Bilimin tarihsel gelişim sürecinde Paul K. Feyerabend'in bilim felsefesi
In the historical development process of science Paul K. Feyerabend's philosophy of science
Yazar: EKİN ARISOY
Danışman: DOÇ. DR. CELAL YEŞİLÇAYIR
Gümüşhane Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Anarşizm = Anarchism ; Bilim felsefesi = Science philosophy ; Bilimsel yöntem = Scientific method ; Feyerabend, Paul = Feyerabend, Paul

Özet:
Bilim felsefesi söz konusu olduğunda üzerinde durulması gereken önemli düşünürlerden biri Paul Karl Feyerabend'dir. Özellikle 19. yüzyılın sonlarından itibaren ilerleme kaydeden bilim felsefesi, bilgiye ulaşma yöntemlerinin ve bilimsel geleneklerin tartışılması olanağını sağlamıştır. Bununla birlikte bilimsel bilginin elde edilmesinde herhangi bir yöntemin tek başına yeterli olup olamayacağı konusu tartışılmalı bir hal almaya başlamıştır. Böylelikle bilimin her türlü problemi tek başına çözebileceği ya da kendisiyle bağdaşmayan unsurları reddedebileceği anlayışına karşı itirazların arttığı görülmektedir. Bu bağlamda Feyerabend'in epistemolojik anarşizm düşüncesinin geleneksel bilim anlayışına karşı temel bir itiraz olduğu anlaşılmaktadır. Onun bilim tasarımı, bilimde kesin ve değişmez evrensel yasaların olamayacağı ve farklı bilgi edinme yollarının mümkün olabileceği anlayışına dayanmaktadır.
Elinizdeki çalışma Feyerabend'in epistemolojik anarşizm ve bilim tasarımı düşüncesini tartışmayı amaçlamaktadır. Bu çerçevede onun fikirlerinin modern bilimin tarihsel gelişim sürecindeki konumu incelenecektir. Ayrıca, Feyerabend gibi mevcut bilim tasarımlarına eleştirel bir bakış açısıyla yaklaşan Popper, Kuhn ve Lakatos'un görüşleri de Feyerabend'in bilim felsefesiyle karşılaştırılarak, Feyerabend'in farklı ve özgün yönleri belirlenmeye çalışılacaktır.

Abstract:
When it comes to philosophy of science, one of the important thinkers to focus on is Paul Karl Feyerabend. The philosophy of science, which has made progress especially since the end of the 19th century, provided the opportunity to discuss the methods of accessing information and scientific traditions. However, the issue of whether any method alone will be sufficient in obtaining scientific knowledge has become a controversial issue. Thus, it is seen that the objections to the understanding that science can solve all kinds of problems on its own or reject the elements that are incompatible with it are increasing. In this context, it is understood that Feyerabend's epistemological anarchism thought is a fundamental objection to the traditional understanding of science. His design of science is based on the understanding that there can be no definite and immutable universal laws in science and that different ways of acquiring knowledge are possible.
The present study aims to discuss Feyerabend's idea of epistemological anarchism and science design. In this framework the position of his ideas in the historical development process of modern science will be examined. Additionally, the views of Popper, Kuhn, and Lakatos, who approach existing scientific designs with a critical perspective, will be compared with Feyerabend's philosophy of science, and different and original aspects of  Feyerabend will be determined.