Alkol bağımlılarında kişilik özellikleri ile algılanan ebeveyn tutumları ve duygu düzenleme becerileri ilişkisi
The relationship between personality traits and perceived parental attitudes and emotion regulation skills in alcohol
Yazar: KURTULUŞ YARADILMIŞ
Yakın Doğu Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışma alkol bağımlılarında kişilik özellikleri ile algılanan ebeveyn
tutumları ve duygu düzenleme becerileri ilişkini araştırmak amacıyla yapılmıştır.
Çalışmanın örneklemi amaçsal örneklem yöntemlerinden ölçüt örneklemeyle
belirlenmiş, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Amatem (Alkol ve Madde Tedavi Merkezi) servisinde araştırmaya gönüllü olarak
katılan alkol bağımlılığı tedavisi görmekte olan 89 hastadan oluşmaktadır. Veri
toplama aracı olarak araştırmacının hazırladığı Kişisel Bilgi Formu, On Maddeli
Kişilik Ölçeği (OMKÖ), Kısaltılmış Algılanan Ebeveyn Tutumları Çocuk Formu
(KAET-Ç) ve Duygu Düzenlemede Güçlükler Ölçeği (DDGÖ) kullanılmıştır. Buna
göre, katılımcı alkol bağımlılarının sadece eğitim düzeylerine göre DDGÖ 'kabul
etmeme' alt boyutunda istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaştığı saptanmıştır.
Katılımcı alkol bağımlılarının AETÖ'ne ait algılanan aşırı koruyucu (anne ve baba)
puanlarının OMKÖ' ne ait dışadönüklük kişilik özelliğiyle pozitif; algılanan
duygusal sıcak (anne) puanlarının sorumluluk kişilik özelliğiyle negatif yönlü;
algılanan duygusal sıcak (anne) puanlarının DDGÖ genel ve DDGÖ stratejiler alt
boyutu puanlarıyla negatif; algılanan aşırı koruyucu ve reddedici ebeveyn
tutumlarının DDGÖ'nin sırasıyla stratejiler, dürtü, amaçlar ve stratejiler, kabul
etmeme puanlarıyla pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı ilişkisi tespit
edilmiştir. Buna ek olarak, katılımcıların algılanan duygusal sıcak (anne) puanlarının
sorumluluk kişilik özelliği puanlarını; reddedici (baba) puanlarının da DDGÖ
puanlarını pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı şekilde yordadığı saptanmıştır.
Algılanan ebeveyn tutumlarının, uzun dönemde alkol bağımlarının kişilik
özelliklerini biçimlendirmede ve duygu düzenleme becerileri üzerinde etkisini
anlamada daha büyük bir örneklem grubu ile boylamsal çalışmalara yapılması faydalı
görülmekte olup alkol bağımlılarına duygu düzenleme becerileri kazandırmak için
psikoterapötik müdahaleler önerilmelidir.

Abstract:
This study was conducted to investigate the relationship between personality traits
and perceived parental attitudes and emotion regulation skills in alcohol dependents.
The sample of the study was determined by criterion sampling, one of the purposive
sampling methods, and consisted of 89 patients who were receiving alcohol addiction
treatment in Izmir Katip Celebi University Ataturk Training and Research Hospital
Amatem service and participated in the study voluntarily. Personal Information Form
prepared by the researcher, Ten-item Personality Scale (TIPS), Abbreviated
Perceived Parent Attitudes Child Form (APPA-C), and Difficulties in Emotion
Regulation Scale (DERS) were used as data collection tools. Accordingly, it was
determined that the participant alcohol addicts differed statistically significantly in
the DERS 'not accepting' sub-dimension only according to their education level.
Perceived overprotective (mother and father) scores of the participant alcohol addicts
in APPA-C were positive with the extraversion personality trait of TIPS; perceived
emotional warmth (mother) scores were negatively correlated with the responsibility
personality trait; perceived emotional warmth (mother) scores were negative with
DERS general and DERS strategies sub-dimension scores; A positive and
statistically significant relationship was found between perceived overprotective and
rejecting parental attitudes and strategies, impulse, goals and strategies, and rejection
scores of DERS, respectively. In addition, the participants' perceived emotional
warmth (mother) scores included the conscientiousness personality trait scores; It
was found that rejecting (father) scores also predicted DERS scores positively and
statistically significantly. It is considered beneficial to conduct longitidunal studies
with greater sample group to understand the effect of perceived parental attitudes on
alcohol addict's in shaping long term personality traits and emotion regulation skills.
VII
And also, psychotherapy should be offered to alcohol addicts to gain emotion
regulation skills.
Keywords: alcohol addiction, personality traits, perceived parental attitudes, emotion
regulation skills.