Ergenlerin duygusal özerklik ve yaşam doyumlarının bağlanma stilleri açısından incelenmesi
The examination of emotional autonomy and life satisfaction of adolescents in terms of attachment styles
Yazar: SELVA BARKALE
Danışman: PROF. DR. ERDAL HAMARTA
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Duygusal özerklik = Emotional autonomy ; Ergenler = Adolescents ; Ergenlik = Puberty ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı ergenlerin duygusal özerklik ve yaşam doyumlarının bağlanma stilleri açısından incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu 2019-2020 eğitim öğretim yılında Konya ilinin merkez ilçelerinde özel ve devlet okullarında eğitim gören toplam 513 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmaya katılan öğrencilerin bazı kişisel bilgileri için "Kişisel Bilgi Formu", bağlanma stillerinin belirlenmesi için "Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri -Ⅱ Orta Çocukluk Dönemi Ölçeği", duygusal özerklik düzeyini belirlemek için "Duygusal Özerklik Ölçeği" ve yaşam doyumu düzeyini belirlemek için "Yaşam Doyumu Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada duygusal özerklik ve yaşam doyumu puanları arasındaki değişimin cinsiyete göre farklılaşma kontrolü t testi ile yapılmıştır. Duygusal özerklik ve yaşam doyumu puanları arasındaki değişimin yaşa göre farklılaşma kontrolü varyans analizi (ANOVA) yardımı ile incelenmiştir. Bağlanma stilleri, duygusal özerklik ve yaşam doyumu puanları arasındaki ilişkinin analizi için Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı Tekniğinden yararlanılmıştır. Bağlanma stillerinin duygusal özerklik ve yaşam doyumunu açıklama gücü ise çoklu doğrusal regresyon analizi ile hesaplanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, ergenlerin duygusal özerklik puanı cinsiyete göre anlamlı şekilde farklılaşmaktadır ve bu farklılaşma kadınlar lehinedir. Ergenlerin duygusal özerklik ölçeği alt boyutlarından aldıkları puanlar cinsiyetler bazında karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda idealleştirmeme alt boyutunda cinsiyetler arasında anlamlı bir farklılaşma bulunmazken bağımsızlık ve bireyleşme alt boyutlarında kadınlar lehine anlamlı bir farklılaşmanın olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ergenlerin yaşam doyumu puanları arasında cinsiyete göre anlamlı bir farklılaşmanın olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yaşa göre yapılan incelemede ise ergenlerin hem duygusal özerklik puanları hem de yaşam doyumu puanlarının yaşa göre anlamlı farklılaşma göstermediği bulunmuştur.  Bağlanma stilleri ölçeğinin kaygı alt boyutu ile duygusal özerklik ölçeğinin idealleştirmeme, bağımsızlık ve bireyleşme alt boyutları arasında negatif yönde düşük düzeyde bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Bağlanma stilleri ölçeğinin kaçınma alt boyutu ile duygusal özerklik ölçeğinin idealleştirmeme, bağımsızlık ve bireyleşme alt boyutları arasında orta düzeyde negatif yönde bir ilişkinin olduğu belirlenmiştir. Kaygı ve kaçınma boyutları ile duygusal özerklik toplam puanı ve yaşam doyumu toplam puanı arasında negatif yönde orta düzeyde ilişkinin var olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmada bağlanma stillerinden kaçınma alt boyutunun duygusal özerkliğin anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir. Kaçınma alt boyutunun aynı zamanda duygusal özerklik alt boyutlarından idealleştirmeme, bağımsızlık ve bireyleşme alt boyutları içinde yordayıcı olduğu belirlenmiştir. Yaşam doyumu puanının yordayıcılığında ise bağlanma stilleri alt boyutlarından kaygı ve kaçınma alt boyutunun yordayıcı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine adolescents' emotional autonomy and life satisfaction in terms of attachment styles. The study group of the research consisted of 513 students studying in private and public schools in the central districts of Konya in the 2019-2020 academic year. "Personal Information Form" for some personal information of the students participating in the study, "Experiences in Close Relationship Inventory-II Middle Childhood Scale" to determine attachment styles, "Emotional Autonomy Scale" to determine the level of emotional autonomy, and "Life Satisfaction Scale" to determine the level of life satisfaction was used. In the study, the difference between emotional autonomy and life satisfaction scores according to gender was controlled by t test. The control of differentiation according to age for the change between emotional autonomy and life satisfaction scores was examined with the help of analysis of variance (ANOVA). Pearson's Moments Multiplication Correlation Coefficient Technique was used to analyze the relation between attachment styles, emotional autonomy and life satisfaction scores. Multiple linear regression analysis was used to calculate the explanatory power of the attachment styles on the emotional autonomy and life satisfaction. Per the research results; Adolescents' emotional autonomy scores differed significantly according to gender, and this differentiation is in favor of women. The adolescents' scores from the sub dimension of emotional autonomy scale were compared on the basis of gender. As a result of the comparison, it was concluded that there was no significant difference between genders in the non-idealization sub-dimension, while a significant difference was observed in favor of women in the independence and individuation sub-dimensions. It was also concluded that there was no significant difference between adolescents' life satisfaction scores by gender. In the analysis made according to age, it was found that both emotional autonomy scores and life satisfaction scores of adolescents did not differ significantly according to age. There was a low level of negative correlation between the anxiety sub-dimension of the attachment styles scale and the non-idealization, independence and individuation sub-dimensions of the emotional autonomy scale. It was determined that there was a moderately negative relationship between the avoidance sub-dimension of the attachment styles scale and the non-idealization, independence and individuation sub-dimensions of the emotional autonomy scale. It was concluded that there was a moderate negative correlation between the anxiety-avoidance dimensions and total scores of emotional autonomy and life satisfaction. In the study, avoidance sub-dimension of the attachment styles was identified to be a significant predictive variable of emotional autonomy. It was determined that the avoidance sub-dimension was also a predictor of non-idealization, independence and individuation sub-dimensions of emotional autonomy. As for the predictability of life satisfaction score, it was concluded that the anxiety and avoidance sub-dimensions, which are among the sub-dimensions of attachment styles, were the predictors.