Vatandaşlık ve insan hakları eğitimi dersinde öğrencilere insan hakları ile ilgili tutumların kazandırılması
The attitudes concerning human rights attained from the students at the citizenship and human rights education course
Yazar: HÜSEYİN ARAS
Danışman: Y.DOÇ.DR. ESED YAĞCI
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2000
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders programları = Curriculum ; Vatandaşlık = Citizenship ; İlköğretim = Primary education ; İnsan hakları = Human rights

Özet:
ÖZET Bu araştırmada, İlköğretim n. Kademe Vatandaşlık ve İnsan Haklan Eğitimi Dersi' nde öğrencilere insan haklan ile ilgili tutumların kazandırılıp kazandınlamadığı belirlenmeye çalışılmıştır. İlköğretim 7. Sınıf Vatandaşlık ve İnsan Haklan Eğitimi Dersi' nin "İnsanlığın Ortak Mirası", "İnsan Haklan" ve "Etik ve İnsan Haklan" ünitelerinin içeriğiyle kazandırılmak istenen insan haklan ile ilgili tutumlar belirlenmiş ve bu tutumların ölçülmesi amacıyla bir deneme ölçeği oluşturulmuştur. Deneme ölçeği, ilgili dersi bir önceki eğitim-öğretim yılında almış olan 8. sınıf öğrencilerinden 400 kişilik bir gruba uygulanmıştır. Deneme ölçeğinde yer alan tutum cümlelerinin ayıncıük güçleri t testi yoluyla hesaplanmış, aynca deneme ölçeği faktör analizine tâbi tutulmuştur, t testi ve faktör analizi sonuçlarına göre seçim işlemi yapılarak tutum ölçeği oluşturulmuştur. Tutum ölçeği, Ankara Mimar Kemal İlköğretim Okulu'nda ve Ankara Özel Tevfik Fikret Okullan'nda 1999-2000 Eğitim-Öğretim Yıh'nda öğrenim görmekte olan 6., 7. ve 8. sınıf öğrencilerine uygulanmış ve şu sonuçlara ulaşılmıştır: 1) 6. ve 7. sınıf öğrencilerinin insanlığın ortak mirasının insanlık için taşıdığı öneme inanışlanna yönelik tutumlan arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. 2) 7. ve 8. smıf öğrencilerinin insanlığın ortak mirasının insanlık için taşıdığı öneme inanışlanna yönelik tutumlan arasında 7. sınıf öğrencileri lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. 3) 6. ve 7. sınıf öğrencilerinin insana, insanî değerlere ve insan haklan düşüncesine gösterdikleri saygıya ve bunlan korumaya istekli oluşlarına yönelik tutumlan arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır.4) 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin insana, insanî değerlere ve insan haklan düşüncesine gösterdikleri saygıya ve bunları korumaya istekli oluşlarına yönelik tutumları arasında 7. sınıf öğrencileri lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. 5) 6. ve 7. sınıf öğrencüerinin etik değerlerin insanlık için taşıdığı önemi takdir edişlerine yönelik tutumları arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. 6) 7. ve 8. sınıf öğrencüerinin etik değerlerin insanlık için taşıdığı önemi takdir edişlerine yönelik tutumları arasında 7. sınıf öğrencileri lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. Araştırmanın bulguları doğrultusunda, 7. Sınıf Vatandaşlık ve İnsan Haklan Eğitimi Dersi'nin insan haklan ile ilgili tutumlan öğrencilere kazandırmada ve kazanılmış tanımların sonraki yıllarda korunmasını sağlamada yeterince etkili olamadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
HI SUMMARY In this research, whether the attitudes concerned with human rights attained by the students or not at the Citizenship and Human Rights Education Course of the 2nd grade of the Primary School are tried to be determined. An experimental attitude scale is formed to measure the attitudes concerned with the human rights in the content of the units, such as "The Common Inheritance of the Humanity", "Human Rights" and "Ethic and Human Rights" of Citizenship and Human Rights Education Course in the 7th grade of the Primary School. This experimental attitude scale is administered to 400 students in the 8th grade as the upper level. The discrimination indices of the attitude sentences placed in the experimental attitude scale are calculated by means of t test. The factor analysis is also administered to experimental attitude scale. The attitude scale is formed by selecting the appropriate items according to the results of t test and factor analysis. Attitude scale is administered to 6th, 7th and 8th grade students of Ankara Mimar Kemal Primary School and Ankara Tevfik Fikret Private Schools in 1999-2000 Academic Year and results are given as fallows: 1) A significant difference is not found between attitudes of the 6th and 7th grade students aimed at their believes to the importance that is holding up the common inheritance of the humanity for the humanity. 2) It is found a significant difference in favor of 7th grade students between the attitudes of the 7th and 8th grade students' believes to the importance that is holding up the common inheritance of the humanity for the humanity. 3) No significant differences is found about human, some values about humanity and the thought of human rights in the attitudes of the 6 and 7 grade students.IV 4) A significant difference is found in favor of 7th grade students between the attitude of the 7th and 8th grade students' attained by the curriculum about human, the values of humanity and their respect to human rights. 5) No significant difference is found between the attitudes of the 6th and 7th grade students about appreciating the importance of the ethic values of the humanity. 6) A significant difference is found in favor of 7th grade students between the attitudes attained by the 7th and 8th grade students' appreciation on the importance of some ethic values. According to the this research, it is found that Citizenship and Human Rights Education Course of the 7th grade is not effective enough to give the attitudes of human rights to the students and provide the protection of the attained attitudes in the following years.