Tipik gelişim gösteren çocuklar ile koklear implant kullanıcısı çocukların dil gelişim performanslarının "çocuğun dil yolculuğu" envanteri ile incelenmesi
Examining language development performance of typically developing children and cochlear implanted children with "a child's journey" inventory
Yazar: ABDULKADİR AKDAĞ
Danışman: PROF. DR. SAİME SEYHUN TOPBAŞ
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Dil bozuklukları = Language disorders ; Dil gelişimi = Language development ; Koklea hastalıkları = Cochlear diseases ; Koklear implantlar = Cochlear implants ; Kulak hastalıkları = Ear diseases ; Çocuk gelişimi = Child development ; Ölçekler = Scales

Özet:
İşitme kayıplarının giderilmesinde koklear implant (Kİ) kullanılan tedavi yöntemlerinin başında gelmektedir. Kİ kullanıcısı çocukların dil gelişimlerini incelemek amacıyla kullanılabilecek değerlendirme araçlarından biri de Çocuğun Dil Yolculuğu; Gelişimin Dönüm Noktaları Envanteri'dir. Bu çalışmada, tipik gelişim gösteren çocuklar ile Kİ kullanıcısı 2-6 yaş arası çocukların dil gelişim performansları, Çocuğun Dil Yolculuğu Envanteri kullanılarak karşılaştırılmış ve Kİ kullanıcısı çocukların dil gelişimlerini etkileyen faktörler incelenmiştir. Tipik gelişim gösteren ve Kİ kullanıcısı çocukların dil gelişim puanlarına bakıldığında, Kİ kullanıcısı çocuklar tipik gelişim gösteren çocuklardan daha düşük puanlar almıştır. Kİ kullanıcısı çocuklarda ilgili envanter puan ortalamaları bazı değişkenlere göre karşılaştırıldığında; çocukların cinsiyet ve aile eğitim durumlarına göre puan ortalamalarının değişkenlik göstermediği; okul öncesi eğitim alma durumlarına göre çocukların hem alıcı hem de ifade edici dil gelişimleri arasında farklılık olduğu görülmüştür (p<0,05). Kİ kullanıcısı çocuklarda, yaş ile alıcı dil ve ifade edici dil gelişimleri arasında anlamlı pozitif yönde ve orta düzeyde korelasyon olduğu görülmüştür (p<0,05). Kİ kullanıcısı çocukların, sosyo-demografik ve işitme cihazı kullanımına ilişkin özelliklerinin Çocuğun Dil Yolculuğu Envanteri Puanlarına etkilerinin değerlendirilmesinde, her iki dil gelişim alanında da modellemelerde değişkenlerden hiçbirinin istatistiksel olarak anlamlı etkisi olmadığı saptanmıştır (p>0,05). Bu tanımlayıcı ve korelasyonel çalışma, ilgili envanterin ülkemizde kullanıldığı ilk çalışma olma niteliği taşımaktadır.

Abstract:
Cochlear implant (CI) is one of the treatment methods used to eliminate hearing loss. One of the assessment tools that can be used to examine the language development of children with CI is the Children's Language Journey; Inventory of Developmental Milestones. In this study, the language development performances of typical developing children and children using CI, between the ages of 2 and 6 were compared using the Children's Language Journey Inventory and the factors affecting the language development of participants were evaluated. In all the subdimension, the children with cochlear implants scored lower than those with typical development. When the mean scores obtained by children with CI are examined we saw that the average scores did not vary for gender and family education level. However, there is a difference between children's receptive and expressive language development in line to, with their pre - school education (p<0,05). There was a significant moderate positive correlation between the mean age and the development of the recipient language and the expressive language in children with cochlear implant (p<0,05). In assessing the effects of sociodemographic and hearing aid characteristics of children on the Language Journey Inventory scores of the children who are CI users none of the variables were statistically significant (p>0,05). This descriptive and correlational study is the first study in which this inventory is used in Turkey.