Akut böbrek hasarı nedeni ile acil servise başvuran hastaların klinik ve demografik özelliklerinin incelenmesi
Analysis of clinical and demographic features of patients admitted to emergency department as a result of acute kidney injury
Yazar: AYFER AYDEMİR
Danışman: PROF. DR. M. MAHİR ÖZMEN
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Böbrek = Kidney ; Böbrek yetmezliği-akut = Kidney failure-acute ; Hidrasyon = Hydration ; Mortalite = Mortality ; Pnömoni = Pneumonia ; Sepsis = Sepsis

Özet:
ÖZETAkut böbrek hasarı (ABH) yaygın, yıllariçinde sıklığı artan, yüksek mortalite, morbidite, uzun hastane yatışları ve artmış maliyetile doğrudan ilişkili bir hastalıktır. Bununla birlikte, acil serviste görülen ABH ile ilgililiteratür kısıtlıdır. 1 Mayıs 2011-30 Nisan 2012 tarihleri arasında Hacettepe ÜniversitesiErişkin Acil Polikliniği'ne başvuran 166 hastada, (tüm başvuruların %0.7'sinde) ABHsaptandı. Yaş ortalaması 67 (21-93) yıl olup, cinsiyet farklılığı görülmedi. %37.4 hastaambulans kullandı. %14.4 hasta ABH ile ilişkisiz semptomlar ile başvurdu. Başvurularyaz mevsiminde, kış mevsimine göre 3 kat daha fazla idi. ABH gelişen hastalardaMAP<70 mmHg, hipertansiyon, kanser, koroner arter hastalığı, diabetes mellitus,konjestif kalp yetmezliği, kronik böbrek hastalığı, kronik obstrüktif akciğer hastalığı,nörolojik ve psikolojik hastalıklar, nefrotoksik ilaç ve kontrast kullanımı yüksekoranlarda görüldü. RIFLE kriterlerine göre böbrekteki hasarlanma %49.4 olguda risk,%32.5 olguda hasar, %18.1 olguda ise yetmezlik düzeyinde idi. ABH %89.8 pre-renal,%4.2 renal, %6 post-renal nedenlere bağlı olup, %87.3 hastaya IV hidrasyon yapıldı.%15.1 hasta diyaliz tedavisi aldı. %60.2 hasta iyileşirken, %39.8 hasta mortal seyretti.ABH %49 tam, %19.9 kısmi iyileşti. %26.5'i ölen hastalar olmak üzere, %30.7 hastadaiyileşme görülmedi. Böbrek fonksiyonlarındaki iyileşememe, sepsis, pnömoni tanılıhastalarda ve diyaliz tedavisi alanlarda anlamlı oranda yüksekti. Yaşlanan ve kronikhastalık sayısı artan dünya nüfusu ile birlikte ABH görülme sıklığı da artacaktır. BöbrekHastalığı Küresel Sonuçların İyileştirilmesi kılavuzu verilerine göre hekimlerin ABH'nıtanıma ve gereken önemi göstermede yetersizlikleri söz konusudur. Hastanedegelişenden farklı olarak acil servislerde görülen ABH, yüksek oranlarda pre-renalnedenlere bağlı olup, hasar şiddeti daha azdır. Hastalarda uygun hidrasyon ile yüksekoranda düzelme görülmektedir.Anahtar kelimeler: Acil servis, ABH, diyaliz, hidrasyon, mortalite, pnömoni, sepsis,mortalite.

Abstract:
ABSTRACTAcute kidneyinjury (AKI) is a common disorder with increasing frequency in years which is directlyrelated to high mortality, morbidity, long hospitalization and increased cost. However,literature about AKI in emergency department is limited. AKI was detected in 166patients (0.7% of all applications) who admitted to Hacettepe University AdultEmergency Department between 1st May 2011 and 30th April 2012. The mean (range)age was 67 (21-93) years and gender difference wasn`t seen. 37.4% of patients usedambulance. 14.4% of patients applied with the AKI-unrelated symptoms. Applicationsin summer were three times more than the ones in winter. MAP<70mmHg,hypertension, cancer, coronary artery disease, diabetes mellitus, congestive heartfailure, chronic kidney disease, chronic obstructive pulmonary disease, neurologic andpsychological diseases, nephrotoxic medicine and contrast usage were seen in higherrates in patients with AKI. According to RIFLE criteria, injury in kidney was classifiedas risk in 49.4%, injury in 32.5% and failure in18.1%. AKI was caused by 89.8% prerenal,4.2% renal and 6% post-renal; IV hydration was applied on 87.3% of patients.15.1% of patients received dialysis treatment. 60.2% of them recovered, 39.8% of thepatients died. AKI was cured completely in 49% and partially in 19.9%. Recoverywasn?t seen in 30.7% of the patients and 26.5% of them died. The rate of kidneyfunctions failure to recover was significantly higher in patients diagnosed with sepsis,pneumonia and receiving dialysis treatment. The frequency of AKI occurrence willincrease along with the world population who gets older and has increasing number ofchronic disease. According to Kidney Disease Improving Global Outcomes data, thefailure of doctors to recognize AKI and give the required importance is in question. AKIseen in emergency departments as different from the ones at hospital is highly related topre-renal reasons and the rate of injury is less. With suitable hydration in patients, highlevel of recovery is seen.Key Words: Emergency Department, AKI, dialysis, hydration, pneumonia, sepsis,mortality.