Türk vergi sisteminde uzlaşma kurumları /
Yazar: HAYRİ ÇEBİ
Danışman: PROF. DR. İHSAN SÜHEYL DONAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Mali Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1990
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Finans = Finance ; Türkiye = Turkey ; Uzlaşma kurumları = Comprimise institutions ; Vergi sistemi = Tax system ; Vergi uyuşmazlıkları = Tax conflicts

Özet:
Tez çalışmamızın konusunu oluşturan "Türk Vergi Sisteminde Uzlaşma Kurumlara" üç bölüm halinde ele alınarak incelenmiştir. Birinci bölümün birinci paragrafanda vergiyi kamu geliri olarak ele aldık, devlet neden vergi alma gereksi nimi duyar, devlet vergi alırken yasal dayanağa nedir? Devlet vergi koyarken birtakım ilkeleri gözetmek zorundadır. İşte bu noktada bir takam eşitsizlilerin ortaya çıkmasa ile vergi kaçırma olaya başlayacakta r. Burada vergi kayap ve kaçaklarının üzerinde durulmuş, vergi kaçırmanın başlıca nedenleri yapısal nedenler, idari nedenler ve bireysel nedenler olarak incelenmiştir. Bu paragrafta vergi kayıp ve kaçklarana öngörülen idari cezalar üzerinde durulmuş, idari para cezasının tanıma yapılmış, idari para cezasının hukuki niteliği üzerinde durularak, vergi usul yasasında yer alan. idari cezalar hakkında açıklamalarda bulunulmuştur. Yine bu paragrafta vergi uyuşmazlıklarının kavram" - olarak üzerinde durulmuştur. Burada idari ve barışçıl bir yol olarak uyuşmazlıklarının çözümlenmesi üzerinde durularak, uzlaşmanın vergi hukuku açı sandan bazı sakıncaları üzerinde teorik tartışmaya yer verilmiştir. Birinci bölümün ikinci paragrafında, uygulamamıza ışık tutabilmesi açısından, özellikle vergi sistemimizdeki uzlaşma kurumlarına öncülük etmesi bakımından Almanya'da uzlaşma üzerinde kısaca durulmuştur.İkinci bölümün birinci paragrafın da uzlaşma kurumları hakkında genel bilgiler verilmiştir. ikinci bölümün ikinci paragrafında uzlaşma türleri üzerinde durulmuş, uzlaşma türleri olarak tarhiyat sonrası uzlaşma, tarhiyat öncesi uzlaşma ve il özel idareleri ile belediye gelirlerinde uzlaşma, özellikleri itibariyle ve öncelikle uygulamada daima öce olduğundan tarhiyat sonrası uzlaşma önce ele alınarak incelenmiştir... Burada hangi hallerde uzlaşma yapılabileceği konusu üzerinde durulmuş, uzlaşma komisyonları incelenerek, komisyonların yetki sınırları incelenmiş, uzlaşmaya başvuru ve uzlaşmanın yapılış biçimi üzerinde durulmuş, uzlaşmanın sonuçları ve uylaşmanın sağlanması durumunda gecikme faizi, uzlaşmanın sağlanamaması ve sağlanması durumunda vergi idaresi bakımından dava açılması konuları üzerinde etraflıca durulmuştur. Bu paragrafta tarhiyat. öncesi uzlaşma öncelikle komisyonları teşkili bakımından farlılık gösterdiğinde ayrı' olarak incelenmiştir. Yine uzlaşma komisyonlarının yetkileri tarhiyat sonrası uzlaşma komisyonlarından farklı bulunmaktadır. Tarhiyat öncesi uzlaşma ve gecikme faizi de tarhiyat sonrası uzlaşmadan farklı bir durumda olduğundan bunlar üzerinde etraflıca durulmuştur. Bu bölümde il özel idareleri ve belediye gelirlerinde uzlaşma, içişleri bakanlığının yetkisinde bulunduğunda tarhiyat sonrası ve tarhiyat öncesi uzlaşmadan ayrı olarak incelenmiştir. Yine bu bölümde vergi benzeri mali yükümler ve fonlarada uzlaşma ayrı olarak ele alınarak incelenmişir.Bu bölümce, ceza hukuna giren cezalar ayrı bir önem arzettiğinden kasaca bu konuya değinilmiş ve bölüm tamamlanmıştır. Çalışmamızın üçüncü bölümü, uzlaşma kurumlarının genel bir değerlendirilmesine ve eleştirilmesine ayrılmış daha sonra uzlaşma kurumlarının etkinlikleri üzerinde durulmuştur. Sonuç kasmanda ise uzlaşma kurumlarının "ortak bazı noktalara üzerinde durularak bazı önerilerde bulunularak çalışmamıza tamamlamış bulunmaktayız.

Abstract: