Akıllı kart verilerinin toplu ulaşım atama modellerinde kullanımı
The use of smart card data in public transport assignment models
Yazar: ALPER DERİ
Danışman: PROF. DR. SERHAN TANYEL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Ulaştırma Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Ulaşım = Transportation ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Birçok büyük kentimizde toplu ulaşım sistemlerinde kullanılmakta olan akıllı kartlar, özellikle düzenli (aynı kullanıcı tarafından haftanın belirli günlerinde aynı başlangıç-bitiş çifti arasında gerçekleştirilen) yolculukların hangi zaman aralığında, hangi başlangıç-bitiş çifti arasında, hangi ulaşım türleri kullanılarak gerçekleştirildiğini, kullanıcıları bireysel düzeyde takip ederek tahmin etme imkânı sunmaktadır.

Bu bağlamda tez çalışması kapsamında İzmir Kenti Akıllı Kartla Ücret Toplama Sistemi (AKÜTSİS) verilerinin analizlerinin yapılabilmesi amacıyla "AKÜTSİS Verileriyle Başlangıç-Varış Matrisi ve Yolcu Rota Seçimi Hesap Modeli" ile "Otobüs Hatlarına ait Güvenilirlik Ölçütü Hesap Modeli" geliştirilmiştir. Ayrıca toplu ulaşım talep modellerinin hedeflediği önemli çıktılardan birisi olan toplu ulaşım Başlangıç-Varış (B-V) matrisinin, AKÜTSİS verilerinden elde edilip ulaşım hane halkı anketi sonuçları ile karşılaştırılarak benzerlik ve farklılıklar analiz edilmiştir. 

Bu amaca uygun olarak AKÜTSİS verilerinden elde edilen yolcu rota seçim davranışları uzun bir periyod boyunca incelenerek, Spiess ve Florian (1989) tarafından geliştirilen strateji tabanlı atama modelinden elde edilen atama sonuçları ile karşılaştırılmıştır. 

Sonraki aşamada doğrusal regresyon, üstel model ve lojistik regresyon tabanlı rota seçim model önerileri geliştirilerek AKÜTSİS verilerinden elde edilecek yolcu rota seçim davranışlarının toplu ulaşım atama modellerinden elde edilen sonuçların etkinliği arttırmasını amaçlayan yöntem önerisi geliştirilmiştir.

Abstract:
The smart cards that are used in the transit systems in many metropolises, provide an opportunity to predict the travel characteristics like time intervals, Origin-Destination (O-D) pair loads, mode choice, transfers etc. by following the users at the individual level, especially for regular (the trips by the same user, in the certain days of the week, performed between the same pair of origin-destination) travels. Main question whose answer is sought in the study is whether a result which is as reliable as that of the household travel survey (HTS) can be obtained when the public transport O-D matrix is estimated with the smart card data. 

In this context, in order to analyze of Izmir Smart Card Fare Collection System Data within the scope of thesis study, "Origin-Destination Matrix and Passenger Route Choice Model with Smart Card Data" and "Reliability Criteria Model for Bus Lines" were developed. In addition, the similarities and differences between public transport O-D matrix that one of the important output aimed at public transportation demand models, obtained from smart card data and transportation household survey results was analyzed. 

In accordance with this aim, the passenger route choice behaviors obtained from the smart card data have been examined over a long period of time and assignment results obtained from the Spiess and Florian (1989) strategy-based assignment model were compared with smart card data. Finally, linear regression, exponential and logistic regression based route choice models were developed and a method proposal has been developed aiming  increasing the efficiency of the results obtained from public transportation assignment models with uof passenger route choice  behaviors to be obtained from smart card data