İstatistiksel proses kontrol tekniklerinin motor yenileştirme sürecinde kullanımı
Using statistical process control technics in engine modernizing process
Yazar: HAYDAR BOSTAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HÜRAY CAN
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering
Dizin: İstatistiksel süreç kontrol = Statistical process control

Özet:
İstatistiksel proses kontrol teknikleri, ağırlıklı olarak sanayide imalatsürecinde, sürecin kontrol altında tutularak kalitenin artırılması ve maliyetlerindüşürülmesi amacıyla kullanılmaktadır. Bu çalışmada, istatistiksel proseskontrol teknikleri kullanılarak, yenileştirme, montaj ve test işlemlerindenoluşan motor yenileştirme sürecinde hataların minimize edilerek işçilik vemalzeme kayıplarının düşürülmesi, proses yeterliliğinin artırılarakyenileştirilmiş motorlara yapılan testlerin örnekleme yöntemi kullanılarakgerçekleştirilmesine ve ayrıca istatistiksek proses kontrol tekniklerininyenileştirme süreçlerinde de kullanılabileceği gösterilmeye çalışılmıştır.Çalışma bir askeri kuruluşta, en çok yenileştirmesi yapılan bir araçmotoru üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada; yenileştirme sürecinin sonişlemi olan test operasyonunda elde edilen hata bilgileri bir yıl süre ile kayıtaltına alınmıştır. Pareto analizi ile hatalar sınıflandırılmış, seksene yirmikuralına göre hataların yüzde seksenini oluşturan sebeplerin yüzde yirmisibeyin fırtınaları ile tespit edilmiştir. Hata sebeplerini ortadan kaldıracakiyileştirme çalışmaları yapılarak uygulamaya konulmuştur. İyileştirilen yenisüreç kontrol grafikleri ile takip edilmiş ve proses yeterlilik analizleriyapılmıştır. Sonuçta, ele alınan hata kaynaklarından kaynaklı hatalardayüzde 73, kayıp zamanlarda yüzde 72'lik bir iyileşme sağlanmıştır. Ondokuzkalem ana malzemeden oluşan çalışma konusu araç motorunda örneklemeyöntemi ile test yapılabilmesi için, proses yeterlilik seviyelerinin (Cp) 1'inüzerine çıkarılması gerekmektedir. Bu çalışmada ele alınmayan diğer ondörtkalem ana malzeme ile birlikte sözkonusu motor üzerinde yapılan iyileştirmeçalışmaları devam etmektedir.

Abstract:
Statistical process control (spc) technics have been using industryespecially manifacturing process in aim of reduce the costs and increase thequality. This study aims, minimize the process faults so reduce the materialand labour costs, increase the process capability, therefore perform the testsin sampling method by using spc technics in engine modernize processwhich become renewing, assembling and testing steps. In addition to showsthat spc technics can be used in engine modernizing process.This study was worked in a military organization and an engine thatwas mostly modernized. The fault datas, obtained from engine test operationlast step of the modernizing process, were saved as one year. Using paretoanalyze faults were categorized and the help of the brain storm technicsdetermined twenty percent of reasons that caused the eighty percent offaults. The modernizing studies that dissolve the faults were put into practice.Then, the new process was observed by control charts and analyzed processcapability. Consequently, satisfied 73 percent improvement that were takenup the fault reasons and 72 percent labour costs. The engine, subject of thisstudy, become nineteen major equipments. Making test by sampling method,its necessary to increase major equipments process capability (CP) over 1.There are fourteen major equipments that were not taken up in this study.This study has been continuining with the equipments that were not token up.