COVİD-19 geçirmiş hastalarda anksiyete ve parafonksiyonel alışkanlıkların temporomandibular eklem üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of anxiety and para-functional habits on the temporomandibular joint in patients with A past COVİD-19
Yazar: ANDAÇ DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. NAZİFE BEGÜM KARAN
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint ; Temporomandibular eklem hastalıkları = Temporomandibular joint disorders ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu çalışmada; temporomandibular eklem düzensizliklerini (TMD) belirlemek için geçerli olan DC/TMD skalası kullanılarak, hastaların sistemik durumlarının (ASA 1 – ASA 2), Covid-19  (CV-19)' un anksiyete ve parafonksiyonel alışkanlıklar üzerindeki etkisinin TMD'ye etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve  Metod: Çalışmamız kliniğimize TMD ile başvuran 100 hasta üzerinden yürütülmüştür. Çalışmaya katılan hastalar; CV-19 geçiren (çalışma grubu) ve geçirmeyen (kontrol grubu) hastalar olmak üzere iki gruba, daha sonra bu iki grup sistemik hastalıklarına (ASA sınıflamasına) göre, ASA 1 ve ASA 2 hastalar olmak üzere ikişer alt gruplara ayrıldı. Gruplar arası farklılıklar; literatürde geçerli olan DC/TMD skalasında yer alan; TMD Ağrı Anketi (TMD Pain Screener), Hasta Sağlık Anketi-9 (PHQ-9), Genel Anksiyete Bozukluğu-7 (GAD-7) ve Ağız Alışkanlıkları Kontrol Listesi (OBC: Oral Behaivors Checklist) kullanılarak değerlendirilmiştir. Bu çalışmadaki istatistiksel analizler IBM SPSS Statistics 26 paket programı ile yapılmıştır.
Bulgular: TMD Ağrı Anketi puanlarının ortalaması ve standart sapması göz önüne alındığında sıralamanın N1, C1, C2 ve N2 olduğu görülmektedir. PHQ-9 puanlarının ortalaması ve standart sapmasına bakıldığı zaman sıralamanın C2, C1, N2 ve N1 olduğu görülmektedir. GAD-7 puanlarının ortalaması ve standart sapması ele alındığında sıralama C2, N2,C1 ve N1 şeklindedir. OBC puanlarının ortalaması ve standart sapması karşılaştırıldığında sıralama N1, C2, N2 ve C1 şeklindedir. Bu puanlamalar ışığında CV-19 geçirenlerde, ASA 2 olan hastalarda eklem şikayetlerinin daha çok depresyon ve anksiyeteye bağlı olarak artış gösterdiği görülmektedir.
Sonuç: Uygulanan Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) sonucunda çalışma grupları arasında TMD Ağrı Anketi, PHQ-9, GAD-7 ve OBC puanları bakımından istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmamaktadır. Ancak TMD Ağrı, PHQ-9, GAD-7, OBC anketlerinde en yüksek birinci ve ikinci değerlerde hastaların CV-19 geçirmeleriyle doğru orantılı olarak artış görülmektedir. Sonuçların daha net anlaşılabilmesi için daha geniş hasta kitleleri üzerindeki çalışmalara gereksinim duyulmaktadır.
Anahtar kelimeler: Covid-19, temporomandibular eklem düzensizlikleri(TMD), DC/TMD, ASA, TMD Ağrı Anketi (TMD Pain Screener), Hasta Sağlık Anketi-9 (PHQ-9), Genel Anksiyete Bozukluğu-7 (GAD-7) ve Ağız Alışkanlıkları Kontrol Listesi (OBC: Oral Behaivors Checklist)

Abstract:
Aim: In this study; By using the DC/TMD scale, which is valid to determine temporomandibular joint disorders (TMD), it is aimed to examine the effects of the systemic status of the patients (ASA 1 - ASA 2), the effect of CV-19 on anxiety and parafunctional habits on TMD.
Material and Method: Our study was carried out on 100 patients who applied to our clinic with TMD. Patients participating in the study; Patients who had CV-19 (study group) and patients who did not (control group) were divided into two groups, then these two groups were divided into two subgroups as ASA 1 and ASA 2 patients according to their systemic diseases (ASA classification). Differences between groups; in the DC/TMD scale valid in the literature; It was evaluated using the TMD Pain Questionnaire (TMD Pain Screener), the Patient Health Questionnaire-9 (PHQ-9), the General Anxiety Disorder-7 (GAD-7) and the Oral Habits Checklist (OBC: Oral Behaivors Checklist). Statistical analyzes in this study were made with the IBM SPSS Statistics 26 package program.
Results: Considering the mean and standard deviation of the TMD Pain Questionnaire scores, it is seen that the ranking is N1, C1, C2 and N2. When the mean and standard deviation of the PHQ-9 scores are examined, it is seen that the ranking is C2, C1, N2 and N1. Considering the mean and standard deviation of the GAD-7 scores, the ranking is C2, N2, C1 and N1. When the mean and standard deviation of OBC scores are compared, the ranking is N1, C2, N2, and C1. In the light of these scores, it is seen that joint complaints in patients with CV-19 and ASA 2 increase mostly due to depression and anxiety.
Conclusion: As a result of the One-Way Analysis of Variance (ANOVA), there was no statistically significant difference between the study groups in terms of TMD Pain Questionnaire, PHQ-9, GAD-7 and OBC scores. However, in the TMD Pain, PHQ-9, GAD-7, OBC questionnaires, the first and second highest values increase in direct proportion to the CV-19 exposure of the patients. In order to better understand the results, studies on larger patient populations are needed.
Keywords: Covid-19, temporomandibular joint disorders (TMD), DC/TMD, ASA, TMD Pain Screener (TMD Pain Screener), Patient Health Questionnaire-9 (PHQ-9), General Anxiety Disorder-7 (GAD-7) and Oral Habits Checklist (OBC: Oral Behaivors Checklist)