Reddedilme duyarlılığı ve iyimserliğin, rasyonel olmayan ilişki inançları ile romantik ilişki doyumu arasındaki ilişkilerde aracı rolü
The mediator role of optimism and the rejection sensitivity on irrational relationship believes and the romantic relationship satisfaction
Yazar: BURCU ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. ORHAN AYDIN
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Duygusal ilişki = Romantic relationship ; Reddedilme duyarlılığı = Rejection sensitivity ; İlişki = Relationship ; İlişkiye ilişkin inanç = Relationship belief ; İnsan ilişkileri = Human relations ; İyimserlik = Optimism

Özet:
Bu araştırma rasyonel olmayan ilişki inançları alt boyutları ile ilişki doyumu arasındaki ilişkide iyimserlik ve reddedilme duyarlılığının aracı rolünü incelemek amacıyla yürütülmüştür. Bunun yanı sıra yaş ve cinsiyetin rasyonel olmayan ilişki alt boyutları, iyimserlik, reddedilme duyarlılığı ve ilişki doyumu arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yürütülmüştür. 
Araştırma Ankara ilinde yaşayan, yaşları 18 ile 35 arasında değişen, en az 8 ay süreli romantik ilişki yaşayan 82 kadın, 76 erkek olmak üzere toplam 158 katılımcı ile yürütülmüştür. Veri toplama araçları olarak bilgi formu, İlişki Doyumu Ölçeği (Hendrick, 1998), İlişki İnançları Ölçeği (Eidelson ve Epstein, 1982), Reddedilme Duyarlılığı Ölçeği (Downey ve Feldman,1996), ve Yaşam Yönelimi Testi'den  (Scheier ve Carver, 1987) yararlanılmıştır. Katılımcıların veri toplama araçlarından aldıkları puanlar ile bilgi formuna verdikleri yanıtlar pearson korelasyonu ve çoklu regresyon kullanılarak analiz edilmiştir.
Korelasyon analizlerinin sonucunda rasyonel olmayan ilişki inançları alt boyutlarından " cinsiyetlerin ihtiyaçları farklıdır" ve " eşler değişmez"  puanları ile ilişki doyumu puanları arasında negatif yönde anlamlı ilişki bulunduğunu göstermektedir. Romantik ilişki doyumu ile iyimserlik arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmaktadır. İyimserlik ile ilişki inançlarından "anlaşmazlık yıkıcıdır" ile "eşler değişmez" boyutları arasında negatif yönde; reddedilme duyarlılığı ile aynı boyutlar arasında pozitif yönde ilişki olduğu bulunmuştur. Ayrıca reddedilme duyarlılığı ve iyimserliğin "anlaşmazlık yıkcıdır" ve " eşler değişmez" boyutları ile ilişki doyumu arasında aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir. Yapılan regresyon analizinde yaş ve cinsiyetin rasyonel olmayan ilişki inançları, ilişki doyumu, iyimserlik ve reddedilme duyarlılığının yordama derecesini bulmak için yapılan regresyon analizlerinde sadece "karşı cinsi anlamak zordur" rasyonel olmayan ilşki inancı ile anlamlı ilişki bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Romantik İlişki Doyumu, Rasyonel Olmayan İlişki İnançları, İyimserlik, Reddedilme Duyarlılığı

Abstract:
The main purpose of present study was to examine the mediating role of optimism and rejection sensitivity on relationship between irrational relationship beliefs and romantic relationship satisfaction. In addition to this, it aims to investigate the associations of relationship satisfaction, rejection sensitivity, optimisim, irrational beliefs with age and gender.
Total 150 paticipans were composed of 82 women and 76 men from Ankara who have a relationship ranging from 18 to 35 years of age. Relationship Satisfaction Scale ( Hendrick,1998), Relationship Belief Inventory (James, Hunsley ve Hemsworth,2002), Rejection Sensitivity Scale ( Erözkan,2004), Life Orientation Test( Scheier and Carver) and a demographic information form used for a data collection and multiple regression analysis. 
According to the results of correlation analysis, there is an inverse relationship between scores of subdimensions of irrational relationship beliefs which are "sexes are different in needs",  "spouses do not change", and the scores of relationship satisfaction. Moreover, romantic relationship satisfaction and optimism are positively correlated. While the sub dimensions of irrational relationship believes which are "disagreement is destructive" and "spouses do not change" are negatively correlated with optimism, positive correlation is found between the subdimensions of irrational relationship beliefs and rejection sensitivity. Additionally, "rejection sensitivity" and "disagreement is destructive" have the mediator role on relationship satisfaction. To understand the relationship between age, gender and the dimensions of irrational relationship beliefs are measured and only in the subdimension of "difficulty understanding opposite sex" regression coefficient is statistically significant.

Keywords: Romantic relationship satisfaction, Irrational Relationship Beliefs, Optimism, Rejection Sensitivity