Küreselleşme sürecinde ulusal güç dinamikleri ve Türkiye ekonomisine etkisi
National power dynamics during globalization period and its effects on Turkish economy
Yazar: CANAN ÖZGE KARA
Danışman: DOÇ. DR. SEYHUN DOĞAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Politikası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik etki = Economic effect ; Küreselleşme = Globalization ; Milli güç = National power ; Türk ekonomisi = Turkish economy

Özet:
Günümüz dünyasındaki gelişmeler, kavramların yeniden tanımlanarak açıklanmasını gerekli kılmaktadır. Bu değişimin odak noktasında ?küreselleşme? ve beraberinde getirdiği dönüşüm yatmaktadır. Kürselleşme, çağdaş dönemde tüm faaliyetlerin kaynağı olan ulus devletin varlığını sorgulatır duruma getirmiştir. Ancak, görülen odur ki, ulusun gelişmede katalizör görevini gördüğü ulus devletin gücü, ekonomik, siyasi ve kültürel boyutlara kavuşarak önemini korumaya devam etmektedir.Bu çalışmada, küreselleşen dünyada hâlâ önemini muhafaza etmekte olan ulusal güç dinamiklerinin Türkiye ekonomisine etkisinin analizi amaçlanmıştır. Bu analizin yapılabilmesi için, küreselleşmeden başlanılarak ulusal gücün tanımına ulaşıncaya kadar gerekli olan birbirleriyle bağlantılı güç, çıkar ve güvenlik kavramlarıyla, bu kavramların nasıl ulusal boyuta yansıdıkları araştırılmıştır. Türkiye'nin ulusal güç dinamiklerinin daha iyi anlaşılması adına, ulusal gücün en önemli unsuru olan ekonomik gücün oluşumu dönemsel olarak gözden geçirilmiş ve ardından istatistikî verilerle Türkiye'nin ulusal gücünün boyutu belirlenmeye çalışılmıştır.Türkiye, ulusal güç denkleminin bütün unsurları açısından potansiyel kaynağa sahip olan bir ülkedir. Nitekim, ulusal gücün oluşumunda ve sürdürülebilirliğinde esas bağlantı noktasını oluşturan ekonomik gücünden ve kapasitesinden yeterli düzeyde istifade edememektedir. Bu sorunun temelinde, Cumhuriyet döneminin ilk on yıllarında yetersiz sermaye ve girişimci eksikliği, dünya bunalımı ile II. Dünya Savaşı'nın oluşturduğu sorunların ağırlığı, Liberal politika deneyimlerinin problemleri ve ?ithal ikameci? ile ?korumacı? sanayileşme politikalarından istenilen sonuç alınamadığı düzlemde, beklenen kalkınma hamlesi gerçekleştirilemeden küreselleşme olgusuyla yeni refleksler oluşturarak ?ihracata yönelik? sanayileşme politikalarına dönüştürülmesinde yatmaktadır. Teknoloji politikalarında; özellikle AR-GE faaliyetlerine ayrılan payda yaşanılan sorunlarla, sadece sanayi değil bilgi toplumunun da gerisinde kalınmasıyla teknoloji içselleştirilememiştir. Böylelikle, ulusal gücün önemli bir sac ayağı olan ekonomik gücün gelişimi cılız ve yetersiz kalmıştır. Çalışmada temeli zayıf bir ulusal gücün, ulusal çıkarın sağlanmasında zorluklar yarattığı ve ülkeyi diğer büyük güçlerin çıkarlarına bağımlı kıldığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Recent changes in today's world mandate re-definition and explanation of existing notions. What relies on the focus of the changes is globalization and transformations linked with it. Globalization has introduced question on existence of nation state, which is the source of all activities. A nation itself is the catalyst for development in a nation state, and it is observed that the power of nation state prevails to be important in many aspects.In this study, Turkey is used as a basis for analysis of national power dynamics in globalization. During the execution of the study, the inter linked power, interest and security terms that are mandatory for the definition of national power from globalization and terms' reflection to national dimensions are explored. In order to obtain better understanding of Turkey's national power dynamics, the formation of national power key component, economical power is examined for different time periods and Turkey's national power is assessed depending on statistical analysis.Turkey owns valuable sources as national power components. However, Turkey can not fully utilize her economical power, which is the key connection for formation of national power and its sustailability, and her capacity. This issue stems from conversion to "export oriented" industrialization as a response to globalization, prior to realization of results from the "import substitution" and "protective" industrialization politics that are applied in the conjuncture of insufficient capital in first ten years of republic era, war economy, and international depression. In technological politics, especially due to issues confronted in shares allocated for research and development activities, not only industry but also technology is falled behind and technology is internalized. Thus, development of economical power has become weak and insufficient. A national power built upon a weak base confronts difficulties in providing national interest and renders country dependent on interests of other big powers.