Muhammed Emin Er'in hayatı, eserleri ve tasavvufî anlayışı
Muhammed Emin Er's life, works and sufistic perspective
Yazar: BURAK ÖZCAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EYYUP AKDAĞ
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion
Dizin: Biyografi = Biography ; Er, Muhammed Emin = Er, Muhammed Emin ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tasavvuf = Mystic ; Tasavvuf felsefesi = Philosophy of mysticism ; İslamiyet = Islam

Özet:
Muhammed Emin Er, Osmanlı Devleti'nin yıkılışına ve onun yerine baki olan Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin kuruluşuna şahit olmuş büyük bir âlim ve büyük bir mürşid-i kâmildir. Doksan dokuz yıllık ömrünün dokuz yılı Osmanlı Devleti'nde, diğer kalan doksan yılı ise Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nde geçmiştir. Muhammed Emin Er, H. 1332/M. 1914 senesinde Diyarbakır'ın Çermik ilçesine bağlı Kalaç/Kiloyan köyünde dünyaya gelmiştir. İlk tahsili babasının özel olarak getirmiş olduğu Molla Ali'den alan Muhammed Emin Er, bölgedeki pek çok ilmi şahsiyetten dersler almıştır. Daha sonra eğitimini devam ettirebilmek için Suriye'ye gitmiştir. Burada Şeyh Ahmed Haznevî'ye intisap ederek ilk tarikat dersini almıştır. İlmî icâzetini ise Norşîn medresesinde Şeyh Muhammed Maşûk en-Norşînî'den tahsil etmiştir. Muhammed Emin Er, Şeyh Ahmed Haznevî'den sonra Nakşibendiyye şeyhi Seydâ el-Cezerî'ye intisap ederek onun yanında seyr u sülûkunu tamamlamış ve ondan tasavvuf icazeti almış ve onun halifesi olmuştur. Gaziantep'te uzun seneler imamlık yapan Muhammed Emin Er, Mahmud Es'ad Coşan'ın davetiyle Ankara'ya gelmiş ve orada Mahmud Es'ad Coşan'ın kurucusu olduğu Fıkıh Enstitüsü'nde uzun yıllar dersler vermiştir. Muhammed Emin Er, Avrupa, Amerika, Pakistan, Mısır, Suriye, İran ve Afganistan başta olmak üzere dünyanın pek çok ülkesine gitmiştir. Buralarda pek çok seminer, konferans, camilerde sohbetler vermiş, ayrıca üniversite öğrencileriyle sohbetler etmiştir. Muhammed Emin Er'in başta tasavvuf ve fıkıh olmak üzere temel İslâm bilimleri alanında çok sayıda eseri bulunmaktadır. Muhammed Emin Er eserlerini Arapça olarak kaleme almıştır. Bu eserlerin bir kısmı Türkçe'ye çevrilmiştir. Eserlerinde, yazı ve söyleşilerinde tasavvufî düşüncesini ortaya koymuştur. Kendisi Nakşibendiyye/Hâlidiyye tarikatına mensuptur. Muhammed Emin Er, eserlerinde şeriat, tarikat, hakikat, marifetûllah, ehl-i sünnet itikadına bağlılık, seyr u sülûk, tevbe, zikir, ihsan, cezbe, râbıta, muhabbet, ahlâk vb. pek çok hususu konu edinmiştir.

Abstract:
Muhammed Emin Er is a great wise and a mentor who witnessed the collapse of the Ottoman Empire and the establishment of the Republic of Turkey. He spent his nine years of ninety-nine-year life in the Ottoman Empire and the remaining ninety years in the Republic of Turkey. Muhammed Emin Er was born in H. 1332/G. 1914 in Kalaç/Kiloyan village of Çermik district of Diyarbakır. Muhammed Emir Er took his first education from Mullah Ali, whom his father brought him. Later, he went to Syria to improve his education, he joined the Şeyh Ahmed Haznevî's sect and he took his first secteducation. He got his ratification from Şeyh Muhammed Maşûk en-Norşînî from Madrasah Norşîn. Meanwhile, he joined Şeyh Seydâ el-Cezerî 's sect and he completed his travelling through sufism than he gained the ratification of sufism and he became the Caliph of Şeyh Seydâ el-Cezerî. Muhammed Emin Er worked as a sect leader in Gaziantep for many years; then he went to Ankara with the invitation of Mahmud Es'ad Coşan, and he gave lectures at the Fiqh Institute there. He went too many countries in the world, especially in Europe, America, Pakistan, Egypt, Syria, Iran, and Afghanistan. He gave many seminars, conferences, talks in mosques, and chatted with university students. Muhammed Emin Er has works in many fields, especially on Sufismand fiqh. Muhammed Emin Er wrote his works in Arabic. Some of these Arabic works were translated into Turkish. Muhammed Emin Er has revealed the idea of Sufism in his works, which were written on various sciences. Muhammed Emin Er explained Sufism's cornerstones in his works which are sharia, sect, truth,  recognition in god, being a member of follower of sunnah, travelling through sufism, pledge, invocation, goodness, rapture, devotion to god, attachmentt, morals etc. Muhammed Emin Er is a sufi from the Hâlidiyye branch of the Nakşibendiyye sect, who is considered equal to Hâlid el-Bağdâdî (b. 1242/1827). Hence, He has covered the subjects travelling through sufism, positions, monotheism and morality in detailed in his Sufism works.