Sosyal bilgiler dersinin kaynaştırma öğrencilerine öğretimi konusunda sınıf öğretmenlerinin görüşlerinin incelenmesi
Examining the opinions of primary school teachers on teaching the social studies course to included students
Yazar: GİZEM GÜNDÜZALP
Danışman: DOÇ. DR. KEMAL KAYA
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı sosyal bilgiler dersinin kaynaştırma/bütünleştirme
eğitimine devam eden öğrencilere öğretimi konusunda sınıf öğretmenlerinin
görüşlerini belirlemektir. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılında Van ili merkez
ilçelerindeki devlet okullarında görev yapan ve kaynaştırma öğrencisi bulunan on
iki sınıf öğretmeni ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma "Durum Çalışması" deseninde
hazırlanmıştır. Araştırma verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla
toplanmıştır. Araştırmanın sonunda elde edilen veriler betimsel analiz ile
çözümlenmiştir. Araştırmada ortaya çıkan bulgular incelendiğinde, sınıf
öğretmenlerinin sosyal bilgiler dersi öğretim programında belirtilen amaçların,
kaynaştırma öğrencisinin ihtiyaçlarına uygun olması için konularda sadeleştirme,
kazanımlarda uyarlama ve öğrenciye yönelik plan hazırlama gibi hazırlıklar yaptığı
görülmektedir. Ayrıca kaynaştırma öğrencileri için öğretim yöntemlerinde ve
değerlendirme süreçlerinde uyarlamalar yaptıkları görülmüştür. Sınıf öğretmenleri
kaynaştırma öğrencilerine sosyal bilgiler öğretiminde Bireyselleştirilmiş Eğitim
Programı (BEP) rehberliğinde sürdürdükleri eğitim-öğretim süreçlerinde çoğunlukla
anlatım, soru-cevap gibi geleneksel yöntemleri kullanmaktadır. Ders saatlerinin
yetersizliği, sınıf mevcutlarının fazlalığı, sosyal bilgiler dersi öğretim programında
yer alan kazanımların ayrıntılı ve soyut konular içermesi, materyal eksikliği,
öğretmenlerin kaynaştırma eğitimi uygulamasıyla ilgili bilgi eksiklerinin olması gibi
nedenlerle öğretmenlerin kaynaştırma öğrencilerine yeterli zamanı ve ilgiyi
ayıramadıkları ve kaynaştırma eğitimi uygulamalarının yeterli seviyede
uygulanamadığı sonucuna varılmıştır.
Anahtar sözcükler: sosyal bilgiler, kaynaştırma eğitimi, sınıf öğretmeni,
kaynaştırma/bütünleştirme öğrencisi

Abstract:
The purpose of this research is to determine the opinions of primary school
teachers on teaching social sciences lesson to inclusive students. This
investigation was conducted in 2021-2022 Education Year with twelve primary
school teachers who work in the State Schools in central disrtricts of Van and have
inclusive students. The research was prepared in the "Case Study" pattern. The
data of the study were collected through a semi-structured interview form. The
data obtained at the end of the research was analyzed with descriptive analysis.
Considering the findings of the research, it is seen that primary school teachers
make preparations such as simplifying the subjects, adapting the achievements
and preparing plans for the student in order to ensure that the objectives specified
in the social studies course curriculum are suitable for the needs of the
mainstreaming student. It was also observed that they made adaptations in their
teaching methods and evaluation processes for inclusive students. Indeed,
primary school teachers mostly use some traditional methods such as narration,
question-answer when they carry out an Individualized Education Plan (IEP) as a
guide in Social Sciences Lesson. It can be concluded that due to the lack of lesson
hours and materials, classrooms having too many students, the fact that the
outcomes in Social Sciences Lesson contain abstract and detailed subjects, lack
of teachers' information on Inclusive Education (IE) caused primary school
teachers not to allow more time and attention for inclusive students and also that
Inclusive Education (IE) cannot be carried out on a sufficient level.
Keywords: social studies, Inclusive education, primary school teacher,
mainstreaming/integration student.