Türkiye'de var olan ve tasarlanan termik santraller ile bunlara ait hava kirletici emisyonlar ve önlem alma projeksiyonları /
Yazar: FATİH ÖNDER
Danışman: PROF. DR. EKREM EKİNCİ
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1996
Konu: Kimya Mühendisliği = Chemical Engineering
Dizin: Hava kirliliği = Air pollution ; Termik santraller = Thermal power plants

Özet:
Türkiye'de elektrik üretiminde termik santrallerin önemli bir payı vardır. 1 970 yılında 1,510 MW düzeyinde olan kurulu güç, 1980 yılında 2,988 MW, 1993 yılında ise 10,443 MW'a ulaşmıştır. Bu hızlı artış oranının gelecek yıllarda da devam edeceği ve kurulu gücün, %8 ortalama yıllık artış ile 2000 yılında 16,533, 2010 yılında 36,363 MW mertebesine ulaşacağı tahmin edilmektedir. Diğer taraftan, elektrik üretimi içindeki termik santrallerin payı 200o yılında %70'e, 2010 yılında ise %75'e ulaşması beklenmektedir. Termik santral üretimlerinin artması, santrallerde düşük kaliteli yakıtların kullanılması ve emisyonların kontrolü için yeterli önlemlerin alınmaması gibi nedenlerle birçok santralda emisyon limitleri aşılmakta, çevreye büyük boyutlarda zararlar verebilmektedir. Bu çalışmada Türkiye'deki termik santrallardan oluşan bazı emisyonlar (C02, CO, NOx, S02, VOC ve Partikül ) santral bazında hesaplanmıştır. Hesaplamalarda, herbir santral için ölçüm sonucu elde edilen emisyon faktörleri ve gerçekleşmiş elektrik üretim verileri kullanılmıştır. Yapılan hesaplara göre, Türkiye'de termik santrallerden oluşan S02 emisyonu, 1982 yılında 67 bin ton ve 1993 yılında 489 bin ton olarak tahmin edilmiştir. Bu rakamın 2000 yılında 2 milyon 158 bin tona, 2010 yılında 3 milyon 688 bin ton'a ulaşacağı tahmin edilmektedir. Benzeri şekilde NOx emisyonları 1982,1993,2000 ve 2010 yıllan için sırasıyla 2 bin ton, 87 bin ton, 160 bin ton ve 259 bin ton olarak tahmin edilmiştir. Bu çalışmada ayrıca uzun dönemli (1995-2010) enerji üretim tahminlerinden yola çıkılarak, emisyon projeksiyonları yapılmış, çeşitli kontrol stratejilerinin maliyet analizi ve bunların emisyonlar üzerindeki etkileri tartışılmıştır.

Abstract:
This study will summarizes the status of power plants in Turkey and their pollution control. Energy production is very essential problem for Turkey. The thermal and hydroelectric power plants capacities existed over the years in Turkey are shown in Table 1. Table 1. Power plants capacities in Turkey In the future the energy requirement is going to increase very rapidly for Turkey. The energy requirement for Turkey for the years from 1996 to 2010 are shown in Table 2.Table 2. Energy requirement for Turkey The projected fuels types and consumption, nuclear and hydroelectric power generation data are in Table 3. In order to assess air pollution from power generation. It is necessary to have knowledge on the type of fuels utilized in the thermal power plants.In table for the location of thermal power plants in Turkey are given together with some of the important pollution parameters. Due to distribution of Turkish lignite reserves most of the thermal power plants are located in eastern Turkey. Due economic reasons a heavy lignite fired thermal power station program has been started. However, as seen from Table 4. lignite's have overwhelming pollution characteristics and require pollution control technologies. Table 4. Thermal power plants, their fuels and air pollution gr/kWh The toxic gas and particulate emissions due to thermal plants operations for years 1982 and 1993 are shown in Table 5. The cumulative data shows that S02 was by far biggest pollution source followed by NOx and particulates. The 1 983 emission of nearly 490 000 tons and cumulative emission of 3 900 000 tons of S02 is reasons for great concern.Table 5. Toxic gas and particulate emissions due to thermal power plants 103kg The expected emissions for SOa, NOx, CO, CH4, VOC and particulates for years 1996 to 2010 are given for Turkish thermal power plants. The S02 emissions are expected to the over 3 600 000 tons for 2010. This extreme value no doubt will be concern for international pressure. The other toxic gases increase over the years but at a lower rate. The emissions should be controlled by using appropriate pollution control techniques.Table 6. Future projection of toxic gas emission for Turkish power plants 103kg