Patlama enerji etkisinin görüntü işleme ile analizi
Analysis of the effect of explosion energy with image processing
Yazar: DİLAN ONAT ALAKUŞ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM TÜRKOĞLU
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Savunma Teknolojileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Savunma ve Savunma Teknolojileri = Defense and Defense Technologies
Dizin: Askeri savunma = Military defense ; Görüntü işleme = Image processing ; Görüntü işleme yöntemleri = Image processing methods ; Patlama = Explosion ; Patlayıcı kuvvet = Explosive force ; Sayısal görüntü işleme = Digital image processing

Özet:
Gün geçtikçe teknoloji yaşantımızın bir parçası olmakta ve hayatın her bir alanında etkisini göstermektedir. Günümüzde teknoloji sağlık, savunma, büyük veri başta olmak üzere çeşitli çalışma alanlarında etkili bir şekilde kullanılmakta ve popüler yöntemlerden birisi olan görüntü işlemeye sıklıkla başvurulmaktadır. Görüntü işleme uygulamalarında farklı görüntü işleme yöntemleri kullanılmakta ve görüntüler birer veri kaynağı haline getirilmektedir.  Son yıllarda akıllı uygulamaların sürekli dile getirilmesi ve kullanılması görüntü işlemenin önemini arttırmıştır. 
Tez çalışmasında da görüntü işleme yöntemlerine başvurularak, günümüzde popüler alanlardan birisi olan savunma teknolojileri üzerine çalışma gerçekleştirilmiş ve patlama görüntüleri analiz edilmiştir. Patlama sonucunda ortaya çıkan patlama dalgalarının tahmin edilmesi, patlama dalgalarının yapısını ve konumunu analiz etmede büyük önem taşımaktadır. Patlama dalgasının olduğu bölgelerde basınç, sıcaklık ve yoğunluk önemli ölçüde artış göstermektedir ve bu etkiler kısa sürede sönümlenmektedir. Bu nedenlerden dolayı büyük çaplı bir patlamanın patlama dalgası çıplak gözle görülememekte ve irdelenememektedir. Bunlara ek olarak, patlama sonucu ortaya çıkan patlama dalgasının, analizi ve çevresine gösterdiği etkiler önemli bir araştırma konusudur. Patlama dalgalarının dalgacık örüntüleri çıplak gözle görülememekte ve ortaya çıkan risklerin yorumlanması ise zaman almaktadır. Bu problemlerden dolayı çalışma kapsamında patlama görüntüleri kullanılmış ve bu görüntüler üzerinde gürültü giderme, kenar çıkarma ve çeşitli filtreler kullanılarak patlayıcıların etkileri tahmin edilmiştir. Bu doğrultuda hem deneysel veriler hem de gerçek patlayıcı görüntüleri kullanılmış ve sonuçları karşılaştırılmıştır. Patlama yükü parametrelerinde, elde edilen hesaplama sonuçları ile görüntü işleme uygulama sonuçları karşılaştırıldığında patlama enerjisinin önemli bir etkisi olan basınç değerlerinin %98 uyuştuğu görülmektedir. Çalışma sonunda elde edilen görüntü işleme başarımları, savunma teknolojileri alanında yapılacak olan yeni çalışmalar için ümit verici olmuştur.

Abstract:
Day by day, technology becomes a part of our lives and shows its effect in every area of life. Today, technology is used effectively in various fields of study, especially in health, defense and big data, and image processing, which is one of the popular methods, is frequently used. Different image processing methods are used in image processing applications and images are turned into data sources. In recent years, the constant expression and use of smart applications has increased the importance of image processing.
In the thesis study, using image processing methods, a study on defense technologies, which is one of the popular areas today, was carried out and explosion images were analyzed. Predicting the blast waves resulting from the explosion is of great importance in analyzing the structure and location of the blast waves. Pressure, temperature and density increase significantly in the regions where the blast wave occurs, and these effects fade in a short time. For these reasons, the blast wave of a large-scale explosion cannot be seen and examined with the naked eye. In addition to these, the analysis of the blast wave resulting from the explosion and its effects on the environment is an important research topic. The wavelet patterns of blast waves cannot be seen with the naked eye and it takes time to interpret the emerging risks. Because of these problems, explosion images were used within the scope of the study and the effects of explosives were estimated by using noise removal, edge removal and various filters on these images. In this direction, both experimental data and real explosive images were used and the results were compared. When the calculation results obtained in the explosion load parameters are compared with the image processing application results, it is seen that the pressure values, which have a significant effect on the explosion energy, agree 98%. The image processing achievements obtained at the end of the study have been promising for new studies in the field of defense technologies.