60-72 aylık çocukların mizaç özelliklerinin problem çözme becerilerine etkisinin incelenmesi
Study on effects of the 60-72 months aged children's temperament traits on their problem solving ability
Yazar: ÇAĞLA ELİF AKÇAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERHAN ALABAY
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-baba = Parents ; Mizaç = Temperament ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Problem çözme = Problem solving ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu araştırmanın amacı, 60-72 aylık çocukların mizaç özelliklerinin problem çözme becerilerine etkisinin incelenmesidir.
Araştırmanın çalışma grubunu; 2018-2019 eğitim ve öğretim yılı güz dönemi İstanbul ili Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi eğitim veren bağımsız okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 60-72 aylık 168 çocuk oluşmaktadır. Araştırmada ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada sosyodemografik bilgileri almak için "Aile Çocuk Demografik Bilgi Formu", çocukların mizaç özelliklerini belirlemek için Prior, Sanson ve Oberklaid (1989) tarafından geliştirilmiş, Yağmurlu ve Sanson (2009) tarafından Türkçe'ye uyarlanmış olan "Çocuklar İçin Kısa Mizaç Ölçeği (ÇİKMÖ)" ve problem çözme becerilerini ölçmek için Oğuz ve Akyol (2015) tarafından geliştirilen "Problem Çözme Becerisi Ölçeği (PÇBÖ)" kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan ölçekler ve ebeveynlerden elde edilen verilerin çözümlenmesinde SPSS 22.0 veri analiz programından yararlanılmıştır.
Araştırma bulgularına göre; çocukların problem çözme beceri puanları ile sıcakkanlılık-utangaçlık ve sebatkarlık mizaç özellikleri arasında pozitif yönlü orta düzeyde anlamlı bir ilişkiye rastlanmıştır. Problem çözme beceri puanları ile mizaç alt boyutlarından ritmiklik arasında pozitif yönlü zayıf bir ilişkinin olduğu görülmektedir. Çocukların problem çözme beceri puanları ile mizaç ölçeği alt boyutlarından tepkisellik alt boyutu ile negatif yönlü orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna varılmıştır. Araştırmada çocukların yaş, cinsiyet, doğum sırası ve kardeş sayısı bağımsız değişkenleri ile "Problem Çözme Becerisi Ölçeği" toplam puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılaşmaya rastlanmamıştır. Ebeveynlerin öğrenim durumları ve çocukların okul öncesi eğitime başlama yaşları ile çocukların problem çözme becerileri arasında anlamlı farklılaşma görülmektedir. "Çocuklar İçin Kısa Mizaç Ölçeği" alt puan ortalamaları ile cinsiyet, doğum sırası, anne ve baba öğrenim durumu ve okul öncesi eğitime başlama yaşı bağımsız değişkenleri arasında anlamlı farklılaşmalara rastlanılmıştır. 
Araştırma sonucunda, çocukların olumlu mizaç özelliklerine sahip olmalarının, problem çözme becerilerini pozitif yönde etkilediği tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of this survey is to investigate the effect of the temperament traits of children aged 60-72 months to their ability of problem solution.
Working group of this survey consists of 168 children aged 60-72 months, who are taking official pre-school education   in schools operating officially under directory of the National Education Ministry in Istanbul in the fall term of  the 2018 – 2019 Education and Training Year.  Relational screening method has been used in this survey. In this survey Family - Kid Demographic Information Form has been used for getting sociodemographic information; "Short Temperament Scale For Children" created by Prior, Sanson and Oberklaid (1989) and translated in Turkish by Yagmurlu and Sanson (2004) has been used for  identifying temperarament traits of children and "Scale For Problem Solving Ability"  prepared by Oguz and Akyol (2005) has been used for measuring problem solving abilities. In data analysis, SPSS 22.0 data analysis program, scales used in this survey and obtained data from parents have been used. 
According to the survey findings, there is medium level meaningful positive connection between the temperament traits as of friendliness, shyness and tenaciousness and problem solving ability scores.  There is a weak positive relation between problem solving ability scores and rhythmicity which is sub-dimension of temperament to seen. It has been concluded that there is a negative medium level relation between problem solving ability scores of the children and their sub-dimension temperament trait of reactiveness. In this survey, there has not been encountered any meaningful differentiation between the independent variables as of age, gender birth order, number of brothers and sisters of the children and their average total scores of problem solving ability. There has been some meaningful differentiation found between education status of the parents and the starting age of pre-school education and the ability of problem solving. There have been meaningful findins encountered  between independent variables as of average subscore of the Short Scale Of Temperament For Children and gender, birth order, education status of parents and starting age of pre-education.
As a result of this survey, it has been detected that affirmative temperament traits affects the ability of problem solving in a positive way.