Güney Antalya bölgesindeki gelişmelerin doğal çevre üzerine etkileri ve sürdürülebilir turizm olanakları
Impacts of tourism developments of natural environment in South Antalya region proposals for sustainable tourism
Yazar: MERYEM ATİK
Danışman: PROF. DR. TÜRKER ALTAN
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Antalya = Antalya ; Biyotoplar = Biotopes ; Sürdürülebilir turizm = Sustainable tourism ; Turizm = Tourism ; Çevresel etki = Environmental impact

Özet:
Bu çalışmada turizmin olumsuz çevresel etkileri plan, program, finansman ve işletme konularının birlikte ele alındığı ve Türkiye'nin ilk entegre turizm projesinin gerçekleştiği Güney Antalya Bölgesi ölçeğinde incelenmiş ve sürdürülebilir turizm olanakları araştırılmıştır. Çalışma önemli kıyı biyotoplannın belirlenmesi ve sürdürülebilir çevre yönetimleri olmak üzere iki farklı konuyu ele almıştır. Turizmin doğal çevre üzerindeki etkilerinden alan kayıplarının belirlenmesinde 1974, 1988, 1990, 1996 tarih ve 1/25000 ölçekli Çevre Düzeni Planlarının karşılaştırılması ile yapılmıştır. Önemli kıyı biyotoplan kayıplarının tespitinde ise Avrupa Birliği Natura 2000 sistemine uygun biyotop haritalaması çalışması gerçekleştirilmiştir. Sürdürülebilir turizm olanaklarının belirlenmesinde seyahat firmaları, konaklama tesisleri ve günübirlik rekreasyon alanlarındaki su, enerji tasarrufu, atık ayrışımı gibi mevcut çevre koruma ve yönetimi çalışmaları incelenmiş ve özellikle otellerde sürdürülebilir turizm işletmeciliğine uygun mevcut bir alt yapının olduğu anlaşılmıştır. Sonuç olarak 1970'lerden itibaren yaşanan turizm gelişmeleri ile kıyı kumulları ve ormanı niteliğindeki 519,3 hektarlık alanın turistik tesis alanlarına dönüştürüldüğü Beldİbi'nde 20,1 hektar, Göynük'te 32 hektar, Kemer'de 40,5 hektar kıyı kumulunun, benzer şekilde Beldİbi'nde 111,4 hektar, Göynük'te 43,1 hektar, Kemer'de 46 hektar ve Tekirova'da 12,2 hektar doğal kıyı ormanının yok olduğu belirlenmiştir. Ekolojik verilere dayanarak ortaya konulan sonuçlar ülkemizde kitle turizmi ile benzer sorunların yaşandığı diğer kıyı bölgelerimize örnek olacak ve olumsuz turizm etkilerinin kontrolünde etkin bir araç olarak kullanılan sürdürülebilir turizm işletmeciliği olanakları uzun vadede bölge turizmine ve turizm sektörüne katkılar sağlayacaktır.Anahtar Kelimeler: Turizm, Çevre, Güney Antalya, Biyotop, Sürdürülebilir Turizm

Abstract:
In this research, negative environmental effects of tourism were examined in the South Antalya region where Turkey's first integrated tourism project had been carried out with plan, programme, finance and management objectives. The study examined two subjects; important coastal biotopes and sustainable environmental management. 1/25.000 scale Physical Land Development Plans dated 1974, 1988, 1990 and 1996 were compared to determine land loss, which was a serious environmental effect of tourism. In order to find out the loss of important coastal biotopes, a biotope mapping study based on the European Union Natura 2000 system was performed. To point out possibilities for sustainable tourism implications, present practices in travel agencies, hotels and recreational areas for environmental protection and management such as water and energy saving, solid waste disposal were examined and it was found that there is an existing substructure for sustainable tourism management, particularly in hotels. As a result of tourism developments since 1970's 519,3 hectare of land mainly characterised by natural coastal dunes and forest was transformed into tourism facilities. Sand dunes of 20,1 hectare in Beldibi, 32 hectare in Göynük, 40,5 hectare in Kemer and similarly natural coastal forest of 111,4 hectare in Beldibi, 43,1 hectare in Göynük, 46 hectare in Kemer and 12,2 hectare in Tekirova have disappeared. Research results based on ecological data would be helpful for the regions with similar problems in Turkey depending on mass tourism. Also sustainable tourism practices used as an effective tool in controlling negative tourism effects would be beneficial for regional tourism and the national tourisrn sector in the long-term.Keywords: Tourism, Environment, South Antalya, Biotopes, Sustainable Tourism