Disleksili olan ve olmayan çocuklarda sözcük dağarcığı ve sözel akıcılık becerisinin okuma akıcılığı ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between vocabulary and verbal fluency skills and reading fluency in children with and without dyslexia
Yazar: BEYZA NUR BALÇIK GELİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EVRİM GERÇEK
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Disleksi = Dyslexia ; Okuma = Reading ; Okuma akıcılığı = Reading fluency ; Okuma akıcılığı = Reading fluency ; Okuma becerileri = Reading skills ; Sözcük bilgisi = Word knowledge ; Sözcük bilgisi = Word knowledge ; Sözel akıcılık = Verbal fluency ; Sözel akıcılık = Verbal fluency

Özet:
Bu araştırmanın amacı disleksili olan ve olmayan çocukların okuma akıcılıklarının, sözcük dağarcığı ve sözel akıcılık arasındaki ilişkinin incelenmesidir. 
Araştırmanın çalışma grubunu disleksi tanısı almış 20 çocuk ve disleksi tanısı almamış 20 çocuk olmak üzere toplamda 40 7-8 yaş arası çocuk oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları aracılığıyla bu katılımcıların okuma akıcılık düzeyleri, sözcük dağarcıkları ve sözel akıcılık düzeyleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu doğrultuda veri toplama araçları olarak Türkçe Okul Çağı Dil Gelişim Testi (TODİL), Sesli Okuma Becerisi ve Okuduğunu Anlama Testi-II (SOBAT-II), Sözel Akıcılık Testi (SAT) kullanılmıştır. Bu veri toplama araçları ile elde edilen veriler SPSS-25.0 (Statistical Program for Social Sciences) paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Verilerin analiz edilmesi için değişkenler arası korelasyonu belirleyebilmek amacıyla Pearson Korelasyon Analizi ve disleksili olan grup ile olmayan grupları karşılaştırabilmek amacıyla Bağımsız Örneklemler T-Testi analiz yöntemleri kullanılmıştır. 
Verilerin analiz edilmesi sonucu ortaya çıkan bulgular şu şekilde özetlenebilir: Çalışmaya katılan disleksili olan grubun okuma akıcılık performansları, sözel akıcılık ve sözcük dağarcık düzeylerinin disleksili olmayan gruba göre daha düşük olduğu belirlenmiştir. Araştırma değişkenleri arasındaki ilişkiye bakıldığında ise okuma akıcılığı ile sözel akıcılık ve sözcük dağarcığı arasında orta seviye pozitif ilişkilerin olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between reading fluency, vocabulary and verbal fluency of children with and without dyslexia.
The study group of the study consists of 40 children aged 7-8 years, including 20 children diagnosed with dyslexia and 20 children not diagnosed with dyslexia.  In the study, by using data collection tools, the reading fluency levels, word reading skills and verbal fluency levels of these participants were measured and the relationship between them was examined.  In this regard, Turkish School Age Language Development Test (TODİL), Verbal Reading Skills and Reading Comprehension Test-II (SOBAT-II), Verbal Fluency Test (SAT) were used as data collection tools.  The data obtained by these data collection tools were analyzed using the SPSS-25.0 (Statistical Program for Social Sciences) package program.  In order to analyze the data, Pearson Correlation Analysis was used to determine the correlation between variables and Independent Samples T-Test analysis methods were used to compare the dyslexic group with the normal group.
The findings obtained as a result of the analysis of the data can be summarized as follows: It was determined that the reading fluency performances, word reading skills and vocabulary levels of the group with a diagnosis of dyslexia were lower than the group without dyslexia.  When the relationship between the research variables was examined, it was determined that there were moderate positive relationships between reading fluency and word reading skill and vocabulary.