15-49 yaş arası kadınlarda genital hijyen davranışlarının ürogenital sistem semptomları ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between genital hygiene behaviors and urogenital system symptoms in women between 15-49 years of age
Yazar: EMİRE ASLAN ŞAH
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA REŞAT DABAK ; DR. SÜNDÜS GÖRÜKMEZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: 15-49 yaş arası kadınlarda genital hijyen davranışlarının ürogenital
sistem semptomları ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Tek merkezli, kesitsel tipte anket çalışmasıdır. Çalışma
S.B.Ü Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gaziosmanpaşa Eğitim Aile Sağlığı
Merkezi'ne kayıtlı 15-49 yaş arası kadınlardan, 01.06.2023-30.06.2023 tarihleri
arasında herhangi bir sebeple başvuran ve dışlama ölçütlerini taşımayan 340 gönüllü
ile yapılmıştır. Anket formu; sosyo-demografik soruları, jinekolojik ve obstetrik
öyküyü, genital hijyene ilişkin uygulamaları, son 1 yıl içinde yaşanan üriner ve
genital sisteme ait yakınmaları, genital hijyene ilişkin bilgi durumunu ve Nazan
Karahan tarafından sunulan Genital Hijyen Davranışları Ölçeği (GHDÖ)'ni
içermektedir. GHDÖ; Genel Hijyen Alışkanlıkları (GHA), Adet Hijyeni
Alışkanlıkları (AHA) ve Anormal Bulgu Farkındalığı (ABF) olmak üzere üç alt
boyuttan oluşmaktadır. İstatistiksel analiz için SPSS 15.0 for Windows programı
kullanıldı. İstatistiksel alfa anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edildi.
Bulgular: Çalışmamız 340 kadın katılımcı ile yapılmıştır; yaş ortalamaları
33,6±8,3 yıl, %67,9 (231)'u evli, %26,3 (89)'ü bekar, %78,8 (268)'inin cinsel
deneyimi vardı. Katılımcıların puan ortalamaları GHDÖ, 95,7±9,0; GHA, 50,1±5,0;
AHA, 33,4±4,5; ABF, 12,1±2,9'dur.
Dul/boşanmış olanların bekar olanlara göre GHA puanı istatistiksel olarak
anlamlı yüksek saptandı (p=0,025). Cinsel deneyimi olanların olmayanlara göre
GHA ve ABF puanları istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (sırasıyla p= 0,045
p=0,005).
Son 1 yıl içinde genital sisteme ilişkin bir veya birden çok semptomu
olanların olmayanlara göre GHDÖ, AHA ve ABF puanları istatistiksel olarak anlamlı
düşük saptandı (sırasıyla p=0,011 p=0,014 p=0,001). Anormal vajinal akıntı ve kötü
koku şikayeti olanların olmayanlara göre ABF puanı istatistiksel olarak anlamlı
düşük saptandı (sırasıyla p= 0,041 p=0,027). Kaşıntı şikayeti olanların olmayanlara
göre GHDÖ puanı istatistiksel olarak anlamlı düşük saptandı (p=0,022). Kızarıklık
şikayeti olanların olmayanlara göre GHA puanı istatistiksel olarak anlamlı düşük
saptandı (p=0,030)
Çalışmamızda katılımcıların %50,6 (172)'sı genital hijyen ile ilgili bir veya
birden çok yerden bilgi aldığı görülmüştür. Daha önce genital hijyen ile ilgili bilgi
alanların almayanlara göre GHDÖ, GHA, AHA ve ABF puanları istatistiksel olarak
anlamlı yüksek saptandı (sırasıyla p=0,001 p=0,020 p=0,013 p=0,025). Doktorundan
bilgi alanların almayanlara göre GHDÖ, GHA ve ABF puanları istatistiksel olarak
anlamlı yüksek saptandı (sırasıyla p= 0,001 p=0,030 p= 0,019).
Sonuç: Anormal vajinal akıntı ve kötü koku olanların olmayanlara göre ABF
puanları, kaşıntısı olanların olmayanlara göre GHDÖ puanı, kızarıklık olanların
olmayanlara göre GHA puanı anlamlı düşük bulunmuştur. Daha önce genital hijyene
ilişkin bilgi alanların almayanlara göre GHDÖ, GHA, AHA ve ABF puanları anlamlı
yüksek bulunmuştur. Doktorundan eğitim alanların almayanlara göre GHDÖ, GHA
ve ABF puanları anlamlı yüksek bulunmuştur.
Kadınlar genital hijyen davranışları ve ürogenital sisteme ilişkin hastalık
belirtileri hakkında bilgilendirilmeli ve farkındalıkları arttırılmalıdır. Bu
bilgilendirmelerin yeterli, güvenli ve doğru bilgiye sahip olan doktorlar tarafından
yapılması önemlidir. Kadınların rahatlıkla ve sıkça ulaşabildiği sağlık kurumunun
Aile Sağlığı Merkezi olması ve bireye, aileye, topluma en yakın birimlerin aile
hekimliği birimleri olması nedeniyle bu konudaki en büyük görevin aile hekimleri ve
aile sağlığı elemanlarına ait olduğunu düşünmekteyiz.

Abstract:
Objective: To evaluate the relationship between genital hygiene behaviors
and urogenital system symptoms in women aged 15-49 years.
Materials and Methods: It is a single-center, cross-sectional survey study.
The study was conducted with 340 volunteers who applied for any reason between
01.06.2023-30.06.2023 and who did not meet the exclusion criteria among women
aged 15-49 years registered to S.B.Ü Haseki Training and Research Hospital
Gaziosmanpaşa Education Family Health Center. The questionnaire form included
socio-demographic questions, gynecological and obstetric history, practices related
to genital hygiene, urinary and genital complaints experienced in the last 1 year,
knowledge about genital hygiene and Genital Hygiene Behaviors Scale (GHBS)
presented by Nazan Karahan. GHBS consists of three sub-dimensions: General
Hygiene Habits (GHH), Menstrual Hygiene Habits (MHH) and Abnormal Finding
Awareness (AFA). SPSS 15.0 for Windows program was used for statistical analysis.
Statistical alpha significance level was accepted as p<0.05.
Results: Our study was conducted with 340 female participants; mean age
was 33.6±8.3 years, 67.9% (231) were married, 26.3% (89) were single, and 78.8%
(268) had sexual experience. The mean scores of the participants were as follows:
GHBS, 95.7±9.0; GHH, 50.1±5.0; MHH, 33.4±4.5; AFA, 12.1±2.9.
The GHH score of widowed/divorced women was statistically significantly
higher than single women (p=0.025). Those with sexual experience had significantly
higher GHH and AFA scores than those without sexual experience (p=0.045
p=0.005, respectively).
The GHBS, MHH and AFA scores of those who had one or more symptoms
related to the genital system in the last 1 year were statistically significantly lower
than those who did not (p=0.011 p=0.014 p=0.001, respectively). Those with
complaints of abnormal vaginal discharge and foul odor had significantly lower AFA
scores than those without complaints (p= 0.041 p=0.027, respectively). Those who
complained of itching had a statistically significant lower GHBS score than those
who did not (p=0.022). Those who complained of rash had a statistically significant
lower GHH score than those who did not (p=0.030).
In our study, 50.6% (172) of the participants received training on genital
hygiene from one or more places. The GHBS, GHH, MHH and AFA scores of those
who had received training on genital hygiene before were statistically significantly
higher than those who had not (p=0.001 p=0.020 p=0.013 p=0.025, respectively).
Those who received education from their physicians had statistically significantly
higher GHBS, GHH and AFA scores than those who did not (p= 0.001 p=0.030 p=
0.019, respectively).
Conclusion: AFA scores were significantly lower in women with abnormal
vaginal discharge and foul odor compared to those without, GHBS scores were
significantly lower in women with itching compared to those without, and GHH
scores were significantly lower in women with redness compared to those without.
Those who had received information about genital hygiene before had significantly
higher GHBS, GHH, MHH and AFA scores than those who had not. Those who
received training from their physicians had significantly higher GHBS, GHH and
AFA scores than those who did not.
Women should be informed about genital hygiene behaviors and symptoms
of diseases related to the urogenital system and their awareness should be increased.
It is important that this information is provided by doctors who have sufficient, safe
and accurate information. Since the health institution that women can reach easily
and frequently is the Family Health Center and the units closest to the individual,
family and society are family medicine units, we think that the biggest task in this
regard belongs to family physicians and family health workers.