Almanya Türkçesi
Germany Turkish language
Yazar: BEYTULLAH BEKAR
Danışman: PROF. DR. NEVZAT ÖZKAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Almanca = German ; Almanya = Germany ; Dilbilim = Linguistics ; Dilbilim = Linguistics ; Etkileşim = Interaction ; Göçler = Migrations ; Türkler = Turks ; Türkçe = Turkish ; İki dilli = Bilungualism

Özet:
Almanya, günümüzde 3 milyon Türkiye Türkünün I., II. ve III. kuşak halinde yaşadığı bir ülkedir. Bu çalışmada, Almanya'da I., II. ve III. kuşak tarafından kullanılan Türkçenin ve kuşaklar arası Türkçe ile Almanca arasında görülen etkileşimin tespit edilmesi amaçlanmıştır.
Üç bölümden oluşan çalışmanın birinci bölümünde Türk-Alman ilişkileri, Almanya'da Türk varlığı, Almanya'da Türkçenin kullanımı ve öğretimi hakkında bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde Almanya'da yaşayan I., II. ve III. kuşak Türklerden derlenen metinlerin dil bilgisi incelemesi yer almaktadır. Bu bölümde ses ve şekil bilgisi üzerinde durulmuştur. Ses bilgisi bölümünde metinlerde Türkçe ve Almanca kelimelerde tespit edilen sesler ve ses olayları belirlenmiştir. Ardından Türkçe kelimelerdeki Türkiye Türkçesi ağızları ve Almancadan kaynaklı ses hadiseleri açıklanmıştır. Almanca kelimelerde görülen Türkçeden kaynaklı ses hadiseleri üzerinde durulmuştur. Şekil bilgisi bölümünde ana hatlarıyla kelime yapımı üzerinde durularak, isim ve fiil çekimleriyle ilgili tespitlere ve Türkçe ile Almanca arasında görülen etkileşimlere değinilmiştir. Şekil bilgisinin ardından metinlerde görülen söz dizimi hususiyetleri Türkçe ile Almanca arasındaki etkileşimler de dikkate alınarak  incelenmiştir. İkinci bölümün sonunda III. kuşaktan derlenen Türkçe yazılı metinlerde görülen yazım hususiyetleri izah edilmiştir. Üçüncü bölümde ise her üç kuşaktan derlenen metinlerdeki söz varlıkları verilmiştir. Sonuç bölümünde I., II. ve III. kuşakta Türkçenin kullanımı ve kuşakların dil kullanımında Türkçe ile Almancanın etkileşimiyle ilgili tespitlerde bulunulmuştur. Derlenen sözlü ve yazılı metinler çalışmanın son bölümüne konulmuştur.

Abstract:
Germany is a country where 3 million I., II. and III. generation Turkish people of Turkey live together. This thesis aims to identify the usage of Turkish language by the I., II. and III. generations in Germany and the interaction between Turkish and German languages.  
This thesis consist of three main parts. The first part focuses on giving information about Turkish-German relations, the existence of Turkish people in Germany, the usage and teaching of Turkish language in Germany. The second part of the thesis analysis the grammar of compiled texts which are obtained from the I., II. and III. generation Turkish people who live in Germany. In this part phonetics and morphology of the texts are emphasized. Phonetics and phonetic changes of Turkish and German vocables used in the texts are determined. Afterwards Turkey Turkish Dialectic of the Turkish vocables and phonetic changes in the Turkish vocables because of German language are interpretted. Also, phonetic changes in the German vocables because of Turkish language are interpretted. In the morphology section it is mentioned mainly about word formation, findings about noun and verb conjugations and interaction between Turkish and Almanca languages. Then, characteristics of the syntaxes in the texts are analyzed especially considering the interaction between Turkish and German languages. Lastly in the second part the spelling characteristics of the Turkish scripts which were compiled from III. generation are clarified. In the third part the vocabulary which is compiled from the texts obtained from the three generations is given. The conclusion part establishes the usage of Turkish language by the I., II. and III. generations and the interaction of Turkish and German languages due to the used language by the generations. Last part of the thesis consist of the script and verbal texts.