Ankilozan spondilitli hastalarda demir eksikliği anemisi araştırılması
Investigation of iron deficiency anemia on ankylosing spondylitis patients
Yazar: YURDAER BULUT
Danışman: DOÇ. DR. DİDEM ARSLAN TAŞ
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-demir eksikliği = Anemia-iron deficiency ; Spondilit-ankilozan = Spondylitis-ankylosing ; İnflamasyon = Inflammation ; İnflamatuar bağırsak hastalıkları = Inflammatory bowel diseases

Özet:
Amaç: Ankilozan spondilit (AS), ön planda aksiyel iskelet sistemini tutan kronik inflamasyonla seyreden bir hastalıktır. Ankilozan spondilitli hastalarda subklinik intestinal inflamasyon görülür. AS'li hastaların % 50-60'ında asemptomatik ileal ve kolonik mukozal inflamasyon; % 5-10'unda inflamatuar barsak hastalığı (IBH) oluşur ve IBH'lı hastaların % 4-10 kadarında AS ile eşlik eden bulgular bulunur. Tedavide kullanılan NSAİİ lerin peptik ve duodenal ülserlere; bunların da demir eksikliği anemisine (DEA) sebep olduğu bilinmektedir. AS li hastalarda kronik hastalık anemisi ilişkisi iyi bilinmektedir. Ancak literatürde, AS li hastalarda DEA ile ilişkili herhangi bir çalışma mevcut değildir. Bu tezde ilk defa AS li hastalarda DEA sıklığı değerlendirilerek, etiyolojiye yönelik etkenler araştırılacaktır. Böylelikle AS li hastalarda demir eksikliği anemisinin değerlendirilmesinin önemi vurgulanacaktır
Gereç ve Yöntem: Çukurova Üniversitesi Romatoloji Kliniği'nde takipli, Modifiye 2012 ASAS/EULAR kriterlerini karşılayan AS tanılı 94 hasta çalışmaya dahil edildi. DEA saptanan hastalarda etiyoloji araştırıldı. DEA saptanan 26 hasta ve kontrol grubu için seçilen AS si olan fakat anemisi olmayan aynı sayıda hastalarda, anemi parametreleriyle hepsidin ve solubl transferrin reseptörü 1 (sTfR1) çalışılarak karşılaştırma yapıldı. Elde edilen veriler SPSS versiyon 23.0 programı ile analiz edildi.
Bulgular: Çalışmamızda 94 ardışık hastanın 26 sında demir eksikliği anemisi saptandı (%27). Toplumdaki prevalansa (% 1-2) göre AS li hastalarda daha yüksek oranda saptandı. DEA sı olan hastaların etiyoloji belirlemek için yapılan endoskopisinde % 62 mukozal inflamasyon; kolonoskopisinde % 11 mukozal inflamasyon saptandı. Bu hastalar; histopatolojik olarak biri Crohn hastalığı diğeri de çölyak hastalığı tanısı aldı. DEA sı olan hastalarda hepsidin, kontrol grubuna göre istatiksel olarak anlamlı düşük çıktı (p<0.01). DEA olan 26 hasta ve anemisi olmayan randomize seçilen 26 AS hastası karşılaştırıldığında ortalama sTfR1 düzeyleri DEA olan hastalarda anlamlı olarak daha yüksekti (p<0,01). DEA olan hastalarda hastalık aktivasyonunu gösteren BASDAI, sedimentasyon değerleri istatistksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulundu (p<0.01, p=0.01). CRP değerleri ortalama olarak anemisi olmayanlara göre yüksek çıksa da istatiksel olarak anlamlı yüksek bulunmadı (p>0.05). 
Sonuç: DEA toplumdaki sıklığına göre AS li hastalarda daha sık görüldüğü tespit edildi. DEA olan hastalarda AS nin daha aktif olduğu saptandı. Her iki grupta NSAII kullanım yüzdesinin benzer oluşu; var olan intestinal mukozal inflamasyonun ilaçla ilişkisiz, hastalık aktivasyonu ile ilişkili olabileceği ve bunun DEA ya yola açabileceği; bu fikirlerin ileri araştırmalara fikir oluşturacağı yönünde düşünmekteyiz

Abstract:
Objectives: Ankylosing spondylitis (AS) is a disease which affects primarily axial skeleton and chronic inflammation lies on the pathogenesis of disease. It is reported that subclinic intestinal inflammation may occur in AS patients, also using NSAIDs cause peptic and duedenal ulcers. %50-60 of AS patients have asymptomatic ileal and colonic mucosal inflammation. It is reported that inflammatory bowel disease (IBD) is found in 5-10 % of AS patients and 4-10 % of IBD patients have concomitent findings with AS.  These conditions may cause iron deficiency anemia (IDA). It is well known that chronic disease anemia is a frequent finding in AS patients. But there is no study in the literature about relationship between AS patients and IDA. In this particular study we aimed to asses frequency of IDA in AS patients and to investigate the etiologies of IDA. 
Methods: Ninety four consecutive AS patients who meet 2012 ASAS/EULAR criteria who were followed Çukurova University Romatology Clinic, were icluded. We investigated the etiologies of IDA in anemic patients. Twenty six AS patients were diagnosed as IDA. Twenty six patients without anemia were assigned as a control group. Hepcidin, soluble transferrin receptor1 (sTfR1) and anemia parameters were tested in both groups. Findings were anayzed with SPSS version 23.
Results: Twenty six of 94 AS patients were diagnosed as IDA(%27). Frequency of IDA in our AS patients was higher when compared to the IDA prevalence in the society (%1-2). Endoscopy and colonoscopy were performed for searching etiology of IDA. Mucosal inflammation was found in 62 % of patients by endoscopy and 11 % of patients by colonoscopy. One patient was diagnosed as Crohn's disease and one patient was diagnosed as Coeliac disease histopathologically. Hepcidin was found to be significantly lower in IDA patients (p<0.01). We found sTfR1 levels significantly higher in IDA patients (p<0,01).  BASDAI (Bath Ankylosing Spondylitis Disease Activity Index) and sedimentation values were found to be higher in IDA patients statistically (p<0.01, p=0.01). Although we found C- reactive protein( CRP) values were higher when compared to the non- anemic patients; it was not statistically significant (p>0.05).
Conclusion: We found higher frequency of IDA when compared to the normal population. We obtained that AS was more active in patients who were diagnosed as IDA.  We suggest that AS activitiy may cause mucosal iflammation and subsequently resulting in IDA. Also we suggest that mucosal inflammation which can be seen in AS patients is not related to NSAIDs because there was no difference about mucosal lesions between NSAID taking and non-NSAID taking group. No study was met in the literature concerning AS and IDA. Our findings should be supported by further studies