Bazı Achillea L. (Asteraceae) taksonlarnın karyolojik analizi
Karyological analysis of some Achillea L. (Asteraceae) taxa
Yazar: NURŞEN AKSU
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN İNCEER
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Botanik = Botany
Dizin: Achillea = Achillea ; Asteraceae = Asteraceae ; Karyoloji = Karyology ; Kromozom sayısı = Chromosome number ; Poliploit = Polyploidy ; Sitotaksonomi = Cytotaxonomy

Özet:
Asteraceae (Compositae) familyasından olan Achillea L. (Civanperçemi) cinsi çoğunluğu Avrasya'da olmak üzere, Kuzey Afrika, Kuzey Amerika ve Güney Yarımkürenin bazı bölgelerinde doğal olarak yayılış gösterir. Dünya genelinde yaklaşık 140 türü olduğu bilinmektedir. Ülkemizde ise 44'ü tür olmak üzere, toplam 50 taksonla temsil edilmektedir. Bu çalışmada, 6 Achillea taksonu (A. biebersteinii, A. cappadocica, A. falcata, A. millefolium subsp. millefolium, A. nobilis subsp. neilreichii, A. setacea) karyolojik yönden incelenmiştir.İncelenen taksonların kromozom sayılarının 2n = 2x = 18 (A. biebersteinii, A. falcata, A. nobilis subsp. neilreichii ve A. setacea), 2n = 4x = 36 (A. cappadocica) ve 2n = 7 - 8x = 67 (A. millefolium subsp. millefolium) olduğu tespit edildi.Achillea cappadocica'nın kromozom sayısı ilk kez bu çalışma ile ortaya konuldu. Achillea cinsinde temel kromozom sayısının (x = 9) değişmediği gözlendi. Karyotip analizleri ile taksonların karyotiplerinin median ve submedian sentromerli kromozomlardan meydana geldiği belirlendi. Achillea falcata ve A. nobilis subsp. neilreichii hariç, diğer tüm taksonların kromozom morfolojileri ilk kez bu çalışma ile tespit edildi.Toplam karyotip uzunluğunun farklı ploidi seviyelerine sahip yakından ilişkili taksonlarda önemli olduğu tespit edildi.Anahtar Kelimeler: Achillea, Asteraceae, Karyoloji, Kromozom Sayısı, Poliploidi, Sitotaksonomi

Abstract:
The genus Achillea L. (Yarrow) belonging to family Asteraceae (Compositae) is distributed in mostly Eurasia, some parts of North Africa, North America and Southern Hemisphere. It is known that genus has approximately 140 species troughout the world. In Turkey it is represented by totally 50 taxa, 44 of are species. In this study, 6 Achillea taxa (A. biebersteinii, A. cappadocica, A. falcata, A. millefolium subsp. millefolium, A. nobilis subsp. neilreichii, A. setacea) were investigated karyologically.The chromosome numbers of the taxa studied have been determined as 2n = 2x = 18 (A. biebersteinii, A. falcata, A. nobilis subsp. neilreichii ve A. setacea), 2n = 4x = 36 (A. cappadocica) and 2n = 7 - 8x = 67 (A. millefolium subsp. millefolium).The chromosome number of Achillea cappadocica have been reported for the first time with this study. It was showed that there was not any variation in the basic chromosome number (x = 9) in the genus. Median and submedian centromered chromosomes were determined in karyotypes of investigated taxa. The chromosome morphologies of all taxa except Achillea falcata and A. nobilis subsp. neilreichii have been determined firstly.It was determined that total karyotype length was important in the closely related taxa have different ploidy level.Key Words: Achillea, Asteraceae, Karyology, Chromosome Number, Polyploidy, Cytotaxonomy