Low back outcome score anketi'nin Türkçe versiyon, geçerlik ve güvenirlik çalışması
Low back outcome score Turkish version, validity and reliability study
Yazar: GHOFRAN MUTAHER MAHDY AL HOMEDHA
Danışman: DOÇ. DR. SEYİT ÇITAKER
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Bel ağrısı = Back pain ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bel ağrısı, endüstriyel dünyadaki genel nüfusun yaklaşık 3/4'ünü etkileyen en yaygın hastalıklardan biridir. Kişinin kendi beyanını raporlayan anketler, bel ağrısı için doğru tedavi ve rehabilitasyonun planlanması ve uygulanması için kullanılır. Bel ağrısı olan hastaların objektif olarak değerlendirilmesinin yanısıra bu hastaların fiziksel, sosyal ve iş yaşamının subjektif doğruluğu uygun anketler ile değerlendirilmelidir. Bu çalışmanın amacı, Low Back Outcome Score (LBOS) anketini İngilizce'den Türkçeye çevirmek ve Türk Toplumundaki mevcut uygulamadaki kullanımının güvenirlik ve geçerliğini değerlendirmektir. Çalışmaya, yaşları 18-65 arasında olan ve en az 3 aydır bel ağrısı şikayeti olan 105 hasta dahil edildi. Test tekrar test güvenirliği için, LBOS anketi 60 hastaya 7 gün sonra tekrar uygulandı. İç tutarlılık Cronbach alfa değeri ile, Test-tekrar test analizleri ise Sınıf İçi Korelasyon Katsayısı ile değerlendirildi. Yapı geçerliği için faktör analizi ve birleşim geçerliği test edildi. Birleşim geçerliği; LBOS anketi toplam puanının, "Rolland-Morris Disabilite Ölçeği" (RMDÖ), "Oswestry Disabilite İndeksi" (ODİ), "Quebec Bel Ağrısı Disabilite Ölçeği" (QBADÖ), "SF36" ve "Bournemouth Bel Ağrısı Anketi" (BA) toplam puanlarıyla Pearson korelasyon katsayısı kullanılarak değerledirildi. Cronbach Alfa değeri 0,895 bulundu, bu sonuç anketin yüksek iç tutarlılığa sahip olduğunu gösterdi. Sınıf İçi Korelasyon Katsayısı sonuçları 0,774 ile 1,000 arasında değişmekteydi. Bu sonuçlar test-tekrar test cevaplarının mükemmel derecede korelasyonunu gösterdi. Faktör analizi sonuçları anketin tek faktörlü olduğunu gösterdi. LBOS anketinin VAS ile pearson korelasyon katsayısı 0,803, RMDÖ ile 0,882, ODİ ile 0,881, QBADÖ ile 0,905, SF36 ile 0,869 ve BA ile 0,852 olarak bulundu. Bu sonuçlar, LBOS anketinin tüm bu anketlerle mükemmel bir korelasyonu olduğunu gösterdi. LBOS anketinin Türkçe versiyonu geçerli ve güvenilir bulundu. Anketin geniş yaşam alanlarını kapsaması, anlaşılmasının kolay olması, yaklaşık 5 dakika içerisinde tamamlanması ve 1 dakikadan kısa bir süre içinde skorlanması nedeniyle, LBOS anketi kronik bel ağrılı hastalarda tercih edilebilir.

Abstract:
Low back pain (LBP) is one of the most common disorders, affecting about 3/4 of the general population in industrialized world. Self-reporting questionnaires are used in planning, implementing right treatment and rehabilitation for back pain. In addition to objective assessment of patients with LBP, the subjective validity of physical, social and work life should be assessed with suitable questionnaire. The aim of this study is to translate Low Back Outcome Score (LBOS) questionnaire from English to Turkish Language, to evaluate its reliability and validation for its use in current practice in Turkish Society. One hundred five patients between the ages of 18 and 65 years were included in the study, who had complained of LBP for at least 3 months. For the test-retest reliability, 60 patients answered the questionnaire after 7 days. Statistical Analysis was done using SPSS, Test-retest analysis was assessed with Intraclass Correlation Coefficient and Cronbach's Alpha value was used to determine internal consistency. Validity of the questionnaire was constructed using factor analysis and convergent validity. Total points of LBOS were assessed with total points of 'Rolland-Morris Disability Questionnaire' (RMDQ), 'Oswestry Disability Index' (ODI), 'Quebec Back Pain Disability Scale' (QBPDS), 'SF36' and 'Bournemouth Questionnaire for Back Pain' (BQ) to calculate convergent validity using Pearson correlation coefficient. Cronbach's alpha value was determined to be 0.895, proving that this questionnaire has high internal consistency. The test-retest analysis values were 0.774 – 1.000 which is excellent correlation. Results of factor analysis show that the questionnaire has single factor. Pearson correlation coefficient of the LBOS were assessed with VAS as 0.803, RMDQ 0.882, 'ODI 0.881, QBPDS 0.905, SF36 0.869 and BQ as 0.852 which proves that LBOS is excellent correlation with all these questionnaires. The Turkish version of the LBOS questionnaire is valid and reliable. Due to the questionnaire covers vast aspects of life and it is easy to understand, can be completed in about 5 minutes and scored in less than 1 minute it can be preferable in chronic LBP patients.