Oyuncular sendikası üyelerinin iş sağlığı ve güvenliği koşulları ve tükenmişlik sendromu
Occupational health and safety conditions and burnout syndrome of actors' union members
Yazar: AHMET KOÇAK
Danışman: PROF. DR. ALİ NACİ YILDIZ
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Oyunculuk = Acting ; Sendikalar = Unions ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome ; Tükenmişlik-mesleki = Burnout-professional ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Oyuncular Sendikası üyelerinin iş sağlığı ve güvenliği koşulları ile Tükenmişlik Sendromu düzeylerinin saptanması amacıyla yapılan tanımlayıcı araştırma Ağustos-Kasım 2019 tarihlerinde tamamlanmıştır. Duygusal Tükenme (DT), Duyarsızlaşma (Duy) ve Kişisel Başarı (KB) alt ölçeklerinden oluşan Maslach Tükenmişlik Ölçeğini (MTÖ) içeren anket formu Sendika üyesi 1337 kişiye e-anket olarak gönderilmiştir. Araştırmaya 152 kişi katılmıştır (%11,3), %46,1'i kadındır, yaş ortancası 42,0 dir, %38,8'i SGK 4/B statüsü ile çalışmaktadır; %29,6'sının son 12 ayda çalıştığı işlerde iş kazası yaşanmıştır; en sık iş kazası yaşanan ortam dizi setidir. Elli yaş altında olanlar, çocuğu olmayanlar, kronik hastalığı olanlar, kendi sağlık durumunu orta olarak görenler, düzenli fizik aktivite yapmayanlar, çalıştıkları dönemlerde 6 saat ve altında uyuyanlar, uykularını düzensiz ve kalitesiz görenler, iş stresi düzeyi 6 puan ve üzerinde olanlar, son 12 ayda 8 aydan daha kısa süre çalışanlar, şimdi olsa oyunculuk hayatına başlamayı istemeyenler, işveren, rol arkadaşları ve diğer çalışanlar ile ilişkileri daha kötü olanlar, sözel şiddet ve "mobbing" yaşamış olanlar, sağlık hizmetlerinden yararlanmada her zaman-sıklıkla sorun yaşayanlar MTÖ üç alt ölçeğinden en az birine göre daha fazla tükenmiştir (p<0,05). Alt ölçek puanları ortancalarından bölünerek iki grup oluşturulmuş, her üç alt ölçek için iki lojistik regresyon modeli kurulmuştur. Çalıştıkları dönemlerde 6 saat ve altında uyuyanlar duygusal tükenme (DT) (OR=5,74; %95 GA=2,16-15,27) ve duyarsızlaşma (Duy) (OR=4,14; %95 GA=1,66-10,35), iş stresi düzeyleri 6 puan ve üzerinde olanlar DT (OR=8,23;% 95 GA=3,07-22,08) ve Duy (OR=3,18; %95 GA=1,30-7,73), "mobbing" yaşamış olanlar Duy (OR=4,10; %95 GA=1,63-10,34), kendi sağlık durumlarını orta olarak görenler kişisel başarı (OR=5,24; %95 GA=1,58-17,35) alt ölçeklerinde daha yüksek tükenmişliğe sahiptir (p<0,05). Oyuncuların iş sağlığı ve güvenliği ortam koşulları ve çalışma koşulları düzenlenmelidir, oyuncuların bu konulara ilişkin farkındalığını artıracak çalışmalar yapılmalıdır.
Anahtar Sözcükler: İş sağlığı ve güvenliği, Oyuncu, Tükenmişlik Sendromu

Abstract:
This descriptive study conducted to determine occupational health and safety conditions and Burnout Syndrome levels of Actors' Union members, was conducted during August-November 2019. A survey form, which includes Maslach Burnout Inventory (MBI), which consists of Emotional Exhaustion (EE), Depersonalization (D) and Personal Accomplishment (PA) subscales, was sent to 1337 members of the Union via e-survey. Participants consisted of 152 people (11.3%), 46.1% were women, the median age was 42.0, 38.8% had SGK 4/B as insurance. Work accidents were experienced in the workplaces of some participants (29.6 %) where they have worked in the past 12 months. TV series sets were the most common places where work accidents occurred. Those who were under age of 50, had no children, had a chronic disease, reported their own health status as moderate, did not perform regular physical activity, slept 6 hours or less during their working periods, reported their sleep as irregular and poor quality, had job stress level of 6 points or more, worked less than 8 months in the last 12 months, did not want to start acting though now, had worse relations with employer, co-workers and other employees, experienced verbal violence and mobbing, had always-often problems in utilizing health services had high burnout levels according to at least one of the three subscales of MBI (p<0.05). Two groups were formed by dividing the subscale scores at their median values and two logistic regression models were established for all three subscales. In EE (OR=5.74; 95% CI=2.16-15.27) and D (OR=4.14; 95% CI=1.66-10.35) subscales those who slept 6 hours or less during their working periods, in EE (OR=8.23; 95% CI=3.07-22.08) and D (OR=3.18; 95% CI=1.30-7.73) subscales those who had work stress levels of 6 points and above, in D (OR=4.10; 95% CI=1.63-10.34) subscale those who experienced mobbing, in PA (OR=5.24; 95% CI=1.58-17.35) subscale those who reported their own health as moderate had a higher burnout (p<0.05). Occupational health and safety conditions of actors should be improved. Activities that will increase the awareness of the actors on these issues should be done.
Keywords: Actor, Burnout Syndrome, Occupational health and safety