Kambiyo senetlerinde senet metninde değişiklikler ve sahtecilik
Alterations in the text of negotiable instruments and forgery in the negotiable instruments
Yazar: MUSTAFA ESER CİNBAŞ
Danışman: PROF. DR. HAYRİ BOZGEYİK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Bu çalışmanın konusunu, kambiyo senetlerinde senet metninde değişiklikler ve sahtecilik oluşturmaktadır. Kambiyo senetlerinde senet metninde meydana gelen değişiklik sonucu hukuki sorumlulukların ne şekilde tespit edileceği, TTK m. 748'de düzenleme altına alınmıştır. Kambiyo senetlerinde sahteciliğe ise, Türk Ticaret Kanunu'nda münferit bir madde ayrılmamıştır. Sahtecilik durumunda sahteciliği gerçekleştiren kişinin hukuki sorumluluğunun belirlenmesi açısından, uygun düştüğü durumlarda TTK m. 678 hükmünün kıyasen uygulanabileceğini söylemek mümkündür. TTK m. 748 kapsamında değerlendirilebilecek senet metninde değişiklikler, iradi ve rıza dışı nitelik arz eden tahrifat fiilleri ve irade dışı değişikliklerden oluşmaktadır. Kambiyo senetlerinde sahtecilik ise, imzada sahtecilik ve imza dışındaki (diğer) unsurlarda sahtecilik olarak ikiye ayrılmaktadır. Beş bölümden oluşan bu çalışmanın ilk bölümünde, konunun kıymetli evrak hukukundaki temelleri ele alınmıştır. Senet metninde değişikliklere ve sahteciliğe ilişkin kavramlar ile genel esaslara yer verdiğimiz ikinci bölümde, "senet metni" ve "senet metninde değişiklik" kavramları tanımlanarak TTK m. 748'e sınır çizilmesi amaçlanmış ve sahtecilik kavramının tanımı verilerek kapsamı belirlenmiştir. Bunun yanı sıra Türk Ceza Kanunu'nda yer alan kambiyo senetlerinde tahrifat ve sahteciliğe ilişkin düzenlemeler genel hatları ile incelenmiştir. Senet metninde değişikliklerin ve sahteciliğin hukuki sorumluluğa etkisinin ele alındığı üçüncü bölümde, değişiklik ve sahtecilik iddialarının def'i olarak ileri sürülmesi, hukuki görünüşe güven ilkesinin bu def'iler üzerindeki etkisi, imzaların ve beyanların bağımsızlığı ilkeleri ve senet metninde değişikliklerin müteselsil sorumluluk üzerindeki etkisi incelenerek; hukuki sorumluluklar değerlendirilmiştir. Çalışmanın dördüncü bölümünde nitelik arz eden ve uygulamada karşılaşma ihtimali yüksek olan senet metninde değişiklik halleri sonuçları ile birlikte ele alınmış ve sahteciliğin görünüş şekilleri incelenmiştir. Çalışmanın beşinci ve son bölümünde ise TTK m. 812'de düzenlenen sahte veya tahrif edilmiş çeke ilişkin özel düzenleme ele alınarak çalışma nihayete erdirilmiştir.

Abstract:
The subject of this study is alterations in the text of negotiable instruments and forgery in the negotiable instruments. How legal liabilities will be determined because of the alteration in the text of negotiable instruments, is regulated in the Turkish Commercial Code (TCC) Art. 748. Any special regulation is not reserved for forgery of negotiable instruments in the Turkish Commercial Code. In case of forgery, in terms of determining the legal liability of the person who committed the forgery, it is possible to say that the TCC Art. 678 can be applied by analogy. Alterations in the text of negotiable instruments, which can be evaluated within the scope of the TCC Art. 748, consist of voluntary and non-consensual falsification acts and involuntary changes. Forgery in negotiable instruments is divided into forgery in signature and forgery in (other) elements other than signature. In the first part of this study, which consists of five chapters, the basics of the subject in negotiable instruments law are discussed. In the second part, where we cover the concepts and general principles regarding alterations and forgery in the text of negotiable instruments, the concepts of 'the text of negotiable instruments' and 'alteration in the text of negotiable instrument' are defined to draw a border to the TCC Art. 748. In addition, the definition of the concept of forgery is given and its scope is determined. Also, the regulations regarding falsification and forgery in negotiable instruments in the Turkish Penal Code are examined in general terms. In the third part, where the effect of alterations in the text of negotiable instruments and forgery on legal liability are discussed, allegations of alteration and forgery as making of plea, the effect of the principle of trust in legal appearance on these pleas, the principles of independence of signatures and statements, and the effect of alterations in the text of negotiable instruments on joint liability have been studied and legal liabilities are evaluated. In the fourth part of the study, the alterations in the text of negotiable instruments, which have a high quality and are likely to be encountered in practice, are discussed together with the results, and the appearance of forgery is examined. In the fifth and last part of the study, the study was concluded by discussing the special regulation regarding the fake or falsified check issued in the TCC Art. 812.