Yoğun bakım ünitesinde yatan hastalarda trombositopeni sıklığı ve trombositopeni gelişimini etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Incidence of thrombocytopenia in patients hospitalized in the intensive care unit and evaluation of factors affecting the development of thrombocytopenia
Yazar: MÜCAHİT MUSTAFA KAYA
Danışman: DOÇ. DR. RAMAZAN COŞKUN
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: HELLP sendromu = HELLP syndrome ; Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Hematopoez = Hematopoiesis ; Mortalite = Mortality ; Trombositopeni = Thrombocytopenia ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; İlaçlar = Drugs

Özet:
Amaç: Trombositopeni yoğun bakım ünitelerinde sık görülür ve yüksek mortalite ile ilişkilidir. Bu çalışmanın amacı, İç Hastalıkları Yoğun Bakım Ünitesi'nde (İHYBÜ) takip edilen hastalarda trombositopeni sıklığını tespit etmek ve trombositopeni gelişimini etkileyen faktörleri değerlendirmektir.
Yöntem: Bu çalışma, Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İHYBÜ'de geriye dönük olarak yapıldı. Bilgiler hastaların dosyalarından ve elektronik kayıt sisteminden elde edildi. Çalışmaya 24 saatten fazla yoğun bakım ünitesinde takip edilen hastalar alındı. Hastaların demografik verileri, ilk 24 saatteki en kötü laboratuvar değerleri ile en düşük trombosit değeri ve buna sebep olabilecek ilaçlar kaydedildi.
Bulgular: Bu çalışmaya 237 hasta dâhil edildi. Hastaların 106'sı kadın (% 45), 131'i ise erkekti (%55). Yaş ortalaması 62±18 yıl idi. En sık yoğun bakıma yatış nedenleri ise solunum yetmezliği (%33) ve nörolojik hastalıklar (%13) idi. Takiplerinde hastaların %45'in de trombositopeni gelişti. Hastaların ortalama APACHE II skoru 24±10, SOFA skoru 9±4 ve MODS skoru 6 ±3 idi ve trombositopeni gelişen hastalarda gelişmeyenlere göre daha yüksek tespit edildi (p<0,0001). Trombositopeni gelişimini etkileyen faktörler incelendiğinde hastaların %61'inin profilaktik veya tedavi dozunda heparin aldığı tespit edildi. Hastaların 106'sında (%45) ise bir veya daha fazla trombositopeni yapan ilaç kullanıldığı tespit edildi. Trombositopeni gelişen hastalarda yoğun bakımda kalma süresi daha uzun idi (p=0,042). Hastaların genel mortalitesi trombositopeni gelişenlerde gelişmeyenlere göre daha yüksek idi (sırasıyla %71 ve %91; p<0,0001).
Sonuç: Trombositopeni yoğun bakım ünitelerinde sık görülmektedir. Yoğun bakımda kullanılan ilaçlar trombositopeni gelişmesine neden olmaktadır. Hastaların mortalitesi trombositopeni gelişen hastalarda daha yüksektir.
Anahtar kelimeler: İlaçlar, mortalite, trombositopeni, yoğun bakım.

Abstract:
Aim: Thrombocytopenia is common in intensive care units and is associated with high mortality. The aim of this studyis, determining the incidence of thrombocytopenia and evaluating the factors affecting the development of thrombocytopenia on patients who were followed inInternal Medicine Intensive Care Unit (IMICU).
Method: This study was made restrospectively in Erciyes University Medical Faculty Hospital IMICU. Informations, was obtained from patients' folders and electronic records system of the hospital. Patients, which were longer than 24 hours monitored in the intensive care unit, were included to the study. The demographic data, the worst laboratory values in 24 hours, the lowest platelet counts and medications that cen cause it, were recorded.
Results: 237 patients were included in this study. 106 of patients (45%) were female and, 131 were (55%) male. The average age was 62±18 years. The most common reasons for hospitalization in the intensive care unitrespectively was, respiratory failure (33%) and neurological diseases (13%).During follow-up 45% of patients developed thrombocytopenia.The patients' mean APACHE-II score was 24±10, SOFA score was 9±4, MODS score was 6±3 and were higher in patientswho developed thrombocytopenia than who didn't develodoped (p<0.0001).Upon analyzing the factors affecting the development of thrombocytopenia, a prophylactic or therapeutic dose of 61% of patients received heparin was determined.In 106 of patients (%45)  are using one or more drugs was determined which can make thrombocytopenia. There was longer duration of stay in intensive care unit, in patients who developed thrombocytopenia (p=0,042). Patients' overall mortality was found higher on those who developed thrombocytopenia than who didn't developed (%91 vs %71; p<0.0001).
Conclusions Trombocytopenia is common in intensive care units. Drugs used in intensive care units, leads to the development of thrombocytopenia. Mortality of patients', in patients with thrombocytopenia is higher.
Keywords: drugs, intensive care, mortality, thrombocytopenia