Otoimmün hemolitik anemilerde etiyolojik faktörlerin dağılımı ve tedavi yanıtlarının değerlendirilmesi
Distribution of etiological factors and evaluation of treatment responses in autoimmune hemolytic anemias
Yazar: FATMA PINAR AÇAR
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KÜÇÜK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-hemolitik = Anemia-hemolytic ; Etyoloji = Etiology ; Tedavi = Treatment

Özet:
Amaç: Otoimmün Hemolitik Anemi (OİHA) eritrosit antijenlerine karşı gelişen sıcak veya soğuk otoantikorların eritrositlerin hemolizine  neden olduğu nadir gorülen bir hastalıktır. Etyolojisine göre primer ve sekonder olarak sınıflandırılır. Literatürde primer ve sekonder sıcak OİHA karşılaştırılması ile ilgili yeterli veri bulunmamaktadır. Biz çalışmamızda primer ve sekonder sıcak otoimmün hemolitik anemili  hastaların tedavi yanıtlarını karşılaştırmayı amaçladık. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza  Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesi İç hastalıkları Kliniği ve Hematoloji Kliniği'nde Ocak 2000 ile Aralık 2019 tarihleri arasında  Sıcak otoimmün hemolitik anemi tanısıyla takip edilen  hastalar dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, muayene bulguları, şikayetleri, laboratuvar sonuçları, radyolojik görüntüleme sonuçları, tedavi seçenekleri, tedavi sonuçları, eritrosit süspansiyon (ES) transfüzyon  ihtiyaçları kaydedildi. Steroide ve diğer tedavilere tam yanıt  Hb> 12 gr/dl, hemoliz markerlarının normalleşmesi, kısmi yanıt ise Hb 10-12 gr/dl, hemoliz markerlarının normalleşmesi olarak tanımlandı.
Çalışma verileri değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metodların (Ortalama, standart sapma, medyan, frekans) yanısıra niceliksel verilerin karşılaştırılmasında normal dağılım göstermeyen parametrelerin gruplar arası karşılaştırmalarında Kruskal Wallis testi ve farklılığa neden çıkan grubun tespitinde Dunn's test kullanıldı. Normal dağılım gösteren parametrelerin iki grup arası karşılaştırmalarında Student's t- test, normal dağılım göstermeyen parametrelerin iki grup arası karşılaştırmalarında Mann Whitney U test kullanıldı. Niteliksel verilerin karşılaştırılmasında ise Fisher's Exact Ki-Kare testi, Fisher Freeman Halton Testi, Continuity (Yates) Düzeltmesi kullanıldı. Anlamlılık p<0.05 düzeyinde değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmamız   primer  sıcak tip OİHA olan 57 hasta (%67,1) ve sekonder  sıcak tip OİHA olan 28 hasta (%32,9) olmak üzere 85 hastadan oluştu. Çalışmamız,  yaşları 18 ile 87 arasında değişmekte olan, 22'si (%25,9) erkek ve 63'ü (%74.1) kadın olmak üzere toplam 85 hasta ile yapılmıştır. Yaş ortalaması 53.04±16.19 yıldır.
OİHA'lardan 6'sı  (%21,4) kronik lenfositik  lösemiye (KLL), 5'i (%17,8) lenfomaya, 5'i (%17,8) sistemik lupus eritematozusa (SLE), 4'ü(%14,2) malignitelere  2'si(%7.1) romatoid artrite, 1'i(%3,5) multiple myelom, 1'i(%3,5) primer biliyer siroz, 1'i (%3,5) akut lösemiye, 1'i(%3,5) enfeksiyona sekonderdi.
Birinci basamak tedavi uygulanan 85 hastanın %97,6'sına metilprednizolon, %2,4'üne prednizolon tedavisi uygulanmıştır. Tedavi 15 gün ile 58 ay arasında değişmekte olup, ortalama süre 6.46 ± 6.8 ay, medyan süre 5 aydır.
Birinci basamak tedavi cevaplarına bakıldığında; hastaların %55,3'ünden tam cevap alınırken, %17,6'sı takibi bırakmış, %12,9'unda kısmi cevap alınmış, %8,2'si ölmüş, %4,7'si cevapsız kalmış, 1 hastada ise ilaç yan etkisi nedeniyle tedavi kesilmişti.
Primer sıcak OİHA'larda 1.basamak tedavi cevabı %73,6, sekonder OİHA'larda %57,1'dir. Etyolojiye göre birinci basamak tedavi cevapları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (p>0.05).
Primer hastalarda splenektomi görülme oranı (%21,1), sekonder hastalardan (%7,2) istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksektir (p:0.027; p<0.05).
Etyolojiye göre splenektomi cevapları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (p>0.05).
Primer hastaların %70,2'sinde, sekonder hastaların %50'sinde tam cevap alınmıştır.
Primer hastaların %12,3'ünde, sekonder hastaların %21,4'ünde mortalite görülmüş olup, aralarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (p>0.05).
Sonuç: Bu çalışmada sıcak tip sekonder OİHA'ya neden olan hastalıkların dağılımı literatürle uyumlu olarak görülmüştür. Sıcak tip otoimmün hemolitik anemilerde  etyolojik faktörlerin tedavi yanıtına etkisi olmadığı görülmüştür. 
Anahtar kelimeler: Otoimmün hemolitik anemi, etyoloji, tedavi

Abstract:
Aim: Autoimmune Hemolytic Anemia (OID) is a rare disease that develops against erythrocyte antigens caused by warm or cold autoantibodies leading to hemolysis and anemia of erythrocytes. According to it's etiology, it is classified as primary and secondary. There is not enough data about the comparison of primary and secondary OID in the literature. In our study, we aimed to compare the treatment responses of patients with primary and secondary warm autoimmune hemolytic anemia.
Material and Method: Patients who were followed up with the diagnosis of Warm autoimmune hemolytic anemia between January 2001 and December 2019 were included in our study to Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu City Hospital Internal Medicine and Hematology Clinic. Demographic features, examination findings, complaints, laboratory results, radiological imaging results, treatment options, treatment results, erythrocyte transfusion needs of patients were recorded. Complete response (CR) to steroid and other treatments was defined as Hb> 12 g / dl, normalization of hemolysis markers, and partial response Hb 10-12 g / dl, normalization of hemolysis markers.
While evaluating the study data, Kruskal Wallis test was used for comparing the descriptive statistical methods (mean, standard deviation, median, frequency) as well as the Kruskal Wallis test for comparison of the parameters that did not show a normal distribution, and Dunn's test was used to determine the group that caused the difference. Student's t test was used for comparisons of normally distributed parameters between two groups and Mann Whitney U test was used for comparisons of non-normally distributed parameters between two groups. In the comparison of qualitative data, Fisher's Exact Chi-Square test, Fisher Freeman Halton Test, Continuity (Yates) Correction were used. Significance was evaluated at the level of p <0.05
Results:Our study consisted of 85 patients (57.1%) with primary warm type OID and 28 patients (%) with secondary warm type OID.The study was performed with a total of 85 cases, 22 (25.9%) male and 63 (74.1%) female, ranging in age from 18 to 87. The average age is 53.04 ± 16.19 years.
Six (21.4%) of OIDs were chronic lymphocytic leukemia, 5 (17.8%) lymphoma, 5 (17.8%) systemic lupus erythematosus, and 4 (14.2%) malignancies. 2 (7.1%) rheumatoid arthritis, 1 (3.5%) multiple myeloma, 1 (3.5%) primary biliary cirrhosis, 1 (3.5%) to acute leukemia, 1 (3.5%) was secondary to infection.
There is a disease in 47,4% of primary patients and 64,3% of secondary patients, and there is no statistically significant difference between them (p> 0.05).
While 96,5% of 85 patients who received primary care were treated with methylprednisolone and 2,4% were treated with prednisolone, 1 patient was without treatment. The treatment ranges from 15 days to 58 months, with an average duration of 6,46 ± 6,8 months and a median time of  5 months.
Looking at the primary care responses; While 55,3% of the patients received a complete response, 17,6% left the follow-up, 12,9% received a partial response, 8,2% became ex, 4,7% were unanswered, and 1 patient was discontinued due to drug side effects.
The rate of splenectomy in primary patients (21,1%) is statistically significantly higher than in secondary patients (7,2%) (p: 0.027; p <0.05).
Although it is close to significance between splenectomy responses according to etiology, there is no statistically significant difference (p> 0.05)
Complete response was obtained in 70,2% of primary patients and 50% of secondary patients.
Mortality was seen in 12,3% of primary patients and 21,4% of secondary patients and there was no statistically significant difference between them (p> 0.05).
Conclusion: In this study, the distribution of diseases causing secondary UID is found to be compatible with the literatüre.
Keywords: autoimmune hemolytic anemia, etiology, treatment