Ortaokul öğrencilerinde dijital oyun bağımlılığı, akran zorbalığı ve sportmenlik davranışları arasındaki ilişkinin belirlenmesi (Ağrı ili örneği)
Determining the relationship between digital game addiction, peer bullying and sportsmanship behaviors in secondary school students (Ağri province example)
Yazar: BÜŞRA ÇAKIR
Danışman: DOÇ. DR. ZEKİHAN HAZAR
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Spor = Sports
Dizin: Akran zorbalığı = Peer victimization ; Ağrı = Ağrı ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Oyun bağımlılığı = Game addiction ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Sportmenlik = Sportsmanship ; Zorbalık = Bullying

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Ağrı ili merkez ilçesinde bulunan bakanlığa bağlı devlet okulları ile özel okullarda öğrenim gören ortaokul öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığı, akran zorbalığı ve sportmenlik davranışları arasındaki ilişkilerin bazı değişkenler açısından incelenmesidir.
Nicel Araştırma modelinin benimsendiği araştırmada İlişkisel Tarama Deseni yönteminden yararlanılmıştır. Ayrıca tabakalı ve maksimum çeşitlilik örnekleme yönteminden yararlanılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2021-2022 eğitim-öğretim yılında, Ağrı ili merkez ilçesinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okulları ve özel okullarında öğrenim gören öğrenciler, örneklem grubunu ise 2021-2022 eğitim-öğretim yılında, Ağrı ili merkez ilçesinde bulunan ortaokulların 5, 6, 7 ve 8. Sınıflarında öğrenim gören 559 kadın, 493 erkek öğrenci olmak üzere toplam 1052 öğrenci oluşturmaktadır.
Araştırmada veri toplama aracı olarak dört bölümden oluşan anket formu kullanılmıştır. Birinci bölümde Kişisel Bilgi Formu, ikinci bölümde Hazar ve Hazar (2017) tarafından geliştirilen Çocuklar İçin Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği, üçüncü bölümde Kutlu ve Aydın (2010) tarafından geliştirilen Akran Zorbalığı Ölçeği, dördüncü bölümde Koç (2013) tarafından geliştirilen Beden Eğitimi Dersi Sportmenlik Davranışı Ölçeği yer almaktadır. Elde edilen veriler istatistik paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Verilerin analizinde betimsel istatistikler (frekans, yüzde, aritmetik ortalama), T Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) testleri kullanılmıştır. Ayrıca Hipotez testleri için ilişki analizinde Pearson Correlation testi kullanılmıştır. Sonuçlar p <. 05 anlamlılık düzeyine göre değerlendirilmiştir.
Araştırma bulgularına göre; öğrencilerin dijital oyun bağımlılığı, akran zorbalığı ve sportmenlik davranışları ile cinsiyet, sınıf, yaş ve oyun türü değişkenleri arasında anlamlı farklılık olduğu; dijital oyun bağımlılığı ve sportmenlik davranışları ile internet bağlantısı olma, okul türü ve dijital oyun aracı değişkenleri arasında anlamlı farklılık olduğu; akran zorbalığı ve sportmenlik davranışları ile lisanslı sporcu olma değişkeni arasında anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. Anne eğitim durumu ve baba eğitim durumu değişkenlerinin ise dijital oyun bağımlılığı, akran zorbalığı ve sportmenlik davranışları arasında anlamlı farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Pearson Correlation testi analiz sonuçlarına göre; dijital oyun bağımlılığı ile sportmenlik davranışı arasında negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu bulunmuştur. Ayrıca dijital oyun bağımlılığı ile akran zorbalığı arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu görülmektedir. Bunun yanı sıra sportmenlik davranışı ile akran zorbalığı arasında negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of the study is to examine the relationships between digital game addiction, peer bullying and sportsmanship behaviors of secondary school students studying in state schools and private schools in the central district of Ağrı province in terms of some variables.
The Relational Screening Design method was used in the study, in which the quantiative research model was adopted. In addition, Stratified and Maximum Diversity Sampling method was used. The population of the reasearch is the students studying in public and private schools affiliated to the Ministry of National Education in the central district of Ağrı province in the 2021-2022 academic year which consists of 559 female and 493 male students studying in the total 1052 students at 5th, 6th, 7th and 8th grades.
A questionaire consisting of four parts was used as a data collection tool in reasearch. Personal Information Form in the first part, Digital Game Addiction Scale for Children developed by Hazar and Hazar (2017) in the second part, Peer Bullying Scale developed by Kutlu and Aydın (2010) in the third part, Physical Education Class Sportsmanship Behavior Scale developed by Koç (2013) in the fourth part included. Obtained data were analysis through statistical packkage program. In the analysis of the data, descriptive statistics (frequency, percentage, arithmetic mean), T-Test and One-Way Analysis of Variance (ANOVA) tests were used. In addition, the Pearson Correlation test was used in the correlation analysis for the Hyothesis tests. Results p<.05 evaluated according to the significance level.
According to the research findings; there is a significant difference between students' digital game addiction, peer bullying and sportsmanship behaviors and gender, class, age and game type variables; there is a significant difference between digital game addiction and sportmanship behaviors and internet connection, school type and digital game tool variables; it has been determined that there is a significant difference between peer bullying and sportmanship behaviors and the variable of being a lisenced athlete. It was determined that there was no significant difference between the mother's education status and father's education level variables in terms of digital game addiction, peer bullying and sportsmanship behavior. According to the Pearson Correlation test analysis results, it was found that there was a statistically significant negative correlation between digital game addiction and sportsman behavior. In addition, it is seen that there is a statistically significant positive relationship between digital game addiction and peer bullying. And also, it has been determined that there is a statistically significant negative correlation between sportsmanship behavior and peer bullying.