Arap Baharı sonrası Türkiye ve Suriye ilişkisi
Relations between Turkey and Syria after the Arab Spring
Yazar: MUHAMMED ZEKİ AKMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH EROL
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
Suriye, Osmanlı Devleti'nin hâkimiyeti altında yaklaşık 400 yıl kaldıktan sonra Birinci Dünya Savaşı sonunda Fransa'nın hâkimiyeti altına girmiştir. Suriye 1946 yılında bağımsızlığını kazanarak özgür bir devlet olmuştur. Suriye'de demokrasinin yoksunluğundan dolayı uzun yıllar askeriyede yaşanan mücadelelerin sonucunda darbelerin yaşanmasına neden olmuştur. Yaşanan darbeler sonucunda bir yıl kadar sürmeyen iktidarların yönetimi altında istikrarsız bir ortam oluşmuştur. Suriye, kısa süreli iktidarları bitirerek tek partili döneme geçişi sağlayan ve gelecekte Suriye siyasetini tayin edecek olan Baas Partisi Mişel Eflak ve Selahaddin el Bitar'ın temellerini attığı ideoloji ile 23 Şubat 1946 yılında kurulmuştur. Baas Partisi içindeki mücadeleyi kazanarak iktidara gelen Hafız Esad, kurduğu otoriter sistem ile uzun süre iktidarda kalmayı başarmış ve bu sürede babadan oğlu geçen bir sistem getirerek iktidarını Beşar Esad'a bırakmıştır. Ağabeyinin ölümü ile veliaht olarak hazırlanan Beşar Esad batıda eğitim görmüş, söylemleriyle aydın bir kişilik olarak görülmüştür. İktidara geldiğinde yaptığı söylemlerle Suriye halkı ve Arap coğrafyasında büyük yankı uyandırmış, halk tarafından 'Şam Baharı' olarak adlandırılmış fakat ilerleyen süreçte babasından farklı olmadığı anlaşılmıştır. Beşar Esad iktidara geldikten sonra Türkiye ile olan sorunları çözmek için harekete geçmiş, ancak 2000 yılında başlayan dostluk ilişkileri, 2011 yılında Tunus'ta başlayan ve bütün Orta Doğu'yu etkisi altına alan Arap Baharı ile kopmuştur. Suriye'de yaşanan çatışmalardan dolayı Türkiye'ye kitlesel göç başlamış ve bölgede oluşan güvenlik zafiyeti çok sayıda terör örgütünün oluşmasına ve Türkiye'nin güney sınırında güvenlik sorununa neden olmuştur. Türkiye, oluşan bu güvenlik sorununu çözmek için Fırat Kalkanı, Zeytin Dalı, Barış Pınarı ve Bahar Kalkanı Harekâtları düzenlemiştir.

Abstract:
After being under the domination of the Ottoman state for nearly 400 years, Syria came under the rule of France at the end of the First World War. Syrıa gained its independence in 1946 and became a free state. Due to the lack of democracy in Syria, coups took place as a result of long years of struggles in the military.  As a result of the coups, an unstable environment was created under the rule of the governments that did not last for a year. It was founded on February 23, 1946, with the ideology laid the foundations of Baath party Michel Eflak and Selahaddin al-Bitar, which would determine the Syrian politics in the future by ending the short-term government in Syria and creating a single-party period. Hafez Assad, who came to power by winning the struggle within the Baath party, managed to stay in power for a long time with the authoritarian system he established, and in this period, he brought a system that passed from father to son and left his power to Bashar Assad. Bashar Assad, who was prepared as heir after the death of his brother, was educated in the West and was seen as an enlightened personality with his speeches. When he came to power, he had a great impact on the Syrian people and the Arab geography with his discourses and was called the "Damascus Spring" by the people, but it was understood that he was not different from his father in the following process. After Bashar Assad came to power, he took action to resolve the problems with Turkey. There has been a mass migration to Turkey due to the conflicts in Syria, and the security weakness in the region has led to the formation of many terrorist organizations. It has caused a security problem on Turkey's southern border. Turkey has organized Operation Euphrates Shield, Olive Branch, Peace Spring and Spring Shield to solve the security problem.