Feminist teori bağlamında Türk kültüründe gelin-kaynana ilişkisi
The bride-mother-in-law relationship in Turkish culture in the context of feminist theory
Yazar: ŞULE ÇAKIR KILIÇARSLAN
Danışman: PROF. DR. ÖZKUL ÇOBANOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore

Özet:
Toplumları şekillendiren, yetiştiren kadınlardır. Bu nedenle kadının kendini keşfetmesi, kim olduğuna kendisinin karar vermesi, eril zihniyetin belirlediği kadın algısından uzak, salt düşünce ile hareket edebilmesi çok önemlidir. 
Ailenin devamının sağlanmasında, aile içi ilişkilerin düzenlemesinde kadının etken rolde olduğu bilinmektedir. Aile içi ilişkilerde önemli bir ilişki biçimi olan gelin-kaynana ilişkisi de Tük kültüründe aile içi ilişkilerde önemli rol oynamaktadır. Aile içi ilişkileri belirlemede etken rolde olan kadının yetiştiği şartlar, kendini yetiştirmesi, hayatı algılaması doğrultusunda olacağı için tezin birinci bölümünde Türk kadını, içinde şekillendiği kültür bağlamında ele alınmıştır. Türk kültüründe kadının yerinin ne olduğu tarihsel süreç içerisinde, atasözü, deyim, hikâye, masal gibi halk edebiyatı ürünlerinde ve yazılı kaynaklarda nasıl ele alındığı incelenmiştir. İkinci bölümde tezin bakış açısını oluşturan feminist teorinin ne olduğu, alt dalları ve Türkiye'de feminist hareketin oluşumu incelenmiştir.
Sözlü kültür bağlamında çalışılan bu tezin son bölümü olan üçüncü bölümünde ise kaynak kişilerle yapılan görüşmeler sonucunda gelin-kaynana ilişkisini etkileyen unsurlar, ilişkinin olumlu, olumsuz olarak tanımlanma nedenleri ele alınmış bu ilişkinin pozitif ilişki olarak ilerlemesi için öneriler sunulmuştur.

Abstract:
It is women who shape and raise societies. For this reason, it is very important for a woman to discover herself, to decide who they are to act with pure thought away from the perception of women determined by the male mentaily. 

It is known that women have a role in the regulation of intra-family relations in ensuring the continuity of yhe family. The bride-mother-in-law relationship, which is an important form of relationship in family relations, also play an important role in domestic relations in Turkish culture. Since the conditions in which the woman who determines the relations within the familya re raised will be in line with her self-education and perception of life women in Turkish culture are discussed in the first part of the thesis. The place of women in Turkish culture has been examined in the historical process and how it is handled in folk literature products such as proverbs, idioms, stories, fairy tales and written sources. In the second part the feminist theory that constitues the point of view of the thesis its sub-branches and the formation of the feminist movement in Turkey are examined.

In the third part which is the last part of this thesis studies in the context of oral culture the factors determining the relationship between the bride and mother-in-law are examined as a result of the interviews with the source persons. The reasons fort his relationship to be positive and negative were discussed and suggestions were presented fort he progress of this relationship as a positive relationship.