Adalet ve Kalkınma Partisi döneminde Türkiye-İran dış ticaret'inde: Enerji (2002-2019)
Party period in Turkey-Iran foreign trade: Energy [2002-2019]
Yazar: DERYA KONYAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERKAN AFŞAR
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Politik Ekonomi Ana Bilim Dalı / Uluslararası Politik Ekonomi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Adalet ve Kalkınma Partisi = Adalet ve Kalkınma Party ; Enerji = Energy ; Enerji politikaları = Energy policies ; Ticari ilişkiler = Trade relations ; Türk-İran ilişkileri = Turkish-Iran relations ; Türkiye = Türkiye ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Uluslararası ticaret = International trade ; İran = Iran

Özet:
Bu çalışmada Adalet ve Kalkınma Partisi (Ak Parti) dönemseli olarak 17 sene 
içindeki [2002-2019] Dış Ticaret'te Türkiye-İran arasındaki Enerji ilişkisi konu 
alınmıştır. Ticari boyutundan yaklaşımla ilişkilerde enerji bağlamında yaşanan 
olaylar irdelenmiştir. Türkiye gelişimini sürdürdükçe enerjiye olan bağımlılık artış 
göstermektedir. Bu düzen içinde Türkiye-İran arasındaki ticaret ilişkisi de devamlı 
hale gelmiştir. 2002 yılından sonra büyük bir değişim yaşayan Türkiye enerji 
alanında dışa bağımlılığını artırmış, komşularıyla sıfır sorun politikasını izlemiştir.
Bu bağlamda ilişkilerini iyileştiren Türkiye, petrol ve doğal gaz rezervine sahip olan 
İran'la anlaşmalar gerçekleştirmiştir. İran'ın enerji ulaşımını sağlayan boru hatları ve 
konumu itibariyle sahip olduğu güzergahlar ülkemizin enerji konusundaki önemini 
artırmıştır. Türkiye'nin enerjiye olan ihtiyacının artması ve İran'ın dünyanın ikinci 
büyük doğal gaz rezervlerine sahip olması ve komşu ülke olması karşılıklı işbirliğine 
zemin hazırlamıştır. Birçok alanda kullanılan enerjiyi ve enerji açığını kapatmak 
amaçlı bu ticaret ilişkisi Türkiye bağlamında önemini fazlasıyla artırmıştır. Ak Parti 
iktidarı İran'ı tehdit ülke algısından çıkarıp yaşanan olumsuzluklara rağmen hem
siyasi hem de ekonomik bir çerçevede ilişkileri geliştirmiştir. Uluslararası konumda 
ekonomik ve politik olarak dünya sisteminde iki ülke arasında enerji konusunda 
birbirine güven verecek şekilde gerçekleştirme çabası süreç içerisinde devam 
etmiştir. Türkiye Milli enerji politikalarıyla güçlü bir ekonomik yapı oluşturarak 
kalkınmaya çalışılmaktadır. Bu etkilerin nasıl yansıdığı çalışmada yer verilmiştir.

Abstract:
In this study, the Justice and Development Party (AK Party) periodically 
focused on the energy relationship between Turkey and Iran in Foreign Trade for 17 
years [2002-2019]. The events that took place in their relations in the context of 
energy were examined from the commercial aspect. Turkey has been increasing 
dependence on energy development as we proceed. This pattern of trade relations 
between Turkey and Iran have also become permanent. living in a big change after 
the 2002 annual Turkey has pursued the policy of zero problems with its neighbors 
has increased its dependence on foreign sources. improve their relations in this 
context, Turkey has carried out mainly oil and gas agreements with Iran. Pipelines 
providing energy transportation and the routes it has in terms of location have 
increased the importance of our country in energy. Increasing Turkey's need for 
energy and Iran's having the second largest natural gas reserves in the world and being 
a neighbor country have laid the groundwork for mutual cooperation.In many areas 
of energy use and energy to close the gap for these trade relations it has been greatly 
enhances the importance of the context of Turkey. The AK party government is a 
party that succeeds in getting out of the perception of a country that threatens Iran 
and, despite the negativities, has achieved positive results in both a political and an 
economic framework. It has been an effort to achieve internationally, economically 
and politically, in the world system between the two countries in a way that gives 
confidence to each other about energy. Turkey has tried to structure their economic 
development by creating a strong national energy policy. How these effects are 
reflected is included in the study