Farklı yaşlarda besiye alınan siyah alaca sığırların besi, karkas ve et kalite özelliklerinin belirlenmesi
Determination of fattening, carcass and meat quality qharacteristics of holstein-friesian cattle at different starting ages
Yazar: VEYSEL FATİH ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. METE YANAR
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı / Hayvan Yetiştirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Besi performansı = Fattening performance ; Et kalitesi = Meat quality ; Karkas özellikleri = Carcass characteristics ; Siyah alaca sığırlar = Holstein friesian cattles

Özet:
Bu çalışmada, Erzurum şartlarında yetiştirilen ve farklı yaşlarda besiye alınan Siyah Alaca ırkı sığırların besi performansı, karkas ve et kalite özellikleri incelenmiştir. Atatürk Üniversitesi Gıda Hayvancılık Araştırma Merkezi Müdürlüğü'nde yürütülen araştırmanın hayvan materyalini 24 baş Siyah Alaca sığır oluşturmuştur. Deneme grupları 8-10 (n=6), 12-14 (n=10) ve 15-17 (n=8) aylık yaşta olacak şekilde düzenlenmiştir. Besi 258 gün sürmüştür. Grupların besi başı ağırlıkları 8-10, 12-14 ve 15-17 aylık yaş gruplarında sırasıyla 200,0±13,193 kg, 302,1±10,840 kg ve 353,8±14,114 kg (P<0,01), besi sonu ağırlıkları 481,0±19,235 kg, 561,5±16,753 kg ve 600±20,852 kg (P<0,01), günlük ağırlık artışları 1,09±0,27 kg, 1,00±0,48 kg ve 0,95±0,60 kg olarak belirlenmiştir (P>0,05). Grupların 1 kg canlı ağırlık artışı için tükettikleri kuru madde bazında toplam yem miktarları sırasıyla 8,03 kg, 9,07 kg ve 9,89 kg olarak saptanmıştır. Göğüs derinliği, karkas uzunluğu, but uzunluğu değerleri bakımından gruplar arasındaki farklılıklar çok önemli (P<0,01), but genişliği (medialden) önemli (P<0,05) ve but genişliği (lateralden) önemsiz bulunmuştur. Grupların deri (P<0,05) ve karaciğer ağırlıkları (P<0,01) dışında baş, 4 ayak, karaciğer, testis, kuyruk, akciğer, böbrek yağı, dalak, kalp, böbrek, iç yağı ve kalp+böbrek+iç yağı toplamı ağırlıklarının kesim ağırlığına oranları önemsiz bulunmuştur. Karkasların renk skoru, marbling, karkas yağlanma skoru, konformasyon skoru, sırt yağı kalınlığı, et verimi puanlamaları, % kemiksiz yenilebilir et oranları ve musculus longissimus dorsi (MLD) kası warner bratzler shear değerleri istatistiksel olarak önemsiz bulunmuş, MLD kası alanı ve 100 kg karkas ağırlığı için MLD alanı değerleri arasındaki farklılıklar çok önemli (P<0,01) bulunmuştur. Grupların MLD kası % ham protein değerleri arasındaki farklılıklar çok önemli bulunurken (P<0,01), % ham yağ, % kuru madde, % ham kül ve % pişirme kaybı değerleri arasındaki farklılıklar önemsiz bulunmuştur. Erken yaşta besiye alınan sığırların daha az yem tükettimi ile daha fazla günlük canlı ağırlık sağladığı, karkas ve et kalite özellikleri bakımından gruplar arasında önemli farklılıklar olmadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this study, fattening performance, carcass characteristics and meat quality traits of Holstein-Friesian cattle that were taken into feedlot at different ages in Erzurum conditions, were investigated. The animal material of the experiment that was carried out in the Food and Livestock Application and Research Center Farm of Atatürk University, comprised 24 Holstein-Friesian cattle. The experimental groups were 8-10 (n=6), 12-14 (n=10) and 15-17 months (n=8) of ages. The trial lasted 258 days. Initial live weights of the groups were 200,0±13,193 kg, 302,1±10,840 kg and 353,8±14,114 kg (P<0,01), final weights were 481,0±19,235 kg, 561,5±16,753 kg and 600,0±20,852 kg (P<0,01), average daily weights were 1,09±0,27 kg, 1,00±0,48 kg and 0,95±0,60 kg (P>0,05) for 8-10, 12-14 and 15-17 month age groups, respectively. The amount of feed consumed by groups for 1 kg live weight gain was 8,03 kg, 9,07 kg and 9,89 kg on the dry matter basis, respectively. The differences among carcasses of the groups in chest depth, carcass length, round length values were highly significant (P<0,01), width of the round (from medial side) was significant (P<0,05) while width of the round (from lateral side) was insignificant. Whole ratios of weights of head, 4 feet, testis, tail, lung, kidney fat, spleen, heart, kidney, pelvic fat, kidney+pelvic+heart fat (KPH) to slaughter weights was insignificant except of hide weight (P<0,05) and liver weight (P<0,01). The differences of groups on marbling, color score, fatness score, conformation score and back fat thickness, yield grade and retail cuts (%) of carcasses, musculus longissimus dorsi (MLD) muscle warner bratzler shear force (WBSF) values were not statistically significant, while differences of MLD muscle area and MLD area for 100 kg carcass weight were highly significant (P<0,01). No significant differences were determined among groups on the raw ash, dry matter, raw fat, cooking loss ratio values while difference of raw protein ratio is highly significant (P<0,01). It was concluded that the cattle taken into feedlot at early age consumed less feed with more daily live weight and there were no significant differences between the groups in terms of carcass and meat quality characteristics.