Bebeklerde düşük doğum ağırlığı sıklığı ve tam büyümeyi yakalama yönünden olası risk faktörlerinin karşılaştırması
Frequency of low birth weight in infants and comparison of possible risk factors in terms of full catch-up growth
Yazar: DERYA AKOSMAN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA REŞAT DABAK ; DR. SÜNDÜS GÖRÜKMEZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bebek-düşük doğum ağırlığı = Infant-low birth weight

Özet:
AMAÇ: Düşük doğum ağırlığı ile doğma durumu, ulusal ve uluslararası 
bölgelerde sıklığı her geçen gün artmakta olan ciddi bir halk sağlığı problemidir. 
Düşük doğum ağırlığı ile doğan bebeklerin tam büyümeyi zamanında yakalaması 
gelecek yaşamlarında karşılaşmaları muhtemel önemli hastalıklardan korunmaları 
açısından dikkate alınması gereken bir konudur. Bu çalışmamızda düşük doğum 
ağırlığı ile doğan bebek sıklığını tespit etmeyi ve bu bebeklerde tam büyümeyi 
yakalama yönünden olası risk faktörlerini karşılaştırmayı amaçladık.
GEREÇ ve YÖNTEM: Kesitsel türde yapılan çalışmamıza 01.01.2019-
31.12.2021 tarihleri arasında doğan bebekler dahil edildi. Bu tarih aralığında doğan 
bebeklerin arasından düşük doğum ağırlığı ile doğan bebekler yapılan çalışmanın 
örneklemini oluşturdu. Araştırma tarihleri arasında doğan toplam 415 bebek 
bulunmaktaydı. Tüm düşük doğum ağırlığı ile doğan bebekler çalışmaya dahil edildi.
Çalışmamızdaki bir kısım veri Aile Sağlığı Merkezi sistemimizde kayıtlı olan anne 
ve bebeklerine ait izlem muayene bilgilerinden elde edilmiş olup diğer veriler ise, 
bebeklerin annelerine telefon aracılığıyla ulaşılarak, tarafımızca önceden tasarlanmış 
soruların sorulması ile elde edildi. Çalışmadan elde edilen veriler SPSS 27.0 
programında analiz edildi ve p<0.05 anlamlı kabul edildi. 
BULGULAR: Çalışmaya katılan 46 bebeğin %67.3'ünün tam büyümeyi 
yakaladığı saptandı. Çalışmaya katılan bebeklerin %78.3'ü preterm olarak doğmuştu. 
Çalışmaya katılan bebeklerin %69.6'sı sezaryen doğum ile dünyaya gelmişti. Tam 
büyüme olan grupta preterm olarak doğma oranı tam büyüme olmayan gruptan 
anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksekti. Tam büyüme olan grupta sezaryen doğum
oranı tam büyüme olmayan gruptan anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksekti. Tam
büyüme olan grupta bebeğin sadece anne sütü alma süresinin altı aydan daha kısa 
olması oranı tam büyüme olmayan gruptan anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksek 
bulundu.

SONUÇ: Çalışmamızda tam büyümeyi yakalama yönünden olası risk 
faktörleri arasında bebeğin normal doğum ile doğması, bebeğin term ve postterm 
olarak doğması ve bebeğin sadece anne sütü alma süresinin altı aydan daha uzun
olması durumlarının anlamlı olarak mevcut durumu olumsuz etkilediği yönünde bir 
etkisi olduğunu saptadık. Yaptığımız bu çalışma benzeri çalışmaların ülke çapında 
yaygınlık kazanmasına öncülük edilmesi gerektiğini düşündürmekle beraber
gelecekte yapılacak çalışmaların da daha büyük örneklem büyüklüklerine sahip 
olması ve düşük doğum ağırlığı ile doğmuş bebeklerin tam büyümeyi yakalaması 
yönünden etkili olan risk faktörleri hakkında daha fazla sayıda araştırma yapılması 
gerektiğini düşündürmektedir.
ANAHTAR KELİMELER: Düşük doğum ağırlığı, büyümeyi yakalama, 
tam büyüme

Abstract:
OBJECTIVE: The condition of being born with low birth weight is a serious 
public health problem that is increasing in frequency both nationally and 
internationally. It is essential to consider the timely achievement of full catch-up 
growth by infants born with low birth weight for their potential protection against 
significant diseases they may encounter in their future lives. In this study, we aimed 
to determine the frequency of babies born with low birth weight and to compare 
possible risk factors for achieving full growth in these babies.
MATERIAL and METHOD: Our cross-sectional study included babies 
born between 1 January 2019 and 31 December 2021. Among the babies born within 
this date range, those with low birth weight constituted the sample of the study.
There were a total of 415 babies born during the study period. All babies born with 
low birth weight were included in the study. Some of the data in our study were 
obtained from follow-up examination information of mothers and infants registered 
in our Family Health Center system, while the other data were collected by reaching 
out to the mothers of the babies via telephone and asking them pre-designed 
questions by us. The data obtained from the study were analyzed in the SPSS 27.0
program and p<0.05 was considered significant.
RESULTS: It was found that 67.3% of the 46 participating babies achieved 
full growth. 78.3% of infants participating in the study were born preterm. 69.6% of 
infants participating in the study were born via cesarean section. In the full catch-up 
growth group, the rate of preterm birth was significantly higher (p<0.05) than that in 
the non-full catch-up growth group. In the full catch-up growth group, the rate of 
cesarean delivery was significantly higher (p<0.05) than that in the non-full catch-up 
growth group. In the full catch-up growth group, the rate of the baby receiving only 
breast milk for less than six months was significantly higher (p<0.05) than that in the 
non-full catch-up growth group.

CONCLUSION: In our study, we found that possible risk factors for 
achieving full catch-up growth included the baby being born through normal 
delivery, the baby being born at term and post-term, and the baby receiving only 
breast milk for longer than six months, all of which negatively affected the current 
status significantly. While our study leads to the consideration that it is necessary to 
lead the way for similar studies to become widespread nationwide, it also prompts 
the idea that future studies should have larger sample sizes and conduct more 
research on the risk factors affecting full catch-up growth in infants born with low 
birth weight.
KEY WORDS: Low birth weight, catch-up growth, full growth