Köy Enstitüsü mezunu Mahmut Makal, Fakir Baykurt ve Talip Apaydın'ın romanlarında köyde eğitim sorunu
The issue of Education in Villages within the works of Mahmut Makal, Fakir Baykurt and Talip Apaydın who were graduated from village institutes
Yazar: NAZLI KARAMAN
Danışman: PROF. DR. ERDOĞAN BAŞAR
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Apaydın, Talip = Apaydın, Talip ; Baykurt, Fakir = Baykurt, Fakir ; Eğitim = Education ; Eğitim sorunları = Education problems ; Köy enstitüleri = Village institutions ; Makal, Mahmut = Makal, Mahmut ; Roman = Novel ; Yazarlar = Authors

Özet:
Mahmut MAKAL, Fakir BAYKURT ve Talip APAYDIN yazdıkları eserlerle Türk kamuoyunu derinden etkilemiş Köy Enstitüsü mezunu yazarlardır. Bu araştırmada, 17 Nisan 1940 tarihinde kurulan Köy Enstitülerinden mezun olmuş, bir yandan köylerdeki eğitim sorununu çözebilmek amacıyla özveriyle çalışarak öğretmenlik görevlerini yerine getirmiş diğer yandan da yazdıkları eserlerle Türkiye'nin yazın ve düşün dünyasına sayısız katkılarda bulunmuş yazarların eserlerinden yola çıkılarak, 1940'lı yıllardan sonraki sürecin köy gerçekliği özellikle de köyün eğitim sorunları ortaya konulmaya, böylelikle de dönemin genel bir betimlemesi yapılmaya çalışılmıştır. Bu amaçla, ülkenin eğitim yoluyla kalkındırılmasında karşılaşılan ilköğretime öğretmen yetiştirme sorunu ve bu sorunun çözümüne yönelik olarak yapılan çalışmalar alan yazınına dayalı olarak ortaya konmuştur. Köy Enstitülerinin açılışına kadar geçen sürede bu sorunun çözümüne yönelik olarak yapılan girişimlerden olan Köy Muallim Mekteplerinin, Eğitmen Kurslarının ve Köy Öğretmen Okullarının kuruluşlarına da araştırmada yer verilmiştir. Yine Köy Enstitülerinin kuruluş ve gelişim aşamalarından sonra Köy Enstitülerinde yetişmiş yazarlar ve eserlerine de değinilmiştir.1940-1954 yılları arasında faaliyet gösteren Köy Enstitülerinden mezun olmuş yazarlar arasında yer alan Mahmut MAKAL, Fakir BAYKURT ve Talip APAYDIN'ın öncelikle yayımlanmış tüm eserleri saptanılmaya çalışılmış ardından yazarların araştırma kapsamına alınan eserleri (romanları) çeşitli kişi ve sahaflarda taranarak elde edilmiştir. Araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden `'belge incelenmesi'' kullanılmıştır. Araştırma amacına göre elde edilen tüm veriler sınıflandırılıp, analiz edilmiştir. Köy Enstitüsü mezunu yazarların köy konulu eserleri öncelikle, `'Olay Örgüsü'', teması altında incelenmiştir. Eğitim sisteminin temel öğelerini oluşturan `'Öğretmen'', `'Öğrenci'', `'Okul'' ve `'Öğretim Programı'' kategorileri ise `'Köyde Eğitim Sorunu'' teması altında incelenerek, 1940'lı yıllardan sonraki süreçte kırsal yerleşim yörelerinin özellikle de köyün eğitim sorunlarının genel bir betimlemesi yapılmıştır. Köy Enstitüsü mezunu yazarlar, başta öğretmenlik meslekleri olmak üzere çalıştıkları diğer kurumlarda da görevlerini başarıyla yerine getirmişler, yazdıkları eserleriyle köy gerçeğini objektif şekilde Türk kamuoyuna duyurarak eğitim dünyasına büyük katkılarda bulunmuşlardır.

Abstract:
Mahmut MAKAL, Fakir BAYKURT and Talip APAYDIN who were graduated from Village Institutes are writers those deeply influenced Turkish public. Within this research, based on the works of writers (graduated from village institutes which were founded on 17 April 1940) who self-denyingly worked as teachers in order to solve the education problems in villages and on the other hand had numerous contributions to literature and ideology world of Turkey with their written works; a general description of the period after 1940s is made by presenting village reality and especially education problems of that period. To this end, the problem of teacher training for primary education, which was faced during development of the country by means of education, and studies for solving this problem are presented based upon field literature. Establishments of Village Teacher Schools, Trainer Courses and Village Instructor Schools which are the attempts for solving the problem during the period up to Foundation of Village Institutes are given place in this research. Furthermore after the establishment and development stages of Village Institutes, the writers who were raised in the Village Institutes and their works are touched. Primarily, all published works of Mahmut MAKAL, Fakir BAYKURT and Talip APAYDIN who were among the writers graduated from Village Institutes (which were active between the years 1940-1954) have been determined and then, the writers? researched works (novels) have been acquired through scanning from a variety of bookstores and persons. A qualitative method ?document review? is used within this research. All obtained data has been classified and analyzed according to the aim of the study. Previously, village themed works of the writers graduated from Village Institutes have been examined under theme of ?plot?. Examining ?Teacher?, ?Student?, ?School? and ?Curriculum? categories that constitute the basic elements of the education system under theme of ?Education Problem of the Village?; a general description for social life features of rural regions and especially education problems of the village during the period after 1940s, has been made. Writers from Village Institutes, had successfully fulfilled their duty on other associations primarily on profession of teaching, and made great contributions to education world by announcing the village reality to the Turkish Public objectively by their written works.