Tüketim kültürü ve mekânsal izdüşümü olarak alışveriş merkezi: Siirt-Andera park AVM örneği
Shopping center as consumption culture and spatial projection: The case of Siirt-Andera park shopping center
Yazar: REFİK NAS
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİCLE KOYLAN
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyoloji = Sociology ; İşletme = Business Administration
Dizin: Alışveriş merkezleri = Shopping centers ; Mekan = Space ; Mekan kullanımı = Space usage ; Siirt = Siirt ; Tüketim kültürü = Consumption culture ; Tüketim toplumu = Consumption society ; İzdüşüm = Projection

Özet:
Tüketim olgusunun tarihi insanlık tarihi kadar eskidir. İnsan hayatta kalmak ve yaşamını sürdürmek için tüketmek zorundadır. Zorunlu ihtiyaçtan kaynaklanan tüketim tamamlandığında ihtiyaç fazlasını içeren daha karmaşık bir tüketim örüntüsü görülür. Özellikle modernleşme, sanayileşme ve teknolojik ilerlemeyle birlikte toplumların tüketim anlayışları daha da karmaşıklaşmıştır. Modern tüketim toplumlarında bireyler sadece ihtiyaçları için değil diğerlerinden farklılaşmak, statü elde etmek, boş zamanlarını değerlendirmek ve yaşam tarzını ortaya çıkararak bir kimlik edinmek için de tüketirler. 
Modern toplumların tüketim mabetleri ise alışveriş merkezleri olmaktadır. Aynı anda ayakkabıdan, çantaya, teknolojik ürünlerden, gıdaya pek çok ürünün tek bir merkez içerisinde sunulması bu merkezleri çok daha cazip hale getirmektedir.  
Bu çalışma tüketim kültürü ve bu kültürün yeni iz düşüm alanı haline gelen alışveriş merkezi üzerine bir incelemeyi konu edinmektedir. Tüketim insanların yaşamını kuşatan, dolayısıyla davranışlarına yön veren bir olgudur. "Tüketim Kültürü ve Mekânsal İzdüşümü Olarak Alışveriş Merkezleri" adlı çalışmada tüketim olgusunun hem mekânsal hem kültürel mabedi olan alışveriş merkezi ile ilişkiselliğini ele alınacaktır. Bu araştırma ile bireylerin alışveriş merkezine neden gittiklerini, amaçlarını, ne kadar süre kaldıklarını ve ne sıklıkla bu mekânı tercih ettiklerini gün ışığına çıkarmak hedeflenmektedir.  Çalışmada Siirt'te ikamet eden ve Siirt Andera Park Alışveriş Merkezi alışveriş merkezine giden bireyler örneklem olarak seçilmiştir. Bu doğrultuda niceliksel metot ile saha araştırması yapılmıştır.  
. Niceliksel metot olarak anket veri toplama tekniği seçilmiş ve 150 bireye üzerinde anket uygulanmıştır.
Tüketim, daha çok sosyal bir etkinliktir. Özellikle globalleşme ile birlikte sosyal ilişkilerin yeni ve farklı bir tarzı olarak ifade edilmektedir. Tüketim, insan hayatı için önemli olsa da tüketimin araçsal ve değişim değeri ön plana çıkarken, amaçsal ve kullanım değerinin giderek zayıfladığı yeni bir toplum örüntüsü ortaya çıkmaktadır. Alışveriş merkezi de bu durumun mabedi haline gelerek söz konusu ilişkiyi somutlaştırmaktadır. 


Anahtar Kelimeler: Tüketim, Tüketim Toplumu, Alışveriş Merkezi.

Abstract:
The history of the phenomenon of consumption is as old as the history of mankind. A person has to consume it to survive and maintain his life. When the consumption caused by the obligatory need is completed, a more complex consumption pattern is seen, which includes more than the need. Especially with modernization, industrialization, and technological progress, the consumption understanding of societies has become more complicated. In modern consumer societies, individuals consume not only for their needs, but also to differentiate themselves from others, to achieve status, to evaluate their free time, and to obtain an identity by revealing their lifestyle. 
The consumption shrines of modern societies are shopping malls. The fact that many products from shoes, bags, technological products, food are presented in one center at the same time makes these centers much more attractive.  
This study aims to examine the consumer culture and the shopping center that has become the new target area of this culture. Consumption is a phenomenon that surrounds people's lives and therefore directs their behavior. In the study called "Shopping Centers as a Consumer Culture and Spatial Projection", the relationship of the phenomenon of consumption with the shopping center, which is both a spatial and cultural sanctuary, will be discussed. This research, it is aimed to reveal the reasons why individuals go to the shopping center, their goals, how long they stay and how often they prefer this place.  In the study, individuals residing in Siirt and going to Siirt Andera Park Mall shopping center were selected as a sample. In this direction, field research was carried out by quantitative method.  
. As a quantitative method, the survey data collection technique was selected and over 150 individuals were surveyed.
Consumption is more of social activity. It is expressed as a new and different style of social relations, especially with globalization. Although consumption is important for human life, while the instrumental and exchange value of consumption comes to the fore, a new social pattern is emerging in which the objective and use-value are gradually weakening. The shopping center also becomes the sanctuary of this situation and embodies this relationship. 

Keywords: Consumption, Consumer Society, Shopping Center.