Hastane öncesi acil sağlık hizmetleri çalışanlarında iş doyumu düzeylerinin tespit edilmesi ve ilişkili etmenlerin belirlenmesi
Determining job satisfaction levels in pre-hospital emergency health services workers and determining related factors
Yazar: ÖZLEM ÇAMURLU GAYGIŞ
Danışman: PROF. DR. HÜR HASSOY
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Afet Tıbbı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis = Emergency service ; Pittsburg uyku kalitesi ölçeği = Pittsburg sleep quality index ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Giriş: İş doyumu bireyin işini, çalışma koşullarını, işin kendine uygunluğu gibi birçok parametreyi birlikte değerlendiren bir yaklaşımdır. Sağlık çalışanları uzun çalışma saatleri, gece vardiyaları, bulaşıcı hastalıklar ve şiddete maruz kalma durumunun da içinde bulunduğu zor koşullara sahiptir. Bu çalışma hastane öncesi acil sağlık hizmeti çalışanlarının iş doyumlarını incelemek ve çalışma koşulları, uyku kalitesi gibi değişkenlerle olan ilişkisini değerlendirmeyi hedeflemiştir. 
Amaç: Hastane öncesi acil sağlık çalışanlarının iş doyumlarını belirlemek ve ilişkili faktörleri tespit etmektir.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel olan araştırma Mart 2022-Ocak 2023 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini İzmir İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı Ambulans Servisi'nde çalışan doktor, paramedik, att, ebe ve hemşireler den oluşan 1612 kişidir. Bu evrenden %50 prevalans, %5 hata payı, %95 güven aralığında ve %20 yedek alınarak 372 kişi sistematik örnekleme yöntemi ile örnek büyüklüğü olarak seçilmiştir. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen anket formu kullanılarak yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Araştırmanın bağımlı değişkeni iş doyumudur. İş doyumu Job Satisfaction Scale (JSS-İş Doyumu Ölçeği) ile ölçülmüştür. Araştırmanın bağımsız değişkenleri ise; sosyo-demografik özelikler, var olan sağlık durumu ve alışkanlıklar, çalışma koşulları ve uyku kalitesidir. Verilerin analizi Statistical Package For Social Science (SPSS) 23.0 programıyla yapılmıştır. JSS/İş Doyum Ölçeği skorları ile iki gruplu karşılaştırmalarda Mann-Whitney-U, ikiden fazla grupla olan karşılaştırmalarda Kruskal-Wallis Testi kullanılmıştır. Tüm analizlerde anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. 
Bulgular: Araştırmanın kapsayıcılığı 91,7'dir (n=341). Araştırmaya katılanların %55,8'i kadındır ve ortalama yaşları 34,3±7,95'dir. İş doyumu ölçeğinin ortalama puanı 59,55±12,73'dir. Araştırmamız da; algılanan sağlık durumunda kendini kötü hissedenlerin, çalışma biçimi olarak nöbetli çalışanların, çalışma saati olarak günlük 24 saat şeklinde çalışanların,  iş yerinde ek görevi olanların, mesleğini bırakmayı sürekli düşünenlerin, çalıştıkları işi kendine uygun görmeyenlerin, çalışırken şiddet görenlerin, başkasının şiddetine tanıklık etmiş olanların, uyurken 30 dakika içerisinde uykuya dalamayanların, uyurken ağrı hissedenlerin, uykusuzluk sebebiyle sosyal yaşantısı kötü etkilenenlerin, uyku kalitesi toplam puanın düşük olanların,   iş doyumu puanları istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksektir (p<0,05) 
Sonuç: Araştırma sonucunda hastane öncesi acil sağlık hizmetleri çalışanlarının iş doyumu düşük olduğu saptanmıştır. İş yerinde ek görevi olanların, mesleğini her gün bırakmak isteyenlerin, şiddet görenlerin ve uyku kalitesi düşük olanların iş doyumları düşük olduğu görülmüştür. Sağlık çalışanlarının iş doyumlarını arttırmak için çalışma koşullarının düzeltilmesi, nöbetli çalışanlar için nöbet sürelerinin iyileştirilmesi ve şiddet olaylarının engellenmesi için önlemler alınması, iş doyumlarını arttırma açısından fayda sağlayacaktır. 
Anahtar Kelimeler: iş doyumu, uyku kalitesi, hastane öncesi acil sağlık çalışanları

Abstract:
Introduction: Job satisfaction is an approach that evaluates many parameters such as the individual's job, working conditions, and suitability of the job. Healthcare workers face difficult conditions, including long working hours, night shifts, infectious diseases and exposure to violence. This study aimed to examine the job satisfaction of pre-hospital emergency healthcare workers and evaluate its relationship with variables such as working conditions and sleep quality.
Purpose: To determine the job satisfaction of pre-hospital emergency healthcare professionals and to determine related factors.
Materials and Methods: This cross-sectional study was conducted between March 2022 and January 2023. The population of the research is 1612 people consisting of doctors, paramedics, attentive, midwives and nurses working in the Ambulance Service affiliated with the Izmir Provincial Health Directorate. From this universe, 372 people were selected as the sample size by systematic sampling method, with 50% prevalence, 5% margin of error, 95% confidence interval and 20% reserve. The data was collected by face-to-face interview technique using the survey form developed by the researcher. The dependent variable of the research is job satisfaction. Job satisfaction was measured with the Job Satisfaction Scale (JSS-Job Satisfaction Scale). The independent variables of the research are; socio-demographic characteristics, existing health status and habits, working conditions and sleep quality. Data analysis was done with the Statistical Package for Social Science (SPSS) 23.0 program. Mann-Whitney-U Test was used for two-group comparisons with JSS/Job Satisfaction Scale scores, and Kruskal-Wallis Test was used for comparisons with more than two groups. In all analyses, the significance level was accepted as p<0.05.
Result: The comprehensiveness of the research is 91.7 (n=341). 55.8% of the participants in the study are women and their average age is 34.3±7.95. The average score of the job satisfaction scale is 59.55±12.73. In our research; Those who feel bad about their perceived health status, those who working on shift, those who work 24 hours a day, those who have additional duties at work, those who constantly think of quitting their profession, those who do not believe the job they work suitable for themselves, those who have faced the violence while working, those who have witnessed someone else's violence, those who cannot fall  asleep within 30 minute, those who feel pain while sleeping, those whose social lives are negatively affected by insomnia, and those whose sleep quality total score is low job satisfaction scores are statistically significantly higher for (p<0.05).
Conclusion: As a result of the research, it was determined that pre-hospital emergency health services employees had low job satisfaction. It has been observed that those who have additional duties at work, those who want to quit their jobs continuously, those who are face to violence and those with poor sleep quality have low job satisfaction. In order to increase the job satisfaction of healthcare workers, improving working conditions, improving shift times for on-call workers, and taking measures to prevent violent incidents will be beneficial in increasing their job satisfaction.
Keywords: job satisfaction, sleep quality, pre-hospital emergency healthcare workers



Keywords: job satisfaction, sleep quality, pre-hospital emergency health workers