Yetişkinlerde travma sonrası büyüme ile yaşamda anlam arayışı arasındaki ilişkide umut duygusunun aracı rolü
The mediating role of hope in the relationship between posttraumatic growth and searching for meaning in life in adults
Yazar: BAHAR KAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHAR AKOĞLU
İSTANBUL NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Travma sonrası büyüme (TSB), bireyin travmatik bir olay ardından yaşadığı öznel 
deneyim olarak tanımlanmaktadır ve travma sonrasında sadece olumsuz anlamda 
psikolojik ve kişisel değişiklik yaşamadığının önemli bir göstergesidir. Bu araştırma, 
yetişkin bireylerdeki travma sonrası büyüme ile yaşamda anlam arayışı arasındaki ilişkide 
umudun aracı rolünü incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda 
ilişkisel tarama yöntemi kullanılarak yapılan çalışmada, Sosyodemografik Bilgi Formu, 
Travma Sonrası Büyüme Envanteri (TSBE), Yaşamda Anlam Ölçeği (YAÖ) ve Sürekli 
Umut Ölçeği (SUÖ) kullanılmıştır. Çalışma 20-65 yaş arasında olan 424 kişinin gönüllü 
katılımıyla yürütülmüştür. Travma sonrası büyüme ile yaşamda anlam arayışı arasındaki 
ilişkide umudun aracı rolü Process 4.2 kullanılarak incelenmiştir. Bulgular sonucu travma 
sonrası büyüme ile yaşamda anlam arayışı arasındaki ilişkide umudun kısmi aracı role 
sahip olduğu saptanmıştır. Travma sonrası büyümenin yaşamda anlamı pozitif yönde 
yordadığı görülmüştür. Travma sonrası büyüme ve sürekli umut değişkenleri yaşamda 
anlam puanındaki varyansın %35'ini açıklayabilmektedir. Sürekli umut bağımsız 
değişkeninin ise, travma sonrası büyüme puanındaki varyansın %13'ünü açıkladığı 
görülmektedir. Elde edilen bulgularla bireylerin büyüme ve anlam yaratma süreçlerinde 
umudun önemi vurgulanmıştır. Türk popülasyonda yapılan bu çalışma, farklı kültürlerle 
karşılaştırma olanağı sunacağı için önem arz etmektedir. Araştırma sonuçlarına dayalı 
olarak, ruh sağlığı profesyonelleri tarafından travmatik olaylara yönelik yürütülen 
psikososyal destek çalışmalarında ve psikolojik müdahalelerde acı veren deneyimlerin 
ruhsal gelişime katkısında umudun gücünün hesaba katılmasının, travmatik olaylara 
maruz kalmış bireylerin iyileşme süreçlerini destekleyeceği düşünülmektedir.

Abstract:
Post-traumatic growth (PTG) is defined as the subjective experience of an individual 
following a traumatic event and is an important indicator that he or she does not 
experience only negative psychological and personal changes after the trauma. This 
research was performed to examine the mediating role of hope in the relationship between 
post-traumatic growth and the search for meaning in life in adult individuals. In 
accordance with this objective, this study was based on a relational screening model, and 
the Sociodemographic Information Form, Post-Traumatic Growth Inventory (PTGI), 
Meaning in Life Scale (MLQ), and Dispositional Hope Scale were utilized. The research 
was conducted with the voluntary participation of 424 people aged between 20 and 65. 
The mediating role of hope in the relationship between post-traumatic growth and the 
search for meaning in life was analyzed using Process 4.2. The findings revealed that 
hope took on a partial mediating role in the relationship between post-traumatic growth 
and the search for meaning in life. It has been demonstrated that post-traumatic growth 
positively predicts the meaning in life. Post-traumatic growth and dispositional hope 
variables can account for 35% of the variance in the score of meaning in life. It is seen 
that the independent variable of dispositional hope explains 13% of the variance in the 
score of post-traumatic growth. The significance of hope in individuals' processes of 
growth and meaning creation is underlined by the findings obtained. This study 
implemented within the Turkish population holds importance because it offers the 
opportunity for comparison with different cultures. In line with the research outcomes, it 
is assumed that taking into consideration the power of hope in the contribution of 
psychological development deriving from painful experiences, in psychosocial support 
programs and psychological interventions conducted by mental health professionals will 
support the healing processes of individuals who have experienced traumatic events.