Değerlerin kuşaklar arası değişimi: Ankara örneği
Value change across generations: Ankara sample
Yazar: ŞEBNEM MORSÜMBÜL
Danışman: PROF. DR. NEVİN GÜNGÖR ERGAN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Cinsel kimlik = Gender identity ; Değerler = Values ; Dini değerler = Religious values ; Sosyal değerler = Social values ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; İnançlar = Beliefs

Özet:
Bir toplumu anlamak o toplumu oluşturan kuşakların ve toplumsal normların temelini oluşturan yönlendirici unsurlar olarak 'değerlerin' anlaşılmasını gerektirmesinden dolayı bu çalışma bizi kuşaklar arası değer önceliklerinin incelenmesine yönlendirmiştir.
Bu çalışmanın konusu Türkiye'de kuşaklar arası değer değişimine etki eden süreçlerin Ankara örneğinde incelenmesidir. Araştırma kuşaklar arası değer değişiminin derece ve yapısı ile bu değişimin nedenleri üzerine cinsiyet, eğitim, yaş, gelir gibi sosyo-demografik faktörler ile dindarlık/inançlılık ve dinin/inancın etkileri üzerine yoğunlaşmıştır. 
Araştırma bulguları kuşaklar arasındaki değer değişiminin hızlı olmayarak yavaş gerçekleşmekle birlikte uzun dönemde bu değişimin büyük olabildiğini göstermiştir.  
Bu araştırma ile elde ettiğimiz ikinci sonuç kuşaklar arası değer oryantasyonunun değiştiğini ve bu değişimin tutarlı olduğunu ve tahmin edilen yönde gerçekleştiğini göstermiştir. Değişimi açıklayan sebepler ne tam olarak sosyo-demografik faktörler ne de bütünü ile inançlılık/dindarlık olmadığı görülmüştür. Tam tersine hem yaş, eğitim, gelir hemde dindarlık/inançlılık faktörleri kuşakların davranış ve motivasyonlarına yön veren değerlerin değişimini anlamada önemli etkileri olduğunu ortaya koymuştur. 
Bu araştırma ile elde ettiğimiz üçüncü sonuç Ankara örneğinde toplumsal kültürün kuşakları cinsiyet ve inanç faktörleri açısından temel değerlerde uzlaştırdığı ve farklılaştırmadığını göstermiştir.



Anahtar Sözcükler :Schwartz değerler yaklaşımı, evrensel değerler, değer öncelikleri, değer uzlaşması

Abstract:
Understanding the society is required to understand generations and values that form the basis of social norms as a guiding principles in society. Such necessities made this study analyse the value priorities of generations. 
The subject of this study is to examine process of values change across generations at Ankara sample. This study is focused on degree and nature of change at value priority and effects of gender, education, age, income as a socio-demographic factors  and religiosity and religion on value priorities. 
The results demonstrate that value change across generations comes to pass slowly and in the long term this change would be massive. 
The second result demonstrate that value orientations of generations has been changing and are quite consistent across generations and in the directions expected. Causes explaining the change at value priorities of generations are neither exactly  socio-demographic factors nor are they merely  religiosity. Instead, both age, education, income as well as religiosity are the strong effects to understand the change of values as a guiding principles across generations.
The third result in this research indicates that common culture compromises on common (fundamental) values but not to be differentiated in terms of the gender and belief factors (perspectives) in Ankara sample.



Key Words: Schwartz theory of basic values, universal values, value priority, value consensus