Ortaokul matematik öğretmenlerinin alan bilgilerinin öğretim materyali geliştirme temelli mesleki gelişim çalışması bağlamında incelenmesi
Investigation of middle school mathematics teachers' content knowledge in a teaching material based professional development programme
Yazar: Ş. KOZA ÇİFTÇİ
Danışman: YRD. DOÇ. İFFET ELİF YETKİN ÖZDEMİR ; DOÇ. DR. OYLUM AKKUŞ İSPİR
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / İlköğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Materyal geliştirme = Material development ; Mesleki gelişme = Professional development ; Pedagojik alan bilgisi = Pedagogical content knowledge ; Öğretim araçları = Teaching aids ; Öğretim süreçleri = Teaching processes ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmada, ortaokul matematik öğretmenlerinin öğretim materyali geliştirme temelli bir mesleki gelişim çalışması sürecinde geçirdikleri öğrenme süreçleri incelenmiştir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması deseni kullanılmış olup, araştırma mesleki gelişim çalışmasına katılmayı kabul eden dört ortaokul matematik öğretmeniyle yürütülmüştür. Araştırmada öncelikle öğretmenlerin alan ölçme konusuna ilişkin alan bilgilerini destekleyecek durumsal yaklaşımı temel alan bir mesleki gelişim çalışması tasarlanmıştır. Bu bağlamda öğretmenlerin (i) matematiği bir öğrenen olarak deneyimlemeleri, (ii) alan ölçme konusuna ilişkin süreçleri öğretimsel durumlar üzerinden tartışmaları ve (iii) kendi sınıfları için alan ölçme konusundaki kazanımlara yönelik öğrenme materyalleri geliştirmeleri ve uygulamaları amaçlanmıştır. Öğretmenler bir okul yılı süresince ön-pilot ve pilot çalışma dâhil olmak üzere 25 oturuma katılmışlar ve alan ölçmeye yönelik çeşitli uygulamalar gerçekleştirmişlerdir. Mesleki gelişim çalışması kapsamında yapılan uygulamalar (öğretim materyali geliştirme, odak grup görüşmeleri, sınıf içi uygulamaları gibi) aynı zamanda araştırmada birer veri toplama aracı rolü de üstlenmiştir. Araştırma sürecinde gözlemler, görüşmeler ve öğretim materyallerinden elde edilen veriler, öğretmenlerin matematik alan bilgileriyle ilişkili öğrenme süreçleriyle mesleki gelişim çalışması arasındaki ilişkiyi detaylı bir şekilde ortaya koymak için, betimsel analiz yoluyla incelenmiştir. Araştırma sonucunda öğretmenlerin alan bilgilerinde önemli değişimler yaşandığı ancak bu bilgilerin sınıf içi uygulamalara yansıyacak düzeye gelemediği görülmüştür. Mesleki gelişim çalışmasının öğretmenlerin alan bilgisine en büyük katkısı, uygulama dökümleri ve öğrenme grubu oluşturma yoluyla gerçekleşmiştir.

Abstract:
This research investigates learning processes of middle school mathematics teachers during a teaching material based professional development programme. The study employed qualitative case study methodology. The participants of the research are four middle school mathematics teachers who agreed to participate in the professional development programme. First of all, a professional development programme that will promote teachers' content knowledge on area measurement is designed drawing from the situated perspective. In this respect, it is aimed that teachers (i) experience mathematics as a learner, (ii) discuss the process regarding area measurement through pedagogical situations, and (iii) develop teaching materials on area measurement and imply them in their classrooms. Teachers participated in total 25 sessions including both pre-pilot and pilot study during one academic year and conducted various classroom/teaching practices. All practices conducted within the scope of professional development such as developing teaching material, focus group interviews or classroom practices are also used as data collection tools. Data obtained from observations, interviews and teaching materials are analyzed through descriptive analysis in order to reveal the relationship between teachers' learning process on content knowledge and the professional development programme. The findings of the research show that teachers have undergone radical changes in their content knowledge. What contributed most to their development of content knowledge were records of practice and the opportunity to participate in a learning group. However, the research also pointed out that the gained knowledge did not reach to a sufficient level for teaches to reflect upon classroom practices.