Çalışan sağlığı ve güvenliği bağlamında COVID-19 pandemi yönetimi: Bir iş yerinde retrospektif bir çalışma
COVID-19 pandemic management in context of occupational health and safety: A retrospective study in a workplace
Yazar: NEŞE YÜREKLİ
Danışman: PROF. DR. KAYIHAN PALA
Bursa Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Pandemiler = Pandemics ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health ; İşçi sağlığı = Worker health

Özet:
COVID-19 Pandemisinin yarattığı sağlık ve toplumsal sorunlar ile ekonomik kayıplar çalışan sağlığını, çalışma ortamı ve koşullarını, çalışma ilişkilerini olumsuz etkilemiştir. Bu çalışma olumsuz etkilerin iş yerinde en aza indirilebilmesi için alınan önlemleri ve bu önlemlerin çalışan sağlığı üzerine sonuçlarını inceleyen tanımlayıcı bir araştırmadır.

11 Mart 2020 ile 31 Aralık 2021 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Bursa'da bir otomobil fabrikasında çalışan 6437 kişi oluşturmaktadır. Çalışan sağlığı ve güvenliği bağlamında alınan salgın önlemleri; çalışma ortamı, çalışma koşulları ve çalışma ilişkileri olarak ayrıntılı değerlendirilmiştir. İş yerinde tespit edilen doğrulanmış olgu, teması olan çalışan ve şüpheli olguların sosyodemografik özellikleri üzerinden çalışan sağlığına pandeminin etkisi değerlendirilmiştir.

İşyerinde çalışma süresince toplam olarak 1876 doğrulanmış olgu, 2026 temaslı ve 1160 şüpheli olgu tespit edilmiştir. Bildirimlerin çoğunluğu 2020 yılında yapılmış olup, zamana göre dağılımları Bursa ve Türkiye vaka dağılımı ile koreledir. İş yerinde çalışma süresince COVID-19 kaynaklı ölüm yaşanmamıştır. Teması olan çalışanların %10,8'i ile şüpheli olguların %28,0'i yapılan RT-PCR testlerinde doğrulanmış olguya dönmüştür.

COVID-19 doğrulanmış olgu ile temas edenlerin %12,5'i iş yeri temaslı iken %61,6'sı kurum dışı temaslıdır. Kurum dışı bulaş en çok hane içi aile üyelerinden (%52,1) kaynaklanmıştır. İşyerinde ikincil bulaş saptanmamıştır. Şüpheli olgularda en sık şikâyet nedenleri halsizlik, öksürük ve boğaz ağrısı olmuştur. Şüpheli olgular RT-PCR testi ile değerlendirilmeleri için en çok Bursa Şehir Hastanesine (%79,1) sevk edilmiştir.

Medeni durumu evli olanların temaslı olma durumunu 1,3 kat, 40 yaş altında olmanın şüpheli olgu olma durumunu 1,8 kat arttırdığı bulunmuştur.

İzolasyon ve karantina nedeni ile 51.525 iş günü kaybı yaşanmış olup çalışma süresince toplam işgünün %1,8'i kaybedilmiştir. Araştırma süresince çalışanların %99,0'una iş yerinde yürütülen aşı kampanyaları ile en az iki doz COVID-19 aşısı yapılmıştır.

Solunum yolu ile hızla bulaşan biyolojik etken kaynaklı bir salgında iş yerlerinde alınacak hızlı ve kapsamlı önlemler, çalışan sağlığının korunmasında ve ekonominin insan hayatı riske atılmadan sürdürülmesinde çok önemlidir.

Abstract:
It is a descriptive study that surveys the effects of the COVID-19 Pandemic, which harms worker health by disrupting health, economy and social life in a workplace, the measures taken at the workplace and the results of these measures on worker health.

It was carried out between 11 March 2020 and 31 December 2021. The research universe consists of 6437 people working in an automobile factory in Bursa. We evaluated the epidemic measures taken in the context of occupational health and safety in detail as working environment, working conditions and working relations. We assessed the effect of the pandemic on worker health through the sociodemographic characteristics of confirmed cases, contacted workers and suspected cases seen at work.

A total of 1876 confirmed cases, 2026 contacts and 1160 suspected cases were identified during the work at the workplace. The majority of the reports were made in 2020, and their distribution by time is correlated with the distribution of cases in Bursa and Turkey. 10.8% of contacted workers and 28.0% of suspected cases turned into confirmed cases in subsequent RT-PCR tests.

12.5% of the workers have contact with the workplace, and 61.6% have out-of-workplace contacts. The out-of-workplace transmission was mostly caused by family members (52.1%). No secondary transmission was detected in the workplace. The most common complaints in suspicious cases were fatigue, cough and sore throat. Suspicious cases mainly were referred to Bursa City Hospital (79.1%) for evaluation with an RT-PCR test.

Contact status increases 1.3 times in married workers. Being under the age of 40 increases the suspicious case status 1.8 times.

51,525 working days were lost due to isolation and quarantine at the workplace. This constitutes 1.8% of the total working time. During the study, 99% of the workers received at least two doses of the COVID-19 vaccine.

Expeditious and comprehensive measures to be taken at workplaces in an epidemic caused by a biological agent that is rapidly transmitted through the respiratory tract are very important in protecting worker health and maintaining the economy without risking human life.