Oğuz Atay öykülerinin anlatıbilimsel yöntemle incelenmesi
An analysis of Oğuz Atay's stories in the light of narratological method
Yazar: DİDEM BÜŞRA GÜRÇAY
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM ŞAHİN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Anlatıbilim = Narratology ; Atay, Oğuz = Atay, Oğuz ; Genette, Gerard = Genette, Gerard ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yapısalcılık = Structuralism ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature

Özet:
Oğuz Atay, edebiyat araştırmacıları tarafından Türk edebiyatının avangart yazarlarından biri olarak değerlendirilmiş, yazarın bu özelliğinin öyküleri için de geçerli olduğu belirtilmiştir. Ancak yazarın Korkuyu Beklerken (1975) kitabında yer alan sekiz öyküsü (Beyaz Mantolu Adam, Unutulan, Korkuyu Beklerken, Bir Mektup, Ne Evet Ne Hayır, Tahta At, Babama Mektup, Demiryolu Hikâyecileri- Bir Rüya), az sayıda çalışmanın konusu olmuştur. İlgili literatür taraması yapıldığında bu çalışmaların önemli bir kısmında, metin incelemesinde; felsefe, psikoloji, sosyoloji gibi disiplinlerin merkeze alındığı dikkat çeker. Karşılaştırmalı incelemelerin sayısı da azımsanamayacak kadardır. Sınırlı sayıdaki çalışmada, incelemede metnin kendisi merkeze alınmış; bunlarda da olay örgüsü, zaman, mekân, kişiler, anlatım teknikleri şeklinde bilinen geleneksel yöntem kullanılmıştır. Dolayısıyla bu tez çalışmasında Atay'ın öyküleri; metni merkeze alan modern bir kuramın ışığında; klasik (yapısalcı) anlatıbilimsel yöntem doğrultusunda, topluca ele alınmış; böylece öykülerdeki farklı biçim denemelerinin somutlanarak inceleme yapılması amaçlanmıştır.
 Tezde, klasik (yapısalcı) anlatıbilim kapsamında değerlendirilen, tespit ve sınıflandırmaları günümüzde hâlen geçerliliğini koruyan Gerard Genette'in, Anlatının Söylemi (1972) başlıklı çalışmasında ortaya koyduğu yöntem takip edilmiştir. Bu yöntem doğrultusunda yapılan incelemeler sonucunda, Atay öykülerinin avangart niteliği gösterilmiş, Beyaz Mantolu Adam ile Unutulan'ın neden modernist; Korkuyu Beklerken, Bir Mektup, Ne Evet Ne Hayır, Tahta At, Babama Mektup ve Demiryolu Hikâyecileri- Bir Rüya başlıklı öykülerin ise neden birer postmodernist anlatı örneği olduğu anlatılmıştır. 
 	
Anahtar Kelimeler: Anlatıbilim, Yapısalcılık, Genette, Öykü, Atay, Korkuyu Beklerken

Abstract:
Oğuz Atay has been evaluated by literary researchers as one of the avant-garde authors of Turkish literature, and it has been stated that this characteristic of the author is also valid for his stories. However, the author's eight stories (The Man in White Coat, Disappearing, Waiting for Fear, A Letter, Neither Yes Nor No, Wooden Horse, Letter to My Father, Railway Storytellers-A Dream) in the book Waiting for Fear (1975) have been the subject of few studies. When the relevant literature is reviewed, in an important part of these studies, in the text analysis; it is noteworthy that disciplines such as philosophy, psychology and sociology are centered.The number of comparative studies is also substantial. In a limited number of studies, the text itself was centered in the review; in these, the traditional method known as plot, time, place, people, narration techniques was used. Therefore, in this thesis, Atay's stories; in the light of a modern theory centered on the text; handled collectively in line with the classical (structuralist) narratological method; thus, it is aimed to examine the different form experiments in the stories by concretizing them.
 In the thesis, Gerard Genette's method, which is evaluated within the scope of classical (structuralist) narratology and whose determinations and classifications are still valid today, has been followed in his study titled Narrative Discourse (1972). As a result of the analyzes made in line with this method, the avant-garde nature of Atay's stories has been shown, it is explained why the stories titled The Man in White Coat and Disappearing are modernist; while Waiting for Fear, A Letter, Neither Yes Nor No, Wooden Horse, Letter to My Father and Railway Storytellers - A Dream are examples of postmodernist narratives.

Keywords: Narratology, Structuralism, Genette, Story, Atay, Waiting for Fear