İleri yaş femur üst uç kırıklı hastalarda bipolar hemiartroplasti ameliyatının mortalite oranları ve mortaliteyi belirleyen risk faktörlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of mortality rates and risk factors determining mortality of bipolar hemiartroplasty surgery in patients with advanced age of upper end of femur
Yazar: MUHAMMED MELEZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM ALTUN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology
Dizin: Artroplasti = Arthroplasty ; Femoral kırıklar = Femoral fractures ; Femur = Femur ; Geriatri = Geriatrics ; Kalça kırıkları = Hip fractures ; Mortalite = Mortality ; Ortopedi = Orthopedics ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Amaç: Son yıllarda yaşam süresinin uzamasıyla sıklığı daha fazla artan ve buna bağlı olarak mortal seyreden kalça kırıkları ciddi bir toplum sağlığı problemi olmaktadır. Bu çalışmada amacımız; Femur proksimal uç kırığı nedeniyle bipolar hemiartroplasti ile cerrahi tedavi edilen ileri yaşlı hastalarda mortalite oranını belirlemek ve mortaliteyi etkileyen faktörleri tespit etmektir.
	Gereç ve Yöntemler: Kayseri Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği'nde Ocak 2019 – Aralık 2020 tarihleri arasında femur üst uç kırığı nedeniyle hemiartroplasti yapılmış  289 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Hastanemizde opere edilen 65 yaş üstü olan 227 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar yaş,cinsiyet, kırık tipi, kırık tarafı ve kırık ile ameliyat arasında geçen süre, son kontrol verileri ve takip süreleri alınıp preop – postop hemoglobin, albumin değerleri, preop – postop nötrofil lenfosit oranları(NLR), cerrahi süresi,  hastanede yatış süresi, postop yoğun bakım durumu,  yoğun bakım yatış süresi, ek travma varlığı, ASA skorları, kardiak EF değerleri ve ek hastalıkları değerlendirildi. Bu hastalıklar  Modifiye Charlson Komorbidite indeksine göre puanlandırılarak değerlendirmeye alındı. Ayrıca  yeniden operasyon ihtiyaçları, ölüm tarihileri ve mortalite oranları değerlendirildi. Takipleri sırasnda yaşamına devam edenler Grup 1 , vefat edenler Grup 2 olarak gruplandırıldı. 
Bulgular: Çalışmaya katılan ve takipleri yapılan hastaların 110'u (Grup 1) hayatına devam etmiş, 117'si (Grup 2) takipleri sırasında ex olmuştur. Hastaların %31,28 'si erkek,  %68,72'si kadındır.  Hastaların yaş ortalaması 81,14 ± 8,96 yıldır. Yaş arttıkça mortalite oranı  istatistiksel olarak anlamlı şekilde artmaktadır(p=0,000).  Ameliyat öncesi ASA skorlarından %14,5'i ASA 2, %69,6'sı ASA 3, %15,8'i ASA 4 olarak belirlenmiştir. ASA ve Modifiye Charlson indeksi mortalite üzerine istatistiksel olarak etki ettiği tespit edildi(p<0,001, p=0,000). Preop hipoalbuminemi( p<0,001) ve postop hipoalbuminemi (p<0,005) gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark göstermiştir.  Ameliyat öncesi gruplar arasında bakılan  EF değerlerinin Grup 2'de anlamlı olarak daha düşük olduğu görülmüştür. (p<0,004). 
	Sonuçlar: Bu çalışmada genel mortalite oranı % 51,5, genel yıllık mortalite oranı ise %39,6'dır. Hastane içi mortalite %11,1, 30 günlük mortalite %28,2 olduğunu saptadık. Tüm veriler değerlendirildiğinde mortaliteye etki eden en önemli risk faktörleri yaş ve kardiak EF değerleri olduğu tespit edilmiştir.
	Anahtar Kelimeler: İleri yaş, kalça kırıkları, hemiartroplasti, mortalite, ortopedik travma

Abstract:
Objectives: Hip fractures, the frequency of which has increased in recent years with the increase in life expectancy and consequently the mortality progress, is a serious public health issue. Our aim in this study; To determine the mortality rate and to determine the factors affecting mortality in elderly patients who were treated surgically with bipolar hemiarthroplasty for femoral proximal end fracture.
	Materials and Methods: 227 patients who underwent hemiarthroplasty for femoral upper-end fracture between January 2019 and December 2020 in Kayseri City Training and Research Hospital Orthopedics and Traumatology Clinic were evaluated retrospectively. Patients over the age of 65 who were operated on in our hospital were included in the study. Patients' age, gender, fracture type, fracture site and time between fracture and surgery, last control data and follow-up times were taken and preoperative - postoperative hemoglobin, albumin values, preoperative - postoperative neutrophil lymphocyte ratios (NLR), surgery duration, hospitalization period, The need for postoperative intensive care, intensive care unit stay, presence of additional trauma, ASA scores, cardiac EF values and comorbidities were evaluated. These diseases were evaluated by scoring according to the Modified Charlson Comorbidity index. In addition, reoperation needs, dates of death and mortality rates were evaluated. Those who survived during their follow-up were grouped as Group 1, and those who died were grouped as Group 2. 
	Results: Of the patients who participated in the study and were followed up, 110 (Group 1) continued to live, and 117 (Group 2) died during their follow-up. 31.28% of the patients were male and 68.72% were female. The mean age of the patients was 81.14 ± 8.96 years. As age increases, mortality rate increases statistically significantly (p<0.000). Of the preoperative ASA scores, 14.5% were determined as ASA 2, 69.6% as ASA 3, and 15.8% as ASA 4. ASA and Modified Charlson index were found to have a statistical effect on mortality. Preoperative hypoalbuminemia (p<0.001) and postoperative hypoalbuminemia (p<0.005) showed a statistically significant difference between the groups. The EF values between the preoperative groups were found to be significantly lower in Group 2. (p<0.004).
	Conclusion: In this study, the overall mortality rate was 51.5%, and the overall annual mortality rate was 39.6%. We found that in-hospital mortality was 11.1% and 30-day mortality was 28.2%. When all data were evaluated, it was determined that the most important risk factors affecting mortality were age and cardiac EF values.
	Key words: Advanced age, hip fractures, hemiarthroplasty, mortality, orthopedic trauma