Van ili Erciş ilçesi Ulupamir köyündeki geleneksel at yetiştiriciliğinin yapısal özellikleri
The structural properties of traditional horse breeding in Ulupamir village of Ercis district of Van province
Yazar: EMRE ALARSLAN
Danışman: PROF. DR. TURGUT AYGÜN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Hayvancılık = Animal husbandry ; Zootekni = Zootechnics

Özet:
Bu çalışma Van ili Erciş ilçesi Ulupamir köyünde yetiştirilen atların morfolojik özelliklerini ve halk elinde bulunan atların nasıl yetiştirildiğini ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Morfolojik verileri elde etmek için atların vücut ölçüleri alınmış ve yetiştirme işlerinin nasıl yürütüldüğü tespit için ise at yetiştiricilerine anket yapılmıştır. Çalışma 2008 yılı içerisinde toplam at yetiştiricisinin %72'sini temsil eden 32 at yetiştiricisine ait toplam at sayısının %71'ini temsil eden 20 aygır ve 17 kısrak olmak üzere toplam 37 baş at üzerinde yürütülmüştür.Atların cidago yüksekliği (CY), vücut uzunluğu (VU), sağrı yüksekliği (SY), göğüs derinliği (GD), göğüs genişliği (GG), göğüs çevresi (GÇ) ve incik çevresine (IC) ait En-Küçük Kareler ortalamaları sırasıyla 133.97, 136.91, 133.56, 57.16, 34.91, 151.00 ve 17.24 cm olarak bulunmuştur. Yaş gruplarının sağrı yüksekliği ve incik çevresi üzerine etkisi istatistik olarak önemli bulunmuştur (P<0.05). Araştırmada kullanılan atlarda CY ile VU, SY, GG, GÇ ve IC ortalamaları arasındaki korelasyon katsayıları istatistik olarak önemli bulunmuştur (P<0.05; P<0.01).Bölgenin iklim koşulları ve topoğrafik yapısı gibi çeşitli nedenlerden dolayı at yetiştiriciliği geleneksel yapısını devam ettirmektedir. Bununla birlikte, köydeki at yetiştiriciliği küçük aile işletmelerinde aile ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla yapılmaktadır.Sonuç olarak, at yetiştiriciliğinin Ulupamir köylülerinin yaşamlarında önemli bir yeri olduğu görülmektedir. Ayrıca, üzerinde çalışılan atların morfolojik özellikler bakımından Doğu Anadolu at ırkı ile benzerlik gösterdiği söylenebilir.Anahtar kelimeler: Morfolojik özellikler, Geleneksel, At yetiştiriciliği, Ulupamir, Van

Abstract:
This study was planned to determine the structural properties of farmers performed horse breeding and the morphological characteristics of horses in Ulupamir village of Erciş district of Van province. For this aim, the body measures were taken, and the survey was made on horse breeders in Ulupamir village. Investigation was carried out on a total of 37 horses (71%), 20 stallions and 17 mares, belonging to 32 horse breeders (72%) in 2008.The least-squares means of shoulder height (SH), body length (BL), rump height (RH), chest depth (CD), chest width (CW), chest circumference (CC), and shinbone circumference (SC) of horses were 133.97, 136.91, 133.56, 57.16, 34.91, 151.00 and 17.24 cm, respectively. The effect of age groups on rump height and shinbone circumference was statistically important (P<0.05). Correlation coefficients between SH and BL, RH, CW, CC and SC were statistically found important (P<0.05; P<0.01).Horse breeding in village has been continued their traditional structure because of the causes such as climatic and geographical conditions of the region. However, horse breeding with traditional structure was performed for their needs rather than profit.It is concluded that the horse breeding has an important situation in the life of Ulupamir village. It may be said that the horses raised at village were similar to East Anatolia horse breed for the morphological traits.Key words: Morphological traits, Traditional, Horse breeding, Ulupamir, Van.