Melankolinin 12 Eylül filmlerinde inşası
Construction of melancholy in The Semptember 12 films
Yazar: AHSEN DENİZ MORVA
Danışman: DOÇ. DR. NEŞE KARS
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: 12 Eylül 1980 Dönemi = 12 September 1980 Period ; 12 Eylül müdahalesi = 12 September intervention ; Film = Film ; Melankoli = Melancholia ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Tez, film kuramında melankoli sorununa odaklanır. Melankoli kayıp nesnenin ardından verilen bir tepkidir. Kayıp, duygusal bir tepki üreterek metinde iz bırakır. Duygu sorunu kayıp nesneye indirgenerek ele alınmıştır. Bu nedenle önce duygu sorununun hem film kuramında hem de psikanaliz kuramda ele alınması ve nasıl kavramsallaştırıldığının gözden geçirilmesi gerekmektedir. Klasik ve çağdaş film kuramcıları `duygu' sorununa farklı açılardan yaklaşmaktadırlar. Özellikle kayıp ile ilişkili melankolinin ışığında düşünüldüğünde film metninde melankolinin nasıl inşa edildiği, izinin nerede olduğu sorunu filmin metnine yakından bakmayı gerektirir. Freud'un ?Yas ve Melankoli? makalesinde kayıp nesnenin somut olmak zorunda olmaması, bir ülke, bir ülkü, özgürlük gibi soyut bir kayıp da olabileceği saptaması kayıp ile ilişkili melankolinin film metninde izini nereye ve nasıl bıraktığını araştırmak için önemli bir hareket noktasıdır. 12 Eylül filmleri, `kayıp ideal'e melankolik tepki veren karakterleri de konu almaktadır. 12 Eylül darbesine kadar bir ideal uğruna mücadele eden insanlar, darbenin bedelini ödemekle kalmamış bu idealin kaybının da derin etkisini yaşamışlardır. 12 Eylül sonrası çekilen ve kaybın ardından melankolik tepki veren karakterlerin başrolde olduğu 12 Eylül filmlerinde melankoli, kayıp ideale verilen bir tepkidir. Filmlerde kayıp ideal'e bağlı melankoli hem öyküde hem de söylem ve yönetmenin üslubunda da etkileşim yaratır ve iz bırakır.

Abstract:
The purpose of this study is try to focus on the case problem of melancholy in film theory. Melancholy is a reaction after an object loss. Loss produces an affection reaction which leave traces in the text. I focus on the affect induced by the loss of an object. For this reason we need to re-adress the question of affect in discourses of both film theory and psychoanalytic theory. I examines how film theory and psychoanalyttic theory has conceprtualized affect. First of all classical film theorists and then the question of affect in Metz?s conception of the cinematic signifier. The conception of affect in Freud?s writing and Lacan?s dismissal of affect is so important to be able to undertand position on affect. I focus on the affect induced by the loss of an object, because, although affect is by nature unrepresentable, traumatic loss produces an affection reaction which may leave traces in the text. Therefore, reading melancholy is an attempt to this affective configuration in the text. For this reason, I selected three films which are also named by `The September 12 Films?. These films can read by the theorical point of Freud?s Mourning and Melancholy. As demonstrated by Sigmund Freud in his classical study of melancholia, melancholia `is in some way related to an object loss?. After the loss object affective energy emerges. Both traces of affective energy are manifest on the narrative level and in the style and structure of the text at the same time.