Dijital dönüşümden veri gazeteciliğine dijital gazetelerde infografik haberlerin incelenmesi
Analysis of the infographic news in digital newspapers from digital transformation to data journalism
Yazar: YASEMİN TAŞİN
Danışman: PROF. DR. SELAMİ ÖZSOY
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Elektronik medya = Electronic media ; Gazeteler = Newspapers ; Haberler = News ; Sanal gazeteler = Online newspapers ; Sanal haberler = Online news ; Sayısal dönüşüm = Digital transformation ; Sayısal iletişim = Digital communication ; Sayısallaştırma = Digitization ; Veri gazeteciliği = Data journalism ; İnfografik = Infographic

Özet:
Teknolojinin gelişimi bilgiye erişimi kolaylaştırmış ve paylaşımını
arttırmıştır. Günümüz şartlarında toplum hızla dijitalleşmektedir. Dijitalleşme,
gazetecilikte yeni bir saha açarak verinin toplanması, ayıklanması ve
hikayeleştirme süreçlerini değiştirmiştir. Farklı türden verilerin depolanması ve
ilişkilendirilmesi bilgisayar yardımı olmadan gerçekleşememektedir. Bilişim
teknolojilerindeki gelişmeler yeni iletişim ortamlarının gelişimini sağlamıştır.
Gündelik yaşamın dijitalleştiği göz önüne alındığında insanlar bu yeni iletişim
ortamında video, fotoğraf ve enformasyon bırakarak veri miktarındaki artışa
neden olmaktadır. Devasa boyuttaki verilerin analizi önem kazanmakla birlikte
anlaşılabilirliğini arttırmak amacıyla verilerin görselleştirilerek habere
dönüştürülmesi işlemi veri gazeteciliği pratiklerini oluşturmaktadır. Bu çalışma
gazetecilik pratiklerinin teknolojinin getirmiş olduğu yeni anlayış ve ihtiyaçları
gazetecilik pratiği ile entegre ederek veri gazeteciliği alanını araştırmaktadır. Bu
çalışmada Türkiye'de dijital medya, veri gazeteciliği ve infografiklerin ne
olduğuyla başlayıp, örnekler aracılığıyla kavramsal ve pratik kullanımları üzerine
tartışarak infografik haberler incelenmiştir. Bu kapsamda örneklem olarak seçilen
Yeni Şafak ve Habertürk internet sitelerinde 1 Ağustos 2020 – 31 Ekim 2020
tarihleri arasında yayınlanan infografikler haber konularına, görsel unsurlara ve
infografik türlerine göre ayrılarak dağılımları belirtilmiştir. Ayrıca infogarfiklerin
sosyal medya platformu olan Instagram'da paylaşımları incelenmiştir. Veri
gazeteciliği ve infografikler üzerine çalışmalarda bulunan TRT Haber, Yeni Şafak
ve Hürriyet'te görev yapan gazetecilerle görüşme gerçekleştirilmiştir. Yapılan
içerik analizi sonuçlarına göre Yeni Şafak infografiklerinin %90'ını bilgilendirme
infografikleri oluştururken, Habertürk infografiklerinin %75'ini istatistiksel
infografikler oluşturmaktadır

Abstract:
Technological advancements provided easier access to information and its
distribution. In today's world, society is rapidly digitalizing. Digitalization has
opened a new field in journalism by changing the data collection, data mining and
the storifying processes. Nowadays, collection and association of information of
different kinds cannot be handled without the help of computers. The
advancements in informatics technologies have created new communication
platforms. Considering that even daily lives are digitalized, people contribute to
this data accumulation by sharing photos, videos, or information in digital
platforms. Analysis of this enormous amount of information became important as
well as the visualization and turning them into news that increase their
comprehensibleness are the practices of data journalism. This study investigates
the new practices of journalism brought by the technological advancements and
discuss the data journalism field by integrating the new mentality and needs with
classical journalism practices. In this study, digital media in Turkey is examined
by starting with the definitions of the data journalism and the infographics and
following with a detailed discussion on the theoretic and practical uses of
infographic news by providing examples. The infographics published between
August 1st, 2020 and October 31st 2020 in Yeni Safak and Haberturk websites
were selected as data samples and their subject of focus, visual elements, and
infographic types were investigated. In addition, the distribution of these
infographics in the social media platform Instagram is also explored. Furthermore,
personal interviews were done with journalists from TRT Haber, Yeni Safak and
Hurriyet who are studying in data journalism and infographics fields. Results of
the content analysis indicated that %90 of the infographics in Yeni Safak are
informational-type infographics while 70% of the infographics in Haberturk
consists of statistical-type infographics.