Zihinsel özürlü çocuğu olan anne ve babaların algıladıkları stresöerler ve başetme yollarına ilişkin planlı eğitimin etkisi
The effect of planned education to the mother's and father's perceived stressors and coping ways of stress who have a mentally retarted child
Yazar: FERDA YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP CONK
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
130 7.ÖZET Zihinsel Özürlü Çocuğu Olan Anne Ve Babaların Algıladıkları Stresörler Ve Baş Etme Yollarına ilişkin Planlı Eğitimin Etkisi Araştırma, zihinsel yetersizliği olan bir çocuğa sahip olmanın yarattığı güçlükler, depresif bulgular ve stresle başa çıkma tarzlarına eğitimin etkisini belirlemek amacı ile deneysel bir çalışma ( ön test-son test ) olarak planlanmıştır. Bu araştırmada Sözem Zihinsel Özürlü Çocuklar Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi, Simge Zihinsel Özürlü Çocuklar Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi ve özel idare Eğitim Uygulama Okulunda eğitim ve rehabilitasyonu devam eden çocukların anne / babaları ile çahşılmıştır. Çalışma 6-12 yaş grubunda, 25750 IQ değeri olan, anne babası okuma yazma biliyor olan, yerleşim yeri Sivas il merkezi olan çocukların araştırmaya katılmaya gönüllülük gösteren anne / babaları ( 60 kişi ) ile yürütülmüştür. Veriler, kişisel bilgi formu, Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği ve Beck Depresyon Ölçeği olmak üzere üç form aracılığıyla toplanmıştır. Eğitim programının uygulaması başlamadan önce hem çalışma, hem kontrol grubundaki anne / babalar kişisel bilgi formunu ve Stresle Başa Çıkma Tarzları ölçeği ile Beck Depresyon ölçeğini doldurmuşlardır. Daha sonra çalışma grubunda yer alan anne / babalara planlanan eğitim uygulanmış, kontrol grubundaki anne babalara ise uygulanmamıştır. Eğitim günde 3 saat olmak üzere 10 gün süreyle uygulanmıştır. Tüm kurumlardaki eğitim bittikten sonraki 3. ay ve 6. ayda hem çalışma hem de kontrol grubunda yer alan anne / babalara Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği ve Beck Depresyon Ölçeği tekrar uygulanmıştır. Veriler bilgisayarda SPSS programında analiz edilmiştir. Verilerin analizinde, bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi, tek yönlü varyans analizi, Man Whitney-U testi, Kruskall Wallis varyans analizi, Ki -kare ve Kolmogorov Simirnov testleri uygulanmıştır.131 Araştırmada, eğitim programından geçen anne / babaların stresle başa çıkma becerilerini, eğitim programından geçmeyen anne / babalara göre daha artırdığı ve eğitim programından geçen anne / babaların depresif belirtilerinin eğitim programından geçmeyen anne / babalara göre anlamlı düzeyde düşük olduğu bulunmuştur. Anahtar sözcükler: Zihinsel yetersizliği olan çocuk ve ailesi, güçlükler, depresif belirtiler ve stresle başa çıkma.

Abstract:
The aim of this experimental study ( pre-test-post test ) was to identify the difficulties, the ways of coping with stres and depressive symptoms of the mothers and fathers who have a mentally retarded child and effect of the planned education to these mothers and fathers. Mothers and fathers whose children attend to SÖZEM (Mentally Retarded Children Education and Rehabilitation Center), SÎMGE Mentally Retarded Children Education and Rehabilitation Center) and Private Administration Education and Practice School were included in the study. The study was carried out with 60 volunteer mothers and fathers who are literal, live in Sivas center and whose children are between 6-12 age group and the level of IQ of the children 25-50. Data were collected by three forms, a personal informational form, The Ways of Coping Questionnaire, Beck Depression Inventory. Before the education the programme applied both control and study group completed these three forms. Then the planned education were performed to the mothers and fathers who were in the study group. Education was given to the mothers and fathers for 10 days, 3 hours in a day. fallowing the completion of the education in all three institution, The Ways of Coping Questionnare and Beck Depression Inventory were then applied to the mothers and fathers in both control and study groups at third and sixth moths. Data were analysed by using SPSS programme. Mann Whitney U test, One Way variance Analysis, t test, Chi Squre, Kolmogrow-Simirnov test, Kruskal Wallins Variance Analysis were used.133 In the study it was found that the coping skills of the study group were increased when comparing with the control group. It was also found that the depressive symptoms of the study group were significantly lower than the control group. Key Words: Mentally retarded child and family, Depressive symptoms, Difficulties, Ways of Coping.