Yüzey örtücü ile kaplanmış kompomer ve cam iyonomer simanın in-vivo ve in-vitro koşullarda karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Comparative evaluation of surface coated compomer and glass ionomer cement in vivo and in vitro
Yazar: İLHAN UZEL
Danışman: PROF. DR. FAHİNUR ERTUĞRUL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Azı dişleri = Molar ; Cam iyonomer çimentoları = Glass ionomer cements ; Dental materyaller = Dental materials ; Dental mine = Dental enamel ; Dental restorasyon = Dental restoration ; Dental çimentolar = Dental cements ; Nanopartiküller = Nanoparticles

Özet:
Restoratif materyallerin, fiziksel ve kimyasal yapı bakımından diş dokusu ile benzerlik göstermesi, diş dokusuna yüksek uyum sağlaması ve uzun süre ağızda kalması istenilen en önemli özelliklerdir. Bununla birlikte, restoratif materyallerin bu özelliklerin yanında estetik ve mekanik özellikleri de büyük önem taşımaktadır. Çalışmamızın amacı, yüzey örtücü uygulanan yüksek viskoziteli cam iyonomer siman ve kompomer restoratif materyallerin fiziksel ve mekanik özellikleri arasındaki farkları, in-vitro ve in-vivo yöntemlerle incelemektir.Çalışmamızda kapsül formda yüksek viskoziteli cam iyonomer siman (Fuji IX GP Extra, GC), kompomer (Dyract Extra, Dentsply) ve iki farklı yüzey örtücü (Fuji G-Coat Plus, Fuji Varnish, GC) kullanıldı.Çalışmamızın in-vivo bölümüne, süt molar dişi çürüklerinin restoratif tedavi için Ege Üniversitesi Diş hekimliği Fakültesine başvuran yaş ortalaması 6,8±1,08 olan 40 hasta dahil edildi. Hastalara 40 tek yönlü ve 168 çift yönlü restorasyon yüksek viskoziteli cam iyonomer siman, kompomer ve yüzey örtücü kombinasyonları ile yapıldı. Yapılan restorasyonlar modifiye RYGE (USPHS) kriterlerine göre iki deneyimli gözlemci tarafından değerlendirildi. 24 ay sonunda 36 hasta ve 165 restorasyon değerlendirildi.Çalışmanın in-vitro bölümünde ise, Vickers mikrosertlik, renklenme, yüzey pürüzlülüğü ve mikrosızıntı testleri yapıldı. Vickers mikrosertlik testi 1. hafta, 1. ay ve 3. ay olmak üzere üç farklı zaman diliminde gerçekleştirildi. Renklenme ve yüzey pürüzlülüğü testlerinde örnekler 5000 termal siklus ile yaşlandırıldı. Renklenme testinde spektrofotometre yardımıyla renk (  E, L, a,  b) değişimi ve yüzey pürüzlülüğü testinde profilometre cihazıyla yüzey pürüzlülüğü (Ra) değerlerindeki değişim tespit edildi. Mikrosızıntı testinde dişlere 5000 termal siklus uygulandı ve boya penetrasyon testi ile dişlerde gözlenen mikrosızıntı incelendi ve deneyimli iki araştırmacı tarafından skorlandı.İstatistiksel analizler, SPSS Version 20 programı kullanılarak p=0,05 anlamlılık düzeyinde yapıldı. İn-vivo bölümde, modifiye USPHS kriterlerinin karşılaştırılmasında Pearson Ki-Kare testi ve survival analizinde Kaplan-Meier ve long-rank (Mantel-Cox) testleri uygulandı. İnvitro bölümdeki testlerin istatistiksel değerlendirilmeleri, mikrosertlik testinde ANOVA, Tukey, Dunnett T3 ve Bonferroni testi, renklenme testinde Tukey ve Dunnett T3 testi, yüzey pürüzlülüğü testinde T ve Dunnett T3 testi, mikrosızıntı testinin değerlendirilmesinde ise McNemar ve Wilcoxon Singned Ranks testleri kullanıldı (p=0,05).Çalışmamızın in-vivo bölümde, 24 ay sonunda modifiye USPHS kriterlerine göre restorasyon grupları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamsız bulundu.Mikrosertlik testinde, tüm cam iyonomer siman gruplarının mikrosertliği 1. hafta ile 1. ay arasında anlamlı düzeyde artış gösterdi (p<0,05). Kompomer gruplarının mikrosertliği zamanla azaldı ancak anlamlı fark bulunamadı. 1. hafta ve 1. ay sonunda gerçekleştirilen mikrosertlik testlerinde, cam iyonomer simanlara yüzey örtücü uygulanmasının, materyalin mikrosertlik değerlerine anlamlı katkısı olduğu görülürken (p<0,05), 3. ay sonunda yüzey örtücü uygulanmasının cam iyonomer simanların mikrosertlik değerlerinde anlamlı fark yaratmadığı görüldü.Cam iyonomer simanlara yüzey örtücü olarak Fuji Varnish uygulanmasının renk değişimi değerlerinde (  E), diğer gruplara uygulanan G-Coat Plus yüzey örtücüsüne göre istatistiksel olarak anlamlı artışa neden olduğu görüldü (p<0,05) Renklenme testi sonunda, G-Coat Plus yüzey örtücü uygulamasının cam iyonomer siman ve kompomer restorasyonlarının yaşlandırma sonrası renk değişiminde (E) anlamlı fark oluşturmadığı görüldü. Cam iyonomer simana yüzey örtücü vernik uygulanmasının ise renklenme değişiminde anlamlı artışa neden olduğu görüldü (p<0,05).Tüm materyallerin yüzey pürüzlülüğü değerlerinin (Ra) yüzey örtücü veya vernik uygulaması sonrası istatistiksel olarak anlamlı arttığı gözlendi (p<0,05). G-Coat Plus yüzey örtücü uygulamasının cam iyonomer siman ve kompomere etkisinin istatistiksel olarak farklı olmadığı bulundu.Mikrosızıntı testinde, uygulanan yüzey örtücü ve restoratif materyal kombinasyonlarının mikrosızıntı değerleri incelendiğinde, tüm grupların başarılı olduğu gözlendi. Restorasyonların okluzal ve gingival mikrosızıntı değerleri grup içi karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Yüzey örtücü uygulamaları sonrası restorasyonlarda daha az mikrosızıntı izlendiği, ancak farkın anlamlı olmadığı görüldü.Yüzey örtücü uygulanan yüksek viskoziteli cam iyonomer siman ve kompomer restorasyonlarının etkinliği in-vivo ve in-vitro koşullarda incelenmiş ve her iki restoratif materyal ile başarılı sonuçlar elde edilmiştir. Bu çalışmada, nano dolduruculu yüzey örtücü uygulanan yüksek viskoziteli cam iyonomer siman ve kompomer restorasyonların çocuk dişhekimliği kliniklerinde başarı ile kullanılabilecekleri gösterilmiştir.

Abstract:
Physical and chemical similarity, high compatibility with the dental hard tissues and long lasting survival in the oral cavity are the requested characteristics of restorative materials. In addition, esthetic and mechanical characteristics of these materials play a vital role. The aim of this in-vitro and in-vivo study was to evaluate the physical and mechanical characteristics of surface coated high viscousity glass ionomer and compomer.In our study encapsulated high viscousity glass ionomer, (Fuji IX GP Extra, GC), compomer (Dyract Extra, Dentsply) and two surface coats (Fuji Varnish, Fuji G-Coat Plus, GC) were used.Fourty patients (mean age: 6,8±1,0) presented to Ege University School of Dentistry with carious primary molars participated in the in-vivo part of the study. High viscousity glass ionomer cements and compomers in combination with surface coats were placed in 40 Black I and 168 Black II cavities. Restorations were evaluated by two calibrated observers using modified RYGE (USPHS) criteria. 36 patients and 165 restorations were evaluated at the end of 24 months.In the in-vitro part of our study Vickers microhardness, discoloration, surface roughness and microleakage test were performed. Microhardness test was done in the first week, first month and third month. Samples were subjected to thermocycling (5-550C, 25 sec dwell time, 5000 cycles) before discoloration and surface roughness tests. Discoloration test was performed with a spectrofotometer ( E, L,  a, b) and surface roughness was analyzed with a profilometer (Ra). Microleakage test was performed and scored by two experienced examiners following 5000 thermal cycles and dye penetration of the specimens.Statististical analysis was done using SPSS Version 20 programme at a significance level of 0.05. Pearson Ki Kare, Kaplan Meier and long rank (Mantel-Cox) tests were used to analyze the results of in-vivo data. In the in-vitro part, microhardness was analyzed using ANOVA, Tukey, Dunnett T3 and Bonferroni, discoloration were analyzed using Tukey and Dunnett T3, surface roughness was analyzed using T and Dunnett T3 test and microleakage was analyzed with McNemar and Wilcoxon Signed Ranks tests (p=0,05).In the in-vivo part of our study, no difference was found between the restoration groups after the observation period of 24 months. Microhardness values of all glass ionomer cement groups significantly increased in the first week and first month (p<0,05). In compomer group microhardness decreased by time however difference was not statistically significant (p>0,05). Surface coating had significant benefit on glass ionomer cement restorations at the end of first week and first month (p<0,05), however at the end of third month surface coating application had no significant effect on microhardness of glass ionomer cement.Fuji Varnish application significantly changed the colour ( E) of glass ionomer cements in comparison with G-Coat Plus. (p<0,05) Discoloration test revealed that G-Coat Plus surface coat application did not cause significant change ( E) on colour of glass ionomer and compomer restorations after aging. Varnish application on glass ionomer cement caused significant increase in colour change (p<0,05).Surface roughness values (Ra) of all the tested materials increased significantly following application of surface coating or varnish. (p<0,05). G-Coat Plus surface coating of glass ionomer and compomer caused no statistically significance.In microleakage test, when surface coats and restorative materials combinations were examined, all the groups were found to be successfull. When the occlusal and gingival microleakage restorations was evaluated within the group there was no statistically significant difference. Following application of surface coating, less microleakage was observed but difference was not statistically significant.Surface coated high viscousity glass ionomer and compomer restorations were evaluated under in-vivo and in-vitro conditions. Both restorations were found to be successful. In this study, it was concluded that nano filled surface coated high viscousity glass ionomer cement and compomer restorations can be used in pedodontic clinics.