Bazı dezenfektan maddelerinin çipura (Dparus aurata), levrek (Dicentrarchus labrax), sinarit (Dentex dentex) ve fangri (Pagrus pagrus) yumurtalarının dezenfeksiyonuna etkisi
Effect of the certain disinfectant to sea bream (Sparus aurata), sea bass (Dicentrarchus labrax), common dentex (Dentex dentex) and red porgy (Pagrus pagrus) eggs disinfection
Yazar: ERKAN CAN
Danışman: PROF. DR. KÜRŞAT FIRAT
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
ÖZET Bazı Dezenfektan Maddelerin Çipura (Sparus aurata), Levrek (Dicentrarchus labrax), Sinarit (Dentex dentex) ve Fangri (Pagrus pagrus) Yumurtalarının Dezenfeksiyonuna Etkisi CAN, Erkan Doktora Tezi, Su Ürünleri Yetiştiricilik Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Kürşat FIRAT Mart 2006, 173 sayfa Bu çalışmada, yoğun (intensif) balık üretimi yapılan kuluçkahanelerde, yumurta ile larval üretime taşman patojen mikroorganizmalarla mücadele olanakları araştırılarak, piyasada bulunan bazı kimyasalların yumurtaların yaşama oranına ve bakteri yüküne etkisi incelenmiştir. Çalışma kapsamında, çipura {Sparus aurata L.), levrek {Dicentrarchus labrax L.), fangri {Pagrus pagrus L.) ve sinarit {Dentex dentex L.) anaçlarından elde edilen yumurtalarda 4 farklı dezenfektanın etkileri ele alınmıştır. Yumurtalar sırasıyla, glutaraldehit; 300 ppm ve ozon; 0.5 ppm dozlarla 2, 4, 8, 16 dak., iyodin ve H2O2; 300'er ppm dozla 5, 10, 15, 20 dak. dezenfeksiyon işlemine tabi tutulmuştur. Her denemede 3 'er paralel olacak şekilde 1 lt'lik inkübatörlerde açılım oranlan bulunmuş ve yine 3 'er paralelde TSA ve TCBS besi yerlerine mikrobiyolojik ekimleri yapılarak bakteri yükleri tespit edilmiştir. Aynı zamanda 3 'er paralelde kontrol grubu oluşturularak karşılaştırmalar yapılmıştır. Deneme ve kontrol gruplarında kullanılacak olan yumurtalardan rasgele örnekler alınarak, ortalama ağırlık ve uzunlukları saptanmıştır.VI Çalışmada optimal konsantrasyon ve süre (K*S) uygulaması olarak; 4 farklı türde gluteraldehit ile dezenfeksiyon sonucu 18 °C'de çipura yumurtası için 800 (200 ppm*4 dak.), fangri ve sinarit için 1600 (200 ppm*8 dak.) ve 15 °C'de levrek yumurtası için 1600 (200 ppm*8 dak.) olarak bulunmuştur. Çipura, levrek, sinarit ve fangri yumurtalarının glutaraldehit ile dezenfeksiyonu sonucunda, 400 ve üzeri K*S değerlerinde TCBS besi yerlerinde, 1600 ve 3200 K*S değerlerinde ise TSA besiyerlerinde bakteri gelişimi engellenmiştir. Ayrıca, 3200 K*S değerlerinde açılım oranının düştüğü bulunmuştur. Yumurtaların iyodin ile dezenfeksiyonu sonunda TCBS besiyerlerinde 4500 K*S (300 ppm*15 dak.) ve 6000 K*S (300 ppm*20 dak.) değerlerinde bakteriyel gelişim engellenmiş ancak TSA besiyerlerinde bakteri yükü azalmasına rağmen deney gruplarının hiçbirisinde koloni oluşumu engellenememiştir. Yaşama oranlan bakımından da iyot uygulamalarının dört farklı deniz balığı yumurtasındaki etkisi önemlilik göstermemiştir. Ozonla yapılan dezenfeksiyon uygulamaları sonucunda ise optimal K*S değerleri; 18 °C'de çipura ve fangri yumurtası için 2-4 (0.5 ppm*4-8 dak), sinarit için 2 (0.5 ppm*4 dak), 15 °C'de levrek yumurtası için 4 (0.5 ppm*8 dak) olarak bulunmuştur. Ozonla yapılan dezenfeksiyon uygulamalarında K*S=1 değerinde TCBS besiyerlerinde tüm deney gruplarında bakteri gelişimi engellenmiş, K*S=2 değerlerinde levrek yumurtaları ile yapılan dezenfeksiyon uygulaması hariç tüm deneme gruplarında TSA besi yerlerinde koloni oluşumunun durduğu saptanmıştır. K*S=8 değerinde tüm yumurtaların yaşama oram azalmıştır. Bununla birlikte sinarit yumurtalarının ozona en fazlaVII duyarlılık gösterdiği bulunmuş, levrek yumurtaları ise toleransı en yüksek uygulama olarak belirlenmiştir. H2O2 ile yapılan dezenfeksiyonlarda, çipura ve fangri yumurtaları ile yapılan uygulamalar hariç bakteri gelişimi engellenememiştir. Levrek yumurtalarının HfeC^'e karşı toleransı en yüksek olarak bulunmuş, K*S 6000 değeri ile yapılan uygulamalarda bu tür hariç tüm gruplarda H2O2 toksik etki göstermiştir. Yumurtalara olumsuz etki göstermeksizin bakteriyel yükü engelleyebilecek K*S değeri tespit edilemediğinden bu madde ile yapılan uygulama hedeflenen kriterleri sağlamamıştır. Araştırma kapsamında ele alman 4 farklı dezenfektanın, çipura, levrek, sinarit ve fangri yumurtalanndaki etkileri ortamsal faktörler ve türlere özgü inkübasyon koşullan ile birlikte değerlendirildiğinde, glutaraldehit ve ozon uygulamaları iyodin ve H2O2 uygulamalarına göre daha iyi sonuçlar vermiştir. Konsantrasyon ve süre değerlerinin türe özgü olarak değişebileceği göz önünde bulundurulursa; tür bazmda ve türe özgü sıcaklıklarda uygun dezenfeksiyon maddeleri ile denemelerinin yapılarak dezenfeksiyon prosedürlerinin belirlenmesi akuakültür çalışmaları için büyük önem taşımaktadır. Anahtar Kelimeler : Sparus aurata, Dicentrarchus labrax, Dentex dentex, Pagrus pagrus, yumurta dezenfeksiyonu, glutaraldehit, iyodin, hidrojen peroksit ve ozon.

Abstract:
DC ABSTRACT Effect of the Certain Disinfectants to Sea Bream (Sparus aurata), Sea Bass (Dicentrarchus labrax), Common Dentex (Dentex dentex) and Red Porgy (Pagrus pagrus) Eggs Disinfection CAN, Erkan MSc in Aquaculture Eng. Prof. Dr. Kürşat FIRAT March 2006, 173 page In this study, it was investigated to fighting methods with the large number of pathogenic microorganisms which transferred the larval production from brood stock, and effect of the products that were used as the disinfectant to the hatching rate and the bacterial flora were researched. It is used four disinfectants on eggs provided from four fish species via; sea bream {Sparus aurata L.), sea bass {Dicentrarchus labrax L.), red porgy {Pagrus pagrus L.) and common dentex {Dentex dentex L.) eggs. The eggs were disinfected with 200 ppm glutaraldehyde and 0.5 ppm ozone (2, 4, 8, 16 min), 300 ppm iodine and H2O2 (5, 10, 15, 20 min) at four different contact times. The hatching rate was determined with 3 triplicates for every treatment and bacteria colonies were counted by TSA and TCBS agar planting, as well. At the same time the control groups were established at triplicate and were made the comparisons. The control groups were included in all trials.X In this study, it is found that the optimum C*T treatment for glutaraldehyde is 800 for sea bream and red porgy eggs and is 1600 for sea bass and common dentex eggs. In all 1600-3200 C*T treatments the bacterial growth were inhibited in TSA although in 800 and upper C*T values bacterial growth were inhibited in TCBS. In all 3200 C*T treatments the hatching rates were decreased. The disinfection of eggs with iodine the bacterial growths were inhibited at 4500 C*T (300 ppm*15 min) and 6000 C*T (300 ppm*20 min) values in TCBS agar medium although the colony growth were not inhibited in TSA mediums. The survival rates were not show importance, on iodine treatments, as well. As a result of ozone treatments, optimum C*T value are 2-4 (0.5 ppm*4~8 min) for sea bream and red porgy eggs, 2 (0.5 ppm*4 min) for common dentex at 18 °C and 4 (0.5 ppm*8 min) for sea bass eggs at 15 °C. In all C*T=1 value bacterial growth were inhibited in TCBS medium. In C*T=2 value except sea bass eggs treatment in all groups bacterial growth were stopped in TSA medium. The survival rate of all egg groups were decreased in value of C*T=8. However the common dentex eggs were found as the most sensitive group to ozone while the most tolerant group was the sea bass. Bacterial growths were not inhibited with H2O2 disinfections except red porgy and sea bream in all trials. It was found that the most tolerant group were sea bass eggs against H2O2 treatments, it was observed the toxic effect of H2O2 except this group in C*T 6000 values. Hydrogen peroxide was not fit because of not providing optimal criterions for egg disinfection.XI Extension of the research, effect of four different disinfectants investigated on sea bream, sea bass, common dentex and red porgy eggs, evaluating with environmental parameters and species-specific incubation conditions, glutaraldehyde and ozone treatments had given more suitable results according to iodine and H2O2 disinfection treatments. Considering the C*T values change with the species, it is very important the determination of the disinfection procedures for different species on aquaculture. Key words : Sparus aurata, Dicentrarchus labrax, Dentex dentex, Pagrus pagrus, egg disinfection, glutaraldehyde, iodine, hydrogen peroxide and ozone.