Metabolik sendrom tanısı olan hastalarda 8 hafta hafif-orta düzeyli aerobik egzersiz programının yaşam kalitesi ve fonksiyonel kapasite üzerine etkisi
The effects of 8-week mild-moderate level aerobic exercise program on quality of life and functional capacity of patients diagnosed with metabolic syndrome
Yazar: ÇAĞATAY NUSRET DAL
Danışman: PROF. DR. ÖNDER MURAT ÖZERBİL
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Aerobik güç = Aerobic power ; Egzersiz = Exercise ; Kardiyovasküler fizyolojik fenomen = Cardiovascular physiological phenomena ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Metabolik sendrom kardiyovasküler hastalık riskini artıran bileşenlerden oluşur. Sendromun gelişmesinde uygunsuz beslenme ve sedanter yaşam tarzı önemli yer tutmaktadır. Dolayısıyla tedavide non-farmakolojik yaklaşımlar, mihenk taşı konumundadır. Uygunsuz beslenme, diyet modifikasyonları ile giderilmektedir. Sedanter yaşam tarzı ise fiziksel aktivite alışkanlığını geliştirmekle değiştirilmektedir. Gözetimli aerobik tip, hasta odaklı egzersiz bu alışkanlığı kazandırmakta özellikle tercih edilmektedir. 
Retrospektif tasarlanan çalışmamızda  MS tanısı almış 30-60 yaş arası 54 hasta kullandık. Bunlardan 28'i çalışma, 26'sı ise  kontrol grubunda idi. Hastalara her hangi bir diyet modifikasyonu yapılmamış olup, mevcut diyet alışkanlıklarını devam ettirmeleri söylenmişti. Çalışma grubu hastalara; haftada 3 seans 8 hafta, öncesi ve sonrası 5'er dakika ısınma ve soğuma fazı, bu iki faz arasında hafif-orta şiddette(KHR'nin %40-60'ı) eğitim fazının bulunduğu toplamda tedricen artırılmış 60 dakika olacak şekilde, bisiklet ergometre ile aerobik egzersiz uygulanmıştı. Kontrol grubu hastalara ise fiziksel aktivitelerinde artışa yönelik önerilerde bulunulmuştu. Çalışma ve kontrol grubu hastalarda; kilo, VKİ, bel çevresi, istirahat nabzı, istirahat sistolik-diyastolik kan basıncı, 6DYT, SF36 başlangıç ve 8. Hafta sonuç değerleri kaydedilmişti. Verilerin SPSS 16.0 for Windows programı ile bilgisayar ortamına aktarılarak hata denetimleri yapıldı. Verilerin özeti yüzde, median, minimum ve maksimum değerler ile verildi. Kategorik verilerin karşılaştırılmasında 'ki kare' testi Fisher düzeltmesi ile yapıldı. Ölçümle elde edilen verilerin normal dağılım analizi yapıldı. Normal dağılmadığı tespit edilmesi üzerine 'non-paremetrik' testler kullanıldı. İki grup arası karşılaştırmalar 'Mann Whitney U' testi ile; grup içi tekrarlayan ölçümler 'Wilcoxon' testi ile yapıldı. Anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak alındı. Her bir hasta için, başlangıç değerleri o hasta için standart kabul edilerek, sonra ölçülen değerlerin başlangıca göre yüzde değişimleri hesaplandı. Yüzde değişimler hesaplanırken şu formül kullanıldı; [(İlk parametre-son parametre)/ilk parametre)]*100.
Çalışmamızda MS'lu hastalarda egzersizle kardiyometabolik risk faktörleri arasında ilişki bulunmuştur. Kontrol grubuna kıyasla, hafif-orta şiddette egzersiz uygulanan grupta kilo, VKİ, bel çevresi, istirahat nabzı, sistolik ve diastolik kan basıncı, yürüme testi ve SF36 değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı düzelmeler saptanmıştır. Bu bulgular göstermektedir ki; hafif-orta şiddette aerobik egzersiz programı MS bileşenlerini iyileştirir.

Abstract:
Metabolic syndrome consists of the components increasing the risk of cardiovascular disease. In development of the syndrome, the irregular eating habit and the sedentary life style play important role. Thus, non-pharmacological approaches are in the cornerstones position in treatment. Irregular eating habit is eliminated through diet modifications. Sedentary life style is modified by improving the physical activity habits. Aerobic-type, patient-oriented, managed exercise is preferred for getting patients adopt this habit. 
In our retrospectively-designed study, 54 patients (aged between 30 and 60 years) diagnosed with MS were involved. Of those patients, 28 were in study group, while 26 were in control group. No diet modification was made for patients, and they were asked for continuing their own diet habits. For patients in study group, for 8 weeks and 3 sessions per week, a total of 60 minutes (5 minutes of warming before and cooling after the exercise and mild-moderate training phase (40-60% of heart rate reserve (HRR) between those phases) of aerobic exercise was implemented with cycling ergometer. For control group patients, increase in physical activity was recommended. For patients in study and control groups; the weight, BMI, waist circumference, resting heart rate, resting systolic-diastolic blood pressure, 6MWT, and SF36 values at the beginning and end of 8-week exercise were recorded. Error analyses of the data were performed via SPSS 16.0 for Windows. The summary of data was expressed as median, minimum, and maximum values. For comparison of categorical data, "Chi-Square Test" was used together with Fisher correction. Normal distribution analysis of the data obtained by measurement was done. Upon determining the non-normal distribution, the non-parametric tests were used. The comparisons between the groups were made with "Mann Whitney U" test, while the intragroup repeated measurements were done with "Wilcoxon" test. The level of significance was determined to be p<0.05. For every patient, by considering the initial values as standard, the changes were calculated as percentage in proportion to the beginning. By computing the change percentages, the formula blow was utilized; 
[(first parameter-final parameter) /first parameter)]*100.
In our study, a relation was found between exercise and cardio-metabolic risk factors in MS patients. In proportion to the control group, statistically significant improvements were obtained in mild-moderate exercise group in terms of weight, BMI, waist circumference, resting heart rate, systolic and diastolic blood pressure, walking test, and SF36 values(especially physical function). These findings indicate that mild-moderate aerobic exercise program improves the MS components.