Okul öncesi eğitimi alan 60 ay ve üzeri çocukların sosyal beceri düzeyleri ile annelerinin çocuk yetiştirme tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Evaluation of the relationship between social skill levels of 60 month-children and over with preschool education and child rearing attitudes of their mothers
Yazar: PINAR YENER ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. GÜLÜMSER GÜLTEKİN AKDUMAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Bölümü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Ana-çocuk iletişimi = Mother-child communication ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Sosyal beceri = Social skill ; Sosyal beğeni düzeyi = Social appreciation level ; Tutumlar = Attitudes ; Çocuk yetiştirme = Child rearing

Özet:
ÖZ

Bu araştırma, okul öncesi eğitimi alan 60 ay ve üzeri çocukların sosyal beceri düzeyleri ile annelerinin çocuk yetiştirme tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu kapsamda; 

Araştırmanın evrenini, 2011-2012 eğitim öğretim yılı içerisinde Kırıkkale'nin merkez ilçesinde bulunan resmi ilköğretim okullarının anasınıfları ile resmi bağımsız anaokullarına devam eden 60 ay ve üzeri çocuklar ile anneleri oluşturmuştur. 

Evrenden basit tesadüfi örnekleme metodu ile en az 780 denek sayısı belirlenmiş olup, ulaşılan 800 çocuk ve anneleri araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. 
Araştırmada çocukların ve annelerin demografik özelliklerini belirleyebilmek için araştırmacı tarafından geliştirilen, "Genel Bilgi Formu"; çocukların sosyal becerilerini ölçebilmek için "Sosyal Beceri Ölçeği" ve annelerin çocuk yetiştirme tutumlarını ölçebilmek için "Aile Hayatı ve Çocuk Yetiştirme Tutumu Ölçeği (PARİ)"  kullanılmıştır. 
Elde edilen veriler SPPS 20 paket programında, bağımsız değişkenlerin kategori sayısına göre, bağımsız örneklemler için T testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ile analiz edilmiş olup; anlamlı çıkan farklılıklarda, grup farklılıklarını inceleyebilmek amacıyla Bonferroni testi kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiler Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı ile incelenmiştir. Yapılan istatistiklerde anlamlılık düzeyi olarak 0,05 seçilmiştir. 

Araştırma sonucunda; annelerin çocuk yetiştirme tutumları alt boyutlarından aşırı kontrolcü annelik, demokratik tutum ve eşitlik koruma, ev kadınlığı rolünü reddetme, karı koca geçimsizliği ve sıkı disiplin; ailenin aylık geliri, ailenin tipi, annenin yaşı, medeni hali, öğrenim durumu ve mesleği değişkenlerine göre istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık gösterdiği (p<0,05); bununla birlikte, çocukların sosyal becerilerinin; çocuğun cinsiyeti ve doğum sırası değişkenlerine göre istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p<0,05). Ancak çocukların sosyal becerilerinin; çocuğun daha önce okul öncesi eğitim alma durumu, daha önce eğitim aldığı kurum türü, daha önce eğitim aldığı kuruma devam süresi, şuan ki okul öncesi kurumdaki yılı, şuan ki okul öncesi kurum türü ve anne- baba birliktelik durumu değişkenlerine göre istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık göstermediği belirlenmiştir. Araştırmada annelerin çocuk yetiştirme tutumu ölçeğinin demokratik tutum ve eşitlik koruma boyutu ile çocuklarının sosyal becerilerinden sosyal işbirliği, sosyal bağımsızlık – sosyal kabul ve sosyal etkileşim becerileri boyutları arasında pozitif, anlamlı, düşük bir ilişki bulunduğu saptanmıştır (p<0,05). Bununla birlikte, annelerin çocuk yetiştirme tutumu ölçeğinin aşırı kontrolcü annelik boyutu ile çocuklarının sosyal becerilerinden sosyal bağımsızlık – sosyal kabul ve sosyal etkileşim becerileri arasında pozitif, anlamlı, düşük bir ilişki bulunduğu saptanmıştır (p<0,05). Ayrıca annelerin çocuk yetiştirme tutumu ölçeğinin ev kadınlığı rolünü reddetme ve sıkı disiplin boyutları ile çocuklarının sosyal becerilerinden sosyal işbirliği becerileri arasında negatif, anlamlı, düşük bir ilişki bulunduğu saptanmıştır (p<0,01). 
Sonuçlar annelerin çocuk yetiştirme tutumlarının çocuklarının sosyal beceri düzeyleri üzerindeki etkisi ile ilgili literatür doğrultusunda tartışılmıştır.

Abstract:
ABSTRACT

The purpose of this study was to evaluate the relationship between social skill levels of 60 month-children and over with preschool education and child rearing attitudes of their mothers.

Within this scope;	
The population of the research was comprised of 60 month-children and over studying at nursery schools in central districts of Kırıkkale and official independent preschools during 2011-2012 school year, and their mothers. 

By using the random sampling method, it is found that the number of subjects should be at least 780. Thus, 800 children and their mothers formed the sample of the research. 
With the purpose of data collection, General Information Form is used to determine the demographic characteristics of mothers and children, Social Skill Scale to measure the social skill levels of children and Parent Attitude Research Instrument - PARI to measure the child rearing attitudes of mothers.

The data collected in the research are analysed with SPSS 20.0 by using T test and one-way analysis of variance (ANOVA) for independent samples according to the number of category of independent variables. When a significant difference is found, Bonferroni test is used to examine the group differences. Relations between the variables are analysed with Pearson Product-Moment Correlation Coefficient. In the statistics, 0,05 is chosen as the significance level. 

The results of the study show that; from the sub-dimensions of mothers' child rearing attitudes overprotective maternity, democratic attitude and protecting the sense of equity, denying the housewife role, being over disciplined or disagreement between parents dimensions show significant difference (p<0,05); according to monthly income of the family, type of the family (nuclear, extended, broken), age, marital status, educational background and occupation of the mother while social skills of the children show significant difference (p<0,05) according to gender and birth order of the children. On the other hand, it is determined that the social skills of the children do not show significant difference according to the previous educational background of the children, type of the institution that provides the previous educational background, duration of attendance to the previous educational institution, duration of attendance to the current preschool institution, type of the current preschool institution and whether or not the parents are separated. In the study, a positive, meaningful and low relationship (p<0,05) is found between democratic attitude and equality protection dimension of the family's child rearing attitude scale and social cooperation, social independence - social acceptance and social interaction of social skills of the children. In addition, a positive, meaningful and low relationship (p<0,05) is found between over-monitoring motherhood dimension of the child rearing attitude scale of the mothers and social independence - social acceptance and social interaction of social skills of the children. Also, a negative, meaningful and low relationship (p<0,01) is found between denial of the housewife role  and over discipline dimensions of the child rearing attitude scale of the mothers and social interaction of social skills of the children.