Çiftçi koşullarındaki süt sığırlarında süt verimi, süt üre azot düzeyi ve vücut kondüsyon skoru ile üreme performansı arasındaki ilişkiler
Interactions between milk yield, milk urea nitrogen, body condition score and reproductive performance of dairy cows under farm condition
Yazar: İLKER SARITAŞ
Danışman: PROF. DR. MURAT GÖRGÜLÜ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Fertilite = Fertility ; Süt sığırları = Dairy cattles ; Süt verimi = Milk yield ; Vücut kondüsyon puanı = Body condition score ; Üreme performansı = Reproductive performance

Özet:
Mevcut çalışmada özel bir işletmede bulunan 95 baş düvenin buzağılama sonrası süt üre azot düzeyi ile servis periyodu ve gebelik başına tohumlama sayısı arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Çalışma 32 hafta süreyle yürütülmüş ve ilk 10 hafta süt örnekleri haftalık daha sonra 2 hafta aralıklarla alınmıştır. Sürüde 32 haftalık sürede süt kompozisyon değişimi de belirlenmiştir.Çalışma sonucunda süt üre azot düzeyi 20.72±0.17 (en düşük ve en yüksek değerler; 15.91-26.17 mg/dL), gebelik başına tohumlama sayısı 1.76 (1-6 adet) ve servis periyodu 88.35 gun (38-223 gün) olarak belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizlerinde süt üre azotu ile tohumlama sayısı (r=0.09, P>0.05) ve servis periyodu (r=0.14, P>0.05) arasında önemli bir ilişki saptanmamıştır. Ancak vücut kondisyon skoru ile süt üre-N'u (r=-0.24, P<0.05), servis periyodu (r=-0.30, P<0.01) ve gebelik başına tohumlama sayısı (r=-0.24, P<0.02) arasında önemli negatif ilişkiler saptanmış ve kondisyonun düşmesi tohumlama sayısı ve servis periyodu ve süt üre azotunu artırmıştır.Mevcut çalışmanın sonucunda süt üre azotuyla incelenen üreme parametreleri arasında ilişki tespit edilememiştir. Bu sonucunda ortaya çıkmasında ilkine buzağılayan süt ineklerinde döl verimi probleminin nispeten az olması, ve çalışmanın yürütüldüğü işletmede dengeli beslemesi yapılmasının rol oynadığı söylenebilir. Ancak kondisyon kaybına neden olacak koşulların üreme performansını olumsuz etkileyebileceği belirlenmiştir. Bundan sonra yapılacak çalışmalarda besleme koşullarının deneysel olarak değiştirilmesiyle elde edilecek süt üre azot değişimleri ile üreme performansı arasındaki ilişkinin araştırılmasının daha doğru olacağı değerlendirilmiştir.

Abstract:
The present study was carried out to determine interaction between milk urea nitrogen and reproductive performance of dairy cows under farm condition. Ninety five primaparus dairy cows in a private farm were monitored for 32 weeks and milk samples collected weekly in first 10 weeks, biweekly after 10th week.Milk urea nitrogen level, open days and service per conception were 20.72±0.17mg/dL (minimum and maximum value; 15.91-26.17 mg/dL), 1.76 (1-6) and 88.35 days (38-223 days) respectively. No correlation was determined between milk ure nitrogen and service per conception(r=0.09, P>0.05) and open days (r=0.14, P>0.05). Significant negative correlation were determined between body condition score and milk urea-N (r=-0.24, P<0.02) , service per conception (r=-0.24, P<0.02), and service period (r=-0.30, P<0.01).The results showed that milk urea nitrogen level is not changed markedly in whole herd due to feeding similar and balanced diets. Furthermore primaparus cow had fewer problems in reproductive performance. The results revealed that factors decreasing body condition may interfere reproductive performance of dairy cows as well. Further studies should be carried out in different feeding condition shifting milk urea nitrogen level to observe relationship reproduction and milk urea nitrogen level.