Lise öğrencilerinin yeme tutumları, ruhsal durumları ve iştahları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
The evaluation of relationshi̇p between eating atti̇tudes, mental status and appetites of high school students
Yazar: FATMA ELİBOL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDEF DURAN
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme bozuklukları = Nutrition disorders ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Beslenme ve yeme bozuklukları = Feeding and eating disorders ; Depresyon = Depression ; Ergenler = Adolescents ; Lise öğrencileri = High schools students ; Ruh sağlığı = Mental health ; İştah = Appetite

Özet:
Bu çalışma lise öğrencelerinin yeme tutumları, ruhsal durumları ve iştahları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya 1. Murat Anadolu Lisesi, Edirne Lisesi, Yıldırım Beyazıt Anadolu Lisesi, İlhami Ertem Anadolu Lisesi ve Süleyman Demirel Fen Lisesinde öğrenim gören 175'i erkek 248' kız olan 423 öğrenci dahil edilmiştir. Çalışmaya katılmak isteyen öğrencilere yüz yüze görüşme yöntemi kullanılarak dört bölümden oluşan bir anket formu uygulanmıştır. Ankette öğrencilerin demografik özelliklerini belirlemek amacıyla demografik anket, beslenme durumları ve iştah düzeylerini saptamak amacıyla beslenme alışkanlıkları ve iştah durumları anketi, yeme bozukluğu varlığının tespit edilebilmesi için yeme tutum testi (EAT-40) ve ruhsal durumlarını belirleyebilmek için revize edilmiş çocuklarda anksiyete ve depresyon ölçeği yer almaktadır. Araştırmaya katılan araştırmaya katılan öğrencilerin vücut ağırlığı ortalaması erkeklerde 67,7±12,87 kg, kızlarda ise 56,5±9,71 kg olarak bulunmuştur (p<0,05). Erkek öğrencilerin BKİ ortalaması 21,8±4,61 kg/m2, kızların BKI ortalaması 20,9±3,59 kg/m2 olarak saptanmıştır (p>0,05). Kız öğrencilerin %32,3'ü ana öğün atlarken erkek öğrencelerin %22,9'u ana öğün atlamaktadır (p<0,05). Kız öğrencilerin 121'i ve erkek öğrencilerin 62'si iştahlarının okul başarısını etkilediğini belirtmiştir (p<0,05). 
Öğrencilerin yeme tutum testine (EAT-40)  verdikleri yanıtlara göre kız öğrencilerin 34'ünde erkek öğrencilerin 12'sinde yeme bozukluğu bulunmaktadır (p<0,05). Sigara kullanan 38 öğrencide yeme bozukluğu yokken, 11 öğrencide yeme bozukluğu bulunmaktadır  
(p<0,05). Yeme bozukluğu bulunmayan 98 öğrenci ana öğün atlarken 279 öğrenci ana öğün atlamadığını belirtmiştir (p<0,05). Revize edilmiş çocuklarda anksiyete ve depresyon ölçeğinden alınan ortalama puan kızlarda 53,5±25,09 iken 43,3±21,19 olarak bulunmuştur. (p<0,05). Yeme tutum testi ölçeği ve revize edilmiş çocuklarda anksiyete ve depresyon ölçeği arasında pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). Sigara kullanan öğrencilerin revize dilmiş anksiyete ve depresyon ölçeğine göre puan ortalamaları 56,8±23,32, kullanmayan öğrencilerin ise 48,3±24,01 olarak saptanmıştır (p<0,05). Sonuç olarak; Lise öğrencilerinin yeme davranışı yaş, kilo, cinsiyet, sosyo-kültürel özellikler, ruh hali, iştah durumu gibi birçok faktörden etkilenmektedir. Bu çalışmada lise öğrencilerinde depresyon ve yeme bozukluğu arasında pozitif yönde bir ilişki bulunmuştur. Ülkemizde öğrencilerin yeme tutumları ve ruhsal durumlarını belirlemek amacıyla daha fazla çalışma yapılması gerekmektedir.

Abstract:
This study was conducted to evaluate the relationship between eating attitudes, mental status and appetites of high school students. 423 students (175 male, 248 female) from Murat High School, Edirne High School, Yıldırım Beyazıt Anatolian High School, İlhami Ertem Anatolian High School and Süleyman Demirel Science High School were included in the study. The students who accepted to be involved in the study filled out a questionn aire form consisting of four section the face to face interview. "Demographic questionn aires" was applied to the students in order to evaluate demographic characteristics; "Dietary Habitsand Appetites Questionnaire" to evaluate of their nutritional status and appetitelevels; "Eating Attitudes Test" (EAT-40) to determine eating attitudes and behaviors of patients;"Revised Children's Anxiety and Depression Scale" to determine their mental state. The body weight of the students who participated in the study was found as 67,5±12,87 kg in males and 56,5±9,71 kg in females (p<0,05). The mean body mass index of male students was 21,8±4,61 kg/m2 and the mean body mass index of girls was 20,9±3,59 kg/m2 (p>0,05). 32.3% of female students and 22,9% of male students do not eat main meals (p<0,05). 121 of the female students and 62 of the male students stated that their appetite affected the School success (p <0,05). 
According to their responses to the eating attitude test (EAT-40), 34 of the female students and 12 of the male students had eating disorders (p <0,05). There were no eating disorders in 38 students they are smoking and 11 students who they are smoking had eating disorders (p <0,05). Revised Children's Anxiety and Depression Scale mean score was 53,5 ± 25,09 in girls and 43,3±21,19 in boys (p<0,05). There was a positive correlation between eating attitude test scale and Revised Children's Anxiety and Depression Scale (p<0,05). Insmokers and nonsmokers, Revised Children's Anxiety and Depression Scale mean score were 56,8±23,32 and 48,3±24,01 respectively. As a result, The eating behavior of high school students is influenced by many factors such as age, weight, gender, socio-cultural characteristics, mood, and appetite. In this study, a positive relationship was found between high school students depression and eating disorder. Further studies are needed to determine the eating attitudes and mental status of students in our country.