Deri sanayi katı atıklarının hayvan beslemede kullanılabilirliği üzerinde bir araştırma
A research on analyzing of solid leather waste as possibilities of feed value
Yazar: ARZU GÖNÜLOL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CEMAL POLAT
Trakya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2001
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Deri endüstrisi = Leather industry ; Hayvan besleme = Animal feeding ; Katı atıklar = Solid wastes ; Tekirdağ-Çorlu = Tekirdağ-Çorlu ; Zootekni = Zootechnics

Özet:
Bu çalışmada; Türkiye dericiliğinde önemli bir yeri olan Çorlu deri sanayinde oluşan atıklar belirlenerek, katı atıkların hayvan beslemede kullanılabirliliği araştırılmıştır. Bu amaçla Çorlu deri işletmelerine yönelik geniş çaplı bir anket çalışması yürütülmüştür. Çalışmada ayrıca, işletmelerde oluşan katı atıklardan örnekler alınmış ve laboratuar koşullarında kimyasal analizleri gerçekleştirilerek içerikleri tespit edilmiştir. Araştırmada, Çorlu Organize Deri Sanayi Bölgesinde bulunan 107 adet deri işletmesinden çalışır durumda olan 40 işletmeye yönelik yüz yüze anket çalışması gerçekleştirilmiştir. Anket yapılan işletmelerden 12 tanesinden (tamamen tesadüfi olarak) işlenti basamakları sırasında oluşan ve tabaklanmamış deri atıklarından olan etleme ve budama atıkları ile tabaklanmış deri atıklarından olan tıraş atıklarından standartlara uygun şekilde örnekler alınmıştır. Örneklerin rutubet, pH, ham kül, ham protein ve ham yağ analizleri gerçekleştirilerek, nitroj ensiz öz madde miktarları ise formül aracılığı ile saptanmıştır. Anket çalışması sonucunda bölgede işletmelerde oluşan katı atık miktarları türlerine göre; kıllı ham deri 566.07 kg/gün, etleme-budama 567.86 kg/gün ve tıraş atıkları 33 1,67 kg/gün olarak belirlenmiştir. Katı atıkların kimyasal analiz sonuçlarına göre; en yüksek nem oranı %79.220 ile etleme atıklarında, en düşük nem oranı ise %58.770 ile tıraş atıklarında tespit edilmiştir. Nem değerleri arasında fark istatiksel açıdan oldukça önemli bulunmuştur (F= 33.96**). En yüksek ham yağ oram %11.116 ile kürk-süet etlemede, en düşük ham yağ oranı ise % 1.43 2 ile budama atıklarında tespit edilmiştir. Ham yağ değerleri arasında fark istatiksel. açıdan oldukça önemli bulunmuştur (F^S.SS**). En yüksek ham protein %30.343 ile tıraş atıklarında, en düşük ham protein oram ise sırasıyla %9.355 ve %9.764 ile etleme ve kürk-süetII etleme atıklarında tespit edilmiştir. Ham protein değerleri arasında fark istatiksei açıdan oldukça önemli bulunmuştur (F= 44.15**). En yüksek ham kül %4.974 ile tıraş atıklarında, en düşük ham kül oram ise %0.716 ile kürk-süet etleme atıklarında tespit edilmiştir. Ham kül değerleri arasında fark istatiksei açıdan oldukça önemli bulunmuştur (F=22.71**). Anahtar Kelimeler: Çorlu Organize Deri Sanayi Bölgesi, deri sanayi katı atıkları, etleme atıkları, budama atıkları, tıraş atıldan.

Abstract:
This research was conducted to determine amount of solid leather waste in Çorlu Leather Industry Region and to analyze them as feed value. For this purpose an inquire was carried out in Çorlu Leather Industry Region. Besides, solid leather waste samples were analyzed in lab. to determine their chemistry properties. The inquiry was carried out at 40 leather industry firms which were totally 107. Three kind of wastes which are fleshing waste, trimming waste, and shaving waste were analyzed according to the standards. The samples were taken completely randomized into twelve firms. Content of moisture, crude ash, crude protein, crude fat and pH determined in the samples and NFC value was calculated. The result of the inquiry; amount of the trimming wastes were found as 566.07 kg/day, amount of the fleshing wastes were found as 567.86 kg/day and amount of shaving waste were found as 331.67 kg/day. The result of the analyze of solid leather waste; the highest moisture content was found in fleshing wastes with 79.220% and the lowest was found in shaving wastes with 58.770%. The differences between the value of moisture content were found to be significant effect according to statically analyze (F=33.96**). The highest crude fat content was found in fur-suede fleshing wastes with 11.116% and the lowest was found in trimming wastes with 1.432%. The differences between the value of crude fat content were found to be significant effect according to statically analyze (F=25.88**). The highest crude protein content was found in shaving wastes with 30.343%) and the lowest was found in fleshing and fur-suede fleshing wastes with 9.355%) and 9.764%) respectively. The differences between the value of crude protein content were found to be significant effect according to statically analyze (F=44,15**). The highest crude ash content was found in shaving wastes withIV 4,974% and the lowest was found in fur-suede fleshing wastes with 0.716%. The differences between the value of crude ash content were found to be significant effect according to statically analyze (F=:22.71**). Key words. Çorlu leather Industries Region, solid leather wastes, fleshing waste, trimming waste, shaving waste.