Türkiye'de Rusça eğitiminin yeri ve önemi
The place and importance of Russian language in Turkey
Yazar: HASAN KARACAN
Danışman: PROF. DR. AYŞE PAMİR DİETRİCH
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Batı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Rus Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Batı Dilleri ve Edebiyatı = Western Linguistics and Literature ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil eğitimi = Language education ; Eğitim = Education ; Rusça = Russian ; Türkiye = Turkey ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education

Özet:
Türkiye'de Rusça öğretimi son yıllarda eğitim kurumlarında hızla yer bulmaktadır. Bunun başlıca sebepleri arasında Türkiye ile Rusya Federasyonu'nun her alanda gelişen ilişkileri bulunmaktadır. Bugüne kadar Rusça'nın Türkiye'deki tarihsel ve güncel durumunu ortaya çıkaran bir çalışma tez olarak ele alınmamıştır. Diğer farklı dillerde çalışmalar yapılmış ancak Türkiye'de Rusça'nın durumu kapsamlı ele alınmamıştır. Bunun yanı sıra Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda Rusça öğretmenlerine ve Rusça öğretimine yönelik bir araştırma yapılmaması bizi bu tezi yazmaya motive etmiştir. Tezin birinci bölümünde dilin tanımı ve görevi, dil ve eğitim ilişkisi, farklı dillerin önemi ve görevi, farklı dillerin Türkiye'deki tarihsel gelişimi, bu tarihsel gelişimin devlet kurumları ile özel kurumlardaki durumları gibi konulara değinilmektedir.Tezin ikinci bölümünde Cumhuriyet öncesi ve sonrası Rusça'nın Türkiye'deki tarihsel gelişimi konusuna değinilmektedir. Cumhuriyet öncesi Türkiye'de açılan Rus okulları ile birlikte Cumhuriyet dönemi Türkiye'si ile Sovyet Rusya'sı arasındaki Eğitim İlişkileri de tarihsel olarak bu teze yansıtılmaktadır. Tezin üçüncü bölümünde Türk Yüksek Öğretiminde (Üniversiteler, Meslek Yüksek Okulları, Enstitüler) Rusça'nın yeri ve önemi nedir; hangi üniversitelerde Rusça bölüm ve anabilim dalları mevcuttur, Rusça bölümlerin tarihsel süreci, hedefleri, vizyonları, tercih edilme durumu ve sebepleri, akademisyen sayısı, Yüksek Lisans ve Doktora durumları, öğretim elemanı ve öğrenci değişimleri gibi parametreler etraflıca değerlendirilmektedir.Tezin dördüncü bölümünde Türkiye, Temel Eğitimde Rusça'ya nasıl bir yer ayırmıştır; zorunlu mu yoksa seçmeli midir; Temel Eğitim ve Öğretim müfredatında Rusça'nın vizyon ve misyonu nasıl yer almaktadır; Rusça öğretim kitapları nasıl temin edilmektedir; Kaç okulda ve ne tür okullarda Rusça dersi verilmektedir; Hem özel sektörde hem de resmi okullarımızda Rusça'dan ne kadar öğrenci yararlanmaktadır, kaç Rusça öğretmenimiz hizmet vermektedir, hangi okullarımızda Rusça birinci farklı dildir; gibi konuların istatistikli değerlendirmeleri ele alınmaktadır. Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda Rusça eğitimi ile ilgili yapılan anketin sonuçları değerlendirilmektedir.Tezin sonuç bölümünde ise sonuçlara ilişkin tartışma ve öneriler yer almaktadır. Tartışma konusu olan konular tespit edilmiştir. Bu tartışma konularına karşın öneriler sunulmaktadır.Anahtar Kelimeler: Rusça, Türkiye'de Rusça Öğretimi, Milli Eğitimde Rusça, Türkiye'de Rus Okulları, Farklı Dil, Dil

Abstract:
Russian teaching has got a place at educational institutions in recent years. The main reasons for this are developing relations in all areas between Turkey and Russian Federation. The historical and current status of Russian language has not been dealt with as a dissertation in a study reveals so far. Other different languages have been studied but Russian language status has not been studied comprehensively in Turkey. In addition, due to the fact that there is not any survey on Russian language teachers who are working in schools affiliated to the Ministry of Education and Russian teaching, we have decided to focus on this thesis.In the first part of the thesis the definition and role of language, language and education relationship, the importance and role of different language, the historical development of different language in Turkey, the historical development of state institutions and private institutions on issues such as situations are discussed. In the second part of the thesis pre-Turkish Republic and post-Turkish Republic the historical development of Russian language in Turkey is given. Educational relations between Turkey and Soviet Russia, the Russian schools which were opened pre-Turkish Republic and post-Turkish Republic will be reflected historically in the thesis. In the third part of the thesis the role and importance of Russian language in Turkish Higher Education (Universities, Vocational Schools, Institutes), the availabilty of Russian language in Universities, Faculties, Departments and Divisions, the historical process, vision, goals, the reasons to prefer status, number of Academics, MA and Ph.D situations and parameters such as academic staff and student exchanges are evaluated throughly. In the forth part of the thesis the place of Russian language in basic education the statistical reviews of issues such as, whether it is compulsory or elective, how the vision and missin of Russian language in Basic education and training curriculum is how the books of Russian languages are provided, in how many schools and what kind of schools Russian language is taught; how many students benefit from state and private schools; how many teachers of Russian language work; in which schools Russian language is the first foreign language, such as reviews statistical issues are discussed. The results of the survey which are applied on teaching the Russian language in schools of affilated Ministry of Education are evaluated.In the conclusion, the discussion of the results and proposals are given. Discussion of the subjects was determined. The suggestions are presented for these arguments.Keywords: Russian, Russian Teaching in Turkey, Russian Language in National Education, Russian Schools in Turkey, Foreign Language, Language