Aerotropolis yapıdaki İstanbul Havalimanının uluslararası rekabetçilik analizi
International competitiveness analysis of Istanbul Airport in aerotropolis
Yazar: DİDEM TURGUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN RODOPLU
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Havacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Havacılık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sivil Havacılık = Civil Aviation ; İşletme = Business Administration
Dizin: Aerotropolis = Aerotropolis ; Elmas Modeli = Diamond Model ; Hava alanları = Airports ; Havacılık yönetimi = Aviation management ; Rekabet = Competition ; Rekabet analizi = Competition analysis ; Rekabet gücü = Competitive power ; Sivil havacılık = Civil aviation ; Uluslararası rekabet = International competition ; İstanbul Havalimanı = Istanbul Airport

Özet:
Havalimanları geçmişten günümüze kadarki süreçte gelişen olaylar neticesinde yapısal ve yönetimsel olarak sürekli değişim ve gelişim göstermiştir. Ekonomik düzenlemeler ve teknolojinin ilerlemesi sonucunda havalimanları, kar amacı gütmeyen sadece altyapı hizmeti sunan bir anlayıştan ticari merkezlere doğru evrilmiştir. Bu gelişimlerin geldiği en son nokta ise aerotropolislerdir. Dünyada büyük ilgi gören ve yapımı hızla artan aerotropolisler bulunduğu şehre, bölgeye ve ülkeye sosyal, ekonomik ve çevresel anlamda pek çok katkı sağlamaktadır. 
Küreselleşen dünyada ülkeler için rekabet kavramı her geçen gün daha fazla önem kazanmaktadır. Ülkeler rekabet güçlerini arttırarak uluslararası arenada sürdürülebilir bir başarı kazanmayı hedeflemektedir. Tam da bu noktada, uluslararası pazarlara açılan en önemli kapı olarak aerotropolisler görülmektedir. 
Bu çalışmanın temel amacı, küresel rekabette kilit bir noktada yer alan aerotropolislerin Türkiye'deki örneği olan İstanbul Havalimanı'nın aerotropolis yapısını incelerken aynı zamanda rekabet avantajlarını tespit etmektir. Bu bağlamda, literatür taraması ve kurumsal sitelerin incelenmesi sonucunda rekabetçilik analizinde kullanılan Elmas Modeli aerotropolis niteliklerine uygun bir şekilde yapılandırılmıştır. Bu model ile aerotropolis yapıdaki Hong Kong, Dallas/Fort Worth ve Schiphol Havalimanı analiz edilerek rekabet avantajları belirlenmiştir. Elde edilen veriler referans olarak alınıp Elmas Modeli ile birlikte kıyaslama yöntemi kullanılarak İstanbul Havalimanı'nın mevcut ve potansiyel rekabet avantajları tespit edilmiştir. İstanbul Havalimanı'nın tam kapasite ile faaliyete geçmesinin ardından potansiyel rekabet avantajlarını da kullanarak daha güçlü bir rekabet yapısına ulaşacağı öngörülmüştür.

Abstract:
The structure and management of airports has constantly changed due to technological developments and economic regulations. Airports have transformed from a non-profit understanding to commercial centers. At this point, the latest development is Aerotropolis. Aerotropolis, which attract attention in the world, provide many social, economic and environmental contributions to the city, region and country where it is located.
In a globalizing world, competition becomes more and more important for countries. Countries aim for a sustainable success in the international market by increasing their competitive power. At this point, the aerotropolis facilitates access to the international market.
The main aim of the study is to examine the aerotropolis model of Istanbul Airport, which is an example of Aerotropolis, and to determine its competitive advantages. In this context, literature review and offical websites were examined and as a result, the Diamond Model used in the competitiveness analysis was rearranged according to the aerotropolis features. Due to this model, competitive advantages were determined by analyzing the aerotropolis such as Hong Kong Airport, Dallas / Fort Worth Airport and Schiphol Airport. The data obtained were determined as a reference and the current and potential competitive advantages of Istanbul Airport were determined by using the Diamond Model and comparison method. It is estimated that Istanbul Airport will achieve more competitive power with its potential competitive advantages after the construction phase is completed.