Kur'an-ı Kerim'e göre sebep ve sonuçlarıyla bencillik ve diğerkâmlık
The reasons and consequences of egoismus and altruism according to the Qur'an
Yazar: AHMET ÖZBAY
Danışman: PROF. DR. YAKUP ÇİÇEK
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Din = Religion
Dizin: Bencillik = Egoizm ; Cimrilik = Miserliness ; Cömertlik = Generosity ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; İsar = Altruism

Özet:
İnsanları cehalet ve zulüm karanlıklarından iman ve huzur aydınlığına taşıyan Kur'an, doğruluk ve güzel ahlak ile ilgili temel ilkeleri de insanlığın bilgisine sunmuştur. Hz. Âdem (a.s.) ile başlayan insanlık serüveninde fıtrî sebepler ve maddî-manevî ihtiyaçlar bizlere kişinin yalnız başına değil başka insanlarla birlikte yaşamasının faydalı ve gerekli olduğunu göstermiştir.  Topluluk içerisinde yaşamak, ihtiyaçları karşılamayı sağlarken topluma katkıda bulunmayı da beraberinde getirmektedir. Bu araştırmada toplumsal ilişkilerde her zaman alıcı durumda olmayı ifade eden bencilliğin ve istifade ettiğinden çok fazlasını topluma sunma eğilimi olan diğerkâmlığın Kur'an'da nasıl yer aldığını inceledik. 
 Çalışmamızın giriş bölümünde her araştırmanın kaçınılmaz temel unsurları olan konu, önem, amaç, yöntem, sınırlılıklar ve kaynaklara yer verdik. Birinci bölümde bencillik ve diğerkâmlığı tarif ederek her ikisi ile ilgili Kur'an'daki anlam sahasını ele aldık. İkinci bölümde bencillik ve diğerkâmlığın yaşantımızda nasıl yer aldığını, çeşitleri yanında hedef ve vesileleriyle ele aldık. Fertlerden milletlere kadar bencillik ve diğerkâmlığın maddî-manevî unsurlarına Kur'an çerçevesinde yer verdik. Üçüncü bölümde bencillik ve diğerkâmlığa sebep teşkil eden psikolojik ve sosyal etmenleri Kur'an'dan örneklerle açıkladık. Bu bölümde diğerkâmlığın dînî sebeplerini de işledik. Dördüncü bölümde ise bencillik ve diğerkâmlığın yaşadığımız dünyada ve inandığımız âhiret hayatında ne gibi sonuçlar doğuracağını ele aldık. Araştırmamızda psikoloji, ve ahlak felsefesi ilminin verilerinden de istifade ettik. Psikolojik ve etik açıdan  insanın ferdî ve toplumsal yaşamında diğerkâmlığın temel değer olduğunu bencilliğin ise yerildiğini, ahlakî olanın ve insanın huzur kaynağının diğerkâmlık olduğuna dikkat çektik.

Abstract:
The Qur'an, which carries people from the darkness of ignorance and persecution to faith and peaceful enlightenment, has also introduced the basic principles of righteousness and good morals to the knowledge of mankind. In adventure of humanity which started with Adem (a.s.), it has been shown that existentially causes and material-spiritual needs are useful and necessary for us to live as a community. Living in the community also helps to meet the needs, and collecting contributes to it. In this research we have examined how altruism, which always expresses acceptance in social relations, and how the other person, who has a tendency to offer much more than he has collected, takes place in the Qur'an.

In the introductory part of our work, we have included the inevitable essential elements of each research, namely the subject, importance, purpose, method, limitations and resources. In the first chapter, we have described close-up concepts in the Qur'an that are related to both by describing selfishness and altruism. In the second part, we have covered kinds of selfishness and altruism how the other personality takes place in our lives, as well as targets and folks. From everyone to the nations we have included the material and spiritual elements of selfishness and otherness with the manifestation of the Qur'an. In the third chapter, we have explained the psychological and social factors which cause selfishness and otherness with examples from the Qur'an. In the fourth chapter, we have examined what kind of consequences will be born in the world we live in and the life we live in afterlife, where selfishness and altruism are. We have also benefited from the knowledge of psychology, moral philosophy in our research. In psychological and ethical terms, it is important to note that selfishness is the basic value of human existence in the individual and social life of man, and that morality and man's peacefulness are altruism.