Belâğat ve tatbikatı açısından Kur'ân'ın son üç cüz'ünde (Mücâdele-Nâs) Muhassinât-ı Lafziyye'nin tahlili
Analyzing Muhassi̇nât-i Lafzi̇yye (elements embellishing the wording) in the final three chapters (Mücâdele-nNs) of Quran
Yazar: MUSTAFA YURTERİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ALİ İHSAN SAİT KARAMANLI
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Arapça = Arabic ; Belagat = Eloquence ; Dilbilgisi = Grammar ; Dilbilim = Linguistics ; Edebi sanatlar = Literary arts ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Lafız = Listeral ; Sure = Sura

Özet:
Meânî, beyân ve bedî' ilimlerinden meydana gelen belâğat ilmi; sözün duruma uygun bir şekilde nasıl ifade edileceğini, bir maksadın birbirinden farklı usullerle ne şekilde dile getirileceğini ve maksadı ifadede yeterli olan söze mana ve ahenk açısından güzellik verme yollarını gösterir.
Yerine ve adamına uygun sözlerin, lâfız bakımından kusursuz, mânâ yönünden mâkul, aynı zamanda bir ahenge sahip olmasının usûl ve kaidelerini inceleyen bedi' ilminin alt bölümlerinden biri olan muhassinât-ı lafziyye sanatı; cinâs, sec'-i, reddü'1-'acüz ale's sadr, luzûmu mâ lâ yelzem, konularını ihtiva eder.
Kur'an-ı Kerim'de sıkça rasladığımız, lafızlarını güzelleştiren edebi sanatlardan olan muhassinâtı lafziyye; kelime köklerinin birbiriyle benzerliğini ve birçok özelliğini barındırır. Bu ise bize hem lafzı hem de manâsıyla mûcize olan Kur'ân-ı Kerîm'in belâğat sanatlarını bünyesinde barındıran mükemmel bir edebi sanatlar mecmuâsı olduğunu gösterir.
Kur'an-ı Kerim'in lafız bakımından insan sözünü aşan bir tarafı olduğu gibi sözü söylerken manayı vermenin dışında lafza da çok dikkat ettiğini hatta lafızları süsleyerek, güzelleştirerek muhatabı daha çok etkilediğini bu çalışmayla görmüş oluyoruz.


Anahtar Kelimeler: Muhassinât-ı lafziyye, Cinâs, Arap dili ve edebiyatı, Arapça,Belâgat.

Abstract:
Belâğat (rhetoric), consisting of sciences of meânî, beyân, and bedî, refers to how words match the situation, how a single goal can be verbalized in different methods, and the ways of embellishing the wording in relation to harmony and meaning. The art of muhassinât-ı lafziyye (elements of word embellishing) as a sub-component of science of bedi examining the method and rules of making words, matching a situation and a person, complete in relation to wording, reasonable in terms of meaning, and, also, harmonious, contains the topics of cinâs, sec'-i, reddü'l-acüz ale's sadr, and luzûmu mâ lâ yelzem. As one of the literary arts beautifying words, Muhassinât-ı lafziyye (elements of word embellishing), often encountered in Quran, includes similarities and many characteristics of word stems. This indicates that Quran, as a miracle in terms of vocabulary and meaning, is a perfect collection of literary arts containing the arts of rhetoric. Quran has wording beyond human comprehension. Within the current research, we see that meaning particular to words and wording are included very precisely in Quran and Quran influences the addressee even more by embellishing and beautifying the wording.



ey Words: Elements of word embellishing, Pun, Arabic language and literature,Arabic, Rhetoric.