Doğu Karadeniz'de liman yapılarının balık çeşitliliği
Fish di̇versity of harbours in the Eastern Black Sea
Yazar: ARİF CAN KESKİN
Danışman: DOÇ. DR. SEMİH ENGİN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı / Balıkçılık Temel Bilimler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Balıkçılık Teknolojisi = Fisheries Technology ; Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Balık yetiştirme = Fish farming ; Balıklar = Fishes ; Limanlar = Ports

Özet:
Karadeniz'deki litoral bölge, topografyası itibarı ile doğal resif yapılarının az olduğu bir sisteme sahiptir. Doğu Karadeniz bölgesinde inşa edilen sahil yolu ile birlikte birçok liman, balıkçı barınağı ve kıyı koruma yapıları inşa edilmiştir. Tüm bu yapay unsurlar kıyısal ekosistemi kalıcı olarak değiştirmiştir. Ancak günümüze kadar bu etkinin araştırıldığı herhangi bir kapsamlı çalışma yapılmamıştır. 
Bu çalışma ile Doğu Karadeniz'de kıyısal bölgede inşa edilen yapılardan farklı karakterlere sahip balıkçı barınaklarından bazılarına ait balık çeşitliliğinin mevsimsel değişiminin araştırılması amaçlanmıştır. Balık çeşitliliği ve değişimi sualtı görsel sayım tekniğiyle belirlenmiştir. Çalışmalar 2013 ve 2014 yılları arasında, Ordu-Yalıköy, Ordu-Merkez, Rize-Merkez ve Rize-Pazar bölgelerinden seçilen 4 farklı liman yapısı istasyon olarak belirlenmiştir. Belirlenen istasyonlar da kendi aralarında liman içi, liman dışı sığ kısım ve liman dışı derin kısım olarak ayrılıp, bu alanlarda periyodik olarak her mevsim görsel sayım metoduyla balık sayımı yapılmıştır. Elde edilen veriler metrekaredeki birey sayıları ve yüzdelik frekans verilerinin yanı sıra Bray-Curtis benzerlik, Margalef tür zenginliği ve Shannon Weaver çeşitlilik analizlerine göre değerlendirilmiştir.
Yapılan çalışmalar neticesinde kıyısal alanda Atherinidae, Engraulidae, Mugilidae, Blennidae, Gobidae, Labridae ve Sparidae familyalarının sayısal olarak en bol bulunan familyalar olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Tür çeşitliliği ve tür zenginliğinin en fazla olduğu alanların liman içi alanlar, tür çeşitliliğinin en düşük olduğu alanların ise liman dışı sığ alanlar olduğu belirlenmiştir. 

Anahtar Kelimeler : Karadeniz, Karadeniz Sahil Yolu, Balık çeşitliliği

Abstract:
Litoral area of Black Sea has a system in which there are few natural reefs constructions due to its topography. With the coastal road constructed in Black Sea Region, many harbours, fishing ports and coastal defence facilities were constucted. All these artificial factors changed coastal ecosystem permanently. However, there has not been a comprehensive study on this issue until today. 
This study aimed to investigate seasonal variation of fish diversity which belonges to some fishing ports that have different characters and constructed in the coastal area of Eastern Black Sea. Fish diversity and variation were determined by underwater visual census technique. In this study, four different harbour structures selected from the areas, Ordu-Yalıköy, Ordu-Merkez, Rize-Merkez and Rize-Pazar, were identified as station between 2013-2014. Identified stations were also divided into iner harbour, shallow and deep parts of the outer harbour and fish cencus was made periodically every season in these areas. The obtained data was evaluated according to Margalef species richness and Shannon Weawer diversity analysis as well as the number and percentage of people in the square. 
As a result of these studies, it was reached the conclusion that Atherinidae, Engraulidae, Mugilidae, Belenniidae, Gobidae, Labridae and Sparidae families were the most abundant families in coastal areas. It was determined that species diversity and species richness were the most in iner harbour and the lowest in shallow parts of outer harbour.

Keywords : Black Sea, Black Sea Coastal Road, Fish Diversity