Marmara Denizi kıkırdaklı balıklarının beslenme özellikleri ve trofik seviyelerinin belirlenmesi
Feeding habits and trophic levels of elasmobranch species in the Sea of Marmara
Yazar: GÜZİN GÜL
Danışman: DOÇ. DR. NAZLI DEMİREL
İstanbul Üniversitesi / Deniz Bilimleri ve İşletmeciliği Enstitüsü / Fiziksel Oşinografi ve Deniz Biyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Deniz Bilimleri = Marine Science
Dizin: Ekoloji = Ecology ; Elasmobranchii =   ; Trofik seviye = Trophic category

Özet:
Elasmobranşlar çeşitli türlerle ve habitatla etkileşimleri yoluyla ekosistemlerin dengelenmesinde ve sürdürülmesinde önemli bir rol oynarlar. Aşırı avcılığa maruz kalmış ekosistemlerde, bu türlerin trofik ekolojisi hakkında bilgi sahibi olmak oldukça önemlidir. Bu sebeple, bu tez çalışması kapsamında, Marmara Denizi'nden Aralık 2017- Aralık 2018 tarihleri arasında mevsimsel örnekleme ile elde edilen Elasmobranchii sınıfına ait türlerin beslenme özellikleri ve trofik seviyeleri, mide içeriği analizi ve kararlı izotop analizi yöntemleri kullanılarak belirlenmiştir. Mustelus mustelus ve Mustelus asterias türlerinin ana besininin Crustacea grubu, Squalus acanthias, Scyliorhinus canicula, Dasyatis pastinaca ve Torpedo marmorata türlerinin ana besinini Teleostei grubunun oluşturduğu ve Myliobatis aquila türünün ise ana besinini Mollusca grubunun oluşturduğu belirlenmiştir. Squalus acanthias türünün hem mide içeriği analizi hem de kararlı izotop analizi beslenme modeline göre Teleostei grubu üzerinden beslendiği belirlenmiştir. Diğer türlerde bu iki metotun sonuçları arasında türlerin kısa ve uzun dönemli beslenme özelliklerini yansıtacak farklılıklar vardır. Mustelus mustelus ve Mustelus asterias türlerinin ciddi birer Crustacea predatörü olduğu ve bu iki türün besin çakışma oranının yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, izotopik niş çakışması sonuçları, Scyliorhinus canicula türü ile juvenil Raja clavata ve Squalus acanthias türleri arasında oldukça yüksek izotopik niş çakışması olduğunu göstermiştir. Myliobatis aquila ve Mustelus asterias türleri haricinde diğer türlerin niş genişlikleri oldukça benzer bulunmuştur. Bu iki tür dışında diğer türler genel beslenme özelliğine sahip türler olarak belirlenmiştir. Mide içeriği analiz sonuçları, trofik seviyesi en yüksek türün Squalus acanthias, en düşük türün M. asterias olduğunu göstermiştir. Kararlı azot değerleri kullanılarak hesaplanan en yüksek trofik seviye Oxynotus centrina türünde belirlenmiştir.

Abstract:
Elasmobranch plays an essential role in balancing and sustaining ecosystems through their interactions with various species and with the habitat. In ecosystems that have been subjected to overfishing, it is essential to have information about the trophic ecology of these species. For this reason, in this dissertation, the feeding behavior and trophic levels of Elasmobranchii species obtained on a seasonal basis from the Sea of Marmara between December 2017 and December 2018, was determined using stable carbon and nitrogen isotopes with stomach content analysis. While Crustacea is the main prey item for Mustelus mustelus and Mustelus asterias, Teleostei group was determined as the main prey item for S. acanthias, S. canicula, D. pastinaca, T. marmorata, and R. clavata. M. aquila which mainly feeds on Mollusca has the lowest Levins niche breadth and is determined as a specialist predator species. According to results of stable isotope analysis and stomach content analysis, S. acanthias is a generalist predator species, and feeds on Teleostei among the short and long timescale. The Pianka index was showed that, the high niche overlap between M. mustelus to M. asterias. Also, according to the results of the isotopic niche overlap; the hight niche overlap was found between Scyliorhinus canicula and juvenile Raja clavata and Squalus acanthias species. With the exception of Myliobatis aquila and Mustelus asterias, the Levins niche breadth of the other species were found to be quite similar. Apart from these two species, other species have been determined as generalist predator species. According to the stomach content analysis results, the highest trophic level was S. acanthias, while the lowest one was M. asterias. However, the species with the highest trophic level was determined as Oxynotus centrina by stable isotope analysis.