Tıbbi cihaz sektörünün beş güç modeline göre rekabet analizi: İstanbul ili örneği
Competitive analysis according to the five power models of the medical device sector: An example of Istanbul province
Yazar: ZEREN ZEYNEP KOÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMEL FAİZ
Düzce Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Toplam Kalite Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Beş Güç Modeli = Five Power Models ; Rekabet = Competition ; Rekabet analizi = Competition analysis ; Sağlık sektörü = Health sector ; Tıbbi cihazlar = Medical devices ; Uluslararası rekabet = International competition

Özet:
Bu araştırmanın amacı, tıbbi cihaz sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin, 
rekabet modellerinden M.E. Porter (2000)'ın Beş Güç Modeline göre uluslararası 
rekabet gücünün analiz edilmesidir. Araştırmanın evrenini, İstanbul'da faaliyet 
gösteren tıbbi cihaz üretici ve satıcısı işletmeler oluşturmaktadır. Görüşme talebine
olumlu şekilde dönüş yapan 12 işletme ile yarı yapılandırılmış görüşmeler 
gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerden elde edilen veriler içerik analizi ve betimsel 
analiz tekniği ile analiz edilmiştir. Yapılan analizler doğrultusunda beş tema altında 
toplam on sekiz kategori elde edilmiştir. 
Araştırmada elde edilen bulgular doğrultusunda, işletmelerin Beş Güç 
Modelinin boyutlarına göre; sektördeki rakipler (mevcut rakipler) in yerli rakipler 
açısından düşük, yabancı rakipler açısından rekabetin yüksek seviyede olduğu, sektör 
tedarikçilerinin genelde yurtdışı tedarikçi ağının güçlü olduğu sonuçları elde 
edilmiştir. İkamelerin sektörde fazla olduğu ve bu durumun rekabeti şiddetlendirdiği, 
alıcıların pazarlık güçlerinin fazla olmasının işletmeleri fiyat anlamında zorladığını 
ve sektöre yeni girecek işletmelerin rekabeti şiddetlendireceği sonuçlarına 
varılmıştır. Beş Güç Modelinin boyutları doğrultusunda tıbbi cihaz sektör rekabetinin 
yurtiçi ve yurtdışı pazarlarda şiddetinin yüksek olduğu, özellikle yurtdışı pazarlarda 
rakipler arasındaki rekabet şiddetinin daha yüksek olduğu analiz edilmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Tıbbi Cihaz Sektörü, Beş Güç Modeli, Uluslararası 
Rekabet, Örnek Olay Deseni, Nitel Veri Analizi.

Abstract:
The aim of this research is to analyze the international competitiveness of 
enterprises operating in the medical device sector according to The Five Power 
models of Porter (2000), one of the competition models. The universe of research 
consists of medical device manufacturers and sellers operating in Istanbul. Semi-
structured interviews were conducted with 12 companies that responded positively to 
their request for a meeting. Data from the interviews were analyzed using content 
analysis and descriptive analysis technique. According to the analysis, a total of 
eighteen categories were obtained under five themes.
According to the results obtained in the study, according to the dimensions of 
the five Power models of enterprises; competitors in the sector (existing competitors) 
are low in terms of domestic competitors, competition is high in terms of foreign 
competitors, and industry suppliers are generally strong in the foreign supplier 
network. It has been concluded that substitution is excessive in the sector and this 
exacerbates competition, that the excessive bargaining power of buyers forces 
businesses in terms of prices, and that businesses that will enter the sector will 
exacerbate competition. According to the dimensions of the five Power models, it 
was analyzed that competition in the medical device sector was fierce in domestic 
and foreign markets, especially in foreign markets, the competition intensity was 
higher.
Keywords: Medical Device Sector, Five Power Models, International 
Competition, Case Study Pattern, Qualitative Data Analysis.