Kına tipi geçici dövmelerde Lawsone, p-fenilendiamin ve ağır metal düzeylerinin ileri analiz yöntemleriile belirlenmesi ve toksikolojik önemi
About temporary henna tattoos to advanced analysis and toxicological methods determination of significance of Lawsone, p-phenylenediamine and heavy metal levels
Yazar: AYÇA AKTAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DİLEK BATTAL ; PROF. DR. SEMA BURGAZ
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Ağır metaller = Heavy metals ; Dövme = Forging ; Fenilendiaminler = Phenylenediamines ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid ; Kına = Henna ; Spektrofotometri = Spectrophotometry

Özet:
Günümüzde dövmelerin popülerliği giderek artmaktadır. Bir dövme çeşidi olan kına tipi geçici dövme kına bitkisinin içine farklı renklendiriciler eklenerek deriye uygulanmaktadır. Saf kına bitkisinin etken maddesi olan Lawsone (HNQ), turuncu kırmızı renkte iken, kına tipi geçici dövmeler çoğunlukla siyah renkte "Hint kınası" olarak adlandırılmaktadır. Çeşitli çalışmalarda kına tipi geçici dövme örneklerine katılan güçlü kontakt alerjen para-fenilendiamin (PPD) konsantrasyonunun % 64'e kadar ulaştığı bilinmektedir. Öte yandan bu dövme örnekleri güçlü kontak alerjen olarak çeşitli ağır metal kirliliklerini içerebilmektedir. Bu çalışmada Türkiye'deki çeşitli illerdeki (Adana, Ankara, İstanbul, İzmir ve Mersin) dövmecilerde satılan kına tipi geçici dövme örneklerinde (n=25) HNQ, PPD ve ağır metal (kobalt-co, nikel-ni, kurşun-pb ve krom-cr gibi) kirlilik düzeyleri yüksek basınçlı sıvı kromatografisi (HPLC) ve endüktif eşleşmiş plazma-kütle spektrometrisi (ICP-MS) teknikleri ile ölçülmüştür. Dövme örneklerindeki HNQ miktarları %0.00-88.2, PPD miktarları %3.37-%51.59 arasında bulunmuştur. Dövme örneklerinde toplam ağır metal, Co, Ni, Pb ve Cr kirlilik düzeyleri sırasıyla 0.115-4.583 ppm, 0.541–2.884 ppm, 0.930-11.260 ppm ve 6.440-116.140 ppm arasında iken suya geçen Co, Ni, Pb ve Cr ağır metal kirlilik düzeyleri sırasıyla 0.123-0.205 ppb, 0.141–0.755 ppb, 0.479-1.001 ppb, 0.101-0.773 ppb arasında bulunmuştur. Dövme örneklerinin sadece 3 tanesinin regülasyondaki HNQ (%2) değerinin üstünde olduğu, 22 tanesinin ise regülasyonda saç boyaları için izin verilen PPD (%6) değerinin çok üstünde olduğu tespit edilmiştir. Ağır metaller için ise, dövme örneklerinde yer alan ağır metal miktarları, suya geçen ağır metal miktarlarından yüksek iken, ağır metal miktarlarından kurşun ve krom değerleri regülasyondaki kurşun, krom değerlerinden yüksek, nikel değerlerinin tamamı ise regülasyondaki nikel değerinden düşüktür. Sonuçlarımız tüketici güvenliği açısından önem taşımaktadır ve ilgili kurumların bu yönde bilgilendirilmesi gerekmektedir.

Abstract:
Nowadays the popularity of temporary henna tattoos is increasing. Temporary henna tattoo which is applied into the skin by adding different dyes in henna plant is a kind of tattoo. Natural henna plant of the active ingredient to the Lawsone (HNQ), while the orange-red color, type of temporary henna tattoos are often called black henna. Several studies have participated para-phenylenediamine (PPD) which reach a concentration of up to 64%, is known powerful contact allergen, in the henna temporary tattoo samples. On the other hand, these tattoos can contain a variety of heavy metal pollution as strong contact allergens. In this study, in various provinces of Turkey, (Adana, Ankara, İstanbul, İzmir and Mersin) HNQ, PPD and heavy metals (as cobalt-co, nickel-ni, lead-pb and chrome-cr) pollution levels in the temporary henna tattoos (n=25) were measured by high pressure liquid chromatography (HPLC) and inductively coupled plasma mass spectrometry (ICP-MS) techniques. In temporary henna tattoos, the amount of HNQ between 0.00-88.2%, and the amount of PPD between 3.37% 51.59% were found. The total heavy metals Co, Ni, Pb and Cr pollution levels were respectively, 0.115-4.583 ppm, 0541-2884 ppm, 0.930-11.260 ppm; heavy metals which are passing from the tattoos to water, Co, Ni, Pb and Cr pollution levels were respectively 0.123-0.205 ppb, 0.141–0.755 ppb, 0.479-1.001 ppb, 0.101-0.773. Only 3 of temporary henna tattoo samples have higher the HNQ value than regulation value, 22 of them have much higher PPD value than regulation value which were allowed to only in hair dyes (6%) were founded. For heavy metals, located in the tattoo samples, while higher than heavy metal amounts passing from the tattoos to water, lead and chrome values in the tattoos higher than the lead and chrome values in the regulation, all of the nickel value is lower than the nickel value in the regulation. Our results are important in terms of consumer safety and the relevant institutions needs to be informed in this respect.