Baralama operasyonunda kesme şartlarının ve kesici takım kaplama tipinin etkisinin araştırılması ve şartlarının optimizasyonu
Investigation and optimization of the effect of cutting conditions and cutting tool coating type in boring operation
Yazar: HÜSEYİN DAĞLI
Danışman: DOÇ. FIRAT KAFKAS
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İmalat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Bileşenler üzerindeki delikler çoğu durumda montaj amaçları için gerekli olduğundan, delik delme süreçleri ile üretilen delikler çok dikkat gerektiren son derece önemli işlemlerdir. Bir plaka veya yüzey üzerine deliklerin hassas bir şekilde delinmesi, bu amaç için tasarlanmış, delik işleme tezgâhlarında matkap, rayba veya delik kateri denilen takımlar kullanılarak yapılır. Tolerans sınırı içerisinde olmasına rağmen, deliklerin yanlış geometrisi nedeniyle montaj sorunları ortaya çıkabilir. Ölçü bozukluğu, silindiriklik, dairesellik, pozisyon hataları
gibi çeşitli boyutsal ve geometrik toleranslar bu tür montaj problemlerine neden olmaktadır. Bu araştırma, Al7050 T7451 alüminyum alaşımlı plaka malzemede önceden delinmiş deliklerin 12 mm çap ölçüsüne işlenmesiyle oluşturulan deliklerin boyutsal tamlığı, daireselliği, silindirikliği ve yüzey kalitesi üzerine delik işleme (veya baralama)
parametrelerinin etkilerini belirleme üzerine yapılmıştır. Deneyler, kuru ve ıslak işleme koşulları altında hassas delik işleme kafası kullanılarak hassas delik delme tezgâhında gerçekleştirilmiştir. Deliklerin işlenmesinde iki farklı özelliğe sahip CCGT 060202 26G6 ve CCGT 060202F-AL KX kesici uçlar kullanılmıştır. Bu çalışmada, kesici uç tipi, soğutma sıvısı kullanımı, iş mili hızı (dev/dak) ve ilerleme oranı (inch/dev) delik işleme parametreleri
olarak seçilmiştir. İş mili hızı ve ilerleme oranı üçer seviye, kesici uç ve kesme şartları iki seviyeye sahip olup, deney planı Taguchi L9(32) orthogonal düzene göre oluşturulmuştur. Dikkate alınan delik boyutsal tamlığı, daireselliği, silindirikliği ve yüzey kalitesi gibi kalite karakteristiklerinin her biri için ayrı analiz yapılmıştır. Ayrıca, işleme parametrelerinin her bir kalite karakteristiğine olan katkı oranını belirlemek için de Pareto ANOVA yöntemi uygulanmıştır. Bütün kalite karakteristikleri için en uygun kombinasyonlar bu sonuçlar
ışığında elde edilmiştir.

Abstract:
Since the holes on the components are in most cases necessary for mounting purposes, the holes produced by drilling processes are extremely important processes that require a lot of attention. Precise drilling of holes on a plate or surface is done by using jig borer designed for this purpose by using tools called drill, reamer or boring tool. Though the tolerance is within limit, assembly problems could arise due to the improper geometry of these holes. Various dimensional and geometrical tolerances like cylindricity, circularity and position errors are responsible for such assembly problems. This research studied on determining the effects of boring parameters on the dimensional accuracy, circularity, cylindricity and surface quality of the hole produced by boring to 12 mm the diameter of the holes predrilled on AL 7050 T7451 aluminium alloy plate material. Experiments were carried out on a precision boring machine using a precise boring head under dry and wet machining conditions. CCGT 060202 26G6 and CCGT 060202F-AL KX inserts have two different quality features have been used for boring of the holes. In this study, insert type, using coolant, spindle speed (rpm) feed rate (inch/rev) has been selected as boring parameters. Spindle speed and feed rate have three levels, insert and cutting condition have two levels, and experimental plan has been created according to Taguchi L9(32) orthogonal array. Separate analyzes were made for each of the quality characteristics such as hole dimensional integrity, circularity, cylindricity and surface quality considered. In addition, Pareto
ANOVA method was applied to determine the contribution rate of processing parameters to each quality characteristic. Optimum combinations for all quality characteristics are obtained in the light of these results.