Vitamin B12 eksikliğinde girelin gen polimorfizmi
Ghrelin gene polymorphism in vitamin B12 deficiency
Yazar: ÖNDER GÜN
Danışman: PROF. DR. SAADET AKARSU
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ghrelin = Ghrelin ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Vitamin B 12 = Vitamin B 12 ; Vitamin B 12 eksikliği = Vitamin B 12 deficiency

Özet:
Vitamin B12 insan organizması tarfından sentezlenemez. Esas olarak deoksi ribonükleik asit (DNA) ve myelin sentezinde gereklidir. Vitamin B12 eksikliği insidansı toplumdan topluma, değişik yaş guruplarına, sosyoekonomik düzeye ve beslenme alışkanlıklarına göre farklılık gösterir. Toplumda eksikliğinin %3 ile %40 arasında olduğunun anlaşılmasıyla, vitamin B12'ye olan ilgi artmıştır. Dünyanın yoksul bölgelerinde, özellikle kırsal bölge çocuklarında beslenme yetersizliğine bağlı vitamin B12 eksikliği sıklığının %22-66 gibi yüksek bir orandadır. Türkiye'de 7-17 yaş grubunda çocukta %5.9 oranında saptanmıştır.Bu çalışmayla vitamin B12 eksikliği olanlarda girelin düzeyi ve girelin gen polimorfizmi değerlendirildi. Aynı ailede aynı beslenenlerden kiminde vitamin B12 eksikliğine bağlı bulgular görülürken bazılarında bu bulgular görülmemektedir. Bu nedenle girelin genindeki bir polimorfizmin bunu başlatabileceği düşünüldü. Eksikliğe yol açmadan önce gerekli vitamin B12 desteğinin yapılması ve gerekli tedbirlerin alınması amaçlandı.Girelin geninde DNA dizileme kullanılarak pek çok farklı tek nükleotid polimorfizmi tespit edilmiştir. Bunlardan en önemlileri promoter -501 A/C, Arg51Gln, Leu72Met ve Gln90Leu'dır.Çalışmamızda 27 kız (%47.4) ve 30 erkek (%52.6) olmak üzere toplam 42 vitamin B12 eksikliği tanılı olgu ve 19 kız (%45.2) ve 23 erkek (%54.8) olmak üzere toplam 42 sağlıklı kontrol grubu değerlendirildi. Açil girelin değerleri; hasta grubunda 14.5±10.0 pg/ml ve kontrol grubunda 24.2±14.2 pg/ml olarak bulundu. Hasta ile kontrol grubunun açil girelin değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0.05). Deaçil girelin hasta grubunda 242.3±206 pg/ml ve kontrol grubunda 394.0±170 pg/ml olarak bulundu. Hasta grubu ile kontrol grubunun deaçil girelin değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0.05).Hasta ve kontrol grubunda girelin genindeki -501 promoter, Arg51Gln, Leu72Met ve Gln90Leu polimorfizmleri çalışıldı. Girelin genindeki -501 A/C polimorfizmi açısından CC genotipi hasta grubunda artmış sıklıkta saptandı (p<0.05). Promoter -501 A/C polimorfizmi için alellel sıklıkları kontrolle farklı bulunmadı (p>0.05). Gln90Leu polimorfizmi için hasta grubunda heterozigot Gln/Leu genotipinin artmış sıklıkta olduğu tespi edildi (p<0.05). Gln90Leu polimorfizmi için alellel sıklıkları kontrolle farklı bulunmadı (p>0.05). Arg51Gln ve Leu72Met polimorfizmleri için genotip ve allel sıklıkları kontrolle karşılaştırıldığında istatistiksel anlamlı farklılık saptanmadı (p>0.05). Anlamlı istatistik saptanan hastalarda vitamin B12 düzeyi 200 pg/ml'nin altındaydı.Girelin geninin vitamin B12 eksikliği'nin immünogenetiğinde önemli rolleri olabileceğini düşünmekteyiz. Bu gende yer alan diğer polimorfizmlerin hastalığa katkı sağlayıp sağlamadığının belirlenmesi için gerek Türk populasyonunda gerekse diğer populasyonlarda yapılacak çalışmalara ihtiyaç olduğu kanaatindeyiz.Girelin genindeki artmış promoter -501 ve heterozigot Gln/Leu varyant sıklığının vitamin B12 eksikliği etyopatogenezinde rol oynayan mekanizmalardan biri olabileceğini düşünmekteyiz.Anahtar kelimeler: vitamin B12 eksikliği, girelin, gen polimorfizmi

Abstract:
Vitamin B12 is a vitamin which can not to synthesized from the human organism. Mainly it?s required for the synthesis of DNA (deoxyribonucleic acid) and myelin. The incidance of vitamin B12 defiency is varable from society to society in different groups, socioeconomic level and eating habits. When the community realised vitamin B12 defiency incidance is %3 to %40, B12 interest is increased. The world?s poorest regions, particularly in rural regions childern?s from malnutrion the frequency of vitamin B12 defiency is known to be as high as 22-66%. 7-17 age group of 960 children in Turkey, it was identificated % 5.9.With this study ghrelin values and ghrelin gene polymorphism are evaluated in vitamin B12 deficient patients. In same dietary equal family some members shows signs of vitamin B12 deficiency some does not. So this may be the cause of ghrelin gene polymorphism. Before vitb12 deficiency occurs, Vitamin B12 supp and getting necessary precoutions are aimed.In different studies using DNA sequencing many different uninucleotide polymorphism are identified in ghrelin gene. Most impant ones are promotor -501 A/C, Arg51Gln, Leu72Met and Gln90Leu.In our study 27 female and 30 male vitamin B12 deficient 42 patients, 19 female and 23 male 42 healthy controls are evaluated. Achyl ghrelin values are found 14.5±10.0 pg/ml in patient group and 24.2±14.2 pg/ml in control group achyl ghrelin values are found statistically significant between patient and control group (p<0.05). Deachyl ghrelin is found 242.3±206 pg/ml in patient group and 394.0± 170 pg/ml in control group. Deachyl ghrelin values are found statistically significant between patient and control group (p<0.05). In patient and control group -501 A/C polymorphism are studied. Statisticaly -501 A/C polymorphism in ghrelin gene as CC genotype is found increased frequency in patient group (p<0.05). For promotor -501 A/C polymorphism allele frequency is not found significant (p>0.05). For Gln90Leu polymorphism in group heterozygot Gln/Leu genotype is found in increased frequency (p<0.05). For Gln90leu polymorphism allele frequencies are not found significant in control group (p>0.05). For Arg51Gln and Leu72Met polymorphisms when genotype and allele frequencies are compared no significant differency is found (p>0.05). Statistically significant in patients with vitamin B12 levels 200 pg/ml under.We think ghrelin gene may have an impant role in Vitamin B12 deficiency?s immunogenetics. We believe new studies should be done in Turkish population or in other populations to determine whether other polymorphisms provide supp for the disease or not.We think increased promoter -501 and heterozygot Gln/Leu varient frequency in ghrelin gene plays an impant role in Vitamin B12 deficiency etiopathogenesis.Keywords: vitamin B12 deficiency, ghrelin, gene polymorphism