Metinlerarasılığın Türkçe öğretiminde kullanımına yönelik bir eylem araştırması: 7. sınıf örneği
An action research on the use of intertextuality in Turkish teaching: Seventh grade sample
Yazar: YASEMİN TUTKUN
Danışman: DOÇ. DR. BAYRAM BAŞ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Metinlerarasılık = Intertextuality ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching

Özet:
Metinlerarasılık, her metnin bir veya birden çok metni kendi içinde erittiğini ve dönüştürdüğünü esas alan, bir metni iki veya daha çok metin arasındaki bir alışveriş, konuşma veya söyleşim olarak gören bir metinsellik ölçütüdür. Bu bakımdan metinlerarasılık bir metnin yazınsallığının temel unsurlarından biridir. Bu araştırmanın amacı mevcut öğretim sürecini metinlerarasılık kuramına göre yeniden yapılandırarak öğrencilerin metinde yer alan metinlerarası ilişkileri fark etmelerine zemin hazırlamak, metinlerarası ilişkileri diğer beceri alanlarında da kullanmalarını sağlamak ve bu yolla öğrencilerin üst düzey bilişsel süreçleri kullanarak metinler arası anlam kurmalarını ve metinler arası düşünmeleri geliştirmektir. Bu araştırma nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırması ile desenlenmiştir. Yapılandırılan öğretim süreci 7. sınıf Türkçe ders kitabının "Milli Kültür" teması ile sınırlıdır. Çalışma kapsamında tema boyunca hedeflenen kazanımlara, uzman görüşü doğrultusunda metinlerarasılık ile ilişkilendirilerek hazırlanmış yeni kazanımlar eklenmiştir. İstanbul'da yer alan bir devlet okulunun 7. sınıf öğrencileri, amaçlı örnekleme ile araştırmanın çalışma grubunu oluşturmaktadır. Yapılan araştırmada veri toplama aracı olarak metinlerarasılık ile ilişkilendirilmiş etkinlik kağıtları, gözlem ve görüşme raporları, araştırmacı ve öğrenci günlükleri kullanılmıştır. Metinler arası okuma sürecinin öğrencilerin okumaya yönelik motivasyonlarına etkisini ölçmek için "Okuma Motivasyonu Ölçeği" kullanılmıştır. Elde edilen nitel verilerin analizinde etkinlik kağıtları içerik analizi; gözlem, görüşme raporları ve günlükler betimsel analiz ile raporlaştırılmıştır. "Okuma Motivasyonu Ölçeği"nden elde edilen veriler ise NCSS 2017 programı ile çözümlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre metinlerarasılık kuramına bağlı olarak yapılandırılmış öğretim sürecinde öğrencilerin üst düzey bilişsel süreçleri daha fazla kullandıkları, metinler arası anlam kurmada ve metinler arası düşünmede süreç içinde anlamlı bir değişim olduğu belirlenmiştir. "Okuma Motivasyonu Ölçeği"nden elde edilen bulgular ise metinler arası okumanın öğrencilerin okumaya yönelik motivasyonlarında anlamlı bir farklılık yarattığını göstermektedir.

Abstract:
Intertextuality is a textuality measure that considers that each text melts and transforms one or more texts within itself, which sees a text as a shopping, conversation or dialogue between two or more texts. In this respect, intertextuality is one of the basic elements of the textuality of a text. The aim of this study is to reconstruct the current teaching process according to the intertextuality theory, to prepare the ground for the students to recognize the intertextual relations in the text, to use the intertextual relations in other skill areas, and to make students understand the meaning of the texts by using high level cognitive processes and to improve their thinking among the texts. This research is designed by action research in qualitative research methods. The structured teaching process is limited to the theme of "National Culture" of 7th grade Turkish textbook. Within the scope of the study, new acquisitions, which are prepared by associating with intertextuality in accordance with expert opinion, have been added to the achievements targeted. The 7th grade students of a public school in İstanbul constitute the study group of the research with purposive sampling. In the research, activity papers, observation and interview reports, researcher and student diaries related to intertextuality were used as data collection tools. In Reading Motivation Scale was used as a data collection tool to measure the effect of inter-text reading on students' motivation to read. Content analysis of activity papers in the analysis of qualitative data; observations, interview reports and diaries were reported with descriptive analysis. The data obtained from "Reading Motivation Scale" were analyzed with NCSS 2017 program. According to the findings, it was determined that students used higher level cognitive processes in the structured teaching process depending on the intertextuality theory, and there was a meaningful change in the process of thinking between the texts. Findings from "Reading Motivation Scale"
v
show that reading between texts creates a significant difference in students' motivation to read.