Hemodiyaliz hastalarında diyaliz işleminin nabız dalga değişimlerine etkisi
The effect of dialysis process on the pulse walve changes in hemodialysis patients
Yazar: İLKNUR KOÇ OLÇAŞ
Danışman: PROF. DR. MANSUR KAYATAŞ
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Diyaliz = Dialysis ; Hemodiyaliz üniteleri-hastane = Hemodialysis units-hospital ; Kalp hızı = Heart rate ; Renal diyaliz = Renal dialysis

Özet:
Son dönem böbrek yetmezliği (SDBY) ile takipli hastalarda ölüm nedenlerinin başında hızlanmış aterosklerozise bağlı kardiyovasküler komplikasyonlar gelmektedir. Ateroskleroz ile arteriyel esneklik bozulmaktadır. Arteriyel sertleşme göstergesi olarak Nabız dalga hızı (NDH) ve Artırma indeksi (AI) yaygın ve güvenle kullanılmaktadır. 
Bu çalışmada amacımız bir tek HD işleminin prediyaliz ve postdiyaliz NDH ve AI üzerine olan etkisini ve oluşacak değişimler üzerine bazı parametrelerin (demografik, hemodinamik, biyokimyasal, karotis media kalınlığı (İMK) ve ekokardiyografik) etkisini incelemektir. 
Mevcut çalışmaya, C.Ü.T.F. HD ünitesinde rutin HD alınan 27 hasta dahil edildi. Hastaların NDH ve AI ölçümleri basınca duyarlı transduser kullanılarak, tek operatör tarafından yapıldı. Nabız dalga analizi brakiyal mesafeden diyalizden önce ve sonra ölçüldü. Eş zamanlı olarak kan basıncı (KB), ağırlık ve ultrafiltrasyon (UF) takibi, biyokimyasal testler,  karotis İMK, sol ventrikül arka duvar (SVAD) kalınlığı ve interventriküler septum (IVS) kalınlığı ölçüldü.
Bir tek diyaliz işlemi ile post diyaliz sadece NDH'nda azalma tespit edildi (sırasıyla 9.64±2.28'e 9.25±2.43, p=0.028). AI ve NDH spesifik referans aralıklarına göre kategorize edildiğinde post diyaliz anlamlı farklılık olmadı (p>0.05). 
Diyaliz işlemi sonunda oluşan BUN ve K değişimi ile AI arasında negatif yönlü, Ca ile pozitif yönlü bir ilişki tespit edildi (p<0.05). Diyastolik KB ile NDH arasında aynı yönlü bir ilişki bulundu (p<0.05). SDBY etyolojisinde DM ve HT olması açısından farklılık görülmedi (p>0.05). 
Karotis İMK ile post diyaliz NDH ve AI değerlerinde herhangi bir değişimin olmadığı saptandı (p>0.05).
Ekokardiyografide SVAD kalınlığı ve IVS kalınlığının artmış olduğu hastalarda NDH ve AI'nin de artmış olduğu ve postdiyaliz bu değerlerde herhangi bir değişimin olmadığı görüldü.
Sonuç olarak; HD işlemi sonunda postdiyaliz NDH'nda azalma görülmüştür. Diyaliz sonunda oluşan BUN, K ve Ca düzeylerindeki değişimle AI'nde arasında bir ilişkinin olduğu;  NDH'nın diyastolik KB'ndaki değişimlerleden etkilendiği saptandı. Literatürde HD işleminin AI ve NDH değişimine etkisi yakın zamanda çalışılmaya başlanmıştır. Çalışmalar daha çok prediyaliz değerleri esas alınarak yapılmıştır. Oysa çalışmamızda gösterildiği gibi diyaliz işlemi sonunda oluşan elektrolit, KB değişimlerinin bizzat bu değerleri etkileme potansiyeli mevcuttur. Bundan dolayı NDH ve AI ölçümlerinin post diyaliz yapılmasının daha anlamlı olduğunu düşünmekteyiz. Ayrıca, HD hasta populasyonunda prediyaliz veya post diyaliz değerlerinden hangisinin daha prognostik ve elastikiyeti göstermede daha değerli olduğunu araştıran olgu sayısının daha fazla olduğu ileri çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünmekteyiz.

Abstract:
Cardiovascular complications due to rapid arteriosclerosis are well associated condition in the mortality in end stage kidney failure (ESKF) patients.  Arterial elasticity is impaired with atherosclerosis. Pulse wave velocity (PWV) and  augmentation index (AI) are quite safe indicator in defining the extent of arterial stiffness. In this prospective study, our aim is to examine the PWV and AI at pre and post dialysis stage in order to determine the impact  caused by a single dialysis  and some other parameters which may also affect those changes such as demographic, hemodynamic, biochemical, and echocardiographic media thickness of the carotid artery.
In this study, 27 patients were included who are dialysed in CUTF Haemodialyis unit. PWV and AI were measured by pressure sensitive transducer and single operator was used. PWV was measured from brachial on two different stages: before dialysis and after dialysis.   Aortic PWV and AI  from brachial artery were derived from aortic pulse wave form. Concurrently  blood pressure (BP), weight and ultrafiltration (UF) monitoring, biochemical tests, carotid intima-media thickness (IMT), left ventricular posterior wall (SVAD) septum thickness and interventricular (IVS) thickness were measured.
It was observed that only PWV had a significant  reduction in post dialysis with a single dialysis treatment.  (respectively 9.64±2.28 vs 9.25±2.43, p=0.028); post-dialysis did not differ significantly when AI and PWV are categorized according to the specific reference range (p>0.05). Also, postdialysis BUN and  K changes was detected a negative correlation and Ca exchange was detected a positive correlation between AI (p<0.05). We found the same correlation between diastolic BP and PWV (p<0.05). No differences were detected in terms of being DM and HT in the etiology of ESRD (p>0.05).
Post-dialysis PWV and carotid IMT in terms of value ; there was no significant changes (p> 0.05). 
It was found that PWV and AI was elevated in patients who is already suffering fromS VAD thickness as high in patients with echocardiographic and there was not any change of these values at the end of dialysis.
In conclusion, a reduction was observed of PWV and AI at the end of hemodialysis. AI were found to have a correlation with changes BUN, K and Ca exchange at the end of dialysis. PWV were found to have a relationship with changes in diastolic BP exchange at the end of dialysis. The effects of hemodialysis on the AI and NDH begun to be studied in the literature. Previous Studies have focused on predialysis values. However, as shown in our study dialysis itself has the potential to affect these values. Therefore, we believe that it is more meaningful post-dialysis PWV and AI  made measurements. In addition, we think that the need for more further studies of predialysis or post which type of dialysis is more prognostic value and the number of cases investigated is more valuable in showing flexibility.