Ağırlık kaybı programına ek olarak verilen krill ve balık yağının obezite ile ilişkili paramatrelere etkisi
The effects of krill and fish oil added to the weight LOSS program on obesity-related parameters
Yazar: ÖZGE GEMİLİ ORMANCI
Danışman: PROF. DR. ZEHRA BÜYÜKTUNCER DEMİREL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Ağırlık kaybı = Weight loss ; Balık yağı = Fish oil ; Kilo verme = Weight loss ; Kril = Krill ; Obezite = Obesity ; Yağ asitleri-omega 3 = Fatty acids-omega 3

Özet:
Önemli bir halk sağlığı sorunu olarak kabul edilen obezitenin, tedavisinin temelini tıbbi beslenme tedavisi oluşturmakta ve farklı biyoaktif bileşiklerin tedavide etkinliği araştırılmaktadır. Son yıllarda yapılan çalışmalarda balık yağı ve krill yağı gibi kaynaklarla alınan omega 3 çoklu doymamış yağ asitlerinin (n-3 PUFA) obeziteyle ilişkili göstergeler üzerine olumlu etkileri olabileceği önerilmiş, ancak farklı n-3 PUFA kaynaklarının etkinlikleri tam olarak açıklanamamıştır. Bu çalışma, ağırlık kaybı programına ek olarak verilen krill ve balık yağının obeziteyle ilişkili parametrelere olan etkisini belirlemek ve etkinliklerini karşılaştırmak amacıyla planlanmıştır. Randomize kontrollü klinik çalışma olarak planlanan bu çalışma, 1 Ocak 2018 - 1 Ocak 2019 tarihleri arasında Özel IMC Hastanesi (Mersin) Dahiliye Polikliniği'ne başvuran 19-45 yaş arası ve beden kütle indeksi (BKİ) ≥27 ile <35 kg/m2 olan kadın bireyler (n=45) üzerinde yürütülmüştür. Bireyler üç gruba randomize edilerek sekiz hafta boyunca ağırlık kaybı programına ek olarak birinci gruba (krill yağı grubu) 1,4 g krill yağı (204 mg EPA+120 mg DHA/gün), ikinci gruba (balık yağı grubu) 1,0 g balık yağı (180 mg EPA+120 mg DHA/gün) verilmiş; üçüncü gruba (kontrol grubu) ise herhangi bir besin ögesi desteği yapılmamıştır. Bireylerin beslenme durumlarını değerlendirmek amacıyla, ağırlık kaybı programı öncesi ve sekiz hafta sonunda üç günlük besin tüketim kaydı; sekiz haftalık ağırlık kaybı programı süresince ise haftada bir kez 24-saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı alınmıştır. Bireylerin fiziksel aktivite düzeyleri çalışmanın başında ve sonunda üç günlük fiziksel aktivite kaydı ile değerlendirilmiştir. Bireylerin antropometrik ölçümleri sekiz hafta boyunca her hafta alınmıştır. Bireylerden çalışmanın başında ve sonunda alınan açlık kan örneklerinde serum glukoz, insülin, total kolesterol, düşük dansiteli lipoprotein kolesterol (LDL-K), yüksek dansiteli lipoprotein kolesterol (HDL-K), HDL dışı kolesterol (non-HDL-K), trigliserit (TG), yüksek duyarlıklı C-reaktif protein (hsCRP), tümör nekröz faktör-α (TNF-α), interlökin-6 (IL-6), total antioksidan sistem (TAS), total oksidan sistem (TOS) ve oksidatif stres indeksi (OSİ) düzeyleri analiz edilmiştir. Ayrıca Homeostatik Model Değerlendirmesi (HOMA-IR) hesaplanmış ve kan basınçları ölçülmüştür. Bireylerin ağırlık kaybı programı başlangıcı ile dördüncü hafta ve sekizinci hafta sonundaki antropometrik ölçümlerinde oluşan değişimler açısından üç grup arasında anlamlı bir fark olmadığı (her biri için p>0,05); sadece bel çevresi (krill:-11,0 cm, balık yağı: -7,0 cm, kontrol: -8,0 cm), bel/kalça oranı (krill: -0,05, balık yağı: -0,03, kontrol: -0,03) ve bel/boy oranında (krill: -0,07, balık: -0,04, kontrol: -0,05) azalma yönündeki değişimlerin krill grubunda anlamlı düzeyde farklı olduğu bulunmuştur (her biri için p<0,05). Bireylerin ağırlık kaybı programı öncesi ve sonrasında ölçülen tüm biyokimyasal bulguları ve kan basıncı ölçüm ortalamaları her üç grupta da benzer bulunmuştur (her biri için p>0,05). Müdahale sonrasında biyokimyasal parametreler ve kan basınçlarında görülen değişimlerden sadece hsCRP ve TNF-α'da görülen azalma yönündeki değişimler krill yağı grubunda anlamlı düzeyde farklı bulunmuştur (her biri için p<0,05). Bu bulgular krill yağının, balık yağına kıyasla inflamasyona ve abdominal yağlanmaya olumlu etkileri olabileceğini göstermekle birlikte, krill ve balık yağının anti-obezite etkilerini tam olarak desteklememektedir. Bu doğrultuda obez bireylerde ideal krill ve balık yağı dozlarının belirlenerek, obezite ve obezite ile ilişkili parametrelere olan etkilerini her iki cinsiyette de inceleyen daha büyük örneklemli randomize kontrollü insan çalışmalarına ihtiyaç vardır.

Abstract:
Obesity has been considered as a significant public health problem and its management mainly comprised of medical nutrition theraphy, therefore and the effectiveness of different dietary bioactive compounds in the treatment of obesity has been under investigation. In recent studies, it has been suggested that omega 3 polyunsaturated fatty acids (n-3 PUFA) taken from the sources such as fish oil and krill oil may have positive effects on obesity-related indicators; however, the efficacy of different n-3 PUFA sources has not been fully elucidated. This study was planned to examine the effects of krill and fish oil supplementation in weight loss programs on obesity-related parameters and to compare their effectiveness. This randomized controlled clinical study was conducted on female subjects (n=45) who applied to International Medicine Outpatient Clinic of IMC Hospital in Mersin between January 1, 2018 and January 1, 2019, aged 19-45 years and having a body mass index (BMI) of ≥27 and <35 kg/m2. Participants who had started a 8-week weight loss program were randomized into three groups: the first group (krill oil group) received 1.4 g of krill oil (204 mg EPA + 120 mg DHA/day), the second group (fish oil group) received 1.0 g fish oil (180 mg EPA + 120 mg DHA/day), and the third group (control group) did not receive any supplementation. In order to assess the nutritional status of participants, 3-day dietary records were taken both at the beginning of weight loss program and at the end of eight week intervention, and also 24-hour dietary recall method was used each week during the 8-week weight loss program. The physical activity levels of the participants were assessed at the beginning and end of the intervention period with a three-day physical activity record. Anthropometric measurements of participants were taken every week during the 8-week intervention period. The fasting blood samples of participants were taken at the beginning and end of the study, and serum glucose, insulin, total cholesterol, low-density lipoprotein cholesterol (LDL-C), high-density lipoprotein cholesterol (HDL-C), non-HDL cholesterol (non-HDL-C), triglyceride (TG), high-sensitivity C-reactive protein (hsCRP), tumor necrosis factor-α (TNF-α), interleukin-6 (IL-6), total antioxidant system (TAS), total oxidant system (TOS) and oxidative stress index (OSI) levels were analyzed. The Homeostatic Model Evaluation (HOMA-IR) was calculated and blood pressures were measured. There was no significant difference between the three groups in terms of the changes in the anthropometric measurements of the individuals at the beginning, the fourth and the eighth week of the weight loss program (p>0.05 for each); except the significant reductions in waist circumference (krill:-11.0 cm, fish oil: -7.0 cm, control: -8.0 cm), waist/hip ratio (krill: -0.05, fish oil: -0.03) and waist/height ratio (krill: -0.07, fish: -0.04, control: -0.05) obtained in the krill oil group (p<0.05 for each). The mean values of all biochemical parameters and blood pressure measured both before and after the weight loss program were similar in all three groups (p>0.05 for each). Following the intervention, serum hsCRP and TNF-α significantly decreased only in the krill oil group (p<0.05 for each). Although these findings suggest that krill oil may have more beneficial effects on inflammation and abdominal adiposity compared to fish oil, they do not fully support the anti-obesity effects of krill and fish oil. The well planned randomized controlled human studies with larger study samples are essential to determine the ideal dosages of krill and fish oil for a potential anti-obesity activity and examine their potential effects on obesity and obesity-related parameters in both genders.