Yoğun bakım'da yatan hastalarda candidemi açısından risk faktörlerinin değerlendirilmesi
Assessment of risk factors for candidemia in icu settings
Yazar: ASLIHAN ÖZEN
Danışman: DOÇ. DR. KAAN KATIRCIOĞLU
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Kandida = Candida ; Mantar hastalıkları = Mycoses ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Sağlık hizmeti ilişkili enfeksiyonlar içinde önemli bir grubu mantar enfeksiyonları oluşturmaktadır.Mantar enfeksiyonlarında en sık olarak candida  türleri izole edilmektedir.  Amerika Birleşik Devletleri'nde dördüncü sırada yer alan hastane kaynaklı enfeksiyon etkenidir. Hastane ortamının kendisi ve bu ortamda yapılan girişimler kandidemi gelişmesi ve yayılımı için kaynak oluşturmaktadır. Çalışmamızda; candida kolonizasyonu açısından çok elverişli bir ortamda takip edilen yoğunbakım hastalarında, kandidemi gelişen ve sadece candida kolonizasyonu olup kandidemi gelişmeyen hastaların risk faktörlerinin kıyaslanması ve bu sayede kandidemi gelişimine yatkın hastaların risk faktörlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu hastaların epidemiyolojik özellikleri ve risk faktörlerinin iyi anlaşılması ile kandidemi için korunma ve tedavi stratejilerinin geliştirilmesi sağlanacaktır. Bu sayede tedavi maaliyetlerinin ve mortalite oranlarının azalacağı aşikardır.
Ocak 2014–Ağustos 2016 tarihleri arasında anestezi yoğun bakımımıza yatan toplam1688hastaarasından, bakılan tüm kültürlerde candida cinsi mantar üremesi olan toplam 81 hasta çalışmaya dahil edildi. Enfeksiyon kliniği belirti ve bulguların eşlik etmediği; trakeal aspiratta, idrar kültüründe, gaita kültüründe, yara kültürlerinde candida üremesi olan 48 hasta kolonizasyon olarak değerlendirildi ve kontrol grubu olarak çalışmaya dahil edildi.  Uygun şartlarda alınan kan ve kateter kültürlerinde herhangi bir candida türünün üremesi kandidemi olarak değerlendirildi ve bu şartlara uyan 33 hasta çalışma grubu olarak çalışmamıza dahil edildi. Her iki grup kandidemi risk faktörleri açısından karşılaştırıldı.
İstatistiksel inceleme sonucunda parenteral beslenme, çoklu antibiyotik kullanımı ve düşük albumin düzeyleri kandidemi açısından risk faktörleri olarak bulınmuştur.Candida türü ile en sık kolonizasyon trakeal aspirat ve idrarda görülmüştür. Kandidemi etkenleri arasından en sık c.albicans ve c.parapsilosis, kolonizasyon etkeni olarak da en sık c.albicans izole edilmiştir.
Yoğunbakım hastaları candida kolonizasyonu ve kandidemi gelişmesi açısından birçok risk faktörüne sahiptir. Bu hastaların bir kısmında kolonizasyon gözlenmekle birlikte kandidemi görülmemektedir. Kolonize hastalarda kandidemiye yol açacak risk faktörlerini araştırdığımız çalışmamızda çoklu antibiyotik kullanımını, TPN ile beslenmeyi ve düşük albumin düzeylerini en önemli risk faktörleri olarak bulduk. Bu risk faktörlerinin bulunduğu candida ile kolonize hastalarda kandideminin, ayırıcı tanıda akılda tutulması, kandideminin erken tanınmasını sağlayabilir. Tedavinin olabildiğince erken başlaması, kandidemiye bağlı mortalite ve morbiditenin azalmasında etkili olacaktır.
Anahtar Kelimeler:yoğun bakım, candida kolonizasyonu, kandidemi, risk faktörleri.

Abstract:
An important part of the hospital-acquired infections are fungal infections. The most isolated species in fungal infections are candida species. Fungal infections are the 4th most common hospital-acquired infection type in US. The hospital environment itself and the interventions performed in that environment are thought to be the main sources for developing and spreading candidemia. In our study, our main objective was to assess risk factors in ICU patients, in which the ICU setting is thought to be a very suitable environment for candida colonization, by comparing risk factors in patients who develop candidemia and patients with candida proliferation without candidemia. A thorough understanding the epidemiological properties and risk factors of the patients which are likely to develop candidemia will allow us to develop protection and treatment strategies for candidemia, therefore reducing treatment costs and associated mortality rates.
Out of 1688 patients that were hospitalized in our anesthesia ICU unit from January 2014 to August 2016; 81 patients were found to have candida proliferation in all their culture samples and were included in the study. 48 patients with candida proliferation in tracheal aspiration, urine culture, stool culture and wound cultures without any infectious clinical symptoms were classified as "colonization" and were included in the study as control group. Candidemia was defined as any species of candida proliferation in blood or catheter cultures taken under sterile conditions and 33 patients who met this definition were included in the study as study group. Both groups were compared in terms of candidemia risk factors.
Statistical analysis showed parenteral nutrition, multiple antibiotic treatment and low albumin levels as the most important risk factors for developing candidemia. The most common candida colonization sites were tracheal aspiration and urine cultures. C.albicans was found to be the most common type for candidemia infections meanwhile c.albicans and c.parapilosis were isolated as the most common colonization species.
ICU patients have several risk factors for both candida colonization and candidemia. A part of those patients show candida colonization; however, this does not progress to candidemia. Our research about the risk factors seen in colonized patients for candidemia showed us the most important risk factors as multiple antibiotic usage, TPN feeding and low albumin levels. Keeping those risk factors in mind for candidemia in ICU patients with candida colonization might allow us to make an early diagnosis of candidemia during differential diagnosis. Starting the treatment as early as possible will be beneficial in reducing the candidemia associated morbidity and mortality rates.
Keywords: Intensive care, candida colonization, candidemia, risk factors.