Türkiyede yazılım sektöründe sağlanan teşvikler ve maliyetleme: Türkiye ve Hindistan karşılaştırması
Incentives and costing in turkish software industry: Comparison of Turkiye and India
Yazar: MUSTAFA CEM ARPACI
Danışman: PROF. DR. KAMİL BÜYÜKMIRZA
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bilgisayar yazılımları = Computer softwares ; Hindistan = India ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Maliyet hesabı = Cost account ; Maliyet muhasebesi = Cost accounting ; Maliyetleme = Costing ; Muhasebe = Accounting ; Tek düzen muhasebe sistemi = Uniform accounting system ; Teknolojik gelişmeler = Technological developments ; Teşvikler = Incentives ; Türkiye = Turkey ; Yazılım endüstrisi = Software industry ; Yazılım sektörü = Software sector

Özet:
Dünyada ekonomik gelişimini sağlayabilen ülkeler arasında hızla büyüyen rekabetin yakalanabilmesi amacıyla Türkiye'nin ekonomik katkı sağlayacak yenilik ve gelişimlere açık olması gerekmektedir. Ekonomik gelişimin sağlanmasında teknoloji alanında gerçekleşen yenilikler büyük yer tutmaktadır. Yazılım sektörü teknolojik gelişmelere paralel şekilde en hızlı büyüyen sektörlerden biri olarak dikkatleri üzerine çekmektedir. İlk yatırım maliyetlerinin düşük olması nedeniyle özellikle gelişmekte olan ülkeler arasında yazılım sektörü, ekonomik gelişimin sağlanması açısından stratejik bir önem taşımaktadır.Yapılan bu çalışma kapsamında Türkiye'nin yazılım sektöründeki yeri ve bu konuda uyguladağı stratejileri değerlendirmek amacıyla, sektör lideri Hindistan'ın birim satış fiyatı ile Türkiye'de yazılım sektörü işçilik maliyetinin kıyaslaması gerçekleştirilmektedir.Çalışmanın amacını oluşturan kıyaslamanın sağlıklı bir biçimde yapılabilmesi için öncelikle yazılım kavramı ve yazılım sektörü genel olarak tanıtılmış, daha sonra Hindistan ve Türkiye'nin sektöre bakış açıları ve sektördeki yerleri belirtilmiştir. İşçilik maliyeti ile ilgili muhasebe işleyişine açıklık getirebilmek amacıyla, temel maliyet muhasebesi kavramları açıklanarak, ilgili kanun ve tebliğler ışığında, sektörel giderler tespit edilerek muhasebeleştirilmesi anlatılmıştır.Türkiye'de sektöre verilen değerin anlaşılabilmesi için, sağlanan özel veya devlet kaynaklı teşvikler ele alındıktan sonra işçilik maliyeti, teknoloji geliştirme bölgeleri kapsamında yurtdışına yazılım ihracatı gerçekleştiren bir işletmenin, yasal mevzuata uygun olarak tutulan muhasebe kayıtları üzerinden hesaplanmıştır. Son olarak, elde edilen işçilik maliyeti, Hindistan'ın birim satış fiyatı ile karşılaştırılmıştır.Karşılaştırma sonucunda,Türkiye'de ortalama yazılım geliştirme işçilik maliyeti, Hindistan'da yerleşik firmaların satış fiyatına eşdeğer bir bedelolarak ortaya çıkmaktadır. Türkiye'de teknoloji geliştirme bölgeleri kapsamında yasal mevzuata uygun olarak faaliyet gösteren firmaların, sağlanan teşviklere rağmen fiyat bazında Hindistan ile rekabet etmesi mümkün gözükmemektedir.Ülkemizin sektörel maliyetleri göz önünde bulundurulduğunda yazılım ihracatında başarı sağlanması; fiyat rekabetinin yoğun olarak yaşandığı ürün ve hizmetlerden alan bilgisine dayalı ürün ve hizmetlere yönelmekle mümkün gözükmektedir. Bu açıdan değerlendirildiğinde, Türkiye'de sağlanan destek ve teşviklerin daha ziyade sektördeki firmaların sermaye altyapısını güçlendirmeye yönelik olması doğru bir yaklaşımdır. Bu sayede sermaye altyapısı güçlenen firmalar araştırma geliştirmeye daha fazla kaynak ayırabileceklerdir.

Abstract:
In order to keep up with the rapidly growing competition among countries that are capable of ensuring economic development in the World, Turkiye must be open to improvements and developments which may provide economic contribution. Technological innovations have a significant role in ensuring economic development. The software sector, as being one of the rapidly growing sectors in parallel to technologic innovations, has been attracting attention. Owing to the fact that the initial investment cost is low, among the developing countries the software sector has strategic importance in ensuring economic development.The scope of this study is to assess the place of Turkiye at the software industry and its strategies implemented thereon, unit sales price of sectoral leader India, and unit labor cost of the software sector in Turkiye have been compared.To be able to provide a solid comparison, after defining the software concept, a brief background related to the software industry is provided. As part of the industrial background, software industry in India and Turkiye have been reviewed. In order to clarify accounting transactions related to the unit labor cost, basic cost accounting concepts have been described, and cost items related to the industry have been determined in the light of the Turkish laws and regulations.In order to evaluate the importance of the industry in Turkiye, incentives provided by private sector or government agencies have been covered. Unit labor cost has been calculated over the accounting records, kept in conformity with the legal ordinances, of an enterprise that accomplished software exports. Finally, the calculated unit labor cost has been compared with the unit selling price of India.The findings of the comparison indicates that average software development unit labor cost in Turkiye is equivalent to the selling price of India. Despite the provided incentives, price based competition with Indian companies is not feasible.Unit labor costs in Turkiye indicates that success in software exportation may be possible by shifting focus from low value added products and services; where price based competition already exists in the world market place; to high value added niche products and services; where area knowledge and expertise is the primary advantage factor. From this point of view,as companies with fortified capital infrastructure will be able to allocate more funds to research and development, current govermental approach providing industrial incentives fortifying the capital infrastructure of the companies seems like a viable solution.