Beypazarı (Ankara)'nda havuç, ıspanak ve marul yetiştiriciliğinde yabancı ot sorunu
Weed problem in carrot, spinach and lettuce areas in Beypazarı (Ankara), Turkey
Yazar: MERVE BOZOĞLU
Danışman: PROF. DR. IŞIK TEPE
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Ankara-Beypazarı = Ankara-Beypazarı ; Havuç = Carrot ; Ispanak = Spinach ; Marul = Lettuce ; Yabancı ot tohumu = Foreign seed

Özet:
Çalışmada Türkiye'nin havuç, ıspanak ve marul yetiştiriciliğinde önemli bir bölgesi olan Ankara'nın Beypazarı ilçesinde yabancı ot sorunu, yabancı otlarla mücadelede üreticinin bilgi, donanım, deneyim ve sorunlarını çözmedeki yetkinliğini tespit etmek amaçlanmıştır. Çalışma, Beypazarı ilçesinde 2022 yılının Nisan-Ağustos ayları arasında 11 köyde yürütülmüştür. Toplam 155 yetiştirici ile görüşülmüş, her üreticiye 30 soru yöneltilmiştir. Anket soruları; çiftçiyi tanıma, sebze yetiştiriciliği ile ilgili bilgiyi ölçme ve yetiştiricilerin yabancı ot sorununu belirleme olmak üzere üç başlık altında hazırlanmıştır. Anket sorularının on tanesi beşli Likert ölçeğiyle, diğerleri uygun istatistik ve grafiksel yöntemlerle değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda üreticilerin eğitim düzeylerinin iyi olduğu; bu ürünleri yetiştirme imkânlarının, iklim ve toprak koşullarının uygun olması sebebiyle tercih ettikleri anlaşılmıştır. Havucu yılda iki ürün, ıspanak ve marulu ise üç ürün olarak yetiştirdikleri; çeşit tercihinde hastalık, zararlı ve yabancı otlara karşı avantajlı ve yüksek verimli olmalarına dikkat ettikleri anlaşılmıştır. Başta suni gübre olmak üzere mutlaka gübre kullandıkları, elde ettikleri verimden memnun ancak pazar ve zirai mücadele sorunlarından şikâyetçi oldukları görülmüştür. Yabancı ot yoğunluğunun yüksek olduğu, mücadele edilmemesi durumunda önemli ölçüde zarar verdiği tespit edilmiştir. Çiftçilerin beyanlarından 26 adet yabancı otun sorun olduğu, özellikle horozibikleri (Amaranthus spp.), sirken (Chenopodium album L.), semizotu (Portulaca oleracea L.), tarla sarmaşığı (Convolvulus arvensis L.) ve topalak (Cyperus rotundus L.),'ın yoğun olarak bulunduğu anlaşılmıştır. Yabancı otlarla mücadelede kimyasal yöntemler başta olmak üzere elle yolma, çapa ve münavebeyi tercih ederek entegre mücadeleye baş vurdukları görülmüştür.

Abstract:
This study was aimed to determine the weed problem, the knowledge, equipment, experience, and competence of the producer in solving the issues of controlling weeds in the Beypazarı district of Ankara, which is an important region of Turkey for carrot, spinach and lettuce cultivation. The study was carried out in 11 villages in the Beypazarı between April and August 2022. 155 farmers were interviewed, and 30 questions were asked to each grower. The survey questions were prepared under three main headings: getting to know the farmer, measuring the knowledge about vegetable growing, and determining the weed problem of the growers. Ten of these questions were subjected to a five-point Likert scale and the others were evaluated with appropriate graphical methods. It was understood that the education level of the producers was good and they prefer these products due to suitable climate, soil, and cultivation conditions. They grow carrot twice a year, spinach and lettuce three times a year. It has been understood that they pay attention to being highly productive and advantageous against diseases, pests, and weeds while choosing a variety, they certainly use fertilizers, mainly artificial ones while growing, they are satisfied with the yield, but they complain about market and agricultural problems. It has also been determined that the weed density is high and causes significant damage if it is not controlled. According to the farmers' statements, it has been found that 26 weed species have high density. Pigweeds (Amaranthus spp.), lamb's quarters (Chenopodium album L.), purslane (Portulaca oleracea L.), field bindweed (Convolvulus arvensis L.), and purple nutsedge (Cyperus rotundus L.) were the main species. It has been observed that they prefer methods such as hand weeding, hoeing, and crop rotation, mainly chemical methods, and resort to integrated weed management.