Periferik kanda seçilmiş mirna anlatım düzeylerinin incelenmesi
Investigation of selected mirna expression levels from peripheral blood
Yazar: EBRU ÖZER
Danışman: PROF. DR. NİHAN ÜNALTUNA
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Genetik = Genetics
Dizin: Alzheimer hastalığı = Alzheimer disease ; Gen ifadesi = Gene expression ; Kolesterol = Cholesterol ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Mikro RNA = Micro RNA ; RNA = RNA

Özet:
MikroRNA'ların (miRNA) hedef gen yelpazelerinin çok geniş olması, birbiri ile ilişkisiz görünen farklı hastalıkları moleküler düzeyde ilişkilendirmek ve farklı hastalıkların ortak noktalarını tanımlamak açısından araştırmacılara yeni alanlar sunmaktadır.  Alzheimer hastalığı (AH), dünya genelinde prevalansı gittikçe artış gösteren, geri dönüşümsüz, nörodejeneratif bir hastalıktır ve oluşum mekanizmasında genetik yatkınlığın yanında enflamasyon, mikro RNA'lar ve çevresel faktörler gibi pek çok etken rol oynamaktadır.  Metabolik Sendrom (MetS), başta abdominal obezite olmak üzere hiperglisemi, hipertansiyon, düşük yüksek yoğunluklu lipoprotein kolesterol (HDL-K) düzeyi ve hipertriglisemi ile karakterize edilen kompleks hastalıklar kümesidir. Hücre proliferasyonu, hücre farklılaşması ve metabolizma gibi birçok biyolojik süreçte görev alan miRNA'ların, AH ve MetS patogenezinde de rol oynadıkları düşünülmektedir. Bu nedenle çalışmamızda, kolesterol metabolizması ile ilişkili belirli miRNA'ların periferik kandaki anlatım düzeylerini incelemeyi amaçladık. Lipid ve kolesterol transportunun iki hastalık grubunda oynadığı önemli rol ve miRNA'ların bu transport üzerindeki etkisini göz önünde bulundurarak 12 kişilik MetS hasta grubu, 24 kişilik Alzheimer hasta grubu ve 17 kişilik kontrol grubunda, ekspresyon array sonucunda elde ettiğimiz genleri hedefleyen miR-33a, miR-155 ve miR-758'in periferik kandaki anlatım düzeylerini incelemeyi amaçladık. Yaptığımız qRT-PZR sonucunda miR-155'in MetS ve Alzheimer hasta grubunda, kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde azaldığı görüldü. miR-758 anlatım düzeylerinin ise MetS grubunda, kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde azaldığı, kontrol ve Alzheimer grubu arasında ise anlamlı bir değişikliğin olmadığı belirlendi. Bulundukları yolağa bağlı olarak koruyucu etkisi olan bu miRNA'lar mekanizmalarının daha iyi anlaşılması ve çalışma grubunun genişletilmesi halinde teropötik amaçlar doğrultusunda kullanılabilir.

Anahtar Kelimeler:  Alzheimer hastalığı, Metabolik sendrom, miRNA, gen anlatımı, kolesterol

Abstract:
Wide range of target genes of the microRNAs (miRNA) provides new perspectives to researchers in terms of association of different diseases that seem to be irrelevant at the molecular level and identification of common points of different diseases. Alzheimer's disease (AD) is a worldwide, irreversible, neurodegenerative disease with an increasing prevalence. Many factors such as genetic predisposition, inflammatory, microRNAs and environmental factors have an important role for formation of the AD mechanism. Metabolic Syndrome (MetS) is cluster of complex diseases that is characterized primarily by abdominal obesity, additionally,  hyperglycemia, hypertension and low level of high density lipoprotein cholesterol (HDL-K). Micro RNAs which take part in such various biological processes as cell proliferation, cell differentiation and metabolism are supposed to play role in the pathogenesis of AD and MetS. Therefore, in our study, we aimed to investigate the expression level of certain miRNAs which are related to cholesterol metabolism. Considering the important role of lipid and cholesterol transport in the two disease groups and the effect of miRNA's on this transport, we have measured the expression levels of miR-33a, miR-155 and miR-155 targeting the genes that we obtained from result of expression array in the peripheral blood samples of 12 MetS group subjects, 24 Alzheimer group subjects and 17 control group subjects. Our qRT-PZR results have shown a significant difference between MetS and Alzheimer patients in miR-155 level compared to control subjects. Moreover, there is a significant difference in the miR-758's expression levels between control subjects and MetS subjects but there is no significant difference between Alzheimer subjects and control subjects for this particular miRNA. We have concluded that, understanding the mechanisms and expansion of the study group of these miRNA's, which has different protective effects according to their pathways, can be used for therapeutic purposes. 


Keywords: Alzheimer's disease, metabolic syndrome, miRNA, gene expression, colestrole