Denizli il merkezi'nde tarımsal sulama ve içme suyu kaynaklarında bulunan bazı tek hücreli (protozoa) parazitler üzerine bir araştırma
A research on some single cells (protozoa) parasites in agricultural irrigation and drinking water resources in Denizli city center
Yazar: TUĞBA SAĞLAM
Danışman: PROF. DR. SERDAR DÜŞEN
Pamukkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Moleküler Tıp = Molecular Medicine ; Parazitoloji = Parasitology
Dizin: Cryptosporidium = Cryptosporidium ; Cyclospora cayetanensis = Cyclospora cayetanensis ; Denizli = Denizli ; Giardia = Giardia ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Toxoplasma gondii = Toxoplasma gondii

Özet:
Bu çalışmada, Ekim 2017- Ekim 2018 tarihleri arasında Denizli il merkezinde yer alan tarımsal sulama ve içme suyu kaynaklarındaki su kökenli protozoon parazitler ilk kez detaylı bir şekilde araştırılmıştır. Denizli il merkezinden belirlenen 7 istasyondan tarımsal sulama ve içme suyu olmak üzere toplam 84 adet su örneği alınmıştır. Alınan su örneklerinden Kinyoun Asit-Fast yöntemi ile Cryptosporidium türlerinin ookistleri ve Cyclospora cayetanensis ookistleri, Direkt Mikroskobik Bakı ve Trichrome boyama ile de Giardia intestinalis  kist formları araştırılmıştır. Ayrıca su örneklerinden DNA izole edilerek Toxoplasma gondii'nin B1 hedef geni ve Türkiye'de içme ve tarımsal sulama sularında ilk kez RE gen bölgesi Standart Polimeraz Zincir Reaksiyonu (PZR) metodu kullanılarak araştırılmıştır.
Çalışma süresinde toplanan 36 adet tarımsal sulama suyu örneğinin %58,33'ünde Cryptosporidium spp., %13,88'inde Cyclospora cayetanensis ve %14,28'inde Giardia spp.'in varlığı saptanmıştır. Toplanan 48 içme suyu örneğininin hiç birinde ise parazite rastlanılmamıştır.
Denizli il merkezinden alınan toplam 84 adet su örneğinden (36'sı tarımsal sulamada kullanılan su, 48'i mahalle çeşmesi) DNA izole edilerek Standart Polimeraz Zincir Reaksiyonu (PZR) metodu hesaplamaları ile 6 örnek (%7,14) pozitif olarak bulunmuştur. Standart PZR moleküler metodu ile Toxoplasma gondii B1 gen bölgesi incelendiğinde: Denizli Vali Recep Yazıcıoğlu Barajı'nın Akhan mahallesi bölgesinden 3 örnek, Standart PCR moleküler metodu ile Toxoplasma gondii RE gen bölgesi incelendiğinde ise; barajın Akhan mahallesi bölgesinden 2, Karakurt mahallesi bölgesinden 1 örnek pozitif olarak bulunmuştur.

Abstract:
In this study, the protozoan parasites of agricultural irrigation and drinking water sources in the city center of Denizli between October 2017 and October 2018 were investigated in detail for the first time. A total of 84 water samples were taken from 7 stations determined from Denizli city center, namely agricultural irrigation and drinking water. Cryptosporidium spp. oocysts and Cyclospora cayetanensis oocysts were investigated by Kinyoun Acid-Fast method from water samples and Giardia intestinalis cyst forms were investigated with Direct Microscopic View and Trichrome stainning. DNA was also isolated from water samples B1 Toxoplasma gondii target gene and Turkey drinking and irrigation waters of the first RE gene standard Polymerase Chain Reaction (PCR) was investigated using the method.
Cryptosporidium spp., Cyclospora cayetanensis (13,88%) and Giardia spp. (14,28%) were found in 58,33% of the 36 agricultural irrigation water samples collected during the study period. No parasites were found in any of the 48 collected drinking water samples.
A total of 84 water samples (36 water used in agricultural irrigation, 48 water fountains) were isolated from Denizli and 6 samples (7,14%) were found to be positive by Standard Polymerase Chain Reaction (PCR) method calculations. When the Toxoplasma gondii B1 gene region is examined with the standard PCR molecular method: 3 samples from the district of Denizli Vali Recep Yazicioglu Dam; 2 samples from the Akhan district of the dam and 1 specimen from the Karakurt district were found to be positive.