Lisans düzeyindeki öğrencilerin COVID-19 aşısına bakış açıları ile sağlık okuryazarlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi: Bir vakıf üniversitesi örneği
Investigating the relationship between undergraduate students' perspectives on COVID-19 vaccine and their health literacy: The case of a foundation university
Yazar: SEREN EĞİLLİ
Danışman: PROF. DR. YETER USLU
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; COVID 19 aşıları = COVID 19  vaccines ; Farkındalık = Awareness ; Sağlık okuryazarlığı = Health literacy ; Tutumlar = Attitudes ; Vakıf üniversiteleri = Foundation universities ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu çalışma, lisans düzeyindeki öğrencilerin COVID-19 aşısına karşı tutumları ile sağlık okuryazarlık düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla yapılan tanımlayıcı bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi' nin Beslenme ve Diyetetik, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Sağlık Yönetimi, Hemşirelik ve Odyoloji Bölümleri' nde öğrenim görmekte olan 3279 öğrenci oluştururken, örneklemi ise çalışmaya katılmayı gönüllülük esasına dayalı olarak kabul eden 449 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmanın verilerinin toplanmasında, Sosyodemografik Veri Formu, COVID-19 Aşısına Yönelik Tutumlar Ölçeği ve Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği kullanılmıştır. COVID - 19 Aşısına Yönelik Tutumlar Ölçeği, 9 maddeli olup iki alt boyuta sahiptir ve 5' li likert tipi ölçekten minimum 1, maksimum ise 5 puan alınmaktadır. Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği ise 25 madde ve dört alt boyuttan oluşmaktadır. 5' li likert tipi ölçeğin minimum puanı 25, maksimum puan ise 125' tir. Araştırmanın verileri, SPSS 20.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin COVID-19 Aşısına Yönelik Tutumlar Ölçeği puan ortalaması 3,76 ± 1,13 ; Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği puan ortalaması ise 105,6 ± 22,85 olarak belirlenmiştir.  Katılımcıların sağlık okuryazarlık düzeyleri ile COVID-19 aşısına karşı tutumları arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir (r=0,177 , p=0.000). Toplumsal konular karşısında sağlık okuryazarlığının ne kadar önemli bir kavram olduğu bilinmekle beraber, COVID-19 aşıları hakkında toplumun her tabakasının anlayabileceği ve ulaşabileceği şekilde bilgilendirmelerin arttırılmasıyla bu konulardaki toplumsal farkındalık geliştirilebilir.

Anahtar Kelimeler: COVID-19, COVID-19 Aşıları, Farkındalık, Sağlık Okuryazarlığı, Tutum

Abstract:
This is a descriptive study to determine the relationship between undergraduate students' attitudes towards the COVID-19 vaccine and their level of health literacy. The population of the study consisted of 3279 students studying in the Nutrition and Dietetics, Physiotherapy and Rehabilitation, Health Management, Nursing and Audiology Departments of Istanbul Medipol University, Faculty of Health Sciences, while the sample consisted of 449 students who voluntarily agreed to participate in the study. In the collection of research data, Sociodemographic Data Form, Attitudes Towards COVID-19 Vaccine Scale and Health Literacy Scale were used. The COVID-19 Vaccine Attitudes Scale has 9 items and has two sub-dimensions, with a minimum score of 1 and a maximum score of 5. The Health Literacy Scale consists of 25 items and four sub-dimensions. The minimum score of the scale is 25 and the maximum score is 125. The data of the study were analyzed by using SPSS 20.0 package program. The average score of the Attitudes Towards COVID-19 Vaccine Scale of the students participating in the study was 3.76 ± 1.13; The average score of the Health Literacy Scale was determined as 105.6 ± 22.85. It was found that there was a statistically significant positive relationship between the health literacy levels of the participants and their attitudes towards the COVID-19 vaccine (r=0.177, p=0.000). Although it is known how important health literacy is in the face of social issues, social awareness on COVID-19 vaccines can be improved by increasing information about COVID-19 vaccines in a way that every layer of society can understand and reach.

Keywords: Attitude, Awareness, COVID-19, COVID-19 Vaccines, Health Literacy