Kadın sağlığına yönelik e-sağlık uygulamalarının değerlendirilmesi
Evaluation of e-health applications related to women's health
Yazar: SUZAN TAŞÇI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NUR ŞİŞMAN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sanat Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Cep telefonu = Mobile phone ; Kadın sağlığı = Women's health ; Kadınlar = Women ; Mobil uygulama = Mobile application ; Teletıp = Telemedicine

Özet:
E-sağlık kapsamında mobil sağlık uygulamaları kullanılmaktadır. Kadın sağlığı, sağlığın geliştirilmesinde önemli olduğundan bu araştırmanın amacı; kadın sağlığı uygulamalarının kalite değerlendirmesidir.
Araştırmada 01.12.2017-01.03.2018 tarihleri arasında Apple Store Türkiye mağazasında Sağlık ve Fitness ile Tıp kategorilerindeki popüler uygulamalar başlığında bulunan ücretsiz, Türkçe veya İngilizce dil seçeneği olan 58 kadın sağlığı uygulaması incelenmiştir. MARS ölçeği, FDA, HON Kriterleri ve VAS'dan oluşan bir form hazırlanmıştır. Verilerin analizinde ICC, KD 20&21 Güvenilirliği, İç Tutarlılık Analizi, Pearson Korelasyon ve Bağımsız Gruplarda T-Testi kullanılmıştır.
Uygulamaların bilgi puanı ile Apple Store yıldız puanı dışında tüm puan türleri birbirleri ile pozitif yönde ilişkilidir (p<0,05). Uygulamaların, sağlığın geliştirilmesi, bireyin sağlık bilgilerini organize eden araçlar sunması, güçlendirilmiş hasta modelini desteklemesi, uygulamayı hazırlayan kişi/kuruluşlar, uygulamayı hazırlayanların tıbbi eğitim alma durumları, uygulamadaki kullanıcı verilerinin gizliliği/mahremiyetine ilişkin içerik, uygulamadaki bilgilerin kaynakları, uygulamadaki bilgilerin kanıta dayalı olduğu, uygulamadaki bilgilerin güncelliği hakkında bilgi sunulması ve uygulamayı hazırlayan kişi, kurum veya organizasyonla iletişim desteği bulunmasına göre MARS puan türlerinin bazıları farklılık göstermektedir (p<0,05).
Uygulamaların Kalite alt boyut puanları içinde en düşük puan ortalaması bilgidir. Bu sebeple uygulamaların içeriğindeki bilgilerin sağlık profesyonelleri tarafından denetlenmesinin önemli olduğu düşünülmektedir.
Anahtar kelimeler: E-Sağlık, mobil sağlık uygulamaları, kadın sağlığı.

Abstract:
E-Health is used in mobile health applications. Improving Women's Health is an important issue in health promotion, therefore the aim of the study was to assess quality of women's health applications.
The study was conducted between December 1st 2017 – March 1st 2018, using the Apple Store in Turkey searching for popular applications free Health &Fitness and Medicine categories apps on the web. The 58 apps related to women's health were in both English and Turkish were assessed in the study. A questionnaire composed of MARS scale, FDA, HON criteria and VAS was used. ICC, KD 20&21 Reliability, Internal Consistency Analysis, Pearson-Correlation and Independent Sample T-Test were used in the analysis.
All types of scores were positively correlated, except for Apple Store star rating and information score (p<0,05). Some sub-dimension of MARS scores varied according to status of improving health, tools that helps for organize information, supporting the patient model, people/organizations who prepare, recieving the medical education, the privacy of user data, the sources of information, information based on evidence, updates on information, the communication with people who created the application (p<0,05).
To conclude, the information score of the apps was the lowest in quality sub-dimension scores of the applications. Therefore, it is recommended to audit the information within the applications by health professionals.
Key Words: E-Health, mobile health applications, women's health.