Müzik sosyolojisi açısından Z kuşağının müzikal eğilimleri: Sakarya Üniversitesi örneği
Musical trends of generation Z in terms of music sociology: Example of Sakarya University
Yazar: BEGÜM ÜNLÜ
Danışman: PROF. DR. NİLGÜN SAZAK
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Bilimler Ana Sanat Dalı / Müzik Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Müzik = Music

Özet:
Teknolojinin gelişmesiyle müzik dinleme araçları olarak genellikle telefon uygulamaları karşımıza çıkar. 
Bireyler önceleri plak, mp3, televizyon gibi iletişim araçları ile şarkı dinlerlerken, artık telefonlarına 
indirdikleri ücretli/ücretsiz uygulamalar ile şarkı dinler hale geldiler.
Sosyal medyadan etkilenme oranı yüksek olan Z kuşağı yine bu uygulamalar ile kendini ifade eder. 
Teknoloji ile doğan bu nesil, dijital medyayı hayatının parçası olarak kabul eder. Dijital medyada olan 
yenilikleri hızla benimser ve kendi kimliklerini oluşturmak dışarı ile iletişim kurmak için sosyal medyayı 
iletişim aracı olarak görür. Kendilerini ifade etme, sansasyon yaratma ve aktivist davranışları dijital 
medyada sergilemeyi tercih ederler. Her birey aynı olmasa da genellikle Z kuşağı bireylerinin birbirleri 
ile aynı davranış ve değerleri yansıtma eğilimleri gözlenir. 
Emirec teorisinin aktif üyeleri olan Z Kuşağı, farkında olmadan ürünü hızlı tüketip; yeni ürün ortaya 
çıkarırlar. Davranışsal olarak aykırı olmaya yatkın olsalar da eskiyi yenileştirme, geliştirme ve değiştirme 
çabasındadırlar. Bu durum müzik dinleme tercihlerine de etki etmiştir. Eski olan bir şarkıyı "cover"(eski 
bir şarkıyı yeniden düzenleme) yaparak tekrar pazara sunup kazanç sağlarlar.
Araştırmanın problemi: "Z kuşağının toplumsal olay veya teknoloji döneminin etkisiyle ortaya çıkan 
müzikal tercihleri ve tüketimleri nelerdir?" sorusuna cevap aramaktır. Araştırmanın amacı: "Z kuşağının 
ifadesel ve karakteristik yansımalarının; dinlemeyi tercih ettikleri müzikler bağlamında Emirec teorisi 
üyesi olup olmadıklarını" ortaya çıkarmaktır. Literatür tarama ve belirlenen örnekleme uygulanan anket 
çalışması yapıldığı için bu araştırma Betimsel Tarama Modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Yapılan 
bu araştırmada yaş, cinsiyet, sosyo-ekonomik durum, eğitim vb. unsurlar dolayısıyla heterojen bir yapıyı 
oluşturması sebebiyle Tabakalı Örnekleme Yöntemi kullanılmıştır. Bu araştırmada Sakarya halkının istek 
ve tercihleri, sanatsal eğilimleri evreni oluştururken; Sakarya'daki Z kuşağının müzikal eğilimleri, 
istekleri ve tüketimleri kapsamında Sakarya Üniversitesi örneklemi oluşturmaktadır.
Örneklem çerçevesinde yapılan bu anket çalışmasında tercih edilen şarkıların sosyal medyada popüler 
olan veya popülerleşmiş kişilerin şarkıları olduğu gözlenir. Elde edilen veriler nitel çözümleme 
yöntemleri ve uygulamaları ile analiz edilip; frekans analizi yapılarak yorumlanmıştır. Elde edilen 
verilerin analiz programlarından alınan sonuçlarına göre bu kuşağa mensup kişilerinin müzik dinleme 
tercihlerinde cinsiyet, eğitim durumu gibi faktörlerin etki etmediği; bu kuşağa mensup olmalarının ve 
sosyal medyayı aktif kullanmanın yeterli olduğu, Emirec teorisinin üyeleri oldukları sonucuna varılır

Abstract:
With the development of technology, we often encounter phone applications as music listening tools. 
While individuals used to listen to songs with communication tools such as vinyl records, mp3s and 
television, they now listen to songs with paid/free applications downloaded to their phones. 
Generation Z, which is highly influenced by social media, expresses itself through these applications. 
This generation, born with technology, accepts digital media as part of their lives. They quickly adopt 
innovations in digital media and use social media as a communication tool to create their own identities 
and communicate with the outside world. They prefer self-expression, sensationalism and activist 
behavior on digital media. Although not all individuals are the same, Generation Z individuals tend to 
reflect the same behaviors and values as each other.
Generation Z, active members of the Emirec theory, consume products quickly and create new products 
without realizing it. Although they are behaviorally prone to be contradictory, they strive to innovate, 
develop and change the old. This situation has also affected their music listening preferences. They make 
a profit by reintroducing an old song to the market by making a "cover" (reorganization of an old song). 
The research problem: "What are the musical preferences and consumption of Generation Z that emerged 
under the influence of social events or technology era?" The aim of the research: "The expressive and 
characteristic reflections of Generation Z; whether they are members of the Emirec theory in the context 
of the music they prefer to listen to". This research was carried out using the Descriptive Survey Model 
since a literature review and a questionnaire study applied to the determined sample was conducted. In 
this research, Stratified Sampling Method was used since it constitutes a heterogeneous structure due to 
factors such as age, gender, socio-economic status, education, etc. In this research, while the wishes and 
preferences and artistic tendencies of the people of Sakarya constitute the universe; Sakarya University 
constitutes the sample within the scope of the musical tendencies, wishes and consumption of Generation 
Z in Sakarya.
In this survey study conducted within the framework of the sample, it is observed that the songs preferred 
are the songs of people who are popular or popularized on social media. The data obtained were analyzed 
with qualitative analysis methods and applications and interpreted by frequency analysis. According to 
the results obtained from the analysis programs of the data obtained, it was concluded that factors such 
as gender and educational status do not affect the music listening preferences of people belonging to this 
generation; it is sufficient to belong to this generation and to use social media actively, and that they are 
members of the Emirec theory.