Anadolu kaşıkları üzerine bir araştırma
An investigation on Anatolian spoons
Yazar: ŞERMİN YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. VİLDAN ÇETİNTAŞ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Geleneksel Türk El Sanatları Ana Bilim Dalı / El Sanatları Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: El Sanatları = Crafts ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Araştırmada literatürden elde edilen bilgilere ve kaşık yapan ustalarla koleksiyon sahiplerinin görüşlerine göre Anadolu'da yapılan tahta kaşıkların yapımı, kullanılan araç-gereçleri, desen ve kompozisyon özellikleri değerlendirilmiştir.Araştırmanın evrenini Anadolu'da yapılan tahta kaşıklar oluşturmaktadır. Araştırmanın evreninde bulunan kaşıklardan Adapazarı İli Taraklı İlçesi Kemaller Köyü ve Yaylası ile Trabzon İli Sürmene İlçesi Köprübaşı Mahallesi kaşıkları örneklem olarak alınmış, desen çizimleri ve özellikleri hakkında bilgilere yer verilmiştir. Araştırma 5 bölüm 419 sayfadan oluşmaktadır.Birinci bölümde; araştırmanın problemi ele alınmıştır. Tahta kaşıkların tanıtılması, kaşıklarda kullanılan desenlerin ve malzemelerin tespit edilmesi amaçlanmıştır.İkinci bölümde; Literatür özetlerinde araştırmaya kaynaklık eden kitap ve makaleler içerikleriyle açıklanmıştır.Üçüncü bölümde; araştırmanın evreni, örneklemi, verilerin toplanması ve analizi araştırmada izlenen süreç doğrultusunda ayrıntılı olarak açıklanmıştır.Dördüncü bölümde; Literatür ve yörelerden elde edilen bilgilere yer verilmiştir. Ayrıca örneklem kapsamındaki kaşıkların fotoğrafları ve çizimleri tanıtıcı açıklamalarla birlikte verilmiş, elde edilen sonuçlar tablolarla ifade edilmiştir.Beşinci bölümde; araştırma sonucunda elde edilen bulgular değerlendirilerek öneriler getirilmiştir.Taraklı ve Sürmene'deki kaşık ustaları yaptıkları kaşıkların fonksiyon ve kullanılabilirliklerine kendi sanatlarını da ekleyerek kaşıkları el sanatlarının ayrı ve güzel bir dalı olarak devam ettirmektedirler.

Abstract:
In this work, making the wooden spoon in the Anatolia, tools and apparatus of spoon making, properties of figures and compositions marked on spoons were evaluated depending on the information given in literature and depending on the opinions of spoon masters and collectors.Research space is wooden spoons made in Anatolia. Amongst the spoons belonging the research space, the spoons made in Adapazarı State, Taraklı City, Kemaller Village and Kemaller Plateau and besides, the spoons made in Trabzon State, Sürmene City, Koprubası Quarter were considered as sample space. The information about design, figures and properties of spoons belonging to this sample space were presented in this work. Research report includes 5 chapter and 419 pages.In first chapter, problem of work was discussed. Introduction of wooden spoons, the figures used in spoons and spoon materials were determined. In second chapter, reference books and articles used in the work were summarized. In chapter three, the research space, sample space, collection and analysis method of data were explained with respect to process used in the work. In chapter four; the knowledge gotten from literature study and area study done for spoons belonging to sample space were presented. Further, photographs and drawings of spoons belonging to sample space were given together with detailed explanation. The conclusions were reported with explanation tables. In chapter five; the general conclusions reached in this work evaluated and suggestions were developed.The spoon masters living in Taraklı and Sürmene add their artistic style to the functionality of the spoons made by them. As a separate and beautiful branch of hand arts, they continue the hand art of spoon making.