Ahmet İnam felsefesinde gönül
Heart in Ahmet İnam philosophy
Yazar: OYA PEDÜK
Danışman: DOÇ. DR. TUNA TUNAGÖZ
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Can = Life ; Felsefi düşünce = Philosophical thought ; Gönül = Heart ; Kültür = Culture ; Logos = Logos ; Nous = Nous ; Türk felsefesi = Turkish philosophy ; İnam, Ahmet = İnam, Ahmet

Özet:
Çağdaş Türk Felsefesinin önemli temsilcilerinden biri olan Ahmet İnam, 1990'lı yılların başında Gönül Felsefesi adını verdiği, Anadolu kültürünü ve Anadolu insanının hayatını merkeze aldığı bir felsefi inşaya girişmiştir. Gönül Felsefesi, İnam'ın evrensel sorunlara cevap ararken yerel olandan yola çıkması sonucu ortaya çıkan bir felsefedir. Gönül Felsefesini temellendirdiği "gönül" kavramı, başka dillerde karşılığı olmayan öz Türkçe bir kelimedir. İnam, felsefi inşasında gönül kavramını derinleştirmiş ve bu kav-ramı beden, duygu, akıl ve çevre ile birlikte irdelemiştir. Kendisini, arayan ve deneyen bir yolcu olarak betimleyen İnam, son yıllarda "can" kavramının gönle olan katkısını keş-fetmiş ve Gönül Felsefesini can kavramıyla zenginleştirmiştir. Can, gönlün ilk halidir. İnam'a göre birey can sahibi olmadan gönül sahibi olamaz.
Araştırmamız giriş ve sonuç bölümü hariç dört ana bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde araştırmanın amacı, kapsamı ve önemi açıklanmıştır. Birinci bölümde Ahmet İnam'ın hayatı ve düşünce dünyası anlatılmıştır. İkinci bölüm; Gönül Felsefesi, gönül ve can kavramları ve Gönül Felsefesi Anadoluluk ilişkisinin açıklandığı bölümdür. Üçüncü bölümde İnam'ın etkilendiği kavram ve düşünürlere yer verilmiştir. Dördüncü bölümde XIII. yüzyılda Anadolu-Türk bilgeliğinin temelinde olan varlığı içten dışa bir bütün ola-rak ele alan "nous" esaslı düşünüş tarzı ile rasyonel yetiyi esas alan "logos" esaslı düşü-nüş tarzı arasındaki fark Anadolu'yu mayalayan Yunus Emre ve Nasreddin Hoca'nın şahsiyetlerinde değerlendirilmiştir. Yine bu bölümde Gönül Felsefesinin Anadolu-Türk bilgeliğinin devamı olup olmadığı tartışılmıştır. Sonuç bölümünde ise bu araştırmadan elde edilen sonuçlara ve sonraki çalışmalar için önerilere yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Gönül Felsefesi, gönül, can, kültür, nous, logos, Türk-Anadolu bilgeliği

Abstract:
Ahmet Inam, one of the prominent representatives of Contemporary Turkish Phi-losophy, embarked on a philosophical construction that he called the Heart Philosophy in the early 1990s, focusing on the Anatolian culture and the life of the Anatolian peo-ple. Heart Philosophy is a philosophy that emerged as a result of Inam's departure from the local while seeking answers to universal problems. The concept of "heart", on which the Heart Philosophy is based, is a pure Turkish word that has no equivalent in other languages. Inam deepened the concept of heart in his philosophical construction and studied this concept together with body, emotion, mind and environment. Describing himself as a traveler who seeks and tries, Inam discovered the contribution of the con-cept of "life" to the heart in recent years and enriched his Heart Philosophy with the concept of life. Life is the first state of heart. According to Inam, an individual cannot have a heart without having a life.
Our study consists of four main chapters, except the Introduction and Conclu-sion. In the introduction part, the purpose, scope and importance of the research are de-scribed. In the first chapter, Ahmet Inam's life and his world of thought are explained. Second chapter is the part where Heart Philosophy, the concepts of heart and life and the relationship between Heart Philosophy and Anatolia are explained. In the third chap-ter, the concepts and thinkers that influenced Inam are included. In the fourth chapter, the difference between the nous-based thinking style that is the basis of the Anatolian-mustafa Turkish wisdom in the 13rd century, and the logic-based thinking style based on rational ability are evaluated in the personalities of Yunus Emre and Nasreddin Hodja, who fermented Anatolia. In this chapter, whether the Heart Philosophy is the continuation of Anatolian-Turkish wisdom or not is discussed, too. In the conclusion part, the results obtained from this study and recommendations for further studies are given.
Keywords: Heart Philosophy, heart, life, culture, nous, logos, Turkish-Anatolian wis-dom