Van yöresinde oynanan halk oyunlarına eşlik eden eserlerin müzikal açıdan incelenmesi
Musical investigation of the works that accompanying the folk dances in Van region
Yazar: BARAN ASLAN
Danışman: DOÇ. EZGİ SAYDAM
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Musikisi Ana Bilim Dalı / Türk Musikisi Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Müzik = Music
Dizin: Derleme = Compilation ; Halk oyunları = Folk dances ; Makamlar = Modes ; Müzik kültürü = Music culture ; Müzikal analiz = Musical analysis ; Türk halk müziği = Turkish folk music ; Türk halk oyunları = Turkish folk dances ; Van = Van

Özet:
Van yöresi sevinç, ayrılık, özlem, kahramanlık gibi çığlıklarından oluşmuş ağıtlarını ve duygularını yaşamlarına yansıtan tarihi bir şehirdir. Bu çalışmanın amacı, Van yöresinde oynanan halk oyunları eserlerini tespit etmek, derlemek, notaya alarak müzikal açıdan analiz etmektir.
''Van Yöresinde Oynanan Halk Oyunlarına Eşlik Eden Eserlerin Müzikal Açıdan İncelenmesi'' tez başlığı nitel araştırmalar kapsamında oluşmuş betimsel bir çalışmadır. Bu araştırma dört bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde; Türk Halk Müziği ve Türk Halk Oyunlarının Anadolu kültürünün zengin yapı taşlarından olduğu ve Van yöresinde halk oyunları ve halk müziğiyle ilgili görüşlere değinilmiştir. İkinci bölümde THM başlığı altında makam,  usûl vb. gibi tanımlara yer verilmişti. Van ilinin tarihi, yörede oynanan halk oyunları ve türleri, yörenin müzikal yapısı kaynak tarama ve görüşme tekniğiyle elde edilen veriler yorumlanmıştır. Belirlenen konunun şekillenmesi için literatür taraması yapılmıştır. Yöreye hakim araştırmacı yazarlar ve yöre sanatçılarıyla saha çalışmaları yapılmıştır. Bu bağlamda, yörede yıllardır oynanan ve söylenen 22 eser tespit edilmiştir. TRT repertuvarında kayıtlı olan eserlerin yanı sıra, kayıtlı olmayan fakat yörede yıllarca icra edilen eserlerde notaya alınmıştır.
Dördüncü bölümde Bulgular ve Yorumlar başlığı altında daha önce repertuvarda olan eserlerin yanısıra, derlemesi yapılan ve notaya alınan 22 esere yer verilmiştir.  Derlenen ezgiler notaya alınarak müzikal analizi yapılmıştır. Yapmış olduğum görüşmelerde elde edilen bulgularda önceden notaya alınmış eserlerin bir kısmının hatalı olduğu tespit edilmiştir. İncelenen bazı eserlerde farklı makam (dizi) ve farklı usûllerle icra edildiği görülmüştür. Bir kısmında ise melodik yapının aynı olması ama usûl açısından değişiklikler olduğu görülmüştür. 

Anahtar Kelimeler: Van Müzik Kültürü,  Makam, Halk Müziği, Analiz, Derleme

Abstract:
Van region is a historical city that reflects its emotions and laments which made of cries screams joy, separation, longing and heroism into their lives. The purpose of this study is to identify, compile, note and analyze the folk dance works played in the Van region from a musical point of view.
The thesis title "Musical Examination of the Works Accompanying Folk Dances in Van Region" is a descriptive study formed by qualitative research. This research consists of four parts. In the first part; It was mentioned the opinion that Turkish Folk Music and Turkish Folk Dances are among the rich elements of Anatolian culture and folk dances and folk music in Van region. In the second chapter definitions such as mode, method etc were included under the title of THM. The history of the province of Van, folk dances and genres played in the region, the musical structure of the region The data obtained by the method of scanning and interviewing were interpreted. A literature review has been made to shape the determined subject. Field studies were carried out with research writers and local artists who dominate the region.
In this context, 22 works that have been played and sung in the region for years have been identified. In addition to the works registered in the TRT repertoire, the works that are not registered but have been performed in the region for years have been noted. In the fourth chapter, under the title of Findings and Comments, 22 works that have been compiled and notated are included in addition to the works previously in the repertoire. The collected melodies were noted and their musical analysis was made.  In the findings obtained from the interviews I have made, it has been determined that some of the works that were previously noted are incorrect. It was seen that some of the studied works were performed with different modes (serials) and different styles. In some parts, it was observed that the melodic structure was the same, but there were changes in terms of style.

Keywords: Van Music Culture, Mode, Folk Music, Analysis, Compilati