Kamu maliyesinde mali riskler ve makroekonomik etkileri; Türkiye örneği
Fiscal risks in public finance and macroeconomic effects; Turkiah case
Yazar: MÜSLÜM PARLAK
Danışman: PROF.DR. KEMAL ÇAKMAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Teorisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Bu çalışmada kamu maliyesinde mali risk kavramını ayrıntılı bir şekilde incelemeye çalıştım. Konuyla ilgili pek çalışma olmaması dolayısıyla birçok zorlukla karşılaşsam da mali risk kavramıyla ilgili her şeyi ortaya koymak için elimden geleni yapmaya çalıştım.Mali risk kavramı her ne kadar özel sektör tarafından bilinmekte ve kullanılmaktaysa da kamu maliyesinde farklı anlama gelmektedir. Kamu maliyesinde mali risk ?devletin gelecekte karşı karşıya kalabileceği `finansal baskı'nın kaynağı? olarak tanımlanmaktadır. Çalışmama konu olan devletin mali alanda maruz kaldığı mali riskler devletin katlanmak zorunda kaldığı beklenilen ve/veya beklenilmeyen yükümlülüklerdir. Devletin katlandığı bu yükümlülükler kamu maliyesi üzerinde bir finansal/mali bir baskı oluşturmaktadır.Mali risklerden tamamıyla kaçınmak söz konusu olamaz ancak, mali riskler yönetilebilirler. Bu bakımdan, kamu maliyesinde mali disiplinin sağlanması mali risklerin yönetiminde en etkili yoldur. Mali risklerle mücadelede diğer bir etkili yol ise mali şeffaflığın sağlanmasıdır. Mali şeffaflık hükümet işlemleri hakkında gerekli bütün bilginin kamuoyu tarafından bilinmesini sağlar ve bütçe dışı işlemlerin olmasını önlemeye katkıda bulunur.Ülkemiz açısından mali risk matrisi oluşturulmaya çalışılarak açıklamalar yapılmıştır. Mali işlemlerden hangilerinin hangi mali risk türüne girdiği üzerinde durulmuştur. Daha sonra da, bazı mali riskler hakkında ayrıntılı açıklamalar yapılmıştır.Bu çalışmada, mali risklerin ekonomik etkileri ekonometrik çalışmayla incelenmiştir. Ekonometrik çalışma sonuçları sonucunda mali riskler ile bütçe açığı, enflasyon oranı, faiz oranı ve kamu kesimi borçlanma gereksinimi arasında güçlü bir ilişkinin olduğunu ortaya koymuştur.

Abstract:
In this study I tried to elaborate the concept of fiscal risks in public finance. Because of this subject not being studied recently I had to cope with many difficulties. But, I did my best to put forward all about the fiscal risk.Although the concept of fiscal risk is generally known and used in the private sector it has different meaning in terms of public finance. Fiscal risks of public finance are ?the sources of financial stress that the government might face in the future?. At this point of view the government activities, natural disasters and economic crises that cause financial stress and fiscal liabilities can be called fiscal risks.Fiscal risks can?t be totally removed but they can be managed. To provide fiscal discipline in public finance is the most effective way in managing the risks. Fiscal transparency is another effective way to struggle the fiscal risks. Fiscal transparency provides information about the government activities and helps to prevent the off-budget transactions.I tried to crystallize the fiscal risk matrix of Turkish public finance and elaborate the types of fiscal risks.In this study, economic results of fiscal risks are econometrically analyzed. As a result it is found that there is strong relation between the fiscal risks and the budget deficit, inflation rate, interest rate and public sector borrowing requirement.