Argümantasyona dayalı çevre eğitiminin fen bilgisiöğretmen adaylarının çevre okuryazarlığına etkisi
The effect of argumentation-based environmentaleducation on environmental literacy of sci̇ence teacher candidates
Yazar: BÜŞRA GÜLFEM ACAR
Danışman: PROF. DR. PINAR SEDA ÇETİN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Hızla artan çevre sorunlarının çözümünde, öğrencilerin çevre okuryazarı
bireyler olarak yetiştirilmesi son derece önemlidir. Bu bağlamda öğrencilere çevre
eğitimi ilkokuldan üniversiteye her eğitim kademesinde verilmelidir. Günümüzde
geleneksel yöntemle verilen eğitimlerin yetersizliği üzerine birçok çalışma
mevcuttur. Bu yüzden çevre eğitimi gibi önemli bir konunun öğrencilere daha
öğrenci merkezli bir yaklaşımla, aktif bir öğrenme ortamında anlatılması çevre
okuryazarı bireyler yetiştirmede son derece önemlidir.
Bu doğrultuda çalışmanın amacı argümantasyon yöntemiyle verilen çevre
eğitiminin fen bilgisi öğretmen adaylarının çevre okuryazarlığı üzerine etkisini
belirlemektir. Çalışmanın örneklemini Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Öğretmenliği alanında öğrenim gören 55 birinci sınıf
öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada öğretmen adaylarının çevre okuryazarlık
düzeylerini tespit edebilmek amacıyla nicel araştırma yöntemlerinden yarı
deneysel desen kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak Teksöz, Şahin ve
Ertepınar (2010) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Çevre Okuryazarlık Ölçeği
kullanılmıştır. Elde edilen veriler çevre okuryazarlığının; tutum, bilgi, kullanım ve
ilgi alt boyutlarında değerlendirilmiştir. Verilerin analizi IBM SPSS 26 programı
kullanılarak yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda argümantasyon yöntemi ile çevre
eğitimi verilen deney grubunun çevreye yönelik tutum, bilgi, kullanım ve ilgi
düzeyleri; geleneksel yöntemle çevre eğitimi verilen kontrol grubunun tutum,
bilgi, kullanım ve ilgi düzeylerinden anlamlı derecede farklılaşmıştır. Bu fark
deney grubu lehinedir. Sonuç olarak çevre eğitiminde argümantasyon yönteminin
kullanılmasının öğretmen adaylarının çevre okuryazarlıklarını artırdığı tespit
edilmiştir.

Abstract:
The cultivation of environmentally literate individuals among students is crucial
in addressing the rapidly growing environmental issues. In this context,
environmental education should be provided to students at every level of
education, from elementary school to university. Due to the inadequacy of
traditional teaching methods in today's world, there are numerous studies
emphasizing the need for alternative approaches. Therefore, it is of utmost
importance to educate students about environmental topics, such as environmental
education, in a student-centered approach within an active learning environment
to foster environmentally literate individuals.
In line with this, the aim of this study is to determine the impact of environmental
education provided through the argumentation method on the environmental
literacy of prospective science teachers. The study sample consists of 55 first-year
students enrolled in the Department of Science Education at Bolu Abant Izzet
Baysal University Faculty of Education. A quasi-experimental design, one of the
quantitative research methods, was employed to assess the environmental literacy
levels of the teacher candidates. The Environmental Literacy Scale, adapted into
Turkish by Teksöz, ġahin, and Ertepınar (2010), was used as the data collection
instrument. The obtained data were evaluated in terms of attitude, knowledge,
usage, and interest sub-dimensions of environmental literacy. Data analysis was
conducted using IBM SPSS 26 software. As a result of the study, it was found that
the attitude, knowledge, usage, and interest levels of the experimental group,
which received environmental education through the argumentation method,
significantly differed from those of the control group, which received
environmental education through traditional methods. This difference favored the
experimental group. Consequently, it was determined that the use of the
argumentation method in environmental education enhances the environmental
literacy of teacher candidates.