Astım hastalarında kırılganlığın fonksiyonel egzersiz kapasitesi yaşam kalitesi ve denge üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of effects of frailty on functional exercise capacity, quality of life and balance in patients with asthma
Yazar: FATMA EDA GÜN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİHAN KATAYIFÇI
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Astım = Asthma ; Denge = Equilibrium ; Dispnea = Dyspnea ; Egzersiz = Exercise ; Kırılganlık = Vulnerability ; Postural denge = Postural balance ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Toplam kalite = Total quality

Özet:
Kırılganlık birçok kronik hastalık ile ilişkili çok boyutlu bir sendromdur. Ancak astım ve kırılganlık etkileşimine yönelik yeterli veri bulunmamaktadır. Çalışmanın amacı kırılgan, kırılganlık öncesi ve kırılgan olmayan astım hastalarında solunum fonksiyonları, fonksiyonel egzersiz kapasitesi, yaşam kalitesi, günlük yaşam aktiviteleri, kinezyofobi, denge, alt ekstremite kas enduransı, anksiyete ve depresyon, fiziksel aktivite seviyesi, yorgunluk ve dispne algısının araştırılmasıydı. Çalışmaya 23 kırılgan (18K/5E), 29 kırılganlık öncesi (21K/8E) ve 15 kırılgan olmayan (7K/8E) astım hastası dâhil edildi ve karşılaştırıldı. Kırılganlık (FRIED Kırılganlık İndeksi), denge [Fonksiyonel Uzanma Testi (FUT)], solunum fonksiyonları (spirometre), fonksiyonel egzersiz kapasitesi [6-dakika yürüme testi (6-DYT)], alt ekstremite kas enduransı (Otuz saniye otur-kalk testi), günlük yaşam aktiviteleri [London Chest Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği (LCGYA)], yaşam kalitesi değerlendirmesi [Astım Yaşam Kalitesi Ölçeği (AQLQ)], anksiyete ve depresyon düzeyi [Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HAD)], kinezyofobi (Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ)], yorgunluk düzeyi [Yorgunluk Şiddet Ölçeği (YŞÖ)] dispne algılaması [Modifiye Medical Research Council (MMRC)], fiziksel aktivite düzeyi [Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (UFAA)] ile değerlendirildi. Gruplar arasında LCGYA kişisel bakım (p=0,01), LCGYA ev işleri (p=0,01), LCGYA fiziksel aktivite (p=0,01), LCGYA boş zaman (p=0,01), LCGYA toplam puanı (p=0,02), AQLQ duygusal işlev (p=0,02), UFAA yürüme puanı (p=0,01), YŞÖ (p=0,01), HAD depresyon (p=0,01), HAD anksiyete (p=0,01) puanlarında istatistiksel anlamlı fark vardı. Her üç grupta MMRC, solunum fonksiyon testi, 30 sn otur kalk testi, FUT ve TKÖ sonuçları benzerdi (p>0,05). Kırılgan astım hastalarında fiziksel aktivite seviyesi daha düşük, yaşam kalitesi ve günlük yaşam aktivitleri daha kötü, yorgunluk algısı, anksiyete ve depresyon düzeyi daha fazlaydı. Astım hastalarının pulmoner rehabilitasyon programında kırılganlık durumu da değerlendirilerek, kırılganlık evrelerine göre farklı yaklaşımlar uygulanmalıdır.

Abstract:
Frailty is a multidimensional syndrome associated with many chronic diseases. However, there are insufficient data on the interaction of asthma and frailty. The aim of the study was to investigate respiratory functions, functional exercise capacity, quality of life, activities of daily living, kinesiophobia, balance, lower extremity muscle endurance, anxiety and depression, physical activity level, fatigue and dyspnea perception in frail, pre-frail and non-frail patients with asthma. Twenty-three frail (18F/5M), 29 pre-frail (21F/8M) and 15 non-frail (7F/8M) patients with asthma were included in the study and compared. The frailty (FRIED Fraility Index), balance [Functional Reach Test (FRT)], respiratory functions (spirometer), functional exercise capacity [6-minute walking test (6-MWT)], lower extremity muscle endurance (Thirty-second sit and stand test), activities of daily living [London Chest Activities of Daily Living Scale (LCALD)], quality of life [Asthma Quality of Life Scale (AQLQ)], anxiety and depression [Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS)], kinesiophobia (Tampa Kinesiophobia Scale (TKS)]), fatigue [Fatigue Severity Scale (FSS)], perception of dyspnea [Modified Medical Research Council (MMRC)], physical activity level [International Physical Activity Questionnaire (IPAQ)] were evaluated. There was a significant differance in LCALD self-care (p=0.01), LCALD household activities (p=0.01), LCALD physical activity (p=0.01), LCALD leisure activities (p=0.01), LCALD total score (p=0.02), AQLQ emotional function (p=0.02), IPAQ walking score (p=0.01), FSS score (p=0.01), HADS depression (p=0,01), HADS anxiety (p=0,01) between groups. Results of MMRC, respiratory function test, 30 sec sit and stand test, FRT and TKS were similar in all three groups (p>0.05). Frail asthma patients had lower physical activity level, worse quality of life and activities of daily living, higher perception of fatigue, anxiety and depression levels. In the pulmonary rehabilitation program of patients with asthma, frailty should be evaluated and different approaches should be applied according to frailty stages.