Türkiye-Rusya mukayesesi ekseninde hâkim parti sisteminin dinamikleri
The dynamics of the dominant party system on the axis of Turkey-Russia comparison
Yazar: ABDULKADİR CESUR
Danışman: DOÇ. DR. ABDULVAHAP AKINCI
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Hakim parti sistemi = Dominant party system ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Rusya = Russia ; Siyasal sistem = Political system ; Siyasi partiler = Political parties ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Hâkim-parti sisteminin ortaya çıkışında ve hâkimiyetin pekiştirilmesi sürecinde hangi faktörlerin ya da dinamiklerin rol oynadığı konusu artan ilgiyle literatürde tartışılmaya devam etmektedir. Bu ilginin temelinde bir taraftan hâkim partili ülkeler evreninin giderek genişlemeye devam etmesi, diğer taraftan söz konusu evren içinde yer alan ülkelerde ortaya çıkan ve demokrasilerin kalbinde gedik açan patolojik durumlar ve buna karşın konuyla ilgili literatürde karşılaşılan eksiklik yatmaktadır.
Bu bağlamda hem söz konusu eksikliğin giderilmesine hem de literatürde devam eden akademik tartışmalara katkı sağlamayı amaçlayan tez araştırmasının konusunu, hâkim-parti sisteminin henüz teorize edilememiş veya belli bir sistem haline getirilememiş muhtemel dinamikleri oluşturmaktadır. Çalışmada bu dinamiklerin neler olabileceği ve bunların hâkimiyetin pekiştirilmesi sürecindeki belirleyicilik düzeyleri, pek çok açıdan benzerlikler taşıyan iki hâkim partili ülke olan Türkiye ile Rusya'nın mukayesesi üzerinden ele alınmaktadır. 
Literatürde tartışılan ve ileri sürülen hâkim-parti sisteminin dinamiklerine dair yeniden bir değerlendirme yapma imkânı sağlayacak olan bu araştırmada karşılaştırmalı yöntem dahilinde literatür taraması ve doküman incelemesine başvurulmuştur. Bu minvalde ilk olarak parti sistemleri ve hâkim-parti sistemine ilişkin bir teorik çerçeve ortaya konmuş, akabinde dünyadaki deneyimlerinden ve literatürden faydalanılarak oluşturulan genel çerçeve doğrultusunda hâkim-parti sisteminin dinamikleri konusu ele alınmıştır. Takip eden sonraki bölümlerde Türkiye ile Rusya bu dinamikler ekseninde değerlendirilmiş ve sonuç bölümünde elde edilen bulguların mukayeseli analizi yapılmıştır.

Abstract:
The issue of which factors or dynamics played a role in the emergence of the dominant party system and the consolidation of the dominance continues to be discussed in the literature with increasing interest. On the one hand, the universe of dominant-party countries continues to expand, other hand, the pathological situations that emerged in the countries within the said universe and opened a breach in the heart of democracies, and on the other hand, the deficiency encountered in the relevant literature lies on the basis of this interest.
In this context, the subject of the thesis research, which aims both to eliminate the said deficiency and to contribute to the ongoing academic discussions in the literature, is the possible dynamics of the dominant-party system that have not yet been theorized or brought into a certain system.In the study, what these dynamics might be and their level of determination in the process of consolidation of dominance are discussed through the comparison of Turkey and Russia, two dominant party countries, which have similarities in many respects.
In this research, which will provide an opportunity to re-evaluate the dynamics of the dominant-party system discussed and put forward in the literature, literature review and document analysis were applied within the comparative method. In this respect, firstly, a theoretical framework covering party systems and the dominant-party system was put forward, and then the dynamics of the dominant-party system was discussed in line with the general framework created by utilizing the experiences and literature in the world.In the following sections, Turkey and Russia were evaluated in the axis of these dynamics and a comparative analysis of the findings obtained in the conclusion section was made.