Cinsel organlarda-pelviste ağrı/içe girme bozukluğu tanısı alan kadınlarda bağlanma biçimleri, bilişsel duygu düzenlenme stratejileri ve üst-bilişlerin incelenmesi
Investigation of attachment types, cognitive emotion regulation strategies and metacognitions in women diagnosed with genito pelvic pain penetration disorder
Yazar: FATMA ARKAZ
Danışman: DOÇ. DR. GÖRKEM KARAKAŞ UĞURLU
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Ağrı = Pain ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Cinsel işlevler = Sexual functions ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Genitalia = Genitalia ; Pelvik ağrı = Pelvic pain ; Üstbiliş = Metacognitive

Özet:
Amaç: Bu çalışmada cinsel organlarda-pelviste ağrı/içe girme bozukluğu tanısı alan kadınlardan ve  sağlıklı kontrollerden oluşan grupları bağlanma özellikleri, bilişsel duygu düzenleme stratejileri, üst bilişler ve vajinal panetrasyonla ilgili bilişler açısından karşılaştırmayı ve cinsel organlarda-pelviste ağrı/içe girme bozukluğu tanısı alan hastalarda bağlanma özellikleri, bilişsel duygu düzenleme stratejileri, üst bilişler ve vajinal panetrasyona dair bilişler arasındaki olası ilişkileri incelemeyi amaçlanmıştır. 
Gereç-yöntem: Çalışmaya DSM-5 'e göre yapılan klinik değerlendirmede "Cinsel Organlarda-Pelviste Ağrı/İçe Girme Bozukluğu" tanısı alan ve çalışmaya katılmayı kabul ederek aydınlatılmış onam formunu imzalayan 47 kadın hasta ve sosyodemografik açıdan hasta grubuyla eşleşen, ruhsal bozukluğu olmayan ve çalışmaya katılmaya yazılı onay veren 46 sağlıklı gönüllü alındı. Katılımcılara Sosyodemografik ve klinik veri formu, SCID-5, GRCDÖ, YİYE-II, BDDÖ, ÜBÖ-30 ve VPBÖ uygulandı. Aynı işlemler sağlıklı kontrol grubu katılımcılarında da gerçekleştirildi.
Bulgular: İki grup arasında medeni durum, eğitim durumu, meslek ve yaşadıkları yer açısından anlamlı düzeyde fark saptanmadı. Cinsel organlarda-pelviste ağrı/içe girme bozukluğu tanısı alan grupta kontrol grubuna göre GRCDÖ sıklık, iletişim, doyum, kaçınma, dokunma, vajinismus, anorgazmi alt ölçekleri; YİYE-II kaygı alt ölçeği; BDDÖ kendini suçlama, ruminasyon, felaketleştirme, plan yapmaya yeniden odaklanma, olumlu yeniden değerlendirme; ÜBÖ-30 kontrol edilemezlik ve tehlike, bilişsel farkındalık, düşünceleri kontrol ihtiyacı; VPBÖ kontrol bilişleri, benlik imgesi bilişleri, felaketleştirme ve ağrı bilişleri, cinsel genital uyumsuzluk bilişleri puanları farkı anlamlı düzeyde önemli bulunmuştur. Model kaygılı bağlanma boyutunun üç farklı yol ile VPBÖ olumsuz bilişleri arttırdığını, kaygılı bağlanma boyutunun BDDÖ alt ölçekleri ile doğrudan ilişki halinde olmadığını ancak düşünce kontrol ihtiyacı üst bilişleri aracılığı ile ilişki halinde olduklarını göstermiştir.
Sonuç: Bu çalışmada cinsel organlarda-pelviste ağrı/içe girme bozukluğu tanısı alan hastalarda kaygılı bağlanma boyutunun vajinal penetrasyona yönelik olumsuz bilişleri  hem doğrudan hem de uyumlu bilişsel duygu düzenleme stratejilerinin daha az kullanılması, uyumsuz stratejilerin daha çok kullanılması ve patolojik üst bilişlerde artış  ile  arttırdığı görülmüştür. Vajinal penetrasyona yönelik olumsuz bilişleri azaltmanın tedavide olası etkinliği düşünüldüğünde ise bu alanlara müdahaleler önem göstermekle birlikte; kaygılı bağlanma boyutu ve düşünce kontrol ihtiyacı üst bilişleri önemli yere sahip gibi gözükmektedir.
Anahtar kelimeler: bağlanma, bilişsel duygu düzenleme, üst biliş, biliş, vajinismus

Abstract:
Purpose: In this study, it was aimed to compare the groups of women diagnosed with genito pelvic pain penetration disorder and healthy controls in terms of attachment styles, cognitive emotion regulation strategies, metacognition and cognition related to vaginal panetration and examine the possible relationships between attachment styles, cognitive emotion regulation strategies, metacognition, and cognition of vaginal panetration in patients diagnosed with genito pelvic pain penetration disorder.
Materials and Methods: The study included 47 patients, diagnosed with genito pelvic pain penetration disorder according to the DSM-5 diagnostic criteria and 46 healthy individuals, matched with patients group sociodemographically, have not any mental disorder who gave written consent. They were performed SCID-1, The Golombok-Rust Inventory of Sexual Satisfaction, The cognitive emotion regulation scale, Metacognitions Questionnaire, Vaginal Penetration Cognition Questionnaire . Same processes was also performed for control group
Results: There was no significant difference between the two groups in terms of marital status, educational status, profession and place of residence. GRISS frequency, communication, satisfaction, avoidance, sensuality, vaginismus, anorgasmia subscales; CERQ self-blame, rumination, catastrophizing, re-focus on planning, positive reappraisal; MCQ-30 uncontrollability and danger, cognitive confidence, need for control; VPCQ control cognitions, self-image cognitions, catastrophic and pain cognitions, genital incompatibility cognitions scores were found to be significantly significant in the group diagnosed with genito pelvic pain penetration disorder compared to the control group. The model showed that the anxious attachment scores increased the negative cognitions of the VPCQ in three different ways, the level of anxious attachment was not directly related to the CERQ subscales, but there was relation between anxious attachment and  the CERQ subscales through the need for control metacognition.
Discussion: In this study, it was observed that the anxious attachment scores increased the negative cognition of vaginal penetration both direct and with less use of compatible cognitive emotion regulation strategies, more use of incompatible strategies, and an increase in pathological cognition in patients diagnosed with genito pelvic pain penetration disorder. Considering the possible effectiveness of reducing negative cognition for vaginal penetration in treatment, although the interventions in these areas are important, the level of anxious attachment and the need for thought control seems to have an important place.
Key Words: attachment, cognitive emotion regulation, metacognition, cognition, vaginismus