Kant'ta kültür kavramı bağlamında hukuk ile ahlak ilişkisi
The relation between law and morality in the context of the conception of culture in kant
Yazar: MUHAMMET EMİN ERDEMLİ
Danışman: DOÇ. DR. NİL AVCI
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı / Felsefe Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Felsefe = Philosophy ; Hukuk = Law

Özet:
Bu çalışma, Immanuel Kant'ın felsefesinde kültür kavramı bağlamında hukuk ile ahlak ilişkisini sunmayı amaçlamaktadır. Doğanın nihai amacı olan kültür, yetilerin geliştirilmesi ile insan doğasının mükemmelleşmesini hedefler. Kültür, eğilimlerin etkisinde olan insandan ahlak yasaları altındaki insana yani doğadan ahlaka (özgürlüğe) ilerlemeyi sağlayan köprüdür. Ahlak yasaları altındaki insan ise yaratılışın nihai amacıdır. Yaratılışın nihai amacına ulaşabilmek; yani, ahlakileşebilmek için kültürleşme ödevinin yerine getirilmesi gerekir. Kültürleşme ödevi doğrultusunda ahlaki ilerleme adımlarının atılabilmesi için ise öncelikle doğa durumundan çıkılmak zorundadır. Bunun için doğa, marifetleri ile terbiye (disiplin) kültürünü edindirdiği tarihsel öznenin önüne, adil bir vatandaşlık anayasası kurma problemini koyar. Bu problem, hukuki-sivil duruma geçme ödevine işaret eder. Mülkiyet ve kökensel sözleşme idesi temelinde, cumhuriyetçi anayasa ile biçimlendirilmiş hukuk devleti kurulur. Hukuk devletinin üyesi olarak özneler, eğitim sanatı, yönetim sanatı ve güzel sanat ile kültürleşirler. Bu sanatlar beceri kültürünün, medeni kültürün ve ahlaki kültürün edinimine katkı sağlarlar. Ancak ulusal devlet içinde erişilen bu kültür seviyesi ahlakileşmek için yeterli değildir. Ahlaki ilerleme adımlarına devam edebilmek için uluslararası savaş durumundan çıkılması gerekir. Bu aşamada tekrar marifetleri ile insan türünü disipline eden doğanın işaret ettiği ödev, yeni bir boyut kazanır: Eksiksiz bir vatandaşlık anayasası için yasalara dayalı uluslararası ilişkiler kurulmalıdır. Eksiksiz bir vatandaşlık anayasası, en yüksek politik iyi olarak ebedi barışa ulaşmayı hedefler. Ebedi barış, hukuk sisteminin ahlaki bir bütüne dönüşmesi anlamına gelir. Bu nedenle ebedi barışın gerçekleşmesi için ahlakileşmek gerekir. Kültür kavramı bağlamında insan yaşamını ahlaklı kılabilmenin aracı olarak ele alınan hukuk, ahlaki bir bütüne dönüşebilmek için ahlaka ihtiyaç duyar. Hukuk ile ahlakın bu ilişkisi, kültürleşme ödevi doğrultusunda ahlakileşmenin gerçekleşmesini değil, ahlakileşmek için sürekli çabayı ve bu çabaya dair umut taşımayı vaat eder.

Abstract:
This study aims to present the relation between law and morality in the context of the conception of culture in Immanuel Kant's philosophy. Culture, which is the ultimate end of nature, aims at the perfection of human nature through the development of faculties. Culture is the bridge that enables progress from the human being under the influence of inclinations to the human being under moral laws, that is, from nature to morality (freedom).  The human being under moral laws is the final end of creation. In order to achieve the final end of creation, that is, in order to moralization, the duty of cultivation must be fulfilled. In order to take steps of moral progress in line with the duty of cultivation, one must first leave the state of nature. For this, nature puts the problem of establishing a just civil constitution before the historical subject, whom it has acquired a culture of training (discipline) through its artifices. This problem points to the duty to transition to juridical-civil state. On the basis of ownership and the idea of an original contract, the juridical state is established, formalized by a republican constitution. As members of the juridical state, subjects are cultivated through the art of education, the art of government and fine art. These arts contribute to the acquisition of a culture of skill, civilized culture and moral culture. However, this level of culture attained within the national state is not sufficient for moralization. In order to continue the steps of moral progress, it is necessary that the international state of war is left behind. At this stage, the duty pointed out by nature, which again disciplines the human species with its artifices, gains a new dimension: For a perfect civil constitution, lawful international relations must be established. A perfect civil constitution goals to achieve perpetual peace as the highest political good. Perpetual peace means the transformation of the legal system into a moral whole. Therefore, it requries moralization for the realization of perpetual peace. Law, which is considered as a means of making human life moral in the context of the conception of culture, needs morality in order to transform into a moral whole. The relationship between law and morality does not promise the realization of moralization in line with the duty of cultivation, but the constant effort to moralization and hope for this effort.