Kastamonu geleneksel yazma baskıcılığı ve Cemil Kızılkaya ahşap kalıp baskı koleksiyonunun değerlendirilmesi
Kastamonu traditional block printing and evaluation of wood mold print collection of Cemil Kizilkaya
Yazar: DİLA SÖKMEN
Danışman: PROF. OYA SİPAHİOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Geleneksel Türk Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: El Sanatları = Crafts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Ahşap kalıplar = Timber forms ; Baskıcılık = Oppression ; El sanatları = Handicrafts ; Kastamonu = Kastamonu ; Kızılkaya, Cemil = Kızılkaya, Cemil ; Yazmacılık = Hand printed tissues

Özet:
Yazmacılık, farklı renklerde, çeşitli boya türleri kullanılarak kumaş üzerine, elle çizilerek ya da ahşap kalıplar vasıtasıyla belirli kompozisyonlarla yapılan bir süsleme sanatıdır. Anadolu'nun en eski geleneksel el sanatlarından biri olan yazmacılık geçmişten günümüze her yörede farklı üsluplarda, desen ve kompozisyon özellikleri ile karşımıza çıkmaktadır. Yazmalardaki motifler genellikle yaşanılan bölgenin özelliklerini yansıtmaktadır. Kültürel birikimin bir sonucu olarak ortaya çıkan bu motifler, geçmiş ile gelecek arasında köprü vazifesi yapmaktadır.
Tarihten günümüze yazmacılık sanatına ait ahşap kalıpların en güzel örnekleri Tokat ve Kastamonu'da görülmektedir. Kastamonu geleneksel baskı sanatının gelecek kuşaklara aktarılabilmesi için geçmişinin bilinmesi gerekmektedir. Yapılan bu araştırmada yazmacılık sanatına katkıda bulunmak ve yazmacılık sanatını tanıtma amaçlanmıştır.
Araştırmalar sırasında, Kastamonu baskıcılığının tarihsel gelişimi hakkında bilgi edinilmiştir. Yazmacı ustası Cemil Kızılkaya'ya ait kalıplar ve Kastamonu Etnografya müzesinde bulunan kalıplar incelenmiştir. Araştırmada Kastamonu baskıcılığına ait ahşap kalıpların belgelenmesi ve motifsel özelliklerinin incelenmesi hedeflenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Yazmacılık, El Sanatları, Türk El Sanatları, Ahşap Kalıp, Kastamonu

Abstract:
Block Printing is an art of decoration made by hand drawing on fabric or by means of wooden molds with certain compositions and by using various paint types in different colors. Block Printing, one of the oldest traditional handicrafts in Anatolia, draws attention with its different styles, patterns and compositions in every region from the past to the present. The motifs in the hand-painted kerchiefs generally reflect the characteristics of the region. These motifs, which are the result of cultural background, is like a bridge from history to future.
The most beautiful examples of wooden molds belonging to the Block Printing art from the past to the present are seen in Tokat and Kastamonu. In order for Kastamonu traditional print art to be transferred to future generations, we should know its past. In this study, it is aimed to contribute to Block Printing art and to introduce Block printing art.
During the researches, the historical development of Kastamonu printing was examined. The molds belonging to the Block Printing craftsman Cemil Kızılkaya and the molds in Kastamonu Ethnography Museum were examined. In this study, it is aimed to document the wooden molds of Kastamonu printing and to examine the characteristics of motifs.
Key Words: Block Pitirnting, Handcrafts, Turkish Handcraft, Woodblock, Kastamonu