Türkiye'de uluslararası turizm aktivitesinin GSYİH üzerindeki etkisi: Vektör hata düzeltme modeli yaklaşımı
Impact of international tourism activity on GDP in Turkey:  Vector error correction model approach
Yazar: MEHMET TEVFİK İZGİ
Danışman: PROF. DR. DÜNDAR MURAT DEMİRÖZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Gayri safi yurtiçi hasıla = Gross domestic product ; Turizm = Tourism ; Türk turizmi = Turkish tourism ; Uluslararası turizm = International tourism ; Vektör hata düzeltme modeli = Vector error correction model

Özet:
Hizmetler sektörünün bir parçası olan turizmin ağırlığı çoğu iktisatçı tarafından yadsınamaz boyutta görülmektedir. Dolayısıyla iktisatçıların bazıları turizm sektörü eliyle hizmetler sektörünün büyümesini, tarım ve sanayi talebi oluşturmasını ve dolayısıyla ekonomik büyümenin sağlanabileceğini öne sürmektedirler. 
          Çalışmanın hipotezi ihracata dayalı büyüme hipotezi varsayımları ve çıkış noktası ile paralellik arz etmekte olup Türkiye'de turizm kaynaklı kalkınmanın sağlanabilmesinin olabilirliğinin geçerli olup olmayacağını ortaya koymaktır. Çalışmada Türkiye ekonomisinde 2002 ile 2015 dönemi için uluslararası turizm aktivitesinin GSYİH üzerindeki etkisi VEC Modeli yardımıyla ölçülmeye çalışılmış ve turizm sektöründeki dinamikler ile GSYİH üzerinde bağlantılar kurulmuştur.
          Uluslararası turizm aktivitesi cari işlemler hesabının önemli bir parçasıdır. Açık ekonomi makroiktisat bağlamında düşünüldüğünde uluslararası turizm akımlarının hem ödemeler bilançosu hem de GSYİH üzerinde belirleyici rol oynayacağı açıktır. Turizm sektörü dış açık sorununa bağlı olarak ortaya çıkabilecek makroekonomik istikrarsızlıkları gidermek amacıyla iktisat politikası yapıcıları tarafından geliştirilmeye değer bulunmaktadır. Turizmin reel ekonomik aktivitelere etkisi ödemeler dengesi üzerinde dolaylı yoldan olabileceği gibi GSYİH üzerinde doğrudan etkilere de sahiptir. 
          

Anahtar Sözcükler: Uluslararası Turizm, GSYİH'de Turizm, VEC Modeli

Abstract:
The weight of tourism, a component of the services sector, is seen by most economists at an undeniable scale. Therefore, some of the economists argue that the services sector can be grown by the tourism sector that influence demand for agriculture and industry and thus economic growth can be achieved.
         The aim of the study is parallel to the assumptions of growth hypothesis and the exit point, if it may or may not be appropriate for the development by using tourism sector as a source. In the study, it is tried to measure the effect of international tourism activity on GDP with the help of VEC Model for the period of 2002 and 2015 in Turkish economy and the dynamics in the tourism sector have been linked to GDP.
          International tourism activity is an important part of current account calculation. When considered in the context of open economy macroeconomics, it is clear that international tourism trends will play a decisive role in both the balance of payments and GDP. The tourism sector is worth developing by economic policy makers in order to get macroeconomic instabilities that may arise due to the problem of external deficit. Tourism may have direct effects on GDP as well as indirect effects on real economic activity balance payments. 
          

Keywords: International Tourism, Tourism Activity on GDP, VEC Model