Ozonlanmış zeytinyağının ratlarda oluşturulan yara üzerine etkisi
Effects of ozonated olive oils on wound created in rats
Yazar: HALİME MERYEM FIRAT YAZGAN
Danışman: PROF. DR. CEMAL ÇEVİK
LOKMAN HEKİM ÜNİVERSİTESİ / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Bitkisel yağlar = Plant oils ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Ozon = Ozone ; Sıçanlar = Rats ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Zeytinyağı = Olive oil

Özet:
Anadolu toprakları binlerce yıldır onlarca medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Bu topraklarda edinilmiş eşsiz kadim bilgiler ışığında bitkilerle tedavi, hacamat, sülük tedavisi vb. tedaviler hekimler, lokman hekimler ve şifacılar vasıtasıyla uzun yıllardır yapılmaktadır. 2014 yılında  "Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp (GETAT) Uygulamaları Yönetmeliği" resmi gazetede yayımlanmıştır. Bu yönetmelikte diğer tamamlayıcı tıp yöntemleri ile beraber ozon terapi de ayrıntılarıyla yer almaktadır.
Ozonun primer veya tamamlayıcı tedavi etkinliğini araştırmak amacıyla birçok çalışma yapılmış ve günümüzde de bu çalışmalar daha ayrıntılı yapılmaya devam edilmektedir. Son yıllarda ozonlanmış yağlar antibakteriyel etkinliğinden dolayı biyomedikal uygulamalarda her geçen gün daha fazla tercih edilmektedir.  Bu tercihin önemli sebepleri arasında kişinin kendi kendine veya hasta yakını tarafından uygulanabilirliği sebebiyle kullanım kolaylığı gelmektedir. Ayrıca Ozon(O3 ) herşeyden önce patojenleri ortadan kaldırır ve ardından oksijen (O2 ) salarak fibroblastların çoğalmasını aktive eder. Bu nedenle keratinoblastların çoğalması ve ardışık iyileşme ile hücreler arası matrisin inşaasını etkinleştirir.
Bu çalışmada ki amacımız; hekimler ve halk tarafından her türlü yarada yara yerinin çabuk iyileşmesi amacıyla uygulanan ozonlu zeytinyağının yara üzerinde ki etkisini incelemektir.
Çalışmada 8-10 haftalık, ağırlıkları 300-350g arasında değişen 21 adet sağlıklı ergin erkek wistar albino rat kullanıldı. Denekler 3 grup halinde rastgele ayrıldı. Yara yeri etik kurallara uygun olarak punch biyopsi aletiyle oluşturuldu.
Müdahale sonrasında günlük lokal uygulama şeklinde Grup I'e serum fizyolojik, Grup II'e zeytinyağı ve Grup III'e ozonlanmış zeytin yağı 14 gün boyunca her gün haricen uygulandı. Uygulama sırasında 0, 3, 10 ve 14. günlerde şeffaf milimetrik asetatlı kağıda S ölçülü marker kalemle çizim yapılarak yaranın milimetrik ölçümleri ve iyileşme oranları gelişimi takip edildi. Uygun İstatistik yöntemleri ile yaptığımız değerlendirme neticesinde Ozonlu zeytinyağı grubundaki deneklerdeki 0. gün (bazal) yara alanı 98.3 ± 4.2 mm2 iken, serum fizyolojik ve zeytinyağı gruplarında 96.3 ± 6.7 mm2 ve 102,3 ± 2.9 mm2 olarak ölçüldü.
Serum fizyolojik kullanılan grupta 7. gün ölçülen yara alanı, ozonlu zeytinyağı ve zeytinyağı grubundaki değerlerden anlamlı olarak daha küçüktü (p=0,001). Buna karşın, ozonlu zeytinyağı grubunda 14. gün ölçülen yara alanı değeri, serum fizyolojik ve zeytinyağı gruplarındaki yara alanlarına göre anlamlı olarak daha düşüktü (p=0,001). Diğer zaman aralıklarında gruplar arasında grup*zaman etkileşimi ile anlamlı bir farklılık tespit edilmedi (p>0,05). 
Kullanılan farklı maddeler dikkate alınarak deney süresi sonunda yara iyileşmesine her maddenin rölatif etkisi belirlendiğinde, en düşük rölatif etkinin zeytinyağından ve en yüksek rölatif etkinin ozonlu zeytinyağından kaynaklandığı görüldü.
Anahtar Kelimeler: Yara, Ozon Terapi, Ozonlu Zeytinyağı, Ozonlanmış Yağ

Abstract:
Anatolian territories have been home to tens of civilizations for thousands of years. Therapies such as therapy with plants, cupping, hirudotherapy have been made by medical doctors, lokman physicians and healers in consideration of unique information obtained on these territories for long years. "The Regulation for Traditional and Complementary Medicine Practices" was published on the official gazette in 2014. Ozone therapy is also extendedly in this regulation with the other complementary medicine methods. 
Many studies have been made in purpose of searching the efficiency of O3 as primer and complementary therapy from that day to today, and these studies are continued to be made in more details today. In recent years, ozonated oils have been preferred much more in biomedical practices due to their antibacterial efficiencies. One of the important reasons for this preference is the ease of use on account of the practicability by a person on his/her own or patient's relative. Moreover, Ozone's (O3 ) rational use seems to be divine because it primarily removes pathogens and then, activates the reproduction of fibroblasts by releasing oxygen (O2 ) and therefore, it activates the formation of paracellular matrix with the reproduction of keratinoblasts and sequencing recovery. 
Our research aims to analyze the effect of ozonated olive oil on wound which is administered on each kind of wounds by the doctors and people in order that the wound site can quickly recover. 
21 healthy mature male wistar albino rats that they are 8-10-weeks and their weights range between 300-350 g were used in the research. The subjects were randomly separated into 3 groups. The site of wound was created by a punch biopsy device in accordance with the codes of conduct. 
After the intervention, normal saline was applied to Group I, olive oil was applied to Group II and ozonated olive oil was applied to Group III daily as local practice externally everyday for 14 days. During the practice, millimetric measurements and recovery rate development were followed as the drawing was made with S-measured marker on transparent millimetric acetate paper on first, third, tenth and fourteenth days. While the wound site (basal) was measured as 98,3 ± 4,2 mm2 on zeroth day on the subject in the group of ozoniferous olive oil, it was measured as 96,3 ± 6,7 mm2 ve 102,3 ± 2,.9 mm2 on the groups of normal saline and olive oil as a result of evaluation that we made it with the appropriate statistics methods. 
The wound site measured on the normal saline-used group on seventh day was significantly smaller than the values on ozoniferous olive oil and olive oil groups (p=0,001). Nevertheless, the value of wound site measured on the group of ozoniferous olive oil on fourteenth day was significantly lower than the wound sites on the groups of normal saline and olive oil (p=0,001). Any significant difference with group*time interaction was not determined between the groups on the other intervals (p>0,05).
It was observed in consideration with the used different substances that the lowest relative effect arose from olive oil and the highest relative effect arose from ozoniferous olive oil when the relative effect of each substance on the recovery of wound was determined at the end of experiment period.
Key Words: Wound, Ozone Therapy, Ozoniferous Olive Oil, Ozonated Oil