Sağlık personelinde antineoplastik ilaçlarla güvenli çalışma durumu ile biyolojik ve çevresel kontaminasyonun değerlendirilmesi
Assessment of the safe working condition of the healthcare personnel with antineoplastic drugs and biological and environmental contamination
Yazar: ŞEFİKA SERTLER
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN ERSOY
İstanbul Üniversitesi / Adli Tıp Enstitüsü / Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Hemşirelik = Nursing ; Onkoloji = Oncology
Dizin: Antineoplastik ajanlar = Antineoplastic agents ; Hemşirelik = Nursing ; Mesleki maruziyet = Occupational exposure ; Siklofosfamid = Cyclophosphamide ; Çevre kirliliği = Environmental pollution

Özet:
ÖZETÇalışma, ayaktan kemoterapi merkezlerinde, çalışan sağlığını korumaya yönelik önlemlerin uygulanma durumunu idrar ve çevre örneklerinde ilaç analizi ile birlikte değerlendirerek, bu alanda iş sağlığı konusuna dikkat çekmek amacıyla planlanmıştır.Beş hastanede ayaktan kemoterapi merkezinde 22 hemşire ile görüşme formu doldurulmuş, mesai başı ve sonunda idrar örnekleri alınmıştır. İlaç hazırlama ve uygulama alanlarından silme yöntemiyle örnekler toplanmıştır. İdrar ve çevre örneklerinin analizi İstanbul Üniversitesi Adli Tıp Enstitüsü Toksikoloji Laboratuvarı tarafından geliştirilen yöntemlerle, LC/MS-MS kullanılarak gerçekleştirilmiştir. İdrar örnekleri için LOD 0.07ng/mL, LOQ 0.11 ng/mL'dir. Silme örneklerinde LOD 11.77ng, LOQ 44.00 ng'dır.Hemşirelerin tamamına yakınının ilaç uygulamalarında tek kat muayene eldiveni kullandığı, % 68.42'sinin önlük, % 84.21'ünün maske kullanmadığı belirlenmiştir. Hemşirelerin %68.18'i çalıştıkları alan ile ilgili eğitim almadığını belirtmiştir. Büyük çoğunluğu çalıştıkları birimden dolayı sağlık sorunu yaşadığını düşünmektedirler.Katılımcıların %54.54'ünün idrar örneklerinde CP tespit edilmiştir. Silme örneklerinde, alanı belirlenenlerde LOD ? ile 29.91 ng /cm², diğerlerinde örnek başına LOD ? ile 110900.21 ng aralığında olmak üzere tüm örneklerde CP tespit edilmiştir.Çalışma sonuçlarımızda, antineoplastik ilaçların güvenli kullanımına yönelik standartların tam olarak uygulanmadığı, çalışanların kişisel koruyucu kullanımlarının yetersiz olduğu ve önemli ölçüde ilaca maruz kalındığı saptanmıştır. Maruziyet ve bununla ilişkili sağlık sorunlarının meslek hastalıklarıyla ilişkisinin kurulabilmesi için saha çalışmalarına ihtiyaç vardır. Antieoplastik ilaç maruziyetlerinin ve potansiyel sağlık risklerinin azaltılmasında da sağlık kurumlarında yasalarla desteklenen etkili bir `iş sağlığı ve güvenliği yönetimi' önemli bir gereksinimdir.

Abstract:
ABSTRACTThis study was planned to examine the work health and safety measures implemented in order to protect the health of the personnel delegated in the chemotherapy centers for outpatient treatment by evaluating the efficiency of these measures through analyzes on urine samples and environmental samples.In line with the goal, interview forms were completed with 22 nurses delegated in the chemotherapy centers for outpatient treatment of five hospitals and urine samples were taken from these nurses at the beginning and end of the office hour. Further samples were collected from the medicine preparation and administration areas by using the wiping method. Analysis of urine and environmental samples was made by using LC/MS-MS method developed by the Toxicology Laboratory of Forensic Medicine Institute of Istanbul University. The analysis made on the urine samples gave LOD as 0.07ng/mL and LOQ as 0.11ng/mL. The analyses made on the environmental samples gave LOD 11.77ng and LOQ as 44.00ng.It was determined that almost all nurses used single examination gloves, 68.42% of the nurses not to used apron and 84.21% of the nurses not to used mask.68.18% of the nurses also stated that no training was provided to them about the details of their work areas. Most of them believed that they suffer from health problems in these work areas.CP was determined in the urine samples of 54.54% of the participants. In the environmental samples collected by means of wiping, CP was determined in the interval LOD ? 29.91 ng/cm² per sample in case of samples collected from known areas and CP was determined in the interval LOD ? 110900.21 ng per sample in all other samples.As a result of our study, we determined that standards applicable for the safe use of antineoplastic agents were not met; that use of personal protective equipments was below the necessary level and that the nurses were exposed to the effect of medicines at undesirable levels. There is a need for field work in order to associate exposure and relevant health issues with occupational diseases. Therefore we concluded that an efficient ?work health and safety management? supported by laws in the health-care institutions is completely necessary in order to reduce the exposures to antineoplastic agents and potential health risks.