Gastronomi festivallerine katılım amacı, motivasyon ve memnuniyet ilişkisi
The relationship between the goal motivation and satisfaction participating in gastronomic festivals
Yazar: MUZAFFER ÇAKMAK
Danışman: PROF. DR. MEHMET SARIIŞIK
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts
Dizin: Etkinlik = Efficiency ; Festivaller = Festivals ; Gastronomi = Gastronomy ; Katılımcılar = Participants ; Motivasyon = Motivation ; Mutfak turizmi = Culinary tourism ; Turist tatmini = Tourist satisfaction

Özet:
Etkinlik, festival, şölen, şenlik, kutlama ve anmalar geçmişten günümüze kadar gelen kültürün bir parçasıdır ve tarih boyunca farklı amaçlarla düzenlenmeye devam etmektedir. 21. yüzyılda bu etkinlikler belirli gruplar altında sınıflandırılmış olsalar da geçmişte daha çok anma, kutlama (Hıdırellez, nevruz ve bağ bozumu gibi), şölen ve şenlik (yayla şenlikleri) gibi başlıklar altında düzenlenmiştir. Bu festivaller özünü koruyarak devam ettirilmektedir.

Festivaller turizmi çeşitlendirmenin yanı sıra çekim unsuru olarak da düzenlenmektedir. 
Düzenlenen bu festivaller yerel ve bölgesel (sosyal, ekonomik ve çevresel) birçok 
olumlu/olumsuz etkisinin olmasının yanında kültürün devam ettirilebilmesi ve tanıtılması 
açısından da önem taşımaktadır. İlgili literatürde bu kapsamda bir çalışmanın olmaması 
araştırmayı önemli kılmaktadır. Bu çalışma, katılımcıların festivallere katılım amaçlarını, 
motivasyonlarını ve memnuniyetlerini ve demografik değişkenlere göre farklılık 
gösterip/göstermediğini belirlemeyi amaçlanmıştır.

Çalışma alan araştırması yapılmış ve nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın veri toplama aracı olarak anket formu kullanılmıştır. Bu kapsamda Adana Lezzet Festivali, GastroAfyon ve Muğla Ot Festivali olmak üzere üç farklı festivalden toplam 1078 anket toplanmıştır. Elde edilen veriler SPSS programıyla analize tabi tutulmuştur. Öncelikle normallık dağılımlarına bakılmış ve parametrik testlerden yararlanılmıştır. Daha sonra frekans, faktör, korelasyon, regresyon ve farklılık testleri yapılmıştır. 

Araştırmaya katılan katılımcıların %58'i festivalin düzenlendiği şehirden oldukları tespit edilmiştir. Katılımcıların çoğunluğunun lisans ve lisansüstü eğitim seviyesine ve 30 yaş üzerinde oldukları tespit edilmiştir. Festival hakkındaki bilgileri arkadaşlarından ve internet kaynaklarından elde ettikleri belirlenmiştir. Model test edildiğinde katılım amaçlarının, motivasyon etkilediği ve motivasyonların memnuniyet üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca demografik değişkenlere göre bir takım farklılıklar ortaya çıkmıştır.

Abstract:
Events, festivals, feasts, festivities, celebrations and commemorations are a part of the 
past, and they are continually organized for various purposes throughout history. 
Although these events were classified under specific categories in the twenty-first 
century, they were mostly organized under the titles of commemoration, celebration (such 
as Hıdırellez, Nevruz and vintage), feast and festival (highland festivals). These festivals 
are continued by preserving their essence.

Festivals are organized as an attraction factor as well as diversifying tourism. They play a significant role in preserving and promoting the culture, and they also have many favorable and adverse outcomes on a local and regional level (social, economic, and environmental). The absence of a study in this context in the relevant literature makes the research important. It is aimed to determine the participation purposes, motivations and satisfaction of the festivals and to determine whether they differ according to demographic variables.

A field study was conducted and quantitative research method was used. Questionnaire form was used as the data collection tool of the research. In this context, a total of 1078 questionnaires were collected from three different festivals, namely Adana Taste Festival, GastroAfyon and Muğla Herb Festival. The obtained data were analyzed with the SPSS program. First of all, normality distributions were examined and parametric tests were used. Then, frequency, factor, correlation, regression and difference tests were performed. 

It was determined that 58% of the participants in the research were from the city where the festival was held. It has been determined that the majority of the participants have undergraduate and graduate education levels and are over 30 years old. It was determined that they obtained information about the festival from their friends and internet resources. When the model was tested, it was determined that participation goals affect motivation and motivations have an impact on satisfaction. In addition, some differences emerged according to demographic variables.