Medeni Usul Hukukunda maddi hataların düzeltilmesi (HMK M.183)
Correction of factual errors in Civil Procedure Law (Article 183 of the Code of Civil Procedure)
Yazar: RÜMEYSA GÜNYAKTI KAHYE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA GÖKSU
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Medeni Usül İcra İflas Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Hata düzeltme = Error correction ; Kanunlar 6100 sayılı = Laws 6100 numbered ; Maddi hukuk = Substantive law ; Maddi zarar = Material harm ; Medeni hukuk = Civil law ; Medeni usul hukuku = Law of civil procedura ; Yargı kararları = Judicial decisions ; Yargılama = Judgement

Özet:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.183 hükmü uyarınca bir yargılamada tarafların veya mahkemenin dava dosyasında bulunan belgelerdeki açık yazı ve hesap hataları düzeltilebilecektir. Yargılamada gündeme gelen yazı ve hesap hatalarının gerçeğe aykırı olduğu duraksamaya yer bırakmayacak kadar anlaşılır ise ortada açık bir maddi hata söz konusudur. Maddi hataların düzeltilmesi ile bünyesinde açık yazı ve hesap hatası bulunan belgelerin düzeltilmesine imkân tanınarak işlemin gerçeğe uygun hale getirilmesi amaçlanmaktadır. Maddi gerçeğe ulaşmayı, hukuki güvenliğin tesisini ve adaletli karar vermeyi amaçlayan medeni usul hukuku şekli bir hukuk dalıdır. Sırf açık yazı ve hesap hatası nedeniyle yapılan usulî işlemin iptali katı bir şekilcilik olarak öngörülmüş ve katı şekilciliğin önüne geçilmek suretiyle usul işleminin düzeltilmesine imkân tanınmıştır. Bu durum aynı zamanda, Anayasa m.141/5 ve HMK m.30'da düzenlenen usul ekonomisi ilkesinin bir gereğidir. Bu çalışmada maddi hataların düzeltilmesi kurumu, Kanun'un 183'üncü maddesi hükmü ile sınırlı olacak şekilde dar ve teknik olarak ele alınmaya çalışılmıştır. Yargı kararlarında maddi hata kavramını genişleten uygulamalara rastlanılması ve maddi hataların mahallinde düzeltilmesinin geciktirilmesi sebebiyle üst derece yargılamalara da sirayet etmesiyle doğabilecek çelişkiler, sakıncalar bu konunun tarafımızca ele alınması gerekliliğini artırmıştır.

Abstract:
In accordance with Article 183 of the Code of Civil Procedure numbered 6100, clear spelling and calculation errors made by the parties or the courts in the documents in the case file may be corrected in a trial. There is a clear factual error if it is clear enough to leave no room for doubt that said error in writing or calculation that became a current issue in the trial is untrue. With the correction of factual errors, it is aimed to make the transaction correct by allowing the correction of documents with clear errors in writing or calculation. Civil procedure law is a form of law that aims to reach the material truth, establish legal security and make a fair decision. The annulment of the procedural action made just because of a clear error in writing or calculation is envisioned as a strict formalism and by avoiding rigid formalism this procedural action is enabled to be corrected. This is also a requirement of the principle of procedural economy regulated in Article 141/5 of the Constitution and Article 30 of the Code of Civil Procedure. In this study, the institution of correction of factual errors has been examined, within the confines of the provision of Article 183 of the Law. The existence of applications that expand the concept of factual error in judicial decisions and contradictions and inconveniences that may arise due to delays in correcting factual errors on the spot in appellate or review, increase the need for us to address this issue.