Hat ve hattatan'da Osmanlı hattatları
Ottoman calligraphers in "hat ve hattatan"
Yazar: SÜLEYMAN KINLI
Danışman: DR. UĞUR DERMAN
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Sanatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History

Özet:
Araştırmamızda; Mirzâ Habib Efendi'nin kaleme aldığı, hattat biyografileri alanındailk matbû eser unvanlı, "Hat ve Hattâtân" isimli kitaptan Osmanlı hattatlarını ele alıpincelemeye çalıştık.Araştırmamız, dört ana kısımdan oluşmaktadır. Bunlar: "Giriş, Hat ve Hattâtân,Osmanlı Hattatları, Değerlendirme ve Sonuç" bölümleridir.Giriş bölümü ise; "Hat San'atı Nedir?, Hat San'atının Tarihi Gelişimi, Hattatlık,Kaynak ve Araştırmalar" adlı alt bölümlerden meydana gelmektedir."Hat San'atı Nedir?" alt bölümünde ilk önce bu sanatın maddî-manevî genel birtarifini yaptık. Daha sonra hat sanatının yazı çeşitlerinden bahsettik. Ayrıca hüsn-i hattınkullanılma sahalarını ?kimi zaman örnekler vererek- izah ettik."Hat Sanatının Tarihî Gelişimi"'nde ise; İslâm yazısının kaynağı olan "Nabat"yazısından başlayarak, onun tarihî süreç içerisinde geçirdiği gelişmesini, ayrıntıları ileanlattık. Hat sanatının mektep sahibi büyük üstâdlarını da, yetiştirdikleri meşhur talebeleri veverdikleri gözde örnekleriyle beraber tanıttık."Hattatlık" alt bölümünde; "hattat"ı ilk kullanılan isimleriyle birlikte tarif ettik.Ayrıca hat sanatını icrâ eden sanatkârların yetişme şartlarını ve bir hattatın sahip olmasıgereken özelliklerini de belirttik."Kaynak ve Araştırmalar" alt bölümündeyse; hat sanatı ve hattat biyografilerisahasında bugüne değin yapılmış çalışmaları ana bilgiler çerçevesinde sıraladık.İkinci ana bölüm olan "Hat ve Hattâtan" da; kitabın müellifi Mirzâ Habib Efendi'yi,hayatı ve eserleri ile birlikte anlatarak; "Hat ve Hattâtân" hakkında genel bir bilgi verdik.Araştırmamızın önemli ve büyük yekûnunu tutan "Osmanlı Hattatları" anabölümünü, yedi alt kısma ayırdık. Adı geçen hattatların biyografilerini Arap harflerindenLâtin harflerine aktararak okumaya çalıştık."Değerlendirme ve Sonuç" bölümünde ise; eser hakkında değerlendirmelerimiziyapıp, bir sonuca vardık.

Abstract:
In our research we tried to examine the Ottoman Calligraphers by searching MirzâHabib Efendi's book called "Calligraphy and calligraphers".Our research consists of for main parts: "Introduction", "Calligraphy andCalligraphers", "Otoman Calligraphers" and "Evaluation and Conclusion".In the "Introduction" part we will discuss; "What is calligraphic art?", "Historicalimprovement of calligraphy", "Calligraphers", "Source and researches".In "What is calligraphic art?" section, first we gave a moraland materialistic generaldescription of calligraphy. Then we mentioned about the various kinds of calligraphic art. Inaddition we explained the fields of calligraphy usage and gave some samples.In the "Historical improvement of calligraphy" section; beginning with "Nabat"writing, which is the source of Islamic writing, we mentioned the impprovement stages ofcalligraphy in that historical period, in detail. And we also introduced the well-known mastersof calligraphic art, who have their own schools and the calligraphers which were educated bythem, and we gave their favorite samples.In the "Calligraphers" part, we described "challigrapher" with it's first used names.Further we mentioned the training conditions for a calligrapher and the specialities they needto possess.In the "Source and researches" section, we listed the general studies done aboutcalligraphic art and biographies about calligraphers up to present day.In "Calligraphy and Calligraphers", the second main point of our thesis, we describedthe life and studies of Mirza Habib Efendi, author of the book "Calligraphy an calligraphers".In addition we gave a general information about calligraphic art and calligraphers.Central to our thesis is the section on "Ottoman calligraphers", which consists ofseven sections, we have attempted to transliterate the mentioned calligraphers biographiesfrom the Arabic script into the Latin script.In the "Evaluation and Conclusion" part, we tried to evaluate the object of our thesisand came to a conclusion.