Bir şehir hastanesi genel yoğun bakım ünitelerinde sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyonların maliyet analizi
Cost analysis of healthcare associated infections in general instentive care units of a city hospital
Yazar: FATMA GAMZE MALÇOK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİYE ASLI SONSUZ
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management

Özet:
Bu araştırmada İstanbul'da faaliyet gösteren bir Şehir Hastanesi'nin 3. Basamak
Genel Yoğun Bakım Üniteleri'nde (GYBÜ) sağlık hizmetiyle ilişkili enfeksiyon
(SHİE) geçiren hastaların, sosyodemografik özellikleri ve esas yatış tanısı
bakımından benzer durumdaki SHİE geçirmeyen hastalarla, Sosyal Güvenlik
Kurumu (SGK) ve hastane perspektifinden değerlendirilerek maliyetlerinin
karşılaştırılması amaçlandı. Ayrıca adım adım regresyon analizi kullanılarak SHİE
maliyetini en fazla etkileyen faktörün belirlenmesi de hedeflendi. Bu araştırma
kesitsel retrospektif türde bir kohort araştırması olarak tasarlanarak, 01.01.2021-
31.12.2022 tarihleri arasında hastanedeki 7 adet GYBÜ'de 90 SHİE tanısı alan hasta
ve 180 kontrol grubu hastasının verileri incelenerek yürütüldü. Veriler Halk Sağlığı
Yönetim Sistemi sürveyans verilerinden ve Hastane Bilgi Yönetim Sistemi'nin
Medula ve Klinik modülleri aracılığıyla toplandı. Vaka grupları için yaş ve ICD-10
kodları açısından birebir eşleştirilmiş iki kontrol grubu hastası seçilerek örneklem
oluşturuldu. İstatistiksel analizler SPSS 25.0 paket program kullanılarak
sonuçlandırıldı. Vaka ve kontrol grupları karşılaştırılırken veriler normal dağılmadığı
için Mann Whitney-U testi kullanıldı. Analizlerde SHİE gelişen hastalarda yatış gün
sayısı, SGK ve hizmet gider farkları SHİE gelişmeyen hastalara göre anlamlı farkla
(p<0,05) yüksek bulundu. SHİE tanısı alan hastaların almayan hastalara göre hizmet
gider farkları ortalama 4,2 kat, SGK'ya ortalama 5,8 kat, hasta yatış gününe ise
ortalama 4,7 kat fazla olarak bulundu. Yapılan regresyon analizinde kontrol
grubundan vaka grubuna geçerken SHİE tanısının maliyeti artırdığını kanıtlamış
oldu. Vaka ve kontrol gruplarında maliyeti açıklayan en önemli faktör ise yatış gün
sayısı olarak bulundu.

Hastane Enfeksiyonu, Maliyet Analizi, Maliyet Tahminleme,
Sağlık Hizmeti ile İlişkili Enfeksiyonlar, Yoğun Bakım

Abstract:
In this research, it was aimed to compare the costs of patients who had healthcare-
associated infections (HAIs) in the 3rd Level General Intensive Care Units (GICUs)
of a City Hospital operating in Istanbul with patients who did not have HAIs in a
similar situation in terms of sociodemographic characteristics and main
hospitalisation diagnosis from the perspective of Social Security Institution (SSI) and
hospital. It was also aimed to determine the factor that most affected the cost of
SHIE by using stepwise regression analysis. This study was designed as a cross-
sectional retrospective cohort study and conducted by analysing the data of 90
patients diagnosed with SHIE and 180 control group patients in 7 GICU's in the
hospital between 01.01.2021-31.12.2022. Data were collected from surveillance data
of the Public Health Management System and through the Medula and Clinic
modules of the Hospital Information Management System. Two control group
patients matched for age and ICD-10 codes were selected for the case groups.
Statistical analyses were performed using SPSS 25.0 package programme. Mann
Whitney-U test was used to compare the case and control groups because the data
were not normally distributed. In the analyses, the number of hospitalisation days,
SSI and service cost differences were found to be significantly higher (p<0.05) in
patients who developed SHIE compared to patients who did not develop SHIE. The
service cost differences of patients diagnosed with SHIE were found to be 4.2 times
higher on average, 5.8 times higher on average for SSI, and 4.7 times higher on
average for hospitalisation days compared to patients who did not develop SHIE. The
regression analysis proved that the diagnosis of SHIE increased the cost when
moving from the control group to the case group. The most important factor
explaining the cost in case and control groups was found to be the number of
hospitalisation days.

Keywords: Cost Analysis, Cost Estimation, Hospital Infection, Healthcare
Associated-Infection, Intensive Care Unit