Türk basınında Kürt kimliğinin temsili: 2002 ve 2011 seçim dönemleri üzerine bir içerik analizi
Representation of  Kurdish identity in the Turkish press: A content analysis on 2002 and 2011 general elections
Yazar: SELAHATTİN ÇAVUŞ
Danışman: DOÇ. DR. CANER ARABACI
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Gazetecilik = Journalism
Dizin: Kimlik = Identity ; Kürtler = Kurdish ; Temsil = Representation ; Türk basını = Turkish press

Özet:
Basın, toplumsal yapıda birçok işleve sahiptir. Bu işlevlerden birisi de toplumsal kimliklerin oluşumu ve bu kimliklerin sürekliliğinin sağlanmasıdır. Basın bir taraftan egemen güç yapılarının söylemleri doğrultusunda kimliklerin algılanmasında bütünleştirici rol oynarken, diğer taraftan farklı kimliklerin temsilinde iktidar odakları perspektifinde bir duruş sergilemektedir.  
Türkiye?nin toplumsal, siyasal, kültürel ve ekonomik dönüşümüyle birlikte kimlikle ilgili söylemler de değişime uğramaktadır. Özellikle küreselleşme, demokratikleşme ve bireylerin kendini ifade etme aracı olan kitle iletişim araçlarının çoğalmasıyla birlikte, kimlikle ilgili tartışmalar ve kimlik olgusunun etrafında oluşan söylemler çeşitlenmektedir. Türkiye?de Kürt kimliği de bu süreçten etkilenmekte ve sürecin bir parçası olarak kendini ifade etmektedir.
Çalışmada, Türk basınında Kürt kimliğinin temsili üzerine odaklanılmıştır. Üç bölümden oluşan çalışmanın birinci bölümünde, kimlikle ilgili tartışmalar ele alınırken, ikinci bölümde Kürt kimliğinin oluşum süreci ve medyada Kürt kimliği üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde ise 2002-2011 genel seçimlerinde ulusal gazetelerden Cumhuriyet, Hürriyet ve Zaman?da yer alan Kürt kimliği ile ilgili haberler içerik analizine tabi tutulmuştur.
Gazetelerin Kürtleri konu alan haber tasarımlarında, ana aktör, tema seçimi, kaynak kullanımı, sayfa konumu ve başlıklandırma gibi seçimlerde ideolojik yönelimlerin etkili olduğu tespit edilmiştir. Gazetelerde en fazla Kürtlerin siyasal temsili, PKK eylemleri, demokrasi, özgürlük/eşitlik, Anayasa ve etnik köken tartışmalarının işlendiği belirlenmiştir. Basın, siyasi aktörlerin söylemlerine temsil imkânı sağlarken, Kürt kimliğini, kendi ideolojik duruşunu destekleyecek biçimde yansıtmıştır. Haberlerde etnik, muhafazakâr ve milliyetçi söylemler, siyasi aktörler üzerinden inşa edilmiştir.

Abstract:
The press has many functions in social structure. One of these functions is the constitution of social identities and maintaining continuity of these identities. Press plays an integrative role in the perception of identities in the direction of the expressions of sovereign structures on the one hand and shows a stance in the perspective of power groups in representing different identities.
Expressions about identities also undergo a change together with social, political, cultural and economic transformation in Turkey. Especially, together with an increase in mass media which are the means of self-expression, discussions about identities and expressions originating about the identity fact become diversified. Kurdish identity in Turkey is also influenced by this process and expresses itself as a part of process.
It is focused on representation of Kurdish identity in the Turkish press. In the first part of study that consists of three parts, discussions about identity are treated, while it is discussed about formation process of the Kurdish identity and Kurdish identity in media in the second part. And in the third part, news about Kurdish identity in 2002-2011 general elections included in national newspapers Cumhuriyet, Hürriyet and Zaman have been subjected to a content analysis.
It has been determined that ideological tendencies were efficient in some choices such as  main actor, theme selection, sourcing, page position and title etc. in the news designs of newspapers about Kurds. It was determined that mostly political representation of Kurds, PKK actions, democracy, freedom/equality, constitutional law and ethnic origin discussions have been treated in newspapers. Press reflected the Kurdish identity in such a manner that wit will support its own ideological position while providing representation possibility to the expressions of political actors. Ethnic, conservative and nationalist expressions in news are built through political actors.