Zorunlu denetim firması rotasyonunun bağımsız denetim kalitesine etkisi: Borsa İstanbul'da bir uygulama
Effect of mandatory audit firm rotation on quality of independent audit: An application in İstanbul Stock Exchange
Yazar: NERİMAN YALÇIN
Danışman: DOÇ. DR. ALPASLAN YAŞAR
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bağımsız denetim = Independent audit ; Bağımsız denetim kuruluşları = Independent auditing companies ; Bağımsız dış denetim = Independent external auditing ; Denetim = Control ; Muhasebe denetimi = Accounting audit ; Rotasyon = Rotation ; İhtiyari tahakkuklar = Discretionary accruals

Özet:
Bağımsız denetimde zorunlu rotasyon, 2000'li yılların başlarından itibaren ortaya çıkmaya başlayan finansal skandalların zedelediği bağımsız denetim kalitesine duyulan güvenin yeniden sağlanması amacıyla, SOX Yasası ile önerilen bir çözüm yoludur. Ancak, zorunlu rotasyonun uygulanma şeklinin bağımsız denetim kalitesini etkileyip etkilemediği ile ilgili tartışmalar ABD başta olmak üzere, AB ülkeleri ve gelişmekte olan ülkelerde halen devam etmektedir. Bu nedenle, zorunlu rotasyonun denetim firması rotasyonu ve/veya sorumlu ortak başdenetçi rotasyonu şeklinde uygulanmasının denetim kalitesi üzerindeki etkisinin araştırılması önem taşımaktadır.

Bu çalışmanın amacı, zorunlu bağımsız denetim firması rotasyonunun bağımsız denetim kalitesi üzerinde etkisinin olup olmadığını araştırmaktır. Borsa İstanbul'da 2010-2016 yılları arasında işlem gören imalat sanayii şirketleri örnekleminde gerçekleştirilen çalışmada, en küçük kareler regresyon yöntemi kullanılmıştır.

	Çalışmanın bulguları; zorunlu denetim firması rotasyonunun, gönüllü denetim firması rotasyonu gerçekleştiren şirketler ve herhangi bir denetim firması değişikliği gerçekleştirmeyen şirketlerle karşılaştırıldığında, ihtiyari tahakkuklar ile temsil edilen denetim kalitesi üzerinde olumlu etkisi olduğunu göstermiştir.


Anahtar kelimeler:  Zorunlu Denetim Firması Rotasyonu, Bağımsız Denetim Kalitesi, İhtiyari Tahakkuklar.

Abstract:
Mandatory rotation in the mandatory audit is a solution that is offered with SOX Law to restore the trust for the quality of independent audit that is damaged by financial scandals which have emerged as from in the early days of 2000's. However, the discussions about whether the manner of application of mandatory rotation affects the quality of independent audit still continue in developing countries and EU countries, notably the USA. Therefore, it is important to research the effect of applying mandatory rotation in the shape of audit firm rotation and/or auditor on the quality of the audit.

The aim of this study is to survey whether mandatory audit firm rotation has an effect on the quality of the independent audit. Least squares regression method was used in this study was actualized in the sample of manufacturing industry companies which was traded at the exchange between 2010-2016 years in BIST.

	Mandatory audit firm's rotation was compared with companies which perform voluntary audit firm rotation and also the companies which do not perform an audit firm change. It is seen with reference to the research findings that mandatory audit firm rotation has a positive effect on the quality of audit represented by discretionary accruals.


Keywords: Mandatory Audit Firm Rotation, Quality of Independent Audit, Discretionary Accruals.