Farklı dozlarda ve sükrozla birlikte uygulanan kakao'nun (theobroma cacao) sıçanlar üzerindeki anksiyolitik etkisinin incelenmesi
Investigation of anxiolytic effect of cocoa (theobroma cacao) administered at different doses and with sucrose on rats
Yazar: ESRA NUR ALKAN
Danışman: DOÇ. DR. OKAN ARIHAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoloji = Physiology

Özet:
Anksiyete bozukluğu sık görülen bir rahatsızlıktır. Mevcut farmakolojik tedavilerin
etkinliği geç başlamakta ve yan etkileri hastaları olumsuz etkilemektedir. Bu yüzden
hastalar, anksiyete durumunu azaltan farklı ürünlere yönelmektedirler. Kakao çeşitli 
biyoaktif maddeler içerir ve sık tüketilir. Bu çalışmada kakaonun farklı dozlarda 
alınmasının veya kakaonun şekerli ya da şekersiz tüketilmesinin akut anksiyolitik etkisi 
araştırılmıştır. Kakaonun oral yolla verildikten sonra muhtemel anksiyolitik etkisinin ne 
zaman ortaya çıkacağı bilinmediği için öncelikle süre tespit edilmeye çalışılmıştır. Süre 
tayininden sonra ana çalışmaya geçilmiştir. Ana çalışma için 64 Wistar albino erkek 
sıçan kullanılmıştır ve her grup 8 adet sıçandan oluşturulmuştur. İki farklı dozda kakao 
(500 mg/kg ve 1000 mg/kg), sükroz (1000 mg/kg), her iki dozdaki kakao+sükroz, 
diapezam ve tween 80 oral gavajla sıçanlara tek doz uygulanmıştır. Açık alan testi ve 
yükseltilmiş artı labirent testleriyle anksiyeteyle ilişkili davranışlar değerlendirilmiştir. 
Rotarod testiyle lokomotor aktivite ölçülmüştür. Hipokampüs ve kan dokusunda çeşitli 
biyokimyasal parametrelere bakılarak anksiyolitik etkiye yönelik herhangi bir değişim 
olup olmadığı araştırılmıştır. Ayrıca kanda ALT, AST, BUN, kreatinin, total kolesterol, 
trigliserid ve glikoz seviyeleri incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda kakaonun akut 
uygulanması genel olarak anksiyeteyle ilişkili davranışları azaltırken sükrozla birlikte 
verildiğinde bu etki kaybolmuştur. GABA miktarları üzerinde etkisi olmamakla birlikte, 
sükrozla birlikte kullanıldığında GABA seviyesi artmıştır. Serotonin ve noradrenalin 
miktarını değiştirmediği görülmüştür. Kortizol miktarı üzerinde etki oluşturmazken
sükrozla birlikte kullanıldığında kortizol miktarı azalmıştır. İncelenen diğer kan 
parametrelerinde herhangi bir değişim gözlenmemiştir.

Abstract:
Anxiety disorder is a common condition. The effectiveness of current pharmacological 
treatments is delayed and their side effects negatively impact patients. Therefore, 
patients turn to different products. Cocoa is a frequently consumed substance that 
contains various bioactive compounds. This study investigated the acute anxiolytic 
effect of cocoa consumed in different doses or with or without sugar. Since the time 
when cocoa's potential anxiolytic effect would appear after oral administration was 
not known, the duration was determined first. The main study was then conducted. 
64 male Wistar albino rats were used in the main study, with 8 rats in each group. Two 
different doses of cocoa (500 mg/kg and 1000 mg/kg), sucrose (1000 mg/kg), both 
doses of cocoa+sucrose, diazepam, and tween 80 were administered orally to rats in 
a single dose. Anxiety-related behaviors were evaluated using open field test and 
elevated plus maze test, and locomotor activity was measured using the rotarod test. 
Various biochemical parameters were examined from hippocampus and blood to 
determine whether there was any change in the anxiolytic effect. In addition, ALT, AST, 
BUN, creatinine, total cholesterol, triglyceride, and glucose levels in the blood were 
examined. The results of the study showed that acute administration of cocoa 
generally reduced anxiety-related behaviors, but this effect disappeared when cocoa 
is given with sucrose. Although cocoa did not affect GABA levels, the combination 
with sucrose increased GABA levels. It did not change the levels of serotonin and 
noradreline. While cocoa did not have an effect on cortisol levels, the combination 
with sucrose decreased cortisol levels. No changes were observed in the other 
examined blood parameters.