Eğitim ASM'ye başvuran hastaların getat (geleneksel ve tamamlayıcı tıp) kullanım durumu, getat hakkındaki tutum ve davranışları
Traditional and complementary medicine uses, attitudes and behavior in the population of educational family health center
Yazar: MÜCAHİT GÖKTAŞ
Danışman: PROF. DR. SEÇİL ARICA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Davranış = Behavior ; Doktorlar = Physicians ; Tamamlayıcı tedaviler = Complementary therapies ; Tutumlar = Attitudes ; Tıp-geleneksel = Medicine-traditional

Özet:
AMAÇ: Dünya'da ve Türkiye'de GETAT (Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp) uygulamaları kullanımı giderek artmaktadır. Çalışmamız hastaların GETAT kullanım durumu, GETAT hakkındaki tutum ve davranışlarını ve etkileyen faktörleri  tespit etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir.
GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışmamız SBÜ Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesi Gülbahar Eğitim ASM'ye (Aile Sağlığı Merkezi) başvuran ve çalışmayı kabul eden 18 yaş ve üzeri 330 hastaya yüz yüze anket şeklinde uygulanmıştır. Anketimiz literatür taranarak ve 2014 "GETAT Uygulama Yönetmeliği" dikkate alınarak oluşturulmuş demografik bilgileri içeren 9 soru ve  GETAT kullanım durumu, GETAT hakkındaki tutum ve davranışları ölçen 22 soru olmak üzere 31 sorudan oluşmaktadır. Veriler SPSS 21 (Statistical Package for the Social Sciences, version 21) programı kullanılarak analiz edilmiş ve p<0.05 anlamlı kabul edilmiştir. 
BULGULAR: Çalışmamıza 330  kişi katılmış olup yaş ortalaması 49,52'dir.  Katılımcıların 223'ü (%67,6) kadın, 249'u (%75,5) evli ve 247'si (%74,8) hayatları boyunca en çok il merkezinde ikamet etmişti. 178 kişi (%53,9) GETAT yöntemlerinden en az birini kullanmıştı. En sık kullanılan yöntemler; bitkisel tedaviler (%41,5), kupaterapi (%16,1), sülük (%4,8), akupunktur (%2,4) idi. Uygulayıcıların sadece %18,53'ü hekim ve yardımcı sağlık personeliydi ve uygulama yapılanların sadece %9'u bakanlıkça onaylı GETAT sertifikası bulunup bulunmadığını sorgulamıştı. Katılımcıların %35,8'i GETAT yöntemlerinin tamamen zararsız olduğunu düşünmekteydi. Kronik hastalığı olanlar ve eğitim düzeyi düşük olanların GETAT yöntemi kullanma oranı anlamlı olarak daha fazlaydı (p=0,02, p=0,006). Kullananların yaş ortalaması anlamlı olarak daha yüksekti (p=0,01). GETAT kullananların %55,9'u kullandığı yöntemi aile hekimi veya ilgili hekimine bildirmemişti. Katılımcıların %87,6'sı GETAT hakkında bilgi almak istiyordu. Bilgi almak isteyenler en çok aile hekimini (%92,4) tercih etmekteydi.
SONUÇ: Katılımcıların yarısından fazlası GETAT yöntemi kullanmasına rağmen çok az bir kısmına hekim ve yardımcı sağlık personeli tarafından uygulama yapılmıştır. GETAT yöntemlerinin tamamen zararsız olduğunu düşünen kimseler azınlıkta değildir. Katılımcılar GETAT hakkında en kolay ulaşabileceği aile hekimliğinden bilgi almak istemektedir. GETAT yöntemlerinin kontrol altında uygulanabilmesi için birinci basamak hekimlerinin yöntemler hakkında bilgili, sorgulayıcı olması uygun bir yaklaşım olacaktır.
	
ANAHTAR KELİMELER: Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp, Aile Hekimliği, tutum, davranış

Abstract:
AIM: Traditional and Complementary Medicine (T&CM) usage has been increasing in the World and in Turkey. Our study was carried out to determine the patients' T&CM usage, attitudes and behaviors about T&CM and the factors affecting them.
PATIENTS AND METHODS: Our study was carried out by face-to-face questionnaire was applied to 330 patients aged 18 and over who applied to Prof.  Dr. Cemil Taşçıoğlu City Hospital Gülbahar Education FHC (Family Health Center) and accepted the study. Our survey consists of 31 questions, including 9 questions including demographic information and 22 questions measuring T&CM usage status, attitudes and behaviors about T&CM, which were created by scanning the literature and considering the 2014 " T&CM Implementation Regulation" in Turkey. The data were analyzed using the SPSS 21 (Statistical Package for the Social Sciences, version 21) program and p <0.05 was considered significant.
RESULTS: 330 people were participated in our study and the average age is 49.52. Of the participants, 223 (67.6%) were women, 249 (75.5%) were married, and 247 (74.8%) had mostly resided in the city center throughout their lives. 178 people (53.9%) had used at least one of the T&CM methods. The most commonly used methods; Herbal treatments (41.5%), cupatherapy (16.1%), leech (4.8%), acupuncture (2.4%). Only 18.53% of the practitioners were physicians and auxiliary health personnel, and only 9% of the participants questioned whether they had a ministry-approved T&CM certificate. 35.8% of the participants thought that T&CM methods were completely harmless. The rate of using T&CM method was significantly higher in those with chronic diseases and low education level. (p = 0.02, p = 0.006). The mean age of the users was significantly higher (p = 0.01). 55.9% of those using GETAT did not report the method they used to their family doctor or related physician. 87.6% of the participants wanted to get information about GETAT. Those who wanted to get information mostly preferred family physician (92.4%).
CONCLUSION: Although more than half of the participants used the T&CM method, very few of them were administered by physicians and auxiliary health personnel. Those who think that T&CM methods are completely harmless was not in the minority. Participants wanted to get information about T&CM from the family physicians where they can easily reach. In order to apply T&CM methods under control, it would be an appropriate approach for primary care physicians to be knowledgeable and questioning about the methods.
	KEY WORDS: Traditional and Complementary Medicine, Family Medicine, attitude, behavior