Mısırdan sonra ekilen bazı ekmeklik buğday çeşitlerine uygulanan organik ve organomineral gübrenin verim ve bazı kalite özelliklerine etkisi
The effect of organic and organomineral fertilizer applied to some bride wheat varieties cultivated after corn on yield and some quality characteristics
Yazar: RAZİYE YELİZ SÜZEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEKİYE BUDAK BAŞÇİFTÇİ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı / Tahıllar ve Tane Baklagiller Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma Eskişehir ili ekolojik koşulları altında, 2021-2022 yetiştirme sezonunda Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü araştırma ve deneme tarlasında yürütülmüştür. Çalışmada tesadüf bloklarında bölünen bölünmüş parseller deneme desenine göre 4 farklı ekmeklik buğday çeşidine 4 farklı gübre uygulaması yapılmıştır. Denemede Bezostaja-1, Hakan, Yunus, Rumeli ekmeklik buğday çeşitleri ve organik gübre, organomineral gübre, geleneksel gübre kullanılmıştır. Verim özellikleri bakımından bitki boyu, başak boyu, başak ağırlığı, başaktaki tane sayısı, başakta tane ağırlığı, bin dane ağırlığı, hektolitre ağırlığı; kalite özellikleri bakımından protein oranı, gluten miktarı, gluten indeksi, sedimantasyon değeri istatistiki açıdan incelenmiştir.
Araştırmada tane veriminde Yunus çeşidi geleneksel gübre uygulamasıyla (708,49 kg/da) en yüksek değeri alırken, organomineral gübre uygulamasında (703,01 kg/da) geleneksel gübre uygulamasından elde edilen sonuca yakın değer aldığı görülmüştür. Kalite özellikleri bakımından protein oranında Rumeli çeşidi geleneksel gübre uygulamasında %15,90 değer alırken, organomineral gübre uygulamasında %15,83 değer ile geleneksel gübre uygulama sonucuna yakın değerde seyretmiştir.
Sonuç olarak ekmeklik buğday çeşitlerinde incelenen parametrelerde verim ve kalite yönünden, geleneksel (kimyasal)  gübre ve organomineral gübre uygulamalarının birbirlerine yakın değerler aldığı görülmüştür.  Bu doğrultuda kimyasal kaynaklı gübrelerin kullanılması toprak özelliklerinin değişmesine olumsuz yönde etki ederken organik ve organomineral kaynaklı gübrelerin kullanılması toprağın verimlilik öğelerine olumlu etki sağlamaktadır

Abstract:
This study was carried out in Eskişehir Osmangazi University Faculty of Agriculture Field Crops Department research and trial field in the 2021-2022 growing season under the ecological conditions of Eskişehir province. In the study, 4 different fertilizer applications were applied to 4 different bread wheat cultivars according to the experimental design of divided plots divided in random blocks. Bezostaja-1, Hakan, Yunus, Rumeli bread wheat varieties and organic fertilizer, organomineral fertilizer, traditional fertilizer were used in the experiment. In terms of yield characteristics, plant height, ear length, ear weight, number of grains per spike, grain weight per spike, thousand grain weight, hectoliter weight; In terms of quality characteristics, protein ratio, gluten amount, gluten index, sedimentation value were examined statistically.
In the study, while the Dolphin variety received the highest value in grain yield with traditional fertilizer application (708,49 kg/da), it was observed that it was close to the result obtained from traditional fertilizer application in organomineral fertilizer application (703,01 kg/da). In terms of quality characteristics, Rumeli variety has a value of 15.90% in traditional fertilizer application, while it has a value of 15.83% in organomineral fertilizer application, which is close to the result of traditional fertilizer application.
As a result, it was observed that traditional (chemical) fertilizer and organomineral fertilizer applications were close to each other in terms of yield and quality in the parameters examined in bread wheat varieties. In this direction, the use of chemical fertilizers has a negative effect on the change of soil properties, while the use of organic and organomineral fertilizers has a positive effect on the fertility elements of the soil