Ön çapraz bağ cerrahisi sonrası geç dönemde uygulanan nöromusküler egzersizin sıçramadan sonra yere inişe, izokinetik kuvvete ve diz fonksiyonlarına etkisi
The effect of neuromuscular exercise in the late period after anterior cruciate ligament surgery on landing error scoring system, isokinetic knee strength and knee functions
Yazar: GÖRKEM KIYAK
Danışman: PROF. DR. CEM ÇETİN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Spor Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation ; Spor = Sports

Özet:
Bu çalışmada ÖÇB cerrahisi sonrası geç dönemde uygulan nöromusküler egzersiz programının SSYİ-HPS puanı, izokinetik diz kuvveti, kinezyofobi, diz fonksiyon skorları, denge, propriyosepsiyon ve yatay/dikey sıçrama parametrelerine etkisini ortaya koyarak yeni bir yaralanma önleyici egzersiz programı ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. 

Katılımcılar, protokol öncesi ve sonrası olmak üzere 2 kez teste ve testler arasında da toplam 6 hafta ve 18 seans nöromusküler egzersiz programına tabi tutulmuştur. Protokol öncesinde demografik bilgileri kaydedilen katılımcıların, bilateral alt ekstremite uzunlukları mezura ile, diz Q açısı değerleri ve alt ekstremite EHA değerleri gonyometre ile ölçülmüş ve katılımcılar Tegner Aktivite Düzeyi Ölçeği'ni doldurmuşlardır. Daha sonra protokol öncesi ve sonrası olmak üzere LDSÖ ve TKÖ yüz yüze ortamda doldurulmuş, SSYİ-HPS, izokinetik dinamometre ile diz kuvvet ve aktif/pasif propriyosepsiyon testleri, dikey sıçrama yüksekliği, alt ekstremite Y denge testi, tek bacak ve cross-over yatay sıçrama mesafesi ölçümleri gerçekleştirilmiştir. 

Çalışma, 18-50 yaş aralığında 19 erkek katılımcı ile sonlandırılmıştır. Ortalama boy 176,05±7,24 cm, vücut ağırlığı 78,42±11,55 kg, VKİ 25,18±2,33 kg/m2, post-operatif süre 22 (13-42) ay, yaralanmadan operasyona geçen süre 7 (2-24) ay, post-operatif profesyonel rehabilitasyon süresi 41,05±25,30 gün ve Tegner Aktivite Düzeyi Ölçeği skoru 5,32±1,2 olarak belirlenmiştir. Protokol sonrası öncesine kıyaslandığında tüm parametreler arasında izokinetik dinamometre ile ölçülen diz fleksiyon kuvveti/ekstansiyon kuvveti oranı (opere ekstremite p=0,936 ve opere olmayan ekstremite p=0,304) dışındaki tüm parametrelerde protokol sonrası değer istatistiksel anlamlı bir biçimde protokol öncesi değerlerden daha uygun bulunmuştur. 

Araştırmanın sonucunda ÖÇBR sonrası geç dönemde 6 hafta uygulanan nöromusküler egzersiz protokolünün çalışmada incelenen parametrelerin uygun hale getirilmesi için kullanılabilecek bir yöntem olduğu ortaya konmuştur.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the effect of neuromuscular exercise programme on LESS score, isokinetic knee strength, kinesiophobia, knee function scores, balance, proprioception and horizontal/vertical jump parameters in the late period after ACL surgery and to develop a new injury prevention exercise programme. 

The participants were tested twice before and after the protocol and between the tests they were subjected to a neuromuscular exercise programme for a total of 6 weeks and 18 sessions. Before the protocol, demographic information was recorded, bilateral lower extremity lengths were measured with a tape measure, knee Q angle values and lower extremity ROM values were measured with a goniometer, and the participants completed the Tegner Activity Scale. Afterwards, the LKSS and TSK-17 were completed in a face-to-face environment before and after the protocol, LESS, knee strength and active/passive proprioception tests with isokinetic dynamometer, vertical jump height, lower extremity Y balance test, single leg and cross-over horizontal jump distance measurements were performed. 

The study was completed with 19 male participants aged 18-50 years. The mean height was 176.05±7.24 cm, body weight 78.42±11.55 kg, BMI 25.18±2.33 kg/m2, post-operative time 22 (13-42) months, time from injury to operation 7 (2-24) months, post-operative professional rehabilitation time 41.05±25.30 days and Tegner Activity Scale score 5.32±1.2. The post-protocol value was found to be statistically significantly more fit than the pre-protocol values in all parameters except the knee flexion strength/extension strength ratio (operated extremity p=0.936 and non-operated extremity p=0.304) measured with isokinetic dynamometer. 

As a result of the study, it was revealed that the neuromuscular exercise protocol applied for 6 weeks in the late period after ACLR is a method that can be used to adapt the parameters examined in the study.