Bilişim teknolojilerinin kaynak temelli yaklaşımla incelenmesi: BİST 100 endeksinde işlem gören şirketlere yönelik bir araştırma
Analysing of information technology through resource-based view: A study on firms in BİST 100 index
Yazar: GÜLTEN DEMİRAL
Danışman: DOÇ. DR. ABDULLAH KARAKAYA
Karabük Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bilişim sistemleri = Information systems ; Bilişim teknolojisi = Information technology ; Borsa = Stock exchange ; Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Kaynak temelli yaklaşım = Resource based approach ; Kaynak temelli yaklaşım = Resource based approach

Özet:
Bu çalışma, bilişim teknolojileri performansını artıracağı ve rekabet yeteneği kazandıracağı düşünülen şirket kaynaklarına odaklanmaktadır. Günümüz iş dünyasında yaygın kullanılmasına rağmen teknoloji şirketlerin performanslarını artırmada tek başına yeterli olmadığından uygulama yeteneği ve taklit edilmesi güç rekabet avantajı yaratan stratejiler oluşturma yeteneği de gereklidir. Bu nedenle aynı teknoloji yatırımlarında dahi şirketlerin uygulamalarına göre farklı sonuçlarla karşılaşılmaktadır. Dolayısıyla bilişim teknolojileri başarısını etkileyen birden fazla faktör olduğu açıktır.
Çalışma çerçevesinde, bilişim teknolojilerinin şirket içinde kullanımıyla oluşturulan bilişim sistemi, günümüz ve geleceğe yönelik değerlendirme, bilişim sistemlerinde yönetsel, teknolojik ve insan kaynaklarının önemine değinilmiştir. Bu bağlamda geliştirilen model BİST 100 endeksinde işlem gören şirketler üzerinde test edilmiştir. Şirketlerin bilişim teknolojileri departman yöneticileri ile gerçekleştirilen araştırmadan elde edilen veriler istatistik programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Bu bağlamda kaynak temelli yaklaşımla tasarlanan ölçeğe verilen cevaplar doğrultusunda faktör analizi yöntemiyle gruplandırma sağlanmış ve ardından geliştirilen modelin geçerliliğini test etmek için çoklu regresyon yöntemi uygulanmıştır.
Sonuçlar, teknoloji kaynakları ve yönetsel kaynaklar boyutlarının bilişim teknolojileri performansı üzerinde etkili olduğunu göstermektedir. Fakat insan kaynakları boyutunun performans üzerindeki etkisinin beklenenden düşük olduğu söylenebilir. Bu bağlamda çalışma, insan kaynağına verilen önemin artırılması, iş süreçlerine uygun doğru ve güncel teknoloji kullanımı, etkili yönetsel stratejik kararların önemini vurgulamaktadır. Bununla birlikte şirketler, kaynak temelli yaklaşım çerçevesinde temel yeteneklerini tam olarak tanıyabilecekler ve bu yeteneklerini rekabet avantajına dönüştürebileceklerdir.


Anahtar Sözcükler : Bilişim, Bilişim Teknolojileri, Bilişim Sistemleri, Kaynak Temelli Yaklaşım.

Abstract:
This dissertation focuses on sources thought to increase the performance of information technologies (IT) and enhancing competitive abilities. Although it is widely used in business world nowadays, strategies that can be executed and create competitive advantages without being easily copied are even more important since information technologies is not enough itself to determine the performance of a firm. Therefore, different consequences can be observed in the activities of firms even in the same technology investments. Thus, it is clear that there are more than one factor predicting the success of information technologies.  
Throughout the dissertation, IT system created by using information technologies in firm, an evaluation of IT's today and future, and the importance of managerial, technological and human resource in IT were dwelled on. The Model BİST, developed to this end, was tested on BİST 100 indexed firms. Data obtained from managers of IT department of firms were analysed by means of a statistics program. Accordingly, based on the answers given to source-based questionnaire, factor analysis was carried out in order to classify the data and multiple regression analysis was carried out in order to test the validity of the questionnaire. 
Results show that managerial resources and technological resource dimensions have an effect on IT performance and firm performance. However, it can be stated that the effect of human resources dimension on performance is lower than expected. Hence, the dissertation emphasizes increasing the importance attached to human resources, appropriate and up-to-date technology use for work, and the significance of effective managerial decisions. In addition, firms will be able to recognize their fundamental abilities within the framework of source-based approach and will be able to convert these abilities into competitive advantages.


Key Words : Informatics, Information Technology, Information Systems,Resource Based Approach.