Yerel güvenlik ve kimlik: Güneydoğu Anadolu'da bir köy üzerinden köy koruculuğu sistemi
Local security and identity: Village guard system on the basis of a village in the South-East Anatolia
Yazar: NUR TÜYSÜZ
Danışman: DR. EVREN BALTA PAKER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Etnik kimlik = Ethnic identity ; Güvenlik sistemleri = Security systems ; Koruculuk sistemi = Quard system ; Köy koruculuğu = Village guarders ; Çatışma = Conflict ; İş birliği = Cooperation

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de PKK'nın silahlı mücadelesine başlamasından kısa bir süre sonra uygulamaya konulan geçici köy koruculuğu siteminin analiz edilmesidir. Geçici köy koruculuğu meselesi bu çalışmada çeşitli boyutlarda analiz edilmiştir. Meselenin yasal ve siyasi dayanakları öncelikli olarak incelenmiştir. Devlet yetkililerince sistemin hangi işlevlerinin kullanıldığı üzerine yoğunlaşmakla birlikte, çatışmanın diğer aktörü olan PKK cephesindeki yankıları da incelenmiştir. İkinci olarak ise yerele odaklanılmıştır. Geçici köy koruculuğu sisteminin toplumsal hayattaki yankıları ile yarattığı dönüşümler ve bireylerin katılım gerekçeleri analiz edilmiştir. Bu çerçevede öncelikli olarak çatışma literatürü incelenmiştir. Kavramsal çerçeve ışığında geçici köy koruculuğu sisteminin tarihsel süreç içindeki işlevlerine ve yerelde yarattığı dönüşümlere odaklanılmıştır. Yerelde yarattığı dönüşümlerin incelenmesi girişimi alan araştırmasını bir ihtiyaç olarak doğurmuştur. Bu bağlamda Güneydoğu Anadolu'da bulunan bir köy üzerine alan araştırması yapılmıştır. Bu çalışma geçici köy koruculuğu sisteminin bir köy üzerinden aşağıdan okuma çabası olarak görülebilir.Çalışmada geçici köy koruculuğu sistemi dünyanın pek çok yerinde uygulamaya konulan ve çatışmayı bastırmak için ihtiyaç duyulan kimlikleme, kontrol, bilgi akışı gibi temel ihityaçlara cevap veren isyan karşıtı paramiliter birliklerin Türkiye'deki şekli olarak ele alınmıştır. Geçici köy koruculuğu sistemi uygulandığı süreç boyunca doksanlı yıllara kadar yerel güvenliğin tesisi, doksanlar boyunca ise kimlikleme aracı olarak kullanılmıştır. Türkiye'de geçici köy koruculuğuna katılım farklı coğrafi mekânlarda, farklı araçlar ve motivasyonlarla gerçekleştirilmiştir. Aynı şekilde, alan araştırması yapılan köyde de geçici köy koruculuğuna katılımdaki motivasyon tek bir gerekçeyle açıklanamayacak kadar çeşitlilik göstermektedir. Çatışan aktörlerin eş zamanlı olarak dolayıma giren argümanları, köy koruculuğu ile harmanlanarak gerek toplumsal ilişkileri, geleneksel düşmanlıkları, gerekse de kimliksel ifadeleri yeniden biçimlendirmiştir. Söz konusu dönüşümler, alan araştırması yapılan köy özelinde incelenmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to analyze the provisional village guard system in Turkey which has been put into effect right after the PKK launched an armed struggle. The study dealt with the issue of provisional village guard system from various aspects. The legal and political bases of the issue were analyzed principally. Along with concentrating on the functions of the system which are used by the State representatives, the reflections of the system on the side of the PKK, that is an actor of the conflict, were analyzed. Secondly, the study focused on the local dynamics. The reflections of the provisional village guard system on the social life, the transformations it has brought about and the motives of the individuals in joining the system were discussed. In this context, the literature of conflict was reviewed essentially. In the light of the conceptual framework, the historical functions of the provisional village guard system and the transformations it has procreated in the local were scrutinized. Embarking upon an examination of the local transformations created the need for a field research. In this regard, a field research was done on a village in the South-eastern Anatolia. In other words, this study is a bottom-up reading effort of the provisional village guard system through a village.The provisional village guard system was dealt in this study as a form of anti-rebellion paramilitary forces in Turkey which was also put into practice in many other countries and addressed the basic needs such as identification, control, and flow of information essential for suppressing the conflict. While the provisional village guard system was used as a means of establishing local security by 1990s, it has been used as a means of identification during the 1990s. The participation in the village guard system in Turkey has taken shape through several means and motivations in different geographical areas. Accordingly, the underlying motives in taking part in the system show as much variety in the village where the field study was done. The concurrent arguments of conflicted parties have reshaped social relations, traditional hostilities and identity expositions through interfusing with the provisional village guard system. Aforesaid transformations were scrutinized in depth in the village where the field research was done.