Antalya Müzesi nde bulunan kilim örneklerinin tahlilleri
Analysis of the rug samples in Antalya Museum
Yazar: EREN YASUBUĞA
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE ASLIHAN EROĞLU
Atatürk Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Geleneksel Türk El Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: El Sanatları = Crafts ; Müzecilik = Museology
Dizin: Antalya = Antalya ; Antalya Müzesi = Antalya Museum ; El sanatları = Handicrafts ; Kilimler = Rugs ; Kompozisyon = Composition ; Motifler = Motifs ; Müzeler = Museums

Özet:
Antalya geçmişten günümüze kadar birçok medeniyetin yanı sıra Türk-İslam
medeniyetlerine de ev sahipliği yapmıştır. Antalya ilinin tarihte önemli yer alması, bulunduğu
bölgenin öneminden kaynaklanmaktadır. Akdeniz bölgesindeki konumu ile aynı zamanda
güneye ve kuzeye giden yolların birleştiği bölgede oluşu sebebiyle bölgenin tarihini
şekillendirmiştir.
 ''Antalya Müzesi'nde Bulunan Kilim Örneklerinin Tahlilleri'' olarak hazırlamış
olduğumuz bu çalışmada, ilgili müzede yer alan kırk bir adet kilim örneği ele alınmıştır.
Bilindiği üzere düz dokuma yaygılar, havlı dokumalar dışında kalan enine ve dikey, iki veya
daha çok iplik grubunun birbirleri arasından farklı şekillerde geçirilmesiyle ortaya çıkarılan ve
kilim, cicim, sumak, zili gibi dokuma türleridir.
 Antalya Müzesi'nde bulunan kilimler 18-20. yüzyıllar arasında tarihlendirilmektedir. Bu
dokumalar geç dönem özelliği taşımaktadır. Müzede bulunan kilimler Konya, Kars, Malatya,
Hakkâri, Van, Mersin ve Sivas yörelerinden olup, o yörelere özgü motifleri içermektedir.
Müzenin deposunda yer alan ve envanter kayıtlarından da anlaşıldığı gibi farklı yörelerden satın
alma yoluyla ve vakıf müzelerinden teberrükat eşyaları olarak müzeye kazandırılmış örnekler
arasında kilim, cicim, sumak tekniğiyle yapılmış yolluk, çuval, ölümlük-dilimlik, yer yaygısı
dokumalar yer almaktadır.
 Tez kapsamında bu dokumalar genel anlamda, tanımlamaları yapılmış cins, malzeme,
renk, motif, ebat ve kompozisyon yönleriyle tanıtılmaya çalışılmıştır.
 Anahtar Kelimeler: Antalya, Müze, Kilim, Dokumacılık, Motif, Kompozisyon.

Abstract:
Antalya has hosted many civilizations as well as Turkish-Islamic civilizations
from past to present. The fact that Antalya province has an important place in history
stems from the importance of the region. It has shaped the history of the region due
to its location in the Mediterranean region as well as the region where the roads to
the south and north meet.
 In this study titled ''An Analysis on the Rug Samples in Antalya Museum'',
forty-one rug samples in the related museum have been discussed. As it is known,
plain woven mats are among the woven groups such as rugs and sumac bells
produced bypassing two or more diagonally and vertically extending yarn groups
other than pile carpets.
 The rugs in the Antalya Museum date back to the 18th and 20th centuries.
These fabrics are of a late period. The rugs in the museum are from Konya, Kars,
Malatya, Hakkari, Van, Mersin and Sivas regions and include motifs specific to those
regions. As it is understood from the inventory records in the storage of museum, the
samples of rugs which are purchased from different foundation museums or are
donated from a store of the museum, include the sack, ground-wide fabrics, rugs,
light rug, runner by sumac technique.
 Within the scope of the thesis, these weavings are tried to be introduced in
terms of genus, material, color, motif, size, and composition in general.
Keywords: Antalya, Museum, Rug, Motifs, Weaving, Composition