İdiopatik parkinson hastalarında fiziksel aktivite düzeyini etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determination of the factors affecting the level of physical activity in patients with idiopathic parkinson's disease
Yazar: BURÇİN AKTAR
Danışman: DOÇ. BİRGÜL BALCI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Fiziksel aktivite = Physical activity ; Postural denge = Postural balance

Özet:
Amaç: İdiopatik Parkinson hastalarında fiziksel aktivite düzeyini etkileyen faktörlerin belirlenmesidir.
Yöntem: Araştırmaya 56 Parkinson hastası ve 58 sağlıklı birey katıldı. Hastaların hastalığa özgü yetiyitimi, Modifiye Hoehn&Yahr (H&Y) ve Hareket Bozukluğu Derneği Birleşik Parkinson Hastalığı Değerlendirme Ölçeği (HBD BPHDÖ) ile belirlendi. Parkinson hastaları ve sağlıklı bireylerin fiziksel aktivite seviyesi Godin Boş Zaman Egzersiz Anketi, SenseWear Kol Bandı aktivite monitörüyle değerlendirildi. Katılımcılar aktivite monitörünü ardışık yedi gün boyunca kullandı. Katılımcıların postüral stabiliteleri Neurocom Balance Master cihazıyla, fonksiyonel mobiliteleri Süreli Kalk Yürü Testi'yle (SKYT), yürüme hızları 10 metre Yürüme Testi'yle (10 MYT), donuk yürüyüşleri Donuk Yürüyüş Anketi'yle, yürüme kapasiteleri 6 dakika Yürüme Testi'yle, yorgunluk seviyesi Yorgunluk Etki Ölçeği (YEÖ)'yle, düşme korkuları Uluslararası Düşme Etkinlik Skalası'yla, günlük yaşam aktiviteleri Schwab ve England Günlük Yaşam Aktivitesi'yle, yaşam kaliteleri 8-maddeli Parkinson Hastalığı Anketi'yle değerlendirildi. 
Bulgular: Parkinson hastalığı (PH) grubunda sağlıklı kontrol grubuna göre adım sayısı, uyku ve sedanter davranış süresinin daha düşük, toplam enerji harcamasının daha yüksek olduğu bulundu (p<0,05). PH grubunda adım sayısının modifiye H&Y, HBD BPHDÖ-Bölüm II, Balance Master cihazının parametrelerinden kararlılık sınırları testi (KST) ile, sedanter davranış süresinin KST, SKYT, 10 MYT ile, uyku süresinin HBD BPHDÖ-Bölüm II ve YEÖ-fiziksel parametresiyle ilişkili olduğu bulundu (p<0,05). 
Sonuç: Parkinson hastalarının fiziksel aktivite düzeylerinin sağlıklı bireylere göre daha düşük olduğu, fiziksel aktivitenin hastalığa özgü bulgular, fonksiyonel mobilite, dinamik postüral instabilite, yürüme fonksiyonu, uyku kalitesi ve yorgunluk faktörlerinden etkilendiği bulunmuştur. PH'da aktivite düzeyinin arttırılmasında bu faktörlerin de iyileştirilmesi amaçlanmalı, bireye özgü fizyoterapi ve rehabilitasyon programları dizayn edilmelidir.
Anahtar Sözcükler: Parkinson Hastalığı, Fiziksel Aktivite, Aktivite Monitörü, Postüral Stabilite

Abstract:
Objective: To determine the factors effecting the physical activity level of patients with Idiopathic Parkinson's Disease (PD).  
Methods: Fifty-six PD patients, 58 healthy subjects were participated in the study. The disease-specific disability was assessed with the Modified Hoehn&Yahr (H&Y) and Movement Disorder Society Unified Parkinson's Disease Rate Scale (MDS UPDRS). The physical activity level was measured by the Godin Leisure Exercise Questionnaire and the SenseWear Arm Band activity monitor. Participants' postural stability was examined with Neurocom Balance Master System, functional mobility with Timed Up and Go (TUG) test, gait speed with 10 meter Walk Test (10 MWT), freezing with Freezing of Gait Questionnaire, gait capacity with 6 minute walk test, fatigue with Fatigue Impact Scale (FIS), fear of falling with the Falls Efficacy Scale-International, daily activities with the Schwab and England Daily Life Activities Scale,  quality of life with the 8-item Parkinson's Disease Questionnaire.
Results: The step numbers, sleep duration, sedentary behaviour outcomes were lower, and the total energy expenditure was higher in PD patients than the healthy subjects (p<0,05). Step numbers were correlated with modified H&Y, MDS UPDRS-part II and limit of stability test (LOS) outcomes; the sedentary behaviour outcome was correlated with LOS, TUG and 10 MWT; the sleep duration was correlated with MDS UPDRS-part II and FIS-physical section in patients (p<0,05).
Conclusion: The physical activity level of patients could be affected by disease-specific symptoms, functional mobility, dynamic postural instability, gait function, sleep quality and fatigue. Individualized physiotherapy and rehabilitation programs should be designed to improve these factors to increase physical activity level of patients. 
Key Words: Parkinson Disease, Physical Activity, Activity Monitor, Postural Stability