Kültür çipura (Sparus aurata) balıklarının ihracatında Avrupa Birliği   kriterlerine uyum sürecinde sorunlar ve çözüm yolları
Issues and solutıons ın cultured gılthead seabream (Sparus aurata) export ın european unıon harmonızatıon process
Yazar: NESLİHAN KAYNAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYGÜL EKİCİ
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu tez çalışmasında, Ege ve Akdeniz Bölgesi`nde Avrupa Birliği (AB)`ne çipura ihracatı yapan işletmelerin ve Tarım İl/İlçe Müdürlüklerinin AB?ye uyum sürecinde karşılaştığı sorunlar incelenmiştir. Söz konusu işletmelere ait liste Ege ve Akdeniz ihracatçı birliklerinden temin edilmiş ve 27 adet firmaya gönderilen anket sonucu elde edilen veriler değerlendirilmiştir.
Yapılan anket çalışması sonucunda, işletmelerin % 93`ünün hem üretici hem ihracatçı olduğu ve işletmelerin üretimlerinin % 70`ini dış pazarda değerlendirdiği saptanmıştır. AB`ye çipura ihracatının Akdeniz Bölgesi`nden ziyade Ege Bölgesi`ndeki işletmeler tarafından gerçekleştirildiği belirlenmiştir. Ege Bölgesi`ndeki ihracatçıların AB`ye uyum sürecine daha kolay adapte oldukları sonucuna varılmıştır. AR-GE`ye önem veren (% 53), teknolojiye yatırım yapan (% 71), fuarlara katılan (% 60), kalite sistem belgelerine sahip olan (% 94), su ürünleri birliğine üye olan (% 73) ve AB`ye yönelik eğitimlere katılan  (% 57) işletmelerin AB`ye daha kolay uyum sağladığı ve sektörde yer edindiği tespit edilmiştir.
İhracat sırasında karşılaşılan en önemli sorun olarak gümrükte bekleme sürelerinin uzun olması, teşviklerin yeterli olmayışı ve havayolu taşımacılığında navlun fiyatlarının yüksek olması göze çarpan konulardır. 
Anket sonucunda işletmelerin AB uyum sürecinde karşılaştıkları en önemli sıkıntılar arasında yönetmelik değişikliklerinden geç haberdar olmaları yer almaktadır. Ayrıca AB kriterlerinin eksik ve yanlış tercüme edilmesinin yönetmeliklerin anlaşılabilirliğini etkilediği ve uygulamada sıkıntı yarattığı da saptanmıştır. Üreticilerin AB kriterlerine yönelik öneri ve sıkıntılarını AB`ye iletebilecekleri bir aracı kurumun olmadığı tespit edilmiştir.
Bu tez çalışması sonucunda; KOBİ`lerin AB`ye uyum sürecinde yaşadıkları sıkıntıları AB`ye iletecekleri bir aracı kuruluşun oluşturulması, AB normlarına uygun tesis oluşturabilmesi amacıyla KOBİ`lerin gelişmesinin sağlanması, bürokratik işlemlerin minimum seviyeye indirilmesi, navlun ücretlerinde iyileştirme yapılması, finansal enstrümanların tanınmasını arttıracak çalışmalar yapılması, gümrük işlerinin hızlanması, tırlara uygulanan kotaların yeniden düzenlenmesi ve bu alanlarda su ürünleri mühendislerinin istihdam edilmesi gerektiği kanısına varılmıştır.   Böylece hem sektörün AB`ye uyum sürecinde gelişme kaydetmesi hem de ülkemizin ihracat kapasitesinin önemli ölçüde artması ve yurtdışı piyasalarda rekabet gücümüzün hızlanması sağlanacaktır.

Abstract:
In this study of thesis, the problems encountered during the adaptation process to European Union of the managements in the Aegean and Mediterranean Region, which exports Gilthead Seabream to EU and Agricultural City/Town Managements, were investigated. The list that belongs to those firms, was provided from the Aegean and Mediterranean Export Merchant Union and the data, gained as a result of the survey which was sent to 27 firms, was evaluated.
As a result of the survey performed, it was detected that, 93 % of the managements are both manufacturers and exporters and the managements evaluate 70% of their products at foreign market. It was determined that, exportation of gilthead seabream to EU, was mainly performed by the managements in Aegean Region when compared with those in Mediterranean Region. It was concluded that the exporters in Aegean Region adapt the EU harmonization process more easily. It was determined that, the managements which attach importance to Research and Development (53%), invest in technology (71%), attend exhibitions (60%), own quality system documents (94%), are members of the Fisheries Union (73%) and participate in trainings about EU (57%), adapt EU and situate in the sector more easiliy. 
As the most important problem that was encountered during the exportation, the long lay days at customs, insufficiency of the encouragements and high freight charges at airway transportation were the conspicuous issues.
As a result of the survey, among the most important troubles that the managements encounter during the EU adaptation process, the late informance about the changes in legislation exists. Also, it was detected that, the imperfect and mistranslation of EU criteria influences the comprehensibility of the  legislation and causes trouble in application. It was determined that, there is no equity house to deliver the suggestions and troubles of the producers to EU about EU criteria.
As a result of the present thesis, it was concluded that, constituting an equity house which delivers the troubles of the SME to EU during EU adaptation process, providing the development of SME in order to construct facilities that are suitable to EU norms, decreasing the bureaucratic activities to minimum level, enhancing freight charges, performing studies to increase the awareness of financial instruments, accelerating the customs procedures, rearranging the quotas which are applied to articulated lorries and employment of more Fisheries Engineers in these fields are required. Thus, both the development of the sector during the adaptation process to EU, and significant increase in the capacity of exportation of our country and acceleration of the competitiveness in foreign markets will be provided.