ULAKBİM'de taranan sınıf eğitimi alanında fen eğitim-öğretimine yönelik yayımlanan makalelerin eğilimlerinin belirlenmesi
Determining the trends of articles published on science education in the fields of class education scanned in ULAKBIM
Yazar: MAKHABBAT TOKBAYEVA
Danışman: PROF. DR. RABİA SARIKAYA
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Araştırma eğilimi = Research trend ; Betimsel analiz = Descriptive analysis ; Bilimsel araştırmalar = Scientific researchs ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Makale = Article ; Sınıf eğitimi = Classroom training ; ULAKBİM = National Academic Network and Information Center

Özet:
Bu araştırmada, 2006-2020 yılları arasında ULAKBİM'de taranan dergilerde yayımlanan sınıf eğitiminde fen eğitim-öğretimi alanındaki çalışmaların eğilimlerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırma nitel araştırma yaklaşımlarından betimsel içerik analizine uygun olarak yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak Sözbilir ve Kutu (2008) tarafından geliştirilen "Makale Sınıflama Formu" güncellenerek kullanılmıştır. Araştırma kapsamında Ulusal Akademik Ağ ve Bilim Merkezinde (ULAKBİM)'de 2006-2020 yılları arasında yayımlanan "sınıf eğitimi", "fen öğretimi", "fen eğitimi" "araştırma eğilimleri" "betimsel içerik analizi" anahtar kelimeleriyle tarama yapılmıştır. İlk yapılan literatür taramasında 1097 araştırmaya ulaşılmıştır. Daha sonra dâhil edilme kriterleri doğrultusunda araştırmalar değerlendirilerek 111 makale belirlenmiştir. Araştırmanın problem ve alt problemlerine cevap bulmak üzere makalelerin konuları, yayımlandıkları yıllar, yayımlandıkları dergiler, araştırma deseni/yöntemi, veri toplama araçları, örneklem ve veri analiz yöntemleri vb. bilgiler belirlenerek elde edilen veriler Microsoft Excel programına girilmiştir. Betimsel istatistiklerden faydalanılarak frekans ve yüzde değerleri hesaplanmıştır. Bu çalışmada doküman analizi sırasında Miles ve Huberman (1994) tarafından önerilen (Güvenirlik = Görüş Birliği / (Görüş Birliği + Görüş Ayrılığı) kullanılmış ve kodlayıcılar arasındaki uyum
oranı % 90 olarak hesaplanmıştır. Bu çalışma sonucunda elde edilen bulgular değerlendirildiğinde fen bilimleri ve sınıf öğretmeni adaylarının fen bilimleri dersleri hakkındaki görüşleri en çok araştırılan (f= 39) konudur. Bunu sırasıyla sınıf öğretmenlerinin ve sınıf öğretmen adaylarının fen bilimlerini öğrenme – öğretmekte özyeterlik inançlarının araştırılması (f=16), tutum/algı (f=21), fen programları ve dersler (f=10) gibi çalışma konuları izlemektedir. Araştırma kapsamına alınan bütün makalelerin sınıf eğitimi alanında konu zenginliği sağladığı görülmesine rağmen sınıf eğitiminde fen bilimleri alanında yeni ve özgün çalışmalara ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Sınıf eğitimi fen bilimleri alanında yapılan çalışmaların yıllara göre dağılımı incelendiğinde en fazla araştırmanın 2018 yılında (f=15) yapıldığı belirlenmiştir. Ayrıca incelenen çalışmalarda çoğunlukla nicel yöntemin (f=51) kullanıldığı bunu nitel yöntemin izlediği (f=47), en az karma yöntemin kullanıldığı (f=13) görülmektedir. Buna ek olarak çalışmalarda veri toplama aracı olarak çoğunlukla ölçek (f=54) kullanıldığı, örneklem olarak genellikle sınıf öğretmeni adaylarının tercih edildiği (f=52) ve araştırmaların genellikle 1-100 arası örneklem büyüklüğü ile gerçekleştirildiği (f=45) sonucuna ulaşılmıştır. Bu çalışmadan elde edilen bulgular sınıf eğitimi alanında fen eğitim-öğretimine yönelik makalelerin araştırma eğilimlerinin belirlenmesi, alanın genel karakterini ortaya koyması bakımından önem taşımaktadır.

Abstract:
This research aimed to reveal the trends of the studies in the field of classroom education science education published in journals scanned in ULAKBIM between 2006-2020. Descriptive content analysis from qualitative research approaches was conducted. As a data collection tool, the "Article Classification Form" developed by Sözbilir and Kutu (2008) was revised and used. Within the scope of the research, the keywords "clasroom education" "science education", "research trends", "descriptive content analysis" published in the National Academic Network and Science Center (ULAKBİM) between 2006 and 2020 were searched. In the first literature review, 1097 studies were reached and 111 articles were determined by evaluating the studies in line with the inclusion criteria. In order to find answers to the problems and sub-problems of the research, information such as the subjects of the articles, the years they were published, the journals they were published, the research design / method, data collection tools, sampling and data analysis methods were determined. These data were recorded in the Microsoft Excel program. Frequency and percentage values were calculated by using descriptive statistics. In this study, (Reliability = Consensus / (Consensus + Disagreement), suggested by Miles and Huberman (1994), was used and the rate of agreement between coders was determined as 90%.
When the findings obtained as a result of this study are evaluated, the opinions of prospective elementary school teachers about science lessons are the most studied subject (f = 39). This is followed by study subjects such as the investigation of self-efficacy beliefs of elemantary scool teachers and prospective elemantary scool teachers in learning - teaching science (f = 16), attitude / perception (f = 21), and science programs and lessons (f = 10).
Although it is seen that all articles included in the scope of the research provide a wealth of subjects in the field of classroom education, it has been observed that new and original studies are needed in the field of science in classroom education. When the distribution of studies in the field of classroom education science by years is examined, it was determined that the most research was conducted in 2018 (f = 15). In addition, in the reviewed studies, it is seen that the quantitative method (f = 51) was used mostly, followed by the qualitative method (f = 47), and the mixed method was used at least (f = 13). In addition, it was concluded that the scale (f = 54) was mostly used as the data collection tool in the studies, generally the prospective elemantary scool teachers were preferred as the sample (f = 52), and the studies were generally conducted with a sample size of 1-100 (f = 45). The findings obtained from this study are important in terms of determining the research tendencies of the articles in the field of science in classroom education and revealing the general character of the field.