Sabah akşam yapılan yo-yo aralıklı toparlanma testinin (seviye-1) metabolik hormonlar ve biyokimyasal parametreler üzerine akut etkisi
Acute effect on metabolic hormones and al parameters (yo-yo interrupted test) (level -1)
Yazar: MÜŞERREF DORUK
Danışman: DOÇ. DR. AYŞEGÜL YAPICI
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenman ve Hareket Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Biyokimya = Biochemistry ; Futbol = Football ; Hematoloji = Hematology ; Hormonlar = Hormones ; Kan testleri = Hematologic tests ; Metabolizma = Metabolism ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Yo-yo aralıklı toparlanma testi = Yo-yo intermittent recovery test

Özet:
Sabah akşam yapılan yo-yo aralıklı toparlanma testinin metabolik hormonlar ve biyokimyasal parametreler üzerine akut etkisini incelemek amacıyla yapılan bu çalışmaya Denizli Süper Amatör liginde oynayan Tavasbirlik Spor futbol takımındaki futbolcular gönüllü olarak katılmıştır. Çalışmaya sabah ölçümlerinde 18 sporcu ile başlanılmış akşam ölçümlerinde 5 oyuncu enfeksiyon ve testte bağlı sakatlık durumundan çalışmadan çıkarılmıştır. Xyaş = 23.39 ± 2.5 , Xboy =1.8 ± 0.05  XVücut ağırlığı= 74.72 ± 3.91 olarak belirlenmiştir. Sporculara 2 farklı günde, sabah ve akşam olmak üzere Yo-Yo Aralıklı Toparlanma Testi (Seviye 1) uygulanmıştır. Ölçümler 9.00- 11.00 ve 17.00- 19.00 saatleri arasında gerçekleştirilmiştir.
 Tüm deneklerden test öncesi, test sonrası ve testten 2 saat olmak üzere bir sefer için ön kol dirsek venasından toplam 8 cc kan alınmıştır. Bütün kan alımları tamamlanıncaya kadar sporcular aynı ortamda tutulmuştur. Test sırasında, deneklerin kat ettikleri mesafe kaydedilmiştir. Testin bitiminin 3 dakika sonrasında kulak memesinden alınan kanla laktat değerleri ölçülmüştür. Sporculara iki ölçüm arası 1 hafta dinlenme süresi verilmiştir. Tam kan sayımı için EDTA'lı tüplere 3 cc kan alınarak merkez laboratuvarda oto analizörde; RBC, PLT, WBC, NE, EO, BA, MO, LY, HB, HCT, MCV, MCH, MCHC, RDW, MPV, PDW ve PCT olmak üzere kan hematolojik düzeyleri belirlenmiştir. Biyokimya ölçümlerinde glukoz, trigliserid, VDL, HDL, LDL, Total kolestrol, CK, AST, C-reaktif protein, ACTH, Kortizol, T3, T4, TSH, GH, Total kolestrol, İnsülin, Glukagon, C-Peptid ölçümleri yapılmıştır. İrisin hormon ölçümü ve plazma TNF-α, IL-6, IL-1β ölçümleri için; Human TNF-α, IL-6, IL-1β ve FNDC5 ELİSA kiti kullanılmıştır. Veriler SPSS 24.0 (IBM Corp. Released 2016. IBM SPSS Statistics for Windows, Version 24.0. Armonk, NY: IBM Corp.)  paket programıyla analiz edilmiştir.
Hematolojik, biyokimasal ve inflamasyon parametrelerinde   test sonrası sabah ve akşam değerlerinin karşılaştırılmasında  istatistiksel olarak anlamlı fark vardır (p<0,05). Sabah ve akşam ölçümlerinde kat edilen mesafe ve kan laktat değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark vardır (p<0,05).
Sonuç olarak futbolcularda dayanıklılık testlerinin akşam saatlerinde yapılması performans açısından daha etkili olduğu söylenebilir.

Abstract:
In order to investigate the acute effect of the morning and evening yo-yo intermittent recovery test on metabolic hormones and biochemical parameters, soccers from the Tavasbirlik Spor soccer team who played in the Denizli Super Amateur league participated voluntarily. 
The soccerl team of Tavas Birlik Spor, who played in Denizli Super Amateur League, voluntarily participated in the study. (Xage = 23.39 ± 2.5 , Xheıght =1.8 ± 0.05  Xbody mass = 74.72 ± 3.91)
The athletes were subjected to Yo-Yo Intermittent Recovery Test (Level 1) on 2 different days, morning and evening. 
A total of 8 cc blood was collected from the anterior arm elbow vein for all the subjects before, during and after the test. The athletes were kept in the same environment until all blood collection was completed. During the test, the distance traveled by the subjects was recorded. After 3 minutes of the test, lactate values were measured with blood from the earlobe. The athletes were given a rest period of 1 week between two measurements. 
For the complete blood count, 3 cc of blood was taken in EDTA tubes and in the autocorrelator in central laboratory: RBC, PLT, WBC, NE, EO, BA, MO, LY, HB, HCT, MCV, MCH, MCHC, RDW, MPV, PDW and PCT. blood hematological levels were determined. 
Glucose, triglyceride, VDL, HDL, LDL, Total cholesterol, CK, AST, C-reactive protein, ACTH, Cortisol, T3, T4, TSH, GH, Total cholesterol, Insulin, Glucagon, C-Peptide measurements were made in biochemistry measurements. Irisin hormone measurement and plasma TNF-α, IL-6, IL-1β for measurements; Human TNF-α, IL-6, IL-1β and FNDC5 ELISA kit were used.
As a result, a statistically significant difference was found between the morning and evening values hematological, biochemical and inflammation parameters (p <0.05). 
There was a statistically significant difference between the distance traveled in the morning and evening measurements and blood lactate values (p <0.05). As a conclusion, it can be said that the endurance tests in soccer players are more effective in terms of performance in the evening hours.