Türk Dili ve Edebiyatı hizmet öncesi öğretmen eğitiminde yansıtıcı öğretim uygulamalarının akademik yazma becerilerine etkisi
The effect of reflective teaching activities on academic writing skills in Turkish Language and Literature pre-service teacher education
Yazar: GÜLNUR AYDIN
Danışman: PROF. DR. ALİ KAFKASYALI
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Akademik başarı = Academic achievement ; Türk dili ve edebiyatı = Turkish language and literature ; Yansıtıcı öğretme = Reflective teaching ; Yazma becerisi = Writing skills ; Yazma öğretimi = Writing training ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Anlama becerileri (receptive language skills) ve aktarma/anlatma becerileri (expressive language skills) olarak bilinen temel dil becerilerinde yetkinlik kazanmak, dil öğreniminin nihai hedefini oluşturmaktadır. Nihai hedefe ulaşmada zincirin son halkası olarak görünen ve aktarma/anlatma becerilerinden biri olan yazma becerisi üzerine yapılan araştırmalarda, öğrencilerin ilköğretimden yükseköğretime kadar verilen eğitimlere rağmen istendik düzeyde olmadıkları ortaya konmuştur. Özellikle yükseköğrenim seviyesine gelmiş öğrencilerin, ödev, rapor, proje, bitirme tezi gibi ürünlerine bakıldığında durumun hiç de iç açıcı olmadığı; bu durumun, ileri yazma yetkinliği isteyen akademik yazma becerileri için daha fazla sorun teşkil ettiği açıktır. Bu durum Türk dili ve edebiyatı öğretmen adayları için ise, hem branş bazında yeterlilik hem de gelecek nesillerin gelişimi dikkate alındığında, ayrıca önemli bir konu olmaktadır. 
Bu çalışmada, Türk dili ve edebiyatı öğretmen adaylarının akademik yazma becerilerinin geliştirilmesinde kullanılacak yansıtıcı öğretim uygulamalarının akademik makale yazma başarılarına ve buna yönelik tutumlarına olan etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda 2012-2013 akademik yılı güz döneminde Atatürk Üniversitesi Kâzım Karabekir Eğitim Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalında lisans düzeyinde öğrenim gören "Türkçe I: Yazılı Anlatım" dersini alan 46 birinci sınıf öğrencisi üzerinde, bir dönem (14 hafta) boyunca, haftada 2 ders saati uygulama yapılmıştır. Uygulamalar bizzat araştırmacının kendisi tarafından yürütülmüştür.
Araştırmada, dünyada en etkili araştırma yöntemlerinden biri olarak kabul edilen karma araştırma yöntemi kullanılmış, nicel ve nitel veriler birlikte ele alınmıştır. Süreç başında hazırlanan ders izlencesine uygun olarak, Türk dili ve edebiyatı öğretmen adaylarından süreç öncesi, ön-test mahiyetinde, bir konu belirleyip makale yazmaları istenmiş, daha sonra aşama aşama makalenin nasıl yazılacağı yansıtıcı öğretim uygulamalarıyla öğretilmiştir. Her hafta dersle ilgili günlük tutmaları istenmiş, dersler kamera ile kayıt altına alınmış; araştırmacı da gözlemlerini ve değerlendirmelerini oluşturduğu gözlem formuna kaydetmiştir. Süreç sonunda öğrencilerden toplanan ön test niteliğindeki makaleler ile son-test niteliğindeki makaleler akademik makale değerlendirme rubriği ile değerlendirilerek sayısal verilere dönüştürülmüştür. 
SPSS programında analizi yapılan bulgular, öğretmen adaylarının akademik makale yazma konusunda, ilk yazılan makalelere oranla, ciddi bir başarı kaydettiğini ortaya koymuş; elde edilen yansıtıcı öğrenci ve araştırmacı günlükleri üzerine yapılan betimsel analizler ise akademik yazmaya karşı olumlu bir tutumun geliştirildiğini desteklemiştir. 
Araştırma sonucunda elde edilen nitel ve nicel bulgulardan hareketle, yansıtıcı öğretim uygulamalarının ülkemizin ihtiyaç duyduğu çağdaş öğretmen yetiştirmede kullanılmasının etkili olacağı; daha da özelde, çok fazla sorun yaşanan yazma becerisinin geliştirilmesine önemli katkılar sağlayacağı düşünülmektedir. Düşüncelerin, teorilerin ve bakış açılarının bir hipotez çerçevesinde yazıya dönüştürülmesine yönelik akademik yazma uygulamaları üzerinde -özellikle yüksek öğretimde- daha fazla durulmasında yarar vardır.

Abstract:
Having perfection within receptive and expressive language skills which are known as the basic language skills is the latest and fundamental objective of language education. Research studies on writing skills which is one of the expressive/communicative skills appearing the last ring of the chain in achieving this objective show that students from the elementary school to higher education are unsatisfactory. Particularly, it is clear that the situation of the students in higher education who prepare homework, report, project or graduation thesis are inadequate. It is also clear that this creates problems in academic writing skills for the students who need advanced writing acquisition. This seems vital for the Turkish language and literature teacher candidates for their field of work proficiency and for the next generations as well. 
The purpose of this study is to investigate the effect of reflective teaching practices and activities which are used to develop the candidate teachers' writing skills on academic article writing successes and the attitudes toward it. Within this scope, weekly two hours academic reflective writing activities were done with 46 freshman candidate teachers who were attending the Turkish I: Written Expression course in Turkish Language and Literature department in Kazım Karabekir Faculty of Education at Atatürk University for whole semester (14 weeks) during 2012-2013 academic year.
In this study, the mixed method which is known as one of the effective methods was used by processing quantitative and qualitative data. At the beginning of the research, candidate teachers were instructed to find a topic and to write an academic article; then, they were all informed and taught about how to write an academic article by reflective teaching activities step by step. They were required to write daily journal related to the course. The course was video-recorded and the researcher also recorded her field notes and observations on observation sheets. At the end of the process, findings from the students' pre-test articles and their post-test articles after 14 weeks were analyzed and transformed into quantitative form using academic article evaluation rubric.
The findings obtained using the SPSS analyses showed that reflective teaching activities caused to happen significant academic writing skills in candidate teachers comparing to the first ones. Besides, the reflective journals and researcher observations indicated that candidate teachers also had more positive attitudes toward academic writing comparing to the attitudes at the beginning of the process.
Qualitative and quantitative findings obtained from this research suggest us that employing reflective teaching practices in contemporary teacher education and developing academic writing skills of candidate teachers may be so effective in particular. It seems important to deal with academic writing skills of students within the frame of transforming ideas, theories and pradigms into written expressions, especially in higher education.