İlköğretim 1. kademe öğretmenlerinde algılanan problem davranış düzeyleri ve bazı sosyo demografik değişkenlere göre tükenmişliğin incelenmesi
The analysis of primary school teachers' perceptions of problem behavior levels according to the socio demographic variants and burnout
Yazar: PINAR TÜRKER
Danışman: Y.DOÇ.DR. SONGÜL TÜMKAYA
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Tükenmişlik = Burnout

Özet:
Bu araştırma ile ilköğretim 1. kademe öğretmenlerinin algıladıkları problem davranışdüzeyi ile cinsiyet, yaş, görev yapılan sınıf ve öğrenci sayısı değişkenlerine öğretmenlerdegörülen tükenmişlik arasında anlamlı farklılık olup olmadığına bakılması amaçlanmıştır.Araştırmanın örneklemini Adana ili Ceyhan ilçesinde 24 devlet okulunda görevli 386 sınıföğretmeni oluşturmaktadır.Öğretmenlerin algıladıkları problem davranış düzeyini ölçmek için ?ProblemDavranışları Algılama Anketi?; tükenmişlik düzeylerini ölçmek için ?Maslach TükenmişlikEnvanteri?; kişisel ve mesleki özellikleri belirlemek üzere ise araştırmacı tarafından hazırlanan?Kişisel Bilgi Formu? kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin istatistiksel analizleriiçin ?SPSS? paket programının 11.5 sürümü kullanılmıştır. Veriler aritmetik ortalama, standartsapma, iki faktörlü Varyans Analizi ve Scheffe-F testi ile analiz edilmiştir.Araştırma sonucunda; algılanan problem davranış düzeylerine göre tükenmişlikölçeğinin ?duygusal tukenme?, ?duyarsızlaşma? ve ?kişisel başarı? boyutlarında anlamlıfarklılık bulunmuştur. Yaş, cinsiyet ve öğrenci sayısı değişkenlerine göre bakıldığında datükenmişliğin alt ölçeklerinden sadece ?duyarsızlaşma? boyutunda farklılık olduğusaptanmıştır.Ayrıca, cinsiyet ile problem davranışı algılama düzeyi etkileşimin bakıldığında?Duygusal Tükenme ve Duyarsızlaşma?; yaş ile problem davranışı algılama düzeyietkileşiminde ise sadece ?Duyarsızlaşma? alt ölçeğinde; görev yapılan sınıf ile problemdavranışı algılama düzeyi etkileşimine bakıldığında da ?Duygusal Tükenme? ve?Duyarsızlaşma? alt ölçeklerinde anlamlı farklılık olduğu gözlemlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Öğretmen, Tükenmişlik, Problem Davranışı Algılama Düzeyi

Abstract:
This study aims to find out weather there is a significant difference between theperceived problem behavior level by primary school teachers and the variants of gender, age,classroom and the number of students. 386 classroom teachers working in 24 governmentprimary schools located in Ceyhan, Adana participated in the study.In order to measure problem behavior level perceived by the teachers, ?The inguiry ofthe peception of problem behaviour in the students? was used; to measure their burnout?Maslach Burnout Inventory?, which was developed by Maslach and Jackson (1981) andadapted to Turkish culture by Ergin (1992) was used; and the personal and vocational featureswere found out by ?Personal data questionnaire? , which was develeoped by the researcher.The 11.5 version of SPSS for windows was used for the statistical analysis of the data derivedfrom the research. the data were analysed by using mean, standard deviation, variant analysiswith two factors and Sheffe-F test.At the end of the study, a significant difference has been found in every three subscalesof ?Depersonalization?, ?Emotional exhaustion? and ?Personel Accomplishment?burnout scale according to the perceived problem behaviour levels. When the variants of age,gender and number of students were analysed, the difference appeared only in thedepersonalization dimension of the burnout sub-scales.Besides, the analysis of interaction between age and problem behavior perception levelrevealed a difference in only ?Depersonalization? sub-scale; ?Emotional exhaustion? and?depersonalization? was found out in the interaction of gender and problem behaviorperception level; the difference was observed in the ?Emotional exhaustion? and?depersonalization? sub-scales, when the interaction between the classroom and problembehavior perception level was analysed.Key Words: Teacher, Burnout, The Level of the Perception of Problem Behaviour in theStudents.