Üreticilerin sakız üretim tercihlerini motive edecek faktörlerin belirlenmesi
Defining the factors that will motivate producers' gum production preferences
Yazar: SULBİYE ERTAN
Danışman: PROF. DR. FERİT ÇOBANOĞLU
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmanın amacı, sakız üretiminin yoğun olarak yapıldığı Çeşme ilçesinde, üreticileri sakız üretimini teşvik etmeye motive edecek faktörlerin tespit edilmesidir. Araştırmanın ana materyalini üreticilerle yüz yüze görüşme yöntemiyle yapılan anket formlarından elde edilen veriler oluşturmuştur. Anket çalışmasında, üretici seçimlerinde, olasılığa dayalı olmayan örnekleme yöntemlerinden yararlanılmış, sakız ağacı yetiştiren ve yetiştirme potansiyeli yüksek olan üreticiler çalışma kapsamına alınmıştır. Anket yapılan 105 üretici içinde, 18 üretici sakız yetiştiriciliği yaparken, 87 üreticinin ise yapmadığı belirlenmiştir. Araştırma sonucunda sakız tarımı yapılan işletmelerde, arazi kullanım desteği, başlangıç finansmanı desteği, danışmanlık desteği ve girdi desteğinin, diğer olası destekleme araçlarına göre daha tercih edilebilir oldukları belirlenmiştir. Sakız tarımı yapılmayan işletmelerde ise danışmanlık desteği, arazi kullanım desteği, başlangıç finansmanı desteğinin, ilk sıralarda yer aldığı tespit edilmiştir. Sakız ağacı yetiştiren işletmelerde, üreticilerin sakız tarımına başlama nedenleri genel olarak değerlendirildiğinde, sakız yetiştiriciliğinin yörede çok eski bir kültür olması, iklim ve toprak yapısının sakız üretimi için çok uygun olması, sakız ağacının, diğer tarım ürünlerine göre su ihtiyacının az olması gibi faktörlerin ilk sıralarda yer aldığı belirlenmiştir. Sakız üretimi yapan ve yapmayan tüm üreticilerin tavsiye ve beklentileri değerlendirildiğinde sakız üretimi ile ilgili eğitim ile birlikte, arazi desteği başta olmak üzere çeşitli desteklerin verilmesinin başlıca motivasyon faktörleri olabileceği belirlenmiştir.

Abstract:
This study aims to define the factors that will motivate producers to encourage mastic gum production in the Çeşme district, where mastic gum production is intense. The main material of the research was obtained from the survey forms conducted through face-to-face interviews with the producers. Non-probability sampling methods, and producers who grow mastic trees and have a high potential for growing mastic trees were included in the study. Among the 105 producers surveyed, it was determined that 18 producers cultivate mastic gum while 87 producers do not. As a result of the study, land use, initial financial support, consultancy, and input supports are preferable to the other possible supporting tools in gum farming enterprises. It is explored that consultancy, land use, and start-up financing supports are at the top of the list in enterprises where gum cultivation is not carried out. When the reasons for the producers to start gum farming in the enterprises that grow gum trees are evaluated in general, factors such as the fact that gum cultivation is a very old culture in the region, the climate and soil structure are very suitable for gum production, and gum tree requires less water than other agricultural products are at the top of the list. When the recommendations and expectations of all farmers who produce and do not produce chewing gum are evaluated holistically, it is clarified that providing various supports, especially training and land support regarding chewing gum production, can be the main motivation factors.