Zaman perspektifi ve psikolojik iyi oluş ilişkisinde psikolojik esnekliğin aracı rolü
The mediator role of psychological flexibilty on the relationship between time perspective and psychological well-being
Yazar: LÜTFİYE NUR AKKOÇ ARABACI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM CESUR SOYSAL
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Psikolojik esneklik = Psychological flexibility ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Psikolojik katılık = Psychological inflexibility ; Zaman = Time ; Zaman yönelimi = Time perspective ; Ölçekler = Scales

Özet:
Mevcut çalışmada zaman perspektifi ve psikolojik iyi oluş ilişkisi ve bu bağlamda psikolojik esnekliğin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmaya 18 yaş üstü 350 kişi katılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 29.53'tür (ss = 6.95). Çalışmada veri toplamak amacı ile Demografik Bilgi Formu, Zimbardo Zaman Perspektifi Envanteri, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği, Kabul ve Eylem Formu-II kullanılmıştır. Elde edilen bulgular ilk olarak zaman perspektifinin beş alt boyutunun ve psikolojik katılığın psikolojik iyi oluşu anlamlı düzeyde yordadığını ortaya koymuştur. Ardından, psikolojik katılık düzeyinin aracı rolünü test etmek amacıyla Hayes (2013) tarafından geliştirilmiş olan PROCESS makro eklentisi kullanılmıştır. Buna göre dengeli zaman perspektifi sapma puanının, psikolojik iyi oluş üzerinde psikolojik katılık aracılığıyla dolaylı etkisinin anlamlı olduğu görülmüştür. Bu çalışma ile psikolojik iyi oluş üzerinde, dengeli zaman perspektifi ve psikolojik esnekliğin birlikte ele alınmasının önemi ortaya konmuştur. Bulgular, gerek klinik müdahaleler gerekse ileriki araştırmalar için uzmanlara yeni bir bakış açısı sunabilecek niteliktedir.

Anahtar kelimeler: zaman perspektifi, dengeli zaman perspektifi, psikolojik iyi oluş, psikolojik esneklik, psikolojik katılık

Abstract:
The main purpose of this study is to investigate the mediator role of psychological flexibility on the relation between time perspective and psychological well-being.  The sample consisted of 350 people who are 18 years of age and over. The average age was 29.53 (SD=6.95) years. Socio-demographic Information Form, Zimbardo Time Perspective Inventory, Flourishing Scale and Acceptance and Action Questionnaire-II were used to collect data. First, the results indicated that time perspectives profiles and psychological inflexibility predicted psychological well-being. Then, the PROCESS macro plug-in developed by Hayes (2013) was conducted to test the mediating role of the psychological inflexibility level. Accordingly, it was observed that the indirect effect of deviations from a balanced time perspective on well-being through psychological inflexibility was significant. In this study, the importance of handling balanced time perspective and psychological flexibility on psychological well-being was put forward. The findings are capable of providing new insight to experts for both clinical interventions and future research.

Keywords: time perspective, balanced time perspective, psychological well-being, psychological flexibility, psychological inflexibility