İstanbul'da kedi ve köpek sahiplenmesinin sosyo-ekonomik parametreleri
Socio-economical parameters of cat and dog ownership in Istanbul
Yazar: EFE ONUR
Danışman: PROF. DR. AHMET ALTINEL
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Veteriner Hekimliği Bölümü / Zootekni (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: İstanbul = Istanbul

Özet:
Evcil hayvanların insanlarla birlikte yaşamları köpeğin evcilleşmesi ile başlamış ve çiftlik hayvanları ile devam etmiştir ve günümüz dünyasında egzotik hayvanlar olarak tabir edilen iguana, yılan, örümcek vb. hayvanlara kadar gelmiştir. Bu karşılıklı ilişkinin nedeni ve boyutları pekçok farklı disiplin tarafından incelenmiştir. Ülkemizde evcil hayvan sahibi olmak gün geçtikçe yaygınlaşan sosyal bir olgu haline gelmiştir. Gerek ithal edilen gerekse üretilen kedi ve köpeklerin sayısı ve çeşitliliği bunu kanıtlamaktadır. Ancak, bu hayvanların sayısı, nerede, ne şekilde, neden ve kimler tarafından bakıldığına ilişkin elimizde somut veriler bulunmamaktadır. Çalışmanın esas amacı bu büyük boşluğu az da olsa doldurmaya çalışmaktır. Kedi köpek sahiplenmesi üzerine çeşitli ülkelerde pek çok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalar telefon anketi, yerel ve ulusal anketler ve posta ile gönderilen anketler gibi çeşitli metodlarla düzenlenmiştir. Çalışmada kullanılan anket çoktan seçmeli ve sabit şık sayısına sahip 45 sorudan oluşacak şekilde düzenlenmiştir. İstanbul'da kedi köpek besleyen hayvan sahiplerinin çoğunluğunun 26-41 yaş arasında, 4000 TL üzeri aylık geliri olan, çocuğu olmayan bireyler olduğu söylenebilir. Katılımcılarımızın evcil hayvan besleme nedenlerini en çok arkadaşlık ve yoldaşlık olarak belirttikleri, hobi, yarışma ve iş hayvanı gibi amaçların azınlıkta kaldığı tespit edilmiştir. Hayvan sahiplenilen yerler incelendiğinde sokak ve barınaktan sahiplenme oranının (%37,5) çoğu avrupa ülkesinin üzerinde olduğu tespit edilmiş olmasına rağmen, bu oranın yetersiz olduğu görüşüne ulaşılabilir. Evcil hayvan sahiplerinin tercih ettikleri hayvan ırklarına bakıldığında çoğunlukla melez hayvanların tercih edildiği görülürken, beslenen evcil hayvanların kısırlaştırılma oranlarının yurtdışındaki verilere yakın oluşu, kısırlaştırma ameliyatından önce yüksek oranda doğuma izin verilmemiş olması, İstanbul'daki hayvan sahiplerinin konu hakkında bilinçli olduğu düşünülebilir, ancak özellikle erkek köpeklerin kısırlaştırma oranlarının düşük oluşu ve rastgele çiftleşmelerine izin veriliyor olması, sokak hayvanı sorununun önüne geçilmesi için çözülmesi gereken bir sorun olarak tespit edilmiştir.

Abstract:
The common life of pet animals have started with the domestication of the wolf and continued with the farm animals and today it has come to a point where animals called ?exotics? like iguanas, snakes and spiders have become our new pets. The reason for this mutual relationship has been studied among different disciplines. Pet ownership is becoming a very common social phonemenon in Turkey. The variety and quantity of pet animals that are being breed and imported is a significant proof of this. But there is no solid data, referring to the numeric value of this population, or by whom and why they are kept as pet animals. The main goal of the study is to patialy fill this void. There have been many studies conducted around the globe. These have been made with very different methodologies such as phone questionaires, localy and national, via postal services. The questionaire we have used has been designed to have 45 multiple choice questions and participants were asked to fill out the form. Our results have shown that; cat and dog owners in Istanbul are mostly between 26-41 years old, earn more than 4000 TL per mounth and have no children. The main reason of owning a pet amongst our participants was found as companionship and friendship; purposes like hobby or working animal were minorities. Ratio of adopting stray animals among other resources was found above many european countries but still this ratio is found lover than expected thus confirming abroad studies. Pet owners are more likely to adopt crossbred animals rather than purebreds. The desexing ratios have been found close to foreign studies and birth before desexing values have been found higher than expected, thus showing a high owner perception of the issue. But especialy the low rate in male dog desexing and in addition allowing for random mating with strays, has been shown as an important problem in controling the stray dog population.