Problem davranışı olan ergenlerin ebeveynlerine verilen iletişim becerileri eğitiminin ebeveynlerin ebeveyn yetkinlik algısı ve aile işlevlerine etkisi
The effect of communication skills training given to the parents of adolescents with problem behavior on parents perception of parental competence and family functions
Yazar: KEZBAN BOZAN
Danışman: DOÇ. DR. NURAY ŞİMŞEK
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışma, problem davranışı olan ergenlerin ebeveynlerine verilen iletişim becerileri eğitiminin; ebeveynlerin ebeveyn yetkinlik algısı ve aile işlevlerine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Araştırma ön test- son test, kontrol gruplu yarı deneysel yöntemle 20 müdahale, 20 kontrol grubunda olmak üzere 40 ebeveyn ile yürütüldü. Araştırmada etik kurul onayı ve katılımcılardan yazılı bilgilendirilmiş gönüllü olur alındı. Veriler; kişisel bilgi formu, Ebeveyn Yetkinlik Ölçeği (EYÖ), Aile Değerlendirme Ölçeği (ADÖ) kullanılarak toplandı. Müdahale grubuna, İletişim Becerileri Eğitim Programı haftada bir 90 dakikalık olan ve 8 hafta süren oturumlarla uygulandı. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde, ortalama) ile karşılaştırmalı analizlerde Ki-kare, İndependent T Testi, Paired-Samples T Testi, Mann-Whitney U Testi kullanıldı. Eğitim sonrası, müdahale grubunda EYÖ puan ortalamalarında istatistiksel olarak önemli bir artış olduğu, ADÖ alt ölçeklerinden; problem çözme, duygusal tepki verebilme, gereken ilgiyi gösterme ve genel işlevler puan ortalamalarında ise istatistiksel olarak önemli bir düşüş olduğu tespit edildi (p<0.05). Sonuç olarak; İletişim becerileri eğitiminin problem davranışı olan ergenlerin ebveynlerinin ebeveyn yetkinlikleri ve aile işlevleri üzerinde olumlu etkisi olduğu saptanmıştır. Anne babalara verilecek bu tür eğitimlerin yaygınlaştırılması, Problem davranışları olan ergenlerin ailelerine yönelik geliştirilen bu tür eğitim programlarının okul sağlığı hizmetleri içinde sürekli hale getirilmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Aile işlevleri; Ebeveyn; Ergen; İletişim becerileri; Problem davranış;

Abstract:
The study was conducted to determine the effects of communication skills training provided to parents of adolescents with problem behaviors on the parents' perceptions of parental competence and family functions. The research utilized a pre-test-post-test, quasi-experimental method with control groups, involving 40 parents divided into 20 intervention and 20 control groups. Ethical committee approval was obtained, and informed consent was collected from the participants. Data were gathered using a personal information form, the Parental Competence Scale (PCS), and the Family Assessment Scale (FAS). The intervention group received the Communication Skills Training Program in sessions lasting 90 minutes each week for 8 weeks. Descriptive statistics (number, percentage, average) were used in the analysis of the data, and Chi-square, Independent T Test, Paired-Samples T Test, Mann-Whitney U Test were used in comparative analyses. After the training, a statistically significant increase in PCS scores was observed in the intervention group, while a statistically significant decrease was noted in FAS subscales scores, including problem-solving, emotional response, showing necessary attention, and general functions (p<0.05). In conclusion, communication skills training positively affected the parental competence and family functions of parents with adolescents displaying problem behaviors. It is recommended to expand such training for parents and to integrate these types of educational programs aimed at families of adolescents with problem behaviors into continuous school health services.
Keywords: Family functions; Parent; Adolescent; Communication skills; Problem behavior