Cihat Burak'ın öyküleri
Stories of Cihat Burak
Yazar: TUĞÇE ALTOK
Danışman: PROF. DR. ALAATTİN KARACA
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Anlatı = Narrative ; Anlatım = Expression ; Anlatım dili = Expression language ; Anlatım teknikleri = Narrative techniques ; Burak, Cihat = Burak, Cihat ; Dil özellikleri = Language features ; Hikaye = Story ; Tema = Theme ; Türk hikayesi = Turkish story ; Yapısal özellikler = Structural properties

Özet:
Bu araştırmanın ana amacı, Cihat Burak'ın kitaplarındaki öykülerin yapı/ teknik, içerik, dil ve anlatım unsurlarının tahlil edilmesidir. Öyküler incelenmeden önce Burak'ın hayatı ve sanat hayatı yüzeysel olarak aktarılmaktadır. Öykülerin teknik olarak incelendiği bölümde olay örgüsü, anlatıcı ve görüş biçimi irdelenmiştir. İncelemeler doğrultusunda yazarın hikâyelerinin çoğunlukla klasik olay örgüsüne sahip olduğu anlaşılır. Ancak birden fazla vaka zincirinden meydana gelen metin sayısı da oldukça fazladır. Bunların yanı sıra kitaplarda durum ağırlıklı olan anlatılar da mevcuttur. Hikâyelerdeki bir başka teknik unsur olan anlatıcı, deneyimsel ve kavramsal olarak iki alt başlıkta incelenir. Birçok öykü deneyimsel anlatıcı tarafından anlatıldığından kavramsal anlatıcının varlığına az rastlanır. Görüş biçimi bütüncül ve karakter olmak üzere iki alt başlığa ayrılmıştır. Anlatıcının hikâyedeki konumu görüş biçimini de etkilemektedir. Bu sebeple anlatıların büyük kısmına karakter görüş biçimi hâkimdir. 
Öykülerin içerik bakımından incelendiği kısımda ise tema, şahıs kadrosu, mekân, zaman ve dil ve anlatım ögelerine odaklanılır. Cihat Burak'ın hikâyelerinde en önemli ögelerden biri temadır. Anılar, toplumsal değişim, toplumsal sorunlar ve İstanbul hayatı öne çıkan temalar arasındadır. Cihat Burak hikâyelerini oluştururken kendi yaşantısından esinlenmiştir. Bu sebeple İstanbul hayatı öykülerinde sıklıkla işlenmektedir. Toplumda gördüğü aksaklıklar karşısında da tepkisiz kalamayan sanatçı eleştirilerini ironi yaparak iletmiştir. Hikâyelerin şahıs kadrosu epey kalabalıktır. Esnaflar, memurlar, hayvanlar, bürokratlar, tarihî kişiler çeşitlilik meydana getirmektedir. Cihat Burak'ın gözlem yeteneği ve meraklı olması, şahıs kadrosunu genişletmiştir. Öykülerin mekânı incelendiğinde en çok İstanbul'a yer verildiği anlaşılır. Cihat Burak'ın İstanbul'da büyümesi öykülerindeki mekân seçiminin tesadüf olmadığını gösterir. Şahıs kadrosunda olduğu gibi mekânda da çeşitlilik fark edilir niteliktedir. Mekânlardan birkaçı Edremit, Paris ve Ankara'dır. Metinlerde zaman ise hikâye ve öyküleme olarak iki ayrı başlık altında irdelenmiştir. Hikâye zamanında öykülerin çoğunun kronolojik bakımdan doğrusal ilerlediği tespit edilmiştir. Öyküleme zamanının da art ve eş zamanlı olduğu görülür. Son olarak hikâyelerin dil ve anlatımı incelenerek argo, ağız, ikilemeler, deyimler ve mizahî üslup alt başlıklarında aktarılır.

Abstract:
The main purpose of this research is to analyze the structure/technical, content, language and narrative elements of the stories in Cihat Burak's books. Burak's life and art life are conveyed superficial before the stories are examined. In the technical study of the stories, the event organization, narrator and way of view were examined. The study shows that the author's stories often have a classic event pattern. On the other hand, the number of text generated from multiple case chains is also quite large. In addition to these, there are also situation-based narratives in the books. A further technical element in the stories, the narrator, is examined in two sub-topics, both inexperienced and conceptual. Since many stories are told by the experienced narrator, the existence of the conceptual narrator is rare. The form of view is divided into two sub-headings as holistic and character. The position of the narrator in the story affects his perspective about life as well. Therefore, many of the narratives are dominated by the way of characters' perspective.
In the context of stories, emphasis is placed on the topic, individual staff, location, time, and language. Within the context of the stories, emphasis is placed on the theme, characters, location, time, language and narrative elements. One of the most significant features of Cihat Burak's stories is their theme. Memories, social change, social problems and life of Istanbul can be considered as the key themes. Cihat Burak is inspired by his own life as he creates his stories. That is why the life of Istanbul is often addressed in his stories. The author, who could not remain unresponsive in the face of the failures he saw in society, conveyed his criticisms by making irony. The characters in the stories is quite crowded; shopkeepers, civil servants, animals, bureaucrats, and historical persons create diversity. The reason for this is that Cihat Burak's ability to observe and inquisitive has allowed him to expand his characters. When the location of the stories is examined, it is agreed that Istanbul is the bulk of the story. The fact that Cihat Burak grew up in Istanbul shows that the choice of location in his stories is not a coincidence. As for characters, diversity is perceptible in places. Some of the places are Edremit, Paris and Ankara. In the texts, time is examined under two separate headings as story and storytelling. It has been found that most of the stories are linear in chronological terms at the time of the story. It is seen that storytelling time is an art and simultaneous. Finally, the language and narration of the stories are examined and transferred to slang, mouth, humor, dilemma and phrases in their subtitle.