Tüketim toplumu bağlamında Türkiye'de televizyon programlarında yayınlanan sanal, bant ve tanıtıcı reklamlar
Virtual, banner advertisements and advertorials broadcasted on television programmes in Turkey in the context of consumption society
Yazar: EDA ÇETİNKAYA
Danışman: PROF. DR. ASKER KARTARI
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Reklamcılık = Advertising ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Kapitalizm = Capitalism ; Reklamlar = Advertisements ; Televizyon = Television ; Televizyon reklamları = Television advertisements ; Tüketim = Consumption ; Tüketim toplumu = Consumption society

Özet:
Sanayi devrimleri ve Fordizm ile birlikte yaşanan teknolojik gelişmeler üretim yapısının değişimine neden olmuştur. Kitlesel ve seri üretime geçiş çağdaş kapitalizmin de başlangıcı sayılmaktadır. Üretim dengelerini ve mevcut ekonomik sistemi krizlerden korumak için kapitalist girişimci tüketimin ve talebin kontrolünü sağlamaya çalışmaktadır. Tüketim toplumu üretim ve tüketim dengelerinin kapitalist ekonomik sistem tarafından yönlendirilmesi sonucunda oluşturulmuştur. Tüketim toplumunu var eden ve devamlılığını sağlayan araçlar arasında reklam ve televizyon da yer almaktadır. Tüketicilere ulaşmak için kullanılan bu iki önemli aracı sektör, izleyicilerin televizyondaki standart reklam kuşaklarına karşı gösterdikleri olumsuz tepkiler ya da direnç nedeniyle söz konusu yeni televizyon reklamı biçimleri oluşturmuştur. Bu çalışmanın amacı televizyonda yer alan program türleri içine yerleştirilen yeni reklam biçimlerinden sanal, bant ve tanıtıcı reklam formatlarının kapitalist sistemin temel aktörlerini nasıl yeniden ürettiğini açıklamaktır. Araştırma yönteminde ek bir açılım sağlamak amacıyla program içine yerleştirilen reklamların sıklıklarına ve sayılarına da bakılarak ?sıklık dağılımı? yönteminden yararlanma yoluna gidilmiştir. Reklamveren firmaların piyasa güçleri hakkında bilgi edinmek için internet üzerinden tarama yapılmıştır. Uygulanan araştırma yöntemleri sonucunda farklı televizyon programı türlerinde marka bağımlılığı yaratmak ve televizyon reklamlarından kaçışı (zapping) azaltmak amacıyla sanal, bant ve tanıtıcı reklamların yoğun bir biçimde kullanıldığı ortaya çıkmıştır. Bu yeni formatın olanaklarını devreye sokma hevesliliği içindeki reklamveren firmaların çoğunluğunun kendi sektörlerinde önemli pazar paylarına, tekel konumuna sahip kuruluşlar olduğu görülmektedir.

Abstract:
Technological improvements taking place after industrial revolutions and Fordism lead to the change of the structure of the production. Transition to mass and duplicate production is regarded as the birth of the contemporary capitalism. Capitalism endeavours to ensure the control of the consumption and demand in order to preserve the production equilibriums and present sovereign system from crisis. Consumption society is formed as a result of the production and consumption equilibriums? being conducted by capitalism. Among the things constituting consumption society and providing the continuity of it, advertisement and television also take place. Two important intermediary sector, used for access to the consumers, have formed new television advertisement formats because of the negative reactions of audience to the standard commercials on television. The aim of this study is to explain how virtual, banner advertisements and advertorials, which are among the new advertisement formats and are placed in programme types on television, reproduce the basic actors of the capitalist system. In research method, the frequency and numbers of the advertisements placed in the programme is observed and ?frequency distribution? method is utilized. To have information about the advertiser companies, search results obtained from the internet is used. As a result of the research methods applied, it appeared that virtual, banner advertisements and advertorials are used intensively in different kinds of television programmes. It is observed that most of the advertiser companies are organizations taking place in capitalist system and having noteworthy market share in the sector.