Voleybolcularda kalça kuvvetlendirme eğitiminin üst ekstremite fonksiyonu ve performansına etkisi
The effect of hip strengthening training on upper extremity performance in volleyball players
Yazar: FURKAN KARAAĞAÇ
Danışman: DOÇ. DR. SEVGİ SEVİ YEŞİLYAPRAK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Muskuloskeletal Fizyoterapi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Amacımız voleybol sporcularında kalça kuvvetlendirme eğitiminin omuz
eklem hareket açıklığı (EHA), omuz ve kalça kuvvet ölçümleri ve üst ekstremite
fonksiyonel performansı ve smaç hızı üzerine etkisini incelemektir.
60 voleybol sporcusu randomize olarak altı hafta kalça kuvvetlendirme eğitimi
alan eğitim grubu (EG) (n=30) ve kontrol grubu (KG)'na (n=30) ayrıldı.
Kuvvetlendirme eğitimi, kalça abdüksiyon (ABD), ekstansiyon (EKST) ve rotasyon
[internal-eksternal (İR-ER)] yönlerinde haftada üç gün/altı hafta boyunca uygulandı.
Omuz EHA'sı su kontrollü inklinometre ile, kuvvet dijital inklinometre ile, üst
ekstremite performansı kapalı kinetik zincir üst ekstremite stabilizasyon testi
(KKZÜEST) ve smaç hızı sportif radar ile başlangıçta, 6 hafta sonra ve 12 hafta sonra
ölçüldü.
Üst ekstremite performans testlerinde, smaç hızı için zaman grup etkileşimi
vardı (p<0,01) ve KKZÜEST için EG'nin zaman içindeki gelişimi KG'ye göre her
zaman aralığında daha fazlaydı (tümü p<0,01). Omuz kuvvetlerinde, dominant ve nondominant İR nötral pozisyonda, non dominant ER 90-90 pozisyonunda, dominant ve
non-dominant ER eksentrik kuvvetleri için zaman grup etkileşimi vardı (p<0,01).
Dominant ve non-dominant İR kuvveti 90-90 pozisyonunda, dominant ER 90-90
pozisyonunda, dominant ve non-dominant ER nötral pozisyonda EG'nin zaman
içindeki gelişimi KG'ye göre her zaman aralığında daha fazlaydı (tümü p<0,01). Kalça
kuvvetlerinde dominant ve non-dominant kalça ER, dominant kalça ABD ve EKST
için zaman grup etkileşimi vardı (p<0,01). Kalça kuvvetlerinde non dominant kalça
ABD ve EKST'de EG'nin zaman içindeki gelişimi KG'ye göre her zaman aralığında
daha fazlaydı (tümü p<0,01). Omuz aktif ve pasif ER EHA için zaman grup etkileşimi
vardı (p<0,05). Diğer verilerde gruplar arasında anlamlı bir fark oluşmadı (p<0,05).
Altı haftalık kalça kuvvetlendirme egzersizleri smaç hızını, fonksiyonel motor
performansı, omuz kuvvetini geliştirmektedir. Ancak egzersiz programı bittikten altı
hafta sonra bu olumlu etki kaybolmaktadır. Non-dominant omuz ER dışında EHA'da
etkili değildir.
Anahtar Sözcükler: kalça kuvvetlendirme eğitimi, performans, kuvvet, smaç hızı,
KKZÜEST

Abstract:
Our aim was to investigate the effect of hip strengthening training on shoulder
range of motion (ROM), shoulder and hip strength measurements, upper extremity
functional performance and spike speed in volleyball athletes.
60 volleyball athletes were randomly divided into a training group (EG) (n=30)
receiving hip strengthening training and a control group (CG) (n=30). Hip
strengthening training was performed three days a week for six weeks in the hip
abduction (ABD), extension (EXT) and rotation [internal-external (IR-ER)] directions.
Shoulder ROM was measured by water-controlled inclinometer, strength by digital
inclinometer, upper extremity performance by closed kinetic chain upper extremity
stabilisation test (CKCUEST) and spike speed by sport radar at baseline, after 6 weeks
and after 12 weeks.
There was a time-group interaction for spike speed (p<0.01), and for
CKCUEST, the improvement of EG over time was greater than CG at all time intervals
(all p<0.01). Time group interaction were determined for dominant/non-dominant IR
neutral, non-dominant ER in 90-90 position, dominant/non-dominant ER eccentric
strength (p<0.01). For dominant/non-dominant IR strength in 90-90 position,
dominant ER in 90-90 position, dominant/non-dominant ER neutral, the development
of EG over time was greater than CG at all time intervals (all p<0,01). Time group
interaction was found in dominant/non-dominant ER, dominant ABD and EXT in hip
strength (p<0.01). The development of EG over time was greater in the non-dominant
hip ABD and EXT than in the CG at all time intervals (all p<0.01). Time-group
interaction was found for shoulder ER ROM (p<0.05). There was no significant
difference between the groups in other data (p<0.05).
Six-week hip strengthening training improve spike speed, functional motor
performance and shoulder strength. However, this positive effect disappears six weeks
after the end of the exercise programme. Hip strengthening does not affet shoulder
ROM except for non-dominant ER.
Keywords: hip strengthening training, performance, strength, spike speed, CKCUEST

Advisor: Assoc. Prof. Dr. Sevgi Sevi YEŞİLYAPRAK