DEHB tanısı almış 9-10 yaş grubu öğrencilerine uygulanan duygusal okur-yazarlık psikoeğitim programının duygusal zeka ve dikkat becerisi düzeyleri üzerindeki etkisi
Investigation of the effect of the emotional litearcy psychoeducation program on the levels of emotional intelligence and attention skills applied to the 9-10 year old students who have ADHD
Yazar: EMİNE BEYZA ÖZOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MÜGE YUKAY YÜKSEL
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Dikkat = Attention ; Duygusal okuryazarlık = Emotional literacy ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Psiko-eğitim programı = Psycho-educational program ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Bu araştırmanın amacı DEHB tanısı almış 9-10 yaş grubu öğrencilerine uygulanan duygusal okur-yazarlık psikoeğitim programının duygusal zekâ ve dikkat becerisi düzeyleri üzerindeki etkisini araştırmaktır. Araştırmanın modeli ön test-son test eşleştirilmiş kontrol gruplu yarı deneysel desendir. Araştırmaya deney ve kontrol grubu olarak toplam 16 katılımcı dahil edilmiştir. Bar-On Duygusal Zeka Modeli esas alınarak araştırmacı tarafından oluşturulan on oturumluk "Duygusal Okuryazarlık Psikoeğitim Programı" deney grubundaki 8 öğrenciye 10 hafta boyunca her oturum 120 dakika olmak üzere uygulanmış, kontrol grubuna ise müdahalede bulunulmamıştır. Araştırmaya Balıkesir ilinde bir ilkokula devam eden öğrencilerden DEHB tanısı almış 9-10 yaş çocukları katılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin dikkat becerilerini ölçmek amacıyla d2 Dikkat Testi uygulanması yapılmış, duygusal zekâ düzeylerini belirlemek amacıyla ise Bar-On Çocuklar İçin Duygusal Zekâ Ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 15 programına girilerek Kovaryans analizi ile analiz edilmiştir. Elde edilen istatistik sonuçlarının manidarlığı 0.05 düzeyinde test edilmiştir. Bulgular, DEHB olan çocukların duygusal okur-yazarlıklarını geliştirmeye yönelik uygulanan psikoeğitim programı sonucunda duygusal zekâ düzeylerinde anlamlı ölçüde etkili olduğunu gösterirken, dikkat becerileri üzerinde ise etkili olmadığı sonucuna varılmıştır. Araştırmanın sonunda, elde edilen bulgular ve araştırmanın sınırlılıkları tartışılmış, sonraki araştırma ve uygulamalara yönelik öneriler sunulmuştur.


Anahtar Kelimeler: Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu, duygusal zekâ,duygusal okuryazarlık, dikkat becerisi

Abstract:
The objective of this research is to investigate the effect of the emotional litearcy psychoeducation program on the levels of emotional intelligence and attention skills applied to the 9-10 year old students who have ADHD. The model of the study is pre-test/post-test semi-experimental design with matched control group. A total of 16 participants were included in the study as experimental and control groups. Eight students in the experiment group were applied the "Emotional Literacy Psychoeducation Program" created by the researcher using the relevant literature for ten sessions, each session consisting of 120 minutes for 10 weeks, the control group was not intervened. Children who were diagnosed with ADHD and who were 9-10 years old participated in the survey in a primary school in Balikesir province. d2 Attention Test was applied to measure attentional skills of the students participating in the research and Emotional Intelligence Scale for Bar-On Children was applied to determine emotional intelligence levels.
The obtained data were analyzed by covariance analysis by entering SPSS 15 program. The significance of the obtained statistical results was tested at the level of 0.05. Findings showed that children with ADHD showed a significant effect on levels of emotional intelligence as a result of the psycho education program to improve their emotional literacy, while they were not effective on attention skills. At the end of the research, the findings and the limitations of the research are discussed, suggestions for the next research and applications are presented.


Key Words: Attention Deficit and Hyperactivity Disorder, emotional intelligence,emotional literacy, attention skill