Sinemada fotografik kompozisyon ilkeleri bakımından karşılaştırmalı çözümleme ile Nuri Bilge Ceylan ve Zeki Demirkubuz çerçeveleri
Nuri Bilge Ceylan and Zeki Demirkubuz frames with comparative analysis in terms of photographic composition principles in cinema
Yazar: SERTAÇ ÖZMUTLU
Danışman: DOÇ. ENGİN ÜMER
Ordu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sinema Televizyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Altın oran = Golden ratio ; Ceylan, Nuri Bilge = Ceylan, Nuri Bilge ; Demirkubuz, Zeki = Demirkubuz, Zeki ; Fotoğraf = Photograph ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Kompozisyon = Composition ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
"Sinemada Fotografik Kompozisyon İlkeleri Bakımından Karşılaştırmalı Çözümleme ile Nuri Bilge Ceylan ve Zeki Demirkubuz Çerçeveleri" başlıklı bu çalışmanın amacı, fotoğraf kökenli ve bu disipline sahip olduğu bilinen bir yönetmenin bu iki alanı birleştireceği ve kurduğu kadrajlarda fotografik kompozisyonun etkisi altında kalacağı varsayımının doğruluğunu araştırmaktır. Bu araştırma doğrultusunda aynı zamanda fotoğraf sanatıyla da profesyonel düzeyde ilgilendiği bilinen yönetmen Nuri Bilge Ceylan'ın "Üç Maymun", "Bir Zamanlar Anadolu'da" ve "Kış Uykusu" filmleri, fotoğraf sanatı ile profesyonel düzeyde bir ilişkisi bulunmayan çağdaşı Zeki Demirkubuz'un "Kıskanmak", "Yeraltı" ve "Bulantı" filmleri ile karşılaştırılarak incelenmiştir. Film seçimleri dönemsel yakınlık göz önünde bulundurularak amaca yönelik örneklem yöntemi ile yapılmış ve filmler fotoğraf sanatındaki klasik kompozisyon kuralları temel alınarak analiz edilmiştir. Çalışmanın ilk bölümünde amaç ve yöntem açıklandıktan sonra ikinci bölümde fotoğraf ve sinemanın tarihsel gelişimi ile temel ilkeleri ele alınmış, ayrıca kompozisyon kavramı üzerinde durularak, fotoğraf sanatına yön veren temel kompozisyon kuralları açıklanmıştır. Üçüncü bölümde yönetmenler tanıtılmış ve genel bir bakışla çok kısa olarak sinemalarına değinilmiştir. Dördüncü ve son bölümde iki yönetmenin filmlerinden alınan toplam 120 kare, fotografik kompozisyon kuralları esas alınarak detaylı analize tabi tutulmuş ve elde edilen bulgular sonuç bölümünde açıklanmıştır.

Abstract:
The aim of this study titled "Nuri Bilge Ceylan and Zeki Demirkubuz Frames with Comparative Analysis in Terms of Photographic Composition Principles in Cinema" is to investigate the accuracy of the assumption that a director of photography origin and known to have this discipline will combine these two areas and be under the influence of photographic composition in the frames he has set up. In the direction of this research, the films of " Three Monkeys", " Once Upon a Time in Anatolia" and "Winter Sleep" of director Nuri Bilge Ceylan, who is also known to be interested in photography art at a professional level, and his contemporary Zeki Demirkubuz, who does not have a professional relationship with the art of photography. It has been analyzed by comparing the films " Envy", " Underground" and " Nausea". Film selections were made with the purposeful sampling method considering the periodic closeness and the films were analyzed based on the classical composition rules in the art of photography. After explaining the purpose and method in the first part of the study, in the second part, the historical development of photography and cinema and its basic principles are discussed, and the basic composition rules that direct the art of photography are explained by emphasizing the concept of composition. In the third chapter, directors are introduced and their cinemas are mentioned briefly with an overview. In the fourth and last chapter, a total of 120 frames from the films of the two directors were subjected to detailed analysis based on the rules of photographic composition, and the findings were explained in the conclusion part.