Denizli ili'ndeki bazı lokalitelerde yayılış gösteren dikenli keler, Stellagama stellio (Lınnaeus, 1758)(Squamata: Agamıdae)'nun helmint faunası üzerine bir araştırma
A research on the helminth fauna of Starred lizard (Agama), Stellagama stellio (Linnaeus, 1758) (Squamata: Agamidae), distributed in some localities from Denizli province
Yazar: HESNA YAKA
Danışman: DOÇ. DR. SERDAR DÜŞEN
Pamukkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Biyoloji = Biology ; Parazitoloji = Parasitology ; Zooloji = Zoology

Özet:
Bu çalışma, Denizli yöresi'nde yayılış gösteren Stellagama stellio (Dikenli Keler) türünün helmint faunasının belirlenmesi amacıyla Mayıs 2012-Eylül 2013 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Çalışma süresince toplam 103 adet (54 ♂♂, 49 ♀♀) keler örneği incelenmiş, 95 (% 92.23) adet S. stellio örneğinin bir ya da daha fazla helmint türüyle infekte olduğu saptanmış, 4291 adet helmint bireyi gözlenmiş ve toplam 7 helmint taksonu tespit edilmiştir. Bu araştırmada gözlenen helmint türlerinin ince yapılarının Taramalı Elektron Mikroskobunda (SEM) görüntülemeleri de yapılmış olup, bu uygulama Türkiye'de sürüngen helmintolojisi alanında yapılmış ilk orijinal çalışma niteliğindedir.
Araştırma sonucunda gözlenen helmintlerin 4'ünün (Parapharyngodon tyche, Parapharyngodon echinatus, Abbreviata abbreviata (kist ve ergin form) ve Foleyella candezei) Nematoda'ya, 2'sinin (Oochoristica tuberculata ve Mesocestoides sp. (kistik ve serbest larval form)) Cestoda'ya ve 1'inin (Centrorhynchus sp. (kistik form)) ise Acanthocephala grubuna ait olduğu saptanmıştır.
Türkiye sürüngenlerinin helmint faunasının ortaya çıkarılmasına katkı sağlamayı amaçlayan bu çalışmada, gözlenen helmintlerden Parapharyngodon echinatus, Abbreviata abbreviata (kist ve ergin form), Mesocestoides sp. (kistik ve serbest larval form) ve Centrorhynchus sp. (kistik form) taksonları için S. stellio, yeni konak kaydıdır. Oochoristica tuberculata türü için S. stellio Türkiye'den yeni konak kaydıdır. Ayrıca bu çalışmada gözlenen helmintlerden Parapharyngodon echinatus türü de Türkiye için yeni kayıttır.

Abstract:
In this research, aimed to determine of the helminth fauna of starred lizard, Stellagama stellio which distributed in Denizli region. S. stellio were collected between May 2012 and September 2013, and examined for helminths. Of 103 (54 ♂♂, 49 ♀♀) lizards samples, 95 (% 92.23) were infected with 1 or more helminths, the of 4291 helminths were observed, and 7 helminth taxa were identified. In this study, the helminth samples ultrastructures were also observed in Scanning Electron Microscobe (SEM) and this application is the first study in the reptile helminths in Turkey.
The helminth fauna of S. stellio is comprised: 4 Nematoda (Parapharyngodon tyche, Parapharyngodon echinatus, Abbreviata abbreviata (cyst and adult form), and Foleyella candezei), 2 Cestoda (Oochoristica tuberculata ve Mesocestoides sp. (both cyst and free larval form)), and 1 Acanthocephala (Centrorhynchus sp. (cyst form)).
Parapharyngodon echinatus, Abbreviata abbreviata (cyst and adult form), Mesocestoides sp. (both cyst and free larval form) and Centrorhynchus sp. (cyst form) are first time recorded from starred lizard, S. stellio and; S. stellio represents a new host record for these 4 helminth taxa. In additionaly, S. stellio represents a new host record for Oochoristica tuberculata, and also, Parapharyngodon echinatus is the first time recorded from Turkey.