Gemiadamlarının gemiye katılım süreçlerinde jet lag etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of jet lag effect in the process of seafarers joining the ship
Yazar: ORHUN NURİ YAVUZER
Danışman: PROF. DR. ERSAN BAŞAR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Deniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Denizcilik = Marine
Dizin: Denizcilik = Maritime ; Gemi adamları = Seafarers ; Sirkadiyen ritim = Circadian rhythm ; Yorgunluk = Fatigue ; Çalışan performansı = Employee performance

Özet:
Artan dünya nüfusu doğrusal orantılı olarak artan tüketim ihtiyacı anlamına gelmektedir. Bunun sonucunda denizcilik faaliyetleri ve gemi tonajları günden güne artmaktadır. Artan denizcilik faaliyetleri, gelişen teknoloji artan emniyet önlemlerini de beraberinde getirmektedir. Bu döngü ve devasa deniz ticaret hizmeti ek önlemler ve yeni tehlikelere karşı hazırlık yapılmasını beraberinde getirmektedir. Uzak yol seferlerinde çalışan gemiler her zaman personelinin bulunduğu ülkeden personel değişimini sağlayamayabiliyor. Dolayısıyla personel şirket ile sözleşmeyi yaptıktan sonra gemiye
katılmadan önce uçak vasıtasıyla bulunduğu ülkeden geminin bulunduğu ülkeye seyahat etmek durumunda kalmaktadır. Uçuş esnasında hızlı zaman dilimi değişiklikleri biyolojik saati etkilemektedir ve bu durumda yorgunluğun alt bir unsuru olan jet lag rahatsızlığını beraberinde getirmektedir. Personel değişimi için gerekli süreçler gemi ve diğer partiler
tarafından tamamlandıktan sonra, personel havalimanından alınır alınmaz gemideki operasyonlara jet lag etkisinde olduğunun farkında olmadan katılmaktadır. 114 denizci üzerinden anket çalışması değerlendirilmiştir. Ankete katılanlar SPSS(Sosyal Bilimler İçin İstatistik Programı)'de tek yönlü ANOVA(Varyans Analizi) testi ve bağımsız örneklem ttesti yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Gemiadamlarının gemiye katılım öncesinde dinlendirilmesinin önemi incelenmiştir, bununla birlikte jet lag etkisinin giderilebilmesi için önerilerde bulunulmuştur. Sonuç olarak gemiadamlarının gemiye katıldıklarındaki performansları ile otelde konaklama durumları arasında pozitif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Gemiadamlarının hızlı transmeridyen geçişi sonrasında gemiye katılmadan önce dinlendirilmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler :Denizcilik, Yorgunluk, Sirkadiyen Ritim, Transmeridyen, Çalışma Performansı

Abstract:
Increasing world population means increasing consumption need in linear proportion. As a result, maritime activities and ship tonnage are increasing day by day. Increasing maritime activities and developing technology bring along increasing safety measures. This cycle and the huge maritime trade service brings with it additional measures and preparation
for new dangers. Ships operating on long-distance voyages may not always be able to exchange personnel from the country where their personnel are located. Therefore, after making the contract with the company, the personnel has to travel from the country where the personnel is located to the country where the ship is located, by plane before joining the
ship. Rapid time zone changes during flight affect the biological clock and in this case, jet lag, which is a sub-factor of fatigue, brings with it. After the necessary processes for personnel change are completed by the ship and other parties, as soon as the personnel is taken from the airport, they participate in the operations on the ship without being aware of the effect of jet lag. The questionnaire study was evaluated on 114 seafarers. The respondents were analyzed using SPSS (Statistics Package for Social Sciences) one-way ANOVA (Analysis of Variance) test and independent sample t-test methods. The importance of resting seafarers before joining the ship was examined, along with suggestions for
eliminating the jet lag effect. As a result, a positive relationship was determined between the performances of the seafarers when they joined the ship and their stay at the hotel. Seafarers are required to rest before joining the ship after the rapid transmeridian crossing.

Key Words: Maritime, Fatigue, Circadian Rhythm, Transmeridian, Work Performance