Tarihi eserlerde bozulmaya neden olan mikroorganizmaların çalışanların sağlığı açısından etkilerinin irdelenmesi
Examination of the effects of microorganisms that cause deterioration in historical artifacts in terms of employee health
Yazar: NİHAL PINAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN UĞUR ÖNCEL
İstanbul Gedik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Bozulma = Degradation ; Depolar = Warehouses ; Dezenfeksiyon = Disinfection ; Fiziksel bozulma = Physical degradation ; Mikroorganizmalar = Microorganisms ; Müzeler = Museums ; Tarihi eserler = Historic buildings ; Çalışanlar = Workers ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Medeniyetlere ve birçok çağa ışık tutan tarihi eserlerimizin sergilendiği ve depolandığı müzelerimizde çok fazla risk faktörü bulunmaktadır. İnsanlarımızın müzeleri sadece teşhir kısmından ibaret olarak görseler de görünmeyen çalışma alanları fazladır. Bunların içerisinde özellikle müze depoları hem tarihi eserler için hem de çalışan insanlar için iş sağlığı ve güvenliği açısından önemli bir yerdir.
Ülkemizin en büyük müze kuruluşlarından biri olan ve bünyesinde yaklaşık 80 bin eser bulunan bir yapıda, bu çalışma gerçekleştirilmiştir. Bu müze bilinen tüm koruma önlemlerinin başarı ile uygulandığı ve dezenfeksiyon çalışmalarının aralıksız olarak gerçekleştirildiği bir yapıya sahiptir. Ancak müzenin ev sahipliğini yaptığı eserlerin tümü özel bölümlerde sergilenememektedir. Bu eserlerin 50 bin tanesi tarihi eser deposunda muhafaza edilmektedir. Bu eserler depolanırken hem eser sağlığı hem de çalışan sağlığı için gerekli önlemler alınmış olmasına rağmen yapılan ilk çalışmada bazı bölümlerde eserlere zarar verebilecek mikroorganizmaların varlığı saptanmıştır. Buradan hareketle çalışma alanını yaygınlaştırılmış ve daha fazla eser üzerinde mikrobiyal araştırma sürdürülmüştür. Hedef alınan müze depo bölümlerinin hem havasında hem de objelerin fiziksel yapılarının üzerinde yaşam alanı bulabilecek mantar türleri araştırılmıştır. Bu çalışmada hem üreyen mikroorganizmaların belirlenmesini hem de bunun nedenleri araştırılmıştır. Paha biçilemez eserlerin korunmasının yanında, bu bölümlerde çalışanların da sağlıklarını ciddi olarak etkileyebilecek bu mikroorganizmaların varlıklarını belirlemek, iş sağlığı ve güvenliği için alınması gereken önlemleri de beraberinde getireceği için bu çalışma büyük bir özveri ile tamamlanmaya çalışılmıştır.
 Mikrobiyolojik analizler yapılarak üreyen baskın mikroorganizmalar tanımlanmış ve bunların yaratacağı patolojiler dikkate alınarak çalışanların sağlıklarının korunması için alınması gerekli tedbirler belirlenmiştir.

Abstract:
There are many risk factors in our museums, where our historical artifacts that shed light on civilizations and many ages are exhibited and stored. Even though our people see museums as just a display, there are many invisible working areas. Among them, museums warehouses are an important place both for historical artifacts and for working people in terms of occupational health and safety.
We carried out this work in a building that is one of the largest museum organizations in our country and has approximately 55 thousand jobs. This museum has a structure where all known protection measures are successfully applied, and disinfection works are carried out uninterruptedly. However, not all of the results hosted by the museum can be exhibited in particular sections. Fifty thousand of these artifacts are kept in the historical artifact warehouse. Although necessary precautions were taken for both the health of the artifacts and the workers' health while these artifacts were being stored, we detected the presence of microorganisms that could harm the artifacts in some sections in our first study. From this point of view, we expanded our field of research and continued our microbial research on more artifacts. We searched for fungal species that could find a habitat both in the air of the museum storage sections we targeted and on the physical structures of the objects. In this study, we investigated both the determination of the reproducing microorganisms and the reasons for this. In addition to protecting priceless artifacts, we have tried to complete this study with great devotion, as it will bring precautions for occupational health and safety to determine the presence of these microorganisms that can seriously affect the health of the employees in these departments.
By making microbiological analyses, the dominant microorganisms that reproduce were identified. The necessary precautions to be taken to protect the employees' health were determined by considering the pathologies they would cause