Kontrol altında hipertansiyonu olan obez ve nonobez hastalarda kan basıncı değişkenliği ve egzersizin etkisi
Blood pressure variability in obese and nonobese patients with controlled hypertension  and the effect of  exercise
Yazar: MAHMUT ESAT ELBİSTAN
Danışman: PROF. DR. HALİL ZEKİ TONBUL
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Hipertansiyon = Hypertension ; Kan basıncı = Blood pressure ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Mortalite = Mortality ; Obezite = Obesity

Özet:
Amaç: Çalışmamızda kontrol altında hipertansiyonu olan hastalarda obezite mevcudiyetinin gün içerisinde ve egzersiz esnasında kan basıncı değişkenliğine etkisini incelemeyi amaçladık.
Yöntem Kardiyoloji polikliniğine başvuran hastalar arasında efor stres testi ve 24 saatlik ambulatuvar  kan basıncı ölçümü istenmiş olanlardan  kontrol altında hipertansiyonu olan 30 nonobez ve 30 obez hasta seçildi. Hastaların demografik verileri, boy ve kilo ölçümleri, efor testi öncesi bakılmış laboratuvar parametreleri, ek hastalıkları, istirahat kan basıncı ve nabız değerleri, 24 saatlik ortalama ambulatuvar kan basıncı ve nabız değerleri ile efor stres testi süresince ölçülmüş kan basınçları ve nabız değerleri kaydedildi. Efor testi boyunca ölçülen değerlerin istirahat ile farkı hesaplanıp "Δ" değerler oluşturuldu. Her iki grupta da non-dipper paternde kan basıncı olan hasta sayısı belirlendi. Gruplar, 24 saatlik kan basıncı ölçümlerinin standart sapması kullanılarak kan basıncı değişkenliği yönünden karşılaştırıldı.  İstatistiksel analizde SPSS versiyon 20.0 kullanıldı. p <0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Çalışmamızda obez grubun yaş ortalaması 3,9 yıl daha yüksekti (p<0,036). Cinsiyet, diyabetik hasta sayısı, biyokimyasal parametreler, istirahat kan basıncı ve nabız ölçümleri, 24 saatlik ambulatuvar kan basıncı ve nabız ölçümleri ise gruplar arasında benzerdi. Yaş ve cinsiyetin egzersiz kan basınçları ile anlamlı ilişkisi tespit edilmedi. İstirahat ve 24 saatlik ortalama ambulatuvar kan basıncı ve nabız ölçümleri, efor testinin her bir kademesinde meydana gelen sistolik ve diyastolik kan  basıncı ve nabız değişimi ile korele değildi. Δsistol ve Δdiyastol değerleri açısından gruplar karşılaştırıldığında bu değerler obez grupta anlamlı düzeyde daha yüksekti. Sistolik kan basınçları için bu değerler efor testinin 1. kademesinde  14,9 mm/Hg (p<0,000), efor testinin 2. kademesinde  13,3 mm/Hg (p<0,001) ve efor testinin 3. kademesinde  12 mm/Hg (p<0,003) şeklindeydi. Diyastolik kan basınçları için ise bu değerler efor testinin 1. kademesinde  5,7 mm/Hg (p<0,015), efor testinin 2. Kademesinde 6,6 mm/Hg (p<0,036) ve efor testinin 3. kademesinde 7 mm/Hg (p<0,015) şeklindeydi. Çalışmamızda efor testinin tüm kademelerindeki Δsistol ve Δdiyastol değerleri VKİ ile koreleydi. Δsistol için efor testinin 1. kademesinde  r=0,448 (p<0,000), efor testinin 2. kademesinde  r=0,425 (p<0,001), efor testinin 3. kademesinde  r=0,283 (p<0,023) ve Δdiyastol için efor testinin 1. kademesinde  r=0,298 (p<0,021), efor testinin 2. kademesinde  r=0,296 (p<0,022), efor testinin 3. kademesinde  r=0,271 (p<0,036) bulundu. Ancak VKİ artışının başlangıç ve Δnabız değerleri ile korelasyonu yoktu. Gruplar arasında non-dipper hasta sayısı ve 24 saatlik kan basıncı değişkenliği yönünden fark saptanmadı.
Sonuç: Kontrol altında kan basıncı olan hipertansif bireylerde obeziteye sahip olmak egzersiz esnasında daha fazla sistolik ve diyastolik kan basıncı artışına sebep olmaktadır. Artmış egzersiz sistolik kan basıncının kardiyovasküler mortaliteyi artırıcı etkileri göz önünde bulundurulursa obezlerde kardiyovasküler mortalitenin risk faktörleri arasında artmış egzersiz sistolik kan basıncı olduğu düşünülebilir.

Abstract:
Objective: In our study, we aimed to evaluate the effect of the presence of obesity on blood pressure variability during the day and during exercise in patients with controlled hypertension. 
Method: Among the patients who applied to Cardiology outpatient clinic, 30 nonobese and 30 obese patients with controlled hypertension were selected from those who were subjected to have an exercise stress test and 24-hour ambulatory blood pressure measurement.  Demographic data, height and weight measurements, laboratory parameters checked before the exercise test, additional diseases, resting blood pressure and pulse values, 24-hour average ambulatory blood pressure and pulse values, blood pressure and pulse values measured during the exercise stress test of patients were recorded. "Δ" values were estimated by subtracting the values measured during exercise test from values  measured during rest. The number of patients with non-dipper pattern blood pressure was determined in both groups. The groups were compared for blood pressure variability using the standard deviation of 24-hour blood pressure measurements. SPSS version 20.0 was used for statistical analysis. p value of <0.05 was considered statistically significant.
Results: In our study, the mean age of the obese group was 3.9 years higher than the nonobese group (p<0.036). Gender, number of diabetic patients, biochemical parameters, resting blood pressure and pulse measurements, 24-hour ambulatory blood pressure and pulse measurements were similar between the groups. Age and gender were not significantly associated with exercise blood pressures. Resting and 24-hour mean ambulatory blood pressure and pulse measurements were not correlated with systolic and diastolic blood pressure and pulse change occurring at each step of the exercise test. When the groups were compared in terms of Δsystole and Δdiastole values, these values were significantly higher in the obese group. For systolic blood pressures, these values were 14.9 mm/Hg (p<0.000) at stage 1 of the exercise test, 13.3 mm/Hg (p<0.001) at stage 2 of the exercise test, and 12 mm/Hg (p<0.001) at stage 3 of the exercise test (p<0.003). For diastolic blood pressures, these values were 5.7 mm/Hg (p<0.015) in the 1st stage of the exercise test, 6.6 mm/Hg (p<0.036) in the 2nd stage of the exercise test and 7 mm/Hg in the 3rd stage of the exercise test ( p<0.015). In our study, Δsystole and Δdiastole values at all stages of the exercise test were correlated with BMI. For Δsystole, r=0.448 (p<0.000) at the 1st stage of the effort test, r=0.425 (p<0.001) at the 2nd stage of the effort test, r=0.283 (p<0.023)  at the 3rd stage of the effort test, and for Δdiastole r=0.298 (p<0.021) at the 1st stage of the effort test, r=0.296 (p<0.022) in the second stage of the exercise test, r=0.271 (p<0.036) in the third stage of the exercise test. However, BMI increase was not correlated with baseline and Δpulse values. There was no difference between the groups in terms of the number of non-dipper patients and 24-hour blood pressure variability.
Conclusions: In hypertensive individuals with controlled blood pressure, having obesity causes more systolic and diastolic blood pressure increases during exercise. Considering the effects of increased exercise systolic blood pressure on cardiovascular mortality, it can be considered that increased exercise systolic blood pressure is among the risk factors for cardiovascular mortality in obese people.