Bursa il merkezinde ilköğretim çağındaki çocuklarda hipertansiyon sıklığının ve risk faktörlerinin araştırılması
Evaluation of hypertension prevalence and risk factors in primary school children in Bursa
Yazar: DOĞA BARAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ZÜLEYHA ALPER
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Hipertansiyon = Hypertension ; Obezite = Obesity

Özet:
Yakın zamanda yapılan çalışmalarda çocukluk çağı hipertansiyonu prevalansında artış olduğu bildirilmektedir ve artan obezite sıklığının bu artıştan sorumlu olabileceği ileri sürülmektedir. Biz bu çalışmada, Bursa ili merkezindeki ilköğretim çağı çocuklarında hipertansiyon prevalansını ve olası risk faktörlerini araştırmayı amaçladık.Çalışmaya 5 farklı ilköğretim okulundan 6?15 yaş arası toplam 3066 çocuk dahil edildi. Çocukların sosyodemografik özellikleri, özgeçmiş ve aile öyküleriyle ilgili veriler toplandı. Çocuklar okullarında ziyaret edilerek tam bir fizik muayene yapıldı ve 20 dakika arayla iki kez ölçülen kan basıncı değerleri kaydedildi. Ortalama kan basınçları ?90. persantil olan çocuklar 10?15 gün sonra tekrar ziyaret edildi ve aynı yöntemle belirlenen ortalama kan basıncı değerlerine göre hipertansiyon tanısı konuldu.Çalışmamızda hipertansiyon ve prehipertansiyon prevalansı sırasıyla %1,1 ve %1,9 olarak saptandı. Obez ve kilolu çocukların oranı sırasıyla %7,9 ve %12,2 idi ve bu çocuklarda hipertansiyon ve prehipertansiyon sıklığı anlamlı düzeyde daha yüksekti (p<0,001). Birinci derece yakınlarında hipertansiyon öyküsü bulunan çocuklardaki hipertansiyon sıklığı da anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p<0,01).Bu çalışmada, obezitenin ve birinci derece yakınlarında hipertansiyon öyküsü bulunmasının çocukluk çağı hipertansiyonu gelişmesi için bir risk faktörü olduğunu saptadık. Bu nedenle obezitenin önlenmesi amacıyla, çocuklara düzenli fiziksel aktivitenin ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarının kazandırılmasına yönelik eğitimlerin verilmesi, okullardaki beden eğitimi derslerinin daha etkin hale getirilmesine yönelik uyarıların yapılması gerekmektedir. Hipertansiyonun erken dönemde tespit edilerek, altta yatan hastalığın belirlenip tedavisinin düzenlenebilmesi ve hedef organ hasarına yönelik önlemlerin alınabilmesi için, kan basıncı ölçümünün çocukların rutin fizik muayenesinin bir parçası olarak uygulanması gerektiği unutulmamalıdır.

Abstract:
According to recent studies prevalence of childhood hypertension is increasing and obesity is suggested to be an important contributing factor. In our study we aimed to assess the prevalence of childhood hypertension among primary school students in Bursa and try to evaluate associated risk factors.A total of 3066 children aged 6-15 years from 5 different primary schools were included in the study. Data were collected on socio-demographic features, personal and family history of the children. Students were visited in schools and complete physical examination was performed. Blood pressure values were evaluated twice within 20 minutes intervals. Children of ?90 percentile were revisited 10-15 days later and evaluated according to mean blood pressure values.In our study, prevalence of hypertension and prehypertension were 1.1% and 1.9%, prevalence of obese and overweight children were 7.9% and 12.2%, respectively and frequency of hypertension and prehypertension was significantly higher in obese and overweight children (p<0.001). Hypertension was significantly higher among the ones with first-degree family hypertension history (p<0.01).We found obesity and history of hypertension in first-degree relatives were risk factors for childhood hypertension. To avoid obesity among students, we suggest that, in schools, proper training for regular physical activities (PA) and well-balanced diet should be considered as well as more effective PA lessons should be an important precaution. Blood pressure measurement should be considered as part of routine physical examination, in order to early diagnosis of hypertension, and to provide relevant therapeutic approaches according to underlying problems to avoid future end-organ damages.