Küresel rekabetçilik endeksi verilerine göre Türkiye ile Avrasya ülkelerinin rekabet gücünün Promethee Gaia yöntemiyle karşılaştırılması
Comparison competitiveness of Turkey with the Eurasian country with Promethea Gaia method according to global competitiveness index data
Yazar: SARİYE PEŞMEN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KARAHAN
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Avrasya = Eurasia ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Küresel Rekabet Endeksi = Global Competitiveness Index ; PROMETHEE yöntemi = PROMETHEE yöntemi ; Rekabet = Competition ; Rekabet gücü = Competitive power ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası rekabet = International competition

Özet:
Küreselleşme, uluslararası ilişkilerdeki aktörlerin öneminde değişikliklere neden
olmuştur. Yenidünya düzeninin yeni teması da küresel rekabettir. Küreselleşme ve
teknolojik gelişmelerin etkisiyle hem ulusal hem de uluslararası alanda rekabette
değişiklikler meydana gelmektedir. Küresel rekabette avantaj elde etmek, farklılaşmak ve
yatırımcılar için en cazip koşulları sunmak gibi unsurların önemi artmış ve bu gibi
unsurları tesis etmek ülkeler açısından adeta bir zorunluluk olarak algılanmıştır. Tüm
dünyada ülkelerin temel amacı; rekabetçi bir kimliğe sahip olarak ülke kalkınmasını,
halkın değişimlerden zarar görmeksizin mevcut düzenlerini, refahlarını koruyabilmektir.
Bu düşünceden hareketle rekabet gücünün çok boyutlu olduğu ve birçok faktörün
ülkelerin ve işletmelerin rekabet gücünü etkilediği konusunda fikir birliği bulunmaktadır.
Bu çalışmada; her yıl yayımlanan Küresel Rekabetçilik Endeksi (WEF) 2019
verileriyle Türkiye ve Avrasya ülkelerinin (Azerbaycan, Rusya, Kazakistan, Gürcistan,
Ermenistan, Tacikistan, Ukrayna, Moldova ve Kırgızistan) Çok Kriterli Karar Verme
Yöntemlerinden biri olan Promethee aracılığıyla rekabetçilikte her ülkenin sahip olduğu
kriterler belirlenmiş ve bu kriterlerin arasında detaylı bir karşılaştırma yapılarak en iyi
alternatifler sıralaması elde edilmiştir.

Abstract:
Globalization has caused changes in the importance of actors in international
relations. The new theme of the new world order is global competition. With the effect of
globalization and technological developments, changes occur in competition both in the
national and international arena. The importance of factors such as gaining advantage in
global competition, differentiation and offering the most attractive conditions for
investors has increased and establishing such elements has been perceived as a necessity
for countries. The main purpose of countries all over the world is to maintain the
development of the country by having a competitive identity and to protect the existing
order and welfare of the people without harming the changes. Based on this idea, there is
a consensus that competitiveness is multi-dimensional and that many factors affect the
competitiveness of countries and businesses.
In this study, the data of the Global Competitiveness Index (WEF) 2019 published
annually were used and Turkey and the countries of Eurasia (Azerbaijan, Russia,
Kazakhstan, Georgia, Armenia, Tajikistan, Ukraine, Moldova and Kyrgyzstan) multicriteria
decision-making methods in competitiveness through Promethean, one of the
criteria that have been identified and by making a detailed comparison between these
criteria, the best alternatives ranking was obtained.