Antalya ili Finike-Turunçova bölgesindeki Limra mermerinin jeolojik özelliklerinin belirlenmesi ve blok verimini arttırıcı yöntemlerin araştırılması
Determination of the geological properties of Limyra marble in Antalya province Finike-Turunçova region  and investigation of block yield methods
Yazar: EMRAH BİLİCİ
Danışman: PROF. DR. ERDAL KOŞUN
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Ülkemizde mermer önemli bir ihracat malı olarak göze çarpmakla birlikte mermer sektörünün yerini muhafaza etmesi ve mevcut potansiyelin geliştirilmesi ve mermer üretimi yapan firmaların daha etkin bir şekilde çalışmaları açısından, üretim esnasında bu doğaltaşın genellikle jeolojik yapısından dolayı ortaya çıkan kırık, çatlak gibi sorunlu yerlerin uygun teknoloji ile giderilerek kapatılması ve mermer olarak üretilebilir hale getirmek gerekmektedir. Doğaltaşın damar yapısı, doğaltaştaki boşluklar, kırık ve çatlaklar, üretim kalitesini düşürebilmektedir. Çünkü kimyasal işlemlere tabi tutulan doğaltaşlarla, kimyasal işleme tabii tutulmayan doğaltaşlar arasında fiyat farklılıklarının olduğunu söylemek mümkündür. Ortaya çıkan bu maddi kayıpları önlemek için gerek israfın önlenmesine, gerekse de ihraç edilen doğaltaşlardan daha fazla kar elde edilmesine neden olmaktadır. Hem israf, hem de maddi kayıpların teknolojik açıdan engellenmesi için doğaltaşlara kimyasal işlemler uygulanmaktadır. Herhangi bir kimyasal işleme tabii olmadan satılmış olan doğaltaşların döşenmesi durumunda, doğaltaş üzerindeki boşluk, kırık ve çatlak gibi gözenekler içerisine kir ve benzeri kötü görüntüye neden olan maddeler dolmakta, bu da hem çirkin bir görünüme sebep vermekte, hem de döşenen bu doğaltaşlar daha zor temizlenebilmektedir. Böyle durumlarla karşı karşıya kalmak istemeyen üreticiler, yüzey koruyucu kimyasallardan yararlanmaktadırlar. Doğaltaş üzerindeki sorunlu alanların tamirinde, doğaltaşın türüne uygun olarak dayanıklılık, genleşme, fiyat ve kalite gibi parametreler göz önünde bulundurularak, yaygın bir şekilde kullanılan bazı tamir malzemeleri bulunmaktadır. Bunlar; epoksi, polyester, U.V ışını, mastik çimento dolgulu vb. maddeler şeklinde sıralanmaktadır.
Çalışma alanı Finike (Antalya) ilçesi kuzeyinde yer almaktadır. Çalışma kapsamında, bölgedeki Limra mermerlerin jeolojik özellikleri, mineralojik-petrografik ve fiziko-mekanik özelliklerini belirlemek amacıyla teknolojik deneyler yapılmıştır. Bulunan sonuçların TS ve TS EN ile karşılaştırılması yapılarak mermerlerin, dış ortamlarla olan etkileşimleri sonucunda Limra mermerlerinin yapı ve dokusunda meydana gelen fiziksel ve kimyasal etkileşimler ve bu etkileşimlerden kaynaklanan değişimler, aşınma durumları, darbe dayanımları, basınç dayanımları, atmosfer basıncı altında su emme dayanımı, kaynar suda su emme dayanımı, don sonu basınç dayanımı, yoğun yük altında eğilme dayanımı dış etkenlere karşı olan dirençler vb. parametreler ile meydana gelen değişimleri araştırılmıştır.

Abstract:
In this study we are focusing on Marble, as one of the most potential export material of Turkey. Although marble stands out as an extreme important export commodity as well marble sector maintains its place and develops the existing potential in Turkey. In order to work more effectively, the marble producing companies should be properly covered the problematic areas due to structure that arise during the production of this natural stone. Veins structure of natural stone, gaps in natural stone, fractures and cracks can decreases the quality of production. Because it is possible to say that, there are price differences between natural stones that are subjected to treated with chemical processes and not treated with chemical procedure. It is necessary to prevent these losses and waste for obtaining more profit from exported natural stones. Chemical processes and technological preventing methods are applied to natural stones in order to secure. both waste and material losses In case of laying natural stones which have been sold without any chemical treatment, pores such as cavities, fractures and cracks on the natural stone are filled with dirt and similar bad appearance, which causes an ugly appearance and these paved natural stones are more difficult to clean. And the producers, those who don't want to face such situations, they may have to make a use of chemicals for surface protection. For repairing the problematic areas on natural stone, there are some repairing materials that are widely used for considering the parameters such as durability, expansion, price and quality in accordance with the type of natural stone. There are some of the examples of items for repairing the natural Stones are; epoxy, polyester, U.V ray, mastic cement filled etc.
The study area is located to the north of Finike (Antalya) district. Within the scope of this study, technological experiments were carried out to determine the geological, mineralogical-petrographic and physico-mechanical properties of marbles in the Limyra region. By comparing the results with TS and TS EN, the physical and chemical interactions occurring in the structure and texture of Limyra marbles. As a result of these interactions of marbles with the external environments and the changes resulting from these interaction were investigated by these parameters such as abrasion conditions, impact strengths, compressive strengths, water absorption under atmospheric pressure, water absorption resistance in boiling water, end-frost pressure resistance, bending strength under heavy load, resistance to external factors, etc.