Tip 2 diyabetik hastalarda eksenatid tedavisinin serum grelin düzeyi üzerine etkilerinin incelenmesi
Exenatide treatment causes suppression of serum ghrelin levels following mixed meal test in obese diabetic women
Yazar: FİGEN TOPYILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. DEVRİM SİNEM KÜÇÜKSARAÇ KIYICI
Sağlık Bakanlığı / Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases

Özet:
Amaç: Ghrelin mideden salgılan oreksijenik bir peptid olup insanlarda iştahı arttırarak yiyecek alımını stimüle ettiği ve uzun dönem vücut ağırlığı regülasyonunda rol oynadığı gösterilmiştir. Eksenatid, tip 2 diyabet tedavisinde kullanılmakta olan glisemik kontrolün yanı sıra kilo kaybı üzerine de olumlu etkileri bulunan bir GLP-1 reseptör agonistidir. Ancak kilo kaybı üzerine olan etkisinin mekanizması net olarak ortaya konamamıştır. Çalışmamızda tip 2 diyabetik hastalarda eksenatid tedavisinin serum ghrelin düzeyleri üzerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.

Gereç ve yöntem: Çalışmaya tip 2 diyabet tanılı metformin ve eksenatid tedavisi kullanmakta olan 14 kadın hasta alındı. Hastalara mevcut tedavilerini almakta iken 8-12 saat açlık sonrası karışım öğün testi yapıldı. Hastalardan öğün öncesi (0.dakika) ve sonrasında 60., 120. ve 180. dakikalarda venöz kan örneği alınarak serum total ghrelin, glukoz ve insülin düzeyi ölçümü yapıldı. Takip eden hafta hastaların eksenatid tedavisi test öğününden 24 saat önce kesilerek aynı deneysel prosedür tekrarlandı.

Bulgular: Exenatide tedavisi ile yapılan karışım öğün testi sonrası 60. ve 180. dakikalarda ölçülen serum ghrelin düzeylerinde bazal değerlere kıyasla istatistiksel anlamlı baskılanma saptandı (p=0,42 ve p=0,000). Karışım öğün testi öncesi eksenatid kullanım durumlarına göre serum ghrelin değerlerindeki yüzde değişim oranları karşılaştırıldığında 60. ve 120. dakika serum ghrelin yüzde değişim oranları arasında fark saptanmadı. Ancak 180. dakika serum ghrelin yüzde değişim oranlarında istatistiksel anlamlı fark mevcuttu (p=0,001).

Tartışma ve sonuç: Çalışmamızda karışım öğün testi öncesi uygulanan eksenatid tedavisinin bu tedavinin atlandığı duruma kıyasla serum ghrelin düzeylerinde daha uzun süre baskılanmaya yol açtığı saptanmıştır. Bu sonuçlar eksenatidin kilo kaybı üzerine olan etkisinin oreksijenik bir peptid olan serum ghrelin düzeylerindeki uzamış baskılanma ile ilişkili olabileceğini düşündürmektedir

Abstract:
Aim: Ghrelin, an orexigenic peptide mainly produced in the stomach, play also an important role in stimulation of food intake and long-term regulation of body weight. Exenatide is an agonist of GLP-1 receptor which is being used in the treatment of type 2 diabetes and promotes weight loss as well as glycemic control. How exenatide promotes weight loss is not clearly understood. In present study we aimed to investigate the effect of exenatide treatment on serum ghrelin levels in patients with type 2 diabetes.

Methods: Fourteen women patients with type 2 diabetes treated with metformin and exenatide were enrolled in the study. A mixed meal test was applied to the patients after a 8-12 hour fasting period while they are using their daily medications. Venous blood samples were taken before (0th minute) and 60th, 120th and 180th minutes after mixed meal test for the measurement of serum total ghrelin, glucose and insulin levels. On the following week exenatide treatment of the patients was paused for 24 hours and the same experimental procedures were repeated.

Results: Serum ghrelin levels were found suppressed significantly at 60th and 180th minutes compared with baseline values after mixed meal test with exenatide treatment (p=0.42 and p=0,000; respectively). While percentage change in serum ghrelin levels after mix meal tests with and without exenatide usage were compared, no significant difference was found at 60th and 120th minute. But percent changes in serum ghrelin levels at 180th minute was statistically significant (p=0.001).

Conclusions: In present study we found that exenatide treatment suppresses serum ghrelin levels longer time compared with the results of skipped exenatide treatment. These results suggest that the effect of exenatide on weight loss may be related with prolonged suppression of serum ghrelin levels, which is an orexigenic peptide