Behçet hastalarında yorgunluğun ve psikolojik durumun günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkisinin değerlendirilmesi
The assesment of the effects of fatigue and psychological status on activities of daily living in patients with Behçet's.
Yazar: GÜLŞAH KARAASLAN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM TEKEOĞLU ; YRD. DOÇ. DR. ÖZCAN HIZ
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Yorulma = Fatigue

Özet:
Behçet hastalığı (BH) deri ve mukoza bulgularının yanı sıra göz, eklemler, damarlar ve diğer vücut sistemlerini tutabilen kronik, sistemik ve inflamatuar bir hastalıktır. Yorgunluk, romatizmal hastalıklarda sık görülen ve hastanın yaşam kalitesini bozarak işlevselliğini azaltan bir semptomdur. Yorgunluk birçok romatizmal hastalıkta incelenmiş olmasına rağmen BH'de yorgunluğun değerlendirildiği bir çalışma yoktur. Bu çalışmada Behçet hastalarında yorgunluk, anksiyete ve depresyonun sıklığı ve günlük yaşam aktivitelerine etkilerinin incelenmesi amaçlandıÇalışmaya Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi'ne başvuran 76 Behçet hastası alındı. Benzer demografik özelliklere sahip 55 sağlıklı gönüllü kontrol grubu olarak seçildi. Yorgunluğun değerlendirilmesi amacıyla Yorgunluğun Çok Boyutlu Değerlendirilmesi Skalası (Multidimension assesment of fatigue) (MAF) ve Yorgunluk Şiddet Skalası (Fatigue severity scale) (FSS) kullanıldı. Depresyon ve anksiyete Hastane Anksiyete Depresyon ölçeği; yaşam kalitesi ise Kısa form 36 (SF-36) ile belirlendi. İstatistik hesaplamalarında SPSS (ver:13) paket programı kullanıldı. Anlamlılık düzeyi %5 ve %1 kabul edildi. Grupların yorgunluk skalaları ile demografik ve klinik verilerin karşılaştırılmasında Tek Yönlü Varyans analizi (ANOVA) kullanıldıÇalışmaya alınan hasta grubunda FSS, MAF global indeks ve MAF alt grup değerleri değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel açıdan anlamlı oranda yüksek bulundu. Hasta grubunun MAF yorgunluk değeri ortalamaları 31,28 (sd: 9,15) ve FSS yorgunluk değeri ortalamaları 4,49 (sd: 1,77) şeklinde idi. Kontrol grubu ortalamaları ise MAF'da 18,70 (sd: 9,38) ve FSS'de 2,60 (sd: 1, 26) olarak bulundu.Anskiyete ve depresyon varlığında hastaların MAF ve FSS değerleri istatistiksel açıdan anlamlı oranda yüksekti ve değerler arasında pozitif bir korelasyon mevcuttu. Hastaların yorgunluk değerleri ile SF-36 yaşam kalitesinin tüm parametreleri arasında saptanan negatif korelasyon, yorgunluğun yaşam kalitesinin her basamağında fonksiyonları kötü yönde etkilediğini ortaya koydu.Bu çalışma ile yorgunluğun, BH seyrinde oldukça sık görüldüğü ortaya konmuştur. Yorgunluk; yaş, cinsiyet, eğitim durumu ve akut faz reaktanları gibi özelliklerinden çok hastalığın kliniği ile ilişkili gözükmektedir. Bu nedenle Behçet hastaları klinisyen tarafından değerlendirilirken yorgunluk göz önünde bulundurulmalı ve hasta tüm bu semptomları ile bir bütün olarak ele alınmalıdır.

Abstract:
Behçet's disease is an inflammatory, chronic and systemic disease which affects eyes, vessels, joints and other corporal systems alongside the findings on mucous membrane and skin. Fatigue is the symptom frequently observed in rheumatic diseases which decreases the functionality of the patient?s quality of life. Although fatigue has been studied in many rheumatic diseases, no study has been carried out to assess it in Behçet's disease. The purpose of this study is to observe the frequency of fatigue, anxiety and depression as well as its effects on the everyday activities of the patient inflicted with Behçet's disease76 patients inflicted with Behçet's disease who applied to the Faculty of Medicine of Van Yüzüncü Yıl have been admitted to the study. 55 healthy volunteers who bore the similar demographic properties was chosen as the voluntary control group. In order to assess the degree of fatigue, Multidimension Assesment of Fatigue and Fatigue Severity Scale were employed. The degree of depression and anxiety was determined through the scale of Hospital Depression while the quality of life was determined through SF-36 The package, SPSS (ver:13) was used in the statistical calculations. The level of significance was accepted as % 5 and %1 . The Unidirectional ANOVA was employed in the comparison of the exhaustion scales of the groups and the demographical and clinical data.The FSS, MAF global index and MAF subgroup rates of the patient group have been found considerably high in proportion to those of the control group. The average MAF fatigue rate of the patient group was 31,28 (sd:9,15) and that of FSS was 4,49 (sd: 1,77). However, the averages of the control group was 18,70 (sd: 9,38) in MAS and 2,60 (sd: 1, 26) in FSS. The MAF and FSS rates of the patients were statistically considerably high in the existence of anxiety and depression and there was a positive correlation between the rates. The negative correlation found in all the parameters of the SF-36 life quality and the fatigue rates of the patients proved that fatigue negatively affected the functions of the every step of the life quality.This study confirms the frequent existence of fatigue in the course of Behçet's disease Fatigue seems related to the clinic of the disease rather than age, sex, level of education and the characteristics of acute phase reactants. Therefore, fatigue should be taken into consideration by the clinician while examining the patient with Behçet's disease and the patient should be examined wholly taking all those symptoms of the disease into consideration.