Terapötik fotoğraf: Benliğe ilişkin bir uygulama
Therapeutic photography: An application in relation to the self
Yazar: ÖZGE ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. TUĞBA TAŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Fototerapi = Phototherapy ; Fotoğraf = Photograph ; Kendilik = Self ; Terapötik yöntemler = Therapeutics ; Öz farkındalık = Life studies

Özet:
Fotoğrafın, öznel iyilik halini ve kişisel kavrayışı geliştirme ile öz-farkındalık kazandırma amacı taşıyan terapötik bir kullanım alanı vardır. Fotoğrafın, terapötik bir araç olarak gücünün sınanmasını amaçlayan bu araştırma, alanı tartışmaya açarak terapötik fotoğrafın, benlikle ilişkisi bağlamında detaylı bir inceleme girişiminde bulunmaktadır. Araştırma, iletişim ve psikoloji disiplinleri ile fotoğraf alanını bütünleştirme çabası ile disiplinlerarası bir yaklaşım ortaya koymaktadır.
Araştırmada, terapötik fotoğrafın benliğe ilişkin bilgi sağlama ve bireye öz-farkındalık kazandırmadaki rolünün sorgulanması için 27 üniversite öğrencisi ile oto-fotografik bir çalışma yapılmıştır. Bu çalışma, öğrencilerin "Sen kimsin?" sorusunu, fotoğraflarla yanıtlamalarını ve bu fotoğraflar hakkındaki derinlemesine görüşmeleri içeren bir uygulama sürecini kapsamaktadır. 
Araştırma sonuçları, terapötik fotoğrafın, benliğe yönelik bilgi edinmede güçlü bir ifade aracı olduğunu ortaya koymuştur. Bu bağlamda, terapötik fotoğrafın; sözel ifadeyi kolaylaştırdığı, rahat, etkili ve açıklayıcı bir iletişim biçimine olanak tanıdığı gözlenmiştir. Fotoğraflar hakkındaki derinlemesine görüşmeler; düşünme, hatırlama, bağlantılandırma, çağrışım gibi bellekle ilişkili bilişsel işlemler yoluyla, görsel bilginin işlendiği, aktif bir zihinsel araştırma ve sorgulama sürecine yol açmıştır. Bu süreç, zihnin derinlerinde gömülü, kişiye ait gerçeklikle bağlantı kurarak duyguların ve düşüncelerin salınmasına izin vermiştir. Ayrıca araştırma sonucunda, fotografik görüşme sürecinin, içe bakış, kendini açma, katarsis, açığa çıkarma gibi terapötik işlevleri de ortaya koyulmuştur. Terapötik fotoğrafın, pek çok konuya ilişkin öz-farkındalık geliştirme açısından da etkili bir teknik olduğu belirlenmiştir. Son olarak fotografik gözlemin, nesnel bir bakışa imkan sağlayarak kişinin kendisine ve yaşantısına ilişkin bütüncül bir değerlendirme yapabilmesine olanak tanıdığı da gözlenmiştir.

Abstract:
Photography has a therapeutic area of application that aims to provide self-awareness by enhancing subjective well-being and personal understanding. This research aims to examine in depth the therapeutic use of photography at the intersection of the fields of communication, psychology, and photography, and test the potential of photography as a therapeutic tool. In this research, an autophotographic study is conducted with 27 university students to analyse the role of therapeutic photography in providing information about the self and self-awareness to the individaul. The auto-photographic technique consists of two steps. First the students are asked to answer the question "Who are you?" with photographs and then in-depth interviews are conducted on these photographs.
Research results have revealed that therapeutic photography is a powerful medium of expression in acquiring knowledge about the self. In this context, it has been observed that therapeutic photography facilitates verbal expression and enables a comfortable, effective, and explanatory form of communication. In-depth interviews are led to an active mental research and inquiry process in which visual information is processed through memory-related cognitive processes such as thinking, remembering, connecting, and association. This process allow feelings and thoughts to be released by connecting with the personal reality that is profoundly embedded in the mind. In addition, the research indicates that, the method of photographic interview process has the therapeutic functions, such as introspection, self-disclosure, catharsis, revealing. It is determined that therapeutic photography is an effective tool in terms of improving self-awareness regarding many issues. Finally, it is found that photographic observation helps the observer to take a holistic evaluation of himself/herself and his/her life from an objective perspective.