Yeraltı sularında florür kirlenmesi
Fluoride contamination in groundwater
Yazar: SADIK İSMAİL TEKİNER
Danışman: PROF. DR. MEHMET İRFAN YEŞİLNACAR
Harran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Florürler = Fluorides ; Kirlilik = Pollution ; Yer altı suları = Ground waters

Özet:
Yüzeysel ve yeraltı suları florür içerdiği için, canlıların ihtiyacı olan florun temel kaynağı
durumundadır. Bazı bölgelerde içme suyu olarak kullanılan su kaynaklarında florür konsantrasyonu
standart flor dozundan (0.7 – 1.2 mg F/L) yüksek olduğu için burada yaşayan insanlarda görülen
florozis halk sağlığı sorunu oluşturmaktadır. Dental florozis probleminin görüldüğü Sarım ve Karataş
(Şanlıurfa) köylerinde, yeraltı suyunun fiziksel ve kimyasal niteliklerinin özellikle de florür açısından
konsantrasyonunun belirlenmesi için bir yıl süreyle (2012-2013) mevsimsel olarak izleme çalışması
gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmayla, 65 örnekleme noktasında (kuyularda) yerinde pH, sıcaklık, EC ve
florür konsantrasyonuna, laboratuvar da ise Al, Ba, Cd, Co, Cr, Fe, Mn, Ni, Pb, Si, ve Zn gibi bir
takım metaller (Ca, K, Mg, Na,) ile (Cl), (F), (SO4), alkalinite, nitrit, nitrat ve toplam fosfat gibi
parametrelerin analizleri yapılmıştır.
Sonuç olarak; florür konsantrasyonu 1.2 mg/L'den yüksek olan değerler Sarım merkezi kuyu (W-45),
Karataş şahıs kuyusu (W-38) ve Kesmetaş şahıs kuyuları (W-10 ve W-11) köylerinde de uygun
değerlerin üzerinde sonuçlar elde edilmiştir. Ortalama florür konsantrasyonları için örnekleme
noktalarının mevsimsel dağılımında ise genellikle ilkbahar aylarında florür değerlerinin yüksek
olduğu görülmüştür. EC açısından çalışma sahası yeraltı suları uygun sınırlar dâhilinde olduğu tespit
edilmiştir. Ayrıca, söz konusu bu köyler de mevcut kuyular içme suyu ve sulama suyu kalitesi
açısında da sınıflandırılmıştır. Bu çalışmada sunulan içme suyuna bağlı halk sağlığı problemleriyle
karşılaşmamak için içme suyu şebekelerinin olmadığı yeraltı suyu kaynağına bağımlı olan kırsal
yerleşimlerde içme suyu analizleri yapılırken özellikle florür parametresine de bakılması önemlidir.

Abstract:
Since surface and groundwaters contains fluoride ,in the case of the main sources of chlorine are in
need of viable. In some areas because of fluoride concentration is higher than the dose of standard
fluorine (0.7 – 1.2 mg F/L), fluorosis seen in people who live here constitutes a public health problem
in the water resources used for drinking water.The problems of dental fluorosis seen in the Sarım and
Karataş (Şanliurfa) villages, the physical and chemical characteristics of groundwater monitoring
study have been performed for one year period as seasonal, especially to determine of fluoride
concentration. With this study, 65 sampling points (wells) pH, temperature, EC and fluoride
concentration, also in laboratory Mn, Al, Cd, Co, Cr, Fe, Ni, Pb, Si, Ba and Zn certain metals (Ca,
Mg , Na, K,) and (C), (F), (SO4), alkalinity, nitrite, nitrate and such as total phosphate analysis of
parameters have been made.
Finally, fluoride concentration is found high in village of Kesmetaş (W-10 and W-11) in addition to in
villages of Sarım (W-45) and Karataş (W-38). In the seasonal distribution of sampling points for the
average fluoride concentrations are generally found to be high in fluoride values in the spring moths.
Ground water has been found to be within acceptable limits as EC working area. Moreover, the
existing wells in these villages are classified in terms of the quality of drinking water and irrigation
water. Presented in this study connected to the drinking water to encounter with the public health
problems in rural areas that depend on groundwater resources in the absence of the drinking water
network, while drinking water analysis is made fluoride is especially important to look at the
parameters.