Kalıcı üriner kateterde mikrobiyal kolonizasyon ve ilişkili faktörler
Microbial colonization and related factors i̇n the i̇ndwelling ürinary catheter
Yazar: MELİKE DURUKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE AKBIYIK
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu çalışmada kalıcı üriner kateterde mikrobiyal kolonizasyon ve ilişkili
faktörler incelenmesi amaçlandı.
Yöntem: Deneysel tipteki bu araştırma Anesteziyoloji ve Reanimasyon Yoğun
Bakım Ünitesi (YBÜ)'nde tedavi gören ve kalıcı üriner kateteri bulunan 61 hasta ile
yürütüldü. Araştırmanın verileri "Olgu Tanılama ve Takip Formu" eşliğinde
toplandı. Araştırmanın Bağımlı ve bağımsız değişkenlerin arasındaki ilişki ve
farklılık incelemesinde "Spearman's rho", Ki-kare testi, tek yönlü varyans analizi ve
student-t testi, Kruskall Wallis-H testi ve Mann Whitney-U testi kullanıldı.
Bulgular: Hastaların %77,05'i erkek idi. Kateterizasyon süresi ortalaması
13,62±13,72'dir. Üriner kateterlerin tümünde mikrobiyal kolonizasyon saptandı.
Kolonizasyonların %80,33'ünde tek bir mikroorganizma türü %19,67'sinde iki farklı
tür saptandı. Kültür sonuçlarının %70,49'u P.aeruginosa, %9,84'ünde Pseudomonas
aeruginosa-Klebsiella pneumoniae, %4,92'sinde Acinetobacter baumannii,
%3,28'sinde Proteus mirabilis, %3,28'sinde P.mirabilis-Staphylococcus aureus,
%1,64'ünde P.mirabilis-P.aeruginosa ve %1,64'ünde S.aureus izole edildi. Klinik
izolatların %47,89'u çoklu ilaç dirençli paterninde idi. Kolonizasyonda saptanan
türler cinsiyete, yaşa, beden kitle indeksi, ameliyat varlığı, mekanik ventilatör desteği
alma durumu, trakeostomi, endotrakeal tüp, nazogastrik tüp, perkutan endoskopik
gastrostomi ve diren varlığı, beslenme durumu ve üriner kateterizasyonun
uygulandığı yere göre anlamlı düzeyde değişim göstermedi (p>0,05). İstatistiksel
olarak anlamlı olmamakla birlikte kateterizasyon süresi ve YBÜ'de kalış süresi
uzadıkça A.baumannii'nin kolonizasyonu artış gösterdi (p>0,05). Kateterlerde
saptanan klinik izolat türleri ile beyaz kan hücresi, hematokrit, hemoglobin, C-reaktif
protein, kan üre azotu, albümin, sistolik ve diyastolik kan basıncı, vücut sıcaklığı,
nabız ve solunum sayısı değerleri arasında zayıf bir korelasyon vardı (r≤0,206).
Sonuç: Araştırmamızda bulgularımız üriner kateterizasyonun başlı başına enfeksiyon
gelişiminde önemli bir role sahip olduğunu desteklemektedir. Üriner kateterlerin
rutin değişimin tekrar gündeme gelmesine ihtiyaç olduğu şiddetle önerilmektedir.

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to examine microbial colonization and related
factors in the indwelling urinary catheter.
Method: This experimental type study was conducted with 61 patients with
indwelling urinary catheters treated in the Anesthesiology and Reanimation Intensive
Care Unit (ICU). The data of the study were collected with the "Case Diagnosis and
Follow-up Form". "Spearman's rho", Chi-square test, one-way analysis of variance
and student-t test, Kruskall Wallis-H test and Mann Whitney-U test were used to
analyze the relationship and difference between dependent and independent
variables.
Results: 77.05% of the patients were male. The mean duration of catheterization was
13.62±13.72 days. Microbial colonization was detected in all urinary catheters. A
single microorganism species was detected in 80.33% of the colonizations, and two
different species were detected in 19.67% of the colonizations. 70.49% of the culture
results were P. aeruginosa, 9.84% P. aeruginosa-K. pneumoniae, 4.92% A.
baumannii, 3.28% P. mirabilis, 3.28% P. mirabilis-S. aureus was isolated in 1,64%,
P. mirabilis-P. aeruginosa in 1.64% and S. aureus in 1.64%. 47.89% of clinical
isolates were in the multi-drug resistant pattern. Species detected in colonization did
not differ significantly according to gender, age, body mass index, presence of
surgery, mechanical ventilator support, tracheaostomy, endotracheal tube,
nasogastric tube, percutaneous endoscopic gastrostomy and presence of drain,
nutritional status and urinary catheterization site (p>0.05). Although not statistically
significant, colonization of A. baumannii increased as the duration of catheterization
and ICU stay increased (p>0.05). There was a weak correlation between the clinical
isolate types detected from the catheters and the values of white blood cell,
hematocrit, hemoglobin, C-reactive protein, blood urea nitrogen, albumin, systolic
and diastolic blood pressure, body temperature, pulse and respiratory rate (r≤0.206).
viii
Conclusion: Our findings in our study support that urinary catheterization itself has
an important role in the development of infection. It was strongly suggested that
routine replacement of urinary catheters needs to be reintroduced.