Konut üretiminde prefabrikasyona bağlı teknolojiler
The Prefabrication technologies in housing construction
Yazar: ÜMİT EŞİYOK
Danışman: PROF. DR. METE TAPAN
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2000
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Konut üretimi = Housing production ; Prefabrikasyon = Prefabrication ; Prefabrike konut = Prefabricated housing ; Yapı sistemleri = Structure systems

Özet:
Türkiye'de özellikle 1950'li yıllarda başlayarak, günümüzde de en uç noktada nüfus hareketleri ve insanların rahat yaşama isteğinden dolayı, kendini hissettiren hızlı kentleşme sonucu, büyük miktarlara dayanan konut açığı oluşmuştur. Bu konut açığı da günümüze kadar, geleneksel sistemlerle çözülmeye çalışılmış, fakat konut üretiminde önemli bir yeri olan zaman etkenininde uzaması konut alımında ve talebinde negatif bir sonuç doğurmuştur. Bunun sonucu olarak da, daha ileri yapım teknikleri ve teknolojileri kullanılarak, zaman kavramı daha asgari düzeye indirilmeye çalışılmıştır. Konut açığını çözmede yeni yapım teknolojilerinden olan prefabrike yapım sistemlerinden de yararlanılmıştır. Bu çalışmada konut gereksinimini ve açığını kapatmada yardımcı olacak, her konut tipine uygun prefabrike konut sistemleri, kullanılan taşıyıcı sistemin malzemesi açısından sınıflandırılarak, sistemlerin genel özellikleri ağırlıklı olarak montaj aşamasından itibaren tanıtılmıştır. Bu doğrultuda giriş bölümünde; konut yapım sistemlerinin prefabrikasyona gelinceye kadar geçirdiği evrelere kısaca değinilmiştir. Endüstrileşmenin sağladığı büyük olanaklar doğrultusunda konut üretiminde yaşanan mekanizasyon, standardizasyon ve rasyonalizasyon tanımlan yapılarak, gelişimler belirlenmiştir. Sonuçta, prefabrikasyonun yeni bir konut yapım sistemi olarak, konut üretim tenolojilerine girişi vurgulanmıştır. İkinci bölümde ise; konut tanımı yapılarak, konutun tarihsel gelişimi kısaca incelenmiş, Türkiye'deki konut ihtiyacı ve sorunu ele alınmıştır. Bu sorunları çözmede, bu güne kadar uygulanmış ve halen uygulanmakta olan prefabrikasyon dışındaki teknolojilere kısaca değinilmiş, özellikleri ve sakıncaları belirtilmiştir. Türkiye'de konut yapım sektörünün sorunları şu başlıklar altında incelenmiştir;. Ülke ekonomisi açısından sorunlar. Planlama sorunları. Ekonomik sorunlar. Mevzuatla ilgili sorunlar. Arsa temini ile ilgili sorunlar. Nitelikli ve niteliksiz işçi temini ile ilgili sorunlar. Teknolojik sorunlar. Müteahitlik hizmetleri sorunları. Araştırma geliştirme sorunları V1UKonut üretiminde şu ana kadar; Geleneksel sistemler, Gelişmiş geleneksel sistemler ve endüstrileşmiş sistemler kullanılmıştır. Ancak görülmüştür ki, en ekonomik, en hızlı ve en kaliteli yapım endüstrileşmiş yapım sistemleriyle yapımdır. Endüstrileşmiş yapımın bazı özellikleri şunlardır:. İş bölümünün sağlanması. İşlemlerin sınıflandırılması. Sürekli üretim. İşlemlerdeki devamlılık sonucu uzmanlaşma. Gelişmiş mekanizasyonun uygulanması. Standardizasyon. Kaynakların en az sarfiyatının gerektirecek tasarım. Yönetimsel işlevlerin uygulanması. Üçüncü bölümde ; prefabrikasyon tanımı yapılarak, Türkiye ve Avrupa'daki gelişimi incelenmiş, prefabrike yapım sistemlerinin konut üretimine yararlan, dolaylı ve dolaysız yararlar olarak iki açıdan ele alınmıştır. Ayrıca, prefabrike yapım sistemleri hakkında, çeşitli açılardan bakılarak yapılan tanımlamalara kısaca değinilmiş ve taşıyıcı sistemin malzemesi açısından sınıflandırma yapılarak, çeşitli örnekler verilerek, ağırlıklı olarak montaj aşamasından itibaren incelenmiştir. Yapılan sınıflandırmada prefabrike konut yapım sistemleri şu başlıklar altında incelenmiştir;. Beton bünyeli prefabrike sistemler. Çelik prefabrike sistemler. Ahşap prefabrike sistemler. Plastik prefabrike sistemler Dördüncü ve son bölümde ise; prefabrikasyon teknolojisindeki yenilikler doğrultusunda, çeşitli konut yapım sistemlerinin değerlendirmeleri yapılarak. Daha önceki bölümlerde belirtilen bilgiler ışığında bazı öneriler yapılarak, Hızlı ve standart bir yapım sistemi olan prefabrikasyonun önemine bir kez daha değinilmiştir.

Abstract:
Since 1950's, rapid urbanization which depends on population movements from village to city and the people who want to live in a more comfortable conditions, have caused housing shortage. It can be forecasted that observing the population movement in the near future, approximately 80 million people will live in cities in 15-20 years. It means that we have to build big number of houses that can solve the housing demand in short process by using the economical way. Up to present days this housing shortage have been tried to solve by using traditional construction systems in which the construction process is applied in building site, but the construction time that is very important for housing applications have determined negative results in housing demand. Because of this reason, the construction time have been reduced to minimum levels by using more advanced construction techniques and technologies. The prefabricated construction technologies that is one of the new construction technologies have been used in solution of the housing shortage. In this study; prefabricated housing systems which help to pull down the housing demand and housing shortage, have classified according to the material used for structure systems by starting assemblage phase and the properties of the systems have been introduced. Cause of these reasons mentioned above, in the first chapter; housing construction systems have been explained shortly until the prefabricated construction systems. Industrialization had provide big opportunities generally for construction industry and caused to win the concepts of "mechanization, standardization and rationalization". Mechanization; increasing of the machines usage in building construction. Standardization; the rules and principles which are determined by experts, include quantity, quality and phsycially properties for construction to determine the best. Rationalization; application of the various sensible methods by using optimum way from sources in design, production, transportation and assemblage processes. In the second chapter, housing and housing demand concepts have been described and the housing problems and housing demand in Turkey have been examined. Turkey's housing sector's problems can be divided into these divisions;. The economical problems of the country. Planning problems. Financial problems. Problems related with country laws. The problems of the construction materials. The problems of the procurement of the building-site. The problems of the qualificated and skilled employee.. Technological problems. The problems of the contractor services. The problems of the research and development The building technologies are grouped as traditional building systems, developed traditional building systems and industrialized building systems. Traditional systems is a building system in which density of the hand work is used and the construction processes are in building-site. Some of the properties of the traditional building systems are;. qualified and skilled employee rate is very high. it is used for determined user wishes and determined building sites. design and construction processes are generally done by same construction team. the big part of the construction happens in building-site. thecapitol investment is not high. Besides these properties some problems appears in this systems;. Because of the weather conditions, retardment the construction time. Waste of the building materials. Quality differences between the work done in this type construction because of the materials and labours.. Defectiveness of the controlling process. Developed traditional building systems; materials, waste of the time due to the workers and the other problems in traditional systems are reduced with the help of the developed methods. Properties of this systems are;. effective and good flown regularity for building-site. pratic and orderly work ranks. quick application for some work tasks. partly using of the standart prefabricated elements. rational usage for machines. it is not effected by weather conditions as much as traditional systems. some prefabricated cast elements are taken from outside of the building-site. there are important decrease in the work done by hand. Industrialized building systems; requires specialization for all construction processes from design to marketing. Some of the properties of this systems are;. ensurement of the sharing of the work. classification of the functions. ensurement of the continual production. ensurement of the repetitation of the functions and specialization. advanced mechanization. standardization. design that requires the minimum waste of the used sources. administration functions are applicated XIIn third chapter the concept of prefabrication has been defined from different sources and the history of the prefabrication in Europe, world and Turkey for past days and present days has been studied. The prefabricated construction systems have been used in Turkey up to these days have been determined and given some example of them. In this chapter also prefabrication has been studied from different point of views; advantages and disadvantages of the prefabrication have been indicated and examined. Advantages of the prefabrication can be classed as directly advantages; economic advantages, rapid production and quality of the production, indirectly advantages. Sorts of the prefabrication have been grouped from various properties and then prefabricated housing systems have been classified according to the material used for structure systems. It can be arranged as;. Concrete base prefabricated housing systems. Steel prefabricated housing systems. prefabricated wood housing systems. plastic prefabricated housing systems All these prefabricated housing systems have been evaluated and shown as an alternative housing system. In the last and fourth chapter the suggestions and results in the other chapters have been evaluated and in conclusion prefabricated housing systems have been recommended respect in datas given in the first, second and third sections.