Takım ve mücadele sporlarında yarışan sporcuların fair play yönelimleri
Fair play orientations of athletes competing in team and combat sports
Yazar: NAFİYE KARAFAZLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CENGİZ BAYRAKTAR
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu araştırmanın amacı; Takım ve Mücadele sporlarında yarışan sporcuların Fair Play yönelimlerinin çeşitli demografik değişkenler açısından incelenmesidir. Araştırmada genel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmamıza 2022-2023 yılında Rize ilinde, takım ve mücadele spor dallarında aktif olarak spor yapan 336 sporcu katılmıştır. Araştırmanın amacına ulaşabilmesi için araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu, Katılımcıların sportmenlik yönelimlerini ölçmek için Vallerand, Briere, Blanchard ve Provencher (1997) tarafından geliştirilen, Sezen-Balçıkanlı (2010) tarafından Türkçeye uyarlanan "Çok Boyutlu Sportmenlik Yönelimi Ölçeği (ÇBSYÖ)" kullanılmıştır. Verilerin düzenlenmesi ve grafiklerin yapılmasında MS Office Word ve Windows MS Excel tablolama programı kullanılmış, istatistiki testler ise Windows SPSS 26.0 yazılımı aracılığıyla analiz edilmiştir. Verilerin genel özelliklerini belirlemede tanımlayıcı istatistik, çapraz tablolama (Cross Tabulation) frekans ve yüzde dağılımlar yapılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediğini anlamak için Shapiro Wilk ve Kolmogorov-Smirnov testlerinden faydalanılmıştır. Normal dağılıma sahip olmayan verilere ikili karşılaştırmalar için Mann Whitney-U testi, 3 ve üzeri grup karşılaştırmaları için ise Kruskal Wallis-H testi uygulanmıştır. Kruskal Wallis-H testinde ortaya çıkan farkların hangi gruplar lehine olduğunu anlayabilmek için Pairwise Comparisons karşılaştırmalarından faydalanılmıştır. Değişkeler arasındaki ilişkileri test etmek için ise Spearman Pearson korelasyon analizinden faydalanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda katılımcıların cinsiyet, spor dalı, gelir durumları değişkenlerine göre Fair Play yönelimleri arasında anlamlı farklılık görülürken, spor yapma yılı, sporculuk düzeyi, haftalık antrenman sayısı, yaptığı spor dalındaki başarı düzeyi, öğrenim durumu ve yaptığı takım/mücadele sporları değişkenlerine göre Fair Play yönelimleri arasında anlamlı farklılık görülmemiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the Fair Play orientations of athletes competing in team and competitive sports in terms of various demographic variables. General survey model was used in the research. 336 athletes actively participating in team and combat sports in Rize province in 2022-2023 participated in our study. In order to reach the purpose of the study, a personal information form developed by the researcher, "Multidimensional Sportsmanship Orientation Scale (MSSAS)" developed by Vallerand, Briere, Blanchard and Provencher (1997) and adapted into Turkish by Sezen-Balçıkanlı (2010) were used to measure the sportsmanship orientations of the participants. MS Office Word and Windows MS Excel spreadsheet programs were used to organize the data and make graphics, and statistical tests were analyzed through Windows SPSS 26.0 software. Descriptive statistics, cross tabulation, frequency and percentage distributions were used to determine the general characteristics of the data. Shapiro Wilk and Kolmogorov-Smirnov tests were used to determine whether the data were normally distributed. For the data that were not normally distributed, Mann Whitney-U test was applied for pairwise comparisons and Kruskal Wallis-H test was applied for group comparisons of 3 or more. Pairwise comparisons were used to understand which groups were in favor of the differences in the Kruskal Wallis-H test. Spearman Pearson correlation analysis was used to test the relationships between variables. As a result of the analyzes, while there was a significant difference between the Fair Play orientations of the participants according to the variables of gender, sports branch, income status, there was no significant difference between the Fair Play orientations according to the variables of years of sports, level of sportsmanship, number of weekly training, level of success in the sports branch, education level and team/competition sports.