Televizyon programlarındaki şiddet içerikli görüntülerin yetişkinler üzerindeki etkileri: Behzat Ç. örneği
The effects of violence images on television programs over adults: The sample of Behzat Ç.
Yazar: HASAN ÇELİK
Danışman: YRD. DOÇ. SAVAŞ ÇAĞLAYAN
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Bölümü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Araştırma, Türkiye?de özel televizyon kanallarında yayınlanan şiddet içerikli görüntülere televizyon programları genelinde ve `Behzat Ç.? dizisi özelinde ne sıklıkta yer verildiğini ve bu şiddet içeriğinin yetişkinler üzerindeki etkileri kapsamında günlük hayattaki davranışlara ne oranda aktarılabildiğini ortaya koymayı amaçlamıştır. 

Bu araştırmanın çalışma evrenini Ankara ili merkez ilçelerinden Çankaya ve Yeni Mahalle semtlerinde farklı mahallelerde yaşayan yetişkinler oluşturmuştur. Araştırmacının olanakları çalışmayı evren üzerinde yürütmek için sınırlı olduğundan, araştırma rastlantısal tabakalı örnekleme yöntemi ile belirlenen 200 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Temel olarak betimsel bir çalışma özelliği gösteren araştırmada şu bulgulara ulaşılmıştır:

Televizyondaki şiddetten yetişkinlerin etkilenme oranının özellikle yaşa, eğitim düzeyine, televizyon başında geçirilen süreye ve izlenilen programlara bağlı olduğu tespit edilmiştir. Televizyon programlarındaki şiddetin yetişkinlere yansıması bireyin o programdaki şiddete yönelik ilgi ve tutumu ile ilişkilidir.

Bulgular özel bir televizyon kanalında yayınlanan `Behzat Ç.? dizisinin hemen hemen her bölümünde büyük oranda sözel, görsel ve fiziksel şiddet öğelerinin yer aldığını göstermiştir. Polisiye bir dizi olması nedeniyle dizide en sık tekrarlanan şiddet unsuru doğal olarak kriminal içeriktedir. Üç şiddet türü arasında sözel şiddetin geniş alan kapladığı görülmüştür.

Bu tür televizyon dizilerinin eğitici değil ticari amaçlarla hazırlandığı ve buna ilaveten eğitici ve şiddet içermeyen televizyon dizilerine gereksinim duyulduğu sonucuna varabiliriz. Araştırmanın bulguları, dizilerin çeşitli türlerde şiddet içermesi ile şiddetin günlük yaşamda yaygınlaşabileceği boyutlarında tartışılmaktadır. Araştırma bulguları, eğitici merkezli dizi anlayışından izleyicilerin duygularını hedefleyen sözel - görsel şov ve eğlence merkezli bir anlayışa doğru bir dönüşüm yaşanmakta olduğunu da göstermektedir.

Abstract:
The research aims to deal with the violence broadcasts in the private television channels of Turkey in general and in `Behzat Ç.? in particular as well as how much the violence in these programs affect adults in their every day behaviors.

The environment of this research comprises of adults living in different neighborhoods at Çankaya and Yeni Mahalle central districts of Ankara. As the facilities of the researcher are restricted for execution of the study over the foregoing environment, the research is conducted with 200 individuals designated with randomized strata sampling method. In this research that is basically a descriptive study these results have been found:

The impact of violence on television over adults is related to especially age, education level, length of watching TV and television programmes. Also, the effect is related to attention and attitudes of adults towards this kind of programmes.

Findings have showed that `Behzat Ç.? is broadcasted on private television channels included high rates of oral, visual and physical violence. Due to a detective series, the most frequently repeated in the `Behzat Ç.?, naturally the criminal component of violence. Oral violence has appeared largely among the other types of violence.

We can come to this conclusion that this type of TV series for adults are not educational, they are for commercial aims. In addition to this we need educational programmes and television series that don't include any violence. The findings of the research have been discussed through the effects of different type of violence in series with spread of violence in society. Also, it was detected that broadcasting conception of series has been changing from educational centered broadcasting to oral - visual show and funny violence centered broadcasting.