Ortaöğretimde görev yapan okul müdürlerinin kaygı düzeyleri ile problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Analysis of the relationship between the anxiety levels and problem-solving skills of school principals in secondary education
Yazar: SÜRURİ SELİM ERDEM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ESRA ARIKAN
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kaygı = Anxiety ; Kaygı düzeyi = Anxiety level ; Mesleki kaygı = Occupational anxiety ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Ölçekler = Scales

Özet:
Eğitimin başarılı olması okulların iyi yönetilmesi ile doğrudan ilişkilidir. Bir okulun iyi yönetilmesi de yöneticilerinin becerine bağlıdır. Okulların başarılı yönetilmesi için okul yöneticilerinin öngörü sahibi, liderlik özellikleri bulunan, doğru karar verebilme kabiliyeti ve karşılaştığı problemleri çözebilen kişilerden seçilmesi gerekir.   Kaygılı bireyler bir problem ile karşılaştıklarında çözüme ulaşama konusunda zorluk çeker veya zamanında çözüme ulaşamazlar. Yöneticiler karşılaştıkları problemleri çözebilmeleri ve doğru karar verebilmeleri için kaygı düzeylerinin   düşük olması gerekmektedir. 
Bu tezin amacı ortaöğretim okul yöneticilerinin kaygı düzeyleri ile problem çözme becerileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırmanın evreni 2019 – 2020 eğitim öğretim yılında İstanbul ilinde ortaöğretim kurumlarında çalışan yöneticilerden oluşmaktadır. Çalışma evrenindeki tüm yöneticilere ulaşmak mümkün olmadığı için çalışma grubu seçimine gidilmiş ve 408 kişiden oluşan çalışma grubu ile araştırma yapılmıştır.  Çalışmada yöneticilerin kaygı düzeyleri ve problem çözme becerileri cinsiyet, okul türü, görev, mesleki kıdem, yaş ve branş değişkenlerine göre incelenmiştir. 
Çalışma betimsel araştırma niteliğinde olup tarama modelinde yürütülmüştür. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu, yönetici kaygı ölçeği ve problem çözme ölçeği ile toplanmıştır.   
Araştırmada toplanan veriler SPSS 25 paket program kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen verilen üzerinde aritmetik ortalama, standart sapma, t testi, varyans analizi (ANOVA), korelasyon testi, Scheffe, bonferroni ve LSD testi uygulanmıştır. Anlamlılık testleri için p<.05 düzeyi yeterli olarak ele alınmıştır. 
Araştırma sonuçlarına göre yöneticilerin kaygı düzeyleri ölçeğin alt boyutlarında (Yönetim süreçleri kaygısı – İş yükü kaygısı) ve toplam kaygıda "yüksek" düzeyde olduğu görülmüştür. Yöneticilerin cinsiyet, görev ve yaş değişkenlerine göre kaygı düzeyleri arasında ölçeğin alt boyutlarında ve toplam kaygıları arasında anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Mesleki kıdem değişkenine göre yönetim süreci alt boyutunda, branş değişkenine göre iş yükü alt boyutunda anlamlı farklılık saptanmıştır. Yöneticilerin okul türü değişkenine göre ölçek toplam puanında ve alt boyutlarında anlamlı farklılık tespit edilmemiştir. Mesleki kıdem değişkenine göre toplam kaygı puanı ve iş yükü alt boyutunda anlamlı farklılık saptanamamıştır. Branş değişkenine göre toplam kaygı ve yönetim süreci kaygısında anlamlılık tespit edilememiştir. 
Araştırma sonucuna göre okul yöneticilerinin problem çözme becerileri yüksek olarak tespit edilmiştir. Yöneticilerin cinsiyet, okul türü, görev, mesleki kıdem, yaş ve branş değişkenlerine göre problem çözme becerileri arasında anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir. 
Okul yöneticilerinin kaygı düzeyleri ile problem çözme becerileri arasında pearson korelasyonuna göre anlamlı bir ilişki bulunamamıştır.

Abstract:
The success of education is directly related to the good management of schools. Good management of a school also depends on the skills of its administrators. In order to manage schools successfully, school administrators should be selected from people who have foresight, leadership characteristics, ability to make the right decision and solve the problems they encounter. Anxious individuals have difficulties in finding a solution when they encounter a problem or cannot find a solution in time. In order for managers to be able to solve the problems they face and make the right decision, they need to have low levels of anxiety.
The aim of this thesis is to examine the relationship between secondary school administrators' anxiety levels and problem solving skills. For this purpose, the universe of the research consists of managers working in secondary education institutions in the province of Istanbul in the academic year 2019 – 2020. Since it is not possible to reach all managers in the universe, sample selection was made and study was conducted with a sample group of 408 people. In the study, anxiety levels and problem solving skills of managers were examined according to gender, school type, task, professional seniority, age and branch variables. 
The study is descriptive research and it was carried out in the scanning model. The data of the thesis was collected through a personal information form developed by the researcher. In creating this form, the executive Anxiety Scale and the problem solving scale were utilized.
The data collected in the study were analyzed using SPSS 25 package program. The mean, standard deviation, t test, variance analysis (ANOVA), correlation test, Scheffe test and LSD test were applied on the obtained data. For significance tests, the p <.05 level was considered to be sufficient.
According to the results of the research, the anxiety levels of the managers were found to be high in the sub-dimensions of the scale (management processes anxiety - workload anxiety) and total anxiety. There was a significant difference between the anxiety levels of the managers according to gender, task and age variables in the sub-dimensions of the scale and in their total anxiety. Also, there was a significant difference in the management process sub-dimension according to the professional seniority variable and in the workload sub-dimension according to the branch variable. Besides, no significant differences were found in the total score and sub-dimensions of the administrators ' scale according to the school type variable. Furthermore, no significant difference was found in total anxiety score and workload sub-dimension according to professional seniority variable. There was no significant difference in total anxiety and management process anxiety according to the branch variable.
According to the research results, school administrators have high problem-solving skills. There was no significant difference between the problem solving skills of the administrators according to gender, school type, task, professional seniority, age and branch variables.
Finally, no significant relationship was found between school administrators ' anxiety levels and problem-solving skills according to the pearson correlation.