Çocuk ergen semptom tarama envanteri aile formu geçerlik ve güvenirlik çalışması
Validity and reliability of child symptom assessment inventory family form (csai-f)
Yazar: ÖZGE BURAN KÖSE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF EROL
İstanbul Rumeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aile formu = Family form ; Ergenler = Adolescents ; Ergenlik = Puberty ; Psikolojik belirtiler = Psychological symtoms ; Psikolojik sorunlar = Psychological problems ; Semptom = Symptom ; Çocuklar = Children ; Çocukluk dönemi = Childhood

Özet:
Çocukluk ve ergenlik dönemi sorunlarında psikolojik kökenli sıkıntıların yaygınlığı ülkemiz için %9-21 arasındadır (Dursun, Güvenir ve Özbek, 2010). Çocukluk ve ergenlik dönemi kişinin fizyolojik, psikolojik ve sosyal değişimleri yaşadığı bir geçiş dönemi olduğundan yaşanan sorunların gelişimsel süreç içinde karşılaşılan geçici sıkıntılar mı yoksa bir psikolojik sorunsalın habercisi mi olduğu önem taşımaktadır. Gelişimin halen devam ettiği bu dönemde sorunların köklenmemesi için erken tanılama ve önleyici çalışmalar açısından geçerli ve güvenilir araçlara ihtiyaç vardır (Erol, 2018).
Bu dönemde ailelerin gözlemi büyük önem taşımaktadır. Çocuk ve Ergen Psikiyatri Klinikleri'ne yapılan başvuruların büyük çoğunluğunun aileler tarafından yapıldığı görülmüştür (Görker, Korkmazlar, Durukan ve Aydoğdu, 2004). Bu dönemde aileler, çocuklarının akademik başarılarındaki değişim, sosyal çevre ile ilişkileri ve uyumları gibi konularda genellikle hassas birer gözlemcidirler. Ancak ailelerin bildirimleri ile çocukların bildirimleri arasında farklılıklar da olabileceği göz önünde bulundurulmalıdır (Görker ve diğerleri, 2004; Erol ve Buran-Köse, 2019). Çocuk ve ergenlerle çalışırken, psikolojik sorunsalı belirleyebilmek için yalnızca kendi bildirimleri yeterli değildir. Klinik görüşme yapılamayan ortamlarda ailenin de görüş ve gözlemlerini öğrenebilmek için ek araçlara ihtiyaç vardır. Bu nedenle çocuk ve ergenin bildirimlerini tarayan araçlara ek olarak ailelerin bildirimlerini de tarayan geçerli ve güvenilir araçlar gereklidir. Bu araştırmanın amacı geçerli ve güvenilir bir araç olan Çocuk Ergen Semptom Tarama Envanteri'nin (CESTE) aile formunun geçerlik ve güvenirliğini yapmak için psikometrik özelliklerinin incelenmesidir. 
Araştırmanın örneklemini 5-15 yaş arası çocuğu olan anne ve babalar oluşturmaktadır. Aile formunun geçerlik ve güvenirliğini incelemek için çeşitli işlemler yapılmıştır. Veriler, 5-15 yaş arası çocuğu olan kişilere kartopu örnekleme yöntemi ile ulaşılarak online ve telefon  ile anket yoluyla toplanmıştır. Yapılan analizler sonucunda Çocuk Ergen Semptom Tarama Envanteri Aile Formu'nun (CESTE-A) çocuk ve ergenlerde psikolojik belirtileri aileleri aracılığı ile taramada yüksek ve yeterli seviyede geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The prevalence of psychological problems in childhood and adolescence in our country is 9-21% (Dursun, Güvenir and Özbek, 2010). Since childhood and adolescence is a transition period in which a person experiences physiological, psychological and social changes, it is important whether the problems experienced are temporary difficulties encountered in the developmental process or a messanger of a psychological problem. In this period of ongoing development, valid and reliable tools are needed in terms of early diagnosis and preventive studies in order to prevent problems from being rooted (Erol, 2018).
During this period, the observation of families has great importance. It has been observed that the majority of the applications made to Child and Adolescent Psychiatry Clinics are made by families (Görker, Korkmazlar, Durukan and Aydoğdu, 2004). During this period, families are generally sensitive observers in matters such as the change in their children's academic achievement, their relations with the social environment and their adaptation. However, it should be taken into consideration that there may be differences between notifications of families and children. (Görker et.al., 2004; Erol and Buran-Köse, 2019). Self-reporting is not enough to determine the psychological problem in children and adolescents. Additional tools are needed to learn the family's opinions and observations in environments where clinical interviews are not available. For this reason, valid and reliable tools that scan notifications of families are required in addition to ones that scan reports of children and adolescents. The aim of this study is to examine the psychometric properties of the family form of the Child Adolescent Symptom Assessment Inventory (CSAI), in order to develop a valid and reliable tool. The sample of the study consists of mothers and fathers with children with the ages of 5 to 15. In this study, various procedures were carried out to examine the validity and reliability of the family form. The data were collected through online and telephone surveys by reaching people with children between the ages of 5 and 15 using the snowball sampling method. As a result of the analyzes made, it has been determined that the Child Adolescent Symptom Assessment Inventory Family Form (CSAI-F) is a high and sufficient valid and reliable measurement tool in screening the psychological symptoms of children and adolescents through their families.