Hellenistik devirde Yunan ekonomisi
Greek economy in the Hellenistic period
Yazar: YELDA ONGUN DEMİRAĞ
Danışman: Y.DOÇ.DR. MÜRÜVVET KURHAN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1995
Konu: Tarih = History
Dizin: Helenistik Dönem = Hellenistic Period ; Jeopolitik konum = Geopolitic position ; Yunan tarihi = Greek history

Özet:
ÖZET Bu çalışmada Hellenistik dönemde Yunanistan'ın ekonomik durumu inceleme ye çalışılmıştır. Bir ülkenin ekonomik yapısı, o ülkenin coğrafi konumu, nüfusu, doğal kaynak ları ve bu kaynakların kullanılış biçimi, dönemi etkileyen politik olaylar, diğer devlet lerle olan ticari ilişkileri ile paraleldir. Yunanistan'ın coğrafi konumu bu ülkeye birçok avantajlar sağlamıştır. Herşeyden önce Yunanistan'ı bir denizciler ülkesi yapmıştır. Deniz ticaretinin Yunan ekonomisine katkısı büyüktür. Ülkenin toprakları tarıma çok elverişli olmamasına rağmen yine de tarıma önem verilmiş ve en üst düzeyde, kaliteli ürünü alabilmek için çalışmalar yapılmıştır. İskender'in fetihlerinden sonra Doğu'ya açılan kapı sayesinde Yunanistan'ın ti cari ilişkileri gelişmiş, bu ticari ilişkiler beraberinde kültürel gelişmeyi de getirmiştir. Helleniere bu kültürel birikimlerini yayma imkânı vermiştir. Bunun yanında Yunanlılar da gerek ticari ilişkilerle gerekse fetih yoluyla girdikleri ülkelerden kendilerinde olma yan etkinlikleri de keşfetmişlerdir. Yunanistan'ın ekonomik gelişimi, sosyal yapısını ve hayatını da etkilemiştir. Gittikçe gelişen ticaret, bir grup zengin sınıfını oluşturmuştur. Fakat bu zenginliği Yu nanistan'ın genel refah düzeyindeki yükseliş olarak kabul edemeyiz. Zira Hellenistik dönemde toplumun alt tabakasındaki insanların maddi ve manevi durumları gittikçe kötüleşmiştir. Zaman içerisinde İran hazinesinin dağılması sonucu ortaya çıkan fiyat ve kâr artışları, hazine tükendiğinde azalmaya fiyatlar da düşmeye başlamıştır. Giderek zayıflayan yönetimler korsanlığa engel olamaz hale gelmişlerdir. Hellenistik dünyada Rodos ayrı bir yer tutmaktadır. Küçük Asya, Suriye, Mısır ve Yunan devletleri arasında bir yerde bulunduğu için, Hellenistik merkezler arasında çok önemli bir aracılık rolü oynar. Ticaret yollarının Ege Denizi'nin güneyine doğru kaymış olması, Büyük iskender'in Fenike kıyılarının eski ticaret mer kezi Tyros üzerindeki zaferi, Rodos'u M.Ö. III. y.y.'da büyük bir liman ve çok önemli bir aracı durumuna getirdi. M.Ö. li. y.y.'ın ortalarında, Romalılar Akdeniz'e hâkim olup da, Delos Adası'na, gümrüksüz serbest ticaret hakkı tanıyarak onu bir karşıağırlık olarak kullanmaya başladıklarında, Rodos'un da çöküşü başlamıştı. Hellenistik dünyada tüccarlar önem kazanmıştır. Zenginliğin bir avuç insanın elinde olması bu dönemin karakteristik sosyal görüntüsüdür. Bu zenginler, tüccarlar, bankerler ve toprak sahipleridir. Ya da başka bir deyişle, ticaretten kazandığını top rağa yatıran gruptur.

Abstract:
Ill SUMMARY In this research, an attempt was made to examine the economic situation of Greek during the Hellenistic Period. The economic situation of one country is closely parallel to its geographic po sition, population, natural resources, the manner in which these resources are exloi- ted, the political events characterising the period and the commercial relations with other countries. The geographic position of Greece bestowed upon it several advantages. First of all, it made Greece a seafaring country. The contribution of the merchant marine to the Greek economy is significant. Despite the fact that the land is not sui ted for extensive agriculture, great efforts were made to obtain large quantities of high-quality products. As a result of the conquests of Alexander the Great, the gate opened toward the East. The trade relations of Greece witnessed a major development and this de velopment entailed also a cultural evolution. The Greeks discovered likewise many cultural assets, until then unknown to them, in the countries that they conquered. The economic growth of Greek influenced also its social structure and life. The ever-growing trade led to the genesis of a well-to-do bourgeoisie. It would be erro neous, however, to assert that this welfare had spread itself to all strata of the socie ty since the material and spiritual lots of the lower groups of society were leaving much to be desired. The looting of the Persian treasury and the ensuing increases of profits and price levels began to recede as the bottom of the treasury had started to be scraped and prices fell. The weakening of administrtaion was no longer prevent the piracy. The Island of Rhodes had a special place in the Hellenistic world. It played a role of major important due to its central position between Asia Minor, Syrian, Eqyp- tian and Greek States. The gradual shift of the trade routes toward the south of the Aegean Sea and the victory of Alexander the Great on the city of Tyros, an ancient trade center on the Phoenician coast made Rhodes a major port and a very impor tant trade center in the third century B.C. It nevertheless began to succumb to decli-IV ne when the Romans dominated the Mediterranean basin and started to utilise the island of Delos which they converted into a free trade zone, toward the middle of the second century B.C. The merchants were an important group of influence in the Hellenistic world. The concentration of wealth in the hands of a few people was one of the leading fe atures of this period. These were either merchant or landowners or a combination of both. And in all probibility commerce came first, able men acquiring their fortunes by it and later investing their money in land.