Ortaokul matematiğinde istatistik öğretimi: Öğretim programı ve ders materyalleri açısından bir inceleme
Teaching statistics in middle school mathematics: İnvestigation of the curriculum and course materials
Yazar: MERVE BALCI
Danışman: DOÇ. DR. İFFET ELİF YETKİN ÖZDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmanın amacı istatistik öğretiminde tanımlanan temel adımların (veri toplamayı gerektiren araştırma sorusu oluşturma, veri toplama, veri analizi ve yorumlama) Türkiye'de ve uluslararası uygulamalarda istatistik alanında başarılı olan ülkelerde (Kanada ve Amerika Birleşik Devletleri) öğretim programı ve ders materyalleri açısından nasıl ele alındığını incelemek ve karşılaştırmaktır. Araştırmada doküman analizi yöntemi kullanılmaktadır. Doküman analizi, basılı veya elektronik olmak üzere ilgili tüm belgeleri incelemek ve değerlendirmek üzerine kuruludur. Bu amaçla Türkiye'de Matematik Dersi Öğretim Programı (2018), 5. 6. 7.ve 8.sınıf matematik ders kitapları, Kanada'nın Ontario eyaletine ait The Ontario Math Curriculum (2020) ve Math Makes Sense 5. 6. 7. ve 8. Sınıf kitapları, Kuzey Karolina Eyalet Standartları (2017), Big Ideas Math Modeling Real Life 5., 6., 7., ve 8. Sınıf kitapları araştırmanın veri kaynaklarını oluşturmaktadır. Araştırma sonucunda, istatistik yapma süreçlerine ilişkin genel amaçlar açısından her üç ülke programlarında benzer yaklaşımlarla karşılaşılmıştır. Ancak öğretim programlarında yer alan istatistiksel kazanımlar farklılık gösterdiği için ders kitaplarında da süreç adımlarının ele alınışı farklılaşmaktadır. Ülkemizin istatistiksel araştırma sorusu oluşturma adımında Ontario ile benzer örneklere yer verdiği, veri toplama adımında ise örnekleme yöntemlerine ve deneysel araştırmalara yer vermemesiyle Ontario ve Kuzey Karolina kitaplarına göre daha az kapsamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Veri analizi adımında ise öğretim programları ve ders kitapları açısından Ontario ve Kuzey Karolina'ya göre daha az kazanım içeriğine yer verdiği, temsil çeşitleri ve istatistiksel kavramlar açısından daha sınırlı olduğu görülmektedir.

Abstract:
The basic steps defined in teaching statistics are formulating a research question that requires data collection, data collection, data analysis, and interpretation. The aim of this study is to examine and compare how these basic steps are handled in the curriculum, instructional materials, assessment and evaluation processes in Türkiye and in the countries that are successful in the field of statistics in international exams (Canada and USA). Document analysis will be used in the research. Data sources are Türkiye's Middle School Mathematics Curriculum (2018), 5th, 6th, 7th and 8th grade math textbooks, The Ontario Math Curriculum (2020), Math Makes Sense 5th, 6th, 7th, 8th textbooks, North Carolina Standard Course of Study K-8 Mathematics (2017) and Big Ideas Math Modeling Real Life (Grade 5,6,7,8). As a result of the research, similar approaches were encountered in the programs of all three countries in terms of general purposes related to statistics making processes. However, since the statistical gains in the curriculum differ, the statistical problem-solving process steps in the textbooks also differs. It has been concluded that our country is less comprehensive than the Ontario and North Carolina books, since it includes examples similar to Ontario in the step of formulate question and doesn't include sampling methods and experimental research in the data collection step. In the data analysis step, it is seen that it includes less acquisition content in terms of curriculum and textbooks compared to Ontario and North Carolina, and it's more limited in terms of representation types and statistical concepts.