Askeri gemilerde ana ve yardımcı makine elemanlarının yaşam döngüsü analizi
Waste management with life cycle analysis method for military ship machine systems
Yazar: EKREM TAMER
Danışman: DOÇ. DR. UĞUR BUĞRA ÇELEBİ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Gemi Mühendisliği = Marine Engineering

Özet:
Yüzyıllardır denize kıyısı olan ülkeler, ülke savunmaları maksadıyla askeri gemiler kullanmışlardır. Bu gemilerin üretimi ve idamesi; yapacağı görev, kullanılacağı deniz sahası, üzerinde bulunduracağı silah sistemi vs. bakımından karmaşıktır. 
Bu gemilerin yaşam döngüsü analizi için yayımlanmış uluslararası askeri kurallar incelendiğinde çok az sayıda NATO dokümanları ve raporları bulunmaktadır. Askeri gemiler, devletlerin uluslararası antlaşmalarla tespit etmiş olduğu kurallardan hep muaf tutulmuştur. Dünya deniz savaş filoları incelendiğinde, ticari gemiler kadar atık çıkarımı ve emisyon oluşumu gözlemlenmektedir. Bu da çevre kirliliğine ve enerji israfına, doğal kaynakların verimli kullanılmamasına neden olmaktadır. 
Yaşam Döngüsü Analizi (YDA) modelinde geri dönüşüm ve yeniden kullanım metotları verimli bir şekilde kullanıldığında, gerek ülke ekonomilerine gerekse çevresel atıkların minimize edilmesine büyük katkı sağlanmaktadır. YDA, geminin geri dönüştürülebilir kısımlarının çevresel performans ve maliyet dengelerinin optimal şekilde sağlanmasına dayalı bütünsel bir sistematik olup etkili bir şekilde kullanıldığında büyük faydalar sağlayan bir analiz yöntemidir.
Gemilerin yaşam döngüsünün çevreye olan etkilerinin yanında mali boyutu da oldukça önemli bir husustur. 30-40 yıllık ömürleri boyunca sayıca ve boyut olarak birçok endüstri alanından daha fazla atık/hurda malzeme kaynağı olan gemilerin söz konusu malzemeler nedeniyle çevreye ve ekonomiye zarar verebileceği benzer yaşam döngüsü analizi çalışmalar kapsamında ortaya konulmuştur. Bu durumun iyileştirilmesi çalışması kapsamında gemi kaynaklı atık/hurda malzemelerin geri dönüşümünün/yeniden kullanımının sağlanması küresel çevre değerlendirmesine kayda değer bir fayda sağlayacaktır.
Bu çalışma kapsamında bir firkateynin ana ve yardımcı makinelerinin belirli parçalarının yaşam döngüsü analizi ele alınmıştır. Çalışma kapsamında, gemi personelinin ve tersane personelinin planlı bakım sistemi, arıza onarımları ve idame bakımları kapsamında gemide oluşan atık ve emisyonları ortaya koyacak jenerik bir model hazırlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Yaşam Döngüsü Analizi, Savaş Gemisi, Maliyet Analizi, Geri Dönüşüm, Gemi Kökenli Emisyonlar

Abstract:
Military ships have been used for defensive purposes by the countries that have a coastal line for centuries. Production and maintenance of these vessels include many complex processes due to missions, weapons and sea field. 
Investigating the published military rules show that there are no enough documents and reports on life cycle analysis of military ships. Military vessels are exempted from the rules and regulations that are determined by international treaties. . Extensive using of military and commercial ships results with environmental pollution, waste of energy and misusage of natural resources. 
Life Cycle Assessment (LCA) models provide a significant contribution to both minimizing of wastes and developing of the country's economy by using recycling and reusing methods efficiently. As a holistic systematic based on the ship's recyclable parts in an optimal manner to ensure the environmental performance and cost balance, LCA is an analysis method that provides great benefits.
Besides the ship life cycle impact on the environment, economical situation is an important issue. It is presented in similar studies that ships caused more waste and scrap material than other industries within 30-40 years of ıts life. Recyclind and reusing the scrap and waste material can be heplful to the global environmental assessment.
In this study, LCA of some parts of main engine and auxiliary engine in the engine room of a frigate is investigated.A  generic model was prepared that the wastes and emissions occurred as a result of scheduled maintenance and defect repair processes are calculated..

Keywords: Life Cycle Assessment, War Ship, Cost Analysis, Recycling, Ship Based Emission.