Banka ve sigorta muameleleri vergisinde sorun alanları ve değerlendirilmesi /
Yazar: ŞİRİN DENİZ GÜNAYDIN
Danışman: PROF. DR. NURETTİN BİLİCİ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Banka ve sigorta muameleleri vergisi = Banking and insurance transaction tax ; Bankacılık = Banking ; Bankacılık işlemleri = Banking transactions ; Sigorta hizmetleri = Insurance services ; Sigorta işlemleri = Insurance transactions ; Sigortacılık = Insurance ; Vergilendirme = Taxation ; Vergiler = Taxes

Özet:
Bu tez çalışmasında öncelikli olarak BSMV'nin uygulanmasında gerek vergiyi doğuran olayın unsurlarında gerekse de mükellef, oranlar, istisnalar gibi hususlarda sorun teşkil eden durumlar incelenmiş ve gerekli literatür taraması yapılmıştır. Daha sonra, bu kapsamda yargıya taşınan anlaşmazlıklar irdelenerek Danıştay'ca verilen kararlar üzerinde durulmuş, ayrıca ihtiyaç duyulan hususlarda mükelleflerin başvurusu üzerine Maliye Bakanlığı tarafından verilen görüşler değerlendirilmiştir.BSMV'nin kapsamına giren işlemlerin vergilendirilmesi aşamasında ortaya çıkan sorunlar çözümlenirken, bir yandan mükellef ile idare arasında diğer taraftan da idare ile yargı arasında ihtilaflı durumlar yaşanabilmekte olup, bu sorunların çözümlenmesi amacıyla mükellefler bazen vergi idaresine başvurarak sorunun muktezalar yoluyla açıklanması talebinde bulunmakta, bazen de ihtilaflı konuyu yargıya taşıyarak dava konusu etmektedirler. Bu tez çalışmasında söz konusu kararlar da incelenmiştir.Ayrıca, geçmişte verilen yargı kararları ile Maliye Bakanlığı görüşlerine ilişkin incelemelerde, bazı hususlarda idare ile Danıştay arasında çelişki yaratabilecek sonuçların ortaya çıktığı tespit edilmiş ve bu durumun uygulamada boşluk yaratarak tereddütlerin hasıl olmasına yol açabildiği belirlenmiş olup, tez çalışmasında bu konuda da değerlendirmeler yapılmıştır.Sonuç olarak, bu tez çalışmasının dolaylı vergiler içerisinde yer alan ve Türk Vergi Sistemi içerisinde yadsınamayacak bir öneme sahip olan BSMV'nin, gerek sağlamış olduğu gelir, gerek finans sektörü üzerinde yaratmış olduğu olumlu-olumsuz etkiler, gerekse de uygulamada ortaya çıkan ihtilaflı durumların kapsamlı bir literatür değerlendirmesini içermesi nedeniyle, BSMV ile ilgili karşılaşılabilecek tereddüde düşülen durumlarda da önemli bir kaynak olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The primary situation investigated in this thesis study is the situations that generate tax and also the situations about tax-payer, tax ratio and tax exceptions that cause problematic situations and areas that are wrongly or inadequately interpreted while applying BSMV with the support of a detailed literature review. Afterwards, the controversial areas that are sent to justice are examined and the judgments that are given by the Council of State are evaluated in this extent. Moreover, the opinions given by the Republic of Turkey Ministry of Finance are evaluated, too.When the problems about the extent of BSMV taxation are analyzed, there may be some controversies between both the tax-payer and the tax administration at one side and between the tax administration and the justice at the other side. For solving those problems, the tax payers sometimes apply to tax administration or sometimes go to law and in this thesis study the judgments about this topic are evaluated, too.Moreover, while investigating the past law judgments and the opinions of the Turkish Ministry of Finance, some results that cause controversies between the tax administration and the Council of State are determined and it is seen that this controersy may cause some deficiencies in application. This situation is investigated in the thesis study, too.BSMV, which cause some controversies and is a burden on financial services is not applied in most of the developed countries, and also the Value Added Tax (VAT) is not applied on some financial services in those countries, too. The evaluations that are made in this thesis study show that, in the adaptation period of Turkey to European Union, BSMV cause unfair competition situations on our country and it may affect the investments that will be made to our country because of the complications about legislation and the burden on financial institutions and it may make the investments leave Turkey and may affect the economical development of Turkey.Consequently, in this thesis study, an extensive literature review about BSMV is held. BSMV is one of the indirect taxes and which has a big importance on Turkish tax system because of its revenue creation capacity and both the positive or negative effects on financial sector and the controversial situations that exist in application areas and it is thought that this thesis study will be an important source to be applied for those complicated situations.