Obezite hastalarında p53 gen polimorfizminin rolü
Role of p53 gene polymorphism in obese patients
Yazar: MEHMETHAN CİHAN
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN BULUŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Genetik = Genetics ; Genler-P53 = Genes-P53 ; Obezite = Obesity ; Obezite-morbid = Obesity-morbid ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic

Özet:
Obezite, alınan enerjinin, harcanan enerjiden fazla olmasından kaynaklanan, tüm dünyada prevalansı endişe verici şekilde artan kronik bir hastalıktır. Obeziteye neden olan etkenlerden biri olan oksidatif stres, reaktif oksijen türleri (ROT) ile hücrenin antioksidan savunma sistemi arasındaki dengesizlikten ortaya çıkar. Obezitede artış gösteren ROT'lar hipotalamik nöronlar üzerinde etkili olarak, açlık ve tokluğun kontrolünde ve buna bağlı olarak vücut ağırlığının kontrolünde etkili olurlar. ROT arttığında, DNA, protein ve lipitlerin oksidasyonu yoluyla hücre zedelenmesi, nekroz ve apopitoz oluşur. Adipoz dokuda oksidatif stresin artışı obez kişilerde metabolik sendrom gelişmesine neden olur. Diğer yandan kalori kısıtlaması veya egzersiz nedeniyle kilo kaybı oksidatif stresi azaltır. Mitokondri, ROT oluşumunun en önemli kaynağıdır. Elektron transfer sisteminde, oksidatif fosforilasyon tepkimeleri sonucu oluşan ROT'lar, hücre sinyal mekanizması, hücre çoğalması ve farklılaşması gibi çeşitli fizyolojik olaylarda rol alırlar. Çalışmamızda ilk kez Türk toplumunda apopitoz mekanizmalarında ve hücre siklus düzenlenmesinde görev yapan p53'ün obezitedeki rolünü araştırdık. Bu bilgiler ışığında planlanan bu tez çalışmasında, obezite tanısı konmuş 152 hastada, p53'ün rolü araştırılmıştır. Elde edilen bulgularla, obez hastalarda p53 mutasyonuyla oksidatif stresin arttığı gösterilmiştir. Ayrıca insülin düzeylerinin de p53 mutasyonuyla yükseldiği ve oksidatif strese katkıda bulunduğu tespit edilmiştir. Obezite hastalarında, BMI, TSH, glukoz, tokluk kan şekeri, trigliserit ve kolesterol düzeyleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı ilişkiler saptanmamıştır. Bu çalışmamız, önemli bir gen olan p53'ün obezite gelişimindeki rolünü desteklemektedir.

Anahtar kelimeler: Obezite, p53, oksidatif stres

Abstract:
Obesity is a chronic disorder with increasing prevalence worldwide and occurs when energy intake is greater than energy expenditure. Oxidative stress is one of the factors that cause obesity and arises from an imbalance between the reactive oxygen species and cell's antioxidant defense system. Increasing ROS in obesity has an effect on the hypothalamic neurons which are involved in hunger and satiety control and consequently body weight control. On the other hand, weight loss due to calorie restriction or exercise reduces oxidative stress. Mitochondria is the most important source for ROS formation. In electron transfer system, reactive oxygen species forming as a result of oxidative phosphorylation reactions are involved in various physiological processes such as cell proliferation and differentiation. For the first time in our work, we investigated the role of p53 in obesity which has apoptosis mechanisms and cell cycle regulation in Turkish population. In this thesis study planned, in the light of this information, the role of p53 in 152 patients diagnosed with obesity was investigated. Findings have been shown to increase oxidative stress by p53 mutation in obese patients. It was also found that insulin levels were elevated by p53 mutation and oxidative stress was added. There were no statistically significant associations between BMI, TSH, glucose, satiety blood glucose, triglyceride and cholesterol levels in obesity patients. Our study supports the role of p53, an important gene, in the development of obesity.

Key words: Obesity, p53, oxidative stress