Musavver Terakki (Beşinci Sene) inceleme-tahlili dizin-seçilmiş metinler
Musavver Terakki (Fifth Year) review-analytical index-selected text
Yazar: SERKAN TUNA
Danışman: PROF. DR. SÜHEYLA YÜKSEL
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Basın = Press ; Basın tarihi = Press history ; Dergiler = Magazines ; Kirkor Faik = Kirkor Faik ; Meşrutiyet I = Constitutional Monarcy I ; Musavver Terakki mecmuası = Musavver Terakki magazine ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı basını = Ottoman press ; Türk basını = Turkish press

Özet:
Edebiyat tarihinin en önemli materyalleri arasında yer alan süreli yayınlar; yayımlandıkları dönemin siyasi, sosyal, edebî gelişmelerini günümüze aktarırken bilimsel araştırmalara tarihî vesika ve kaynak olarak büyük hizmetlerde bulunurlar. Uzun soluklu yayın hayatına I. Meşrutiyet Dönemi'nde başlayan Musavver Terakki mecmuası da böylesi bir hizmeti yerine getirmiş, yayımlandığı yılların edebî ve kültürel hayatını günümüze ulaştırmıştır.
Çalışmanın konusunu Musavver Terakki'nin beşinci yılı oluşturmaktadır. Mecmuanın beşinci yılı 6 Mart 1902 ile 26 Şubat 1903 tarihleri arasında yayımlanmıştır. Toplamı kırk sekiz sayıdır. Mecmuada edebiyat ve fen bilimlerine dair metinler yer almaktadır.  Edebiyat ile ilgili metinlerde manzum çalışmalar daha fazla iken fen bilimleri metinlerinde konular daha çeşitli ve edebiyata nazaran daha çok sayıdadır. Bazı edebiyat metinlerinde Ömer Seyfettin, Yahya Kemal, Ahmet Haşim gibi Türk edebiyatının önemli isimlerinin imzası vardır. Nitekim Ömer Seyfettin'in kayıp eseri olan Cambazın Aşkı hikâyesinin metnine mecmuanın bu yılı üzerinde yapılan çalışmalar neticesinde ulaşılmıştır. Bununla beraber mecmuada genel olarak dönemin güncel gelişmeleri yakından takip edilmiş, bu gelişmelerden biri olan Hicaz Demiryolu inşasına dair çok sayıda görsel kullanılmış, okuyucu haberdar edilmiştir. I. Meşrutiyet yıllarının karakteristik yapısına uygun olarak içeriğinde siyaset olan herhangi bir çalışmaya ise yer verilmemiştir.  
Çalışmanın "Giriş" bölümünde I. Meşrutiyet Dönemi'nin siyasi, sosyal, edebiyat ve basın hayatı hakkında bilgiler verilmiştir. "İkinci Bölüm" de Musavver Terakki'nin kimlik bilgileri, yayın politikası, şekil ve muhteva özellikleriyle birlikte yazar kadrosunun tanıtımı yapılmıştır. "İkinci Bölüm" de "Sayılara Göre Dizin" ve "Alfabetik Dizin" başlıklarına yer verilmiştir. "Sayılara Göre Dizin" kısmında her sayının yayımlanma tarihleri, sayfa ve sayı numaralarıyla beraber sayının yazarları ve kaleme aldıkları eserleri ayrı ayrı gösterilmiştir. "Alfabetik Dizin" kısmında da "Yazar Adına Göre Alfabetik Dizin" ve "Konularına ve Türlerine Göre Alfabetik Dizin" başlıkları takip edilmiştir. Bu başlıklarda, mecmuadaki manzum ve mensur metinler hakkında kısa ve net bilgiler verilmiş, metinler taşıdıkları içeriğe yönelik olarak uygun başlıklara yerleştirilmiştir. "Üçüncü Bölüm" de ise mecmuada önemli görülen ve dönemi yansıtan yazılar Latin alfabesine aktarılmıştır. Ayrıca çalışmanın sonuna mecmuaya dair görseller eklenmiştir. 

Anahtar Kelimeler: Musavver Terakki, Kirkor Faik, Basın, Süreli Yayın, Edebiyat

Abstract:
Periodical publications which are among the most important materials of literature history; while transferring the political, social and literary developments of the period in which they were published to today, they provide great services to scientific research as historical documents and resources. Musavver Terakki magazine which started its long-term publishing life during the First Constitutional Era, also fulfilled such a service and has brought the literary and cultural life of the years it was published to today.
The fifth year of Musavver Terakki forms the subject of the study. The fifth year of the magazine was published between 6 March 1902 and 26 February 1903. Its total is forty-eight numbers. The magazine contains texts on literature and science. While verse studies are more in literary texts, subjects in science texts are more diverse and more numerous than in literature. Some literary texts bear the signatures of important names of Turkish literature such as Ömer Seyfettin, Yahya Kemal and Ahmet Haşim. As a matter of fact, the text of the story of Cambazın Aşkı, which is the lost work of Ömer Seyfettin, has been reached as a result of the studies carried out on this year of the magazine. In addition to this, the current developments of the period were followed closely in the magazine, many images of the construction of the Hejaz Railway, one of these developments, were used and the reader was informed. In accordance with the characteristic structure of the First Constitutional Era,  any study that included politics had not been placed. 
In the "Introduction" section of the study, information about the political, social, literary and media life of the First Constitutional Era is given. In the "Second Part", the identity information of Musavver Terakki, the publication policy, the form and content features, and the author staff were introduced. The titles of "Index by Numbers" and "Alphabetical Index" are included in the "Second Part". In the "Index by Numbers" section, the publication dates of each issue, page and issue numbers, along with the authors of the issue and their penned works are shown separately. In the "Alphabetical Index" section, the titles "Alphabetical Index According to Author Name" and "Alphabetical Index According to Subject and Types" were followed. In these titles, brief and clear information was given about verse and prose texts in the magazine, and the texts were placed under appropriate headings for the content they bear. In the "Third Part", articles deemed important in the magazine and reflecting the period were transferred to the Latin alphabet. In addition, images of the magazine were added to the end of the study. 

Keywords: Musavver Terakki, Kirkor Faik, Press, Periodical Publications, Literature