değerleri myopati olmayan gruba göre anlamlı olarak daha düşük saptandı. Bu araştırmada elde edilen veriler ışığında; statin kullanımına bağlı gelişen kas iskelet sistemi problemlerinde D vitamini eksikliğinin risk faktörü olamayacağı sonucuna varıldı.

Abstract:
Treatment with statins often complicated by muscle-related adverse effects. In the recent years, the possibility of vitamin D deficiency playing a role also in musculoskeletal problems in statin users development has started to be discussed. The aim of this study was to determine if low plasma vitamin D level is a risk factor for musculoskleletal problems in statin users and to examine the effects on quality of life. The study includes statin treated patients who are using that for at least one month. Their detailed history taken and body mass index were calculated. Patients who have musculoskeletal problems were identified and relationship between statin use and duration of the complaint was assessed. Detailed musculoskeletal system and neurological examinations were performed on all patients and 25-OH vitamin D and creatine kinase levels,  were recorded. Assesment parameters were pain and quality of life. Patients' global assesment and doctor's global assessment were also measured. Pain intensity, patients' - doctor's global assessment were measured with visual analog scale (VAS). Quality of life was assessed with Nottingham Health Profile (NHP). 142 patients who  treated with statins were included in the study. In these patients, the most frequently occurring musculoskeletal problems were myalgia (n = 29, 20.4). When patients with statin-induced myopathy and statin-treated patients without myopathy were examined, it was found that mean vitamin D levels were under the sufficiency level in both groups, and there is no significant difference between them. Assessed by quality of life between the two groups, patients with myopathy group quality of life values were lower as compared to the without myopathy group. Under the light of data obtained in this study, it was concluded that vitamin D deficiency might not be a risk factor for the development of statin induced myalgia.