Sosyal bilgiler öğretmenlerinin yapılandırmacı yaklaşıma yönelik öz yeterlik algıları ile yer temelli eğitime ilişkin tutumları
Social studies teachers' attitudes place based education and self efficacy perceptions about the constructivist approach
Yazar: HARUN DAŞ
Danışman: DOÇ. DR. TUĞBA CEVRİYE ÖZKARAL
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Tutumlar = Attitudes ; Yapılandırmacı öğretim yöntemi = Constructivist teaching method ; Yer temelli öğretim = Place based education ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude

Özet:
Bu araştırmanın amacı sosyal bilgiler öğretmenlerinin yapılandırmacı yaklaşıma yönelik öz yeterlik algıları ile yer temelli eğitime ilişkin tutumlarını belirlemektir. Ayrıca bu araştırma ile Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin mesleki kıdem, cinsiyet, görev yaptıkları yerleşim birimi ve mezun oldukları egitim durumu değişkenleri ile yapılandırmacı yaklaşıma yönelik öz yeterlik algıları ve yer temelli eğitime ilişkin tutumları arasındaki ilişki belirlenmeye çalışılmıştır. Tarama modelindeki bu araştırma 2020-2021 eğitim-öğretim yılının birinci döneminde gerçekleştirilmiştir. Bu araştırmanın katılımcılarını Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullarda görev yapan 281 (105 kadın ve 176 erkek) gönüllü sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır. Bu çalışmada 2 ölçek kullanılmıştır. Fen Öğretmen Adaylarına Yönelik Yapılandırmacı Yaklaşım Tutum Ölçeği (Evrekli, İnel, Balım ve Kesercioğlu, 2009) Eskici ve Özen (2013) tarafından gerekli izinleri alınarak tüm branşlara uyarlamıştır(Öğretmenlerin Yapılandırmacı Yaklaşımı Uygulamaya Yönelik Öz Yeterlik İnanç Ölçeği). Bu çalışma için Eskici ve Özen'den gerekli izinler alınarak sosyal bilgiler öğretmenlerine uygulanmıştır. İkinci ölçek Özkaral ve Mentiş Taş (2018) tarafından geliştirilen "Sosyal Bilgiler Dersinde Uygulanan Yer Temelli Eğitim Yaklaşımına İlişkin Öğretmen Tutum Ölçeği" dir. Özkaral  ve Mentiş Taş'tan da gerekli izinler alınarak ölçek uygulanmıştır. Bu araştırmanın verilerinin analizleri SPSS 22.0 programı kullanılarak t testi ve ANOVA testleri yapılmış ve sonuçlar tablolaştırılmıştır.
Araştırma sonucunda Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin yapılandırmacı yaklaşıma yönelik özyeterlik algıları ve yer temelli eğitime ilişkin tutumları arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.  Yapılandırmacı yaklaşıma yönelik öz yeterliliğin yer temelli eğitime ilişkin tutum üzerindeki etkisinin anlamlı olduğu belirlenmiştir. Ancak yapılandırmacı yaklasıma yönelik özyeterlik algılarının ve yer temelli eğitime ilişkin tutumlarının mesleki kıdem,cinsiyet, görev yaptıkları yerleşim yeri ve eğitim durumları degiskenlerine göre anlamlı düzeyde degismedigi saptanmıştır. Araştırma önerileri olarak araştırmada tek bir şehirden (Şanlıurfa) elde edilen verilerle araştırma yapılmıştır. Farklı şehirlerde ve farklı bölgelerde bulunan sosyal bilgiler öğretmenleri ile farklı çalışmalar yapılabilir.Araştırmada ağırlıklı olarak nicel veriler kullanılmıştır. Daha detaylı araştırma yapmak için nitel ve nicel veriler kullanılarak sonuçlar detaylandırılabilir. Bu çalışma farklı branşlara da uygulanıp sonuçlar karşılaştırılabilir.

Anahtar Kelimeler: Yapılandırmacı Yaklaşım,Öz Yeterlik,Yer Temelli Eğitim,Tutum,Sosyal Bilgiler

Abstract:
The purpose of this study is to determine social studies teachers' senses of self-efficacy towards constructivist approach and their attitudes regarding place-based education.Also, with this study, it has been tried to be determined the relationship between Social Studies teachers' variables of professional seniority, gender, place of employment and education status, and their self-efficacy perceptions towards the constructivist approach and their attitudes towards place-based education.This research in the screening model has been carried out in the first semester of the 2020-2021 academic year.The participants of this study are 281 (105 female and 176 male) volunteer social studies teachers working in schools affiliated with the Ministry of National Education. In this study two scales have been used.The Constructivist Approach Attitude Scale for  Science Teacher Candidates (Evrekli, İnel, Balım, & Kesercioğlu, 2009) has been adapted to all branches by obtaining the necessary permissions by Eskici and Özen (2013) (Teachers' Self-Efficacy Belief Scale for Implementing the Constructivist Approach).For this study,  It has been applied to social studies teachers as necessary permissions have been obtained from Eskici and Özen.The second scale is the "Teacher Attitude Scale Regarding Place-Based Education Approach Applied in Social Studies Lesson" developed by Özkaral and Mentiş Taş (2018).The scale has been applied by obtaining the necessary permissions from Özkaral and Mentiş Taş.Analyzes of the data of this research have been performed t test and ANOVA tests   by using the SPSS 22.0 program and the results have been tabularized.
As a result of the research, it has been determined that there is a positive relationship between social studies teachers' self-efficacy perceptions towards constructivist approach and their attitudes towards place-based education.It has been determined that the effect of self-efficacy towards constructivist approach on attitude towards place-based education is significant.However, it was found that the perceptions of self-efficacy towards the constructivist approach and their attitudes towards place-based education did not change significantly according to the variables of professional seniority, gender, place of employment and education status.As research proposals, the research was conducted with the data obtained from a single city (Şanlıurfa).Different studies can be conducted with social studies teachers in different cities and different regions.In the research, quantitative data were used predominantly.The results can be detailed by using qualitative and quantitative data to make more detailed research.The results can be compared as this study can be applied to different branches.

Keywords: Constructivist approach, self-efficacy, place-based education, attitude, Social studies