İlköğretim okullarında sağlıkla ilgili beden eğitimi programının öğrencilerin fiziksel uygunluk düzeylerine etkisi
The effect of health-related physical education program on physical fitness levels in elementary school students
Yazar: HADY NABİZADEH KHAYYAT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İMDAT YARIM
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Beden eğitimi = Physical education ; Fiziksel uygunluk = Physical fitness ; Sağlık = Health ; Sağlık eğitimi = Health education ; Vücut kitle indeksi = Body mass index ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ilköğretim okullarında sağlıkla ilgili beden eğitimi programının öğrencilerin fiziksel uygunluk düzeylerine etkisini tespit etmektir.  Araştırmaya 2013-2014 öğretim yılında İran'daki iki devlet ilkokulundan, beşinci ve altıncı sınıf (11- 12 yaş gurubu) öğrenciler ile rasgele olarak toplam 253 erkek öğrenci katılmıştır. İlkokuldan beşinci ve altıncı sınıflardan (6+3+3 eğitim sistemi) toplam 253 öğrenciden, 64 öğrenci kontrol grubu olarak değerlendirmeye alınmıştır. Çalışma süresinde (18 hafta) kontrol grubu için çoğu Ortadoğu ülkelerinde ve Türkiye'de uygulanan spor içerikli beden eğitimi programı uygulanmıştır.Bu araştırmanın kontrol grubuna İran'ın ilkokul beden eğitimi programı kullanılmıştır. Deney grubu için, ülke eğitim şartlarına uygun olarak, sağlıkla ilgili beden eğitimi programı uygulanmıştır. Beden eğitimi dersleri haftada iki gün toplam haftalık 100 dakikada gerçekleştirilmiştir. Öğrenciler vücut ağırlığı ve boy ölçümleri için değerlendirilmişlerdir. Araştırmacı tarafından, sağlık ile ilgili fiziksel uygunluk testlerinden oluşan, kardiyovasküler uygunluk, kas gücü, kas dayanıklılık, esneklik ve vücut kompozisyonu değerlendiren ve fiziksel uygunluk faktörlerinin her birisi için sağlık ile ilgili ölçüt standartlarından oluşan FİTNESSGRAM ölçeği kullanılmıştır. Ölçek, 6 testli bir ölçektir.  Vücut kompozisyonu için vücut kitle indeksi (BMI); Aerobik kapasite için mekik koşusu; kasların kuvvet, dayanaklılığı ve esnekliği için mekik çekme, ters mekik, modifiye barfiks (yatay şekilde barfiks) ve sırt koruyucu otur-uzan testinden oluşmaktadır. FİTNESSGRAM geçerliliği güvenirliliği önceden kanıtlanmış olan ve Cooper Enstitüsü tarafından geliştirilen (Cooper Institute for Aerobic Research) bir ölçektir. Elde edilen verilerin analizi için iki ortalama arasındaki farkın Bağımsız Gruplar T-testi (Independet Samples T-test) kullanılmıştır. Öğrencilerde aerobik kapasitesi için mekik koşusu sayısı anlamlı artışlar göstermiştir (p= .023; p<0.05). Esneklik için yapılan sırt koruyucu otur-uzan testi sonuçlarında anlamlı gelişmeler tespit edilmiştir (p= .002; p<0.05). Modifiye barfiks, vücut kompozisyonu, mekik çekme ve ters mekik testleri sonuçlarında anlamlı gelişmeler bulunmamıştır. Sağlıkla ilgili beden eğitimi programı öğrencilerin fiziksel uygunluk düzeylerine olumlu etkisi olduğu gözlenmiştir ve tipik bir spor içerikli beden eğitimi programından belki daha çok öğrencilerin fiziksel uygunluk düzeylerine etkisi olabilmektedir.

Abstract:
The present study is aimed at examining the effect of health-related physical education program on physical fitness levels in elementary school students. During 2013-2014 academic year, two elementary schools in Iran were randomly selected. Totally 253 students were participated in the study. Two classes (fifth and sixth grades of 6+3+3 education system) were randomly assigned to the experimental group (n=189), and the other was the control group (n=64). Control group underwent regular physical education classes based on sports. For this group of study, Iran's elementary school physical education program was applied. For the experimental group, according to the national educational requirements, health-related physical education program was implemented. Physical education classes for both groups were twice a week (100 min) for 18 weeks. Height and weight were measured. Adaptations of the FITNESSGRAM protocols (developed by Cooper Institute for Aerobics Research) were used to measure health-related physical fitness. Cardiovascular endurance was measured with the pacer run test. The number of bent knee sit-ups in 60 seconds was an indicator of muscular strength and endurance. The number of modified pull-ups was an indicator of upper-body strength. The sit-and-reach test was a measure of hamstring flexibility. Trunk lift test was used an indicator of trunk extensor strength and flexibility. BMI were determined as indicator of body composition. Independent Samples T-test was used to analyze data. The number of shuttle runs for aerobic capacity showed a significant increase (p= .023; p<0.05).  Significant improvements in results of back saver sit and reach test for flexibility have been identified (p= .002; p<0.05). There was no significant effect on modified pull-ups, BMI, sit-ups and trunk lift tests. Health-related physical education program displayed more positive effect on the physical fitness levels than sport based physical education program. Health-related physical education program may have more benefits for student's fitness.