Performans sanatında beden ve mekan ilişkisi /
Yazar: NAGEHAN YAZICI
Danışman: PROF. DR. SEMİH ÇELENK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sahne Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Beden = Body ; Dans = Dance ; Mekan = Space ; Mekan kullanımı = Space usage ; Performans = Performance ; Performans sanatı = Performance art ; Tiyatro = Theatre

Özet:
Kendi başına sanatsal biçim olarak tanımlanabilen Performans Sanatı, insan eylemlerinin toplumsal sorunlara karşı tepkisinin 'duygu dilinde tavır' ile ortaya çıkmış, 1970'li yıllardan günümüze hemen her alanda yer edinmiş, yorumlanmış ve kendini sürekli yenilemiştir.

Ülkemizde Performans Sanatı, başta çağdaş dünyada ve akademik performans çalışmalarında sürekli olması, sanat içinde edindiği yeriyle performansın tarihinde namevcut metinden bedene yazdığı, tanımladığı ve yüklediği anlamları gözler önüne sermiştir. Hemen her bağlamda karşılığını bulmuş, alıcıyla kurduğu dil her yüzyılda güncellenmiş, sanatın her dalında yeni bir türün varlığını gündeme getirmiştir.

Performans Sanatı, insan eylemlerini 1970'li yıllarda sanatsal bir ifade biçimi olarak kabul görmüşken, 1988'de ise daha geniş bir yelpaze içinde incelenmiş ve sanatçının canlı sanatı olarak kabul görülmüştür. Bu kapsamda performansın dans, müzik, tiyatro, şiir, video gibi birçok alanda sanatçının bedenini sergilemesi, çeşitli mekânlarda devinimlerle göstermesini ve en önemlisi de medya olarak sunulan bedeni tartışarak, beden ve mekân ilişkisi bağlamında inceledik. Aynı zamanda sanatçıların dünden bugüne performansları, yazarların kaleme aldığı konu ile alakalı düşüncelerini ve günümüze etkisini tartıştık.

                  20. yüzyılın ortalarına kadar sanatçıların evrensel olanı arama serüveni, performans sanatı ile modernizmi karşılamaları; yeni yüzyılın sanatçıları için toplumsal, politik ve sosyal içgüdülerin başkaldırıları ile değerlendirilmiştir. Söz konusu performans sanatının soyut ve dışavurumcu çalışmalarının zamanla somut olandan çok toplumsal olana yoğunlaşması; bugünün tanığı olan sanatçıların sanat eleğinde daha çağdaş bir tavır, daha evrensel bir dil, yeni yepyeni estetik algıyı aktarma sürecidir.

Abstract:
Performance Art, which can be defined as artistic form by itself, has emerged with the attitude in the language of emotion of the reaction of human actions to social problems, has taken place in almost every field since the 1970s, has been interpreted and renewed itself continuously.

                   In our country, the art of performance, especially in the contemporary world and academic performance studies, the place of art in the history of performance from the text that is not in the history of the body writes, identifies and imposes the meanings revealed. In almost every context, it has found its equivalent, the language it has established with the recipient has been updated every century, and the existence of a new genre has been brought to the agenda in every branch of art.

                   Performance Art was accepted as a form of artistic expression in the 1970s, and in 1988 it was studied in a wider range and accepted as the living art of the artist. In this context, we examined the performance of the artist's body in many areas such as dance, music, theater, poetry, video, and most importantly, the body presented as media, and examined in the context of the relationship between body and space. At the same time, we discussed the performances of artists from past to present, their thoughts on the subject of the authors and their impact on the present.

                   Until the middle of the 20th century, artists had to meet the quest for the universal, the art of performance and modernism; for the artists of the new century, social, political and social instincts were evaluated with rebellion. In the course of time, the abstract and expressionist works of the performance art in question focused on the social rather than the concrete.  This is the process of conveying a more contemporary attitude,  a more universal language, and a brand new aesthetic perception in the art screen of the artists who are witnesses of today.