Pandemide artan internet kullanımının tüketim alışkanlıklarına etkileri; Sosyoloji yüksek lisans öğrencileri üzerine bir araştırma
Effects of increasing internet usage on consumption habits in the pandemic; A study on sociology master students
Yazar: AYŞEGÜL YILDIZTEKİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDİ AKSAKAL
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
2019 yılında başlayıp hızlı bir yayılım gösteren COVID-19 pandemisi, tüm dünyayı etkisi altına almıştır. Sağlıktan ekonomiye, gıdadan giyim sektörüne kadar daha birçok alanda etkisini gösteren pandemi, tüketim alanında kalıcılığı olan değişimlere neden olmuştur. Pandemi dönemi, internet alışverişi ve tüketim üzerine yoğunlaşan bu çalışmada ilk olarak kavramsal çerçeve oluşturulmuş olup literatürdeki önemine genişçe yer verilmiştir. Birçok sosyolog tarafından öncelikle tüketimin tanımı üzerinde durulup bu tanımın internet kullanımı ve internet alışverişi nezdinde değerlendirmeleri yapılmıştır.
Tüketim ve internet alışverişi ikilisinden sonra pandemi süreci de denkleme dahil edilip pandemi sürecinde görülmüş olan tüketim alışkanlıklarındaki değişimlere, ilgili literatür verilerinin analizi sonucunda ulaşılmıştır. Bu değişimler özellikle satın alma davranışları, yöntemleri ve şekilleri üzerinde etkili olduğu gibi, gerçek anlamda "ihtiyaç duyulan" kavramının anlamsal içeriği üzerinde de gözlenmiştir. Sözü edilen bu değişimlere pandemi dönemi öncesi ve pandemi dönemi tüketim alışkanlıkları başlığı adı altında yer verilip cinsiyet, ekonomi, sağlık ve psikoloji ve sosyo-kültürel faktörler çerçevesinde değerlendirilmiştir.
Gerçekleştirilen mülakatlar sonucunda elde edilen verilere göre, tüketiciler pandemi süreciyle birlikte daha çok sağlık ve gıda alanlarında harcamalara yoğunlaşırken alışveriş yöntemi olarak da geleneksel yöntemlerden farklı olarak internet alışverişi üzerine yoğunlaşmışlardır. Bu bağlamda pandemi sürecinin, sosyoloji alanında yüksek lisans derecesine sahip olan tüketiciler üzerinden tüketim alışkanlıklarının anlamsal ve içeriksel bağlamıyla bir değişime neden olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The COVID-19 pandemic, which started in 2019 and spread rapidly, has affected the whole world. The pandemic, which has had an impact on many areas from health to economy, from food to the clothing industry, has caused permanent changes in the field of consumption. In this study, which focuses on the pandemic period, internet shopping and consumption, a conceptual framework was first created and its importance in the literature is extensively covered. Many sociologists primarily focused on the definition of consumption and evaluated this definition in terms of internet use and internet shopping.
After the consumption and internet shopping duo, the pandemic process was also included in the equation and the changes in consumption habits observed during the pandemic process were reached as a result of the analysis of relevant literature data. These changes were especially effective on purchasing behaviors, methods and forms, and were also observed on the semantic content of the concept of "needed" in the real sense. These changes were included under the title of consumption habits before the pandemic period and during the pandemic period and were evaluated within the framework of gender, economy, health and psychology and socio-cultural factors.
According to the data obtained as a result of the interviews, while consumers focused on spending on health and food during the pandemic process, they also focused on internet shopping as a shopping method, unlike traditional methods. In this context, it has been concluded that the pandemic process has caused a change in the semantic and contextual context of consumption habits on consumers who have a master's degree in sociology.