İngiltere'de yaşayan Türkçe ve İngilizce konuşucusu sıralı ikidilli çocukların dil gelişim performanslarının özgül dil bozukluğu riski açısından incelenmesi
The language development performances of turkishenglish sequential bilingual children living in England: An investigation in regard of risk for specific language impairment
Yazar: EBRU ERDOĞAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. RAMAZAN SERTAN ÖZDEMİR
Anadolu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Dil = Language ; Dil becerileri = Language skills ; Dil kullanımı = Language usage ; Testler = Tests ; Türkçe = Turkish ; Ölçekler = Scales ; İngilizce = English ; İngiltere = England

Özet:
Bu çalışma, anadili Türkçe olup İngilizceyi ikinci dil olarak edinen ikidilli
çocukların dil gelişim performanslarını belirlemek ve Özgül Dil Bozukluğu (ÖDB)
tanılaması için geliştirilen ölçüm araçları ve testleri ikidilli çocuklarda sınamak
amacıyla yapılmıştır.
Çalışmanın katılımcı grubu 6:0-7:11 yaş aralığında Londra'da yaşayan 20 ikidilli
çocuktan oluşmaktadır. Çalışmada sözel olmayan zekâ testi ile Türkçe ve İngilizce
olmak üzere dil gelişim testleri, cümle tekrar testleri ve anlamsız sözcük tekrar
testleri kullanılmıştır.
Çalışmada nicel betimsel (tarama) araştırma deseni temelinde karşılaştırmalı ve
ilişkisel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Ölçüm araçlarından elde edilen
sonuçların birbirleriyle olan ilişkileri incelenmiş ve performansların yaş gruplarına
göre farklılık oluşturup oluşturmadığı test edilmiştir.
Yapılan analizler sonucunda ikidilli çocukların %95'inin konuştuğu dillerin en az
birinde ortalama ve üstü düzeyde performans gösterdiği, katılımcıların %85'inin
anadilleri olan Türkçede İngilizceden daha başarılı oldukları ve yalnızca %25'inin
ikinci dilleri olan İngilizcede ortalama ve üstü düzeyde puan aldıkları saptanmıştır.
Testler arası ilişkiler incelendiğinde Türkçe Erken Dil Gelişimi Testi (TEDİL) ile
Türkçe Cümle Tekrar Testi ve Clinical Evaluation of Language Fundamentals
(CELF-4) ile İngilizce Cümle Tekrar Testi arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki
olduğu görülmüştür. İki dilde aynı özelliği ölçen testler arasında ise anlamlı ilişkiler
görülmemiştir. Çalışma bulguları sözel olmayan bilişsel performansla dil becerileri
arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişkinin olmadığını göstermiştir. Ayrıca,
testlerde yaş grupları arasında farklılıklar incelendiğinde herhangi bir testte gruplar
arası istatistiki olarak anlamlı bir farklılığa rastlanmamıştır.
Anahtar Kelimeler: ikidillilik, özgül dil bozukluğu, dil gelişim testleri, cümle
tekrar testi, anlamsız sözcük tekrar testi, dil baskınlığı

Abstract:
The aim of this study was to determine the language development performances of
bilingual children, whose mother tongue was Turkish and acquired English as a
second language in England; on tests and assessment tools in both of their languages
which were developed for diagnosing Specific Language Impairment (SLI) with
bilingual children.
The participant group of this study was composed of 20 bilingual children between
6:0-7:11 ages who live in London. In the study, a non-verbal intelligence test; and
Turkish and English language development tests, sentence repetition tests and nonword
repetition tests were used.
In this study, a comparative and correlational research method was used on the basis
of a descriptive research design. The relations within the results of assessment tools
were examined and the differences between the performances of different age
groups were tested.
Results indicated that 95% of bilingual children got average or above the average
scores at least in one of their languages, 85% of the children were more successful
in Turkish compared to English; and only 25% of children got average or above the
average scores in English, which is their second language.
The analyses of the relations within the tests revealed that there were significant
positive correlations between Turkish Early Language Development Test (TEDIL)
and Turkish Sentence Repetition Test, and between Clinical Evaluation of
Language Fundamentals (CELF-4) and English Sentence Repetition Test.
However, no significant relations were found between the tests that assess the same
language properties in two languages. Results indicated that there was not a
significant relation between non-verbal cognitive performance and language
abilities. Also, the differences between the test results of different age groups were
examined and statistically significant differences were not found in any of the test
results.
Key Words: bilingualism, specific language impairment, language development
tests, sentence repetition test, non-word repetition test, language dominance