Çevrimiçi ve yüz yüze beslenme danışmanlığı alan bireylerde beslenme bilgi düzeyinin, yeme bağımlılığının ve sezgisel yeme davranışının karşılaştırılması
Comparison of nutrition knowledge level, food addiction and intuitive eating behavior in individuals receiving online and face-to-face nutritional counseling
Yazar: NEVİN TİPİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF EDE ÇİNTESUN
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışmanın amacı, çevrimiçi ve yüz yüze beslenme danışmanlığı alan bireylerde beslenme bilgi düzeyinin, yeme bağımlılığının ve sezgisel yeme davranışının karşılaştırılmasıdır. Çalışma, İstanbul ilinde bulunan beslenme danışmanlık merkezine başvuran 18-70 yaş arasındaki 51 çevrimiçi 51 yüz yüze olmak üzere toplam 102 yetişkin birey üzerinde 12 haftalık diyet danışmanlık sürecinde gerçekleşmiştir. Katılımcıların verileri araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu ile yüz yüze görüşme yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Katılımcıların demografik bilgileri, beslenme alışkanlıkları, Sezgisel Yeme Ölçeği-2(SYÖ), Yetişkinler için Beslenme Bilgi Düzeyi Ölçeği (YETBİD) ve Yale Yeme Bağımlılığı Ölçeği (YBBÖ) skorları değerlendirilmiştir. Çalışmaya katılan bireylerde çalışma grupları arasında antropometrik ölçüm değerleri arasında istatistiksel anlamlı bir fark olmadığı (p>0,05) tespit edilmiştir. "SYÖ Toplam" puanlarında çevrimiçi danışan grubunda olan bireylerin (0,74±0,58) ortalaması, yüz yüze danışan grubunda olan bireylerin (0,48±0,52) ortalamasına göre istatistiksel anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Gruplar arasında YBBÖ'nün "Kötü Etkileri ve Sonuçları Olduğunu Bilmesine Rağmen Kullanıma Devam Etme" alt faktör puanları arasında (U=1006,5; p<0,05) istatistik verilere dayalı olarak anlamlı fark olduğu bulunmuştur. Çalışmaya katılan yüz yüze danışan grubunda olan bireylerin YETBİD'in "Sağlıklı Beslenme ve Besin Sağlık Bilgisi" fark puanları ile YYBÖ ve SYÖ alt faktör ve toplam fark puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon olmadığı bulunmuştur. Çalışmada beslenme bilgi düzeyi ile sezgisel yeme ve yeme bağımlılığı ile anlamlı bir ilişki bulunamamıştır fakat, sezgisel yeme ve yeme bağımlılığı ilişkisinde negatif korelasyon bulunmuştur. Sezgisel yeme davranışının artması sonucunda yeme bağımlılığı puanlarının azaldığı gözlemlenmiştir ve bu durumun beslenme danışmanlığı etkisi olarak bakıldığında iki görüşme tekniğinin de benzer oranda etki sağladığı ortaya koyulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to compare the level of nutrition knowledge, food addiction and intuitive eating behavior of individuals receiving online and face-to-face nutrition counseling. The study was conducted during a 12-week dietary counseling period on a total of 102 adults, 51 online and 51 face-to-face, between the ages of 18-70, who applied to the nutrition counseling center in Istanbul. The data of the participants were collected using the face-to-face interview method with a survey form prepared by the researcher. Participants' demographic information, eating habits, Intuitive Eating Scale-2 (SYÖ), Nutrition Knowledge Level Scale for Adults (YETBİD) and Yale Food Addiction Scale (YBBÖ) scores were evaluated. It was determined that there was no statistically significant difference (p>0.05) in anthropometric measurement values between the study groups in the individuals participating in the study. The average of the individuals in the online consultancy group (0.74±0.58) in the "SYÖ Total" scores was found to be statistically significantly higher than the average of the individuals in the face-to-face consultancy group (0.48±0.52). A significant difference was found between the groups based on statistical data between the YBBÖ's "Continuing to Use Despite Knowing It Has Bad Effects and Consequences" sub-factor scores (U=1006.5; p<0.05). It was found that there was no statistically significant correlation between YETBİD's "Healthy Nutrition and Food Health Information" difference scores of the individuals in the face-to-face client group participating in the study and YYBÖ and SYÖ sub-factor and total difference scores. In the study, no significant relationship was found between the level of nutritional knowledge and intuitive eating and food addiction, but a negative correlation was found in the relationship between intuitive eating and food addiction. It was observed that food addiction scores decreased as a result of the increase in intuitive eating behavior, and when this situation was considered as the effect of nutritional counseling, it was revealed that both interview techniques had a similar effect.