Tonsilla palatina'nın derin doku ile ilişkisi ve histolojik mimarisi
Histological architecture of tonsilla palatina and its association with deep tissue
Yazar: AHMET ZEKAİ ÇETİN
Danışman: PROF. DR. ESAT ADIGÜZEL
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Bağ doku = Connective tissue ; Kaslar = Muscles ; Palatin tonsil = Palatine tonsil ; Palatin tonsil = Palatine tonsil ; Seromüköz bez = Seromucous gland ; Weber bezi = Weber's gland

Özet:
Tonsilla palatina klinik olarak çoğunlukla cerrahi işleme tabi olan lenfoid bir yapıdır. Cerrahi işlemlerde meydana gelen komplikasyonlar daha çok tonsilla palatina'nın anatomik özelliği ile ilgilidir. Bu çalışmanın amacı tonsilla palatina'nın fossa tonsillaris'deki derin dokuyla olan ilişkisinin değerlendirilmesi ve lateral duvarında bulunan dokuların uzamsal dağılımının ortaya konulmasıdır. 
Araştırma, Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kulak Burun Bogaz Anabilim Dalı bünyesinde otuz kronik tonsillit veya tonsiller hipertrofi için tonsillektomi yapılan hastaların tonsilla palatina numuneleri üzerinde yapılmıştır. Alınan numuneler histolojik incelemeye tabi tutularak tonsil dokusunun pharynx dokusu ile ilişkisi ve komşu dokuların dağılımı ortaya konulmuştur. Komşu dokuların üç boyutlu değerlendirmesinde stereolojik prensiplere uygun olarak ardışık seri kesitler alınmış, bu seri kesitler üzerinde imageJ programı yardımıyla ölçümler yapılmıştır. Tonsilla palatina'nın pharynx ile olan komşu yüzeyi, 9x27 birimlik kadrana bölünerek her bir kadrana komşu olan doku kodlanmış ve dağılımların frekansı ve ortalaması bulunarak grafik haline getirilmiştir. Tonsilla palatina numunelerini incelediğimiz bu çalışmada tonsilla palatina'nın lateral yüzeyinde %80 bağ doku, %15 serömüköz bez dokusu ve %5 kas dokusu saptanmıştır. Tonsilla palatina'nın lateral yüzüne komşu olan bu üç dokunun uzamsal dağılımı açısından serömüköz bezin tonsilla palatina'nın posterosuperior'unda (%29,14), çizgili kasın tonsilla palatina'nın posteromedial'inde (%11,11), geriye kalan alanlarda ise de bağ dokusunun daha yoğun olduğu saptanmıştır. Elde edilen bulgular istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p=0,0001).
Sonuç olarak bu çalışma tonsilla palatina'nın pharynx dokusu ile olan ilişkisi histolojik düzeyde ortaya koyulmuştur. Elde ettiğimiz bulgulara göre tonsilla palatina'nın pharynx dokusu ile komşuluğunda homojen bir doku dağılımı olmayıp tükürük bezi, çizgili kas dokusu ve bağ dokusu olmak üzere farklı komşuluklar gösterdiği, bu komşulukların lokalizasyon açısından posterosuperior bölümde tükürük bezi ağırlıklı olduğu, posteromedial bölümünde kas dokusunun ağırlıklı olduğu görülmüştür. Bu özellik tonsillektomi ameliyatlarında cerrahi işlemlerin planlanması açısından yol gösterici olabilir.

Abstract:
Tonsilla palatina is a lymphoid structure that is clinically mostly surgical. Complications occurring in surgical procedures are mostly related to the anatomical feature of tonsilla palatina. The aim of this study is to evaluate the relation of tonsilla palatina with deep tissue in fossa tonsillaris and to reveal the spatial distribution of the tissues in the lateral wall.
The research was carried out on tonsilla palatina samples of thirty patients who underwent tonsillectomy for chronic tonsillitis or tonsillar hypertrophy within Pamukkale University Faculty of Medicine Ear Nose and Throat Department. The samples taken were subjected to histological examination and the relationship of tonsil tissue with pharynx tissue and distribution of adjacent tissues were revealed. In the three-dimensional evaluation of neighboring tissues, consecutive serial sections were taken in accordance with the stereological principles, and measurements were made on these serial sections with the help of the imageJ program. The adjacent surface of the Tonsilla palatina with the pharynx is divided into 9x27 units, and the tissue adjacent to each area is coded and graphed by finding the frequency and mean of the distributions. In this study, in which we analyzed the tonsillar palatina samples, 80% connective tissue, 15% seromucous gland tissue and 5% muscle tissue were detected on the lateral surface of tonsilla palatina. In terms of the spatial distribution of these three tissues adjacent to the lateral face of the tonsilla palatina, in the posterosuperior of the seromucous gland tissue (%29,14), in the posteromedial of the muscle tissue (%11,11) and in the remaining areas connective tissue was more intense. The findings were statistically significant. (p=0,0001).
As a result, this study has revealed the relationship of tonsilla palatina with pharynx tissue at histological level. According to the findings we obtained, there is no homogeneous tissue distribution adjacent to the pharynx tissue of tonsilla palatina, and it shows different locations as salivary gland, muscle tissue and connective tissue. In terms of localization of these tissues, salivary gland is predominant in the posterosuperior part and muscle tissue is predominant in the posteromedial part. This feature can be a guide for planning surgical procedures in tonsillectomy surgeries.