Basın-yayında özdenetim ve uygulamada ortaya çıkan sorunlar
Self-audit in the press and problems emerging in practice
Yazar: GÖZDE DAL
Danışman: PROF. DR. AHMET ÇİFTCİ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Radyo-Televizyon = Radio and Television
Dizin: Basın = Press ; Basın sektörü = Press sector ; Denetim = Control ; Denetim sistemleri = Control systems ; Kitle iletişim araçları = Mass media ; Yayın dünyası = Republic of letters ; Yayın politikası = Publication policies ; Öz denetim = Autocontrol ; Özgürlük = Freedom

Özet:
Basın-yayın ve özel sektörün mülkiyetinde de olsa, kamu hizmeti gören basın-yayın mensuplarının birtakım sınırlama ve denetlemelere tâbi tutulması gerekir. Basın-yayının işlevlerini gerçekleştirebilmesi, hak ve hürriyetlerin varlığına ve uygulanmasında yaşanacak aksaklıkların önüne geçilmesine bağlıdır. Bu önlemlerin özellikle devlet kontrolü şeklinde olmaması adına basın-yayın organları özdenetim sistemini oluşturmuşlardır. Özdenetim sistemi, hiçbir yasal yaptırımın söz konusu olmadığı ifade ve kitle iletişim hürriyetinden kaynaklanan bir denetim çeşididir. Özdenetim, mesleğe uygun işler yapmak isteyen gazetecilerin oluşturdukları mesleki ilkeler doğrultusunda etkili olur. Toplumsal sorumluluk bilinciyle mesleğin gerekliliklerini yerine getirebilmenin ölçütü bu ilkelere uyumluluktur. Basın-yayının kendi kendini denetleme sistemi, devletin basın-yayın alanına müdahalede bulunmasını önlemek, kamuoyunda saygın ve güvenilir bir meslek örgütü oluşturabilmek için gereklidir. Özdenetim meslek mensupları tarafından oluşturan ilkelerle meslek içi yapılan denetimdir. Özdenetim kavramı, uygulanma şekli, tür ve metotları çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Çalışmada basın-yayın hürriyetinin sağlanabilmesi ve özdenetim kavramını daha etkin bir seviyeye getirebilmenin yolları araştırılmıştır. Basın-yayında "hür fakat sorumlu basın-yayın" anlayışının hâkim olması gerektiği üzerinde yoğunlaşan çalışmada, toplumsal sorumluluk bilinciyle hareket edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Press and broadcasting institutions and whether they are owned by private sector or not and journalists fullfil public benefit and they pres and publication may be subject to some limitation, resrictions and controls. The ability of the pres to perform its functions depends on the existence of rights and freedoms and the avoidance of any problems in its implementation. In order to prevent these measures especially in the form of state control, the pres organizations formed the self-audit system. The system of self-audit is a type of audit arising from the expression of no legal sanctions and the freedom of mass communication. Self-audit is effective in line with the professional principles of journalists who want to do the jobs appropriate for the profession. The criterion of fulfilling the requirements of the profession with the sense of social responsibility is compliance with the seprinciples. The self-monitoring system of the press is necessary in order to prevent the State from intervening in the press area and to establish a reputable and reliable Professional organization in the public. Self-audit is an internal audit with the principles created by Professional members. The concept of self-audit, the way of application, types and methods are the subject of this study. In this study, ways to ensure freedom of press and publication and to bring the concept of self-audit to a more effective level were in vestigated. In the presssector, the study focused on the need to dominate "the free but responsible press concept" and it has been concluded that social responsibility should be acted on.