Gebelikte bulantı-kusma şiddetinin doğum korkusu ve psikososyal sağlık düzeyi ile ilişkisi
The relationship between birth fear and psychosocial health level of nausea-vomiting severity in pregnancy
Yazar: ÇİĞDEM KARAKAYALI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YEŞİM AKSOY DERYA
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Bulantı = Nausea ; Doğum = Delivery ; Gebelik = Pregnancy ; Korku = Fear ; Kusma = Vomiting ; Psikososyal özellikler = Psychosocial features ; Sağlık = Health

Özet:
Amaç: Bu araştırma, gebelikte bulantı-kusma şiddetinin doğum korkusu ve psikososyal sağlık düzeyi ile ilişkisini belirlemek amacıyla yapıldı. 
Materyal ve Metot: İlişkisel-tanımlayıcı türde olan bu araştırmanın evrenini, Malatya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Beydağı Kampüsü Kadın Doğum Polikliniklerine başvuran gebeler oluşturdu. Power analizi yapıldığında örneklem büyüklüğü; %5 yanılgı düzeyi çift yönlü önem düzeyinde, %99 güven aralığında, %80 güç ile en az 659 gebe olarak belirlendi. Verilerin elde edilmesinde, Kişisel Bilgi Formu,  Gebelikte Bulantı-Kusma Şiddeti Değerlendirme (PUQE) Testi, Wijma Doğum Beklentisi/Deneyimi Ölçeği (W-DEQ) A versiyonu ve Gebelikte  Psikososyal  Sağlığı  Değerlendirme  Ölçeği (GPSDÖ) kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistiklerin (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, min-max) yanı sıra, tek yönlü varyans analizi, tukey testi ve pearson korelasyon analizi kullanıldı.
Bulgular: PUQE testi toplam puan ortalamasının 9.05 ± 2.30 olduğu, gebelerin %15.5'inin hafif, %77.5'inin orta ve %7.0'ının ise ağır düzeyde bulantı-kusma yaşadığı belirlendi. Gebelerde W-DEQ-A versiyonu  toplam puan ortalaması 69.97 ± 19.07, GPSDÖ toplam puan ortalaması 3.25 ± 0.30 idi. PUQE testi sınıflandırılmasına göre W-DEQ-A toplam puan ortalamasının istatiksel açıdan farklılık gösterdiği ve bulantı kusma şiddeti ağır olan gebelerin hafif ve orta düzeyde bulantı kusma şiddeti yaşayan gebelere göre daha fazla doğum korkusu yaşadığı belirlendi (p<0.001). PUQE testi sınıflandırılmasına göre GPSDÖ'nin "Gebelik ve Eş İlişkileri", "Aile İçi Şiddet" ve "Gebeliğe İlişkin Fiziksel ve Psikososyal Değişiklikler" alt boyutları puan ortalamaları arasındaki farkın istatistiksel açıdan önemli olduğu belirlendi (p<0.05). PUQE testi puan ortalaması ile doğum korkusu arasında pozitif yönde, psikososyal sağlık düzeyi ile de  negatif yönde önemli ilişki saptandı (p<0.05).
	Sonuç: Gebelerde bulantı-kusma şiddeti arttıkça doğum korkusunun arttığı buna karşın psikososyal sağlık düzeyinin azaldığı belirlendi.

Anahtar Kelimeler: Bulantı-Kusma, Doğum Korkusu, Gebelik, Psikososyal Sağlık Düzeyi.

Abstract:
Objective: This study was conducted to determine the relationship with the fear of childbirth of the severity of nausea and vomiting in pregnancy and  psychosocial health level.

Materials and Methods: The universe of this research, which is a relational-descriptive type, was created by pregnant women who applied to the Gynaecology and Obstetrics Polyclinic in Beydağı Campus of Malatya Education and Research Hospital. Sample size when power analysis is performed; The 5% error level was determined as bi-directional significance, at a confidence interval of 99%, at least 659 pregnant women with 80% power. Data were collected by being used Personal Information Form, Pregnancy Nausea-Vomiting Severity Assessment Test (PUQE), Wijma Birth Expectancy/ Experience Scale (W-DEQ) A Version and Pregnancy Psychosocial Health Assessment Scale (PPHAS). In evaluating the data; descriptive statistics (number, percentage, mean, standard deviation, min-max) as well as one-way analysis of variance,tukey test and Pearson's correlation analysis were used.

Findings: PUQE test total point average was 9.05 ± 2.30, 15.5% of the patients were mild, 77.5% of them were moderate and 7.0% had severe nausea and vomiting. The mean of W-DEQ-A total score in pregnancy was 69.97 ± 19.07 and the mean total score of PPHAS was 3.25 ± 0.30. According to PUQE Test Classification the mean of W-DEQ-A version total score was statistically different and it was found that pregnant women with severe nausea and vomiting severity had more fear of child birth than those with mild and moderate nausea and vomiting severity (p <0.001). According to PUQE Test Classification, the difference between the mean scores of "Pregnancy and Family Relationships", "Domestic Violence" and "Physical and Psychosocial Changes related to Pregnancy" of PPHAS was statistically determined to be significant (p <0.05). It was found out that there was a significant positive correlation between PUQE Test Total Point Average and fear of childbirth; and a negative correlation with psychosocial health level (p <0.05). 

Conclusion: As the intensity of nausea and vomiting increased in pregnancies, it was determined that birth fear increased while psychosocial health level decreased.

Keywords: Nausea-Vomiting, Fear of Birth, Pregnancy, Psychosocial Health Level.