Ailevi akdeniz ateşi hastalarında amiloidoz ile aterosklerotik kalp hastalıkları arasındaki ilişki
The relationship between amiloidosis and athosclerotic HEART diseases in patients with family mediterranean fever
Yazar: SEVGİ GÜR
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA ERBASAN
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Ailesel akdeniz ateşi = Familial mediterranean fever ; Amiloid = Amyloid ; Amiloidoz = Amyloidosis ; Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Kalp hastalıkları = Heart diseases

Özet:
Amaç: Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA); tekrarlayan ateş ve seröz membranların inflamasyonu sonucu ortaya çıkan otozomal resesif geçişli otoinflamatuvar bir hastalıktır.Bu çalışmada, AAA hastalarında SAA düzeyi ile ateroskleroz ilişkisi amaçlanmıştır.
Yöntem: AAA tanısı almış 730 hastanın demografik verileri, klinik bulguları, komorbiditeleri, laboratuvar bulguları retrospektif olarak  incelendi.
Bulgular: Hastaların 310'u (%'42,5) erkek, 420'si (%57,5') kadın (n=420) idi. Hastaların genel yaş ortalaması 38,4±12,6 yıldı. 44 hastada (%6) amiloidoz mevcuttu. SAA, fibrinojen, ESH ve kreatinin düzeyi düzeyi amiloidozu olan hasta grubunda amiloidozu olmayan grubuna göre anlamlı düzeyde yüksek olduğu gözlendi (p<0.001). KAH sıklığının amiloidozlu hastalarda (%13,6) amiloidoz olmayanlara (%3.1) göre daha yüksek olduğu saptandı (p=0.004).  Aterosklerozu olan hastalarda KBH, renal transplantasyon, PTE, Amiloidoz sıklığının anlamlı olarak daha fazla olduğu görüldü. (sırasıyla, p=0,048, p=0,019, p=0,049, p=0,004). SAA düzeyi aterosklerozu olan hasta grubunda aterosklerozu olmayan grubuna göre anlamlı düzeyde yüksek olduğu gözlendi (p=0,008) CRP, Fibrinojen, ESH düzeyi de ateroskleroz gelişen hastalarda ateroskleroz olmayan hastalara göre gruplar arasında istatistiki olarak anlamlı farklılık görülmedi. Kreatinin düzeyi dağılımlarına göre değerlendirildiğinde; aterosklerozu olan hasta grubunda kreatinin aterosklerozu olmayan gruba göre anlamlı yüksek bulundu. (p<0,001). 
Sonuç: AAA hastalarında SAA düzeyinin aterosklerozu olmayan hasta grubuna göre anlamlı derecede yüksek bulunduğunu ve ayrıca  amiloidozu olan hastaların SAA, fibrinojen, CRP ve ESH düzeylerinin de amiloidozu olmayan hasta grubuna göre anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edilmiştir. 
Anahtar kelimeler: Ailevi Akdeniz Ateşi, serum amiloid a, ateroskleroz

Abstract:
Introduction: Familial Mediterranean Fever (FMF); It is an autosomal recessive autoinflammatory disease caused by recurrent fever and inflammation of serous membranes.
Methods: Demographic data, clinical findings, comorbidities and laboratory findings of 730 patients diagnosed with FMF were retrospectively analyzed.
Results: Of the patients, 310 ('42.5%) were male and 420 (57.5%) were female (n=420). The mean age of the patients was 38.4±12.6 years. Amyloidosis was present in 44 patients (6%). SAA, fibrinogen, ESR and creatinine levels were found to be significantly higher in the patient group with amyloidosis compared to the group without amyloidosis (p<0.001). The frequency of CAD was found to be higher in patients with amyloidosis (13.6%) than in patients without amyloidosis (3.1%) (p=0.004). It was observed that the frequency of CKD, renal transplantation, PTE, amyloidosis was significantly higher in patients with atherosclerosis. (respectively p=0.048, p=0.019, p=0.049, p=0.004). It was observed that the SAA level was significantly higher in the patient group with atherosclerosis compared to the group without atherosclerosis (p=0.008) There was no statistically significant difference between the groups in CRP, Fibrinogen, ESH levels in patients with atherosclerosis compared to patients without atherosclerosis. when the creatinine level is evaluated according to their distribution; In the group of patients with atherosclerosis, creatinine was found to be significantly higher than in the group without atherosclerosis. (p<0.001).
Conclusions: It was determined that the SAA level in FMF patients was significantly higher than the patient group without atherosclerosis, and also the SAA, fibrinogen, CRP and ESH levels of the patients with amyloidosis were significantly higher than the patients without amyloidosis.
Keywords: Familial Mediterranean Fever, serum amyloid a, atherosclerosis