Friksiyon yalancı büküm ve hava jeti yöntemleri ile tekstüre edilmiş farklı filament sayılarına sahip poy ipliklerin ve bunlardan üretilen kumaşların fiziksel özelliklerinin incelenmesi üzerine bir araştırma
A study on the investigation of the physical properties of poy yarns having different number of filaments which are textured by friction false twist and air jet methods and the fabrics produced from them
Yazar: EBRU MELİSA ERCAN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN KADOĞLU
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Tekstil Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering

Özet:
Gerçekleştirilen bu çalışmada, eriyikten lif çekim yöntemi ile üretilen farklı filament sayılarına sahip POY iplikler farklı tekstüre proseslerinden geçirilmiştir. Farklı filament sayılarına sahip POY iplikler, Friksiyon tekstüre (DTY) ve hava jetli tekstüre (ATY) metotları ile tekstürize edilmiştir. Çalışmanın amacı, farklı filament sayılarına sahip ipliklerde ve bu ipliklerden üretilen örme kumaşlarda farklı filament sayısının etkilerini incelemektir. 
	Çalışmada, üretilen kısmi oryante edilmiş iplikler (POY), hava tekstüre iplikler (ATY) ve friksiyon tekstüre iplikler (DTY) için kopma uzaması ve mukavemet, kaynama çekme, yağ oranı tespiti gibi testleri gerçekleştirilmiştir. Bu ipliklerden üretilen örme kumaşlar için ise boya alım testi, aşınma dayanımı ve boncuklanma testleri yapılarak farklı filament sayısının etkileri kıyaslanmıştır.
	Düze delik sayısı değiştirilerek farklı filamente sahip iplikler üretilebilmektedir. İstenilen iplik özelliğine göre filament sayısı belirlenebilir. Örneğin; hacimli bir iplik aranıyor ise yüksek filament sayısına sahip iplikler tercih edilebilir. Veya yüksek uzamalı bir iplik isteniyorsa düşük filament sayısına sahip iplikler tercih edilebilir.
	Filament sayısı artması durumunda friksiyon tekstüre ve hava jetli tekstüre ipliklerin hacimlilikleri artmaktadır. Giyim, ev tekstili, döşemelik vb. alanlarda kullanılmak üzere yumuşak tuşeli, hacimli iplikler tercih edilebilir. Gerçekleştirilen bu çalışma doğrultusunda elde edilen sonuçlara göre friksiyon tekstüre ipliklerin daha yumuşak tuşeye sahip olması giyim ve perdelik kumaşlar için kullanım alanı yaratmıştır. Daha hacimli hava jetli tekstüre iplikler ise döşemelik tekstillerde yaygın olarak kullanılabileceği düşünülmektedir. Ancak filament sayısının artması pilling özelliğini olumsuz etkilediği için üretilen kumaşlarda apre işlemleri gerekli olabilmektedir.

Abstract:
In this study, POY yarns with different filament numbers produced by melt spinning method were passed through different texturing process. POY yarns with different filament numbers were textured by friction texturing (DTY) and air jet texturing (ATY) methods. The aim of the study is to examine the effects of different filament numbers on yarns with different filament numbers and on knitted fabrics produced from these yarns.
	In the study, tests such as elongation at break and strength, boiling shrinkage, oil rate determination were carried out for the produced partially oriented yarns (POY), air-textured yarns (ATY) and friction-textured yarns (DTY). For knitted fabrics produced from these yarns, dye uptake test, abrasion resistance and pilling tests were performed and the effects of different filament numbers were compared.
	By changing the number of nozzle holes, yarns with different filament numbers can be produced. The number of filaments can be determined according to the desired yarn feature. For example; If a voluminous yarn is sought, yarns with high filament count can be preferred. Or, if a high elongation yarn is desired, yarns with low filament counts can be preferred.
	As the number of filaments increases, the volume of friction texturized and air-jet textured yarns increases. Clothing, home textiles, upholstery etc. Soft-touch, voluminous yarns may be preferred for use in areas. According to the results obtained from this study, the softer touch of friction textured yarns has created a usage area for clothing and drapery fabrics. It is thought that more voluminous air-jet textured yarns can be widely used in upholstery textiles. However, as the increase in the number of filaments negatively affects the pilling feature, finishing processes may be necessary for the fabrics produced.