Hemodiyaliz hastalarında hastalığı kabulün konfor düzeyine etkisi
The effect of acceptance of illness in hemodialysis patients on comfort level
Yazar: FATMA ATEŞ
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE KACAROĞLU VİCDAN
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Diyaliz = Dialysis ; Konfor = Comfort ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; Tedaviye bağlılık ve uyum = Treatment adherence and compliance

Özet:
Araştırma hemodiyaliz hastalarında hastalığı kabulün konfor düzeyine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Araştırma 13.04.2021- 03.06.2021 tarihleri arasında Antalya ilinde bulunan özel bir diyaliz merkezinde kesitesel çalışma tasarımı kullanılarak yapıldı. Çalışmaya166 hemodiyaliz tedavisi uygulanan birey alındı. Veri toplama aşamasında Hasta Tanılama Formu, Hastalığı Kabul Ölçeği ve Genel Konfor Ölçeği kullanıldı. İstatistiksel değerlendirmede sayı, yüzde, t testi, ANOVA, varyans homojenliği için Levene testi, Tamhane's T2 testi, Bonferroni testi ve pearson korelasyon analizinden yararlanıldı. Anlamlılık düzeyi p<0.05 kabul edildi. Araştırmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 61.36±14.14, %63.9'u erkek, %47'si ilkokul mezunu, %73.5'i evlidir. Bireylerin hemodiyaliz tedavi alma süresi 37.45±55.04 ay olduğu belirlendi. Bireylerin %91'inin haftada üç kez hemodiyaliz tedavisi aldığı, %79.5'inin başka kronik hastalığı bulunduğu, %50'sinin bakım konusunda destek aldığı, %81'inin hemodiyaliz tedavisine ilişkin eğitim aldığı bulundu. Hastalığı Kabul Ölçek puan ortalaması 22.20±8.65, Genel Konfor Ölçek puan ortalaması ise 129.27±13.94'tür. Hastaların eğitim durumu, gelir durumları ve bakım konusunda destek almaları ile Hastalığı Kabul Ölçek puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki belirlendi. Haftalık iki kez hemodiyaliz tedavisi alan bireylerin Genel Konfor Ölçeğinin rahatlama boyutu puan ortalaması arasında pozitif yönde bir ilişki olduğu görüldü. Bireylerin hemodiyaliz süreleri ile Hastalığı Kabul Ölçek puan ortalamaları ve Genel Konfor Ölçek puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki belirlendi. Araştırmaya katılan bireylerin hastalığı kabulü ile konfor düzeyi arasında pozitif ilişki olduğu, hastaların hastalığı kabul düzeyi arttıkça konfor düzeyinin de arttığı belirlendi.

Anahtar kelimeler: Hemodiyaliz tedavisi, hasta, hastalığı kabul, konfor düzeyi

Abstract:
This study was conducted to determine the effect of acceptance of illness in hemodialysis patients on their comfort level. This cross-sectional study was conducted in a private dialysis centre in Antalya, Turkey between the dates of 13.04.2021 and 03.06.2021. 166 individuals who underwent hemodialysis treatment were included in the study. Data was collected using the Patient Evaluation Form, Acceptance of Illness Scale and Comfort Rating Scale.  Number, percentage, t test, ANOVA, Levene test for homogeneity of variance, Tamhan's T2 test, Bonferroni test and Pearson Correlation analysis were used for statistical evaluation. Significance level was set at p<0.05. In the study, the mean age of the individuals was 61.36±14.14; 63.9% of the individuals were male, 47% were elementary school graduate, and 73.5% were married. Hemodialysis treatment duration of the individuals was 37.45±55.04 months. The study found that 91% of the individuals received hemodialysis treatment three times a week; 79.5% of the individuals had other chronic diseases, 50% received support for their care and 81% of the individuals had training on hemodialysis treatment. The mean score in the Acceptance of Illness Scale was 22.20±8.65 and the mean score in the Comfort Rating Scale was 129.27±13.94. A statistically significant relationship was found between patients' education level, income level and availability of support for care and the mean scores in the Acceptance of Illness Scale. A positive relationship was found between the relaxation dimension mean scores of the individuals who received hemodialysis treatment two times a week. A statistically significant relationship was found between hemodialysis treatment duration of individuals and the mean scores in the Acceptance of Illness Scale and Comfort Rating Scale.  A positive relationship was found between acceptance of illness and comfort level of individuals included in the study and in the study as the level of acceptance of illness increased, comfort level also increased.

Keywords: Hemodialysis treatment, patient, acceptance of ıllness, comfort level