Henoch Schönlein Purpurasi'nda artan oksidatif stresin eritrosit deformabilitesine ve agregasyonuna etkisi
The effect of increased oxidative stress on erythrocyte deformability and aggregation in Henoch Shonlein Purpura
Yazar: NUSRET PARLAZ
Danışman: DOÇ. DR. DOLUNAY GÜRSES
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Henoch Schönlein Purpurası (HSP) çocukluk çağının en sık görülen vaskülitidir. En önemli morbidite ve mortalite nedeni; erken dönemde ağır gastrointestinal sistem (GİS) tutulumu, geç dönemde ise renal tutulumdur. HSP'de spesifik bir patogenez tanımlanmamıştır ancak IgA'nın önemli bir role sahip olduğu bilinmektedir. Çalışmalarda; hastalığın patogenezinde oksidatif stresin de rol oynadığı gösterilmiştir.Bu çalışma; HSP'de oksidatif stresi, eritrosit deformabilitesi ve agregasyonunu değerlendirmek; eritrosit deformabilitesinin organ tutulumu ile ilişkisini inceleyip özellikle GİS ve böbrek tutulumu için bir risk faktörü olup olamayacağını araştırmak amacıyla yapıldı. Bu amaçla 21 HSP'li hasta ile 21 sağlıklı çocuk çalışmaya alındı. HSP'li hastalar aktif dönemde ve remisyon döneminde değerlendirildi. Aktif dönemde organ tutulumunun varlığına göre hastalar ikişer subgruba ayrıldı. Oksidatif stresi araştırmak için plazma total antioksidan kapasite (TAK) ve malondialdehit (MDA) düzeylerine bakıldı. Eritrosit deformabilitesi ve agregasyonu lazer ışınlı optik hücre analizörü ile ölçüldü ve deformabilite 0.3-30 Pa kayma kuvvetleri arasında değerlendirildi.Aktif dönem HSP'li hastalarda TAK 1.285±0.36 Trolox Eq./l saptanırken, remisyon döneminde 1.567±0.45 ve kontrol grubunda 1.684±0.45 mmol Trolox Eq./l bulundu. Aktif dönem HSP'li hastalarda MDA 9.3±3.6, remisyon döneminde 3.6±1.9 ve kontrol grubunda 5.8±2.4 nmol/L olarak saptandı. HSP'li hastalarda aktif dönemde TAK düzeyi remisyon ve kontrol grubundaki hastalara göre anlamlı derecede düşük saptanırken (p<0.05), MDA düzeyi yüksek bulundu (p<0.05). Bu bulgular HSP'de oksidatif stresin arttığını gösterdi. HSP'li hastalarda aktif dönemde elongasyon indeksinin (Eİ) sağlıklı çocuklara göre 0.3 Pa kayma kuvveti dışında azaldığı ve 0.53 Pa kayma kuvveti dışındaki tüm kayma kuvvetlerinde farklılığın istatistiksel olarak anlamlı olduğu görüldü (p<0.05). Remisyon döneminde de tüm kayma kuvvetlerinde Eİ'lerin arttığı ve 0.53-9.49 Pa kayma kuvvetleri arasındaki artışın istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı (p<0.05). GİS veya renal tutulumu olan hastalarda olmayan hastalara göre 4, GİS ve renal tutulumun birlikte görüldüğü hastalarda 6 farklı kayma kuvvetinde eritrosit deformabilitesinin anlamlı olarak azaldığı bulundu (p<0.05). Eritrosit agregasyonunda ise gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmadı (p>0.05).İlk defa bu çalışma ile HSP'de eritrosit deformabilitesinin azaldığı gösterildi ve eritrosit deformabilitesinin GİS ve renal tutulum için bir risk faktörü olabileceği sonucuna varıldı.

Abstract:
Henoch Shönlein Purpura (HSP) is the most common vasculitis in childhood. The main morbidity and mortality reasons are gastointestinal system (GIS) involvement in early phase and renal involvement in late phase. No spesific pathogenesis is described in HSP but IgA is known to have an important role. In studies, it is also shown that oxidative stress plays a role in the pathogenesis.The aim of this study was to evaluate the oxidative stress, erythrocyte deformability and aggregation in HSP; to examine the relationship between erythrocyte deformability and organ involvement, particularly whether erythrocyte deformability is a risc factor for GIS and renal involvement. For this aim, 21 HSP patients and 21 healthy children were recruited to the study. Patients were later divided in to two subgroups according to organ involvement in active phase. Plasma total antioxidant status (TAS) and malondialdehyde (MDA) levels were assessed to study oxidative stress. Erythrocyte deformability and aggregation was measured by Laser-Assisted Optical Rotational Cell Analyzer and deformability was evaluated 0.3-30 Pa shear stress range.In active phase HSP patients TAS was found as 1.285±0.36 Trolox Eq./l, this value was 1.567±0.45 Trolox Eq./l in remission phase and 1.684±0.45 mmol Trolox Eq./l in the control group. MDA values were found 9.3±3.6 nmol/L in active phase patients, 3.6±1.9 in remission phase and 5.8±2.4 nmol/L in control group. TAS levels in active phase HSP patients were significantly lower compared with remission and control groups (p<0.05), MDA levels were significantly higher (p<0.05). These findings suggest that oxidative stress is increased in HSP. İt was observed that the elongation index (EI) in active HSP patients were decreased over 0.3 Pa shear stress compared with healthy children and the differences of all the out of the 0.53 Pa shear stress were statistically significant (p<0.05). In the remission phase it was found that EI?s in all the shear stresses were increased and the increases between 0.53-9.49 Pa shear stress were statistically significant (p<0.05). Erythrocyte deformability was significantly decreased at 4 different shear stress in patients with GIS or renal involvement compared with patients without involvement; and it was decreased at 6 different shear stress at patients with both GIS and renal involvement (p<0.05). There was no statistically significant difference between the groups in terms of erythrocyte aggregation (p<0.05).This was the first study to show that erythrocyte deformability was decreased in HSP and erythrocyte deformability may be a risk factor for GIS and renal involvement.