Pregestasyonel ve gestasyonel diyabetin neonatal işitme taraması üzerine etkisi
The effect of pregestational and gestational diabetes on neonatal hearing screening
Yazar: AYŞE YILMAZ CANDAR
Danışman: DOÇ. DR. GÜLSÜM KADIOĞLU ŞİMŞEK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giriş: İşitme kaybı, yenidoğanlar arasında en sık görülen konjenital anomalilerden biridir. Yenidoğan işitme tarama programı işitme kaybı olan yenidoğanlarda erken tanı için önem arz etmektedir. Gestasyonel diyabet ise gebelikte ortaya çıkan ve diğer diyabetes mellitus tanısı alan hastalardaki gibi komplikasyonlara neden olabilen metabolik bir hastalıktır. 

Amaç: Çalışmamızda, pregastasyonel diyabet varlığı ve gebelik boyunca kontrolü, gestasyonel diyabet varlığı, tedavisi ve kontrolünün yenidoğanlardaki işitme tarama testleri ve işitme kaybı üzerindeki etkisini göstererek literatüre ve bu bebeklerin izlemine katkıda bulunmuş olacağız. 

Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Ankara Şehir Hastanesi Kadın Doğum hastanesinde doğmuş, işitme testi yapılmış, 0-28 gün arasında olan, doğum ağırlığı 2000 gram üzerinde olan yenidoğanlar dahil olmuştur. Cinsiyet ayrımı yoktur. Çalışmaya katılmış olan yenidoğanların doğum tarihi 01.01.2022 ve 31.06.2023 tarihleri arasındaki 18 olarak belirlenmiştir. Araştırmamızda Perinatoloji kliniğinde diyabet tanısı ile izlenmekte olan gebelerin bebeklerinin işitme testleri ile aynı süre boyunca hastanemizde izlenen ve diyabeti olmayan gebelerin bebeklerinin işitme testleri değerlendirilmiş ve karşılaştırılmıştır. Anne ile ilgili; yaş, gebelik sayısı, doğum haftası, doğum şekli, ailede işitme kaybı olup olmadığı, pregestasyonel diyabet varlığı, varsa tedavisi, HbA1c, glukozüri varlığı, gestasyonel diyabet varlığı, varsa tanı zamanı, tanısal test sonuçları, tedavisi, kan şekeri kontrolü, diyeti ile ilgili bilgilere bakılmıştır. Bebek ile ilgili; doğum haftası, APGAR, doğum ağırlığı, yapısal anomali varlığı, yenidoğan döneminde resusitasyondan geçmiş olması, geçirilmiş hastalık, sepsis, antibiyotik kullanma, sarılık ve tedavisi, hastaneye yatış bilgileri, işitme testi zamanı, türü, işitme testi sonucu, testten kaldı ise kontrol test zamanı, ileri merkeze sevk gerekliliği bilgilerine bakılmıştır. Elde edilen veriler, bilgisayar ortamında IBM-SPSS (Versiyon 26.0) istatistik paket programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Kategorik verilerin karşılaştırılmasında Ki-kare ve Fisher's Exact testi kullanılmıştır. Sürekli verilerin karşılaştırılmasında Mann Whitney U ve Kruskal Wallis testi uygulanmıştır. 

Bulgular: Diyabetik annelerde ikiz gebelik oranı (%4,3) ve ailede işitme cihazı kullanma oranı (%17,1) sağlıklı annelere ikiz gebelik ve ailede işitme cihazı kullanma oranına göre (sırasıyla %0, %6,8) anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p<0,05). Diyabetik annelerin doğumdaki gebelik haftası sağlıklı annelerden anlamlı düşük bulunurken, ortanca anne yaşı ve gravide anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). Gestasyonel ve pregestasyonel DM'i olan annelerde PPROM görülme ve preeklampsi görülme oranı (sırasıyla %4,9, %6,1 ve %10,2, %6,1) sağlıklı annelere göre (%0) anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). Gestasyonel DM'i olan annelerde polihidroamniyoz görülme oranı sağlıklı annelere göre anlamlı yüksek bulunurken, hipotiroidi ve diyabet dışı ilaç kullanma oranları da sağlıklı annelere göre yüksek bulunmuştur (p<0,05). Gestasyonel ve pregestasyonel dm'si olan anne bebeklerinde erken neonatal sepsis görülme oranı (sırasıyla %66,7 ve %100) sağlıklı anne bebeklerine göre anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). Canlandırma, yoğun bakıma yatış, fototerapi, antibiyotik kullanımı ve konjenital anomali oranlarında annelerin diyabet durumları açısından anlamlı fark görülmemiştir (p>0,05). Sağlıklı annelerin yenidoğan bebeklerinin 1.dk APGAR skorları gestasyonel DM'li ve pregestasyonel DM'li annelerin bebeklerinden anlamlı yüksek bulunmuşken, 5.dk APGAR skorları gestasyonel DM'li annelerin bebeklerinden anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). Yenidoğanların doğum ağırlıklarında annelerin diyabet durumları açısından anlamlı fark görülmemiştir (p>0,05). Pregestasyonel DM'li annelerin insülin kullanma oranı (%95,5) gestasyonel DM'li annelerin kullanma oranına göre (%52,3) anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). Gestasyonel DM'li annelerin bebeklerinin Test 1'den kalma oranı (%29,8) sağlıklı annelerin bebeklerinin kalma oranından (%13,1) anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). Gestasyonel diyabeti olan annelerin bebeklerine test 1'in yapıldığı postnatal gün ortalaması sağlıklı anne bebeklerine göre anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). 

Sağlıklı annelerin bebeklerinin odyolog muayenesinde sevk edilme oranı (%9,4) gestasyonel ve pregestasyonel DM annelerin çocuklarının sevk edilme oranına göre (sırasıyla %21,2 ve %26,8) göre anlamlı düşük bulunmuştur (p<0,05). 

Sonuç: Sonuçlarımız, gebelik sırasında diyabete maruz kalan bebeklerin birinci işitme taramasından daha çok kaldığını göstermiştir; ancak tekrarlanan tarama testlerinden geçemeyen bebek olmamıştır. Sonuçlarımız, diyabetin Sağlık Bakanlığımız tarafından önerilen işitme taraması yapılma süresindeki testlerde olumsuz sonuç alınmasına neden olduğunu göstermiştir, çalışmamızda anlatılan olası mekanizmalar sebebi ile maternal diyabetin işitme maturasyonunda gecikmeye sebep olması olabilir, bir diğer sebebi de diyabetik anne bebeklerinin erken term olarak tanımlanan 37-38. gestasyon haftalarında daha çok doğması olabilir. Tekrarlayan testlerde bu farklılığın kaybolması nedeniyle diyabetin nihai olarak işitme bozukluğuna yol açabileceği sonucunu çıkarmak için yetersizdir. Diyabetik anne bebeklerinin işitme sorunları açısından potansiyel bir risk grubu olduğunu ve literatürdeki olası tüm mekanizmaları değerlendirdiğimizde özel bir ilgiyi hak ettiğini düşünüyoruz. Maternal diyabetin, fetal işitme yapılarının gelişimini olumsuz etkileyip etkilemediği ve eğer bir etkilenme varsa bunun tarama testlerinde tespit edilememe olasılığı ciddi bir tehlike oluşturmaktadır. Gestasyonel diyabetli annelerden doğan bebekler ile pregestasyonel diyabetli annelerden doğan bebeklerin karşılaştırılması, diyabet tipinin bebek sonuçları üzerinde bir etkisi olup olmadığını belirlemek için gereklidir ve çalışmamız literatürde bunu ele alan ilk çalışmadır. 

 

Anahtar Kelimeler: Diyabetik Anne Bebeği, Gestasyonel Diyabet, Yenidoğanda İşitme Testi, İşitme Kaybı

Abstract:
Introduction: Hearing loss is one of the most common congenital anomalies among newborns. Newborn hearing screening program is important for early diagnosis in newborns with hearing loss. Gestational diabetes mellitus is a metabolic disease that occurs during pregnancy and can cause complications similar to those in other patients with diabetes mellitus. 

Objective: In our study, we will contribute to the literature and the follow-up of these babies by showing the effect of the presence of pregestational diabetes and its control during pregnancy, the presence, treatment and control of gestational diabetes on hearing screening tests and hearing loss in newborns. 

Materials and Methods: Newborns who were born in Ankara City Hospital Obstetrics and Gynecology hospital, had a hearing test, were between 0-28 days old, and had a birth weight over 2000 grams were included in our study. There was no gender discrimination. The date of birth of the newborns who participated in the study was determined as 18 between 01.01.2022 and 31.06.2023.In our study, the hearing tests of the infants of pregnant women who were followed up in the Perinatology clinic with a diagnosis of diabetes were evaluated and compared with the hearing tests of the infants of pregnant women without diabetes who were followed up in our hospital for the same period. Information about the mother including age, number of pregnancies, gestational week, mode of delivery, presence of hearing loss in the family, presence of pregestational diabetes, treatment if any, HbA1c, presence of glucosuria, presence of gestational diabetes, time of diagnosis if any, diagnostic test results, treatment, blood glucose control and diet were examined. Information on birth week, APGAR, birth weight, presence of structural anomalies, resuscitation in the neonatal period, previous illness, sepsis, antibiotic use, jaundice and its treatment, hospitalization, hearing test time, type, hearing test result, control test time if the baby failed the test, and the need for referral to an advanced center were examined. The data obtained were evaluated using the IBM-SPSS (Version 26.0) statistical package program in computer environment. Chi-square and Fisher's Exact test were used to compare categorical data. Mann Whitney U and Kruskal Wallis tests were used to compare continuous data. 

Results: The rate of twin pregnancy (4.3%) and family hearing aid use (17.1%) were significantly higher in diabetic mothers than in healthy mothers (0% and 6.8%, respectively) (p<0.05). While the gestational week at birth of diabetic mothers was significantly lower than healthy mothers, the median maternal age and gravidity were significantly higher (p<0.05). The rates of PPROM and preeclampsia in mothers with gestational and pregestational DM (4.9%, 6.1% and 10.2%, 6.1%, respectively) were significantly higher than healthy mothers (0%) (p<0.05). The rate of polyhydramnios in mothers with gestational DM was significantly higher than in healthy mothers, and the rates of hypothyroidism and non-diabetes medication use were also higher than in healthy mothers (p<0.05). The rate of early neonatal sepsis in infants of mothers with gestational and pregestational DM (66.7% and 100%, respectively) was significantly higher than in infants of healthy mothers (p<0.05).There was no significant difference in the rates of resuscitation, intensive care unit admission, phototherapy, antibiotic use and congenital anomaly in terms of diabetes status of the mothers (p>0.05). While the 1st minute APGAR scores of newborns of healthy mothers were significantly higher than those of infants of mothers with gestational DM and pregestational DM, the 5th minute APGAR scores were significantly higher than those of infants of mothers with gestational DM (p<0.05). There was no significant difference in the birth weights of the newborns in terms of the diabetes status of the mothers (p>0.05). The rate of insulin use in mothers with pregestational DM (95.5%) was significantly higher than that in mothers with gestational DM (52.3%) (p<0.05). The rate of failing Test 1 in infants of mothers with gestational DM (29.8%) was significantly higher than the rate of failing Test 1 in infants of healthy mothers (13.1%) (p<0.05). The mean postnatal day on which Test 1 was performed in infants of mothers with gestational diabetes was significantly higher than in infants of healthy mothers (p<0.05). 

The rate of referral of infants of healthy mothers to audiologists (9.4%) was significantly lower than the rate of referral of infants of mothers with gestational and pregestational DM (21.2% and 26.8%, respectively) (p<0.05). 

Conclusion: Our results indicate that babies exposed to diabetes during pregnancy stayed longer in the first hearing screening; however, no baby failed the repeated screening tests. Our findings suggest that diabetes might cause negative results in the hearing screenings conducted according to the recommendations of our Ministry of Health. This could be due to potential mechanisms described in our study, which may cause delays in hearing maturation due to maternal diabetes, or it might be because diabetic mothers' babies are more likely to be born preterm, defined as 37-38 weeks of gestation. Since this difference disappears in repeated tests, it is insufficient to conclude that diabetes ultimately leads to hearing impairment. We believe that diabetic mothers' babies constitute a potential risk group for hearing issues and deserve special attention when evaluating all possible mechanisms in the literature. The possibility that maternal diabetes negatively affects the development of fetal hearing structures and that such effects might go undetected in screening tests poses a serious concern. Comparing babies born to mothers with gestational diabetes with those born to mothers with pregestational diabetes is necessary to determine if the type of diabetes affects baby outcomes, and our study is the first to address this in the literature. 

 

Keywords: Infant of Diabetic Mother, Gestational Diabetes, Hearing Test in Newborn, Hearing Loss