Din kültürü ve ahlak bilgisi dersinin öğrencilerin anlam dünyasındaki yeri
The place of the course of education of religion and knowledge of ethics in the meaning world of students
Yazar: ŞULE TAŞKIRAN KALA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET YEMENİCİ
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anlam arayışı = Search for meaning ; Ders programları = Curriculum ; Din eğitimi = Religious education ; Din kültürü ve ahlak bilgisi dersi = Religious culture and moral knowledge lesson ; Öğrenci algısı = Students perceptions ; Öğrenci etkileşimi = Learner interaction ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students

Özet:
Bu çalışmada Ankara ve İstanbul illeri merkez ilçelerindeki çeşitli okullarda öğrenim gören, ilkokul, ortaokul, lise ve liseden yeni mezun düzeyindeki 22 öğrencinin Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi dersi ile karşılaşmaya başladıkları ilk günden, bulundukları ana kadar, bu dersin program, öğretmen ve yaklaşım olarak onlarda bıraktığı tesiri anlamak için görüşlerini almak hedeflenmiştir. Buradan hareketle araştırmanın temel amacı, DKAB dersinde verilmesi hedeflenen kazanımların öğrenciye aktarılması durumunu, araştırmaya katılan öğrencilerin görüş ve uygulamalarına dayalı olarak onların deneyimleri üzerinden ortaya koymaktır. Araştırma yöntemi olarak; öğrencilere göre DKAB dersine yönelik deneyimlerin mevcut durumunu ortaya koymaya çalışan bu araştırmada, nitel araştırma desenlerinden "fenomonolojik araştırma" modeli kullanılmıştır. Araştırmamız kapsamında; ilk aşamada, Öğretim Programı'nda yer alan DKAB dersi üniteleri ve kazanımları ile alana özgü olarak öğrencilerin görüşlerini ölçen akademik çalışmalar doküman inceleme tekniği ile incelenmiştir. İkinci aşama olarak ise, kavramsal çerçeve sınırlarında, öğrencilerin dini gelişim basamakları ile din eğitimi arasındaki bağ incelenerek, dinin bireyin anlam dünyasını şekillendirmeye olan etkisi ortaya konmaya çalışılmıştır. Üçüncü aşamada, öğrenciler ile görüşmeler yapılarak DKAB ders işlenişi, öğrencilerin dersten beklentileri ve ders ile ilgili sorun ve önerileri üzerinden, "önemli ifadeler, anlam birimleri, metinsel ve yapısal betimlemeler ile birlikte "öz"ün betimlenmesi" yapılmaya çalışılmış, yapılan çözümlemeler ile bulgular ortaya konmuştur. Tüm bu çalışmalar ekseninde, DKAB dersine yönelik, öğrencilerin yaş aralığı büyüdükçe ilgi ve beklentilerinin değiştiği, mevcut içeriğin ve kitapların bu beklentileri genel olarak karşılamadığı, ders içeriklerinin gözden geçirilerek, yeni medya araçları üzerinden farklı materyaller üretilmesi, öğretmenlerin de bu düzlemde öğrencilerin anlam dünyasının kapılarını aralayacak yeni modeller geliştirmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.  
Anahtar Kelimeler: Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi, din eğitimi, anlam arayışı, dini gelişim, öğretmen, öğrenci

Abstract:
In this study, the views of 22 students who have been educated in various schools in the central districts of Ankara and Istanbul provinces, and newly graduated from Primary School, Secondary School, High School are aimed to evaluate the influence of the course of Culture of Religion and Knowledge of Ethics on the program, teacher and approach. From this context, the main purpose of the research is to evaluate the transfer of the objectives of the course of Culture of Religion and Knowledge of Ethics to the students through their experiences based on the opinions and practices of the students involved in the research. In this study, which tries to present the current status of the experience of the course of Culture of Religion and Knowledge of Ethics according to the students, "Phenomenological Research" model has been used from qualitative research patterns. Within the scope of our research; in the first stage, the units and acquisitions of the course of Culture of Religion and Knowledge of Ethics in the Teaching Curriculum and the academic studies that measure the students' opinions are examined with document examination technique. In the second stage, as having been examined the relationship between religious development steps of students and religious education within the conceptual framework, the influence of religion to shape the meaning world of the individual have been tried to be explained. In the third stage, as having been discussions with the students who are studying in the current classrooms about the course of Culture of Religion and Knowledge of Ethics, the process of the course, expectations from the course, the problems and suggestions related to the course, along with important expressions, meaning units, textual and structural descriptions, and the "description of the essence" have been tried to be expressed. In this thesis, it has been concluded that students' interest and expectations have been changed as the age range of the students grown; the existing content and books have not met students' expectations in general; the course contents should be reviewed and different materials ought to be produced through the new media tools and teachers should develop new models and techniques to explore the meaning of the students in this context.
Key words: Culture of Religion and Knowledge of Ethics, education of religion, the search of meaning, religious development, teacher, student.