Duyguları fark etmeye ve ifade etmeye yönelik bir psiko-eğitim programının, üniversite öğrencilerinin duygusal farkındalık düzeylerine, duyguları ifade etme eğilimlerine, psikolojik ve öznel iyi oluşlarına etkisi
The effects of psycho-education program of emotinal awareness and expression on levels of emotional awareness, tendency to express of emotions, psychological well-being and subjective well-being
Yazar: YAŞAR KUZUCU
Danışman: PROF.DR. BİNNUR YEŞİLYAPRAK
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, araştırmacı tarafından hazırlanmış olanduyguları fark etmeye ve ifade etmeye yönelik psiko-eğitim programının,üniversite öğrencilerinin duygusal farkındalık düzeylerine, duyguları ifadeeğilimlerine, psikolojik ve öznel iyi-oluşlarına etkisini incelemektir.Araştırma, deney, plasebo ve kontrol gruplu ön-test, son-test ve izlememodeline dayalı deneysel bir çalışmadır.Araştırma, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesinde öğrenimgören, yapılan değerlendirmeler sonucu duygusal farkındalık düzeyi,duyguları ifade eğilimi, psikolojik iyi oluşu ve öznel iyi oluşu ortalamanınaltında olan öğrencilerin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Üniversitenin ikincive üçüncü sınıflarında eğitim gören toplam 34 öğrencinin, 11 tanesi deney,11 tanesi plasebo, 12 tanesi kontrol grubuna tesadüfi yöntemle atanmıştır.Öğrenciler fakültedeki üç ayrı bölümden seçilmiştir; Sosyal BilgilerÖğretmenliği, Sınıf Öğretmenliği, Bilgisayar ve Öğretim TeknolojileriÖğretmenliği.Dört bağımlı değişkenden üç tanesi, kendini değerlendirme ölçekleriile ölçülmüştür; Duygusal Farkındalık Düzeyi Ölçeği, Duyguları ifade Ölçeği,Pozitif Negatif Duygu Ölçeği, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği. Bir tanesi iseperformans ölçeği ile ölçülmüştür.Bu dört ölçek deney, plasebo ve kontrol grubuna ön test olarakverilmiştir. Deney grubuna, araştırmacı tarafından geliştirilen 12 oturumlukduyguları fark etme ve ifade etme psiko-eğitim programı uygulanmıştır.Plasebo grubuna 10 oturum plasebo uygulaması yapılmıştır. Kontrolgrubuna ise hiçbir çalışma yapılmamıştır. Son test, deney grubununuygulaması bittikten sonra verilmiştir. İzleme ölçümü dört ölçek için dedeneysel uygulamanın bitiminden dört ay sonra alınmıştır.Uygulanan deneysel işlemin sonunda elde edilen bulgular ?Çifte ÇokDeğişkenli Varyans Analizi? yöntemiyle incelenmiş ve dört bağımlıdeğişkenin bileşkesi bakımından deney, plasebo ve kontrol gruplarıarasında ölçümler boyunca istatistiksel olarak deney grubu lehine birgelişme gözlenmiştir. Bağımlı değişkenlerin ayrı ayrı incelenmesisonucunda gruplar arasında sadece duygusal farkındalık puanlarındaanlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Sonuçlar duygusal farkındalık veduyguları ifade etmenin psikolojik ve öznel iyi oluşa etkisi ile ilgili literatürgöz önünde bulundurularak yorumlanmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the effects of psycho-education program of emotinal awareness and expression on levels ofemotional awareness, tendency to express of emotions, psychological well-being and subjective well-being. The experiment was designed according topre-test, post test and follow up procedure with experiment, placebo andcontrol groups.The participants of this study were Ankara University Education ScienceFaculty students who are under the avarage levels of emotional awareness,emotional expresssion tendency, subjective well-being, psychological well-being. A total of 34 students, 11 for experimental group, 11 for plasebo group,and 12 for control group from second and third grade level. Students wereselected from three separate department of education; Social SciencesEducation, Elemantary Education, Computer Education and InstructionalTechnology.Three of the four depandent variables in this study, were measured byself report measured; Levels Of Emotional Awareness Scale (LEAS), EmotionalExpresssion Scale (EES), Psychological Well-Being Scale, Positive andNegative Affect Scale (PANAS). One of them were measured perfomansmeasured. These four scales were given to experimantel, placebo and controlgroup as pre-test evaluation. In experimantel group, the 12 session psycho-education program of emotinal awareness and expression, developed byresearcher, was employed. In plasebo group, a placebo experiment wasimplemented at 10 session. In the control group no experiment wasimplemented. The post test were collected after the experimental study onexperiment group. Follow-up measures for four scales were taken four monthslater from the end of the experimental sessions.The data were analyzed by applying in Doubly Multivariate Analysis ofVariance. The results demostrated that psycho-education program of emotinalawareness and expression affected only emotional awareness levels. Theresults were interpreted in accordance with the lliterature about effects ofemotinal awareness and expressions on psychological and subjective well-being.