Liderlik stilinin çalışan motivasyonu ve örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkisi
The effect of leadership style on employee motivation andorganizational citizenship behavior
Yazar: EBRU FİDAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ZEYNEP HATİPOĞLU
Nişantaşı Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Motivasyon = Motivation ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel vatandaşlık = Organizational citizenship ; Örgütsel vatandaşlık davranışı = Organizational citizenship behavior

Özet:
Bu çalışmada liderlik sitilinin çalışan motivasyonu ve örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkisi araştırılmıştır. Ayrıca katılımcıların demografik özellikleri ile liderlik stili, çalışan motivasyonu ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye de bakılmıştır. Türkiye'de liderlik stilinin çalışanlar üzerindeki etkisinin araştırılması için İstanbul ilinde yaşayan, özel sektörde çalışan sadece beyaz yaka çalışanlar üzerinde anket yapılmıştır. Veriler yüz yüze anket yöntemiyle toplam 400 kişiden alınmıştır.
Çalışmada Çok Faktörlü Liderlik Ölçeği, Motivasyon ölçeği ve Örgütsel Vatandaşlık Ölçeği kullanılmıştır. Çok Faktörlü Liderlik Ölçeği 3 genel faktör altında 7 faktörden oluşmaktadır. Bunlar Dönüşümcü Liderlik (karizmatik/ilham verici, entelektüel uyarım, bireysel destek), Sürdürümcü Liderlik (ödüle bağlı, istisnalarla yönetim [aktif], istisnalarla yönetim [pasif]) ve Serbestlik Tanıyan Liderlik alt ölçekleridir. Motivasyon ölçeğinin içsel motivasyon ve dışsal motivasyon alt ölçekleri vardır. Örgütsel vatandaşlık ölçeği 20 madde ve 5 boyuttan oluşmaktadır. Bunlar; özgecilik (4 madde), vicdanlılık (4 madde), nezaket (4 madde), sivil erdem (4 madde) ve sportmenlik (4 madde)'tir.
Analizler SPSS 23.0 programı ile yapılmıştır. Yapılan analizlerde cinsiyet, medeni durum, yaş ve çocuk sayısı ile Liderlik Stili, Çalışan Motivasyonu ve Örgütsel Vatandaşlık Ölçeği arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. Toplam çalışma süresi ile Liderlik Stili ve Çalışan Motivasyonu arasında aynı yönde ilişki bulunmuştur. Eğitim seviyesi ile Çalışan Motivasyonu arasında da aynı yönde ilişki bulunmuştur. Liderlik Stili, Çalışan Motivasyonu ve Örgütsel Vatandaşlık Ölçeği arasında da aynı yönlü ilişki olduğu görülmüştür.
Liderlik stili, çalışan motivasyonu ve örgütsel vatandaşlığı olumlu etkilemektedir. Ayrıca liderlik stili iş yerlerindeki çalışanların toplamda çalıştıkları süreyi etkilemektedir. Eğitim seviyesinin artması çalışan motivasyonunu da artırmaktadır.

Abstract:
In this study, the effect of leadership style on employee motivation and organizational citizenship behavior was investigated. In addition, the relationship between participants' demographic characteristics and leadership style, employee motivation, and organizational citizenship behavior was also examined. Living in Turkey at the Istanbul province to investigate the impact of leadership style on employees, the survey was conducted only on white-collar employees working in the private sector. Data were collected from 400 people by face to face questionnaire.
In this study, Multi-Factor Leadership Scale, Motivation Scale and Organizational Citizenship Scale were used. The Multi-Factor Leadership Scale consists of 7 factors under 3 general factors. These are Transformational Leadership (charismatic / inspirational, intellectual stimulation, individual support), Sustainable Leadership (reward-based, exempted management [active], exempted management [passive]) and Freedom-Recognizing Leadership subscales. The motivation scale has intrinsic motivation and extrinsic motivation subscales. The organizational citizenship scale consists of 20 items and 5 dimensions. These; altruism (4 items), conscience (4 items), courtesy (4 items), civil virtue (4 items) and sportsmanship (4 items).
The analyzes were performed with SPSS 23.0 program. No significant relationship was found between gender, marital status, age and number of children and Leadership Style, Employee Motivation and Organizational Citizenship Scale. There was a similar relationship between total working time and Leadership Style and Employee Motivation. The relationship between education level and employee motivation was also found to be in the same direction. There was a similar relationship between Leadership Style, Employee Motivation and Organizational Citizenship Scale.
Leadership style positively affects employee motivation and organizational citizenship. In addition, leadership style affects the total working time of the employees in the workplaces. Increasing the level of education also increases employee motivation.