Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı'nda olay örgüsü
The plot of Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı
Yazar: MÜNEVVER KIRŞALLIOBA
Danışman: DOÇ. DR. ENGİN SEZER
İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bilge Karasu (1930-1995), ilk kitabı Troya'da Ölüm Vardı (1963)'nın ardından ikinci kitabı Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı' nı yayımlamış (1970), bu yapıtıyla 1971 Sait Faik Hikâye Armağanı'nı almıştır. Yapıt, iki ana bölümden oluşmakta, yapıtla aynı adı taşıyan birinci bölümde "Ada" ve "Tepe" adlı iki hikâye, "Dutlar" başlıklı ikinci bölümde ise yine "Dutlar" adım taşıyan bir hikâye yer almaktadır. Bu hikâyeler, anlamlarını ilk okumada kolayca ele vermemekte, düşünce anlatımı ve olgusal anlatımın, çok sesli müzikte olduğu gibi uyumlu bir biçimde iç içe geçmiş olması, hikâyelerin kavranmasını zorlaştırmaktadır. Bunun yanında, hikayelerdeki olayların kronoloji bakımından karışık ve anlatım bakımından kesintili sunuluşu da bu zorluğu arttırmakta, bu durum, Karasu'nun "zor" bir yazar olarak nitelendirilmesine neden olmaktadır. Yayımlandığı yıldan bu yana yapılan incelemelerde, yapıtın olay örgüsü bakımından bütünlüklü olarak incelenmediği gözlenmiştir. Bu tezde, yapıtta yer alan hikâyeler, olay örgüsü odaklı olarak incelenmekte, bunların nasıl oluşturulmuş oldukları ayrıntılı olarak ortaya çıkarılmaya, anlatımın organizasyonundaki nedensellik ilişkilerinin nasıl kurulmuş olduğu gösterilmeye çalışılmaktadır. Hikâyeler, karakterlerin yaşamlarındaki evreleri belirlemek için oluşturulan zaman dilimleri ile ortam, bakış açısı, karakterler ve iç çatışmalar, tarihsel-toplumsal arka planlar ve dış çatışmalar bakımlarından incelenip hikâyelerin kendi içlerinde ve birbirleriyle ilişkileri bakımından oluşturdukları bütünlük gösterilmektedir. Yapılan bu çalışmaların sonunda, incelenen her öğenin olay örgüsünün bütünlüğüne hizmet ettiği, karışık ve kesintili anlatımına rağmen yapıtın "baskı karşısında bireyin tavrı" ana izleği etrafında bir bütünlük içinde olduğu görülmüştür. Anahtar sözcükler: olay örgüsü, zaman dilimleri, organik bütünlük, nedensellik. m

Abstract:
After his first book Troya'da Ölüm Vardı (1963), Bilge Karasu (1930-1995) published his second book Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı (1970) which won the Sait Faik Story Prize in 1971. The book is composed of two main parts. The first part which has the same title with the book consists of two stories entitled "Ada" and "Tepe". The second part which is entitled "Dutlar" consists of a story with the same title, namely, "Dutlar". These stories do not reveal their meanings easily at a first reading since the narrative of thoughts and facts are interwoven in a harmony similar to that of polyphonic music. It is this fact that makes it difficult to grasp the meaning of the stories. This difficulty of understanding increases since the events of the stories are not presented in chronological order. Moreover, they are presented as interrupted narratives. This gives rise to the consideration that Bilge Karasu is a "difficult author". We have observed that none of the researches carried out since the publication of the book have analysed the plot of the book as a whole. In our thesis, we analysed the stories of the book through focusing on the plot and we aimed to show how the narratives are incorporated into one another and how the causality relations have been established through the organization of the narrative. We examined the stories in terms of time phases which determine the phases of the lives of the characters together with setting, point of view, the characters and their interior struggles, their historical-social background and their exterior struggles. We have also explained that there is an integrity within each story and the work as a whole. Consequently, we have shown that each of the aforementioned components serves to establish the integrity of the stories and despite its complex and interrupted narration, the work is in an integrity focussed on the main theme of the "attitude of an individual under oppression". Key words: plot, time phases, organic integrity, causality. IV