Ortaokul 6. sınıf öğrencilerinin yönelme hâli eki (+a) ve işlevini bulma durumu üzerine bir inceleme
A study towards examining 6th gradesecondary-school stundents' case of finding the dative suffix (+a ) and it's function
Yazar: CEYDA KASAPOĞLU
Danışman: PROF. DR. YUSUF TEPELİ
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dil bilgisi-ekler = Grammar-suffixes ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Bu çalışma, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı devlet ve özel okulların 6. sınıf ortaokul öğrencilerinin yenilenen Türkçe Dersi Öğretim Programı'ndaki yönelme hâli ekini ve işlevlerini bulma durumlarının incelenmesi ve farklı değişkenler bakımından yönelme hâli ekini ve işlevlerini bulma durumlarında anlamlı bir fark olup olmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca aynı okullarda görev yapan öğretmenlerin ve öğrencilerin yönelme hâli ekini ve işlevlerini bulmayla ilgili görüşleri de ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Araştırmanın çalışma grubu, nicel boyutta 2018-2019 eğitim öğretim yılında Antalya ilinde bulunan 4 ortaokulda öğrenim gören 160 altıncı sınıf öğrencisi; nitel boyutta ise açık uçlu soruya cevap veren 160 altıncı sınıf öğrencisi ile çalışmada belirlenen ölçütlere uyan ve çalışmaya gönüllü olarak katılmak isteyen 26 Türkçe öğretmeninden oluşmaktadır. Araştırmada karma yöntem ve nicel verileri desteklemek için gömülü desen kullanılmıştır. Nicel veriler araştırmacı tarafından geliştirilen 28 cümle ve 3 paragraftan oluşan bir ölçme aracıyla; nitel veriler 15 -20 dakika süren yarı yapılandırılmış görüşmelerle elde edilmiştir. Öğrencilerden elde edilen nicel veriler SPSS 22.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Analizlere geçilmeden önce değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov (K-S) testi ile sınanmıştır. Gerçekleştirilen test sonucunda normal dağılım göstermeyen değişkenlerin bağımsız iki grup karşılaştırılmalarında non-parametrik testlerden olan Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Normal dağılım göstermeyen değişkenlerin ikiden fazla bağımsız grup karşılaştırmalarında ise Kruskal Wallis Test kullanılmıştır. Kruskal Wallis Test sonucunda gruplar arasında farklılık görüldüğünde bu farklılığın hangi gruplardan kaynaklandığının test edilmesinde non-parametrik post-hoc tekniklerinden Tamhane-T2 kullanılmıştır. Niteliksel verilerin karşılaştırılmasında ise Ki-Kare testi kullanılmıştır. Veriler ayrıca yüzde ve frekans analizleri ile beraber tanımlayıcı istatistik analizleri yapılmıştır. İstatistik önem düzeyi p<0,05 düzeylerinde değerlendirilmiştir.Çalışmanın sonucu olarak, öğrencilerin ölçme aracındaki cümle ve metinler bağlamında yönelme hâli ekini bularak doğru cevaplama oranı %65,60; yanlış cevaplama oranı %25,90; boş bırakma oranı ise %8,50 olarak tespit edilmiştir. Öğrencilerin ölçme aracındaki cümle ve metinler bağlamında yönelme hâli ekinin bağlandığı unsurları bulma durumları incelendiğinde, öğrencilerin yönelme hâli ekini doğru cevaplama oranı %82,10; yanlış cevaplama oranı%11,90; boş bırakma oranı ise %6,10 olarak tespit edilmiştir. Öğrencilerin ölçme aracındaki cümle ve metinler bağlamında yönelme hâli ekininin işlevini bularak doğru cevaplama oranı %64,00; yanlış cevaplama oranı %30,20; boş bırakma oranı ise %5,80 olarak tespit edilmiştir. Yönelme hâli ekini ve işlevini bulma durumlarının okul türü ve okul başarısı açısından anlamlı farklılıklar gösterdiği, cinsiyete göre ise herhangi bir farklılık göstermediği saptanmıştır. Öğrencilerin yönelme hâli ekinin bağlandığı unsurları bulma durumları cinsiyet, okul türü ve okul başarısı açısından anlamlı farklılık göstermediği saptanmıştır. Çalışmaya katılan öğrencilerin yönelme hâli ekini bulma durumları incelendiğinde cümlelerde paragrafa göre daha başarılı oldukları tespit edilmiştir. Öğrencilerin yönelme hâli ekini bulurken en çok yaptıkları hatalar: zarf fiil ekine yönelme hâli deme, ekin ünlüsü ile karıştırma, diğer hâl ekleri ile karıştırma olarak tespit edilmiştir. Öğretmenlerin çoğunluğunun yönelme hâli ekini öğretirken, buldururken ve ekin işlevini buldururken örnekler üzerinden araştırma yapma yolunu izledikleri tespit edilmiştir. Öğrencilerin çoğunluğunun ise yönelme hâli ekini bulurken –e/-a ekine dikkat etme, işlevi bulurken ise metin veya cümlenin anlamına dikkat etme yolunu izledikleri tespit edilmiştir.

Abstract:
This aim of this study is to determine whether there is a significant difference in case of finding dative suffix and its functions in terms of different variables, and to examine the case of findings of the dative suffix and its functions at renewed Turkish Lesson Education Program for 6th Grade Secondary-School students of state and private schools affiliated to Ministry of National Education. Also, an effort was made to put forth the thoughts of students and teachers that work at these same schools.

Group that is included in this study contains of a total 160 sixth grade students in terms of quantitative extent taken from 4 different schools at 2018-2019 school year which located at Antalya province; 160 sixth grade students in terms of qualitative extent that answered open ended questions alongside the 26 Turkish Lesson teachers that volunteered to join and that are suitable for the standards of this study.  In the study, embedded patterns were used to support the mixed method and quantitative data. Quantitative data was obtained by a measurement tool prepared by the researcher while the qualitative data were obtained by semi-structured  meetings  that  take  15-20  minutes.  Quantitative  data  obtained  from  the students  analyzed  with  SPSS  22.0  package  software.  Before  the  analyzes  were  done, compliance of variables to normal distribution were tested with Kolmogorov-Smirnov (K-S) test. After the results of K-S test, Mann Whitney U test which is one of the non-parametric tests was used in comparison of two groups of variables that did not have normal distribution. Kruskal Wallis Test was used in comparisons of more than two groups of variables that did not  have  normal  distribution.  After  the  Kruskal  Wallis  Test,  in  the  groups  that  showed differences, Tamhane-T2 technique which is one of the non-parametric post-hoc tests was used to find out the group that caused this to happen. As for the comparison of qualitative data, Chi-Square test was used. Statisticanalyzesof the data were also done along the percentage and frequency analyzes. Statistical significance level was evaluated at p<0,05 levels.

As a result of the study, within the context of sentences and texts given in the measurement tool, answer rate of the students finding the dative suffix were determined as 65,60% true answer, 25,90% wrong answer and 8,50% empty answer. Within the context of sentences and texts in measurement tool, when the case of finding factors that oriented suffix connected to were examined, giving the right answer rate of the students was determined as 82,10% and giving wrong answer rate was 11,90% when leaving it empty was 6,10%. The answer rate of students to find the functions of dative suffix within the context of sentences and texts in measurement tool, true answer was 64,00% and wrong answer was 30,20% when leaving it empty was 5,80%. It was ascertained that the case of finding dative suffix and the functions of it showed differences depending on the type of the school and the success of it when it showed no difference when it depended on the gender. The case of finding factors that dative suffix connected, students showed no difference depending on gender, school type and the success of it. It was seen when examined that students took part in this study were better in sentences than paragraphs at the case of finding factors that dative suffix connected to. Common mistakes that students made when finding the suffix were spotted as; thinking adverbial verb suffix as dative suffix, mixing it with suffix' vowel, mixing it with other case suffixes. It was determined that most of the teachers were following researching method when teaching dative suffix, how to find it and the functions of it. As for the students when trying to find the dative suffix, it was determined that they were looking out for –e/–a suffixes while paying attention to the text or to the meaning of the sentence when trying to find the functions of it.