Alternatif yem hammaddesi olarak gıda endüstrisi yan ürünlerinin, besin madde özelliklerinin farklı analiz yöntemleriyle saptanması
Determination of nutrient properties of food industry by-products as alternative feedstuffs by using different analysismethods
Yazar: EMRAH KARADAĞ
Danışman: DOÇ. DR. AYLİN AĞMA OKUR
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Zooloji = Zoology

Özet:
Bu çalışmanın amacı, gıda fabrikalarının işleme artıklarının (mercimek kırığı, nohut kırığı, fasulye kırığı, pirinç kırığı, mercimek kepeği, bulgur kepeği, mısır karması, irmik altı yan ürünlerinin) besin madde kompozisyonunun kimyasal ve spektroskopik (NIR) analiz metotları kullanılarak tespit edilip, karma yem sanayinde alternatif hammaddesi olarak kullanım olanaklarının araştırılmasıdır. Her iki yönteme göre analiz edilen yemlerin istatistik analiz sonuçları değerlendirildiğinde, ham kül, ham yağ, ham selüloz, ADF ve NDF analiz sonuçları arasındaki farklılıklar önemli bulunmuştur (P<0,05). Nem analiz sonuçları arasında irmik altı, bulgur kepeği, mısır karması ve mercimek kırığı arasındaki farklılık istatistiki olarak önemsiz bulunmuştur (P>0,05). Bununla birlikte, nohut kırığı, pirinç kırığı, fasulye kırığı ve mercimek kepeğinin arasındaki farklılıklar ise önemli bulunmuştur (P<0,05). Ham protein içeriklerinin eşleştirilmiş grup t-testi analizi sonuçlarına göre mısır karması, nohut kırığı, pirinç kırığı, mercimek kırığı ve mercimek kepeğinin farklılıkları önemli bulunmuştur (P<0,05). İrmik altı, bulgur kepeği ve fasulye kırığının ise farklı analiz yöntemleri ile saptanan sonuçları arasında bir farklılık saptanmamıştır (P>0,05). Nişasta analiz sonuçlarında mısır karmasında sonuçlar arasındaki farklılıklar istatistiki olarak önemsiz bulunmuştur (P>0,05). İrmik altı, bulgur kepeği, nohut kırığı, pirinç kırığı, fasulye kırığı, mercimek kırığı ve kepeğinin nişasta analiz sonuçları arasındaki fark önemli bulunmuştur (P<0,01). Şeker analiz sonuçları irmik altı, nohut kırığı, pirinç kırığı ve mercimek kepeğinin analiz sonuçları arasındaki farklılık önemli bulunmuştur (P<0,05). Bulgur kepeği, mısır karması, pirinç kırığı, fasulye kırığı ve mercimek kırığında ise farklar önemsiz bulunmuştur (P>0,05). Besin maddesi analiz sonuçlarından hesaplanan metabolize olabilir enerji (ME; kcal/kg) değerleri karşılaştırıldığında, yalnızca mısır karması için farklılık istatistiki olarak önemsiz bulunmuştur (P>0,05). NIR analiz metodu, hızlı ve doğru sonuç vermesi sayesinde yaygınlaşmış bir tekniktir. Kullandığımız alternatif yem hammaddelerimizi temsil edecek uygun kalibrasyonunun yapılamaması ve elek altı ürün olan örneklerin homojen olup olmaması, NIR sonuçlarının kimyasal analizleri yansıtmamasının sebepleri olabilir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the nutrient composition of food industry under sieve materials (lentil brokens, chickpea brokens, bean brokens, rice brokens, lentil bran, bulgur bran, corn bran mix, and semolina by-products) using chemical and spectroscopic (NIR) analysis methods. It is to investigate the possibilities of using as alternative raw materials in the feed industry. When the statistical analysis results of the alternative feedstuffs analyzed according to both methods were evaluated, the differences between crude ash, ether extract, crude fiber, ADF and NDF analysis results were found to be significant (P<0.05). The difference between NDF analysis results was found to be significant (P<0.01). Among the moisture analysis results, the difference between semolina by-products, bulgur bran, corn bran mix and lentil brokens were statistically insignificant (P>0.05). However, the differences between chickpea brokens, rice brokens, bean brokens and lentil bran were found to be significant (P<0.05). According to the paired group t-test analysis results of crude protein contents, the differences in corn mix, chickpea brokens, rice brokens, lentil brokens and lentil bran were found to be significant (P<0.05). On the other hand, there was no difference between the results of semolina by-products, bulgur bran, and bean brokens using chemical and NIR analysis methods (P>0.05). In the starch analysis results, the differences between the results in the corn mix were found to be statistically insignificant (P>0.05). The difference between the starch analysis results of semolina by-products, bulgur bran, chickpea brokens, rice brokens, bean brokens, lentil brokens and bran was found to be significant (P<0.01). The difference between the sugar analysis results of semolina, lentil bran, chickpea and rice brokens were found to be significant (P<0.05). The differences were found insignificant in bulgur bran, corn mix, rice brokens, bean and lentil brokens (P>0.05). When the metabolizable energy (ME; kcal/kg) values that calculated from the nutrient analysis results were compared, the difference was found to be statistically insignificant only for corn mix (P>0.05). Failure to calibrate to represent our alternative feed ingredients in the study, whether the samples are homogeneous or not, and the NIR results not reflecting chemical analysis may be the reasons.