Çanakkale, Faenza, Mallorca ve Vallauris liman kentlerinin seramik kültürüne etkilerinin araştırılması
Researching the influences of Çanakkale, Faenza, Mallorca and Vallarius port cities on ceramic culture
Yazar: YELİZ SAYDAN
Danışman: DOÇ. ALİ TEMEL KÖSELER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Akdeniz havzası tarih boyunca medeniyetler beşiğindeki yeri ve önemini koruyarak,  farklı uygarlıkların buluştuğu bir kesişim noktası olmuştur. İç içe yaşamış bu uygarlıklar, pek çok kültürel canlılığı da beraberinde getirmiştir. Bu canlılığın ışığında büyüyüp gelişen ve en önemlilerinden biri olan seramikçilik geleneği, barındırdığı çeşitlilik ile pek çok liman kentine çeşitli etkilerde bulunmuştur. Seramik ticaretinin bu liman kentlerindeki ekonomik büyümeye sağladığı katkıların ardından gerçekleşen kültürel değiş tokuş göz önünde bulundurulduğunda, bu etkilerin yalnızca seramikle sınırlı kalmayıp sanat ve tasarım alanlarında da kendini gösterdiği söylenebilir.
Çalışmanın odağında, Akdeniz havzasının dört farklı konumunda yer alan Çanakkale, Faenza, Mallorca ve Vallauris gibi liman kentlerinin ortak mirası olarak seramikçilik geleneği ve kültürü araştırılmıştır. Seramiğin, bu dört kent bazında gösterdiği karakteristik özellikler geçmişten günümüze incelenmiş ve geleneği bugünlere taşıyan temel aktörlere bakılmıştır. Bu aktörlerin kent imajlarına yansıması, günümüze adaptasyonu, birbirleri ile ilişkisi ve etkileşimleri ortaya konmuştur. Buradan yola çıkışla Çanakkale'nin, kendisi gibi ismini ve itibarını geleneksel seramiklerinden aldığı bilinen bu üç tarihi Akdeniz seramikçi kenti arasındaki yeri konumlandırılmaya çalışılmıştır. Ayrıca Çanakkale'nin seramik kültürünün gelişimi, geleneksel üretimlerin devamı ve günümüzdeki durumu değerlendirilmiştir. 
Çalışmanın, gelecekte benzer araştırmaların gerçekleştirilmesine yol gösterici bir nitelik taşıyarak farklı seramikçi kentlerinin de keşfedilmesine ilham olması amaçlanmıştır. Birer kültürel turistik rota olarak da değerlendirilen seramikçi kentleri, seramikçiliğin bir yaşam biçimi olarak benimsenmesi ve seramik tarihi okuryazarlığından keyif alınması yönünde olumlu etkiler sağlayacağı ön görülmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Akdeniz, liman kentleri, seramik kültürü, Çanakkale, Faenza, Mallorca, Vallauris

Abstract:
Throughout history, the Mediterranean basin has maintained its significance as the cradle of civilizations, serving as a meeting point for various cultures. The civilizations that coexisted in this region have brought forth a rich cultural vitality. Among the many traditions that developed and flourished in this environment, one of the most important is the ceramic tradition, which has influenced many port cities through its diversity. Considering the economic growth brought about by ceramic trade in these port cities, and the subsequent cultural exchanges, it can be said that these influences extend beyond ceramics to art and design as well.
This study focuses on the common heritage of ceramic tradition and culture in four Mediterranean port cities; Çanakkale, Faenza, Mallorca, and Vallauris. The characteristic features of ceramics in these cities have been examined from the past to the present, with a particular focus on the key actors who have carried the tradition forward. The reflections of these actors on the city's image, their adaptation to modern times, and their interrelations and interactions are explored. Building on this, the position of Çanakkale among these three historical Mediterranean ceramic cities, known for deriving its name and reputation from traditional ceramics, has been examined. Additionally, the development of Çanakkale's ceramic culture, the continuation of traditional production methods, and the current state of the craft have been evaluated.
This study aims to serve as a guide for future research in similar fields and to inspire the discovery of other ceramic cities. As cultural and touristic destinations, these ceramic cities are expected to positively influence the adoption of ceramics as a way of life and promote an appreciation for ceramic history and literacy.

Keywords: Mediterranean, port cities, ceramic culture, Çanakkale, Faenza, Mallorca, Vallauris