Gonartrozlu hastalarda uygulanan artroskopik debridmanın erken ve orta dönem sonuçlarının değerlendirilmesi ve yaşam kalitesi üzerindeki etkileri /
Yazar: EVREN KARAALİ
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA CEVDET AVKAN
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology

Özet:
Dünyada, özellikle gelişmiş ülkelerde yaşlı nüfusta artış olması, ileri yaşlarda sık görülen hastalıklara olan ilgiyi arttırmıştır. Yaşlı populasyonda kronik kas iskelet sistemi ağrısının önemli bir sebebi olan osteoartrit, dünyada en yaygın görülen eklem hastalığıdır.1 Son yıllarda osteoartritin etyopatogenezi konusunda önemli gelişmeler olmuş ve olayın yaşlanmaya bağlı kıkırdak yıpranmasından öte, başta kıkırdak ve kemik doku olmak üzere tüm eklem yapılarını etkileyen dinamik bir süreç olduğu anlaşılmıştır.2 Vücutta bir çok eklemi etkileyebilmesine rağmen kalça ve diz gibi yük taşıyan eklemlerin osteoartriti daha sık görülür; aynı zamanda daha fazla özürlülüğe neden olmaktadır.3,4 Türkiye‟ de yapılan bir prevalans çalışmasında 50 yaş ve üzeri popülasyonda semptomatik diz osteoartriti prevalansı %14.8 olup kadınlarda %22.5, erkeklerde ise %8 olarak rapor edilmiştir.5 Osteoartritte temel yakınmanın ağrı ve buna bağlı fonksiyon kısıtlılığı olması nedeniyle günümüzdeki tedavi yaklaşımları ile ağrıyı azaltmak, fonksiyonu arttırmak, özürlülüğü azaltmak, hastalığın progresyonunu önlemek veya yavaşlatmak hedeflenmektedir. Tedavide başlangıçta yaşam tarzının düzenlenmesi, fizik tedavi, analjezik ve antienflamatuar ilaçları içeren konservatif yöntemler uygulanır. Son yıllarda kondroitin sülfat ve glukozamin tabletleri gibi kıkırdağı koruyucu etkisi olduğu düşünülen ilaçlar ve intraartiküler hyaluronik asit enjeksiyonları farmakolojik tedaviye eklenmiştir.6 Tıbbi ve destek tedavilere yanıt vermeyen ağrısı olan, günlük yaşam aktivitelerinde ilerleyici kısıtlamalar ile karşılaşan semptomatik diz osteoartritli hastalarda ise ileri tedavilerin planlanması gerekmektedir. Osteoartritte diz ağrısının giderilmesinde medikal tedavi başarısız olduğunda artoskopik lavaj ve debridman sıkça önerilmektedir.7,8 Eklem kıkırdağı ve menisküslerin dejeneratif sürecinde, serbest cisim oluşumu ile birlikte enflamasyonun kimyasal belirteçlerinde artışlar görülür. Bu nedenle minimal invaziv bir girişim olan artroskopik debridman ve eklemin yıkanması akılcı bir yaklaşım olarak görünmektedir.9
Biz bu çalışmamızda, en az 3 ay süreyle uygulanan tıbbi ve destek tedavilere yanıt vermeyen ağrısı olan, günlük yaşam aktivitelerinde ilerleyici kısıtlamalar ile karşılaşan, radyolojik olarak ileri derecede artrozu olmayan semptomatik diz osteoartriti olan hastalarda uygulanan artroskopik debridmanın ve eklem lavajının erken ve orta dönem sonuçlarını ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçladık.

Abstract:
Introduction and Purpose: İn this study, we purposed to evaluate the early and mid term results and life quality of the patients who underwent to arthroscopic cartilage debridement and joint lavage because of symptomatic gonarthrosis which didn‟t response to medical treament at least three months, restricted the patient‟s daily activity and wasn‟t at the late stage radiologically.
Materials and Methods: We made our study with 96 patients over forty who applicated to Bakırköy Dr.Sadi Konuk Education and Research Hospital Department of Orthopaedics and Traumatology and came to their controls periodically because of knee pain which did not remit by conservative treatment at least three months, had gonarthrosis diagnosis according to modified ACR criteria, was under 4. Stage according to Kellgren-Lawrence criteria radiologically and underwent to arthroscopic cartilage debridement and articular lavage because of symptomatic gonarthrosis. We evaluated the life quality, pain and functional scores of the patients pre and post-operatively by SF-36, WOMAC and VAS point index. The results are evaluated by EMPİAR statistical consultancy company. p<0.05 was statistically significiant.
Findings: İn our study we found that the postoperatively physical and social functions, mental health and total SF-36 scores are increased, WOMAC and VAS scores are decreased statistically significiantly (p<0.01). We found that the difference between preoperative and postoperative WOMAC and SF-36 scores were not different statistically between two groups whose BMI<30 and BMI≥30 (p>0.05). Physical and social functions, mental health and total SF-36 scores of the patients who underwent to operation in the last 18 months were statistically signifiantly increased against the patients whose operation time was earlier (P<0.01). Physical and social functions, mental health and total SF-36 scores of the patients who are under 50 were statistically significiantly greater than patients over 50 (p<0.01).
Results: The artrhroscopic joint debridement and lavage is an effective, cheap, low morbid and safe method to improve life quality, functions and to recruit the pain when applied on well chosen patients.
Words: Knee osteoarthritis, knee anathomy, arthroscopic joint debridement.