Molar dişlerde taç temel alanının hesaplanmasında yeni bir yöntem: Yaşayan ve paşalar fosil hominoidler üzerinde bir araştırma
A new method to estimate the crown base area on the molar teeth: A research on living and fossil hominoids
Yazar: İNSAF KILIÇ (GENÇTÜRK)
Danışman: PROF. BERNA ALPAGUT ; PROF. GÜRCAN ESKİTAŞÇIOĞLU
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Antropoloji Ana Bilim Dalı / Paleoantropoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Antropoloji = Anthropology
Dizin: Morfometri = Morphometry ; Paleontoloji = Paleontology

Özet:
Paleoantropolojide disler üzerinde yapılan morfometrik çalısmalarda taçtemel alanının hesaplanması üzerine gelistirdigimiz yeni bir yöntemin geçerliligi vegüvenilirliginin saptanması amaçlanmıstır. Ayrıca bu çalısmayla, Pasalarmolarlarının taç boyut ve seklindeki morfometrik degisimlerin saptanması ve metrikolarak tartısmalı olan Pasalar hominoid türlerine açıklık getirilmesi hedeflenmistir.Çalısmanın ana materyalini; Bursa/Pasalar kazısı fosil hominoid izolemolarları olustururken, yasayan hominoidlerin moları ise karsılastırma materyaliniolusturmustur. Yöntemler arası karsılastırma yapabilmek için, aynı materyal üzerindedaha önce yapılan doktora tez çalısmasında uygulanan farklı bir yöntemin ölçümdegerleri kullanılmıstırYeni yöntemle elde edilen; EHKA, MD, BL ve Taç Sekli ölçümlerinin, SPSSpaket programında istatistiksel degerlendirmeleri yapılmıstır. Her iki hominoidgrubunda tanımlayıcı degerler verilerek, bu degerlerin iki yöntem arasındakarsılastırılması yapılmıstır. EHKA-OTTA ve taç sekil analiz sonuçları yeni ve eskiyönteme göre karsılastırılmıstır. Taç temel alanının iki yöntem arasında uyumiliskisine bakılmıstır. Pasalar ile yasayan hominoid molarları arasında, tanımlayıcıdegerlerin anlamlılık açısından ve birlesen dis dizilerinde; M1-M2, M1-M3, M2-M3arasında taç boyutu ve taç sekli açısından karsılastırmalı analizi yapılmıstır. Pasalarve yasayan hominoid malarlarında Roc analizi ve Pasalar hominoidleri içinkümeleme analizi uygulanmıstır.Sonuçlar, EHKA ölçüm yönteminin detay verebildigini, farklılıgımızındetayda çalısmamızdan kaynaklandıgını göstermektedir. Her iki yöntemde degerleraçısından anlamlı benzerliklerin bulunması, bunların detay verebildigini ve benzerdegerlerde detayda çalısıldıgını ortaya koymustur. Yapılan metric degerlendirmelersonucunda EHKA için olusturulan dendogramlar bize, Pasalar hominoidlerinde farklıüç farklı boyutun varlıgını göstermistir.Bu çalısmada elde edilen sonuçlar, yeniyöntemin güvenilirligini ve kullanılabilirligini desteklemistir.

Abstract:
The purpose of this thesis is to examine the competency and reliancy of anew metod developed to estimate the morphometric analysis of the crown base areaof the teeth Paleoanthropology. It has also been aimed to determine morphometricchanges in the crown size and shape of the Pasalar molars and with the metricalevaluation it is also aimed to enlighten argumentative situation of Pasalar hominoidespecies.The main material of the thesis is fossil hominoid molar teeth assemblage ofthe Bursa/Pasalar excavation, also living hominoid molar teeth were used ascomparative material. The measurement values of a different method has also beenused in former doctorate thesis on the same material and they have been compared tothe measurement values of the new method used in the thesis.Statistical assessments of the EHKA, MD, BL and SHAPE measurementvalues obtained in accordance with the new method made in SPSS packetprogramme. Descriptive values for both hominoid groups have been given and thesevalues have been compared between these two different methods. The results of theanalysis of EHKA-OTTA and crown shape are compared according to new andformer methods. It is also compared the measurements crown base area for the twomethods. The Pasalar molar teeth and living hominoid molar teeth have beencompared in respect to the meaning of descriptive values and in respect to crown sizeand crown shape comparison between M1-M2, M1-M3, M2-M3. Roc analysis isapplied on Pasalar and living hominoid molars and the cluster analysis is applied onPasalar hominoid molars.Results have shown that the new EHKA method could give different values,and the difference arise from the more detailed studies in EHKA measurementmethod. Both methods have revealed meaningful similarites within respect toobtained values imply that they could give details and they were used to study indetail on the similar values. As a result the dendogram analysis formed based onEHKA demonstrate that the presence of three different size group in the Pasalarhominoids. All results obtained in the study have supported the reliancy and theusability of the new method.