İlköğretim birinci kademe ders kitabı illüstrasyonlarının tasarım ilkelerine ve çocukların algı düzeylerine uygunluğu
The suitability of the illustrations in primary education first class textbooks to the designing principles and the students level of perception
Yazar: SEDA LİMAN
Danışman: DOÇ. DR. GÜLER AKALAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Resim-İş Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
ÖZETİLKÖĞRETİM I. KADEME DERS KİTABI İLLÜSTRASYONLARININTASARIM İLKELERİNE VE ÖĞRENCİLERİN ALGI DÜZEYİNEUYGUNLUĞULiman, SedaYüksek Lisans, Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim DalıTez Danışmanı: Doç. Güler Akalan2007Araştırmada, ilköğretim I. kademe ders kitabı illüstrasyonları(resimlemeleri),tasarım ilkeleri ve çocukların algı düzeylerine göre değerlendirilmiştir. Bu araştırma,nitel bir araştırma olup, araştırma çeşitlerinden ?temel araştırma? grubuna dahildir.Araştırmanın amacı; bu konuda var olan bilgilere yenilerini eklemektir. Var olan birdurum, var olduğu şekliyle ve kendi koşulları içinde değerlendirildiğinden buaraştırma ?tarama modeli?ne uygundur.Araştırmanın evreni; MEB tarafından onaylanmış ilköğretim ders kitabıillüstrasyonlarıdır. Oranlı küme örnekleme yöntemiyle seçilen örneklem; MEBtarafından onaylanmış 2005-2006 eğitim-öğretim yılında geçerliliği devam edenilköğretim müzik ders kitabı illüstrasyonlarıdır. Bu illüstrasyonlar, öğretimüyelerinden oluşturulan bir jüri tarafından değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucumaddeler halinde özetlenerek aktarılmıştır:1. Ders kitapları, sık sık yapılan müfredat değişiklikleri nedeniyle aceleylesonuçlandırılmaktadır. İllüstrasyonlar, dizgisi tamamlanan kitap sayfalarının kalanboşluklarını değerlendirmek için kısıtlı bir zamanda yapılmaktadır.2. İllüstrasyonlar, maliyetin düşük olması nedeniyle sanat eğitimindenyoksun kişilere yaptırılmakta ve metinde ifade edilenleri görselleştirme amacıylakullanılmaktadır.vi3. İllüstrasyonlar, sayfada illüstrasyon için ayrılan yerlere tam olarakyerleştirilememekte ya da baskıda kaydırılmaktadır.4. İllüstrasyonlar, görsel algı, kıyaslama ve kavrayış gibi yaratıcılığıntemelini oluşturan yetilerin kazandırılmasına yönelik yaklaşımları izlememektedir.5. Çocukların görsel eğitim ve düşünce biçimlerinin oluşturulmasındaönemli bir yeri olan ders kitaplarının; öğrencilerin algı düzeylerine uygun olmadığı,özenli resimleme, tasarım ve estetik değerlerden yoksun olduğu saptanmıştır.Araştırmanın sonunda, araştırma konusu ile ilgili sorunlara yönelik önerilereyer verilmiştir.

Abstract:
ABSTRACK?THE SUITABILITY OF THE ILLUSTRATIONS IN PRIMARY EDUCATIONFIRST CLASS TEXTBOOKS TO THE DESIGNING PRINCIPLES AND THESTUDENTS? LEVEL OF PERCEPTION?Liman, SedaMaster of Arts, Discipline of Fine Arts EducationSupervisor: Assoc. Prof. Guler Akalan 2007In this research, primary education 1st level textbook illustrations areevaluated according to designing principles and students? level of perception. Thisstudy employs a qualitative research design and in terms of research type, it belongsto the ?basic research? group. The purpose of the research is to supplement thepresent knowledge on the subject. Since a situation is evaluated within its ownconditions and form of existence, this research is consistent with ?review model?.The universe of the research is composed of the illustrations of primaryeducation textbooks which are approved by the Ministry of Education. The samplegroup, which is based on proportional set-sampling method, consists of theillustrations of the primary education music textbooks, approved by the Ministry ofEducation, which are still on use in 2005-2006 education year. The illustrations areevaluated by a jury of scholars. Briefly, the conclusions as summarized in articles arethat:1. The textbooks are prepared in short order due to often changes incurricula. The illustrations are made in a restricted time period in order to fill in theblanks in the book pages which have been composed.viii2. The illustrations are made by people who are devoid of relevant arteducation due to low production cost and they are used with the aim of visualizingwhat has been expressed in the texts.3. The illustrations are not properly positioned in the places that are set forthem or they are scrolled in print.4. The illustrations do not follow the approaches which aim at supplying thestudent with abilities that form the bases of creativity, like visual perception,comparison and comprehension.5. It is found out that the textbooks, which occupy an important place inestablishing visual forms of thought and education in children, are not suitable tostudents? level of perception and are devoid of attentive illustration, design andesthetic values.At the end of the study, recommendations were made concerning theproblems about the research subject.