İbn Rüşd'de akıl ve siyaset
Intellect and politics in İbn Rushd
Yazar: GAMZE AKASLAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM KIRLI BAYDUR
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Felsefe = Philosophy ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Akıl = Reason ; Nefs = Soul ; Siyaset = Politics ; İbn Rüşd = İbn Rüşd ; İslam felsefesi = Islamic philosophy

Özet:
İslam felsefesinin Meşşai akımı içerisinde yer alan İbn Rüşd, hem doğu hem de batı dünyasına sağladığı katkılarla düşünce tarihinin en önemli isimlerinden birisidir. İbn Rüşd, İslam'ın akla dayalı olduğunu, akıl-vahiy-iman arasında herhangi bir çelişkinin olmadığını güçlü bir şekilde savunmuştur.  Ona göre İslamiyet, dine körü körüne bağlanmak yerine; araştırarak, inceleyerek ve bilerek iman etme tarzını üstün tutmaktadır. Rüşd'e göre insanı düşünmeye, akıl etmeye ve araştırmaya yönelten en önemli kaynak Kur'an-ı Kerim'dir. Özellikle hakikat, felsefe ve akıl konularında Gazali ile girdiği tartışmalar onu İslam felsefesinden önemli ve farklı bir noktaya yerleştirmiştir. Aristo'dan yaptığı şerhlerle de Ortaçağ batı felsefesinde uzun bir süre etkisini sürdürmüştür. Kilise tarafından okunması yasaklanan Aristo'nun eserlerinin Müslüman bir filozof olan İbn Rüşd tarafından çevrilmesi ve üzerine şerhler yazması batıdaki düşünsel dönüşümler üzerinde de etkili olmuştur. 
İbn Rüşd, din ve felsefe arasındaki uyumu eserlerinde göstermeye çalışmıştır. Ona göre, din ve felsefe kardeştir. Birbirleriyle çelişmez, aksine birbirini destekler niteliktedir. Akıl kavramı filozofun düşünce sisteminin temel taşıdır. İnsanın yaratılışı gereği diğer tüm varlıklardan ayırt eden en önemli özelliğinin "akıl" olduğunu savunarak, filozof felsefesindeki birçok kavramı (nefs gibi) akıl üzerinden değerlendirir.
Platon gibi yönetim şekillerini erdemli ve erdemli olmayan yönetimler olarak ikiye ayırmış ve erdemli kentin inşası üzerinde çalışmıştır. Ayrıca toplum, adalet, birey-devlet ilişkileri ve kadınlar üzerine önemli görüşlerde bulunmuştur. Tez çalışmasında nefs, toplum, ahlak, yönetim/siyaset gibi kavramlar İbn Rüşd'ün akıl teorisiyle bağlantılı olarak incelenecektir. Filozofun İslam ve batı dünyasındaki yeri ve öneminden bahsedilecek ve düşüncelerinin hem doğu hem de batı düşün dünyasını nasıl etkilediği gösterilmeye çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler: Ibn Rüşd, İslam Felsefesi, Akıl, Nefs, Siyaset.

Abstract:
Ibn Rushd, who is in the Peripatetic movement of Islamic philosophy is one of the most important figures of philosophical thought due to his contributions to both the Eastern and Western worlds. Ibn Rushd strongly argued that Islam is based on reason and that there is no contradiction between reason, revelation, and faith. According to him, Islam, instead of blindly attached to religion; research, examining and knowing way of believing superior. Therefore, according to Rushd the Quran is the most important source that leads people to think, reason and research. His discussion with Ghazali was a mirror of his fundamental ideas about religion and philosophy. His commentaries from Aristotle continued his influence especially in medieval western philosophy for a long time. The translation of Aristotle's works which were forbidden to be read by the church, by Ibn Rushd, also influenced the intellectual transformations in the West.
Ibn Rushd tried to show the harmony between religion and philosophy in his works. According to him, religion and philosophy are brothers. They do not contradict each other, but support each other. The concept of reason is the cornerstone of the philosopher's thought system. He argues that "reason" is the most important feature that distinguishes human beings from all other beings in terms of creation, and he evaluates many concepts (such as the self) of the philosopher through reason. in his philosophy.
Like Plato, he divided management styles into virtuous and non-virtuous governments and worked on the construction of the virtuous city. He also made important views on society, justice, individual-state relations and women. In this thesis, concepts such as self, society, morality, administration / politics will be examined in connection with Ibn Rushd's theory of reason. The place and importance of the philosopher in the Islamic and Western world will be discussed and how his thoughts affect both the eastern and western think world will be shown.

Keywords: Ibn Rushd, Islamic Philosophy, Reason, Self, Politics.