Lise öğrencilerinde fonksiyonel olmayan tutumların sigara kullanımı ve  dijital oyun bağımlılığı ile ilişkisi
The relationship between dysfunctional attitudes and smoking and digital game addiction among high school students
Yazar: TEVHİDE YILDIZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SONER ÇAKMAK
Çağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Bilgisayar oyunları = Computer games ; Ergenler = Adolescents ; Fonksiyonel olmayan tutum = Dysfunctional attitude ; Lise öğrencileri = High schools students ; Oyun bağımlılığı = Game addiction ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Sigara = Cigarette ; Sigara içme = Smoking

Özet:
Ergenlik dönemi bireyin hayatında büyük değişimlerin meydana geldiği, fiziksel ve psikolojik olarak zorlu ve stresli bir süreçtir. Yetişkinliğe geçişin az stresli ve ciddi sıkıntı ve güçlükler olmadan yaşanması çok önemlidir. Buradan hareketle, lise öğrencileri açısından oldukça riskli olan sigara kullanımı ve dijital oyun bağımlılığı davranışlarının yaygınlığı araştırılmış ve bunun fonksiyonel olmayan tutumlar ile olan ilişkisi bu çalışmanın odağını oluşturmuştur. 
Çalışmanın evrenini Mersin İli merkez ilçelerinde yer alan devlet okullarının 11. Sınıflarında öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Örneklem olarak farklı türdeki okullardan 1119 öğrenciye ulaşılmıştır ki bu evrenin %10'unundan fazlasına karşılık gelmektedir. Çalışmada Fonksiyonel Olmayan Tutumlar Ölçeği (FOTÖ), Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği (DOBÖ-7)  ve sosyodemografik bilgi formu kullanılarak veriler toplanmıştır. 
Araştırma sonucunda sigara kullanımı, dijital oyun bağımlılığı ve fonksiyonel olmayan tutumların birbiriyle farklı derecelerde ilişkili oldukları görülmüştür. Buna göre fonksiyonel olmayan tutumlar ve alt boyutlarından mükemmeliyetçi tutum ile sigara kullanımı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Sigara kullanan öğrencilerde FOTÖ toplam puan ortalaması ve bu ölçeğin alt boyutlarından mükemmeliyetçi tutum puan ortalaması sigara kullanmayanlara göre daha yüksek bulunmuştur. Dijital oyun bağımlılığı ve sigara kullanımı arasında yine istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Buna göre sigara kullanan bireylerde dijital oyun bağımlılığı daha fazla görülmektedir. Fonksiyonel olmayan tutumlar ve dijital oyun bağımlılığı arasında da istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu görülmüştür. FOTÖ toplam puanı ile bu ölçeğin alt boyutlarından mükemmeliyetçi tutum ve onaylanma ihtiyacı puanları, dijital oyun bağımlılığı görülen ergenlerde istatistiksel olarak yüksek bulunmuştur.

Abstract:
Adolescence is a physically and psychologically challenging and stressful period in which great changes occur in an individual's life. Transition to adulthood less stressfully and without any serious trials and tribulations is very important. Based on this, the present study discussed the prevalence of smoking and digital game addiction, which pose a great risk for high school students, and investigated the relationship between these behaviors and dysfunctional attitudes.
The target population of the study consisted of 11th grade students enrolled in public high schools in the central boroughs of Mersin. The sample of the study included 1,119 students from different types of schools, which accounted for more than 10% of the target population. Data were collected by using the Dysfunctional Attitude Scale (DAS), the Digital Game Addiction Scale (DGAS), and a sociodemographic information form.
The present study found that smoking, digital game addiction and dysfunctional attitudes were interrelated at different significance levels. Accordingly, there was a statistically significant difference between dysfunctional attitudes and, especially, perfectionism, one of its sub-dimensions, and smoking. The mean total DAS and perfectionism scores of the students who smoke were higher compared to those who do not smoke. Similarly, the difference between digital game addiction and smoking was statistically significant, which showed that digital game addiction was more common among the students who smoke. There was also a statistically significant difference between dysfunctional attitudes and digital game addiction. The total scores of DAS and two of its sub-dimensions, perfectionism and need for approval, were found to be higher among the adolescents who have digital game addiction.