Kral Şakir resimli kitap serisinin söz varlığının Türkçe öğretimine katkısının incelenmesi
Investigation of the contribution of the vocabulary of Kral Şakir picture book series to Turkish teaching
Yazar: HAKAN AKTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BİLAL UYSAL
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil eğitimi = Language education

Özet:
İletişimin en temel ögesi olan dilin söz varlığı; o dilin ne ölçüde güçlü, gelişmiş ve zengin olduğunun göstergesidir. Bireylerin ana dillerine dair söz varlıklarının zengin olması; onların anlama, anlatma, kendini ifade edebilme, sosyal iletişim, akademik ve bilimsel yetkinlik gibi alanlarda daha başarılı olmasını sağlar. Söz varlığının bireylere aktarılması dinleme, konuşma, okuma ve yazma becerileriyle sağlanmaktadır. Bu doğrultuda Türkçe öğretiminde söz varlığı çalışmaları; planlı, programlı bir şekilde organize edilmiş olmalı ve farklı yöntem, tekniklerle yapılmalıdır. Türkçenin öğretiminde önemli hedeflerden biri olan söz varlığını zenginleştirme çalışmalarında metinlerin ve kitapların rolü çok büyüktür. Bu sebeple farklı yazarlar tarafından kaleme alınmış olan kitapların söz varlığının taranıp tespit edilmesi, yorumlanması önem arz etmektedir. Bu çalışma da yazar Varol Yaşaroğlu'nun kaleme aldığı 13 kitaplık Kral Şakir resimli kitap serisinin söz varlığını tespit etmeyi ve serideki söz varlığının Türkçe öğretimine katkısını belirleyebilmeyi amaçlamıştır. Bu amaçla serideki kitaplardan deyimler, atasözleri, ilişki sözleri, kalıplaşmış sözler, ikilemeler, terimler, yabancı sözcükler, yansıma sözcükler, argo sözler ve özel adlar tespit edilmiştir. Bu unsurlar, sıklıkları ve sayfa numaraları ile tablolara aktarılmış ve kitaplardaki kullanımlarıyla örneklendirilmiştir. Tarama yöntemiyle yapılan çalışma, dört bölümden meydana gelmiştir: Birinci bölümde yazar Varol Yaşaroğlu ve Kral Şakir resimli kitap serisi hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde dil, ana dili ve ana dili öğretimi kavramları açıklanmıştır. Üçüncü bölümde söz varlığı ve söz varlığı unsurları üzerinde durulmuştur. Dördüncü bölümde ise incelenen kitapların söz varlığı, kategoriler halinde sunulmuştur. Elde edilen bulgular, bulgular üzerine yapılan çıkarımlar ve tavsiyeler de bu bölümde yer almaktadır. Çalışmada, incelenen kitapların söz varlığının Türkçe öğretimine sağladığı katkı, söz varlığı unsurları özelinde ortaya konmuştur. Tartışma, Sonuç ve Öneriler bölümünde ise çalışmadan elde edilen sayısal verilere yer verilmiş, veriler yorumlanmıştır.

Abstract:
The vocabulary of a language, the most basic element of communication, is a signal of how strong, developed and rich that language is. Having rich vocabulary of persons in their mother tongue enables them to be more successful in areas such as understanding, expression, self-expression, social communication, academic and scientific competence. The transfer of vocabulary to persons is provided by listening, speaking, reading and writing skills. In this direction, vocabulary studies in Turkish language teaching should be organised in a planned and programmed way and should be done with different methods and techniques. The role of texts and books in enriching vocabulary, which is one of the important goals in teaching Turkish, is very important. For this reason, it is important to scan, determine and interpret the vocabulary of the books written by different authors. This study aims to determine the vocabulary of the 13-book Kral Şakir Picture Book Series written by author Varol Yaşaroğlu and to determine its contribution to Turkish language teaching. For this purpose, idioms, proverbs, relationship words, stereotypes, doublings, terms, foreign words, reflected words, slang words and proper names have been identified from the books. The identified elements have been transferred to tables with their frequency and page numbers and exemplified with their usage in the books. The study, which is based on the survey method, consists of four chapters: In the first part, information about the author Varol Yaşaroğlu and Kral Şakir Picture Book Series is given. In the second chapter, the concepts of language, mother tongue and mother tongue teaching are explained. In the third chapter, vocabulary and vocabulary elements are emphasised. In the fourth part, the vocabulary of the analysed books is presented in categories. The findings, inferences and recommendations made on the findings are also included in this section. In the study, the contribution of the vocabulary of the analysed books to Turkish language teaching is revealed in terms of vocabulary elements. In the Discussion, Conclusion and Suggestions section, the numbers obtained from the study were included and the data were interpreted.