Yeni Gün gazetesi (1918-1919) 1-180 sayılarındaki edebi metinlerin çeviri yazısı ve değerlendirilmesi
Translation of literative articles in Yeni Gün newspaper and an examination of these texts - 1918-1919 (Numbers 1-180)
Yazar: BÜŞRA GÜL
Danışman: PROF. DR. H. ABDULLAH ŞENGÜL
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebi metinler = Literary texts ; Gazeteler = Newspapers ; Kurmaca = Fictional ; Milli Mücadele Dönemi = National Struggle Period ; Süreli yayınlar = Periodicals ; Yeni Gün gazetesi = Yeni Gün newspaper ; Çeviri = Translation ; Çeviriyazı = Transcription

Özet:
Yeni Gün gazetesi Yunus Nadi tarafından 2 Eylül 1918 tarihinde yayımlanmıştır. Sansürün ve basın özgürlüğünün kısıtlandığı bir dönemde yayın hayatına devam et-meye çalışmıştır. Halkı uyarmak amacıyla her gün yeni başlıklarla karşımıza çıkmıştır. Dönemine ayna tutarak yakın tarihin incelenmesine olanak sağlamıştır.
Yeni Gün gazetesinin 1-180. sayılarında yer alan edebi metinler eski harflerden günümüz harflerine aktarıldı. Seçilen metinler türlerine ayrılıp içerik olarak değerlendirildi. Çalışmamız, Giriş ve Sonuç bölümleri hariç üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde Türk basın tarihi ile ilgili kısa bilgi verildi. Ardından çalışmanın içeriği ele alındı. Birinci bölümde gazetenin ismi, yayın hikâyesi, şekil özellikleri, kurmaca ve kurmaca dışı metinlerin sınıflandırılması, şair ve yazar kadrosu, görsel malzemeler ve ilanlara yer verdik. İkinci bölümde metinlerin türlerine ve konularına göre tasnif ederek inceledik. Üçüncü bölümde ise edebî metinler günümüz harflerine aktarıldı. Sonuç bölümünde tezimizle amaçladığımız hususların kısa bir değerlendirmesini yaptık. Ekler bölümünde bazı gazete görsellerine yer verdik.
Gazete, istibdat ve sansürün hâkim olduğu bir dönemde yayın hayatına başlamıştır. Bu durum özellikle kurmaca metinlerdeki eleştirilerin mizahi ve ironik bir şekilde dile getirilmesine sebep olmuştur. Kurmaca dışı metinler ise daha çok döneminin siyasi ve ekonomik boyutlarını gözler önüne sermiştir. Bütün bu özelliklerinden yola çıkarak Yeni Gün gazetesinin dönemin şartlarını siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel olarak yakından incelenmesine imkân sağladığını söylemek mümkündür. Sözü edilen gazete literatürde edebî olarak nitelense de edebî yazıların yoğun olmadığını söyleyebiliriz. Çalışmamız ile birlikte Türk edebiyatında çeviri yazı ve inceleme alanına katkıda bulunulmuştur.

Anahtar Sözcükler: Yeni Gün, süreli yayın, kurmaca metin, kurmaca dışı metin, çeviri yazı

Abstract:
Yeni Gün newspaper was published by Yunus Nadi on September 2, 1918. He tried to continue his broadcasting life in a period when censorship and freedom of the press were restricted. It has appeared with new headlines every day to warn the pub-lic. By holding a mirror to his period, he enabled the examination of the recent his-tory. 1-180 of the newspaper Yeni Gün. The literary texts in the numbers were trans-ferred from the old letters to the present letters. Selected texts were divided into ty-pes and evaluated as content. Our study consists of three sections, excluding the Int-roduction and Conclusion sections. Brief information on the history of the Turkish press was given in the introduction. Then the content of the study was discussed. In the first part, we have included the name of the newspaper, its publication story, its features, classification of fictional and non-fictional texts, poets and writers, visual materials and advertisements. In the second part, we analyzed the texts by classifying them according to their types and topics. In the third part, literary texts were transfer-red to contemporary letters. In the conclusion part, we made a brief evaluation of the points we aimed with our thesis. We have included some newspaper images in the attachments section.
The newspaper started its publication life in a period dominated by tyranny and cen-sorship. This situation caused the criticisms in fictional texts to be expressed humoro-usly and ironic. Non-fictional texts, on the other hand, mostly revealed the political and economic dimensions of the period. Based on all these features, it is possible to say that Yeni Gün newspaper provided the opportunity to examine the conditions of the period politically, socially, economically and culturally. Although the newspaper in question is described as literary in the literature, we can say that the literary wri-tings are not intense. With our study, we contributed to the field of translation, wri-ting and analysis in Turkish literature.

Keywords: New Day, (Yeni Gün) periodical, fictional text, non-fiction text, transla-tion text