Kablo demetleme konveyör hattında bilgisayar destekli ergonomik analizler
Computer aided ergonomics analysis on wiring harness assembly conveyor
Yazar: HİLAL ATICI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DEMET GÖNEN
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Çalışan performansı, üretim sistemlerinde verimlilik ve kalite üzerinde etkili
olan en önemli faktörlerden biridir. Çalışanın iş performansı, çalışma yöntemi ve
çalışma ortamının koşullarından etkilenmektedir. Çalışma ortamındaki eksiklikler
performansın düşmesine sebep olduğu gibi, bu eksikliklerden kaynaklanan uygun
olmayan çalışma duruşları da çalışan sağlığını olumsuz etkileyerek mesleğe bağlı kas
iskelet sistemi rahatsızlıkları riskini arttırmaktadır. Bu rahatsızlıkların oluşmasını
önlemek amacıyla çalışma duruşları ergonomik açıdan değerlendirilmektedir.
Bu çalışmada, otomotiv sektöründe kablo donanımları üreten bir işletmenin
kablo demetleme konveyör hattı incelenmiş ve hatta yapılan montaj işlemlerinde
çalışanların eğilme, uzanma gibi hareketleri gün içinde sıklıkla tekrarladığı
görülmüştür. Çalışmanın amacı; ergonomik açıdan uygun olmayan çalışma
duruşlarının azaltılarak çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve çalışan sağlığının
korunmasıdır. Çalışma koşullarının iyileştirilmesi, kalite performansını ve iş
verimliliğini arttıracaktır. Çalışanları rahatsız eden ve uygun olmayan çalışma
duruşlarının belirlenmesi için anket uygulanmış, anket sonuçlarına göre çalışma
duruşlarından etkilenen vücut bölgeleri değerlendirilmiştir. Uygun olmayan
duruşların kas iskelet sistemi rahatsızlığı riski REBA yöntemi kullanılarak
belirlenmiştir. Bu duruşlar sanal ortamda AnyBody Modelleme Sistemi ile
modellenmiş ve zorlanmaların belirlenmesi için statik ve dinamik analizler
gerçekleştirilmiştir. Dinamik analiz için gerekli hareket verisi hareket yakalama
sistemi ile elde edilmiştir. Yapılan değerlendirmelerin sonuçlarına göre, montaj
hattının çalışanlarla daha uyumlu olacak şekilde yeniden tasarımı gerçekleştirilmiştir.
İmalatı gerçekleştirilen yeni konveyör hattı için bilgisayar destekli analizler
tekrarlanmış, çalışanlar açısından riskli ve yorucu duruşların azaldığı görülmüştür.

Abstract:
The employee performance as one of the most important factors affecting
productivity and quality, is influenced by working methods and the conditions of
working environment. Negative conditions in working environment cause decrease
on employee performance, besides unsuitable working postures resulting from these
conditions increase the risk of occupational musculoskeletal disorders. In order to
prevent the occurrence of such disorders, working postures are evaluated
ergonomically.
In this study, wiring harness assembly line of a company that produces wiring
harnesses for the automotive industry was investigated. It was observed that during
the assembly processes on the conveyor line, the bending and reaching movements of
the employees are frequently repeated throughout the working hours. The purpose of
this study was to improve working conditions and to protect employee health by
reducing ergonomically unsuitable working postures. Improvement of working
conditions will improve quality performance and productivity. A questionnaire was
applied to determine uncomfortable and unsuitable working postures. According to
the questionnaire results the body regions affected by working postures were
evaluated. The risk of musculoskeletal disorders of mentioned postures was
determined using the REBA method. These postures are modeled in the virtual
environment using AnyBody Modeling System and both static and dynamic analyzes
were carried out to determine the strain on employees. The motion data required for
dynamic analysis was obtained using a motion capture system. According to the
results of the evaluations made, the conveyor line was redesigned to be more
compatible wtih employees. Computer aided ergonomics analysis were repeated for
the new conveyor line manufactured.