Pediatrik renal transplant alıcılarında endotel hasarının değerlendirilmesi
The evaluation of endothelial damage in pediatric renal transplant recipients
Yazar: ARİFE USLU GÖKCEOĞLU
Danışman: PROF. DR. SEMA AKMAN
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Endotelinler = Endothelins ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Vitamin D = Vitamin D

Özet:
Dolaşımdaki endotel hücrelerinin (DEH) kardiyovaskuler hastalıklarda endotel hasarını değerlendirmek için kullanılmasının değerli olduğu bildirilmiştir. Amacımız, en önemli morbidite ve mortalite nedeni kardiyovaskuler hastalık olan pediatrik renal transplant hasta grubunda endotel hasarını değerlendirmek ve D vitamini düzeyleri ile endotel hasarı arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir.Elli pediatrik renal transplant alıcısı ve 20 sağlıklı kontrol grubunda anti-CD146 ve anti-CD45 monoklonal antikorları kullanılarak akış-sitometri yöntemi ile DEH çalışıldı. DEH'i, CD146(+)CD45(-) hücreler olarak tanımlandı. Hastaların demografik bilgileri dosyadan kaydedildi. Böbrek fonksiyon testleri, kan şekeri, serum kolesterol ve trigliserid ve 25(OH)D3 vitamin düzeyleri çalışıldı. Hastaların glomerül filtrasyon hızları (GFH) Schwartz formülüne göre hesaplandı. Hasta grubunda 25(OH)D3 vitamin düzeylerine göre eksiklik ve yetersizlik olan hastalar ve D vitamini düzeyi normal olan hastalar olmak üzere iki gruba ayrıldı. Gruplar arasında DEH sayıları karşılaştırıldı.Hasta grubunun 27'si erkek (%54), ortalama yaşları 14.7±3.7 yıldı. Kontrol grubunun ise 9'u erkek(%45) ve ortalama yaşları 13.1±3.4 yıldı. Renal transplant alıcılarında DEH sayısı sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek bulundu (128 ± 89 hücre/ml ( 42-468 hücre/ml), 82±33 hücre / ml (32-137 hücre/ml), p=0.024). DEH sayısı ile GFH arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon saptandı(r =-0.300, p=0.012). DEH sayısı ile transplant süresi ve siklosporin sıfırıncı saat kan düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif korelasyon saptandı (sırasıyla; r=0.397, p=0.004 ve r= 0,714, p=0,004). Takrolimus ve siklosporin kullanan hastaların DEH sayıları benzer bulundu(p=0.716). Donor tipi, akut rejeksiyon öyküsü, hipertansiyon varlığı, hipertrigliseridemi ve hiperkolesterolemi özelliklerine göre hastalar değerlendirildiğinde DEH sayılarında istatistiksel olarak farklılık saptanmadı DEH sayısı ile serum kalsiyum, fosfor, ürik asit, trigliserid, total kolesterol, açlık kan şekeri, CRP, sedimentasyon değerleri arasında korelasyon saptanmadı. Hasta grubunda; beş hastada D vitamini düzeyi normal , 14 hastada ise D vitamini düzeyi yetersiz ve 31 hastada D vitamini düzeyi eksik olarak saptandı. DEH sayısı ile D vitamini düzeyleri arasında korelasyon yoktu ( p=0,867).Pediatrik renal transplant alıcılarında endotel hasarı sağlam kontrol grubuna göre daha yüksektir. Transplantasyon sonrası süre ve siklosporin sıfırıncı saat kan düzeyi endotel hasarını arttırıcı risk faktörleri olarak dikkat çekmektedir. Pediatrik renal tranplant alıcılarında D vitamini eksikliği ve yetersizliği yüksek oranda bulundu. D vitamini düzeyi ile endotel hasarı arasında ilişki saptanmadı.

Abstract:
Circulating Endothelial Cells (CEC) were reported to be important for the evaluation of endothelial damage in cardiovascular disease. The aim of the study was evaluation of endothelial damage in pediatric renal transplant recipients with CEC numbers and the correlation between D vitamin levels and endothelial damage.CEC were studied by flow-cytometry at 50 pediatric renal transplant recipients and 20 healthy controls with the use of anti-CD146 ve anti-CD45 monoclonal antibodies. CEC were defined as CD146(+)CD45(-) cells in peripheric blood. Demographic features of patients were reported from the medical records. Renal function tests, fasting bloood glucose, serum cholesterol, triglyceride and 25(OH)D3 vitamin levels were sudied. Estimated glomerular filtration rate(eGFR) was calculated with Schwartz formula. Patient group was categorised according to the 25(OH)D3 vitamin levels as normal and deficient /insufficient. CEC numbers were compared between groups.Twenty patients were boys (%54) and mean ages of all patients were 14.7±3.7 years. Nine of the control group were boys(%45) ,mean ages of control group were 13.1±3.4 years. CEC numbers of patient group were higher than controls (respectively; 128 ± 89 cells/ml ( 42-468cells/ml), 82±33cells / ml (32-137 cells/ml), p=0.024). There was statistically significant negative correlation between CEC numbers and GFR(r =-0.300, p=0.012). There was statistically possitive correlation between CEC numbers and transplant duration, cyclosporine through level (respectively; r=0.397, p=0.004 ve r= 0,714, p=0,004). CEC numbers of patients on tacrolimus and cyclosporine were similar(p=0.716). There was no statistically significant difference according to donor type, acute rejection history, hypertension occurrance, hypertriglyceridemia and hypercholesterolemima. There was no statistically significant correlation between CEC numbers and serum calcium, phosphorus, uric acid, triglyceride, chlosterol, fasting blood glucose, CRP, sedimentation.Five patients had normal vitamin D levels. Fourteen of patients had vitamin D insufficiency and 31 had deficiency. There was no correlation between CEC numbers and vitamine D levels( p=0,867).Endothelial damage is higher in pediatric renal transplant recipients than control group. Posttransplant duration and cyclosporine through level were risk factors for endothelial damage. Vitamin D deficiency/ insufficiiency is high in pediatric renal transplant recipients. There was no correlation between endothelial damage and D vitamin levels.