İbn Kemal Paşa'nın Esrâru'n-Nahv adlı eserinin Arap gramerindeki yeri
The place of Ibn Kemal Pasha's Esrâru'n-Nahv in Arab grammar
Yazar: ABDULLAH UYSAL
Danışman: DOÇ. DR. MURAT TALA
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature

Özet:
Hami-Sami dil ailesine mensup olan Arapçanın tarihine bakıldığı zaman, bu dilin ne denli önemli
olduğu anlaşılmaktadır. Zira tarihi, milattan çok öncesine dayanmaktadır ve dünyada 220 milyonu aşkın insan bu
dili konuşmaktadır. Konuşulan diğer diller de göz önüne alındığında, dünyada en çok konuşulan diller arasında
Arapça yerini almaktadır. Kur‟an‟ı Kerim‟in ve Peygamberimizin hadislerinin Arap dilinde olması da yine aynı
şekilde Arapçanın özellikle biz Müslümanlar için hayati bir öneme sahip olduğunu aşikâr bir şekilde ortaya
koymaktadır. Bunların yanında İslam dinini, bu dinin kurallarını ve ehemmiyetini ele alan kitaplara bakıldığı
zaman, bu kitapların da Arap dilinde yazıldığı dikkatlerden kaçmamaktadır. Fıkıh, hadis, tefsir, kelam, dinler
tarihi, İslam felsefesi ve daha sayılamayascak kadar çok olan, İslam dinini şerh ve tahlil edip bu dinin kural ve
kaidelerini açıklayan, özellikle günümüz insanının çok aç olduğu bu temel bilgilerin de Arap dilinde olması,
Arapçanın insanlık tarihi için önemini gösteren bir diğer noktadır. Zira dinini asli kaynaklardan öğrenmek, daha
sağlıklı ve doğru bilgilere ulaşmaya vesile olacaktır.
Mütalaası yapılacak olan „Esrâru'n-Nahv‟ adlı eser, Arapçayı daha iyi bir şekilde anlayabilmek için
incelenmesi elzem olan kitaplardan bir tanesidir. Çünkü bu eserde, Arap dilinin en temel nitelikleri kaleme
alınmış ve özellikle cümle yapısıyla ilgili derinlemesine malumatlara yer verilmiştir. İşlenilen konular, okurun
anlayacağı şekilde sıralamaya alınmış ve gerek ayetlerden gerekse hadis ve Arap şiirlerinden örneklendirmeler
yapılmıştır. Bu nedenle, Arap dilini kavrayabilmek ve geçmişten günümüze kadar yazılmış olan Arapça eserleri
doğru bir şekilde anlayabilmek için bu eserin dikkat ve özenle incelenmesi büyük önem atfetmektedir.
Anahtar Kelimeler: Arap Dili ve Belagatı, İbn Kemâl Paşa, Esrâru‟n-Nahv, Nahiv, Dilbilim

Abstract:
When we look at the history of Arabic, which belongs to the Hami-Semitic language family, we
understand how important this language is. Because its history dates back to long before Christ, and more than
220 million people in the world speak this language. Considering other languages spoken, Arabic is among the
most spoken languages in the world. The fact that the Quran and the hadiths of our Prophet are in the Arabic
language clearly shows that Arabic is of vital importance, especially for us Muslims. In addition, when we look
at the books that deal with the religion of Islam, its rules and importance, it does not go unnoticed that these
books are also written in the Arabic language. Fiqh, hadith, tafsir, kalam, history of religions, Islamic philosophy
and countless other basic information that comment and analyze the religion of Islam and explain the rules and
principles of this religion, which are especially hungry for today's people, are also in the Arabic language. This is
another point that shows its importance for Because learning your religion from original sources will lead to
healthier and more accurate information.
The work called 'Esrâru'n-Nahv', which will be reviewed, is one of the books that is essential to study in
order to understand Arabic better. Because in this work, the most basic features of the Arabic language are
written and in-depth information is given, especially about sentence structure. The topics covered are listed in a
way that the reader can understand, and examples are given from both verses, hadiths and Arabic poems. For this
reason, it is of great importance to study this work carefully and carefully in order to understand the Arabic
language and to correctly understand the Arabic works written from past to present.
Key Words: Arabic Language and Rethoric, Ibn Kemal Pasha, Esrâr al-Nahv, Arabic Grammar, Linguistic