Michael Joseph Oakeshott'ın siyaset felsefesi ve siyasette rasyonalizm
The political philosophy of Michael Joseph Oakeshott and rationalism in politics
Yazar: MEHMET AKKURT
Danışman: PROF. DR. CEMAL GÜZEL
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Oakeshott, Michael Joseph = Oakeshott, Michael Joseph ; Rasyonalizm = Rationalism ; Siyaset = Politics ; Siyaset felsefesi = Political philosophy

Özet:
Bu çalışmada, çağımızın en önemli siyasi teorisyenlerden biri olarak kabul edilen; "muhafazakâr", "liberal", "idealist", "gelenekçi", "tarihsici", "bireyci" gibi mevcut kategorilere göre tasnif edilmesi zor olan; geleneksel inanca sahip olmayan, ancak bir gelenekçi olan; liberalizmi tanımayan, ancak geliştirdiği sivil birlik teorisiyle tam bir özgürlük aşığı olan; bireyin tarihsel bir kazanım olduğunu ortaya koyan ve bu bağlamda Hegel'i Locke'a tercih eden, Michael Oakeshott'ın siyaset felsefesi ve siyasetteki rasyonalizm anlayışı; bu bağlamda onun deneyim ve felsefe teorisi, rasyonalizm eleştirisi ve sivil birlik anlayışı ele alındı.
Giriş bölümünde çalışmanın konu edindiği sorunun ve Oakeshott'ın felsefesinin temel arayışının ve ayrıcı noktalarının ne olduğu açıklanmaya çalışılmıştır. Birinci bölümde, Oakeshott düşüncesinin arka planı, düşüncesinin temelini oluşturan deneyim ve felsefe görüşü, en nihayetinde felsefe ile felsefi olmayan deneyimler arasındaki ilişkiler ele alınıp açıklanmaya çalışılmıştır. Ayrıca Oakeshott'ın Deneyim ve Modları'nın derin bir analizi yapılmıştır.
İkinci bölümde, felsefeyi ideolojik bir faaliyet olarak değil, açıklayıcı, izah edici bir faaliyet olarak ele alan Oakeshott'ın, siyaset felsefesi tarihi üzerine ilk dönem çalışmaları, siyaset felsefesi kavramı hakkında neler ortaya koyduğu ve yirminci yüzyılda siyasete yönelik felsefi araştırmanın hangi yöne gitmesi gerektiğine dair düşüncesi ele alındı. Ayrıca felsefe idesini, siyaset ve hukuk felsefesinin sorunlarına nasıl tatbik ettiği ve siyaset felsefesinin doğası hakkındaki bulguları incelendi. 
Üçüncü bölümde, Oakeshott'ın rasyonalizm eleştirisi, pratik -esasen ahlaki ve siyasi- faaliyet açıklaması üzerinde durulmuştur. Siyasetteki temel çıkmazların, rasyonalist inanca nasıl dayandığı, rasyonalizm eleştirisi üzerinden nasıl ele aldığı ve çözümü için geleneğin nasıl kullanıldığı ortaya konmaya çalışıldı. Ayrıca rasyonel ve rasyonel olmayan siyaset bağlamında görüşlerinin analizi gerçekleştirildi.
Dördüncü bölümde, Oakeshott'ın siyaset felsefesinin temeli olan, liberalizmin yeniden ifadesi olarak kabul edilen, araçsal olmayan ahlaki bir pratik olarak değerlendirilen, societas ve universitas bağlamında detaylandırılan sivil birlik teorisinin, liberalizmin temel problemlerinin üstesinden nasıl geldiği ele alındı.
Sonuç bölümünde ise, Oakeshott'ın ortaya koyduğu fikirlerin, siyaset felsefesine yaptığı katkı ve sağladığı olanaklar tartışılmıştır.

Abstract:
In this study; it was examined that the political philosophy and rationalism understanding in politics of Michael Oakeshott who is accepted as one of the most important political theorists of our age; who is hard to be classified according to the present categories such as "conservative", "liberal", "idealist", "traditionalist", "historian", "individualist", who has not got a traditional belief, but is a traditionalist, who does not recognise liberalism, yet is a complete lover of liberty with the civil association theory he devoloped; who put forths that the individual is a historical achievement and in this context prefers Hegel to Locke, and in this context his experience and philosophical theory, rationalism criticism and civil association understanding.
In introduction section, it was tried to be explained what the problem subject to this study, the basic searching and distinctive points of Oakeshott's philosophy are. In the first section, it was handled and tried to be explained what the background of Oakeshott consideration, the experience and philosophy standpoint forming the basic of his consideration, and finally the relations between philosophical and non-philosphical experiences are. In addition, a deep analysis of Oakeshott's Experience and Its Modes was conducted.
In the second chapter, it was handled that the early period studies on political philosphy of Oakeshott who considers philosophy not as an ideological activity, but as an explanatory, explicatory activity, what he put forth about the concept of political philosophy and his consideration about which way philosophical research related to politics in twentieth century should be directed. Besides, how he applied the idea of philosophy to the problems of politics and law philosophy and his findings related to the nature of political philosophy were also discussed.
In the third chapter, the emphasis was laid on Oakeshott's rationalism critics, his explanation of practical -essentially moral and political- activity. It was tried to be put forward how the basic problems in politics ground on rationalist belief are, how it was considered upon rationalism critics and how the tradition was used for its solution. In addition, the analyses of his opinions were carried out within the context of rationalist and irrationalist politics.
In the fourth chapter, how civil association theory which is the basic of Oakeshott's political philosophy, is accepted as the restatement of liberalism, is considered as a non-instrumental moral practice, is detailed within the context of soceitas and universitas overcomes the basic problems of liberalism was examined.
And in the result chapter, the contribution which the opinions set forth by Oakeshott made to political philosophy and the opportunities provided by them were discussed.