Dejeneratif eklem hastalıkları ve izole kıkırdak lezyonlarında otolog kondrosit ve mezenkimal kök hücre uygulaması sonuçları
Results of autologous chondrocyte and mesenchymal stem cell applications in degenerative joint diseases and isolated cartilage lesions
Yazar: OZAN ALİ ERDAL
Danışman: PROF. DR. MUHARREM BABACAN
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology
Dizin: Eklem hastalıkları = Joint diseases ; Hücre nakli = Cell transplantation ; Kök hücreler = Stem cells ; Kıkırdak = Cartilage ; Kıkırdak hastalıkları = Cartilage diseases ; Kıkırdak-artiküler = Cartilage-articular

Özet:
Giriş: Yetişkin otolog mezenkimal kök hücreler (OMKH), multipotent olmaları, yüksek çoğalma kapasiteleri ve trofik etkileri nedeniyle doku mühendisliğinde kullanılabilecek ideal hücrelerdir. Çalışmamızda izole kıkırdak lezyonu veya dejeneratif eklem hastalığı nedeniyle otolog kondrosit implantasyonu (OKİ), OMKH implantasyonu (OMKHİ) veya OMKH enjeksiyonu uyguladığımız 26 hastayı takip ettik. 
Hastalar ve Yöntem: İki ayak bileğine OKİ yapılmıştır. 12 hastanın izole kıkırdak lezyonu olan 7 dizine, 5 ayak bileğine OMKHİ; 13 hastanın dejenere 17 dizine ve 2 ayak bileğine OMKH enjeksiyonu uygulanmıştır. Kıkırdak lezyonlarının ortalama büyüklüğü 3,57 cm2 idi. Ortalama takip süresi 25 aydır. Hastaların takiplerinde KOOS, Lysholm, HSS ve Hokkaido skorları, Tegner aktivite skoru, VAS ağrı skoru ve AOFAS skoru kullanılmıştır. 20 hastaya ortalama 21,1 ay sonra MRG ile T2 kıkırdak haritalama yapılmıştır. Kontrol tanısal artroskopi üç hastaya yapılmıştır, bir hastanın lezyon sahasından histolojik örnekleme yapılmıştır.
Bulgular: OMKHİ yapılmış olan hastalar ile dizlerine OMKH enjeksiyonu yapılmış olan hastalar takip süresince anlamlı klinik iyileşme göstermişlerdir. OMKHİ sonrası klinik sonuçların OKİ yapılan önceki çalışmalara benzediği görülmüştür. İzole kıkırdak lezyonu olan gruplardaki haritalamalarda lezyonların normale yakın kıkırdak ile %75?ten fazla dolduğu gösterilmiştir. Enjeksiyon yapılmış olan gruplardaki haritalamalarda kemik iliği ödeminde gerileme ve dejeneratif durumun daha fazla ilerlemediği tespit edilmiştir. İkincil tanısal artroskopilerde skafoldun çevre dokulara tam uyum sağladığı görülmüştür. 
Sonuç: İzole kıkırdak lezyonlarının tedavisinde OMKHİ umut vaat eden bir yöntemdir. OMKH enjeksiyonu dejeneratif eklem hastalıklarının ilerlemesinin yavaşlatılmasında veya durdurulmasında faydalı bir uygulamadır. Elde ettiğimiz sonuçlar olumlu olsa da halen histolojik değerlendirmeler ile desteklenmiş ve uzun takip süreleri olan kıyaslamalı çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Introduction: Adult autologous mesenchymal stem cells (AMSCs), with their multipotency, high proliferation capacity and trophic effects, are ideal cell types for tissue engineering. In this study, we evaluated the effect of autologous chondrocyte implantation (ACI), AMSC implantation (AMSCI) or AMSC injection on cartilage healing in 26 patients with isolated cartilage lesions or degenerative joint diseases in knees and ankles. 
Materials and Methods: We applied ACI to two ankles, AMSC implantation to 7 knees 5 ankles, AMSC injections to 17 knees and 2 ankles. The mean size of isolated lesions was 3,57 cm2. The mean follow-up was 25 months. Patients were followed using KOOS, Lysholm, HSS and Hokkaido knee scores, Tegner activity scale, VAS pain scale, and AOFAS score. T2 MRI mapping was done to 20 patients in average 21,1 months. Second look arthroscopy was done to three patients and histological examination to one patient. 
Results: AMSC injection into the knee and AMSI showed significant clinical improvement. Clinical results with AMSCI were comparable to the results in the other reports of ACI. T2 mapping in isolated lesions showed more than 75% filling of defects with tissue similar to native cartilage. In AMSC injection groups, T2 mapping did not show any deterioration of the condition. Second look diagnostic arthroscopies showed fair integration of the scaffold and good surface congruence. Histological examination detected hyaline-like cartilage inside the lesion. 
Conclusion: AMSCI for isolated cartilage lesions is a promising method to heal cartilage lesions. AMSC injection has promising effects to stop or slow the progression of degenerative diseases. However, there is still need for larger scale long term comparative studies supported by histological analyses.