Karışık ve sürekli dişlenme döneminde diş çürüğü olan ve olmayan çocuklarda farklı çiğneme parametrelerinin incelenmesi
Masticatory parameters of children with and without caries in mixed and permanent dentition
Yazar: MUSTAFA SARP KAYA
Danışman: PROF. DR. SERAP HATİCE AKYÜZ
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş çürükleri = Dental caries ; Dişler = Teeth ; Isırma kuvveti = Bite force ; Masseter kası = Maseter muscle ; Çiğneme = Mastication ; Çiğneme kasları = Masticatory muscles

Özet:
Çocukların diş tedavisine başvurma sebeplerinin başında gelen diş çürüğü, ağrı ve enfeksiyona ek olarak çiğneme etkinliğinin azalmasına neden olmaktadır. Çalışmamızda, diş çürüğü olan ve olmayan  karışık ve sürekli dişlenme dönemindeki çocuklar arasında çiğneme performansı ve maksimum ısırma kuvvetinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. 
Sistemik hastalığı, travma ve diş çürüğü nedeniyle diş kaybı, ortodontik/iskeletsel anomalisi olmayan, veli onayı ve çalışmaya katılmayı kabul eden, 8-14 yaş arası karışık ve sürekli dişlenme dönemindeki 58 kız, 42 erkek toplam 100 çocuk çalışmaya dahil edildi. Çiğneme performansı yapay gıda olarak kullanılan silikon tabletler ve iki renkli sakızla değerlendirildi. Maksimum ısırma kuvveti ağız içinden tek taraflı ve çift taraflı ısırma sırasında gerinim ölçer sensörlerle ölçüldü,  masseter kas aktivitesi ise EMG ile değerlendirildi. Çiğneme sistemine etkisi olduğunu düşünülen yaş, boy, kilo, mevcut diş sayısı ve posterior fonksiyonel ünite sayısı ile ilişkiler değerlendirildi.
Silikon tablet çiğneme testi sonucunda çürüksüz sürekli dişlenme grubu çocukların çiğneme performansı,  çürüklü karışık dişlenme grubu ve çürüklü sürekli dişlenme grubu çocuklardan yüksek bulundu (p< 0.05). Çalışma grupları arasında iki renkli sakız karışma testi ile anlamlı fark saptanmadı (p> 0.05). Tek taraflı maksimum ısırma kuvveti ve kas aktivitesi gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark göstermedi. Çift taraflı maksimum ısırma kuvveti değerleri çürüksüz sürekli dişleme grubunda çürüklü ve çürüksüz karışık dişlenme grubundan anlamlı derecede yüksek bulundu.
Çalışmamızın sonunda çürüklü dişlenme gruplarında çiğneme performansının ve ısırma kuvvetinin çürüksüz gruplara göre daha düşük olduğu saptandı. Çürüklü dişlerin tedavisinin erken dönemde yapılmasının çiğneme etkinliğinin korunmasında önemli olduğu kanısına varıldı.

Abstract:
Caries is one of the major reasons for children to seek dental care, causes loss of masticatory efficiency besides pain and infection. The aim of our study was to compare masticatory performance and maximum bite force in children with and without caries during mixed and permanent dentition.
Systemically healthy,  100 children  (8- 14 year old, 58 girls, 42 boys) without  missing teeth due to dental trauma or extraction, without orthodontic/ skeletal anomaly were included in the study. Masticatory performance was determined using silicon tablets and two colour chewing gum. Maximum bite force was measured unilaterally and bilaterally using strain gauge sensors.  Electromyography was used for recording massseter muscle activity. Correlations were analyzed with age, height, weight, number of teeth present and posterior functional pairs of teeth.
Masticatory performance  (silicon tablet test) of children in permanent dentition without caries was better than children with caries in mixed and permanent dentition. Two colour chewing gum test was not able to distinguish any difference between groups. Maximum bite force and masseter muscle activity during unilateral clenching did not show statistically significant differences between groups. Children in permanent dentition without caries had significantly higher maximum bite force during bilateral clenching than children in mixed dentition with and without caries. Masseter muscle activity during bilateral clenching was not different between groups. 
According to our results masticatory performance and maximum bite force was higher in children without caries than their peers with caries. Treatment of  caries from early stages is necessary to maintain masticatory efficiency.