Küresel finansal teknoloji sektöründe ortaya çıkan yeni girişimlerin ekonomik ve teknolojik belirleyicileri
Economic and technological determinants of newstartups in the global financial technology sector
Yazar: SELİM TAŞTAN
Danışman: PROF. DR. GÜLER ŞEBNEM URALCAN
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Finans sektörü = Financial sector ; Finansal teknolojiler = Financial technologies ; Fintek = Fintech ; Girişim = Interference ; Girişimcilik = Entrepreneurship ; Hizmet kalitesi = Service quality ; Küreselleşme = Globalization ; Yeni girişim = Startup ; Yeni teknolojiler = New technologies

Özet:
Günümüz finansal teknolojilerinin gelişmesine bağlı olarak sunulan finansal hizmetlerin kalitesi ve çeşitliliği zamanla artmaktadır. Finansal ve teknoloji kelimelerinin birleşmesiyle oluşan FinTek kavramı internet, mobil, veri analitiği gibi inovatif teknolojileri kullanarak geleneksel finansal hizmet anlayışını ortadan kaldırmış, yenilikçi bir yaklaşımla finansal hizmetlerin tüketicilere ulaşmasını kolaylaştırmıştır. FinTek girişimleri ise hem gerçek hem de tüzel işletmeler için inovatif ve kaliteli finansal hizmetler, ürünler ve iş modelleri sunmak için yeni teknolojilerin oluşturduğu fırsatlardan yararlanan işletmelerdir. FinTek girişimlerinin faaliyet gösterdiği farklı iş modelleri mevcuttur. Bu iş modelleri sırasıyla ödemeler, varlık yönetimi, kitle fonlaması, kredilendirme, sermaye piyasası ve sigorta hizmetleridir. FinTek girişimleri geleneksel bankacılık ve finans kurumlarıyla doğrudan rekabet ederek, pek çok açıdan banka ve finans kurumlarını şaşırtmaktadır. FinTek girişimleri yapay zekâ, makine öğrenmesi, uygulama programlama arayüzleri (API), blokzinciri ve kuantum bilişimi teknolojilerini etkin bir şekilde kullanarak yenilikçi finansal ürün, hizmet ve iş modellerini tüketicilere sunmaktadırlar. Gelişen yeni teknolojilere bağlı olarak FinTek girişimleri finansal hizmetlerin nasıl sunulması gerektiğiyle ilgili değişimlere devam etmektedir. Değişim yolunda FinTek girişimlerinin tüketicilere sağladığı avantajlar sadece müşteri deneyimi, hız ve kolaylık değildir; aynı zamanda zaman ve mekândan bağımsız hizmetlere erişim ve düşük maliyetlerde tüketicilerin FinTek girişimlerini seçme nedenleridir.
Bu tez çalışmasında, küresel finansal teknoloji sektöründeki FinTek girişimlerinin ortaya çıkmasına neden olan ekonomik ve teknolojik belirleyiciler sayma veri modeli yöntemi ile araştırılmıştır. FinTek girişimlerinin ortaya çıkmasında doğrudan ve dolaylı etkisi olduğu düşünülen değişkenler; ekonomi ve teknoloji alanlardan alınarak araştırmaya dâhil edilmiştir. Araştırma 49 ülkenin 2007-2016 dönemindeki yıllık verileri kullanılarak, 490 gözlemden oluşturulmuştur. Bağımsız değişken verileri panel veriseti olarak oluşturulmuştur. Araştırmadaki bağımsız değişkenler arasında yüksek seviyede korelasyon ve doğrusal ilişkinin tespiti için korelasyon matrisi ve varyans büyütme faktörü (VIF) değerleri incelenmiştir. Araştırmada bağımlı değişken sayma verisi olduğu ve aşırı yayılım gösterdiği için Negatif Binom Regresyon modeli kullanılmıştır. Araştırma modelindeki bağımsız değişkenlerin değerleri, gecikmeli olarak modele dâhil edilmiştir. FinTek girişimlerinin %47'si ABD'de kurulduğu için araştırma sonuçları, ABD FinTek girişim verileri dâhil ve hariç olarak incelenmiştir. ABD verilerinin araştırma sonuçlarını etkilediği tespit edilmiştir. Araştırma modeli FinTek girişim sayıları ekonomik, teknolojik ve tüm bağımsız değişkenler ile ayrı ayrı çalıştırılmıştır. Tüm bağımsız değişkenlerin çalıştırıldığı modeldeki elde edilen sonuçlara göre; işsizlik oranındaki artışın görüldüğü ekonomilerde FinTek girişim sayılarında artış gözlemlenmektedir. Ülkelerin bilimsel ve teknik dergi makale sayısındaki artışın FinTek girişim sayısını olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Teknolojik belirleyici olan inovasyon seviyesindeki yükselişin daha fazla FinTek girişimlerinin kurulmasına neden olduğu tespit edilmiştir. Finansal piyasalardaki gelişimin ve iş gücü piyasasındaki verimliliğin FinTek girişim sayılarının artmasına neden olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The quality and diversity of financial services offered by the development of today's financial technologies is increasing over time. In this development, the share of financial technology ecosystem is quite large. FinTech concept, which is formed by combining financial and technology words, eliminates the traditional financial service concept by using innovative technologies such as internet, mobile, data analytics, and facilitates the access of financial services to consumers with an innovative approach. FinTech startups are companies that benefit from the opportunities created by new technologies to provide innovative and high quality financial services, products and business models for both consumers and enterprises. There are different business models where FinTech startups operate. These business models are payments, asset management, crowd funding, lending, capital market and insurance services respectively. Fintech startups compete directly with traditional banking and financial institutions and, in many ways, surprise banks and financial institutions. FinTech startups provide innovative financial products, services and business models to consumers by using artificial intelligence, machine learning, application programming interfaces (API), blockchain and quantum information technologies. Depending on emerging technologies, FinTech startups continue to change how financial services should be offered. The benefits of FinTech startups to consumers are not only customer experience, speed and convenience, but also low costs and access to financial services at anytime and anyplace. In this thesis, economic and technological determinants which cause FinTech startups in global financial technology sector were examined with the help of count data model methods. The variables considered to have a direct and indirect effect on the emergence of FinTech startups; economy, banking and finance, entrepreneurship, innovation and academic fields. The study consists of 490 observations of 49 countries using the annual data for the period 2007-2016. Constructed panel data has been used in research. Correlation matrix and variance inflation factor (VIF) values were examined for high correlation and linear relationship between independent variables in the study. Negative Binomial Regression Model was used because of dependent variable counting data and overdispersion. The values of the independent variables with one year delay were included in the research model. Due to the fact that 47% of FinTech initiatives were established in the USA, research results were examined including and excluded from US FinTech startup data. It is determined that US FinTech data affects the results of the research. The research model has been run separately with economic, technological and all independent variables. According to the results obtained in the model where all the independent variables are run; The increase in unemployment rate is observed in economies, we see FinTech startups more often. In the study, it has been realized that the increase in the number of scientific and technical journal articles of the countries has a positive effect on the number of FinTech startups. The rise in innovation, one of the technological determinant, has been found to lead to more FinTech startups. It was determined that the improvement in financial markets and increase in productivity of the labor market leads to an increase in the number of FinTech startups.