Şizofreni hastalarında CRP/albumin, platelet/lenfosit, nötrofil/lenfosit, lenfosit/ monosit ve monosit/hdl değerlerinin klinik parametrelerle ilişkisinin incelenmesi
Examination of the relationship of CRP/albumin, platelet/lymphocyte, neutrophil/lymphocyte, lymphocyte/monocyte and monocyte/hdl values with clinical parameters in schizophrenia patients
Yazar: ELİF BALTACI
Danışman: DOÇ. DR. BEHİCE HAN ALMİŞ
Adıyaman Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Şizofreni; etiyolojik faktörleri çeşitlilik gösteren sistemik dejeneratif bir ruhsal bozukluktur. Şizofreni tanılı hastalarda sistemik inflamasyon yanıtının normalden farklı olduğunu gösteren çalışmalar mevcuttur. Daha önce yapılan çalışmaların bulgularına göre, şizofreni tanılı hastalarda Interlökin-1 (IL-1) ve C-Reaktif Protein (CRP) gibi sistemik inflamasyon ölçütlerinin sağlıklı bireylere göre yüksek olduğu anlaşılmıştır. Bu çalışmanın amacı, şizofreni tanısı almış hastaların CRP/Albumin, Platelet/Lenfosit, Nötrofil/Lenfosit, Lenfosit/Monosit ve Monosit/HDL değerlerinin sağlıklı kontrollerle karşılaştırılması ve şizofreni tanılı hastalarda bu değerlerin hastalık başlangıç yaşı, hastalık süresi, yatış sayısı, atak sayısı, ortalama antipsikotik doz (olanzapin ile eşdeğer dozu) ile ilişkisinin incelenmesidir. 
	Çalışmaya, Adıyaman Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi psikiyatri servisinde şizofreni tanısı ile 2019-2022 yılları arasında yatarak tedavi gören hastalar ile aynı zaman aralığında psikiyatri polikliniğine işe girme, sürücü ehliyeti yenileme vs gibi sebeplerle başvuran ve herhangi bir psikiyatrik tanısı olmayan sağlıklı bireyler dahil edildi. Belirlenen tarihler arasında DSM-5 tanı kriterlerine göre şizofreni tanısını karşılayan, 18-65 yaş arasında, kronik hastalığı bulunmayan hastalar çalışmaya alındı. Birden fazla yatışı olan hastalarda son yatıştaki veriler referans alındı. Çalışmaya 103 şizofreni tanılı hasta ve 112 sağlıklı kontrol dahil edildi. Her 2 grubun seçiminde de cinsiyet ve yaş açısından istatiksel olarak anlamlı bir fark olmamasına dikkat edildi. 
Şizofreni tanısı almış hastaların ve sağlıklı kontrollerin CRP/Albumin, Platelet/Lenfosit, Nötrofil/Lenfosit, Lenfosit/Monosit ve Monosit/HDL değerleri retrospektif olarak incelendi. Ayrıca bu inflamatuar parametrelerin, hastaların hastalık başlangıç yaşı, hastalık süresi, yatış sayısı, atak sayısı, ortalama antipsikotik doz (olanzapin ile eşdeğer dozu) ile arasındaki ilişki araştırıldı.
İstatistiksel analiz için IBM SPPS (Statistical Pack age for the Social Sciences) 26.0 sürümü programı kullanıldı. Verilerin normal dağılıp dağılmadığı Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk testi ile belirlendi.  Normal dağılım gösteren veriler için gruplar arası karşılaştırma bağımsız örneklem t testi ile; normal dağılım göstermeyen veriler için ise Mann-Whitney U testi ile yapıldı. Çoklu gruplarda Tek yönlü ANOVA analizi kullanıldı. İstatistiksel anlamlılık düzeyi tüm değerler için p<0,05 olarak kabul edildi. 
Yapılan istatistiksel analize göre; NLO, PLO, CAO değerleri şizofreni hastalarında sağlıklı kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p<0,001).  LMO değeri ise kontrol grubunda, şizofreni hasta grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek tespit edildi (p=0,001).
Şizofreni hastalarında yaş, CAO, PLO, NLO, LMO, MHO, hastalık süresi, yatış sayısı ve olanzapin eş değer dozu arasında bir ilişki olup olmadığı Spermann Korelasyon testi ile incelendi. Yapılan analize göre, yaş ile CAO, PLO, NLO değerleri arasında pozitif korelasyon saptandı (sırasıyla p=0,357 p=245 p=0,213). Şizofreni hastalarının hastalık süresi ile CAO, NLO, PLO arasında pozitif yönlü, LMO ile negatif yönlü bir korelasyon olduğu sonucuna ulaşıldı. Yatış sayısı ile de CAO, NLO ve PLO düzeylerinin pozitif yönlü korele olduğu bulundu. Olanzapin eş değer dozu ile inflamatuar parametreler arasında ise herhangi bir korelasyon elde edilemedi. 
Oluşturulan ikili lojistik regresyon modeline göre şizofreni tanılı veya kontrol grubu olması üzerindeki etkisi incelendiğinde CAO'nun ve NLO'nun şizofreni ile istatistiksel olarak anlamlı derecede ilişkisi olduğu bulundu (p=0,04, p=0,000). 
Şizofreni ve sağlıklı kontrol grubu ile yürüttüğümüz çalışmamızda elde ettiğimiz bulgulara göre belirlenen inflamatuar parametrelerinin şizofreni hastalarında daha yüksek olduğu bulunmuştur. Klinik parametreler ile özellikle CAO, NLO ve PLO arasında ilişki saptanmıştır. Elde edilen veriler şizofreni hastalığının etyolojisinde rol aldığı düşünülen inflamatuar hipotezi desteklemekte  ve şizofreninin, inflamasyon ve inflamatuar süreç ile bir ilişkisi olduğunu düşündürmektedir.

Abstract:
Schizophrenia is a systemic degenerative mental disorder whose etiologic factors vary.  There are studies which show that systemic inflammation response in patients diagnosed with schizophrenia is different from normal and abnormal. According to findings of  previous studies, it is understood that, systemic inflammation measures such as IL1 and CRP are found higher in schizophrenia patients compared to healthy individuals The aim of this study is comparison of CRP/Albumin, Platelet/Lymphocyte, Neutrophil/Lymphocyte, Lymphocyte/Monocyte and Monocyte/HDL values of patients diagnosed with schizophrenia with healthy control groups and investigation of relationship between these values and age of onset, duration of ilnesses, number of hospitalizations, number of episodes, mean antipsychotic dose (olanzapine equivalent dose), family history (history of psychiatric illness in 1st and 2nd degree relatives) in schizophrenia patients. 
	Patients who were hospitalized in the psychiatry service of Adıyaman University Training and Research Hospital between 2020 and 2022 with a diagnosis of schizophrenia and healthy individuals who applied to the psychiatry outpatient clinic for reasons such as employment etc. and who did not have any psychiatric diagnosis in the same time period were included in the study.  Between specified dates, patients, whose age between 18-65, who is diagnosed with schizophrenia according to DSM-5 diagnostic criteria and had no chronic diseases were included in the study. Last hospitalization datas of patients, whose hospitalization is more than one, were taken as reference. 103 patients with schizophrenia and 112 healthy controls were included to the study.  In the selection of both groups, we paid attention not to have statically significant difference in terms of gender and age.
CRP/Albumin, Platelet/Lymphocyte, Neutrophil/Lymphocyte, Lymphocyte/Monocyte and Monocyte/HDL values of patients diagnosed with schizophrenia and healthy controls were analyzed retrospectively. In addition, the relationship between these inflammatory parameters, age at onset of illness, duration of illness, number of hospitalizations, number of episodes, mean antipsychotic dose (olanzapine equivalent dose), family history (history of psychiatric illness in 1st and 2nd degree relatives) were investigated.	
IBM SPPS (Statistical Pack age for the Social Sciences) version 26.0 program was used for statistical analysis. It was determined by Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk tests if the datas were normally distributed. For comparison between groups, independent sample t test was used for normally distributed data and Mann-Whitney U test was used for non-normally distributed data. One-way ANOVA analysis was used for multiple groups.  Statistical significance level was accepted as p<0.05 for all values.
According to the statistical analysis; NLR, PLR, CAR values were found to be statistically significantly higher in schizophrenia patients compared to healthy control group (p<0.001). Statically, LMR value in control group was found significantly higher compared to the schizophrenia patient group (p=0.001). 
	Spermann Correlation test was used to determine whether there was a relationship between age, CAR, PLR, NLR, LMR, MHR, duration of illness, number of hospitalizations and olanzapine equivalent dose in schizophrenia patients. According to the analysis, a positive correlation was found between age and CAR, PLR and NLR values (respectively p=0,357 p=245 p=0,213). In addition, a positive correlation was found between duration of illness and number of hospitalizations and CAR, PLR and NLR, and a negative correlation was found between duration of illness and LMR. There was no correlation between olanzapine equivalent dose and inflammatory parameters.
	According to the binary logistic regression model, when the effect of being diagnosed with schizophrenia or being in the control group was analyzed, it was found that CAR and NLR were statistically significantly associated with schizophrenia (p=0.04, p=0.000).
	In our study, which was based on patients diagnosed with schizophrenia and control group subjects, among the inflammatory parameters we determined, especially CAR, PLR and NLR levels were found to be significantly higher in patients diagnosed with schizophrenia. This conclusion suggests that especially schizophrenia disease has a relationship with inflammation and inflammatory process.