Alkol ve madde bağımlılığı tedavisi gören yetişkinlerde düzenli egzersizin depresyon ve yaşam kalitesine etkisi
The effects of regular exercise on depression and quality of life in adult dependents in dependence treatment
Yazar: HÜLYA YELTEPE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CENGİZ KARAGÖZOĞLU ; PROF. DR. L. İLHAN YARGIÇ
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports ; Uyuşturucu Alışkanlığı ve Alkolizm = Drug Addiction and Alcoholism
Dizin: Alkol içme = Alcohol drinking ; Alkolizm = Alcoholism ; Anksiyete = Anxiety ; Bağımlılık = Dependency ; Depresyon = Depression ; Egzersiz = Exercise ; Egzersiz tedavisi = Exercise therapy ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Bu çalışmanın amacı aerobik ve kuvvet egzersizlerinin, alkol ve madde bağımlılığı tedavisi gören yetişkinlerin kaygı, depresyon, esenlik ve yaşam kaliteleri üzerindeki etkisini tespit etmektir. Yarı deneysel olarak gerçekleştirilen çalışmaya, alkol ve madde bağımlılığı rehabilitasyon sürecinde bulunan, 18 ? 55 yaş aralığında 30 erkek ve 4 kadın olmak üzere 34 hasta, egzersiz ya da kontrol grubunu kendileri seçmesi şartıyla gönüllü olarak katılmıştır. Egzersiz grubu katılımcıları, 4 hafta uzman bir spor eğitmeni eşliğinde haftada 3 gün 20 dakikalık yürüyüş ya da koşu ile 8 egzersizden oluşan 12 tekrarlı kuvvet egzersizleri yapmışlardır. Kontrol grubu katılımcılarından bu dört haftalık süre içerisinde herhangi bir egzersiz uygulamasına katılmamaları istenmiş ve bu süre içerisinde kontrol grubunun AA/NA gruplarına haftada en az 3 gün düzenli katılımları takip edilmiştir. Çalışmanın bağımlı değişkenleri olan kaygı, depresyon, esenlik ve yaşam kalitesi uygulama öncesi ve sonrasında ölçülmüştür. Çalışmanın sonunda egzersiz grubu katılımcılarının kaygı seviyelerinde kontrol grubuna göre anlamlı derecede bir düşüş tespit edilmiştir. Depresyon seviyesinin, egzersiz grubu katılımcılarında kontrol grubundakilere göre daha düşük olduğu görülmekle birlikte bu düşüş anlamlı seviyede bulunmamıştır. Her iki grubun esenlik puanlarının çalışma sonunda yükseldiği görülmekle birlikte kontrol grubunda bu değişiklik anlamlı bulunmazken, egzersiz grubunun entelektüel ve kompozit (toplam) esenlik puanlarında anlamlı derecede yükselme tespit edilmiştir. Her iki grubun yaşam kalitesi puanları oldukça düşük bulunmuş, çalışma sonrasında egzersiz grubunda fiziksel fonksiyon ve genel sağlık bileşenlerinde, kontrol grubunda ise canlılık ve sosyal fonksiyon bileşenlerinde anlamlı bir değişiklik tespit edilmiştir. Bu çalışma sonucunda egzersizin, bağımlılarda kaygı seviyesini düşürmede etkili olduğu, depresyonda düşüş, esenlik ve yaşam kalitesinde artış gibi pozitif yönde değişiklikleri desteklediği görülmüştür.

Abstract:
The purpose of the present study was to investigate the effects of aerobic and strength exercises on anxiety, depression, wellness and quality of life of alcohol and substance dependent adults? in dependence treatment. A quasi-experimental design was utilized with 30 men and 4 women, total 34 volunteer participants with ages 18 ? 55, who is in rehabilitation program, self-selecting to either a control or a 4 week exercise group. Participants in the exercise group engaged 20 minutes walking or running exercise with strength training consist of 8 exercises with 12 repetitions of each for 4 weeks with an exercise instructor. Participants in the control group were asked for not to participate any exercise program during the research and their attendance in AA/NA meetings at least 3 days a week were followed for 4 weeks. Dependent variables of the study included anxiety, depression, wellness and quality of life were measured before and after exercise intervention. At the end of the study anxiety level of exercise group was found significantly lower than control group. Depression level of exercise group was found lower than control group but this difference was not found significant. Wellness scores were found higher for both group but the increase for control group was not found significant. Nevertheless significant increase was found intellectual and composit (total) wellness scores in the exercise group. Quality of life scores were found low for both group. While physical functioning and general health subscales of quality of life was found significantly increased among exercise group, vitality and social functioning subscales of quality of life was found significantly increased among control group. Results of the present study exercise was found effective in the reduction of anxiety among dependents and also exercise was found supportive of the positive changes for dependent people? life such as decrease in depression, increase in wellness and quality of life.