Yaşlı hastalarda; Üç ve dört parçalı proksimal humerus kırığı veya primer glenohumeral artrit nedeniyle uygulanan ters omuz artroplastisi tedavilerinin sonuçlarının karşılaştırılması
Comparison of the results of reverse shoulder artroplastic treatments in elderly patients due to three and four piece fracture of the proximal humerus or primary glenohumeral arthritis
Yazar: ŞEVKET BÜTÜN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER FARUK KILIÇASLAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi​ / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology
Dizin: Artroplasti = Arthroplasty ; Geriatri = Geriatrics ; Humeral kırıklar = Humeral fractures ; Humerus = Humerus ; Kırıklar-kemik = Fractures-bone ; Rotator manşet = Rotator cuff ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Ters omuz artroplastisinin (TOA) geçmişte ve günümüzde en sık kullanım endikasyonu rotator manşet artropatisi (RMA) olup gün geçtikçe artan endikasyonları arasında çok parçalı proksimal humerus kırıkları da yer almaktadır. Yaptığımız bu çalışmanın amacı, kliniğimizde RMA ve proksimal humerus travmaları nedeniyle uygulanan TOA'ların klinik, fonksiyonel ve radyolojik sonuçlarını ortaya koymak ve bu iki hasta grubunu birbirleriyle ve literatürle karşılaştırmaktır. 
	Çalışmamız; 2010-2020 yılları arası TOA uygulanan ortalama yaşı 71,16 ve ortalama takip süresi 36,07 ay olan 54 hasta ile yapıldı. TOA operasyonlarının %55,4'ü (n:31) travma nedeniyle, %44,6'sı (n:25) primer glenohumreal artrit (PGA) nedeniyle yapıldı. Operasyonlarda 6 farklı protez modeli kullanıldı. Hastaların eklem hareket açıklıkları (EHA) ölçüldü, skorlama sistemlerinden Modifiye Constant-Murley, "the Disabilities of the Arm, Shoulder and Hand" (DASH), "the American Shoulder and Elbow Surgeons Shoulder Score" (ASES) ve ayrıca "Short Form-12" (SF-12) dolduruldu. Çekilen grafiler üzerinden; akromiyon-tüberkül mesafesi (ATM), glenoid-tüberkül mesafesi (GTM), peg-glenoid kenar mesafesi (PGKM), protez-skapular boyun açısı (PSBA), taşma mesafesi (TM), glenoid indeks (Gİ) ölçümleri yapıldı ve Sirveaux sınıflamasına göre skapular çentikleşme derecelerine bakıldı. Hastaların ameliyat öncesi radyolojik görüntüleri üzerinden Neer ve Hamada sınıflamaları değerlendirildi ve PGA olan hastalarda Sirveaux sınıflamasına göre glenoid erozyon derecelerine bakıldı. Bulgular; hem etiyolojiye göre hastaların ikiye ayrıldığı travma ve PGA grupları içerisinde hem de Neer kriterlerine göre üçe ayrıldığı mükemmel, memnun edici ve yetersiz grupları içerisinde değerlendirildi.
	Hastaların klinik ve radyolojik sonuçlarının; etiyolojiden ve ameliyat öncesi sınıflamalardan bağımsız olduğu saptandı. Hastalarda Sirveaux skapular çentikleşme evrelemesi ile PGKM ve PSBA ilişkileri istatistiksel anlamlı bulundu. Evre 3 ve evre 4 skapular çentikleşme gelişen hastaların PGKM ve PSBA ölçümleri, çentikleşmesi olmayan ve evre 1 çentikleşmesi olan hastalardan istatistiksel anlamlı şekilde yüksek bulundu.
	Hastaların operasyon sonrası radyografilerinde, TOA'nın en sık komplikasyonlarından ve TOA sağ kalımına önemli etkisi olan skapular çentikleşmenin gelişmesi açısından PGKM ve PSBA değeri önemli bir prognostik faktör olarak değerlendirilebilir.

Abstract:
Rotator cuff arthropathy is the most common indication for use of reverse shoulder arthroplasty in the past and present, and multi-part proximal humerus fractures are among its increasing indications. The aim of this study is to reveal the clinical, functional and radiological results of reverse shoulder arthroplasty performed in our clinic for rotator cuff arthropathy and proximal humeral trauma and to compare these two patient groups with each other and with the literature.
	Our study was conducted with 54 patients with a mean age of 71,16 years and a mean follow-up period of 36,07 months, who underwent reverse shoulder arthroplasty between 2010 and 2020. Of the reverse shoulder prosthesis operations, 55,4% (n:31) were due to trauma, and 44,6% (n:25) were due to primary glenohumreal arthritis. Six different prosthesis models were used in the operations. The joint range of motion of the patients was measured, and Modified Constant-Murley, the Disabilities of the Arm, Shoulder and Hand (DASH), the American Shoulder and Elbow Surgeons Shoulder Score (ASES) and Short Form-12 (SF-12) scoring systems were filled. Acromion-tubercle distance (ATM), glenoid-tubercle distance (GTM), peg-glenoid margin distance (PGKM), prosthesis-scapular neck angle (PSBA), overflow distance (TM), glenoid index (GI) measurements on radiographs. Scapular notching grades were evaluated according to Sirveaux classification. Neer and Hamada classifications were evaluated on the preoperative radiological images of the patients. In patients with primary glenohumeral arthritis, the degree of glenoid erosion was evaluated according to the Sirveaux classification. Results were evaluated both in trauma and PGA groups, in which patients were divided into two according to etiology, and in excellent, satisfactory and inadequate groups, which were divided into three according to Neer criteria.
	The clinical and radiologic results of the patients were found to be independent of etiology and preoperative classification. The relationships between Sirveaux scapular notching staging and peg-glenoid margin distance and prosthesis-scapular neck angle were found statistically significant in patients. Peg-glenoid margin distance and prosthesis-scapular neck angle measurements were found to be statistically significantly higher in patients with stage 3 and stage 4 scapular notching than in patients without notching and stage 1 notching.
	In the postoperative radiographs of the patients, the peg-glenoid margin distance and prosthesis-scapular neck angle value can be considered as an important prognostic factor for the development of scapular notching, which is one of the most common complications of reverse shoulder arthroplasty and has a significant impact on the survival of reverse shoulder arthroplasty.