Merkez bankası bağımsızlığının enflasyon ve enflasyon belirsizliği üzerine etkisi: BRICS-T ülkeleri örneği
The effect of central bank independence on inflation and inflation uncertainty: The example of BRICS-T countries
Yazar: İZEL AKSU
Danışman: PROF. DR. DURMUŞ ÇAĞRI YILDIRIM
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
İktisat teorisinde, fiyat istikrarını sağlamada merkez bankası bağımsızlığının önemi, siyasi ve parasal otorite arasında net bir ayrım yapılmasını gerektirmektedir. Bu ayrım, ekonomik büyüme ve işsizlik gibi değişkenler üzerinde minimum etki sağlarken enflasyonu etkin bir şekilde yönetmek için çok önemlidir. 1970'lerde ortaya çıkan ve bugün de devam eden merkez bankası bağımsızlığının kurulması, merkez bankasını hükümet müdahalesinden korumayı ve böylece enflasyonist önyargıları hafifletmeyi ve hatta ortadan kaldırmayı amaçlayan vazgeçilmez bir düzenleyici önlem olarak görülüyor.
Bu çalışma, merkez bankası bağımsızlığı ile hem enflasyon seviyeleri hem de enflasyon belirsizliği arasındaki ilişkiyi ampirik olarak inceleyerek mevcut literatüre katkıda bulunmaktadır. Çalışmada, 1995-2017 dönemi BRICS-T ülkeleri verileri kullanılarak panel veri analizi ile incelenmiştir. Bulgular birkaç dikkate değer sonucu ortaya koymaktadır. İlk olarak, çalışma BRICS-T ülkelerinde merkez bankası bağımsızlığı düzeyi ile enflasyon arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif bir ilişki tespit etmektedir. Bu, daha yüksek bir bağımsızlık derecesinin daha düşük enflasyon oranları ile ilişkili olduğu anlamına gelir.
Ek olarak, çalışma, merkez bankası bağımsızlığı ile enflasyon belirsizliği arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif bir ilişki ortaya koymaktadır. Bu durum, bağımsızlık düzeyi arttıkça enflasyon belirsizliğinin de artma eğiliminde olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar, merkez bankası bağımsızlığı, enflasyon ve enflasyon belirsizliği arasındaki karmaşık dinamiklere ışık tutarak politika yapıcılar, merkez bankaları ve para politikası etkinliği ve makroekonomik istikrarla ilgilenen araştırmacılar için değerli bilgiler sunmaktadır. Bu ilişkileri yönlendiren temel mekanizmaları araştırmak ve ülkeler ve zaman dilimleri arasındaki potansiyel farklılıkları değerlendirmek için daha fazla analiz yapılması garanti edilir.

Abstract:
In economic theory, the importance of central bank independence in maintaining price stability necessitates a clear separation between political and monetary authority. This separation is crucial to effectively manage inflation while ensuring minimal impact on variables such as economic growth and unemployment. The establishment of central bank autonomy, which originated in the 1970s and persists today, is considered an indispensable regulatory measure aimed at safeguarding the central bank from government interference, thereby mitigating or even eliminating inflationary biases.
This study contributes to the existing literature by empirically examining the relationship between central bank independence and both inflation levels and inflation uncertainty. By employing panel data analysis and utilizing data from 1995 to 2017, the analysis focuses on the BRICS-T countries. The findings reveal several noteworthy outcomes. Firstly, the study identifies a statistically significant and negative association between the level of central bank independence and inflation in the BRICS-T countries. This implies that a higher degree of independence is associated with lower inflation rates.
Additionally, the study uncovers a statistically significant and positive relationship between central bank independence and inflation uncertainty. This indicates that as the level of independence increases, inflation uncertainty also tends to rise. These results shed light on the intricate dynamics between central bank independence, inflation, and inflation uncertainty, offering valuable insights for policymakers, central banks, and researchers interested in monetary policy effectiveness and macroeconomic stability. Further analysis is warranted to explore the underlying mechanisms driving these relationships and to assess potential variations across countries and time periods.