Sağlık hizmetlerinde etik boyut: hastanelerde çalışan personelin etiksel sorunlara yaklaşımlarının belirlenmesine yönelik bir alan çalışması
Ethical aspect of health care services: A field study to identify the approach of hospital personnel to ethical problems
Yazar: FATİH ORHAN
Danışman: PROF. DR. SEZER KORKMAZ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration

Özet:
Saglık hizmetlerinin degerlendirilmesinde, genellikle kullanılankaynakların yeterliligi ve hizmetlerden yararlanan insan sayısı gibi nesnelögeler ele alınmakta, bu hastaların hizmetleri alırken karsılastıkları tutum vedavranıslar ile hasta hakları gibi etik hususlar ikinci planda kalmaktadır. Oysaetik ögeler hasta için daha önemlidir. Öyle ki her geçen gün saglıkhizmetlerine olan ihtiyacın artması ve sınırlı saglık kaynaklarının yeterinceetkin ve verimli dagıtılamaması gibi sebeplerle saglık hizmeti sunanlarlaalanlar arasında etik bazı problemler ortaya çıkabilmektedir.Bu arastırma hastane çalısanlarının etik sorunlara yaklasımlarını ve busorunlara bilimsel çözüm önerilerini belirlemek için yapılmıstır. Arastırma etiksorunlarla ilgili tanımlayıcı bilgi elde edecek sekilde dizayn edilmis vearastırma evrenini olarak Ankara ilinde faaliyet gösteren bir hastaneseçilmistir. Arastırmada, bu arastırmanın hedefi olan bilgileri elde etmek içingelistirilmis ?yüz yüze görüsme? teknigine uygun bir anket formu kullanılmısve bu form, hastane çalısanlarının günlük uygulamalarında sık karsılastıklarıetik sorunları genis bir sekilde belirleyecek sorulardan olusmustur. Buarastırmada, hastanede çalısan toplam 226 personelden 203'üne ulasılarakelde edilen veriler analiz edilmistir.Arastırma sonucunda, hastane çalısanlarının çok büyük birbölümünün, su ana kadar herhangi bir etik komitede çalısmadıkları, busebeple kurumlarında etik komiteye ihtiyaç duyduklarını, çalısanların etikproblemleri fark etmede kendilerini yeterli görmediklerini ve etik sorunlarınçalısanların verimliligini olumsuz yönde etkiledigi gibi sonuçlara ulasılmıstır.Ayrıca, arastırmaya katılanların demografik özellikleri ile etik sorunu farketme, etik sorunun önem derecesi ve etik sorunu çözmeyi saglayanetmenlere yaklasımları arasında anlamlı bazı iliskiler saptanmıstır.

Abstract:
In the studies involving the assessment of health care services,objective components such as the adequacy of the sources used for theservices and the number of people utilizing these services are generallytaken into account, whereas issues such as the behaviors patientsencounter, patient rights and patient satisfaction are of secondaryimportance. However, ethical issues are more important to patients, in factbecause increasing need for health care services, ineffective use andallocation of limited resources give rise to some ethical problems betweenhealth service providers and users.This survey aims to identify the approach of hospital employees toethical problems and to suggest scientific solution for these problems. Thesurvey was designed to obtain descriptive baseline data and the participantsof this survey were the personnel of a hospital which is located in Ankara.The survey instrument was a ?face-to-face interview? questionnaire whichwas developed specifically to collect data on addressing objectives of thisstudy. The questionnaire consists of questions designed to gain a broaderinsight into what specific ethical dilemmas are most frequently faced by thehealth-care personnel in their day-to-day practice. Of the 226 potentialparticipants, 203 hospital employees responded the questionnaires.At the end of the survey, it is noted that a majority of hospitalemployees have never been assigned in an ethical committee and thus theyneed an ethical committee at their hospital; they do not feel competent inrecognizing ethical problems and they think that ethical problems have anadverse effect on productive work. Furthermore, some considerable andmeaningful relations have been identified between the participants?demographic characteristics and approaches to ethical problems as for risingawareness, prioritizing problems and creating solutions.