Etkileşimci ve dönüşümcü liderlik tarzlarının örgütsel özdeşleşme ve iş tatmini üzerine etkisi: Bir saha araştırması
A field research about the effects of transformational and transactional leadership behaviors on organizational identification and job satisfaction
Yazar: ÖZLEM ÇAKIR TİTİZOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MÜFİDE ŞULE EREN
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Dönüşümcü liderlik = Transformational leadership ; Etkileşimsel liderlik = Transactional leadership ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Örgütler = Organizations ; Örgütsel bütünleşme = Organizational integration ; Örgütsel özdeşleşme = Organizational identification ; Özdeşleşme = Identification ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Araştırmanın genel amacı çalışanların algıladıkları etkileşimci ve dönüşümcü liderlik tarzlarının örgütsel özdeşleşme ve iş tatminleri üzerindeki etkilerini incelemektir.Giriş bölümünde araştırmanın ana konuları olan liderlik, örgütsel özdeşleşme ve iş tatmininin önemine değinilmiştir.Araştırmanın ikinci bölümünde çalışmanın değişkenlerine ilişkin tanımlamalar ve açıklamalar verilmiştir. Lider, bireylerin sahip oldukları nitelikleri gözlemleyerek onların kendilerini geliştirmelerine yardımcı olan ve rehber konumundaki bir yol göstericidir. Bu bakımdan liderler, bireylerin örgütsel özdeşleşme ve iş tatminleri üzerinde önemli etkiye sahiptir. Özellikle bu araştırmada modern liderlik tiplerinden etkileşimci ve dönüşümcü liderlik tarzları üzerinde durulmuştur. Aynı zamanda bu bölümde örgütsel özdeşleşme kavramının tanımı yapılarak, literatürde çalışmamız kapsamındaki diğer iki değişkene göre daha yeni bir kavram olduğundan öncülleri ve sonuçları üzerinde durulmuştur. Son olarak bu bölümde iş tatmini kavramının tanımları, önemi ve öncüllerine değinilmiştirBu tez çalışmasının üçüncü bölümünde, araştırma metodolojisine ilişkin bilgiler yer almaktadır. Bu bölümde veri toplama yöntemi, kullanılan ölçekler, istatistiksel analiz ve bulgulara yer verilmiştir. Araştırmada ileri sürülmüş olan hipotezleri test etmek amacıyla gıda ve inşaat sektöründe uygulanan anket çalışmasıyla ilgili faktör analizleri, korelasyon analizi ve regresyon analizlerinin sonuçları bu bölümde açıklanmıştır. Araştırma 5 adet firma ve 352 çalışan üzerinde yapılmıştır.Son bölümde ise araştırmada elde edilen genel sonuçlar, işletme yöneticileri ve gelecekte yapılacak çalışmalar için öneriler yer almaktadır.Araştırmanın sonucunda dönüşümcü liderlik tarzının örgütsel özdeşleşme üzerinde, dönüşümcü ve etkileşimci liderlik tarzlarının iş tatmini üzerinde, örgütsel özdeşleşmenin iş tatmini üzerinde etkili olduğu bulgusu elde edilmiştir. Fakat etkileşimci liderlik tarzının örgütsel özdeşleşme üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı bulgusuna ulaşılmıştır.Anahtar Sözcükler: Etkileşimci Liderlik, Dönüşümcü Liderlik, Örgütsel Özdeşleşme, İş Tatmini

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the impacts of transactional and transformational leadership styles perceived by employees on their organizational identification and job satisfaction.In the introduction section, the importance of concepts of the leadership, organizational identification and job satisfaction are mentioned as the main subjects of the study.In the second section, the definitions and the explanations about the variables of the study were explained. Leader is a guide who helps individuals to develop themselves and their qualities by observing their own position. In this regard, the leaders have an important impact on organizational identification and job satisfaction of employees in the organization. Especially the modern leadership styles such as the transactional and transformational leadership styles are focused on within the scope of this study. Also in this section organizational identification, its antecedents and consequences were discussed since it is a newer concept than the other two variables the study. Lastly in this section, the definitions, importance and antecedents of job satisfaction concept were mentioned.In the third section of the study, data related with the methodology of the research were given. The data collection method, the questionnaires used in this study, statistical analyses and results were discussed also in this section. The results of factor analyses, correlation analysis and regression analyses conducted for testing the research hypotheses and the data gathered from the firms operating in the food and construction sectors in Bolu were evaluated. Participants of the research were 352 employees from five companies.In the final part the general results of the research and suggestions for managers and future studies were provided.In the findings tranformational leadership was found to have positive and direct effects on organizational identification. But transactional leadership was found to have no significant effect on organizational identification. Tranformational leadership and transactional leadership were both found to have positive and direct effects on job satisfaction. Organizational identication was found to have positive and direct effects on the job satisfaction. Thus the result provide important contributions to literature both from practical and theoretical percpectives.Key Words: Transactional Leadership, Transformational Leadership, Organizational Identification, Job Satisfaction