Valproat kullanan epileptik çocuklarda serum insülin,leptin, ghrelin, GH, IGF-1 ve IGFBP-3 düzeyleri
Serum insulın, leptin, ghrelin, GH, IGF-1 and IGFBP-3 levels in epileptic children using valproate
Yazar: GÜL YÜCEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERDAL GÜNGÖR
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2006
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giriş ve Amaç: VPA çocuklarda ve erişkinlerde epilepsi tedavisinde sık kullanılanantiepileptik bir ilaçtır. Ancak ağırlık artışı gibi istenmeyen yan etkileri bulunmaktadır.VPA'a bağlı ağırlık artışının patogenezi henüz yeterince aydınlatılamamıştır. Ghrelin besinalımı ve tokluğun önemli bir düzenleyicisidir. Besin alımı ve iştahı uyarır. Enerji tüketiminiazaltır. Karbonhidrat kullanımını artırırken, yağ kullanımını azaltır. Leptin ve insülinsalınımını düzenler. Ghrelinin bu etkileri, insülin rezistansı ve aşırı kilo artışı ile ilişkiligörünmektedir. Bu çalışmada VPA ilişkili ağırlık artışında ghrelinin rolü araştırıldı. Ayrıcaepileptik çocuklarda VPA tedavisinin büyüme üzerine olan etkisi araştırıldı.Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk NörolojiPolikliniği'nde ILAE-1989 sınıflamasına göre idiyopatik jeneralize veya idiyopatik parsiyelepilepsi tanısı alarak VPA tedavisi başlanan, yaşları 3-15 yıl (ortalama 7,85 Â± 3,9 yıl)arasında (17 kız,18 erkek; 20 pubertal,15 prepubertal) olgu alındı. Tedavi öncesinde ve-70 oC' detedavinin altıncı ayında sabah açlık döneminde serum örnekleri alındı vemuhafaza edildi. Bu örneklerden açlık kan glikozu, insülin, c-peptid, leptin, ghrelin, GH,IGF-1, IGFBP-3 düzeyleri çalışıldı. Serum ghrelin, leptin, GH, IGF-1, IGFBP-3 düzeyleriELISA yöntemle ölçüldü. Tedavi öncesi ve tedavinin 6. ayındaki değerler karşılaştırıldı.Bulgular: Olguların tedavi öncesi ile tedavinin altıncı ayında ağırlık, boy, vücut kitleindeksi, boy SDS değerlerinde anlamlı bir artış gözlendi. Serum ghrelin düzeylerindeki artışile serum IGF-1 ve IGFBP-3 düzeylerindeki azalma istatistiksel olarak anlamlıydı.Prepubertal ve pubertal grupta ağırlık, boy, vücut kitle indeksi ve boy SDS değerlerinde58anlamlı bir artış vardı. Prepubertal grupta ghrelin düzeyindeki artış ile IGF-1 ve IGFBP-3düzeylerindeki düşme istatistiksel olarak anlamlı iken, pubertal grupta istatistiksel olarakanlamlı değildi.Sonuç: VPA kullanan epileptik çocuk hastalarda kilo artışı, tedavinin başlangıçdöneminde ghrelin düzeyindeki artış ile ilişkili olabilir. VPA tedavinin başlangıç dönemindeartmış ghrelin düzeyi iştah artışı, besin alımı ve kilo artışının tetikleyicisidir. Ayrıca VPAtedavisi sırasında artan ghrelin düzeyi IGF-1 düzeyinde azalmaya neden olarak büyümeyi deolumsuz etkileyebilir. Ancak VPA ilişkili ağırlık artışının mekanizmasını ve büyüme üzerineolan olumsuz etkilerini daha iyi aydınlatabilmek için hastaların daha uzun dönem izlenmesigerekmektedir. Bu amaçla yeni çalışmalara ve daha uzun dönem sonuçlara ihtiyaçduyulmaktadır.

Abstract:
Objective: VPA is commonly used in the treatment of epilepsy in bothchildren and adults. Although it is a very effective drug, it has some unwanted sideeffects like weight gaining due to valproate treatment. The pathogenesis ofvalproate-associated weight gain is still controversial. Ghrelin is an importantregulator of food intake and fullness. İt increases carbonhydrate consumption,decreases fat consumption and reduce energy expenditure as a result of inducedfood intake. İt regulates insulin and leptin secretion. İt seems that, ghrelin is relatedto the excessive weight gain and insulin resistance. In this study we investigatedthe role of ghrelin on valproate-associated weight gain in epileptic children. Effectof VPA treatment on growth in epileptic children is also investigated.Matherials and Methods: Children who were diagnosed as idiopathicgeneralize and idiopathic partial epilepsy according to ILAE-1989 classification andwere treated with VPA in our clinic were enrolled. this study. In 35 epilepticchild (17 female, 18male; 20 puberty, 15 prepuberty). The patients aged 3 to 15year (mean 7,85 Â± 3,9 year). Serum samples of cases were taken either beforeor at the sixth month of the treatment in morning the starvation. Samples werestored in a deep freeze -70 oC until assayed. Fasting glucose, insulin, c-peptid,leptin, ghrelin, GH, IGF-1, IGFBP-3 levels were measured on these serumsamples. Serum ghrelin, leptin, GH, IGF-1, IGFBP-3 concentrations havemeasured ELISA method. The results obtained before and at sixth month of thetreatment were compared.Results: Body weight, height, BMI, height SDS measurements and serumghrelin levels were found to be increased at the sixth month of VPA treatment. IGF-1,60IGFBP-3 levels were statistically lower than before the treatment levels. Therewere not a statistical difference between the pubertal and prepubertal age groupsin respect of increase of body weight, height, BMI and height SDS.Conclusion: Weight gain in epileptic children using VPA may be related toincreased serum ghrelin level. Increased serum ghrelin level causes increasedappetite, food intake and weight gain at the early stage of VPA treatment. Inaddition increased ghrelin level may have a negative effect on growth as a result ofthe decrease in IGF-1 level. But for being able to explain the mechanism of VPArelated weight gain and the negative effect of VPA on growth, long term researchsare needed.