Dil gelişimi sorunlarının ortaya çıkışında bakıcının rolü
Caregiver's role  in language development problems
Yazar: BURÇİN DEMİRKAN BAYTAR
Danışman: DOÇ. DR. HIDIR İLYAS GÖZ
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Gelişim Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Dil gelişimi = Language development ; Dil problemleri = Language problems ; Gelişim psikolojisi = Development psychology ; Çocuk bakıcısı = Childminder ; Çocuk bakımı = Child care

Özet:
Bu araştırmanın amacı, 36-71 ay arasında olan çocuklara bakım veren kişilerin (anne,  büyükanne, ücretli bakıcı) çocukların dil sorunlarının ortaya çıkışındaki rolünü araştırmaktır. Bu araştırma dil gelişim sorunu(GK) olan 100 ve Dil Gelişim Sorunu Olmayan( Kontrol Grubu)  101 çocuk ile yapılmıştır. Araştırmaya katılan çocuklar ilk defa araştırmanın yapıldığı 2013 – 2014 öğretim yılında okul öncesi kuruma başlamışlardır. Araştırmada veri toplama işlemi ilk yarıyıl içinde tamamlanmıştır.

Dil Gelişim Sorunu Olan (GK) çocuklar konuşma problemi dışında herhangi bir sağlık sorunu olmayan çocuklardır. Bu tip dil gelişim sorunları literatürde gecikmiş konuşma ya da fonksiyonel kaynaklı özgül dil sorunları olarak adlandırılmaktadır. Araştırma grubu, doğumdan okul öncesi kuruma gidinceye kadar yalnız annesi tarafından bakılmış 46, 12'nci aydan okul öncesi kuruma gidinceye kadar yalnız büyükanne tarafından bakılmış 28, ve 12'nci aydan okul öncesi kuruma gidinceye kadar yalnız ücretli bakıcı tarafından bakılmış 27 olmak üzere toplam 101 çocuktan oluşmuştur.

Kontrol grubu 100 çocuktan oluşmuştur. Bunlar normal dil gelişimi gösteren çocuklardır. Bu grup, doğumdan itibaren okul öncesi kuruma gidinceye kadar yalnız annesi tarafından bakılan 45, 12'nci aydan itibaren büyükannesi tarafından bakılan 21 ve ücretli bakıcı tarafından bakılan 34 çocuk olmak üzere 100 çocuktan oluşmuştur ve aynı şekilde araştırmanın yapıldığı yıl okula başlamış ve uygulamaya ilk yarı yıl içinde alınmışlardır.Uygulama amacıyla İstanbul'daki devlet ve özel anaokulları, rehabilitasyon merkezleri, psikolojik psikiyatrik danışmanlık veren merkezler ve Şişli Eğitim Araştırma Hastanesi seçilmiştir.Araştırmada veri toplamak amacıyla,  TİFALDİ testinin (Türkçe Tifaldi Alıcı ve İfade Edici Dil) Alıcı Dil Kelime Alt Testi (TİFALDİ-AD)  ve İfade Edici Dil Kelime Alt Testi (TİFALDİ-İD) uygulanmıştır (Kazak Bermut, Güven, 2013). 

Araştırma sonuçlarına göre, dil gelişim sorunları bakıcının kim olduğuna göre değişmiştir. Araştırma grubunda bakıcının anne-büyükanne-ücretli bakıcı olduğu koşullar arasında ifade edici dil standart puanlarında fark olduğu bulunmuştur.  . Şöyle ki,  dil gelişim sorunu olan grupta (GK) ve dil gelişim sorunu olmayan grupta (kontrol grubu) annenin ifade edici dil puanları diğer bakıcılardan yüksektir. 

Dil Gelişim Sorunu olan grupta (GK) İfade edici dil standart puanı ile bakım veren kişi arasında fark çıkmıştır. Annenin grubunun standart dil puan ortalaması, diğer iki bakıcı grubunun puanlarından yüksektir.  Ücretli bakıcının grubunun ifade edici dil puan ortalaması diğer bakıcılardan düşüktür. Anne ile ücretli bakıcı grubu arasında istatiksel olarak anlamlı fark vardır. Annenin grubunun ifade edici dil puan ortalaması bakıcının ifade edici dil puan ortalamasından yüksektir. Ancak, anne grubu ile büyükanne grubu arasındaki fark çıkmamıştır. Büyükanne – ücretli bakıcı grubu arasındaki fark anlamlı çıkmıştır. 

Dil Gelişim Sorunu Olmayan (Kontrol Grubunda) İfade Edici Dil standart puanı ile bakım veren kişi arasında fark bulunmuştur. Annenin ifade edici dil standart puanı, bakıcının ifade edici dil standart puanından yüksektir. Büyükanne ve ücretli bakıcı arasında da ifade edici dil standart puanı açısından istatiksel olarak fark bulunmuştur;. Annenin baktığı grubun ifade edici dil standart puanı ile büyükannenin baktığı grubun ifade edici puan ortalamaları arasında ise fark bulunmamıştır. 
 	
Alıcı dil puanı standart puanı açısından araştırma grubunda,  bakıcının anne-büyükanne-ücretli bakıcı olduğu koşullar arasında,  Dil Gelişim Sorunu olan grupta (GK)  standart puanlara göre istatiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır.  Kontrol grubunda da aynı koşullarda üç grubun standart puan ortalamaları arasında anlamlı fark çıkmamıştır.

Anahtar Sözcükler: Dil Gelişimi,   Dil Gelişim Sorunları,   Bakıcıların  Etkisi( anne, büyükanne, ücretli bakıcı)

Abstract:
Language development may occur naturally in many children. Without any interference, the development with its all components has been formed in parallel with the child's age. Finally, the child acquires characteristics of adulthood. However, language development may not occur in every child in this manner. It can be seen that when compared to their peers, some children have retardation in one or several components. Besides delays, language disorders can be observed (Şan, 2010).
In order for language acquisition, the child's brain activities, his/her ear, mouth, tongue, and jaw structure should be developed healthily and age-appropriately.  Moreover, it is necessary to have the appropriate communication partner. Children who are not being exposed to devices such as televisions or computers in an uncontrolled manner and their having speaking and learning motivation are necessary conditions in order for children to develop properly according to their language age. Child needs include all necessary initiatives so that his/her physical, mental and social development is healthy. Therefore, caregivers are so important.
Studies about the effects of the caregiver and the child's living environment on the child's mental, physical and biological development   have been reported in the literature. However, there is a need for studies about the relation between functional language development problems and the caregiver. The effects of the caregiver such as mother, grandmother and so on... for the child's language development have been examined. In order to keep age-factor constant, the research was limited to early childhood. In the literature, language development disorders are limited to specific functional language problems, also called delayed speech.
In the present study, three groups were compared according to their caregivers' types by measuring the language development of 101 children diagnosed with delayed speech. A hundred children were selected as control groups. Public or private kindergartens in İstanbul, rehabilitation centers, Psychological and Psychiatric Counseling Centers and Şişli Training and Research Hospital (Şişli Eğitim Araştırma Hastanesi) were chosen to have subjects. Permissions required to work in these centers were received from concerned authorities. These are children with normal language development. Turkish Expressive and Receptive Language Test (TIFALDI)  were performed (Kazak Bermut, Güven, 2013) . The language scores were examined with regards to the caregiver, the number of siblings, parents' education level, the economic status and educational status of caregivers.

According to the present findings for the research group; stating language points for mother's group was higher than that of babysitter group. But there was no difference between grandmother's group and mother's group. There was difference between grandmother and babysitter's group.  There was for control group, it was observed that mother's and grandmother's groups had higher expressive language points than that of babysitter's group. 

 As for control group, it was observed that mother's and grandmother's groups had higher expressive language points than that of babysitter's group. İt was observed than grandmother' There was no difference between mother's group and grandmother's group in expressive language points.
In conclusion, according to the present findings, it has been thought that caregivers except for mothers is a disadvantage for the language development of their children.
 
 

Key Words: Language development, language development disorders, caregivers' role. (mother, grandmother, payment caregiver /babysitte