Vergi takozunun doğrudan yabancı sermaye yatırımlarına etkisi: Avrupa Birliği örneği
Tax wedge the effect on direct foreign capital investments: The case of European Union
Yazar: FERDA KAYGUSUZ
Danışman: PROF. DR. GÖKHAN DÖKMEN
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Doğrudan yabancı sermaye yatırımları = Foreign direct investments ; Vergi sistemi = Tax system ; Vergilendirme = Taxation ; Yabancı sermaye = Foreign capital ; Yabancı sermaye yatırımları = Foreign capital investments ; Yatırımlar = Investments

Özet:
Doğrudan yabancı yatırım, bir ülkedeki bir firma veya bireyin başka bir ülkede bulunan iş alanlarına yaptığı bir yatırımdır. Genel olarak, doğrudan yabancı yatırım, yatırımcı yabancı ticari faaliyetler kurduğunda veya yabancı bir şirkette yabancı işletme varlıkları edindiğinde gerçekleşir. Bununla birlikte, doğrudan yabancı sermaye yatırımı, bir yatırımcının yalnızca yabancı şirketlerin hisse senetlerini satın aldığı portföy yatırımlarından ayrılmaktadır.  
Günümüzdeki küreselleşme eğilimleri, yabancı sermaye yatırımlarının belirleyicilerini farklılaştırmıştır. Bu kapsamda başta kurumsal faktörler olmak üzere ekonomik, siyasi ve politik bileşenler yatırımlarda yer seçim kararlarını etkilemektedir. Bu faktörler içerisinde özellikle son dönemde vergisel faktörler dikkat çekici bir konumdadır. Vergi sistemlerinin ülkeler arasındaki farklılıkları yabancı sermaye yatırımların hem karlılığını hem de mekânsal dağılımını etkilemektedir. Son dönemde en çok dikkat çeken vergisel düzenleme ise bir ülkenin emeğe dayattığı göreceli vergi yükünün bir ölçüsü olan vergi takozudur. Çünkü işgücü üzerindeki vergi yükü hem işgücü piyasasının verimliliğini etkilemekte hem de yabancı yatırımların karlılığını değiştirmektedir. 
Bu çalışmada, vergi takozunun doğrudan yabancı yatırımlar üzerindeki etkisi ölçülmüştür. Çalışma, Avrupa Birliği üyesi ülkeleri örneklem olarak ele almıştır. Vergi takozunun doğrudan yabancı yatırımlar üzerindeki etkisini ölçmek için GSYİH, döviz kuru ve sabit yatırım harcamaları kontrol değişken olarak belirlenmiştir. Çalışmada, Avrupa Birliği örnekleminde, doğrudan yabancı yatırımlar ile vergi takozu arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Başka bir ifadeyle, örneklemdeki ülkelerde işgücü maliyetlerini arttıran vergisel bir düzenlemenin yatırımların yer seçiminde önemli bir karar girdisi olmadığı gözlenmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Vergi Takozu, Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Statik Panel.

Abstract:
Foreign direct investment is an investment made by a firm or individual in one country to the businesses in another country. In general, foreign direct investment occurs when the investor establishes foreign business activities or acquires foreign operating assets in a foreign company. However, foreign direct investment differs from portfolio investments in which an investor only buys shares of foreign companies.
Current globalization trends have differentiated the determinants of foreign capital investments. In this context, economic, political and political components, especially institutional factors, affect the choice of place in investments. Among these factors, especially tax factors are in a remarkable position recently. The differences between tax systems between countries affect both the profitability and spatial distribution of foreign capital investments. The most striking tax regulation in the recent period is the tax wedge, a measure of the relative tax burden imposed by a country on labor. This is because the tax burden on labor affects both the productivity of the labor market and changes the profitability of foreign investments.
In this study, the effect of tax wedge on foreign direct investments was measured. The study considers the member states of the European Union as a sample. In order to measure the impact of the tax wedge on foreign direct investments, GDP, exchange rate and fixed investment expenditures were determined as the control variables. In the study, no significant relationship was found between the foreign direct investment and tax wedge in the European Union sample. In other words, it is observed that a tax regulation that increases labor costs in the sample countries is not an important decision input in the selection of investments.
Keywords: Tax Wedge, Foreign Direct Investment, Static Panel.