Lise ve üniversite kimya kavramlarının zorluk derecelerinin belirlenmesi
The identification of difficulty degrees of high school and university chemistry subjects
Yazar: BERNA BALTACI
Danışman: PROF. DR. YÜKSEL ALTUN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Kimya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kavram öğretimi = Concept teaching ; Kimya dersi = Chemistry lesson ; Kimya öğretimi = Chemistry teaching ; Kimyasal kavramlar = Chemical concepts ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Ortaöğretim öğrencileri = Secondary education students ; Ölçekler = Scales ; Öğrenme güçlüğü = Learning difficulty ; Üniversite öğrencileri = University students ; Üniversiteler = Universities

Özet:
Kimya genellikle zor bir ders olarak görülür ve bu öğrencileri kimya bilimi ile ilgili çalışmalara devam etmekten alıkoyan bir sorundur. Bu nedenle hem öğrencilerin hem de öğretmenlerin hangi konularda ve neden zorlandığını belirlemek önemlidir. Bu çalışma kimya öğretim programında yer alan kimya konularının hem öğrenci hem de öğretmenlere göre zorluk derecelerinin ve nedenlerinin belirlenmesine odaklanmıştır. Bu amaçla kimya programında yer alan konuların zorluk derecesini ölçen Kimya İçerik-Zorluk Ölçeği (KİZÖ) adı verilen ve demografik bilgilerin de yer aldığı yapılandırılmış 43 sorudan oluşan likert tipi bir ölçek geliştirilmiştir. Ayrıca anket uygulandıktan sonra gönüllülük esasına dayanarak 10 kimya öğretmeni, 10 kimya öğretmen adayı ve 10 ortaöğretim öğrencisi ile yarı yapılandırılmış mülakatlar yapılarak neden zorlandıklarının belirlenmesine çalışılmıştır. Kimya İçerik-Zorluk Ölçeği (KİZÖ) ile Ankara'nın farklı liselerindeki 61 kimya öğretmeni, 298 ortaöğretim öğrencisi ile bir Devlet Üniversitesinin Kimya Öğretmenliği Bölümünde öğrenim gören 93 öğretmen adayının düşünceleri belirlenmiştir. Kimya İçerik Zorluk Ölçeğinin PASW Statistics 18 (SPSS) programı kullanılarak gerçekleştirilen güvenirlik analizinde ölçek toplamına ilişkin güvenirlik katsayısı (Cronbach Alpha) 0,951 olarak bulunmuştur. Ölçek bir grup öğrenciye iki hafta sonra tekrar uygulanarak ilk test ve son test sonuçları bağımsız (ilişkisiz) grup t-testi ile analiz edilmiş ve istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p=0,915>0,5). Elde edilen sonuçlar ölçekte listelenen 43 konudan 12 konunun zor olarak nitelendirildiğini göstermiştir. Sonuçlar ayrıca öğretmen, öğretmen adayları ve orta öğretim öğrencilerinin zor buldukları kimya konularının arasında anlamlı bir fark olduğunu göstermiştir. Yani bazı konular öğretmen tarafından zor olarak tanımlanırken, öğretmen adayı ve ortaöğretim öğrencileri tarafından kolay olarak nitelendirilmiştir. Ayrıca ölçek puanlarının cinsiyet ve okul türü faktörlerine göre değiştiği bulunmuştur. Yarı yapılandırılmış mülakat analizleri öğrenme zorluğuna neden olarak farklı faktörleri öne sürdüklerini göstermiştir. Kimya öğretmenleri çoğunlukla öğrencinin motivasyon eksikliğinden ve öğrenme ortamındaki materyal eksikliğini neden olarak göstermiştir. Kimya öğretmen adaylarının ise çoğunlukla öğrenme ortamı ile dersin soyut doğasını neden olarak gösterdiği tespit edilmiştir. Ortaöğretim öğrencilerinin sorunun çoğunlukla öğretmen ve yönetim kadrosundan kaynaklandığını düşündüğü görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Kimya Öğretim Programı, Kimya Zorluk Ölçeği, Kimya Öğrenmenin Güçlüğü

Abstract:
Chemistry is often regarded as a difficult and cumbersome subject which is the prime reason preventing students to further their studies on this fascinating science. Therefore, it is crucial to identify the topics and the underlying reasons which cause this difficulty in its teaching and learning process. The present work focuses on the identification of difficulties in chemistry topics that chemistry teachers and students find difficult. For this purpose, a Likert-type scale consisting of 43 questions called Chemistry Content-Difficulty Scale (KIZÖ) was developed to measure the level of difficulty of the topics in the chemistry curricula. The Chemistry Content-Difficulty Scale (KIZÖ) was applied to 61 chemistry teacher, 298 secondary education students working in various high schools in Ankara province and 93 pre -service teachers studying in chemistry teaching department of a state university to have their opinions about this subject. After the application of this questionnaire 10 chemistry teachers, 10 secondary school students and 10 pre-service teachers were subjected to semi-structured interviews on voluntary basis to elucidate to reasons behind this difficulty. The performance reliability analysis using the PASW Statistics 18 (SPSS) program of the Chemistry Content Difficulty Scale showed that the reliability coefficient (Cronbach Alpha) for the scale was 0.951. The scale was reapplied to a group of students two weeks after (post-test) its first application (pre-test) and pre-test and post-test results were analysis with an independent (unrelated) group t-test revealed no statistically significant difference (p = 0.915> 0.5). The results indicated that 12 of the 43 topics listed on the scale were regarded difficult. The results also showed that there was a significant difference between the chemistry topics that teachers, pre-service and secondary school students found difficult. In other words, while some subjects were defined as complicated by the teacher, they were described as easy by pre-service teachers or secondary education students. It was found that scale scores vary according to gender and type of school studied. Semi-structured interview analyses have shown that the participants suggest different factors impairing the learning process. Chemistry teachers indicated that the problem mostly stems from students and technical issues. On the other hand, the pre-service teachers attributed them to the abstract nature of the lecture and unsuitability of the learning medium. Finally, according to the secondary education students, the problem mostly originates from teachers and administrative staff.

Key Words: Chemistry Curriculum, Difficulties, Chemistry Content-Difficulty Scale, Difficulties of Learning Chemistry