Aydın koşullarında yem bezelyesi (Pisum arvense L.) ile tahılların karışım oranlarının verim ve kalite üzerine etkileri
Effects of forage pea (Pisum arvense L.) with grains mixture ratios on yield and quality in Aydın conditions
Yazar: SAMET ERGÜL
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA SÜRMEN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Amaç: Bu araştırma, yem bezelyesinin arpa, yulaf ve tritikale ile ikili karışım oranlarının ot verimi ve kalitesine etkilerini tespit etmek amacıyla yürütülmüştür.
Materyal ve Yöntem: Aydın Adnan Menderes Ziraat Fakültesi deneme arazisinde, 2021-2022 vejetasyon döneminde 3 tekerrürlü olarak yürütülen çalışmada tesadüf blokları deneme deseni kullanılmıştır. Araştırma materyali olarak yem bezelyesi (Pisum arvense L.)'nin Taşkent çeşidi, arpa (Hordeum vulgare L.)'nın İmbat çeşidi, yulaf (Avena sativa L.)'ın Avar çeşidi, tritikale (xTriticosecale Wittmack)'nin Ege Yıldızı çeşidi kullanılmıştır. Araştırmada bitkiler yem bezelyesi : buğdaygiller %40:%60, %50:%50, %60:%40 oranında karışık ve her bir bitkinin saf ekimi uygulanmıştır. Araştırmada bitki boyu, gövde çapı, yeşil ot verimi, kuru ot verimi, ham protein oranı, ham protein verimi, ADF, NDF ve nispi yem değeri parametreleri incelenmiştir.
Bulgular: Çalışma sonucunda; en yüksek yeşil ot verimi dekara 4977,8 kg %60 yem bezelyesi + %40 yulaf karışımından, en yüksek kuru ot verimi dekara 1725,6 kg %100 arpa uygulamasından elde edilmiştir. En düşük ADF ve NDF oranı sırasıyla %60 bezelye + %40 arpa ve %50 bezelye + %50 tritikale karışımlarından elde edilmiştir. En yüksek ham protein oranı %50 yem bezelyesi + %50 arpa karışımında %14,67 olarak tespit edilmiştir. 
Sonuç: Yem bezelyesinin buğdaygillerle karışım halinde yetiştirilmesinin yalın ekimlere göre verim ve kalite açısından daha uygun olduğu sonucuna varılmıştır. İncelenen parametreler içerisinde en uygun karışım oranının %60 yem bezelyesi + %40 yulaf veya %50 yem bezelyesi + %50 tritikale olduğu saptanmıştır. Çalışmanın yapıldığı aynı veya benzer ekolojik koşullar için verim ve kalite özellikleri göz önüne alındığında bu karışımın tavsiye edilebileceği sonucuna varılmıştır.
Anahtar kelime: Yem Bezelyesi, Arpa, Yulaf, Tritikale, Karışım Oranı

Abstract:
Aim: This research was conducted to determine the effects of binary mixture ratios of forage
pea with barley, oat and triticale on hay yield and quality.
Material and Method: Randomized blocks trial design was used in the study, which was
carried out with 3 replications in the trial land of Aydın Adnan Menderes Faculty of
Agriculture during the 2021-2022 vegetation period. As research materials, Tashkent variety
of forage pea (Pisum arvense L.), İmbat variety of barley (Hordeum vulgare L.), Avar variety
of oat (Avena sativa L.), Aegean Star variety of triticale (xTriticosecale Wittmack) were used.
In the research, plants were mixed in the ratio of forage pea:wheataceae 40%:60%, 50%:50%,
60%:40%and pure cultivation of each plant was applied. In the research, plant height, stem
diameter, green grass yield, hay yield, crude protein ratio, crude protein yield, ADF, NDF and
relative feed value parameters were examined.
Findings: As a result of the study; the highest green grass yield was obtained from a mixture
of 4977.8 kg 60%forage pea + 40%oat per decare, and the highest dry grass yield was
obtained from the application of 1725.6 kg 100%barley per decare. The lowest ADF and NDF
ratios were obtained from 60%forage pea + 40%barley and 50%forage pea + 50%triticale
mixtures, respectively. The highest crude protein ratio was found to be 14.67%in a 50%forage
pea + 50%barley mixture.
Conclusion: It was concluded that planting forage pea in mixture with grasses is more
suitable in terms of yield and quality than plain plantings. Among the parameters examined,
the most appropriate mixture ratio was found to be 60%forage pea + 40%oat or 50%forage
pea + 50%triticale. It was concluded that this mixture can be recommended considering the
yield and quality characteristics for the same or similar ecological conditions in which the
study was conducted.
Key words: Forage Pea, Barley, Oat, Triticale, Mixing Ratio