Isparta-Antalya arasında yer alan Anadolu Selçuklu Dönemi hanlarından "İncir Han"
"Incir Han" one of the Anatolian-Seljuks Period hans existing beetween Isparta-Antalya
Yazar: ABDULLAH ŞEVKİ DUYMAZ
Danışman: PROF.DR. BEYHAN KARAMAĞARALI
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji ve Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1996
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Anadolu Selçukluları = Anatolian Seljuks ; Hanlar = Inns ; Ticari hayat = Commercial life

Özet:
ÖZET İncir Han, Burdur ili, Bucak ilçesi, İncirdere köyünde bulunmaktadır. Anadolu Selçuklu Dönemi'nde Antalya-Isparta kervanyolunun dördüncü menzil noktasıdır. Yapının kapalı bölüm portalinde yer alan inşa kitabesine göre 1239-1240 yıllarında Anadolu Selçuklu Sultam II Gıyaseddin Keyhüsrev tarafından yaptırılmıştır. Anadolu Selçuklu Hanlarının genel plan özelliklerini bünyesinde toplar. İncir Han, "kapalı bölüm ve avlulu kısım"'dan oluşan Hanlar grubundadır. İncir Han'dan günümüze kalabilen kapalı bölüm büyük ölçüde korunmuştur. Avlu kısmının sadece duvar izleri mevcuttur. Kazılar sonucu bu bölüm de tam olarak belirlenebilir. Kapalı bölüm ve avlu bölümlerinin boyutları yaklaşık aynı ölçülerdedir. Kapalı bölüm dış beden duvarları kare, daire ve poligonal kesitli payandalarla desteklenmiştir. İç kısmın aydınlığı ve havalandırılması için mazgal pencereler yer alır. Kapalı bölüm iç mekanda, kuzey-güney doğrultusunda yer alan ana salım bulunmaktadır. Bu sahnı, doğu-batı doğrultusunda bölen yedi şahın bulunmaktadır. Taşıyıcı sistem payedir. Üst örtü sivri tonuzdur. Kuzey-güney doğrultusundaki sahanın tonuzu, yüksek tutulup burada bir kubbe varlığı beklenir. Ancak yapılan incelemelerde böyle bir kubbenin izlerine rastlanmaz. Yapıda kesme taş, moloz taş ve devşirme malzeme kullanımı yer alır. Kesme taş kaplama, moloz taş ise dolgu malzemesidir. Devşirme malzemenin, yapının yer aldığı bölgede bulunan antik Kretopolis'e ait olduğu düşünülür. Kapalı bölüm portali dışa çıkıntılı bir şekilde yer alır. Yapının süsleme özelliklerini de portalde görebiliriz. Geometrik, figürlü, bitkisel ve yazılı süsleme göze çarpar. Geometrik süsleme, meandr, altıgen yıldız kesitler ve zikzaklardır. Figürlü süsleme, arslan-güneş kabartmasıdır. Bitkisel süsleme, lotus-palmetlerin yer aldığı rozetler ve rumilerin sarmal oluşturduğu panodur. İncir Han portalinde yer alan arslan-güneş tasviri, ILGıyaseddin Keyhüsrev dönemi paralarında da yer alır. Kaynaklara göre, arslan Sultanın gücünü güneş ise karısı Gürcü Hatunu sembolize eder. İncir Han'ın yaklaşık 300 metre güneyinde bir hamam ve su kaynağı mevcuttur. Malzeme- teknik özellliklerinden hareketle yapı ile eş zamanlı olmayıp daha geç dönemde inşa edildiği düşünülür. Anadolu Selçuklu dönemi mimarisinde kervansaraylar sosyo-ekonomik açıdan önemli bir yere sahiptir. İncir Han plan,süsleme,malzeme-teknik özelliklerine bakıldığında Anadolu'da Selçuklu döneminde yapılan kervansarayların klasik şemasını tekrarlar.

Abstract:
11 SUMMARY İncir Han is located in the İncirdere Village of the county of Bucak, Burdur.lt is the 4 th station point of the Antalya-Isparta caravan road during the Anatolian-Seljuk period. According to the building inscription in the closed section portal of the building, it was built by Giyaseddin Keyhüsrev II, the Anatolian-Seljuk Sultan in the years 1239-1240. It contains the genaral plan properties of Anatolian-Seljuk kHans. İncir Han is in the group of kHans consisting of "the closed section and the courtyard". The closed section which could remain from İncir Han until the present has been greatly preserved. Only the wall marks of the courtyard section are present. This can be determined as a result of excavations as well. The dimensions of the closed section and the courtyard are nearly equivalent. The main exterior walls of the closed section have been supported by square, circle and poligonal cross sectioned buttresses. There are mazgal windows vantilated and lightened to ensure that the interior is. In the interior place of the closed section, the main sanın that is in the north-south direction takes place. There exist seven sahins dividing this sahin in the east-west direction. The carrying system is the paye. The upper clothe is the shark vault of the sanın in the north-south direction has been made high,and a dome is expected to be here. But, no sign of such a dome is found in the studies performed. On the building, rubble stone and re-used materials have been used. Rubble is the filling material. Collecting materials are considered to belong to the archaic Kretopolis where the building is located. The closed section is located like a pointed shape that juts out. We can also see the characteristics of the decoration of the building on the portal. Geometric, figurative, vegetal and written decoration are seen on the building. The building consists of geometric decoration, meander, hexagonal star cross sections and zigzags. The figurative decoration is the lion-sun relief. The vegetal decoration is the panel of the wall where lotus-palmets exist and rossets and rumis form helical forms. The lion-sun picture on the İncir Han portal also takes place on the coins of the period of Gryaseddin Keyhüsrev n. According to the sources, the lion symbolizes the power of the Sultan, and the sun his wife, Gürcü Hatun.