Permetrinin tatlı su midyelerinde toksik etkilerinin belirlenmesi
The determınatıon of the toxıc effects of permethrın on the freshwater mussels
Yazar: REYHAN GENÇER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ARSLAN
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Biyokimyasal olaylar = Biochemical phenomena ; Hemosit = Hemocyte ; Permetrin = Permethrin ; Tatlı su midyesi = Freshwater mussel

Özet:
Permetrin, su kaynaklarının yakınında böceklere karşı mücadelede toprak yüzeyinden yağmur suları ile taşınarak ya da endüstriyel alan atıklarının arıtılmadan sulara bırakılması sonucu sucul ekosisteme karışabilen ve sucul ekosistem canlılarını olumsuz etkileyebilen sentetik bir piretroittir. Bu nedenle, sucul canlılar üzerindeki etkilerinin araştırılması sucul ekosistem sağlığı açısından önemlidir. Bu tezin amacı, permetrinin hedef dışı bir tür olan tatlı su midyelerinde akut toksik etkisinin belirlenmesini takiben subletal etkilerinin immünolojik ve biyokimyasal parametrelerle incelenmesidir. Deneylerde sucul biyolojik izleme ve toksikoloji çalışmalarında kullanılan bir tür olan tatlı su midyesi Unio delicatus model organizma olarak kullanılmıştır. Akut toksik değerleri (ortalama öldürücü konsantrasyon, LC50), Finney'in probit analiz yöntemi baz alınarak 96 saatlik LC50 değeri 119,4430 (69,569-168,967) mg/L olarak saptanmıştır.Tatlı su midyeleri daha sonra 96 saatlik LC50 değerinin 1/10, 1/50 ve 1/100 oranlarındaki (1,19 mg/L, 2,38 mg/L ve 11,9 mg/L) permetrin konsantrasyonlarına 96 saat ve 7 gün süre ile maruz bırakılmıştır. Deney sonunda, deney gruplarının kontrol gruplarına göre ortalama toplam hemosit sayısı istatistik olarak anlamlı azalış göstermiştir (p<0,05). Permetrinin solungaç ve sindirim bezi dokuları üzerinde antioksidan glutatyon (GSH), ileri düzey oksidasyon protein ürünleri (AOPP) ve malondialdehit (MDA) parametreleri incelendiğinde ise, istatistiksel anlamlı bir sonuca ulaşılmamıştır (p>0,05). Sonuç olarak; permetrinin tatlı su midyesi Unio delicatus için akut maruziyette az derecede toksik etkiye sahip olduğu, subletal konsantrasyonda ise glutatyon, ileri oksidasyon protein ürünleri ve lipid peroksidasyon değerlerinde ise istatistik olarak anlamlı düzeyde kabul edilir etkiye neden olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Permethrin is a synthetic pyrethroid that can contaminate the aquatic ecosystem and adversely affects the aquatic ecosystem organisms as a result of being carried by rain water from the soil surface in the fight against insects near water sources or leaving industrial wastes to the waters without treatment. Therefore, investigating the effects on aquatic organisms is important for aquatic ecosystem health. The aim of this thesis is to determine the acute toxic effects of permethrin in freshwater mussels, which is a nontarget species, and to investigate its sublethal effects with immunological and biochemical parameters. In the experiments, the freshwater mussel Unio delicatus a species used in aquatic biological monitoring and toxicology studies, was used as a model organism. Acute toxic values (mean lethal concentration, LC50) were determined as 119.4430 (69.569-168.967) mg/L for 96 hours based on Finney's probit analysis method. Freshwater mussels were then exposed to permethrin concentrations of 1/10, 1/50, and 1/100 (1.19 mg/L, 2.38 mg/L, and 11.9 mg/L) of the 96-hour LC50 for 96 hours and 7 days exposed over a period of time. At the end of the experiment, the mean total hemocyte count of the experimental groups showed a statistically significant decrease compared to the control groups (p<0.05). When the antioxidant glutathione (GSH), advanced oxidation protein products (AOPP) and malondialdehyde (MDA) parameters of permethrin on the gill and digestive gland tissues were examined, no statistically significant result was determined (p>0.05). In conclusion; It has been determined that permethrin has a low toxic effect in acute exposure for the freshwater mussel Unio delicatus, and does not cause an acceptable effect in glutathione, advanced oxidation protein products and lipid peroxidation values at subletal concentrations.