Plantar fasiitli hastaların tedavisinde ekstrakorporeal şok dalga tedavisi ile lokal ozon enjeksiyonu etkinliklerinin karşılaştırılması
Comparison of the effectiveness of extracorporeal shock wave therapy and local ozone injection in the treatment of patients with plantar fasciitis
Yazar: HASAN OĞUZKAĞAN KARADENİZ
Danışman: PROF. DR. KEMAL NAS
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: ESWT = ESWT ; Plantar fasiit = Plantar fasciitis

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Plantar fasiit (PF), topuk ağrısının en sık görülen nedenlerinden biri olup, bireylerin günlük yaşam aktivitelerini ve genel yaşam kalitesini olumsuz etkileyen bir rahatsızlıktır. Çoğunlukla konservatif yöntemlerle tedavi edilse de bazı hastalarda semptomlar kronikleşmekte ve ileri tedavi yaklaşımlarını gerektirmektedir. Bu çalışmada, ESWT ve lokal ozon enjeksiyonunun kronik plantar fasiit tedavisindeki etkinliğini karşılaştırmak; ağrı, yaşam kalitesi ve fonksiyonellik üzerindeki etkilerini retrospektif değerlendirilmesi amaçlanmıştır. YÖNTEM: Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon ile Algoloji polikliniğine, kronik (3 aydan uzun süreli) topuk ağrısı ile başvuran klinik ve radyografik olarak ayırıcı tanısı yapılmış, öykü ve fizik muayene ile plantar fasiit tanısı alan hastalardan rutinde uygulanan ESWT veya lokal ozon enjeksiyonu tedavisi almış 60 hasta değerlendirilmiştir. Çalışmaya alınan hastalar, egzersiz ve ESWT ya da egzersiz ve lokal ozon enjeksiyonu uygulanarak tedavi öncesi, 1. ay ve 3. ay NRS, SF-12 ve Ayak Fonksiyon İndeksi (AFİ) ile takip edilmiştir. BULGULAR: Hem ESWT hem de lokal ozon enjeksiyonu tedavileri ağrı ve fonksiyonel iyileşme açısından etkili bulunmuştur. Tedavi süreci boyunca her iki grup için NRS skorlarında anlamlı azalmalar gözlemlenmiş olup ESWT grubunda bu değişiklikler daha hızlıdır. AFİ değerlerinde her iki grup da tedavi sonrası anlamlı iyileşmeler göstermiştir. AFİ-A ve AFİ-Total parametreleri 2. dönemde NRS ağrı skoru ile paralellik gösterecek şekilde ESWT grubunda daha belirgin iyileşme saptanmıştır. Tedavi öncesi, 1. ayda ve 3.ayda her iki grup PCS ve MCS skorlarında benzer derecelerde iyileşme göstermiştir takip dönemlerinde ancak iki grup arasında fark saptanmamıştır. SONUÇ: Bu çalışma, kronik plantar fasiitte ESWT ve lokal ozon enjeksiyonunun ağrı ve fonksiyonel sonuçlar açısından etkili tedavi yöntemleri olduğunu göstermektedir. Her iki yöntemde kısa vadede iyilik hali sağlarken ESWT uygulamasında bu iyileşme daha hızlı saptanmıştır. Orta vadede ağrı skorlarında ESWT lehine iken fonksiyonellik benzerdir. Sonuçlar, PF tedavisinde kişiselleştirilmiş yaklaşımların önemini vurgulamaktadır.

Abstract:
AIM: Plantar fasciitis (PF) is a common cause of heel pain that affects daily activities and quality of life. Although often treated with conservative methods, symptoms can become chronic in some patients, requiring advanced treatments. This study aims to compare the effectiveness of Extracorporeal Shock Wave Therapy (ESWT) and local ozone injection in treating chronic PF and evaluate their effects on pain, quality of life, and functionality. MATERIALS AND METHODS: Sixty patients who were admitted to the Physical Medicine and Rehabilitation and Algology outpatient clinics of Sakarya University Training and Research Hospital with chronic (more than 3 months) heel pain and who were diagnosed with plantar fasciitis by history and physical examination and who received routine ESWT or local ozone injection treatment were evaluated. The patients were followed up with NRS, SF-12 and Foot Function Index (FFI) before, 1 month and 3 months of treatment with exercise and ESWT or exercise and local ozone injection. RESULTS: Both ESWT and ozone injection reduced pain and improved function. Significant decreases in NRS scores were observed in both groups, with faster improvement in the ESWT group. Both groups showed significant post-treatment improvements in FFI scores. The ESWT group showed greater improvement in FFI-A and FFI-Total scores at the 2nd evaluation period, consistent with reduced NRS pain scores. PCS and MCS scores improved similarly in both groups at all time points. CONCLUSİON: ESWT and ozone injection are effective for treating chronic PF, providing pain relief and functional improvement. ESWT offers faster pain reduction, while functionality outcomes are comparable. These results highlight the importance of personalized treatment approaches.