Antakya'da ayakkabı üretim işletmelerinin kurumsal yapısı ve maliyet muhasebesi uygulamaları üzerine bir araştırma
A research on the institutional structure and cost accounting applications of shoe manufacturing enterprises in Antakya
Yazar: MELTEM KAYA
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÖZBİRECİKLİ
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Ayakkabı sektörü = Shoe sector ; Hatay-Antakya = Hatay-Antakya ; Kurumsal yapı = Corporate structure ; Kurumsallaşma = Institutionalization ; Maliyet muhasebesi = Cost accounting ; Üretim işletmeleri = Production companies

Özet:
Bu çalışmada, ayakkabı sektöründe önemli bir yere sahip olan Antakya ölçeğinde, ayakkabı üretimi yapan işletmelerin kurumsal yapı eksiklikleri ve maliyet muhasebesi uygulamaları çerçevesinde önemli sorunlar yaşadıkları görülmektedir. Dolayısıyla söz konusu işletmelerin kurumsallaşma ilkeleri ve maliyet muhasebesi uygulamaları araştırma konusu edilerek varsa sorunlarının tespit edilmesi ve yaşanan sorunların giderilmesine yönelik öneriler sunulması amaçlanmaktadır.
Çalışma kapsamında Antakya'da faaliyet gösteren ayakkabı üretim işletmelerinden söz konusu çalışmaya katkı sağlayacağı düşünülen 52 ayakkabı üretim işletmesine ulaşılmıştır. Bu işletmelerin sahip, ortak, müdür ve genel müdür unvanlı çalışanları ile yüz yüze görüşme yoluyla anket uygulanarak veri toplanmıştır. Elde edilen veriler arasındaki ilişkiler SPSS programında Sıklık (Frekans) Dağılımı, T testi, Spearman's RHO Sıra Korelasyon, Mann Whitney U- Testi ve Ki-kare Testi yapılarak analiz edilmiştir.
Araştırma kapsamındaki işletmelerin yarısının kurumsallaşma sürecinde olduğu tespit edilmiştir. Kurumsallaşma sürecinde olmayan aile işletmelerinde ise yaşanan finansal sorunlar, ülkenin ekonomik durumundaki etkiler ile birlikte genellikle kurumsal yönetim ilkelerinin yetersizliği, etkin bir maliyet kontrol sisteminin olmayışından kaynaklanabilmektedir.

Abstract:
In this study, it is seen that companies producing shoes in Antakya, which has an important place in the shoe sector, experience significant problems within the framework of corporate structure deficiencies and cost accounting practices. Therefore, the institutionalization principles and cost accounting practices of the said enterprises are the subject of research, and it is aimed to determine the problems, if any, and to offer suggestions to eliminate the problems.
Within the scope of the study, 52 shoe production enterprises were reached among the shoe production enterprises operating in Antakya, which are thought to contribute to the said work. The data were collected through face-to-face interviews with the owners, partners, managers and employees of these businesses. The relationships between the obtained data were analyzed in the SPSS program by performing Frequency (Frequency) Distribution, T test, Spearman's RHO Rank Correlation, Mann Whitney U-Test and Chi-square Test.
It was determined that half of the enterprises within the scope of the research are in the process of institutionalization. The financial problems experienced in family businesses that are not in the process of institutionalization, the effects of the economic situation of the country, and the inadequacy of corporate governance principles may be caused by the lack of an effective cost control system.