Sigara kullanımının oksidatif stres ve serum mineral madde düzeylerine etkisi
The effect of the smoking on the oxidative stress and serum mineral element levels
Yazar: SANEM ATAMAN
Danışman: DOÇ.DR. FUNDA KIRAL
Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
ÖZETBu çalışmada, sigara kullanımının oksidatif stres ve serum mineral madde düzeyleriüzerine etkisi incelendi. Bu amaçla hiçbir sağlık problemi olmayan, sigara dışında herhangibir ilaç, vitamin, alkol ve benzeri madde kullanmayan, sigara kullanım süreleri 5-10 yılarasında, günlük sigara içme adedi 15-30 adet arasında değişen, yaşları 25-45 yaş arasında 25erkek ile çalışmanın deneme grubunu, hayatı boyunca hiç sigara ve alkol kullanmamış aynızamanda ev ve iş ortamlarında pasif içici olmayan yaşları 25-45 yaş arasında değişen 23 erkekise kontrol grubunu oluşturdu.Deneme ve kontrol grubunu oluşturan kişilerden tüm kan örnekleri, 12 saatlik açlığıtakiben ve kan örneklerinin standardizasyonunun sağlanması amacı ile bireyler otururpozisyondayken alındı. Kanlar 3000 rpm'de 10 dakika santrifüj edilerek serum ve plazmalarıayrıldı. Ayrılan serumlarda demir (Fe) ve magnezyum (Mg) düzeyleri aynı gün içindebakılırken, bakır (Cu) ve çinko (Zn) analizleri için kalan serum örnekleri ependorf tüplerineaktarılarak -20oC' de analizin yapılacağı tarihe kadar saklandı. Elde edilen plazmalardanaskorbik asit (Vit C) ve malondialdehit (MDA) ölçümü aynı gün içinde yapıldı. Süperoksitdismutaz (SOD) analizi için eritrosit hemolizatları hazırlanarak analiz gününe kadar -20 oC'de saklandı.Plazma MDA düzeyleri, sigara içmeyen ve sigara içen kişilerde sırasıyla 6,14 Â± 0,46Âµmol/L ve 11,99 Â± 0,39 Âµmol/L olarak, plazma vitamin C düzeyleri ise sırasıyla 0,384 Â±0,062 mg/dL ve 0,217 Â± 0,027 mg/dL olarak bulundu. Eritrosit hemolizatlarında SOD enzimaktiviteleri, sigara içmeyen ve sigara içen kişilerde sırasıyla 30,96 Â± 2,96 U/mgHgb ve 39,19Â± 2,76 U/mgHgb olarak ölçüldü. Serum bakır seviyeleri sigara içmeyen ve sigara içenkişilerde sırasıyla 49,48 Â± 2,30 Âµg/dL ve 86,73 Â± 5,05 Âµg/dL olarak ölçülürken, serum çinkoseviyeleri sigara içmeyen ve sigara içen kişilerde sırasıyla 27,45Â± 0,77 Âµmol/L ve 23,44 Â±0,62 Âµmol/L olarak saptandı. Serum magnezyum miktarları ise sigara içmeyen ve sigara içenkişilerde sırasıyla 2,12 Â± 0,12 mg/dL ve 3,14 Â± 0,53 mg/dL olarak tespit edildi.Elde edilen bulgular sonucunda, uzun süreli sigara içiminin antioksidan sistem ve busistemle ilişkili serum mineral madde düzeylerinde değişikliklere neden olduğu ve sigaraiçenlerin diyetlerinin askorbik asit ve aynı zamanda antioksidan enzimlerin kofaktörleri deolan eser elementler yönünden takviye edilmesinin yararlı olacağı sonucuna varıldı.Anahtar Kelimeler: Sigara, Oksidatif stres, Antioksidan, Malondialdehit, Süperoksitdismutaz, Askorbik asit, Eser elementler.

Abstract:
SUMMARYIn this study, it is examined that the effect of the smoking on the oxidative stress andserum mineral element levels. With this aim, between 25 and 45 years old 25 men whohaven?t got any healty problem, who are not using a drug, vitamine, alcohol or same materialsexcept cigarette, smoking years between 5 or 10 years, daily smoking members changingbetween 15- 30 unit are the test grup of this study. 23 men who haven?t used cigarette oralcohol, in the same time who are not passive smokers at home or at work and changing theirages between 25 and 45 years olda re the control group of this study.Blood somples from control and test groups? members are taken for the aim of providingstandarization of the blood samples, these are taken after 12 hours hunger and on the sittinposition. Blood samples on 3000 rpm bye making centrifuge in ten minutes, serum andplasmas are seperated. On seperated serums iron (Fe) and magnesium (Mg) levels areexamined in the same day but serum samples fort he analysis of the copper (Cu) and zinc(Zn), by transferring eppendorf tubes in -20oC were hidden till the analysis day. From theplasmas that we have, ascorbic asid (Vit C) and malondialdehid ( MDA) measuring were donein the same time. For the superoxide dismutase (SOD) analysis, by preparing hemolysates oferythrocytes they were hidden till the analysis day in -20 oC degree.It is established that plasma MDA levels between non-smokers and smokers people oneby one as 6,14 Â± 0,46 Âµmol/L and 11,99 Â± 0,39 Âµmol/L, plasma Vit C levels are also one byone as 0,384 Â± 0,062 mg/dL and 0,217 Â± 0,027 mg/dL. In erythrocyte hemolysates SODenzyme activities were measured between non-smokers and smokers people one by one as30,96 Â± 2,96 U/mgHgb and 39,19 Â± 2,76 U/mgHgb. Serum copper levels were measuredbetween non-smokers and smokers people one by one as 49,48 Â± 2,30 Âµg/dL ve 86,73 Â± 5,05Âµg/d Land serum zinc levels were fixed between non-smokers people one by one as 27,45Â±0,77 Âµmol/L and 23,44 Â± 0,62 Âµmol/L. Serum magnesium quantities were establishedbetween non-smokers and smokers people one by one as 2,12 Â± 0,12 mg/dL ve 3,14 Â± 0,53mg/dL. In the result of the evaluated findings, it was come to a conclusion that long timesmoking causes changes on antioxidane system and serum mineral substance level that withthis system and it will be useful to reinforcement on trace elements which are the cofactors ofthe antioxidane enzymes in the same time and ascorbic asid of the smoker diets.Key words: Cigarette, Oxidative stress, Antioxidane, Malondialdehyde, Superoxidedismutase, Ascorbic asid, trace elements