Ekonomik kalkınma ve küreselleşme sürecinde eğitim
Education for economic development and globalization
Yazar: AYNUR UÇKAÇ
Danışman: PROF. DR. İZZETTİN ÖNDER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Bölümü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Ekonomi = Economics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Maliye = Finance
Dizin: Beşeri sermaye = Human capital ; Ekonomik kalkınma = Economic development ; Eğitim = Education ; Eğitim hizmetleri = Education services ; Kalkınma = Development ; Küreselleşme = Globalization ; Planlı dönem = Planned period ; Planlı kalkınma = Planned development ; Sosyal sermaye = Social capital ; İçsel büyüme = Endogeneous growth

Özet:
Zikredilen doktora tez çalışmasında ?Ekonomik Kalkınma ve Küreselleşme Sürecinde Eğitim? konusu ele alınmıştır. Konunun analizi, 1963'lerden bu yana uygulamaya konulan planlı dönemler Türkiye'sini ve kalkınma planlarının Türkiye gerçeği, özellikle nüfusun farklı eğitim kademelerine göre okullaşma oranları açısından ele alınmaktadır. Aynı zamanda eğitim hizmetinin bir toplumun en önemli modernleşme aracı olduğu üzerinde durulmaktadır. Bilimsel ve teknik devrimin eğitime yapılan yatırımlarla gerçekleşmesi, işgücünün eğitim durumuna göre yapısının incelenmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.Ekonomik kalkınma- eğitim ilişkisi toplumsal kalkınmayı da beraberinde getirdiğinden eğitim- ekonomik kalkınma- toplumsal kalkınma ilişkisinin açıklanmasında önemli yer tutan sosyal sermaye kavramı tartışılmaktadır. Ekonomik kalkınmada önemli bir yer tutan ve bu bağlamda ülkelerin potansiyel kaynaklarını ifade eden içsel büyüme kavramının beşeri sermaye üretme gücü, özellikle beşeri sermayeye yapılan yatırımların verimliliğe etkisi bağlamında yorumlanmıştır. Beşeri sermaye ile ekonomik kalkınma arasındaki ilişki içsel büyüme teorisiyle açıklanmıştır.Tez çalışmasında 21.y.y.'ın önemli kavramı olan ve merkez ülke- çevre ülke yapılanması içinde farklı sonuçlar üreten küreselleşme retoriği, eğitim yaklaşımlı küreselleşme değerlendirmesini de zorunlu kılmaktadır. Ayrıca Avrupa ve Türkiye'deki eğitim hizmetine ilişkin yaklaşımlar Avrupa ve Türk Eğitim Tarihi'ne kısa bir bakış açısıyla sunulmaktadır. Bu bağlamda eğitimin beşeri sermaye üretme gücünün yüksek olduğu ülkelerden Almanya ve Japonya örnekleri Türkiye'yi aydınlatması açısından değerlendirilmektedir. Hem Almanya'da hem de Japonya'da eğitim hizmetinin içsel büyüme dinamiği olarak ekonomik kalkınmaya etkisi Almanya ve Japonya'nın yükselişinin nedeni olarak yorumlanmaktadır.

Abstract:
The core issue of the study is ?The Role of Education in Economic Development in the Process of Globalization?. In the study achievements such as schooling ratios in different age groups obtained by planning that had been effective since 1963 has been scrutinized. It has also been emphasized in the study that, in general, education has always been one of the basic means of modernization of a country.Due to the fact that scientific and technological revolutionary alterations can be secured by means of heavy investments in education and research it is necessary that much attention must be paid to labor force in the way of making the labor structure firm enough. Because high correlation between education and economic development puts the issue of social development phenomenon to the forefront, it is important to discuss the social capital issue. The potential of producing social capital in a society according to endogenous development theory, which is one of the basic explanatory approach, has been analyzed in the study from the viewpoint of efficiency effect of social capital expenditures to developmental efforts.The globalization phase, which prevails the 21st century and exerts various effects in different economies of both central and periferic countries, forces one to focus on the education issue from the viewpoint of globalization in order to prepare the economy to fight the probable detrimental effects of the historical process. In this context the history of education in both European countries and Turkey has been presented in the study.Much attention has also been paid to the cases of Germany and Japan to shed light to the idea if such cases can be of any help to the case of Turkey to foster economic development by improving the magnitude of high-quality labor force.