Rusya Federasyonu'nun hükümet sistemi bağlamında Türkiye'de başkanlık sistemi tartışmaları
Presidential system debates in Turkey within the context of governmental system of the Russian Federation
Yazar: MUSTAFA KARAHÖYÜK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MÜZEYYEN EROĞLU DURKAL
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Başkanlık sistemi = Presidency system ; Hükümet sistemi = Government system ; Rusya = Russia ; Siyasal sistem = Political system ; Türkiye = Turkey ; Yarı başkanlık sistemi = Semi-presidential systems

Özet:
Rejim değişikliği tartışmaları son otuz yılda dönem dönem gündeme gelmekte ve yoğun tartışmalara neden olmaktadır. Yarı başkanlık ve başkanlık rejimlerine doğru yapılacak bir geçişin başta istikrar olmak üzere Türkiye'nin pek çok sorununu çözeceği fikri iddia edilmektedir.
Bu çalışmada, hem Türkiye'nin özel şartları hem de rejim değişikliği yönündeki en kapsamlı çalışmayı yapmış olan mevcut iktidar partisinin önerisinin alakalı hükümleri sebebiyle Türkiye'deki rejim değişikliğinin demokratik bir devlete değil Rusya benzeri otoriter bir başkanlık rejimine doğru yöneleceği iddia edilmiştir. Zira aynı rejim farklı sistemlerde çok farklı sonuçlara yol açabilirken, siyasal sistemleri benzeyen ülkelerde siyasal rejimlerin benzeşmesi iki ülkede benzer çıktıyı verebilmektedir. Bu bağlamda Türkiye ve Rusya merkeziyetçilik, sivil toplum, particilik geleneği, lider tipi ve siyasetten beklentiler konusunda karşılaştırılmış, bu kıyasın sonucunda iki ülkenin sosyolojik olarak benzeştiği tespit edilmiştir. Buna karşılık, Rusya Federasyonu'nun mevcut anayasası ile AK Parti'nin Anayasa Değişikliği Uzlaşma Komisyonu'na sunduğu   öneri arasında da rejim yapısı ile alakalı maddelerde önemli benzerlikler görülmüştür. Bu nedenle benzer hukuki metinlerin de benzer siyasal sonuçlara yol açabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Discussions on regime change have periodically come to the agenda for the recent 30 years and caused harsh discussions. It is claimed that a shift to semi presidency and presidency regimes would solve many problems in Turkey, in particular the stability issue.
In this study, both due to the special conditions of Turkey and also the relevant provisions of the proposal of the existing ruling party which has carried out the most comprehensive study on the regime change, it is claimed that the regime change in Turkey would tend not to a democratic state but to an authoritative presidency regime similar to Russia. Hence, while the same regime may lead to much different results in different regimes, the similarity of the political regimes in the countries with similar political systems may give a similar output in such two countries. In this regard, two countries have been compared in terms of centralisation, non-governmental organisations, partisanship customs, leader type and expectations from the politics, and at the end of this discussion, it has been determined that these two countries have some sociologic similarities. On the other hand, some considerable similarities have also been seen in the existing Constitutional Law of the Russian Federation and the mentioned proposal, in relation with regime structure. For that reason, it has been concluded that similar legal texts may lead to similar political outcomes.