Ulum-u İktisadiyye ve İçtimaiyye mecmuasında Ahmet Şuayıb'ın sosyoloji görüşü /
Yazar: YILDIZ DAVUD (AKPOLAT)
Danışman: YRD. DOÇ. DR. H. BAYRAM KAÇMAZOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1994
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Ahmed Şuayb = Ahmed Şuayb ; Dergiler = Magazines ; Makale = Article ; Ulum-u İktisadiyye ve İctimaiyye mecmuası = Ulum-u İktisadiyye ve İctimaiyye magazine

Özet:
Sosyolojinin Türkiye'ye giriş döneminde genellikle belli başlı iki ekol ve iki isim gündemde kalabilmiştir. Bunlar Ziya Gökalp-Durkheimcı ekol, Prens Sabahattin-Sience Social ekolüdür. Oysa bu dönemde Ahmed Şuayıb organist ekol ve materyalist ekolde Mustafa Suphi'nin çevirlleride vardır. Bu İki ekol gündem dışı kaldıkları gibi bilimsel araştırmalarda da önemsenmeden sadece tarihsel bilgi vermek açısından adları anılmaktadır. Bizim bu tezde amaçladığımız, gündem dışı kalan Ahmed Şuayıb ve Organist görüşü, Ulûm-u Iktisâdiyye ve Içtimâiyye Mecmuasın'da tesbit edebilmek ve Sosyolojinin Türkiye'ye giriş döneminde, yerini belirleyebilmektir. Yapılan araştırmada, Ahmed Şuayıb'ın bilinen, organist-pozitiv ve evrimci görüşün yanı sıra, onun Leplay'ci liberalist anlayışı ve Osmanlıcılığını da tesbit edebildik. Ahmed Şuayıb, gelecek nesillere objektiv ve bilimsel eserler sunmayı kendine görev edinmiştir. Bu istemi, doğrultusunda siyasal polemiklerden uzak kaldığı gibi siyasi arenadan da uzakdurmuştur. Ayrıca, organist görüş, II. Meşrutiyet sonrası, Osmanlı devletinin siyasal sorunlarına cevab getiremediği için, siyasiler tarafından tutulmamıştır. Bilindiği üzere, Sosyoloji, giriş döneminde, Türkiye'de devleti kurtarmak gibi siyasal kaygılar taşımaktaydı. Bunların ışığında diyebiliriz ki, Ahmed Şuayıb ve Organist Sosyoloji Ekolü, Sosyolojinin Türkiye'ye giriş döneminde, siyasal sebeplerden dolayı önemli bir yer edinememiştir.

Abstract:
ABSTRACT In general two schools and two names have occupied the agenda at the time when Sociology entered Turkey. These are Ziya Gökalp-Durkheimist School, and Prince Sabahattin-Sience Social School. Whereas the translations of Mustafa Suphi are present in Ahmed Şuayıb organist school and materials! school of that period. These two schools have both been out of interest and have been named only for giving historical information without any significance in the scientific researches. Our goal in this work is to determine both Ahmed Şuayıb and Organist Approach that have been out of interest within the Report of Economic and Social Sciences and to determine its place at the period when Sociology entered Turkey. In this study, we could determine in the Leplayist iiberalist understanding and Ottomanism of Ahmed Şuayıb a besides his well-known organist-positive and evolutionist understanding. It was the primary goal of Ahmed uayib to present objective and Scientific woorks to the next generations. To fulfill that goal, he has been away from both political polemics and arenas. Furthermore, since the organist approach could not bring a solution to the political problems of Ottoman State after the Second Constitution, it has not been accepted by political authorities of the time. It is well-known that Sociology had its cares as to asave the state in Turkey at the entrance period. We can condude, in the light of such information that Ahmed Şuayıb and Organist Sociology School could not get a proper position for itself because of the political reasoons at the period wohen Sociology firs entered Turkey.