Hemşirelerin işkoliklik, iş-yaşam dengesi ve tükenmişlik düzeylerini etkileyen etmenlerin ve aralarındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of factors affecting the workaholism, work-life balance and burnout levels of nurses and the relationships between them
Yazar: EMİNE ÇERİBAŞ
Danışman: PROF. DR. ÜLKÜ BAYKAL
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome ; Tükenmişlik-mesleki = Burnout-professional ; İş-yaşam dengesi = Work-life balance ; İşkolik = Workaholic

Özet:
Bu araştırma, hemşirelerin işkoliklik, iş-yaşam dengesi, tükenme düzeyleri ve bunları etkileyen etmenler ile aralarındaki ilişkinin ortaya konması amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tasarımda gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, Adana ve Nevşehir il merkezlerinde bulunan üç Sağlık Bakanlığı hastanesi, bir kamu üniversite hastanesi ve izin alınan sekiz özel hastanede çalışan 2388 hemşire oluşturmuş, veriler araştırmayı kabul eden ve en az bir yıldır çalışan 1321 hemşireden elde edilmiştir. Veriler "Katılımcı Bilgi Formu, İşkoliklik, İş-Yaşam Dengesi, Tükenmişlik ve İşten Ayrılma Niyeti Ölçekleri" kullanarak toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde, tanımlayıcı, ilişki arayıcı, çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan hemşirelerin yaş ortalaması 32,98±9,17 yıl olup, meslekte çalışma süresi ortalaması 12,30±9,16 yıldır. Katılımcıların işkoliklik puan ortalaması 3,20±0,69; iş-yaşam dengesi puan ortalaması 3,05±0,69; tükenmişlik ölçeği duygusal tükenme alt boyut puan ortalaması 3,00±0,93; tükenmişlik ölçeği duyarsızlaşma alt boyut puan ortalaması 2,24±0,88; tükenmişlik ölçeği kişisel başarı alt boyut puan ortalaması 3,50±0,65; işten ayrılma niyeti puan ortalaması 2,57±1,17 olarak bulunmuştur. Hemşirelerin işkoliklik ile iş-yaşam dengesi arasında olumsuz; işkoliklik ile duygusal tükenme, duyarsızlaşma ve kişisel başarı arasında olumlu; iş-yaşam dengesi ile duygusal tükenme ve duyarsızlaşma arasında olumsuz, kişisel başarı ile olumlu; duygusal tükenme ile duyarsızlaşma ve kişisel başarı arasında olumlu; duyarsızlaşma ile kişisel başarı arasında olumsuz yönlü istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur.  Işkolikliğin kadın, evli, çocuğu olan, aylık hane geliri yüksek, yaşam standardı iyi ve çalışma yılı fazla hemşirelerde yüksek; iş-yaşam dengesinin yaşam standardı iyi, hasta bakmayan, çalışma yılı fazla olan hemşirelerde yüksek; duygusal tükenmenin eşi çalışan, aylık hane geliri yüksek, hasta bakımında görev alan ve işten ayrılma niyeti yüksek hemşirelerde daha fazla; özel birimlerde çalışan ve çalışma yılı az hemşirelerde duyarsızlaşma düzeyinin yüksek; duyarsızlaşmayı en çok duygusal tükenmenin, kişisel başarı düzeyini işkoliklik ve iş-yaşam dengesini etkilediği belirlenmiştir. Bu bağlamda yöneticilerin hemşirelerin çalışma koşullarının daha uygun hale getirilmesi önerilebilir.

Abstract:
This research was carried out in a descriptive and relationship-seeking design in order to reveal the relationship between nurses' workaholism, work-life balance, burnout levels and the factors affecting them. The population of the research consisted of 2388 nurses working in three Ministry of Health hospitals, a public university hospital and eight private hospitals with permissions in Adana and Nevşehir city centers. Data were obtained from 1321 nurses who accepted the study and worked for at least one year. Data were collected using "Participant Information Form, Workaholism, Work-Life Balance, Burnout and Intention to Leave Scales". In the statistical analysis of the data, descriptive, correlational and multiple regression analysis were used. The mean age of the nurses participating in the study was 32.98±9.17 years, and the average working time in the profession was 12.30±9.16 years. The participants' workaholism mean score was 3.20±0.69; work-life balance mean score was 3.05±0.69; the mean score of the emotional exhaustion sub-dimension of the burnout scale was 3.00±0.93; burnout scale depersonalization sub-dimension mean score 2.24±0.88; burnout scale personal achievement sub-dimension mean score 3.50±0.65; The mean score of intention to leave was found to be 2.57±1.17. Statistically significant relationship was found as negative relationship between workaholism and work-life balance of nurses; positive between workaholism and emotional exhaustion, depersonalization, personal accomplishment; negative between work-life balance with emotional exhaustion and depersonalization, but positive with personal achievement; positive between emotional exhaustion with depersonalization and personal accomplishment; negative between depersonalization and personal achievement. Workaholism is high among nurses who are women, married, have children, have a high monthly household income, have a good standard of living, and have more working years; work-life balance is high in nurses who have good living standards, do not care for patients, and have more working years; emotional exhaustion is more common in nurses with a high monthly household income, working in patient care, and high intention to leave; The level of depersonalization is high in nurses working in private units and with short working years; It was determined that depersonalization mostly affects emotional exhaustion, personal achievement level, workaholism and work-life balance. In this context, it can be suggested that managers should make the working conditions of nurses more suitable.