Kanser hastalarında müzik terapisinin yaşam kalitesi üzerine etkisi: Sistematik bir derleme ve meta analiz
The effect of music therapy on quality of life in patients with cancer: A systematic review and meta-analysis
Yazar: AYŞE NUR ZENCİR
Danışman: DOÇ. DR. BERNA DİNCER
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Müzik = Music

Özet:
Çalışmanın amacı, müzik terapinin kanser hastalarının yaşam kalitesine etkisini incelemek için yapılan randomize kontrollü deneysel çalışmalar (RKÇ) ortaya koyularak, müzik terapinin kanserli hastaların yaşam kalitesi üzerindeki etkinliğinin meta-analiz yöntemiyle değerlendirilmesidir. Bu çalışma, meta-analiz araştırmaları ve sistematik inceleme çalışmalarının raporlanmasında kullanılan PRISMA (Meta-Analizler ve Sistematik İncelemeler için Tercih Edilen Raporlama Yönergeleri) taahhütnamesine bağlı kalınarak gerçekleştirilmiş ve PROSPERO (Sistematik İncelemelerin Uluslararası Geriye Dönük Kaydı) sisteminde kaydedilmiştir. Tarama PICO(S) (Problem-Maruziyet-Karşılaştırma-Sonuç-Çalışma-Deseni-Zaman) tarama listesine göre gerçekleştirilmiştir. Türkçe ve İngilizce yayınlanmış makaleler özellikle seçilmiştir. Çalışma dahilinde genel taramada 388 literatür kaydına ulaşıldı, tam metinlerinin dâhil edilme seçim kriterlerine göre incelenmesi sonucunda ise 10 çalışma sentezlendi. Çalışmalar İçin Yanlılık Riski Aracı" (Revised Cochrane risk-of-bias tool for randomized trials) (ROB 2) kullanıldı. Çalışmanın genel birleştirilmiş sonuçları, müzik terapi girişimi sonunda hastaların WHOQOL-BREF yaşam kalitesi ölçeğinde 1,60 puan istatistiksel olarak anlamlı artışın olduğu (p=0,02), SF-36 ölçeğinde 12,85 puan istatistiksel olarak anlamlı artışın olduğu (p=0,0003), HQOLI-R ölçeğinde 5,37 puan istatistiksel olarak anlamlı artışın olduğu (p=0,02), HOLI-R ölçeğinde 36,70 puan istatistiksel olarak anlamlı artışın olduğu (p<0,00001), QOL-CA ölçeğinde 1,91  puan istatistiksel olarak anlamlı artışın olduğu (p=0,0001), MQOL 4,8 puan istatistiksel olarak anlamlı artışın olduğu (p<0,00001) saptandı. FACT-G ölçeğine dahil edilen 4 çalışmanın ilgili sonuçları incelendiğinde, ölçek puanında 2,82 puan artışın olduğu fakat istatistiksel olarak anlamlı olmadığı belirlendi (p=0,12). Çalışmanın genel birleştirilmiş sonuçları müzik müdahalesi sonrasında kanserli bireylerin yaşam kalitesi düzeyinde 5,85 puan artış yaşandığını ve artışın sayımlamasal açıdan olumlu düzeyde anlamlılığı gösterilmektedir (MD:5.85; %95: [3,46- 8,24]; Z=4,81; p<0,0001). Sonuç olarak çalışmaların birleştirilmiş sonuçları doğrultusunda müzik müdahalesinin kanserli bireylerin yaşam kalitelerini arttırdığı saptanmıştır. Müzik terapinin kanser hastalarında sağlık profesyonelleri tarafından aktif olarak kullanımının sağlaması oldukça önem arz etmektedir.

Abstract:
The aim of the study is to evaluate the effectiveness of music therapy on the quality of life of cancer patients by meta-analysis method by presenting randomised controlled experimental studies (RCTs) conducted to examine the effect of music therapy on the quality of life of cancer patients. This study was conducted by adhering to the PRISMA (Preferred Reporting Guidelines for Meta-Analyses and Systematic Reviews) commitment used for reporting meta-analyses and systematic review studies and was registered in the PROSPERO (International Retrospective Register of Systematic Reviews) system. Screening was performed according to the PICO(S) (Problem-Exposure-Comparison-Conclusion-Study-Design-Time) screening list. Articles published in Turkish and English were specifically selected. Within the scope of the study, 388 literature records were reached in the general search, and 10 studies were synthesised after the full texts were examined according to the inclusion selection criteria. The Revised Cochrane risk-of-bias tool for randomised trials (ROB 2) was used. The overall combined results of the study showed that at the end of the music therapy intervention, the patients had a statistically significant increase of 1.60 points in the WHOQOL-BREF quality of life scale (p=0.02), a statistically significant increase of 12.85 points in the SF-36 scale (p=0.0003), a statistically significant increase of 5 points in the HQOLI-R scale, 37 points statistically significant increase (p=0,02), 36,70 points statistically significant increase in HOLI-R scale (p<0,00001), 1,91 points statistically significant increase in QOL-CA scale (p=0,0001), MQOL 4,8 points statistically significant increase (p<0,00001). When the relevant results of the 4 studies included in the FACT-G scale were analysed, it was determined that there was an increase of 2.82 points in the scale score, but it was not statistically significant (p=0.12). The overall combined results of the study showed that there was an increase of 5.85 points in the quality of life level of individuals with cancer after music intervention and the increase was positively significant in terms of counting (MD: 5.85; 95%: [3.46- 8.24]; Z=4.81; p<0.0001). In conclusion, in line with the combined results of the studies, it was determined that music intervention increased the quality of life of individuals with cancer. It is very important to ensure that music therapy is actively used by health professionals in cancer patients.