Vortex eğirme sisteminde pamuk ve yeni nesil lif karışımlarının eğrilmesi ve örme kumaştaki performanslarının belirlenmesi
The spinning of cotton and new generation fiber blends in vortex spinning and determining performances in knit fabrics
Yazar: SEVAL UYANIK
Danışman: PROF. DR. PINAR DURU BAYKAL
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering

Özet:
Bu tez çalışması ile vortex iplik eğirme sisteminde çalışılabilecek konvansiyonel ve yeni nesil lifler ile bu liflerden üretilen iplik ve özellikle iç giyim ve üst giyime yönelik örme kumaş özelliklerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Tez çalışması kapsamında karde pamuk, viskon, modal, poliester, naylon ve gümüş katkılı poliester (Flexsil-D2TM) lifleri kullanılarak farklı karışım oranlarında Ne 30/1 17 adet farklı cins vortex iplik üretilmiştir. Bu iplikler 30 pus, 28 E incelikteki yuvarlak örme makinesinde düz örgü olarak iki farklı sıklıkta örülerek ve ardından boyanarak toplam 34 adet kumaş elde edilmiştir. İplik özelliklerinin belirlenmesi amacıyla fiziksel özellik (numara, çap, şekil, yoğunluk), kopma mukavemeti, kopma uzaması, düzgünsüzlük, iplik hataları, Uster ve Zweigle tüylülük, sürtünme katsayısı (iplik-metal) testleri yapılmıştır. Üretilen kumaşların fiziksel, performans ve kullanım özelliklerini belirlemek için de sıklık, gramaj, kalınlık, boyutsal değişim, may dönmesi, patlama mukavemeti, hava geçirgenliği, kumaş sertliği, uzama, boncuklanma dayanımı, nem yönetim özellikleri, yıkamaya karşı renk haslığı, spektrofotometre ile renk analizi ve antibakteriyel özellik belirleme testleri uygulanmıştır. Çalışma sonuçları, iplik özelliklerinin kullanılan lif cinslerinden etkilendiğini, kumaş özelliklerinin ise lif cinsi ile birlikte kumaş sıklığını belirleyen ilmek iplik uzunluğu faktöründen etkilendiğini, lif karışım oranlarındaki küçük değişimlerin iplik ve kumaş özelliklerini pek etkilemediğini kanıtlamıştır.

Abstract:
In this thesis work, it is aimed to reveal that conventional and new generation fibers can work in vortex spinning and the properties of yarns and especially knit fabrics for underwear and top wear by produced these fibers. In this thesis scope, 17 vortex yarns with different type as Ne 30 were produced at different blend ratios as using carded cotton, viscose, modal, polyester, nylon and silver added polyester (Flexsil-D2TM). 34 fabrics were totally obtained that these yarns were knitted as single jersey at two different tightness in circular knitting machine having 30 inch, 28 gauge and after were dyed. Physical properties (count, diameter, shape, and package density), breaking tenacity, breaking elongation, unevenness, yarn imperfection, Uster and Zweigle hairiness, coefficient of friction (yarn-metal) tests were made to determine of yarn properties. Also, tightness, weight, thickness, dimensional stability, spirality, bursting strength, air permeability, fabric stiffness, elongation, pilling resistance, moisture management performance, color fastness to washing, color analysis with spectrophotometer and antibacterial properties tests were applied to physical, performance and usage properties of produced fabrics. The results of study reveal that yarn properties were affected by used fiber types, as fabric properties were affected by stitch length factor determining fabric tightness with fiber types, the small changes in fiber blend ratios did not much affect the properties of yarns and fabrics.