Kapsamlı alt ekstremite ampute soket anketi'nin Türkçe'ye uyarlanması, geçerlik ve güvenirliği
Turkish adaptation, validity and reliability of the comprehensive lower-limb amputee socket survey
Yazar: CEREN KUZU
Danışman: DOÇ. DR. SEMRA TOPUZ ; DOÇ. DR. YASİN DEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Alt ekstremite = Lower extremity ; Ampütasyon = Amputation ; Anketler = Questionnaires ; Ekstremiteler = Extremities ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Soket = Socket ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu çalışmanın amacı Comprehensive Lower-limb Amputee Socket Survey -CLASS'ın Türkçe versiyonunun geçerlik ve güvenirliğini araştırmaktır. CLASS protez soketinin uyumunu ölçmeyi amaçlayan geçerliği ve güvenirliği İngilizce dilinde kanıtlanmış bir ankettir. CLASS'ın yazarından alınan iznin ardından kültürlerarası adaptasyon yöntemleri kullanılarak anketin Türkçe versiyonu oluşturuldu. Oluşturulan Türkçe versiyon 80 unilateral alt ekstremite amputasyonuna sahip katılımcıya tekrar-test yöntemiyle iki defa uygulandı. Ek olarak literatürde kullanılan geçerli ve güvenilir ölçme araçlarından Trinity Amputasyon ve Protez Deneyimleri Ölçeği-TAPES, Protez Memnuniyet anketi- PMA, Soket Konfor Skoru-SKS kullanılarak katılımcıların protez kullanımına ve memnuniyetine ilişkin deneyimleri kayıt altına alındı. Ayrıca sosyo-demografik bilgiler, amputasyon düzeyine, rezidüel uzuv sağlığına ilişkin ve protez kullanım sürelerini içeren veriler toplandı. Katılımcıların aktivite düzeyleri Amputee Mobilite Ölçeği- AMP ile kayıt altına alındı ve yaşam kalitesi SF-36 kısa form kullanılarak değerlendirildi. Elde edilen test-tekrar test verileri ile ilk uygulama skorları Cronbach Alfa katsayısı hesaplanarak değerlendirildi ve aralarında güçlü korelasyon tespit edildi (Cronbach Alfa > 0,80). CLASS Türkçe versiyona ait iç tutarlılık yüksek bulundu (Cronbach Alfa > 0,80) ve maddelerden biri anketten çıkarıldığında tutarlılık düzeyinde bir değişiklik gösterilmedi. CLASS Türkçe versiyon ile TAPES, PMA ve SKS skorları arasında çeşitli düzeylerde korelasyon olduğu tespit edildi (p≤ 0,01). CLASS Türkçe versiyonun unilateral alt ekstremite amputelerinde klinikte, araştırmalarda ve protez hizmetlerini geliştirmede kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu gösterildi.
Anahtar kelimeler: Amputasyon, Alt ekstremite, Soket uyumu, Sonuç Ölçümleri, Yaşam kalitesi

Abstract:
This study aimed to investigate the validity and reliability of the Turkish version of the Comprehensive Lower-limb Amputee Socket Survey- CLASS. CLASS is a questionnaire that measures the fit of the prosthetic socket. With author's permission the Turkish version of the questionnaire was created using intercultural adaptation methods. The Turkish version of CLASS was administered to 80 participants with unilateral lower extremity amputation twice with the retest method. In addition, the experiences of the participants on prosthesis use and satisfaction were recorded by using the Trinity Amputation and Prosthesis Experiences Scale, Prosthesis Satisfaction Questionnaire, Socket Comfort Score, which are valid and reliable measurement tools used in the literature. Demographic data were also collected, including data on the level of amputation, residual limb health, and duration of prosthesis use. The activity levels of the participants were recorded with the Amputee Mobility Scale-AMP and their quality of life was evaluated using the SF-36 short form. The test-retest data obtained and the scores were evaluated by Cronbach's Alpha coefficient, and a strong correlation was found between them (Cronbach's Alpha> 0.80). The internal consistency of the CLASS Turkish version was found to be high (Cronbach's Alpha> 0.80) and no change was observed in the level of consistency when one of the items was removed from the questionnaire. Significant correlations were demonstrated at various levels between the CLASS Turkish version and TAPES, PMA and SKS scores (p≤ 0.01). The Turkish version of  CLASS has been shown to be a valid and reliable measurement tool that can be used in clinical, research and prosthetic services in unilateral lower extremity amputees. 
Keywords: Amputation, Lower extremity, Socket Fit, Outcome Measurements,   Quality of Life