Sosyal bilgiler dersinde uygulanan eğitsel oyunların ortaokul öğrencilerinin sosyal duygusal gelişimine etkisi
The effect of educational games applied in the social studies course on the social emotional development of secondary school students
Yazar: SADETTİN EBRAR BALCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖNDER ERYILMAZ
Amasya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Duygusal gelişme = Emotional development ; Eğitsel oyunlar = Educational games ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Oyunlar = Games ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal duygusal gelişim = Social emotional development ; Sosyal gelişme = Social development

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Sosyal Bilgiler dersinde uygulanan eğitsel oyunların ortaokul öğrencilerinin sosyal duygusal gelişimine etkisini incelemektir. Araştırmanın amacı doğrultusunda nicel araştırma yöntemlerinden ön test son test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu bir ilin bir ilçesinde devlet okulunda okuyan 5.sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Araştırmaya deney grubunda 23 ve kontrol grubunda 21 öğrenci olmak üzere toplam 44 öğrenci katılmıştır. Araştırmada 5-B sınıfı deney grubu 5-A sınıfı ise kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Denel işlem Sosyal Bilgiler dersinde "Etkin Vatandaşlık" öğrenme alanında 6 hafta boyunca gerçekleştirilmiştir. Araştırma sürecinde deney grubunda eğitsel oyunlar ile öğretim yapılırken kontrol grubunda ise sosyal bilgiler öğretmeni rutin planlaması doğrultusunda öğretim yapmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, kontrol listesi ve Bozgün (2021) tarafından geliştirilen "Sosyal-Duygusal Gelişim Ölçeği" kullanılmıştır. Ayrıca denel işlem sürecinde araştırmacı tarafından hazırlanan ders planları kullanılmıştır. Sosyal-Duygusal Gelişim Ölçeği ön test ve son testte olmak üzere iki defa kullanılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen verilerin tümü elektronik ortama aktarılarak JAMOVI programı ile analiz edilmiştir. Araştırmada aynı zamanda Sosyal Duygusal Gelişim Ölçeği'nin alt boyutları olan olumlu sosyal davranış, öz kontrol ve benlik gelişimi alt boyutları da incelenmiştir. Araştırmada deney grubu ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin Sosyal Duygusal Gelişim Ölçeğinden aldıkları ön test ve son test puanları için bağımsız örneklemler için t testi, tek yönlü kovaryans analizi (ANCOVA), karma desenli ANOVA ve ilişkili örneklemler için t testi uygulanmıştır. Elde edilen verilerin analizi sonucunda denel işlemin istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip olduğu görülmüştür. Sonuç olarak; eğitsel oyunlar doğrultusunda uygulanan Sosyal Bilgiler dersinin, ortaokul 5.sınıf öğrencilerinin sosyal duygusal gelişim düzeylerini arttırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonucundan hareketle Sosyal Bilgiler öğretmenlerine öğrencilerin sosyal duygusal gelişimlerini arttırmak için eğitsel oyunlardan yararlanmaları önerilmektedir. Ayrıca araştırmacılar için eğitsel oyunların farklı bağımlı değişkenlere, farklı bağımsız değişkenlerin sosyal duygusal gelişime etkisinin araştırılması ve Sosyal Bilgiler ve sosyal duygusal gelişimi kapsayan farklı desenlerde araştırmaların yapılması önerilmektedir.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the effect of educational games used in Social Studies course on social-emotionalonal development of secondary school students. In the scope of the research, a quasi-experimental design with pretest and posttest control group, which is one of the quantitative research methods, was used. The study group of the research consisted of 5th-grade students studying in a public school in a district of a city. A total of 46 students, 23 in the experimental group and 21 in the control group, participated in the research. In the study, the 5-B class was determined as the experimental group and the 5-A class was determined as the control group. This experimental procedure was carried out for 6 weeks in the "Active Citizenship" learning domain in Social Studies course, In the research process, while educational games was used in the experimental group, Social Studies teacher continued teaching within his plans in the control group. In the research, the personal information form, the checklist and the 'Social-Emotional Development Scale' developed by Bozgün (2021) were used as data collection tools. In addition, lesson plans prepared by the researcher were used in the experimental process. The Social-Emotional Development Scale was used twice, in the pre-test and post-test. All of obtained data were entered and analyzed in the JAMOVI software. In the study, positive social behavior, self-control and self-development sub-dimensions, which are the sub-dimensions of the Social Emotional Development Scale, were also examined. In the study, t-test for independent samples, one-way analysis of covariance (ANCOVA), mixed design ANOVA and t-test for paired samples were applied for the pre-test and post-test scores of the students in the experimental group and control group from the Social Emotional Development Scale. As a result of the analysis of the obtained data, it was revealed that the experimental procedure had a statistically significant effect. As a result of the study, it was concluded that the educational games used in Social Studies course increased the social-emotional development levels of the 5th-grade secondary school students. It was founded that it had a statistically significant effect on socio-emotional development levels. Based on the results of the research, it is recommended that Social Studies teachers could benefit from educational games in order to increase the socio-emotional development of students. In addition, it is recommended for researchers to investigate the effects of educational games on different dependent variables, and the effects of different independent variables on social-emotional development, and to conduct research in different designs covering Social Studies and social-emotional development.