Türkiye'de alternatif, bütüncül ve tamamlayıcı tedavi yöntemlerini uygulayan sağlık işletmelerinin tercih edilme nedenleri ve hastaların memnuniyetleri
Reasons for preference of healthcare businesses applying alternative, holistic and complementary treatment methods in Turkey and satisfaction of patients
Yazar: ZEHRA MAKAR
Danışman: PROF. DR. NURAY GİRGİNER
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; İşletme = Business Administration

Özet:
Modern tıp tedavilerinin yüksek maliyeti, doğal tedavilerin bireylere daha güvenilir gelmesi, modern tıp ilaç tedavilerinin sanayileşmesi, bireylerin daha kaliteli ve sağlıklı bir yaşam sürmek istemeleri gibi nedenler, bireyleri modern tıbbı destekleyici yaklaşımlar aramaya yöneltmiştir. Bu yaklaşımların başında gelen alternatif, bütüncül ve tamamlayıcı tıp uygulamalarının (ABTTU) ve bu uygulamaları sunan sağlık merkezlerinin Türkiye'de ve Dünya'da yaygınlığı giderek artmaktadır. Bireylerin bu uygulamaları kullanmaya karar verme süreçlerini, uygulamalarla ilgili görüş ve tutumlarının yanı sıra başvuracağı sağlık merkezinin imajı da etkilemektedir. Bu çalışmanın amacı; ABTTU sunan sağlık merkezlerine başvuran hastaların bu uygulamalarla ilgili görüşlerinin, tutumlarının ve uygulamaları aldıkları sağlık merkezlerinden memnuniyet düzeylerinin belirlenmesidir. Çalışma kapsamında İstanbul il merkezindeki ABTTU hizmeti sunan 7 sağlık merkezine başvuran 436 katılımcıdan anket yoluyla veri toplanmıştır. Araştırmacılar tarafından hazırlanan ve üç bölümden oluşan anketin ilk bölümünde katılımcıların demografik bilgileri, sağlık sorunuyla karşılaştıklarında nereye başvurdukları; ABTTU ile ilgili haberdarlık ve uygulama durumları, bulundukları sağlık merkezine ziyaretleri, uygulamalara başvurma nedenleri ve amaçlarına dair sorular yer almaktadır. Anketin ikinci bölümünde; ABTTU ile ilgili hastaların görüşlerini ve tutumlarını belirlemeye yönelik görüş ve tutum ölçeği yer almaktadır. Anketin son bölümünde ise memnuniyet ölçeği ile katılımcıların hizmet aldıkları sağlık merkeziyle ilgili memnuniyetlerini ölçmek amaçlanmıştır. Elde edilen verilere Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanarak Görüş ifadeleri 3 boyuta, Tutum ifadeleri 2 boyuta ve Memnuniyet ifadeleri ise 2 boyuta ayrılmıştır. İstatistiksel karşılaştırma analizleri sonucunda; katılımcıların ABTTU gibi tıpta güncel yaklaşımlara açık olduğu ve olumlu yaklaştığı; hastaların sağlık merkezinden aldığı tedavi kadar hekim ve çalışanların tavırlarına da önem verdiği; ABTTU modern tıp tedavilerine göre daha doğal ve güvenilir bulduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.

Abstract:
Reasons such as the high cost of modern medical treatments, the fact that natural treatments are more reliable for individuals, the industrialization of modern medical drug treatments, and the desire of individuals to live a better quality and healthier life have led individuals to seek approaches that support modern medicine. The prevalence of alternative, holistic and complementary medicine implements (ABTTU), which is one of the leading approaches, and the health centers offering these practices is increasing in Turkey and the world. The decision process of individuals to use these implements is affected by the image of the health center they will apply to, as well as their opinions and attitudes about the applications. The aim of this study is to determine the opinions and attitudes of patients applying to health centers offering ABTTU regarding these implements and their satisfaction levels with the health centers where they received the treatments. Within the scope of the study, data was collected through a survey from 436 participants who applied to 7 health centers providing ABTTU services in the city center of Istanbul. The first part of the survey, prepared by the researchers and consisting of three parts, includes questions about the participants' demographic information, where they apply when they encounter a health problem, their awareness of ABTTU and their application status, their visits to the health center they are in, their reasons and purposes for applying for implements. The second part of the survey includes the opinion and attitude scale to determine the opinions and attitudes of patients about ABTTU. In the last part of the survey, it was aimed to measure the satisfaction of the participants with the health center where they received service with the satisfaction scale. By applying Explanatory Factor Analysis (EFA) to the data obtained, Opinion expressions were divided into 3 dimensions, Attitude expressions into 2 dimensions, and Satisfaction expressions into 2 dimensions. As a result of statistical comparison analyses, it was concluded that the participants were open to and positive approaches to current approaches in medicine such as ABTTU, that they gave importance to the attitudes of doctors and staff as much as the treatment patients received from the health center, and that they found ABTTU more natural and reliable than modern medical treatments.