Reality Televizyon Programlarında Kurulan Gerçeklik: Evlilik Programları
The Reality Constructed in Reality Television Programmes: Marriage Programmes
Yazar: SUMRU YILDIRIM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRAH SUAT ONAT
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sinema Televizyon Ana Sanat Dalı / Sinema Televizyon Sanat Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Sosyal gerçeklik = Social realizm ; Türk ailesi = Turkish family

Özet:
Türkiye'de aile yapısı ve toplumsal cinsiyet rolleri hem geleneksel hem de modernleşme çabaları arasındaki çekişmeyi ve kültürel dönüşüm süreçlerini yansıtır. Toplum değişen değerlere uyum sağladıkça, evliliğin yapısı ve dinamikleri de önemli dönüşümler geçirmektedir. Değişen toplumsal ideallerin evlilik kurumu üzerindeki çok yönlü etkisini hem çağdaş toplumsal eğilimlerden hem de televizyondaki temsillerden yola çıkarak incelemek mümkündür. Bu perspektifte, televizyon ve Reality TV programları, toplumsal cinsiyet dinamiklerini, aile yapılarını ve bireysel tercihleri sunarak hem eğlence hem de toplumsal düşünme için aydınlatıcı metinlerdir.
Reality TV'nin başat formatı olan evlilik programları, Türkiye'de yayınlandıkları dönemde toplumun değişen sosyolojik, psikolojik ve ekonomik gerçekleri bağlamında dönüşen zihniyetini ortaya koyması bakımdan önem arz etmektedir. Ayrıca, toplumun farklı kesimlerinden tepki gören bu programlarda ortaya dökülen hakikat, genel ahlak ve sosyal değerler hakkında da önemli ipuçları sunmaktadır. Evlilik programları sadece bireysel hikayeleri değil, aynı zamanda toplumsal yapıyı ve değerleri de yansıtır ve de sorgulama fırsatı sunar, bu da onları sadece eğlence değil, aynı zamanda sosyal araştırmanın ve tartışmanın önemli bir parçası haline getirir.
Bu çalışma, evlilik programlarında, aile, evlilik ve toplumsal cinsiyet rollerinin ve de toplumsal dinamiklerin nasıl yansıtıldığını ve müzakere edildiğini derinlemesine incelemiştir. Televizyon biçimi ve söylemi içinde toplumsal iletişime katılan sıradan insanın ifadelerini ele alan araştırma bölümünde ise süregelen kimliklerinin, rollerinin nasıl temsil edildiği ve toplumsal süreklilik için önem arz eden kalıp yargı ve değerlerin nasıl pekiştirildiğini açıklamayı amaçlamıştır.

Abstract:
Family structure and gender roles in Turkey reflect processes of cultural transformation and contestation between both traditional and modernization efforts. As society adapts to changing values, the structure and dynamics of marriage are undergoing significant transformations. It is possible to examine the multifaceted impact of changing social ideals on the institution of marriage through both contemporary social trends and representations on television. In this perspective, television and Reality TV programmes are enlightening texts for both entertainment and social reflection by presenting gender dynamics, family structures and individual preferences.
Marriage programmes, which are the dominant format of Reality TV, are important in terms of revealing the transformed mentality of the society in the context of changing sociological, psychological and economic realities in the period they were broadcast in Turkey. In addition, the truth revealed in these programmes, which receive reactions from different segments of society, also provides important clues about general morality and social values. Marriage programmes reflect not only individual stories, but also social structure and values and provide an opportunity to question them, which makes them not only entertainment but also an important part of social research and discussion.
This study examined in depth how family, marriage and gender roles as well as social dynamics are reflected and negotiated in marriage programmes. In the research section, which focuses with the expressions of ordinary people participating in social communication within the television format and discourse, it aims to explain how their enduring identities and roles are represented and how stereotypes and values that are important for social continuity are reinforced.