Uçuş emniyeti açısından yolcuların alkol kullanımı
A study on passenger's alcohol use in flight safety
Yazar: HATİCE DODAK
Danışman: PROF. DR. HAKAN ÇOŞKUNOL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Bilimleri Bölümü / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Alkol içme = Alcohol drinking ; Alkollü içkiler = Alcoholic beverages ; Güvenlik = Security ; Uçaklar = Airplanes ; Uçuş = Flight ; Yolculuk = Journey

Özet:
Havacılık sektöründe meydana gelen küçük olayların çok büyük zararları olabilmektedir. Bu yüzden emniyet ve güvenlik tedbirleri en üst düzeyde olmalıdır. Pek çok güvenlik ve emniyet prosedürü uygulanmasına rağmen, havacılık sektörü bir hizmet sektörü olarak ele alındığında, yolcu istekleri ile emniyet ve güvenlik gereksinimleri çatışmaktadır. Özel havayolu firmaları da rekabet güçlerini artırabilmek için talep oluşturabilecek hizmetler sunmaya çalışmaktadır. Yolcu memnuniyeti için alkol kullanımını desteklemek de bu hizmetlerden biridir. Fakat alkol kullanımının kolaylıkla kontrolden çıkabilir olması büyük problemlerin oluşması yönünde yüksek riskler oluşturur. Bu araştırmada yolcuların alkol kullanımının uçuş emniyetine etkisini inceleyebilmek amacıyla yapılmıştır. İnternet haber yayınları incelenip, son 15 yıl içinde gerçekleşmiş, alkollü yolcu kaynaklı, kabin içinde gerçekleşen, emniyeti olumsuz etkileyen, olaylarla ilgili haberler derlenmiştir. Evrenin tümü araştırma kapsamına alındığı için herhangi bir örneklem seçim yöntemine gidilmemiştir. Ulaşılabilen 55 haber araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Haberlerin sistematik incelemesi için hazırlanan anket formu, haberler okunarak doldurulmuştur. Doldurulan anketler, SPSS yazılımının sayı-yüzde hesaplama yöntemiyle analiz edilmiştir. Anketlerin istatistiksel analizi sonucunda meydana gelen olaylardaki temel faktörler tespit edilmiş ve bunları kontrol altına alabilecek önerilerde bulunulmuştur. Haber arşivlerine tam olarak ulaşılamamıştır. Elde edilen haberlerde de alkol kullanımı ve bunun sonucundaki olayların tamamıyla anlaşılabilmesi için gerekli olan alkol kullanım geçmişleri, yolculuk detayları (transit yolcu), alkol kullanım süreci ve miktarı, bağımlılık geçmişlerinin olup olmadığı, önceki uçuşlarındaki durumları hakkında yeterli bilgileri içermediği tespit edilmiştir. Buna rağmen, yeterli derecede verilen bilgilerden olan yolcu cinsiyeti, olaya müdahale şekli gibi bilgiler yol gösterici olmuştur. Elde edilen temel sonuçlar aşağıda açıklanmıştır.Alkol kaynaklı yaşanan olaylarda, yolcuların %45.5'inin yolcu ve kabin görevlilerinin rahatsız olmasına, %32.7'sinin başka bir meydana acil iniş yapılmasına sebep olmuştur.Alkol kaynaklı yaşanan olayların, yolcunun uçuş esnasında çıkartmış olduğu olaya %36.2'sinde yolcunun tutuklanarak gözaltına alınmış, %36.2'sinde uçağa polis yada sağlık görevlileri çağırılarak müdahale edilmiştir.Alkol kaynaklı yaşanan olaylarda yolcuların %76.4'ü erkektir.Alkol kaynaklı yaşanan olayların %49.1'inde yolcuların tek başına seyahat ettiği anlaşılmıştır.Alkol kaynaklı yaşanan olaylarda, yolcuların %49.1'inin uçuşa alkollü gelmiş olduğu belirlenmiştir.Araştırma bulguları doğrultusunda temel olarak, servis edilen alkol miktarının sınırlarının belirlenmesi, yolcuların alkolün limitleri ve uçuştaki etkisi konularında bilgilendirilmesi, duty-free dahil kabine yolcular tarafından alkol getirilmesinin yasaklanması, ayrıntılı olay raporlarının tutulmasının sağlanması gerektiği gibi önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Small events that occurred in the aviation industry can cause very large losses. Therefore, the highest level of safety and security measures should be implemented. Despite the implementation of many safety and security procedures, the aviation sector taken as a service industry and passenger requests conflict with the safety and security requirements. Private airline companies are also working to provide services that create demand in order to increase their competitiveness. Promoting use of alcohol is one of these services for the satisfaction of passengers. However, alcohol use can go out of control easily. This creates high risks which can cause bigger problems. This study was conducted to examine the effect of passengers alcohol use on flight safety. Internet news broadcasts are analyzed for the occurred events for the last 15 years, such as alcoholic passengers inside the cabin, risks for the safety and security, compiled from news events. We did not use any selection method for any sample taken within the scope of target population of the study. The sample consisted of 55 articles which are accessible on the internet. A questionnaire form prepared for the systematic review of the news, the questionnaire is filled by reading the news articles. The completed questionnaires were analyzed by SPSS software for the calculation of the number and percentages. The main factors that cause these incidents were identified and suggestions were made to take them under control. Accessible news articles do not include all occurred events. However accessible news articles do not include important information such as the history of alcohol use, the journey details (transit passengers), the process and the amount of alcohol use and addiction histories of the passengers to fully understand the events. However, the information provided is sufficient for the passenger gender, and the intervention type. The main results obtained are described below.In alcohol related incidents, in 45.5% of them, passengers and cabin crew being disturbed, in 32.7% of them it have been given rise to an emergency landing in a different place.In alcohol related incidents, the incident caused by the passenger during the flight resulted by 36.2% passenger was arrested and taken into custody, in 36.2% of them the police or health officials were called to intervene on board.In 76.4% of the events passengers that cause the incident were male.In 49.1% of the events passengers that cause the incident were traveling alone.In 49.1% of the events passengers that cause the incident had taken alcohol before the flight.Study results show following required actions to be taken, delineation of the amount of alcohol served, informing passengers on the effect of alcohol and limits during the flight, including duty-free the prohibition of bringing alcohol by passengers into cabin, preparing detailed incident reports.