Bazı patates klonlarının (Solanum tuberosum L.) tarımsal özelliklerinin belirlenmesi
Determination of agronomical characteristics of some potato clones (Solanum tuberosum L.)
Yazar: TANER KARAKANLI
Danışman: PROF. DR. GÜLSÜM ÖZTÜRK
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı / Bitki Islahı ve Genetiği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Tez çalışması, Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Araştırma ve Uygulama Alanlarında gerçekleştirilmiştir. Patates ıslahı kapsamında, ebeveyn olarak kullanılan Bettina, Nif çeşitleri ile bunların melezi patates klonları, 1 Mart 2023 tarihinde Tesadüf Blokları Deneme Deseninde tarla denemesine alınmıştır. Patates klonlarının optimum gelişimini sağlamak için bakım işlemleri düzenli olarak yapılmıştır. Gelişimlerini tamamlayan bitkiler 30 Haziran 2023 tarihinde hasat edilmiştir. Çalışmada, bitki boyu, sap sayısı, yumru sayısı, tek yumru ağırlığı, ocak verimi, parsel verimi, yumru eni ve yumru boyu gibi morfolojik ve verim özellikleri incelenmiştir. Varyans analizi uygulanarak bu özelliklerdeki varyanslar hesaplanmış ve Asgari Önemli Fark (AÖF) sınıflandırmaları gerçekleştirilmiştir.
Melezlemeler sonucu elde edilen patates klonları arasında morfolojik ve verim özellikleri bakımından istatistiksel olarak önemli farklılıklar bulunmuştur. Morfolojik özellikler bakımından; en yüksek bitki boyu Klon 1-387 (68,00 cm) ve en yüksek sap sayısı Klon 1-375 (5,33 adet)'den elde edilmiştir. Verim özellikleri değerlendirildiğinde; yumru sayısı bakımından Klon 1-445 (10,33 adet), tek yumru ağırlığı bakımından Klon 1-327 (79,29 g), ocak verimi bakımından Klon 1-327 (768,84 g), parsel verimi bakımından Klon 1-445 (5,00 kg), yumru eni için Klon 1-445 (5,14 cm) ve yumru boyu için Klon 1-327 (7,54 cm) en yüksek ortalamayı vermiştir.

Abstract:
The thesis study was carried out at Ege University, Faculty of Agriculture, Field Crops Research and Application Field. In the scope of potato breeding, Bettina, Nif varieties used as parents and their crosses potato clones were taken into the field trial on March 1, 2023 in the Randomized Complete Block Design. Potato clones were regularly maintained to ensure optimum development. The plants that completed their development were harvested on June 30, 2023. Morphological and yield characteristics of tubers such as plant height, stem number, tuber number, single tuber weight, plant yield, plot yield, tuber width and tuber length were analyzed in the study. Variances in these traits were calculated by applying analysis of variance and Least Significant Difference (LSD) groupings were performed.
Statistically significant differences were found among the potato clones obtained as a result of crosses in terms of morphological and yield traits. In terms of morphological traits; the highest plant height was obtained from Clone 1-387 (68,00 cm) and the highest mean was obtained from Clone 1-375 (5,33 number) in terms of stem number. When yield characteristics were evaluated; Clone 1-445 (10,33 number) for tuber number, Clone 1-327 (79,29 g) for single tuber weight, Clone 1-327 (768,84 g) for plant yield, Clone 1-445 (5,00 kg) for plot yield, Clone 1-445 (5,14 cm) for tuber width and Clone 1-327 (7,54 cm) for tuber length had the highest means.