Doğal ve retro-reflektif ipliklerle yarı-şeffaf kumaşların tasarımı ve üretiminde yenilikçi yaklaşımlar
Innovative approaches to the design and production of semi-transparent fabrics with natural and retro-reflective yarn
Yazar: NESLİHAN YAŞAR
Danışman: PROF. NESRİN ÖNLÜ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Tekstil Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2014
Konu: Giyim Endüstrisi = Clothing Industry ; Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering
Dizin: Dokuma kumaşlar = Woven fabrics ; Kumaşlar = Fabrics ; Moda = Fashion ; Tasarım = Design ; Yaratıcılık = Creativity ; İplik = Yarn ; Şeffaflık = Transparency

Özet:
Şeffaf ve yarı-şeffaf kumaşlar son otuz yılın merak uyandıran moda eğilimlerinden  biri olmuş, kumaş tasarımcıları ve üreticileri tarafından özel olarak araştırılmıştır. Bunun nedeni şeffaf ve yarı-şeffaf kumaşların görsel illüzyonlar yaratması sonucu giyen kişiyi ya da kullanılan mekanı ilgi çekici göstermesidir. Çünkü yarı-şeffaf nesneler gibi yarı-şeffaf özellikler taşıyan kumaşlar, ardındaki nesneleri belli bir oranda görünür kılar. Tez konusunun amacı, bu alanda birbirinden farklı malzemelerden üretilmiş ipliklerin bir arada kullanılmaları ile dokuma yoluyla kumaşa yarı-şeffaf özellikler kazandıracak yeni tasarım ve uygulamalar oluşturmaktır.
Tekstillerde şeffaflık kavramının irdelendiği birinci bölümde örme, nakış, aplike gibi teknikler ve devore lazer kesim gibi gelişmiş baskı teknolojilerinin yardımıyla üretilmiş şeffaf ve yarı-şeffaf kumaşların görünüm özelliklerinden yararlanılmıştır. Ayrıca geleceğin kumaşlarının üretileceği yeni giyilebilir teknoloji ürünü giysilerde şeffaf malzemeler ve tekstil sanatında şeffaf görünümlerin kullanılması gibi örneklere yer verilmiştir.  Birinci bölümdeki diğer bir başlık, dokuma kumaşlardaki yarı-şeffaf görünümlerin özellikleridir. Şeffaf ve yarı-şeffaf dokuma kumaşların kumaş modası içinde önem kazanması ve gelişim aşamaları aktarılmaktadır.
Birinci bölümde ayrıca şeffaf ve yarı-şeffaf kumaş özelliklerinin dokuma tekniği ile elde edilme yöntemleri üzerinde durulmuştur. Dokuma kumaşlarda, doku ve ışık etkileşimlerinin şeffaflık ve yarı-şeffaflık üzerine etkileri değerlendirilmiştir. Dokuma kumaş yapısını meydana getiren malzeme ve iplik, örgü, sıklık gibi tasarım elemanlarının kumaş dokusuna kazandırdığı şeffaf ve yarı-şeffaf etkiler incelenmiştir. Tasarım elemanları ile birlikte dokuma kumaşların üretiminde kullanılan tahar, armür, tarak düzenlemelerinin etkileri belirtilmiştir. 
Tasarım kavramının ele alındığı ikinci bölümde, çağdaş tasarım fikirlerinin oluşma süreci ve Bauhaus ile ilişkisi incelenmiştir. Bauhaus tasarım okulunda dokumacılığın, temel tasarım ilke ve unsurları ile buluşması sonucunda, endüstriyel tasarım sürecine geçiş yaptığından bahsedilmiştir. Ayrıca yaratıcılık kavramının tasarım kavramı içindeki önemi ve yaratıcılık yöntemleri değerlendirilmiştir.
Son aşamada tez kapsamında tasarlanan ve üretilen yarı-şeffaf dokuma kumaşlar, yöntem, malzeme, deneysel çalışmalar ve tasarım süreci başlıkları altında aktarılmıştır. Tasarlama ve üretim aşamasında hangi yaratıcılık yöntemlerinin kullanıldığı, hangi malzeme ve ipliklerin hangi nedenlerle seçildiği, kumaş tasarımları ve üretimlerine son şeklini veren tasarım süreci ve deneysel çalışmalar ayrıntıları ile değerlendirilmiştir. Dokunan yarı-şeffaf kumaşlar bu kapsamda karşılaştırmalı olarak sorgulanmış, malzeme ve ipliğin, örgünün, farklı sıklık değerlerinin kumaşlarda meydana getirdiği yarı-şeffaf görünümleri etkileme biçimleri ortaya konmuştur.





Türkçe anahtar Kelimeler:
1- Dokuma tasarımı 
2- Yarı şeffaf kumaşlar 
3- Moda 
4- Yaratıcılık 
5- İplik 5-

Abstract:
Transparent and semi-transparent fabrics have been of particular interest over the past 30 years, with fabric designers and producers carrying out specific research in the field. The reason for this is that by creating visual illusions, these fabrics make its wearer or the place where it is used appear interesting because, similar to semi-transparent objects, fabrics with semi-transparent qualities render objects behind them visible to a certain extent. The purpose of the chosen dissertation topic is to form new designs and applications by combining threads made of different materials in order to bring semi-transparent qualities to woven fabrics.
The first section is about the concept of transparency in textiles. The visual qualities of transparent and semi-transparent fabrics produced with the help of techniques such as knitting, embroidery and appliqué, as well as advanced printing technologies such as laser cut devoré, are focused on. Furthermore, examples regarding the use of transparent materials in new technologies with which wearable fabrics will be made in the future, and examples such as the use of transparent appearance in textile art are included. Another title in the first section is the qualities of semi-transparent appearances regarding woven fabrics. The increasing significance of transparent and semi-transparent woven fabrics within fabric fashion and their developmental stages are also presented.
In addition, the first section also looks at the methods of producing transparent and semi-transparent fabric qualities using the technique of weaving. The effects of the interaction between light and texture in woven fabrics are evaluated. The transparent and semi-transparent effects acquired with design elements such as the choice of material forming the woven fabric, the yarn, weave and density are studied. In addition to design elements, the effects acquired by the arrangement of the weaving draft, armure and reed used in the manufacturing of woven fabrics are highlighted.
In the second section, which focuses on the concept of design, the forming processes of contemporary design ideas and their relationship with the Bauhaus is studied. The shift of weaving into the industrial design period, through its combination with the basic aspects and principles of design is considered. In addition, the importance of the concept of creativity within the concept of design, as well as creativity methods are evaluated. 
In the final stage, the semi-transparent woven fabrics designed and produced in association with this dissertation are presented under the titles 'methods', 'materials', 'experimental works' and 'design process'. The creative methods used in the design and production stages, which materials and yarns were chosen and why, the fabric designs and the design processes which shaped their outcome, as well as the experimental designs, are evaluated in detail. In this context, the woven semi-transparent fabrics are compared and evaluated, and the ways in which the material, yarn, weave and varying density values affect the semi-transparent appearance of the fabrics are put forth.




Ġngilizce anahtar Kelimeler:
1- Weaving design
2- Semi-transparent fabrics
3- Fashion
4- Creativity
5- Yarn