Risk odaklı iç denetim ve uygulaması
Risk based internal auditing and its applications
Yazar: ERTUĞRUL BERTAN KAYA
Danışman: PROF. DR. ERCAN BAYAZITLI
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim = Control ; Kurumsal yönetim = Corporate governance ; Risk = Risk ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Risk faktörleri = Risk factors ; İç denetim ve iç kontrol = Internal control and internal audit

Özet:
Bu çalışmada, son yıllarda önemli bir kurumsal yönetim aracı olarak kabul edilen iç denetim ve günümüzde en geniş kabul gören iç denetim yaklaşımı olan risk odaklı iç denetim yaklaşımı ele alınmış, risk odaklı iç denetim yaklaşımına ilişkin metodoloji, araç ve teknikler belirli bir sistematik dahilinde ortaya koyulmuştur.Çalışmada öncelikle iç denetimin varlık sebebini açıklayan ve kavramsal çerçevesini ortaya koyan kuramlar tespit edilerek, iç denetimin bu kuramlar ile ilişkisi değerlendirilmiştir. Daha sonra iç denetimin bu kuramlar dahilinde ortaya koyulan bazı kurumsal problemlere yönelik etkin bir çözüm olarak işlevleri tartışılmıştır.Çalışmada, tarafsız ve bağımsız bir kurumsal yönetim aracı olarak risk odaklı iç denetimin, örgütsel amaç ve hedeflerin gerçekleştirilmesine yönelik sağladığı hizmetlerle, ekonomik devamlılığının sağlanması ve paydaşların çıkarlarının korunmasına yönelik etkinliği değerlendirilmiştir. Örgütün amaç ve hedeflerine entegre olan, süreç bazlı ve risk esaslı olarak yürütülen iç denetim faaliyeti; pay sahiplerinin çıkarlarını korumanın yanı sıra, örgüt genelinde operasyonel etkinlik ve verimliliğin artmasına, karşı karşıya olunan risklerin daha iyi yönetilmesine ve örgütsel süreçlerin geliştirilmesine katkıda bulunmaktadır.İç denetim ile ilişkili teorilerden yola çıkarak oluşturulan önermelerin geçerliliğini test etmek amacı ile bir özel sektör konaklama işletmesi bünyesinde uygulama gerçekleştirilmiş olup, gerçekleştirilen uygulama çalışması sonucundaiç denetimin; hissedarlar haklarının korunmasına yardımcı olduğu, işlem maliyetlerinin azaltılmasını sağladığı, kurumsal yönetimin güçlendirilmesine katkıda bulunulduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, internal auditing, acknowledged as one of the most important corporate governance tools and risk based internal auditing as the most widely accepted approach of internal auditing is discussed in detail. The methodologies, tools and techniques of risk based internal auditing is examined in detail.Firstly in the study, the theoretical framework explaining the conceptual basis of internal auditing is identified, then the relationship between these theories and internal auditing is evaluated. After this evaluation, the functioning of internal auditing as a solution for some of the corporate problems referred within the context of these theories is discussed.In the study, the effectiveness of risk based internal auditing as an objective and independent corporate governance tool is evaluated in terms of services provided towards achievement of organizational goals, preseving the economic continuity of the organization and protecting the interests of the stakeholders. Internal auditing as integrated with the goals and objectives of the organization and based on risk and processes, contributes to the improvement of organizational processes, better risk management and increased operational efficiency besides protecting shareholder interests.In order to test the validity of the hypothesis derived from the contextual theories underlying internal auditing, an application study has been conducted in a private sector hospitality enterprise and the results of the study confirmed that internal auditactivities help protect the shareholder rights, enable transaction cost reductions and contribute in strengthening corporate governance within an enterprise.