Total kalça artroplastisi yapılmış hastaların öz-bakım gücü ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Self-care agency of total hip arthroplasty patients and determination of factors affecting
Yazar: KEZBAN KIZIL
Danışman: PROF. DR. AYLA YAVA
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Artroplasti = Arthroplasty ; Hemşireler = Nurses ; Kalça = Hip ; Kalça eklemi = Hip joint ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Özbakım = Self-care

Özet:
Kezban KIZIL, Total Kalça Artroplastisi Yapılmış Hastaların Öz-Bakım Gücü ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi, Gaziantep, 2018.
Bu araştırma, total kalça artroplastisi yapılmış hastaların ameliyattan sonra 4. ve 8. haftalar arasındaki öz-bakım gücünü değerlendirerek öz-bakımını etkileyen faktörleri belirlemeye yönelik tanımlayıcı bir araştırmadır. Araştırmanın evrenini araştırma sürecinde Kilis Devlet Hastanesinde total kalça artroplastisi yapılmış hastalar oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise, araştırmaya dâhil edilme ölçütlerini sağlayan ve araştırmaya kendi rızası ile katılan hastalar oluşturmaktadır. Araştırma 1 Kasım 2017-1 Mayıs 2018 tarihleri arasında Kilis Devlet Hastanesi ortopedi kliniği/polikliniğinde gerçekleştirildi. Veri toplama araçları olarak Hasta Tanımlama Formu ve Öz-Bakım Gücü Ölçeği kullanıldı. Veriler hastalar hastaneye kontrole geldiklerinde yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak 33 hastadan elde edildi. Verilerin istatistiksel analizinde IBM SPSS for windows 21.0 istatistik paket programı kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, ortalama, yüzde hesaplamaları, standart sapma, minimum ve maksimum değerler kullanıldı. Normal dağılımın incelenmesi için Kolmogorov-Smirnov dağılım testi, parametrelerin gruplar arası karşılaştırmalarında ise Kruskal-Wallis Varyans Analizi ve Mann Whitney U testi kullanıldı. İstatistik hesaplamalar ve yorumlamalar p<0.05 düzeyinde değerlendirildi. Hastaların öz-bakım gücü puan ortalaması 90.45±15.22 olarak saptandı. Cinsiyet değişkenine göre erkeklerin öz-bakım gücü kadınlara göre yüksek bulundu. Taburculuk eğitimi alan hastaların öz-bakım gücü puan ortalaması taburculuk eğitimi almayan hastaların öz-bakım gücü puan ortalamasından yüksek saptandı. Hastaların eğitim düzeyi ile öz-bakım gücü arasında istatistiksel olarak anlamlı fark vardı (p=0.003). Sonuç olarak total kalça artroplastisi hastaların öz-bakımını ve öz-bakım gücünü etkileyen büyük bir ortopedik cerrahi girişimdir.

Anahtar Kelimeler: Öz-Bakım, Öz-Bakım Gücü, Hemşirelik, Kalça Eklemi

Abstract:
Kezban KIZIL, Self-Care Agency of Total Hip Arthroplasty Patients and Determination of Factors Affecting, Gaziantep, 2018.
This is a descriptive research to determine the factors affecting self-care by assessing self-care agency between 4th and 8th weeks after surgery in patients with total hip arthroplasty The research's universe constitutes patients who underwent total hip arthroplasty at Kilis State Hospital during the research period. The sample of the research constitutes the patients who meet the criteria for inclusion in the research and participate in the research with their own consent. The study was carried out at the orthopedic clinic / policlinic of Kilis State Hospital between 1 November 2017-1 May 2018. Patient Identification Form and Self-Care Agency Scale were used as data collection tools. The data were obtained from 33 patients using face-to-face interview technique when patients came to the control. IBM SPSS for windows 21.0 statistical package program was used for statistical analysis of the data. Number, average, percent calculations, standard deviation, minimum and maximum values were used in the evaluation of the data. Kolmogorov-Smirnov distribution test was used to examine the normal distribution and Kruskal-Wallis Variance Analysis and Mann-Whitney U test were used for the comparison of the parameters between the groups. Statistical calculations and interpretations were evaluated at p=0.05. The mean self-care agency score of the patients was 90.45±15.22. According to the gender variable, the self-care power of males was higher than females. The mean self-care agency score of the patients who received discharge training was higher than the self-care agency score of the patients who did not receive discharge training. There was a highly statistically significant difference between the level of education of the patients and self-care agency (p=0.003). In conclusion, total hip arthroplasty is a major orthopedic surgical procedure affecting self-care and self-care agency of patients.

Keywords: Self-Care, Self-Care Agency, Nursing, Hip Joint