İmam hatip liseleri 9. ve 10. sınıf müfredatıyla bağdaştırılmış Arapça-Türkçe görsel sözlük örneği
Example of Arabic-Turkish illustrated dictionary associated with 9th and 10th class curriculum of imam hatip high schools
Yazar: SİBEL GÜNEY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İCLAL ARSLAN
Hitit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Arapça = Arabic ; Ders programları = Curriculum ; Dil öğretimi = Language teaching ; Görsel materyaller = Visual materials ; Sözlük = Dictionary ; Sözlükbilim = Lexicology ; Türkçe = Turkish ; İmam hatip liseleri = İmam hatip high schools

Özet:
Ülkemizdeki dil öğretiminin zorluğunu okullarda gözlemlememiz üzerine bir
çalıĢma yapılmasına karar verilmiĢtir. Bu tez çalıĢması da, öğrencilerin Arapça
derslerinde kelimeleri sözlükten kolay bulup öğrenebilmeleri için hazırlanmıĢtır.
Tez, 2 bölümden oluĢmaktadır. Tezin ana kısmını hazırlayabilmek için, daha
önceden hazırlanmıĢ sözlük çalıĢmalarına, yazılıĢ sebeplerine genel hatlarıyla
bakılmıĢtır.
Tezin 1. bölümünde "Sözlükbilim nedir"? sorusuna cevap ararken, aynı
zamanda sözlükçülükten de bahsedilmiĢtir. Tezimiz, Arapça sözlük yazımı için
hazırlanmıĢ olduğundan Arap dünyasında yazılmıĢ sözlüklerden bahsedilmiĢ, bölümleri
ve dönemleri genel hatlarıyla incelenmiĢtir. Her sözlüğün yazılıĢ amacının farklılıklar
göstermesi ve hitab ettiği kitlenin ihtiyaçları göz önüne alındığında, sözlük çeĢitlerini
gözden geçirme ihtiyacı doğmaktadır ve bu sözlüklerin yazılıĢ yöntemleri farklılıklar
göstermektedir. Bu düĢünceden yola çıkarak sözlük türlerine ve hazırlama yöntemlerine
kısaca değinilmiĢtir. Tüm bu bilgiler toparlandığında tezimizin asıl amacı olan sözlük
bölümünü hazırlayabilmek için bir kısım analizlere ihtiyaç duyulmuĢtur. Ġmam hatip
liselerinde okuyan öğrencilerin alfabetik sözlüklerden kelime bulmakta zorlandığını ve
bu yüzden kelime ezberleyemediklerini, derslere kelime öğrenerek hazır
gelemediklerini düĢündüğümüzden 100 kiĢilik bir anket çalıĢması yapılmıĢtır. Sonuç
olarak müfredata göre düzenlenmiĢ görsel bir sözlüğe ihtiyaç duydukları
gözlemlenmiĢtir. Bu araĢtırmalar ve analiz sonucunda tezimizin 2. bölümünde görsel bir
sözlük hazırlanmıĢtır. Sözlüğün kelimeleri, ders kitabında geçen konularla bağlantılı
olarak seçilmiĢtir. 9. ve 10. Sınıf konularında geçen bu kelimelerle bağlantılı olarak
resimler çizilmiĢtir. Bu resimlerin çizilme amacı, görsellerle desteklenen kelimelerin
daha öğretici olacağını düĢünmemizdir. Tezde bu konuyu çalıĢmamızdaki asıl neden de
budur.

Abstract:
It was decided to make a study of the difficulty of language teaching in schools
in Turkey. This thesis study is designed for the students to find and learn words from
dictionary easily in Arabic lessons.
The thesis consists of two chapters. In order to prepare the main part of the
thesis, previously prepared dictionary studies the reasons why to write them..
In the first part of the thesis, while searching the answer to the question ,
"What is lexicography? ", it has also been mentioned on lexicography Since our thesis
is prepared for writing an Arabic dictionary, the dictionaries that were written in Arab
world were mentioned and their sections and periods were examined in general terms..
Considering the differences between the purpose of writing each dictionary and the
needs of the people it addresses to , there is a need to review the dictionary types and
also the methods of writing these dictionaries differ from each other . From this point of
view, ,the dictionary types and the methods of preparation are briefly mentioned. When
all this information is gathered, some analysis is needed to prepare the dictionary which
is the main purpose of our thesis. A 100-person questionnaire study was conducted for
the students who were studying in Imam-Hatip High Schools because of having
difficulty in finding words in alphabetical dictionaries and, therefore they could not
memorize the words, and come to the class by learning them by heart .. As a result, it is
observed that they need an illustrated dictionary that is separated into their subjects
according to the curriculum As a result of these researches and analyzes, a dictionary on
visual content was prepared in section 2 of the thesis.. The words of the dictionary were
selected in connection with the topics that is written in the textbook.. In the 9th and 10th
class subjects, pictures were drawn related to these words. The aim of these images is to
think that the words supported by images will be more instructive. This is the main
reason for my study in this thesis.