Akut akatizisi olan hastalarda kas içi biperiden uygulamasının kısa vadedeki etkisi: Randomize, çift kör, plasebo kontrollü bir çalışma
The short term effectiveness of intramuscular biperiden in acute akathisia patients; A randomised, double blind, placebo controlled study
Yazar: BORA BASKAK
Danışman: PROF.DR. CEM ATBAŞOĞLU
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2005
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
ÖZET Akut akatizisi olan hastalarda kas içi biperiden uygulamasının kısa vadedeki etkisi; randomize, çift kör, plasebo kontrollü bir çalışma AMAÇ: Akatizi, antipsikotik ilaçlarla ortaya çıkan öznel bir huzursuzluk hissi ve buna eşlik eden motor hareketlilik halidir. Ekstrapiramidal yan etkiler arasında en sık olanıdır. Tedaviye uyumun bozulmasından ve nüks riskinin yükselmesinden sorumlu en önemli etmenlerdendir. Akatiziyi intihar eğilimi ya da başka dürtüsel davranışlarla ilişkilendiren çalışmalar da mevcuttur. Çalışma ilacı olan biperiden antikolinerjik bir ajandır ve antipsikotiklere bağlı ekstrapiramidal yan etkilerin tedavisinde kullanılmaktadır. 1966-1999 yılları arasındaki yayınlar sistematik bir gözden geçirmeye tabi tutulduğunda, bu ilaçların akatizi tedavisinde plaseboyla karşılaştırıldığı hiçbir randomize kontrollü çalışmaya rastlanmamıştır. Antikolinerjiklerin akut akatizideki etkinliğinin çift-kör randomize ve plasebo kontrollü bir çahşma ile araştırılması, literatürdeki bir eksikliğin giderilmesine katkıda bulunacaktır. YÖNTEM: İki paralel grup oluşturacak şekilde biperiden (N=ll) ya da plaseboya (N=ll) randomize edilen nöroleptik kullanımına bağlı gelişen akatizi tanısı konulan hastalar, ilk enjeksyon öncesi ve iki saat aralıklarla üç kez olmak üzere toplam 4 kez akatizi ve diğer hareket bozukluklarının derecesi ve genel psikiyatrik belirtilerin şiddeti bakımından değerlendirilmiştir. Belirlenilen etkililik ölçütleri çerçevesinde gruplar biribiriyle uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak karşılaştırılmıştır. BULGULAR: Tedavi cevabı gözlenen hasta oram bakımından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmamıştır (X= 0.79, p=0.66 ). Hem biperiden hem plasebo grupları kendi içlerinde Barnes global akatizi puanındaki düşme bakımından değerlendirildiğinde, her iki grupta global akatizi puanındaki düşmeler anlamlıdır. Gruplar arasında ise 2. saatteki ölçümler karşılaştırıldığında gruplar arasındaki farklılık %10 güvenlik sınırında anlamlıdır (z=-1.91, p=0.065). 4. saatteki ölçümlerde gruplar arasındaki farklılığın yine %10 güvenlik sınırında anlamlı olduğu görülmüştür (z=-1.80, p=0.088). 6 saatteki ölçümler arasında anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (z=0.093, p=0.101). Genel psikiyatrik belirtilerdeki değişim dikkate alındığında gruplar arasında anlamlı farklılık saptanmamıştır. Her iki grupta da benzer yan etkiler gözlenmiştir. TARTIŞMA: Bu çalışma akatizi tedavisinde uzun süredir ve yaygın olarak kullanılan, antikolinerjik ajanların kullanımına ilişkin literatürdeki ilk randomize, plasebo kontrollü çalışmadır. Bu yönüyle literatürdeki önemli bir boşluğu doldurmaktadır. Çalışmanın sonuçlan biperidenin plasebo üzerinde belirgin bir üstünlüğünü ortaya koymadığı gibi biperidenin tamamen de etkisiz olmadığım göstermiştir. Tedavi cevabının 5 dereceli ölçüm sistemi olan bir ölçekte en az iki puanlık düşme olarak tanımlandığından, tedavi cevabı gözlenen hasta oram her iki grupta da göreceli olarak düşüktür. Konservatif bir cevap tanımı kullanılmasına rağmen plasebonun 11 hastadan üçünde tedavi cevabı sağlaması, daha önceki çalışmalarla uyumludur. Çalışmanın sonuçlan literatürde akatizide biperiden kullanımına ilişkin önceki çalışmayla uyumsuzdur. Bu çalışmanın birincil etkililik ölçütleri, şuna işaret etmektedir: Kas içi biperiden tedavi seçenekleri arasında ilk şurada yer almamalıdır. 46

Abstract:
SUMMARY The short term effectiveness of intramuscular biperiden in acute akathisia patients; a randomised, double blind, placebo controlled study OJECTTVE: Akathisia is a subjective restlessness accompanied by involuntary motor movements and it is mostly induced by antipsychotic drugs. As the most common extrapyramidal side effect akathisia is responsible for uncompliance for treatement, and relapse of the psychotic illness. Some studies mention that akathisa may be involved in suicide or impulsive behaviour. The present psychotrop, 'biperiden' is an anticholinergic, used to treat extrpyramidal side effects of antipsychotics. A stystematic review of the literature (1966-1999) fails to identify a randomised, placebo controlled study of biperiden for the treatment of akathisia. Thus a randomised, double blind, placebo controlled study of biperiden for the treatment of acute akathisia is an important contribution. METHOD: The patients diagnosed for acute neuroleptic induce akathisia (NIA) were randomised for im. biperiden (N=ll) or isotonic saline (N=ll) injections. The cases were evaluated before the injection and 3 times in two hour intervals after the injection(s). Each evaluation consisted of akathisia rating, ratings for other movement disorders and patinets' general psychiatric symptoms. The groups were compared by suitable statistical methods in terms of previously defined measures of effectiveness. RESULTS: There was not a statistically significant difference between the groups for the rate of responders (X= 0.79, p=0.66 ). The reduction of Barnes global akathisia score is significant within the both groups. However the biperiden group scored significantly lower for global akathisia score than the placebo group at the 2nd. hour (zf=-1.91, p=0.065) and at the 4th hour ((z=-1.80, p=0.088) within %10 significance level. The evaluations at the 6th. hour did not reveal a significant difference between the groups for Barnes global akathisia score. When compared for general psychiatric symptoms, there was not a significant difference between the groups. DISCUSSION: Although anticholinergic agents have been widely used for the treatment of akathisia, this study is the first randomised, placebo controlled trial and is an important contribution to akathisia literature. The study results reveal neither an evident superiority of biperiden over placebo nor a complete ineffectiveness. Together with such a conservative definition of effectiveness (at least a two point reduction in a five point item of global akathisia) the rates of the reponders were low. High response rates for plasebo were in line with previous studies. The results of the study are different from the previous open label study of biperiden for akathisia. The primary outcome measures of our study indicate that i.m. biperiden should not be considered as the first line treatment for acute akathisia 47