Değişik kimyasal uygulamalarının farklı İskenderiye üçgül (Trifolium alexandrinum L.) çeşidi tohumlarının düşük sıcaklıkdaki çimlenme ve çıkış performansları üzerine etkileri
The effects of different chemicals on germination and emergence performances of various berseem clover (Trifolium alexandrinum L.) cultivars at low temperature
Yazar: GAMZE ERDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. İSKENDER TİRYAKİ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, 7 farklı İskenderiye üçgülü çeşidi (Tabor, Saclamento, Kastalia, Lito,Carmel, Meteor ve Pinas) tohumlarına, 4 farklı kimyasal (300 gL-1 PEG, %4 NaCl,%4 KNO3 ve %20 Gliserol) kullanılarak yapılan osmotik priming işleminin,tohumların düşük sıcaklıktaki (10oC) çimlenme ve fide çıkış performansları üzerineolan etkilerini araştırmak ve uygulanan priming işleminin depolama sonrasıetkinliğini belirlemek amacıyla yapılmıştır.İki aşamada gerçekleştirilen çalışmanın ilk aşamasında, 20°C'de iki günsüreyle karanlıkta prime edilmiş tohumların priming sonrası 10oC'deki çimlenme vefide çıkış performansları incelenmiştir. Çimlenme testi için 50, çıkış testi için 25 adettohumun kullanıldığı çalışma faktöriyel olarak düzenlenmiş tesadüf parsellerideneme desenine göre 4 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. İkinci aşamada, primeedilmiş ve 30 gün 4oC'de depolanmış tohumların 10oC'deki çimlenme ve fide çıkışperformansları tespit edilmiştir.Sonuçlar, priming işleminin İskenderiye üçgülü tohumlarının düşük sıcaklıktakiçimlenme ve fide çıkış performansları üzerine olan etkilerinin, priming amacıylakullanılan kimyasal ve bitki çeşidine bağlı olarak değiştiğini göstermiştir. NaCI varlığındayapılan priming uygulamasının Tabor çeşidinde kontrol tohumları (%62.5) ilekıyaslandığında %32.5'lik bir artış sağladığını, KNO3 çözeltisinin, Saclamento çeşidihariç, çeşitlerin çimlenme oranları üzerinde etikili olmadığını göstermiştir. NaClçözeltisi, Lito çeşidi hariç çeşitlerin tamamının çimlenme hızlarında artış sağlarken,homojen çimlenmede (Tabor hariç) gecikmelere neden olmuştur. Priminguygulaması, fidelerin son çıkış yüzdelerinde önemli azalmalara sebep olmuştur.Priming sonrası çeşitlerin çimlenme performansında gözlenen olumlu etki,tohumların 4oC'de 30 gün süreyle depolanmasından sonra azalmıştır. Bu çalışma,iskenderiye üçgülü tohumlarının düşük sıcaklıktaki çimlenme ve çıkış performansınıartırmak amacıyla kullanılancak priming şartlarının çeşide bağlı olarak optimizeedilmesi gerektiğini, priming ortamının belirlenmesinde çimlenme performansıyanında fide çıkış performansını da artıracak kimyasal ve priming şartlarınınbelirlenmesinin gerekli olduğunu göstermiştir.Anahtar Kelimeler: İskenderiye Üçgülü, Priming, Depolama, Çimlenme ve Çıkış.

Abstract:
The objectives of this study were to investigate different chemicals (300 gL-1PEG, %4 NaCl, %4 KNO3 and %20 Glycerol) as priming agent on various cultivars(Tabor, Saclamento, Kastalia, Lito, Carmel, Meteor and Pinas) of berseem clover(Trifolium alexandrinum L.) seed germination and seedling emergence at low temperature(10oC).The research has been completed at two stages. First, seeds were primed for 2days at 20oC in darkness. Germination and seedling emergence performances weretested at 10oC. Four replications of 50 seeds for germination and 25 seeds for seedlingemergence tests were arranged in a two-factor factorial arrangement of treatments ina completely randomized design. At the second stage of the experiment, primed seedswere stored at 4°C for 30 days and, then germination and seedling emergenceperformances were tested at 10oC.Of the priming agents tested, seeds primed in NaCI provided %32.5 increase ingermination percentage of cultivar Tabor in comparison to its control (%62.5). KNO3did not enhance seed germination percentages of all cultivars, except cultivarSaclamento. With exception of cultivar Lito, germination speed increased with NaCIseed priming, while the same priming treatment reasoned to decrease germinationsynchrony, with the exception of cultivar Tabor. Priming of seeds in either NaCI orKNO3 significantly reduced final seedling emergence percentages. Beneficial effects ofseed priming on germination performances were significantly declined after storage.This study revealed that seed priming to increase germination and seedlingemergence performances of berseem clover at low temperature should be optimizedbased on plant cultivar used. Results also indicated that priming process should beeffective not only for seed germination but also for seedling emergence performancesfor practical application purposes.Key Words: Berseem (Egyptian) clover, Priming, Storage, Germination andEmergence.