Diyanet İşleri Başkanlığı hizmet içi eğitim kurslarında kıraat eğitimi (İstanbul Haseki Dini Yüksek İhtisas Merkezi örneği)
Presidency of Religious Affairs recitation training in service training courses (Example of Istanbul Haseki Religious High Specialization Center)
Yazar: İBRAHİM ÖNGEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET GÖKDEMİR
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Bilimler Ana Bilim Dalı / Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: İlmü'l-Kıraat = İlmü'l-Kıraat ; İstanbul-Haseki = İstanbul-Haseki

Özet:
İstanbul-Pendik Haseki Dini Yüksek İhtisas Merkezi kıraat bölümü, Türkiye'de kıraat
ilminin yeniden hayat bulduğu bir mekân olmuştur. Kıraat ilmine bu kadar hizmet
etmiş ve ikiyüzden fazla mezun vermiş olan mezkûr eğitim merkezi ile programının
ele alındığı bu çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır:
Birinci bölümde, Kur'ân-ı Kerîm'in nâzil olmaya başladığı günden Cumhuriyet
dönemine kadarki kıraat ilminin tarihi süreci; Hz. Peygamber (s.a.v), sahâbe ve tâbiîn
dönemleriyle tâbiîn sonrası dönem, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemi kıraat eğitimi
olmak üzere altı başlık altında incelenmiştir.
İkinci bölümde Haseki Dînî Yüksek İhtisas Merkezi'ndeki kıraat eğitimi ve programı
incelenmiştir. Buna göre dersler, 1976'dan 2000 yılına kadar, hoca talebe ilişkisi
içerisinde yürütülmüştür. 2000 senesinde Talip AKBAL hoca tarafından hazırlanan
programla 2014 yılına kadar eğitim devam etmiş, 2014'ten sonra ise hali hazırdaki
kıraat programı uygulamaya konulmuştur.
Üçüncü bölümde ise kıraat bölümünden mezun olan kursiyerlerle eğitime devam
edenler üzerinde, uzman kişilerle beraber, yarı yapılandırılmış görüşme formu
hazırlanmış ve mezkûr formdaki sorular araştırma grubuna yöneltilmiştir.
Katılımcıların vermiş oldukları cevaplar için frekans ve yüzdelik değerlerinin yer
aldığı tablolar hazırlanmış ve bu veriler grafiklere yansıtılmıştır. Nihayetinde elde
edilen bu verilere göre açıklamalar yapılmıştır.

Abstract:
The Istanbul Pendik Haseki Religious High Specialization Center Recruitment
Department has become a place where the science of Qur'an comes to life again in our
country. This study, which has served so much in the science of Qur'an and has more
than two hundred graduates, and this study, which deals with its program, consists of
three main sections:
In the first chapter, the historical process of the Qur'anic science from the day the
Qur'an began to emerge until the Republican Period. The Prophet (pbuh) period, the
Companion period, the Tabiîn period, the post-Tabiîn period, the Ottoman period and
the Republican era were studied under six headings.
In the second part, the recruitment training and program in Haseki Religious High
Specialization Center will be examined. From 1976 to 2000, lessons were conducted
in relation to the teacher demand. With the program prepared by Talip AKBAL in
2000, the training continued until 2014, and after 2014, the current recurring program
was put into practice.
In the third part, a semi-structured interview form was prepared together with the
trainees who graduated from the Qur'an department and the trainees who continue their
education, and were directed to the trainees who are our research group. Tables with
frequency and percentage values were prepared for the responses of the participants
and these data were reflected in the graphics. Explanations were made according to
these data.

Keywords: Haseki, Qiraah, Quranic Education, 'Aşere, Takrîb