Linum mucronatum subsp. Bertol armenum (Bordz.) P.H.Davis bitkisinin fenolik içeriğinin, antioksidan ve α-glukozidaz enzim inhibisyon aktivitelerinin araştırılması
Investigation of phenolic content, antioxidant and α-glucosidase enzyme inhibition activities of Linum mucronatum subsp. Bertol armenum (Bordz.) P.H.Davis
Yazar: FATMA KILIÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP AKAR
Gümüşhane Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology
Dizin: Antioksidan aktivite = Antioxidant activity ; Glükozidaz = Glucosidase ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid

Özet:
Bitkiler özellikle fenoller, flavonoidler ve karotenoidler gibi bileşenleri içermelerinden dolayı, yüksek antioksidan aktivite gösterme potansiyeline sahiptirler. İnsanlarda oksidatif stres kaynaklı hastalıkların engellenmesinde ve tedavisinde, antioksidan savunma mekanizmaları önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada, Gümüşhane ilinde yayılış gösteren Linum mucronatum subsp. armenum bitkisinin yaprak ve çiçek kısımları farklı polariteye sahip beş çözücü kullanılarak ekstrakte edilmiştir. Bu ekstraktların antioksidan aktiviteleri, altı farklı antioksidan aktivite tayin yöntemi (DPPH Radikal Temizleme, Demir (III) İndirgeme/Antioksidan Güç (FRAP), Bakır (II) İndirgeyici Antioksidan Aktivite (CUPRAC), ABTS Radikal Temizleme, Toplam Fenolik İçerik ve Toplam Flavonoid İçerik) ile belirlenmiştir. DPPH, FRAP ve CUPRAC testlerinde en yüksek antioksidan aktiviteyi bitkinin yaprak kısmının etanol ekstraktı gösterirken, çiçek kısmında ise en yüksek aktiviteyi metanol ekstraktı göstermiştir. ABTS testinde ise hem çiçek (SC50=0.287 mg/ml)  hem de yaprakta (SC50=0.163 mg/ml)  en yüksek aktivite aseton ekstraktında ölçülmüştür. Bütün testlerde en düşük aktiviteyi hekzan ekstraktı göstermiştir. Ek olarak, LC-MS/MS analizi ile bitkide tespit edilen fenolik bileşikler protekatekuik asit, kafeik asit, vanilin, p-kumarik asit, salisilik asit, p-OH benzoik asit, rutin, kuarsetin ve kaemferoldür. Bitkinin yaprak ve çiçek kısımları  α-glukozidaz enzim inhibisyon etkisi göstermiştir. Bitkinin yaprak kısmının (IC50=4.533 mg/ml)  çiçekten (IC50=6.096 mg/ml)  daha yüksek enzim inhibisyonu gösterdiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, Gümüşhane'de doğal yayılışı olan bu alttürün biyolojik aktivite gösterdiği belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar bitkinin biyolojik aktivitesi üzerine yapılacak çalışmalara katkı sağlayacaktır.

Abstract:
Plants have compounds such as phenols, flavonoids and carotenoids that potentially show high antioxidant activity. Antioxidant defense mechanisms in humans have an important place in the prevention and treatment of oxidative stress-induced diseases. In the study, the leaf and flower parts of Linum mucronatum subsp. armenum were extracted using five solvents of different polarity. The antioxidant activities of these extracts were measured using six antioxidant activity determination methods (DPPH radical scavenging, Iron (III) Reducing/Antioxidant Power (FRAP), Copper (II) Reducing Antioxidant Activity (CUPRAC), ABTS radical scavenging, Total Phenolic Content and Total Flavonoid Content). While, ethanol extract of leaf part of the plant for the DPPH, FRAP and CUPRAC tests showed the highest antioxidant activity, the methanol extract showed the highest activity for the flower part. The highest activity values for ABTS test was measured in acetone extract in both flower (SC50=0.287 mg/ml) and leaf (SC50=0.163 mg/ml). Lowest activity values for all tests were determined in  hexane extracts. Phenolic compounds of the plant were analyzed using LC-MS/MS. These phenolics are protecatechuic acid, caffeic acid, vanillin, p-coumaric acid, salicylic acid, p-OH benzoic acid, rutin, quercetin and kaempferol. The leaf and flower parts showed α-glucosidase enzyme inhibition effect. It was determined that the leaf part of the plant (IC50=4.533 mg/ml) showed higher enzyme inhibition than the flower (IC50=6.096 mg/ml). As a result, it was determined that the subspecies, which has a natural distribution in Gümüşhane, showed biological activity. The results obtained will contribute to the studies on the biological activity of the plant.