Gastronomi festivalleri ve yiyecek imajının gastronomi destinasyonu oluşturmaya etkisi: Hatay örneği
The effect of gastronomy festivals and food image on creating a gastronomic destination: Hatay example
Yazar: NEVRES SEZEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRAH KESKİN
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts ; Turizm = Tourism
Dizin: Destinasyon = Destination ; Festivaller = Festivals ; Gastronomi = Gastronomy ; Hatay = Hatay ; Yemek kültürü = Food culture ; Yemekler = Dishes ; Yöresel mutfak = Local cuisine ; İmaj = Image

Özet:
Festivaller, insan gruplarının belirli bir tema çerçevesinde, önceden planlanan zaman ve mekânda buluşarak eğlendiği, iletişim gerçekleştirdiği, bilgi öğrendiği ve deneyim yaptığı etkinliktir. Festivaller etkinlik turizmi içerisinde yer alır ve destinasyonların yöresel özelliklerine ve kutlama amaçlarına göre değişiklik gösterir. Genel olarak bilinen festival türleri yiyecek ve içecek festivali, kültür festivali, sanat festivali, iş festivali ve spor festivalidir. Düzenenlenen her festivalin katılımcılarına toplumsal, kültürel, bireysel, ekonomik, politik ve çevresel etkileri bulunmaktadır. Gastronomi festivalleri yiyecek ve içecek etkinliği düzenlemek amacıyla yapılan ve katılımcılarına deneyim sağlayan, bilgi öğreten, sosyal iletişim sağlayan ve imaj hakkında algılamalarına yardımcı olan etkinliklerdir. Yemek kültürü, destinasyonların kimliği niteliğinde olan özelliklerinden biridir. Yemek imajı, yemek kültürünün birikimi sonucunda meydana gelir. Gastronomi festivallerinde yöresel yemek kültürleri tanıtılır. Dolayısıyla gastronomi festivallerinde yemek imajı hakkında fikir yürütülebilmektedir. Destinasyon imajı, belirli coğrafik sınırlar içerisindeki bir alana ait olan, kültürel bütünlüğü oluşturan tüm unsurlar ile meydana gelir. Gastronomi festivalleri, önceden belirlenmiş olan bir destinasyonda gerçekleştirilmesi ve kültürü tanıtmasından dolayı, destinasyon imajının algılanmasına etki eder. 
 
Yapılan bu çalışmanın amacı, gastronomi festivallerinin yemek imajı ve destinasyon imajı üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmanın ilk aşamasında alanyazın taraması yapılmış, daha sonra verilerin toplanması için nicel araştırma yöntemlerinden anket tekniği uygulanmıştır. Araştırma alanı olarak Hatay ili seçilmiştir. Anket formunun oluşturulmasında cinsiyet, yaş, medeni hâl, eğitim düzeyi ve gelir düzeyinde oluşan demografik sorular, Yoon ve ark. (2010)'nın 8 boyut 28 sorudan oluşan festival kalitesi ölçeği, Chi ve ark. (2013)'nın 3 boyut 12 sorudan oluşan algılanan yiyecek imajı ölçeği ve Baloğlu ve McClearly (1999)'nin 5 boyut 17 sorudan oluşan destinasyon imajı ölçeğinden yararlanılmıştır. Anket formu 24 Aralık 2020 - 10 Temmuz 2021 tarihleri arasında çevrimiçi ortamda Hatay'da gastronomi festivaline katılmış olan 450 kişiye ulaştırılabilmiş ve veri analizinde kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde analizinde SPSS Statistic 22 (Statical Packages for the Social Sciences) ve AMOS programları kullanılmış olup, açımlayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizinden yararlanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda değerlendirilen bulgulara göre gastronomi festivalinin yemek imajı üzerinde etkisi olduğu, gastronomi festivalinin destinasyon imajı üzerinde etkisi olduğu ve yemek imajının destinasyon imajı üzerinde etkili olduğunu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Festivals are events where groups of people meet, have fun, communicate, gain knowledge and gain experience by meeting within the framework of a certain theme, at a pre-planned time and place. Festivals are included in event tourism and vary according to the local characteristics of the destinations and the purposes of celebration. Commonly known types of festivals are food and drink festival, cultural festival, arts festival, business festival, and sports festival. Each organized festival has social, cultural, individual, economic, political and environmental effects on its participants. Gastronomy festivals are events that are held to organize food and beverage events and that provide experience, information, social communication and help their participants perceive about the image. Food culture is one of the characteristics of the identity of destinations. The image of food occurs as a result of the accumulation of food culture. Local food cultures are introduced in gastronomic festivals. Therefore, ideas about the image of food can be produced in gastronomy festivals. The destination image is formed with all the elements that belong to an area within certain geographical boundaries and constitute the cultural integrity.  Gastronomy festivals affect the perception of the image of the destination, as they take place in a predetermined destination and promote culture. 
The aim of this study is to examine the effect of gastronomic festivals on food image and destination image. In the first stage of the research, a literature review was conducted, and then the survey technique, one of the quantitative research methods, was applied to collect the data. Hatay province was chosen as the research area. Demographic questions consisting of gender, age, marital status, education level and income level in the creation of the survey form, Yoon et al. (2010)'s festival quality scale of 8 dimension 28 questions, Chi et al. (2013)'s perceived food image scale consisting of 3 Dimension 12 questions and Baloğlu and McClearly (1999)'s destination image scale consisting of 5 dimension 17 questions were used. Dec July December 24, 2020 - July 10, 2021, the survey form was delivered online to 450 people who participated in the gastronomy festival in Hatay and used for data analysis. SPSS Statistic 22 (Static Packages for the Social Sciences) and AMOS programs were used in the analysis of the data obtained, and exploratory factor analysis and confirmatory factor analysis were used. According to the findings evaluated as a result of analyzes, it was concluded that the gastronomy festival has an effect on the food image, the gastronomy festival has an effect on the destination image, and the food image has an effect on the destination image.