İstanbul ilinde bir devlet hastanesi süt çocuğu servisinde yatan hastaların aşılanma durumu
Vaccine rates of hospitalized children of the pediatric clinic of a governmental hospital in city of İstanbul
Yazar: ÖZLEM AKMAN MERT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ZERRİN ÇİĞDEM
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
l.OZET Enfeksiyon hastalıklarının kontrolünde aşılar çok önemlidir. Aşıların geniş kullanımı ile birçok infeksiyon hastalığının morbidite ve mortalitesinde %90-100 azalma olmuştur. Ancak aşı ile önlenebilir hastalıklar hala büyük bir halk sağlığı sorunu olmaya devam etmektedir. Çalışmamız; Sağlık Bakanlığı Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Süt Çocuğu Servisinde yatan hastaların aşılanma durumlarını saptamak ve etkileyen risk faktörlerini belirlemek amacıyla planlanmış, tanımlayıcı ve analitik bir çalışmadır. Çalışma; Sağlık Bakanlığı Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Süt Çocuğu Servisinde, gerekli izinler alındıktan sonra Kasım 2001-Mart 2003 tarihleri arasında yapılımıştır. Çalışmanın evrenini, Sağlık Bakanlığı Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Kliniklerinde yatan çocuklar, örneklemini ise; süt çocuğu servisinde yatan, izolasyon odasmda olmayan, yanında annesi olan, annesiyle iletişim kurulabilen çalışmayı kabul eden 152 anne ve çocukları oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak, literatür bilgisine dayanılarak araştırmacı tarafından geliştirilen çocuğa ve aileye yönelik bilgi formu ile tartı, mezüre ve çocuğun doğuma ait bilgilerini elde etmede hasta dosyalan kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde, SPSS (Statistical Packgage for Social Sciences) paket programından yüzde dağılımları, karşılaştırmalarda ki-kare testleri kullanılmıştır. Çalışma bulgularına göre; olgularımızın çoğunluğunu 0-6 ay arası yaş grubu ve erkekler oluşturmuştur. Çocukların yaş ortalaması 9.46±7.11 ay olarak bulunmuştur. Olguların %54.6'sınm aşılarının tam olduğu ve en fazla aşısız oranının 0-6 ay yaş grubundaki çocuklarda olduğu saptanmıştır (p<0.01).Çalışmaya katılan çocukların annelerinin yaş ortalamaları, 26.23±5.63 olarak bulunmuş ve 20-34 yaş arası annelerin çocuklarında tam aşılanma oram %86.7 olarak, diğer yaş gruplarına göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (pO.001). Olgularımızın %52.6'sının düzenli sağlık kontrollerine gittiği ve sağlık kontrollerine düzenli gidenlerde tam aşılı oranının %65.0 olduğu, gitmeyen yada düzensiz gidenlere göre anlamlı derecede yüksek olduğu ve sağlık kontrollerinin aşılama için bir firsat olduğu saptanmıştır (pO.001). Özellikle devlet kurumlarına giden olgularımızda tam aşılanma oram %71.6 gibi, özel kurumlara gidenlere göre daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.001). Sık hastalanmanın eksik aşılanma ya da aşılanmama da önemli bir faktör olduğu gözlenmiş ve 0-6 ay arası çocuklarda sık hastalanma nedeni ile eksik aşılanma/aşılanmama oram %72.7 olarak bulunmuştur (p<0.05). Daha önce hastaneye yatmamış olguların eksik aşılanma/aşılanmamasında bilgisizliğin rol oynadığı görülmüştür. Sonuç olarak; enfeksiyon hastalıklarının ve malnütrisyon prevelansının yüksek olduğu ülkemizde, aşılanma oranlarım eksik aşılanma/aşılanmama riski olan çocukların önceden belirlenip daha yalandan izlenmesi, ailelerin doğru ve yeterli bilgilendirilmeleri ayrıca kaçırılmış aşı fırsatlarının değerlendirilmesi gerektiğini düşünmekteyiz.

Abstract:
2.SUMMARY Vaccine Rates of Hospitalized Children Of The Pediatric Clinic Of a Governmental Hospital In City Of Istanbul Vaccines are very important in the control of infectious diseases. There have been 90 to 100 % declines in morbidity and mortlity in infectious diseases since the global use of vaccines. But many vaccine-preventable diseases are still a major public health problem. Our study is a definitive and analytic study to evaluate the vaccine rates and the factors affecting these rates in hospitalized children of the Pediatric Clinic of Şişli Etfal Research and Education Hospital. This study was performed between November 2001 March 2003 in the Pediatric Clinic of Şişli Etfal Research and Education Hospital after necessary permissions were given. The research universe consisted of hospitalized children at the Şişli Etfal Research and Education Hospital and sample were patients in the pediatric clinic who were not in insulation room, but together with their mother who we could communicate with and who accepted to participate in this study -152 mothers and children in total. To collect data, a children and family information form that was developed by researches based on literature, weighing-device, tape measure and patient folder to determine birth information was used. In the evaluation of the data, the percentage variation and chi-square test were used. According to the study findings, the majority of the cases were between 0-6 months of age and male. The averages of the children are 9.46 ±7.11. Total vaccinatedratio was found 54.6 % and the biggest unvaccinated rate was determined in 0-6 month age group children (p<0.01). The average age of the mothers included in the study was 26.23 ± 5.63 years old and in the group of mother between 20-34 years, children proper vaccination rate was found 86.7 % and this rate is significantly high corresponding to the other age groups (pO.001). In this study, we determined that 52.6 % of our cases have a regular health control; in this group proper vaccination rate is 65 %, this rate is significantly higher than in the other groups that have irregular or no health control (pO.001). Health control is a good opportunity for vaccination. Cases that benefit from governmental health organization have significantly higher proper vaccination rates than these benefit private health organizations (pO.001). Frequent diseases were observed as a significant factor of missing or no vaccination and because of frequent diseases missing or no vaccination rate was found in 72.7 % in the 0-6 months age children group (p<0.05). Observation shows that in the non hospitalized children group ignorance has an important role as a reason of missing or no vaccination. As a result, because infection diseases and malnutrition prevalence is so high in our country we advise to determine children that could have high risk to miss vaccination and then to observe them more carefully and to provide correct and enough information for their family moreover, and we advise to evaluate reasons of missing vaccination opportunities.