Örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisinde lider-üye etkileşiminin rolü
The role of leader-member exchange on the influence of  organizational justice on organisational citizenship behavior
Yazar: SADIK KARAKUŞ
Danışman: PROF. DR. MELİHA DENİZ BÖRÜ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Adalet = Justice ; Lider-üye etkileşimi = Leader-member exchange ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Örgütsel vatandaşlık = Organizational citizenship ; Örgütsel vatandaşlık davranışı = Organizational citizenship behavior

Özet:
Bu tez çalışmasında, örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisinde lider-üye etkileşiminin rolü incelenmiştir. Özellikle son yıllarda çalışanların adalet algıları, çalışma hayatlarının önemli bir yer kapsamaktadır. İş yaşamında elde edilen kazanımlar ve beklentiler çalışanların örgütsel davranışlarına da etki etmektedir. Ayrıca çalışanların lider-üye etkileşimi bu davranışları etkilemektedir. Bu çalışmada, kamu sektöründe farklı pozisyonlarda çalışan 160 kişi üzerinde anket çalışması yapılmıştır. Çalışma kapsamında örgütsel vatandaşlık davranışı boyutlarından etkinlik ve işlevsellik davranışı,  örgütsel adalet faktörlerinden dağıtım faktörü ve etkileşim adaleti faktörü ile açıklanmıştır. Örgütsel vatandaşlık davranışı faktörlerinden erdemlilik davranışı faktörü, örgütsel adalet faktörlerinden dağıtım adaleti faktörü ile anlamlandırılmıştır. Yapılan istatistikî çalışmaya göre, iş yerini müdafaa etme davranışı üzerinde dağıtım adaleti faktörünün pozitif katkısı olduğu görülmektedir. Örgütsel vatandaşlık faktörlerinden erdemlilik faktörünü doğrudan sadece lider-üye etkileşimi açıklamaktadır. Örgütsel vatandaşlık davranışı faktörlerinden etkinlik ve işlevsellik davranışı sadece dağıtım adaleti ile açıklanmaktadır. Lider-üye etkileşimine doğrudan etkisi görülmemiştir. Şartlı bir değişken olarak lider-üye etkileşimine etkisi görülerek anlamlı bulunmuştur. Örgütsel vatandaşlık faktörlerinden erdemlilik faktörünü doğrudan sadece lider-üye Etkileşimi açıklamaktadır. Erdemlilik faktörü, Adalet faktörlerinden Etkileşim, Prosedürel ve Dağıtım Adaleti faktörleri ile doğrudan anlamlı değildir. Lider-Üye etkileşimi üzerinden anlamlıdır.


Anahtar Kelimeler :Örgütsel Adalet, Örgütsel Vatandaşlık Davranışları, Lider-Üye Etkileşimi.

Abstract:
In this thesis study, the role of the leader-member exchange on the influence of  organizational justice on the organisatıonal citizenship is investigated. Especially in recent years, the justice perceptions of workers have important role on their working life. The  gain and expectations that they acquire in their working life have effects on their organisational behaviours, too. In addition, leader-member exchange of workes effects these behaviours. In this study, questionnarie study is made on 160 people who works as different positions in government sector. In the extent of the study,  effectness and functional behaviour which is a dimension of organizational citizenship behaviour is explained by the distribution factor and justice of interaction factor which belong to class of organizational justice factors. Virtue behaviour factor of organisational citizenship behaviour factors is explained by the distribution justice factor which belongs to factor class of organizational justice factors. According to the statistical study, it seems that distribution factor has a positive effect on  advocating working place behaviour. Virtue factor, which belongs to class of organisational citizenship behaviour factors, can only be explained  by leader-member exchange. Interactional and functional behaviour, which belongs to class of organisational citizenship behaviour factors , can only be explained  by distribution justice. It has no direct effect on leader-member exchange. There is a meaningful influence on leader-member exchange.  Virtue factor can only be explained by leader-member exchange. There is no meaningful relation between interaction factor, procedural and distribution justice factor, which belong to justice factor class. It is meaningful on leader-member exchange.


Keywords :Organizational Justice, Organizational Citizenship Behavior , Leader-Member Exchange