Engelli bireylerde egzersizin uyku düzeni ve aile içi sosyal ilişkilere etkisi
The effects of handicapped individual?s exercise upon sleeping and social relations in family
Yazar: AHMET MOR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÇETİN YAMAN
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Bölümü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Aile içi ilişkiler = Family relations ; Egzersiz = Exercise ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Engelli çocuklar = Disabled children ; Sosyal ilişkiler = Social relations ; Sosyal uyum = Social adjustment ; Uyku = Sleep ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu araştırmanın amacı; engelli bireylerde egzersizin uyku düzeni ve aile içi sosyal ilişkilere etkisinin araştırılması ve egzersizin engelli bireylerin rehabilitasyon sürecine olan katkısının belirlenerek, spor yapan ve spor yapmayan engelli bireylerin karşılaştırılmasıdır.Araştırmada engelli eğitim ve rehabilitasyon ve otistik eğitim merkezlerinde eğitim gören engelli öğrencilerin ailelerinden yararlanılmıştır. Araştırma deney ve kontrol grubu olmak üzere iki gruba uygulanmıştır. Deney grubu olarak egzersiz ve spor yapan; 16 zihinsel engelli, 9 ortopedik engelli, 5 işitme engelli, 5 görme engelli, 5 tane otistik toplam 40 engelli ailesinden yararlanılmıştır. Kontrol grubu olarak da egzersiz ve spor yapmayan; 7 zihinsel engelli, 5 ortopedik engelli, 4 işitme engelli ve 4' de görme engelli toplam 20 engelli bireyin ailesi çalışmalara dahil edilmiştir. Araştırmada deney ve kontrol gruplarına likert ölçeği anketi uygulanmış ve verilerin analizi ve grupların karşılaştırılması için bağımsız gruplar arası t-testi ve ki-kare testi analiz metodları kullanılmıştır.Uygulanan istatistiksel analiz sonucunda(bağımsız gruplar arası t-test, ki-kare test) egzersiz yapan ve yapmayan engelli bireyler arasında; egzersiz çocuğumun rehabilitasyon sürecini hızlandırıyor (p<0,05), çocuğumun egzersizden sonraki uykusunu her zamanki uykusuna göre daha kaliteli olduğunu düşünüyorum (p<0,05), egzersizden sonra çocuğumuzda uykusuzluğa bağlı kaygı, aşırı ilgi, motivasyon ve enerji kaybı, dikkat ve bellek yetersizliği gibi sorunlarda azalma meydana geldi (p<0,05), egzersizden sonra çocuğumuzda rahatlama ve sakinleşme oldu (p<0,05), çocuğumuz düzenli uyumaya başladıktan sonra aile yaşantımızda olumlu değişiklikler oldu (p<0,05), çocuğumuzda egzersize bağlı düzenli uyku durumu meydana geldikten sonra eşime, çocuklarıma, kendime, akrabalarıma ve arkadaşlarıma daha fazla vakit ayırmaya başladım (p<0,05) sorulan bu sorular sonucunda iki grup arasında anlamlı fark bulunmuştur.Sonuç olarak spor yapan engelli bireylerde sporun verdiği mutluluk ve yorgunluk sonucunda rahatlama ve gevşeme meydana geldiği bununda engelli bireylerde düzenli uyku oluşturduğu ve uyku problemi olmayan engelli bireylerin ailelerinin aile yaşantılarında olumlu değişiklikler olduğu ve bununda aile içi sosyal yaşantıya pozitif katkılar sağladığı görülmüştür.

Abstract:
The aim of this research is; researching of the effects of the handicapped individuals? exercise upon sleeping and soacial relations in family and determining the contribution of exercise upon handicapped individuals? rehabilitation process, to compare the handicapped individuals making sports and not.In research it is utilized from the families whose children get education in handicapped education and rehabilitation and autistic education centers. The research is applied two groups as test and control. As test group that making exercise and sport; 16 mentally defective, 9 physically defective, 5 hearing-impaired, 5 visually-impaired, 5 autistic individuals? families are utilized. As control group that not make exercise or sport; 7 mentally defective, 5 physical defective, 4 hearing-impaired and 4 visually-impaired individuals? families are included to research. In research it is applied likert scale survey to the test and control groups and there used Independent Samples t-test and chi-square test analysis methods to compare the groups and analyze the datas.As a result of the applied statistical analysis(Independent Samples t-test, Chi-square) between the exercise making handicapped individuals and not to make exercise; exercise makes my child?s rehabilitation process faster(p<0,05), I think my child?s after exercise sleeping is more quality than usual sleeping(p<0,05), after exercise there occured decreasing in some problems of our child like anxiety depends on insomnia, excessive care, motivation and energy deprivation, attention and memory lacking (p<0,05) there occured steady and calm manner in my child after exercise(p<0,05), there occured some positive changes in our family life after our child began to sleep regularly(p<0,05), ı began to give more time to my partner, my children, myself, my relatives and friends after our child get used to sleep regularly which depends on exercise(p<0,05) as a result of these questions it was found some meaningful differences between two groups.Finally it is seen that there occurs some steady and calm manner in sport making handicapped individuals as a result of sport?s exhaustion and happiness upon them and this situation creates regular sleeping in handicapped individuals which develops some positive changes in their families? life and contributes positive additions for social life in family.