Ortaokullarda görülen şiddetin kaynaklarına ilişkin öğretmen görüşleri
Teachers 'views on the resources of violence in secondary schools
Yazar: MAHMUT ÖNER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FIRAT KIYAS BİREL
Dicle Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aile içi şiddet = Domestic violence ; Bireysel şiddet = Individual intensity ; Mardin = Mardin ; Ortaokullar = Secondary schools ; Siber şiddet = Cyber-harassment ; Sosyal şiddet = Social violence ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Şiddet = Violence

Özet:
Araştırmanın amacı, ortaokullardaki şiddetin kaynaklarını belirlemek için öğretmen görüşlerini belirlemektir. Son zamanlarda okullarda meydana gelen şiddet, kaygı verici düzeyde arttığı gözlemlenmiştir. Okullarda meydana gelen bu şiddet olaylarının önüne geçilmesi için şiddetin kaynağının bilinmesi gerekir. Araştırmanın evrenini, 2018-2019 eğitim öğretim yılında Mardin iline bağlı ilçelerde bulunan ortaokul ve imam hatip ortaokullarında çalışan öğretmenlerden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise, bu okullardan basit seçkisiz yöntemle belirlenen 555 öğretmenden oluşmuştur.
 Araştırmada veri toplama aracı olarak Parladır (2009) tarafından geliştirilen şiddet kaynaklarını belirleme ölçeği kullanılmıştır. Ölçek beşli likert tipi derecelendirme ölçeğine göre hazırlanan 44 maddeden oluşan 'Ortaokullarda Şiddet ve Şiddetin Kaynakları' isimli veri toplama aracıdır. Ölçek yoluyla toplanan verilerin analizinde ve yorumunda yüzde, standart sapma, t- testi, varyans analizi (ANOVA) ve Scheffe anlamlılık testleri uygulanmıştır. Anlamlılık düzeyi 'p < .05 ' kabul edilmiştir. 
   Araştırma sonucunda elde edilen bulgularda öğretmenlerin görüşleri sonucunda, 6. Boyut 'Teknolojiden kaynaklanan' ve 3. Boyut olan 'Aileden kaynaklanan' boyutlarını okulda yaşanan şiddetin kaynakları arasında en önemli şiddet kaynağı olarak görmüşlerdir. Öğretmen görüşlerinde, cinsiyet, kıdem yılı, okulun türü, öğrenim durumu ve okulun büyüklüğü değişkenlerine göre anlamlı farklılık olup olmadığı incelenmiştir. Öğretmen görüşlerinde,  'okulun büyüklüğü' değişkeninde, 'okulun fiziki yapısı ve yönetiminden kaynaklanan' boyutunda ; 'öğretmenin öğrenim durumu' değişkeninde 'öğretmenden kaynaklanan' , 'aileden kaynaklanan' ve 'teknolojiden kaynaklanan' boyutlarında; "cinsiyet" değişkeninde 'öğretmenden kaynaklanan' ve 'öğrenciden kaynaklanan' boyutlarında ; 'kıdem yılı' değişkeninde ise 'okulun fiziki yapısı ve yönetiminden kaynaklanan' boyutlarında anlamlı farklılık ortaya çıkmıştır. 'Okulun türü' değişkeninde anlamlı farklılık ortaya çıkmamıştır. Bu araştırma ile ortaokullarda eğitimin kalitesini olumsuz yönde etkileyen şiddetin çözüm yollarının belirlenmesi ve elde edilen verilerin ışığında yetkililere ve araştırmacılara öneriler sunulması amaçlanmıştır.

Abstract:
The aim of the study is to determine the views of teachers in order to determine the sources of violence in secondary schools. Recent violence in schools has been observed to increase at an alarming level. In order to prevent these violent incidents in schools, the source of the violence must be known. The population of the study consists of teachers working in secondary schools in the districts of Mardin in the 2018-2019 academic years. The sample of the study was composed of 555 teachers who were selected from these schools by simple random method.

  In the study, the violence resources scale developed by Parladır (2009) was used as data collection tool. The scale is a data collection tool named 'Violence in Secondary Schools and Sources of Violence an which consists of 44 items prepared according to the five-point Likert-type rating scale. Percentage, standard deviation, t-test, variance analysis (ANOVA) and Scheffe significance test were used in the analysis and interpretation of the data collected through the scale. Significance level 'p <.05' was accepted.
   As a result of the research, it was concluded that teachers of their opinions dimensions of, 'technology caused 'and 'family caused' have an important place among the causes of violence in school. It has been examined whether there is a significant difference in the opinions of teachers according to the variables such as gender, seniority year, and type of school, education level and size of school. ' the size of the school' , In the variable 'caused arising from the physical structure and management of the school';  In the variable of  'educational status' , in the dimensions of   'teacher caused' and 'family caused'; in 'gender' variable dimensions 'teacher caused' and 'student caused'; In the 'seniority year' variable 'arising from the physical structure and management of the school '. There was no significant difference in the ' type of school' variable. There was a significant difference in the dimensions of casued 'the general problems of the education system '.