Yetersizlikten etkilenmiş ve normal gelişim gösteren çocukların cinsel istismardan korunmaları hakkında anne görüşlerinin incelenmesi
Examining the views of parents about the protection of children from sexual abuse who are disabled and non-disabled children
Yazar: BEKİR SERHAT ZEREY
Danışman: DOÇ. DR. SALİH ÇAKMAK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Görme Engellilerin Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Anneler = Mothers ; Yetersizlik duygusu = Inferiority feeling ; Çocuk istismarı = Child abuse ; Çocuk istismarı-cinsel = Child abuse-sexual ; Çocukların korunması = Child protection ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education ; İstismar = Abuse

Özet:
Bu araştırmanın amacı, yetersizlikten etkilenmiş ve normal gelişim gösteren çocuğa sahip olan annelerin cinsel istismardan korunma hakkında görüşlerini incelemektir. Katılımcılar iki gruptan oluşmaktadır. 33 katılımcının 23'ü yetersizlikten etkilenmiş çocuğa, 10'u ise normal gelişim gösteren çocuğa sahiptir. Nitel bir çalışma olarak desenlenen bu çalışmada yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen veriler çocukların cinsel istismardan korunma becerileri ve annelerin çocuklarına yönelik cinsel istismara ilişkin algı ve tutumları olmak üzere iki tema altında sunulmuştur. Birinci temada annelerin çoğunluğu, çocuğunun özel bölgelerini doğru bir terminoloji ile bildiğini, dokunsal temas içeren cinsel istismara karşı çocuğunun kendisini koruyabileceğini ve olası bir cinsel istismar girişimini güvendiği bir kişiye bildireceğini ifade etmiştir. İkinci temada ise annelerin birçoğu çocuklarını cinsel istismardan korumak için tedbir aldığını, istismarcı kişilerin çocuğun tanıdığı ya da tanımadığı kişiler olabileceğini, çocuklarına yönelik cinsel istismar riskinin yüksek olduğunu dile getirmiştir. Ek olarak annelerin yarıdan fazlası çocuğuna cinsel istismardan korunma eğitimi verme konusunda öz yeterliliklerinin yüksek olduğunu, neredeyse tamamı ise çocuklarının cinsel istismardan korunma eğitimine katılmasına olumlu yaklaştıklarını söylemiştir. Çalışmada anne görüşlerinin incelenmesinin yanısıra, iki grup arasındaki görüş farklılıkları da ele alınmıştır. Yetersizlikten etkilenmiş çocuğa sahip olan anneler normal gelişim gösteren çocuğa sahip annelerden farklı olarak çocuklarının özel bölgelerinin isimini karıştırdığı veya hiç bilmediğini, dokunsal temas içeren cinsel istismara karşı istismarcı kişinin tanıdık olmasına ve istismar yoğunluğuna göre korunma becerisi segileyeceğini söylemiştir. Bu durum yetersizlikten etkilenmiş çocuklara yönelik cinsel istismar riskini artırmaktadır. Ek olarak yetersizlikten etkilenmiş çocuğa sahip olan anneler, daha yüksek bir oranda çocuklarının uygun ve uygun olmayan dokunmaları ayırt edemeyeceğini ifade etmiştir. Söz konusu farklılıklar yetersizlikten etkilenmiş çocukları normal gelişim gösteren akranlarına göre cinsel istismara karşı daha korunmasız kılmaktadır.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the views of parents about the protection of children from sexual abuse who are disabled and non-disabled children. Participants divided into two groups. A total of 33 mothers, 23 of them have disabled children and 10 of them non-disabled children. The current research was designed as a qualitative study and used a semi-structured interview form. The obtained data were analyzed using thematic method. Findings presented under two theme's first child's sexual abuse prevention skill's and mothers' attitude's and the second perception's about sexual abuse towards their child. At the first theme, most of participant's said that their child knows private part of the body with correct terminology, would protect themselves against abuse involving sexual contact and report to a trustworthy person after abuse.  And at the second theme, many of participants expressed that have prevention practice for child sexual abuse, the abuser can be the person who is familiar or stranger and risk of sexual abuse towards their child is high. In addition data demonstrate that more than half of mothers have high self-efficacy about giving prevention education to their child and nearly all of the participants have a positive attitude towards their children's participation in sexual abuse training. In the current study, we also examined differences between the two groups' view. And reach that mothers who have disabled children as distinct from who have non-disabled children said that their children confuse their private body parts' name or their children nothing know about private parts name. Mother's of disabled children stated that prevention skills showed their children would vary according to whether the abuser was familiar with children or not and the abuse was high intensity or not. This situation increase's risk for sexual abuse to disabled children. In addition, mother's of disabled children was more frequently said their children can't discriminate appropriate and inappropriate touch than mothers of normally developed children. These differences show that disabled children more vulnerable than normal peers to sexual abuse.