Diyabetik maküla ödemi alt gruplarında kontrast sensitivite ve metamorfopsi skorlarının değerlendirilmesi
Evaluation of contrast sensitivity and metamorphopsia scores in diabetic macula oedema sub-groups
Yazar: BURCU GÜNDÜZ ÇETİNKAYA
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÖZGÜR ZENGİN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetik retinopati = Diabetic retinopathy ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Hipersensitivite = Hypersensitivity ; Kontrast maddeler = Contrast media ; Makula ödemi = Macular edema ; Metamorfopsi = Metamorphopsia

Özet:
Amaç: Farklı diyabetik retinopati (DRP) evreleri ve diyabetik maküler ödem (DMÖ) alt tiplerinde metamorfopsi ve kontrast duyarlılığını ilişkisini incelemek.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya diyabetes mellitus (DM) tanısı alan 143 hastanın 277 gözü dahil edildi. Kontrol grubuna DRP (-) grup ile benzer demografik özelliklere sahip 31 sağlıklı gönüllünün 60 gözü dahil edildi. Çalışma grubu optik koherens tomografi (OKT) ve klinik bulgularına göre DRP (-) DMÖ (-), DRP (+) DMÖ (-), diffüz retinal kalınlaşma (DRK), kistoid makular ödem (KMÖ), seröz retina dekolmanı (SRD), epiretinal membran (ERM) olmak üzere 6 gruba ayrıldı. Hastaların Snellen eşeli ile bakılan görme keskinliği logaritmik değere (logMAR) çevrilerek en iyi düzeltilmiş görme keskinliği (EİDGK), ön segment bulguları, Topcon 3D OKT ile ölçülen santral makula kalınlığı, parafoveal ve perifoveal bölge kalınlıkları 9 bölge şeklinde kaydedildi. M-CHARTS ile vertikal ve horizontal metamorfopsi skorları ölçülerek not edildi. Bulgular ödem alt tiplerine göre ortalama değer olarak kaydedilerek metamorfopsi skoru ile EİDGK, SMK ve parafoveal ve perifoveal bölge kalınlıkları arasındaki korelasyon incelendi.  DRP olmayan ve DRP olan hasta grubunda logMAR 0.0 olan hastalara kontrast duyarlılık ölçümü CSV 1000 kontrast duyarlılık Testi (Vector Vision) ile fotopik ve mezopik ortamlarda yapılarak logaritmik değer olarak kaydedildi. Kontrast duyarlılık seviyeleri gruplar arasında karşılaştırıldı ve kontrast duyarlılık ile SMK, parafoveal ve perifoveal kalınlıklar arasındaki korelasyon incelendi.
Bulgular: Ortalama EİDGK(logMAR) 0,19±0,20 ve ortalama SMK değerleri 305,59±99,33 µm idi. Ortalama VM skoru 0,13±0,24, HM skoru 0,12±0,22 olarak bulundu. Metamorfopsi açısından tüm gruplar arasında anlamlı fark izlendi (p<0.001). Vertikal ve horizontal metamorfopsi skoru SRD ve ERM grubunda KMÖ grubundan istatiksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulundu. Metamorfopsi skorları ile EİDGK(logMAR)  ve SMK değerleri arasında pozitif korelasyon izlendi (p<0.001). 
DRP (-) DMÖ (-) grupta 3,6,12 ve 18 cpd uzaysal frekanslarda mezopik kontrast duyarlılık sırasıyla 1,74±0,10, 1,99±0,11, 1,62±0,12 ve 1,06±0,13 fotopik kontrast duyarlılık sırasıyla 1,65±0,11, 1,95±0,11, 1,51±0,11 ve 0,93±0,19 bulundu. DRP (+) DMÖ (-) grupta 3,6,12 ve 18 cpd uzaysal frekanslarda mezopik kontrast duyarlılık sırasıyla 1,53±0,18, 1,79±0,13, 1,36±0,14 ve 0,79±0,15 fotopik kontrast duyarlılık sırasıyla 1,49±0,10, 1,68±0,13, 1,24±0,12 ve 0,65±0,12 bulundu. DRP (-) grupta mezopik ve fotopik kontrast duyarlılığı DRP (+) gruptan anlamlı yüksek bulundu. Her iki grupta mezopik ve fotopik kontrast duyarlılık 4 uzaysal frekansta da kontrol grubundan anlamlı düşük bulundu (p<0,001). 
Sonuç: Diyabetik retinopati sonucu meydana gelen KMÖ, SRD ve ERM metamorfopsiye neden olur. Ayrıca retinopati izlenmeyen DM tanılı hastalarda kontrast duyarlılıktaki azalma, nörodejenerasyonun retinopatiden önce başladığını gösterebilir.
Anahtar kelimeler: Diyabetik maküla ödemi, kontrast duyarlılık, Metamorfopsi skoru

Abstract:
Purpose: We aimed to examine the relationship between metamorphopsia and contrast sensitivity in different diabetic retinopathy (DRP) stages and diabetic macular edema (DME) subtypes.
Material and Method: The study included 277 eyes of 143 patients diagnosed with diabetes mellitus (DM) and with DRP and DME at various stages.  As the control group, 60 eyes of 31 healthy volunteers having the same demographic characteristics as the DRP (-) DME (-) group were included into the study. The study group was divided into 6 groups based on optical coherence tomography (OCT) and clinical findings as DRP (-) DME (-), DRP (+) DME (-), diffuse retinal thickening (DRT), cystoid macular edema (CME), serous retinal detachment (SRD) and epiretinal membrane (ERM). The visual acuity measured with the Snellen chart of the patients was converted to logarithmic value (logMAR) and the best corrected visual acuity (BCVA), anterior segment findings, central macular thickness measured with Topcon 3D OCT, and parafoveal and perifoveal region thicknesses were recorded as 9 regions. Vertical and horizontal metamorphopsia scores were measured and noted through M-CHARTS. The results were recorded as the mean value based on the edema subtypes, and the correlation between metamorphopsia score and BCVA, central macular thickness (CMT), and parafoveal and perifoveal region thicknesses were examined. Contrast sensitivity measurement was performed with CSV 1000 contrast sensitivity test (Vector Vision) in photopic and mesopic environments in the patients with a logMAR 0.0 in the group without DRP and DRP, and recorded as logarithmic value. Then, contrast sensitivity levels were compared between groups, and the correlation between contrast sensitivity and CMT, parafoveal and perifoveal thicknesses was examined.
Results: While the mean BCVA (logMAR) was 0.19±0.20, the mean CMT values were 305.59±99.33 µm. The mean VM score was 0.13±0.24, and the HM score was 0.12±0.22. There was a significant difference between all groups in terms of metamorphopsia (p<0.001). Vertical and horizontal metamorphopsia scores were found to be statistically significantly higher in the SRD and ERM group than in the CME group. The presence of a positive correlation between metamorphopsia scores and BCVA (logMAR) and CMT values was examined (p<0.001).
While mesopic contrast sensitivity at spatial frequencies of 3, 6, 12 and 18 cpd in DRP (-) DME (-) group was respectively found to be 1.74±0.10, 1.99±0.11, 1.62±0.12 and 1.06±0.13,  photopic contrast sensitivity was found to be 1.65±0.11, 1.95±0.11, 1.51±0.11 and 0.93±0.19, respectively. Also, the mesopic contrast sensitivity at spatial frequencies of 3, 6, 12 and 18 cpd in DRP (+) DME (-) group was respectively found to be 1.53±0.18, 1.79±0.13, 1.36±0.14 and 0.79±0.15, while the photopic contrast sensitivity in the group was respectively found to be 1.49±0.10, 1.68±0.13, 1.24±0.12 and 0.65±0.12. Mesopic and photopic contrast sensitivity scores in the DRP (-) group were found to be significantly higher than in DRP (+) group. Mesopic and photopic contrast sensitivity in both groups were found to be significantly lower than the control group in all 4 spatial frequencies. (p<0.001)
Conclusion: CME, SRD and ERM resulting from diabetic retinopathy cause metamorphopsia. In addition, the decrease in contrast sensitivity in patients with DM without retinopathy may indicate an early-onset neurodegeneration beginning before retinopathy. 
Keywords: Diabetic macular oedema, contrast sensitivity, metamorphopsia score