Karpal tünel sendromu şiddeti ile doppler ultrasonografi bulgularının korelasyonu
Correlation between carpal tunnel  syndrome severity and doppler ultrasonography findings
Yazar: HAMDİYE NİHAL KUTLAR
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE OYTUN BAYRAK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Karpal tünel sendromu = Carpal tunnel syndrome ; Korelasyon = Correlation ; Sinir iletimi = Neural conduction ; Ultrasonografi-doppler = Ultrasonography-doppler ; Ultrasonografi-renkli doppler = Ultrasonography-color doppler

Özet:
Giriş ve Amaç:
Karpal tünel sendromu (KTS), median sinirin karpal tünelde tuzaklanması sonucu sinirin iskemisine ve ödemlenmesine neden olan, en sık görülen tuzak nöropatidir.
Karpal tünel sendromu tanısı klinik ve elektrofizyolojik incelemelerle konur. Tanısal zorluk yaşanan olgularda radyolojik yöntemlerden  yararlanılmaktadır. Tanıya katkı sağlamak ve altta yatan etyolojiyi aydınlatmaya yönelik başvurulan tetkiklerden olan ultrasonografi en çok tercih edilen yardımcı tanısal yöntemdir. Ultrasonografi ile sinirin kesit alanı ve vaskülarizasyonu incelenebilmektedir.
Bu çalışmada, KTS şiddeti ile intranöral hipervaskülarizasyon ve median sinir kesit alanının ilişkisi değerlendirilerek, Doppler ultrasonografinin KTS için tanısal değerini ve KTS'nin şiddeti ile bu tekniğin korelasyonunu belirlemek amaçlanmıştır.  
Hasta ve Yöntemler:
Vaka-kontrol tipindeki bu çalışmada klinik ve elektrofizyolojik olarak karpal tünel sendromu tanısı alan 71 hastanın 121 el bileği incelenmiştir. Kontrol grubu herhangi bir yakınması olmayan ve nörolojik muayenesi normal olan 50 sağlıklı gönüllünün 100 el bileğinden oluşmuştur. Doppler ultrasonografik incelemeler sinir ve yumuşak doku ultrasonografisi konusunda deneyimli bir radyolog tarafından hasta ve kontrol grubuna kör olarak uygulanmıştır. Verilerin istatistiksel incelemesinde Mann Whitney U, Kruskal-Wallis Testi, Bonferonni düzeltmeli Mann Whitney, ki-kare, student T test, Spearman korelasyon analizi, ROC analizi kullanılmıştır.
Bulgular:
Karpal tünel sendromunu saptama açısından median sinir kesit alanının cut off değeri 0,095 cm2, sensitivitesi % 90.9, spesifitesi % 94.0 olarak saptandı. Hipervaskülarizasyon için cut off değeri 0,0020 cm2, sensitivite % 93,4, spesifite % 90,0 olarak saptandı. Karpal tünel sendromlu hastalar kontrol grubu ile karşılaştırıldığında, median sinir kesit alanı ve hipervaskülarizasyon açısından istatistiksel olarak anlamlı sonuç elde edilmiştir (p<0,05). Karpal tünel sendromu şiddeti ile Doppler USG bulguları arasında yüksek derecede korelasyon saptanmıştır (p<0,001). Çalışmamızda hipervaskülarizasyonun sensitivitesinin, median sinir kesit alanının sensitivitesinden yüksek bulunması, Doppler USG'nin hastaları tanıma gücü açısından gri-skala USG'ye göre üstün olduğunu düşündürmektedir.   

Sonuçlar:
Ultrasonografik incelemeler ile minimal evre de dahil olmak üzere tüm KTS'li hastalarda, median sinirin ödem, hipervaskülarizasyon gibi patolojik durumları başarılı bir şekilde gösterilebilmiştir. Doppler ultrasonografi çok erken evredeki hastalar da dahil olmak üzere tüm evrelerdeki KTS hastalarını ayırt etmekte başarılıdır.  Doppler USG KTS'yi saptamada faydalı bir yardımcı tanısal yöntemdir.

Abstract:
Introduction and Purpose:
Carpal Tunnel Syndrome (CTS) is the most common entrapment neuropathy that causes ischemia and edema of the nerves as a result of entrapment of median nerves at the carpal tunnel. 
Carpal Tunnel Syndrome diagnosis is made through clinical and electrophysiological examinations. Radiological methods are used for cases that are difficult to diagnose. Ultrasonography, which is one of the examinations used in order to contribute to diagnosis and to find out the underlying etiology, is the most preferred companion diagnostic method. The cross-sectional area and vascularization of the nerve can be examined with ultrasonography. 
The purpose of this study is to review the association between the intensity of CTS and intraneural hypervascularization and median nerve cross-sectional area; and to determine the diagnostic value of Doppler Ultrasonography for CTS and the correlation of CTS intensity and this technique. 

Patients and Methods:
121 wrists of 71 patients diagnosed clinically and electrophysiologically to have carpal tunnel syndrome were examined in this case-control study. The control group included 100 wrists of 50 healthy volunteers who had no complaints and whose neurological examinations were normal. A radiologist who was expert on nerve and soft tissue ultrasonography examined the patient and control groups blindly with Doppler ultrasonography. Mann Whitney U, Kruskal-Wallis Test, Bonferonni Correction Mann Whitney, chi-square, student T test, Spearman correlation analysis and ROC analysis were used for the statistical analysis of the data. 
Findings
In terms of the determination of Carpal Tunnel Syndrome; cut-off value of the median nerve cross-sectional area was 0,095 cm2, its sensitivity was 90.9%, and its specificity was 94.0%. For hypervascularization, cut-off value was 0,0020 cm2, sensitivity was 93,4%, and specificity was % 90,0. When the patients who had Carpal Tunnel Syndrome were compared with the control group, a statistically significant difference was found in terms of median nerve cross-sectional area and hypervascularization (p<0,05). A high correlation was found between the intensity of Carpal Tunnel Syndrome and Doppler USG findings (p<0,001). The higher sensitivity of hypervascularization when compared with the sensitivity of median nerve cross-sectional area in our study brings to mind that Doppler USG is superior to gray-scale USG in diagnosing patients. 

Results:
Ultrasonography examinations can show pathologies such as median nerve edema and hypervascularization in all patients with CTS including the minimal stage. Doppler ultrasonography is successful in distinguishing CTS patients of all stages including patients in very early stages. Doppler USG is a useful companion diagnostic method in identifying CTS.