Teucrium chamaedrys subsp. chamaedrys ve T. divaricatum subsp. villosum bitkilerinin biyolojik aktivitelerinin incelenmesi, fenolik bileşiklerinin analizi ve lipozom formülasyonlarının hazırlanması
Investigation of biological activities, analysis of phenolic compounds and preparation of liposome formulations of Teucrium chamaedrys subsp. chamaedrys and T. divaricatum subsp. villosum
Yazar: BEYZA NUR YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. TURGUT TAŞKIN ; DOÇ. DR. DUYGU TAŞKIN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
Amaç: Teucrium chamaedrys subsp. chamaedrys (TC) ve T. divaricatum subsp. villosum (TD)
bitkilerinden elde edilen farklı ekstrelerin antidiyabetik, anti-inflamatuar ve sitotoksik
aktivitelerinin incelenmesi; bitkilerin içerdikleri fenolik bileşiklerin HPLC-DAD ile analizi için
yeni bir yöntem geliştirilmesi; yüksek aktiviteye sahip düşük toksisitede olan TC etanol ve TD
infüzyon ekstrelerinin lipozom formlarının üretilmesi ve karakterizasyon testlerinin
gerçekleştirilmesidir.
Gereç ve Yöntem: Ekstrelerin ve lipozomların antidiyabetik, anti-inflamatuar ve sitotoksik
akitiviteleri sırasıyla α-glukosidaz enzim inhibisyonu, WST-1 ve XTT deneyleri ile
gerçekleştirildi. Lipozomların hazırlanmasında ince film hidrasyon yöntemi kullanıldı. Fenolik
bileşiklerin analizi HPLC-DAD ile yapıldı.
Bulgular: TC etanol ve TD infüzyon ekstrelerinin, bu ekstrelerin yüklenmesi ile elde edilen
lipozom formlarından daha düşük anti-diyabetik aktivite gösterdiği saptandı. Bu ekstreler yüklü
lipozom formlarının ise ham ekstrelerden daha yüksek anti-inflamatuar etkiye sahip oldukları
belirlendi. TC etanol ekstresinin ve TD infüzyon ekstrelerinin içeriğinde majör olarak sırasıyla
rosmarinik asit (381,763±2,014 µg analit/ mg ekstre) ve fumarik asit (11,722±3,537 µg analit/
mg ekstre) bileşikleri tayin edildi. TC etanol ve TD infüzyon ekstreleri yüklü lipozomlarının
ise sırasıyla rosmarinik asit (5,611±0,873 µg analit/ mg ekstre) ve luteolin (0,866±0,026 µg
analit/ mg ekstre) bileşiklerini majör olarak içerdiği analiz edildi.
Sonuç: Tez bitkimiz olan iki Teucrium türü ekstrelerinden elde edilen lipozom formlarının
önemli oranda biyolojik aktivite göstermesi ve düşük toksisiteye sahip olmaları bu formların
gelecekte anti-inflamatuar ve antidiyabetik ajan olarak kullanılabileceğini düşündürmüştür.

Anahtar Kelimeler: Teucrium chamaedrys subsp. chamaedrys, T. divaricatum subsp. villosum, lipozom, biyoaktivite, HPLC-DAD

Abstract:
Objective : Investigation of antidiabetic, anti-inflammatory and cytotoxic activities of different
extracts obtained from Teucrium chamaedrys subsp. chamaedrys (TC) and T. divaricatum
subsp. villosum (TD); developing a new method for the analysis of phenolic compounds
contained in plants by HPLC-DAD; to produce liposome forms of TC ethanol extract and TD
infusion extract with high activity and low toxicity and to perform characterization tests.
Materials and Methods : Antidiabetic, anti-inflammatory and cytotoxic activities of extracts
and liposomes were determined by α-glucosidase enzyme inhibition, WST-1 and XTT
experiments, respectively. Thin film hydration method was used to prepare liposomes. Analysis
of phenolic compounds was performed by HPLC-DAD.
Results : It was determined that TC ethanol and TD infusion extracts showed lower antidiabetic activity than the liposome forms obtained by loading these extracts. It was determined
that liposome forms loaded with these extracts had a higher anti-inflammatory effect than the
crude extracts. The compounds rosmarinic acid (381,763±2,014 µg analyte/mg extract) and
fumaric acid (11,722±3,537 µg analyte/mg extract) were determined as the major contents of
TC ethanol extract and TD infusion extracts, respectively. Liposomes loaded with TC ethanol
and TD infusion extracts were analyzed to contain the major compounds rosmarinic acid
(5.611±0.873 µg analyte/mg extract) and luteolin (0.866±0.026 µg analyte/mg extract),
respectively.
Conclusion : The fact that the liposome forms obtained from the extracts of two Teucrium
species, our thesis plant, showed significant biological activity and had low toxicity suggested
that these forms could be used as anti-inflammatory and antidiabetic agents in the future.

Keywords : T. chamaedrys subsp. chamaedrys, T. divaricatum subsp. villosum, liposome, bioactivity, HPLC-DAD