Lise öğrencilerinin sosyal kaygı durumları ile sosyal medyada beğenilmeme korkuları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between high school students' social anxiety and their fear of not being liked on social media
Yazar: BÜŞRA KANSOY
Danışman: DOÇ. DR. SEDA SAKARYA
Kırıkkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışmanın amacı, lise öğrencilerinin sosyal kaygı durumları ile sosyal medyada beğenilmeme korkuları arasındaki ilişkinin incelenmesi ve sosyal kaygı düzeyleri ile sosyal medyada beğenilmeme korkularını etkileyen değişkenlerin belirlenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu Ankara ili Keçiören ilçesinde lise öğrenimine devam eden 511 öğrenci oluşturmuştur. Veri toplama araçları olarak araştırmacı tarafından oluşturulan "Genel Bilgi Formu", Aydın ve Tekinsav-Sütçü (2007) tarafından Türkçe'ye uyarlanan 'Ergenler İçin Sosyal Kaygı Ölçeği' (ESKÖ), Söner ve Yılmaz (2021) tarafından geliştirilen 'Sosyal Medya Beğenilmeme Korkusu Ölçeği' kullanılmıştır. Araştırmada 'Ergenler İçin Sosyal Kaygı Ölçeği' ve 'Sosyal Medya Beğenilmeme Korkusu Ölçeği' arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla Spearman Korelasyon Katsayısı hesaplanmıştır. Değişkenlerle ilgili analizlerde ise; T Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Mann Whitney U Testi ve Kruskal Wallis Testi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlarda; Ergenler İçin Sosyal Kaygı Ölçeği toplam puanlarında, cinsiyet değişkenine göre kızlar lehine anlamlı farklılık saptanmış olup; paylaşılan içeriğin beğenisine göre toplam puanlarda hiç beğeni almayanlar, 1-25 arası beğeni alanlar ve 26-50 arası beğeni alanlar ile 101 ve üzeri beğeni alanlar arasında da anlamlı farklılık bulunmuştur. Sosyal Medyada Beğenilmeme Korkusu Ölçeğinin toplamından elde edilen puanlarda kızların lehine anlamlı farklılık olduğu; gelir durumu değişkeninde de geliri giderin altında ve üstünde olarak belirtenlerin toplam puanlarında anlamlı farklılık olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte ölçek toplam puanlarında; sosyal medyada geçirilen sürenin de anlamlı farklılık oluşturduğu belirlenmiştir. İki ölçek toplam puanları arasındaki ilişki incelendiğinde ise, orta düzeyde pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Buradan hareketle; ergenlik döneminde yer alan gençlere yönelik medya okuryazarlığı ve ebeveynlerine yönelik dijital ebeveynlik içerikleri kapsamında eğitimlerin düzenlenmesi yoluyla gençlerin sosyal kaygı yaşamalarının önüne geçilebilmesi önerilmektedir.

Abstract:
This study aims to explore the relationship between high school students' social anxiety and their fear of receiving dislikes on social media, while identifying the variables that influence social anxiety levels and such concern. The study group comprised 511 students attending high school in Keçiören district of Ankara province. "General Information Form" created by the researcher, 'Social Anxiety Scale for Adolescents' (ESKÖ) adapted into Turkish language by Aydın and Tekinsav-Sütçü (2007), and 'Social Media Fear of Dislike Scale' developed by Söner and Yılmaz (2021) were used as data collection tools. Spearman's Rank Correlation Coefficient was calculated to reveal the relationship between the 'Social Anxiety Scale for Adolescents' and the 'Social Media Fear of Dislike Scale' in this study. T-Test, One-Way Analysis of Variance, Mann Whitney-U Test and Kruskal-Wallis Test were used in the analyses related to the variables. The results obtained from the study revealed a significant difference in the total scores of the Social Anxiety Scale for Adolescents in favor of girls according to the gender variable; moreover, the total scores according to the likes received for the shared content showed a significant difference between those who received no likes, those who received between 1-25 likes, those who received between 26-50 likes and those who received 101 or more likes. It was found that there was a significant difference in favor of girls in the total scores obtained from the Social Media Fear of Dislike Scale; the income status variable also revealed a significant difference in the total scores of those who stated that their income was below and above the expenditure. In addition, it was found that the time spent on social media also created a significant difference in the total scores of the scale. An analysis of the relationship between the total scores of the two scales, on the other hand, revealed a moderately positive significant relationship. From this point of view, it is suggested that social anxiety among young people can be overcome with trainings to be organized on media literacy for young people in adolescence and digital parenting content for their parents.