Koşullu salıverme ile tahliye olmuş hükümlülerde damgalanma algısı ve damgalanma ile başa çıkma stratejileri arasındaki ilişki
The relationship between perceptions of stigma and stigma coping strategies of parolees
Yazar: ECE ARSLANOĞLU
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA FATİH YAVUZ
İstanbul Üniversitesi / Adli Tıp Enstitüsü / Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Damgalama = Stigmatization ; Hükümlüler = Convicts ; Tahliye = Release

Özet:
Bu çalışma, tahliye edilmiş hükümlülerin cezaevi deneyimleri sonrasında topluma yeniden katılımları esnasındaki damgalanma algıları, yaşadıkları damgalanma deneyimleri ve damgalanma ile başa çıkma stratejilerini araştırmayı amaçlamaktadır. Damgalanma algısı ile uygulanan stratejiler arasındaki ilişkinin yanı sıra, damgalanma algısı ve uygulanan stratejilerin hayat memnuniyeti ve diğer kişisel özellikler arasındaki ilişki incelenmiştir. 							
Araştırmanın örneklemi Adalet Bakanlığı'ndan alınan izin ile İstanbul ve Bakırköy Denetimli Serbestlik Müdürlüklerinde şartlı tahliye ile cezaevinden çıkmış ve denetimli serbestlik hükmüne devam eden 18 yaş üstü erkeklerden oluşmaktadır. Örneklem sayısı 76'dır. Çalışmada katılımcılara demografik bilgileri, adli geçmişleri ile ilgili bilgiler ve güncel yaşam özellikleri ile ilgili 23 soruluk bir bilgi formunun yanında hayat memnuniyeti anketi, kişisel ve genel damgalanma algısı, dışlanma ve ayrımcılık deneyimleri ve damgalanma ile başa çıkma stratejileri ölçekleri uygulanmıştır.	
Katılımcıların kişisel damgalanma düzeyi ve dışlanma ve ayrımcılık düzeyi orta (3,018 ± 0,945; 2,681 ± 1,098); genel damgalanma düzeyi ise yüksek (3,412 ± 0,922) olarak saptanmıştır. Katılımcıların uyguladıkları başa çıkma stratejilerinden gizlilik ve kaçınma düzeyi orta iken (3,138 ± 1,091; 3,021 ± 1,075); önleyici anlatım düzeyi ise yüksek (3,438 ± 1,089); olarak saptanmıştır. Damgalanma algısının 23 değişkenden ve hayat memnuniyeti ölçeğinden yalnızca cezaevine girme sayısı ile ilişkili olduğu, uygulanan stratejilerde ise önleyici anlatımın yaş ile doğru orantılı olarak arttığı, arkadaş çevresinde eski hükümlü bulunma oranı, cezaevine giriş sayısı ve cezaevine girmeden önceki medeni durum değişkenlerinin ise kaçınma stratejisi ile ilişkili olduğu görülmüştür. Dışlanma ve ayrımcılık deneyimlerinin gizlilik stratejisini arttırdığı, genel damgalanma düzeyinin önleyici anlatım stratejisini arttırdığı yalnızca kaçınma stratejisinin hem kişisel ve genel damgalanma hem de dışlanma ve ayrımcılık deneyimleri ile pozitif yönde anlamlı ilişkisinin olduğu görülmüştür. 			
Araştırmanın sonucunda katılımcıların toplum içerisinde damgalanmış olduklarının farkındalığına sahip oldukları ve bunun için farklı başa çıkma stratejileri kullandıkları anlaşılmaktadır. Çalışma bu alana öncülük etmesi açısından önemlidir. Örneklem sayısının arttırılarak damgalanma algısı ve başa çıkma stratejileri arasındaki farklılıklara sebep olan değişkenlerin araştırılması, bu farklı tepkilerin psikolojik ve davranışsal sonuçlarının araştırılması önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the ex- convicts' perceptions and experiences of stigma and the stigma coping strategies. Besides the relationship between perceptions of stigma and stigma management strategies, their relationship with life satisfaction and demographic and personal information was also examined. 	
The sample of the study was recruited from the İstanbul and Bakırköy probation directorates with the consent of Ministry of Justice. The sample consists 76 male parolees over the age of 18. Participants filled the perceptions of general stigma, personal stigma, discrimination experiences and stigma coping strategies scales, in addition to 23 item demographics, criminal history and other current personal information form.  Participants' perceptions of personal stigma and discrimination experiences levels was in medium level (3,018 ± 0,945; 2,681 ± 1,098); whereas perceptions of general stigma level was high (3,412 ± 0,922). Secrecy and withdrawal as a coping strategy was found to be in medium level (3,138 ± 1,091; 3,021 ± 1,075); and the use of the preventative telling strategy was found to be in high level (3,438 ± 1,089). The perceptions and experiences of stigma was only related with the number of the prison experience. Prevantative telling as a coping strategy was positively correlated with the age, withdrawal was found to be positively related with the number of formerly incarcerated friends, the number of the prison experience and the marital status before prison. Any other variables was not related with perceptions of stigma or stigma management strategies. It was revealed that experiences of exclusion and discrimination increases the secrecy strategy and general stigma perception increases the preventative telling strategy. Only the withdrawal strategy was effected positively by all three different measures of perception of stigma. 
Study reveals that formerly incarcerated persons are aware of the stigma of ex-convict and they use different stretegies to cope with it. The study is important being the first in this area in Turkey. For future studies, it is suggested to better investigate the differences between perceptions of stigma and coping strategies, and the psychological and behavioral outcomes of this differences.