Markoviyen optimal duraklama probleminin iyileştirilmesi ve İMKB'de bir uygulama
An improvement on the markovian optimal stopping problem and an application in ise
Yazar: HATİCE ÖNCEL ÇEKİM
Danışman: PROF. DR. SALİH ÇELEBİOĞLU
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İstatistik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: İstatistik = Statistics

Özet:
Borsada yatırımcıların zorlandığı önemli konulardan biri de hisse senetlerini ne zaman satacağını bilememek, doğru zamanlamayı yapamamaktır. Zamanında yapılmayan satımlar sahip olunan hisse senedi miktarını dengesizleştirmekte ve böylelikle hisse senedi başına kâr miktarı düşmektedir.Bu çalışmada, İstanbul Menkul Kıymetler Borsasının 2 Ocak 1997- 1 Nisan 2007 tarihlerini içeren 5110 seanslık borsa kapanış endeks değeri kullanılarak hisse senetleri için en doğru satış zamanı bulunmaya çalışılmıştır. Markoviyen Optimal Duraklama Yönteminin düşük enflâsyonlu ortamda ortaya çıkan bir dezavantajı da, hisse senetlerinin satışlarında ağır davranması, yani işlem sayısını çok düşürmesidir. Bu yöntemle birlikte sıklıkla kullanılan ortalama ve medyan modellerinin yanında B-kısıtlı dediğimiz yeni bir model geliştirilmiştir ve bu modelle düşük enflâsyonlu ortamda ortaya çıkan dezavantaj iyileştirilmeye çalışılmıştır. Ortalama ve medyan modellerinin 514 işleminin 511 tanesinde B-kısıtlı modelde de işlem yapılmış olup 58 işlem fazlasıyla yaklaşık olarak %11,28 oranında daha fazla işlem yapıldığı görülmüş ve yıllık kâr toplamında yaklaşık olarak %10,61 oranında artış gerçekleşmiştir. Bu bir anlamda B-kısıtlı modelin daha iyi olduğunu göstermektedir. Ayrıca B-kısıtlı modelde bütün enflâsyon oranları için B'nın değerinin sıfır olmasına rağmen optimal satış zamanlarını iyileştirmesi dikkat çekicidir. Burada B-kısıtlı modelde enflâsyon oranı arttıkça hisse senetleri için en iyi (optimal) kazancı elde ettikleri satış frekansları artmakla birlikte, bu modelde satış başına düşen ortalama kâr oranı düşmektedir.

Abstract:
One of the important issues in stock market that investors have difficulties is that they cannot know when to sell the share certificates, in other words cannot make the true timing. Sales that are not sold in time destabilize the amount of the owned share certificates, thus decrease the profit per sold certificate.In this study, it is tried to find the most right sales time through using stock market close index values for 5110 sessions including ISE?s January 1997- April 2007 dates. A disadvantage of Markovian Optimal Stopping method that emerges in the low inflation environment is acting slowly in sales of share certificates, in other words highly decreasing the transaction number. Beside the mean and median models which are used frequently with this technique, a new model called B- restricted developed and with this model the disadvantage that emerge in low inflation environment is tried to be improved. In the 511 of 514 selling operations of mean and median models are also made with B- restricted model in which it is seen that with 58 more process approximately in the rate of 11, 28% more process was made and approximately in proportion to 10, 61% increases in the yearly profit is realized. In one sense this shows that B- restricted model is better. And also, in B- restricted model although the value of B is zero for all inflation ratios, its amelioration of sales times is remarkable. On the other hand, in B- restricted model together with increase of the sales frequencies that the share certificates obtain the optimal acquisition in relation to the increase of inflation ratios, average profit ratio per sale is low in this model.