Asfalt plent tesisinde karbon ayak izinin değerlendirilmesi
Evaluation of carbon footprint on asphalt plent plant
Yazar: TUĞÇE ÖZCAN
Danışman: DOÇ. DR. FUAT ÖZYONAR
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
ÖZET
ASFALT PLENT TESİSİNDE KARBON AYAK İZİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Tuğçe ÖZCAN
Yüksek Lisans Tezi
Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Danışman: Doç. Dr. Fuat ÖZNOYAR
2019, 59+xiii sayfa

Sera gazlarının atmosferdeki birikimlerinin çeşitli insan etkinlikleri nedeniyle sanayi devriminden beri hızla artması ile kuvvetlenen sera etkisinin en önemli sonucu, dünya ikliminin daha sıcak, bazı bölgelerde daha kurak ve daha değişken olmasını sağlamasıdır. Küresel ısınmaya sebep olan sera gazlarının hepsi birden karbon ayak izini oluşturmaktadır. Bu gazlar, insanların bireysel ve toplumsal ihtiyaçlarını karşılamak için yapılan tüm aktiviteler ile ortaya çıkmaktadır, günümüzde karbon salımı için en büyük etken sanayidir. 
Bu çalışma, asfalt üretim işlemine bağlı emisyonların karbon eşdeğeri olarak hesaplanmasını içermektedir. Asfalt üretim faaliyetlerinden kaynaklanan karbon ayak izi IPCC (Hükümetler Arası İklim Değişikliği Paneli) Tier 1 ve Tier 2 metodolojisi kullanılarak hesaplanmış yapılan hesaplamalar sonucunda tesiste oluşan karbon ayak izleri; ulaşımdan kaynaklı 1,772 Gg CO2, doğalgazdan kaynaklı 1,47 Gg CO2, elekrik kaynaklı 0,86 Gg CO2 ve su kaynaklı 0,008 Gg CO2 toplamda 4,11 Gg CO2 bulunmuş ve azaltım önerileri araştırılmıştır. 
Tesis için en çok karbon ayak izi ulaşım kaynaklı çıkmıştır. Hesaplama ve raporlama yöntemleri, insan sağlığı ve iklim değişikliği üzerine karbon ayak izi etkileri ve karbon azaltım önerilerine değinilmiştir. Karbon ayak izi, üretim sürecinde yaşam döngüsünün her aşamasında hesaplanmalıdır. 
Hesaplamada kullanılan tüm veriler Sivas İl Özel İdaresi Asfalt Plent Tesisinden, ilgili emisyon faktörleri ise Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC), Dünya Kaynakları Enstitüsü (WRI) ve Dünya Sürdürülebilir Kalkınma İş Konseyi (WBCSD) gibi çeşitli uluslararası organizasyonları tarafından geliştirilmiş Sera Gazı Protokolü gibi ISO 14064-1 standardına göre alınmıştır. 
Sonuçta, asfalt üretiminden kaynaklanan karbon emisyonlarının çok yüksek değerlerde olmadığı ancak diğer sektörlere göre sayıca fazla plent tesisi olduğu için asfalt plent üretim sektörel olarak bu emisyon miktarında diğer üretim tesisleriyle kıyaslandığında küresel açıdan önemli CO2 salım miktarı verdiği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Karbon ayak izi, Asfalt plent tesisleri, Tier yöntemi.

Abstract:
ABSTRACT

EVALUATION OF CARBON FOOTPRINT ON ASPHALT PLENT PLANT

Tuğçe ÖZCAN
Master Thesis
Deparment of Environmental Engineering
Supervisor: Doç. Dr. Fuat ÖZNOYAR
2019, 59+xiii pages

The most important result of the greenhouse effect, which is strengthened by the rapid increase in the accumulation of greenhouse gases in the atmosphere since the industrial revolution due to various human activities, world climate is warmer, drier and more variable in some regions. All of the greenhouse gases that cause global warming all form a carbon footprint. These gases emerge with all activities to meet the individual and social needs of people, industry is the biggest factor for carbon emissions today. 
This work, and the carbon equivalent of emissions from asphalt production. Carbon footprint resulting from asphalt production activities IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change) Tier 1 and Tier 2 methodology calculated as a result of the calculations made using carbon footprints at the plant; 1,772 Gg CO2 from transport, 1,47 Gg CO2 from natural gas, 0,86 Gg CO2 from electricity and 0,008 Gg CO2 from water were found in total 4,11 Gg CO2 and reduction suggestions were investigated. 
The most carbon footprint for the facility is transportation related. Calculation and reporting methods, carbon footprint effects on human health and climate change; and carbon reduction recommendations. The carbon footprint must be calculated at every stage of the life cycle in the manufacturing process. 
All data used in the calculation from Sivas Special Provincial Administration Asphalt Plant, the relevant emission factors are the Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC), World Resources Institute (WRI) and the World Business Council for Sustainable Development (WBCSD) developed by various international organizations such as Greenhouse Gas Protocol. 
As a result, it is considered that carbon emissions from asphalt production are not very high, but as there are more plant facilities compared to other sectors, asphalt plant production gives a significant amount of global CO2 emissions in this emission amount compared to other production plants.
Keywords: Carbon footprint, Asphalt plant facilities, Tier method.