Tıkayıcı uyku apne sendromlu obez olmayan hastalarda etyolojide primer aldosteronizm ve akromegali olabilir mi?
Does non-obese patient with obstructive sleep apnea syndrome have primary hyperaldosteronism and acromegaly?
Yazar: ESRA ERCAN AKTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ÜNÜBOL
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Akromegali = Acromegaly ; Etyoloji = Etiology ; Hiperaldosteronizm = Hyperaldosteronism ; Uyku = Sleep ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Amaç ve Hipotez: Tıkayıcı Uyku Apne Sendromu (TUAS); sistemik hipertansiyon, kardiyovasküler hastalık gibi morbiditelere sebep olduğu için tanı koyulup tedavi edilmesi gereken bir sendromdur. TUAS en çok obezitesi olan hastalarda görülmektedir. TUAS'lı hastalarda etyolojide son dönemlerde primer aldosteronizm (PH) ve akromegali olabileceği belirtilmektedir. Bu çalışmada obezitesi olmayan TUAS'lı hastalarda PH ve akromegali taraması yapılması amaçlandı.
Yöntem: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı Uyku Merkezine Şubat-Temmuz 2021 tarihleri arasında başvurmuş obezitesi olmayan TUAS tanısı konulmuş hastalar çalışmaya alındı. Hastaların eşlik eden komorbid durumları, vücut kitle indeksi, apne hipopne indeksi kaydedildi. Plazma aldosteron (PA)/plazma renin aktivitesi (PRA) oranı ve IGF-1 düzeyleri değerlendirildi. İstatistiksel analizler SPSS'e kaydedildi. P<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Çalışmaya 103 obez olmayan TUAS'lı hasta alındı (%91.3'ü erkek). Yaş ortalamaları 51.45±12.84 olup, TUAS tanı yaşları ortalaması 47.56±12.27 idi. Hastaların %34'ünün PA/PRA oranı 20'nin üzerinde, %10.7'sinin 30'un üzerindeydi. PH açısından doğrulama testi olarak salin infüzyon yapıldıktan sonra, TUAS'lı hastaların %19.4'ünde biyokimyasal olarak PH saptandı. PH saptanan hasta grubunda eşlik eden hipertansiyon tanısı %70 iken, PH'i olmayan hasta grubunda ise %31.33 olup iki grup arasında istatistiksel anlamlı farklılık mevcuttu (p=0.001). Çalışmaya alınan hastaların tamamında serum IGF-1 düzeyi yaşa ve cinsiyete göre normal aralıktaydı. Hiçbir olguda akromegali saptanmadı.
Sonuç: Çalışmamızda obezitesi olmayan TUAS'lı hastalarda akromegali saptanmaması nedeniyle ek bulgu olmadan akromegali açısından tarama önermemekteyiz. Bu hasta grubunda akromegali taraması için maliyet etkinlik açısından daha fazla hasta içeren çalışmalara ihtiyaç bulunmaktadır. Çalışmamızda, obezitesi olmayan TUAS hastalarının %19.4'ünde PH saptadık. Sonuç olarak, obezitesi olmayan TUAS'lı hastalarda PH açısından tarama yapılmasını önermekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Tıkayıcı Uyku Apne Sendromu, Primer hiperaldosteronizm, Akromegali
İletişim Adresi: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Efeler/AYDIN

Abstract:
Purpose and Hypothesis: Obstructive Sleep Apnea Syndrome (OSAS) is a syndrome that needs to be diagnosed and treated because it causes morbidities such as systemic hypertension and cardiovascular disease. OSAS is most common in patients with obesity. It has been stated recently that primary aldosteronism (PH) and acromegaly may be present in the etiology of patients with OSAS. In this study, it was aimed to screen OSAS patients without obesity for PH and acromegaly.
Methods: Patients diagnosed with OSAS without obesity who applied to Aydın Adnan Menderes University Neurology Department Sleep Center between February and July 2021 were included in the study. Comorbid conditions, body mass index, apnea hypopnea index of the patients were recorded. Plasma aldosterone (PA)/plasma renin activity (PRA) ratio and IGF-1 levels were evaluated. Statistical analyzes were recorded in SPSS. P<0.05 was considered statistically significant.
Results: 103 non-obese patient with OSAS (91.3% male) were included in the study. The mean age was 51.45±12.84 and the mean age of OSAS diagnosis was 47.56±12.27. After saline infusion as a PH confirmatory test, PH was detected biochemically in 19.4% of the patients with OSAS. While the diagnosis of accompanying hypertension was 70% in the patient group with PH, it was 31.33% in the patient group without PH, there was a statistically significant difference between the two groups (p=0.001). Serum IGF-1 levels in all patients included in the study were within the normal range according to age and gender. Acromegaly was not detected in any case.
Conclusion: Since acromegaly was not detected in OSAS patients without obesity in our study, we do not recommend screening for acromegaly without additional findings. Studies involving more patients are needed in terms of cost-effectiveness for screening acromegaly in this patient group. In our study, we found PH in 19.4% of OSAS patients without obesity. In conclusion, we recommend screening for PH in OSAS patients without obesity.
Keywords: Obstructive Sleep Apnea Syndrome, Primary hyperaldosteronism, Acromegaly
Contact Address: Aydın Adnan Menderes University Faculty of Medicine, Department of Internal Medicine, Efeler/AYDIN