Okul öncesi ve ilköğretim öğretmenlerinin örgütsel mutluluk düzeyleri ile liderlik yönelimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between preschool and primary education teachers' organizational happiness levels and leadership orientations
Yazar: MİKAİL KARAGÜLLE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM HAYRİ KUĞUOĞLU
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Karizmatik liderlik = Charismatic leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Sembolik liderlik = Symbolic leadership ; Yapısal liderlik = Structural leadership ; Örgütsel mutluluk = Organizational happiness

Özet:
Bu araştırmanın amacı okul öncesi ve ilköğretim öğretmenlerinin örgütsel 
mutluluk düzeyleri ile liderlik yönelimleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma 
nicel araştırma modellerinden ilişkisel tarama yöntemi kullanılarak hazırlanmıştır. 
Araştırmanın evrenini 2023-2024 Eğitim Öğretim Yılı'nda Rize merkez ve ilçelerinde 
devlet okullarında görev yapan ana sınıfı/okulu, ilkokul ve ortaokul kademesinde 
çalışan toplam 2933 öğretmen oluşturmaktadır. Örneklem grubuna basit seçkisiz 
örneklem yöntemiyle 366 öğretmen dâhil edilmiştir. Veriler Örgütsel Mutluluk Ölçeği
ve Çok Yönlü Liderlik Yönelimleri Ölçeği kullanılarak Google form üzerinden ve yüz 
yüze uygulanarak toplanmıştır. Verilerin analizinde sosyal bilimler istatistik programı 
kullanılmıştır. Veri setinin normal dağılım göstermesi sebebiyle ikili karşılaştırmaları 
için parametrik testlerden; t-Testi, çoklu karşılaştırmaları için ANOVA; ilişki testleri 
için korelasyon testi ve tanımlayıcı istatistikler yapılmıştır. Ayrıca değişkenlerin etki 
düzeyini incelemek için basit ve çoklu regresyon testleri uygulanmıştır. Analizlerden
elde edilen bulgulara göre araştırmaya katılan öğretmenlerin örgütsel mutluluk 
algılarının "yüksek" düzey olduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin liderlik yönelimleri 
ise insan kaynaklı liderlik yönelimi "çok yüksek" , politik liderlik, karizmatik liderlik 
ve yapısal liderlik yöneliminin de "yüksek" seviyesinde olduğu tespit edilmiştir. 
Demografik değişkenler, cinsiyet, yaş, mesleki kıdem ve okul türüne göre 
öğretmenlerin örgütsel mutluluk algıları farklılaşmazken liderlik yönelimlerinde 
cinsiyet değişkenine göre sadece yapısal liderlik yöneliminde kadınların lehine anlamlı 
bir farklılık bulunmuştur. Katılımcıların örgütsel mutluluk düzeyleri ile insan kaynaklı 
ve politik liderlik yönelimleri arasında zayıf düzeyde pozitif; yapısal liderlik ve 
karizmatik liderlik yönelimleri arasında orta düzey ve pozitif yönde bir ilişki 
mevcuttur. Örgütsel mutluluğun alt boyutları birlikte yapısal liderliğin %22'sini, 
karizmatik liderliğin %18'ini, politik liderliğin%15'ini ve insan kaynaklı liderliğin 
%13'ünü yordamaktadır.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the relationship between preschool 
and primary school teachers' organizational happiness levels and leadership 
orientations. The research was prepared using the relational screening method, one of 
the quantitative research models. The population of the research consists of a total of 
2933 teachers working in kindergarten/school, primary and secondary school levels in 
public schools in Rize center and districts in the 2023-2024 Academic Year. 366 
teachers were included in the sample group using simple random sampling method. 
Data were collected via Google form and face to face, using the Organizational 
Happiness Scale and the Multifaceted Leadership Tendencies Scale. Social sciences 
statistics program was used to analyze the data. Since the data set has a normal 
distribution, parametric tests for pairwise comparisons; t-Test, ANOVA for multiple 
comparisons; For relationship tests, correlation tests and descriptive statistics were 
performed. Additionally, simple and multiple regression tests were applied to examine 
the effect level of the variables. According to the findings obtained from the analysis, 
it was determined that the organizational happiness perceptions of the teachers 
participating in the research were at a "high" level. Teachers' leadership orientations 
were found to be "very high" in human-based leadership orientation, and "high" in 
political leadership, charismatic leadership and structural leadership orientations. 
While teachers'perceptions of organizational happiness did not differ according to 
demographic variables, gender, age, professional seniority and school type, a 
significant difference was found in leadership orientations in favor of women only in 
structural leadership orientation according to the gender variable. There is a weak 
positive correlation between the participants' organizational happiness levels and their 
human and political leadership orientations; There is a moderate and positive 
relationship between structural leadership and charismatic leadership orientations. The 
sub-dimensions of organizational happiness together predict 22% of structural 
leadership, 18% of charismatic leadership, 15% of political leadership and 13% of 
human-based leadership.