Eğitim kurumlarının çoğullaşması bağlamında İstanbul`da eğitim danışmanlık şirketleri: Kuruluş amaçları ve faaliyet alanlarına ilişkin bir araştırma /
Yazar: MUSTAFA ÇELİK
Danışman: PROF.DR. MUHSİN HESAPÇIOĞLU
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Yirminci yüzyıl sosyal, siyasû ve ekonomik değişimlerin yaşandığı yüzyılolmuştur. Özellikle son yirmi yılda ki değişimler oldukça hızlı yaşanmıştır. Ulusalsınırların kalktığı, sermayenin söz sahibi olduğu, bölgesel bütünleşmelerin yaşandığı,bilgi ve teknolojinin öneminin arttığı, bilgiye sahip emeğin ortaya çıkarak arttığı birdönem yaşanmaktadır. Bu dönem küreselleşme, post-modern dönem ya da bilgitoplumu dönemi olarak isimlendirilmektedir.Bilgi çağında mekân kavramı büyük bir dönüşüme uğramıştır. Mesafenin eskiönemi kalmamıştır. Değişen zaman ve mekân kavramları dolayısıyla örgütler destandartlaşmadan uzaklaşmaya başlamıştır. Sanal şirket, network organizasyon,teleçalışma, evde çalışma gibi yeni iş ve işyerleri yaygınlık kazanmaya başlamıştır. İşyerkürenin her yerinde her zaman yapılabilir hale gelmiştir (Bozkurt, 2003,www.isguc.org.).İletişim teknolojisindeki gelişme sanayi toplumlarındaki fiziksel emek gücününyerine, akıl gücünü ve dolayısıyla yaratıcılığı ön plâna çıkarmıştır.Bilişim ve üretim teknolojisindeki gelişmeler, şirketler için hızla değişen şartlardatasarım, imalat ve pazarlama anlarında çok seri karar verme ve bu kararlarını kısazamanda uygulamaya koyma zorunluluğunu ortaya çıkarmıştır.Geçmişten farklı olarak sürekli değişen teknolojiyle birlikte kendini sürekliyenilemesi ve vasıflı hale gelmesi, gerektiğinde bilgiyi kullanabilmesi ve üretebilmesigereken işgücünün bu duruma ayak uyduramaması üzerine, işsizlik artıp kronikleşmiş,çok düşük ücretler ortaya çıkmış, insanların geleceğe olan güveni azalmıştır(Zencirkıran, 2000, www.isguc.org.).Yeni yüzyılda, ancak zeki, çok iyi eğitim görmüş, çok yönlü teknoloji bilgisinesahip, küresel düşünen zihinsel esnekliği olan işgücü ile inisiyatif sahibi olma, ekipçalışmasına yatkınlık, yaratıcılık ve yer değiştirebilme özellikleri günümüz iş gücündearanan özellikler haline gelmiştir.Eğitim yaşam boyu gerçekleştirilen bir eylem haline dönüşmektedir. Yetişkinlerineğitimi de en az çocukların ve gençlerin eğitimi kadar öncelikli hale gelmiştir.Dolayısıyla öğrenmeyi öğrenmek büyük önem kazanmaktadır. Eğitim sürecindebireyin kendi başına iş yapabilmesi ve yaratıcılık yeteneğinin teşviki büyük önemtaşımaktadır.İş ortamlarında adhokratik yapı geçerli olmaya başlamıştır. Modüler kimlikleriylemodüler ilişkiler yumağı içine sarmalanmış insanlar, baş döndürücü hızla akıp gidenhayatta yönlerini tayin etmekte zorlanmaktadır. Bu yön tayininde modernizmin / yenikapitalizmin / küreselleşmenin ortaya koyduğu danışmanlık kurumu zorunlu olduğunuhissettirmektedir.Endüstrileşme, ağırlaşan rekabet koşulları, işletmelerin değişen yapıları, değişentoplumsal değerler kadın işgücünü de evin dışına itmekte ve kadınlar ücretsiz aile vetarım işçiliğinden ücretliler sınıfına geçmektedirler. Farklı faaliyetlerde farklı kimliklertaşıyarak kısmû ilişkilerin yaşanması sonucu en büyük yarayı aile kurumu (Sayar,2002:72) almıştır. Ebeveyn evden uzaklaşmış ve çocuklar profesyonellere teslimedilmiştir. Bunlar profesyonel bakıcılar, eğitimciler, psikologlar ya da danışmanlarolmuştur.Her türlü danışmanlık hizmetlerinin Batı ülkelerinde popülerleşmesinin sebebibudur (Giddens, 2000, akt. Sayar, 2002:61).Danışmanlığın insanlık kadar eski olduğunu, insanların yönetenler veyönetilenler olarak ayrılmaya başlamasıyla da danışmanlığın kurumsal olarak ortayaçıktığını söylemek yanlış olmayacaktır. Anne-babanın çocuklarının hayatlarına yönvermede çocuklarıyla danışan-danışılan ilişkisi içerisinde oldukları; öğretmenlikledanışmanlığın iç içe olduğu eski dönemlerde büyük düşünürler dünyaya yön verenbüyük devlet adamlarına danışmanlık yapmışlardır.Hızlı gelişen teknoloji ve artan bilgi kaynakları, toplumların kısa sürede değişensosyal ve ekonomik yapıları; işletmelerin de faaliyetlerini sürdürebilmek için, buortama uyumlu bir şekilde yönetilmelerini gerektirmektedir.Şirketler, bilgi birikimi ve tecrübeden yararlanmak, çözümü zor bir konudaobjektif görüş almak, politik etkilerin dışında kalarak denenmiş bir sistemi sağlamtemeller üzerine oturtmak, organizasyonun bilgi, görüş ve yeteneğini arttırmakamacıyla danışmanlık hizmetlerine gereksinim duyarlar.Bu bağlamda danışmanlık; karar verici mekanizma değil, öneri üreten, hizmetivermek için kalifiye ve deneyimli kişileri bünyesinde barındıran, hizmet verirkenbağımsızlık ve tarafsızlık esas alan bir sistemdir.Danışmanlık çalışmaları, sanayi ve hizmet kesimlerinde yönetim geliştirmeçalışmaları açısından destekleyici ve uyarıcı bir nitelik taşırlar.Danışmanlık kurumunu ortaya çıkaran ana unsur, karar veren pozisyonundabulunan kişinin, akılcı bir karar vermek için ihtiyaç duyduğu teknik bilginindanışmanda/uzmanda olması (Aksu, 1997:34) durumundan başka bir şey değildir.Danışmanlık şirketleri ekonomik boyutları itibariyle önem taşımaktadır. Bununortaya çıkışında dünyada var olan gelişim ve değişim sürecine ayak uydurma çabasıgörünmektedir. Bununla birlikte, değişim ve gelişime ayak uydurma çabası olandanışmanlıkta her zaman mutlu sona ulaşmak mümkün olmamaktadır.

Abstract:
20th century is a century that has significant social, political and economicchanges in it. Especially in the last quarter, these changes gained considerableacceleration. In today?s world national borders become less important, capital is morepowerful then before, regional allies are arising, information and technology aregaining importance, and level of more qualified labor is increasing. This era is called asglobalization, post modern era or information society.In this information era, the meaning of the ?place? has been changed, distanceshave lost its importance and organizations go away from standard patterns. Virtualoffices, network organizations, home offices and other concept have a rising trend now.Work, now, can be implemented from any corner of the world in any time (Bozkurt,2003, www.isguc.org)As a result of the improvements in information technology, physical labor hasbeen substituted by the knowledge and creative thinking. This technologyimprovement also triggered the necessity of quick decision making, and fastimplementation of these decisions for the organizations. In today?s rapid changingenvironment, unemployment rates have been increasing, wage levels a worker?spositive expectations for the future has been decreasing as a result of workers not beingadopted these new trends mentioned above (Zencirkıran, 2000, www.isguc.org).Being well educated, equipped with the latest technological improvements,thinking globally, taking initiative, familiarity with team working, creativeness andrapid adaptation to new changes are some of the qualifications of worker?s in today?sbusiness conditions.Education is a lifetime process in this era. Adult education is as important as theeducation of children and young?s. As a result of this, learning of how to learn is veryessential. In the process of learning, individuals are expected to do something bythemselves and to create something.People with their modular identities are forced to determine their directions.Consultancy and counseling organizations are the requirements of this era to helppeople to define their directions.Industrialization, heavy competitions among the organizations and changingstructures are led women from non-paid agricultural working conditions to salariedworkers. Family is the most effected institution of these changes because of the partialrelationship with different identities within the family (Sayar, 2002:72). Parents moveaway from their houses and children are let to professionals. These proffessionals arethe babysitters, educators, advisers and psychologists. This is the reason whyconsultancy is so popular in the western world (Giddens, 2000, akt. Sayar, 2002:61).It is not wrong to say that consultancy is old as the history of mankind andconsultancy aroused after the seperation of people as the rulers and ruled. Wises wereconsulting the people who governed the world.Increasing data sources and rapidly changing technology, rapidly changingenvironment of the society requires organizations to be managed according to thesechanges. Organizations require consultancy to make use of accumulation of knowledgeexperience, to be objectively informed related with the hard problems thatorganizations have faced with, and to increase the capability, experience andknowledge of the organization.Consultancy in this respect is not a decision making unit. They bring proposals,include professionals to advise and they are independent and objective.Consultancy has a supportive and admonitory role among the service andindustry from the aspect of development of administration.The only reason of the flourishing of consultancy is the managers? needs for theobjective information to decide as this information is being held by the consultants(Aksu, 1997:34).Consultancy firms are important because of the economic extents. In addition tothose mentioned above, it is not possible to reach the desired result in consultancyevery time.