Servet-i Fünun dergisi, 1171 - 1222. sayılar;  inceleme ve seçilmiş metinler /
Yazar: HASAN KAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İSMET EMRE
Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dergiler = Magazines ; Edebiyat = Literature ; Servet-i Fünun dergisi = Servet-i Fünun periodical ; Tokgöz, Ahmed İhsan = Tokgöz, Ahmed İhsan

Özet:
1928 'de gerçekleştirilmiş olan "Harf İnkılâbı" dolayısıyla, Türkiye'de basın ve edebiyat üzerine yapılan çalışmalar, eski kaynakların her alandaki yeni araştırmacıların istifadesine sunulması açısından ayn bir özellik taşımaktadır. Servet-i Fünûn adlı yayın organının 1928 öncesine ait sayılarının bir kısmı üzerinde gerçekleştirdiğimiz çalışmamız özellikle bu yönüyle önemlidir. Üzerinde çalıştığımız ve 1891-1944 yıllan arasında Türk okuyucusuna hizmet vermiş olan Servet-i Fünûn, varlığını ve sürekliliğini büyük oranda yayıncısı Ahmed İhsan [TOKGÖZ] Bey'e borçludur. Ahmed İhsan, cesur, yenilikçi bir yayıncı ve işadamıdır. Onun kurduğu dergi, Türk basın ve edebiyat tarihinde önemli bir yer edinmiş, matbaacılık şirketi ise Türk basın sanayiinin ilk ciddi kuruluşu olmuştur. Servet-i Fünûn, yarım asra yaklaşan yayın macerası içinde çeşitli konularda birçok yeniliğe ve ilke ev sahipliği yapmıştır. Uzun yayın hayatı boyunca sürekli bir değişim içinde ve birbirinden farklı tarzlarda okuyucusunun karşısına çıkmıştır. İlk yayınlandığı yıllarda bir popüler bilim dergisi görünümünde olan Servet-i Fünûn, bu görünümünü 1896'da tamamen değiştirmiş ve "Edebiyat-ı Cedide" adı verilen bir edebiyat topluluğunun yayın organı haline gelmiştir. 1896'dan 1901'e kadar okuyucusunun karşısına bir edebiyat dergisi olarak çıkan Servet-i Fünûn 1901 'den 1910'a kadar yine popüler bilim dergisi kimliğine bürünmüştür. 1910-1912 yıllan arasında ise yine edebi bir kimlik kazanmış ve 'Tecr-i Ati" adıyla bir araya gelen bir grup edebiyatçıya kucak açmıştır. 1912'den sonraki yayın hayatını ise popüler bilimin yanında "haber" unsurunun önem kazanmaya başladığı bir gazete görünümünde sürdürmüştür. Bu çalışma daha önce üniversitemizde Servet-i Fünûn üzerine yapılmış bir dizi çalışmanın devamı niteliğindedir ve Servet-i Fünûn'un 13 Kasım 1913 ile 5 Kasım 1914 tarihleri arasında yayınlanmış olan bir senelik koleksiyonu üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmamızı yaparken Servet-i Fünûn'un ilgilendiğimiz sayılarının içeriğini, inceleme, sınıflandırma ve çeviri yapma yollarıyla araştırmacıların istifadesine sunmayı amaçladık.

Abstract:
Letter revolution (Harf İnkılâbı) was made in 1928 so works on media and literature have a special importance for new researchers who profit from old sources. Our working on the series of "Servet-i Fünûn" before 1928 is so important. "Servet-i Fünûn" we have worked on served for Turkish readers between 1891-1944 are owe its existence to Mr. Ahmed ihsan Tokgöz. Ahmed Ihsan is a brave and favors change publisher and businessman. The magazine he published has an important place on Turkish media and literature history and also his printing company is the first serious organization of Turkish media industry. "Servet-i Fünûn" in its nearly half century adventure, made lots of changes and firsts and was published permanently changing for different kinds of readers. It was a popular science magazine in its first published years. This view fully changed in 1896 and became the magazine of a literary group whose name was "Edebiyat-i Cedide". From 1896 to 1901 "Servet-i Fünûn", which was published as a literary magazine, was again a popular science magazine from 1901 to 1910. Between 1910- 1912 it had again a new identity and took in a group of others whose name was "Fecr-i Ati". In its publishing life, after 1912 it was a popular science magazine besides. It was look like publishing news more than science. This work is the continuing of a series on "Servet-i Fünûn" at our university and on one year collection of "Servet-i Fünûn" published between 13 November 1913-5 November 1914. Our aim was to submit the contest of the series of "Servet-i Fünûn" in which we are interested in, by the way of study, classification and translation.