Kendinden memnun olma ve psikolojik belirtiler arasındaki ilişkide duyguları yönetme becerilerinin ve otomatik düşüncelerin aracılık rolü
The mediating role of emotions management skills and automatic thoughts in the relationship between self satisfaction psychological symptoms
Yazar: ÇİSİL DİNÇ
Danışman: PROF. DR. AYŞE REZAN ÇEÇEN EROĞUL
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışmanın genel amacı kendinden memnun olma ve psikolojik belirtiler (depresyon, anksiyete, stres) arasındaki ilişkide duyguları yönetme becerileri ve otomatik düşüncelerin aracılık rollerinin incelenmesidir. Çalışma grubu 18-65 yaş aralığındaki beliren yetişkin ve yetişkin grubunu içeren katılımcılardan oluşmaktadır. Veri toplama işlemi çevrim içi platformlar aracılığı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya 350 kadın 151 erkek olmak üzere toplam 501 katılımcı ile yapılmıştır. Çalışma kapsamında ilgili veriler Kişisel Bilgi Formu (araştırmacı tarafından hazırlanmıştır), Kendinden Memnun Olma (Öz Memnuniyet) Ölçeği (Self Satisfaction Scale), psikolojik belirtilerin ölçümü için Depresyon, Anksiyete, Stres-21 (DASS-21) Ölçeği (Depression, Stress and Anxiety Scale), Duyguları Yönetme Becerileri Ölçeği (Emotions Management Skills Scale) ve Otomatik Düşünceler Ölçeği (Automatic Thoughts Scale) kullanılarak toplanmıştır. Çalışmada ele alınan değişkenler Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) ile test edilmiştir. Verilerin analizi; SPSS 23.0 ve Mplus 8.0 paket programları ile sağlanmıştır. SPSS 23.0 ile betimleyici analizler, Mplus 8.0 ile ölçüm modeli ve yapısal model analizleri yapılmıştır. Araştırmanın bulguları kendinden memnun olma ile psikolojik belirtiler (depresyon, anksiyete, stres) arasında güçlü bir korelasyon olduğunu göstermektedir. Duyguları yönetme becerilerinin ve otomatik düşüncelerin tek başlarına ve birlikte çoklu aracılık rolüne sahip olduğu bulunmuştur. Otomatik düşüncelerin varlığı kendinden memnun olmanın psikolojik belirtileri daha etkili bir biçimde yordamasını sağlamaktadır. Duyguları yönetme becerilerinin varlığı psikolojik belirtilerin (depresyon, anksiyete, stres) azalmasına katkı sağlamaktadır. Otomatik düşünceler ve duyguları yönetme becerilerinin aracılık rolleri bir arada ele alındığında çoklu aracılık modelinin tam aracı rolü olduğu bulunmuştur. Bu bulgular ışığında duyguları etkili bir biçimde yönetebilmenin ve otomatik düşünceleri dönüştürebilmenin, psikolojik belirtilerin (depresyon, anksiyete, stres) olumsuz etkilerini azaltmada etkili bir strateji olabileceği düşünülmektedir.
Anahtar kelimeler: kendinden memnun olma, duyguları yönetme becerileri, psikolojik belirtiler, otomatik düşünceler

Abstract:
The general aim of this study is to examine the mediating roles of emotion regulation skills and automatic thoughts in the relationship between self-satisfaction and psychological symptoms (depression, anxiety, stress). The study group consists of participants ranging from 18 to 65 years, including emerging adults and adults. Data collection was conducted through online platforms, with a total of 501 participants, including 350 females and 151 males, participating in the research. Relevant data for the study were collected using the Personal Descriptive Information Form (prepared by the researcher), the Self-Satisfaction Scale, the Depression, Anxiety, Stress-21 (DASS-21) Scale for measuring psychological symptoms, the Emotion Management Skills Scale, and the Automatic Thoughts Scale.
The variables considered in the study were tested using Structural Equation Modeling (SEM). Data analysis was performed using SPSS 23.0 and Mplus 8.0 software packages. Descriptive analyses were conducted using SPSS 23.0, and measurement model and structural model analyses were performed using Mplus 8.0. The findings of the research indicate a strong correlation between self-satisfaction and psychological symptoms (depression, anxiety, stress). It was found that emotion regulation skills and automatic thoughts have individual and combined mediating roles. The presence of automatic thoughts enhances the prediction of psychological symptoms by self-satisfaction. The presence of emotion regulation skills contributes to the reduction of psychological symptoms (depression, anxiety, stress). When the mediating roles of automatic thoughts and emotion regulation skills are considered together, a multiple mediation model with a full mediating role is identified.
In light of these findings, effectively managing emotions and transforming automatic thoughts are considered effective strategies in reducing the negative effects of psychological symptoms (depression, anxiety, stress).
Keywords: self satisfaction, emotions management skills, psychological symptoms, automatic thoughts