İnşaat sektörü çalışanlarında iş sağlığı ve güvenliği kültürü
Occupational health and safety culture in construction sector employees
Yazar: MUHAMMED ÖNALAN
Danışman: DR. MÜGE ENSARİ ÖZAY
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı / İş Sağlığı ve Güvenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Güvenlik kültürü = Safety culture ; İnşaat = Construction ; İnşaat işletmeleri = Construction enterprises ; İnşaat işçileri = Construction workers ; İş güvenliği = Work safety ; İş kazaları = Occupational accidents ; İş sağlığı = Occupational health ; İşçiler = Workers

Özet:
İnşaat sektörü tarihin ilk çağlarından beri sürekli insan hayatında var olan ve gün geçtikçe gelişmekte olan bir çalışma alanıdır. İnşaat sektörü iş güvenliği açısından önemli bir sektör olup büyük riskler teşkil etmektedir. İnşaat sektöründe iş güvenliği ve güvenlik kültürü düzeyinin gelişimine katkı sağlamak ve bu alanda çalışmalar yapmak inşaat sektörünün gelişimi açısından önemlidir. 
Yapılan bu çalışmada inşaat iş kolu iş sağlığı ve güvenliği kültürü açısından incelenmiştir. Öncelikle inşaat, konut, yapı, iş sağlığı ve güvenliği, iş kazası ve güvenlik kültürü arasındaki ilişkiler incelenmiştir. İnşaat sektöründe yapılan bu çalışmada İstanbul ilinde bulunan iki inşaat firmasının konut şantiyelerinde ve ofislerinde teknik personel, inşaat işçileri ve şirket yöneticileri ile görüşülerek NOSACQ-50 anket çalışması yapılmıştır. Bu anket çalışmasından ve incelemelerden sonra toplanan veriler SPSS programında değerlendirilmiştir. Yapılan bu çalışmada inşaat sektörü çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği kültürü açısından yeterlilik seviyesi araştırılmıştır. İnşaat şantiyelerinde çalışanların ve yönetimin iş sağlığı ve güvenliğine bakış açısı incelenmiştir. İnşaat şantiyelerinde çok sık yaşanan iş kazalarının önlenebilmesi için yönetimlerin alabileceği önlemler ve çalışanların alabileceği önlemler üzerinde durulmuştur. Ülke ekonomisinde ve istihdamında büyük bir dilimi oluşturan inşaat sektöründe çok sık görülen iş kazalarının azalması için iş sağlığı ve güvenliği kültürü düzeyinin ve bilinçlenmenin artması büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada yapılan araştırmalar sonucunda inşaat sektöründe güvenlik kültürünün düşük olduğu gözlemlenmiştir. İnşaat sektöründe güvenlik kültürünün gelişmişlik seviyesinin yüksek olması iş kazalarının ve risklerin azalmasına olumlu katkı sağladığı görülmüştür.  Bu tez çalışmasının iş sağlığı ve güvenliği kültürü düzeyinin artmasına fayda sağlaması beklenmektedir. 

Anahtar Kelimeler: İnşaat, İş Sağlığı ve Güvenliği, İş kazası, Güvenlik Kültürü.

Abstract:
The construction industry is an area that has been present in human life since the early ages of history and is developing day by day. The construction industry is an important sector in terms of occupational safety and poses great risks. Contributing to the development of occupational safety and security culture level in the construction industry and conducting studies in this area are important for the development of the construction industry.
In this study, the construction line was examined in terms of occupational health and safety culture. The relationships between construction, housing, building, occupational health and safety, occupational accident and safety culture were examined. NOSACQ-50 questionnaire was conducted in the construction sites and offices of two construction companies in Istanbul, and applied to the technical staff, construction workers and company managers. The data collected after this survey study and reviews were evaluated in the IBM SPSS 25.0 program. In this research, the level of proficiency of the construction sector employees in terms of occupational health and safety culture was investigated. The perspective of employees and management on occupational health and safety at construction sites has been examined. In order to prevent occupational accidents that occur very frequently in construction sites, the precautions that can be taken by management and the precautions that can be taken by employees are emphasized. Increasing the level of awareness and awareness of occupational health and safety culture is of great importance for the reduction of occupational accidents, which are very common in the construction industry, which constitutes a major segment in the country's economy and employment. As a result of the researches carried out in this study, it was observed that the security culture in the construction sector is low. The high level of safety culture in the construction sector will have positive contribution to reduce work accidents and risks. This thesis is expected to benefit the increase in the level of occupational health and safety culture.

Keywords: Construction, Occupational Health and Safety, Occupational accident, Safety Culture.