Avrupa Birliği İslam ülkeleri ilişkileri bağlamında dini radikalizm: El Kaide örneği
Religious radicalism within the context of European Union and Islamic countries
Yazar: MEHMET EMİN TÜRKOĞLU
Danışman: PROF. DR. ARİF KÖKTAŞ ; PROF. DR. İHSAN BAL
Polis Akademisi / Güvenlik Bilimleri Enstitüsü / Güvenlik Stratejileri ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Din = Religion ; Kamu Yönetimi = Public Administration ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Cihad = Jihad ; El Kaide = El Kaide ; Terör = Terror ; Terör olayları = Terror avents ; Terör örgütleri = Terror organizations ; Uluslararası terörizm = International terrorism ; İslam ülkeleri = Islamic countries ; İslami radikalizm = Islamic radicalism ; İslamofobi = Islamophobia

Özet:
Bu çalışmada, AB-İslam ülkeleri ilişkileri çerçevesinde genel olarak din ve terör kavramları incelenmiş daha sonrasında ise El Kaide Örgütünün ideolojik olarak tarihi kökleri ve gelişimi ele alınmıştır. Bu çerçevede El Kaide Örgütü, Selefi-Vahhabi ideolojiyi benimseyen ve uluslararası faaliyet gösterebilen dini motifli bir terör örgütüdür. 11 Eylül 2001 tarihinde ABD'de ve daha sonrasında Avrupa'da gerçekleştirilen terör eylemleri, El Kaide Örgütünün artık dünyanın her yerinde ve en güvenli hedefleri bile vurabileceğini göstermiştir. El Kaide Örgütünün gerçekleştirdiği 11 Eylül saldırıları sonrasında bazı AB ülkelerinin ve ABD'nin mevcut politikalarını terk ederek, Ortadoğu'ya müdahale etmek istemesi ve bu doğrultuda Afganistan ve Irak'a askeri operasyonlar gerçekleştirmesi, sorunu daha da içinden çıkılamaz hale getirmiştir. AB açısından değerlendirildiğinde ise, Madrid ve Londra terörist saldırılarına kadar her zaman ön planda tutulan insan hakları ve özgürlükleri hususu, eylemlerin gerçekleştirilmesi sonrasında yerini güvenlik kaygılarına bırakmıştır. Bunun neticesinde ise özellikle Müslüman azınlıkları hedef alan, özgürlükleri kısıtlayıcı bazı uygulamalara gidildiği ve bu doğrultuda politikalar üretildiği gözlemlenmiştir. Batı toplumlarında, geçmişte zaten var olan ve bu saldırılar sonrasında yeniden ortaya çıkan tarihsel önyargılar sebebiyle Müslümanlara 'Öteki' gibi bakılması sorunu tekrar gündeme gelmiş, buda sorunu daha da derinleştirmiş ve kronik hale getirmiştir.

Abstract:
This dissertation first examines religion and terror concepts within the context of relations between EU and Islamic countries and then analyzes ideological background and development of Al-Qaida terrorist organization. Al-Qaida is identified as a religiously motivated terrorist organization which accepts Salafist-Wahhabist ideology and can conduct international attacks. September 11, 2001 terrorist attacks to US and later attacks to European countries are generally considered as one of the most important incidents in the history and proved that Al-Qaida can hit any target in the world even the countries considered as the most secure. Abonaning existing policies in the aftermath of 9/11 attacks, EU and US conducted joint military operations in the Afganistan and Iraq and those operations exacerbated the situation. Looking at the issue from the EU perspective, while concern for human rights and freedoms was a priority until the Madrid and London bombings, it left its place to security after those incidents. Therefore, restrictive policies, targeting mainly Muslim minority are implemented. As a result of the historical bias existing in the Western societies and emerged after the attacks, the problem of wiewing Muslims as the "other" has resurfaced and this made the problem more acute.