Fen eğitiminde asit ve bazlar konusuna ilişkin yapılan çalışmaların içerik analizi
Content analysis of studies on acids and bases in science education
Yazar: AYBİKE MELİHAT POLAT
Danışman: PROF. DR. ERDAL CANPOLAT
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Asitler = Acids ; Bazlar = Bases ; Betimsel analiz = Descriptive analysis ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; İçerik analizi = Content analysis

Özet:
Bu çalışmanın amacı; Türkiye'de 2000-2024 yılları arasında Fen eğitiminde Asit ve bazlar konusuna ilişkin yapılan çalışmaları içerik analizi yöntemi ile incelemektir. YÖK Ulusal Tez Merkezi, Google Akademik, ULAKBİM resmi internet sayfalarından yapılan tarama sonucunda araştırma kriterlerine uyan 44 çalışmaya ulaşılmıştır. Bunların 20 tanesi yüksek lisans tezi 8'i doktora tezi ve 16 tanesi makaledir. Fen Bilimleri eğitimi dışında yapılmış hiçbir çalışma araştırma kapsamına dahil edilmemiştir. Yapılmış olan inceleme sonrası tez ve makale çalışmalarına kodlar verilmiş ve önceden belirlenmiş olan kriterler doğrultusunda Excel programına aktarılmıştır. Araştırma kapsamındaki doktora, yüksek lisans tezleri ve makaleler; amaçlarına, yayımlanma yılına, türüne ( betimsel, derleme, deneysel…),araştırma süresine, yöntemine (nitel, nicel, karma),örneklem grubuna(öğretmen adayı, öğrenci, öğretmen…), örneklem büyüklüğü,veri toplama araçları(t-testi, ölçek, anket…), veri analiz yöntemine( ANOVA, parametrik testler, Excel…) göre betimsel içerik analizi yöntemi ile incelenerek yapılan çalışmaların birçok yönden eğilimlerini tespit etmiş olup elde edilen sonuçların bilime ışık tutması amaçlanmaktadır. Çalışmalardaki tezlere ve makalelere kodlar verilmiş ve kodlamalar sonucunda oluşturulan veriler bir Excel programına aktarılmıştır. Verilerin frekansları ve yüzdeleri hesaplanarak grafik ve tablolar oluşturulmuştur. Alt problemler doğrultusunda incelenmiştir. Araştırma sonucunda en fazla çalışma 2011 ve 2018 yıllarında yapılmış, son 15 yılda yılda yapılan çalışma sayısında artış olmuştur, en fazla yarı deneysel türde çalışma yapılmış, araştırmacıların kısa süreli araştırmalar yaptığı kanısına varılmıştır, en fazla çalışılan örneklem grubu 8. Sınıf öğrencileri iken: fen bilimleri 4. Sınıf öğretmen adayları ile ilgili hiç çalışma yapılmamıştır, en çok tercih edilen örneklem büyüklüğünün küçük çalışma grupları olduğu tespit edilmiştir, veri toplama araçlarında en fazla tercih edilenin test ve ölçek olduğu gözlemlenmiştir, analiz yöntemlerinden en çok kullanılan bağımsız örneklem t- testi olmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to examine the studies on acids and bases in science education in Turkey between 2000-2024 by content analysis method. As a result of the search from YÖK National Thesis Center, Google Scholar, ULAKBIM official web pages, 44 studies that meet the research criteria were reached. Of these, 20 are master's theses, 8 are doctoral dissertations and 16 are articles. No study conducted outside of science education was included in the scope of the research. After the review, thesis and article studies were given codes and transferred to the Excel program in line with the predetermined criteria. The doctoral, master's theses and articles within the scope of the research were analyzed according to their purpose, year of publication, type (descriptive, review, experimental...), research period, method (qualitative, quantitative, mixed), sample group (teacher candidate, student, teacher... ), sample size, data collection tools (t-test, scale, questionnaire...), data analysis method (ANOVA, parametric tests, Excel...), and data analysis method (ANOVA, parametric tests, Excel...) by using descriptive content analysis method. The theses and articles in the studies were given codes and the data generated as a result of coding were transferred to an Excel program. Frequencies and percentages of the data were calculated and graphs and tables were created. It was analyzed in line with the sub-problems. As a result of the research, the highest number of studies were conducted in 2011 and 2018, there has been an increase in the number of studies conducted in the last 15 years, the highest number of quasi-experimental studies were conducted, it was concluded that the researchers conducted short-term research, while the most studied sample group was 8th grade students: While the most studied sample group was 8th grade students, no study was conducted on 4th grade pre-service science teachers, it was determined that the most preferred sample size was small study groups, it was observed that the most preferred data collection tools were tests and scales, the most used analysis method was the independent sample t-test.