Kemik iliği nakli olan çocukların sağlıklı kardeşlerinde psikopatoloji, yaşam kalitesi, travma sonrası stres bozukluğu ve davranış problemlerinin değerlendirilmesi
Assesment of psychopathology, quality of life, post traumatic stress disorder and behavioral disorders in healthy siblings of children who underwent bone marrow transplantation
Yazar: ÖZGE GİZLİ ÇOBAN
Danışman: DOÇ. DR. ESİN ÖZATALAY
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Donörler = Donors ; Ergenler = Adolescents ; Kardeşler = Brothers ; Kemik iliği = Bone marrow ; Kemik iliği nakli = Bone marrow transplantation ; Psikopatoloji = Psychopathology ; Stres bozuklukları-post travmatik = Stress disorders-post traumatic ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Çocuk = Child

Özet:
Bu çalışmada kemik iliği nakli olan çocukların sağlıklı kardeşlerinde psikopatoloji olup olmadığını, travma sonrası stres bozukluğu gelişip gelişmediğini, yaşam kalitelerini ve davranış problemlerini değerlendirmek amaçlanmıştır.Çalışmamız Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Hematoloji-Onkoloji KİT bölümünde takipleri devam eden hastaların 5-18 yaş aralığındaki sağlıklı, zihinsel gelişim geriliği ve daha önce çocuk psikiyatrisi başvurusu olmayan 35 çocuk ve ergen ile yürütüldü. Kontrol grubuna 5-18 yaş arasında herhangi bir tıbbi hastalık öyküsü olmayan ve daha önce herhangi bir nedenle çocuk psikiyatrisi polikliniğine başvurmayan, hasta grubuyla yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş, gönüllü 35 çocuk ve ergen alındı.Oluşabilecek psikopatolojilerini saptamak amacıyla geliştirilmiş yarı yapılandırılmış bir tanı görüşmesi olan Okul Çağı Çocukları için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşam Boyu Versiyonu (ÇDŞG-ŞY/K-SADS-PL) kullanıldı.  Çocuk ve ergenlerin yaşam kalitelerini değerlendirmeye yönelik, çocuk ve ergenlere Çocuklar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği (ÇiYKÖ) verildi. Çocuk ve ergenlere Travma Sonrası Stres Bozukluğunu değerlendirmek için Çocuklar İçin Travma Sonrası Stres Tepki Ölçeği verildi. Çocuk ve ergenlerin davranış problemlerini değerlendirmek için ebeveynlere Conners Ebeveyn Değerlendirme Formu ve öğretmenlere Conners Öğretmen Değerlendirme formu verildi. Ebeveynlere travma sonrası stres bozukluğunu değerlendirmek için '' PTSB Soru Listesi – Sivil Versiyonu'' ölçeği verildi.
Çalışma grubunda kontrol grubuna göre ruhsal hastalık tanısı alma oranı ve travma puanları anlamlı olarak daha yüksek, yaşam kaliteleri daha düşük bulunmuştur. Davranış problemleri açısından değerlendirildiğinde çalışma grubunda hiperaktivite daha fazla saptanmış olup, diğer alanlarda anlamlı fark bulunmamıştır. Çalışma grubunda donör olmayan grupta donör olanlara göre ruhsal hastalık tanısı alma oranları ve travma puanları daha yüksek bulunmuştur . Davranış problemleri ve yaşam kalitesi açısından anlamlı fark bulunmamıştır. Ebeveynlerde travma puanları çalışma grubunda anlamlı olarak daha fazla bulunmuştur.

Abstract:
This study aims to investigate the psychopathology, quality of life, post traumatic stress disorder and behavior problems of children and adolescents who were healthy siblings of bone marrow recepients.Our study was conducted on 35 siblings between the age of 5 -18 years who consulted the University of Akdeniz Pediatric Hematology-Oncology Bone Marrow Transplantation Department and had no mental retardation or previous psychiatric consultations. A control group were included of 35 healthy children and adolescents who were matched on gender and age with the patient group, and had no previous medical or psychiatric illnesses.Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School-Age Children-Present and Lifetime Version was applied to both groups, and the Child Posttraumatic Stress Reaction Index to determine the stress levels. The Quality of Life Scale for Children was applied to the children and adolescents. To determine the behavior problems Conners Parent Scale was given to parents and Conners Teacher Scale was given to teachers.  To determine the posttraumatic stress levels of parents Posttraumatic stress Disorders Civilian Version was applied.
A higher percentage of psychiatric illnesses were detected in the sibling group. Posttraumatic stress levels were higher and the quality of life was lower in the sibling group. There were no significant behaviour problem differences between the two groups except hyperactivity. Posttraumatic stress levels were higher in bone marrow recepients's parents than control group's parents. When the sibling group compare in itself donor and non donor siblings, a higher percentage of psychiatric illnesses and trauma levels were detected in nondonor siblings. There were no significant differences of behaviour problems and quality of life between the donor and nondonor siblings