Primer ve sekonder korumada yaşlı bireylerin farkındalık seviyesi
The level of awareness of elderly ındıvıduals ın prımary and secondary protectıon
Yazar: NUR AYLİN ATLİ
Danışman: PROF. DR. ZEYNEL ABİDİN ÖZTÜRK
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Geriatri Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Geriatri = Geriatrics ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; Farkındalık = Awareness ; Geriatri = Geriatrics ; Koruyucu hekimlik = Preventive medicine ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Giriş ve amaç: yaşlı bireylerin primer ve sekonder koruma konusunda farkındalık düzeyinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Elde edilecek sonuçlar  primer ve sekonder koruma farkındalığını arttırmak  amacı ile uygulanacak eğitimlere zemin oluşturacaktır.
Materyal-Metod: Araştırmaya Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Şahinbey Araştırma Hastanesi, Geriatri polikliniğine başvuran 65 yaş üstü bireyler dahil edilmiştir. Kesitsel tipte yapılan çalışmada veri toplama aracı olarak yüz yüze yapılan anket formları uygulanmıştır. Sonuçlar SPSS-22 kullanılarak analiz edilmiştir.
Bulgular: Katılan bireylerin %50.6'sı kadın, %49,3'ü erkek olmak üzere ortalama 71,28 ± 6,19 yaş grubundan oluşmaktadır. Kronik hastalığı olan katılımcıların daha fazla aşı yaptırma oranına sahip olduğu, fiziksel aktivite yapma oranının daha yüksek olduğu ve kronik hastalıklar açısından daha fazla tarama yaptırdığı saptanmıştır. Kadın bireylerin osteoporoz yaptırma oranının erkeklere göre daha yüksek olduğu bulunmuştur. Kullanılan ilaç sayısı arttıkça aşı yaptırma durumunun azaldığı, sigara içmeyen bireylerin aşı yaptırma oranının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Yaş arttıkça kanser taraması yaptırma oranında artış izlenmiştir. Kadınların kanser taraması yaptırma durumu daha fazla saptanmıştır. Kronik hastalık taraması yaptırma durumunda istatistiksel olarak anlamlı bir değişken bulunmamıştır. 
Sonuç: Yaptığımız çalışmada yaşlı bireylerin primer ve sekonder korumada farkındalığının düşük ve bilgi eksikliğinin yüksek oranda olduğunu gözlemledik, yaşlı bireylere farkındalığa yönelik daha fazla bilgilendirme yapılmalıdır. Kapsamlı bakım ilkeleri ve bütüncül bir yaklaşım ile hekimlerinin bu konuda daha duyarlı olmaları gerekmektedir. 
Anahtar kelimeler: koruyucu bakım, aşı, kanser, kronik hastalık

Abstract:
Introduction and purpose: It is aimed to determine the awareness level of elderly individuals about primary and secondary prevention. The results to be obtained will form the basis for the trainings to be implemented in order to increase the awareness of primary and secondary protection.
Material and method: Individuals over the age of 65 who applied to Gaziantep University Faculty of Medicine Şahinbey Research Hospital, Geriatrics outpatient clinic were included in the study. In the cross-sectional study, face-to-face questionnaires were used as a data collection tool. Results were analyzed using SPSS-22.
Findings: Results: 50.6% of the participants were female, 49.3% were male, and the average age group was 71.28 ± 6.19 years. It was determined that participants with chronic diseases had a higher rate of vaccination, a higher rate of physical activity, and more screening for chronic diseases. It has been found that the rate of osteoporosis in women is higher than that of men. It was determined that as the number of drugs used increased, the vaccination status decreased, and the vaccination rate of non-smokers was higher. An increase in the rate of cancer screening was observed with increasing age. It was determined that women were more likely to have cancer screening. There was no statistically significant variable in the case of chronic disease screening.
Conclusion: In our study, we observed that the primary and secondary protection awareness of the elderly individuals is low and the lack of information is high. More information should be given to the elderly regarding awareness. Physicians who manage the clinical process with comprehensive care principles and a holistic approach should be more sensitive in this regard.
Keywords: preventive maintenance, vaccine, cancer, chronic disease