Evlilikte bilinçli farkındalık ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide duygusal zeka ve evlilik uyumunun aracılık rolü
The mediating role of emotional intelligence and marital adjustment in the relationship between mindfulness in marriage and subjective well-being
Yazar: SEHER MERVE ERUS
Danışman: PROF. DR. MEHMET ENGİN DENİZ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilinçli farkındalık = Mindfulness ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Evlilik = Marriage ; Evlilik ilişkisi = Marital relationship ; Evlilik uyumu = Marital adjustment ; Farkındalık = Awareness ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being

Özet:
Bu araştırmada, evli bireylerin bilinçli farkındalıkları ve evlilikte kişilerarası bilinçli farkındalıkları ile öznel iyi oluşları arasındaki ilişkide, evlilik uyumu ve duygusal zekânın aracılık rolü incelenmiştir. Araştırmaya, 550 evli birey (370 kadın ve 180 erkek) katılmıştır. Araştırmada, "Bilinçli Farkındalık Ölçeği", "Evlilikte Bilinçli Farkındalık Ölçeği", "Duygusal Zekâ Özelliği Ölçeği-Kısa Formu", "Evlilikte Uyum Ölçeği", "Pozitif ve Negatif Duygu Ölçeği", "Yaşam Doyumu Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Verilerin analizinde, Pearson moment korelasyon analizi ve yapısal eşitlik modeli tekniği olan yol analizi kullanılmıştır. 
Korelasyon analizi sonucunda bilinçli farkındalık, evlilikte kişilerarası bilinçli farkındalık, duygusal zekâ, evlilik uyumu ve öznel iyi oluş arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Yol analizi sonucunda bilinçli farkındalık ile öznel iyi oluş arasında duygusal zekânın tam aracı etkisi olduğu bulunmuştur. Ayrıca evlilikte kişilerarası bilinçli farkındalık ile öznel iyi oluş arasında duygusal zekânın ve evlilik uyumunun kısmi aracı etkisi olduğu bulunmuştur. Modelin, öznel iyi oluş toplam varyansın %51'ini açıkladığı bulunmuştur. Araştırmanın bulguları, alanyazın ve araştırmalar ışığında tartışılmış, öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Bilinçli Farkındalık, Evlilikte Kişilerarası Bilinçli Farkındalık, Duygusal Zekâ, Evlilik Uyumu, Öznel İyi Oluş, Yol Analizi

Abstract:
This study examined the mediating role of emotional intelligence and marital adjustment in the relationship between mindfulness and subjective well-being; interpersonal mindfulness in marriage and subjective well-being among married individuals. 550 married individuals (370 female and 180 male) participated in this research. "Mindfulness Attention Awareness Scale", "Mindfulness in Marriage Scale", "Trait Emotional Intelligence Questionnaire-Short Form", "Marital Adjustment Test", "Positive and Negative Affect Scale", Life Satisfaction Scale" and "Personal Information Form" were used in this research. Pearson product-moment correlation analysis and path analysis which is one of the structural equation model technics is were used for data analyses. 
Correlation analysis' result showed that there was significant positive correlation between mindfulness, interpersonal mindfulness in marriage, emotional intelligence, marital adjustment and subjective well-being. Path analysis' result showed that emotional intelligence fully mediated in the relationship between mindfulness and subjective well-being. Besides emotional intelligence and marital adjustment partially mediated in the relationship between interpersonal mindfulness in marriage and subjective well-being. Model explained %51 of total variance. The results of the research are discussed in the light of literature and researches, suggestions are presented.
Keywords: Mindfulness, Interpersonal Mindfulness in Marriage, Emotional Intelligence, Marital Adjustment, Subjective Well-Being, Path Analysis.