Osmanlı modernleşmesinde kadının denetlenme sorunu (1839-1908)
The problem of supervision of woman in the Ottoman modernization (1839-1908)
Yazar: KADRİYE AKÇAY
Danışman: DOÇ. DR. LEVENT DÜZCÜ
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Tarih = History
Dizin: Denetim = Control ; Kadınlar = Women ; Modernleşme = Modernization ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı toplumu = Ottoman society ; Tanzimat = Tanzimat ; Özgürleştirme = Freeing ; Özgürlük = Freedom

Özet:
Osmanlı Devleti'nde Tanzimat ile başlayan değişim ve dönüşüm hareketi geleneksel toplum yapısında bazı değişikliklere yol açmıştır. Tanzimat ile değişen tüketim alışkanlıkları Osmanlı'da Batı imajının yerleşmesine zemin hazırlarken bu durum kadın ve bedeni üzerinde de etkili olmuştur. Modernleşen devlet düzeninin geçmişe oranla toplumsal yaşama giderek daha fazla nüfuz etmesi denetim ve kontrol odaklı bir devlet inşasının güçlenmesine zemin hazırlamıştır. Modern öncesi dönem Osmanlı devlet düzeninde görülen denetimin bu tarihten itibaren değişen kadın görünümü üzerinde aktif bir faaliyet göstermesi aslında bu dönemde muhafazakâr bir modernleşmenin tercih edildiğini göstermektedir. 19. yüzyılda kadının özgürleşmesi için hukuk, eğitim, giyim, arazi, evlilik vb. alanlarda yapılan yeniliklerin amacı kadının aile içindeki konumunu zenginleştirmek 'iyi anne' ve 'iyi eş' görüntüsünü güçlendirmektir. Modernleşme ile değişen kent dokusu ülke nüfusu üzerinde de değişikliklere sebep olurken bu dönemde yalnızca kadın devletin kontrol ettiği konular arasında yer almayacaktır. Merkezi bir devlet, değişen ve gelişen toplum düzeninde artık daha otoriter ve kontrol odaklı politikalar izleme yoluna gidecektir. 

Anahtar Kelimeler: Modernleşme, Osmanlı kadını, denetim, Tanzimat, Osmanlı modernleşmesi, kadının özgürleşmesi.

Abstract:
The change and transformation movement that started with Tanzimat in the Ottoman State caused some changes in the traditional social structure.While changing consumption habits with Tanzimat paved the way for the image of the West in the Ottoman Empire, this also had an impact on women and their body. The increasing penetration of modern state order in social life compared to the past has paved the way for the strengthening of a state building with a focus on control and control.The fact that the control observed in the pre-modern Ottoman state order had an active activity on the changing female appearance since that date shows that a conservative modernization was preferred in this period.The aim of the innovations in law, education, clothing, land, marriage, etc. for the liberation of women in the 19th century is to enrich the position of women in the family and to strengthen the 'good mother' and 'good wife' profile.While the urban texture that changed with modernization caused changes on the country's population, it was not only among the issues controlled by the female state in this period.A central state will now pursue more authoritative and control-oriented policies in a changing and developing social order.

Keywords: Modernization, Ottoman Woman, Control, Tanzimat, Ottoman modernization, Women's liberation