Spondiloartritli hastalarda klinik ve ultrasonografik entezit değerlendirmesinin hastalık aktivitesi, fonksiyonel durum ve  
yaşam kalitesi ile ilişkisi
Correlations among disease activity, functional status, quality of life and clinical and ultrasonographic  enthesitis assessment in patients with spondyloarthritis
Yazar: GÜNAY ER
Danışman: PROF. DR. HİDAYET SARI
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Giriş ve Amaç: Entezit tüm spondiloartritlere özgü bir lezyondur. Bu çalışmada amacımız, SpA hastalarında klinik ve ultrasonografik (USG) entezit değerlendirmesi ile hastalık aktivitesi, fonksiyonel durum ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi saptamaktır. 
Yöntem: 2009 ASAS kriterlerine göre 90 SpA hastası çalışmaya alındı. Klinik değerlendirmede BASDAI, ASDAS, BASFI, ASQoL ve SF-12 (FBÖ ve ZBÖ) ölçekleri kullanıldı. Klinik entezit değerlendirmesi MASES ve SPARCC'a göre yapıldı. Ayrıca bilateral distal triseps tendonu değerlendirildi. Ultrasonografik entezit değerlendirmesi klinik değerlendirmeye kör araştırmacı tarafından MASEI'ye uygun olarak yapıldı.  
Bulgular: Ortalama yaş 37,5'tu, 57'si erkekti. Ortalama BASDAI, ASDAS-CRP, ASDAS-ESH, BASFI, ASQoL, FBÖ ve ZBÖ skorları sırasıyla 3,9, 3,5, 2,6, 2,5, 7, 44,1 ve 41,7 idi. Ortalama MASES ve SPARCC skorları 2 idi. MASEI skorunun ortalaması ise 16 idi. Klinik entezit skorları ile hastalık aktivite ölçekleri, fonksiyonellik indeksi ve yaşam kalitesi ölçekleri birbirleriyle korele bulundu. MASEI skoru ile klinik entezit skorları, BASDAI, ASDAS-ESH, yaşam kalitesi ölçekleri arasında korelasyon bulunmadı. BASFI ve ASDAS-CRP ile MASEI arasında ise korelasyon mevcuttu.
Sonuç: Klinik entezit skorları, klinik ölçeklerle uyumlu olmasına rağmen biyokimyasal belirteçler ve USG skorları ile korele saptanmamıştır. Ultrasonografi skorları ise ASDAS-CRP dışındaki hastalık aktivite ölçekleri ile korele saptanmamıştır. Bu durum, bu ölçeklerin daha az hassas olmasına bağlanmıştır. Spondiloartrit hastalarında hastalık aktivite değerlendirmesinde daha objektif yöntemlere dayanan ölçeklere ihtiyaç olması nedeniyle mevcut ölçekler arasında ASDAS-CRP'nin daha öncelikli olarak kullanılması önerilebilir

Abstract:
Background and Objective: Enthesitis is regarded as the primary lesion in all SpA subtypes. The aim of the study is to determine the relationship between disease activity, functionality, quality of life and enthesitis assessment in patients with spondyloarthritis.
Methods: 90 patients with diagnosis of SpA according to 2009 ASAS criteria were recruited to the study. In the clinical evaluation, BASDAI, ASDAS, BASFI, ASQoL, SF-12 scales were applied. Enthesitis assessments were done clinically by MASES and SPARCC. Bilaterally distal triseps tendon was evaluated clinically. Ultrasonographic enthesis was evaluated by 10 years-experienced, blinded sonographer in compliance with MASEI.   
Results: The mean age was 37,5, 57 of cases were male. The median scores of BASDAI, ASDAS-CRP, ASDAS-ESR, BASFI, ASQoL, MCS and PCS were 3,9, 3,5, 2,6, 2,5, 7, 44,1 and 41,7, respectively. The median scores of MASES and SPARCC were 2. The median scores of MASEI was 16. Clinical enthesitis scores correlated with disease activity scores, functional status and quality of life measure. No correlation was found between the MASEI and clinical enthesitis score, BASDAI, quality of life measure. There was also correlation between MASEI and ASDAS-CRP, BASFI.
Conclusion: Although clinical enthesitis scores correlated with clinical parameters, but not with biochemical markers and sonographic score. Sonographic score was not correlated with disease activity measure except ASDAS-CRP. The result attributed to clinical scales that were less sensitive. Due to the requirement of scales that depend on more objective methods in evaluation of disease activity, ASDAS-CRP could be preferred compared to other present scales.