Açlık periyotlarının yeşil kaplan karidesi (Penaeus semisulcatus)'nde toplam lipit ve yağ asitleri üzerine etkisi
Effects of starvation periods on total lipit and fatty acid composition of green tiger shrimp (Penaeus semisulcatus)
Yazar: DERYA ÇİÇEK
Danışman: PROF. DR. METİN KUMLU
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu çalışmada, kısa (1 hafta) ve uzun (3 hafta) açlık dönemlerinin ve açlık sonrasında yeniden beslemenin yeşil kaplan karidesi (Penaeus semisulcatus)'nde (9.27±1.52 g) kas total lipit ve yağ asitleri (YA) üzerine olan etkileri incelenmiştir. Denemede; 1. Grup sürekli beslenen karidesleri (kontrol), 2. Grup 3 hafta beslemenin ardından 1 hafta aç bırakılan ve 2 hafta daha yeniden beslenen grubu ve 3. Grup ise 3 hafta beslendikten sonra 3 hafta aç kalan grubu oluşturmuştur. Deneme 50x80x50 cm boyutlarında plastik tanklarda, her birine 14 adet karides (her grup için 3 tekerrürlü olarak) tesadüfî şekilde stoklanarak 6 hafta süreyle yürütülmüştür. Karidesler besleme dönemlerinde %40 protein ve %7 lipit içeren yapay yemlerle günde 3 kez yemlenmişlerdir. Kısa (1 hafta) ve uzun süreyle (3 hafta) aç bırakılan karideslerde, kontrol grubuna göre, kas dokuda %17.24 ve %40.38 lipit kaybı gerçekleşmiştir (P<0.05). Kısa süreli açlıktan sonra yeniden 2 hafta beslenen karideslerde kas lipit seviyesi %10.44 oranında yükselmiştir (P>0.05). Bulgularımız karideslerin kısa süreli açlık neticesinde, genel olarak, doymamış (SFA) ve tekli doymamış (MUFA) YA'lerinin seviyelerini kas dokularında koruduğunu, çoklu doymamış YA (PUFA'lar)'nin seviyelerini ise yükselttiğini göstermiştir (P<0.05). Bu dönemde n-3 ve n-6 serileri ile 18:00 ve 18:2n-6 YA'lerinin kas dokudaki seviyeleri önemli düzeyde artmış ve katabolize edilen YA'lerinin ise 24:0, 20:5n-3 ve 22:2n-6 olduğu belirlenmiştir. Uzun süreli açlıkta; MUFA'lar hariç, genel olarak kas dokuda SFA, PUFA ve n-3 YA'leri seviyesinde önemli artışlar görülmüştür (P<0.05). Bu dönemde en fazla katabolize edilen YA'nin MUFA'lardan 18:1n-7 olduğu belirlenmiştir. Hem açlık hem de besleme dönemlerinde 24:0'ün seviyesinde görülen önemli dalgalanmalar bu YA'nin enerji sağlamada önemli bir rol oynadığını işaret etmektedir. Yeniden besleme kas dokuda MUFA, PUFA, n-3 ve n-6 YA seviyelerinde ciddi oranda düşmelere neden olmuştur. Bu sonuçlar, P. semisulcatus'un açlık dönemlerinde lipitleri ve bazı yağ asitlerini etkin bir şekilde katabolize ederek enerji amaçlı kullanabildiklerini, ancak açlığa rağmen membran yapılarında önemli roller oynayan PUFA ve HUFA'ları dokularında muhafaza ederek hatta yükselterek koruduklarını göstermiştir.Anahtar Kelimeler: Penaeus semisulcatus, Açlık, Yeniden Besleme, Lipit, Yağ Asitleri

Abstract:
In this study, the effects of short (1 week) and long (3 weeks) starvation periods and re-feeding on muscle total lipid and fatty acids (FA) of the green tiger shrimp Penaeus semisulcatus (9.27±1.52 g) were investigated for 6 weeks. In the experiment; the 1st Group of shrimps were fed continuously (control), while the 2nd Group fed 3 weeks and fasted 1 week then re-fed for another 2 weeks, and the 3rd Group fed 3 weeks then starved for another 3 weeks. The experiment was performed in plastic containers (50x80x50 cm) in triplicates for each group, and each tank recived14 shrimps randomly. The shrimps were fed a shrimp diet consisting of 40% protein and 7% lipid three times daily during feeding periods. Short (1 week) and long (3 weeks) starvations resulted in 17.24% and 40.38% losses in the shrimp muscle total lipid content compared to that of the control group (P<0.05). Following the short starvation period, re-feeding for 2 weeks increased the muscle total lipid by 10.44% (P>0.05). Our results have demonstrated that, in general, while saturated (SFA) and mono-unsaturated (MUFA) FA?s were conserved in the muscle tissue, polyunsaturated (PUFA) FA?s were elevated during the short starvation period (P<0.05). The level of n-3 and n-6 series as well as 18:00 and 18:2n-6 rose, but 24:0, 22:2n-6 and 20:5n-3 were catabolised significantly during this period (P<0.05). Except MUFA?s, generally the levels of SFA, PUFA and n-3 FA?s were found to increase during the long starvation period (P<0.05). The highest catabolised FA was 18:1n-7 of the MUFA?s at this time. Significant fluctuations of the level of 24:0 during either starvation or feeding imply that this FA might be playing an important role in the energy requirement. The muscle MUFA, PUFA, n-3 and n-6 FA?s showed some sharp declines during the re-feeding period. The current results demonstrate that lipids and some FA?s are effectively catabolised as energy source during starvation in P. semisulcatus and that, despite hunger, the PUFA?s and HUFA?s, which play important roles in the structure of membranes, appear to be selectively retained or even elevated in the muscle tissue of this species.Key Words: Penaeus semisulcatus, Starvation, Re-feeding, Lipid, Fatty Acids