Muhammed İkbal'de kötülük problemi bağlamında Allah-âlem ilişkisi
The relationship Muhammed İkbal in the context of the problem of evil
Yazar: MEHMET ÇAKMAZ
Danışman: DOÇ. DR. HASAN OCAK
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Felsefesi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Alem = World ; Allah = God ; Din felsefesi = Religious philosophy ; Kötülük = Evil ; İkbal, Allama Muhammed = İkbal, Allama Muhammed ; İslam felsefesi = Islamic philosophy ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bu araştırmada din felsefesinin önemli problemlerinden kabul edilen kötülük problemine yer verilmiştir. İslam düşünürlerinden olan Muhammed İkbal'de kötülük problemi bağlamında Allah-âlem ilişkisi anlayışının ne olduğu ortaya konmaya çalışılmıştır. Araştırmanın amacına ulaşmada doğru ve sağlam kaynaklara ulaşmak için zengin bir literatür taraması yapılmıştır. Tarihte gerek Batılı gerekse İslam filozoflarının kötülük problemine eğildikleri ve bu kavrama farklı anlamlar yükledikleri bilinmektedir. Ayrıca bu problem Allah, mademki iyi o zaman neden kötülük var? Allah kötülüğe engel olamıyor mu? gibi sorularla kötülüğün, Allah-âlem ilişkisi bağlamında tartışıldığı ve bununla ilgili farklı görüşlerin ortaya atıldığını söylemek mümkündür. Kötülük problemi bağlamında Allah-âlem ilişkisi ile ilgili görüşler ortaya koyan İslam düşünürlerinden birisi de Muhammed İkbal'dir. Nitekim Muhammed İkbal, kötülük problemini inançsal zeminde tartışan filozoflardan birisidir. Özellikle kötülük problemini, Allah-âlem ilişkisi bağlamında yeni bir teodise ile ortaya koymuştur. İkbal, kötülük problemi teizmin kamburu diye ifade eder. Bu tezde İkbal'e göre iyi ve kötünün mahiyeti. Kötülük probleminin Allah ile nasıl bir ilişki içinde olduğu ve bu âlemde meydana gelen kötülükler ile bireyin nasıl birbirini etkilediği ele alınmıştır. Allah-âlem ilişkisini ortaya koyarken insanın tamamen edilgen olmadığı; insana verilmiş olan özgür irade, düşünme, araştırma, sorgulama becerisi ile iyi ya da kötüyü seçme iradesi ele alınmıştır.

Abstract:
In this study, the problem of evil, which is accepted as of the important problems of the philosophy of relligion, is included. İn the context of the problem of evil in Muhammad İqbal, one of the İslamic thinkers, it has been tried to reyeal what the understanding of to relationship between. God and the world is. A rich literature was searched in order to reach the right reliable sources in order to reach the aim of there sseaarch. İt is known that both. Westem and İslamic philosophers in history have dealt with the problem of evil and attributed differend meanings to this concept. Also this problem is, God, if it's good then why is there evil ? Can't God preyvent evil? İt is possibe to say that evil discussed in the context of the relationship between God and the universe and different opinions are put about it. One of the İslamic thinkers who who, put forward views on the relationship between God and the universe in the context of the problem of evil is Muhammad İqbal. As a matter of fact, Muhammad İqbal is one of the philosophers who discussed the problem of evil one a religious basis. İnparticular he presented the problem of evil whit a new theodicy in the context of the relationship between God and the universe İqbal expresses the problem of evil as the hump of theism. Accordig to İqbal in this thesis, the nature of good and evil. İt has been discussed how the problem of evil is an a relationship with God and how the evils that ocur in this. World and the individual affect each other. While revealing the relationship between God and the universe, the human being is not a puppet, the free will given to man, the ability to think, research  question and thewil to choose good or evil are discussed.