Fibromiyaljili bireylerin diyet kalitesi, anksiyete durumu ve fiziksel aktivite düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of diet quality, anxiety status and physical activity levels of individuals with fibromyalgia
Yazar: SELİN YALÇIN
Danışman: DOÇ. DR. NURAL ERZURUM ALİM
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Diyet kalitesi = Diet quality ; Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Fiziksel aktivite = Physical activity

Özet:
Bu çalışma FMS tanısı almış bireylerin diyet kalitesi, anksiyete ve fiziksel
aktivite durumlarını değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Çalışma, Ocak – Mayıs
2023 tarihleri arasında Konya Beyhekim Eğitim ve Araştırma Hastanesi Fiziksel Tıp
ve Rehabilitasyon ve Dahiliye Polikliniklerine başvuran, 18-64 yaş arası 110 birey ile
gerçekleştirilmiştir. Bireyler, FMS tanısı almış almış 55 birey (HG) ile 55 kontrol (KG)
olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Bireylerin genel özelliklerini, sağlık durumlarına
ilişkin bilgilerini ve beslenme alışkanlıklarını belirlemek amacıyla araştırmacı
tarafından anket formu uygulanmıştır. Günlük enerji ve besin ögesi alımlarını
değerlendirmek için 2 gün 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı alınmıştır.
Bireylerin anksiyete durumları, Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), fiziksel aktivite
durumları Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi- Kısa Form (IPAQ-SF), diyet kaliteleri
Sağlıklı Yeme İndeksi-2015 (SYİ-2015) kullanılarak değerlendirilmiştir.
Antropometrik ölçümler araştırmacı tarafından alınmıştır. HG'deki bireylerin yaş
ortalaması 48,98±9,72 yıl, KG'dekilerin 44,43±10,34 yıldır. HG'deki bireylerin enerji
alım ortalamasının 1101,12±247,78 kkal/gün, KG'deki bireylerin 961,49±189,09
kkal/gün olduğu saptanmıştır (p<0,05). HG'deki bireylerin ortalama SYİ-2015 puanı
53,06±9,86, KG'deki bireylerin 59,05±10,93 olarak belirlenmiştir (p<0,05). BAÖ
skoru HG'deki bireylerde 12,78±11,01; KG'deki bireylerde 2,94±3,97 olarak
bulunmuştur (p<0,05). IPAQ-SF skorlarının HG'deki bireylerde 2013,17±1907,27;
KG'deki bireylerde 2927,12±2432,16 olduğu saptanmıştır (p<0,05). SYİ-2015
ortalama puanlarıyla BAÖ ve IPAQ skorları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır
(p>0,05). HG'deki bireylerde vücut ağırlığı ile SYİ-2015 skoru arasında negatif yönlü
anlamlı bir ilişki olduğu gösterilmiştir (r=-0,331; p=0,014). SYİ-2015 puanlarının,
hastalık riskini etkileyen önemli bir parametre olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). SYİ2015 puanlarındaki 1 birim artışın, hastalık riskini %3,7 azalttığı saptanmıştır
(OR=0,963; p=0,049). Hastalık durumunun diyet kalitesinden etkilendiği
gösterilmiştir. FMS semptomlarının hafiflemesinde beslenme ve yaşam tarzı
değişikliği etkili bir yöntemdir. Yeterli ve dengeli beslenme sağlanmalı ve diyet
kalitesi iyileştirilmelidir.

Abstract:
This study was conducted to evaluate diet quality, anxiety and physical activity
status of individuals diagnosed with FMS. The study was conducted with 110
individuals aged 18-64 years who applied to Konya Beyhekim Training and Research
Hospital Physical Medicine and Rehabilitation and Internal Medicine Polyclinics
between January and May 2023. The individuals were divided into two groups as 55
individuals diagnosed with FMS (PG) and 55 controls (CG). A questionnaire form was
applied by the researcher to determine the general characteristics of the individuals,
information about their health status and dietary habits. In order to evaluate daily
energy and nutrient intakes 2 days, 24 hour dietary recall were taken. Anxiety status
of the individuals was assessed using Beck Anxiety Inventory (BAI), physical activity
status was assessed using International Physical Activity Questionnaire-Short Form
(IPAQ-SF), and diet quality was assessed using Healthy Eating Index-2015 (HEI2015). Anthropometric measurements were taken by the researcher. The mean age of
the individuals in PG was 48.98±9.72 years and 44.43±10.34 years in CG. The mean
energy intake of the individuals in PG was 1101.12±247.78 kcal/day and
961.49±189.09 kcal/day in CG (p<0.05). The mean HEI-2015 score was 53.06±9.86
in PG and 59.05±10.93 in CG (p<0.05). The mean IPAQ-SF score was found to be
12.78±11.01 for individuals in PG and 2.94±3.97 for individuals in the CG (p<0.05).
IPAQ-SF scores were found to be 2013.17±1907.27 in individuals in PG and
2927.12±2432.16 in individuals in CG (p<0.05). No significant correlation was found
between the mean scores of HEI-2015 and the scores of BAI and IPAQ (p>0.05). It
was shown that there was a significant negative correlation between body weight and
HEI-2015 score in individuals with PG (r=-0.331; p=0.014). HEI-2015 scores were
found to be an important parameter affecting the risk of disease (p<0.05). It was found
that 1 unit increase in HEI-2015 scores decreased the risk of disease by 3.7%
(OR=0.963; p=0.049). Disease status was shown to be affected by diet quality.
Nutrition and lifestyle change is an effective method in alleviating FMS symptoms.
Adequate and balanced nutrition should be provided and diet quality should be
improved.