Taşköprü-Boyabat arasında Elekdağ metaofiyoliti'nin petrolojik özellikleri
Petrological properties of the Elekdağ metaophiolite between Taşköprü-Boyabat area
Yazar: KENAN EROL
Danışman: PROF.DR. YAVUZ ERKAN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Bu çalışma, Merkez Pontidler'de Elekdağ Masifi olarak da bilinen bölgedegerçekleştirilmiştir. Çalışmanın amacı, inceleme alanında yüzeylenen metamorfikkayaçların mineralojik, petrografik özelliklerini belirlemek, oluşum koşullarını tespitetmek, kökenleri ve oluşumlarına ilişkin yaklaşımlarda bulunmaktır.İnceleme alanında Elekdağ Masifi'ne ait Domuzdağ Metamorfik Karışığı, ElekdağMetaofiyoliti ve Bekirli Metamorfiti'ne ait metamorfik kayaçlar tanımlanmıştır.Birimler farklı özellikte metamorfizmadan etkilenmiştir. Bir yığışım karışığıözellikleri sunan Domuzdağ Metamorfik Karışığı ve Elekdağ Metaofiyoliti dalmabatmabölgelerinde görülen, yüksek basınç metamorfizmasına maruz kalmışlardır.Bekirli Metamorfiti ise daha düşük dereceli metamorfik kayaçları içermektedir.Baskın olarak, klorit-aktinolit-epidotlu yeşilşistlerle birlikte daha az oranda,mermer, kalkşist ve çeşitli metabazik ve metapelitik kayaç blokları içerenmetamorfitler içerisinde; yer yer bazı metabazit örneklerinde granat + omfazit +glokofan + fengit + epidot + klorit gibi eklojit fasiyesi mineral topluluğu tespitedilmiştir. Bu ilksel granat+piroksen eklojit fasiyesi mineral birlikteliği, sonradangelişen yeşilşist ve epidot-amfibolit fasiyesi metamorfizması tarafından kısmenüzerlenmiştir.Granat-piroksen arasında Fe-Mg değişim reaksiyonları ve piroksenlerdekimaksimum jadeit miktarı ve fengitlerdeki Si+4 içeriklerinden gidilerek eklojit fasiyesiiçin yaklaşık 470±25 oC sıcaklık ve 16±2 kbar basınç değerleri hesaplanmıştır.Bölge kayaçları Tetis okyanus kabuğuna ait ofiyolitik kayaçlar ve bu okyanusallitosferin kuzeye doğru dalma-batması ile gerçekleşen yüksek basınç metamorfikkayaçlarından itibaren gelişmiştir.Anahtar Kelimeler: Elekdağ, metamorfizma, eklojit, jeobarometre.

Abstract:
This study was carried out in Central Pontides which is also known as ElekdağMassif. The aim of the study is to determine the minerological, petrographicalcharacteristics of the metamorphic rocks, pressure and temperature conditions ofthe metamorphism in the research area.In the research area, Domuzdağ Metamorphic Complex, which belong to ElekdağMassif, Elekdağ Metaophiolite and metamorphic rocks which belong to BekirliMetamorphits were defined. These units were metamorphised with differentdegrees. Domuzdağ Metamorphic Complex, which show the characteristics of aaccretion prism and Elekdağ Metaophiolite were subjected to high pressuremetamorphism, observed in subduction regions. Despite, Bekirli Metamorphitscontain much low graded metamorphic rocks. Chlorite-actinolite-epidotegreenschists, marble, calcschist and various metabasic and metapelitic rockblocks are represented. In some metabasites eclogite facies mineral group like agarnet+omphacite+glaucophane+phengite+epidote+chlorite were found. Thisprimary garnet+pyroxene eclogite facies mineral group was partly overprinted withgreenschist and epidote-amphibolite facies metamorphism.Between garnet-pyroxene Fe-Mg exchange reactions and maximum jadeiteamount in pyroxene and also Si+4 content of phengites, 470±25oC temperatureand 16±2 kbar pressure values were calculated for eclogite facies.This rocks have been developed from ophiolitic rocks belonging Tethyan oceancrust and from high pressure metamorphic rocks which realized by the northdirection subduction of this oceanic lithosphere.Keywords: Elekdağ, metamorphism, eclogite, geobarometry.