Gençlerde dini tutum ve hedonizm
Religious attitude and hedonism in the youth
Yazar: FATMA NUR ŞENGÜL
Danışman: PROF. DR. HALİL AYDINALP
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Din sosyolojisi = Religious sociology ; Dini tutumlar = Religious attitudes ; Gençler = Youngs ; Hedonizm = Hedonism

Özet:
Din bireylerin bir şeylere ait olma ya da inanma isteğinden ortaya çıkan, toplumların tarihi kadar eski bir gerçekliktir. Hedonizm ise Antik çağda temelleri atılan Yakın çağda faydacılık adı altında ele alınan ve günümüzde genç bireylerin hayat biçimlerinde sıklıkla görülen, bireyin maddi ve manevi olarak zevk duyma anlayışıdır. Araştırmamız üniversite gençliği özelinde dini tutum ve hedonizm problemini konu edinmektedir. Araştırmamızın amacı, gençlerin dini tutum ve hedonizm anlayışlarının tasvirini yapmak; bu iki olgunun gençlerin sosyal profiline göre farklılaşıp farklılaşmadığını tespit etmek ve gençlerin dini tutum ve hedonizm anlayışları arasındaki gerilim ve ilişkinin ne boyutta olduğunu görmektir. Çalışmamızda nicel araştırma metoduna ait anket formu ve nitel araştırma metoduna ait dokümantasyon tekniği kullanılmıştır. Bu doğrultuda 18-25 yaş aralığında bulunan 1012 üniversite öğrencisi ile anket yapılmıştır. Yapılan ankette Ok-Dini tutum ve kendi geliştirdiğimiz hedonizm ölçekleri kullanılmıştır. Araştırmada, dinin gençler arasında etkisinin sürdüğü, gençlerin bir dinin varlığını kabul ettiği ve ona ait değerlere inandığı, ancak çağın ve günümüz dünyasının getirmiş olduğu toplumsal değişim ve dönüşüm sebebi ile hedonizm eğiliminin de gençler üzerinde etkili olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Türk gençlerinde hedonik eğilimlerle dini tutumlar iç içe melez bir görüntü sergilemektedir. Bir taraftan geleneğin etkisi altında dini kimliklerini koruma eğilimi, diğer taraftan zamanın ruhunu yaşama ve hayattan zevk alma eğilimleri bir arada görülmektedir. Din hedonist eğilimleri törpülerken, hedonist eğilimler de dini tutumları sekülerleştirmektedir. Dini tutumlar arttıkça hedonist eğilimler azalmakta; fakat ne dini tutumlardan ne de hedonik alışkanlıklardan taviz verilmektedir. Gençlerde dinin de hedonizmin de bir arada görüldüğü post modern bir durum söz konusudur. Geçiş toplumuna özgü bir dinsellikle uyumlu hedonik görüntüler mevcuttur. Din üniversite gençliği arasında zevk duyma, hoşlanılan şeyleri süreklilik haline getirme, mutluluk peşinde koşma olguları karşısında sınırlandırıcı fonksiyona sahiptir.

Abstract:
Religion is a phenomenon as old as the history of society, as it emerges from the individuals' desire to belong or to believe in something. Hedonism, on the other hand, is the pursuit of material and spiritual enjoyment for the individual, which was investigated under the name of utilitarianism in recent times and is frequently seen in the lifestyles of young people today. Our research focuses on the problem of religious attitude and hedonism in university youth. The aim of our research is to describe the religious attitude and understanding of hedonism of the youth; To determine whether these two phenomena differ according to the social profiles of young people and to see the extent of the tension and relationship between the religious attitudes and hedonism conceptions of the youth. In our study, the scale-questionnaire form of the quantitative research method and the documentation technique of the qualitative research method were used. Accordingly, a survey was conducted with 1012 university students between the ages of 18-25. Ok-Religious attitude scale and the hedonism scale we developed were used in the survey. In the study, it has been concluded that religion continues to affect young people, and that young people accept the existence of a religion and believe in its values, but the trend of hedonism is also effective on young people due to the social change and transformation brought about by the age and today's world. Hedonic tendencies and religious attitudes in Turkish youth display a hybrid image intertwined. On the one hand, the tendency to preserve their religious identity under the influence of tradition, on the other hand, their tendency to live the spirit of the time and to enjoy life are seen together. While religion is eroding hedonistic tendencies, hedonist tendencies also secularize religious attitudes. Hedonist tendencies decrease as religious attitudes increase; however, neither religious descriptions nor hedonic habits are compromised. There is a post-modern situation in which religion and hedonism are seen together. There are hedonic images compatible with a religiousness peculiar to the transition society. Religion has a limiting function in the face of the phenomena of enjoyment, continuity of likes, pursuit of happiness.