Periapikal lezyon saptanabilirliğinin iki ve üç boyutlu dental görüntüleme yöntemleri ile in vitro olarak değerlendirilmesi
In vitro evaluation of two and three dimensional imaging systems for the detection of periapical lesions
Yazar: ELİF SOĞUR
Danışman: PROF. DR. B.GÜNİZ BAKSI ŞEN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Oral Diagnoz ve Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Periapikal hastalıklar = Periapical diseases ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Accu-I-Tomo konik ışın hüzmeli bilgisayarlı tomografi sitemi, Digora Optime fosfor plak sistemi ve F hızındaki filmleri kadavra mandibulalarda kimyasal yolla oluşturulan periapikal lezyonların saptanabilirliği yönünden karşılaştırmalı olarak değerlendirmektir.Yapay lezyonlar, 21 premolar dişin alveoler soketlerine yerleştirilen kuru pamuk peletlerin %70'lik perklorik asit ile ıslatılması yoluyla oluşturuldu. 1 saat, 1,5 saat ve 2 saatlik zaman periyotlarında gerçekleştirilen her asit uygulama süresi sonrasında Accu-I-Tomo LCBCT sistemi, Digora Optime fosfor plak sistemi ve F hızındaki filmler olmak üzere 3 farklı görüntüleme sistemi kullanılarak görüntüleme işlemleri gerçekleştirildi. Çalışmaya katılan 6 gözlemci elde edilen görüntüler üzerinde periapikal lezyonların varlığını/ yokluğunu 5 dereceli bir skala yardımıyla skorlandı. Sistemlerin diagnostik doğruluğu (yeterliliği), ROC eğrilerinin altında kalan alanların hesaplanmasıyla belirlendi (Az). Alanlar arasındaki karşılaştırmalar iki yönlü ANOVA analizi, ikili karşılaştırmalarda ise Mann Whitney-U testi kullanılarak yapıldı. Gözlemciler arası uyum, Cohen's Kappa testi ile saptandı (?LCBCT sistemi (Az = 0,862); fosfor plak (Az = 0,752) ve film (Az = 0,726) sistemleri ile karşılaştırıldığında bütün asit uygulama süreleri için en yüksek diagnostik doğruluğu gösterdi (p<0,05). İkili karşılaştırmalarda ise, LCBCT ve fosfor plak sistemi arasındaki fark tüm asit uygulamalarında istatistiksel olarak anlamlı iken (p<0.05), LCBCT ve periapikal film arasındaki fark, sadece 1 saatlik asit uygulaması için anlamlı bulundu(p<0.05). Kappa değeri, LCBCT görüntüleme sistemi için orta-iyi olarak saptanırken, fosfor plak ve periapikal film için zayıf-orta aralığında bulundu.Sonuç olarak, LCBCT görüntüleme sistemi çalışmada yer alan diğer görüntüleme sistemleri ile karşılaştırıldığında kimyasal yolla oluşturulan periapikal lezyonların saptanmasında en iyi tanısal doğruluğu göstermektedir

Abstract:
The aim of this study was to compare the diagnostic accuracy of Accu-I-Tomo limited cone beam CT (LCBCT), Digora Optime image plate system and F-speed film for the detection of chemically created periapical lesions in dry skulls.Lesions were created by placing a cotton pellet and saturating the pellet by the solution of 70% perchloric acid at the bottom of premolar tooth sockets of 21 extracted teeth. The acid was applied in 3 time periods (1 hr, 1.5 hrs and 2 hrs). Teeth were replaced in their sockets and radiographed with 3 imaging modalities - Accu-I-Tomo limited cone beam CT (LCBCT), Digora Optime storage phosphor plate (SPP) system and F-speed film. Six observers scored the images for the presence/absence of lesions using a 5-graded scale. Diagnostic accuracy, expressed as the area under the ROC curve (Az), for each observer and modality was compared using two way ANOVA analysis. Pairwise comparisons were done using Mann Whitney-U test. Kappa (?) was used to measure inter-observer agreement.Significantly higher accuracy was found for LCBCT images (Az = 0.862) compared with both SPP (Az = 0.752) and F-speed film (Az = 0.726) for all acid durations(p<0,05). Pair-wise comparisons showed significant differences between LCBCT and film images for all acid applications(p<0.05), while the difference between LCBCT and SPP images was significant only for 1.5 hrs of acid application(p<0.05). ? ranged between fair to moderate for LCBCT and between slight to fair for SPP and film.Overall, LCBCT images showed the best diagnostic accuracy in detecting chemically induced apical lesions.