Şehrin tipografisi; Kütahya şehrine ait yazı karakteri tasarımı
Typography of the city; Lettering character design of thecity of Kütahya
Yazar: MÜJGAN SIKKAŞ
Danışman: DOÇ. EREN EVİN KILIÇKAYA
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: El Sanatları = Crafts ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Font = Font ; Kentsel kültür = Urban culture ; Kütahya = Kütahya ; Tasarım = Design ; Tipografi = Typography ; Yazı karakterleri = Typefaces ; Yazı sanatı = Calligraphy ; Yazı tipi = Font type

Özet:
Yazı karakterleri birçok alanda karşımıza çıkmaktadır. Tasarlanacak olan yazı karakterinin üretim aşamasındaki özellikleri ve kullanım amacına bağlı olarak öncelikler değişim göstermektedir. Özellikle marka şehir ve şehir kültürü gibi kavramların oluşumundaki önemli ögelerden biri olan tipografi zamanla sanat, tarih ve kültür bağlamında ortak gelişim göstererek yaşayan şehir, marka şehir olma adımları atan şehirler için önemli bir öge olmaktadır. Kültür bağlamında ele alındığında ise her şehrin kendine ait bir yerel kültürü bulunmaktadır. Geçmiş ve gelecek arasında köprü kurarak toplumların maddi ve manevi değerlerinin bir sonraki nesle aktarılmasını sağlayan kültür, geleceğin inşasında önemli bir değerdir. Kültürel değerlerin güncel tasarım teknikleri ile oluşturulması ve tanıtılması şehir kimliği açısından önemli olduğu kadar tam bu noktada bir şehrin tanıtımında kullanılacak olan yazı karakteri tasarımı nasıl olmalıdır sorusunu akla getirmektedir. Kendine ait özellikleri, kullanım biçimleri gibi nitelikler ile yazı karakterleri oluşturulmaya başlandığından itibaren kendi içinde bir tarzı ve kültürü barındırırlar. Bu amaçla bir şehrin kimliğinin oluşturulup tanıtılmasında seçilecek olan en iyi araçlardan biri de yazı karakteri tasarımı olmaktadır. Şehirlerin yerli, yabancı turizm odağı haline gelmesi ve bunun yanında şehrin sahip olduğu değerlerin korunarak tanıtılması gelişimin başarılı bir göstergesidir. Ancak oluşturulan tasarımın yalnızca temel tipografi değerleriyle oluşturulması şehrin tipografisini yansıtmayacağı gibi temel amaç olan kültürel değerin tanıtılmasını da sağlamayacaktır. Bu sebeple oluşturulacak olan yazı karakterinin şehrin kültürünü yansıtması amaç olmaktadır. Bu kültürün yansıtılabilmesi için şehrin kültürel değerlerinin detaylıca araştırılıp öğrenilmesi gerekmektedir. Kütahya şehri için yapılan bu araştırmada şehrin birçok kültürel değerine ulaşılmış ancak bir yazı karakterine uyumlanabilecek kültürel ögenin Kütahya çinisi olduğu kanısına varılmıştır. Tüm bunlara bağlı olarak daha önce bir yazı karakterine sahip olmayan Kütahya şehrine özel yazı karakteri tasarımının oluşturulması şehrin kimliği açısından etkili bir tanıtım örneği olmaktadır. Zengin bir kültürel mirasa ev sahipliği yapan Kütahya şehrinin Türkiye ve Avrupa'da tanıtımının yapılabilmesi adına yazı karakteri uygulaması ile yine şehrin kültürel ve tarihi değerlerinin etkin bir biçimde gelecek kuşaklara aktarılabilir olması ve gelişimi çalışmanın temel amacını oluşturmaktadır. Geleceğin dünyasında dijitalleşen tasarımlar ve tanıtım faaliyetlerinin de çağa uyum sağlayarak yeni tasarım trendleri ile oluşturulması önemlidir. Kotys yazı ailesi turistik bir font olarak tasarlanmıştır ve şehrin kültürel değerlerinin turistik olarak yansıtılması için kullanıma sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Font Tasarımı, Kütahya, Şehir Kültürü, Yazı Ailesi

Abstract:
Typefaces appear in many fields. Priorities vary depending on the features of the typeface to be designed during the production phase and the purpose of use. Typography, which is one of the important elements in the formation of concepts such as brand city and city culture, becomes an important element for cities that take steps to become a living city and brand city by showing a common development in the context of art, history, and culture over time. When considered in the context of culture, each city has its own local culture. Culture, which provides the transfer of material and spiritual values of societies to the next generation by building a bridge between the past and the future, is an important value in the construction of the future. The creation and promotion of cultural values with current design techniques are important for the identity of the city, but at this point, it brings to mind the question of how the font design to be used in the promotion of a city should be. Characteristics such as their characteristics, usage styles, and typefaces have a style and culture within themselves since they started being created. For this purpose, one of the best tools to be chosen in creating and promoting the identity of a city is the design of the typeface. The fact that cities become the focus of domestic and foreign tourism, as well as the preservation and promotion of the city's values, is a successful indicator of development. However, the creation of the created design with only basic typographic values will not reflect the typography of the city and will not provide the promotion of the cultural value, which is the main purpose. For this reason, it is aimed that the typeface to be created reflects the culture of the city. To reflect this culture, the cultural values of the city should be researched and learned in detail. In this research for the city of Kütahya, many cultural values of the city have been reached, but it has been concluded that the cultural element that can be adapted to a typeface is Kütahya tiles. Depending on all these, the creation of a special typeface design for the city of Kütahya, which did not have a typeface before, is an effective promotional example for the identity of the city. To promote the city of Kütahya, which is home to a rich cultural heritage, in Turkey and Europe, the main purpose of the study is to transfer the cultural and historical values of the city to future generations and to develop them effectively with the use of fonts. In the world of the future, digitalized designs and promotional activities must be created with new design trends by adapting to the era. The Kotys font family is designed as a touristic font and is used to reflect the cultural values of the city as touristic.
Keywords: City Culture, Font Design, Font Family, Kütahya