Eritrosit süspansiyonu transfüzyon uygulamalarının değerlendirilmesi
Evaluation of erthrocyte suspension transfusion applications
Yazar: MÜCAHİT OĞUZ KAĞAN TÜRK
Danışman: PROF. DR. SUAR ÇAKI KILIÇ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Eritrosit transfüzyonu = Erythrocyte transfusion ; Eritrositler = Erythrocytes ; Hemoglobinler = Hemoglobins ; Kan transfüzyonu = Blood transfusion

Özet:
Giriş ve Amaç: Kan transfüzyonu kan veya kan ürününün direkt olarak hastanın dolaşım sistemine nakledilmesidir. Transfüzyonda temel kurallar hastaya gereken uygun kan bileşenlerinin güvenli bir şekilde sağlanması, taşınması, depolanması ve transfüze edilmesidir. En çok transfüzyon yapılan gruplar çocuk ve yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde yatan veya kardiyak cerrahi operasyon geçiren çocuklardır. Çocuk kliniklerinde transfüzyon uygulamalarında hastalıklar arasında hemoglobin/hem atokrit eşik değerleri, transfüzyon miktarı gibi farklılıklar mevcuttur. Çocuk hastalarda transfüzyon uygulamaları hastanın yaşına, vücut ağırlığına, mevcut tanı ve klinik durumuna göre farklılıklar göstermektedir. Çalışmamızda hastanemiz pediatri klinikleri arasında eritrosit süspansiyonu transfüzyonu uygulama alışkanlıklarının incelenmesi ve transfüzyonların rehberlere uygunluklarının değerlendirilmesi amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi genel çocuk servisi, çocuk hematoloji ve onkoloji servisi, çocuk yoğun bakım ünitesi, pediatrik kardiyovasküler cerrahi yoğun bakım ünitesi ve kemik iliği transplantasyonu ünitesi kliniklerinde yapıldı. Yenidoğan dönemindeki hastalar çalışmaya dahil edilmedi. Etik kurul onayı SBÜ Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu'ndan alındı. 01.03.2020 – 31.08.2020 tarihleri arasında belirlenen kliniklerde yatarak izlenen hastaların dosyaları geriye dönük olarak taranarak yatışı sırasında eritrosit süspansiyonu transfüzyonu yapılan 261 hastadan kriterleri karşılayan 246 hasta çalışmaya dahil edildi. Veri kaydetme ve istatistiksel analizler; Microsoft Office 2016 Excel ve SPSS 20.0 (Statistical Package for the Social Sciences) programı ile yapıldı.
Bulgular: Hastaların takip edildiği servislere göre transfüzyon öncesi hemoglobin ortanca değerlerine bakıldığında çocuk yoğun bakım ünitesinde takip edilen hastaların 8,2 (3,7-11,1) g/dL, pediatrik kardiyovasküler cerrahi yoğun bakım ünitesinde takip edilen hastaların 11,7 (10,4-15,2) g/dL, pediatrik hematoloji onkoloji servisindeki hastaların 7,9 (5,3-9,9) g/dL, kemik iliği transplantasyon ünitesindeki hastaların 7,8 (7,6-8,4) g/dL, çocuk servislerindeki hastaların ise 8 (4,7-20) g/dL olduğu görüldü. Gruplar arasındaki bu farklılık istatistiksel olarak anlamlı idi (p<0,001). Çocuk hematoloji ve onkoloji kliniğinde hastanın sepsis, kanama gibi sorunlarında hemoglobin eşik düzeyi farklılık gösterebilmektedir. Pediatrik KİT ünitesinde ise nakil öncesi veya sonrası olması, engraftmanın başlaması, hastanın klinik durumu ve ek komplikasyonlar transfüzyon sınırını etkilemektedir. Çalışmamızdaki transfüzyon yapılan 246 hastanın %73,6'sı (n: 181) solunum desteği ihtiyacı olmayan hastalarken, %4,5'inin (n: 11) non-invaziv mekanik ventilatörde, %22'sininse (n: 54) invaziv mekanik ventilatörde izlenen hastalar olduğu görüldü. Çocuk yoğun bakım ünitesinde takip edilen hastaların solunum desteklerine göre transfüzyon öncesi hemoglobin değerleri ve çoklu transfüzyon ihtiyaçları karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptandı (p<0,001). Buna karşın transfüzyon sayısı ve transfüze edilen eritrosit süspansiyonu hacmi açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmadı (sırasıyla; p: 0,1, p:0,8).
Tartışma ve sonuç: Çalışmamızda pediatrik hastalarda yaş grubu, hastanın tanısı, uygulanan tedavi protokolünün hemoglobin eşik değerini ve transfüzyon sayısını direkt etkilediği görülmüştür. Bu durum literatür bilgileri ile uyumludur. Ayrıca transfüzyon kararının hastayı takip eden hekimlerin klinik öngörü ve alışkanlıklarından da etkilendiği düşünülmektedir. Pediatrik hasta grubu için transfüzyon rehberleri oluşturularak endikasyon dışı gereksiz kan transfüzyonlarının önlenmesi, uygunsuz istemler sonucu oluşan kan imhalarının önüne geçilmesi, hastanın vücut ağırlığına uygun miktarlarda bölünmüş dozlarda pediatrik kan torbaları kullanılması, gereksiz transfüzyonların önüne geçilerek oluşabilecek transfüzyon yan etkilerinin riskinin azaltılması açısından tüm klinikler kan bankası ve transfüzyon komitesi ile uyum içinde çalışmalıdır.
Anahtar kelimeler: Transfüzyon, eritrosit süspansiyonu, hemoglobin

Abstract:
Introduction and Purpose: Blood transfusion is the transfer of blood or blood product directly into the patient's circulatory system. The basic rules in transfusion are to provide, transport, store and transfuse the necessary blood components to the patient safely. The most transfused groups are children hospitalized in pediatric intensive care units and neonatal intensive care units or undergoing cardiac surgery. There are differences in hemoglobin/hematocrit threshold values, amount of transfusion and such differences between diseases in transfusion practices in pediatric clinics. Transfusion practices in pediatric patients vary according to the patient's age, body weight, current diagnosis and clinical status. In our study, it was aimed to examine the practice of erythrocyte suspension transfusion among the pediatric clinics of our hospital and to evaluate the compliance of transfusions with the guidelines.
Materials and Methods: Our study was carried out in the general pediatric service, pediatric hematology and oncology service, pediatric intensive care unit, pediatric cardiovascular surgery intensive care unit, and bone marrow transplantation unit clinics of the Health Sciences University Umraniye Training and Research Hospital. Patients in the neonatal period were not included in the study. Ethics committee approval was obtained from the Clinical Research Ethics Committee of the Health Sciences University Umraniye Training and Research Hospital. The files of the patients who were followed up in the clinics determined between 01.03.2020 and 31.08.2020 were scanned retrospectively, and 246 patients who met the criteria were included in the study, which of 261 patients who received erythrocyte suspension transfusion during their hospitalization. Data recording and statistical analysis were done with Microsoft Office 2016 Excel and SPSS 20.0 (Statistical Package for the Social Sciences) program.
Results: Considering the median hemoglobin values before transfusion according to the services where the patients were followed, it was observed that 8.2 (3.7-11.1) g/dL for the patients followed in the pediatric intensive care unit, 11.7 (10.4-15.2) g/dL for the patients followed in the pediatric cardiovascular surgery intensive care unit, 7.9 (5.3-9.9) g/dL for the patients followed in the pediatric hematology oncology service, 7.8 (7.6-8.4) g/dL for the patients followed in the bone marrow transplantation unit and 8 (4.7-20) g/dL for the patients followed in the general pediatric service. This difference between the groups was statistically significant (p value<0.001). In the pediatric hematology and oncology clinic, the hemoglobin threshold level may differ in the patient's problems such as sepsis and bleeding. In the pediatric bone marrow transplantation unit, whether it is before or after transplantation, the onset of engraftment, the clinical condition of the patient and additional complications affect the transfusion limit. While 73.6% (n: 181) of the 246 transfused patients in our study were patients who did not need respiratory support, 4.5% (n: 11) were on non-invasive mechanical ventilators, and 22% (n: 54) need invasive mechanical ventilator support. When the pre-transfusion hemoglobin values and multiple transfusion needs were compared according to the respiratory support of the patients followed in the pediatric intensive care unit, statistically significant differences were found (p value<0.001). On the other hand, there was no statistically significant difference between the groups in terms of the number of transfusions and the volume of transfused erythrocyte suspension (respectively; p value: 0.1 and 0.8).
Conclusion: As a result of our study; in pediatric patients, age group, diagnosis of the patient, treatment protocol applied directly affect the hemoglobin threshold value and the number of transfusions. This situation is compatible with the literature information. In addition, it is thought that the decision of transfusion is also affected by the clinical foresight and habits of the physicians following the patient. All clinics should work in harmony with blood bank and the transfusion committee in order to prevent unnecessary blood transfusions out of indication, to prevent blood destruction as a result of inappropriate requests, to use pediatric blood bags in divided doses in accordance with the patient's body weight, to prevent unnecessary transfusions and to reduce the risk of transfusion side effects by creating transfusion guidelines for the pediatric patient group.
Key words: Transfusion, erythrocyte suspension, hemoglobin