Esnek çalışmanın işgücü maliyetlerine ve rekabet gücüne etkisi ve tekstil sektöründe uygulaması
Effect of flexible working on labor costs and competitive power and application on textile industry
Yazar: HAKAN ÇELENK
Danışman: PROF. DR. OSMAN ALTUĞ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Ekonomi = Economics ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Esnek çalışma = Flexible working ; Esnek üretim = Flexible manufacturing ; Esneklik = Flexibility ; Rekabet = Competition ; Rekabet gücü = Competitive power ; Rekabet stratejileri = Competition strategies ; Rekabetçi avantaj = Competitive advantage ; İşçilik maliyeti = Labour cost

Özet:
Dünyada yaşanan teknolojik gelişmeler, küreselleşme, artan rekabet ve bütün bunlar sonucunda meydana gelen hızlı değişimin ortaya çıkardığı sonuçlardan biriside çalışma hayatının değişen koşullara uyum amacıyla giderek esnekleşmesidir. Genel olarak yapılan tanımlarda esneklik, dinamik bir çevrede gereksinim duyulan değişimlerin karşılanabilmesi olarak ifade edilir. Rekabette lider, değişimi ve yeniden yapılanmayı hızla tamamlayan, piyasayı ve rakiplerini iyi değerlendiren, çevreyi iyi analiz edebilen işletmeler, yüksek esnekliğe sahip işletmeler olarak tanımlanır.İşletmelerin rekabet gücü kazanmaları açısından verimliliklerini yükseltmeleri, maliyetlerini düşürmeleri, müşterilerin beklentilerinin en uygun düzeyde ve zamanında karşılamaları önemlidir. Bütün bu süreçler esnek çalışma uygulamalarını gerektirmektedir. Türkiye'de tekstil sektöründe bu yönde esnek çalışma yoğun olarak kullanılmaktadır. Fason üretim, evde çalışma, part-time çalışma, çağrı üzerine çalışma, tele çalışma ve sıkıştırılmış çalışma haftası gibi çalışma şekilleri bu sektörde kullanılmaktadır. Bu çalışma şekillerinin uygulanmasında temel amaç verimliliğin yükseltilmesi, işgücü maliyetlerinin düşürülmesi ve dolayısıyla rekabet gücünün kazanılmasıdır.Esnek çalışmanın işgücü maliyetlerini düşürüp düşürmediğinin ve rekabet gücünü artırıp artırmadığının ortaya konması sektör ve ülke ekonomisi açısından önemlidir. Türkiye'deki işletmelerde ve özellikle tekstil işletmelerinde işgücü maliyetlerinin çok yüksek ve işgücü verimliliğinin çok düşük olduğu görülür. Bu durum, uluslararası pazarlarda bu işletmelerin rekabet gücünü azaltmaktadır. Bu nedenle gelişmiş ülkelerin deneyimlerinden yola çıkarak, işgücü maliyetlerinin düşük düzeyde tutulmasında ve rekabet gücünün yükseltilmesinde esnek çalışma biçimlerinin iyi bir çözüm olabileceği düşünülebilir. Bu amaçla bu çalışmada Türkiye'de tekstil sektöründe bir alan araştırması yapılmıştır.

Abstract:
Technological growth, globalization, raising competition in the world and the changes resulted from all of these caused working life to get flexibility to comply with the changing conditions. Flexibility generally means to meet the requirements in a dynamic environment. Enterprises which lead the competition, complete the changes, reorganize quickly, and evaluate the market and their competitors and analyze the environment well, have high flexibility.It is important to get the competition advantage for the enterprises to increase the efficiency, decrease the costs and to meet the customers? expectations in an optimum level and in time. All these processes require the flexible working applications. In textile sector in Turkiye, flexible working has being used intensively. Working types like contract manufacturing, home-working, part-time, on call work, teleworking and compreressed workweeks are used in this sector. The basic aim relating to the application of these working types is to increase the productivity, decrease the costs and to get the competitive advantage.It is important for the sector and the national economy to bring up a matter whether flexible working decreases the labor costs and increases the competitive advantage. Enterprises, especially textile enterprises, in Turkiye shows that labor costs are very high and the labor productivity is very low. This situation causes the enterprises to lose the competitive advantage in international market. It may be considered that the flexible working types are a solution to decrease the labor costs and increase the competitive advantage. Because of this, it is necessary to benefit from the experiences of developed countries. With this aim, in this work, a field survey is done in textile sector in Turkiye.