Entübe ve sedatize erişkin yoğun bakım hastalarında ağrı değerlendirmesi
Evaluation of pain in the critical care unit patients WHO are intubated and sedated
Yazar: FATMA GÜÇLÜ
Danışman: PROF. DR. SERAP ÜNSAR
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Aspirasyon = Aspiration ; Ağrı = Pain ; Ağrı ölçümü = Pain measurement ; Bilinçli sedasyon = Conscious sedation ; Entübasyon = Intubation ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Bu araştırma erişkin yoğun bakım ünitesinde tedavi gören entübe ve sedatize hastaların aspirasyon ve pozisyon verme sırasındaki ağrı davranışlarını ve etkileyen faktörleri değerlendirmek amacıyla kesitsel, tek grup ön test-son test olarak planlandı. Araştırma 13.11.2017-12.01.2018 tarihleri arasında Edirne ilindeki bir devlet hastanesinin 3.basamak yoğun bakım ünitesinde tedavi gören 91 hasta ile yürütüldü.
Çalışmanın verileri Veri Toplama Formu, Yoğun Bakım Ağrı Gözlem Ölçeği (YBAGÖ), RAMSAY Sedasyon Ölçeği (RSÖ) ve Veri Gözlem Kayıt Tablosu kullanılarak elde edildi. Verilerin analizinde; SPSS 20.0 programında, sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, One-Sample Kolmogorov-Smirnov Testi, Mann-Whitney U Testi, Kruskal Wallis H Testi, Çapraz Tablo Tekniği, Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi, Friedman Testi, Spearman's Rho Korelasyon Katsayısı Tekniği kullanıldı. p< 0,05 olan değerler istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bu araştırmada entübe ve sedatize olarak tedavi gören yoğun bakım hastalarının %51,6'sı erkek, %60,4'ü 61 yaş ve üzeri, %57,1'i ilköğretim mezunudur. Hastaların yaş ortalaması 63,58 ±18,35 yıl , yatış süreleri ortalaması 4,62 ± 11,11 gündür. Entübe ve sedatize hastaların aspirasyon sırasındaki YBAGÖ puan ortalaması 5,13±1,70, pozisyon sırasındaki YBAGÖ puan ortalaması 3,42±1,57 olarak bulunmuştur. Aspirasyon sırasındaki ağrı düzeyi pozisyon sırasındaki ağrı düzeyinden fazladır (p< 0,05). Bu araştırmada, yoğun bakım hastalarının aspirasyon ve pozisyon sırasındaki ağrı şiddeti, aspirasyon ve pozisyon öncesindeki ağrı şiddetine göre yüksek bulunmuştur (p< 0,05). Entübe ve sedatize hastaların aspirasyon sırasındaki RSÖ puan ortalaması 3,97±0,82, pozisyon sırasındaki RSÖ puan ortalaması 4,96±0,73 olarak bulunmuştur. Hastaların aspirasyon ve pozisyon sırasındaki RSÖ puan ortalamalarına bakıldığında, aspirasyon ve pozisyon öncesine göre düştüğü belirlenmiş olup hastaların ağrı düzeyi artarken sedasyon düzeylerinin azaldığı bulunmuştur (p< 0,05).
Araştırmanın sonuçları doğrultusunda yoğun bakım ünitesinde çalışan hemşirelerin entübe ve sedatize hastaların, ağrı davranışlarını ve etkileyen faktörleri geçerli ve güvenilir ölçüm araçları ile izlenmesi ve hemşirelere bu konu hakkında hizmet içi eğitimler düzenlenmesi önerilmektedir.

	Anahtar Kelimeler: Ağrı, aspirasyon, entübasyon, hasta, pozisyon, sedasyon, yoğun bakım

Abstract:
This research is planned as cross-sectional, single group, preliminary and final test in order to evaluate the pain behaviors and the effecting factors during the aspiration and positioning of intubated and sedated patients, who received treatment in the adult intensive care unit. The research was carried out with 91 patients, who were under treatment in the 3rd level intensive care unit of a state hospital in Edirne between the dates of 13.11.2017-12.01.2018.
Data of this study was obtained by using the Data Collection Form, Critical Care Pain Observation Tool (CPOT), RAMSAY Sedation Scale (RSS) and Data Observation Registry Table. 	In the analysis of data; number, percentage, average, standard deviation, One-Sample Kolmogorov-Smirnov Test, Mann-Whitney U Test, Kruskal Wallis H Test, Crosstab Technique, Wilcoxon Signed Ranks Test, and the Spearman's Rho Correlation Coefficient Technique were used in the SPSS 20.0 program. The values, which are p< 0,05, are accepted as statistically significant. 
The study found that 51,6% of the intensive care patients, who received treatment as intubated and sedated, were men, and 60,4% of them were 61 years old and over, and 57,1% of them were elementary school graduates. Mean age of patients is 63,58 ±18,35 years, mean hospitalization period was 4,62 ± 11,11 days. CPOT score of the intubated and sedated patients during the aspiration is found as 5,13±1,70, and the mean CPOT score of them during position was found as 3,42±1,57. The pain level during the aspiration was higher than the pain level during the positioning (p< 0,05). The pain level of intensive care patients during aspiration and position was found to be higher compared to the pain level before the aspiration and position (p< 0,05) in this study. The mean RSS score of the intubated and sedated patients during the aspiration was found to be as 3,97±0,82, and the mean RSS score of them during position was found to be as 4,96±0,73. When the RSS point averages of the patients during the aspiration and position was looked at, it was determined to be lower compared to before aspiration and position, and it is found out that the sedation level of patients decreased while their pain levels increased (p< 0,05). 
In accordance with the results of the research, it is recommended that the nurses working in the intensive care unit follow up the intubated and sedated patients, their pain behaviors and the affecting factors with valid and reliable measurement tools, and organizing in service trainings for nurses about this. 

Key Words: Pain, aspiration, intubation, patient, position, sedation, intensive care.