Afganistan uyruklu kadın sığınmacılarda bir göç nedeni olarak toplumsal cinsiyete dayalı şiddet deneyimi: Fenomenolojik bir çalışma
Gender based violence experience as a reason of immigration in female asylum seekers of Afghanistan nationality: A phenomenological study
Yazar: SENEM AKMAN
Danışman: PROF. DR. ÖZEN KULAKAÇ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kadın ve Aile Araştırmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Amaç: Afganistan uyruklu kadın sığınmacıların göç etme nedenlerine toplumsal
cinsiyete dayalı şiddetin etkisini değerlendirmek amaçlı gerçekleştirilmiştir.
Materyal ve Metot: Bu araştırma, fenomonolojik tanımlayıcı tipte 01.12.2020-
13.12.2020 tarihleri arasında, Sığınmacılar ve Göçmenlerle Dayanışma Derneği
Amasya İl Temsilciliği'ne başvuru yapan Afganistan uyruklu 15 kadın sığınmacı ile
yapılmıştır. Araştırmanın verileri; araştırmacı tarafından hazırlanan "Sosyo-
demografik Soru Formu" ve "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" ile elde
edilmiştir. Araştırmada görüşmeler; çevrimiçi olarak bireysel görüşme yöntemi ile
gerçekleştirilmiştir. Nitel verilerin analizinde betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmada kadınların sorulara verdiği yanıtlar analiz edildiğinde,
katılımcılar; Afganistan'da kadın olmayı ve toplumun kadınlara bakışını olumsuz
ifadeler ile tanımlamışlardır. Katılımcıların ifadelerinden toplumun, toplumsal
cinsiyete dayalı şiddet karşısında duyarsız olduğu anlaşılmaktadır. Kadınların büyük
çoğunluğu fiziksel, psikolojik, ekonomik ve cinsel şiddet türlerinden birine veya
birkaçına maruz kalmıştır. Katılımcıların ülkelerinde hiçbir söz hakkının olmadığı,
özgürlüklerinin kısıtlandığı, erkek egemen anlayışın devlet kurumlarında da geçerli
olduğu bu nedenle yardım alamadıkları gözlemlenmiştir.
Sonuç ve Öneri: Toplumsal cinsiyet ve toplumsal cinsiyete dayalı rollerin
Afganistan'da var olan kültürün ve kültürün ataerkil kodlar ile şekillenmesinin
toplumsal yaşamı büyük ölçüde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Bu etki kadınların
sosyal statüsünün erkeklere göre dezavantajlı bir konuma gelmesine neden
olmaktadır. Pek çok nedenle ortaya çıkan göç hareketleri, Afganistan'da yaşayan
kadınlar için şiddet nedeniyle de gerçekleşebilmektedir. Araştırmaya katılan tüm
kadınlar göç etme nedenlerinde şiddetin önemli bir etken olduğuna vurgu yapmıştır.
Araştırma sonuçlarından yola çıkarak göçe sebebiyet veren durumların, toplumsal
cinsiyet odaklı ve kadın perspektifinden incelenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Afganistan, Göç, Şiddet, Sığınmacılar, Toplumsal
Cinsiyet

Abstract:
Goal: The study is conducted to evaluate the effects of violence based on sexual and
social gender as a reason for Afghani women asylum seekers to migrate.
Materials and Method: This research was done with 15 Afghani women asylum
seekers who applied for the Association for Solidarity with Asylum seekers and
Migrants in Amasya between 01.12.2020-13.12.2020. The data of the research were
gathered by the researcher with the socio-demographic questionnaire and semi-
structured interview form.This research had been written in a descriptive
phenomenological type. Interviews in the research was conducted online by in-depth
individual interview method. Descriptive analysis method was used in the analysis of
qualitative data.
Findings: When analyzing the questions, that were asked to the participants, they
defined being a woman in Afganistan and the views of society to the woman in their
living time while living in Afganistan by using the negative expression. In their
expression, it was observed that society is insensitive about violence based on sexual
and social gender. Most of the women were exposed to one or more than one type of
physical, psychological, economic, and sexual violence. When the research findings
were analyzed, it was found that participants do not have freedom of speech in their
country, the level of freedom is restricted, and they do not get any help because of
the male-dominated understanding that is valid in state institutions.
Results and Suggest: It is understood that the roles based on social gender in
Afganistan are shaped by the existing culture and the culture's patriarchal codes
which impact the social life mostly. This effect causes the social status of women to
be at a disadvantageous position compared to men.. For Afghani women,
immigration which occurs because of various reasons can also take place because of
the violence. All women that participated in the research expressed that violence is a
critical reason for them to migrate.Regarding the results of the research, it is
suggested to assess the events that caused immigration from a gender-focused and
women's perspective.

Keywords: Afghanistan, Asylum Seekers, Gender, Migration, Violence