Farklı yaş ve cinsiyete sahip bireylerin profil estetik algısının siluet görüntüleri kullanılarak değerlendirilmesi
Evaluation of profile aesthetic perception of individuals of different age and gender using silhouette images
Yazar: MEHMET KORAY TUNCER
Danışman: DOÇ. DR. EMRE CESUR
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Cinsiyet = Gender ; Estetik = Aesthetics ; Estetik algı = Aesthetic perception ; Ortodonti = Orthodontics ; Profil = Profile ; Siluet = Silhouette ; Yaş = Age ; Yaş faktörleri = Age factors

Özet:
Bu klinik çalışmanın amacı, farklı yaş ve cinsiyete sahip bireylerin profil estetik algılarının organik fotoğraflar aracılığıyla oluşturulmuş siluetler kullanılarak değerlendirilmesidir. Farklı yaş gruplarının profil estetik algısının ölçülebilmesi adına altı tane yaş grubu, katılımcıların yaşı <12, 12-18, 19-25, 25-40, 40-50 ve 50< olacak şekilde oluşturulmuştur. Her yaş grubundaki katılımcılar da cinsiyetlerine göre eşit olacak şekilde ikiye ayrılmıştır.  Katılımcı sayısını belirleyebilmek için %90 güç oranında power analizi yapılmış ve her bir gruba 70 kişi olacak şekilde 35 erkek ve 35 kadın katılımcı yerleştirilmiştir. Katılımcılara gösterilmesi için kullanılacak fotoğraflar, İstanbul Medipol Üniversitesi Mega Hastaneler Kompleksine ortodontik tedavi için başvuran hastaların profil fotoğrafları arasından seçilmiştir. Yüz tiplerinin sınıflandırılabilmesi için Gonion Gnathion-Sella Nasion (GoGn-SN) ve A noktası-Nasion-B noktası (ANB) açıları kullanılmıştır. Bu açılara göre dokuz tane grup oluşturulmuştur. Bu gruplar sırasıyla: Sınıf I hiperdiverjan, Sınıf I hipodiverjan, Sınıf I normodiverjan, Sınıf II hiperdiverjan, Sınıf II hipodiverjan, Sınıf II normodiverjan, Sınıf III hiperdiverjan, Sınıf III hipodiverjan ve Sınıf III normodiverjandır. Bu dokuz grubun içine iki erkek ve iki kadın profili yerleştirilmiş ve toplamda 36 tane profil fotoğraflarından oluşturulmuş siluetler kullanılmıştır. Katılımcılara, bu fotoğraflar gösterilmiş ve puanlamaları istenmiştir. Toplanan anket cevaplarına göre ölçümler yapılmıştır. Bu çalışmada elde edilen veriler SPSS 22 paket programı (Delaware, Chicago, ABD) aracılığı ile analiz edilmiştir. Verilerin normal dağılmamasından dolayı, ikili gruplar arasındaki karşılaştırmalarda Mann-Whitney U testi, üç ya da daha fazla gruplar arasındaki karşılaştırmalarda Kruskall Wallis H testi kullanılmıştır. Anlamlılık seviyesi olarak 0,05 kullanılmış olup, p<0,05 olması durumunda anlamlı bir farklılığın/ilişkinin olduğu, p>0,05 olması durumunda ise anlamlı farklılığın/ilişkinin olmadığı belirtilmiştir. Yapılan ölçümler doğrultusunda en çok beğenilen profiller profil 4, profil 24, profil 9, profil 2, profil 12 olurken, en az beğenilen profiller profil 33,  profil 36, profil 31, profil 34, profil 35, profil 18 ve profil 32 olmuştur.  Ortalama beğeni puanı ile önceden belirlenmiş 40 adet lateral sefalometrik ölçüm arasındaki korelasyon araştırılmış ve bütün katılımcılar için Subnasale-Stomion Superior (Sn-StS) ile pozitif yönlü, dudak açısı (ULA-St-LLAº) ile negatif yönlü; erkek katılımcılar için Sn-StS ile pozitif yönlü, ULA-St-LLAº ile negatif yönlü; kadın katılımcılar için ise Sn-StS ile pozitif yönlü, üst keser açısı (U1-NAº) ile negatif yönlü bir korelasyon bulunmuştur. Cinsiyet grupları arası ortalama beğeni puanları karşılaştırıldığında, profil 12 ve profil 24'e kadın katılımcıların daha yüksek puan verdikleri gözlemlenmiştir. Yaş gruplarının profillere vermiş olduğu ortalama beğeni puanları ile profiller arasındaki ilişki araştırıldığında ise profil 1, profil 14, profil 26, profil 27, profil 28, profil 32, ve profil 36 haricindeki bütün profillerde farklı yaş gruplarının ortalama beğeni puanları arasında anlamlı bir fark olduğu ve anlamlı fark gözlenen profillerde katılımcının yaşı arttıkça profillere vermiş oldukları puanların artmış olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
The aim of this clinical study is to evaluate the profile aesthetic perceptions of individuals of different ages and genders using silhouettes created through organic photographs. To measure the profile aesthetic perception of different age groups, six age groups were formed with the age of the participants <12, 12-18, 19-25, 25-40, 40-50 and 50<. Participants in each age group were divided equally according to their genders. To determine the number of participants, a power analysis of 90% was performed and 35 male and 35 female participants were placed in each group as 70 people. The photographs which would be used to show the participants were selected from the profile photographs of the patients who applied to the Istanbul Medipol University Mega Hospitals Complex for orthodontic treatment. Gonion Gnathion-Sella Nasion (GoGn-SN) and A point-Nasion-B point (ANB) angles were used to classify face types. According to these aspects, nine groups were formed. These groups are respectively: Class I hyperdivergent, Class I hypodivergent, Class I normodivergent, Class II hyperdivergent, Class II hypodivergent, Class II normodivergent, Class III hyperdivergent, Class III hypodivergent and Class III normodivergent. Two male and two female profiles were placed in these nine groups, and silhouettes formed from 36 profile photos were used in total. Participants were shown these photos and asked to rate them. Measurements were made according to the collected questionnaire answers. The data obtained in this study were analyzed with the SPSS 22 package program (Delaware, Chicago, USA). Due to the non-normal distribution of the data, the Mann-Whitney U test was used for comparisons between paired groups and the Kruskall Wallis H test for comparisons between three or more groups. 0.05 was used as the significance level, and it was stated that there was a significant difference/relation in case of p<0.05, and no significant difference/relation in case of p>0.05. According to the measurements, the most liked profiles were profile 4, profile 24, profile 9, profile 2, profile 12, while the least liked profiles were profile 33, profile 36, profile 31, profile 34, profile 35, profile 18 and profile 32. The correlation between the mean score of appreciation and 40 predetermined lateral cephalometric measurements was investigated and a positive correlation with Subnasale-Stomion Superior (Sn-StS) and a negative correlation with lip angle (ULA-St-LLAº) for all participants; a positive correlation with Sn-StS, a negative correlation with ULA-St-LLAS for male participants; a positive correlation with Sn-StS and a negative correlation with the upper incisor angle (U1-NAº) was found for female participants. When the mean scores of appreciation between gender groups were compared, it was observed that female participants gave higher scores to profile 12 and profile 24. When the relationship between the mean scores given to the profiles by the age groups and the profiles is investigated, it is seen that there is a significant difference between the average scores of the different age groups in all profiles except profile 1, profile 14, profile 26, profile 27, profile 28, profile 32, and profile 36. It was observed that the scores given to the profiles increased as the age of the participant increased in the profiles with significant differences.