Denture frame analizi'nin toplumumuzdaki normları ve vertikal yön etkinliği
Norms of denture frame analysis in our society and vertical direction effectiveness
Yazar: TUĞBA KAYASU
Danışman: PROF. DR. AYŞEGÜL KÖKLÜ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental oklüzyon = Dental occlusion ; Dentofasiyal yapı = Dentofacial structure ; Maksilla = Maxilla ; Mandibula = Mandible ; Sefalometri = Cephalometry ; Takma dişler = Dentures

Özet:
Bu çalışmanın amacı;1.Denture Frame Analizi'nin (DFA) Türk toplumu için normlarını oluşturmak,2.DFA norm değerlerinin her iki cinsiyette ve her gelişim dönemi için kullanılıp kullanılamayacağını araştırmak,3.Analizde kullanılan ölçümlerin kraniyofasiyal morfoloji ile ilişkisini araştırarak, DFA'nın vertikal yön etkinliğini test etmektir.Araştırmamız 230'u erkek ve 241'i kız olan 12-15 yaşlar arasındaki normal oklüzyonlu 471 bireyin lateral sefalogram ve el-bilek grafileri üzerinde yürütülmüştür. DFA normları, bireyler hem iskelet olgunluk dönemlerine (pre-peak, peak, post-peak) hem de kronolojik yaşa (12, 13, 14, 15 yaş) göre gruplanarak her iki cinsiyette ayrı ayrı incelenmiştir.Çalışmada, cinsiyet x kronolojik yaş ve cinsiyet x iskelet olgunluk dönemi etkileşimi iki yönlü varyans analizi yöntemi ile araştırılmıştır. Etkileşim önemli bulunduğunda, farka neden olan durumları tespit etmek için çoklu karşılaştırmalar yapılmıştır. Etkileşimin önemli bulunmadığı ancak iskelet olgunluk dönemi ya da kronolojik yaşın sonuçlar üzerinde etkili görüldüğü durumlarda farka neden olan durumları tespit etmek amacıyla Tek-Yönlü Varyans analizi ve beraberinde post-hoc Tukey HSD testi kullanılmıştır. Her bir iskelet olgunluk dönemi grubu veya kronolojik yaş grubu içerisinde kız ve erkekler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olup olmadığı ise Bonferroni Düzeltmeli Student's t testiyle araştırılmıştır. Sürekli değişkenler arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyon bulunup bulunmadığı Pearson'un Korelasyon testiyle araştırıldı.Çalışmamızda Denture Frame Analizi normlarının toplumumuz için farklı değerlere sahip olduğu tespit edilmiştir. A'-P' ve A1/AB ölçümleri için erkek bireylerde, FH-MP, PP-MP, OP-MP/PP-MP ve A'-6'/A'-P' ölçümleri için ise tüm bireylerde her bir iskelet olgunluk dönemi için farklı normların kullanılması gerektiği saptanmıştır. Ayrıca A'-6' boyutu ve molarlar arası açının cinsiyetler arasında norm değerlerinin farklı olduğu gözlenmiştir.Teşhis ve tedavi planlaması sırasında her toplumun kendine özgü normlarla değerlendirilmesi gerektiği, aynı zamanda cinsiyetin de göz önünde bulundurulmasının ve iskelet olgunluk dönemi grupları için ayrı normların kullanılmasının önemi gözlenmiştir.

Abstract:
The aim of this study;1.To create norms of Denture Frame Analysis (DFA) for Turkish society,2.To search whether DFA norm values will be used in both genders and each development period or not,3.To test vertical direction effectiveness of Denture Frame Analysis by searching the relation of measurements used in the analysis with craniofacial morphology.Our research was conducted on lateral cephalogram and hand-wrist graphies of 471 subjects with normal occlusion aged between 12 and 15; 230 subjects are male and 241 subjects are female. DFA norms were examined separately by grouping the subjects into female and male both according to skeleton maturity periods (pre-peak, peak, post-peak) and chronological age (12, 13, 14, 15 years old).In the study, interaction between gender x chronological age and gender x skeleton maturity period was examined by two-way variance analysis method. When interaction was found important, multiple comparisons were made in order to determine the situations creating difference. In the cases where the interaction was not found suitable but skeleton maturity period or chronological age had effect on results, one-way variance analysis and post-hoc Tukey HSD test were used in order to determine the situations creating difference. Whether there was statistically significant difference between male and female within each skeleton maturity period group or chronological age group or not was investigated by Bonferroni Corrected Student?s test. Whether there was statistically significant correlation between continuous variables or not was investigated by Pearson?s Correlation test.It was confirmed in our study that norms of Denture Frame Analysis have different values for our society. It was determined that different norms should be used for each skeleton maturity period for A?-P? and A1/AB measurements in males and for FH-MP, PP-MP, OP-MP/PP-MP and A?-6?/A?-P? measurements in all subjects. Also it was observed that norm values of A?-6? dimension and inter-molar angle between genders are different.Importance of evaluating each society with unique norms, in the same time taking the gender into consideration and using different norms for skeleton maturity period groups during diagnosis and treatment planning is observed.