Hemşirelik öğrencilerinde sağlık okuryazarlıkdüzeyi ile sağlıklı yaşam biçimi davranışlarıarasındaki ilişki
The relationship between health literacy and healthylifestyle behaviors of nursing students
Yazar: NERİMAN SAVAŞ
Danışman: DOÇ. DR. TÜRKAN KARACA
Adıyaman Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Araştırma, Adıyaman Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü'nde
öğrenim gören hemşirelik öğrenci̇leri̇nde sağlık okuryazarlık düzeyi̇ i̇le sağlıklı yaşam
bi̇çi̇mi̇ davranışları arasındaki̇ i̇li̇şkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu araştırma
tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bir çalışmadır. Araştırmanın örneklemini, 267 hemşirelik
öğrencisi oluşturmuştur. Araştırma verileri, 11.03.2024-24.04.2024 tarihleri arasında
"Tanıtıcı Bilgi Formu", "Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği- 32 (TSOY-32)" ve "Sağlıklı
Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği- II (SYBD-II)" ile toplanmıştır. Verilerin analizi için
bağımsız gruplarda t Testi, Mann Whitney U Analizi, Kruskall Wallis Analizi ve Varyans
Analizi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan hemşirelik öğrencilerinin TSOY-32 ölçek toplam
puan ortalaması 38,08±7,34 olarak bulunmuştur. Ölçek kesme noktalarına göre
katılımcıların %49,8'i yeterli sağlık okuryazarlığı düzeyine sahiptirler. Öğrencilerin SYBD
-II toplam puan ortalaması 126,30±21,88 olarak bulunmuştur. TSOY-32 ölçeği Tedavi ve
Hizmet bileşeni tüm alt boyutlarının SYBD-II ölçeği alt boyutlarından Stres Yönetimi,
Sağlık Sorumluluğu, Beslenme, Kişilerarası İlişkiler, Manevi Gelişim ve SYBD-II toplam
puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif yönlü düşük düzeyli bir ilişki olduğu
saptanmıştır. TSOY-32 ölçeği Hastalıklardan Korunma/Sağlığın Geliştirilmesi bileşeni ile
SYBD-II ölçeği alt boyutları olan Stres Yönetimi, Manevi Gelişim ve SYBD-II puanları
arasında istatistiksel olarak anlamlı, pozitif yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki saptanmıştır.
TSOY-32 toplam puanı ile SYBD-II ölçeği alt boyutları olan Stres Yönetimi, Kişilerarası
İlişkiler, Manevi Gelişim ve SYBD-II puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı, pozitif
yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki olduğu sonucu elde edilmiştir. Sonuç: TSOY-32 ile SYBD
-II ölçeklerinden elde edilen veriler arasında istatiksel olarak anlamlı pozitif yönlü bir ilişki
olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları doğrultusunda, SOY ve SYBD arttırılması için
yapılması gerekenler hakkında öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik öğrencisi; Sağlık davranışı; Sağlık okuryazarlığı;
Sağlıklı yaşam biçimi

Abstract:
The research was conducted to examine the relationship between the level of health
literacy and healthy lifestyle behaviors among nursing students studying in the Nursing
Department of the Faculty of Health Sciences at Adıyaman University. This research is a
descriptive and cross-sectional study. The sample of the study consisted of 267 nursing
students. The data were collected between 11.03.2024 and 24.04.2024 using the "Descriptive
Information Form," the "Turkey Health Literacy Scale - 32" (TSOY-32), and the "Healthy
Lifestyle Behaviors Scale - II" (SYBD-II). For data analysis, t-Test for independent groups,
Mann Whitney U Test, Kruskal Wallis Test, and Variance Analysis were used. The average
total score of the TSOY-32 scale for the participating nursing students was found to be
38.08±7.34. According to the scale cut-off points, 49.8% of the participants have an adequate
level of health literacy. The average total score of the SYBD-II was found to be
126.30±21.88. A statistically significant, positive, and low-level relationship was found
between all sub-dimensions of the TSOY-32 scale's Treatment and Service component and
the sub-dimensions of the SYBD-II scale, including Stress Management, Health
Responsibility, Nutrition, Interpersonal Relations, Spiritual Growth, and the total SYBD-II
score. A statistically significant, positive, and low-level relationship was found between the
Prevention of Diseases/Health Promotion component of the TSOY-32 scale and the sub-
dimensions of the SYBD-II scale, including Stress Management, Spiritual Growth, and the
total SYBD-II scores. A statistically significant, positive, and low-level relationship was
found between the total TSOY-32 score and the sub-dimensions of the SYBD-II scale,
including Stress Management,Interpersonal Relations, Spiritual Growth, and the total SYBD
-II scores. Conclusion: A statistically significant positive relationship was found between the
data obtained from the TSOY-32 and SYBD-II scales. Based on the research results,
recommendations were provided on what needs to be done to increase health literacy and
healthy lifestyle behaviors.
Keywords: Healthbehavior; Healthy lifestyle; Healthliteracy; Nursing student