Doğum sonrası tıbbi atık olarak nitelendirilen göbek kordonu, amniyon sıvısı, amniyon zarı ve plasentanın klinik kullanımı ve fetal kök hücre üretilmesi amacıyla toplanması
Collection of the umbilical cord, amniotic fluid, amniotic membrane, and placenta, which are defined as medical waste after birth, for clinically use and production of fetal stem cells
Yazar: MEHMET ÇOPUROĞLU
Danışman: PROF. DR. ÖMER TARIK YALÇIN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Kök hücre teknolojisi, hücre ölümü veya işlevsel kayıp sonucunda ortaya çıkan ve henüz belirlenmiş bir tedavisi olmayan birçok hastalığa yönelik yenilikçi tedavi metodolojileri sunmaktadır. Bu tezde, göbek kordonu, amniyon sıvısı, amniyon zarı ve plasentayı içeren doğum sonrası tıbbi atıkların stratejik bir değer olarak kullanılıp, fetal kök hücre üretiminde kullanılabileceğinin gösterilmesi amaçlandı. Bu amaçla, materyallerin toplanması, transferi, İyi Üretim Uygulamaları (Good manufacturing Practices - GMP) laboratuvar standartlarına uygunlukları ve optimal materyalin belirlenmesi araştırıldı. Ayrıca, maliyet-etkinlik analizi ve süreçlerde karşılaşılan zorluklar belirlenmiştir. Bu çalışmada, sağlıklı ve gönüllü 32 gebeden vajinal ve sezaryen doğum sonrası tıbbi atık olarak tanımlanan ve amniyon sıvısı, amniyotik membran, göbek kordonu, bütün plasenta ve plasenta parçasını içeren beş farklı perinatal ekstra-embriyonik dokudan toplamda 160 örnek toplandı. Materyaller steril kaplarda ve solüsyonlarda ESTEM Kök Hücre Laboratuvarına taşındı ve bakteriyel bulaş analizi için numune alındı. Mezenkimal kök hücre izolasyonu yapıldı ve karakterizasyon analizleri gerçekleştirildi. Eritrosit bulaşan numunelerden eritrositler lizis edilerek uzaklaştırıldı. Sonuç olarak; vajinal doğumla alınan materyallerin hepsinde bakteri bulaşı saptanması nedeniyle GMP laboratuvarları için uygun olmadığını saptandı. Vajinal doğumlar hariç tutulduğunda, amniyon sıvısından türetilmiş mezenkimal kök hücreler, alım, taşıma, saklama ve izolasyon kolaylığı, sınırlı kan bulaşı, belirgin bakteriyel bulaş riski taşımaması, enzimatik işleme ihtiyaç duymaması ve maliyet etkinliği nedeniyle fetal kök hücre üretimi ve bankaları için en uygun ürün olarak belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Fetal Kök Hücre, İyi Üretim Uygulamaları, Perinatal Doku, Tıbbi Atık, Amniyon Sıvısı

Abstract:
Stem cell technology offers innovative treatment methodologies for many diseases that arise as a result of cell death or functional loss and do not yet have a determined treatment. This thesis aims to demonstrate that postnatal medical wastes including umbilical cord, amniotic fluid, amniotic membrane, and placenta, can be used as a strategic value and can be used in the production of fetal stem cells. For this purpose, the collection of materials, transfer, compliance with Good Manufacturing Practices (GMP) laboratory standards, and determination of optimal material were evaluated. In addition, a cost-effectiveness analysis was conducted, and difficulties encountered in the processes were identified. In this study, a total of 160 samples collected from five different perinatal extraembryonic tissue samples including amniotic fluid, amniotic membrane, umbilical cord, whole placenta and placenta piece, defined as medical waste after vaginal and cesarean birth from 32 healthy and volunteer pregnant women. The materials were transported to the ESTEM Stem Cell Laboratory in sterile containers and solutions and samples were taken for bacterial contamination analysis. Mesenchymal stem cell isolation was performed, and characterization analyses were carried out. Erythrocytes were lysed and removed from erythrocyte-contaminated samples. As a result; it was found that all the materials taken with vaginal birth were not suitable for GMP laboratories due to bacterial contamination. Excluding vaginal births, mesenchymal stem cells derived from amniotic fluid were determined as the most suitable product for fetal stem cell production and banks due to ease of procurement, transportation, storage, and isolation, limited blood contamination, no significant risk of bacterial contamination, no need for enzymatic processing, and cost-effectiveness.

Key words: Fetal Stem Cell, Good Manufacturing Practices, Perinatal Tissue, Medical Waste, Amniotic Fluid