Anadolu Selçuklu motiflerinin seramik uygulamalarda kullanımı
Use of the Anatolian Seljuk motifs ceramic applications
Yazar: SUNAY KARADAĞ
Danışman: PROF. CANAN ATILAY AKTUĞ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Seramik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Anadolu Selçukluları = Anatolian Seljuks ; Geometrik motifler = Geometric motifs ; Kompozisyon = Composition ; Motifler = Motifs ; Seramik sanatı = Ceramic art ; Seramikler = Ceramics ; Süslemeler = Ornamentations

Özet:
Türklerin İslam çevresine girmeden önce uzun devreler boyunca yaşadıkları hayat tarzları, inançları ve buna bağlı olarak da sanatları oldukça farklıydı. Bir bakıma bu sürecin yankılarını da taşıyan Selçuklu süslemeleri Türklerin İslam dinini kabul etmelerinden sonra katıldıkları yeni çevrelerde yarattıkları özgün bir sanat kesitidir.Anadolu Türk-İslam anıtlarındaki geometrik süsleme çok çeşitli bölge üslupları halinde ve uzun bir devir boyunca yaşanmıştır. Geometrik şekiller hiçbir zaman mimari cephelerden eksik olmamıştır. Fakat bu biçimlerin asıl ağır basması 12. ve 13.yüzyıllardaki Altın Çağı içine rastlar. Özellikle 13.yüzyılda geometrik kompozisyonlar Anadolu anıtlarında en yüksek sanat düzeyine ulaştıkları görülmüştür.12. ve 13. yüzyılda Anadolu'da eski Orta Doğu, Uzak Asya, Türk gelenekleri, yerel teknikler ve ustalıklar bir araya gelmiştir. Selçuklu, Anadolu'da inanç ya da geleneklerden doğan her türlü kavramdan etkilenmiştir. Selçuklu, tarihsel sentezlerin ustası olarak çağdaş bir görüntü oluşturur.Süsleme sanatına yenilik getiren Selçuklu süslemeleri bu tez kapsamında yapılan uygulama çalışmalarına kaynaklık etmiştir. Özellikle ?Yıldız Sistemleri? adı verilen düzenler içinde yer alan motifler kap, pano ve figüratif seramik heykellerin yüzeylerinde sonsuzluğu simgelemek amacıyla kullanılmıştır.Anahtar Kelimeler: Anadolu Selçuklu, süsleme, seramik, geometrik motif.

Abstract:
It may said that prior to coming within the Islamic cultural orbit the life styles, belief systems and related art of the Turks were quite different; and Seljuk embellishments, which in a sense echo this process, constitute an original artistic sphere created in the milieu which the Turks entered after their conversion to Islam.Geometric ornaments in the Anatolian Turkish-Islamic monuments have survived through long periods with various regional styles. Geometric designs have always been a part of architectural facades. However, the actual influence of these designs coincided with the Golden Age in the 12th and 13th century. Especially, the geometric compositions in the 13th century show us that the highest level of art was achieved in the Anatolian monuments.In Anatolia, the customs, regional techniques and craftsmanship of ancient Middle East, Far East and Turkey congregated in the 12th and 13th century. The Seljuk?s were affected by all kinds of concepts that results from beliefs or customs. The Seljuk?s presents a modern vision as a master of historical syntheses.The Seljuk ornaments that put a new face upon the art of ornaments became a source to the practices in the scope of this synthesis. Especially, in the systems named as ?Star Systems?; the motifs, taking place in the surface of urns, panels and figurative ceramic sculpture, were used in order to symbolize the infinity.Keywords: Anatolian Seljuk?s, ornament, ceramic, geometric motif.