Erken çocukluk döneminde çocuğu olan Özbek ve Türk annelerin oyuna yönelik görüşlerinin incelenmesi
Examining the opinion on play of Uzbek and Turkish mothers who have early childhood-age children
Yazar: ANNA PETROVA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERAL ÖREN
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-baba algısı = Parents perception ; Anneler = Mothers ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Oyunlar = Plays ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Türkler = Turks ; Özbekler = Uzbeks

Özet:
Bütün çocuklar hangi dilden, ırktan, sosyo-ekonomik düzeyden, coğrafyadan ve cinsiyetten olduğu fark etmeksizin oyun oynarlar. Bir çocuk için beslenme, sevgi ihtiyacı, bakım ne kadar önemli ise oyun da o kadar önemlidir.  Anne-babaların oyunla ilgili görüşleri, çocukların oyununu etkileyebilmektedir. Anne-babaların oyunla ilgili algılarının belirlenmesinin bu açıdan önemli olduğu düşünülmektedir. Bu araştırmanın amacı Türkiye'de ve Özbekistan'da yaşayan annelerin oyun hakkındaki düşüncelerinin, oyun deneyimlerinin ve ayrıca çocuklarının yaşamında oyunun yerinin incelenmesi ve iki kültürdeki annelerin oyun algılarının karşılaştırılmasıdır. Araştırmada karma yöntem desenlerinden açımlayıcı sıralı karma desen kullanılmış olup; veriler Türkiye'den ve Özbekistan'dan 81 anne ile yapılan anket ve her iki ülkeden toplam 10 anne ile yapılan görüşme ile elde edilmiştir. Anket verileri için betimsel istatistik yöntemleri kullanılırken görüşme yanıtlarını çözümlemek için içerik analizi kullanılmıştır. Türk ve Özbek annelerin çoğunluğunun çocukların eğlenmek için oyun oynadıklarını düşündükleri ve oyunun eğlenme özelliğine vurgu yaptıkları görülmüştür. Özbek ve Türk annelerin oyun algılarında belirgin farklılaşmaya rastlanmazken annelerin ve çocuklarının oynadığı oyun alanlarında, açık havada oyun sıklıklarında, oyun türlerinde farklılıklar görülmüştür. Her iki ülkeden annelerin çoğunluğu çocuklarının oyun ve oyuncak tercihlerinde çocuklarının cinsiyetinin önemli olmadığını belirtirken az sayıda annenin çocuğun geleneksel toplumsal cinsiyet rollerine uygun materyallerle oynamasını tercih ettiği görülmüştür. Aile eğitim programları kapsamında çocukla birlikte oyunun önemi, çocukların oyunları nasıl desteklenmelidir gibi konularda bilgilendirmelerin sağlanması öneriler arasında yer almaktadır.

Abstract:
All children play, regardless of their language, race, socio-economic level, gender and geography Play is as important as nutrition, love and care for a child. Parents' opinion on play can affect their children's play. Determining the perceptions of parents about play is believed to be important in this respect. The aim of this research is to examine the opinions on play and play experiences of mothers as well as place of play in their children's lives, and to compare the play perceptions of mothers living in Turkey and Uzbekistan, n two cultures. The explanatory sequential mixed methods design was used. The data were obtained through a survey from 81 mothers from Turkey and Uzbekistan and interviews with 10 mothers from both countries. While descriptive statistical analysis were used for the survey data, content analysis was used to analyze the data obtained through interview. It was observed that the majority of Turkish and Uzbek mothers think that children play for fun and emphasize the fun feature of play. While there was no meaningful difference in play perceptions of the Uzbek and Turkish mothers, there were differences in play areas where the mothers and their children played, the frequency of outdoor play, and types of play. Majority of the mothers in both countries stated that gender of the child is not important in play material and play preference, but a few mothers expressed children should prefer play materials appropriate to their traditional gender roles. One of the suggestions of the study is developing family education programs including information on the importance of play with children and how to support children's play.